open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Георгій Пятровіч Дубікоўскі

**Георгій Пятровіч Дубіко́ўскі** (,  — ) — вучоны ў галіне глебазнаўства, доктар сельскагаспадарчых навук (1976), прафесар (1987). Член-карэспандэнт Акадэміі аграрных навук Беларусі (1996)

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў горадзе Гродна. У 1957 годзе скончыў Гродзенскі сельскагаспадарчы інстытут. У 1962—1969 гг. працаваў на пасадзе навуковага супрацоўніка ў Беларускім дзяржаўным універсітэце. Абараніў кандыдацкую дысертацыю на тэму «Содержание и распределение микроэлементов в дерново-подзолистых почвах БССР». З 1969 года ў Беларускім навукова-даследчым інстытуце глебазнаўства і аграхіміі, дзе з 1977 года займаў пасаду загадчыка лабараторыяй мікраэлементаў. Абараніў доктарскую дысертацыю на тэму «Закономерности распределения микроэлементов в почвах Белорусской ССР и их влияние на растения». З 1985 па 2000 год узначальваў кафедру аграхіміі і глебазнаўства і сельгасэкалогіі Гродзенскага дзяржаўнага аграрнага ўніверсітэта.

Памёр у 2000 годзе.

## Навуковая дзейнасць 
Г. П. Дубікоўскаму належаць навуковыя працы ў галіне біяхіміі і матэматычнага мадэлявання заканамернасцей размеркавання мікраэлементаў у глебе. Займаўся распрацоўкай навуковых асноў жыўлення раслін мікраэлементамі, арганізацыі вытворчасці іх прамысловых форм, пытаннямі медыцынскай геаграфіі і аховы навакольнага асяроддзя.

Аўтар і сааўтар патэнтаў «Способ получения гранулированногоизвесткового удобрения», «Способ получения калийных удобрений».

Сярод апублікаванага:
* Микроэлементы в почвах БССР и эффективность микроудобрений / Бел. гос. ун-т им. В. И. Ленина; И. С. Лупинович, Г. П. Дубиковский, В. Л. Федотов и др. — Мн., 1970.;
* Микроэлементы в почвах СССР. — Мн., 1981. (у сааўтарстве).
* Эффективность серусодержащих и микроудобрений на дерново-подзолистых почвах / Г. П. Дубиковский, М. П. Шкель — Минск: БелНИИНТИ, 1981.
* Применение новых форм жидких комплексных азотных удобрений на основе КАС в сельскохозяйственном производстве: [практическое руководство] / [Г. П. Дубиковский, Ф. Н. Леонов, Е. Б. Лосевич]; М-во сел. хоз-ва и продовольствия Респ. Беларусь, Учеб.- метод. центр. — Минск: [б. и.], 2000. ISBN 985-6152-38-0

## Літаратура 
* 
* Георгий Петрович Дубиковский / Гродненский сельскохозяйственный институт, Библиотека; [составитель В. В. Широков; редактор К. И. Сенкевич] — Гродно: ГСХИ, 1993. — 23, [2] с.: портр.

## Спасылкі 
* Дубікоўскі, Георгій Пятровіч (доктар сельскагаспадарчых навук; 1934—2000) // Нацыянальная бібліятэка Беларусі
* Кафедра агрохимии почвоведения и сельхозэкологии  // Гродзенскі дзяржаўны аграрны ўніверсітэт
* 18 мая: этот день в истории // Сайт Адміністрацыі Кастрычніцкага раёна горада Магілёва

Катэгорыя:Выпускнікі Гродзенскага дзяржаўнага аграрнага ўніверсітэта
Катэгорыя:Выкладчыкі Гродзенскага дзяржаўнага аграрнага ўніверсітэта
Катэгорыя:Глебазнаўцы СССР
Катэгорыя:Глебазнаўцы Беларусі
Быкіў (Драгобыцкі раён)

**Быкіў** () — вёска ў Драгобыцкім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Драгобыцкага раёна
Працэсуальнае права

**Працэсуальнае права** — частка норм прававой сістэмы, якая рэгулюе адносіны, што ўзнікаюць пры расследаванні злачынстваў, разглядзе і вырашэнні крымінальных і цывільных спраў. Працэсуальнае права непарыўна звязана з матэрыяльным правам, паколькі замацоўвае працэсуальныя формы, неабходныя для яго ажыццяўлення і абароны.

На Беларусі пры захаванні норм працэсуальнага права разглядаюцца справы аб адміністрацыйных правапарушэннях, арбітражных і гаспадарчых спрэчках, а таксама ў парадку канстытуцыйнага судаводства.

## Літаратура 
* Працэсуальнае права //  — С. 34.
Дзятлаўскае благачынне

**Дзятлаўскае благачынне**, **Дзятлаўская благачынная акруга** — акруга ў Навагрудскай епархіі Беларускай праваслаўнай царквы. Аб’ядноўвае прыходы Дзятлаўскага раёна Гродзенскай вобласці.

## Храмы і прыходы 
# Спаса-Праабражэнская царква (Дзятлава)
# Сабор святых навамучанікаў і спаведнікаў Царквы Рускай (Дзятлава)
# Свята-Раства-Багародзіцкая царква (Наваельня)
# Свята-Успенская царква (Казлоўшчына)
# Царква Покрыва Прасвятой Багародзіцы (Дварэц)
# Царква ў імя святога праведнага Іаана Кранштацкага (Ахонава)
# Барысаглебская царква (Накрышкі)
# Свята-Петра-Паўлаўская царква (Вензавец)
# Свята-Міхайлаўская царква (Руда Яварская)
# Свята-Раства-Багародзіцкая царква (Явар)
# Свята-Георгіеўская царква (Горка)
# Свята-Крыжаўзвіжанская царква (Войневічы)
# Свята-Мікалаеўская царква (Нагародавічы)
# Царква (Гезгалы)

## Спасылкі 
* Дзятлаўскае благачынне  на eparhia.by
 

Катэгорыя:Рэлігія ў Дзятлаўскім раёне
Катэгорыя:Благачынныя акругі Навагрудскай епархіі
Воля Якубова

**Воля Якубова** () — вёска ў Драгобыцкім раёне Львоўскай вобласці Украіны. 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Драгобыцкага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1340 годзе
Підмагылка

**Підмагылка** () — вёска ў Гарадоцкім раёне Львоўскай вобласці Украіны. 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Гарадоцкага раёна (Львоўская вобласць)
Прыпісныя сяляне

**Прыпісныя сяляне** — феадальназалежнае насельніцтва Расійскай імперыі ў XVII—сярэдзіне XIX стст., якое замест аброку і падушнага падатку было абавязана працаваць на казённых і прыватных заводах і фабрыках. У канцы XVII ст. і асабліва ў XVIII ст. ўрад дзеля падтрымкі буйной прамысловасці шырока практыкаваў прыпіску (звычайна без указання тэрміну) дзяржаўных сялян да заводаў ці мануфактур на Урале і ў Сібіры.

Фармальна сяляне заставаліся ўласнасцю дзяржавы, але прадпрымальнікі эксплуатавалі і каралі іх як сваіх прыгонных. Цяжкае становішча прыпісных сялян выклікала шматлікія паўстанні і ўцёкі. З XVIII ст. ўрад спыніў прыпіску сялян да заводаў. У пачатку XIX ст. прыпісныя сяляне пад назвай «неадменных работнікаў» увайшлі ў катэгорыю пасэсійных сялян, скасаваную ў 1861—1863 гг. пасля сялянскай рэформы.

## Літаратура 
* Беловинский, Л. В. Приписные крестьяне // Иллюстрированный энциклопедический историко-бытовой словарь русского народа. XVIII — начало XIX в. / под ред. Н. Ерёминой. — М.: Эксмо, 2007. — 784 с.: ил. с. — С. 534. — ISBN 978-5-699-24458-4.
* Панкратова, А. М. Формирование пролетариата в России (XVII—XVIII вв.) / А. М. Панкратова; АН СССР, Отделение истории. — М.: Изд-во АН СССР, 1963. — 491 с.
* Прыпісныя сяляне //  — С. 75.

Катэгорыя:Сялянства Расійскай імперыі
Катэгорыя:Прыгоннае права
Катэгорыя:Гісторыя Сібіры
Брыялогія ў Беларусі

**Брыялогія ў Беларусі**

## Гісторыя 
Звесткі пра мохападобныя Беларусі з’явіліся ў канцы XVIII стагоддзя ў фларыстычных працах Ж. Э. Жылібера і С. Б. Юндзіла, у XIX стагоддзі — у працах , .

У канцы XIX — пачатку XX стагоддзя вывучэнне відавога складу мохападобных пераважна Заходняй Беларусі і Палесся пачалі М. А. Алексенка, К. Шафнагель, Я. Сепесфальві, У. С. Дактуроўскі і інш. Больш шырока і мэтанакіравана брыяфлору ў 1920-я гады даследавалі  і інш., у 1930-я гады — С. М. Цюрэмнаў, А. П. Підоплічка, .

У пасляваенны перыяд працягвалася фларыстычнае даследаванне мохападобных (А. П. Підоплічка, ).

З 1960-х гадоў даследаванні па брыялогіі вядуць пераважна ў Інстытуце эксперыментальнай батанікі АН Беларусі.

## Сучасны стан 
Вывучаецца відавы склад і дынаміка флоры мохападобных, асаблівасці іх эколага-цэнатычнага размеркавання і геаграфічнага пашырэння. Упершыню распрацавана цэласная канцэптуальная мадэль паходжання і эвалюцыі мохападобных з часу ўзнікнення пачатковых археганіятаў (Г. Ф. Рыкоўскі). Створана брыятэка з 20 тысяч узораў мохападобных.

Звесткі брыялогіі выкарыстоўваюць пры вызначэнні лесамеліярацыйнага фонду, ступені парушэння біяцэнозаў, забруджвання навакольнага асяроддзя, пры выкананні мерапрыемстваў па аптымізацыі ландшафтаў, перспектыўныя пры стварэнні замкнёных сістэм жыццезабеспячэння.

## Гл. таксама 
* Спіс мохападобных Беларусі

## Літаратура 
* . — С. 335-336
* Рыковский, Г. Ф. Флора Беларуси. Мохообразные: в 2 т. / Г. Ф. Рыковский, О. М. Масловский; под ред. В. И. Парфенова. — Минск: Тэхналогія, 2004—2009. — Т. 1: Andreaeopsida-Bryopsida. — 2004. — 437 с.
* Рыковский, Г. Ф. Флора Беларуси. Мохообразные: в 2 т. / Г. Ф. Рыковский, О. М. Масловский; под ред. В. И. Парфенова. — Минск: Беларус. навука, 2004—2009. — Т. 2: Hepaticopsida — Sphagnopsida. — 2009. — 213 с.
* Красная книга Республики Беларусь. Растения: редкие и находящиеся под угрозой исчезновения виды дикорастущих растений / редкол.: И. М. Качановский [и др.]. — 4-е изд. — Минск: Беларус. энцыкл. імя П. Броўкі, 2015. — 448 с.
* Szafnagel, K. Zapiski bryologiczne / K. Szafnagel. — Wilno, 1908. — S. 1-58.
* Алексенко, М. А. Бриологическая флора Литовского Полесья / М. А. Алексенко // Тр. об-ва испыт. природы при Харьк. ун-те. — 1900. — Т. 34. — С. 91-136.
* Алексенко, М. А. К бриологической флоре Литовского Полесья / М. А. Алексенко // Тр. об-ва испыт. природы при Харьк. ун-те. — 1901. — Т. 35. — С. 39-71, 234—266.
* Алексенко, М. А. Материалы для бриологической флоры Черниговской и Могилевской губерний / М. А. Алексенко // Тр. об-ва испыт. природы при Харьк. ун-те. — 1898. — Т. 33. — С. 39-71.
* Лазаренко, А. С. Определитель лиственных мхов БССР / А. С. Лазаренко. — Минск: Изд-во АН БССР, 1951. — 399 с.

## Спасылкі 
* *Цуриков А. Г.* Лишайники Беларуси: история и основные итоги изучения 

Катэгорыя:Брыялогія
Катэгорыя:Батаніка ў Беларусі
Спаса-Праабражэнская царква (Дзятлава)

**Спаса-Праабражэнская царква** — драўляны праваслаўны храм у горадзе Дзятлава Гродзенскай вобласці. Знаходзіцца ў цэнтры горада на вул. Перамогі, 1.

## Гісторыя 
Першы храм быў пабудаваны ў 1508 годзе заснавальнікам горада князем Канстанцінам Астрожскім. Падчас аднаго з пажараў храм згарэў, і на яго месцы ў пачатку XVIII стагоддзя быў пабудаваны новы драўляны храм у выглядзе карабля.

## Архітэктура 
Храм пабудаваны ў традыцыях народнага дойлідства. Вырашана прамавугольным, працяглым па падоўжнай восі зрубам з 5-граннай апсідай і нізкімі па абодва яе бакі рызніцамі. Накрыта 2-схільным бляшаным дахам з вальмамі над апсідай і косымі застрэшкамі над рызніцамі. Па цэнтры даху ўрэзаны 8-гранны барабан з цыбулепадобнай галоўкай у завяршэнні. Гарызантальна ашаляваныя сцены рытмічна расчлянёны аконнымі праёмамі з фігурнымі пераплётамі і брусамі-сцяжкамі ў прасценках. Па цокальнай і фрызавай частках сцены апяразаны вертыкальна дэкаратыўнай шалёўкай.

Храм Перамяненьня Гасподняга (18 ст.), foto 4 by futureal.jpg
Храм Перамяненьня Гасподняга (18 ст.), foto 1 by futureal.jpg
Храм Перамяненьня Гасподняга (18 ст.), foto 2 by futureal.JPG
Дзятлава. Спаса-Праабражэнская царква.jpg
Будаўніцтва новага храма.jpg
Ździecieł. Зьдзецел (2010).jpg

## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі: энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Дзятлаўскага раёна
Катэгорыя:Славутасці Дзятлава
Катэгорыя:Храмы Навагрудскай епархіі
Катэгорыя:XVIII стагоддзе ў Беларусі
Катэгорыя:Драўляныя цэрквы Беларусі
Катэгорыя:Храмы Праабражэння
Падушны падатак

**Падушны падатак** — асноўны прамы падатак у Расійскай імперыі ў XVIII—XIX стст.

Уведзены ў 1724 г. імператарам Пятром I. Абкладалася ўсё мужчынскае насельніцтва падатковых саслоўяў паводле перапісаў, якія праводзіліся перыядычна. Памеры падатка павялічваліся. У 1867 г. па рэгіёнах Расійскай імперыі падушны падатак вагаўся ад 1,15 да 2,61 руб. з рэвізскай душы. Да дзяржаўных падушных збораў належалі таксама земскі падушны збор з сялян на казённыя выдаткі і грамадскі збор з дзяржаўных сялян, уведзены на пачатку 1840-х гадоў. У сярэдзіне 1860-х гадоў у Еўрапейскай частцы імперыі падушныя зборы складалі каля 70% агульнай сумы прамых падаткаў. 

## На Беларусі 
На тэрыторыі беларуска-літоўскіх губерняў, якія ўвайшлі ў склад Расійскай імперыі пасля падзелаў Рэчы Паспалітай, замена падворнага абкладання падушным падаткам адбылася ў канцы XVIII ст. Яго памер складаў каля 1 рубля срэбрам. З-за слабой плацежаздольнасці насельніцтва і каб паступова прызвычаіць да расійскай падатковай сістэмы, насельніцтву на некаторы час даваліся льготы. У снежні 1772 г. жыхары Беларускага генерал-губернатарства былі вызвалены ад падушнага падатку на паўгода, у красавіку 1793 г., пасля інкарпарацыі цэнтральнай часткі беларускіх земляў у ходзе другога падзелу Рэчы Паспалітай, — на 2 гады. З 1797 г. на працягу 10 гадоў ва ўсіх беларуска-літоўскіх губернях, афіцыйна, дзяржаўныя падаткі браліся ў меншым памеры, але да 1811 г. яны збіраліся тут не асігнацыямі, як гэта было ў расійскіх губернях, а серабром, рэальны курс якога быў намнога вышэйшы. 

Падушны падатак быў цяжкім і яго спагнанне адбывалася з нарастаючымі недаплатамі. Напрыклад, казённыя сяляне спачатку адносна паспяхова спраўляліся з выплатай падушнага падатку. Па Мінскай губерні нядоімка, што сабралася да 1812 г., складала менш за 1/10 ад сумы няўнесеных падаткаў гэтага года. Да 1839 г. нядоімкі ў выплаце падаткаў і земскіх збораў у дзяржаўных вёсках Віцебскай, Магілёўскай, Мінскай, Віленскай і Гродзенскай губерняў складалі ў сярэднім 1,8—1,2—0,3—0,8 і 0,2 акладу на душу, адпаведна. Вялікая нядоімка па падушным падатку і адмовы насельніцтва плаціць, вымусілі з 1887 г. адмяніць яго ў еўрапейскай частцы імперыі (з мяшчан і цэхавых — з 1863 г. і заменены падаткам на нерухомую маёмасць).

## Літаратура 
* Неупокоев, В. И. Государственные повинности крестьян Европейской России в конце XVIII — начале XIX века / В. И. Неупокоев; АН СССР, Ин-т истории СССР. — Москва: Наука, 1987. — 286, [2] с.
* Панюціч, В. П., Сосна, У. А. Падушны падатак / В. П. Панюціч, У. А. Сосна //  — С. 508.
* Руковский, И. Историко-статистические сведения о подушных податях // Труды Комиссии для пересмотра системы податей и сборов. Т. I. — СПб., 1866.
* Сосна, У. Падушны падатак / Уладзімір Сосна //  — С. 375.
* Троицкий, С. М. Финансовая политика русского абсолютизма в XVIII веке / С. М. Троицкий; АН СССР, Ин-т истории. — Москва: Наука, 1966. — 275 с.

Катэгорыя:З’явіліся ў 1724 годзе
Катэгорыя:Гісторыя падаткаабкладання
Катэгорыя:Падаткаабкладанне ў Расійскай імперыі
Лэтня

**Лэтня** () — вёска ў Драгобыцкім раёне Львоўскай вобласці Украіны. 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Драгобыцкага раёна
Бортныкы (Жыдачыўскі раён)

**Бортныкы** () — вёска ў Жыдачыўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Ходарыўскай гарадской грамады.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Жыдачыўскага раёна
Бронзавая птушка (фільм)

**«Бронзавая птушка»** () — савецкі мастацкі тэлевізійны каляровы фільм, зняты рэжысёрам Мікалаем Калініным на кінастудыі «Беларусьфільм» у 1974 годзе па матывах аднайменнай аповесці Анатоля Рыбакова.

## Сюжэт 
Дзеянне фільма адбываецца ў пачатку 1920-х гадоў у Маскоўскай губерні. Галоўныя героі летам адпраўляюцца ў піянерскі лагер, разбіты ў раёне старадаўняга маёнтка графаў Карагаевых. Побач з лагерам знаходзіцца асабняк, які да рэвалюцыі належаў графскаму роду, яго веранду ўпрыгожвае бронзавая скульптура птушкі. У асабняку пражывае пажылая ахмістрыня Соф’я Паўлаўна. З родам Карагаевых звязана легенда, згодна з якой стары граф схаваў дзесьці ў ваколіцах маёнтка скарб і брыльянт Сансі.

## У ролях 
### У ролях 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы СССР
Катэгорыя:Фільмы студыі «Беларусьфільм»
Катэгорыя:Фільмы СССР 1974 года
Свята-Георгіеўская царква (Горка)

**Свята-Георгіеўская царква** — мураваны праваслаўны храм у в. Горка Дзятлаўскага раёна Гродзенскай вобласці.

## Гісторыя 
Пабудавана ў канцы XIX — пачатку XX стагоддзяў з цэглы.

## Архітэктура 
Храм падоўжна-восевай аб’ёмна-прасторавай кампазіцыі: двух’ярусная шатровая званіца, бабінец, асноўны аб’ём, квадратная ў плане апсіда. Асноўны аб’ём завершаны цыбулепадобным купалам на цылендрычным барабане, устаноўленым над пакатым чатырохсхільным дахам. Над шатром званіцы таксама цыбулепадобная галоўка на цыліндрычным барабане. Здвоеныя арачныя вокны з броўкамі і складанымі фігурнымі ліштвамі. У дэкоры атынкаваных фасадаў выкарыстаны лапаткі, зубчастыя франтоны і фрызы, нілепадобныя аркі — нішы. Галоўны ўваход вырашаны ганкам з лесвіцай і навіссю кілепадобнай формы. У інтэр’еры цэнтральная зала абмежавана буйнай аркадай. Царква — помнік псеўдарускага стылю.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Дзятлаўскага раёна
Катэгорыя:Горка (Дзятлаўскі раён)
Катэгорыя:Храмы Навагрудскай епархіі
Катэгорыя:XX стагоддзе ў Беларусі
Катэгорыя:Храмы Святога Георгія
Пасэсійныя сяляне

**Пасэсійныя сяляне** — прыгонныя сяляне ў Расійскай імперыі ў XVIII—1-й палове XIX стст., замацаваныя за прыватнымі прамысловымі прадпрыемствамі (мануфактурамі, фабрыкамі, заводамі) на аснове пасэсійнага права (без права продажу асобна ад прадпрыемства). 

Катэгорыя пасэсійных сялян уведзена пры імператары Пятры I у 1721 г. У іх склад уваходзілі купленыя да прадпрыемстваў сяляне, «вечнаадданыя» (указ ад 1736 г.), казённыя фабрычныя рабочыя, перададзеныя ўладальнікам пасэсійных прадпрыемстваў. У XIX ст. ў лік пасэсійных сялян увайшлі т.зв. неадменныя работнікі, што замянілі сабой прыпісных сялян. У адрозненне ад звычайных прыгонных пасэсійным сялянам не дазвалялася пераводзіць на сельскагаспадарчыя работы, аддаваць у рэкруты; яны маглі падаваць чалабіцці ў Берг- і Мануфактур-калегіі, якім былі падсудныя. У той жа час іх жорстка эксплуатавалі: грубы пазаэканамічны прымус спалучаўся з грашовымі штрафамі і вылікамі. З развіццём капіталістычных адносін уладальнікі пасэсійных прадпрыемстваў імкнуліся пазбавіцца ад пасэсійных сялян (у 1840 г. яны атрымалі такое права) і замяніць іх паднявольную працу больш прадукцыйнай працай наёмных работнікаў. Катэгорыя пасэсійных сялян скасавана пасля сялянскай рэформы.

## Літаратура 
* Панкратова, А. М. Формирование пролетариата в России (XVII—XVIII вв.) / А. М. Панкратова; АН СССР, Отделение истории. — М.: Изд-во АН СССР, 1963. — 491 с.
* Пасэсійныя сяляне //  — С. 176.

Катэгорыя:Сялянства Расійскай імперыі
Катэгорыя:Прыгоннае права
Мікалогія ў Беларусі

**Мікалогія** ў Беларусі

На Беларусі даследаванні па мікалогіі пачалі ў канцы XIX стагоддзя былыя супрацоўнікі Горы-Горацкага земляробчага інстытута, першыя спісы грыбоў апублікаваны ў канцы XIX — пачатку XX стагоддзя (М. А. Дарожкін, В. Ф. Купрэвіч, Ф. Блоньскі, Л. І. Лебедзева, С. І. Шэмбель). Мэтанакіраваныя даследаванні праводзіліся з 1931 года ў Акадэміі навук Беларусі (М. А. Дарожкін, В. Ф. Купрэвіч, С. М. Тупяневіч).

Значны ўклад у развіццё мікалогіі зрабілі С. У. Горленка, , М. І. Фёдараў, А. С. Шуканаў, С. І. Бельская, А. І. Галаўко, В. С. Гапіенка, В. К. Гаравец, Э. П. Камарова, З. Н. Кудрашова, В. К. Неафітава, В. І. Ніціеўская, П. В. Пак, В. Я. Стрэльская, А. І. Сцефановіч, Г. І. Сяржаніна, В. В. Фаміна, Н. І. Чакалінская і інш.

Асноўныя навукова-даследчыя цэнтры: інстытуты эксперыментальнай батанікі, мікрабіялогіі, лесу Нацыянальнай АН Беларусі, БелНДІ бульбаводства, БелНДІ агародніцтва, БедНДІ аховы раслін і БелНДІ земляробства і кармоў Акадэміі аграрных навук Беларусі, БДУ, Беларускі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт, БСГА, Гродзенскі сельскагаспадарчы інстытут, Беларускі дзяржаўны тэхналагічны ўніверсітэт.

## Гл. таксама 
* Спіс грыбоў Беларусі

*
Варшаўскі заходні павет

**Варшаўскі заходні павет** () — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Мазавецкага ваяводства. Утвораны ў 1999 годзе.  Цэнтр павета — горад Ажараў Мазавецкі (да 2006 года - Варшава). Займае плошчу 532,99 км². Насельніцтва павета складае 114,1 тыс. чалавек (на 2018 год).

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка павета
Царква Пакрова Прасвятой Багародзіцы (Дварэц)

**Царква Пакрова Прасвятой Багародзіцы** — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Дварэц Гродзенскай вобласці.

## Гісторыя 
У 1866 годзе быў закладзены і асвячоны першы камень у падмурку храма. Будаўніцтва храма скончылася ў 1869 годзе. 14 кастрычніка 1869 года адбылося асвячэнне храма.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Дзятлаўскага раёна
Катэгорыя:Дварэц (Дзятлаўскі раён)
Катэгорыя:Храмы Навагрудскай епархіі
Катэгорыя:1869 год у Беларусі
Ажараў Мазавецкі

**Ажараў Мазавецкі** () — горад у Польшчы, на захад ад Варшавы, частка Варшаўскай агламерацыі, усходняя мяжа горада непасрэдна прылягае да варшаўскіх раёнаў Бемава і Урсус. Адміністрацыйны цэнтр Варшаўскага заходняга павета Мазавецкага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Ажараў Мазавецкі. Займае плошчу 13,19 км². Насельніцтва 30,7 тыс. чалавек (на 2018).

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Лютынка (Жыдачыўскі раён)

**Лютынка** () — вёска ў Жыдачыўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Жыдачыўскага раёна
Сабор святых навамучанікаў і спаведнікаў Царквы Рускай (Дзятлава)

**Сабор святых навамучанікаў і спаведнікаў Царквы Рускай** — мураваны праваслаўны храм у горадзе Дзятлава Гродзенскай вобласці. Знаходзіцца ў цэнтры горада на вул. Перамогі, 1.

## Гісторыя 
Пабудаваны ў 2017 годзе з цэглы паводле праекта архітэктара Л. В. Макарэвіча. 25 лістапада 2017 года сабор быў асвячоны мітрапалітам Мінскім і Заслаўскім Паўлам.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Дзятлаўскага раёна
Катэгорыя:Славутасці Дзятлава
Катэгорыя:Храмы Навагрудскай епархіі
Катэгорыя:2017 год у Беларусі
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Леаніда Макарэвіча
Бышкіў

**Бышкіў** () — вёска ў Жоўкіўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр Бышкіўскага сельсавета.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Жоўкіўскага раёна
Слонімскае благачынне

**Слонімскае благачынне**, **Слонімская благачынная акруга** — акруга ў Навагрудскай епархіі Беларускай праваслаўнай царквы. Аб’ядноўвае прыходы Слонімскага раёна Гродзенскай вобласці.

## Храмы і прыходы 
# Спаса-Праабражэнскі сабор (Слонім)
# Троіцкая царква (Слонім)
# Царква ў імя прападобнага мучаніка Афанасія Брэсцкага (Слонім)
# Свята-Троіцкая царква (Дзераўная)
# Свята-Мікалаеўская царква (Высацк)
# Свята-Крыжаўзвіжанская царква (Збочна)
# Свята-Ільінская царква (Клепачы)
# Свята-Іаана-Прадцечанская царква (Вялікая Кракотка). Да прыхода прыпісана Свята-Раства-Багародзіцкая царква (Вялікая Кракотка)
# Царква ў гонар абраза Божай Маці «Жываносная крыніца» (Міжэвічы)
# Свята-Раства-Багародзіцкая царква (Міжэвічы)
# Свята-Петра-Паўлаўская царква (Мізгіры)
# Свята-Параскева-Пятніцкая царква (Старадзевяткавічы)
# Свята-Мікалаеўская царква (Новадзевяткавічы)
# Свята-Мікалаеўская царква (Азярніца)
# Царква ў гонар Раства Хрыстова (Паўлава)
# Храма святога Гурыя Казанскага (Партызанаўка)
# Свята-Георгіеўская царква (Пасінічы)
# Свята-Міхайлаўская царква (Вострава)
# Царква прападобнага Серафіма Сароўскага (Сянькоўшчына)
# Свята-Ільінская царква (Сурынка)
# Царква ў гонар Казанскага абраза Маці Божай (Вялікія Шылавічы)
# Свята-Георгіеўская царква (Парэчча)
# Свята-Раства-Багародзіцкая царква Яруцічы

## Спасылкі 
* Слонімскае благачынне  на eparhia.by
 

Катэгорыя:Рэлігія ў Слонімскім раёне
Катэгорыя:Благачынныя акругі Навагрудскай епархіі
Джозеф Чэмберлен

**Джозеф Чэ́мберлен** (8.7.1836, Лондан — 2.7.1914) — дзяржаўны і палітычны дзеяч Вялікабрытаніі.

## Біяграфічныя весткі 
Вучыўся ў каледжы Лонданскага ўніверсітэта (1850—52). Фабрыкант. У 1873—76 мэр г. Бірмінгем. 3 1876 дэпутат парламента ад Ліберальнай партыі. У 1880—85 і 1886 міністр ва ўрадах У. Ю. Гладстана. У 1886 выступіў супраць законапраекта аб наданні Ірландыі аўтаноміі і з групай прыхільнікаў (ліберал-юніяністаў) выйшаў з Ліберальнай партыі, а пазней з’яднаўся з кансерватарамі. У 1895—1903 міністр калоній. Адзін з ініцыятараў Англа-бурскай вайны (1899—1902).

## Літаратура 
* *Нікіцін М. Г.* Чэмберлены //
Балдышы

Назву **Балдышы́** маюць:
## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Балдышы — былая вёска ў Гарадоцкім раёне
** Балдышы — вёска ў Полацкім раёне
Копцеўшчына

Назву **Ко́пцеўшчына** маюць:
## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Мінская вобласць:
** Копцеўшчына — былы хутар у Маладзечанскім раёне
** Копцеўшчына — вёска ў Нясвіжскім раёне
Акунінаўскі сельсавет

**Акуні́наўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Слонімскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Акунінава.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Слонімскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Глоўсевіцкага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Слонімскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Ігар Паўлавіч Кахно

**Ігар Паўлавіч Кахно́** (,  — , ) — літаратуразнавец і літаратурны крытык, доктар філалагічных навук (1982), прафесар (1983).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Гомелі ў сям’і настаўніка. Скончыў сярэднюю школу ў горадзе Навазыбкаў Бранскай вобласці, у 1952 годзе — гісторыка-філалагічны факультэт Навазыбкаўскага педагагічнага інстытута. У 1955—1956 гг. працаваў рэдактарам у Сакратарыяце Саюза пісьменнікаў СССР, у 1956—1966 гг. на пасадах старэйшага выкладчыка, дацэнта ў Карэльскім педагагічным інстытуце ў Петразаводску. З 1968 года І. П. Кахно ў Беларускім дзяржаўным універсітэце — дацэнт кафедры рускай савецкай літаратуры, загадчык кафедры з 1979 па 1987 год. У 1979 годзе абараніў доктарскую дысертацыю на тэму «А. В. Луначарский и формирование марксистской литературной критики» у Інстытуце рускай літаратуры (Пушкінскі Дом). У 1972—1974 гг. праходзіў стажыроўку ва ўніверсітэтах Парыжа і Тура ў Францыі.

## Навуковая і грамадская дзейнасць 
Займаўся літаратурай, крытыкай, публіцыстыкай, актыўна друкаваўся ў часопісах «Новый мир», «Вопросы литературы», «Север», «Литература в школе», «Русская литература». Даследаваў класічную рускую і савецкую паэзію, гісторыю і тэорыю літаратуры. Чытаў лекцыі ў Польшчы, Балгарыі. Кіраваў метадычным аб’яднаннем выкладчыкаў рускай і замежнай літаратуры вышэйшых навучальных устаноў Беларусі, быў членам рэдакцыйнай калегіі часопіса «Вестник БГУ». Кіраваў падрыхтоўкай кандыдацкіх і доктарскіх дысертацый.

Аўтар каля 100 навуковых прац, у тым ліку па творчасці А. В. Луначарскага, А. Т. Твардоўскага, Д. А. Фурманава.
Сярод апублікаванага:
* Творчество А. Твардовского (1925—1940). — М., 1955.;
* Черты портрета : Страницы жизни и деятельности А. В. Луначарского. — Мн., 1972.;
* Ради жизни на земле. А. Твардовский. «Тёркин на том свете» // На рубеже. — 1961. — № 6.;
* А. В. Луначарский и формирование марксистской литературной критики. — Мн., 1979.

## Літаратура 
*  — С. 190.

## Спасылкі 
* Кахно Ігар Паўлавіч (1930—1988 гг.) // Гісторыя БДУ 
* Кахно, Игорь Павлович (1930—1988) // Нацыянальная бібліятэка Беларусі
* Кохно Игорь Павлович // Знаменитые люди Гомельщины

Катэгорыя:Выпускнікі Бранскага дзяржаўнага ўніверсітэта
Катэгорыя:Літаратуразнаўцы СССР
Катэгорыя:Літаратуразнаўцы Беларусі
Катэгорыя:Выкладчыкі Карэльскай дзяржаўнай педагагічнай акадэміі
Катэгорыя:Выкладчыкі БДУ
Катэгорыя:Літаратурныя крытыкі СССР
Катэгорыя:Літаратурныя крытыкі Беларусі
Ніска

**Ніска** () — горад у Польшчы, адміністрацыйны цэнтр Ніжанскага павета Падкарпацкага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Ніска. Займае плошчу 61,02 км². Насельніцтва — 15 633 чалавекі (на 2006 год).
Мачулы

Назву **Мачу́лы** маюць:
## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Гомельская вобласць:
** Мачулы — былая вёска ў Акцябрскім раёне
* Гродзенская вобласць:
** Мачулы — хутар у Астравецкім раёне
** Мачулы — былы хутар у Ашмянскім раёне
* Мінская вобласць:
** Мачулы — былая вёска ў Маладзечанскім раёне
Навагрудскае благачынне

**Навагрудскае благачынне**, **Навагрудская благачынная акруга** — акруга ў Навагрудскай епархіі Беларускай праваслаўнай царквы. Аб’ядноўвае прыходы Навагрудскага раёна Гродзенскай вобласці.

## Храмы і прыходы 
# Свята-Мікалаеўскі сабор і кляштар францысканцаў (Навагрудак)
# Царква ў гонар абраза Божай Маці «Неспадзяваная Радасць» (Навагрудак)
# Барысаглебская царква (Навагрудак)
# Свята-Георгіеўская царква (Вялікія Вераб’евічы)
# Свята-Петра-Паўлаўская царква (Валеўка)
# Свята-Петра-Паўлаўская царква (Вераскава)
# Свята-Міхайлаўская царква (Уселюб)
# Свята-Крыжаўзвіжанская царква (Дзяляцічы)
# Свята-Аляксандра-Неўская царква (Сенненскае Загор’е)
# Свята-Георгіеўская царква (Купіск)
# Свята-Успенская царква (Лаўрышава)
# Свята-Ільінская царква (Любча)
# Свята-Георгіеўская царква (Малыя Вераб’евічы)
# Царква ў гонар Казанскага абраза Маці Божай (Нягневічы)
# Свята-Раства-Багародзіцкая царква (Поўбераг)
# Дзмітрыеўская царква (Шчорсы)
# Свята-Раства-Багародзіцкая царква (Ятра)

## Спасылкі 
* Навагрудскае благачынне  на eparhia.by
 

Катэгорыя:Рэлігія ў Навагрудскім раёне
Катэгорыя:Благачынныя акругі Навагрудскай епархіі
Свята-Георгіеўская царква (Вялікія Вераб’евічы)

**Свята-Георгіеўская царква** — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Вялікія Вераб’евічы Навагрудскага раёна Гродзенскай вобласці. Знаходзіцца на ўскраіне вёскі.

## Гісторыя 
Драўляны храм на могілках існаваў з XIX стагоддзя. У 1937 годзе храм быў спалены.

У 1992—1994 гадах на месцы старога быў пабудаваны новы цагляны храм.

## Архітэктура 
Вырашана прамавугольным у плане аб’ёмам пад 2-схільным дахам. Кананічнае пакрыццё паўкруглай апсіды завершана гранёным шпілем з крыжом на «яблыку». Неатынкаваныя фасады прарэзаны прамавугольнымі аконнымі праёмамі.

## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Навагрудскага раёна
Катэгорыя:Вялікія Вераб’евічы
Катэгорыя:Храмы Навагрудскай епархіі
Катэгорыя:1994 год у Беларусі
Катэгорыя:Храмы Святога Георгія
10-я армія (Аўстра-Венгрыя)

**10-я а́рмія** () — воінскае аб’яднанне армейскага ўзроўню сухапутных сілаў Аўстра-Венгрыі падчас Першай сусветнай вайны.

## Гісторыя 
Была сфармавана ў лютым 1916 года на базе армейскай групы Рора () для вядзення вайны на Італьянскім фронце, дзе і праіснавала да канца вайны. Па стане на чэрвень 1918 года армія складалася з наступных часцей:

## Камандуючыя 
* Генерал-палкоўнік Франц Рор фон Дэнта () (люты — 18 чэрвеня 1916);
* Фельдмаршал-лейтэнант Карл Скоцці () (18 чэрвеня 1916 — красавік 1917);
* Генерал-фельдмаршал Аляксандр фон Крабацін () (красавік 1917 — 3 лістапада 1918);

## Літаратура 
* Österreichisches Bundesministerium für Heereswesen vom Kriegsarchiv. "Österreich-Ungarns letzter Krieg 1914-1918", Sieben Text- und Beilagenbände, Verlag der Militärwissenschaftlichen Mitteilungen, Wien 1930
* Anton Wagner: *Der Erste Weltkrieg*. Truppendienst-Reihe, Carl Ueberreuter Verlag, 1981

## Спасылкі 
* Austro-Hungarian Army, Higher Commands and Commanders  

Катэгорыя:Арміі Аўстра-Венгрыі ў Першай сусветнай вайне
Свята-Георгіеўская царква (Малыя Вераб’евічы)

**Свята-Георгіеўская царква** — драўляны праваслаўны храм у в. Малыя Вераб’евічы Навагрудскага раёна Гродзенскай вобласці. Знаходзіцца на могілках.

## Гісторыя 
У XIX стагоддзі на могілках існавала драўляная царква.

Храм прыйшоў у драхласць, і на яго месцы ў 1991 годзе была пабудавана новая драўляная царква.

## Архітэктура 
Вырашана прамавугольным зрубам пад 2-схільным дахам, завершаным па цэнтры 8-гранным барабанам з 2-яруснай цыбулепадобнай галоўкай. Гарызантальна ашаляваныя фасады прарэзаны прамавугольнымі аконнымі праёмамі ў ліштвах.

## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Навагрудскага раёна
Катэгорыя:Малыя Вераб’евічы
Катэгорыя:Храмы Навагрудскай епархіі
Катэгорыя:1991 год у Беларусі
Катэгорыя:Храмы Святога Георгія
Катэгорыя:Драўляныя цэрквы Беларусі
Свята-Аляксандра-Неўская царква (Сенненскае Загор’е)

**Свята-Аляксандра-Неўская царква** — мураваны праваслаўны храм у в. Сенненскае Загор’е Навагрудскага раёна Гродзенскай вобласці.

## Гісторыя 
### Стары храм 
Пабудавана ў 1877 годзе. Храм быў драўляны, з’яўляўся творам народнага дойлідства. Падоўжна-восевую кампазіцыю фарміравалі квадратная ў плане малітоўная зала, прамавугольная ў плане апсіда з бакавымі рызніцамі, невялікі прытвор, над якім узвышалася 1-ярусная шатровая званіца. Дах асноўнага аб’ёму завяршала цыбулепадобная галоўка на гранёным барабане. Уваход афармляў 2-слуповы мураваны ганак.

### Новы храм 
Пабудавана ў 1994 годзе з цэглы на месцы старога храма. 6 снежня 1994 года быў асвячоны.

Аб’ёмна-прасторавую кампазіцыю фарміруюць прамавугольная ў плане прытвор-званіца, кароткая трапезная, малітоўная зала, гранёная апсіда. У сілуэце дамінуюць шацёр 4-граннай званіцы з макаўкай і 8-гранны барабан з купалам над вальмавым дахам малітоўнай залы. Перад храмам пастаўлена цагляная 3-арачная брама.
 

## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Навагрудскага раёна
Катэгорыя:Сенненскае Загор’е
Катэгорыя:Храмы Навагрудскай епархіі
Катэгорыя:1994 год у Беларусі
Катэгорыя:Храмы Святога Аляксандра Неўскага
Дворня

Назву **Дво́рня** маюць:
## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Дворня — былая вёска ў Гарадоцкім раёне
** Дворня — былая вёска ў Сенненскім раёне
Свята-Георгіеўская царква (Купіск)

**Свята-Георгіеўская царква** — драўляны праваслаўны храм у в. Купіск Навагрудскага раёна Гродзенскай вобласці.

## Гісторыя 
У 1594 годзе Адам Храптовіч ахвяраваў сродкі на будаўніцтва ў Купіску на могілках Свята-Георгіеўскай царквы. Па пісьмовых звестках вядома, што ў 1680, 1798 гадах гэтая царква адносілася да Сенненскай уніяцкай парафіі. У 1864 годзе яна адносілася да Сенненскага праваслаўнага прыходу царквы Святой Троіцы.

У 1991 годзе будынак, узведзены ў другой палове XX стагоддзя, быў адрамантаваны. У 2001 годзе зарэгістраваны прыход. У цяперашні час царква дзейнічае.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Навагрудскага раёна
Катэгорыя:Купіск
Катэгорыя:Храмы Навагрудскай епархіі
Катэгорыя:XX стагоддзе ў Беларусі
Катэгорыя:Храмы Святога Георгія
Катэгорыя:Драўляныя цэрквы Беларусі
Валамінскі павет

**Валамінскі павет** () — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Мазавецкага ваяводства. Утвораны ў 1999 годзе.  Цэнтр павета — горад Валомін. Займае плошчу 955,37 км². Насельніцтва павета складае 237 тыс. чалавек (на 2018 год).

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка павета
Блонне

**Блонне** () — горад у Польшчы, за 27 км на захад ад цэнтра Варшавы. Уваходзіць у склад Варшаўскага заходняга павета Мазавецкага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Блонне. Займае плошчу 9,12 км². Насельніцтва 12,4 тыс. чалавек (на 2018).

## Вядомыя асобы 
* Уладзіслаў Альберт Андэрс (1892—1970) — польскі ваенны і палітычны дзеяч.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Палаяэнсуу

**Палаяэнсуу** (, ) — вёска на паўночным захадзе Фінляндыі, у абшчыне Энантэкія. Размешчана на мяжы са Швецыяй, пры ўпадзенні ракі Палаёкі ў Муаніан’ёкі.

Адміністрацыйны цэнтр абшчыны, вёска Хета, размешчана за 26 км на ўсход па галоўнай дарозе № 93. У часы Лапландскай вайны 1944—1945 гадоў наваколле вёскі было месцам баёў паміж фінскімі і нямецкімі войскамі. Палаяэнсуу была цалкам спалена немцамі.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Фінляндыі
Дэмбіца

**Дэмбіца** () — горад у Польшчы, адміністрацыйны цэнтр Дэмбіцкага павета Падкарпацкага ваяводства. Утварае гарадскую гміну, таксама з’яўляеца сядзібай вясковай гміны Дэмбіца. Займае плошчу 33,81 км². Насельніцтва — 49 000 чалавек (на 2004 год).

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
## Вядомыя асобы 
* Кшыштаф Пендарэцкі (1933—2020) — кампазітар, дырыжор, педагог.
Бжозаў

**Бжозаў** () — горад у Польшчы, адміністрацыйны цэнтр Бжазоўскага павета Падкарпацкага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Бжозаў.

Плошча горада 11,45 км².

## Насельніцтва 

ImageSize = width:970 height:350
PlotArea = left:50 right:20 top:10 bottom:30
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = late
Colors =
  id:linegrey2 value:gray(0.9)
  id:linegrey value:gray(0.7)
  id:cobar value:rgb(0.2,0.7,0.8)
  id:cobar2 value:rgb(0.6,0.9,0.6)

DateFormat = yyyy
Period = from:0 till:8500
ScaleMajor = unit:year increment:1000 start:0 gridcolor:linegrey
ScaleMinor = unit:year increment:250 start:0 gridcolor:linegrey2
PlotData =
  color:cobar width:25 align:left
  bar:1589 from:0 till:1960
  bar:1799 from:0 till:671
  bar:1816 from:0 till:856
  bar:1824 from:0 till:1008
  bar:1921 from:0 till:4160
  bar:1931 from:0 till:4242
  bar:1939 from:0 till:4106
  bar:1946 from:0 till:3725
  bar:1950 from:0 till:3533
  bar:1955 from:0 till:3726
  bar:1956 from:0 till:3833
  bar:1957 from:0 till:3844
  bar:1958 from:0 till:3957
  bar:1959 from:0 till:4010
  bar:1964 from:0 till:4410
  bar:1968 from:0 till:4555
  bar:1969 from:0 till:4560
  bar:1970 from:0 till:4896
  bar:1971 from:0 till:4968
  bar:1978 from:0 till:6167
  bar:1980 from:0 till:6311
  bar:1983 from:0 till:6875
  bar:1993 color:cobar2 from:0 till:7854
  bar:2001 from:0 till:7739
  bar:2004 from:0 till:7799
  bar:2007 from:0 till:7693
  bar:2009 from:0 till:7836
  bar:2011 from:0 till:7676
  bar:2014 from:0 till:7550
  bar:2016 from:0 till:7516
  bar:2020 from:0 till:7289
  bar:2021 from:0 till:7366
PlotData=
  textcolor:black fontsize:S
  bar:1589 at: 1960 text: 1960 shift:(-11,5)
  bar:1799 at: 671 text: 671 shift:(-8,5)
  bar:1816 at: 856 text: 856 shift:(-8,5)
  bar:1824 at: 1008 text: 1008 shift:(-11,5)
  bar:1921 at: 4106 text: 4160 shift:(-11,5)
  bar:1931 at: 4242 text: 4242 shift:(-11,5)
  bar:1939 at: 4106 text: 4106 shift:(-11,5)
  bar:1946 at: 3725 text: 3725 shift:(-11,5)
  bar:1950 at: 3533 text: 3533 shift:(-11,5)
  bar:1955 at: 3726 text: 3726 shift:(-11,5)
  bar:1956 at: 3833 text: 3833 shift:(-11,5)
  bar:1957 at: 3844 text: 3844 shift:(-11,5)
  bar:1958 at: 3957 text: 3957 shift:(-11,5)
  bar:1959 at: 4010 text: 4010 shift:(-11,5)
  bar:1964 at: 4410 text: 4410 shift:(-11,5)
  bar:1968 at: 4555 text: 4555 shift:(-11,5)
  bar:1969 at: 4560 text: 4560 shift:(-11,5)
  bar:1970 at: 4896 text: 4896 shift:(-11,5)
  bar:1971 at: 4968 text: 4968 shift:(-11,5)
  bar:1978 at: 6167 text: 6167 shift:(-11,5)
  bar:1980 at: 6311 text: 6311 shift:(-11,5)
  bar:1983 at: 6875 text: 6875 shift:(-11,5)
  bar:1993 at: 7854 text: 7854 shift:(-11,5)
  bar:2001 at: 7739 text: 7739 shift:(-11,5)
  bar:2004 at: 7799 text: 7799 shift:(-11,5)
  bar:2007 at: 7693 text: 7693 shift:(-11,5)
  bar:2009 at: 7836 text: 7836 shift:(-11,5)
  bar:2011 at: 7676 text: 7676 shift:(-11,5)
  bar:2014 at: 7550 text: 7550 shift:(-11,5)
  bar:2016 at: 7516 text: 7516 shift:(-11,5)
  bar:2020 at: 7289 text: 7289 shift:(-11,5)
  bar:2021 at: 7366 text: 7366 shift:(-11,5)

## Клімат 
## Гарады-пабрацімы 
## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
* Бжозаў «GeoNames»
Канстанцін-Язёрна

**Канстанцін-Язёрна** () — горад у Польшчы, за 20 км на поўдзень ад цэнтра Варшавы, на рацэ Язёрка, частка Варшаўскай агламерацыі. Уваходзіць у склад Пясэчынскага павета Мазавецкага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Канстанцін-Язёрна. Займае плошчу 17.74 км². Насельніцтва 17,2 тыс. чалавек (на 2018). Бальнеалагічны курорт, рэкрэацыйная мясцовасць. У канцы ХІХ — пачатку ХХ стагоддзяў тут паўстала вялікая колькасць рэспектабельных віл.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада

Катэгорыя:Курорты Польшчы
Дзяніс Алегавіч Партнягін

**Дзяніс Алегавіч Партнягін** (; ) — расійскі вайсковец, малодшы лейтэнант Сіл спецыяльных аперацый УС Расіі. Герой Расійскай Федэрацыі (2017).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 19 кастрычніка 1989 года ў сяле Нікалаеўка блізу г. Іванцееўка Саратаўскай вобласці. Бацькі — Алег Іванавіч і Людміла Анатольеўна Партнягіны. Бацька займаў пасаду дырэктара ТАА «Няптун», які спецыялізаваўся на водаправодных работах. Малодшы брат — Дзмітрый, служыў ва ўнутраных войсках МУС Расіі. Пражываў у г. Іванцееўка разам з сям’ёй.

У 1996 годзе пайшоў у сярэднюю школу Іванцееўкі.

Паступіў на службу ў Сілы спецыяльных аперацый, і ў 2017 годзе падчас выканання спецыяльнага задання ў Сірыі здзейсніў подзвіг, абставіны здзяйснення якога засакрэчаныя Міністэрствам абароны Расіі. Дзякуючы ўзнагароджанню стаў вядомы, а да гэтага ў СМІ ніяк не згадваўся.

4 студзеня 2018 года Партнягін быў урачыста сустрэты на радзіме — у Нікалаеўцы, у сельскім Доме культуры. 13 студзеня там жа ў сярэдняй школе імя У. М. Кузьміна прайшоў турнір па валейболе імя Партнягіна. Са згадваннем яго імя былі звязаны шматлікія ўрачыстыя і навучальныя мерапрыемствы мясцовага маштабу.

11 сакавіка 2018 гадо ў фільме Андрэя Кандрашова «Пуцін» упершыню было расказана пра абставіны здзейсненага Партнягіным подзвігу. Па словах У. У. Пуціна, Партнягін уваходзў у групу спецпрызначэння з 4-5 чалавек, якая займалася авіянаводкай. 16 жніўня 2017 г. пад горадам Акербат група была атакавана сіламі сірыйскіх паўстанцаў. Пасля ранення камандзіра і яго намесніка ён прыняў камандаванне атрада і пасля арганізацыі адлюстравання некалькіх нападаў, каб пазбегнуць магчымага палону, выклікаў агонь артылерыі і авіяцыі на сябе, паведаміўшы камандаванню дакладныя каардынаты размяшчэння групы. Пасля мінамётных і авіяцыйнай нападаў, што прадухілілі набліжэнне паўстанцаў да байцоў Партнягіна, той змог дачакацца падыходу групы прыкрыцця і эвакуявацца з раёна баявых дзеянняў.

Працягвае службу ў ССА. У 2020 годзе атрымаў званне малодшага лейтэнанта.

## Узнагароды 
### Дзяржаўныя 
* Званне «Герой Расійскай Федэрацыі» з уручэннем медалі «Залатая Зорка» (2017, дакладная дата невядома, сакрэтным указам прэзідэнта Расіі) — «за гераізм і мужнасць, праяўленыя пры выкананні воінскага абавязку». Узнагарода ўручана прэзідэнтам Расіі Уладзімірам Пуціным 28 снежня 2017 года на ўрачыстай цырымоніі ў Георгіеўскай зале Вялікага Крамлёўскага палаца ў Маскве. Адпаведнае віншаванне накіраваў губернатар Саратаўскай вобласці.

### Ведамасныя 
* Медаль «Удзельніку ваеннай аперацыі ў Сірыі».
* Знак «Парашутыст-выдатнік».
* Крапавы берэт.

### Рэгіянальныя 
* Ганаровы грамадзянін Іванцееўскага муніцыпальнага раёна Саратаўскай вобласці (21 сакавіка 2018).

## Заўвагі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Удзельнікі ваеннай аперацыі Расіі ў Сірыі
Катэгорыя:Малодшыя лейтэнанты
Тарчын

**Тарчын** () — горад у Польшчы, за 35 км на паўднёвы захад ад цэнтра Варшавы, на рацэ Тарчынка, частка Варшаўскай агламерацыі. Уваходзіць у складе Пясэчынскага павета Мазавецкага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Тарчын. Займае плошчу 5,23 км². Насельніцтва 4,1 тыс. чалавек (на 2018). 

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Суляёвак

**Суляё́вак** () — горад у Польшчы, за 20 км на ўсход ад цэнтра Варшавы, частка Варшаўскай агламерацыі. Уваходзіць у склад Міньскага павета Мазавецкага ваяводства, утварае гарадскую гміну. Займае плошчу 19,31 км². Насельніцтва 19,5 тыс. чалавек (на 2018). Сярод іншага, горад вядомы сваім музеем Юзафа Пілсудскага.

## Славутасці 
* Музей Юзафа Пілсудскага

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Юзэфаў (Мазавецкае ваяводства)

**Юзэфаў** () — горад у Польшчы, за 23 км на паўднёвы ўсход ад цэнтра Варшавы, на рацэ Вісла. Частка Варшаўскай агламерацыі, мяжуе з варшаўскім раёнам Вавэр (мясцовасць Фаленіца). Уваходзіць у склад Атвоцкага павета Мазавецкага ваяводства, утварае гарадскую гміну. Займае плошчу 23,92 км². Насельніцтва 23,9 тыс. чалавек (на 2018). 

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Юзэфаў

**Юзэфаў** () — тапонім у Польшчы.

## Населеныя пункты 
* Юзэфаў — горад у Атвоцкім павеце Мазавецкага ваяводства.
* Юзэфаў — горад у Білгарайскім павеце Люблінскага ваяводства.
* Юзэфаў над Віслан — горад у Апольскім павеце Люблінскага ваяводства.

## Адміністрацыйныя адзінкі 
* Юзэфаў — гміна ў Білгарайскім павеце Люблінскага ваяводства.
* Юзэфаў над Віслан — гміна ў Апольскім павеце Люблінскага ваяводства.
Пабержы

Назву **Пабе́ржы** маюць:
## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Пабержы — былая вёска ў Опсаўскім сельсавеце Браслаўскага раёна
** Пабержы — былы хутар у Ахрэмавецкім сельсавеце Браслаўскага раёна
Зэльвенскае благачынне

**Зэльвенскае благачынне**, **Зэльвенская благачынная акруга** — акруга ў Гродзенскай і Ваўкавыскай епархіі Беларускай праваслаўнай царквы. Аб’ядноўвае прыходы Зэльвенскага раёна Гродзенскай вобласці.

## Храмы і прыходы 
# Свята-Троіцкая царква (Зэльва)
# Свята-Георгіеўская царква (Славацічы)
# Свята-Георгіеўская царква (Галынка)
# Свята-Міхайлаўская царква (Вострава)
# Царква Святой Ганны (Міжэрычы). Да прыхода прыпісана Свята-Антоніеўская царква (Дабрасельцы)
# Спаса-Праабражэнская царква (Дзярэчын)
# Свята-Міхайлаўская царква (Сынкавічы)

## Благачынныя настаяцелі 
Протаіерэй Георгій Субаткоўскі.

## Спасылкі 
* Зэльвенскае благачынне  на orthos.org
 

Катэгорыя:Рэлігія ў Зэльвенскім раёне
Катэгорыя:Благачынныя акругі Гродзенскай і Ваўкавыскай епархіі
Сяргей Лявонцьевіч Стоцкі

**Сяргей Лявонцьевіч Стоцкі** (нар. , ) — беларускі архітэктар і мастак.

## Біяграфія 
У 1980 годзе скончыў Мінскае мастацкае вучылішча імя А. К. Глебава.

З 1990 года — у Маладзёжным аб’яднанні Беларускага саюза мастакоў; рэстаўрацыя і рэканструкцыя Тэатра юнага гледача (архітэктурныя рашэнні і інтэр’еры асобных памяшканняў).

У мастацкіх выстаўках удзельнічае з 1989 года. Сярод іх: «Маладзёжная — 89», «Жыве Беларусь» (1993), «Асоба і навакольнае асяроддзе» (1996), групавая выстаўка «Вобраз» ў г. Масква ў ЦДМ (1999), Рэспубліканская мастацкая выстаўка, прысвечаная г. Мінску (2003), «Калядны фэст» (2008—2012), «Ад Менска да Мінска» (2013), персанальныя выстаўкі ў Саюзе архітэктараў (1997) і ў Гарадской мастацкай галерэі твораў Л. Шчамялёва ў Мінску (Ушедшее и Сохраненное; 2014) і іншыя

## Узнагароды 
Дыплом БСА ў намінацыі «Інтэр’ер» конкурсу архітэктурных ідэй «Дом, інтэр’ер, чалавек» у рамках рэспубліканскага фестывалю «Архітэктура 2002» за інтэр’еры заалагічнага музея.

## Сям’я 
У шлюбе з архітэктарам Веранікай Стоцкай.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Минск, которого уже нет — в картинах Сергея Стоцкого 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Мастакі Беларусі
Hard Reboot

**«Hard Reboot»** — беларускі незалежны мастацкі фільм рэжысёра Андрэя Кудзіненкі, зняты ў 2014 годзе.
## Сюжэт
Гісторыя музычнага гурта «Noize MC»: змардаваныя бясконцымі гастролямі музыканты з’язджаюць у лясную глуш, каб пісаць  і здымаць пра сябе кіно без грошай і сцэнара.
## Акцёры
## Здымачная група
*рэжысёр — Андрэй Кудзіненка
*аператар — Андрэй Герасімчык
*сцэнарый — Андрэй Кудзіненка, Іван Аляксееў
*прадзюсары — Іван Аляксееў, Андрэй Кудзіненка
## Прэм’ера
Прэм’ера адбылася 23 верасня 2014 года на фестывалі «» у Анапе.

## Спасылкі
*

Катэгорыя:Фільмы Беларусі
Катэгорыя:Фільмы Андрэя Кудзіненкі
Правінцыяль

**«Правінцыяль»** () — беларускі незалежны кароткаметражны мастацкі фільм рэжысёра Ігара Асмалоўскага, зняты ў 2009 годзе.
## Сюжэт
Гераіня фільма, прыгажуня Аксана, марыць пакінуць беларускую правінцыю. З гэтай мэтай яна перапісваецца з багатым немцам. Але ў вёсцы, дзе яна жыве, ёсць яшчэ два халасцякі, зацікаўленыя ў шлюбе з Аксанай, што прыводзіць да мноства непаразуменняў і няздзейсненых надзей. 
## Акцёры
## Здымачная група
*рэжысёр — Ігар Асмалоўскі
*сцэнарый — Ігар Асмалоўскі
*аператар — Аляксандр Мароз
*кампазітар — Віктар Гурын
*мастак — Алена Ялецкая
## Удзел у фестывалях
Прызёр киінафестываля «ЗУБРОФКА» (Польшча). Намінант: DIFF, «Фестиваль фестивалей», «Ирпенский кинофестиваль», «БОМЕР кинофест», «Дебошир фильм фест». Удзельнік Кіеўскага Міжнароднага фестываля.

## Спасылкі
*

Катэгорыя:Фільмы Беларусі
Катэгорыя:Кароткаметражныя фільмы
Выпадак з пацаном

**«Выпадак з пацаном»** () — беларускі незалежны мастацкі фільм рэжысёра , зняты ў 2001 годзе.
## Сюжэт
Юра, звычайны хлопец з аднаго мінскага раёна, пасварыўся са сваёй дзяўчынай. У пошуках духоўнай раўнавагі ён вырашае знайсці добрую працу. Аднак, на шляху Юры паўстае прыгожая незнаёмка Насця, актывістка адной з дэмакратычных партый Беларусі. Юра даведаецца, што ў яго краіне ёсць апазіцыя, якая змагаецца з нейкай дыктатурай. Галоўны герой не ўсвядомлена заблытваецца ў лабірынце палітычнай інтрыгі…
## Акцёры
## Здымачная група
*рэжысёр — 
*сцэнарый — Аляксей Касцюкоў, Мікола Мулюк
*аператар — Дзмітрый Модэль
*кампазітар — Аляксей Чыканас

## Спасылкі
*«Выпадак з пацаном»  на сайце kinopark.by 
*«Выпадак з пацаном»  на Vimeo

Катэгорыя:Фільмы Беларусі