open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Герман Пятровіч Матсон

**Герман Пятровіч Матсон** (, Сепкульская воласць, Вальміерскі павет, Ліфляндская губерня (цяпер Латвія)- ) — Старшыня ДПУ БССР (1931—1932)

## Біяграфія 
Латыш. У органах дзяржаўнай бяспекі з 1918 года. У 1918—1921 гадах — старшыня Пскоўскай губернскай ЧК, затым — начальнік Тульскага гарадскога аддзела ДПУ, а ў 1931 годзе назначаецца паўнамоцным прадстаўніком АДПУ пры СНК СССР па Сярэдняй Азіі.

Са жніўня 1931 года па красавік 1932 года — старшыня ДПУ БССР адначасова паўнамоцны прадстаўнік АДПУ пры СНК СССР па БССР і начальнік Асобага аддзела Беларускай ваеннай акругі.

У 1932—1934 гадах — паўнамоцны прадстаўнік АДПУ пры СНК СССР у Татарыі, затым — начальнік Аддзела месц зняволення ГУЛАГа НКУС СССР. З 1935 года — дырэктар «Халбонбуда» Галаўзолата Усходне-Сібірскага края.

Арыштаваны 19 ліпеня 1937 года органамі пракуратуры Усходне-Сібірскага края. 16 чэрвеня 1938 года Военнай Калегіяй Вярхоўнага суда СССР «за ўдзел у латышскай контррэвалюцыйнай фашысцка-нацыяналістычнай арганізацыі і змове правых» прыгавораны па артыкулах 58-8 і 58-11 КК РСФСР да ВМП. Прыгавор прыведзены ў выкананне ў Маскве ў той жа дзень. Рэабілітаваны пастановай Ваеннага трыбунала Маскоўскай ваеннай акругі ад 18 ліпеня 1988 года.

Катэгорыя:Расстраляныя і пахаваныя на палігоне «Камунарка»
Ян Калікставіч Ольскі

**Ян Калікставіч Ольскі (Кулікоўскі)** (, маёнтак Бутрымавічы, Трокскі павет, Віленская губерня (цяпер — Літва — ) — Старшыня ДПУ БССР (1921—1923) .

## Біяграфія 
Паляк. У 1917—1918 гадах прымаў удзел у Кастрычніцкім узброеным паўстанні ў Петраградзе, знаходзіўся на партыйнай і савецкай рабоце ў Вільні, служыў у Чырвонай Арміі.

З 1919 года ў органах дзяржаўнай бяспекі: начальнік аператыўнай часці, часова выконваючы абавязкі начальніка АА 16-й арміі, начальнік інфармацыйнага аддзялення АА і асобаўпаўнаважаны АА Заходняга фронту, начальнік АА 1-й Польскай Чырвонай арміі, начальнік АА 16-й арміі.

З 1921 года па 1923 год — старшыня НК БССР, затым старшыня ДПУ БССР. У 1923—1930 гадах — начальнік аддзялення, памочнік начальніка КРА АДПУ пры СНК СССР, начальнік аддзела пагранічнай аховы, галоўны інспектар Галоўнай інспекцыі войскаў АДПУ і начальнік Вышэйшай пагранічнай школы АДПУ пры СНК СССР.

З 1930 года — начальнік АА АДПУ пры СНК СССР. У 1931 годзе адкамандзіраваны ў распараджэнне ЦК ВКП(б) і ў далейшым працаваў на кіруючых пасадах у сістэме грамадскага харчавання. Апошняя пасада — начальнік Галоўнага ўпраўлення сталовых, рэстаранаў, кафэ і буфетаў «Саюзнархарч».

Узнагароджаны ордэнам Чырвонага Сцяга.

Арыштаваны 30 мая 1937 года «як удзельнік шпіёнскай і тэрарыстычнай польскай арганізацыі». 27 лістапада 1937 года Ваеннай Калегіяй Вярхоўнага суда СССР асуджаны па артыкулах 58-1 «а», 58-8 і 58-11 КК РСФСР да ВМП. Прыгавор прыведзены ў выкананне ў той жа дзень. Рэабілітаваны пастановай Ваеннай Калегіі Вярхоўнага суда СССР ад 19 лістапада 1955 года.
Дзмітрый Дзмітрыеў

**Дзмітрый Дзмітрыеў** (нар. , ) — беларускі паэт, перакладчык, гукарэжысёр.

## Біяграфія 
Удзельнік лонг-ліста прэміі «Дебют» 2001 (Масква), анталогій «Освобожденный Улисс», «Русские стихи 1950—2000 годов. Антология (Первое приближение) в 2 томах», аўтар паэтычных зборнікаў «Полое собрание сочинений» (М. Издательство Льва Шпринца, 2002), «Ліра спіралі» (Мінск, Логвінаў, 2013). На беларускай мове друкаваўся ў газеце «Наша Ніва» і часопісе «Arche». Удзельнік выставаў візуальнай літаратуры «Worttandem» (Baden, Швейцарыя) і «Wort» (Аарау, Швейцарыя), шорт-ліста «Залатая літара» (2014). Пераклаў у суаўтарстве на беларускую мову вершы Генадзя Айгі.

Спецыяльны прыз прэміі «Дэбют-2014» за «дасягненні ў візуальнай камбінаторнай паэзіі» з кнігай «Ліра спіралі».

Катэгорыя:Паэты Беларусі
Катэгорыя:Беларускамоўныя паэты
Катэгорыя:Перакладчыкі Беларусі
Катэгорыя:Перакладчыкі на беларускую мову
Катэгорыя:Гукарэжысёры Беларусі
Мядзведзеўскі камавы пагорак

**Мядзве́дзеўскі ка́мавы пагорак** — камавы пагорак у Беларусі, геалагічны помнік прыроды рэспубліканскага значэння. Размешчаны за 500 м на паўднёвы ўсход ад в. Мядзведзева Аршанскага раёна Віцебскай вобласці. Пагорак вышынёй 11 м, дыяметрам 500—625 м размешчаны на забалочанай нізіне. Утварыўся каля 15—20 тыс. гадоў назад у выніку назапашвання жвіру, пяску, стужачнай гліны ў возеры паміж ледзянымі камлыгамі. Мядзведзеўскі камавы пагорак — эталонная форма рэльефу водна-ледавіковага паходжання. Ахоўны статус нададзены ў 1996 годзе. 

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Узгоркі Беларусі
Катэгорыя:Геалагічныя помнікі прыроды рэспубліканскага значэння Віцебскай вобласці
Катэгорыя:Геалогія Аршанскага раёна
Катэгорыя:Славутасці Аршанскага раёна
Джон Беркенхаўт

**Джон Беркенхаўт** (; , Лідс — ) — англійскі медык, натураліст і пісьменнік.

## Біяграфія 
Джон Беркенхаут вучыўся ў школе граматы ў Лідсе, служыў у прускай і англійскай армііі, потым скончыў вучобу ва ўніверсітэтах Эдынбурга і Лейдэна. Атрымаў ў 1765 годзе навуковую ступень па медыцыне. У Эдынбургу ён апублікаваў працу «Clavis Anglicat Linguae» і іншыя працы па прыродазнаўстве. Падчас вайны за незалежнасць ЗША ён служыў у якасці брытанскага агента.

Першым апісаў ў 1769 годзе шэрага пацука. Ён даў навуковую назву *Mus norvegicus* (нарвежская мыш). У 1821 годзе Джон Грэй вылучыў шэрага разам з чорным пацуком (апісаны Лінеем як *Mus rattus*) у новы род Пацукі.

## Творы 
* *Clavis Anglicae Linguae*
* *Outlines of the Natural History of Great Britain and Ireland* (1769)
* *Synopsis of the Natural History of Great Britain and Ireland* (1789)
* *First lines of the theory and practice of philosophical chemistry*. London: Cadell, 1788
* *A volume of letters from Dr. Berkenhout to his son at the university*. London: Cadell 1790

Berkenhout, John – Clavis anglica linguae botanicae, 1764 – BEIC 10963821.jpg|*Clavis anglica linguae botanicae*, 2nd edition, 1764

Катэгорыя:Прыродазнаўцы Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Выпускнікі Эдынбургскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Аўтары батанічных таксонаў
Катэгорыя:Аўтары заалагічных таксонаў
Піліп Дзям’янавіч Мядзведзь

**Піліп Дзям’янавіч Мядзведзь** (, в. Масева, Пружанскі павет, Гродзенская губерня — ) — Старшыня ДПУ БССР (1924—1925). Адзіны беларус-старшыня органаў дзяржбяспекі ў БССР.

## Біяграфія 
Беларус. Скончыў 3 курсы Варшаўскага тэхнічнага вучылішча Вавенберга і Ротвальда (у 1906 годзе выключаны за ўдзел у забастоўцы).

У 1906—1917 гадах працаваў тэхнікам-будаўніком у магістраце Варшавы, раздатчыкам і бракоўшчыкам Сакольніцкіх майстэрань Масквы, вучыўся на камандзірскіх курсах у Лефортаве, служыў ваенным камісарам Сакольніцкага раёна г. Масквы.

З 1918 года ў органах дзяржбяспекі. Член Кантрольнай калегіі ВЧК (працаваў непасрэдна пад кіраўніцтвам Ф. Э. Дзяржынскага), старшыня Тульскай губЧК. У 1919—1924 гадах — начальнік АА ВЧК на Заходнім фронце, член Калегіі ВЧК, намеснік старшыні Маскоўскай ЧК, начальнік Маскоўскага губпалітупраўлення.
У 1924—1925 гадах — старшыня ДПУ БССР і адначасова паўнамоцны прадстаўнік АДПУ пры СНК СССР па Заходнім краі. У 1926—1934 гадах — паўнамоцны прадстаўнік АДПУ пры СНК СССР па Далёкаўсходнім краі, у Ленінградскай ваеннай акрузе (адначасова начальнік Ленінградскага аблпалітупраўлення, з 1934 года — начальнік УНКУС СССР па Ленінградскай вобласці).

У снежні 1934 года арыштаваны і 23 студзеня 1935 года Ваеннай Калегіяй Вярхоўнага суда СССР за злачынна-халатныя адносіны да службовых абавязкаў, якія прывялі да гібелі С. М. Кірава, асуджаны на 3 гады ППЛ. Адбываў пакаранне ў пас. Аратукан Магаданскай вобласці.

27 лістапада 1937 года Пастановай Камісіі НКУС СССР, Пракуратуры СССР і старшыні Ваеннай Калегіі Вярхоўнага суда СССР паўторна асуджаны і прыгавораны як удзельнік т.зв. «Польскай арганізацыі вайсковай» да ВМП.

Прыгавор прыведзены ў выкананне ў той жа дзень. Рэабілітаваны пастановай Ваеннай Калегіі Вярхоўнага суда СССР ад 17 снежня 1957 года.

## Узнагароды 
Два ордэны Чырвонага Сцяга (1922, 1930).

Знак «Ганаровы работнік ВЧК-ДПУ» (1932).

## Сям’я 
Жонка Раіса Міхайлаўна і 14-гадовы сын Міхаіл падзялілі лёс бацькі. Сімвалічны кенатаф Піліпа Мядведзя і яго сям’і размешчаны ў Маскве на Новых Данскіх могілках, каля магіл яго бацькоў, братоў і сястры.

## Спасылкі 
* Біяграфія
* Даведнік па гісторыі Камуністычнай партыі і Савецкага Саюза

Катэгорыя:Члены КПСС
Катэгорыя:Пакараныя смерцю палітыкі
Катэгорыя:Расстраляныя
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя ў БССР
Катэгорыя:Расстраляныя ў СССР
Катэгорыя:Пасмяротна рэабілітаваныя
Нявеста

**Няве́ста** — дзяўчына або жанчына, якая выходзіць замуж; маладая; маладая дзяўчына або жанчына, якая мае жаніха; маладая дзяўчына, якая дасягнула шлюбнага ўзросту. 

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Сям’я
Ран (значэнні)

* РАН — Расійская акадэмія навук
* Гельмут Ран — нямецкі футбаліст
* Лазар Саулавіч Ран (1909—1988) — беларускі савецкі мастак-графік, жывапісец, скульптар
* «Ран» ( — хаос) — гістарычная кінадрама, 1985 год, Японія. Рэжысёр — Акіра Курасава.
Ходлер

**Ходлер** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Фердынанд Ходлер (1853—1918) — швейцарскі мастак, адзін з буйнейшых прадстаўнікоў мадэрну.
* Гектар Ходлер (1887—1920) — швейцарскі журналіст і эсперантыст. Сын Ф. Ходлера.
Мяжанскі валун

**Мяжа́нскі валун**, або **Вялікі камень мяжанскі** — валун у Беларусі, геалагічны помнік прыроды рэспубліканскага значэння. Знаходзіцца за 800 м на паўночны ўсход ад аграгарадка Мяжаны Браслаўскага раёна Віцебскай вобласці. Валун ружавата-шэрага граніту рапаківі з крышталямі палявых шпатаў у выглядзе авоідаў і таблічак палявога шпату, зернямі цёмна-шэрага і чорнага кварцу. Даўжыня валуна складае 3,6 м, шырыня 2,7 м, вышыня 1,4 м, у абводзе 9,4 м, аб’ём 7,2 м³, маса каля 36 т. Прынесены ледавіком каля 14—15 тыс. гадоў назад з Аландскіх астравоў у Балтыйскім моры. Ахоўны статус нададзены ў 1996 годзе.

## Літаратура 
* Мяжанскі валун. 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Валуны Беларусі
Катэгорыя:Геалагічныя помнікі прыроды рэспубліканскага значэння Віцебскай вобласці
Катэгорыя:Геалогія Браслаўскага раёна
Катэгорыя:Славутасці Браслаўскага раёна
Катэгорыя:Мяжаны
Пабоеўскі вялікі камень з ямкамі

**Пабоеўскі вялікі камень з ямкамі** — валун у Беларусі, геалагічны помнік прыроды рэспубліканскага значэння. Размешчаны  за 1,6 км на захад ад в. Мілявічы Мастоўскага раёна Гродзенскай вобласці, ва ўрочышчы Пабоева. Валун парфірападобнага граніту з крышталямі палявога шпату ў выглядзе таблічак і з зернямі ружовага кварцу. Даўжыня валуна складае 2,4 м, шырыня 1,7 м, вышыня 0,8 м, у абводзе 6,3 м, аб'ём 1,9 м3, маса каля 4,9 т. Прынесены ледавіком каля 220—150 тыс. г. назад са Скандынавіі. Формаю нагадвае вялікі прас. На верхняй пляцоўцы захаваліся 12 паўсферычных выемак (глыбіня 0,3—0,5 см, у папярочніку З—5 см), якія высечаны чалавекам 2—2,5 тыс. г. назад. Меў культавае значэнне. Ахоўны статус нададзены ў 1996 годзе.

## Літаратура 
* Пабоеўскі вялікі камень з ямкамі. 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Геалагічныя помнікі прыроды рэспубліканскага значэння Гродзенскай вобласці
Катэгорыя:Валуны Беларусі
Катэгорыя:Мілявічы
Катэгорыя:Геалогія Мастоўскага раёна
Катэгорыя:Славутасці Мастоўскага раёна
Катэгорыя:Культавыя камяні
Леты

**Леты** () — архіпелаг з 3 астравоў на захадзе Ціхага акіяна. Уваходзіць у склад інданезійскай правінцыі Малуку. Плошча — 750 км². Насельніцтва (2010 г.) — 16 600 чал.

Архіпелаг месціцца ў 36,61 км на паўночны ўсход ад вострава Тымор, у 500 км на паўднёвы захад ад Амбона, адміністрацыйнага цэнтра правінцыі Малуку, у 2301 км на паўднёвы ўсход ад Джакарты, сталіцы Інданезіі. Узнік у выніку тэктанічнай субдукцыі. Астравы Леты і Моа пагорыстыя. Найвышэйшы пункт — гара Ватумермера (375 м) знаходзіцца на востраве Моа. Востраў Лакор даволі плоскі.

Астравы населены аднайменным народам аўстранезійскага паходжання, блізкім па мове і культуры да тубыльцаў Усходняга Тымора і Бабара. Асноўныя гаспадарчыя заняткі — сельская гаспадарка і рыбалоўства. 

## Спасылкі 
* Kepulauan Letti
* Andriko Noto Susanto, KACANG LAGA : Si biji Besar dari Pulau Letti
* RAYMOND KENNEDY, HyperWar: "Islands and Peoples of the Indies"
* History of Maluku 
* Meet the Letis 

Леты
Леты
Леты
Гімназія № 23 (Мінск)

**Гімназія № 23**, афіцыйная назва **ДУА «Гімназія з беларускай мовай навучання» № 23 г. Мінска** — адна з найстарэйшых адукацыйных устаноў Мінска. Навучанне вядзецца на беларускай мове. 18 чэрвеня 2002 года ператворана ў гімназію з сярэдняй школы.

## Гісторыя 
У 1936—1940 гадах у памяшканні школы размяшчалася лётнае вучылішча, у 1947—1955 гады — жаночая 10-гадовая школа № 23 Варашылаўскага раёна Мінска. З 1955 года прымалі юнакоў. З 1984 года ў школе адкрыты класы з ухілам у хакей і плаванне.

З 1990 года пачала ўводзіцца беларуская мова навучання.

18 чэрвеня 2002 года атрыманы статус гімназіі. У 2002 годзе быў адкрыты музей гісторыі Савецкага раёна.

У 1951-2007 гадах навучальную ўстанову скончылі 3747 вучняў, 77 з іх з залатым медалём, 126 са срэбным.

У гімназіі з першага класа вывучаецца кітайская мова. У 2013 годзе вучні гімназіі бралі ўдзел у міжнародным конкурсе на веданне кітайскай мовы і наведалі кітайскую школу ў горадзе Таншань.

У кастрычніку 2015 года кітайская кампанія «ZTE» перадала гімназіі электроннае абсталяванне для паляпшэння якасці навучання.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт гімназіі № 23 

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы, заснаваныя ў 1947 годзе
Катэгорыя:Гімназіі Мінска
Катэгорыя:Праспект Незалежнасці (Мінск)
Катэгорыя:1947 год у Мінску
Палянаўскі мір

у 1635 годзе]]

**Палянаўскі мір** — мірны дагавор паміж Рускім царствам і Рэччу Паспалітай, падпісаны 17 (27) мая — 4 (14) чэрвеня 1634 года ў сяле Семлева на рацэ Палянаўцы, паміж Вязьмай і Дарагабужам. Скончыў Смаленскую вайну 1632—1634 гадоў.

## Прадстаўнікі бакоў 
Расію на перамовах прадстаўлялі баярын Ф. І. Шарамецеў; акольнічы князь А. М. Львоў; дваранін С. М. Праесцеў і дзякі Р. Нячаеў і В. Пракоф'еў. Рэч Паспалітую прадстаўлялі каронны канцлер біскуп Якуб Задзік, літоўскі гетман Крыштаф Радзівіл.

## Тэзісы дагавора 
* Пацвярджаліся межы паміж Расіяй і Рэччу Паспалітай па Дэвулінскаму перамір'ю 1618 года, то бок апошняя захоўвала за сабой Чарнігаўскую зямлю з гарадамі Чарнігаў і Ноўгарад-Северскі (уласна заставалася за Польшчай) і Смаленскую зямлю з гарадамі Смаленск, Трубчэўск, Рослаўль і інш. (уласна заставалася за ВКЛ).
* Расія адмаўлялася ад усіх занятых падчас вайны рускіх земляў, якія былі захоплены Рэччу Паспалітай напачатку XVII стагоддзя. Вынятак складаў горад Сярпейск з паветам.
* Рэч Паспалітая абавязвалася вывесці войскі з меж Расіі.
* Кароль польскі і вялікі князь літоўскі Уладзіслаў IV адмаўляўся ад прэтэнзій на рускі прастол.
* Расія павінна была выплаціць Рэчы Паспалітай 200 тысяч рублёў срэбрам.
* Быў зафіксаваны неадкладны абмен палоннымі без выкупу і затрымання, а таксама межаванне граніц (ажыццёўлена 5 камісіямі ў 1635—1648 гадах).

Падчас перамоў паміж прадстаўнікамі абедзвюх дзяржаў рускай дэлегацыяй былі адпрэчаны:
* прапанова палякаў дазволіць ім будаваць каталіцкія касцёлы, набываць вотчыны ў Маскоўскай дзяржаве (як і рускім), вольна ўступаць у шлюб падданых абедзвюх дзяржаў;
* прапанова пра тое, каб рускі цар Міхаіл Фёдаравіч падпісваўся як «цар сваёй Русі», а не «цар усёй Русі».
* прапанова палякаў пра тое, што «*кароль польскі і вялікі гасудар маскоўскі павінны разам імкнуцца, каб быў у іх нарад гарматны, караблі і людзі ваярскія на моры Лівонскім (Балтыйскім) і на моры Вялікім (Чорным) для пашырэння граніц*».

Мір быў ратыфікаваны абодвума бакамі ў 1635 годзе.

## Значэнне 
Мір быў падпісаны на нявыгадных для Расіі ўмовах, аднак ёй атрымалася вырашыць дынастычную праблему і ўмацаваць аўтарытэт дынастыі Раманавых. Нягледзячы на тое, што Маскоўская дзяржава панесла цяжкія тэрытарыяльныя страты, яны ў цэлым былі абмежаванымі: польскі кароль запатрабаваў толькі тое, што ўжо было пад яго кантролем. І ўсё ж нават пасля падпісання міру захавалася глеба для будучых вайсковых канфліктаў паміж дзвюма дзяржавамі.

## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Дагаворы паводле алфавіта
Катэгорыя:Мірныя дагаворы XVII стагоддзя
Катэгорыя:Міжнародныя дагаворы Расіі
Катэгорыя:Міжнародныя дагаворы Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Гісторыя Украіны
Катэгорыя:1634 год у Еўропе
Абрам Ісакавіч Рабкін

**Абрам Ісакавіч Рабкін** (, Бабруйск, БССР — , Санкт-Пецярбург) — беларуска-расійскі мастак — жывапісец, пісьменнік. Заслужаны дзеяч мастацтваў РСФСР. Працаваў у станковым жывапісе.

## Біяграфія 
Дзяцінства будучага мастака прайшло ў Бабруйску, у старым габрэйскім квартале. Сям’я жыла на вуліцы Шашэйнай, 44 (цяпер вуліца Бахарава). Браў урокі малявання ў Я. А. Ярмалкевіча. У чэрвені 1941 года, за дзень да акупацыі Бабруйска, разам з маці і сястрой Соняй быў эвакуіраваны з горада. Пасля быў мабілізаваны ў войска.

З 1946 па 1949 год вучыўся ў Ленінградзе ў сярэдняй мастацкай школе пры Інстытуце жывапісу, разьбярства і архітэктуры. Настаўнікамі яго былі І. А. Срэбраны, Б. С. Угараў. З 1949 па 1951 год займаўся ў Мастацкім вучылішчы імя В. А. Сярова. Застаўся жыць у Ленінградзе. Удзел у мастацкіх выстаўках браў з 1961 года. У 1962 годзе ўступіў у Союз мастакоў Расіі.

У 1998 годзе ў Мінску была выдадзена кніга Абрама Рабкіна «Уніз па Шашэйнай».

У 2003 годзе была напісана аповесць пра першага настаўніка малявання Яўгена Аляксандравіча Ярмалкевіча «Усё пачыналася ў Бабруйску»

У 2013 годзе ў Бабруйску была выдадзена яшчэ адна кніга — «Вакол вайны», прэзентацыя якой прайшла ў лістападзе ў Бібліятэцы імя М. Горкага.

Меў у Бабруйску сваю творчую майстэрню на вуліцы Дзяржынскай. Напісаў больш за 400 карцін, прысвечаных роднаму гораду.

У 2016 годзе дачка мастака Вольга Рабкіна перадала Бабруйскаму мастацкаму музею творчую спадчыну бацькі: карціны, працоўныя матэрыялы, дакументы. Гэта дало магчымасць заняцца вывучэннем творчасці Рабкіна.

Асноўныя тэмы творчасці: вайна і горад дзяцінства.

## Літаратура 
* Давид Гарбар. Абрам Рабкин. Рисунки пером. 
* Інна Герасімава «Горад і Мастак». Прадмова да аповесці А. Рабкіна «Уніз па Шашэйнай». Мінск, ліпень 1998

## Спасылкі 
* Абрам Рабкін. «Партрэт журналіста Яфіма Гейкера» ў Бабруйскім мастацкім музеі 
* Скончался Абрам Рабкин  
* Скончался художник Абрам Рабкин  
* *Вечерний Бобруйск*. 11.10.2010. Война и Бобруйск глазами Абрама Рабкина  
* *Вечерний Бобруйск*. 17.11.2010. Большая мечта Абрама Исааковича  
* *Вечерний Бобруйск*. 18.05.2011. 18 мая 2011 года в Бобруйске  
* *Вечерний Бобруйск*. 24.05.2011. Абрам Рабкин — «Заслуженный художник Российской Федерации» 
* *Вечерний Бобруйск*. 26.10.2012. Абрам Рабкин: «Улица моего детства»  
* *Вечерний Бобруйск*. 14.04.2014. Абрам Рабкин. Завещание  

Катэгорыя:Мастакі СССР
Катэгорыя:Мастакі Расіі
Катэгорыя:Мастакі Беларусі
Катэгорыя:Мастакі XX стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі XXI стагоддзя
Катэгорыя:Члены Саюза мастакоў СССР
Катэгорыя:Яўрэйскія мастакі
Бабруйскі мастацкі музей імя Георгія Паплаўскага

**Бабруйскі мастацкі музей імя Георгія Паплаўскага** — музей выяўленчага мастацтва ў Бабруйску (Беларусь).

## Гісторыя 
Музей быў заснаваны 8 ліпеня 2009 года на базе «Выставачнай залы Бабруйска», якая вядзе сваю гісторыю з 1976 года, калі яе арганізаваў старшыня Бабруйскай гарадской арганізацыі Саюза мастакоў БССР Сямён Абрамаў, які на працягу з 1976 па 1989 год быў яе дырэктарам. Памяшканне выставачнай залы было самым буйным у Беларусі пасля мінскага Палаца мастацтва.

30 ліпеня 2012 года адбылося ўрачыстае адкрыццё музея для наведвальнікаў пасля рэканструкцыі памяшкання. Музею было прысвоена імя знакамітага земляка, Народнага мастака Беларусі Георгія Паплаўскага.

Сёння музей мае 2 памяшканні ў Бабруйску: мастацкая галерэя па вул. М. Горкага, 28 і выставачная зала па вул. Сацыялістычнай, 100.

Місія музея — захаванне для будучага пакалення твораў прафесійных мастакоў, чыё жыццё і творчасць былі звязаны з Бабруйскім краем.

Мастацкі фонд музея пачаў фарміравацца з 2004 года. Асноўнай экспазіцыяй на сённяшні дзень з’яўляецца экспазіцыя твораў бабруйскіх мастакоў з 1960-х гадоў па 2016. На 2014 год колькасць адзінак захоўвання асноўнага фонду — 682. Найбольш адметныя калекцыі: сучасная мастацкая кераміка, графіка Георгія Паплаўскага, Людвіга Асецкага, Юрыя Нікіфарава, творы Валерыя Назарава (мастака-пастаноўшчыка кінафільма «Анастасія Слуцкая»), расійскага жывапісца Мікалая Давыдава, беларускіх жывапісцаў Паўла Масленікава, Эдуарда Белагурава, Леаніда Марчанкі, Максіма Калтыгіна, Уладзіміра Рубцова, Уладзіміра Дамарада і іншых.

Сярод маладых мастакоў, якія творы папоўнілі экспазіцыю музея — Жанна Будэйка, Наталля Марчанка, Уладзімір Канцадайлаў, Алег Захарэвіч, Ірына Кустава, Марына Арасланава.

Дэкаратыўна-прыкладное мастацтва ў экспазіцыі музея прадстаўлена габеленам, батыкам і пано з скуры.

Музей з’яўляецца арт-пляцоўкай да штогадовых міжнародных пленэрах па кераміцы у Бабруйску «Арт-Жыжаль», якімі з 2003 года творча кіруе мастак-кераміст Валерый Калтыгін, старшыня Бабруйскай гарадской арганізацыі Беларускага саюза мастакоў.

У 2006 годзе жыхар Бабруйска Віталь Сакалоў перадаў у дар роднаму гораду калекцыю узораў мінералаў і горных парод, якая з’яўляецца другой па велічыні ў Беларусі, пасля той, што сабраная ў Музеі землязнаўства геаграфічнага факультэта Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Экспанаты калекцыі папоўнілі дапаможны фонд музея на 988 прадметаў. Значная іх частка прадстаўлена ў пастаяннай экспазіцыі «Жывапіс зямлі», якая адкрылася ў музеі ў чэрвені 2014 года.

## Спасылкі 
* Дырэктар Бабруйскага мастацкага музея Святлана Прывалава на фоне твораў Уладзіміра Рубцова 
* *СБ-Беларусь сегодня*. Пятро Лодкін. «Каштоўны падарунак ад Майстра»
* http://news.tut.by/culture/419234.html 

Катэгорыя:Культура Бабруйска
Катэгорыя:Славутасці Бабруйска
Катэгорыя:Музеі Магілёўскай вобласці
Катэгорыя:1976 год у Бабруйску
Такін

**Такін** (*Budorcas taxicolor*) — буйны парнакапытны сысун.

Жывёла з густой поўсцю, падобная адначасова на быка і казу, з галавой антылопы гну, рагамі буйвала, умее сядзець, як сабака.

Радзімай такінаў з'яўляецца Кітай. Жывуць яны ў горных лясах і месцах, дзе багата растуць хмызнякі. Такіны скрытныя жывёлы, толькі ў 1850 годзе з'явілася іх першае апісанне.

Такіны — раслінаедныя: улетку сілкуюцца сакавітай травой, а зімой — парасткамі бамбука, рададэндрана, вярбы. Нягледзячы на сваю вялікую вагу (да 400 кг), каротканогасць і нязграбнасць, такін вельмі лёгка бегае і выдатна скача па стромых скалах.

## Спасылкі 
* У гродзенскім заапарку… — nashaniva.by

Катэгорыя:Пустарогія
Гранадскі ўніверсітэт

**Гранадскі ўніверсітэт** (, скар. **UGR**) — дзяржаўны ўніверсітэт у Гранадзе, Іспанія. Заснаваны згодна з указам папы Клімента VII у 1531 годзе на базе медрэсэ, якое існавала з 1349 года, першапачаткова меў тры факультэты: тэалогіі, мастацтва і царкоўнага права. На дадзены момант налічвае больш за 80 тыс. студэнтаў і 3641 выкладчыкаў. Адзін з самых вялікіх і прэстыжных ВНУ краіны. Навучанне вядзецца на 17 факультэтах. Акрамя Гранады ўніверсітэт мае кампусы ў Сеўце і Мелільі. З 1998 да 2001 года гісторыю славянскіх літаратур выкладаў беларускі літаратуразнавец Мікалай Мікалаевіч Хмяльніцкі.

Катэгорыя:Універсітэты паводле алфавіта
Леанід Леанідавіч Лагун

**Леанід Леанідавіч Лагун** (нар. , ) — беларускі футбаліст (паўабаронца) і трэнер.

## Клубная кар’ера 
### Ранняя кар’ера 
Выхаванец мінскага «Тарпеда», прафесійную кар’еру пачаў у «Змене». У 1996 годзе перайшоў у іншы сталічны клуб — «Зорку».

### БАТЭ 
У 1997 годзе перайшоў у барысаўскі БАТЭ. Дэбютаваў за клуб 31 мая ў матчы Першай лігі супраць віцебскага «Лакаматыва». Сезон 2000 стаў самым паспяховым для Лагуна — 11 забітых галоў у 28 матчах.

### Расія 
У 2001 годзе перайшоў у маскоўскае «Тарпеда». У першым сезоне Лагун прыняў удзел у 3 матчах, у другім — 1 (абодва разы клуб займаў 4-е месца ў чэмпіянаце). У 2003 годзе Леанід гуляў за «Том» і дапамог камандзе ўзяць бронзавыя ўзнагароды Першага дывізіёна. Наступны сезон правёў у клубе «СКА-Энергія».

### Завяршэнне кар’еры 
Адзін матч у 2005 годзе правёў за салігорскі «Шахцёр». У наступным годзе 11 матчаў абараняў колеры бранскага «Дынама». Кар’еру завяршыў, згуляўшы адзіны матч за «Віцебск» у 2007 годзе. У 2009 годзе ў якасці аматара гуляў у Другой лізе за «Рудзенск».

## Трэнерская кар’ера 
У 2011—2012 гадах узначальваў клуб «Рудзенск», які выступаў у Першай лізе чэмпіянату Беларусі. У сакавіку 2017 года стаў галоўным трэнерам клуба «Нёман-Агра» са Стоўбцаў, пакінуў пасаду ў ліпені таго ж года.

У чэрвені 2018 года ўзначаліў мінскае «Тарпеда», аднак ужо ў жніўні таго ж года кантракт трэнера з тарпедаўцамі быў разарваны.

У лютым 2019 года стаў галоўным трэнерам «Слоніма-2017». Заставаўся на пасадзе да канца 2020 года.

У маі 2022 года ўзначаліў рагачоўскі «Макслайн», аднак ужо ў ліпені таго ж года падаў у адстаўку.

Са студзеня 2023 года стаў працаваць у дублі наваполацкага «Нафтана». Пакінуў клуб восенню 2023 года.

## Дасягненні 
*  Пераможца Другой лігі чэмпіянату Беларусі: 2009

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Беларусі
Катэгорыя:Ігракі ФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Энергетык-БДУ
Катэгорыя:Ігракі ФК БАТЭ
Катэгорыя:Ігракі ФК Тарпеда Масква
Катэгорыя:Ігракі ФК Том Томск
Катэгорыя:Ігракі ФК СКА-Хабараўск
Катэгорыя:Ігракі ФК Шахцёр Салігорск
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама Бранск
Катэгорыя:Ігракі ФК Віцебск
Катэгорыя:Ігракі ФК Рудзенск
Катэгорыя:Футбольныя трэнеры Беларусі
Катэгорыя:Трэнеры ФК Рудзенск
Катэгорыя:Трэнеры ФК Нёман-Агра Стоўбцы
Катэгорыя:Трэнеры ФК Тарпеда Мінск
Катэгорыя:Трэнеры ФК Слонім-2017
Катэгорыя:Трэнеры ФК Макслайн
Анхела Эспіноса Руіс

**Анхела Эспіноса Руіс** (; нар. , Малага, Іспанія) — беларуская паэтэса іспанскага паходжання, даследчыца-славістка.

## Біяграфія 
Скончыла ў 2011 г. школу з гуманітарным профілем (з лацінскай і старагрэчаскай мовамі) і музычную школу. Скончыла Славянскую Філалогію ў Гранадскім універсітэце ў 2015 годзе. У 2017 атрымала ступень магістра на кафедры Беларускай філалогіі Варшаўскага ўніверсітэта. Скончыла аспірантуру на філалагічным факультэце Універсітэта Камплутэнсе ў Мадрыдзе.

Лаўрэат журналісцкай прэміі «Беларусь у фокусе» (2011), фіналістка паэтычнага конкурсу «Экслібрыс» імя Рыгора Барадуліна 2015 года. У тым самым годзе апублікавала зборнік вершаў «Раяль ля мора» ў Мінску і электронны зборнік «Памяць пра будучыню». У сакавіку 2016 года паэтэса стала ганаровым членам Саюза беларускіх пісьменнікаў. Вершы друкаваліся ў часопісах «Маладосць», «Дзеяслоў», «Полымя», газеце «Наша Ніва».

У 2017 годзе зрабіла пераклад на іспанскую мову вершаў Максіма Багдановіча. У гэтым жа годзе быў выдадзены Саюзам беларускіх пісьменнікаў яе трэці зборнік вершаў, «Pomme de ciel».

4 верасня 2019 года ў Мадрыдзе на філалагічным факультэце Універсітэта Камплутэнсэ паспяховая абараніла доктарскую дысертацыю «Сімвалізм народнага паходжання ў прозе Яна Баршчэўскага і Густава Адольфа Бэкера».

## Прэміі і ўзнагароды 
* 2011 год — журналісцкая прэмія «Беларусь у фокусе».
*2015 год — дыплом фіналіста Прэміі «Экслібрыс» імя Рыгора Барадуліна.
*2016 год — дыплом фіналіста Прэміі «Дэбют» імя Максіма Багдановіча.
*2017 год — дыплом лаўрэата Конкурса сучаснай паэзіі фонда Роберта Боша.
*2019 год — дыплом лаўрэата Міжнароднага літаратурнага конкурса «Першацвет».
* 2019 год — Прэмія імя Міхася Стральцова, «За пачуццёвае і метафарычнае багацце паэтычнай мовы і адважнае імкненне асэнсаваць таемнасць беларускага быцця». Арганізатыры прэміі: ГА «Саюз беларускіх пісьменнікаў» і ГА «Беларускі ПЭН-цэнтр».

## Бібліяграфія 
* «Раяль ля мора» (выд. «Логвінаў», 2015 г.) — зборнік прозы і паэзіі.
*«Памяць пра будучыню» (электронны самвыдат, 2015 г.) — зборнік паэзіі.
* «Ecos de mi tierra» (, выд. «Ediciones Irreverentes», Іспанія, 2017 г.) — зборнік абраных вершаў Максіма Багдановіча на беларускай і іспанскай мовах, у перакладзе Анхелы Эспіноса Руіс. У зборнік ўвайшло 30 вершаў розных гадоў, гістарычныя матэрыялы пра жыццё і творчасць паэта.
* «Pomme de ciel» (выд. «Кнігазбор», 2017 г.) — зборнік паэзіі.
* «Колер крылаў. Паэзія і проза» (выд. «Кнігазбор», 2019 г.) — у кнігу ўвайшлі паэтычныя творы (як новыя, так і выбраныя з ранейшых кніг), а таксама апавяданні, калумністыка. Асобным раздзелам прадстаўлены пераклады з бенгальскай, ангельскай, іспанскай, польскай, рускай, чэшскай і японскай моў.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Беларускамоўныя паэты
Катэгорыя:Перакладчыкі з беларускай мовы
Катэгорыя:Перакладчыкі на іспанскую мову
Катэгорыя:Перакладчыкі Іспаніі
Катэгорыя:Літаратуразнаўцы Беларусі
Лагун

**Лагун** — беларускае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Іосіф Васільевіч Лагун (1894—1920) — удзельнік усталявання савецкай улады на Беларусі.
* 
* Ніна Васілеўна Маеўская, народжаная Лагун (1938—2011) — беларускі празаік.
* Сяргей Леанідавіч Лагун (1988—2011) — беларускі цяжкаатлет.
* Сяргей Раманавіч Лагун (1915—1985) — беларускі гісторык.
* Тамара Лагун (1929—?) — дзяячка беларускага нацыянальнага супраціву.
* Уладзімір Андрэевіч Лагун (1922—2004) — беларускі жывапісец.
Якубоўскі

**Якубоўскі** — прозвішча, утворанае ад польскай формы імя Якаў — Якуб. Сустракаецца сярод палякаў, беларусаў, украінцаў, рускіх, яўрэяў, беларускіх татараў.

## Вядомыя носьбіты 
* Іван Ігнацьевіч Якубоўскі — савецкі военачальнік.
* Міраслаў Віктаравіч Якубоўскі — савецкі і беларускі навуковец у галіне паразіталогіі.

Катэгорыя:Старонкі значэнняў:Цёзкі па прозвішчы
Катэгорыя:Старонкі значэнняў паводле алфавіта
Гімназія № 74 (Мінск)

**Гімназія № 74** — сярэдняя навучальная ўстанова ў Кастрычніцкім раёне Мінска.

## Гісторыя 
Сярэдняя школа № 74 была заснавана ў 1961 годзе. У 2002 годзе пераназвана ў гімназію № 74.

## Адукацыйны працэс 
У гімназіі на паглыбленым роўні вывучаецца французская мова. У 1997 годзе на базе аднаго з восьмых класаў гімназіі адкрылася першая ў Беларусі білінгвістычная група, дзе на французскай мове вывучаюцца французская гісторыя і літаратура, а таксама ўводзіны ў эканоміку і сацыялогія (пазней французская мова ўведзеная і ў іншыя дысцыпліны, у прыватнасці, на ўроках працоўнага навучання). Выбар гімназіі ў якасці першай у краіне эксперыментальнай пляцоўкі быў зроблены прадстаўнікамі пасольства Францыі, якія азнаёміліся з сітуацыяй у школах Мінска з выкладаннем французскай мовы. Гімназія з'яўляецца адной з некалькіх сярэдніх навучальных устаноў Беларусі, якія наўпрост фінансуюцца пасольствам Францыі. Выкладчыкі гімназіі праходзяць падрыхтоўку ў Цэнтры педагагічных даследаванняў горада Вішы (у прыватнасці, Pantomimes Orthez у французскім Артэзе і тэатральны фэст у Ла Турландры, куды тэатр трапіў пасля перамогі ў Фэсце франкафонных аматарскіх тэатраў Беларусі 2003 года).

Апроч білінгвістычных, у гімназіі створаны класы фізіка-матэматычнага і філалагічнага профілю

## Спасылкі 
* Сайт Гімназіі № 74 
* 

Катэгорыя:Гімназіі Мінска
Катэгорыя:З’явіліся ў 1961 годзе
Катэгорыя:1961 год у Мінску
Катэгорыя:Вуліца Артылерыстаў (Мінск)
Уладзімір Міхайлавіч Рубцоў

**Уладзімір Міхайлавіч Рубцоў** ( (Гомельская вобласць, БССР) — ) — беларускі мастак-жывапісец.

## Біяграфія 
* 1963 — скончыў Мінскае мастацкае вучылішча. Вучыўся ў Акіма Шаўчэнкі.
* 1970 — пачаў браць удзел у мастацкіх выстаўках.
* 1990 — уступіў у Беларускі саюз мастакоў.

Працаваў у станковым жывапісе ў жанрах тэматычнай карціны і нацюрморту. Асноўныя творы: палотны «На­цюр­морт з ру­жо­вай дра­пі­роўкай» (1960-я), «Гадзіннік», «Чую Пана», «Мая Галгофа», «Аўта­бі­ягра­фіч­ны трып­ціх» (1975—1985), «П’е­ро і Арле­кін» (1989), «Блед­ны му­зы­кант» (1990) «Раз­ві­тан­не з май­стэр­няй. Пры­свя­чэн­не Кі­ры­лу Зе­ля­но­му» (1996—1999), «Цудоўнае імгненне», «Доб­ры дзень, спа­дар Ні­кі­фа­раў» (1997), «Рэ­лік­віі» (2001—2002) і іншыя.

## Літаратура 
* Владимир Рубцов: «Муза моя — Пьеро» / Беседу вел Е. Бараненко // Бабруйскае жыццё. — 1996. — 4 кастрычніка.
* *Гейкер, Яфім.* Вера ў чалавека: З выстаўкі жывапісца / Яфім Гейкер // Камуніст. — 1986. — 28 лістапада.
* *Рудковский, Н.* Терновый мой венец / Н. Рудковский // Магілёўскія ведамасці. — 2001. — 5 чэрвеня. — С. 5.
* *Рудкоўскі, М.* Фантастыка, рэальнасць, творчасць / Н. Рудковский // Магілёўская праўда. — 1987. — 15 студзеня.
* *Смирнов, С.* Вернисаж, которого мы ждали: [известному бобруйскому художнику В. М. Рубцову исполняется 60 лет] / С. Смирнов // Бобруйский курьер. — 1996. — 1 окт. — С. 1.
* Уладзімір Міхайлавіч Рубцоў // Беларускі саюз мастакоў: энцыкл. давед. — Мінск, 1998. — С. 458.
* *Яфімаў, Г.* Юбілейная выстава бабруйскага мастака ў Мінску / Г. Яфімаў // Бабруйскае жыццё. — 1996. — 3 верасня.

## Спасылкі 
* Дырэктар Бабруйскага мастацкага музея Святлана Прывалава на фоне твораў Уладзіміра Рубцова 
* «Культура і мастацтва». *Генадзь Благуцін* «Пра­екцыі і па­гру­жэн­ні». 

Катэгорыя:Мастакі СССР
Катэгорыя:Мастакі Беларусі
Катэгорыя:Члены Беларускага саюза мастакоў
Катэгорыя:Мастакі XX стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі XXI стагоддзя
Валерый Мікалаевіч Назараў

**Валерый Мікалаевіч Назараў** (, Навакузнецк, Кемераўская вобласць) — беларускі мастак-пастаноўшчык, педагог.

## Біяграфія 
* 1966 — скончыў Краснаярскае мастацкае вучылішча. 
* 1966 — пачаў браць удзел у мастацкіх выстаўках.
* 1973 — скончыў Усерасійскі дзяржаўны інстытут кінематаграфіі імя С. А. Герасімава.
* З 1974 — спрацоўніцтва з кінастудыяй «Беларусьфільм».
* З 1992 — мастацкій кіраўнік курса «Мастак кіно» у Беларускай акадэміі мастацтваў.

Творы мастака захоўваюцца ў Бабруйскім мастацкім музеі імя Георгія Паплаўскага

## Фільмаграфія 
* 1973 — «Чырвоны агат» (сумесна с інш.)
* 1975 — «Лясныя арэлі» (сумесна з Я. Ігнацьевым)
* 1976 — «Про дракона на балконе, пра хлопцаў і самакат»
* 1977 — «Сустрэча на далёкім мерыдыяне»
* 1978 — «Расклад на паслязаўтра»
* 1980 — «Літары на мармуры»
* 1981 — «Раскіданае гняздо»
* 1983 — «Кіроўца аўтобуса»
* 1983 — «Чорны замак Альшанскі»
* 1985 — «Сяброў не выбіраюць»
* 1985 — «Цётка Маруся»
* 1987 — «Хочаце — верце, хочаце — не»
* 1988 — «Цубанікі»
* 1990 — «Крыж міласэрнасці»
* 1996 — «Шэльма»
* 2003 — «Анастасія Слуцкая»

## Спасылкі 
Катэгорыя:Выпускнікі Краснаярскага мастацкага вучылішча імя В. І. Сурыкава
Катэгорыя:Выпускнікі УДІКа
Катэгорыя:Мастакі СССР
Катэгорыя:Мастакі кіно Беларусі
Катэгорыя:Выкладчыкі Беларускай акадэміі мастацтваў
Катэгорыя:Педагогі Беларусі
Катэгорыя:Мастакі XX стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі XXI стагоддзя
Сяргей Міхайлавіч Ясінскі

**Сяргей Міхайлавіч Ясінскі** (нар. , ) — беларускі футбаліст і трэнер.

## Кар’ера футбаліста 
Большую частку сваёй кар’еры футбаліста правёў у віцебскіх клубах «Віцебск» (ранейшыя назвы «Дзвіна», КІМ і «Лакаматыў-96»), «Лакаматыў» (СКБ) і «Дынама-Энергагаз». Таксама выступаў за маладзечанскую «Працу», дубль сталічнага «Дынама» і «Азярцы» з Глыбокага. Ясінскі меў вопыт гульні і па-за межамі СССР і Беларусі ў Польшчы, Ізраілі і Венгрыі.

## Кар’ера трэнера 
Скончыў Віцебскі педінстытут (1989). Трэнерскую кар’еру пачаў у «Азярцах», дзе быў гуляючым трэнерам, а з 2001 года працаваў у віцебскай СДЮШАР-6. У 2003 годзе ўвайшоў у трэнерскі штаб мясцовага «Лакаматыва», з 2005 па лета 2006 года быў галоўным трэнерам каманды. Пасля па паўгода працаваў у «Оршы» і «Гомелі». З лета 2007 года быў галоўным трэнерам мінскага «Лакаматыва», які вывеў у Вышэйшую лігу, але ўлетку 2008 года быў звольнены. У 2009 годзе ўзначальваў мазырскую «Славію», пасля чаго працаваў у Малдове і Казахстане.

У 2010 годзе вярнуўся з Казахстана і неўзабаве ўзначаліў пастаўскую акадэмію ПМЦ. Заставаўся ў ПМЦ да спынення існавання акадэміі ў канцы 2014 года. Са студзеня 2015 года працаваў трэнерам дубля «Віцебска», а ў ліпені таго ж года пасля адстаўкі Сяргея Вехцева быў прызначаны выканаўцам абавязкаў галоўнага трэнера і пазней зацверджаны на пасадзе.

11 снежня 2020 года Сяргей Ясінскі па пагадненні бакоў скасаваў кантракт з «Віцебскам» і ўзначаліў моладзевую зборную Беларусі. Спачатку быў выканаўцам абавязкаў галоўнага трэнера, а ў студзені 2021 года быў афіцыйна зацверджаны на пасадзе.

У жніўні 2022 года зноў стаў галоўным трэнерам «Віцебска», захаваўшы пасаду ў моладзевай зборнай. Па выніках сезона 2022 віцебская каманда заняла 15-е месца і выбыла ў Першую лігу, пасля чаго Ясінскі пакінуў клуб і сканцэнтраваўся на моладзевай зборнай. Пакінуў моладзевую зборную ў лістападзе 2023 года.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты СССР
Катэгорыя:Футбалісты Беларусі
Катэгорыя:Ігракі ФК Віцебск
Катэгорыя:Ігракі ФК Маладзечна
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Лакаматыў Віцебск
Катэгорыя:Ігракі ФК Ягелонія Беласток
Катэгорыя:Ігракі ФК Тарпеда Магілёў
Катэгорыя:Ігракі ФК Шымшон Тэль-Авіў
Катэгорыя:Ігракі ФК Энергетык Новалукомль
Катэгорыя:Ігракі ФК Штадлер
Катэгорыя:Ігракі ФК Віцьбіч-Дынама-Энерга
Катэгорыя:Ігракі ФК Азярцы Глыбокае
Катэгорыя:Футбольныя трэнеры Беларусі
Катэгорыя:Трэнеры ФК Азярцы Глыбокае
Катэгорыя:Трэнеры ФК Віцебск
Катэгорыя:Трэнеры ФК Орша
Катэгорыя:Трэнеры ФК СКВІЧ
Катэгорыя:Трэнеры ФК Славія Мазыр
Катэгорыя:Трэнеры ФК ПМЦ Паставы
Катэгорыя:Трэнеры маладзёжнай зборнай Беларусі па футболе
Катэгорыя:Выпускнікі Віцебскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя П. М. Машэрава
Мілан Бараш

**Мілан Бараш** (; нар. , Валашске Мезіржычы, Чэхаславакія) — чэшскі футбаліст, нападнік клуба «Віганціцы». Ігрок нацыянальнай зборнай Чэхіі (2001—2012). Добра вядомы сваім прамым стылем гульні, хуткасцю і дрыблінгам.

У сезоне 2008/09 Бараш забіў 20 галоў у розыгрышы Турэцкай суперлігі, стаўшы найлепшым бамбардзірам сезона. З’яўляецца лаўрэатам «залатой буцы» на чэмпіянаце Еўропы 2004, дзе ён забіў 5 галоў. Раней абараняў колеры такіх клубаў, як «Ліверпул», «Астан Віла» і «Алімпік» (Ліён).

## Клубная кар’еры 
Выступаў за клубы «Банік» (Острава), «Ліверпул» і «Астан Віла». У студзені 2008 года на правах арэнды перайшоў у «Портсмут». 26 жніўня 2008 года Бараш падпісаў трохгадовы кантракт са стамбульскім клубам «Галатасарай».

У 2014 годзе вярнуўся ў Чэхію. У ліпені 2016 года перайшоў з клуба «Млада-Болеслаў» у ліберацкі «Слован». У чэрвені 2017 года зноў стаў іграком «Баніка».

У ліпені 2020 года абвясціў аб завяршэнні прафесійнай кар’еры і стаў выступаць у аматарскім клубе «Віганціцы» дзе пачынаў займацца футболам.

## Дасягненні 
### Клубныя 
**«Ліверпул»**:
* Уладальнік Кубка Англійскай лігі: 2003
* Пераможца Лігі чэмпіёнаў УЕФА: 2005

**«Алімпік» Ліён**:
* Чэмпіён Францыі: 2007

**«Портсмут»**:
* Уладальнік Кубка Англіі: 2008

**«Галатасарай»**:
* Чэмпіён Турцыі: 2012

**«Млада-Болеслаў»**:
* Уладальнік Кубка Чэхіі: 2016

### Міжнародныя 
**Зборная Чэхіі**:
* Бронзавы прызёр чэмпіянату Еўропы: 2004

## Асабістае жыццё 
Жанаты з Тэрэзай Франкавай. 1 верасня 2009 года ў сужанцаў нарадзіўся сын Патрык.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Футбалісты Чэхіі
Катэгорыя:Ігракі зборнай Чэхіі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ФК Банік Острава
Катэгорыя:Ігракі ФК Ліверпул
Катэгорыя:Ігракі ФК Астан Віла
Катэгорыя:Ігракі ФК Алімпік Ліён
Катэгорыя:Ігракі ФК Портсмут
Катэгорыя:Ігракі ФК Галатасарай
Катэгорыя:Ігракі ФК Антальяспор
Катэгорыя:Ігракі ФК Млада-Болеслаў
Катэгорыя:Ігракі ФК Слован Ліберац
Катэгорыя:Футбалісты на летніх Алімпійскіх гульнях 2000 года
Томаш Гюбшман

**То́маш Гю́бшман** (; нар. , Прага, Чэхаславакія) — чэшскі футбаліст, абаронца клуба «Ябланец» і нацыянальнай зборнай Чэхіі. Акрамя пазіцыі цэнтральнага абаронцы можа згуляць у якасці апорнага паўабароонцы.

## Клубная кар’ера 
### «Спарта» 
Гюбшман з’яўляецца выхаванцам пражскай «Спарты», пачаў гуляць за моладзевы клуб ва ўзросце пяці гадоў да падпісання свайго першага прафесійнага кантракта ў 1998 годзе. Гюбшман упершыню атрымаў вядомасць пасля арэнды ў клубе «Ябланец 97» у сезоне 2001/02. Пасля ўдалага выступлення ў арэндзе, ён вярнуўся ў «Спарту». У сезоне 2003/04 ён дапамог клубу прайсці ў плэй-оф Лігі чэмпіёнаў.

### «Шахцёр» 
Пасля некалькіх паспяховых сезонаў на сваёй радзіме, Гюбшман улетку 2004 года перайшоў у данецкі «Шахцёр», сума трансферу склала 3 мільёны еўра.

Гюбшман адразу зайграў за новую каманду, стаў рэгулярна з’яўляцца на полі. У складзе каманды Мірчы Лучэску ў сезоне 2008/09 перамог у апошнім розыгрышу Кубка УЕФА.

У ліпені 2014 года вярнуўся ў «Ябланец».

## Міжнародная кар’ера 
За нацыянальную зборную Чэхіі выступае з 2001 года.

## Дасягненні 
### Клубныя 
**«Спарта»**
* Чэмпіён Чэхіі: 2000, 2003
* Уладальнік Кубка Чэхіі: 2004

**«Шахцёр»**
* Чэмпіён Украіны: 2005, 2006, 2008, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014
* Уладальнік Кубка Украіны: 2008, 2011, 2012, 2013
* Уладальнік Суперкубка Украіны: 2006, 2009, 2011, 2014
* Уладальнік Кубка УЕФА: 2009

### Міжнародныя 
**Чэхія**
* Бронзавы прызёр чэмпіянату Еўропы: 2004

## Асабістае жыццё 
Томаш жанаты і мае двух дзяцей, якіх клічуць Мікаэла і Томаш.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Футбалісты Чэхіі
Катэгорыя:Ігракі зборнай Чэхіі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ФК Ябланец
Катэгорыя:Ігракі ФК Шахцёр Данецк
Катэгорыя:Ігракі ФК Спарта Прага
Катэгорыя:Ігракі ФК Фастаў Злін
Катэгорыя:Заслужаныя майстры спорту Украіны
Ладзіслаў Крэйчы

**Ладзіслаў Крэйчы** (; нар , , Чэхаславакія) — чэшскі футбаліст, левы вінгер пражскай «Спарты» і нацыянальнай зборнай Чэхіі.

## Кар’ера 
Ладзіслаў з’яўляецца прадуктам акадэміі пражскай «Спарты». За асноўны склад клуба дэбютаваў 27 лютага 2010 года ў матчы супраць «Пршыбрама». У першым жа для сябе матчы сезону 2011/12 Крэйчы забіў гол у браму пражскай «Славіі», а ў наступнай гульні футбаліст адзначыўся галявой перадачай. Пасля такога старту футбаліст пачаў рэгулярна выходзіць на поле.

6 ліпеня 2016 года перайшоў у італьянскую «Балонню». У жніўні 2020 года вярнуўся ў «Спарту».

## Дасягненні 
**«Спарта»**:
* Чэмпіён Чэхіі (2): 2010, 2014
* Уладальнік Кубка Чэхіі: 2014
* Уладальнік Суперкубка Чэхіі: 2014

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Футбалісты Чэхіі
Катэгорыя:Ігракі зборнай Чэхіі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ФК Спарта Прага
Катэгорыя:Ігракі ФК Балоння
Вацлаў Піларж

**Ва́цлаў Пі́ларж** (; нар. , Хлумец-над-Цыдлінау, Чэхаславакія) — чэшскі футбаліст, паўабаронца клуба «Градзец-Кралавэ» і былы ігрок нацыянальнай зборнай Чэхіі.

## Клубная кар’ера 
### «Градзец-Кралавэ» 
Піларж з’яўляецца выхаванцам чэшскага клуба «Градзец-Кралавэ». Ён дэбютаваў за «Градзец» у сезоне 2006/07. У сезоне 2009/10 Вацлаў зрабіў значны ўнёсак у выхад каманды ў Гамбрынус Лігу, забіўшы 10 галоў.

### «Вікторыя» Пльзень 
У сезоне 2011/12 ён перайшоў на правах арэнды ў клуб «Вікторыя» Пльзень.

### «Вольфсбург» 
Пасля адмовы падпісваць кантракт з «Вікторыяй», у лістападзе 2011 года Піларж падпісаў кантракт з «Вольфсбургам». У студзені 2012 года было абвешчана, што Вацлаў далучыцца да «Вольфсбурга» летам, але застанецца ў Чэхіі напярэдадні чэмпіянату Еўропы 2012.

У «Вольфсбургу» не замацаваўся, не правёўшы за клуб ніводнага матча. Сезон 2013/14 правёў у арэндзе ў «Фрайбургу», а ў чэрвені 2014 года на правах арэнды вярнуўся ў «Вікторыю». У снежні 2014 года падпісаў з чэшскім клубам кантракт на 2,5 гады.

### Вяртанне ў Чэхію 
Пасля сезона 2014/15 выпаў з асноўнага складу «Вікторыі» з-за траўм. У першай палове 2018 года гуляў у арэндзе ў ліберацкім «Словане», а ў ліпені 2018 года перайшоў у «Сігму» з Оламаўца.

У жніўні 2020 года далучыўся да клуба «Ябланец», а ў маі 2022 года было абвешчана аб вяртанні паўабаронцы ў «Вікторыю». У чэрвені 2023 года перайшоў у «Градзец-Кралавэ».

## Міжнародная кар’ера 
Вацлаў выступаў за юнацкую і моладзевую каманду Чэхіі. 4 чэрвеня 2011 года ён дэбютаваў за нацыянальную зборную Чэхіі ў матчы супраць зборнай Перу. Свой першы гол за зборную забіў у першым матчы чэмпіянату Еўропы 2012 супраць зборнай Расіі.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Чэхіі
Катэгорыя:Ігракі зборнай Чэхіі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ФК Градзец-Кралавэ
Катэгорыя:Ігракі ФК Вікторыя Пльзень
Катэгорыя:Ігракі ФК Вольфсбург
Катэгорыя:Ігракі ФК Фрайбург
Катэгорыя:Ігракі ФК Слован Ліберац
Катэгорыя:Ігракі ФК Сігма Оламаўц
Катэгорыя:Ігракі ФК Ябланец
Ян Лаштуўка

**Ян Лаштуўка** (; нар. , Гавіржаў, Чэхаславакія) — чэшскі футбаліст, брамнік остраўскага «Баніка» і былы ігрок нацыянальнай зборнай Чэхіі. Вядомы па выступах за ўкраінскія «Шахцёр» і «Дняпро».

## Кар’ера 
### Раннія гады 
Выступаў за чэшскія клубы «Карвіна» і «Банік», з апошнім атрымаў перамогу ў чэмпіянаце Чэхіі 2003/04.

### «Шахцёр» 
Наступным крокам яго кар’еры стала трапленне ў склад украінскага топ-клуба «Шахцёр». У новай камандзе Ян згуляў некалькі матчаў у Лізе чэмпіёнаў і Кубку УЕФА.

### «Фулхэм» 
31 жніўня 2006 года на правах арэнды Ян перайшоў у склад англійскага клуба «Фулхэм», незадоўга да закрыцця трансфернага акна. Дэбютаваў у складзе новага клуба 2 снежня 2006 года ў матчы супраць «Блэкберн Роверс», якая скончылася перамогай з лікам 2:0.

### «Бохум» 
Наступны сезон Ян зноў правёў у арэндзе, на гэты раз у нямецкім «Бохуме», які спрабаваў замяніць пакінуўшага клуб Яраслава Дробнага.

### «Вест Хэм Юнайтэд» 
3 жніўня 2008 года Лаштуўка перабраўся ў англійскі «Вест Хэм Юнайтэд» на гадавую арэнду. Дэбют чэшскага брамніка адбыўся 23 верасня ў розыгрышу на Кубак Англійскай лігі, дзе «Вест Хэм Юнайтэд» сустракаўся супраць «Уотфарда».

### «Дняпро» 
4 жніўня 2009 года Лаштуўка падпісаў трохгадовы кантракт з украінскім клубам «Дняпро» з Днепрапятроўска за 3 млн еўра. Пакінуў «Дняпро» па заканчэнні кантракту ў маі 2016 года.

### Вяртанне ў Чэхію 
У жніўні 2016 года падпісаў кантракт з родным клубам «Карвіна». У ліпені 2017 года перабраўся ў пражскую «Славію», а ў студзені 2018 года вярнуўся ў «Банік».

## Міжнародная кар’ера 
Лаштуўка быў упершыню прызваны ў каманду зборнай Чэхіі ў маі 2010 года. Дэбютаваў за зборную 3 верасня 2011 года на стадыёне «Хэмпдэн Парк» супраць зборнай Шатландыі ў рамках адборачнага матчу да чэмпіянату Еўропы 2012.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Футбольныя варатары
Катэгорыя:Футбалісты Чэхіі
Катэгорыя:Ігракі зборнай Чэхіі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ФК Банік Острава
Катэгорыя:Ігракі ФК Славія Прага
Катэгорыя:Ігракі ФК Карвіна
Катэгорыя:Ігракі ФК Дняпро Дніпро
Катэгорыя:Ігракі ФК Вест Хэм Юнайтэд
Катэгорыя:Ігракі ФК Бохум
Катэгорыя:Ігракі ФК Фулхэм
Катэгорыя:Ігракі ФК Шахцёр Данецк
Тэадор Гебрэ Селасіе

**Тэадор Ге́брэ Села́сіе** (; нар. , Тршэбіч, Чэхаславакія) — чэшскі футбаліст эфіопскага паходжання, абаронца. Ігрок нацыянальнай зборнай Чэхіі (2011—2019).

## Клубная кар’ера 
### Раннія гады 
Тэадор нарадзіўся ў горадзе Тршэбіч, аднак пачаў займацца футболам у горадзе Велке-Мезіржычы, у аднайменным клубе ў 1992 годзе. У 1998 годзе ён пераехаў у Іглаву, дзе працягнуў футбольнае навучанне ў камандзе «Высачына». У 2005 годзе быў аддадзены ў арэнду ў «Велке-Мезіржычы», а ў 2006 годзе вярнуўся назад у «Высачыну», за якую яшчэ на працягу двух сезонаў выступаў у другой чэшскай лізе.

### «Славія» 
Восенню 2007 года Гебрэ Селасіе падпісаў чатырохгадовы кантракт з пражскай «Славіяй». Дэбютаваў у чэмпіянаце 19 кастрычніка, у матчы супраць пльзенскай «Вікторыі» (0:3). Паводле вынікаў сезона 2007/08 разам са «Славіяй» стаў чэмпіёнам Чэхіі.

### «Слован» 
У пачатку восені 2008 года Тэадор заключыў кантракт са «Слованам». У камандзе дэбютаваў 21 верасня, у гульні супраць пражскага «Багеміянса» (0:2). 2 лістапада, у матчы супраць «Млада-Болеслава» (3:3), забіў свой першы гол у складзе «Слована». У сезоне 2011/12 Тэадор разам са «Слованам» стаў пераможцам Гамбрынус Лігі.

### «Вердэр» 
Пасля ўдалага выступу на чэмпіянаце Еўропы 2012 года ў складзе зборнай Гебрэ Селасіе быў падпісаны 22 чэрвеня «Вердэрам», склаўшы з брэменскім клубам чатырохгадовы кантракт.

Пакінуў «Вердэр» па заканчэнні сезона 2020/21, калі клуб страціў месца ў Бундэслізе.

### Вяртанне ў «Слован» 
У чэрвені 2021 года зноў далучыўся да «Слована», у складзе якога і завяршыў кар’еру па заканчэнні сезона 2022/23.

## Міжнародная кар’ера 
У маі 2011 года быў запрошаны Міхалам Білекам у нацыянальную зборную Чэхіі, у складзе якой дэбютаваў 4 чэрвеня, у гульні супраць зборнай Перу (0:0). 29 мая 2012 года Тэадор трапіў у канчатковы спіс ігракоў, якія паехалі ў складзе чэшскай зборнай на чэмпіянат Еўропы 2012.

Гебрэ Селасіе з’яўляецца першым цёмнаскурым футбалістам у гісторыі нацыянальнай зборнай Чэхіі.

## Дасягненні 
**«Славія»**:
* Чэмпіён Чэхіі: 2008

**«Слован»**:
* Чэмпіён Чэхіі: 2012

## Асабістае жыццё 
Бацька, Хамола Гебрэ Селасіе, прыехаў у Чэхаславакію з Эфіопіі працаваць урачом яшчэ падчас камуністычнага панавання. Маці Тэадора клічуць Янай, і яна з’яўляецца этнічнай чэшкай. У Тэадора таксама ёсць малодшая сястра Ганна, якая гуляе ў нацыянальнай жаночай зборнай Чэхіі па гандболе.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Футбалісты Чэхіі
Катэгорыя:Ігракі зборнай Чэхіі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ФК Высачына Іглава
Катэгорыя:Ігракі ФК Велке-Мезіржычы
Катэгорыя:Ігракі ФК Славія Прага
Катэгорыя:Ігракі ФК Слован Ліберац
Катэгорыя:Ігракі ФК Вердэр