open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Уладзімір Максімавіч Скарынкін

**Уладзімір Максімавіч Скарынкін** (, г. ) — беларускі паэт і перакладчык.

## Біяграфічныя звесткі 
Скончыў Рыжскі інстытут інжынераў грамадзянскай авіяцыі (1961). З 1961 года працаваў у Мінскім аэрапорце, з 1970 г. у Беларускім упраўленні грамадзянскай авіяцыі, у 1982—1987 і 1992—1999 гадах у Саюзе беларускіх пісьменнікаў.

## Творчасць 
Друкуецца з 1955. Першы зборнік вершаў «Буслы над аэрадромам» (1969). Аўтар вянка санетаў «Вачэй тваіх паляны» (1980), паэм «Дарога ў неба» (1970), «Насустрач веку» (1971), «Сляпы дождж» (1974), «Высокае сонца» (1976), «Узнясенне» (1983), «Астральны знак Скарыны» (1986). Асноўныя тэмы яго твораў — маленства, апаленае вайной, любоў да роднай зямлі, яе гісторыі, роздум над складанымі праблемамі сучаснасці, пытанні духоўнасці.

Піша для дзяцей (кнігі вершаў, скорагаворак і казак «Канікулярная ангіна», 1991; «Падарожжа ў Крайшарад», 1997; фантастычна-прыгодніцкія апавяданні «У карэце па белым свеце», 2000).

На беларускую мову пераклаў зборнікі вершаў М. Рубцова «Рускі агеньчык» (1986), М. Вінграноўскага «Украінскі прэлюд» (1999), паэму Дантэ «Боская камедыя» (1997), паэмы Дж. Байрана, «Дон Жуан» і «Прароцтва Дантэ» (2004).

## Бібліяграфія 
* Гукавы бар’ер. Мн., 1972;
* Дазвольце ўзлёт. Мн., 1975;
* Чацвёрты разварот. Мн. 1979;
* Вугал атакі. Мн., 1983;
* Пасадачныя агні. Мн., 1985;
* Выратавапьны плыт. Мн., 1988;
* Размова на парозе. Мн., 1991;
* Лосвіда. Мн., 1993;
* Апошняе слова. Мн., 1994.
* Дзе і як жыве Нептун? Мн., 2014.

## Прэміі і ўзнагароды 
* Нацыянальная прэмія Італіі (1998).
* Дзяржаўная прэмія Рэспублікі Беларусь у галіне літаратуры, мастацтва і архітэктуры (2000) — *за мастацкі пераклад паэмы Дантэ Аліг’еры «Боская камедыя»*.
* Прэмія міжнароднага таварыства «Дантэ» (2001).
* Прэмія Залаты купідон (2011) за пераклады твораў Дантэ і Петраркі.

## Літаратура 
* *Саламаха У.* Журба і радасць Уладзіміра Скарынкіна / У. Саламаха // Літаратура і мастацтва. — 2003. — 31 студз. — С. 12.
* 
* Скарынкін Уладзімір Максімавіч // Беларускія пісьменнікі : біябібліяграфічны слоўнік : у 6 т. / рэдкал. І. Э. Багдановіч [і інш.]. — Мн., 1993. — Т. 5. — С. 358—361.

## Спасылкі 
* Прыдзвінскі край… Пісьменнікі, паэты, літаратары 
* БОСКАЯ КАМЕДЫЯ ў пер. У. Скарынкіна (фрагмент)
* Песня дваццатая з часткі «Рай» Боскай камедыі ў пер. Скарынкіна 
* Урыўкі з «ГОРА АД РОЗУМУ» Грыбаедава ў пер. Скарынкіна 
* 

Катэгорыя:Беларускамоўныя паэты
Катэгорыя:Паэты СССР
Катэгорыя:Паэты Беларусі
Катэгорыя:Перакладчыкі СССР
Катэгорыя:Перакладчыкі Беларусі
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі «Залаты Купідон»
Бронніца (Буда-Кашалёўскі раён)

**Бро́нніца** (, ) — вёска ў Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Ліпініцкага сельсавета.

## Геаграфія 
### Размяшчэнне 
У 12 км на поўнач ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Буда-Кашалёўская (на лініі Жлобін — Гомель), 60 км ад Гомеля.

### Гідраграфія 
Рака Гліна (прыток ракі Ліпа).

## Транспартная сетка 
Транспартныя сувязі па прасёлкавай, затым аўтамабільнай дарозе Чачэрск — Буда-Кашалёва.

Планіроўка складаецца з просталінейнай шыротнай вуліцы, забудаванай двухбакова драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.

## Гісторыя 
Выяўлены археолагамі курганны магільнік (4 насыпы ў 2 км на ўсход ад вёскі) сведчыць пра засяленне гэтых месцаў з даўніх часоў. У 1707 годзе згадваецца як вёска ў Рэчыцкім павеце ВКЛ. У XVIII стагоддзі вёска ў Рагачоўскім павеце Магілёўскай губерні. У 1799 годзе 5 гаспадарак з 15 займаліся пчалярствам. Гаспадар побач размешчанага фальварка валодаў у 1862 годзе 5351 дзесяцінай зямлі, у яго ўласнасці знаходзіліся: вадзяны млын, сукнавальня і 4 карчмы. Як буйны населены пункт згадваецца ў «Географа-статыстычным слоўніку Расійскай імперыі». Па перапісу 1897 года размяшчаліся: школа граматы, хлебазапасны магазін, вятрак. У 1909 годзе ў Кашалёўскай воласці, у фальварку 500 дзесяцін зямлі.

У 1923 годзе адкрыта школа, якая месцілася ў наёмнай сялянскай хаце. У 1930 годзе арганізаваны калгасы «Перадавік» і «Чырвоны партызан», працавалі 2 гамарні. Падчас Вялікай Айчыннай вайны, у 1943 годзе, у вёсцы і наваколлі базіраваўся партызанскі атрад № 108 імя Г. І. Катоўскага. У 1959 годзе ў складзе калгаса «Світанак» (цэнтр — вёска Ліпінічы). Працавала пачатковая школа.

У 1969 годзе ў вёску перасяліліся жыхары пасёлка Пад’ясень.

## Насельніцтва 
### Колькасць 
* 2004 год — 75 гаспадарак. 214 жыхароў.

### Дынаміка 
* 1799 год — 15 гаспадарак.
* 1876 год — 29 двароў.
* 1897 год — 52 двары, 403 жыхара (паводле перапісу). У фальварку — 17 жыхароў
* 1909 год — 62 двары, 473 жыхара. У фальварку — 4 двары, 16 жыхароў.
* 1959 год — 272 жыхара (паводле перапісу).
* 2004 год — 75 гаспадарак. 214 жыхароў.

## Вядомыя выхадцы 
* М. Я. Ткачова (5.1.1910-8.2.1978) — Герой Сацыялістычнай Працы, даярка.
* А. С. Кейзараў (4.10.1928 — 22.11.1994) — беларускі пісьменнік.

## Літаратура 
* Гарады і вёскі Беларусі: Энцыклапедыя. Т.1, кн.1. Гомельская вобласць/С. В. Марцэлеў; Рэдкалегія: Г. П. Пашкоў (галоўны рэдактар) і інш. — Мн.: Белэн, 2004. 632с.: іл. Тыраж 4000 экз. ISBN 985-11-0303-9 ISBN 985-11-0302-0

Катэгорыя:Населеныя пункты Буда-Кашалёўскага раёна
Катэгорыя:Ліпініцкі сельсавет
Веда (1951)

**«Веда»** — навукова-літаратурны часопіс беларускай эміграцыі.

Выдаваўся ў 1951—1954 гадах у Нью-Ёрку на беларускай мове Крывіцкім (Беларускім) навуковым таварыствам Пранціша Скарыны. Галоўны рэдактар Янка Станкевіч, рэдактар літаратурнага аддзела Антон Адамовіч.

Часопіс друкаваў гістарычныя, этнаграфічныя, мовазнаўчыя і іншыя навуковыя матэрыялы, літаратурныя творы беларускіх эмігранцкіх пісьменнікаў (У. Клішэвіч, М. Сяднёў, У. Сядура, Я. Юхнавец, К. Юхневіч і інш.), інфармацыю пра грамадскае і культурнае жыццё беларускага асяродка ў Амерыцы і іншае. У 1951 годзе выйшла 5 сшыткаў, у 1952 — 12 нумароў у 10 сшытках, у 1953 — 10 нумароў у 4 сшытках, у 1954 — 1 нумар. Дадаткам да часопіса ў 1953 годзе выданы творы Уладзіміра Жылкі, успаміны Кветкі Вітан пра Лявона Дубейкаўскага.

## Літаратура 
* Сурмач, Г. І. «Веда» / Г. І. Сурмач //  — С. 241.

Катэгорыя:Часопісы на беларускай мове
Катэгорыя:Часопісы ЗША
Катэгорыя:З’явіліся ў 1951 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1954 годзе

## Спасылкі 
* Нумары часопіса на Kamunikat.com
Броды (Буда-Кашалёўскі раён)

**Бро́ды** (, ) — вёска ў Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Акцябрскага сельсавета.

## Геаграфія 
### Размяшчэнне 
У 8 км на ўсходзе ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Буда-Кашалёўская (на лініі Жлобін — Гомель), 42 м ад Гомеля.

### Гідраграфія 
Праз вёску праходзіць меліярацыйны канал, злучаны з ракой Ліпа (прыток ракі Сож).

## Транспартная сетка 
Транспартныя сувязі па прасёлкавай дарозе і далей па шашы Доўск — Гомель.

Планіроўка складаецца з просталінейнай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага ўсходу на паўночны захад, да якой на поўдні далучаецца кароткая просталінейная вуліца. Забудова драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.

## Гісторыя 
Заснавана напачатку XX стагоддзя перасяленцамі з суседніх вёсак. У 1931 годзе арганізаваны калгас «Чырвоны прамень», працавала гамарня. На франтах Вялікай Айчыннай вайны загінулі 26 жыхароў вёскі. У 1959 годзе ў складзе саўгаса «Дуравіцкі» (цэнтр — вёска Дуравічы).

Да снежня 2009 года вёска ўваходзіла ў склад Дуравіцкага сельсавета.

## Насельніцтва 
### Колькасць 
* 2004 год — 41 гаспадарка, 85 жыхароў.

### Дынаміка 
* 1959 год — 229 жыхароў (паводле перапісу).
* 2004 год — 41 гаспадарка, 85 жыхароў.

## Літаратура 
* Гарады і вёскі Беларусі: Энцыклапедыя. Т.1, кн.1. Гомельская вобласць/С. В. Марцэлеў; Рэдкалегія: Г. П. Пашкоў (галоўны рэдактар) і інш. — Мн.: Белэн, 2004. 632с.: іл. Тыраж 4000 экз. ISBN 985-11-0303-9 ISBN 985-11-0302-0

Катэгорыя:Населеныя пункты Буда-Кашалёўскага раёна
Катэгорыя:Акцябрскі сельсавет (Буда-Кашалёўскі раён)
Броськаў

**Бро́ськаў** (, ) — пасёлак у Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Чабатовіцкага сельсавета.

## Геаграфія 
### Размяшчэнне 
У 28 км на паўднёвы захад ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Буда-Кашалёўская (на лініі Жлобін — Гомель), 46 км ад Гомеля.

## Транспартная сетка 
Транспартныя сувязі па прасёлкавай, затым аўтамабільнай дарозе Жлобін — Гомель.

Планіроўка складаецца з кароткай просталінейнай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага ўсходу на паўночны захад і забудаванай драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.

## Гісторыя 
Заснаваны напачатку 1920-х гадоў перасяленцамі з суседніх вёсак на былых памешчыцкіх землях. У 1930 годзе жыхары мястэчка ўступілі ў калгас. У 1959 годзе ў складзе эксперыментальнай базы «Пянчын» (цэнтр — вёска Пянчын).

Да 24 кастрычніка 2002 года ў складзе Бярвёнаўскага сельсавета.

## Насельніцтва 
### Колькасць 
* 2004 год — 14 гаспадарак, 32 жыхара.

### Дынаміка 
* 1959 год — 91 жыхар (паводле перапісу).
* 2004 год — 14 гаспадарак, 32 жыхара.

## Літаратура 
* Гарады і вёскі Беларусі: Энцыклапедыя. Т.1, кн.1. Гомельская вобласць/С. В. Марцэлеў; Рэдкалегія: Г. П. Пашкоў (галоўны рэдактар) і інш. — Мн.: Белэн, 2004. 632с.: іл. Тыраж 4000 экз. ISBN 985-11-0303-9 ISBN 985-11-0302-0

Катэгорыя:Населеныя пункты Буда-Кашалёўскага раёна
Катэгорыя:Чабатовіцкі сельсавет
Блюдніца

**Блю́дніца** (, ) — вёска ў Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Камунараўскага сельсавета.

## Геаграфія 
### Размяшчэнне 
У 19 км на паўднёвы ўсход ад Буда-Кашалёва, 24 км ад чыгуначнай станцыі Ціханавічы на лініі Жлобін — Гомель.

### Гідраграфія 
Рака Журбіна (прыток ракі Уза).

## Транспартная сетка 
Транспартныя сувязі па прасёлкавай дарозе, затым па шашы Доўск — Гомель.

Планіроўка складаецца з просталінейнай, блізкай да мерыдыянальнай арыентацыі вуліцы, забудаванай двухбакова драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.

## Гісторыя 
Археолагамі выяўлены курганны магільнік (10 насыпаў, у 0,2 км на паўднёвы захад ад вёскі, на могілках) і курган (0,3 км на поўнач ад вёскі) сведчаць пра засяленне гэтых месцаў з даўніх часоў. Па пісьмовых крыніцах вядомая з канца XIX стагоддзя як вёска ў Рудзянецкай воласці Гомельскага павета Магілёўскай губерні. З 1884 года дзейнічаў хлебазапасны магазін. Па перапісу 1897 года працавалі: школа граматы, хлебазапасны магазін, 2 ветракі. У вясковай школе ў 1905 годзе навучаліся 66 хлопчыкаў і 12 дзяўчынак. У 1909 годзе працавалі школа, млын. У 1926 годзе знаходзіліся: аддзяленне сувязі, магазін, школа.

З 8 снежня 1926 года да 28 чэрвеня 1973 года цэнтр Блюдніцкага сельсавета Уваравіцкага, з 17 красавіка 1962 года Буда-Кашалёўскага раёнаў Гомельскай (да 26 ліпеня 1930 года) акругі, з 20 лютага 1938 года Гомельскай вобласці. У 1929 годзе арганізаваны калгас. Падчас Вялікай Айчыннай вайны акупанты спалілі 12 двароў. 37 жыхароў вёскі загінулі на фронце. У 1959 годзе ў складзе міжгаспадарчага прадпрыемства «Асобіна» (цэнтр — пасёлак Камунар). Працавалі пачатковая школа, клуб, бібліятэка.

## Насельніцтва 
### Колькасць 
* 2004 год — 37 гаспадарак, 53 жыхары.

### Дынаміка 
* 1897 год — 104 двары, 725 жыхароў (паводле перапісу).
* 1909 год — 136 двароў, 901 жыхар.
* 1926 год — 171 двор.
* 1940 год — 326 жыхар.
* 1959 год — 255 жыхароў (паводле перапісу).
* 2004 год — 37 гаспадарак, 53 жыхары.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Буда-Кашалёўскага раёна
Катэгорыя:Камунараўскі сельсавет (Буда-Кашалёўскі раён)
Сарасваты

**Сарасваты** ( — «багатая на ваду», літар. «імклівая рака») — у індуізме багіня мудрасці, ведаў, жонка Брахмы. Сарасваты ажыццяўляе шлюб неба і зямлі, менавіта яна стварае нябесны шлюбны палац — палац выратавання і вечнай асалоды. Першапачаткова рачная багіня.

Некаторыя з імёнаў Сарасваты гучаць як «тая, што дае існаванне», «ўладарніца мовы і жыцця», «вышэйшае веданне». Яна лічыцца увасабленнем ўсіх ведаў: мастацтваў, навук, рамёстваў і майстэрства.

Часта малюецца вершкі на белай лебедзі — сімвале Сіл Свету.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Багіні індуізму
Катэгорыя:Багі мудрасці і ведаў
Катэгорыя:Багі паводле алфавіта
Лакшмі

**Лакшмі** (, ) — багіня дабрабыту, росквіту, багацця, поспеху і шчасця. Яна — увасабленне грацыі, прыгажосці і абаяння. Вераць, што яе прыхільнікі будуць абаронены ад усіх відаў няшчасцяў і галечы. Лакшмі з'яўляецца старэйшай жонкай Вішну, замужам за Рамай (ва ўвасабленні Сіты) і Крышнам (як Радха, а пазней Рукміні).

## Гл.таксама 
* Плато Лакшмі
* Рані Лакшмі-Бай

Катэгорыя:Багіні
Катэгорыя:Багіні індуізму
Катэгорыя:Багі багацця
Катэгорыя:Багі мудрасці і ведаў
Катэгорыя:Індуізм
Катэгорыя:Багі паводле алфавіта
Айравата

thumb|300px|Індра вершкі на Айраваце. Карціна канца XVII ст.
**Айравата** () у індуізме — белы слон, вахана бога Індры. У Айраваты чатыры біўня і сем хобатаў. Яго жонка - сланіца Абхараму. Іншыя імёны Айраваты: Ардхаматанга («хмарны слон»), Нагамала («баявы слон») і Аркасадара («брат сонца»). Паводле "Рамаяне", маці Айраваты была Іраваці. У адной з легенд апісваецца, што Айравата нарадзіўся пасля таго, як Брахма праспяваў святыя ведычныя гімны над шкарлупінай яйка, з якога вылупіўся Гаруда.

## Сцягі з выявай Айраваты 

File:Flag of Laos (1893-1952).svg|Сцяг Французскага Лаоса (1893-1952)
File:Flag of Laos (1952-1975).svg|Сцяг Лаоса (1952-1975)
File:Royal Standard of the Kingdom of Laos.svg|Каралеўскі штандар Лаоса (1952-1975)
File:Siamese Royal Standard (absent) (Rama IV).svg|Каралеўскі штандар Тайланда (1855—1891 і 1897—1910)

Катэгорыя:Міфічныя жывёлы
Катэгорыя:Персанажы індуісцкай міфалогіі
Катэгорыя:Культура Тайланда
Катэгорыя:Культура Лаоса
Катэгорыя:Лаоская міфалогія
Варуна

**Варуна** (стар.-інд. Varuṇa) у Ведах — бог сусветных вод, а таксама захавальнік справядлівасці і суддзя. Нараўне з Індрай з’яўляўся адным з галоўных багоў ведычнага пантэона. Старэйшы з братоў-Адзіцьез. Імя Варуны часта звязваюць з Мітрай, ведыйскім богам сонца. Іх проціпастаўленне як пары вада-агонь часта сустракаецца ў брахманічнай літаратуры.

## Гл. таксама 
* (20000) Варуна

Катэгорыя:Багі індуізму
Катэгорыя:Рыгведыйскія багі
Катэгорыя:Багі неба і надвор’я
Катэгорыя:Марскія багі
Катэгорыя:Багі паводле алфавіта
Ваю

thumb
**Ваю** () — «вецер», «паветра» — бог ветру. Знешнія характарыстыкі даволі неакрэсленыя, найбольш распаўсюджаная характарыстыка — тысяча вачэй. Яго вахана (ездавая жывёла) - алень.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Багі індуізму
Катэгорыя:Багі неба і надвор’я
Катэгорыя:Багі паводле алфавіта
Сур’я

**Су́р’я** ( — «Сонца») — бог Сонца ў індуізме.

Сын Дзьяуса і Адзіці, адзін з братоў-Адзіцьеў. Займае вельмі бачнае месца ў Ведах, у «Рыг-Ведзе» яму прысвечана дзесяць гімнаў. Яго шанавалі як носьбіта святла, урача, а таксама як Усёвідушчае вока багоў і нябеснага вартаўніка. Яго атрыбут — калясніца, запрэжаная сям’ю коньмі, якія ўвасабляюць сонечныя прамяні.

Малюецца з двума рукамі. У абедзвюх руках лотас. Часам Сур’ю малююць з чатырма рукамі, у трох з якіх трымае лотас, чакру і ракавіну. Чацвёртай робіць ахоўны знак.

Таксама Сур’я — дачка бга Сур’і.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Індуізм
Катэгорыя:Салярныя багі
Катэгорыя:Багі паводле алфавіта
Эйрык Крывавая Сякера

**Эйрык I Крывавая Сякера** (; 885—954) — кароль (конунг) Нарвегіі ў перыяд з 930 па 934 г., сын Харальда I Цудоўнавалосага, бацька караля Харальда II Шэрая Шкура, прадстаўнік дынастыі Інглінгаў. Быў скінуты ў 934 годзе сваім братам Хоканам Добрым.

Сваю мянушку «Крывавая сякера» Эйрык атрымаў за шматлікія злачынствы. У адным з лацінскіх тэкстаў яго назвалі fratris interfector — «братазабойца».

Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы X стагоддзя
Катэгорыя:Каралі нарвежскія
Кубера

**Кубера** ( — «які мае нягеглае цела») — бог багацця, уладыка якшаў, кінараў і гух’якаў. Унук вялікага рышы Пуласцьі, сын мудраца Вішраваса (адсюль яго другое імя — *Вайшравана*) і старэйшы брат Раваны.

Першапачаткова Кубера быў хтанічным бажаством і асацыяваўся з зямлёй і гарамі. З часам у яго з’явілася і вонкавае аблічча, якое нагадвае аблічча бога ўрадлівасці. Куберу малююць з вялікім жыватом, двума рукамі, трыма нагамі, васьмю зубамі і адным вокам.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Багі індуізму
Катэгорыя:Багі багацця
Катэгорыя:Багі паводле алфавіта
Маргрэтэ II

**Маргрэтэ II** (**Маргрэтэ Александрына Торхільдур Інгрыд**, ; нар. ) — каралева Даніі з 14 студзеня 1972 года па 14 студзеня 2024 года.

## Біяграфія 
Каралева Маргрэтэ II нарадзілася 16 красавіка 1940 года ў палацы Амаліенбарг. Яе бацькі — кароль Даніі Фрэдэрык IX і каралева Інгрыд, народжаная прынцэса Швецыі. Каралева — трэцяя ўнучка караля Крысціяна X.

## Літаратура 
* «Dronning Margrethe II Skitser og færdige arbejder 1970—1988 / Queen Margrethe II Sketches and complete works», 1988, Kunstmuseet Køge skitsesamling, Køge Kunstforening.
* «Rundt om Margrethe Danmarks Dronning», Henning Dehn-Nielsen, 1990, Holkenfelds forslag.
* «Margrethe II — kunstneriske arbejder», 1993 (каталог выставы, якая праходзіла ў гарадах Холтэ і Хернінг).
* «Kongelig Kunst», 1990, Magasin.
* «Margrethe /mit liv i bileder/», Helle Bygum, 2010, Lindhardt og Ringhof.

## Спасылкі 
* Старонка пра каралеву на афіцыйным сайце дацкай манархіі 
* H.M. Dronningens dekorationer.  
* 70-гадовы юбілей каралевы Маргрэтэ II  

Катэгорыя:Каралі дацкія
Катэгорыя:Мастакі Даніі
Катэгорыя:Дзеючыя кіраўнікі дзяржаў
Катэгорыя:Глюксбургі
Катэгорыя:Мастакі марак
Катэгорыя:Кавалеры Вялікага крыжа ордэна Нідэрландскага льва
Катэгорыя:Кіруючыя каралевы
Амаліенбарг

**Каралеўскі палац Амаліенбарг** (дацк. Amalienborg) у Капенгагене — афіцыйная рэзідэнцыя і месца пражывання Дацкай Каралеўскай сям’і.

Назву сваю атрымаў ад імя жонкі Фрэдэрыка III, каралевы Сафіі Амаліі (дацк. Sophie Amalie, 1628-85), якая ў 1673 годзе пабудавала на гэтым месцы палац пад назвай Sophie Amalienborg, што згарэў пры пажары ў 1689.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Афіцыйныя рэзідэнцыі кіраўнікоў дзяржавы
Катэгорыя:Палацы Даніі
Катэгорыя:Збудаванні Даніі ў стылі барока
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Капенгагена
Фрэдэрык IX

**Фрэдэрык IX** (; 11 сакавіка 1899 — 14 студзеня 1972) — кароль Даніі з 20 красавіка 1947, пераемнік Крысціяна X.

Старэйшы сын караля Даніі Крысціяна X і яго жонкі Александрыны, герцагіні Мекленбург-Шверынскай.

Катэгорыя:Каралі дацкія
Катэгорыя:Глюксбургі
Катэгорыя:Асобы на манетах
Катэгорыя:Кавалеры Вышэйшага ордэна Святога Дабравешчання
Катэгорыя:Кавалеры Вялікага крыжа ордэна «За заслугі перад Італьянскай Рэспублікай»
Магнус IV Сляпы

**Магнус Сляпы** (пам. ) — кароль Нарвегіі (1130-1136).

Марнатраўны і амаральны, Магнус выклікаў незадаволенасць арыстакратыі, узнятае паўстанне падтрымала Даніяй. Магнус быў скінуты, заключаны ў кляштар і аслеплены. Вызваліўшыся са зняволення, ён загінуў у 1139г одзе падчас міжусобнай вайны.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Асобы
Катэгорыя:Памерлі ў 1139 годзе
Катэгорыя:Зрынутыя манархі
Катэгорыя:Сілком аслепленыя
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы XII стагоддзя
Катэгорыя:Хорфагеры
Катэгорыя:Каралі нарвежскія
Планетарная туманнасць

[thumb|right|300px|NGC 6543, [туманнасць Кацінае Вока — унутраная вобласць, выява ў псеўдаколеры (чырвоны — Hα; сіні — нейтральны кісларод, 630 нм; зялёны — іанізаваны азот, 658,4 нм)]]
**Планетарная туманасць** — астранамічны аб'ект, які складаецца з іанізаванай газавай абалонкі і цэнтральнай зоркі, белага карліка. Планетарныя туманнасці ўтвараюцца пры скідзе вонкавых слаёў (абалонак) чырвоных гігантаў і звышгігантаў з масай 2,5-8 сонечных на завяршальнай стадыі іх эвалюцыі. Планетарная туманнасць — хуткаплынная (па астранамічным мерках) з'ява, якая доўжыцца ўсяго некалькі дзясяткаў тысяч гадоў, пры працягласці жыцця зоркі-продка ў некалькі мільярдаў гадоў. У цяперашні час у нашай галактыцы вядома каля 1500 планетарных туманнасцяў.

## Бібліяграфія 
# Jordan, S., Werner, K., O'Toole, S.&nbsp;J. (2005), *Discovery of magnetic fields in central stars of planetary nebulae*, *Astronomy & Astrophysics*, 432, 273.
# Parker, Q.&nbsp;A., Hartley, M., Russell, D. et al. (2003) *A Rich New Vein of Planetary Nebulae From the AAO/UKST Hα Survey*, *Planetary Nebulae: Their Evolution and Role in the Universe*, Eds. Sun Kwok, Michael Dopita, and Ralph Sutherland, 25.
# Soker, N. (2002), *Why every bipolar planetary nebula is «unique»*, *Monthly Notices of the Royal Astronomical Society*, 330, 481.

## Спасылкі 
* Planetary Nebulae, SEDS Messier Pages
* The first detection of magnetic fields in the central stars of four planetary nebulae 
* Planetary Nebulae — Information and amateur observations 

*
Катэгорыя:Туманнасці
Катэгорыя:Астрафізіка
Катэгорыя:Зорная эвалюцыя
Павел I (кароль Грэцыі)

{{Дзяржаўны дзеяч
| беларускае імя    = Павел I 
| арыгінал імя = 
| партрэт        = Paul of Greece.jpg
| сцяг                    = Standard of members of the Greek Royal Family (1936-1967).svg
| тытул          = кароль Грэцыі
| перыядпачатак   = 1 красавіка 1947
| перыядканец    = 6 сакавіка 1964
| папярэднік = Георг II
| пераемнік       = Канстанцін II
| дата нараджэння  = 
| месца нараджэння = 
| дата смерці    =
| месца смерці   = 
| дынастыя       = 
| бацька           = 
| маці           =
| парадак        = 7
| жонка        =
| дзеці           = 
| узнагароды        = 
{

-

-

-

-

}
| аўтограф       = King Paul of Greece Signature.svg
}}
**Павел I** (; 14 снежня 1901, Афіны — 6 сакавіка 1964, Афіны) — кароль Грэцыі (1947—1964).

## Біяграфія 
Прадстаўнік дынастыі Глюксбургаў, грэчаскай галіны Ольдэнбургскай дынастыі. У маладосці прайшоў падрыхтоўку марскога афіцэра. З 1917 па 1920 Павел I жыў у эміграцыі са сваім бацькам, каралём Грэцыі Канстанцінам I. З 1923 па 1935 і з 1941 па 1946 таксама знаходзіўся ў эміграцыі сумесна з братам, каралём Грэцыі Георгам II. У 1935 годзе абвешчаны наследным прынцам. Падчас Другой сусветнай вайны ўваходзіў у склад грэчаскага ўрада ў выгнанні ў Лондане і ў Каіры. З Каіра пасылаў радыёзвароты да грэчаскага народу. Вярнуўся ў Грэцыю ў 1946 годзе. У 1947 пасля смерці брата, караля Георга II, стаў каралём Грэцыі. Гэта быў перыяд Грамадзянскай вайны ў Грэцыі паміж грэцкімі камуністамі і ўрадам рэспубліканцаў, нацыяналістаў і раялістаў.

Катэгорыя:Каралі грэчаскія
Катэгорыя:Палітыкі-эмігранты
Катэгорыя:Глюксбургі
Катэгорыя:Члены каралеўскага дому Грэцыі
Канстанцін II (кароль Грэцыі)

**Канстанцін II** (; , Псіхікон, Грэцыя — , Афіны) — апошні кароль Грэцыі (1964—1974) з дынастыі Глюксбургаў, сын караля Паўла I і яго супругі каралевы Фрэдэрыкі Гановерскай. Апошні праваслаўны манарх у гісторыі, які кіраваў. Як нашчадак дацкага караля Крысціяна IX, мае тытул прынца Дацкага.

## Спартыўная кар’ера 
Алімпійскі чэмпіён 1960 года па паруснаму спорту ў класе «Дракон».

У 1963—1974 гадах — член Міжнароднага алімпійскага камітэта (МАК).

З 1967 года па 1973 год — член Камісіі МАК па пытаннях Міжнароднай алімпійскай акадэміі.

З 1974 года — ганаровы член МАК.

## Сям’я 
18 верасня 1964 года ажаніўся з дачкой караля Даніі Фрыдэрыка IX Ганнай-Марыяй. Пяцёра дзяцей:
* Алексія (нар. 1965)
* Паўлас (нар. 1967), спадчынны прынц, герцаг Спартанскі
* Ніколаас (нар. 1969)
* Тэадора (нар. 1983)
* Філіпас (нар. 1986)

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт 
* Біяграфія на сайце Грэчаскай каралеўскай сям’і 
* Біяграфія на сайце МАК

Катэгорыя:Каралі грэчаскія
Катэгорыя:Глюксбургі
Катэгорыя:Зрынутыя манархі
Катэгорыя:Яхтсмены Грэцыі
Катэгорыя:Алімпійскія чэмпіёны па парусным спорце
Катэгорыя:Алімпійскія чэмпіёны ад Грэцыі
Катэгорыя:Чэмпіёны летніх Алімпійскіх гульняў 1960 года
Катэгорыя:Яхтсмены на летніх Алімпійскіх гульнях 1960 года
Катэгорыя:Члены МАК
Катэгорыя:Кавалеры Вышэйшага ордэна Святога Дабравешчання
Катэгорыя:Асобы на манетах
Катэгорыя:Члены каралеўскага дому Грэцыі
Фрэдэрык VIII (кароль Даніі)

{{Дзяржаўны дзеяч
| тытул         = кароль Даніі
| беларускае імя            = Фрэдэрык VIII
| арыгінальнае імя = Frederik 8.
 | парадак          = 51
 | сцяг                 = Royal Standard of Denmark.svg
 | сцяг2                =Royal coat of arms of Denmark (1972–2024).svg
| партрэт        = Frederik VIII of Denmark 1909.jpg
| перыядпачатак  = 29 студзеня 1906
| перыядканец  = 14 мая 1912
| каранацыя  = 
| папярэднік  = Крысціян IX
| пераемнік  = Крысціян X
| дата нараджэння  = 
| месца нараджэння = 
| дата смерці = 
| месца смерці = 
| дынастыя  = 
| у шлюбе = 
| бацька  = 
| маці = 
| узнагароды = 
{

-

-

-
 
}
}}
**Фрэдэрык VIII** (; 3 чэрвеня 1843, Капенгаген — 14 мая 1912, Гамбург) — кароль Даніі з 29 студзеня 1906. Старэйшы сын караля Крысціяна IX і Луізы Гесэн-Касельскай. З дынастыі Глюксбургаў.

## Літаратура 
* *Encyclopædia Britannica. Encyclopædia Britannica 2007 Ultimate Reference Suite*

Катэгорыя:Асобы на марках
Катэгорыя:Каралі дацкія
Катэгорыя:Кавалеры Вышэйшага ордэна Святога Дабравешчання
Катэгорыя:Асобы на манетах
Ключагорскае вадасховішча

**Ключаго́рскае** — вадасховішча на рацэ Обаль у Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці Беларусі. Размешчана паміж вёскамі Пляханава і Жалудова. Створана ў 1953 годзе пры будаўніцтве Ключагорскай ГЭС.

Плошча паверхні вадасховішча 0,4 км², даўжыня 2,6 (3,1) км, найбольшая шырыня 300 м (500). Берагі абрывістыя вышынёй да 10 метраў. Дно вадасховішча пакрыта пяском, торфам, глеем.

## Літаратура 
* 
* 
* Ліст карты N-35-12. Выданне 1987 г. Стан мясцовасці на 1984 г.

Катэгорыя:Вадасховішчы Гарадоцкага раёна
Катэгорыя:Басейн Обалі
Катэгорыя:З’явіліся ў 1953 годзе
Георг II (кароль Грэцыі)

{{Дзяржаўны дзеяч
| тытул             = Кароль Грэцыі
| беларускае імя       = Георг II
|арыгінальнае імя   = Γεώργιος Β΄ της Ελλάδας
| парадак           = 6
| партрэт           = Georgeiiofgreece.jpg
| сцяг              = Standard of members of the Greek Royal Family (1936-1967).svg
| подпіс           = Георг II у 1942 годзе
| перыядпачатак      = 27 верасня 1922 — 25 сакавіка 1924 3 лістапада 1935
| перыядканец       = 1 красавіка 1947
| папярэднік    = Канстанцін I
| пераемнік          = Павел I 
| дата нараджэння     = 
| месца нараджэння    = 
| дата смерці =
| месца смерці = 
| у шлюбе = 
| дынастыя =
| пахаваны = 
| бацька =
| маці = 
| дзеці = Адсутнічаюць
| узнагароды = {

-

-

-

-

}
| Commons = George II of Greece
}}
**Георг II** (; , Татоі — , Афіны) — кароль Грэцыі з дынастыі Глюксбургаў, сын караля Канстанціна I і ўнук караля Георга I.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Асобы на марках
Катэгорыя:Каралі грэчаскія
Катэгорыя:Зрынутыя манархі
Катэгорыя:Глюксбургі
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Белага арла (Польшча, 1921—1939)
Катэгорыя:Члены каралеўскага дому Грэцыі
Канстанцін I (кароль Грэцыі)

{{Дзяржаўны дзеяч
| тытул                   = Кароль Грэцыі
| беларускае імя             = Канстанцін I
|арыгінальнае імя         = Κωνσταντίνος Α΄ της Ελλάδας
| партрэт                 = Constantine I of Greece.jpg
| сцяг                    = Kingdom of Greece Flag.svg
| сцяг2                    = Royal Coat of Arms of Greece (1863-1936).svg
| парадак                 = 3
| перыядпачатак            = 18 сакавіка 1913
| каранацыя               = 
| перыядканец             = 11 чэрвеня 1917
| папярэднік          = Георг I
| пераемнік                = Аляксандр I
| тытул_2                 = Кароль Грэцыі
| парадак_2               = 5
| сцяг_2                  = Kingdom of Greece Flag.svg
| сцяг2_2                  = Royal Coat of Arms of Greece (1863-1936).svg
| перыядпачатак_2          = 12 снежня 1920
| перыядканец_2           = 27 верасня 1922
| папярэднік_2       = Аляксандр I
| пераемнік_2              = Георг II
| дата нараджэння           = 
| месца нараджэння          = 
| дата смерці = 
| месца смерці =
| у шлюбе =
| дынастыя = 
| бацька = 
| маці = 
| узнагароды =
{ style="background: transparent"

-
     
-

}
}}
**Канстанцін I** (; , Афіны, Грэцыя — , Палерма, Італія) — кароль Грэцыі з 5 сакавіка 1913 года па 12 чэрвеня 1917 года (1-ы раз) і з 11 снежня 1920 года па 27 верасня 1922 года (2-гі раз). З дынастыі Глюксбургаў. Стратэг (грэч. stratigos; ваенны чын у грэчаскай арміі, які адпавядае маршалу) (5 сакавіка 1913), германскі генерал-фельдмаршал (8 жніўня 1913). Першы Глюксбург, які нарадзіўся ў Грэцыі.

Катэгорыя:Каралі грэчаскія
Катэгорыя:Глюксбургі
Катэгорыя:Кавалеры Вышэйшага ордэна Святога Дабравешчання
Катэгорыя:Германскія генерал-фельдмаршалы
Катэгорыя:Члены каралеўскага дому Грэцыі
Пісьменства

**Пісьменства** — знакавая сістэма, прызначаная для фармалізацыі, фіксацыі і перадачы тых ці іншых дадзеных (маўленчай інфармацыі і іншых элементаў сэнсу, безадносна да іх моўнай формы) на адлегласці і надання гэтым дадзеным пазачасавага характару. Пісьменства — адна з формаў існавання чалавечай мовы.

Драбнюткія сэнсаадрознівальныя адзінкі пісьма — графемы.

## Агульныя характарыстыкі 
Пісьменства адрозніваецца ад іншых існуючых ці магчымых сістэм сімвалічнай камунікацыі тым, што заўсёды асацыюецца з некаторай мовай і вусным маўленнем на гэтай мове. У супрацьлегласць пісьменству, рознага роду візуальна-графічныя прадстаўлення інфармацыі — такія, як малюнкі, карціны, невербальныя картаграфічныя элементы і г. д. — не суаднесены з якой-небудзь канкрэтнай мовай. Сімвалы на інфармацыйных знаках (напрыклад, малюнкі мужчыны і жанчыны) таксама не адносяцца да мовы, хоць могуць стаць яе часткай у тым выпадку, калі актыўна выкарыстоўваюцца ў спалучэнні з іншымі моўнымі элементамі. Некаторыя іншыя сімвалічныя абазначэнні: лічбы, лагаграмы — не маюць прамой сувязі з вызначанай мовай, але часта выкарыстоўваюцца на пісьме і, такім чынам, могуць лічыцца часткай пісьменства.

Мова ўласціва кожнай чалавечай супольнасці, і гэты факт можа разглядацца як неад’емная і вызначальная характарыстыка ўсяго чалавецтва ў цэлым. Аднак развіццё пісьменства і працэс паступовага выцяснення ім традыцыйных вусных формаў зносін быў спарадычным, нераўнамерным і павольным. Аднойчы ўсталяваўшыся, пісьменства ў агульным выпадку перажывае змены менш ахвотна, чым вусная размова, захоўваючы тым самым рысы і канкрэтныя выразы, не характэрныя больш для актуальнага стану жывой мовы. Адна з найбольш істотных пераваг выкарыстання пісьменства заключаецца ў магчымасці стварэння пастаянных запісаў інфармацыі, выяўленай сродкамі мовы.

## Гл. таксама 
* Палеаграфія
Паветранае судна

**Паветранае судна** — лятальны апарат, які трымаецца ў атмасферы за кошт узаемадзеяння з паветрам, якое адрозніваецца ад узаемадзеяння з паветрам, адбітым ад паверхні зямлі або вады (то бок не карыстаючыся экранным эфектам). Такім чынам, ракеты, турбалёты, экранапланы (але не экраналёты) і суды на паветранай падушцы не адносяцца да паветраных суднаў.

__TOC__

## Віды паветраных суднаў 
Адрозніваюць 8 відаў паветраных судоў — аўтажыр, аэрастат, верталёт, вінтакрыл, дырыжабль, махалёт, планёр і самалёт. Адрозненні паміж імі заключаюцца ў наяўнасці або адсутнасці сілавой устаноўкі, а таксама ва ўдзельнай вазе гэтых апаратаў падчас палёту (лягчэй яны ці цяжэй паветра). Паветраныя судны, якія цяжэй паветра, адрозніваюцца таксама па канструкцыі, дзякуючы якой яны ўтрымліваюцца ў паветры: наяўнасць апорных паверхняў (крылаў) або апорных вінтоў. Адрозненні паміж паветранымі судамі зведзеныя ў табліцу:

Гістарычна склалася, што ў расійскай авіяцыі асноўныя віды паветраных судоў — самалёты і верталёты — пазначаюцца гутарковым тэрмінам *борт*(ў множным ліку -*барты*).

## Класіфікацыя паветраных судоў па ўзлётнай масе 
* Па-за класам (без абмежавання масы) — Ан-124, Ан-225, А380 і т. п.
* 1-га класа (75 т і больш) — Ту-154, Іл-62, Іл-76 і т. п.
* 2-га класа (ад 30 да 75 т) — Ан-12, Як-42, Ту-134 і т. п.
* 3-га класа (ад 10 да 30 т) — Ан-24, Ан-26, Ан-72, Ан-140, Іл-114, Як-40 і т. п.
* 4-га класа (да 10 т) — Ан-2, Ан-3Т, Ан-28, Ан-38, Л-410 , М-101Т і т. п.

Клас паветранага судна звязаны з класам аэрадрома, здольнага прыняць дадзенае паветранае судна.

## Гл. таксама 
* Лятальны апарат
* Авіяцыя
* Паветраплаванне
* Судн на паветранай падушцы
* Экраналёт
* Лятучая падводная лодка
* Аэрадром

*
Катэгорыя:Авіяцыйныя тэрміны
Катэгорыя:Вікіпедыя:Істотныя артыкулы
Буда (Буда-Кашалёўскі раён)

**Бу́да** (, ) — пасёлак у Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Ліпініцкага сельсавета.

## Геаграфія 
### Размяшчэнне 
У 12 км на поўнач ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Буда-Кашалёўская (на лініі Жлобін — Гомель), 60 км ад Гомеля.

## Транспартная сетка 
Транспартныя сувязі па прасёлкавай, затым аўтамабільнай дарозе Чачэрск — Буда-Кашалёва.

Драўляная забудова ўздоўж кароткай просталінейнай шыротнай вуліцы.

## Гісторыя 
Заснавана на пачатку XX стагоддзя перасяленцамі з суседніх вёсак. У 1925 годзе ў Ліпініцкім сельсавеце Буда-Кашалёўскага раёна Бабруйскай акругі. У 1930 годзе жыхары вёскі ўступілі ў калгас. У 1959 годзе ў складзе калгаса «Світанак» (цэнтр — вёска Ліпінічы).

## Насельніцтва 
### Колькасць 
* 2004 год — 6 гаспадарак, 14 жыхароў.

### Дынаміка 
* 1925 год — 18 двароў.
* 1959 год — 70 жыхароў (паводле перапісу).
* 2004 год — 6 гаспадарак, 14 жыхароў.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Буда-Кашалёўскага раёна
Катэгорыя:Ліпініцкі сельсавет
Аляксандр I (кароль Грэцыі)

{{Дзяржаўны дзеяч
| тытул            = Кароль Грэцыі      
| беларускае імя      = Аляксандр I
| арыгінальнае імя = Αλέξανδρος Α΄
| парадак          = 4
| сцяг                    = Kingdom of Greece Flag.svg
| сцяг2                    = Royal Coat of Arms of Greece (1863-1936).svg
| перыядпачатак     = 11 чэрвеня 1917
| перыядканец      = 25 кастрычніка 1920
| папярэднік   = Канстанцін I
| пераемнік         = Канстанцін I
| узнагароды = { style="background: transparent"

-

}
}}
**Аляксандр I** (; 1 жніўня 1893, Афіны — 25 кастрычніка 1920, Афіны) — кароль Грэцыі з 1917 па 1920 год. Сын Канстанціна I і Сафіі Гогенцолерн.

Аляксандр стаў каралём, калі яго бацька быў вымушаны пад ціскам саюзнікаў пакінуць трон у чэрвені 1917 года. Канстанцін I, зяць кайзера Вільгельма II, займаў германафільскую пазіцыю, ён выехаў з Грэцыі разам са старэйшым сынам Георгам, пакінуўшы на троне другога сына — Аляксандра. Новы кароль не меў рэальнай улады, бо палітыкай займаўся прэм’ер-міністр Элефтэрыёс Венізелас. Аляксандр большай часткай падарожнічаў па месцах ваенных дзеянняў, падтрымліваючы баявы дух салдат.

У лістапада 1919 года кароль таемна абвянчаўся з Аспасіяй Манас (1896—1972), дачкой палкоўніка Петраса Манаса. Выхадка караля выклікала вялікі скандал, у рэшце рэшт Аспасія прыбыла ў Афіны, дзе іх шлюб быў афіцыйна прызнаны, але каралевай яна не стала, атрымаўшы толькі тытул прынцэсы. У 1921 годзе, ужо пасля смерці Аляксандра, Аспасія нарадзіла дачку Аляксандру (1921—1993), будучую жонку сербскага караля Пятра II.

Пасля падпісання ў 1920 годзе Сеўрскага мірнага дагавора Грэцыя атрымала значную частку тэрыторыі Турцыі. Аляксандр стаў каралём павялічанай Грэцыі.

2 кастрычніка 1920 года, падчас прагулкі ў каралеўскім садзе Татой, Аляксандр быў укушаны малпай. Праз тры тыдні, 25 кастрычніка ён памёр ад сепсісу.

## Літаратура 
* John Van der Kiste, Kings of the Hellenes: The Greek Kings. 1863—1974. Sutton Publishing. 1994.

Катэгорыя:Каралі грэчаскія
Катэгорыя:Глюксбургі
Катэгорыя:Члены каралеўскага дому Грэцыі
Брылёў (Буда-Кашалёўскі раён)

**Брылёў** (, ) — вёска ў Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Кашалёўскага сельсавета.

## Геаграфія 
### Размяшчэнне 
У 3 км на поўнач ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Буда-Кашалёўская (на лініі Жлобін — Гомель), 51 км ад Гомеля.

### Гідраграфія 
На поўдні меліярацыйны канал.

## Транспартная сетка 
Побач аўтадарога Чачэрск — Буда-Кашалёва.

Планіроўка складаецца з просталінейнай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага ўсходу на паўночны захад. Забудова драўляная, сядзібнага тыпу.

## Гісторыя 
Па пісьмовых крыніцах вядомая з канца XIX стагоддзя як вёска ў Рагачоўскім павеце Магілёўскай губерні. Гаспадар фальварка Брылёў меў у 1858 годзе 213 дзесяцін зямлі і сад.

У 1929 годзе арганізаваны калгас. На франтах Вялікай Айчыннай вайны загінулі 22 жыхара вёскі. У 1959 годзе ў складзе саўгаса «Шарыбаўскі» (цэнтр — вёска Шарыбаўка).

## Насельніцтва 
### Колькасць 
* 2004 год — 49 гаспадарак, 81 жыхар.

### Дынаміка 
* 1959 год — 326 жыхароў (паводле перапісу).
* 2004 год — 49 гаспадарак, 81 жыхар.

## Літаратура 
* Гарады і вёскі Беларусі: Энцыклапедыя. Т.1, кн.1. Гомельская вобласць/С. В. Марцэлеў; Рэдкалегія: Г. П. Пашкоў (галоўны рэдактар) і інш. — Мн.: Белэн, 2004. 632с.: іл. Тыраж 4000 экз. ISBN 985-11-0303-9 ISBN 985-11-0302-0

Катэгорыя:Населеныя пункты Буда-Кашалёўскага раёна
Катэгорыя:Кашалёўскі сельсавет
Отан (кароль Грэцыі)

**Кароль Грэцыі Отан I** (, ; 1 чэрвеня 1815, Зальцбург — 26 ліпеня 1867) — кароль Грэцыі ў 1833—1862 гады. Быў другім сынам караля Людвіга I Баварскага (дом Вітэльсбахаў). Праз свайго продка Іагана II, герцага Баварскага, быў нашчадкам візантыйскіх дынастый Камнінаў і Ласкарыдаў.

Катэгорыя:Каралі грэчаскія
Катэгорыя:Вітэльсбахі
Арджуна

». Карціна Раві Вармы.]]
**Арджуна** (, arjuna, «белы, светлы») — герой старажытнаіндыйскана эпасу «Махабхарата». Таксама часам называецца «Дхананджая», «Гудакеша», «Пхальгуна» і інш. На сцягу Арджуны — малпа.

Трэці з братоў Пандаваў, сын царыцы Кунці і Індры. Фактычны ваенны лідар Пандаваў. Вучань настаўніка Дроны.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Крышна
Катэгорыя:Персанажы «Махабхараты»
Катэгорыя:Бітва на Курукшэтры
Сяргей Алегавіч Дарафееў

**Сяргей Алегавіч Дарафееў** (нар. , Мінск) — беларускі тэлежурналіст.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 19 мая 1980 года ў
Мінску.

Скончыў Беларускі нацыянальны тэхнічны ўніверсітэт.

Тэле- і радыёжурналістыцы вучыўся за мяжой, выйграў грант Дзярждэпартамента ЗША — стажыраваўся ў СМІ Чыкага .

У 2010 г. — пераможца Шостага Нацыянальнага тэлевізійнага конкурсу «Тэлевяршыня» у намінацыі «Лепшы вядучы грамадска-палітычнай (публіцыстычнай) праграмы». У тым жа годзе чытачы «Камсамолкі» прызналі Дарафеева лепшым беларускім тэлевядучым, а ў 2011 г. аддалі яму тытул секс-сімвала Беларусі. У маі 2011 г. Сяргею Дарафееву прысудзілі спецыяльны прыз «Медыяперсона» як персоне, за якую прагаласавала самая вялікая колькасць журналістаў.

У снежні 2010 г. быў адхілены ад эфіру па палітычным матывам , у сакавіку 2011 г. быў звольнены з каналу АНТ.

Працуе на «5 канале» (Кіеў). Вядзе штосуботнюю праграму «Партрэты» з Сяргеем Дарафеевым", а таксама разам з іншымі журналістамі штодзённую вечаровую праграму «Час. Підсумкі дня». У 2012 г. атрымаў прэмію «Тэлетрыумф» у намінацыі «Інтэрв’юер».

Пасля Сяргей Дарафееў папрацаваў на «Радыё Свабода», жыў у Празе. Але праз 3,5 года звольніўся. У 2018 годзе Сяргей Дарафееў вярнуўся ў Кіеў.

## Сям'я 
Мае сястру-двайнятку Вольгу, якая жыве ў Італіі.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* Блог 
* Праграма Выбар/Выбар+ 
* Сяргей Дарафееў — лепшы вядучы!
* Сяргей Дарафееў:"Аб дзецях мне пакуль не абвяшчалі" 
* Разговор по душам
* Нетусовачны чалавек Сяргей Дарафееў
* Тэлеведучы Сяргей Дарафееў: «Я хаджу ў царкву»
* Сяргей Дарафееў: «Я б вельмі хацеў зняцца ў кіно» 
* Сяргей Дарафееў: «Ніколі не спрабую камусьці падабацца» 
* Сяргей Дарафееў: Я абраў журналістыку таму, што … 
* Вядучы ток-шоу на АНТ Сяргей Дарафееў адхілены ад эфиру
* Выбар Сяргея Дарафеева
* «Пераможца Шостага конкурсу „Тэлевяршыня“» 
* Ліст сваім гледачам

Катэгорыя:Журналісты Беларусі
Катэгорыя:Журналісты Украіны
Катэгорыя:Тэлевядучыя Беларусі
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя рэжымам Лукашэнкі
Катэгорыя:Агульнанацыянальнае тэлебачанне
Раві Варма

**Раджа Раві Варма** (29 красавіка 1848, Кіліманур, Керала, Брытанская Індыя — 2 кастрычніка 1906, Кіліманур, Керала) — індыйскі мастак, аўтар мноства твораў, у тым ліку на тэмы індыйскага эпасу «Махабхарата» і «Рамаяна».

## Галерэя 

Выява:Ravi Varma-Dattatreya.jpg|Дататрэя
Выява:Ravi Varma-Arjuna and Subhadra.jpg|Арджуна і Субхадра
Выява:Raja_Ravi_Varma,_Dhruv_Narayan.jpg|Бачанне Крышны
Выява:Ravi Varma-Shakuntala.jpg|Шакунтала
Выява:Raja_Ravi_Varma,_The_Milkmaid_(1904).jpg|Паўночнаіндыйская дзяўчына
Выява:Raja_Ravi_Varma,_Galaxy_of_Musicians.jpg|Музычныя інструменты
Выява:Raja_Ravi_Varma,_In_Contemplation.jpg|Жанчына ў роздумах

## Спасылкі 
* Калекцыя карцін Раві Варма  
* Біяграфія  

## Літаратура 
* Raja Ravi Varma: Painter of Colonial India by Rupika Chawla, Pub: Mapin Publishing, Ahmedabad, March 2010, ISBN:9780944142417
* Raja Ravi Varma - Oleographs Catalogue by Dr. D.Jegat Ishwari, Pub: ShriParasuraman, Chennai, 2010, Isbn:9788191002614
* Raja Ravi Varma - The Most Celebrated Painter of India: 1848-1906, Parsram Mangharam, Bangalore, 2007
* Raja Ravi Varma - The Painter Prince: 1848-1906, Parsram Mangharam, Bangalore, 2003

Катэгорыя:Мастакі Індыі
Неаплатанізм

**Неаплатанізм** — ідэалістычны кірунак антычнай філасофіі III—VI ст.; апошні этап развіцця антычнага платанізму.

Неаплатанізм узнік на глебе філасофскіх ідэй Платона і яго паслядоўнікаў у Рымскай імперыі ў перыяд яе распаду, крызісу і разлажэння рабаўладальніцкага грамадства. Заснавальнік — Плацін, найбольш значныя прадстаўнікі — Парфірый, Амелій і Прокл. Неаплатанізм існаваў у форме мноства асобных школ і гурткоў.

Фундамент неаплатанізму складае вучэнне Платона аб існаванні двух светаў: вечнага, нязменнага, сапраўднага свету ідэй і свету пачуццёвых рэчаў, якія з’яўляюцца ўвасабленнем і адлюстраваннем ідэй. У прадстаўнікоў неаплатанізму гэта тэорыя прыняла форму вучэння аб містычным выцяканні, выпраменьванні матэрыяльнай рэчаіснасці з нематэрыяльнага, духоўнага першапачатку. Паводле гэтай канцэпцыі ў пабудове сусвету існуе пэўная іерархія, на чале якой стаіць звышнатуральнае «адзінае», або першаснасць, а далей у парадку эманацыі (сыходжання) ідуць быццё-розум з ідэямі ў ім і сусветная душа, што звернута да розуму і свету пачуццёва да рэчаў. Яна распадаецца на анёлаў і людзей; на апошнім ніжэйшым месцы знаходзіцца матэрыяльны свет. Звяртанне да містычнай інтуіцыі і экстазу з мэтай спасціжэння вышэйшай ісціны надае неаплатанізму характар тэасофіі. Вынікі эвалюцыі платонаўскай філасофіі ў межах язычніцкага політэізму падвёў Прокл у форме дэталёвага пераліку асноўных паняццяў і метадаў неаплатанізму.

3 узнікненнем хрысціянства неаплатанізм знайшоў новы змест, які быў выкарыстаны ў далейшай распрацоўцы філасофскага абгрунтавання хрысціянскай рэлігіі (трактоўка матэрыяльнага свету ў якасці ілюзорнага і грахоўнага, пазбаўленне ад усяго цялеснага і далучэнне да боскай сутнасці пры дапамозе містычнага азарэння душы, экстазу).

Неаплатанізм паўплываў на хрысціянскую патрыстыку, развіццё сярэдневечнай філасофіі (М. Кузанскі, Дж. Бруна), філасофскіх поглядаў Б. Спінозы, Г. Лейбніца, прадстаўнікоў нямецкай класічнай філасофіі Г. Гегеля, Ф. Шэлінга, рускай філасофіі (У. Салаўёў, М. Лоскі, С. Франк). Ідэі неаплатанізму ўвайішіі ў некаторыя кірункі сучаснай філасофскай думкі.

## Гл. таксама 
* Неаплатонікі (школы неаплатанізму і прадстаўнікі)
* Платонаўская Акадэмія
* Платонаўская акадэмія ў Карэджы

## Літаратура 
* Боўш В. Неаплатанізм // БЭ ў 18 т. Т. 11. Мн., 2000.

*
Катэгорыя:Філасофскія кірункі і школы
Александрыйская бібліятэка

**Александрыйская бібліятэка** — адна з найбуйнейшых бібліятэк старажытнасці, якая існавала пры Александрыйскім Музеі.

## Заснаванне бібліятэкі 
Александрыйская бібліятэка была заснавана ў пачатку III стагоддзя да нашай эры падчас кіравання цара Егіпта Пталамея II Філадэльфа.

У заснаванні бібліятэкі прынялі ўдзел перыпатэтыкі Дземетрый Фалерскі і, магчыма, Стратон з Лампсака. З’яўлялася найбуйнейшай бібліятэкай у антычным свеце, у якой захоўваліся, як мяркуецца, ад 400 тыс. да 700 тыс. папірусных скруткаў. Александрыйская бібліятэка ўяўляла сабой больш акадэмію, чым звычайнае збор кніг: тут жылі і працавалі навукоўцы, якія займаліся як даследаваннямі, так і выкладаннем.

Першым захавальнікам бібліятэкі быў Зенадот Эфескі (да 234 г. да н.э.), Пасля яго Эратасфен Кірэнскі (з 236 па 195 г. да н.э.), Арыстафан Візантыйскі (па ~ 185—180 г. да н.э.), Арыстарх Самафракійскі (па 146 г. да н.э.). У бібліятэцы працавалі і іншыя выбітныя навукоўцы эпохі элінізму, у тым ліку Еўклід.

«Даччыная бібліятэка» (філіял) была створана каля 235 да н.э. Пталамеем III у храме Серапіса Серапеуме; галоўная бібліятэка размяшчалася ў іншай частцы горада, у наваколлі палаца, у квартале Брухеён (Brucheium).

Катэгорыя:Культура Старажытнага Егіпта
Катэгорыя:Бібліятэкі
Катэгорыя:Бібліятэкі Егіпта
Катэгорыя:Александрыя
Катэгорыя:Адукацыя ў Егіпце
Катэгорыя:Згарэлыя будынкі і збудаванні
Катэгорыя:Легендарныя бібліятэкі
Катэгорыя:З’явіліся ў III стагоддзі да н.э.
Катэгорыя:Навука ў Старажытным свеце
Кастрычніцкі раён (Гродна)

**Кастрычніцкі раён г. Гродна** — адзін з двух адміністрацыйных раёнаў горада Гродна.

## Гісторыя 
Кастрычніцкі раён горада Гродна быў утвораны Пастановай Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР 7 красавіка 1978 года. У 1978 годзе тэрыторыя раёна складала 3,4 тыс. га, пражывала на дадзенай тэрыторыі 86 тыс. жыхароў. У 2008 годзе ў гарадскую рысу былі ўключаны зямельныя вучасткі агульнай плошчай 7913 га, а таксама шэраг накакольных вёсак.

## Насельніцтва 
Згодна з перапісам насельніцтва Рэспублікі Беларусь 2009 года на тэрыторыі раёна пражывала 183,5 тыс. чалавек.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт Адміністрацыі Кастрычніцкага раёна г. Гродна

Катэгорыя:Раёны Гродна
Дземетрый Фалерскі

**Дземетрый Фалерскі** (, 350-283 да н.э.) — старажытнагрэчаскі афінскі дзяржаўны дзеяч і філосаф-перыпатэтык.

Вучань Тэафраста. У 317-307 гадах - абсалютны кіраўнік (эпімелет) Афін; з 297 пры двары Пталамея I Сатэра, адзін з заснавальнікаў Александрыйскай бібліятэкі і Мусеёна. Сабраў і запісаў байкі Эзопа, як паведамляе Дыяген Лаэрцкі.

Катэгорыя:Старажытнагрэчаскія філосафы
Катэгорыя:Дзяржаўныя дзеячы Старажытнай Грэцыі
Зенадот Эфескі

**Зенадот** (; каля 325 год да н.э.- каля 260 да н.э.) — грэчаскі філолаг і паэт, каментатар Гамера, заснавальнік тэксталогіі. Ураджэнец Эфеса.

Катэгорыя:Старажытнагрэчаскія граматыкі
Катэгорыя:Філолагі Старажытнай Грэцыі
Пётр I Карагеоргіевіч

**Пётр Першы Карагеоргіевіч** (, 11 ліпеня 1844 — 16 жніўня 1921) — першы сербскі кароль з дынастыі Карагеоргіевічаў (з 1903); у 1918 стаў першым каралём Югаславіі (звалася тады Каралеўства сербаў, харватаў і славенцаў).

Катэгорыя:Каралі сербскія
Катэгорыя:Каралі югаслаўскія
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1844 годзе
Катэгорыя:Памерлі ў 1921 годзе
Катэгорыя:Дынастыя Карагеоргіевічаў
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Святога апостала Андрэя Першазванага
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Святога Аляксандра Неўскага
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Белага арла (Сербія)
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Святой Ганны 1 ступені
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Святога Станіслава 1 ступені
Катэгорыя:Кавалеры Вышэйшага ордэна Святога Дабравешчання
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Святога Георгія III класа
Арыстарх Самафракійскі

**Арыстарх** (; 216 да н.э.- 144 да н.э.) — выдатны грэчаскі філолаг, захавальнік Александрыйскай бібліятэкі.

Самы знакаміты з плеяды александрыйскіх філолагаў, у якую ўваходзілі Зенадот Эфескі і Арыстафан Візантыйскі. Апошні быў настаўнікам Арыстарха, а з першым ён часта не згаджаўся.

Сярод мноства яго прац асабліва важнымі былі выданне (ці два выданні) і каментарый да паэмы Гамера. Фрагменты гэтага каментарыя разам з некалькімі сотнямі чытанняў Арыстарха вядомыя нам пераважна з сярэдневяковых схолій. Нягледзячы на фрагментарны і скажоны характар крыніцы, можна зрабіць некаторыя высновы аб тэксталагічнай практыцы Арыстарха. Большасць чытанняў Арыстарха нязначна адрозніваюцца ад іншых вядомых нам чытанняў: звычайна — не больш, чым на адно слова, часта — толькі на адзін-два знакі. Ён адзначаў як сумніўныя многія радкі Гамера, але толькі ў адзінкавых выпадках выключаў іх са свайго выдання. Гэтыя факты сведчаць аб асцярожнасці Арыстарха. Адным з прынцыпаў яго працы, як звычайна лічыцца, была ідэя «тлумачыць Гамера з Гамера», гэта значыць у сумніўных выпадках звяртацца да прынцыпу аналогіі.

Катэгорыя:Старажытнагрэчаскія граматыкі
Катэгорыя:Філолагі Старажытнай Грэцыі
Арыстафан Візантыйскі

**Арыстафан Візантыйскі** (, каля 257-180 гг. да н.э.) — старажытнагрэчаскі філолаг. З ранніх год жыў у Александрыі.

Каля 195 года да н. э. пасля Эратасфена стаў загадваць Александрыйскай бібліятэкай.

Пакінуў значны ўклад у антычную філалогію. Ім было падрыхтавана да выдання мноства тэкстаў, якія складаюць залаты фонд старажытнагрэчаскай і сусветнай літаратуры. Арыстафан падрыхтаваў каментаванае выданне Гамера. Выдаваў Гесіёда, лірыкаў VI і V стагоддзяў да н. э., такіх, як Алкман, Алкей, Анакрэонт, Піндар. Да Арыстафана тэксты лірыкаў запісваліся суцэльна, як проза; філолаг у сваім выданні прапанаваў дзяленне лірычных паэтаў на калоны.

Катэгорыя:Старажытнагрэчаскія граматыкі
Катэгорыя:Асобы