Андрэй Зіноўевіч Цісык

**Андрэй Зіноўевіч Цісык** (28 кастрычніка 1945 — 10 кастрычніка 2024) — беларускі філолаг-лацініст, спецыяліст у галіне антычнай культуры, класічных моў і медыцынскай тэрміналогіі. Кандыдат філалагічных навук, дацэнт. Загадчык кафедры лацінскай мовы Беларускага дзяржаўнага медыцынскага ўніверсітэта.

## Біяграфія 
Працаваў ў БДМУ з 1975 года. Скончыў у 1975 годзе факультэт замежных моў Львоўскага дзяржаўнага ўніверсітэта (Украіна) па спецыяльнасцях: «філолаг-класік; выкладчык класічных моў і антычнай літаратуры; выкладчык нямецкай мовы».

З 1989 года — дацэнт кафедры замежных моў, загадчык курса лацінскай мовы БДМУ. У 1990 годзе арганізаваў кафедру лацінскай мовы, якую ўзначальваў да верасня 2015 года. З 2015 года — дацэнт кафедры лацінскай мовы БДМУ. Старшыня метадычнай камісіі гуманітарных дысцыплін БДМУ.

## Навуковая дзейнасць 
Аўтар шасці тыпавых праграм па дысцыпліне «Лацінская мова» для спецыяльнасцей «Лячэбная справа», «Педыятрыя», «Медыка-прафілактычная справа», «Стаматалогія» і пяці тыпавых праграм дысцыпліне «Лацінская мова» для ўсіх спецыяльнасцей медыцынскіх вучылішчаў Рэспублікі Беларусь. Аўтар шасці падручнікаў і чатырох навучальных дапаможнікаў па лацінскай мове для ВНУ і медыцынскіх вучылішчаў Рэспублікі Беларусь, аўтар і суаўтар пятнаццаці метадычных дапаможнікаў, навучальных слоўнікаў і практыкумаў.

А. З. Цісык арганізаваў выкладанне дысцыпліны «Лацінская мова» на англійскай мове для замежных студэнтаў лячэбнага, стаматалагічнага і фармацэўтычнага факультэтаў і склаў на англійскай мове навучальныя дапаможнікі і падручнікі для студэнтаў гэтых факультэтаў. Сумесна з кафедрамі медыка-біялагічных і клінічных дысцыплін распрацаваў і апублікаваў 15 тэрміналагічных слоўнікаў з мэтай інтэграцыі профільнай лексікі ў курсах гэтых дысцыплін і курса лацінскай мовы. На працягу многіх гадоў прымае актыўны ўдзел у падрыхтоўцы матэрыялаў да Міжнароднай інтэрнэт-алімпіяды па лацінскай мове і медыцынскай тэрміналогіі, якая праводзіцца на базе Ульянаўскага дзяржаўнага ўніверсітэта Расійскай Федэрацыі.

На працягу шэрагу гадоў чытаў лекцыі і спецкурсы па лацінскай мове і антычнай літаратуры для студэнтаў аддзялення «Класічная філалогія» Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, што спрыяла падрыхтоўцы выпуску першых пакаленняў беларускіх спецыялістаў па класічнай філалогіі, частка з якіх працуе ў складзе кафедры лацінскай мовы БДМУ. Неаднаразова прыцягваўся ў якасці старшыні ДЭК на дзяржаўных выпускных іспытах па кафедры класічнай філалогіі БДУ.

Тройчы выступаў у якасці афіцыйнага апанента пры абароне дысертацый на суісканне вучонай ступені кандыдата філалагічных навук.

У апошнія гады актыўна папулярызаваў антычную літаратуру і культуру ў інтэрнэце на сваім сайце «Антычнасць і сучаснасць Андрэя Цісыка», дзе запісаў каля сямідзесяці відэалекцый.

### Бібліяграфія 
Аўтар 205 друкаваных прац, сярод якіх навучальная, вучэбна-метадычная і навуковая літаратура, артыкулы і тэзісы навуковых дакладаў па медыцынскай латыні і класічнай філалогіі, па антычнай літаратуры, навалацінскай літаратуры Беларусі, культуралогіі. Удзельнічаў у шматлікіх навуковых канферэнцыях ВНУ Рэспублікі Беларусь, Расійскай Федэрацыі і Украіны.

* Даведнік напісання дыягназаў асноўных захворванняў унутраных органаў на беларускай, рускай, лацінскай і англійскай мовах : метадычны дапаможнік /А. З. Цісык [ і інш.]. — Мінск, 2008.
* Руска-беларуска-лацінскі слоўнік тэрмінаў па стаматалогіі дзіцячага ўзросту : (метадычны дапаможнік) / Мінскі дзяржаўны медыцынскі інстытут; [падрыхтавалі: Т. Р. Белая і інш. ; пад рэдакцыяй Э. М. Мельнічэнкі]

## Узнагароды 
За плённую педагагічную, навуковую, выхаваўчую і арганізацыйную работу А. З. Цісык неаднаразова заахвочваўся адміністрацыяй БДМУ, двойчы ўзнагароджваўся Граматай Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь. У 2002 годзе яму была ўстаноўлена па Міністэрстве адукацыі Рэспублікі Беларусь персанальная надбаўка да акладу за выдатны ўклад у развіццё вышэйшай адукацыі. За істотны асабісты ўклад у развіццё МДМІ-БДМУ і ў сувязі з 90-годдзем з дня ўтварэння ВНУ ўзнагароджаны імянным нагрудным знакам «Дыямент Беларусі». У сувязі са 100-гадовым юбілеем МДМІ-БДМУ узнагароджаны памятным імянным знакам і ўзнагароджаны Ганаровай граматай кіраўніцтва ўніверсітэта.

## Літаратура 
* Заведующие кафедрами и профессора Минского медицинского института (1921—1996) : биографический справочник / Н. Ф. Змачинская, М. В. Мальковец, А. Н. Пересада. — Минск, 1999.

Катэгорыя:Філолагі Беларусі
Катэгорыя:Філолагі СССР
Катэгорыя:Лаціністы