open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Дзікае паляванне караля Стаха (опера)

**«Дзікае паляванне караля Стаха»** — опера на беларускай мове ў дзвюх дзеях на музыку Уладзіміра Солтана паводле матываў аднайменнай аповесці У. Караткевіча. Лібрэта да оперы напісала С. Клімковіч. 

## Гісторыя стварэння 
Праца кампазітара над буйным музычным творам паводле матываў Караткевіча адбывалася на працягу позніх 1980-х і ў 1988 годзе прыняла форму скончанай оперы. Прэм’ера адбылася ў красавіку 1989 года ў Дзяржаўным акадэмічным вялікім тэатры оперы і балета БССР. Музычным кіраўніком і дырыжорам быў народны артыст СССР Яраслаў Вашчак, які актыўна працаваў над пастаноўкай, але сканчаўся ад анкалагічнай хваробы за месяц да прэм’еры. У выніку яго працу завяршыў Аляксандр Анісімаў.

Адным з адметных творчых набыткаў оперы была сцэнаграфія савецкага і нямецкага мастака Эрнста Гейдэбрэхта, які ў той час працаваў галоўным мастаком у Вялікім тэатры оперы і балета БССР. За працу над «Дзікім паляваннем» Гейдэбрэхт атрымаў званне лаурэата Дзяржаўнай прэміі БССР, якое не змог прыняць у той час, бо хутка пасля пастаноўкі мастак з сям’ёй эміграваў у Германію. Тым не менш, яго надзвычай паспяховыя мастацкія рашэнні год за годам ўзнаўляліся на працягу 21 года жыцця оперы на сцэне Нацыянальнага Вялікага тэатра.

У 2021 годзе опера атрымала новае сцэнічнае ўвасабленне з дадаткам музычнага матэрыялу з асабістага архіву кампазітара. Былі абноўленыя дэкарацыі, касцюмы і сцэнічныя эфекты з выкарыстаннем лічбавай графікі ў эстэтыцы гатычных фільмаў жахаў.

Спекталь спалучыў лепшыя нацыянальныя і рамантычныя традыцыі і стаў адной з самых яркіх оперных пастановак.

## Узнагароды 
* Дзяржаўная прэмія Беларусі (1990).

## Літаратура 
* Уладзімір Караткевіч : энцыклапедыя / [рэдкалегія: В. У. Ваніна (галоўны рэдактар) і інш.]. — Мінск, 2020. — C. 115.
* Солтан, У. Дзікае паляванне караля Стаха : опера ў 2 дзеях : лібрэта / Уладзімір Солтан ; Акадэмічны Вялікі тэатр оперы і балета БССР ; лібрэта Святлана Клімковіч. Мінск, 1989. 60 с.
* Скарабагатаў, В. «Дзікае паляванне…» на опернай сцэне // Роднае слова. 2006. № 6. С. 86—89.
*  Яноўская, А. Віктар Скарабагатаў: Ні адна беларуская опера не ўтрымалася ў рэпертуары даўжэй, чым «Дзікае паляванне караля Стаха»  // Звязда. 2021. 9 ліп. 

Катэгорыя:Музыка Беларусі
Катэгорыя:Тэатр Беларусі
Катэгорыя:Оперы на беларускай мове
Катэгорыя:Творы 1988 года
Катэгорыя:Лаўрэаты Дзяржаўнай прэміі БССР
Юзаф Ельскі

**Юзаф Ельскі** () — дзяржаўны дзеяч.

## Біяграфія 
Прадстаўнік шляхецкага роду Ельскіх. Нарадзіўся ў сям’і Ежы Ельскага, падчашага гродзенскага, і Людвікі з Булгарынаў. У 1816—1820 г. — ваўкавыскі земскі спраўнік. Дзеці:
* Юзаф;
* Плацыд;
* Отан, штабс-ротмістр войскаў расійскіх, кавалер ордэна Святой Ганны;
* Мікалай, унтэр-афіцэр войскаў расійскіх;
* Уладзіслаў;
* Іаахім;
* Тамаш.

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Масоны Беларусі
Жаночая зборная Беларусі па баскетболе

**Жаночая зборная Беларусі па баскетболе** — жаночая зборная каманда, якая прадстаўляе Беларусь на турнірах па баскетболе.

## Выступленні на турнірах 
### Алімпійскія гульні 
### Чэмпіянат свету 

### Чэмпіянат Еўропы 

## Склад 
Заяўка зборнай Беларусі на чэмпіянат Еўропы-2021

## Галоўныя трэнеры 
*  Міхаіл Біцан (1992—1993)
*  Сямён Халіпскі (1993—1995)
*  Анатоль Буяльскі (1995—1999)
*  Віктар Бялевіч (1999—2001)
*  Анатоль Буяльскі (2001−2011)
*  Рымантас Грыгас (2011—2014)
*  Анатоль Буяльскі (2014—2016)
*  Наталля Трафімава (з 2016)

## Заўвагі 
## Спасылкі 
* FIBA. Беларусь. Женщины 
* Belarus (BLR) participated in 115 FIBA/FIBA Zone competitions 
* Belarusian Women National Team 2021U22U20/21U18/19U16/17
* Belarusian Basketball Federation
Антоні Наркевіч-Ёдка

**Антоні (Антон) Наркевіч-Ёдка** (; 1843, , Праскураўскі павет, Падольская губерня — , ) — службовец, крытык і гісторык мастацтва, памешчык.

## Бацькі 
Належаў да шляхецкага роду Наркевічаў-Ёдкаў герба «Ліс». Нарадзіўся ў сям’і Ежы (Юрыя) Наркевіча-Ёдкі, які валодаў маёнткам  ў Пласкіроўскім павеце Падольскай губерні (Расійская імперыя), і дваранкі-каталічкі Адэлі Залескай.

## Маёнтак 
Меў маёнтак  ў Валынскай губерні.

## Сям’я 
 (1867—1925). Фота раней 1900 г.]]
Ажаніўся з дваранкай-каталічкай Геленай Часноўскай, ад якой меў дзяцей:
* Сафія Антоніеўна Наркевіч-Ёдка (1867—1944). Муж: Станіслаў Аляксандравіч Горват (1866—1930)
* Адэля Антоніеўна Наркевіч-Ёдка (1870—1935). Муж: Геранім Геранімавіч Кеневіч (1867—1925).

## Адукацыя 
Спачатку ён вучыўся ў прафесара Караля Юркевіча, затым паехаў у Брусель, дзе вучыўся ў Брусельскім свабодным універсітэце. Па вяртанні ён дапамагаў бацьку кіраваць спадчынным маёнткам. Затым ён падарожнічаў па Еўропе, жыў у Германія, Бельгіі, Нідэрландах, Францыі, Іспаніі і Італіі, дзе вывучаў мастацтва і купляў карціны і гравюры, ствараючы шырокую калекцыю еўрапейскага мастацтва, якую прывёз дадому.

## Даследчыцкая дзейнасць 
З 1882 года працаваў над шматтомнай працай «Нарыс гісторыі жывапісу з самых старажытных часоў да канца XVIII стагоддзя, якому папярэднічаў беглы погляд на гісторыю і цывілізацыю старажытных народаў і менш вядомых сучасных народаў з улікам пераважна іх развіцця ў розных галінах мастацтва». Першыя тры тамы ён выдаў за свой кошт, гэтую працу так і не скончыў. У 1890 годзе здзейсніў паездку ў Швейцарыю, на зваротным шляху спыніўся ў Кракаве, дзе стаў членам Нумізматыка-археалагічнага таварыства.

## Служба 
Міравы суддзя Астрожскага павета Валынскай губерні.

## Смерць 
Памёр у сваім маёнтку Воліца ў Валынскай губерні (Расійская імперыя).

## Спасылкі 
* [Antoni Narkiewicz-Jodko — publikacje](https://polona.pl/search/?query=Antoni_Narkiewicz--Jodko&filters=creator:%22Jodko--Narkiewicz,_Antoni_(1843--1892)%22,public:1,hasTextContent:0) w bibliotece Polona
* Antoni Narkiewicz-Jodko

Катэгорыя:Крытыкі Беларусі
Катэгорыя:Гісторыкі мастацтва
Таццяна Рымская

**Святая Таццяна** (, ) — раннехрысціянская мучаніца, якая шануецца праваслаўнай і каталіцкай цэрквамі. Дачка рымскага праконсула, набожнага хрысціяніна, які таемна прыняў хрысціянства. Была страчана ў 225 годзе (па іншых дадзеных у 226 або 230 годзе) пасля адмовы вярнуцца да паганскай веры.

З любові да Ісуса дзяўчына пастанавіла жыць у дзявоцтве. Пасля стала адной з прысвечаных Богу жанчын-дыяканес Рымскай Царквы, якія служылі людзям справамі міласэрнасці.

Паводле царкоўных паданняў, прэфект Рыма Ульміян, даведаўшыся, што Таццяна з'яўляецца хрысціянкай, спачатку спрабаваў угаварыць маладую і вельмі прыгожую дзяўчыну да адступніцтва ад Хрыста, каб зберагчы яе ад смерці. Але Таццяна не адраклася ад хрысціянскай веры. Тады раз'юшаны прэфект загадаў мучыць дзяўчыну рознымі спосабамі, але Бог цудам вяртаў ёй здароўе. Тады Таццяне адсеклі галаву. Разам з дачкой загінуў і бацька, які таксама адважна вызнаў сваю веру ў Хрыста. Усе рымскія салдаты, якія мучылі Таццяну па загадзе ўладаў Рыма, таксама пасля адракліся ад сваёй паганскай веры, пакаяліся і прынялі хрысціянства.

У праваслаўнай царкве дзень памяці адзначаецца 25 студзеня.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Каталіцкія і праваслаўныя святыя
Катэгорыя:Мучанікі
Сосніцкі сельсавет

**Со́сніцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Полацкага раёна Віцебскай вобласці. Цэнтр — вёска Сосніца.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Полацкага раёна Полацкай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Полацкім раёне БССР, з 21 чэрвеня 1935 года — Полацкай акругі, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці, з 20 верасня 1944 года — Полацкай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Віцебскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя ўвайшла ў склад новаўтворанага Гаранскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Полацкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Парламенцкія выбары ў Расіі (2021)

**Выбары ў Дзяржаўную думу Расіі 2021 года** — выбары дэпутатаў Дзяржаўнай Думы Федэральнага Сходу Расійскай Федэрацыі VIII склікання, якія прайшлі 17—19 верасня і завяршыліся ў адзіны дзень галасавання 19 верасня 2021 года.

Паводле дадзеных сацыялагічных апытанняў, пяціпрацэнтны бар’ер могуць пераадолець усе партыі, якія маюць фракцыі ў Дзяржаўнай Думе VII склікання. Таксама, на думку палітолагаў і дадзеных некаторых сацыялагічных апытанняў, шанцы на праход у парламент маюць Расійская партыя пенсіянераў за сацыяльную справядлівасць, «Яблака» і «Новыя людзі».

## Вынікі 
## Паведамленні пра парушэнні 
Назіральнікі паведамілі пра шматлікія парушэнні падчас галасавання. Паводле дадзеных руху «Голас», на выбарах было зафіксавана больш за 5000 парушэнняў. Электроннае галасаванне па Маскве паказала анамальна высокі вынік «Адной Расіі», што моцна адрозніваўся ад вынікаў звычайнага галасавання. Апазіцыя заявіла, што вынікі электроннага галасавання былі сфальсіфікаваны. КПРФ адмовілася прызнаць вынікі анлайн-галасавання па Маскве.

## Спасылкі 
* Выборы депутатов Государственной Думы Федерального Собрания Российской Федерации восьмого созыва на сайце ЦВК РФ

Катэгорыя:Выбары ў Расіі
Катэгорыя:Выбары 2021 года
Катэгорыя:2021 год у Расіі
Катэгорыя:Верасень 2021 года
Спіс узнагарод і намінацый фільма «Лабірынт фаўна»

«**Лабірынт фаўна**» () — іспанска-мексіканскі фільм у жанры цёмнага фэнтэзі, зняты ў 2006 годзе мексіканскім кінарэжысёрам Гільерма дэль Тора па ўласным сцэнарыі. Галоўныя ролі ў фільме выканалі Івана Бакера, Сержы Лопес, Марыбэль Верду, Даг Джонс, Арыядна Хіль, Алекс Ангула.

Прэм’ера фільма адбылася 27 мая 2006 года. Фільм быў высока ацэнены кінакрытыкамі і ўзнагароджаны мноствам прэстыжных кінапрэмій.

Фестывальнае жыццё фільма «*Лабірынт фаўна*» пачалося з удзелу ў асноўным конкурсе 59-га Канскага кінафестывалю, дзе карціна была добра прынята, але не заваявала ніводнай узнагароды. Пазней, фільм стаў трыумфатарам фестывалю «''*», дзе ўдастоіўся галоўнай узнагароды, Гран-пры Fantasporto за найлепшы фільм, а таксама ўзнагароды за найлепшую мужчынскую ролю (Сержы Лопес). На  фільм атрымаў прэмію ФІПРЭСІ, як найлепшы замежны фільм. На фестывалі, прысвечаным ушанаванню працы кінааператараў, «*Camerimage*», аператар фільма Гільерма Навара атрымаў галоўны прыз — «*Залатую жабу*».

Падчас падвядзення вынікаў 2006 года прэміі за найлепшы фільм, найлепшы замежны фільм або найлепшы фільм на замежнай мове «*Лабірынту фаўна*» прысудзілі наступныя арганізацыі: , , , , , , , , , Нацыянальнае таварыства кінакрытыкаў ЗША, , , .

Прэміяльны сезон 2007 года прынёс «*Лабірынту фаўна*» шэраг нацыянальных кінапрэмій, сярод якіх:
* 9 мексіканскіх прэмій «*Арыэль*»
* 7 іспанскіх прэмій «*Гоя*»
* 3 амерыканскія прэміі «*Оскар*»
* 3 брытанскія прэміі «*BAFTA*»

Паводле інфармацыі сайта «*Internet Movie Database''» агульная колькасць узнагарод фільма дасягнула 109, акрамя таго карціна была адзначана яшчэ 115 намінацыямі.

## Спіс узнагарод і намінацыі 
У змешчанай ніжэй табліцы кінафестывалі і кінапрэміі прыведзены ў храналагічным парадку.

## Статыстыка 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Спіс узнагарод і намінацый фільма «Лабірынт фаўна» на сайце «Internet Movie Database»

Лабірынт фаўна
Бярэзіна Барысаў

**«Бярэзіна»** — беларускі жаночы баскетбольны клуб з горада Барысаў.

## Назвы 
* Бярэзіна (1998—1999)
* Бярэзіна-АФ (1999—2002)
* Бярэзіна-БДАФК (2002—2004)
* Бярэзіна-БДУФК (2004—2007)
* Бярэзіна-РЦАР (2007—2014)

## Дасягненні 
**Чэмпіянат Беларусі па баскетболе сярод жанчын**
*  **Чэмпіён (3)**: 2001/2002, 2007/2008, 2009/2010.
*  **Сярэбраны прызёр (6)**: 2000/2001, 2002/2003, 2003/2004, 2004/2005, 2005/2006, 2008/2009.
*  **Бронзавы прызёр (3)**: 1998/1999, 1999/2000, 2006/2007.

**Кубак Беларусі па баскетболе сярод жанчын**
*  **Чэмпіён (3)**: 2001, 2003, 2008.
*  **Сярэбраны прызёр (1)**: 2007.
*  **Бронзавы прызёр (3)**: 2004, 2005, 2006.

## Статыстыка выступленняў 
## Трэнеры 
* Рыгор Анатолевіч Калента (1998—2007)
* Андрэй Валер’евіч Ваўлеў (2007—2014)

## Спасылкі 
* ПОБЕДИТЕЛИ И ПРИЗЁРЫ ЧЕМПИОНАТА СТРАНЫ (ЖЕНСКИЕ КОМАНДЫ)
Дзяржаўны ўніверсітэт фізічнага выхавання і спорту

**Дзяржаўны ўніверсітэт фізічнага выхавання і спорту** () — малдоўская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая знаходзіцца ў горадзе Кішынёў.

## Структура 
* Факультэт спорту
* Факультэт педагогікі
* Факультэт кінетатэрапіі
* Факультэт абароны, аховы і бяспекі
* Факультэт завочнай адукацыі

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з румынскай мовай навучання
Акадэмія музыкі, тэатра і выяўленчых мастацтваў

**Акадэмія музыкі, тэатра і выяўленчых мастацтваў** () — малдоўская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова, якая знаходзіцца ў горадзе Кішынёў.

## Гісторыя 
Вучэльня з'яўляецца пераемнікам Кішынёўскай дзяржаўнай кансерваторыі, заснаванай у 1940 годзе, і ўстаноў музычнай адукацыі, якія працавалі ў Кішынёве пачынаючы з 1919 года, калі па ініцыятыве Джорджэ Энеску была створана кансерваторыя «Unirea». У цяперашнім выглядзе Акадэмія музыкі, тэатра і выяўленчых мастацтваў была створана шляхам рэарганізацыі Дзяржаўнага ўніверсітэта мастацтваў (раней створанага шляхам аб'яднання Акадэміі музыкі імя Гаўрыіла Мусічэску і Дзяржаўнага інстытута мастацтваў у 1999 годзе) 1 верасня 2002 года.

## Напрамкі падрыхтоўкі 
* Выяўленчае мастацтва
* Культуралогія
* Дызайн
* Мультымедыя
* Музыка
* Тэатр

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з румынскай мовай навучання
Жаночая Балтыйская баскетбольная ліга

**Жаночая Балтыйская баскетбольная ліга (****)** — баскетбольная рэгіянальная ліга, што аб’ядноўвае лепшыя клубы Літвы, Латвіі і Эстоніі.

## Пераможцы 
Катэгорыя:Баскетбольныя спаборніцтвы
Малдоўскі інстытут міжнародных адносін

**Малдоўскі інстытут міжнародных адносін** () — малдоўская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова, якая знаходзіцца ў горадзе Кішынёў.

## Структура 
### Факультэты 
* Права
* Сусветнай эканомікі і міжнародных эканамічных адносін
* Замежных моў
* Міжнародных адносін і палітычных навук

### Кафедры 
* Міжнароднага права
* Прыватнага права
* Публічнага права
* Фізічнага выхавання і спорту
* Англійскай філалогіі
* Французскай філалогіі
* Сучасных замежных моў
* Палітычных навук
* Міжнародных адносін
* Міжнародных эканамічных адносін
* Эканамічнай тэорыі і міжнароднага бізнесу
* Турызму і гатэльных паслуг

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з румынскай мовай навучання
Малдоўскі кааператыўна-камерцыйны ўніверсітэт

**Малдоўскі кааператыўна-камерцыйны ўніверсітэт** () — малдоўская недзяржаўная гандлёва-эканамічная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая знаходзіцца ў горадзе Кішынёў і падпараткоўваецца Цэнтральнаму саюзу спажывецкіх кааператываў Рэспублікі Малдова (Малдкаап).

## Структура 
* Факультэт менеджменту і права
* Факультэт маркетынгу і таваразнаўства
* Факультэт бухгалтарскага ўліку і эканамічнай інфарматыкі

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з румынскай мовай навучання
Ціраспальскі дзяржаўны ўніверсітэт

**Ціраспальскі дзяржаўны ўніверсітэт** () — малдоўская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая часова знаходзіцца ў горадзе Кішынёў.

## Структура 
* Факультэт матэматыкі і інфармацыйных тэхналогій
* Хіміка-біялагічны факультэт
* Філалагічны факультэт
* Геаграфічны факультэт
* Педагагічны факультэт

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з румынскай мовай навучання
Спурт

**Спурт** ( — рывок) — тактычны прыём, рэзкае кароткачасовае павелічэнне тэмпу руху ў хуткасных відах спорту (бег, веславанне, велагонка і інш.), а таксама яго лікавая характарыстыка (напрыклад, у аўтаспорце фраза «спурт 80-120 5 секунд» азначае здольнасць транспартнага сродку павялічыць хуткасць з 80 да 120 км/г за 5 секунд). Звычайна практыкуецца на фінішнай дыстанцыі (фінішны спурт).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Спартыўная тэрміналогія
Васіль Сяргеевіч Мічурын

**Васіль Сяргеевіч Мічурын** (, в. Кузьміно, Кастрамская губерня, Расійская імперыя — , Мінск) — удзельнік савецка-фінскай (кулямётчык 271-га мотастралковага палка 17-й мотастралковай дывізіі 13-й арміі Паўночна-Заходняга фронту, чырвонаармеец) і Вялікай Айчыннай войнаў, найстарэйшы Герой Савецкага Саюза (07.04.1940), палкоўнік у адстаўцы. З’яўляўся найстарэйшым доўгажыхаром — Героем Савецкага Саюза сярод тых, хто атрымаў гэта званне за савецка-фінскую вайну і да пачатку Вялікай Айчыннай вайны.

## Літаратура 
* Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. — М.: Воениздат, 1988. — Т. 2 /Любов — Ящук/. — 863 с. — 100 000 экз. — ISBN 5-203-00536-2.
* *Голубев Е. П.* Боевые звёзды. — Ярославль: Верх.-Волж.кн.изд., 1972.

## Спасылкі 
* На груди «Звезда» блестит  

Катэгорыя:Стагадовыя доўгажыхары
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Кастрамской вобласці
Адзіная ліга ВТБ 2020/2021

**Адзіная ліга ВТБ 2020/2021** — 12-ы афіцыйны розыгрыш Адзінай лігі ВТБ, міжнароднага клубнага баскетбольнага турніру сярод прафесійных камандаў з Усходняй Еўропы.

## Рэгулярны сезон 
Восем лепшых камандаў па выніках рэгулярнага сезона выходзяць у 1/4 фіналы

## Плэй-оф 
## Спасылкі 
Афіцыйны сайт Адзіная ліга ВТБ

Катэгорыя:2020 год у баскетболе
Катэгорыя:2021 год у баскетболе
Катэгорыя:Адзіная ліга ВТБ
Астана (баскетбольны клуб)

**«Астана»** — казахстанскі прафесійны баскетбольны клуб з горада Астана.

Баскетбольны клуб «Астана» створаны ў сакавіку 2011 года. У сезоне 2011/12 «Астана» стартавала ў Адзінай лізе ВТБ, стаўшы першай камандай з Цэнтральнай Азіі, якая трапіла ў гэтую лігу.

## Дасягненні 
**Кубак чэмпіёнаў ФІБА-Азія**
*  **Бронзавы прызёр (1)**: 2017

**Чэмпіянат Казахстана па баскетболе**
*  **Чэмпіён (6)**: 2011/2012, 2012/2013, 2013/2014, 2014/2015, 2016/2017, 2017/2018
*  **Сярэбраны прызёр (1)**: 2015/2016

**Кубак Казахстана па баскетболе**
*  **Чэмпіён (6)**: 2011, 2012, 2013, 2014, 2017, 2018
Заскарскі сельсавет

**За́скарскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Полацкага раёна Віцебскай вобласці. Цэнтр — вёска Заскаркі.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Ветрынскага раёна Полацкай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Ветрынскім раёне БССР. З 8 ліпеня 1931 года  сельсавет у складзе Полацкага раёна БССР, з 12 лютага 1935 года — у складзе адноўленага Ветрынскага раёна БССР, з 21 чэрвеня 1935 года — Полацкай акругі, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці, з 20 верасня 1944 года — Полацкай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — у Віцебскай вобласці. З 20 студзеня 1960 года ў складзе Полацкага раёна. 20 мая 1960 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Ліцвінаўскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Полацкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Ветрынскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1960 годзе
Зялёна Гура (баскетбольны клуб)

**Зялёна Гура** — польскі прафесійны баскетбольны клуб з горада Зялёна Гура. Створаны ў 1946 годзе. У вышэйшай лізе дэбютаваў ў 1984 годзе. Упершыню стаў Чэмпіёнам Польшчы ў 2013 годзе.

## Дасягненні 
**Чэмпіянат Польшчы па баскетболе**
*  **Чэмпіён (5)**: 2012/2013, 2014/2015, 2015/2016, 2016/2017, 2019/2020
*  **Сярэбраны прызёр (2)**: 2013/2014, 2020/2021
*  **Бронзавы прызёр (1)**: 2011/2012

**Кубак Польшчы па баскетболе**
*  **Чэмпіён (3)**: 2014/2015, 2016/2017, 2020/2021
*  **Фіналіст (3)**: 2011/2012, 2015/2016, 2017/2018

**Суперкубак Польшчы па баскетболе**
*  **Чэмпіён (3)**: 2015, 2020, 2021
*  **Фіналіст (3)**: 2013, 2016, 2017

## Статыстыка выступленняў 
## Трэнеры 
* Ежы Худэвуш (1990–1992)
* Томаш Херкт (2008–2011) 
* Артур Гронэк (2016—2017)
Чэмпіянат Беларусі па баскетболе 2013/2014

**Чэмпіянат Беларусі па баскетболе 2013/2014** — 22-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па баскетболе.

## Першы этап 
Крыніца: 

## Другі этап 
Па выніках рэгулярнага чэмпіянату каманды размяркоўваюцца па групах А (1-3 месцы і Цмокі-Мінск) і Б (4-8 месцы) і праводзяць гульні па кругавой сістэме.

### Група A 
### Група Б 
Крыніца: 

## Плэй-оф 
### За 5-8 месцы 
Крыніцы: 

## Турнірная табліца 
## Статыстыка 
### Ачкі 
### Перадачы 
### Падборы 
## Узнагароды 
* Найлепшы абаронца:  Дзмітрый Кузьмін (Гродна-93)
* Найлепшы форвард:  Павел Ульянка (Цмокі-Мінск)
* Найлепшы цэнтравы:  Кіт Бэнсан (Цмокі-Мінск)
* Найлепшы трэнер:  Георгій Кандрусевіч (Цмокі-Мінск-2)
* Найлепшы малады гулец (1994 г.н. і маладзейшыя):  Яўген Белянкоў (Цмокі-Мінск-2)

## Глядзі таксама 
* Кубак Беларусі па баскетболе 2013
* Першая ліга чэмпіянату Беларусі па баскетболе 2013/2014

## Спасылкі 
* 2013-2014

2014
Катэгорыя:2013 год у баскетболе
Катэгорыя:2014 год у баскетболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2013 годзе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2014 годзе
Нарві

**Нарві** () — у скандынаўскай міфалогіі волат (ётун), сын Локі і Сігюн; бацька Ноты, якая з’яўляецца ўвасабленнем ночы.

## У старажытнаскандынаўскай літаратуры 
Нарві згадваецца ў «Малодшай Эдзе» («Бачанне Гюльві», частка 33: «Жонку яго клічуць Сігюн, а сына іх — Нары або Нарві») як сын Локі і Сігюн. Затым ён з’яўляецца ў 50-й частцы, зноў як «Нары або Нарві»:Локі ўжо няма чаго было спадзявацца на літасць. Асы прыйшлі з ім у адну пячору, узялі тры плоскіх каменя і паставілі на рабро, прабіўшы ў кожным па адтуліне. Потым яны захапілі сыноў Локі, Валі і Нары, або Нарві. Ператварылі асы Валі ў ваўка, і ён разарваў на шматкі Нарві, свайго брата. Тады асы ўзялі яго кішкі і прывязалі Локі да тых трох камянёў.У празаічным пасляслоўі да «Перабранцы Локі» змяшчаецца кароткі пераказ той жа гісторыі, магчыма, узыходзячы да тэксту Сноры Стурлусана. Аднак тут ужо Нарві ператвораны ў ваўка: «ён [Локі] быў звязаны кішкамі сына свайго Нары, а сын яго Нарві ператварыўся ў ваўка». Сын Локі па імі «Валі» ў гэтай версіі адсутнічае, хоць у некаторых выданнях яго не зусім карэктна згадваюць замест «Нары» для лепшага ўзгаднення з тэкстам малодшай Эдды. Дзеля Хель (дачкі Локі) вядомы кенінг «сястра ваўка [то бок Фенрыра] і Нарві», а ў частцы «Мова паэзіі» Малодшай Эды сам Локі названы «бацькам Хель, Нары і Алі».

У Малодшай Эдзе («Бачанне Гюльві», частка 10-я) згадваецца таксама ётун Нарві (або Нёрфі). Ён бацька дачкі па імі Нота (*Nótt*).

## Меркаванні даследчыкаў 
Інтэрпрэтацыя гэтага міфалагічнага вобраза абцяжараная. Не зусім ясна ці з’яўляюцца «Нарві» і «Нары» адным і тым жа персанажам, і ці ёсць у іх (ці ў яго) нейкая ўзаемасувязь з ётунам, бацькам Ноты. Паколькі імя Нарві згадваецца ў сувязі з Хель і Нотай, некаторыя даследчыкі схільныя бачыць у ім «дэмана смерці», а яго імя выводзяць ад старанарвежскага *nár* («труп»).

## Гл. таксама 
* Нарві — спадарожнік Сатурна.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* Bugge S. The Home of the Eddic poems: With Especial Reference to the Helgi-Lays / tr. William Henry Schofield (англ.). — London: Nutt, 1899. — 407 p.
* Gering H. (нем.). Kommentar zu den Liedern der Edda / Herausgegeben von Barend Sijmons (нід.). — Halle: Buchhandlung des Waisenhauses, 1927. — Vol. 7(3). — (Germanistische Handbibliothek).
* Hofstra T. A note on the ’Darkness of the night’ motif in alliterative poetry, and the search for the poet of the Old Saxon Heliand // Loyal Letters: Studies on Mediaeval Alliterative Poetry & Prose / ed. L. A. J. R. Houwen and A. A. MacDonald, Mediaevalia Groningana 15. — Groningen: Egbert Forsten, 1994. — 298 p. — .
* 
* Rydberg V. (англ.). Teutonic Mythology: Gods and Goddesses of the Northland / tr. Rasmus B. Anderson (англ.); eds. Rasmus B. Anderson, J. W. Buel. — London/New York: Norrœna Society (англ.), 1906. — Vol. 2. — 1058 p.
* 
* 
* Tolkien. J. R. R. The Treason of Isengard / Ed. C. Tolkien. — Boston: Houghton Mifflin, 1989. — 504 p. — (The History of the Middle-Earth). — .

Катэгорыя:Турсы
Катэгорыя:Германа-скандынаўская міфалогія
Асторыя Быдгашч (баскетбольны клуб)

**«Асторыя»** () — польскі прафесійны баскетбольны клуб з горада Быдгашч.

## Гісторыя 
]]

У 1929 годзе ў шматсекцыйным спартыўным клубе «Асторыя Быдгашч» была створана баскетбольная секцыя. Да 2007 года баскетбольная секцыя была часткай спартыўнага клуба Асторыя Быдгашч.

У сезоне 2018/2019 клуб авансаваў да Вышэйшай польскай лігі па баскетболе.

## Назвы 
* Домар-Асторыя (1994)
* Самсунг-Асторыя (1994—1995)
* Куявяк-Асторыя (1997—2000)

## Дасягненні 
**Пераможца Першай лігі чэмпіянату Польшчы па баскетболе**
*  **Чэмпіён (3)**: 1988/1989, 2002/2003, 2018/2019

## Статыстыка выступленняў 
## Склад 2024/25 
### Склад каманды 
0.  Патрык Вілк 
1.  Войцех Дзержак 
4.  Рэмон Нелсан 
8.  Міхал Хілінскі
11.  Караль Камінскі
12.  Шыман Ківільша 
55.  Марцін Навакоўскі 
90.  Мікалай Кахэлскі 
93.  Пётр Вінькоўскі 
95.  Якуб Анджаеўскі 
96.  Мацей Заблоцкі 
99.  Філіп Сяўрук 

### Трэнеры каманды 
*  Гжэгаж Скіба (галоўны трэнер)
*  Павел Кулпекша (асістэнт)
*  Якуб Лорэнц (трэнер фізічнай падрыхтоўкі)
*  Лукаш Кулікавец (фізіятэрапеўт)

## Трэнеры 
* Мацей Мацкевіч (1974—1990)
* Ежы Навакоўскі (1990—1991)
* Раман Габер (1991—1992)
* Ежы Навакоўскі (1992—1996)
* Аляксандр Круцікаў (1996—1997)
* Раман Габер (1997—1998)
* Збігнеў Слабенскі (1998)
* Адам Земінскі (1998)
* Раман Габер (1998—1999)
* Збігнеў Слабенскі (1999)
* Аляксандр Круцікаў (1999—2000)
* Адам Земінскі (2000—2002)
* Аляксандр Круцікаў (2002—2003)
* Войцех Краеўскі (2003—2004)
* Аляксандр Круцікаў (2004)
* Войцех Краеўскі (2004—2005)
* Ежы Худэвуш (2005—2006)
* Ярослаў Завадка (2006—2007)
* Мацей Баркоўскі (2007—2009)
* Ярослаў Завадка (2009—2013)
* Аляксандр Круцікаў (2013—2014)
* Пшамыслаў Гершэўскі (2014—2015)
* Конрад Казмерчык (2015—2016)
* Ежы Худэвуш (2016—2017)
* Конрад Казмерчык (2017—2018)
* Гжэгаж Скіба (2018—2019)
* Артур Гронэк (2019—2022)
* Марэк Папёлэк (2022—2023)
* Кшыштаф Шубарга (2023—2024)
* Аляксандр Круцікаў (2024)
* Гжэгаж Скіба (з 2024)

## Вядомыя беларускія ігракі 
* Павел Грыгор’еў (1996—1997)
* Ігар Карнеенкаў (1996—1997)
* Андрэй Клемезь (1996—1997)
* Андрэй Крыванос (2003)
* Аляксандр Куль (2003—2004)
* Руслан Байдакоў (2003—2004)
* Аляксандр Кудраўцаў (2004—2005)
* Дзяніс Коршук (2004—2005)
Човен з Песэ

**Човен з Пе́сэ** — на цяперашні час найстаражытнейшы човен у свеце. Знойдзены ў 1955 годзе ў вёсцы Песэ паблізу горада Хагевен (Нідэрланды) у балоцістай глебе. Радыевугляродным метадам датаваны прыкладна  Памеры . Зроблены з хвоі, апрацаванай сякерай з крэменя або аленева рога. Чоўнам карысталіся даволі працяглы час, а пасля затапілі ў балоце.

Праз крытычныя публікацыі, дзе сцвярджалася, што знойдзены прадмет не мог быць лодкай, бо непрыдатны для плавання, у 2001 годзе археолагі правялі эксперымент, зрабілі копію і паспяхова праверылі на плавучасць у возеры каля вёскі Вітэфеен паблізу Асена.

Цяпер човен выстаўлены ў Дрэнцкім музеі у Асені.

## Літаратура 
* G.D. van der Heide, Scheepsarcheologie in Nederland.

## Спасылкі 
* Archeoforum, De Boot van Pesse de «varkenstrog controverse» in detail en een verslag over de vaarkwaliteiten van de boot van Pesse.
* De boot van Pesse — Dutch version
* De boot van Pesse — English version

Катэгорыя:Археалагічныя артэфакты
Катэгорыя:Археалогія ў Нідэрландах
Катэгорыя:Мезаліт Еўропы
Катэгорыя:Лодкі
Уладзімір Віктаравіч Калач

**Уладзімір Віктаравіч Калач** () — беларускі ваенны і дзяржаўны дзеяч. Намеснік старшыні Камітэта дзяржаўнай бяспекі Рэспублікі Беларусь (2018—2021).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 15 снежня 1969 года ў Брэсцкай вобласці.

З 22 студзеня 2010 года па 30 чэрвеня 2018 года працаваў начальнікам упраўлення Камітэта дзяржаўнай бяспекі Рэспублікі Беларусь па гораду Мінску і Мінскай вобласці. 12 сакавіка 2010 года прызначаны членам Мінскага аблвыканкама і членам Мінскага гарвыканкама. З’яўляўся старшынём Мінскай гарадской арганізацыі Беларускай федэрацыі біятлона.

У 2011 годзе, пасля правядзення прэзідэнцкіх выбараў у Беларусі 2010 года, якія Еўрапейскім саюзам былі прызнаныя недэмакратычнымі, а таксама сілавога разгону акцыі пратэсту ў Мінску 19 снежня 2010 года, быў уключаны ў спіс беларускіх дзяржаўных дзеячаў і чыноўнікаў, на якіх ЕС былі накладзеныя санкцыі. Еўрапейскія санкцыі былі знятыя 15 лютага 2016 года.

30 чэрвеня 2018 года прызначаны намеснікам старшыні Камітэта дзяржаўнай бяспекі Рэспублікі Беларусь.

2 кастрычніка 2020 года было аб’яўлена, што Уладзімір Калач трапіў у санкцыйны спіс ЕС. Таксама ў свае санкцыйныя спісы яго ўключылі Вялікабрытанія, Канада, Швейцарыя. 20 лістапада да кастрычніцкага пакета санкцый ЕС далучыліся Албанія, Ісландыя, Ліхтэнштэйн, Нарвегія, Паўночная Македонія, Чарнагорыя і Украіна.

29 ліпеня 2021 года прызначаны памочнікам Прэзідэнта Рэспублкі Беларусь — інспектарам па Мінскай вобласці.

Памёр 13 мая 2024 года.

Катэгорыя:Генерал-маёры (Беларусь)
Катэгорыя:Супрацоўнікі Камітэта дзяржаўнай бяспекі Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Памочнікі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь — інспектары па Мінскай вобласці
Катэгорыя:Беларускія асобы ў Чорным спісе ЕС
Спаская вуліца (Гомель)

**Спаская вуліца** — вуліца ў старосцінскім і раннім румянцаўскім Гомелі. Вядомая па пісьмовых крыніцах з другой паловы XVII ст. Існавала прынамсі да канца XVIII ст., калі адбылася маштабная перабудова гістарычнага Гомеля.

## Гісторыя 
Час узнікнення, як самой вуліцы, так і яе назвы застаецца нявысветленым. Першыя вядомыя на сёння пісьмовыя згадкі пра яе прыпадаюць на другую палову XVII ст. і звязаныя з «Інвентаром Гомельскага староства» 1681 года. На той час на ёй размяшчаліся парадку 16 падворкаў, два з якіх 2 значыліся за шляхціцам Красоўскім, па адным — за святарамі Траецкай і Спаскай цэркваў, а таксама знаходзіліся касцёл і царква. Згодна з «Актам інвентара Гомельскага староства» 1738 года колькасць падворкаў тут складала 18, уключна з сядзібай святара Траецкай царквы (*«Piotr Pop Troiecki»*). «Люстрацыя Гомельскага староства» 1765 года і «Інвентар Гомельскага староства» 1771 года зафіксавалі на Спаскай вуліцы 21 падворак, уключна з сядзібай святара Спаскай царквы (*«Wasil Pop Spaski»*).

Прозвішчы ўладальнікаў падворкаў даюць магчымасць уявіць прафесійную прыналежнасць жыхароў вуліцы: Каваль Дрозд, Кандрат Кушнер (1681 г.). Зафіксавана на плане Гомеля 1799 года без подпісу назвы.

## Літаратура 
* Макушников, О. А. Гомель с древнейших времён до конца XVIII в. Историко-краеведческий очерк / О. А. Макушников. — изд. 4-е, испр. и дополн.— Гомель : Барк, 2018. — С. 170.

Катэгорыя:Вуліцы Гомеля
Катэгорыя:XVII стагоддзе ў Гомелі
Катэгорыя:XVIII стагоддзе ў Гомелі
Праезджая вуліца (Гомель)

**Праезджая вуліца** — вуліца ў Чыгуначным раёне горада Гомеля. Адносіцца да жылога масіву Прудок. Праходзіць ад вуліцы 1-я Светлая да вуліцы 8-я Навасёлкавая. Дае пачатак вуліцам 2-я Навасёлкавая, 3-я Навасёлкавая, 4-я Навасёлкавая, 5-я Навасёлкавая, 6-я Навасёлкавая, 7-я Навасёлкавая. Прылягае да безыменнага сквера, дзе знаходзіцца праваслаўная царква Святога велікамучаніка Георгія Пераможца. Забудавана пераважна двухпавярховымі дамамі кватэрнага тыпу з гаспадарча-складскімі памяшканнямі на падворках.

## З гісторыі 
Сфарміравалася ў пасляваенны час. Станам на чэрвень 1941 года на месцы будучай вуліцы знаходзіліся палеткі. Жылыя будынкі ўзводзіліся з 1957 па 1962 год. Да 2013 года называлася 1-й Праезджай вуліцай. 

## Сучаснасць 
Адзін з двухпавярховых будынкаў — былы інтэрнат (дом №3) — пустуе.

## Галерэя 

Файл:Вуліца Праезджая, дом 7, Гомель, 2022 год.jpg|alt=
Файл:Вуліца Праезджая, Гомель, 2022 год (2).jpg|alt=
Файл:Вуліца Праезджая, Гомель, 2022 год (3).jpg|alt=

Катэгорыя:Вуліцы Гомеля
Алег Канстанцінавіч Саннікаў

**Алег Канстанцінавіч Са́ннікаў** ( — ) — беларускі вучоны ў галіне літаратуразнаўства і тэатразнаўства, кандыдат філалагічных навук (1961). Сын К. М. Саннікава. Бацька А. А. Саннікава.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Гомелі. У 1952 годзе скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт. З 1957 года працаваў у Інстытуце мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору Акадэміі навук БССР. З 1971 года галоўны рэдактар рэпертуарна-рэдакцыйнай калегіі Міністэрства культуры БССР. З 1975 года А. К. Саннікаў у Мінскім інстытуце культуры на пасадзе загадчыка кафедры тэорыі і гісторыі культуры.

## Навуковая дзейнасць 
А. К. Саннікаву належаць навуковыя працы па даследаванні тэатра і драматургіі.

Сярод апублікаванага:
* Сатырычныя характары беларускіх камедый. — Мн., 1961;
* *Барышаў, Г. І.* Беларускі народны тэатр Батлейка / Г. І. Барышаў, А. К. Саннікаў; М-ва вышэйш., сярэд. спец. і праф. адукацыі БССР, Ін-т мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору АН БССР, Беларус. дзярж. тэатр.-маст. ін-т. — Мінск: Выд-ва М-ва вышэйш., сярэд. спец. і праф. адукацыі БССР, 1962. — 179 с.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* Санников Олег Константинович // Знаменитые люди Гомельщины  

Катэгорыя:Літаратуразнаўцы
Катэгорыя:Мастацтвазнаўцы СССР
Катэгорыя:Тэатразнаўцы Беларусі
Захарніцкі сельсавет

**Заха́рніцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Полацкага раёна Віцебскай вобласці. Цэнтр — вёска Захарнічы.

Утвораны 16 ліпеня 1954 года ў складзе Полацкага раёна Віцебскай вобласці БССР шляхам аб’яднання скасаваных Булаўкаўскага і Грамоўскага сельсаветаў. 20 мая 1960 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Бельскага (2 населеныя пункты: Дохнары і Рудня), Сястронкаўскага (10 населеных пунктаў: Булаўкі, Вераб’і, Гендзікі, Гнілішча, Горбаткі, Жарцы, Капавішча, Коззі Горкі, Ламавіца і Маладзёжкі) і Тросніцкага (14 населеных пунктаў: Баранава, Баяноўшчына, Баравуха-2, Баравуха-3, Дразды, Дом інвалідаў, Захарнічы, Пагіршчына, Пазнякова, пасёлак Полацкага лясгаса, Скавародзіна, Спас-Слабада, Чарняшчына і Янкава) сельсаветаў.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 26 населеных пунктаў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Полацкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1954 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1960 годзе
Чэмпіянат Беларусі па баскетболе 2012/2013

**Чэмпіянат Беларусі па баскетболе 2012/2013** — 21-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па баскетболе.

## Рэгулярны сезон 
### Першы этап 
### Другі этап 
Па выніках рэгулярнага чэмпіянату каманды размяркоўваюцца па групах А (1-4 месцы) і Б (5-7 месцы) і праводзяць гульні па кругавой сістэме.
### Група A 
### Група Б 
## Плэй-оф 
Каманда Цмокі-Мінск бярэ ўдзел у чэмпіянаце, пачынаючы з паўфінальнай стадыі.

### За 5-8 месцы 
Крыніцы: 

## Турнірная табліца 
## Статыстыка 
### Ачкі 
### Перадачы 
### Падборы 
### Эфектыўнасць 
### Найлепшыя паказчыкі ў адной гульні 
Крыніца: 

## Узнагароды 
* Найлепшы абаронца:  Сяргей Чарыкаў (Сож)
* Найлепшы форвард:  Макс Адам Канатэ (Свіслач)
* Найлепшы цэнтравы:  Юрый Мішукоў (Гродна-93)
* Найлепшы трэнер:  Андрэй Крыванос (Цмокі-Мінск)
* Найлепшы малады гулец (1993 г.н. і маладзейшыя):  Аляксандр Семянюк (Цмокі-Мінск-2)
* MVP фіналу:  Аляксей Лашкевіч (Цмокі-Мінск)

## Глядзі таксама 
* Кубак Беларусі па баскетболе 2012
* Першая ліга чэмпіянату Беларусі па баскетболе 2012/2013

## Спасылкі 
* 2012-2013

2013
Катэгорыя:2012 год у баскетболе
Катэгорыя:2013 год у баскетболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2012 годзе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2013 годзе
Тураўлянскі сельсавет

**Тураўля́нскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Полацкага раёна Віцебскай вобласці. Цэнтр — вёска Туроўля.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Полацкага раёна Полацкай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Полацкім раёне БССР. З 12 лютага 1935 года ў складзе Ветрынскага раёна БССР, з 21 чэрвеня 1935 года — Полацкай акругі, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці, з 20 верасня 1944 года — Полацкай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Віцебскай вобласці. З 20 студзеня 1960 года ў складзе Полацкага раёна. 20 мая 1960 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Гомельскага (5 населеных пунктаў: Багародзіцкае, Далёкія, Емяльянікі, Рыбакі і Спашчына) і Завозерскага (14 населеных пунктаў: Альшаніца, Будзішча, Гарадзішча 1-е, Гарадзішча 2-е, Загацце, Капцы, Карпінічы, Навіны, Паўлаўскае, Піскуны, Пуканаўка 1-я, Пуканаўка 2-я, Ткачова і Туроўля) сельсаветаў.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 19 населеных пунктаў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Полацкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Ветрынскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1960 годзе
Наваельненскі сельсавет

**Навае́льненскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Краснапольскага раёна Магілёўскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Новая Ельня.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Краснапольскага раёна Калінінскай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Магілёўскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Краснапольскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Магілёўскай вобласці. 16 студзеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Беразяцкага сельсавета. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Наваельненскага сельсавета было 26 населеных пунктаў. У 1977 годзе скасаваны пасёлак Працаўнік. 31 студзеня 1992 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Сідараўскага сельсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Краснапольскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1992 годзе
Валі (сын Локі)

**Валі** () — у скандынаўскай міфалогіі волат (ётун), быў адным з няўдачлівых сыноў Локі. Ён згадваецца ў «Бачанні Гюльві» малодшай Эды Сноры Стурлусона, частка 50. Пасля смерці Бальдра асы пераследуюць і захопліваюць Локі; у гэтай версіі гэта неназваны бог, а не Валі, сын Одзіна, які звязвае Локі вантробамі яго сына:

Валі, сын Локі, у іншым невядомы. Варыянт версіі ў кнізе Хаўка страфе 34 «Прадракання Вёльвы» адносіцца да гэтай падзеі; яна пачынаецца: «Þá kná Vála | vígbǫnd snúa», як правіла выпраўленае да назоўнага склону *Váli,* каб забяспечыць дзейнік для дзеяслова; у перакладзе Урсулы Дронке ў яе рэдакцыі паэмы: «Тады Валі | скруціліся забойныя повязі». Мяркуецца, што гэта адносіцца да Валі, сына Одзіна, які быў народжаны, каб адпомсціць за смерць Бальдра, і таму малаверагодна, што ён звязаў Локі; але страфа ў кнізе Хаўка перапыняе «Прадраканне Вёльвы» на гэтым этапе і, як мяркуецца, абапіраецца на варыянт вуснай традыцыі. Цалкам верагодна, што гэта была крыніца Сноры і што ён інтэрпрэтаваў тэкст рукапісу *Vála vígbǫnd* як «повязі забойства Валі», такім чынам вынайшоўшы другога Валі.

Катэгорыя:Ётуны
Катэгорыя:Германа-скандынаўская міфалогія
Чэмпіянат Беларусі па баскетболе 2011/2012

**Чэмпіянат Беларусі па баскетболе 2011/2012** — 20-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па баскетболе.

## Рэгулярны сезон 
### Першы этап 
## Другі этап 
Па выніках рэгулярнага чэмпіянату каманды размяркоўваюцца па групах А (1-4 месцы) і Б (5-7 месцы) і праводзяць гульні па кругавой сістэме.

### Група A 
### Група Б 
Крыніца: 

## Плэй-оф 
### За 5-7 месцы 
Крыніцы: 

## Турнірная табліца 
## Статыстыка 
### Ачкі 
### Перадачы 
### Падборы 
### Эфектыўнасць 
### Найлепшыя паказчыкі ў адной гульні 
Крыніцы: 

## Узнагароды 
* Найлепшы баскетбаліст:  Аляксандр Кудраўцаў (Мінск-2006)
* Найлепшы трэнер:  Андрэй Крыванос (Мінск-2006)
* Найлепшы абаронца:  Аляксандр Кудраўцаў (Мінск-2006)
* Найлепшы форвард:  Роналдас Руткаўскас (Мінск-2006-2)
* Найлепшы цэнтравы:  Вадзім Мацюкевіч (Гродна-93)
* Найлепшы малады гулец (1992 г.н. і маладзейшыя):  Роналдас Руткаўскас (Мінск-2006-2)
* MVP фіналу чатырох:  Бобі Мэйз (Мінск-2006)

## Глядзі таксама 
* Кубак Беларусі па баскетболе 2011
* Першая ліга чэмпіянату Беларусі па баскетболе 2011/2012

## Спасылкі 
* 2011-2012

2012
Катэгорыя:2011 год у баскетболе
Катэгорыя:2012 год у баскетболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2011 годзе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2012 годзе
Гаўрыіл Лявонцьевіч Сугробаў

**Гаўрыіл Лявонцьевіч Сугробаў** (1906, Пензенская губерня, Расійская імперыя — 25 студзеня 1989) — дырэктар БДІНГ у 1938—1939 і 1949—1962.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў сялянскай сям’і. Скончыў педтэхнікум, а ў 1931 гісторыка-эканамічнае аддзяленне Маскоўскага педагагічнага інстытута. Пасля сканчэння аспірантуры пры кафедры эканамічнай геаграфіі Маскоўскага планавага інстытута (1936) быў накіраваны ў БДІНГ загадчыкам кафедры эканамічнай геаграфіі. Працаваў намеснікам дырэктара па вучэбнай рабоце, а з 1938 — дырэктарам. У верасні 1939 у сувязі з пастановай ЦК КП(б)Б і Саўнаркама БССР быў прызначаны намеснікам старшыні Дзяржплану пры СНК БССР. Падчас Вялікай Айчыннай вайны і ў 1949 працаваў у планавых органах Дзяржплана. У 1949 зноў стаў дырэктарам інстытута, адначасова загадваў кафедрай эканамічнай геаграфіі. За перыяд працы дырэктарам інстытута шмат увагі надаваў укамплектаванню яго высокакваліфікаванымі кадрамі, пытанням арганізацыі працы кафедр і паляпшэння навукова-даследчай працы. Сышоў на пенсію ў 1962.

## Узнагароды 
* Ордэн Чырвонай Зоркі
* Медаль «За перамогу над Германіяй у Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.»
* Медаль «За працоўную доблесць»

## Спасылкі 
* Інфармацыя на сайце БДЭУ

Катэгорыя:Рэктары БДЭУ
Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Імяніны

**Імяніны** — звычай урачыстага святкавання дня святога па хрысціянскім літургічным календары (святцам) або іншага дня, які традыцыйна асацыюецца з гэтым імем. Звычайна гэта звязана з пажаданнямі і падарункамі імянінніку.

Звычай папулярны як сярод праваслаўных, так і сярод каталікоў. Імяніны адзначаюцца, сярод іншага, у Балгарыі, Грэцыі, Швецыі, Польшчы, Чэхіі, Венгрыі,  Латвіі, Расіі, Украіне і іншых традыцыйна хрысціянскіх краінах.

Часам можна сустрэць сітуацыю, калі царква ўшаноўвае памяць розных святых з аднолькавымі імёнамі некалькі раз на год. Тады ў якасці імянін вызначаецца або дзень памяці аднайменнага святога, які ідзе першым пасля даты нараджэння чалавека, або дзень памяці найбольш вядомага і найбольш ушаноўваемага святога, у гонар якога пазней нават маглі атрымоўваць свае імёны і іншыя святыя. Асоба, названая ў гонар святога, дзень памяці якога прыпадае на дзень яе нараджэння, асобнага дня імянін не мае і адзначае іх разам з днём свайго нараджэння.

## Некаторыя найбольш вядомыя імяніны ў Беларусі 
* 25 студзеня — Таццяна (у гонар святой Таццяны Рымскай)
* 5 чэрвеня — Ефрасіння (у гонар святой Ефрасінні Полацкай)
* 7 ліпеня — Ян (у гонар нараджэння Яна Хрысціцеля)
* 24 ліпеня — Вольга (у гонар святой кіеўскай княгіні Вольгі)
* 12 ліпеня — Пётр и Павел (у гонар аднайменных апосталаў)
* 28 ліпеня — Уладзімір (у гонар святога кіеўскага князя Уладзіміра — хрысціцеля Русі)
* 2 жніўня — Ілля (у гонар хрысціянскага прарока)
* 29 верасня — Людміла (у гонар святой Людмілы Чэшскай)
* 9 снежня — Юрый (у гонар святога Юрыя Пераможца)
* 19 снежня і 22 мая — Мікалай (у гонар святога Мікалая Цудатворцы)

Катэгорыя:Святы паводле алфавіта
Катэгорыя:Імёны
Катэгорыя:Анамастыка
Свіслач Асіповічы

**Свіслач Асіповічы** — беларускі мужчынскі баскетбольны клуб з горада Асіповічы.

## Назвы 
* АЗАА (1992—1997)
* РТІ-АЗАА (1997—2000)
* АЗАА (2000—2011)
* СБК Асіповічы (2011—2012)
* Свіслач (2012—2014)

## Гісторыя 
У 1992 годзе ў Асіповічах на базе мясцовага завода аўтамабільных агрэгатаў быў створаны клуб АЗАА, што заявіўся ў Вышэйшую лігу чэмпіянату краіны. Яе аснову склалі навучэнцы мясцовай ДзЮСШ.

У 1997 годзе з-за фінансавых праблем мінскі клуб РТІ пераехаў у Асіповічы і аб’яднаўся з клубам АЗАА. У 2000 годзе РТІ вярнуўся ў Мінск. У Асіповічах быў адноўлены клуб АЗАА, які спачатку выступаў у Першай лізе, а ў 2002 годзе вярнуўся ў Вышэйшую лігу, дзе выступаў да 2014 года (у апошнія тры сезона клуб страціў фінансавую падтрымку ад завода аўтамабільных агрэгатаў і таму выступаў пад назвамі СБК «Асіповічы» і «Свіслач»).

## Дасягненні 
**Чэмпіянат Беларусі па баскетболе**
*  **Сярэбраны прызёр (1)** 2007/2008
*  **Бронзавы прызёр (5)** 2005/2006, 2006/2007, 2008/2009, 2009/2010, 2010/2011

**Кубак Беларусі па баскетболе**
*  **Фіналіст (3)**: 2008, 2009, 2012
*  **Бронзавы прызёр (1)** 2007

## Статыстыка выступленняў 
## Трэнеры 
* Валерый Гарэлікаў (1992—1993)
* Ігар Налівайка (1993)
* Міхаіл Санковіч (1993—1994)
* Сяргей Шайкоўскі (1994—1995)
* Яўген Арэхаў (1995—1996)
* Валерый Гарэлікаў (1996—1997)
* Анатоль Бутвілоўскі (1997—1998)
* Генадзь Самарскі (1998)
* Мікалай Бузлякоў (1998—1999)
* Анатоль Якубенка (1999—2000)
* Валерый Гарэлікаў (2000)
* Сяргей Шайкоўскі (2000—2004)
* Мікалай Бузлякоў (2004—2007)
* Андрэй Ольбрэхт (2007—2009)
* Ігар Галабурда (2009—2012)
* Андрэй Ольбрэхт (2012—2013)
* Мухарэм Вугдаліч (2013)
* Андрэй Ольбрэхт (2013—2014)

## Вядомыя баскетбалісты 
*  Дзмітрый Арзютаў (1993—1994, 1997—1999, 2001—2002)
*  Аляксандр Асіповіч (2005, 2008—2009)
*  Сяргей Багдановіч (1998—2000)
*  Сяргей Вабішчэвіч (2008—2010, 2012, 2013—2014)
*  Аляксандр Вярэніч (1998—2000, 2009—2010)
*  Павел Габрусевіч (2005—2006)
*  Ігар Галабурда (2001—2006)
*  Валерый Гандлін (2005—2007)
*  Валерый Гарэлікаў (1992—1996)
*  Кірыл Дыдзік (2000, 2009—2011)
*  Дзмітрый Зайцаў (2009—2010, 2011—2012)
*  Дзмітрый Калтуноў (1993—1994)
*  Вітаўтас Камарунас (2012—2013)
*  Георгій Кандрусевіч (1997—1999, 1999—2000, 2006—2008)
*  Андрэй Клемезь (1996)
*  Дзяніс Коршук (1997—1999)
*  Алег Крыванос (2007)
*  Арсеній Кучынскі (2010)
*  Аляксей Лашкевіч (1997—1999)
*  Віталь Маклакоў (1993—1994)
*  Яўген Машанкоў (1998—1999)
*  Юрый Мішукоў (2009—2010, 2012)
*  Андрэй Ольбрэхт (2005—2007, 2011—2013)
*  Аляксандр Падзерачоў (2007—2008)
*  Андрэй Плотнікаў (2005—2007)
*  Аляксей Пынцікаў (1998)
*  Фёдар Радэнка (1995—1997, 1999—2000, 2001—2005)
*  Сяргей Светнік (2004—2007)
*  Анатоль Свірыдаў (2005—2007, 2010—2012)
*  Кірыл Сітнік (2011—2012)
*  Павел Ульянка (1998—2000)
*  Валерый Хаменя (1997—1998)
*  Сяргей Чарыкаў (2006—2008, 2010—2011, 2012)
*  Сяргей Шайкоўскі (1992—1996)
*  Ілья Шарыпаў (2012—2013)
*  Дзмітрый Шпадарук (2004—2006)
*  Максім Шустаў (2012)
*  Канстанцін Яфрэмаў (2009—2011)

## Фарм-клубы 
## Спасылкі 
* Профіль на сайце Беларускай федэрацыі баскетбола
* Здесь живет баскет

Катэгорыя:Свіслач (баскетбольны клуб)
Пётр Абрамавіч Балабанаў

**Пётр Абрамавіч Балабанаў** (1897, г. Лазава, Кацярынаслаўская губерня, Расійская імперыя — 1942, Трасцянец) — беларускі вучоны, эканаміст, грамадскі дзеяч.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1897 годзе ў горадзе Лазава Кацярынаслаўскай губерні (цяпер Харкаўская вобласць ва Украіне).

У 1920-я гады намеснік наркама працы БССР. У 1925 годзе скончыў БДУ (факультэт грамадскіх навук). Затым быў старшынёй Петрыкаўскага райкама партыі, затым старшынёй акруговай планавай камісіі ў Мазыры, затым загадчыкам секцыяй культуры і навукі ў Дзяржплане БССР. У 1930—1933 гады ў якасці аспіранта і старэйшага навуковага супрацоўніка працаваў у Акадэміі навук БССР. З 1934 да 1940 года працаваў у Беларускім дзяржаўным інстытуце народнай гаспадаркі (БДІНГ) на выкладчыцкіх і адміністрацыйных пасадах (дацэнт, загадчык кафедры, намеснік дырэктара).

У 1939—1940 гадах быў дырэктарам Беларускага дзяржаўнага інстытута народнай гаспадаркі.

Летам 1941 года быў арыштаваны немцамі і ў 1942 годзе пакараны (спалены разам з іншымі ваеннапалоннымі ў Трасцянцы).

Браты яго жонкі — Гурыновіч М. П. і Гурыновіч А. Е. былі ў свой час адпаведна дацэнтам БДІНГ і міністрам замежных спраў БССР.

## Літаратура 
* 
## Спасылкі 
* Інфармацыя на сайце БДЭУ
* БАЛАБАНОВ ПЕТР АБРАМОВИЧ

Катэгорыя:Рэктары БДЭУ