open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Барыс Барысавіч Грабеншчыкоў

**Барыс Барысавіч Грабеншчыкоў** (псеўданім — **БГ**; нар. , , СССР) — савецкі і расійскі паэт і музыкант, кампазітар, спявак і гітарыст рок-гурта «Акварыум», адзін з піянераў рускай рок-музыкі.

## Біяграфія 
У 1971 годзе Барыс Грабеншчыкоў скончыў фізіка-матэматычную школу №239 Ленінграда. Летам 1972 года Грабеншчыкоў разам з Анатолем Гуніцкім заснаваў гурт «Акварыум». Да сярэдзіны 1980-х гадоў гурт жыў напаўпадпольнай жыццём, робячы хатнія запісы і зрэдку выязджаючы на кароткія гастролі ў іншыя гарады.

У 1977 годзе Грабеншчыкоў скончыў факультэт прыкладной матэматыкі — працэсаў кіравання Ленінградскага дзяржаўнага ўніверсітэта ім. Жданава і пачаў працаваць у НДІ сацыялогіі, працягваючы пісаць песні, выступаць з канцэртамі і супрацоўнічаючы з эксперыментальным студэнцкім тэатрам Ленінградскага дзяржаўнага універсітэта. 

У 1977 годзе заснаваў самвыдатаўскі часопіс «Роксі».

Лета 1978 года — сумесная з Майкам Навуменка запіс акустычнага альбома «Усе браты — сёстры», натхнёнага творчасцю Боба Дылана. У запісу браў удзел Міхаіл Файнштэйна.

Красавік 1980 — пасля выступу на Тбіліскім рок-фестывалі, які праходзіў у сакавіку 1980 года быў выключаны з камсамола (уступіў у 1967), зняты з пасады малодшага навуковага супрацоўніка, звольнены з працы 1 красавіка 1980 года з фармулёўкай «па пагадненні бакоў», а група «Акварыум» была забаронена афіцыйна.

1981 — першы паўнавартасны самвыдатаўскі альбом у гісторыі рускага року, з вокладкай, запісаны ў студыі — «Сіні альбом» «Акварыума». Група становіцца членам Ленінградскага рок-клуба; прымала ўдзел у першых пяці яго фестывалях.

У 1982 — прадзюсаванне першага альбома гурта «Кіно» «45». 1987 — першая пласцінка Акварыума ў СССР. 1989 — выпуск за мяжой першага англамоўнага альбома «Radio Silence», з удзелам Дэйва Сцюарта з Eurythmics. 14.03.1991 — спыненне дзейнасці «Акварыума». 1991-1992 — «БГ-Бэнд». «Рускі альбом». 1992 — Грабеншчыкоў збірае новы склад «Акварыума» («Акварыум 2.0»).

1997 — лаўрэат прэміі «Трыумф». Роспуск «Акварыума 2.0». Запісы ў ЗША з групай The Band. Альбом «Ліліт». 2003 — 50-гадовы юбілей Барыса Грабеншчыкова і вялікі канцэрт у Крамлі па гэтай нагоды.

Сакавік 2005 — выступіў арганізатарам сустрэчы шэрагу рок-музыкаў і прадзюсараў з Уладзіславам Сурковым, намеснік кіраўніка адміністрацыі прэзідэнта, якая выклікала вялікі рэзананс у СМІ. 22 мая 2005 — пачаў кар'еру радыёвядучага і вядзе амаль гадзінную аўтарскую праграму «Аэрастат» на «Радыё Расіі».

У 2006 годзе Грабеншчыкову зробленая аперацыя па карэкцыі зроку.

21 траўня 2007 — канцэрт у Альберт-холе.

8 студзеня 2009 года ў Берліне зроблена аперацыя па шунтаванні сэрца.

2014 — новы сольны альбом «Соль», «лепшы за 40 з лішнім гадоў»
Саюз юных фашыстаў — Авангард

**«Саюз Юных Фашыстаў — Авангард»** — мужчынская моладзевая арганізацыя Усерасійскай фашысцкай партыі (УФП), створаная ў 1934 годзе ў Харбіне, членамі якой маглі быць хлопчыкі рускай нацыянальнасці ва ўзросце ад 10 да . Арганізацыя дзеяла ў адпаведнасці са Статутам Саюза Юных Фашыстаў.

Асноўныя мэты, што дэклараваліся Саюзам:
* захаванне рускіх дзяцей ад дэнацыяналізацыі;
* сістэматычнае выхаванне іх у рускім нацыянальным духу, строгім выкананні Веры Праваслаўнай і традыцый былой Расіі;
* папаўненне падрасталай змены кадраў УФП.

Ідэалогія і тактыка Саюза цалкам вызначаліся ідэалогіяй і тактыкай Усерасійскай фашысцкай партыі. Для ўступу ў Авангард трэба было даручальніцтва аднаго з членаў Авангарда ці УФП.

Саюз падзяляўся на дзве групы: малодшую (10—13гадоў) і старэйшую (13—16гадоў). Кожная група падзялялася на два разрады: 2-і разрад — юныя фашысты і 1-ы разрад — авангардысты. Па дасягненні  члены Саюза пераходзілі ў Саюз фашысцкай моладзі.

Мінімальнай структурнай адзінкай Саюза былі ачагі (група ў ); ачагі вызначанага тэрытарыяльнага раёна ўтваралі раён, раёны вызначанага прыгарада ці групы пунктаў утваралі аддзел.

У Саюзе існавалі пасады: старэйшы ачага, старэйшы раёна і старэйшы аддзела. На чале Саюза Юных Фашыстаў стаяў начальнік юных фашыстаў, які прызначаўся кіраўніком УФП, астатнія начальнікі прызначаліся дырэктывай партыі.

## Літаратура 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Рускі фашызм
Саюз юных фашыстак — Авангард

**«Саюз Юных Фашыстак — Авангард»** — жаночая моладзевая арганізацыя Усерасійскай фашысцкай партыі (УФП), створаная ў 1934 годзе ў Харбіне, у якой маглі складацца дзяўчыны і дзяўчынкі рускай нацыянальнасці ў веку ад 10 да . Арганізацыя дзеяла ў адпаведнасці са Статутам Саяза Юных Фашыстак.

Асноўная мэта, што дэкларавалася Саюзам — падрыхтоўка нацыянальна-глыбакадумных рускіх дзяўчын і дзяўчынак да адказнага нацыянальнага служэння на асновах рэлігіі, нацыі і працы.

Ідэалогія і тактыка Саюза цалкам вызначаліся ідэалогіяй і тактыкай Усерасійскай фашысцкай партыі. Для ўступу ў Авангард трэба было даручальніцтва аднаго з членаў Авангарда ці УФП.

Саюз падзяляўся на дзве групы: малодшую (10—13гадоў) і старэйшую (13—16гадоў). Кожная група падзялялася на два разрады: 2-і разрад — юныя фашысткі і 1-ы разрад — авангардысткі. Па дасягненні  члены Саюза пераходзілі ў Саюз фашысцкай моладзі.

Мінімальнай структурнай адзінкай Саюза былі ачагі (група ў ); ачагі вызначанага тэрытарыяльнага раёна ўтваралі раён, раёны вызначанага прыгарада ці групы пунктаў утваралі аддзел.

У Саюзе існавалі пасады: старэйшая ачага, старэйшая раёна і старэйшая аддзела. На чале Саюза Юных Фашыстак стаяла начальніца юных фашыстак, якая прызначалася кіраўніком УФП, астатнія начальніцы прызначаліся дырэктывай партыі.

Форма авангардыстак складалася з белай блузы з чорным бантам на грудзях і чорнай спадніцы.

28 лютага 1941 года арганізацыя пераназвана ў **Саюз рускіх дзяўчын**.

## Літаратура 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Рускі фашызм
Ічан-Кала

**Іча́н-Кала́** () — унутраны горад Хівы ва Узбекістане, прадстаўляе сабою комплекс гістарычных помнікаў і з'яўляецца аб'ектам са спісу Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.

## Паходжанне назвы 
Паводле легенды аб заснаванні горада, ён вырас вакол калодзежа Хейвак, вада з якога мела дзіўны смак. Калодзеж быў выкапаны па загаду Сіма, сына біблейскага Ноя. У Ічан-Кале і сёння можна пабачыць гэты калодзеж. Хіва была адным з гарадоў старажытнага Харэзма, буйной дзяржавы на захадзе Цэнтральнай Азіі, на поўдзень ад Аральскага мора.

З 16 ст. горад стаў сталіцай Хівінскага ханства. Сучасная назва Хіва паўстала ў 18 ст.

## Гісторыя 
Паводле археалагічных дадзеных, Хіва была заснавана болей за 2500 гадоў таму.

Горад выпрабаваў мноства ўзрушэнняў, звязаных з міжусобіцамі ўзбекскіх ханаў і набегамі качэўнікаў — туркменаў і казахаў. Вялікія страты Хіве нанесла ўварванне пярсідскага Надзір-шаха ў сярэдзіне 18 ст. Толькі ў 1873 г. горад, апынуўшыся пад пратэктаратам Расійскай імперыі, перажыў новы пад'ём.

У 1919 годзе часткі Чырвонай Арміі зверглі ўладу Хівінскага хана. У 1920 годзе Хіва стала сталіцай Харэзмскай Савецкай Народнай Рэспублікі, а ў 1924 годзе гэтыя землі ўвайшлі ў склад Узбекскай і Туркменскай ССР, якія сталі незалежнымі ў 1991 годзе.

## Комплекс Ічан-Кала 
Большасць архітэктурных шэдэўраў Хівы засяроджана ў яе гарадскім ядры — Ічан-Кале, які займае тэрыторыю каля 30 га. Гэта «горад у горадзе» з магутнымі крэпаснымі сценамі, у якіх чацвёра варот — на кожны бок свету. Ад заходніх варот да ўсходніх пралегла адна з галоўных магістраляў, уздоўж якой засяроджаны асноўныя манументальныя збудаванні. Сярод іх мячэць Джума, маўзалеі Сеід Алаўдзіна і Пахлаван Махмуда, некалькі медрэсэ, мінарэт Іслам-Ходжа вышынёй 45 м і ханскі палац Таш-Хаўлі.

Непаўторны ансамбль Ічан-Калы ўключае 60 архітэктурных помнікаў і каля 400 традыцыйных жылых дамоў. Характэрнай рысай многіх збудаванняў з'яўляецца абліцоўка купалоў на вежах блакітнымі кафлямі і вычварны арнамент. Яркі прыклад — медрэсэ Мухамед-Амін-хана. Вялікую каштоўнасць прадстаўляе цытадэль Куня-Арк з магутнымі крэпаснымі сценамі вышынёй 10 м.

У спісе каштоўнасцяў агульначалавечага значэння Харэзм займае асобае месца як буйны ачаг сусветнай цывілізацыі і адзін з важнейшых цэнтраў на Вялікім шаўковым шляху.

## Літаратура 
* Тысяча чудес света. — СПб: ООО «СЗКЭО», 2007. — 336 с.

Катэгорыя:Археалагічныя аб’екты ва Узбекістане
Катэгорыя:Сусветная спадчына ва Узбекістане
Фёдар Міхайлавіч Севасцьянаў

**Фёдар Міхайлавіч Севасцья́наў** (нар. , Данецк, Украіна) — беларускі спявак (бас). Заслужаны артыст БССР (1987).

## Біяграфія 
Скончыў у 1968 годзе Беларускую кансерваторыю, клас М. А. Зюванава. У 1961—1962 гадах артыст Шахцёрскага ансамбля песні і танца. З 1968 года выкладчык Маладзечанскага музычнага вучылішча. З 1973 года саліст Беларускай філармоніі.

## Творчасць 
У рэпертуары беларускія, украінскія, рускія народныя песні, рамансы П. Булахава, А. Варламава, А. Даргамыжскага, М. Глінкі і інш., творы Ф. Шуберта, Р. Шумана і інш.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Выпускнікі Беларускай дзяржаўнай акадэміі музыкі
Катэгорыя:Выкладчыкі Маладзечанскага дзяржаўнага музычнага каледжа імя М. К. Агінскага
Катэгорыя:Постаці Беларускай дзяржаўнай філармоніі
Катэгорыя:Спевакі і спявачкі Беларусі
Катэгорыя:Спевакі і спявачкі XX стагоддзя
Катэгорыя:Спевакі і спявачкі XXI стагоддзя
Катэгорыя:Заслужаныя артысты Беларускай ССР
Катэгорыя:Басы
Сідза Канакуры

**Сідза Канакуры** (金栗四三, *Kanakuri Shizō*), таксама **Сідза Канагуры**, **Cон Кі-Ёнг** ( у Васуі, Прэфектура Кумамота —  у Тамане, прэфектура Кумамота) — японскі лёгкаатлет, бягун на доўгія дыстанцыі.

## Біяграфія 
### Алімпійскія гульні 1912 
Выступленні ў Стакгольме былі дэбютам прадстаўнікоў Японіі ў гісторыі алімпійскіх гульняў. Было вырашана адправіць двух атлетаў: спрынтара Яхіка Мішыма і Канакуры, які атрымаў пуцёўку на алімпійскія гульні дзякуючы перамозе ў праведзеным 19 лістапада 1911 года нацыянальным адборы, ён падарожнічаў, між іншым, па Транссібірскай магістралі і карыстаўся кожнай магчымасцю правесці трэніроўку: калі цягнік спыняўся, то бегаў вакол станцыі.

Марафон на алімпійскіх гульнях у Стакгольме, які праходзіў па маршруце даўжынёй 40,2 км, адбыўся 14 ліпеня пры тэмпературы больш за 30 градусаў па шкале Цэльсія. Арганізатары, не ведаючы, дзе знаходзіцца Канакуры, нават звярнуліся за дапамогай у пошуках у паліцыю. Атрыманыя падчас гэтых спаборніцтваў вынікі адкрывалі сусветны спіс у трох паслядоўных сезонах. З-за таго, што алімпійскія гульні 1916 былі адмененыя з-за першай сусветнай вайны, Канакуры быў вымушаны чакаць наступных спаборніцтваў з замежнымі лёгкаатлетамі да 1920 года.

13 красавіка 1924 года перамог у марафоне ў Токіа з часам 2:36:10 (лепшы вынік у кар’еры) — гэты вынік стаў новым рэкордам для Японіі, а таксама лепшым вынікам на поўнай дыстанцыі ў марафонскім сезоне 1924 у свеце. Праз тры месяцы, падчас алімпійскіх гульняў у Парыжы, Канакуры не заняў прызавога месца.

### Стакгольмскі марафон 
У 1967 годзе Шведскі Алімпійскі Камітэт адсвяткаваў 55-ю гадавіну алімпійскіх гульняў у Стакгольме і запрасіў Канакуры для выступлення ў Стакгольмскім Марафоне. Японец поўнасцю прабяжаў марафонскую дыстанцыю; час, які спатрэбіўся на гэта, быў 54 гады, 8 месяцаў, 6 дзён, 5 гадзін, 32 хвіліны 20,3 секунды.

14 ліпеня 2012 года, роўна з таго ж месца і ў той жа час, што і 100 гадоў назад, пачаўся Стакгольмскі марафон. Сярод тысяч яго ўдзельнікаў быў праўнук Канакуры — Ясіякі Курата, якому арганізатары, разам з нашчадкамі сям’і Пятры, забяспечылі начлег у той жа віле, і ў тым жа ложку, у якім 100 гадоў таму адпачываў у ходзе алімпійскай барацьбы яго прадзед.

## Гл. таксама 
* 

## Літаратура 
* *Shizo Kanakuri Bio, Stats, and Results*  Sports-Reference.com. [доступ 29 лістапада 2013].

Катэгорыя:Удзельнікі летніх Алімпійскіх гульняў 1912 года
Катэгорыя:Удзельнікі летніх Алімпійскіх гульняў 1920 года
Катэгорыя:Удзельнікі летніх Алімпійскіх гульняў 1924 года
Фёдар Якаўлевіч Кухараў

{{Ваенны дзеяч
|імя              = Фёдар Іванавіч Кухараў
|дата нараджэння  = 18.03.1924
|дата смерці      = 20.05.1946
|месца нараджэння = вёска Антонаўка,  Гомельскай вобласці
|месца смерці     = , Гомельскай вобласці
|выява            = 
|апісанне выявы   = 
|мянушка          = 
|прыналежнасць    = 
|гады службы      = 
|званне           = 
|род войскаў      = 
|камандаваў       = дыверсійная група
|частка           = партызанскі атрад імя І. Ф. Сталіна Добрушскай партызанскай брыгады
|бітвы            = Вялікая Айчынная вайна
|узнагароды       = {
 
}
{
  
}
|сувязі           = 
|у адстаўцы       = 
}}
**Фёдар Якаўлевіч Кухараў** (18 сакавіка 1924 — 20 мая 1946) — Герой Савецкага Саюза (1944), камандзір дыверсійнай групы партызанскага атрада імя І. В. Сталіна Добрушскай партызанскай брыгады. Узнагароджаны ордэнам Леніна (1944) і рознымі медалямі.

## Біяграфія 
Фёдар Якаўлевіч Кухараў нарадзіўся 18 сакавіка 1924 года ў вёсцы Антонаўка, цяпер Добрушскага раёна Гомельскай вобласці, ў сям'і селяніна. Па нацыянальнасці — беларус. Маці Фёдара — Марыя Мікалаеўна Кухарава — працавала на папяровай фабрыцы «Герой працы». Бацька Кухарава памёр у 1933 годзе. Скончыў 8 класаў школы № 2 у горадзе Добруш і ФЗУ. Да пачатку Вялікай Айчыннай вайны працаваў у шахце ў Данбасе.
 у Добрушы.]]
Падчас Вялікай Айчыннай вайны пасля акупацыі Данбаса вярнуўся ў Добруш. Служыў у партызанскім атрадзе імя С. М. будзёнага пад камандаваннем В. П. Вырвіч. Арганізаваў збор зброі для партызан, распаўсюджваў ў Добрушы і Гомелі лістоўкі, праводзіў дыверсіі і асабіста падарваў 3 нямецкіх эшалона загінуў 20 мая 1946 года падчас абясшкоджвання неразарванага снарада часоў Вялікай Айчыннай вайны.

## Памяць 
* У Добрушы (Гомельская вобласць) на тэрыторыі Мемарыяльнага комплексу «Памяць» устаноўлены стэлы з імёнамі ўраджэнцаў раёна — Герояў Савецкага Саюза. На адной з стэл паказана імя Ф. Я. Кухарава. Адна з экспазіцый у школьным музеі прысвечана Ф. Я. Кухараву. 
* У гонар Героя ўстаноўлена мемарыяльныя дошка на будынку ДУА «Сярэдняя школа № 2 імя Ф. Я. Кухарава г. Добруша». 
* Піянерская дружына імя Ф. Я. Кухарава г. Добруша. 
* Мурал у гонар Ф. Я. Кухарава ў Добрушы на доме № 2а па вуліцы Маскоўскай.

## Літаратура 
* 
* Навечно в сердце народном. 3-е изд., доп и испр. Минск, 1984.
* Выпуск 2 // Люди легенд. — М., 1966.
## Спасылкі 
Катэгорыя:Партызаны Вялікай Айчыннай вайны
Кніга Прамудрасць Божая (Скарына)

**Кніга Прамудрасць Божая** («*Премудрости Божией книга*») — пражскае выданне Скарыны, якое выйшла ў свет 19 студзеня 1518 года.

## Змест кнігі 
На тытульным лісце змешчана гравюра і пашыраная назва кнігі («*Зуполне выложена на руский языкъ докторомъ Франъцискомъ Скорининымъ сыномъ из славнаго града Полоцька*»). На першым аркушы даецца «*Предословие доктора Франциска Скорины в книгу Пермудрости Божией*». На 3-30 аркушах выдадзены тэкст 19 раздзелаў кнігі. На 31 аркушы змешчана «Молитва Манасии царя Иудина его же молящеся къ Господу Богу поименый в неволи Вавилонъской». Гэтая малітва была ўключана ў склад «Азбукі» І. Фёдарава, надрукаванай у Львове ў 1574 годзе. На апошнім аркушы даецца пасляслоўе.

## Друкарскія асаблівасці выдання 
Кніга выдадзена на царкоўна-славянскай мове беларускай рэдакцыі. Фармат выдання — у чвэрць аркуша, аб'ём — 32 аркушы, якія сабраны ў 4 сшыткаў. Набор выкананы пражскім шрыфтам Скарыны — у 10 радкоў вышынёй 75 мм. Сігнатура адсутнічае. Фаліяцыя змешчана на адваротным баку аркуша ўверсе справа, гэта адзінае выданне з такім тыпам фаліцыяціі ў Скарыны. Выданне ўпрыгожана ілюстрацыяй «Добраславенне» (тытульны ліст), 2 застаўкамі і 22 ініцыяламі. Перад асноўным тэкстам змешчана застаўка, на якой выяўлены шчыт з зацьменнем сонца, які трымаюць аголеныя дзеці. На апошнім аркушы даецца застаўка з выявай дзікіх людзей, якія апіраюцца на незапоўненыя гербавыя шчыты, а паміж імі шчыт з «зацьменнем сонца». Такая самая застаўка сустракаецца яшчэ ў 5 пражскіх выданнях Скарыны.

Захавалася 10 экзэмпляраў выдання, з іх 6 поўныя.

## Літаратура 
* Францыск Скарына і яго час: Энцыкл. давед./ Беларус. Сав. Энцыклапедыя; Рэдкал. І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ, 1988. — 608 с.: іл. ISBN 5-85700-003-3

## Спасылкі 
Катэгорыя:Францыск Скарына
Катэгорыя:Кнігі паводле алфавіта
Катэгорыя:XVI стагоддзе ў Празе
Шчасны

**Шчасны** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Анатоль Тадэвушавіч Шчасны (нар. 1961) — беларускі медык.
* Валерый Ігнатавіч Шчасны — беларускі мастак.
* Уладзімір Рыгоравіч Шчасны — беларускі дыпламат, перакладчык, публіцыст.
Валерый Ігнатавіч Шчасны

**Валерый Ігнатавіч Шчасны** (нар.  года ў г. Дрыса) — беларускі мастак.

## Біяграфія 
Скончыў мастацка-графічны факультэт Віцебскага дзяржаўнага педагагічнага інстытута імя С. М. Кірава (1973). Член Беларускага саюза мастакоў (1993). Жыве ў Верхнядзвінску.

Працуе ў станковым жывапісе, графіцы, акварэлі.

## Творчасць 
«Асенні нацюрморт» (1976), «Навальніца ў пачатку мая» (1978), «Чэрвень» (1980), «Зімовы нацюрморт» (1983), «Рака Дрыса» (1984), «Ураджай сорак першага» (1985), «Легенда» (1986), «Купалле» (1987), «Віцебск 20-х» (1991), «Шасцікрылы серафім у ваколіцах Дзвіны» (2001), «Унія» (2003), «Кожны трэці» (2004), «Палац над возерам. Асвея» (2007), «Каўчэг ХХІ» (2008), «Кожны чацвёрты» (2008), «Местачковыя адносіны» (2008), «Вытокі Дрысы. Гара Рагвалода і Рагнеды» (2009), «Непазбежнасць» (2010); трыпціх «Вечная зямля» (1986) і інш.

## Літаратура 
* Цыбульский, М. Л. Счастный Валерий Игнатьевич / М. Л. Цыбульский // Регионы Беларуси : энцикл. : в 7 т. / редкол.: Т. В. Белова (гл. ред.) [и др.]. — Мн. : Беларус. Энцыкл. імя П. Броўкі, 2011. — Т. 2 : Витебская область. Кн. 2. — С. 502.
Яўген Станіслававіч Ясьвін

**Яўген Станіслававіч Ясьвін** (, г. п. Асвея, Верхнядзвінскі раён, Віцебская вобласць — ) — беларускі мастак.

## Біяграфія 
Скончыў Сталінабадскае мастацкае вучылішча (зараз г. Душанбэ, 1960), Беларускі тэатральна-мастацкі інстытут (1988). Член Беларускага саюза мастакоў (1971). Жыў у Віцебску.

Працаваў у станковым і манументальным жывапісе.

Сярод твораў: «Бежанцы. 1941» (1966), «Невядомы салдат» (1967), «Чайкі» (1971), «Успаміны» (1972), «Зямля» (1974), «Дарогамі вайны» (1976), «Майскі вечар» (1977), «На абпаленай зямлі» (1987), «Каля Асвеі» (1995), «Вясна» (1997); партрэты «Гімнастка» (1971), «Жаночы партрэт» (1986); трыпціхі «Памяць» (1967), «Жанчыны» (1987) і інш.

## Літаратура 
* Цыбульский, М. Л. Ясьвин Евгений Станиславович / М. Л. Цыбульский // Регионы Беларуси : энцикл. : в 7 т. / редкол.: Т. В. Белова (гл. ред.) [и др.]. — Мн. : Беларус. Энцыкл. імя П. Броўкі, 2011. — Т. 2 : Витебская область. Кн. 2. — С. 633—634.
* Яўген Ясьвін // Саюз творцаў [Выяўленчы матэрыял] = A Union of creators : фотаальбом / уклад. і аўт. тэксту М. Цыбульскі; аўт. уступ. У. Андрэйчанка; фат. В. Балоціна, М. Цыбульскага. — Мн. : Беларусь, 2005. — С. 146. — На беларус. і англ. мовах.
Ален

**Ален**:

## Імя 
* Ален Багасян, футбаліст зборнай каманды Францыі
* Ален Гінзберг, амерыканскі паэт, адзін з лідараў Біт-пакалення.
* Ален Далес, дырэктар ЦРУ (1953—1961)
* Ален Дэлон, французскі акцёр

## Прозвішча 
* Вудзі Ален, амерыканскі кінарэжысёр, сцэнарыст, акцёр, музыкант, прадзюсар і драматург
* Гарэт Ален, валійскі прафесійны гулец у снукер
* Джо Ален, валійскі футбаліст
* Джоан Ален, амерыканская актрыса
* Кейт Ален, аўстрыйская трыятланістка
* Марк Ален, прафесійны гулец у снукер з Паўночнай Ірландыі
* Цім Ален, амерыканскі акцёр і комік

## Тапонім 
* Ален, Вале-д'Аоста, камуна ў Італіі
* Ален (Бадэн-Вюртэмберг)
* Ален (Паўночны Рэйн-Вестфалія)
Modern Warfare 2: Ghost

**«Modern Warfare 2: Ghost»** (бел. *Сучасная вайна 2: Прывід*) — серыя з шасці коміксаў па матывах камп’ютарнай гульні Call of Duty: Modern Warfare 2

Галоўны герой коміксу — брутальны агент спецпадраздзялення ОТГ-141 **Гоуст** (Прывід), які носіць маску ў выглядзе чалавечага чэрапа.

## Гісторыя публікацыі 
Комікс быў анансаваны 17 жніўня 2009 года супрацоўнікам кампаніі Infinity Ward Робертам Боўлінгам. Над японскімі коміксамі працавала кампанія DC Comics, выдаўцом з'яўляецца WildStorm. Аўтар — Дэвід Лафам. Мастак — Кэвін Уэст; Фрэдэрыка Далочіо аформіла вокладкі выпускаў. Коміксы выйшлі 10 лістапада 2009 года.

## Сюжэт 
Сюжэт коміксу пабудаваны на прамой сувязі з гульнёй Call of Duty: Modern Warfare 2 і разгортваецца да пачатку яе падзей. Галоўным героем з'яўляецца лейтэнант Сайман Райлі па мянушцы *Гоуст* (Прывід). Ён носіць маску ў выглядзе чалавечага чэрапа. У коміксе ён выступае агентам спецпадраздзялення *ОТГ-141*; раней ён быў байцом Special Air Service. Ён наведвае розныя гарачыя кропкі планеты, у тым ліку Афганістан і Мексіку. Там яму даводзіцца змагацца з міжнароднай наркамафіяй.

*«Гоуст»* загінуў у гарах на мяжы РФ і Грузіі пры выкананні задачы забіць Макарава ў яго доме. Так як у хаце не аказалася Макарава, то спецагенты вырашылі скапіяваць даныя з камп’ютара Макарава. У гэты час на групу спецагентаў нападае вялікая колькасць людзей Макарава. У ходзе перастрэлкі забіваюць двух спецагентаў. Калі даныя былі загружаныя, Роучу і Гоусту давялося прарывацца з боем праз людзей Макарава да кропкі эвакуацыі. Па дарозе Роўч кантузілі і паранілі. Тым часам падаспелі верталёты дружалюбных сіл. Шэпард аказаўся здраднікам і забіў спачатку Роўч, затым Гоуста. Цела Роўч і Гоуста спалілі для таго, каб не пакідаць доказы. На працягу місіі атраду спецагентаў дапамагалі два снайпера. Снайперы ў выніку былі знойдзеныя і таксама жорстка забітыя.

## Заўвагі 

## Спасылкі 
* афіцыйны сайт Modern Warfare 2

Катэгорыя:Коміксы
Катэгорыя:Call of Duty
Іван Іванавіч Лучыц-Федарэц

**Іван Іванавіч Лучыц-Федарэц** (, Акропна, цяпер Драгічынскі раён, Брэсцкая вобласць — , Мінск, Беларусь) — беларускі мовазнаўца і перакладчык. Адзін са складальнікаў «Этымалагічнага слоўніка беларускай мовы» (ЭСБМ).

## Біяграфія 
Іван Іванавіч Лучыц-Федарэц нарадзіўся ў вёсцы Акропнае ў 1938 годзе. Пасля заканчэння першага класа сям'я пераехала ў Драгічын, бо яго бацьку інваліду Вялікай Айчыннай вайны прасцей было жыць у горадзе.
 
Пасля школы паступіў у Львоўскі ўніверсітэт імя Івана Франко.

Атрымаўшы вышэйшую адукацыю, працаваў экскурсаводам-перакладчыкам у Львоўскім аддзяленні «Інтурыст», дзе хутка авалодаў чэшскай, польскай, славацкай, сербскай і іншымі мовамі.

Пазней атрымаў запрашэнне на працу ў Інстытут мовазнаўства імя Якуба Коласа пры Беларускай акадэміі навук і ўсё далейшае жыццё прысвяціў развіццю лінгвістыкі.

Памёр Іван Лучыц-Федарэц у Мінску 14 верасня, не дажыўшы месяц да свайго 78-мі годдзя.

На пахавальнае адпяванне прыйшоў Пробашч касцёла Святых Сымона і Алены ксёндз Уладзіслаў Завальнюк, каб пакланіцца яго праху і выказаць вялікую падзяку Івану Іванавічу ад усіх каталікоў Беларусі за пераклады богаслужэнняў на беларускую мову.

## Навуковая дзейнасць 
Пачаў навуковую дзейнасць з удзелу ў распрацоўцы калектыўнай манаграфіі «Лексіка Палесся ў прасторы і часе» (1971), у якой яго пяру належыць вялікая частка. Яна паслужыла асновай абароненай праз два гады кандыдацкай дысертацыі «Лінгва-геаграфічная характарыстыка і рэканструкцыя адной групы лексікі Палесся (жылыя і гаспадарчыя пабудовы)».

Палеская тэма з тых часоў аказалася адной з самых значных у яго творчасці: серыі артыкулаў, слоўнікавых падборак, яшчэ адной калектыўнай працы пад яго рэдакцыяй — «Лексіка гаворак Беларускага Прыпяцкага Палесся. Атлас. Слоўнік» (2008). Акрамя таго, Іван Лучыц-Федарэц удзельнічаў ва ўкладанні перакладных слоўнікаў: Беларуска-латышскага, Латышска-беларускага слоўніка і іншых.

Аднак самыя істотныя дасягненні ў беларускай лінгвістыцы і адначасова славістыцы ў цэлым звязаны з трыццацігадовай працай І. І. Лучыца-Федарца ў складзе аўтарскага калектыву «Этымалагічнага слоўніка беларускай мовы» (ЭСБМ). Імя Івана Іванавіча значыцца ў выходных даных 9-ці з 13-ці тамоў, што выйшлі да цяперашняга часу, прычым 6-ты том напісаны ім цалкам. Значны аб'ём слоўнікавых артыкулаў напісаны таксама для падрыхтаванага да друку 14-га тома ЭСБМ. Увесь гэты творчы надабытак складае не меней за 8 тысяч слоўнікавых артыкулаў, гэта значыць, каля чвэрці выдання ў цэлым, што з'яўляецца сведчаннем зусім унікальнага ўкладу ў беларускую этымалогію.

Акрамя славянскіх моў Іван Іванавіч дасканала валодаў англійскай, нямецкай і французскай мовамі. I не толькі ў нас, але і далёка за межамі Беларусі яго ведалі як выдатнага перакладчыка з гэтых моў.

Іван Іванавіч як беларускі мовазнаўца, буйны славіст і этымолаг, быў шырока вядомы па-за межамі нашай рэспублікі. Працяглы час ён займаў пасаду старшыні этымалагічнай камісіі пры Міжнародным камітэце славістаў.

З 1995 года быў адным з заснавальнікаў, актыўным удзельнікам і старшынёй мінскага аддзялення Заходнепалескага навукова-краязнаўчага таварыства.

Катэгорыя:Мовазнаўцы Беларусі
Земснарад

**Земснарад** — штучнае возера ў Пухавіцкім раёне Мінскай вобласці, створанае для тэхнічнага забеспячэння Мінскай ЦЭЦ-5.

Знаходзiцца ў басейне ракі Свіслач, 18 км на паўночны захад ад Мар'інай Горкi, 2 км на поўдзень ад п. Свіслач і 2,5 км на поўдзенёвы-усход ад п. Дружны.

Каля вадасховішча размешчаны сажалкі і каналы, створаныя для тэхнічнага забеспячэння Мінскай ЦЭЦ-5, некаторыя з ніх не замярзаюць нават узімку. Паўночней знаходзіцца Мацярынскае возера.

Вадасховішча акружана лесапаласой з лісцяных дрэў. Бераг пясчаны, вада не празрыстая, тэхнічная. Поруч возера асфальтаваная дарога, а да самага возера добрая грунтавая дарога. 

Памеры: 
* Плошча 1 км.кв. 
* Даўжыня 1,2 км.
* Максімальная шырыня 0,9 км. 
* Глыбіня 5 м.

## Цікавыя факты 
* Пры стварэнні вадасховішча намыты пясок з дна выкарыстоўваўся пры будаванні пасёлка Дружны.

## Спасылкі 
* Panoramio 
* ТЭЦ-5 — открытая вода круглый год

Катэгорыя:Вадасховішчы Пухавіцкага раёна
Катэгорыя:Свіслач (Пухавіцкі раён)
Катэгорыя:Дружны (Пухавіцкі раён)
BMW 329

**BMW 329** — аўтамабіль сярэдняга класа нямецкай кампаніі BMW 1936—1937 гадоў, які выпускаўся на базе мадэлі BMW 319 на заводзе ў Айзенахе. Мадэль запусцілі дзеля хуткага і эканамічна выгаднага пашырэння і дапаўнення мадэльнага шэрагу кампаніі BMW, дзе прапаноўвалі мадэлі серыі BMW 326.

## Гісторыя 
*BMW 329* атрымала ад мадэлі *BMW 319* хадавую частку, трансмісію, 6-цыліндравы радны рухавік аб'ёмам 1911 см³ і магутнасцю 45 к. с. (33 кВт) пры 3750 аб/хв. Машыну выпускалі з кузавамі 2-месны і 4-месны кабрыялет, які атрымаў больш па памеры радыятара ад мадэлі *BMW 326* і адпаведна каштавалі 4950 марак і 5800 марак. 

Усяго была выраблена 1&nbsp;011 4-месных, 42 2-месных машын і 126 шасі (усяго 1179 шасі). 2-месныя кузавы вырабляла спецыялізаваная фабрыка Драуз з Хайльброна. 4-месную мадэль крытыкавалі за не занадта гарманічныя прапорцыі.

З 1937 года мадэль *329* замяніла мадэль BMW 320.

## Літаратура 
* Werner Oswald: Alle BMW-Automobile 1928–1978. Motorbuch Verlag, Stuttgart 1980, ISBN 3-87943-584-7 

## Спасылкі 
* Baumuster BMW 329 

Катэгорыя:Аўтамабілі паводле алфавіта
329
Катэгорыя:Заднепрывадныя аўтамабілі
BMW 320

**BMW 320** — аўтамабіль сярэдняга класа нямецкай кампаніі BMW, які выпускаўся з ліпеня 1937 да снежня 1938 года і прыйшоў на замену мадэлі BMW 329. Яго выраблялі на на заводзе ў Айзенаху.

## Канструкцыя 
Мадэль пабудавалі на скарочаным шасі мадэлі BMW 326 і запазычаным з мадэлі *329* 6-цыліндравым верхнеклапаным радным рухавіком з двума карбюратарамі аб’ёмам 1911 см³, магутнасцю 45 к. с. (33 кВт) пры 3750 аб/хв. Пасля выпуску 640 машын вырашылі выкарыстаць матор з мадэлі *326* аб’ёмам 1971 см³ магутнасцю 45 к. с. з адным карбюратарам *Solex 30 BFLVS*. Таксама з 326 была запазычана 4-ступеньчатая каробка перадач. Аўтамабіль разганяўся 0-100 км/г за 35,5 сек і максімальная хуткасць складала 115 км/г. Хадавая частка адпавядала мадэлям 319/*329*. Гідраўлічныя тормазы мелі прывад на ўсе колы. Як і ў машын вышэйшага класа, мадэль 320 атрымала суцэльнаметалічны кузаў, які вырабляла берлінская фабрыка *Ambi-Budd*. Вонкава яна некалькі нагадвала мадэль *326*, але атрымала толькі двухдзверныя кузавы. BMW 320 выпускалі з кузавамі седан за 4 500 марак (2 416 машын), 4-месны кабрыялет за 5 250 марак (1 635 машын) і 189 шасі. Кабрыялет з кузавам фабрыкі *Ройтэр* каштаваў 5 975 марак. Усяго было выраблена 4 240 машын дадзенай мадэлі, якую ў 1939 годзе замяніла мадэль BMW 321.

## Літаратура 
* Werner Oswald: Alle BMW-Automobile 1928—1978. Motorbuch Verlag, Stuttgart 1980, ISBN 3-87943-584-7 
* 

## Спасылкі 
* Baumuster BMW 320  

Катэгорыя:Аўтамабілі паводле алфавіта
320
Катэгорыя:Заднепрывадныя аўтамабілі
BMW 319

**BMW 319** — аўтамабіль сярэдняга класа нямецкай кампаніі Bayerische Motoren Werke 1935—1937 гадоў, прыйшла на замену мадэлі BMW 315. Выпускалася спартыўная мадыфікацыя BMW 319/1. Было выраблена 6 466 машын гэтай мадэлі.

## Канструкцыя 
Для спартыўнай мадэлі BMW 315/1 распрацавалі шасціцыліндравы радны рухавік аб’ёмам 1911 см³ для магчымасці ўдзелу ў спартыўных міжнародных спаборніцтвах класа *2 літра*. Гэты матор усталявалі ў 1935 годзе на шасі мадэлі *315*, паменшыўшы яго магутнасць на 10 к. с. да 45 к. с. (33 кВт) пры 3700 аб/хв. Новая мадэль *BMW 319* таксама атрымала ў спадчыну ад мадэлі *BMW 315* 4-ступеньчатую каробку перадач, шасі, тормазы на ўсе колы і падвеску. Аўтамабіль развіваў хуткасць 115 км/г. Са снежня 1934 года да пачатку 1937 года было выпушчана пяць варыянтаў кузаваў *BMW 319*. Мадыфікацыя з кузавам тарпеда, аналагічным мадэлі 315, была на 400 марак даражэйшая (4 500 марак), лімузін — 4 150 марак, кабрыялет-лімузін — 4 350 марак, 4-месны кабрыялет — 4 800 марак, 2-месны спартыўны кабрыялет — 5 150 марак.

Да заканчэння вытворчасці ў 1937 годзе было выпушчана 6 646 экзэмпляраў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Werner Oswald: Alle BMW-Automobile 1928—1978. Motorbuch Verlag, Stuttgart 1980, ISBN 3-87943-584-7 
* 

## Спасылкі 
* BMW 319 Kabriolett-Limousine 

Катэгорыя:Аўтамабілі паводле алфавіта
319
Катэгорыя:Заднепрывадныя аўтамабілі
Малое Белае

**Малое Белае** — возера ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці Беларусі ў басейне ракі Свіна́ (выцякае з возера), за 52 км у напрамку на паўночны ўсход ад горада Полацк, каля вёскі Белае.

Плошча паверхні возера 0,94.

## Літаратура 
* 
* 
* 

## Спасылкі 
* Постановление Министерства сельского хозяйства ипродовольствия Республики Беларусь 18 июня 2014 г. № 29 «О Республиканской комплексной схеме размещения рыболовных угодий» 
* *Иванов-Смоленский В. Г.* Все озёра Беларуси. Популярная иллюстрированная энциклопедия. Т. 3-2.
* Агульная характарыстыка азёр Віцебскай вобласці / Даведнік «Водныя аб’екты Рэспублікі Беларусь» 
* Морфаметрычныя параметры азёр Віцебскай вобласці / Даведнік «Водныя аб’екты Рэспублікі Беларусь» 

Катэгорыя:Азёры Віцебскай вобласці
Катэгорыя:Азёры Полацкага раёна
Альшанскі сельсавет (Столінскі раён)

**Альшанскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Столінскага раёна Брэсцкай вобласці, Беларусь. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок Альшаны.

## Гісторыя 
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Давыд-Гарадоцкага раёна Пінскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Рамельскага сельсавета. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета 5 населеных пунктаў. Пасля скасавання Давыд-Гарадоцкага раёна 19 студзеня 1961 года сельсавет далучаны да Столінскага раёна. 4 мая 1981 года ў склад адноўленага Рамельскага сельсавета перададзены вёскі Мачуль і Рамель.

## Склад 
* Аграгарадок Альшаны
* Вёска Высокае
* Вёска Семігосцічы

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 8068 чалавек, з іх 99,4 % — беларусы; паводле перапісу 2019 года — 9301 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Давыд-Гарадоцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Quick Time Event

**Quick Time Event** (QTE, ) — механізм відэагульняў, які патрабуе ад гульца хуткай рэакцыі на падзею падчас гульні. Звычайна такія падзеі узнікаюць ў дынамічных сцэнах або кат-сцэнах і гулец павінен хутка выканаць нейкае дзеянне або іх камбінацыю — напрыклад, хутка націснуць пэўныя клавішы або патузаць джойсцікам у розныя бакі. Часцей за ўсё правал у QTE адмоўна адбіваецца на сюжэтнай лініі гульні або гулец можа страціць здароўе. Напрыклад, у Dead Space кожны правал у QTE прыводзіць да смерці, а у *Heavy Rain* правал у QTE прыводзіць да гібелі ключавых персанажаў. Піянерам у плане QTE можна назваць гульню Dragon’s Lair.

Часта выкарыстоўваецца ў аркадах. Сістэма больш характэрная для гульнявых прыставак, чым для гульняў на персанальных камп’ютарах.

Да пераваг сістэмы QTE можна аднесці ўсплёскі адрэналіну падчас такіх сцэн. Калі належным чынам стварыць атмасферу страху (напрыклад у хорарах), раптоўнае QTE моцна палохае гульца. У асобных выпадках пры належнай атмасферы гульні ў яго можа паўстаць жаданне адчайна змагацца за жыццё героя.

Адной з першых гульняў, якія выкарыстоўваюць QTE была Time Gal (1985 год). QTE сістэма праславілася дзякуючы прыгодніцкім гульням Danger Girl, Shenmue, Dragon’s Lair, Fahrenheit (Indigo Prophecy) і ў далейшым знайшла шырокае прымяненне ў такіх гульнях як: God of War, Tomb Raider, Resident Evil, Collapse, Grand Theft Auto: San Andreas (у міні гульнях), Saints Row 2 (міні-гульні), Dead Space, Heavy Rain, Метро 2033, ObsCure 2, Clive Barker’s Jericho, Sonic Unleashed, Star Wars: The Force Unleashed, Вядзьмар 2: Забойцы каралёў, Battlefield 3, Jurassic Park: The Game, FarCry 3, Need For Speed: The Run, Remember Me, The Wolf Among Us, The Order: 1886, Until Dawn і іншых.

Катэгорыя:Механізмы камп’ютарных гульняў
Белавушскі сельсавет

**Белаву́шскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Столінскага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок Белавуша.

## Гісторыя 
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года як **Белагушскі сельсавет** у складзе Столінскага раёна Пінскай вобласці, з 8 студзеня 1954 года ў Брэсцкай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Манькавіцкага сельсавета. 6 чэрвеня 1960 года ў адміністрацыйнае падпарадкаванне Столінскага гарсавета перададзены вёскі Атвержычы і Манькавічы. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета 2 населеныя пункты. 2 сакавіка 1998 года з часткі сельсавета ўтвораны Манькавіцкі сельсавет.

## Склад 
* Аграгарадок Белавуша
* Вёска Рыбнікі

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 2640 чалавек, з іх 97,7 % — беларусы, 1,0 % — рускія, 0,8 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года — 2608 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Мальва мускусная

**Мальва мускусная** (*Malva moschata*) — від раслін роду  сямейства .

## Батанічнае апісанне 
Расліна 20-100 см вышынёй, з мускусным пахам. Сцёблы прамыя, разгалінаваныя, цыліндрычныя, пакрытыя валасінкамі.

Прыкаранёвае лісце доўгачарашковае, амаль круглявае, у больш ці менш пальчатарассечанага сцябловага лісця хвосцікі карацей. Знізу пакрытае белымі валасінкамі.

## Класіфікацыя 
### Таксанамія 
Катэгорыя:Мальвавыя
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1753 годзе
Катэгорыя:Флора Еўропы
Gluphisia crenata

**Gluphisia crenata** — начны матылёк з сямейства чубаткі.

## Біялагічнае апісанне 
Размах крылаў складае 28-34 мм. Верхнія крылы светла-шэрыя або чорна-шэрыя. Лётае з красавіка па жнівень. Бывае два пакаленні ў залежнасці ад месца пражывання. Яйкі зялёныя, круглыя. Лічынкі гладкія, жоўта-зялёнага колеру, харчуюцца лісцем розных відаў , такіх як , ,  і . Кукалка чорная, кароткая і матавая.

## Арэал 
Від распаўсюджаны ў Еўропе, Расіі, Кітаі і Японіі. Ён таксама сустракаецца ў Паўночнай Амерыцы, дзе ён традыцыйна разглядаецца як асобны від *Gluphisia septentrionis*.

## Літаратура 
* W. Forster, T. A. Wohlfahrt: Die Schmetterlinge Mitteleuropas, Band III, Schwärmer und Spinner. Franckh’sche Verlagshandlung, Stuttgart 1960

## Спасылкі 
* www.lepiforum.de
* http://www.funet.fi(http://www.funet.fi/pub/sci/bio/life/insecta/lepidoptera/ditrysia/noctuoidea/notodontidae/pygaerinae/gluphisia/index.html)
* www.schmetterlinge-deutschlands.de 
* Фауна Europaea 
Катэгорыя:Насякомыя Еўразіі
Катэгорыя:Насякомыя Паўночнай Амерыкі
Катэгорыя:Чубаткі
Ptilophora plumigera

**Ptilophora plumigera** — матылёк з сямейства совак.

## Біялагічнае апісанне 
Размах крылаў складае 33-44 мм. Матылі актыўныя ноччу. Лётаюць з кастрычніка па лістапад у залежнасці ад месцазнаходжання. Вусені даўжынёй да 30 мм, ярка-зялёнага колеру з двума тонкімі белымі палосамі на спіне. Харчуюцца лісцем  і . Кукалка цёмна-карычневага колеру з чорнымі плямамі.

## Арэал 
Від шырока распаўсюджаны ў Еўропе, нярэдкі і сустракаецца ў некаторых рэгіёнах Далёкага Усходу Расіі, на поўдзень да Каўказа і на поўнач да паўднёвай Скандынавіі. Матылькі жывуць у розных месцах пражывання, такіх як вільготныя лісцяныя лясы, цёплыя схілы, паркі і сады.

## Спасылкі 
* Vlindernet
* Lepidoptera of Belgium 
* UKmoths

Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1775 годзе
Катэгорыя:Насякомыя Еўразіі
Катэгорыя:Чубаткі
Кніга прарока Данііла (Скарына)

**Кніга прарока Данііла** («*Книги светого пророка Божия Даниила починаються*») — недатаванае пражскае выданне Скарыны, якое выйшла ў свет каля 1519 года.

## Змест кнігі 
На тытульным лісце змешчана гравюра і пашыраная назва кнігі («*Зуполне выложены на русъкий языкъ доктором Франъциском Скориною изъ славнаго града Полоцька напредъ Богу ко чти и людем посполитым к науце*»). На першым аркушы даецца «*Предословие доктора Франъциска Скорины с Полоцька въ книги Даниила пророка*». На 5-34 аркушах выдадзены тэкст 12 раздзелаў кананічнага тэксту, пасля кароткае пасляслоўе. На аркушах 34-40 апублікаваныя раздзелы 13-14, якія лічацца апакрыфічнымі, перад гэтымі раздзеламі змешчаны загаловак: «*Речи же ниже и положеные во книгах Данила пророка знашолъ есмъ в писме греческом выкладу Феотосиева и во книгах латинъских Ерасимовыхъ и выложих на руский языкъ*». На апошнім аркушы даецца пасляслоўе.

## Друкарскія асаблівасці выдання 
Кніга выдадзена на царкоўна-славянскай мове беларускай рэдакцыі. Фармат выдання — у чвэрць аркуша, аб'ём — 40 аркушаў, якія сабраны ў 5 сшыткаў. Набор выкананы пражскім шрыфтам Скарыны — у 10 радкоў вышынёй 75 мм. Сігнатура адсутнічае. Фаліяцыя змешчана на верхнем баку аркуша ўверсе справа. Выданне ўпрыгожана ілюстрацыяй «Данііл з львамі» (тытульны ліст), 3 застаўкамі і 20 ініцыяламі. Перад асноўным тэкстам змешчана застаўка, на якой выяўлены шчыт з зацьменнем сонца і аголеных сірэн з рыбінымі хвастамі; такая ж застаўка маецца ў яшчэ 7 другіх пражскіх выданнях.
Перад раздзеламі 13-14 маецца віньетка. Ініцыялы папярэднічаюць тэкстам раздзелаў, тытульнага ліста і прадмовы.

Захавалася 8 экзэмпляраў выдання, з іх 5 — поўныя.

## Літаратура 
* Францыск Скарына і яго час: Энцыкл. давед./ Беларус. Сав. Энцыклапедыя; Рэдкал. І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ, 1988. — 608 с.: іл. ISBN 5-85700-003-3

## Спасылкі 
Катэгорыя:Францыск Скарына
Катэгорыя:Кнігі паводле алфавіта
Катэгорыя:XVI стагоддзе ў Празе
BMW 315

**BMW 315** — невялікі аўтамабіль класа С нямецкай кампаніі BMW 1934—1937 гадоў. Было выраблена 9&nbsp;535 наведаў заводы Ford у ЗША, дзе пераканаўся, што для вырабу танных аўтамабіляў неабходна буйнасерыйная вытворчасць. У снежні 1924 года ён апублікаваў артыкул аб магчымасці вырабу таннага аўтамабіля ў Германіі па цане до 1&nbsp;000 долараў. 3 лютага 1925, развіваючы сваю тэму, ён упершыню выкарыстаў назву «народны аўтамабіль» (). Вялікая дэпрэсія негатыўна паўплывала на продажы аўтамашын, якімі перш за ўсё карысталіся заможныя слаі насельніцтва. У Трэцім Рэйху ідэя Попа адрадзілася. На берлінскім аўтасалоне ў лютым 1933 года канцлер Адольф Гітлер сказаў Попу, што Фольксваген павінен каштаваць не 1&nbsp;000 долараў, а 1&nbsp;000 марак. Далей аўтавытворцы атрымалі распараджэнне стварыць аўтамабіль коштам до 1&nbsp;000 марак.

## Канструкцыя 
У BMW адмовіліся ад вытворчасці таннага аўтамабіля і вырашылі пабудаваць крыху большы аўтамабіль сярэдняга класа, максімальна выкарыстоўваючы наяўныя элементы хадавой часткі іншых мадэляў. Неўзабаве BMW прадставіў мадэль BMW 303 з шасціцыліндравым радным маторам аб'ёмам у 1,2 л. У 1934 годзе было вырашана павялічыць аб'ём рухавіка. Інжынер Рудольф Шлайхер распрацаваў верхнеклапаны матор з ланцужным прывадам размеркавальнага вала, двума карбюратарамі Solex. Для захавання памераў старых блокаў цыліндраў дыяметр цыліндру павялічылі на 2 мм (58 мм) пры адначасовым павелічэнні даўжыні штока з 80 мм да 94 мм. Матор атрымаў аб'ём 1490 см³ пры магутнасці 34 к. с.

Фрыц Фідлер спраектаваў раму на аснове 90 мм стальных труб і новы кузаў, на ўзор італьянскіх аўтамашын, з нахіленым пярэднім шклом, закругленымі формамі, меншымі парогамі, што дазволіла павялічыць унутраную прастору. Стальны кузаў з драўлянай рамай вырабляла кампанія Daimler-Benz з Зіндельфінгена. Мадэль *BMW 315* прадставілі ў красавіку 1934 года.

На базе шасі выраблялі мадыфікацыі: лімузін за 3&nbsp;750 марак, кабрыялет-лімузін за 3&nbsp;950 марак, 4-месны кабрыялет за 4&nbsp;400 марак, 2-месны спартыўны кабрыялет BMW 315/1 па 4&nbsp;750 марак, тарпеда за 4&nbsp;100 марак.

## Прызнанне 
*BMW 315* стаў першым спартыўным аўтамабілем кампаніі, які атрымаў шырокае прызнанне. Рухавік прызнавалі адным з лепшых сярод тагачасных. Дзякуючы трывалай лёгкай раме маса аўто складала 835 кг, што рабіла яго самым лёгкай аўтамашынай сярэдняга класа. У прэсе аўто назвалі «лёгкім аўтамабілем» (), што выкарыстала BMW у рэкламнай кампаніі. У 1935 годзе спецыялізаванае выданне «*Allgemeine Automobil Zeitung*» пісала, што падобныя на *BMW 315* тэхнічныя характарыстыкі мелі толькі амерыканскія мадэлі.

## Літаратура 
* Hanns-Peter Rosellen, Das weiß-blaue Wunder, BMW- Geschichte und Typen, Seewald Verlag (1983), ISBN 3-512-00650-7 
* Werner Oswald: Alle BMW-Automobile 1928–1978. Motorbuch Verlag, Stuttgart 1980, ISBN 3-87943-584-7 
* 

## Спасылкі 
* Baumuster BMW 315  

Катэгорыя:Аўтамабілі паводле алфавіта
315
Катэгорыя:Заднепрывадныя аўтамабілі
BMW 315/1

**BMW 315/1** — спартыўная мадэль з кузавам родстар на базе BMW 315 нямецкай кампаніі BMW, што выпускалася на працягу 1934 — 1935 гадоў у колькасці 230 машын.

## Канструкцыя 
Летам 1934 года была распрацавана спартыўная мадэль, якая была некалькі карацей і ніжэй, чым *BMW 315*. Шасціцыліндравы радны рухавік атрымаў тры карбюратары Solex 26 BFRH. Дзякуючы павышэнню ступені сціску (1:6,8 замест 1:5,6) магутнасць узрасла да 40 к. с. (29 кВт) пры 4200 аб/хв. Па жаданні ўладальніка ўсталёўвалі здымны дах. Аўтамабілі даволі паспяхова выступалі на спаборніцтвах свайго класа машын, дзякуючы чаму было вырашана распрацаваць магутны матор аб'ёмам да 2,0 літраў. З ім машына атрымала пазначэнне BMW 319/1. Максімальная хуткасць складала 125 км/г.

Кошт аўтамабіля складаў 5&nbsp;200 марак.

## Літаратура 
* Werner Oswald: Alle BMW-Automobile 1928–1978. Motorbuch Verlag, Stuttgart 1980, ISBN 3-87943-584-7 

## Спасылкі 
* BMW 315/1 Sportwagen  

Катэгорыя:Аўтамабілі паводле алфавіта
315/1
Катэгорыя:Заднепрывадныя аўтамабілі
BMW 319/1

**BMW 319/1** — спартыўная мадэль з кузавам родстар на базе BMW 319 нямецкай кампаніі BMW, што выпускалася на працягу 1935 — 1936 гадоў у колькасці 178 з Мюнхена, Эрдман і Росі з Берліна, Дравуз з Хайльброна.

З маторам магутнасцю менш на 10 к.с. будавалі серыю аўтамашын BMW 319.

## Літаратура 
* Werner Oswald: Alle BMW-Automobile 1928–1978. Motorbuch Verlag, Stuttgart 1980, ISBN 3-87943-584-7 

## Спасылкі 
* BMW 319/1 Sportwagen  

Катэгорыя:Аўтамабілі паводле алфавіта
319/1
Катэгорыя:Заднепрывадныя аўтамабілі
BMW 3/15

**BMW 3/15** — першы аўтамабіль нямецкага аўтавытворцы BMW, які атрымаў найменне BMW. Спачатку яго вытворчасць вялася пад назвай «Dixi (Дзіксі)» (у перыяд паміж 1927 і 1929 гадамі), а пасля набыцця BMW бізнеса кампаніі Дзіксі — Fahrzeugfabrik Eisenach ў кастрычніку 1928 года, у трох наступных версіях ужо пад назвай BMW з ліпеня 1929 да сакавіка 1932 года, калі BMW адмовіўся ад ліцэнзіі Austin Motor Company, пад якой ажыццяўляўся выпуск аўтамабіляў.

Усяго ў перыяд паміж 1929 і 1932 гадамі было сабрана 18976 BMW 3/15.

## 3/15 DA-2 
У красавіку 1929 года мадэль **3/15 DA-2** замяніла* Dixi 3/15 PS* *DA-1*. Асноўнае адрозненне ад *DA-1* была тое, што нажныя тормазы працавалі па ўсіх чатырох колах адначасова (у мадэлі *DA-1* яны працавалі толькі на заднія). Іншыя змены ўключалі большыя колы і больш нізкі перадатачны лік. Больш не было ніякіх змяненняў ні ў памерах, ні заяўленай магутнасці і характарыстык ад аўтамабільнага чатырохцыліндравага чатырохтактнага рухавіка.

У якасці даступных тыпаў кузава былі двухдзверны седан, двухмесны кабрыялет і фургон.

## 3/15 DA-3 Wartburg 
**3/15 DA-3 Wartburg** быў спартыўнай версіяй 3/15 у кузаве родстар, і такім чынам першым спартыўным аўтамабілем вытворчасці BMW. Адмысловая пярэдняя вось была апушчана ўніз, каб знізіць цэнтр цяжару. Ступень сціску рухавіка была павышана з 5.6:1 да 7.0:1, што прывяло да павышэнню максімальнай магутнасці да 18 к. с. (13 кВт) пры 3500 абаротах у хвіліну..

Нягледзячы на выкарыстанне агульнай колавай базы і каляіны з іншымі мадэлямі сваёй серыі, роадстар *Wartburg *быў на 100 мм даўжэй, на 125 мм больш вузкі і вышынёй усяго 1300 мм, што на 325 мм ніжэй, чым у стандартных кузавах машын *DA-2* і *DA-4*.

*Wartburg *быў прадстаўлены ў 1930 годзе, калі Вялікая дэпрэсія рэзка зменшыла рынак спартыўных аўтамабіляў. Вытворчасць была неўзабаве спынена ў 1931 годзе, усяго было продана 150 аўтамабіляў.

Базіруючаяся на прататыпе Austin серыя 3/15 была спынена перад заканчэннем ліцэнзіі BMW у сакавіку 1932 года на вытворчасць Austin 7. Яна была заменена на BMW 3/20.

## Спасылкі 
*
*
*
*
* 

Катэгорыя:Аўтамабілі паводле алфавіта
3/15
Катэгорыя:Заднепрывадныя аўтамабілі
Велікамалешаўскі сельсавет

**Велікама́лешаўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Столінскага раёна Брэсцкай вобласці, Беларусь. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок Вялікае Малешава.

## Гісторыя 
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года як **Азданіцкі (Аздаміцкі) сельсавет** у складзе Давыд-Гарадоцкага раёна Пінскай вобласці. Цэнтр — вёска Азданічы (Аздамічы). З 8 верасня 1954 года ў Брэсцкай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Альгомельскага сельсавета. Пасля скасавання Давыд-Гарадоцкага раёна 19 студзеня 1961 года сельсавет далучаны да Столінскага раёна. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Аздаміцкага сельсавета 12 населеных пунктаў. 4 мая 1981 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Вялікае Малешава, сельсавет перайменаваны ў Вялікамалешаўскі, вёскі Аздамічы і Цераблічы перададзены ў склад адноўленага Рамельскага сельсавета.

## Склад 
* Вёска Альгомель
* Аграгарадок Вялікае Малешава
* Аграгарадок Кароцічы
* Вёска Луткі
* Вёска Талмачава

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 4736 чалавек, з іх 99,2 % — беларусы; паводле перапісу 2019 года — 4615 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

## Спасылкі 
* Сайт Столінскага раённага выканаўчага камітэта  


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Давыд-Гарадоцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе