Яхімоўшчына (Маладзечанскі раён)

**Яхімо́ўшчына** (, ) — аграгарадок у Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Палачанскага сельсавета.

За 20 км на паўднёвы захад ад Маладзечна, за 98 км ад Мінска і 2 км ад аўтамабільнай дарогі Маладзечна — Валожын З 1877 года Яхімоўшчынай валодаў Ян Янавіч Любанскі (1820—1884). Пазней маёнтак перайшоў да яго сына — Аляксандра Янавіча Любанскага (1863—1932).

Да пачатку XX стагоддзя тут сфарміравалася буйная сядзіба з развітым вытворчым комплексам: паравы бровар на бульбяной сыравіне (заснаваны ў 1888), смалярня, маслабойня, сыраварня, цагельня, вяндлярня, млын. Сядзіба займала плошчу ў 40 гектараў.

У Першую сусветную вайну ў 1914 годзе ўвесь сядзібны комплекс моцна пацярпеў. З гэтага часу галоўным домам сядзібы стала афіцына, пабудаваная ў 1900 годзе ў стылі неакласіцызму з выкарыстаннем ордарнай пластыкі ў здабленні фасадаў.

## Яхімоўшчына і Янка Купала 
У Яхімоўшчыне з восені 1906 да вясны 1907 года памочнікам вінакура Сасноўскага на бровары ў маёнтку Аляксандра Любанскага працаваў Янка Купала. Праца на бровары была вельмі цяжкай. «…Зазнаў там такога пекла, якога яшчэ дагэтуль не меў», -- згадваў пазней Купала.

Тут паэт напісаў свае славутыя вершы, сярод якіх «А хто там ідзе?», «3 песень нядолі», «Дайце мне волю», «Не тужы», «Што ты спіш?», «Там», «Воля», «Ворагам Беларушчыны», «Поле роднае», «Пакіньма напуста на лёс свой наракаць», «Гэта крык, што жыве Беларусь…» і іншыя.

Менавіта тут нарадзілася большасць твораў, якія пазней склалі першы зборнік Янкі Купалы «Жалейка».

Яхімоўшчынская зямля, яе асяроддзе, традыцыі гэтай мясціны, праца на бровары далі паэту шмат тэмаў для яго твораў. Так, у аснову паэмы «Нікому» легла пачутае Янкам Купалам ад селяніна В. Парфёна апавяданне з часоў прыгону.
* Бровар (1898)
* Свіраны (1851)
* Цагляны жылы дом (1897)
* Пейзажны парк англійскага тыпу (меў форму правільнага прамавугольніка плошчай каля 10 гектараў, захаваўся часткова)
* Філіял Дзяржаўнага літаратурнага музея Янкі Купалы

## Літаратура 
* Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т.18. Кн. 1: Дадатак: Шчытнікі — ЯЯ / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн, 2004.- 472 с. — ISBN 985-11-0295-4. — Артыкул «Яхімоўшчына». — С. 321.
* Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 9 // Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн., БелЭн, 1999. — 560 с.: іл. — ISBN 985-11-0155-9; Артыкул «Купалы Янкі Літаратурнага музея філіял „Яхімоўшчына“». — Аўтар Ж. Дапкюнас. — С. 33.
* Янка Купала: Энцыкл. даведнік / БелСЭ; Рэдкал.: І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. — Мн., БелСЭ, 1986. — 727 с, 26 л. іл. — Артыкул «Яхімоўшчына» / Аўтар У. І. Содаль. — С. 702.
* Купалаўскія мясціны на Маладзечаншчыне. Яхімоўшчына: філіял музея Янкі Купалы / Дзяржаўны літаратурны музей Янкі Купалы, Маладзечанскі райвыканкам, Міжнародны фонд Янкі Купалы; Уклад. Ж. Дапкюнас. — Мінск, 2004. — 46 с.
* *Раюк, А.Р.* Род Любанскіх у этнагістарычных працэсах у Беларусі ў канцы XVIII — пачатку XX ст. / А.Р. Раюк // Беларуская этнаграфія, этналогія і антрапалогія : зб. навук. арт. / уклад. і навук. рэд. А. У. Гурко ; рэдкал.: А. У. Гурко (гал. рэд.) [і інш.] ; Нац. акад. навук Беларусі, Цэнтр даслед. беларус. культуры, мовы і літ. — Мінск : Беларус. навука, 2023. — Вып. 2. — С. 113—123.
* 

## Спасылкі 
* Глобус Беларусі. Яхімоўшчына (на рускай мове, фота)
* Артыкул А. Фядарука «Яхімоўшчына» ў кнізе «Старажытныя сядзібы Мінскага края»
* Яхімоўшчына на сайце iatp.by
* Што паглядзець у Яхімоўшчыне
* Янка Купала і Маладзечаншчына
* Філіял Літаратурнага музея Янкі Купалы «Яхімоўшчына» на сайце www.gants-region.info 
* Філіял Літаратурнага музея Янкі Купалы «Яхімоўшчына» на сайце iatp.by 
* Душа паэта  / Аўтар Юрый Іваноў // Газета «Культура»
* Таямніцы каменных валуноў / Аўтар Ірына Клімковіч // Часопіс «Полымя», № 10, 2007 год

Катэгорыя:Палачанскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Маладзечанскага раёна

Катэгорыя:Любанскія