open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ларэн

**Ларэн** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Жан Ларэн — французскі пісьменнік, паэт-дэкадэнт, журналіст, драматург
* Клод Ларэн — французскі мастак
* Сафі Ларэн — італьянская актрыса
Xbox (брэнд)

**Xbox** — гэта брэнд кампаніі Microsoft, пад якім выпускаецца серыя гульнявых кансоляў Xbox, а таксама сэрвісы Xbox Cloud Gaming, Xbox Network і Xbox Game Pass.

Пачаткам брэнда стала першая кансоль Xbox, прадстаўленая ў Злучаных Штатах у лістападзе 2001 года. Да мая 2006 года было прададзена 24 мільёны яе асобнікаў. Інтэграваны з ёй сэрвіс Xbox Live, запушчаны ў лістападзе 2002 года, дазволіў гуляць анлайн праз шырокапалоснае злучэнне. Другая кансоль брэнда пад назвай Xbox 360 была выпушчана ў 2005 годзе, станам на кастрычнік 2015 года было прададзена 86 мільёнаў яе асобнікаў. У 2012 годзе Microsoft запусціла сэрвісы Xbox Music і Xbox Video. Кансоль Xbox One, трэцяя з кансоляў брэнда, была выпушчана ў лістападзе 2013 года, было прададзена 58 мільёнаў адзінак.

Стратэгіяй Microsoft з’яўляецца выкарыстанне брэнда Xbox не толькі для гульнявых кансоляў, але і ў якасці агульнага брэнда для яе відэагульняў. Сэрвіс падпіскі на відэагульні Xbox Game Pass быў запушчаны 1 чэрвеня 2017 года. Сэрвіс прапануе гульні ад вялікай колькасці выдаўцоў, такіх як Namco, Capcom, WB Games, 2K Games. У лістападзе 2019 з’явіўся сэрвіс воблачных гульняў Xbox Cloud Gaming. Выдавец гульняў Microsoft Studios быў перайменаваны ў Xbox Game Studios у 2019 годзе.

Чацвёртая лінейка кансоляў брэнда Xbox — Xbox Series X і Series S — была выпушчана ў лістападзе 2020 года.

## Крыніцы 
## Знешнія спасылкі 
* 

Катэгорыя:Xbox
Сланечнікі

**Сланечнікі**:
* мн.л. ад *Сланечнік* 
* Сланечнікі (Ван Гог)
* Сланечнікі (фільм)
Рыбейран-дас-Невіс

**Рыбейран-дас-Невіс** () — муніцыпалітэт у Бразіліі, уваходзіць у штат Мінас-Жэрайс. Складовая частка мезарэгіёна Агламерацыя Белу-Арызонты. Уваходзіць у эканоміка-статыстычны мікрарэгіён Белу-Арызонты. Плошча - 154,180 км². Шчыльнасць насельніцтва - 2094,8 чал./км². Заснаваны 12 снежня 1953 года.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Бразіліі
Porrocaecum angusticolle

**Porrocaecum angusticolle** — від круглых чарвей сямейства , які паразітуе на птушках.

## Гаспадары 
*Porrocaecum angusticolle* з’яўляецца паразітам птушак, такіх як  і , а таксама была знойдзена ў наступных драпежнікаў:

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Паразіты птушак
Катэгорыя:Круглыя чэрві
Паўліста (Пернамбуку)

**Паўліста** () — муніцыпалітэт у Бразіліі, уваходзіць у штат Пернамбуку. Уваходзіць у склад мезарэгіёна Агламерацыя Рэсіфі. Уваходзіць у эканоміка-статыстычны мікрарэгіён Рэсіфі. Плошча — 94 км². Шчыльнасць насельніцтва — 3188 чал./км².

## Насельніцтва 
Катэгорыя:Гарады Бразіліі
Варанева

**Варане́ва** (, ) — былая вёска ў Крычаўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіла ў склад Лабковіцкага сельсавета.

Скасавана ў 1977 годзе, уключана ў гарадскую мяжу Крычава.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Крычаў
Гэта пачалося ў Неапалі

**«Гэта пачалося ў Неапалі»** () — амерыканскі мастацкі фільм у жанры рамантычнай камедыі, пастаўлены рэжысёрам Мелвілам Шавельзонам. Прэм’ера фільма адбылася 7 жніўня 1960 года.

## Сюжэт 
Адвакат Майкл Гамільтан прыязджае з Філадэльфіі ў Неапаль, каб уладзіць справы свайго памерлага брата Джозефа, з якім ён доўгі час не бачыўся. Ён прытрымліваецца невысокага меркавання пра італьянцаў, і яго прадузятасць узмацняецца, калі ад адваката Марыа Вітале ён даведаецца, што Джозеф, нягледзячы на ​​тое, што ў яго ў Філадэльфіі засталася жонка, завёў сям'ю ў Неапалі і пакінуў пасля сябе сына, васьмігадовага Нанда. Хлопчыка выхоўвае яго цётка, красуня Лючыя Курча. Даведаўшыся, што Лючыя працуе танцоркай у начным клубе на Капры, Гамільтан збіраецца забраць у яе Нанда і павезці ў Амерыку, аднак у выніку ўлюбляецца ў яе.

## Зноскі 
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы 1960 года
Выраб вясельнага каравая на Ваўкавышчыне

**Вясельны каравай** — важны элемент традыцыйнай культуры Ваўкавышчыны, які захаваў сваю актуальнасць да нашых дзён. Каравай з’яўляецца не толькі сімвалам шчасця і дабрабыту маладой пары, але і важным элементам лакальнай ідэнтычнасці.

## Апісанне 
Вясельны каравай на Ваўкавышчыне — гэта не проста хлеб, а сапраўдны твор мастацтва. Ён выпякаецца ўручную з выкарыстаннем традыцыйных тэхналогій і ўпрыгожваецца мясцовымі матывамі: кветкамі, птушкамі (часта лебедзямі як сімваламі вернасці) і іншымі элементамі, якія адлюстроўваюць прыгажосць роднай прыроды. Каравай мае сакральнае значэнне, сімвалізуючы шчасце, дабрабыт і адзінства сям’і.

Традыцыя выпякання вясельнага каравая мае глыбокія карані. Яшчэ ў мінулым стагоддзі каравай быў неад’емнай часткай вяселля, якое гулялі на працягу трох дзён. Каравай выпякалі напярэдадні вяселля, а яго форма і стан (роўны ці крывы) маглі прадказаць будучыню маладой пары. Кожны каравай меў сваё значэнне, а яго колькасць залежала ад колькасці гасцей.

## Сучаснае бытаванне 
Сёння традыцыя вясельнага каравая застаецца папулярнай на Ваўкавышчыне. Каравайніцы, такія як Ірына Гецольд, Яўгенія Прохар, Валянціна Поух і Тамара Карнацэвіч, працягваюць выпякаць караваі, выкарыстоўваючы традыцыйныя рэцэпты і тэхналогіі. Іх працы дэманструюцца на мясцовых, абласных і рэспубліканскіх мерапрыемствах, такіх як фестывалі «Дажынкі», Траецкі кірмаш і іншыя.

Традыцыя вясельнага каравая на Ваўкавышчыне з'яўляецца ўнікальнай дзякуючы сваёй глыбокай сувязі з мясцовым ландшафтам і культурай. Каравай не толькі выконвае эстэтычную функцыю, але і захоўвае сакральнае значэнне, з'яўляючыся сімвалам шчасця і адзінства.

Каравай застаецца важным элементам мясцовай культуры, які аб’ядноўвае супольнасць і прыцягвае ўвагу турыстаў. Традыцыя выпякання каравая падкрэслівае важнасць захавання нематэрыяльнай культурнай спадчыны Беларусі.

## Арганізацыі, якія падтрымліваюць традыцыю 
* Аддзел ідэалагічнай работы, культуры і па справах моладзі Ваўкавыскага райвыканкама
* Раённы метадычны цэнтр народнай творчасці
* Мацвееўскі сельскі Цэнтр культуры і дасугу
* Сельскі Цэнтр культуры і дасугу пас. Юбілейны
* Субацкі сельскі Цэнтр культуры і дасугу
* Краснасельскі Дом культуры

## Перадача традыцыі 
Традыцыя выпякання каравая перадаецца з пакалення ў пакаленне. Майстрыхі навучаюць сваіх дзяцей і ўнукаў, а таксама праводзяць майстар-класы для ўсіх жадаючых. Напрыклад, Ірына Гецольд навучыла сваіх суседак і пляменніцу, а Яўгенія Прохар перадала свае веды дачцэ.

## Крыніца 
https://living-heritage.by/nks/3329/

Катэгорыя:Культура Ваўкавыскага раёна
Чубатка пустая

**Чубатка пустая** (*Corydalis cava*) — від шматгадовых кветкавых раслін падсямейства .

## Назвы 
Вядома пад рознымі беларускімі назвамі: чубатка пустая, ці чубатка цыбульная, ці чубатка палявая, ці пятрушка, ці рутка лесавая белая.

## Апісанне 
Вырастае да вышыні 10-30 см. Цвіце ранняй вясной — заканчваюць вегетацыю да з’яўлення лісця ў дрэвавых парод. З спадзістага падземнага клубня вырастае кветканоснае сцябло з двума светла-зялёнымі двойчы трайчастымі лісткамі і гронкападобных верхавінным суквеццем.

Кветкі своеасаблівай будовы, з шпоркай. Калякветнік двайны, аднак чашачка рана ападае, пялёсткі чатыры, тычынкі дзве. Цвіце ў сакавіку — красавіку, апыляецца насякомымі з доўгімі хабаткамі. Афарбоўка кветак ад белых і крэмавых да пурпурна-фіялетавых і бэзавых.

Плод — струкападобная каробачка.

## Выкарыстанне 
Цэніцца як ранневеснавы меданос і дэкаратыўная расліна. Ён можа ўпрыгожыць паркі, лесапаркі і сады. Расліну масава збіраюць у букеты, часта вырываючы разам з клубнем, што прыводзіць да яе знішчэння. Таму расліна мае патрэбу ў ахове. Але здараецца, што яна запаўняе шырокія плошчы сярод лесу.

## Распаўсюджанне 
Тыповая расліна цяністых шыракалістых лясоў. Часцей за ўсё яе можна ўбачыць у дубровах, расце і сярод хмызнякоў. Для свайго развіцця патрабуе шмат святла, з’яўляецца рана вясной, калі дрэвы яшчэ бязлісцевыя.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* https://web.archive.org/web/20100524172225/http://navesni.com.ua/article/print-65.html

Катэгорыя:Дэкаратыўныя расліны
Катэгорыя:Меданосныя расліны
Катэгорыя:Чубатка
Шавельская аперацыя

**Шаўляйская аперацыя** — наступальная аперацыя войск 1-га Прыбалтыйскага фронта (генерал арміі І. Х. Баграмян) 5—31 ліпеня 1944 года; састаўная частка Беларускай аперацыі.

Удзельнічалі арміі: 6-я гвардзейская (генерал-палкоўнік І. М. Чысцякоў, 43-я (генерал-лейтэнант А. П. Белабародаў), 2-я гвардзейская (генерал-лейтэнант П. Г. Чанчыбадзэ), 51-я (генерал-лейтэнант Я. Р. Крэйзер).

## Ход аперацыі 
Пасля завяршэння Полацкай аперацыі і выхаду на рубеж Друя, на захад ад Варапаева, возера Нарач войскі 1-га Прыбалтыйскага фронту без аператыўнай паўзы пачалі Шаўляйскую аперацыю. Войскі 6-й гвардзейскай арміі, што перайшлі ў наступленне ў напрамку на Даўгаўпілс, вызвалілі 6 ліпеня горад Браслаў, 8 ліпеня гарадскі пасёлак Відзы, 9 ліпеня гарадскі пасёлак Друя. Наступаўшыя на галоўным напрамку войскі 43-й арміі вызвалілі 5 ліпеня горад Паставы, 7 ліпеня горад Швенчоніс, 9 ліпеня гарадскі пасёлак Лынтупы і горад Уцена і перарэзалі чыгунку Даўгаўпілс — Вільнюс, 18 ліпеня фарсіравалі раку Швянтойі; у выніку ў абароне праціўніка на шаўляйскім напрамку ўтварыўся пралом. 20 ліпеня на гэтым напрамку ў бітву ўведзены 51-я і 2-я гвардзейская арміі, якія мелі задачу нанесці галоўны ўдар на Шаўляй, з поўдня іх наступленне забяспечвала 39-я армія (генерал-палкоўнік І. І. Люднікаў) 3-га Беларускага фронту наступаўшая на Каўнас. Злучэнні 51-й арміі 22 ліпеня авалодалі горадам Панявежыс і разам з часцямі 3-га гвардзейскага механізаванага корпуса 27 ліпеня — горадам Шаўляй (10 злучэнняў і часцей атрымалі ганаровыя найменні «Шаўляйскіх»). Часці 6-й гвардзейскай арміі разам з часцямі 4-й ударнай арміі 2-га Прыбалтыйскага фронту 27 ліпеня вызвалілі Даўгаўпілс. Пасля гэтага войскі 1-га Прыбалтыйскага фронту, выконваючы ўказанні Стаўкі Вярхоўнага Галоўнакамандавання, разгарнулі наступленне галоўнымі сіламі на Рыгу, левым крылом на Клайпеду. Часці 3-га гвардзейскага механізаванага корпуса разам з войскамі 51-й арміі вызвалілі горад Елгава і 31 ліпеня выйшлі да Рыжскага заліва.

## Вынікі аперацыі 
У выніку Шаўляйскай аперацыі савецкія войскі вызвалілі часткі Браслаўскага і Пастаўскага раёнаў БССР, нанеслі паражэнне праціўніку на шаўляйскім напрамку, прасунуліся ад 100 да 400 км і вызвалілі значную частку Літоўскай ССР і Латвійскай ССР  з выхадам да Рыжскага заліва, выканалі пастаўленую перад імі мэту — перакрылі ўляхі адступлення нямецкай групе армій «Поўнач», адрэзалі яе ад Усходняй Прусіі.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Бітвы паводле алфавіта
Катэгорыя:Бітвы СССР
Катэгорыя:Бітвы Германіі
Катэгорыя:Ліпень 1944 года
Катэгорыя:Беларуская аперацыя (1944)
Аіда (фільм-опера, 1953)

**«Аі́да»** () — каляровы мастацкі кінафільм-опера рэжысёра Клементэ Фракасі, пастаўлены ў 1953 годзе, экранізацыя аднайменнай оперы Джузэпэ Вердзі. Загалоўную сольную вакальную партыю выконвае Рэната Тэбальдзі.

## Сюжэт 
Кінафільм-опера з'яўляецца экранізацыяй оперы «Аіда» Джузэпэ Вердзі, напісанай на лібрэта Антоніа Гісланцані па сцэнарыі егіптолага О. Ф. Марыета.

Музыка ў фільме скарочана, а для ўведзенай сцэны бою егіпцян з эфіопамі, якая адсутнічае ў оперы, скарыстана музыка з трэцяга акту.

У 1987 годзе фільм быў паказаны на 40-м Канскім кінафестывалі ў пазаконкурснай праграме.

## Зноскі 
Катэгорыя:Фільмы 1953 года
За бортам (фільм, 1987)

**«За бортам»** () — кінафільм рэжысёра Гары Маршала 1987 года з Голдзі Хоўн і Куртам Раселам у галоўных ролях.

Нягледзячы на ​​​​неадназначныя водгукі, фільм меў касавы поспех. Некаторыя лічаць *«За бортам»* класікай, і яго некалькі разоў пераздымалі.

## Сюжэт 
Джаана Стэйтан — маладая, прыгожая, але пагардлівая і шалапутная мільярдэрка, уладальніца раскошнай яхты. Калі судна спыняецца для рамонту ў невялікім мястэчку, яна наймае цесляра Дзіна, каб той зрабіў некаторыя пераробкі ў яе гардэробнай. Аднак замест платы за працу Дын літаральна вылятае за борт — бо Джаана заўсёды і ўсім незадаволеная. Выйшаўшы ноччу на палубу, Джаана падае за борт, ніхто гэтага не заўважае, і яхта сплывае. Пазней яе ратуюць, але яна цалкам страчвае памяць. Дын ажыццяўляе план помсты: забірае Джаану з бальніцы і аб’яўляе сваёй жонкай і маці сваіх чатырох нязносных сыноў.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы ЗША 1987 года
Катэгорыя:Рамантычныя кінакамедыі
Катэгорыя:Фільмы-меладрамы ЗША
Катэгорыя:Кінакамедыі ЗША
Катэгорыя:Фільмы, музыку да якіх напісаў Алан Сільвестры
Дзмітрый Зіноўевіч Цёмкін

**Дзмітрый Зіноўевіч Цёмкін** (; ) — амерыканскі  руска-яўрэйскага паходжання, які ўнёс вялікі ўклад у развіццё кінамузыкі. Чатырохразовы ўладальнік прэміі «Оскар».

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў горадзе Крэмэнчук Палтаўскай губерні (Расійская імперыя) у яўрэйскай сям’і.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 
*
Дымніца казіная

**Дымніца казіная** (*Fumaria capreolata*) — від кветкавых раслін падсямейства . Відавы эпітэт паходзіць ад  — «вусаты».

## Апісанне 
Аднагадовая травяністая расліна, якая дасягае вышыні росту ад 20 да 100 сантыметраў. Сцябло голае, павойнае або паўзучае. Лісце пёрыста-рассечанае. Гермафрадытныя кветкі зігаморфныя. Суквецці ўтрымліваюць да 20 з фіялетавымі кончыкамі ад белага да крэмавага колеру кветак, якія з’яўляюцца вясной і летам. Яны паступова становяцца ружовы пасля апылення. Вяночак (9) 10-12 (13) мм. Плады ад 2 да 3 мм.

## Распаўсюджанне 
**Радзіма**. Еўропа: Бельгія; Швейцарыя; Ірландыя; Аб’яднанае Каралеўства; Албанія; Боснія і Герцагавіна; Харватыя; Грэцыя; Італія; Славенія; Францыя; Партугалія; Іспанія [у тым ліку Канарскія астравы]; Паўночная Афрыка: Алжыр; Егіпет; Лівія; Марока; Туніс; Заходняя Азія: Кіпр; Егіпет-Сінай; Ізраіль; Ліван; Турцыя. Каўказ: Грузія. **Натуралізаваны**: Аўстралія; Новая Зеландыя; Славакія; Аргенціна; Чылі; Уругвай.

Любіць глебы, багатыя азотам. Расце на пашах.

## Галерэя 

Файл:Fumaria_capreolata2.jpg
Файл:Fumaria_capreolata_-_Moinhos_da_Rocha_Tavira_Portugal_01.JPG
Файл:Fumaria_capreolata_Sturm49.jpg
Файл:Fumaria_capreolata_seed.jpg

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Flora Vascular 
* Euro+Med Plantbase 
* Germplasm Resources Information Network (GRIN) 

Катэгорыя:Флора Каўказа
Катэгорыя:Флора Еўропы
Катэгорыя:Флора Паўночнай Афрыкі
Катэгорыя:Дымніцавыя
Цёмкін

**Цёмкін** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Андрэй Іванавіч Цёмкін — савецкі беларускі дзяржаўны дзеяч.
* Дзмітрый Зіноўевіч Цёмкін — амерыканскі кампазітар руска-яўрэйскага паходжання.
Сезон 2017/2018 ЖГК Гомель

У сезоне 2017/2018 жаночы гандбольны клуб «Гомель» з горада Гомель прымаў удзел:
* Чэмпіянат Беларусі 2017/2018 (**Сярэбраны прызёр**),
* Кубак Беларусі 2018 (**Фіналіст**).

## Склад каманды 
* Валянціна Кумпель (1989)
* Лілія Бурдук (1989)
* Ірына Дронава (1981)
* Крысціна Місачэнка (1997)
* Тэадора Здраўковіч (1996, Сербія)
* Крысціна Ахраменка (1995)
* Яна Шубёнак (1995)
* Вікторыя Шаманоўская (1993)
* Алена Агбаба (1997, Сербія)
* Наталля Падасінава (1988)
* Леся Смолінг (1994, Украіна)
* Марыя Агбаба (1995, Сербія)
* Вольга Вінакурава (1994)
* Ганна Рэдзька (1989, Украіна)
* Таццяна Цырыбка (1989)
* Дар’я Воранава (2000)
* Кацярына Дронава (2001)
* Вольга Нікіціна (1996, з 7 лістапада 2017 года)
* Анастасія Сівуха (2002)
* Эліза Слаўта (1997)
* Юлія Голубева (1994, Расія, да 13 лістапада 2017 года)

## Трэнеры каманды 
*  Томаж Чатэр (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2016/2017 ЖГК Гомель
* Сезон 2018/2019 ЖГК Гомель

## Спасылкі 
* Кубок ЕГФ. Дождемся ли «группы»?
* EHF CUP 2017-18 HC Gomel
* EHF CL 2017-18
2017/2018
Гомель
Катэгорыя:2017 год у Гомелі
Катэгорыя:2018 год у Гомелі
Альфрэд Ньюман

**Альфрэд Ньюман** (; ) — амерыканскі ,  і аранжыроўшчык, а таксама ўплывовы кіраўнік музычнага аддзела кінакампаніі «20th Century Fox», 9-разовы лаўрэат прэміі «Оскар» за найлепшую музыку, а ўсяго ён быў намінаваны 45 разоў. Адзін з васьмі кампазітараў у гісторыі сусветнага кінематографа, якія атрымалі гэтую ўзнагароду два гады запар. Бацька кінакампазітара Томаса Ньюмана.

## Зноскі 
## Спасылкі 
*
Дзве ночы з Клеапатрай

**Дзве ночы з Клеапатрай** () — італьянскі фільм 1953 года рэжысёра Марыа Матолі.

## Сюжэт 
Царыца Егіпта Клеапатра — жонка імператара Марка Антонія, калі ён праводзіць ваенныя паходы, праводзіць ночы ў кампаніі аднаго са сваіх целаахоўнікаў, якога на наступны дзень знаходзяць атручаным, каб ён нічога не змог расказаць. Рымскі салдат Чэзарэ, які таксама служыць у ахове, таксама трапляе ў пакоі царыцы.

## У ролях 
* Сафі Ларэн — Клеапатра / Ніска
* Альберта Сордзі — Цэзарына
* Паўль Мюлер — Тортул
* Этара Мані — Марк Антоній

## Зноскі 
Катэгорыя:Фільмы 1953 года
Сезон 2017/2018 ГК БНТУ-БелАЗ

У сезоне 2017/2018 жаночы гандбольны клуб «БНТУ-БелАЗ» з горада Мінска прымаў удзел:
* Чэмпіянат Беларусі 2017/2018 (**Чэмпіён**),
* Кубак Беларусі 2018 (**Уладальнік**).

## Склад каманды 
* Алеся Сафонава (1979)
* Юлія Шут (1994)
* Марыя Траян (2000)
* Наталля Гесць (1994)
* Рэгіна Кудраўцава (1989, Расія)
* Таццяна Рудкоўская (1997)
* Зарына Міхайлоўская (1999)
* Паліна Траян (2000)
* Валерыя Гутава (1996)
* Лілія Арцюховіч (1987)
* Дэбара Аруквэ (1996)
* Юлія Ганічкіна (1989, Расія)
* Ганна Голубева (1993, Расія)
* Марыя Канавал (1997)
* Анастасія Мазго (1995)
* Сняжана Сняжко (2000)
* Ганна Сухамірава (1984)
* Анастасія Грахоўская (1996)
* Дзіяна Шаг (2000)
* Вольга Нікіціна (1996, 6 лістапада 2017 года пакінула клуб)
* Алена Жук (2000)

## Трэнеры каманды 
*  Канстанцін Шаравараў (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2016/2017 ГК БНТУ-БелАЗ
* Сезон 2018/2019 ГК БНТУ-БелАЗ

## Спасылкі 
* Кубок ЕГФ. Дождемся ли «группы»?
* EHF CUP 2017-18	BLR	► BNTU-BelAZ Minsk Reg. (BLR)
2017/2018
БНТУ-БелАЗ
Катэгорыя:2017 год у Мінску
Катэгорыя:2018 год у Мінску
Мсціслаўскія

**Яўнутавічы** або **Заслаўскія**, пазней **Мсціслаўскія**, таксама **Заслаўскія Мсціслаўскія** — княжацкі род літоўскага паходжання, галіна Гедзімінавічаў.

**Яўнутавічы** — традыцыйнае імя па дзедзе, потым родапачынальніку. Прозвішча-тытул **Заслаўскія** — ад Заслаўя пад Менскам, атрыманага ў сярэдзіне XIV ст.. Прозвішча-тытул **Мсціслаўскія** — ад Мсціслава, атрыманага ў 1499 годзе. Умоўныя найменні роду — **Яўнутавічы Заслаўскія** і **Заслаўскія Мсціслаўскія** — ужываюць для ўнікання памылковага атаяснення з Астрожскімі-Заслаўскімі на Валыні (галіной Рурыкавічаў) і Лугвенавічамі Мсціслаўскімі (іншай галіной Гедзімінавічаў).

У снежні 1341 года па смерці вялікага князя літоўскага Гедзіміна велікакняжацкі сталец атрымаў яго сын Яўнут. Зімой 1344—1345 гадоў браты Альгерд і Кейстут скінулі Яўнута з вялікага княжання, ён уцёк у Вялікае Княства Маскоўскае. У 1347 годзе Яўнут вярнуўся, прымірыўся з братамі і атрымаў ад іх ва ўдзел Заслаўскае княства.

Паводле Яна Тэнгоўскага, Яўнут меў трох сыноў — Сямёна, Рыгора і Міхаіла Яўнутавічаў. Заслаўе ў спадчыну па бацьку атрымаў Міхаіл, які такім чынам стаў родапачынальнікам роду Заслаўскіх.

У 1499 годзе прапраўнук Яўнута — Міхаіл Іванавіч Заслаўскі ажаніўся з мсціслаўскай княжной Ульянай Іванаўнай і атрымаў ад вялікага князя Аляксандра частку Мсціслаўскага княства, удзела нябожчыка-цесця Івана Юр’евіча Лугвенавіча, апошняга з мужчынскай лініі мсціслаўскіх князёў Лугвенавічаў.

У 1526 годзе сын Міхаіла Іванавіча Заслаўскага-Мсціслаўскага — Фёдар Міхайлавіч Мсціслаўскі, не паразумеўся з бацькам і ўцёк у Маскву, дзе атрымаў шматлікія маёнткі і ажаніўся з казанскай княжной Анастасіяй. Маскоўская галіна роду Заслаўскіх-Мсціслаўскіх згасла на чацвёртым калене ў першай паловы XVII ст.

## Радавод Яўнутавічаў Заслаўскіх-Мсціслаўскіх 
## Крыніцы 
## Літаратура 
* *Мяцельскi А. А.* Мсціслаўскае княства і ваяводства ў XII—XVIII стст. — Мн.: Беларуская навука, 2010. — 664 с.
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Гедзімінавічы
Гета ў Ружанах

**Гета ў Ружанах** (восень 1941 — 2 лістапада 1942) — яўрэйскае гета, месца прымусовага перасялення яўрэяў горада Ружаны Пружанскага раёна і бліжэйшых населеных пунктаў падчас Халакосту.

## Гісторыя 
Паводле перадваеннага перапісу 1939 года ў Ружанах з 5000 жыхароў яўрэяў было каля 80 % — 3900 чалавек, якіх таксама шмат жыло і ў дзвюх суседніх вёсках — Паўлава і Канстанцінава (Ружанскі пассавет). Пасля нямецкай акупацыі Польшчы яўрэйскае насельніцтва Ружан рэзка ўзрасло з-за яўрэяў-бежанцаў з захаду) чэрвеня 1941 года і знаходзіліся пад акупацыяй больш за тры гады — да 13 (12) ліпеня 1944 года.

Увосень 1941 года немцы, рэалізуючы нацысцкую праграму знішчэння яўрэяў, арганізавалі ў мястэчку гета. Яўрэі былі сагнаныя ў раён заходняй часткі горада, межы якога пад страхам смерці вязні не мелі права пакідаць — больш за 4000 чалавек. Туды ж была адпраўлена і частка яўрэяў з бліжэйшых населеных пунктаў — у тым ліку, з вёсак Паўлава і Канстанцінава, са Слоніма і Косава.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

Ружаны
Катэгорыя:Гісторыя Пружанскага раёна
Катэгорыя:Ружаны
Сан-Вісенты (Сан-Паўлу)

**Сан-Вісенты** () — муніцыпалітэт у Бразіліі, уваходзіць у штат Сан-Паўлу. Складовая частка мезарэгіёна Агламерацыя Сан-Паўлу. Уваходзіць у эканоміка-статыстычны мікрарэгіён Сантус. Плошча — 148,424 км². Шчыльнасць насельніцтва — 2.219,1 чал./км².
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Бразіліі
Марк Карні

**Марк Джозэф Карні** (; ) — канадскі і брытанскі эканаміст, банкір, палітычны і дзяржаўны дзеяч. Лідар Ліберальнай партыі Канады, Прэм’ер-міністр Канады (з 2025 года). У 2008—2013 гадах узначальваў Банк Канады, у 2013—2020 гадах — кіраўнік Банка Англіі. Пасля перамогі 9 сакавіка 2025 года на ўнутрыпартыйных выбарах, 14 сакавіка Марк Карні змяніў Джасціна Трудо на пасадзе Прэм’ер-міністра Канады.

## Зноскі 
## Спасылкі
Сан-Вісенты (Мадэйра)

**Сан-Вісенты** () — пасёлак на поўначы вострава Мадэйры, у Аўтаномным рэгіёне Мадэйры (Партугалія). Адміністрацыйны цэнтр аднайменнага раёна (муніцыпалітэта), плошча - 78,70 км², які мяжуе на захадзе з муніцыпалітэтам Порту-Моніш, на поўначы — абмываецца Атлантычным акіянам, на ўсходзе мяжуе з муніцыпалітэтамі Камара-ды-Лобуш, Рыбейра-Брава, Понта-ду-Сол.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Муніцыпалітэты Мадэйры
Узброеныя сутыкненні ў Заходняй Сірыі (сакавік 2025)

6 сакавіка 2025 года абвастрылася абстаноўка ў Заходняй Сірыі, што было выклікана сутыкненнямі ў горадзе Джаблех пад Латакіяй.

## Ход падзей 
Пасля стварэння пераходнага ўрада пад кіраўніцтвам тагачаснага эміра Хаят Тахрыр аш-Шама Ахмеда аш-Шараа пачаліся сутыкненні паміж урадавымі сіламі і праасадаўцамі, асабліва ў рэгіёнах са значнай колькасцю алавітаў. 5 сакавіка ў лясных раёнах правінцыі Латакія адбылося шмат пажараў, прычым пераходны ўрад абвінаваціў прыхільнікаў зрынутага прэзідэнта Башара Асада ў падпалах.  

На наступны дзень узброеная праасадаўская групоўка, звязаная з Сухелем аль-Хасанам (па мянушцы «Тыгр»), здзейсніла напад на горад Латакія. У адказ на гэтую атаку верталёты ВПС Сірыі нанеслі авіяўдары па вёсцы Бейт-Ана. У выніку сутыкненняў у вёсцы адзін супрацоўнік сіл бяспекі забіты і двое параненыя. Лідары алавітаў заклікалі да мірных пратэстаў супраць на авіяўдараў.

SOHR паведаміла пра засаду ў Джабле, недалёка ад горада Латакія, у выніку якой загінулі па меншай меры 16 супрацоўнікаў службы бяспекі і чатыры мірных жыхара, прычым дзесяткі байцоў, верных Асаду, былі забітыя або параненыя ў сутыкненнях. Урад заявіў, што ён арыштаваў лаяльнага былому рэжыму генерала Ібрагіма Хувейджы, кіраўніка разведвальнага ўпраўлення ВПС у 1987—2002 гадах і падазраванага ў забойстве ў 1977 годзе лідара ліванскіх друзаў Камаля Джумблата. 

Сірыйскаму пераходнаму ўраду ўдалося вярнуць сабе некаторыя раёны, такія як ваенна-марскі каледж Джабла, але ў самім горадзе па-ранейшаму заставалася значная прысутнасць баасістаў, якія працягвалі здзяйсняць напады на ўрад. Сірыйскі народны супраціў заявіў, што ўзяў пад кантроль шматлікія вёскі ў Джабаль-аль-Алавііне і пашырыў сферу сваіх аперацый да Мас’яфа ў сельскай мясцовасці Хамы

8 сакавіка Сірыйская сетка па правах чалавека (SNHR) паведаміла, што ў перыяд з 6 па 8 сакавіка праўрадавыя ўзброеныя апалчэнцы забілі 164 мірныя жыхары. Групы лаяльных Асаду забілі 26 мірных жыхароў і 121 паліцэйскага Службы агульнай бяспекі Сірыі. Сірыйская абсерваторыя па правах чалавека (SOHR) заявіла, што сірыйскія сілы бяспекі і праўрадавыя баевікі ўчынілі забойства больш за 700 мірных жыхароў алавітаў у частках сельскай мясцовасці Латакіі ў папярэднія дні.

У пошуках прытулку мірныя алавіты беглі на расійскую авіябазу Хмеймім.

Тым часам сірыйскі журналіст Муса аль-Амар паведаміў заб завяршэнні ваенных дзеянняў у прыбярэжным рэгіёне Сірыі.

Раніцай 10 сакавіка Мінабароны Сірыі абвясцілі аб завяршэнні ваеннай аперацыі ў гэтым раёне

## Гл. таксама 
* Масавыя забойствы сірыйскіх алавітаў (2025)

## Крыніцы 
Катэгорыя:Бітвы грамадзянскай вайны ў Сірыі
Катэгорыя:Сакавік 2025 года
Corydalis cheilanthifolia

**Corydalis cheilanthifolia** — від раслін падсямейства . Шматгадовая расліна з карэнішчам. Расце ў Заходнім і Цэнтральным Кітаі.

## Апісанне 
Лісце па форме нагадвае лісце прадстаўнікоў роду , у гонар якога расліна і названа. Лісткі становяцца бронзавымі і захоўваюцца на працягу зімы. Кветкі жоўтыя і распускаюцца доўгімі прамымі гронкамі на голых сцеблах з сярэдзіны вясны да пачатку лета. Насенне з  знаходзяцца ў доўгіх тонкіх каробачках.

## Галерэя 

Файл:Corydalis_cheilanthifolia_pod.jpg|alt=pod and seeds with elaiosomes|Каробачкі і насенне з элаясомамі

## Крыніцы 
Катэгорыя:Чубатка
Глатальная тэорыя

**Глатальная тэорыя** — гіпотэза, якая рэінтэрпрэтуе рэканструкцыю праіндаеўрапейскіх змычных зычных. Была высунута ў пачатку 1970-х Тамазам Гамкрэлідзэ і Вячаславам Іванавым, а таксама незалежна ад іх Полам Хоперам.

## Апісанне 
Згодна з глатальнай тэорыяй, рэканструяваныя традыцыйна тры серыі індаеўрапейскіх змычных зычных:
* I звонкія неаспірыраваныя, II звонкія аспірыраваныя, III глухія,
— рэінтэрпрэтуюцца ў выглядзе серый:
* I (глухія) абруптыўныя, II звонкія, III глухія.

## Гл. таксама 
* Закон Вінтэра
* Закон Лахмана
* Гіпотэза Гамкрэлідзэ — Іванава

## Крыніцы 
## Літаратура 
* *Бомхард А. Р.* Современные направления реконструкции праиндоевропейского консонантизма // Вопросы языкознания, 1988, № 2.
* *Бурлак С. А., Старостин С. А.* Сравнительно-историческое языкознание. — Москва: Академия, 2005.
* *Гамкрелидзе Т. В., Иванов Вяч. Вс.* Индоевропейский язык и индоевропейцы. Реконструкция и историко-типологический анализ праязыка и протокультуры. Т. I—II. Тбилиси, 1984.
* *Гамкрелидзе Т. В., Иванов Вяч. Вс.* Лингвистическая типология и реконструкция системы индоевропейских смычных // Конференция по сравнительно-исторической грамматике индоевропейских языков (12—14 дек.). Предварительные материалы. М., 1972.
* *Одри Ж.* Типология и реконструкция // Новое в зарубежной лингвистике. Вып. 21. Новое в зарубежной индоевропеистике. М., 1988;
* *Хоппер П. Дж.* Типология праиндоевропеиского набора сегментов // Новое в зарубежной лингвистике. Вып. 21. Новое в зарубежной индоевропеистике. М., 1988;
* *Хоппер П. Дж.* Языки «Decem» и «Taihun»: индоевропейская изоглосса // Новое в зарубежной лингвистике. Вып. 21. Новое в зарубежной индоевропеистике. М., 1988;
* *Эдельман Дж. И.* Глоттальная теория // Большая российская энциклопедия
* Charles M. Barrack, *The Glottalic Theory revisited: a negative appraisal*, Indogermanische Forschungen, 2002, 76-95.
* Charles M. Barrack, *The Glottalic Theory revisited: a negative appraisal.Part II:The typological fallacy underlying the Glottalic Theory*, Indogermanische Forschungen, 2003, 1—16.
* *Hopper P. J.* Glottalized and murmured occlusives in Indo-European // Glossa. An International Journal of Linguistics, 1973, Vol. 7, № 2.
* *Th. V. Gamkrelidze, Vjac. V. Ivanov*, Indo-European and the Indo-Europeans. A Reconstruction and Historical Analysis of a Proto-Language and a Proto-Culture. Parts I, II (Trends in Linguistics. Studies and Monographs 80), Berl.; New York, 1995.

Катэгорыя:Праіндаеўрапейская мова
Araneus alsine

**Araneus alsine** — від павукоў-крыжавікоў сямейства .

## Апісанне 
Невялікія павукі, даўжыня самкі — 8-10 мм. Галавагрудзі і ногі — бурыя, брушка — амаль аднакалярова белае. У тарфяных балотах працягвае свае шырокія і моцныя лоўчыя сеткі паміж асобнымі дрэвамі.

## Арэал 
Сустракаецца ў краінах умераных шырот Палеарктычнага рэгіёна. Від унесены ў Чырвоную кнігу Ленінградскай вобласці.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Павукападобныя Еўразіі
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1802 годзе
Катэгорыя:Павукі-кругапрады
Дэнацыяналізацыя

**Дэнацыяналізацыя** () — страта нацыянальна-спецыфічнага ў культуры, мове, побыце і г.д. народа ў выніку свядомай дзяржаўнай палітыкі ці ад кантактаў з іншымі народамі ў розных сферах іх грамадскага жыцця.

## Дэнацыяналізацыя беларусаў 
У гісторыі беларускага народа ў перыяд Рэчы Паспалітай прапольскія дзяржаўныя колы і высокія асобы каталіцкага духавенства ў мэтах паланізацыі насаджалі сярод беларускага насельніцтва польскую культуру і мову. Дзеля атрымання пэўных сацыяльных выгод першымі сталі выракацца сваіх нацыянальных традыцый, пачынаць жыць паводле чужых духоўных стандартаў заможныя пласты беларускага народа. Не маючы дзяржаўнай падтрымкі і магчымасці нармальна развівацца, беларуская культура, кантактуючы з даволі развітай на той час польскай культурай, зведвала не толькі станоўчы ўплыў, але і істотную дэфармацыю, што прычыніла велізарную шкоду беларускай культуры, дэфармавала яе нацыянальную аснову.

З канца XVIII ст. і да 1917 г. станаўленне і развіццё беларускай нацыі зведала як станоўчы, так і адмоўны ўплыў больш развітой рускай культуры. І ў гэтым выпадку дэнацыяналізацыя праводзілася пераважна на дзяржаўным узроўні, у чым актыўны ўдзел брала і праваслаўнае духавенства. Гэта прывяло да яшчэ большага разбурэння нацыянальных асноў духоўнага жыцця беларусаў. У выніку многія з іх вымушаны былі прыняць рускую мову і культуру, пачалі выракацца сваёй этнічнай прыналежнасці.

### Найноўшы час 
У канцы XIX — пачатку XX ст. на Беларусі набыло размах нацыянальна-культурнае адраджэнне, працягам якога стала беларусізацыя ў 1920-я гг. У працэсе яе ажыццяўлення ўдалося істотна пераадолець адмоўныя вынікі дэнацыяналізацыі, якая раней праводзілася на Беларусі. У Заходняй Беларусі ў 1921—1939 гг. польскімі ўладамі ажыццяўлялася планамерная паланізацыя яе карэннага насельніцтва, што сустракала моцнае супраціўленне з боку беларускага нацыянальнага руху.

З канца 1920-х гг. у БССР дэнацыяналізацыя паступова зноў стала вызначальным кірункам дзяржаўнай палітыкі, якую фарміравала бальшавіцкая партыя. На канец 1980-х гг. беларускі народ у значнай ступені быў дэнацыяналізаваны, будаваў сваё жыццё пераважна на рускіх культурна-моўных традыцыях, якія ў прапагандысцкіх мэтах ідэалагічныя службы партыі называлі «агульнасавецкімі».

Крокі канца 1980-х — пачатку 1990-х гг. па нацыянальна-культурным адраджэнні часткова спынілі працэс дэнацыяналізацыі беларускага народа. Але барацьба з ім не стала складовай часткай дзяржаўнай палітыкі.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Нацыяналізм
Катэгорыя:Моўная палітыка
Катэгорыя:Культурная палітыка
Піт Доктэр

**Пітэр Ханс Доктэр** (; ) — амерыканскі -мультыплікатар, ,  і  агучвання. Неаднаразовы лаўрэат прэмій «Оскар», «Залаты глобус», «Эні» і BAFTA.

Самыя вядомыя фільмы, над якімі ён працаваў, — «Карпарацыя монстраў», «Уверх», «Галаваломка», «Душа». Таксама ён — ключавая фігура і супрацоўнік студыі «Pixar».

## Зноскі 
## Спасылкі 
*
Саракаба

**Саракаба** () — горад і муніцыпалітэт у Бразіліі, уваходзіць у штат Сан-Паўлу. Складовая частка мезарэгіёну Макрарэгіён агламерацыі Сан-Паўлу. Уваходзіць у эканоміка-статыстычны мікрарэгіён Саракаба і гарадскую агламерацыю Саракаба. Плошча — 449,122 км². Шчыльнасць насельніцтва — 1.419 чал./км².

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Бразіліі
Кфар-Сава

**Кфар-Сава**, таксама **Кфар-Саба** — горад у Ізраілі, у Цэнтральнай акрузе, у паўднёвай частцы даліны Шарон, размешчаны прыкладна за 10 км на поўнач ад Петах-Тыквы і 15 км ад Тэль-Авіва.
## Насельніцтва 
## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Эдэн Голан, ізраільская спявачка
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Ізраіля
Ганей-Тыква

**Ганей-Тыква** () — горад у даліне Ано, у Цэнтральнай акрузе Ізраіля, размешчаны на поўнач ад Савіёна, на поўдзень ад Петах-Тыквы і Кфар-Мааса, на ўсход ад Кір'ят-Ано. Заснаваны як паселішча рэпатрыянтаў у 1949 годзе, аб'яўлены мясцовай радай у 1953 годзе, а 1 мая 2023 года, у дзень 70-годдзя заснавання, атрымаў статус горада.

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Ізраіля
Гіват-Шмуэль

**Гіват-Шмуэль** () — горад на раўніне Шарон, у цэнтры Ізраіля, каля гарадоў Бней-Брак, Петах-Тыква, Кір’ят-Ано, Рамат-Ган, акругі Гуш-Дан (Вялікі Тэль-Авіў). Плошча — 3,5 км ².

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Ізраіля
Хадэра

**Хадэра** (‎) — горад у Ізраілі. Размешчаны ў Хайфскай акрузе, практычна на мяжы з цэнтральным раёнам Ізраіля, пасярэдзіне паміж Тэль-Авівам і Хайфай. Цэнтр горада размешчаны за некалькі кіламетраў ад міжземнаморскага ўзбярэжжа, а заходнія раёны горада знаходзяцца непасрэдна каля мора.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Ізраіля
Тырат-Кармель

**Тырат-Кармель** () — горад-спадарожнік Хайфы. Размешчаны непасрэдна каля паўднёвай мяжы Хайфы. Заснаваны ў 1949 годзе. Плошча горада — 290 гектараў. Верхняя частка горада амаль зліваецца з хайфскім раёнам Дэнія.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Ізраіля
Эшольцыя каліфарнійская

**Эшольцыя каліфарнійская** (*Eschscholzia californica*) — від кветкавых раслін сямейства .

## Назва 
У англійскай мове называецца «каліфарнійскі мак» ().

## Апісанне 
Можа мець розную форму: як распасцёрты мнагалетнік на ўзбярэжжы, прамая шматгадовая расліна ў далінах, аднагадовая расліна. У шматгадовых формаў развіваецца магутны корань. Лісце блакітна-зялёнае, глыбока-рассечанае. Буйныя чашападобныя кветкі маюць 4 пялёсткі 2,5-5 см даўжынёй, кветкі адзінкавыя або ў невялікіх групах. Колеры вар’іруюцца ад аранжавага ўнутры да залатога або жоўтага на краі.

## Распаўсюджанне і асяроддзе пражывання 
Расце на захадзе Паўночнай Амерыкі ад ракі Калумбія ў штаце Вашынгтон на поўначы, да Ніжняй Каліфорніі на поўдні і да Тэхаса на ўсходзе. Расце на адкрытых зарослых травой тэрыторыях.

## Практычнае выкарыстанне 
Лісце ядомае пасля прыгатавання. Насенне таксама ўжываюць у ежу. Расліна змяшчае некаторыя атрутныя рэчывы, таму ўжываць у ежу яе не зусім бяспечна.

Вырошчваюць як дэкаратыўную расліну, мае культурныя сарты.

Расліна з’яўляецца афіцыйнай кветкай штата Каліфорнія. 6 красавіка адзначаецца як Дзень каліфарнійскага маку.

## Галерэя 

Файл:California_poppy_(Eschscholzia_californica)_(4710135123).jpg|Агульны выгляд кветкі.
Файл:Cal_poppy.jpg|alt=Поле каліфорнійського маку в Долині антилоп.| Поле каліфарнійскага маку ў Даліне антылоп.
Файл:California_State_Route_1_All_American_Road_sign.jpg|Знак дарогі ў Каліфорніі.
Файл:Abeja_(Lasioglossum_calceatum)_en_una_Amapola_de_California_(Eschscholzia_californica),_Jardín_Botánico,_Múnich,_Alemania,_2013-09-08,_DD_03.JPG|Пчала здабывае нектар на кветцы каліфарнійскага маку

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Харчовыя расліны
Катэгорыя:Дэкаратыўныя расліны
Катэгорыя:Макавыя (падсямейства)
Нешэр

**Нешэр** () — горад у Ізраілі, заснаваны ў 1923 годзе. Размешчаны ў маляўнічай узгорыстай мясцовасці на гары Кармель, за 4 км на ўсход ад горада Хайфы.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Ізраіля
Крылы (фільм, 1927)

**«Крылы»** () — амерыканскі драматычны нямы фільм 1927 года рэжысёра Уільяма Уэлмана аб лётчыках Першай сусветнай вайны. Першая кінастужка, якая атрымала прэмію «Оскар» у намінацыі «Найлепшы фільм». Адзін з найбольш вядомых фільмаў эпохі нямога кіно і адзіны нягукавы фільм, удастоены прэміі «Оскар» у намінацыі «Найлепшы фільм».

## Сюжэт 
Гісторыя двух авіятараў, якія ваявалі ў складзе амерыканскай эскадрыллі ў Францыі падчас Першай сусветнай вайны і закаханых у адну і тую ж дзяўчыну. Аднак «любоўны трыкутнік» пагражае крэпасці сяброўства двух маладых мужчын.

## Зноскі 
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Оскар» за «Найлепшы фільм»
Катэгорыя:Нямыя фільмы ЗША
Катэгорыя:Нацыянальны рэестр фільмаў
Катэгорыя:Чорна-белыя фільмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы ЗША 1927 года
Катэгорыя:Фільмы кампаніі Paramount Pictures
Катэгорыя:Фільмы пра Першую сусветную вайну
Катэгорыя:Фільмы пра Парыж
Ясколка лямцавая

**Ясколка лямцавая** (*Cerastium tomentosum*) — від травяністых кветкавых раслін сямейства .

## Батанічнае апісанне 
Шматгадовая травяністая расліна вышынёй 15-45 см, пакрытая густым белалямцавым апушэннем, з прычыны чаго і атрымала сваю відавую назву.

Лісце ланцэтнае, даўжынёй да 30 мм.

Суквецце складаецца з 15 кветак. Кветкі белага колеру. Цвіце з мая па чэрвень. На поўдні цвіце з красавіка.

## Арэал 
Распаўсюджаная па ўсёй Еўропе, таксама сустракаецца ў Канадзе.

## Батанічная класіфікацыя 
### Сінонімы 
Паводле The Plant List на 2013 год, у сінаніміку віду ўваходзяць:

* 
* 
* 
* 
* , nom. inval.
* 
* 
* 
* , nom. illeg.
* 
* 
* 

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Флора Паўночнай Амерыкі
Катэгорыя:Флора Еўропы
Катэгорыя:Ясколка
Аднойчы на Дзікім Захадзе

**«Аднойчы на Дзікім Захадзе»** (, ) — спагеці-вестэрн рэжысёра Серджа Леонэ 1968 года.

У 2009 годзе ўвайшоў у Нацыянальны рэестр фільмаў Бібліятэкі Кангрэса ЗША як «культурна, гістарычна або эстэтычна значны».

## Сюжэт 
Дзікі Захад. Маладая ўдава адмаўляецца прадаць зямлю дзялку, які задумаў пракласці па гэтай зямлі чыгунку. Тады бізнэсмэн даручае свайму вернаму стрэлку Фрэнку «устараніць перашкоду», бо той раней ужо забіў яе мужа і прыёмных дзяцей. На абарону жанчыны ўстаюць вядомы бандыт Шайен і таямнічы незнаёмец з губным гармонікам, у якога да Фрэнка даўнія рахункі.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы на італьянскай мове
Катэгорыя:Спагеці-вестэрны
Катэгорыя:Вестэрны ЗША
Катэгорыя:Фільмы ЗША 1968 года
Катэгорыя:Фільмы Італіі 1968 года
Катэгорыя:Нацыянальны рэестр фільмаў
Аўгуст Фрыдрых Швейгер

**Аўгуст Фрыдрых Швейгер** (; —) — нямецкі натураліст.

## Біяграфія 
Вывучаў медыцыну, батаніку і заалогію ў Эрлангене. Пасля выкладання ў Берліне (1804) і Парыжы (1806), у 1809 годзе ён стаў прафесарам батанікі і медыцыны ў Кёнігсбергскім універсітэце. У 1815 годзе быў абраны членам Шведскай каралеўскай акадэміі навук. У 1821 годзе быў забіты падчас экспедыцыі ў Сіцыліі.

У гонар вучонага названы род раслін  сямейства фіялкавых (*Violaceae*).
## Крыніцы 
Катэгорыя:Батанікі Германіі
Чэмер чырванаваты

**Чэмер чырванаваты**, ці **Чамярычнік** (*Helleborus purpurascens*) — від шматгадовых вечназялёных раслін сямейства .

## Апісанне 
Прыкаранёвае лісце з суцэльнымі або 2-3-паасобнымі амаль да асновы вострапілаватымі долямі. Кветкавае сцябло разгалінаванае, з зялёным, часам чырванаватым прыкветкам. Кветкі фіялетава-чырванаватыя.

## Жыццёвы цыкл 
Цвіце з сакавіка па красавік, часам амаль з-пад снегу.

## Распаўсюджанне і асяроддзе пражывання 
Расце пераважна ў цёмнахвойных і букавых лясах.

## Выкарыстанне 
У каранях і карэнішча змяшчацца гліказіды гелебарэін, гелебарын, гельбарсід, якія дзейнічаюць на сэрца.

Дзякуючы ранняму цвіценню і своеасаблівай прыгажосці кветак расліну здаўна культывуюць. Праз гібрыдызацыю і адбор атрымана шмат садовых формаў, якія адрозніваюцца ад дзікарослых відаў буйнейшымі кветкамі і яркай афарбоўкай. Яны даўгавечныя і растуць на адным месцы шмат гадоў. Расліна выдатна глядзіцца ў цяністых месцах паркаў, садоў, пад рэдкім дрэвастоем, у паўцені, па краях хмызняковых і драўняных курцін і на камяністых горках. З-за прыгажосці і прываблівасці яе стала мала ў прыродзе, таму расліну варта размножваць.

## Культываванне 
Лёгка культываваць. У добра падрыхтаваную глебу з міжраддзем 30 см на глыбіню да 1 см высейваюць толькі што сабранае насенне. Усходы з’яўляюцца вясной, а заквітаюць расліны на трэці год. Расліну можна размножваць дзяленнем кустоў адразу ж пасля цвіцення.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* *, , А.&nbsp;М.&nbsp;Краснова;* «» Справочник; Киев, , 1983.  Категорія:Дикорослі корисні рослини України

Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1803 годзе
Катэгорыя:Казяльцовыя (падсямейства)
Орава (Эстонія)

**Орава** () — вёска ў воласці Выру павета Вырумаа ў паўднёва-усходняй Эстоніі. Прыкладна за 3 км на поўнач ад вёскі знаходзіцца чыгуначная станцыя Орава на чыгуначнай лініі Тарту-Пячоры.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Орава

**Орава**:

## Славакія 
* Орава (рака)

## Эстонія 
* Орава (воласць)
* Орава (Эстонія)
Прафесійная футбольная ліга Узбекістана

**Прафесійная футбольная ліга Узбекістана**, **УзПФЛ** (, O'zPFL, УзПФЛ) — футбольная арганізацыя, якая кіруе і кантралюе ўсю сістэму футбольных ліг краіны. У 2008 годзе па рэкамендацыі азіяцкай канфедэрацыі футбола была выдзелена з федэрацыі футбола Узбекістана ў якасці асобнай арганізацыі.

Каардынуе правядзенне такіх прафесійных футбольных спаборніцтваў, як Суперліга, Пра-Ліга, Першая ліга, Кубак Узбекістана, Кубак Лігі, Суперкубак Узбекістана, Чэмпіянаты Узбекістана U19 і U21 і інш. Арганізуе правядзенне спаборніцтваў сярод футбольных клубаў, правядзе інструктажу па іх спартыўнай і арганізацыйна-кіраўніцкай дзейнасці, а таксама па ўзаемаадносінах.

З’яўляецца адной з вядучых ліг на азіяцкім кантыненце па ліцэнзаванню.

Па стане на сакавік 2024 года пяць кампаній ва Узбекістане з’яўляюцца афіцыйнымі спонсарамі лігі.

## Зноскі 
## Спасылкі
Карні

**Карні** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Арт Карні — амерыканскі кінаакцёр  
* Марк Карні — канадскі і брытанскі эканаміст
Фрэнк Лэмсан Скрыбнер

**Фрэнк Лэмсан Скрыбнер** ( або , 19 красавіка 1851 — 27 лютага 1938) — амерыканскі батанік, піянер фітапаталогіі ў ЗША і міколаг.

## Біяграфія 
Нарадзіліся ў Кембрыджпарце, прыгарад Кембрыджа (Масачусетс) 19 красавіка 1851 года.

У 1885 годзе Скрыбнер стаў першым навукоўцам, упаўнаважаным Міністэрства сельскай гаспадаркі ЗША з абавязкам вывучыць хваробы эканамічна значных раслін. Яго інавацыйны падыход стварыў аснову для прыкладной фітапаталогіі ў Міністэрстве сельскай гаспадаркі ЗША. Скрыбнер стаў батанікам і дырэктарам сельскагаспадарчай эксперыментальнай станцыі Універсітэта Тэнэсі. Ён апублікаваў першую кнігу, напісаную на тэму хвароб раслін у Злучаных Штатах, і апісаў новага шкодніка — бульбяную нематоду. Скрыбнер унёс значны ўклад у батаніку, апісаўшы мноства відаў раслін.

Памёр у Вашынгтоне 27 лютага 1938 года.

## Навуковая дзейнасць 
Спецыялізаваўся на насенных раслінах і мікалогіі.

## Некаторыя публікацыі 
* 1890. *Index to grass names*. Ed. Soc. Prom. Agr.Sci. 17 pp.
* 1892. *Grasses of Tennessee: 2 partes*. Ed. Boletín EEA Univ. Tennessee. 141 pp.
* 1896. *Weeds of Maine: Affording popular descriptions & practical observations in regard to the habits, properties & best methods of extermination, of nearly all the weeds found in the state*. Ed. Kennebec journal office. 62 pp.
* 1900. *American Grasses*.
* 1901. *The grasses in Elliott’s «Sketch of the botany of South Carolina & Georgia».* 12 pp.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Annual Reviews: Frank Lamson-Scribner: Botanist and Pioneer Plant Pathologist in the United States

Катэгорыя:Біёлагі XIX стагоддзя
Катэгорыя:Біёлагі XX стагоддзя
Катэгорыя:Вучоныя XIX стагоддзя
Катэгорыя:Вучоныя XX стагоддзя
Катэгорыя:Міколагі ЗША
Катэгорыя:Батанікі ЗША
Моастэ

**Моастэ** () — пасёлак у воласці Пылва ў павеце Пылвамаа на паўднёвым усходзе Эстоніі. Размешчаны за 42 км на паўднёвы ўсход ад горада Тарту.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Гаральд Расел

**Гаральд Джон Эйверы Расел** (; ) — канада-амерыканскі , ветэран Другой сусветнай вайны. Стаў адным з двух непрафесійных акцёраў, якія атрымалі прэмію «Оскар» (другі — Хенг Сомнанг Нгор). Расэл з’яўляецца таксама адзіным акцёрам, які атрымаў два «Оскары» за адну і тую ж ролю.

## Зноскі 
## Спасылкі 
*
Ясколка пяцітычынкавая

**Ясколка пяцітычынкавая** (*Cerastium semidecandrum*) — від дробных аднагадовых або двухгадовых травяністых раслін сямейства .

## Батанічнае апісанне 
Аднагадовыя або двугадовыя травяністыя невялікія расліны да 20 см вышынёй, пакрытыя кароткімі звычайнымі і залозістымі валаскамі.

Лісце шырока-яйцападобнае або падоўжанае, 4-8 мм даўжынёй і 2-6 мм шырынёй.

Суквецці ў форме паўпарасоніка, кветкі заўсёды пяцімерныя. Прыкветкі сярэдніх і верхніх кветак на ½ — ½ плёнкавыя. Кветаножкі роўныя або даўжэй (да х2) чашачак. Чашалісцікі яйцападобныя 3,5-4,5 мм даўжынёй, у верхняй частцы да паловы плёнкавыя, востраканцовыя. Пялёсткі белыя, зваротна-яйцападобныя, з канца выемчатыя або да ¼ -длины даўжыні надрэзаныя, ледзь карацейшыя ці роўныя чашачцы. Тычынак 5, зрэдку больш.

Плод — амаль цыліндрычная каробачка, па даўжыні роўная 1,5 чашачкі.

Храмасомны лік 2n = 36.

## Распаўсюджанне і экалогія 
Прыродны арэал ахоплівае ў Еўропе Скандынавію, Сярэднюю і Атлантычную часткі, заходняе і ўсходняе Міжземнамор’е, Балканы. На тэрыторыі Расіі сустракаецца ў Еўрапейскай частцы з заходам у арктычныя рэгіёны і Каўказ. Від уключаны ў батанічны атлас раслін Ленінградскай вобласці.

Расліны аддаюць перавагу пясчаным і камяністым лугавым і стэпавым схілам, растуць на прыбярэжных пясках і галечніках, у хваёвых лясах і па іх ўзлесках, у хмызняках, на палях, як пустазелле.

## Класіфікацыя 
### Таксанамія 
, 1753, Sp. Pl. : 438

### Сінонімы 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Флора Еўропы
Катэгорыя:Флора Каўказа
Катэгорыя:Ясколка
Леанід Іванавіч Бразінскі

**Леанід Іванавіч Бразінскі** (нар. ) — беларускі гандбольны трэнер.

## Біяграфія 
Больш за дзясятак гадоў дапамагаў Спартаку Мірановічу ў СКА васьмідзясятых гадоў. Працаваў галоўным трэнерам у гандбольных клубах Партугаліі і нацыянальных зборных розных вякоў гэтай краіны, і двойчы па выніках галасавання журналістаў прызнаваўся трэнерам года. На працягу некалькіх сезонаў узначальваў магілёўскі клуб «Машэка». Пад яго кіраўніцтвам магілёўцы двойчы быў бронзавымі прызёрамі чэмпіянату Беларусі, выходзілі ў фінал Кубка Беларусі. З 2011 па 2013 год быў галоўным трэнерам жаночай нацыянальнай каманды па гандболе.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Леониду Бразинскому исполняется 70 лет!

Катэгорыя:Трэнеры ГК СКА Мінск
Катэгорыя:Гандбольныя трэнеры Беларусі
Катэгорыя:Трэнеры ГК Машэка Магілёў
Катэгорыя:Трэнеры жаночай зборнай Беларусі па гандболе
Катэгорыя:Трэнеры ЖГК Аркатрон Мінск
Чэмпіянат Беларусі па гандболе сярод жанчын 2021/2022

**Чэмпіянат Беларусі па гандболе сярод жанчын 2021/2022** — 30-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па гандболе.

## Выніковае размеркаванне месцаў 
## Найлепшыя гульцы 
* левая крайняя — Наталля Коціна
* левая паўсярэдняя — Лада Самойленка
* разыгрываючая — Таццяна Самсонава
* правая паўсярэдняя — Анастасія Сівуха
* правая крайняя — Юлія Іванчыкава
* варатар —  Юлія Кунцэвіч
* бамбардзір - Аліна Кішко

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Беларуская федэрацыя гандбола
* ИСТОРИЯ ЧЕМПИОНАТОВ РЕСПУБЛИКИ БЕЛАРУСЬ ПО ГАНДБОЛУ
* Сегодня в Минске состоялся заключительный матч женской Париматч Суперлиги между лидерами женского гандбола страны: БНТУ-БелАЗом и Гомелем. Увы, но этот матч уже никак не решал исход медалей.

2021
Катэгорыя:2021 год у гандболе
Катэгорыя:2022 год у гандболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2021 годзе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2022 годзе
Гэта здарылася аднойчы ноччу

**«Гэта здарылася аднойчы ноччу»** () — рамантычная камедыя рэжысёра Фрэнка Капры, знятая ў 1934 годзе з Кладэт Кальбер і Кларкам Гейблам у галоўных ролях. У 1935 годзе карціна была ўдастоена пяці прэмій «Оскар», у тым ліку была прызнана найлепшым фільмам года. Фільм стаў першым у гісторыі, які заваяваў «Оскары» у пяці самых прэстыжных намінацыях, што пазней атрымалася толькі двум фільмам: «Пралятаючы над гняздом зязюлі» (1975) і «Маўчанне ягнят» (1991). У 1993 годзе карціна была ўключана ў Нацыянальны рэестр фільмаў.

## Сюжэт 
Пітэр — журналіст, Элi — галавакружная дама, якая збегла ад строгага бацькі. Гэтыя двое сустракаюцца ў дарозе і вымушаныя, з неахвотай, але ўсё ж супрацоўнічаць: для яго гэта азначае вялікі артыкул у газеце, для яе — магчымасць патрапіць у Нью-Ёрк да жаніха. Але ад варожасці да кахання толькі некалькі крокаў.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы Фрэнка Капры
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Оскар» за «Найлепшы фільм»
Катэгорыя:Кінакамедыі ЗША
Катэгорыя:Кінакамедыі 1934 года
Катэгорыя:Фільмы-меладрамы ЗША
Катэгорыя:Чорна-белыя фільмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы Columbia Pictures
Катэгорыя:Нацыянальны рэестр фільмаў
Катэгорыя:Фільмы ЗША 1934 года