Італьянскі экспедыцыйны корпус

**Італьянскі экспедыцыйны корпус**, афіцыйна **Корпус добраахвотніцкіх войск** () — італьянскія экспедыцыйныя сілы, накіраваныя ўрадам Беніта Мусаліні ў Іспанію для падтрымкі генерала Франсіска Франка і іспанскіх нацыяналістаў падчас грамадзянскай вайны ў Іспаніі.

## Гісторыя 
Першыя часці італьянскага экспедыцыйнага корпуса былі адпраўлены ў Іспанію 23 снежня 1936 года. Усяго за перыяд са снежня 1936 па красавік 1939 года ў Іспанію накіравана 78 500 чалавек, з якіх 3 819 было забіта і каля 12 000 паранена. Было пастаўлена 3 400 кулямётаў, 1 400 мінамётаў, 1 800 гармат, 6 800 машын, 160 танкаў і 760 самалётаў. Агульны кошт ваеннай дапамогі Іспаніі склаў ад 6 да 8,5 мільёна лір, што аслабіла італьянскую эканоміку (ад 14 да 20% гадавога бюджэту) напярэдні Другой сусветнай вайны.

## Камандзіры і асноўныя аперацыі 
* Генерал Марыа Раата (1936—1937)
: Малагская аперацыя — перамога нацыяналістаў
: Гвадалахарская аперацыя — перамога рэспубліканцаў
* Генерал Эторэ Бастыка (1937)
: Бітва пры Сантандэры — перамога нацыяналістаў
* Генерал Марыа Берці (1937—1938)
: Арагонская аперацыя — перамога нацыяналістаў
* Генерал Гастонэ Гамбара (1938—1939)
: Каталонская аперацыя — перамога нацыяналістаў

## Склад 
Па савецкіх даных, на пачатак сакавіка 1937 года італьянскі экспедыцыйны корпус уключаў:
# Упраўленне корпуса (са штабам і службамі).
# Чатыры дывізіі:
## дывізія «Літорыа»
## 1-я валанцёрская дывізія «Божая воля»
## 2-я валанцёрская дывізія «Чорнае полымя»
## 3-я валанцёрская дывізія «Чорныя пёры».
# Дзве змешаныя італа-іспанскія брыгады (з якіх кожная фактычна была роўнай дывізіі).
# Корпусная артылерыйская група ў складзе васьмі артылерыйскіх дывізіёнаў і чатырох зенітных батарэй.
# Групы спецыяльных войскаў у складзе аднаго танкавага батальёна, чатырох асобных танкавых рот, роты бронемашын, мотакулемётнай роты і двух агнямётна-хімічных рот.
# Аўтатранспартная манеўраная група (каля 1300 аўтамашын), прызначаная для аператыўных і тактычных перакідак пяхоты і для абслугоўвання корпуснага тылу.
# Інжынерныя войскі (сапёрная рота, радыёрота, радыёатрад, пеленгатарны атрад).
# Авіяцыя (больш за 100—120 адзінак).
# Сем запасных пяхотных батальёнаў.

## Узнагароджаныя 
## Гл. таксама 
* Легіянерская авіяцыя
* Італьянскія войскі ў СССР (1941—1943)

## Літаратура 
* В. Л. Гончаров (авт.-сост.). Гражданская война в Испании. Центральный фронт и Брунетская операция. — М.: Вече, 2010. — С. 135—176. — 416 с. — ISBN 978-5-9533-5200-0.
* Самойлов П. И. Гвадалахара (Разгром итальянского экспедиционного корпуса). — М.: Воениздат, 1940.
* de Mesa, José Luis, El regreso de las legiones: (la ayuda militar italiana a la España nacional, 1936—1939), García Hispán, Granada:España, 1994 ISBN 84-87690-33-5
* Leon Wyszczelski «Madryt 1936—1937» Historical Battles published by Ministry of National Defence, Warsaw 1988.
* Walker, Ian W. Iron Hulls, Iron Hearts : Mussolini's elite armoured divisions in North Africa (англ.). — Marlborough: Crowood, 2003. — ISBN 1-86126-646-4.
* Вячеслав Шпаковский. Они сражались за Пиренеями // Техника и вооружение, № 3. — 1998.
* Вячеслав Шпаковский. Они сражались за Пиренеями (продолжение) // Техника и вооружение, № 4. — 1998.

## Спасылкі 
* 
* 
* «La Cucaracha»: Civil War in Spain 1936—1939 Official website.

Катэгорыя:Ваенная гісторыя Італіі
Катэгорыя:Замежная ваенная інтэрвенцыя ў Іспаніі