Зоран Стэфанавіч

**Зо́ран Стефа́навіч** (; нар. 21 лістапада 1969, Лозніца, СФР Югаславія) — сербскі пісьменнік, выдавец і міжнародны культурны актывіст. Дэбютаваў у тэатры і кіно ў 1987 годзе. У 1994 годзе скончыў Факультэт драматычнага мастацтва (Універсітэт мастацтваў у Бялградзе). Пражывае ў Бялградзе.

Прэзідэнт Асацыяцыі драматургаў Сербіі (2022).

## Мастацкая творчасць 
Большая частка мастацкай спадчыны аўтара адносіцца да фантастыкі — у тэатры («Славянскі Арфей», серб. Словенски Орфеј; «Казка пра касмічным яйку», серб. Скаска о космичком јајету), коміксах («Трэці аргумент», серб. Трећи аргумент, на аснове аповяду Міларада Павіча; «Пад воўчым таўром», серб. Под вучјим жигом), у прозе («Праз Дрину, з іскрай у вачах», серб. Преко Дрине, с искром у оку; «Час шуму і лютасьці», серб. Време буке и беса), у кіно і на тэлебачанні («Вузкія сцежкі», серб. Уске стазе).

Другая ж частка прац — дакументальнай прыроды, напрыклад, тэлесерыял «Янусавы твар гісторыі», серб. Јанусово лице историје, або фільм «Жыцця Косці Гакмана», серб. Животи Косте Хакмана, і «Музыка Цішыні», серб. Музика Тишине.

Тэатральныя драмы, проза і графічныя раманы аўтара перакладзены на македонскую, румынскую, славенскую, англійскую, французскую і польскую мовы .

## Культурная дзейнасць 
Зоран Стэфанавіч — галоўны заснавальнік некалькіх міжнародных культурных сетак і выдавецкіх праектаў: «Праект Растка» (сетка лічбавых бібліятэк), «Размеркаваныя карэктары Еўропы» (міжнародная аблічбоўка культурнай спадчыны), «Праект Гутенберг Еўропа» (бэта-версія, грамадскія лічбавыя бібліятэкі), і падобных таварыстваў і арганізацый у галіне выдавецкай справы, лічбавання, лексікаграфіі і поп-культуры.

Не абмяжоўваючыся толькі Інтэрнетам, ён прымае актыўны ўдзел у шматлікіх культурных, навуковых і выдавецкіх праектах у Еўразіі з 1993 года, асабліва ў краінах былой Югаславіі, Румыніі, Балгарыі, Грэцыі, Украіне, Расіі, Польшчы, уключаючы і мерапрыемствы па захаванні культуры меншасцяў і племянных культур Еўразіі, і арганізацыю за «Балканскае культурнае сеціва» (сумесна з грэчаскім культурным актывістам і музычным прадзюсарам Нікасам Валканосам і іншымі калегамі).

Яго сацыяльная пазіцыя ўключае таксама актыўную абарону філасофіі «адкрытых крыніц» і вольных ведаў як «цывілізаванай асновы любога чалавечага грамадства». Актыўна падтрымлівае некалькі рэгіянальных Вікіпэдый, асабліва ва Усходняй Еўропе, яшчэ з моманту іх падставы.

## Узнагароды і прызнанні 
Як пісьменнік, драматург і сцэнарыст неаднаразова атрымліваў нацыянальныя і міжнародныя ўзнагароды, у тым ліку быў намінаваны на прэмію «Prix Europa» ў Берліне і «Prix Italia» у Рыме.

За сваю нацыянальную і міжнародную культурна-выдавецкую дзейнасць быў адзначаны больш за дваццаць разоў, у тым ліку ў намінацыі «United Nations World Summit Award», тройчы атрымліваў штогадовую ўзнагароду Таварыства інфарматыкаў Сербіі і дзесяць разоў — YU Web Top 50 прызнанне (SR Web Top 50).

## Выбраная бібліяграфія 
; Драматургічныя творы і радыёэфіры
* *Острвска прича*, 1987.
* *Викенд са Маријом Броз*, 1990.
* *Словенски Орфеј*, 1992.
* *Скаска о космичком јајету*, 1992.
* *Тачка сусрета*, 1992.
* *Снег није бео*, 2009.
* *Валцер за Олгу*, 2018.

; Кнігі драмы
* *Словенски Орфеј и друге драме*, «Знак Сагите», Београд, 1995.

; Раманы
* *Веригаши, роман о Нашима*, «Еверест медиа», Београд, 2012.

; Коміксы
* *Трећи аргумент* са Милорадом Павићем и цртачем Зораном Туцићем
** албуми, српски и енглески, «Бата» и «Орбис», Београд, и «Свети Сава», Лимасол, 1995;
** на енглеском Хеви Метал Магазин, Њујорк, 1998/1999/2000.
* *Под вучјим жигом*, цртач Антоан Симић
** *Стрипманиа*, магазин, Београд, 1996.
* *Кнез Липен*, цртач Синиша Бановић
** *Парабелум*, магазин, Сарајево, 2012.

; Гісторыя коміксаў і эстэтыка
* *Стрипови које смо волели: избор стрипова и стваралаца са простора бивше Југославије у XX веку*, критички лексикон, коауторски са Живојином Тамбурићем, Здравком Зупаном и Полом Граветом, *Омнибус*, Београд, 2011. (српски и енглески)

## Выбраная фільмаграфія 
; Сцэнарыі
* *Поздрави све који питају за мене*, документарни, 1987. (сарадник Зорану Ђорђевићу на сценарију)
* *Ars longa, vita brevis*, кратки играни, 1991.
* *Словенски Орфеј*, адаптација представе, 1992.
* *Јанусово лице историје* 1-3, документарна серија, 1993. Косценариста Срђан В. Стојанчев
* *Уске стазе*, кратки играни, 1995.
* *Животи Косте Хакмана*, документарни, 2005.
* *Музика тишине*, документарни, 2011.
* *Звона Саве Лозанића*, документарни, 2017.

; Вытворца
* *Мој мртви град*, документарни, 2000
* *Животи Косте Хакмана*, документарни, 2005
* *Музика тишине*, документарни, 2011.

; Кастынг
* *Ларго Винч*, 2008.

## Гл. таксама 
* Міларад Павіч

## Спасылкі 
* Мастацкая біяграфія на сайце Асацыяцыі сербскіх драматургаў (сербская)
* 
* Біяграфія на сайце «Праект Растка — Македонія»
* Орліч, Мілан. Дух над водамі: Праект Растка — кірылічная частка глабалізацыіух , Арттех-Свески, 2005 (сербская)
* Rastko Project, сербскі партал міжнароднай сеткі
* Стэфановіч, Зоран. Славенскі Арфей, драма, Prix Europa 2002, Берлін.
* Стэфановіч, Зоран. Казка пра касмічным яйку, драма, 1992 г.
* «Zoran w Belgradzie», № 9, 2008. Urbański, Andrzej, Reportaż, Korespondencja z ojcem # 9, 2008. (польская)
* Музыка маўчання , сайт паўнаметражнага дакументальнага фільма пра дзяцей з парушэннем слыху, якія навучаюцца пантаміме (2009)
* Жыцця Коста Хакман, інфармацыя пра мастацкі дакументальны фільм (2006)
* Зоран Стэфановіч — біяграфія

Катэгорыя:Драматургі Сербіі
Катэгорыя:Пісьменнікі Сербіі
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1969 годзе
Катэгорыя:Пісьменнікі Югаславіі
Катэгорыя:Сербскамоўныя пісьменнікі
Катэгорыя:Пісьменнікі-фантасты
Катэгорыя:Сцэнарысты Сербіі
Катэгорыя:Кіназнаўцы
Катэгорыя:Літаратуразнаўцы Сербіі
Катэгорыя:Літаратурныя крытыкі Сербіі
Катэгорыя:Журналісты Сербіі