open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
989

**989** — невысакосны год, пачаўся ў аўторак. 989 год нашай эры, 989 год 1 тысячагоддзя, 89 год X стагоддзя, 9 год 9-га дзесяцігоддзя X стагоддзя, 10 год 980-х гадоў.

## Падзеі 
* Візантыя пад кіраўніцтвам Васілія II распачала новую вайну з Балгарыяй.

## Нарадзіліся 
* Фань Чжун’ян, кітайскі дзяржаўны дзеяч і пісьменнік эпохі Сун

## Памерлі 
* 23 студзеня: Адальберан Рэймскі, французскі царкоўны і дзяржаўны дзеяч
* 13 красавіка: Варда Фока Малодшы, візантыйскі военачальнік
990

## Падзеі 
*Заснаваны горад Уладзімір на Клязьме
*Сардзінія захопленая Фацімідамі.
*990 (ці 992) — Смерць Гунара (Ісландыя).
*Палякі захапілі Маравію.
*Кіеўская Русь пачала вайну с печанегамі

## Нарадзіліся 
* Гвіда д'Арэца – італьянскі тэарэтык музыкі, адзін з найбуйнейшых у эпоху Сярэднявечча.

## Памерлі 
*
991

## Падзеі 
* восень: На паўднёвым усходзе Англіі высадзіліся вялікае войска. Бітва пры Мэлдане. Мір. Скандынавы атрымалі 22 тыс. фунтаў золата і срэбра.
* Першая кампанія дацкага конунга Свейна ў Англіі.
* 991—996 — Рэгенцкі савет у Германіі.
* Пасля смерці імператрыцы Феафана, яе свякроў Адэльгейда Бургундская пераймае регенцтва над непаўнагадовым Атонам  III.
* Паход грэкаў на балгараў.
* 991—1096 — Дынастыя Укайлідаў у Масуле.

## Нарадзіліся 
* 

## Памерлі 
* 15 чэрвеня: Феафана, імператрыца Свяшчэннай Рымскай імперыі
992

**992** — высакосны год, пачащся ў пятніцу. 992 год нашай эры, 992 год 1-га тысячагоддзя, 92 год X стагоддзя, 2 год 10-га дзесяцігоддзя X стагоддзя, 3 год 990-х гадоў.

## Падзеі 
* Баляслаў I Храбры стаў князем палян пасля смерці свайго бацькі Мешкі I.

## Нарадзіліся 
* 

## Памерлі 
* 25 мая: Мешка I, князь палян з дынастыі Пястаў
* 27 чэрвеня: Конан I (герцаг Брэтані)
993

**993** — невысакосны год, пачаўся ў нядзелю. 993 год нашай эры, 993 год 1 тысячагоддзя, 93 год X стагоддзя, 3 год 10-га дзесяцігоддзя X стагоддзя, 4 год 990-х гадоў.

## Падзеі 
* 3 ліпеня: У дароўнай грамаце Атона III упершыню ўпамінаецца горад Патсдам пад назвай «Poztupimi».

## Нарадзіліся 
* 

## Памерлі 
* 13 сакавіка: Ода I (маркграф Саксонскай Усходняй маркі)
* 19 кастрычніка: Конрад I (кароль Бургундыі)
994

**994** — невысакосны год, пачаўся ў панядзелак. 994 год нашай эры, 994 год 1-га тысячагоддзя, 94 год X стагоддзя, 4 год 10-га дзесяцігоддзя X стагоддзя, 5 год 990-х гадоў.

## Падзеі 
* 

* Першы дакументальны ўспамін пра горад Штадэ ў сувязі з набегам вікінгаў

## Нарадзіліся 
* Харальд II, кароль Даніі

## Памерлі 
* 10 ліпеня: Леапольд I, маркграф Аўстрыі
995

## Падзеі 
* 

* 31 сакавіка: Першая дакументальная згадка пра горад Гера

## Нарадзіліся 
* 
## Памерлі 
* 28 жніўня: Генрых II Сварлівы, герцаг Баварыі
996

## Падзеі 
* 3 мая: Грыгорый V стаў Папам Рымскім. Ён стаў першым у гісторыі Папам германскага паходжання.
* 12 мая: У Кіеве асвечана Дзесяцінная царква, першая вядомая каменная царква Русі.

## Нарадзіліся 
* 
## Памерлі 
* 1 жніўня: Ян XV, Папа Рымскі
* 24 кастрычніка: Гуга Капет, граф Парыжа, заснавальнік дынастыі Капетынгаў
997

**997** — невысакосны год, пачаўся ў пятніцу. 997 год нашай эры, 997 год 1 тысячагоддзя, 97 год X стагоддзя, 7 год 10-га дзесяцігоддзя X стагоддзя, 8 год 990-х гадоў.

## Падзеі 
* 

* Іштван I Святы стаў вялікім князем венграў

## Нарадзіліся 
* 

## Памерлі 
* 23 красавіка: Адальберт Пражскі, багемскі місіянер
* 8 мая: Тай-цзун (дынастыя Сун), 2-і кітайскі імператар дынастыі Сун
* 20 жніўня: Конрад I (герцаг Швабіі)
998

**998** — невысакосны год, пачаўся ў суботу. 998 год нашай эры, 998 год 1 тысячагоддзя, 98 год X стагоддзя, 8 год 10-га дзесяцігоддзя X стагоддзя, 9 год 990-х гадоў.

## Падзеі 
* 

* Махмуд Газневі прыйшоў да улады ў дзяржаве Газневідаў. Пры ім краіна дасягнула найбольшай вышыні.

## Нарадзіліся 
* каля 998: Хокан Эйрыксан

## Памерлі 
* Абу-ль-Вафа аль-Бузджані, персідскі вучоны
* Со Хі, карэйскі дзяржаўны, ваенны дзеяч і дыпламат
999

## Падзеі 
*
* 2 красавіка: Герберт Арыльякскі становіцца Папам Рымскім пад імем Сільвестр II

## Нарадзіліся 
* 
## Памерлі 
* 18 лютага: Грыгорый V, Папа Рымскі
* 16 снежня: Адэльгейда Бургундская, каралева Італіі, імператрыца Свяшчэннай Рымскай імперыі
1000

## Падзеі 
* Лейф Эрыксан адкрыў Паўночную Амерыку (Вінланд).
* У Кітаі вынайдзены порах.
* Іштван I Святы становіцца каралём Венгрыі.
*Пасля смерці свайго бацькі Маркварта, Адальбера становіцца маркграфам Штырыі

## Нарадзіліся 
* Канстанцін IX Манамах, імператар візантыйскі.

## Памерлі 
* ліпень: Рагнеда, княжна полацкая
2001

## Падзеі 
у, 11 верасня.]]
, 20 снежня.]]
* 15 студзеня: Джымі Вэйлз і Лары Сэнгер стварылі Вікіпедыю.
* 23 студзеня: Спроба згону рэйса 448, які накіроўваўся з Саны ў Хадэйду.
* 5 лютага: У Маскве на станцыі метро «Беларуская» спрацавала выбуховае прыстасаванне.
* 12 лютага: Касмічны апарат NEAR – Shoemaker апусціўся на паверхню астероіда 433 Eros.
* 16 сакавіка: Заснавана Нямецкая Вікіпедыя.
* 3 мая: Падпісаны ўказ аб устанаўленні дыпламатычных адносін Беларусі і Малаві.
* 25 мая: Беларусь усталявала дыпламатычныя адносіны з Ісландыяй.
* 1 чэрвеня: Cпадчынны прынц Непала Дыпендра на абедзе расстраляў караля Бірэндру і амаль усіх членаў каралеўскай сям’і, а потым застрэліўся сам.
* 21 чэрвеня: Адбылося сонечнае зацьменне, поўная фаза якога назіралася ў Паўднёвым паўшар’і.
* 13 жніўня: У Мінску падпісана пагадненне «Аб узаемных абавязацельствах адзінага кандыдата і шырокай грамадзянскай кааліцыі падчас і пасля выбараў Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь».
* 9 верасня: Прэзідэнцкія выбары ў Беларусі, перамогу атрымаў Аляксандр Лукашэнка.
* 11 верасня: Тэрарыстычная атака на Сусветны гандлёвы цэнтр і Пентагон у ЗША.
* 7 кастрычніка: ЗША распачалі вайсковую аперацыю ў Афганістане.
* 18 кастрычніка: У бельгійскім Генце ўпершыню ўручана Сусветная прэмія саўндтрэкаў.
* 25 кастрычніка: Карпарацыя Microsoft выпусціла аперацыйную сістэму Windows XP.
* 6 снежня: Саветам Еўропы абвешчаны Еўрапейскі дзень моў, які адзначаецца 26 верасня.
* 19 снежня: Пачаліся масавыя беспарадкі ў Аргенціне на фоне эканамічнага крызісу.
* Беларускі гісторык Сяргей Рассадзін выявіў звесткі аб невядомым раней горадзе Казімір.

## Нарадзіліся 
* 31 мая: Іга Свёнтак, польская тэнісістка.

## Памерлі 
* 4 лютага: Яніс Ксенакіс, французскі кампазітар
* 9 лютага: Герберт Сайман, амерыканскі сацыёлаг і эканаміст
* 18 лютага: Балтус, французскі мастак
* 18 сакавіка: Джон Філіпс, амерыканскі музыкант
* 19 сакавіка: Чарлз Джонсан, грамадскі дзеяч, 2-і прэзідэнт Міжнароднага Таварыства Плоскай Зямлі (нар. 24.7.1924)
* 27 чэрвеня: Тувэ Янсан, фінская шведскамоўная пісьменніца, мастачка (нар. 9.8.1914)
* 26 жніўня: Валерый Васілевіч Маслюк, беларускі рэжысёр
* 10 верасня: Ахмад Шах Масуд, афганскі палявы камандзір
* 29 лістапада: Джордж Харысан, англійскі музыка, удзельнік гурта The Beatles (нар. 25.2.1943)
* 22 снежня: Уладзіслаў Чарняўскі, беларускі ксёндз (нар. 14.1.1916)
* 22 снежня: Жак Маёль, французскі нырэц
985

**985** — невысакосны год, пачаўся ў чацвер. 985 год нашай эры, 985 год 1 тысячагоддзя, 85 год X стагоддзя, 5 год 9-га дзесяцігоддзя X стагоддзя, 6 год 980-х гадоў.

## Падзеі 
* 

* Першыя дакументальныя згадкі пра гарады Цэле і Вальдаора

## Нарадзіліся 
* 

## Памерлі 
* 26 чэрвеня: Раміра III (кароль Леона)
* 20 ліпеня: Баніфацый VII, антыпапа
* 25 жніўня: Дзітрых фон Хальдэнслебен, граф
McDonnell Douglas

**McDonnell Douglas** («Мак-До́нел Ду́глас»; да 1967 года **McDonnell Aircraft Corporation**) — колішняя авіяцыйная, авіякасмічная карпарацыя ў ЗША. Заснаваная Дж. Мак-Донелам як «Самалётная карпарацыя Макдонела» (McDonnell Aircraft Corporation) 6.7.1939. Пасля зліцця з кампаніяй «Дуглас» (а фактычна, пасля набыцця Макдонелам кампаніі Дугласа) была названа «Макдонел Дуглас карпарэйшн» (McDonnell Douglas Corporation). Пасля спаду ў 1970-х, і кароткатэрміновага ўздыму ў 1980-х, у т.л. набыцця кампаніі «Верталёты Хьюза» (Hughes Helicopters) у 1984, пачала несці значныя фінансавыя страты ў пач. 1990-х. Куплена «Боінгам» цалкам за 13 млрд. USD рынк. вартасці (15.12.1996).

Першы серыйны прадукт: самалёт FH-1 «Фантом» (1945). Вядомыя прадукты: самалёты XF-85 «Гоблін», F2H «Баншы», F3H «Дэман», F-101 «Вуду», F-4 «Фантом II», ЗР «Талас». Серыі КА «Меркуры» і «Джэмінай». Пасля 1967: ваен. самалёты F-15, пасаж. самалёты DC-9, DC-10, ракета-носьбіт «Дэльта», AV-8 «Харыер» (па ліцэнзіі). Супольна з «Нортрапам»: F-18 «Хорнет».

## Заўвагі 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Авіябудаўнічыя кампаніі ЗША
Northrop Grumman Corporation

**Northrop Grumman Corporation** («Нортрап Груман Карпарэйшн») — ваенна-прамысловая і тэхналагічная карпарацыя ў ЗША.

Складаецца з 8 асноўных бізнес-сектараў, якія дзейнічаюць у 4 сферах вытворчасці: інфармацыя і паслугі, электроніка, авіякасмічная і суднабудаўнічая сфера.

## Гісторыя 
Заснавана Джонам Нортрапам у Хаўтарне, штат Каліфорнія пад назвай «Нортрап Эркрафт інкарпарэйтэд» (1939). У далейшым у склад кампаніі ўвайшлі «Груман» (1994), «Весцінгауз» (1996), «Лагікон» (1997), «Тэледайн Раян» (1999), «Літан» (2001), «Ньюпарт Ньюс» (2001), «TRW» (2002).

З 1959 года называлася «Нортрап карпарэйшн», у 1994 годзе змяніў назву на «Нортрап Груман карп».

На 2006 год штат работнікаў склаў каля 122000 чалавек, а абарот карпарацыі быў каля 30 млрд. долараў ЗША. 

## Прадукцыя 
Першы серыйны прадукт: самалёт N-3PB для нарвежскіх ВПС (1940). Вядомыя прадукты: серыя самалётаў схемы «лятанае крыло», самалёты P-61, F-89, F-5, E-2 «Хокай», крылатая ракета SM-62 «Снарк».

Інфраструктура для разнастайных інф. сетак у маштабе ЗША, баявая сістэма інфармацыі пра мясцовасць (Combat Terrain Information System), радары для сістэм АВАКС і СТАРС (Joint STARS), электронныя сістэмы збору і аналізу інфармацыі, рабатэхніка.

Спадарожнікі ранняга папярэджання (Defense Support Program), касмічны тэлескоп «Джэймс Веб», сувязныя і разведвальныя ШСЗ. Проціракетны кінетычны знішчальнік (Kinetic Energy Interceptor).

«Нябачны» бамбардзір. B-2, беспілотны назіральнік «Глобал Хок», удзел у праграме знішчальніка F-35.

Серыя атамных ударных авіяносцаў «Німіц» (10 адзінак), серыя знішчальнікаў КРУ «Арлі Бурк» (24 адзінкі). Карпарацыя будуе серыю шматмэтавых дэсантных караблёў «Уосп», супольна з «Джэнерал Дайнэмікс Электрык Боўт» — серыю ПЛАРБ «Вірджынія». Адзіная ў ЗША кампанія, якая распрацоўвае, будуе і мяняе паліва атамнага авіяноснага флоту ЗША. Распрацоўвае перспектыўны знішчальнік КРУ «Цумвальт» (DDG-1000) і атамны авіяносец CVN-78.

## Заўвагі 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Авіябудаўнічыя кампаніі ЗША
Катэгорыя:Вытворцы электронікі ЗША
Катэгорыя:Вытворцы суднаў ЗША
Катэгорыя:Кампаніі ЗША
Douglas Aircraft Company

**Douglas Aircraft Company** (Дуглас эркрафт кампані; ) — колішняя авіяцыйная, авіякасмічная карпарацыя ў ЗША. Была створана Дональдам Дугласам пры фінансавым удзеле Дэвіда Дэвіса як «Кампанія Дэвіса-Дугласа» (22.7.1920). Кампанія мела вялікі фінансавы поспех у 1930-1950-х гг., але ў сяр. 1960-х, пасля пройгрышу некалькіх вялікіх урадавых кантрактаў, кампанія была прададзена McDonnell Aircraft з утварэннем McDonnell Douglas.

Першы прадукт: самалёт Cloudster (1921). Першы серыйны прадукт: ваенны самалёт DT (1921). Вядомыя прадукты: самалёты World Cruiser (1923—1924), DC-2, DC-3/C-47, B-18, SBD Dauntless, DB-7/A-20, A-26/B-26, AD/A-1 Skyraider. Пасля Другой сусветнай вайны: DC-4/C-54, DC-6, DC-7, C-74/C-74 Globemaster, DC-8, DC-9. Карпарацыя выпускала таксама ракетна-касмічную прадукцыю: зенітныя ракеты MIM-3 Nike Ajax, Sparrow, тактычная ракета MGR-1 Honest John, носьбіты «Дэльта» і «Сатурн».

Частка прадукцыі пасля 1967 выпускалася пад маркай McDonnell Douglas.

## Гл. таксама 
* Эд Хайнэман

Катэгорыя:Авіябудаўнічыя кампаніі ЗША
Катэгорыя:Кампаніі ЗША
Бланманжэ

**Бланманжэ́**, часта памылкова **бламанжэ** (ад  — белы і *manger* — есці) — від нефруктовых непразрыстых жэле, гатаваны з малака, яек, манных круп або мукі, часам на жэлаціне або агары, з дадаваннем цукру, за́тавак і араматызатараў.

Бланманжэ, у адрозненне ад яркіх фруктовых жэле, найчасцей белыя, крэмавыя або бэжавыя, то-бок колеру малака, вяршкоў і адценняў даданых кавы, какавы, шакаладу. У складзе звычайных інгрэдыентаў ёсць клейкія рэчывы — казеін малака, клейстар круп або мукі, таму жэлацін або агар, калі і дадаюць, то нязначную колькасць. Праз гэта бланманжэ значна далікатнейшай кансістэнцыі за звычайныя жэле. Бланманжэ — сытная салодкая страва, іх падаюць з лёгкім, не дужа сытным, напрыклад рыбным або гароднінным, абедам, каб збалансаваць агульную каларыйнасць.

Нягледзячы на прастату гатавання, бланманжэ вымагаюць вялікай пільнасці да трымання прапорцый інгрэдыентаў і назірання працэсу варэння, бо смак і кансістэнцыю лёгка сапсаваць пераварваннем. Такія вымогі бланманжэ прычынілася да таго, што недарагая і смачная страва практычна знікла з сучаснага ўжытку і вядомая толькі з мастацкай літаратуры XIX ст. Бланманжэ замянілі не такія смачныя і далікатныя малочныя або кававыя жэле з вялікім змяшчэннем жэлаціну.

; Рэцэпт бланманжэ паводле Вільяма Пахлёбкіна

* 1,5 л малака (або 1 л малака і 0,5 л вяршкоў),
* 1 шклянка тоўчаных арэхаў (міндаль, фундук, валоскія),
* 50-75 гр рысавай мукі,
* цукар, мушкат, цэдра цытрыны — да смаку.

Муку развесці 0,5 л халоднага малака, астатняе малако і вяршкі закіпяціць, усыпаць арэхі і патроху даліваць малако з рысавай мукой, бесперапынна памешваючы. Дадаць цукар, затаўкі і варыць да загушчэння.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* *Похлёбкин В.* Кулинарный словарь. — М.: Центрполиграф, 2006. − 503 с. — ISBN 2-7004-6097-9, ISBN 5-227-00460-9

Катэгорыя:Французская кухня
Катэгорыя:Сярэдневяковая кухня
Катэгорыя:Жэле
Гродзенскі УР

**68-ы Гродзенскі ўмацаваны раён**, скарочана **ГУР** або **ГрУР** —  у ваколіцах Гродна, які будаваўся з лета 1940 да лета 1941 года, паводле плану прыкрыцця новай дзяржаўнай мяжы СССР (1939).

Генеральны план работ прадугледжваў збудаванне 1-й лініі ўмацаванняў у 1940—1941 гадах, 2-й лініі — у перыяд 1945 года. Мусіў займаць фронт 80 км, ад Нёмана на ўсход ад Сапоцкіна і да Гонёндза, з глыбінёй абароны 5—6 км, і складацца з 606 , аб’яднаных у 3 вузлы абароны (#1 Сапоцкінскі (р-н Галавенчыцы-Маркаўцы), #2 Багатыры-Ліпск, #3 Старая Каменная-Трырэчкі) і 2 асобныя апорныя пункты. Паводле планаў — самы моцны з 4 УР Заходняй Асобай Ваеннай Акругі. Аперацыйнае падначаленне: штаб 3А (Гродна). Аперацыйна-тактычная задача: прыкрыццё, супольна з палявымі войскамі, кірункаў Гродна-Ваўкавыск і Гродна-Беласток з боку Усходняй Прусіі.

Фактычна на пачатак вайны на Усходнім фронце (22.6.1941) ГУР складаўся з 37 узброеных дотаў (з 98 збудаваных у 1940), узбраенне дотаў ГУР складалі: 300 кулямётаў, 80 артсістэм 45 мм і 20 артсістэм 76 мм. Гарнізон ГУР складалі 9 (кап. Жыла) і 10 (кап. Лупаў) асобныя кулямётна-артылерыйскія батальёны (рус. ОПАБ) і 232 асобная рота сувязі Камендант ГУР: палкоўнік Іваноў.

На дату пачатку вайны ўмацаваны раён быў недабудаваным, недаўзброеным і недакамплектаваным асабовым саставам. Гэта, сукупна з няўдалым размяшчэннем УР адносна дзяржаўнай мяжы, прывяло да таго, што меркаваных функцый па абароне ГУР не выканаў. Пераважная частка дотаў аказалася пустой, а доты, занятыя гарнізонамі, былі абойдзены, блакіраваны, і паступова знішчаны. Некаторыя гарнізоны абараняліся да 27.6.1941 года.

Для падрыхтоўчых прац у 1940—1941 годзе шырока мабілізоўвалі мясцовае насельніцтва Аўгустоўскага, Гродзенскага, Дамброўскага, Кнышынскага, Скідзельскага, Саколкаўскага і Сапоцкінскага раёнаў.

## Заўвагі 
## Літаратура 
* *С. А. Пивоварчик*. Изучение 68-го Гродненского УРа. — Гродна, 2004.

Катэгорыя:Умацаваныя раёны СССР
Катэгорыя:Абарончыя збудаванні Гродзенскай вобласці
Каралі польскія

## Дынастыі
### Пясты
* Земавіт
* Лешак
* Земамысл
* Мешка I (960 — 992)
* Баляслаў I Храбры (992 — 1025) (кароль з 1025)
* Мешка II Ламберт (1025 — 1031) (кароль) (першы раз)
* Безпрым (1031)
* Мешка II Ламберт (1032 — 1034) (другі раз)
* безкаралеўе?
* Казімір I Аднавіцель (1039 — 1058)
* Баляслаў II Смелы (1058 — 1079) (кароль з 1076)
* Уладзіслаў I Герман (1079 — 1102)
** Ураціслаў II, кароль чэшскі, тытулярны кароль польскі (1085 — 1092)
* Збігнеў (1102 — 1107)
* Баляслаў III Крывароты (1102 — 1138)

Паводле тэстаменту Баляслава Крывавуснага пасля яго смерці пачынаецца перыяд раздраблення краіны: асобнымі часткамі кіруюць розныя князі, адзін з якіх прызнаецца вярхоўным.

* Уладзіслаў II Выгнаннік (1138 — 1146)
* Баляслаў IV Кучаравы (1146 — 1173)
* Мешка III Стары (1173 — 1177)
* Казімір II Справядлівы (1177 — 1194)
* Лешак Белы (1194 — 1202) (першы раз)
* Уладзіслаў III Ласканогі (1202 — 1206) (першы раз)
* Лешак Белы (1206 — 1210) (другі раз)
* Мешка IV Платаногі (1210 — 1211)
* Лешак I Белы (1211 — 1227) (трэці раз)
* Уладзіслаў III Ласканогі (1227 — 1229) (другі раз)
* Конрад I Мазавецкі (1229 — 1232) (першы раз)
* Генрых I Барадаты (1232 — 1238)
* Генрых II Набожны (1238 — 1241)
* Конрад I Мазавецкі (1241 — 1243) (другі раз)
* Баляслаў V Сарамлівы (1243 — 1279)
* Лешак II Чорны (1279 — 1288)
* Генрых IV Пробус (1288 — 1290)
* Пшэмысл II (1290 — 1296) (кароль з 1295)
* Вацлаў II (1291 — 1305) (кароль з 1300)
* Вацлаў III (1305 — 1306) (кароль)
* Уладзіслаў I Лакетак (1306 — 1333) (кароль з 1320. Усе далейшыя ўладары Польшчы носяць каралеўскі тытул).
** Генрык Карынцкі — тытулярны кароль Польшчы ў 1306 і 1307 — 1310
** Рудольф III Габсбург — тытулярны кароль Польшчы ў 1306 — 1307
** Ян Люксембургскі — тытулярны кароль Польшчы ў 1310 — 1335
* Казімір III Вялікі (1333 — 1370)

### Анжуйская дынастыя
* Людовік Венгерскі (1370 — 1382)
* Ядвіга Анжуйская (1384 — 1399, з 1386 — разам з мужам, Уладзіславам Ягайлам)

### Ягелоны
* Уладзіслаў II Ягайла (1386 — 1434)
* Уладзіслаў III Варненчык (1434 — 1444)
* Казімір IV Ягелончык (1447 — 1492)
* Ян I Ольбрахт (1492 — 1501)
* Аляксандр Ягелончык (1501 — 1506)
* Жыгімонт I Стары (1506 — 1548)
* Жыгімонт II Аўгуст (1548 — 1572) — у яго праўленне, у 1569, створаная Рэч Паспалітая.

### Выбарныя каралі
* Генрык Валезы (1573 — 1575)
* Ганна Ягелонка (1575 — 1586, з 1576 — разам з мужам Стэфанам Баторыям)
* Стэфан Баторый (1576 — 1586)
* Жыгімонт III Ваза (1587 — 1632)
* Уладзіслаў Ваза (1632 — 1648)
* Ян III Казімір Ваза (1648 — 1668)
* Міхал Вішнявецкі (1669 — 1673)
* Ян III Сабескі (1674 — 1696)
* Аўгуст II Моцны (1697 — 1706)
* Станіслаў Ляшчынскі (13 ліпеня 1704 — 1706) — абраны канфедэрацыяй. Да адрачэння ў 1706 годзе Аўгуста Моцнага ўладарыў адначасова з ім.
* Аўгуст II Моцны — (1709 — 1733) (другі раз)
* Станіслаў Ляшчынскі (1733) (другі раз)
* Аўгуст III (1733 — 1763)
* Станіслаў Аўгуст Панятоўскі (1764 — 1795)

Польшча
Стэфан Баторый

**Стэ́фан Бато́рый**, часам у беларускай літаратуры **Сцяпан Батура** паводле Баркулабаўскага летапісу (, ; , Жыладзішомльё, Трансільванія, цяпер Шымлеў-Сілва́ніей у Румыніі — ) — кароль польскі, вялікі князь літоўскі.

## Біяграфія 
З венгерскага арыстакратычнага роду Баторыяў, з лініі Шом’ё (z Somlyó). Трэці і апошні сын Іштвана Баторы і Каталіны Тэлегдзі. З 15 гадоў на вайсковай службе ў караля Чэхіі і Венгрыі Фердынанда Габсбурга. Разам з ім быў у Італіі, вучыўся ў Падуанскім універсітэце. Пасля вучобы вярнуўся на радзіму, дзе ўжо разгарнулася барацьба часткі венгерскіх магнатаў на чале з прэтэндэнтам на венгерскі каралеўскі сталец Янам Жыгімонтам Запальяі супраць германскага імператара, які адначасова быў і каралём Венгрыі. Стэфан Баторый падтрымаў Запальяі, удзельнічаў у бітвах, набыў вопыт адміністратара, дыпламата і вайскога камандзіра. Быў накіраваны на чале пасольства ў Вену на мірныя перагаворы з імператарам Максіміліянам II, але падчас перамоў па загаду імператара быў арыштаваны і інтэрніраваны ў Вене на працягу двух гадоў.

Пасля смерці Яна Жыгімонта Запальяі 25 мая 1571 быў абраны князем Трансільваніі, нягледзячы на супрацьдзеянне імператарскага двара. Калі кароль польскі і вялікі князь літоўскі Генрых Валуа ўцёк у Францыю, Стэфан Баторый выставіў сваю кандыдатуру на стальцы Рэчы Паспалітай і быў абраны (снежань 1575). Пры абранні на трон ажаніўся з Ганнай Ягелонкай — дачкой Жыгімонта I Старога. Каранаваны як кароль польскі 1 мая 1576 года, а як вялікі князь літоўскі ў чэрвені 1576 года.

 «Стэфан Баторый пад Псковам», 1872.]]
Зрабіў значны ўклад ва ўмацаванне Рэчы Паспалітай, спрыяў падняццю яе аўтарытэту ў Еўропе. Умацаваў армію, дзеля чаго стварыў пешае войска для аблог і штурмаў крэпасцей, якое набіралася з замежных жаўнераў-наёмнікаў. Прывёў Лівонскую вайну да задавальняльнага для Рэчы Паспалітай выніку.

Пры Баторыі кожны трэці сойм праходзіў у Гродне. У ВКЛ замест гаспадарскага суда як вышэйшай судовай інстанцыі былі зацверджаныя шляхецкія выбарныя трыбуналы.

Сваю рэзідэнцыю Стэфан Баторый трымаў у Гродне, у Старым замку. Жыхарам Гродна ён даў пэўныя ільготы. Падтрымліваў сяброўскія адносіны з Каспарам Бекешам.

Памёр у Гродне. З-за таго, што прычына яго смерці выклікала спрэчку паміж прыдворнымі медыкамі, было праведзенае першае на тэрыторыі Усходняй Еўропы анатамаванне трупа гродзенскім цырульнікам Янам Зігуліцам (14 снежня 1586).

## Ушанаванне памяці 
Адна з цэнтральных вуліц Гродна носіць імя Стэфана Баторыя.

## Легенды і паданні 
Некаторыя легенды, распаўсюджаныя на тэрыторыі Беларусі, сцвярджаюць, што Стэфан Баторый даваў найменні беларускім паселішчам. У тым ліку, напрыклад, вёскам Саланое і Мільча, якія знаходзяцца ў Вілейскім раёне Мінскай вобласці.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Каляндар Свабоды

Катэгорыя:Вялікія князі літоўскія
Катэгорыя:Каралі польскія
Стэфан
Катэгорыя:Нарадзіліся ў жудзецы Сэлаж
Трубяцкія

Трубяцкіх.]]

**Трубяцкі́я** () — княскі род, лінія Гедзімінавічаў.

Родапачынальнікам Трубецкіх Ю. Вольф называе Дзмітрыя Альгердавіча (?—1399), які валодаў Трубецкам у Северскай зямлі ў канцы XIV ст. Ад назвы горада пайшло прозвішча князёў. Дзмітрый Альгердавіч пакінуў пасля сябе сыноў Міхаіла і Івана. Галіна працягвалася па першаму сыну, які меў сыноў Сямёна і Юрыя, па якіх пайшло разгалінаванне Трубецкіх.

Тытулаваліся князямі ад горада Трубчэўск, часткі былога Чарнігаўскага княства. У 1499 Трубецк занялі войскі Маскоўскага княства, і Андрэй Іванавіч служыў у Івана IV. Трубчэўскае княства захоплена ў 1566 годзе Вялікім княствам Маскоўскім, тады ж князі Трубяцкія падпарадкаваліся вял. кн. маскоўскаму.

Трубчэўскае княства вернутае ў склад ВКЛ паводле Дэулінскага перамір'я 1618 г., страчана ў выніку вайны Маскоўскай дзяржавы з Рэччу Паспалітай 1654-67 гг. Кн. Юры Мікітавіч Трубяцкі атрымаў частку Трубчэўска ў 1621 годзе, ягоны ўнук кн. Юрый Пятровіч Трубяцкі выехаў у Маскоўскую дзяржаву ў 1657, ад яго працягваецца род Трубяцкіх.

## Пачатковы радавод 
  Гедзімін (~1275 - 1341), вял. кн. літоўскі
    └─>Альгерд (~1295 - 1341), вял. кн. літоўскі
          └─>Дзмітрый Альгердавіч (? - 1399) кн. бранскі, трубчэўскі і старадубскі
                └─>Міхаіл Дзмітрыевіч Трубяцкі
                      └─>Сямён Міхайлавіч Трубяцкі
                      |     └─>Іван Сямёнавіч Трубяцкі
                      |           └─>Андрэй Іванавіч Трубяцкі (?—1546)
                      |           |     └─>Міхаіл Андрэевіч Трубяцкі (?—1577) + Ксенія
                      |           |           └─>Фёдар Міхайлавіч Трубяцкі (?—1602)
                      |           |                 └─>Анастасія
                      |           └─>Іван Іванавіч Трубяцкі (?—1513)
                      |           |     └─>Сямён Трубяцкі (?—1566)
                      |           └─>Фёдар Іванавіч Трубяцкі
                      └─>Юры Міхайлавіч Трубяцкі
                            └─>Іван Юр'евіч Трубяцкі
                            |     └─>Сямён Пярсідскі (?—1533)
                            |           └─>Раман Сямёнавіч
                            |           |     └─>Мікіта Раманавіч (?—1608)
                            |           |     └─>Цімафей Раманавіч
                            |            |          └─>Аляксандр Мяркуры (?—1610)
                            |           └─>Васіль Сямёнавіч
                            └─>Аляксандр Юр'евіч Трубяцкі
                                  └─>Багдан Аляксандравіч Трубяцкі
                                        └─>Сямён Багданавіч Трубяцкі (?—1533) + дачка Васіля Бардзіна
                                        └─>Багдан Аляксандравіч Трубяцкі (?—1565)

## Заўвагі 
## Спасылкі 
* Генеалогія князёў Трубяцкіх  (на англійскай мове)
* Photographies of Trubeck 1
* Photographies of Trubeck 2
* Rozmowy, które ze strony cara prowadzili bojarzy: książę Fiodor Mstisławski, książę Fiodor Trubecki…
* Scylla Trubecka
* Trubeck 
* Trubeck 
* Trubeck, Sobór Troicki 
* Trubetsky Coat of Arms
* Wigund-Jeronym Trubecki 


Катэгорыя:Княжацкія роды (Гедзімінавічы)
Франц Ёзэф Шпіглер

thumb|200px|Роспіс столі ў кафедральным саборы Цвіфальтэна

**Франц Іозеф Шпіглер** (* , Ванген у Альгоі; † , ) — нямецкі мастак барока. Вядомы ў першую чаргу сваімі фрэскамі, якія ўпрыгожваюць між іншым некаторыя кірхі і кляштары ўздоўж Верхняшвабскага шляху барока. Асноўным творам мастака лічыцца манументальна-дэкаратыўны роспіс столі кафедральнага сабора ў абацтве Цвіфальтэн.

## Творы 
* Фрэска ў замку Бонндорф у Шварцвальдзе, 1726
* Фрэска ў Царкве Святой Троіцы ў Констанцы, 1740

## Крыніцы 
Катэгорыя:Мастакі барока
Катэгорыя:Мастакі Германіі
Малы Ахорнбодэн

300px|thumb|Малы Ахорнбодэн
**Малы Ахорнбодэн** (ням. *Kleiner Ahornboden*) — закрыты парослы лесам ландшафт у паўночнай частцы горнага масіва Карвендэль у Аўстрыі; частка тырольска-баварскага біясфернага запаведніка (пачынаючы з 1928 года), каля 720 км² якога знаходзяцца на тэрыторыі паўночнага Тыроля. Нізказаселены рэгіён. Вызначаецца высокай канцэнтрацыяй ложнаплатанавага (горнага) клёна ці явара (*Acer pseudoplatanus*), ад назвы дрэва паходзіць і нямецкая назва ланшафта Ahornboden (бел. *зямля клёна*).

Малы Ахорнбодэн ляжыць у паўночнай частцы даліны Яханісталь на вышыні 1400 метраў, непасрэдна перад крутымі абрывістымі паўночнымі склонамі альпійскага горнага ланцуга Хінтэрауталь-Вомпер. Знаходзіцца на адлегласці прыкладна 3 пешых гадзін ад вёскі Хінтэррыс (928 м над узроўнем мора).

*Глядзі таксама*: Вялікі Ахорнбодэн

Катэгорыя:Альпы
Катэгорыя:Запаведнікі Аўстрыі
Катэгорыя:Запаведнікі Еўропы
Катэгорыя:Карвендэль
Абрамаўшчына (Пастаўскі раён)

**Абра́маўшчына**, **Абрамоўшчына** (, ) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.

## Гісторыя 
Вядома з пачатку XX стагоддзя ў Камайскай воласці Свянцянскага павета як **маёнтак Антановіча**.

## Назва 
Паводле В. А. Жучкевіча, назва паходзіць ад імя *Абрам* або ўтвораных ад яго прозвішчаў

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёна
Вялічкі (Пастаўскі раён)

**Вялі́чкі** (, ) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.

Вёска знаходзіцца за 36 км на захад ад Пастаў, за 6 км на паўночны заход ад гарадскога пасёлка Лынтупы. 

## Назва 
Сярод ваўкавыскага баярства ў Перапісе войска ВКЛ 1528 г. згаданы баярын на імя "***Величъко** Зеновъевичъ*".

## Гісторыя 
Вядома з 1790 года. У 1873 годзе была ў Лынтупскай воласці Свянцянскага павета Віленскай губерні Расіскай імперыі.

З 1921 года ў складзе Польшчы. Паводле Ольгерда Хамінскага, станам на 1927-1933 гг. у гэтай вёсцы доля літоўскамоўнага насельніцтва складала 51-90 % ("нязначная большасць").

З 1939 года ў БССР.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёна
Вайшкуны

**Вайшку́ны** (, ) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.

Вёска знаходзіцца ля возера Балдук.

## Назва 
Ёсць літоўскае прозвішча *Vaiškūnas*.

## Славутасці 
* Курганны могільнік IX—XIII стагоддзяў, за 2 км на паўночны ўсход ад вёскі — 

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Аэрафота Вайшкунаў 
* Вайшкуны на by.geoview.info

Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёна
Гроцкаўшчына

**Гро́цкаўшчына** (, ) — былая вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Лынтупскага сельсавета. Ліквідавана 20 чэрвеня 2008 года.

## Крыніцы 
## Спасылкі
Дварчаны (Лынтупскі сельсавет)

**Дварча́ны** (, ) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.

## Гісторыя 
Да 8 красавіка 2004 года вёска адносілася да Лынтупскага пассавета.

## Насельніцтва 
* 2010 год — 3 чалавекі
* 1999 год — 10 чалавек
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёна
Каптаруны

**Каптару́ны** (, ) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.

## Назва 
Як "Kaptaruny" назва засведчаная ўжо ў 1746 г. (у архіве Свянцянскага касцёла).

## Вядомыя асобы 
* Артур Аляксандравіч Клінаў (нар. 1965) — мастак, жыхар Каптарун

## Славутасці 
* Дзіравы камень каптарунскі — геалагічны помнік прыроды рэспубліканскага значэння.
* «Арт-вёска Каптаруны» Артура Клінава.

## Крыніцы 
## Спасылкі 

Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёна
Кавалі (Лынтупскі сельсавет)

**Кавалі́** (, ) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 2010 год — 16 чалавек
* 1999 год — 27 чалавек

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Іван Пятровіч Шакола, беларускі аграном, дзяржаўны дзеяч
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёна
2002

## Падзеі 
[thumb|right|Манеты і банкноты [еўра.]]
[thumb|right|Паводка ў [Дрэздэне.]]
* 1 студзеня: Увядзенне банкнот і манет еўра.
* 4 студзеня: Падпарадкаванне г. Светлагорска зменена з абласнога на раённае. 
* 1 сакавіка: Пачатак вайсковай аперацыі ЗША ў Афганістане.
* 1 красавіка: Беларуская дзяржаўная політэхнічная акадэмія перетворана ў Беларускі нацыянальны тэхнічны ўніверсітэт. 
* 20 мая: Усходні Тымор атрымаў незалежнасць ад Інданезіі.
* 29 мая: Іерусалім абвешчаны сталіцай Палесцінскай аўтаноміі.
* 31 мая: Адкрыццё чэмпіяната свету па футболу ў Японіі і Паўднёвай Карэі.
* 27 чэрвеня: Пачала ажыццяўляць камерцыйную дзейнасць кампанія Мабільныя ТэлеСістэмы (Беларусь).
* 19 жніўня: Пад Грозным збіты расійскі транспартны верталёт, загінула 118 салдат
* 22 жніўня: Улады Тайланда забаранілі выкарыстоўваць сланоў для перамяшчэння па гарадскіх вуліцах.
* жнівень: Паводка ў Еўропе.
* 1 верасня: Школы Беларусі пачалі пераводзіцца на 12-гадовую навучальную праграму.
* 19 верасня: Пачалася Першая Івуарыйская вайна.
* 22 верасня: Пачалася ваенная аперацыя Францыі ў Кот-д’Івуары для абароны замежных грамадзян і падтрыманні міру.
* 15 лістапада: Заснаваны Беларускі культурна-асветніцкі цэнтр у Познані.
* 7 снежня: Гродзенскі біскуп Аляксандр Кашкевіч асвяціў новазбудаваны касцёл Беззаганнага Зачацця Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Ліда). 
* 16 снежня: Амерыканскай некамерцыйнай арганізацыяй *Creative Commons* выдадзена першая ліцэнзія.

## Нарадзіліся 
* 5 ліпеня: Зара Рутэрфорд — бельгійская лётчыца.

## Памерлі 
* 23 студзеня: П'ер Бурдзьё, французскі сацыёлаг і філосаф
* 28 студзеня: Астрыд Ліндгрэн, шведская пісьменніца, аўтар шматлікіх дзіцячых твораў (нар. 14.11.1907)
* 22 лютага: Жонаш Савімбі, ангольскі палітычны дзеяч
* 24 сакавіка: Сезар Мільштэйн, аргенцінскі біяхімік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіялогіі і медыцыне (1984) (нар. 8.10.1927)
* 18 красавіка: Тур Хеердал, нарвежскі падарожнік і вучоны (нар. 6.10.1914)
* 13 мая: Валерый Лабаноўскі, савецкі і ўкраінскі футбольны трэнер
* 11 снежня: Сяргей Грахоўскі, беларускі паэт, празаік і перакладчык (нар. 12(24).9.1913)
Мікулкі

**Мікулкі** () — былая вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёна
Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Нарушышкі

**Нару́шышкі** (, ) — былы хутар у Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіў у склад Лынтупскага сельсавета. Ліквідаваны 20 чэрвеня 2008 года.

## Крыніцы 
## Спасылкі
Рачаны

**Рача́ны** (, ) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.

## Назва 
Фіксавалася лідскае прозвішча Рач, параф'янаўскае Рачовіч. Ёсць літоўскія *Račas, Račaitis**,* латышскае *Račis*. Аснова *Rač-* выкарыстоўвалася ў старажытных балцкіх двухасноўных імёнах, з ёй мірскае прозвішча Рачманкевіч.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёна
Рэпішкі

**Рэ́пішкі** (, ) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.

## Назва 
Фіксавалася старое лідскае прозвішча Рэпішка, горадзенскае Рэпэйка, адэльскае бяссуфікснае Рэпа. Ёсць латышскія *Reps, Repis*, літоўскае *Repeika*. У Перапісе войска 1528 г. сярод жамойцкага расейнскага баярства – “*Миколаи Репоитисъ*".

Балцка-літоўскі канчатак «-ішкі» (адпачатна дадаваўся да імені) тыповы для тапонімаў, размешчаных у гэтай паласе ўздоўж літоўскай мяжы, а таксама для прозвішчаў.

З іншага боку, пастаўскі краязнавец і літаратар І. Пракаповіч назву Рэпішкі звязваў з назвай расліны *рэпік*. Распаўсюджаныя тапонімы Рэпішча беларускі савецкі тапаніміст І. Яшкін звязваў з назвай расліны *рэпа*.

## Гісторыя 
З 1921 года ў складзе Польшчы. Паводле Ольгерда Хамінскага, станам на 1927—1933 гг. у гэтай вёсцы доля літоўскамоўнага насельніцтва складала 51-90 %.

З 1939 года ў БССР.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёна
Раманішкі

**Рама́нішкі** (, ) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.

## Славутасці 
* Прыдарожная капліца.
* Сядзіба Гедройцаў (XIX ст.)

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёна
Рынкяны

**Рынкя́ны** (, ) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці, у складзе Лынтупскага сельсавета.

## Геаграфія 
Праз вёску працякае рака Лынтупка (прыток Страчы).

На адлегласці 200 м ад вёскі знаходзіцца гара Маяк вышынёй 240,4 м над узроўнем мора — найвышэйшы пункт Пастаўскага раёна і Свянцянскіх градаў на тэрыторыі Беларусі.

Вёска звязана дарогай з гарадскім пасёлкам Лынтупы і вёскай Каптаруны.

## Гісторыя 
У 1940—1954 гадах цэнтр Рынкянскага сельсавета, затым уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёна
Катэгорыя:Вёска Рынкяны
Свірплішкі

**Сві́рплішкі** (, ) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.

## Назва 
У Перапісе войска ВКЛ 1528 г. сярод ваўкавыскага баярства - "*Грин Свирплевичъ*".

Літоўскія прозвішчы *Svirplys, Svirplis* звязваюць з літоўскім *svirplys* “цвыркун; худы чалавек”.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёна
Скрунды

**Скру́нды** (, ) — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Лынтупскага сельсавета.

## Назва 
Фіксаваліся прозвішчы Скрундзь (Раготна), Скрундзіч (Дзераўная). У 18 ст. засведчанае старое літоўскае (Кейданы) Скрундоўскі. Ёсць латышскае *Skrundis*.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лынтупскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пастаўскага раёна
Стукаўшчына

**Сту́каўшчына** (, ) — былая вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Лынтупскага сельсавета.

## Гісторыя 
20 чэрвеня 2008 года вёска ліквідавана рашэннем Пастаўскага раённага Савета дэпутатаў.

## Крыніцы 
## Спасылкі
Альгярдова

**Альгярдо́ва** (, ) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Назва 
Назва мяркуецца ад старажытнабалцкага двухасноўнага імені тыпу *Al-girdas*.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Ахрэмаўшчына

**Ахрэ́маўшчына** (, ) — хутар у Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах засценак у складзе гміны Язна, з 1926 года ў складзе гміны Браслаў Браслаўскага паветa Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 13 жыхароў, 2 двары.
* 1931 год — 14 жыхароў, 3 двары.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Гайлешы

**Гайлешы** (, ) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Пераброддзе Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 284 жыхары, 53 двары.
* 1931 год — 322 жыхары, 60 двароў.

Перад вайной у вёсцы жыло 320 чалавек у 80 дварах.

У кастрычніку 1943 года гітлераўцамі былі спалены 78 дамоў, забіты 24 чалавекі.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Ахрэмаўцы

**Ахрэ́маўцы** (, ) — аграгарадок у складзе Ахрэмавецкага сельсавета Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі — цэнтр сельсавета, на ўсходнім беразе возера Дрывяты, за 10 км на паўднёвы ўсход ад Браслава, на шашы Браслаў—Глыбокае.

## Гісторыя 
Назва паходзіць ад прозвішча Ахрэмавічаў, якія валодалі мясцовымі землямі ў 17 стагоддзя З сярэдзіны 18 стагоддзя вёска адносілася да маёнтка Бяльмонты. У 19 — пач. 20 ст. Ахрэмаўцы — вёска Браслаўскай воласці Новааляксандраўскага павета, 300 жыхароў (1903). З 1921 у Польшчы, вёска Браслаўскай гміны, 74 дамы, 360 жыхароў (1931).

Перад вайной у вёсцы жыло 296 чалавек у 93 дварах.

У кастрычніку 1943 гітлераўцамі было спалена 84 дамы.

## Эканоміка 
Дзейнічаюць прадпрыемствы: Браслаўскі торфабрыкетны завод, Браслаўскае прадпрыемства па вытворча-тэхнічным абслугоўванні сельскай гаспадаркі, Браслаўскае прадпрыемства па матэрыяльна-тэхнічным забеспячэнні аграпрамысловага комплексу. 7 дзяржаўных і 2 прыватныя крамы, прадпрыемствы бытавога абслугоўвання, 2 лазні, фельчарска-акушэрскі пункт, аддзяленне сувязі.

## Культура 
Працуюць сярэдняя і музычная школы, дзіцячы сад, 2 Дома культуры, бібліятэка.

## Выдатныя мясціны 
* Курганны могільнік Бяльмонты (VIII—X стагоддзі) — 
* Парк Бяльмонты
* Капліца-пахавальня Плятэраў (19 ст.) на каталіцкіх могілках
* Будынак школы (1930-я)
* Брацкая магіла (1944) — 
* Касцёл Узвышэння Святога Крыжа (2003)
## Крыніцы 
## Літаратура 
* Ахрэмаўцы // Памяць : Браслаўскі раён : гісторыка-дакументальныя хронікі гарадоў і раёнаў Беларусі / рэдкал. К. В. Велічковіч і інш. — Мн., 1998. — С. 666.
* 
* *Шпакоўская, Г.* Ахрэмаўцы / Г. Шпакоўская // Народнае слова. — 2005. — 21.8.

## Спасылкі 
* 
* Ахрэмаўцы (Бяльмонты) на Беларускі гістарычны партал.

Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Дзегцяры (Браслаўскі раён)

**Дзегцяры́** (, ) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Гісторыя 
Перад вайной у вёсцы жыло 234 чалавекі ў 50 дварах.

У кастрычніку 1943 года гітлераўцамі было спалена 49 дамы, забіта 12 чалавекі.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Катэгорыя:Вёскі Беларусі, цалкам або часткова знішчаныя нацыстамі
Забор’е (Ахрэмавецкі сельсавет)

'''Забор'е''' () — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Ёды Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

У кастрычніку 1943 года гітлераўцамі былі спалені 30 дамоў, забіта 12 чалавек.
* 1931 год — 200 жыхароў, 45 двароў.
* Перад вайной у 1941 y вёсцы жыло 125 чалавек у 30 дварах.
## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Катэгорыя:Вёскі Беларусі, цалкам або часткова знішчаныя нацыстамі
Кіслаўшчына (Браслаўскі раён)

**Кі́слаўшчына** (, ) — былая вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Ахрэмавецкага сельсавета.

Ліквідавана ў 2010 годзе.

## Крыніцы 
## Спасылкі
Кумша

**Кумша** () — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Ёды Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 6 жыхароў, 1 двор.
* 1931 год — 57 жыхароў, 11 двароў.

Перад вайной у вёсцы жыў 31 чалавек у 6 дварах.

У кастрычніку 1943 гітлераўцамі было спалена 6 дамоў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Зімірка

**Зімі́рка** (па-руску: *Зимирка*) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1938 годзе вёска Браслаўскага павета Віленскага ваяводства.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 60 жыхароў, 10 двароў.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Мелеўцы

**Мелеўцы** () — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Пераброддзе Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 2010 год — 4 чалавекі
* 1999 год — 14 чалавек
* 1931 год — 135 чалавек, 29 двароў.
* 1921 год — 124 чалавекі, 24 двары.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Палессе (Браслаўскі раён)

**Палессе** () — хутар у Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Гісторыя 
Перад вайной у вёсцы жыло 15 чалавек у 5 дварах.

У кастрычніку 1943 года гітлераўцамі было спалена 5 дамоў.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Самавольцы

**Самаво́льцы** (, ) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 2010 год — 28 чалавек
* 1999 год — 27 чалавек

## Крыніцы 
Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Рукшы

**Ру́кшы**  (, ) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Ёды Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 167 жыхароў, 33 двары.
* 1931 год — 186 жыхароў, 32 двары.

Перад вайной 1941 года ў вёсцы жыло 116 чалавек у 29 дварах. У кастрычніку 1943 года нацысты спалілі 29 дамоў і забілі 7 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Рудава (Браслаўскі раён)

**Руда́ва** (, ) — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Ёды Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 1931 год — 192 жыхары, 35 двароў.

Перад вайной у вёсцы жыло 235 чалавек у 40 дварах.

Падчас Вялікай Айчыннай вайны ў 1941—1944 гадах гітлераўцамі было спалена 40 дамоў, забіта 12 чалавек.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Укольск

**Укольск** () — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета. Станам на 2024 год, у вёсцы няма жыхароў і будынкаў.

## Насельніцтва 
* 2010 год — 1 чалавек
* 1999 год — 2 чалавекі
* 1931 год — 204 чалавекі
* 1921 год — 212 чалавек

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Аляксандрава (Сенненскі раён)

**Алякса́ндрава** (, ) — вёска ў Сенненскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Багушэўскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Багушэўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Сенненскага раёна
Скварцішкі

**Скварцішкі** () — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Ёды Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 1864 год — 30 жыхароў, 2 двары
* 1921 год — 40 жыхароў, 9 двароў.
* 1931 год — 51 жыхар, 11 двароў.

Перад вайной y 1941 годзе ў вёсцы жыло 48 чалавек у 12 дварах. У кастрычніку 1943 года гітлераўцамі было спалена 12 дамоў, забіта 5 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Браслаўскага раёна
Катэгорыя:Ахрэмавецкі сельсавет
Шараманка

**Шараманка** (, ) — былы хутар у Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіў у склад Ахрэмавецкага сельсавета.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
*
Цясы

**Цясы́** (, ) — былая вёска ў Сенненскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Багушэўскага сельсавета.

Ліквідавана 28 чэрвеня 2013 года, уключана ў склад гарадскога пасёлка Багушэўск.

## Крыніцы 
## Спасылкі
Апанасёнкі

**Апанасёнкі** (, ) — хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Перабродскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Мёры Дзісенскага павета, а з 1926 года ў Браслаўскім павеце Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 2010 год — 7 чалавек
* 1999 год — 6 чалавек
* 1931 год — 41 чалавек, 7 двароў.
* 1921 год — 36 чалавек, 8 двароў.
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Перабродскі сельсавет
Баркова (Мёрскі раён)

**Барко́ва** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Перабродскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Пераброддзе Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 2010 год — 4 чалавекі
* 1999 год — 7 чалавек
* 1931 год — 42 чалавекі, 8 двароў.
* 1921 год — 43 чалавекі, 7 двароў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Перабродскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Букава (Перабродскі сельсавет)

**Бу́кава** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Перабродскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах фальварак у складзе гміне Мёры Дзісенскага павета, а з 1926 года ў Браслаўскім павеце Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

Да 11 лютага 1974 года вёска ўваходзіла ў склад Камянполлеўскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 2010 год — 10 чалавек
* 1999 год — 23 чалавекі
* 1921 год — 14 чалавек, 2 двары.
* 1931 год — 10 чалавек, 3 двары.

## Славутасці 
За 0,85 км ад вёскі знаходзіцца Янапольскі скарбавы камень.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Перабродскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Вераб’ёва (Мёрскі раён)

**Вераб’ёва** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Перабродскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Друя, пазней у складзе гміны Пераброддзе Дзісенскага павета (з 1926 года Браслаўскага павета) Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 85 чалавек, 17 двароў.
* 1931 год — 86 чалавек, 15 двароў.
* 1999 год — 10 чалавек
* 2010 год — 2 чалавекі

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Перабродскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Буянава (Мёрскі раён)

**Буя́нава** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Перабродскага сельсавета.

## Назва 
Фіксавалася іўеўскае прозвішча Буян. Было астравецкае Буяноўскі. Ёсць літоўскае *Bujanas*, латышскае *Bujans*.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска, пазней засценак у складзе гміны Друя Дзісенскага павета (з 1926 года Браслаўскага павета) Віленскага ваяводства.

## Насельніцтва 
* 2010 год — 2 чалавекі
* 1999 год — 4 чалавекі
* 1931 год — 56 чалавек

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Перабродскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Гентава

**Ге́нтава** (, ) — хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Перабродскага сельсавета. Паблізу знаходзіцца возера Сумаўка.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Мёры, пазней у складзе гміны Пераброддзе Дзісенскага павета, а з 1926 года ў Браслаўскім павеце Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

Да 11 лютага 1974 года хутар уваходзіў у склад Камянполлеўскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 50 жыхароў, 9 двароў.
* 1931 год — 56 жыхароў, 14 двароў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Перабродскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Шчытоўка

**Шчыто́ўка** (, ) — вёска ў Сенненскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Багушэўскага сельсавета.

Да 1963 года вёска ўваходзіла ў склад Асінаўскага сельсавета Віцебскага раёна.

Вёска знаходзіцца каля аўтадарогі  (). На ўсход ад вёскі возера. У вёсцы дзейнічае база адпачынку УА «Віцебскі дзяржаўны ўніверсітэт імя П. М. Машэрава».

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Решение Сенненского районного Совета депутатов от 24.06.2011 г. № 84 «Об установлении границ сельских населённых пунктов Сенненского района Витебской области» 

Катэгорыя:Багушэўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Сенненскага раёна