Рэгіянальная групоўка войск Беларусі і Расіі

**Рэгіянальная групоўка войск (РГВ) Беларусі і Расіі**, таксама **Рэгіянальная групоўка войск Саюзнай дзяржавы**, але самі сілы разгорнуты ў 2022 годзе. 

## Гісторыя
З пачатку 1990-х гадоў Беларусь і Расія развівалі двухбаковае супрацоўніцтва ў ваеннай сферы, чаму спрыяла членства дзвюх дзяржаў у АДКБ і Саюзнай дзяржаве. Пытанне кансалідацыі абаронных патэнцыялаў паўстала практычна адразу. Прычынамі таго сталі падобныя вектары ўнутранага развіцця краін, адзінства вайсковых стандартаў і ваенных арсеналаў. Практычнай рэалізацыяй прымаемых сумесных рашэнняў стала камандна-штабная гульня, якая прайшла ў кастрычніку 2000 года на базе Акадэміі Генштаба РФ, падчас чаго адпрацоўваліся пытанні прымянення Аб’яднанай расійска-беларускай групоўкі.

Важным крокам па ўмацаванні абароннага патэнцыялу Саюзнай дзяржавы стала з’яўленне ў 2009 годзе адзінай рэгіянальнай сістэмы СПА. З таго часу штогод праводзіліся тактычныя вучэнні падраздзяленняў ВПС і войск СПА Беларусі з баявой стральбой на расійскіх палігонах, адным з напрамкаў узаемадзеяння было нясенне сумеснага баявога дзяжурства. За ўвесь перыяд сумеснай дзейнасці праведзена серыя вучэнняў і трэніровак, падчас якіх вырашаны задачы аператыўнай сумяшчальнасці беларускага і расійскага элементаў РГВ, вызначаны аптымальны баявы склад групоўкі, створаны ўсе неабходныя сістэмы.

## Сітуацыя 
Пасля 2014 года, у святле расійска-ўкраінскага крызісу, адбылося ўзаемнае нарошчванне актыўнасці НАТА на тэрыторыі Польшчы і Прыбалтыкі і Расіі на тэрыторыі Заходняй ваеннай акругі і Беларусі:

У сувязі з гэтым на беларуска-ўкраінскай граніцы склалася напружаная сітуацыя. З украінскага боку да памежжа сцягнулі сілы ў 25 тысяч камбатантаў з УСУ і іншых ваенізаваных фарміраванняў:

У гэтым раёне беларусы практычна не мелі вайсковых сіл. Адпаведна, былі прыняты меры і перакінуты войскі, напрыклад, з Паўночна-Заходняга аператыўна-тактычнага камандавання. Адначасна на заходніх межах адбылося чарговае ўзмацненне альянсу НАТА. Неспакой для беларуска-расійскага кіраўніцтва выклікала актыўная мілітарызацыя Польшчы: у прыватнасці, на яе тэрыторыі знаходзіліся 25 тыс. амерыканскіх вайскоўцаў; дзве траціны  сабраны менавіта ля межаў Беларусі і Калінінградскай вобласці. Са слоў палкоўніка запасу, прафесара  Аляксандра Ціханскага, такія дзеянні *«вядуць да эскалацыі на гэтым участку мяжы Саюзнай дзяржавы, паколькі парушаюць баланс сіл»*.

## Кантынгент
З верасня 2022 года беларускія часці ВПС і СПА сумесна з расійскімі падраздзяленнямі ПКС і СПА пачалі ахову паветранай прасторы Саюзнай дзяржавы. На беларускай тэрыторыі створаны два цэнтры сумеснай баявой падрыхтоўкі ВПС і войскаў СПА. Над Рэспублікай з баявой нагрузкай пад прыкрыццём яе авіяцыі выляталі расійскія ракетаносцы Ту-22М3 і Ту-160. У сухапутны складнік уключаны танкавыя, артылерыйскія, мотастралковыя і іншыя падраздзяленні (да 170 танкаў, да 200 баявых браніраваных машын і да 100 гармат), прадстаўленыя пераважна танкавымі падраздзяленнямі і ПДВ.

Да канца лістапада адбыліся рознага роду вучэнні, у тым ліку з баявой стральбой і пускамі зенітных кіраваных ракет, прайшлі тактыка-спецыяльныя заняткі, адпрацаваны пытанні інжынернага абсталявання раёнаў і рубяжоў, арганізацыі сувязі і ахоўвання. Асноўныя сілы пастаўлены на прыкрыццё мяжы з украінскага і польскага кірункаў.

## Аналітыка 
На фоне разгортвання групоўкі ў беларускіх і іншых СМІ паднялося абмеркаванне верагоднасці новага расійскага наступлення на Украіну з боку Беларусі, у тым ліку з непасрэдным удзелам беларускай арміі. Медыя казалі аб магчымай мабілізацыі. Аднак палітолаг і аналітык Арцём Шрайбман падвергнуў дадзеную інфармацыю сумневу, так як для прэзідэнта Лукашэнкі на тое куды менш прычын, чым было ў пачатку ўварвання. Уступленне краіны ў вайну, як запэўніваў эксперт, можа скончыцца разгромам самых баяздольных беларускіх войскаў. Плюс да ўсяго, спасылаючыся на тэлефонныя і анлайн-апытанні, Шрайбман акцэнтаваў увагу на нежаданне грамадства ўдзельнічаць у канфлікце. Прычыну разгортванне РГВ ён бачыў менавіта ў пагрозе для ўрада Лукашэнкі, паколькі беларуская апазіцыя актыўна мілітарызуецца на фоне расійска-ўкраінскіх падзей. У сувязі з гэтым дзеючая ўлада асцерагаецца ваенных і дыверсійных нападаў.

Ваенны эксперт Вадзім Казюлін не выключаў, што армія Беларусі афіцыйна ўмяшаецца ў вайну ва Украіне. У сваю чаргу, як адзначаў эканамічны і ваенны аглядальнік Аляксандр Алесін, стварэнне кантынгенту не накіравана супраць Украіны, паколькі гэта адказ на дзеянні блока НАТА, які разгарнуў свае сілы ў Польшчы і Балтыі. РГВ заклікана перасцерагаць альянс ад неабдуманых крокаў, дэманструючы сур’ёзнасць Саюзнай дзяржавы. Алесін галоўным праціўнікам для беларускай арміі назваў Польшчу. Таксама ён не адкінуў магчымасць абароны ад украінскіх дыверсійна-разведвальных груп, бо *«Кіеў даўно лічыць Беларусь саюзніцай Расіі ў гэтым канфлікце, таму што мы прадстаўляем расіянам сваю ваенную інфраструктуру і тэрыторыю»*.

Асобныя афіцыйныя асобы Украіны выказвалі асцярогі з нагоды магчымасці ўступлення арміі Рэспублікі ў вайну на паўночнай мяжы. У прыватнасці, саветнік кіраўніка офіса прэзідэнта Уладзіміра Зяленскага Аляксей Арастовіч распавядаў, што ў краіне пачалася *«частковая прыхаваная мабілізацыя»*. Тым не менш, паводле яго слоў, верагоднасць прамога ўдзелу беларускіх узброеных сіл у канфлікце, хоць і не нулявая, але вельмі нізкая. Падобнага меркавання прытрымліваліся таксама аналітыкі  (ISW).

Як паведамлена 17 кастрычніка на інфармацыйным брыфінгу Пентагона па сітуацыі ва Украіне, ЗША не бачаць якіх-небудзь фактараў, якія паказвалі б на тое, што РГВ можа аказаць нейкі ўплыў на канфлікт.

## Літаратура 
* *Дунец Н. А.* Военно-политические аспекты функционирования региональной группировки войск Беларуси и России // Белорусский государственный университет, Минск. — 25 октября 2016.
* *Созыкин М. В.* Создание и развитие коалиционной российско-белорусской группировки войск на рубеже ХХ-ХХI вв // Вестник Российского университета дружбы народов. Серия: Государственное и муниципальное управление : журнал. — №3. — 2017. — с. 289—296.
* *Шрайбман А. Г.* Новая константа. Чего ждать от переброски российских войск в Беларусь // Carnegie Endowment for International Peace : официальный сайт фонда. — 18 октября 2022.

## Спасылкі 
* Региональная группировка войск тренируется в Беларуси. Euronews, 8 ноября 2022.

Катэгорыя:Міжнароднае ваеннае супрацоўніцтва Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Саюзная Дзяржава
Катэгорыя:Воінскія часці і фарміраванні Расіі
Катэгорыя:Воінскія часці і фарміраванні Беларусі
Катэгорыя:Беларусь падчас расійска-ўкраінскай вайны
Катэгорыя:Расійская ваенная прысутнасць за мяжой