open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Radom Air Show

right|thumb|200px|Група «Red Arrows», Radom Air Show 2005
right|thumb|200px|Група «Patrouille de France», Radom Air Show 2005
**Radom Air Show** () — авіяшоу, якое ладзіцца раз на два гады на аэрапорце Радам-Садкоў у Радаме (Мазавецкае ваяводства, Польшча). Першае авіяшоу было арганізавана ў 1991 годзе ў Познані. У 2001 годзе паказы перанеслі ў Радам. Падчас мерапрыемства маюць месца шоу нябеснай авіяцыі, выставы абсталявання, канцэрты, забавы для дзяцей і іншае.

## Авіяцыйныя катастрофы на шоў 
### Катастрофа 1 верасня 2007 года 
Падчас 10 юбілейнага авіяшоу 1 верасня 2007 года ў паветры падчас выканання акрабатычнай фігуры сутыкнуліся два польскія пілоты з групы «AZL Żelazny» з Зялёнай Гуры; пілоты загінулі. 

Сутыкненне адбылося, калі тры самалёты выконвалі пятлю з разыходжаннем уверсе (так званую разетку). Самалёты павінны былі разысціся ў ніжняй кропцы манеўру, вельмі блізка адзін да аднаго, але па невядомых прычынах два з іх сутыкнуліся. Самалёты былі амаль цалкам разбураны, і пілоты, верагодна, загінулі імгненна пры сутыкненні. На зямлю ўпалі толькі абломкі абодвух самалётаў.

### Катастрофа 30 жніўня 2009 года 
30 жніўня 2009 года разбіўся беларускі самалёт-знішчальнік Су-27; абодва пілоты — палкоўнік Аляксандр Марфіцкі (намеснік камандуючага Заходняга аператыўна-тактычнага камандавання Ваенна-паветраных сіл і войскаў ПВА) і палкоўнік Аляксандр Жураўлевіч (намеснік камандзіра 61-й знішчальнай авіяцыйнай базы ў Баранавічах) — не катапультаваліся і загінулі.

### Катастрофа 28 жніўня 2025 года 
28 жніўня 2025 года, прыблізна а 19:25, падчас рэпетыцый авіяшоу ў Радаме 2025, маёр Мацей «Слаб» Кракаўян, які пілатуе F-16 , урэзаўся ў ўзлётна-пасадачную паласу ў аэрапорце Радама. Пілот не змог катапультавацца і загінуў імгненна. Знішчаны самалёт належаў 31-й тактычнай авіябазе і польскай дэманстрацыйнай камандзе F-16 Tiger . З-за катастрофы арганізатары адмянілі мерапрыемства, апублікаваўшы афіцыйную заяву.

Пасля катастрофы Галоўнакамандуючы Узброенымі Сіламі вырашыў прыпыніць усе небаявыя палёты самалётаў F-16 да далейшага паведамлення.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Авіяцыя
Катэгорыя:Культура Польшчы
Катэгорыя:Радам
Атаманскі мост

**Атаманскі мост** — аўтадарожны рамны мост цераз Абводны канал у Цэнтральным / Фрунзенскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала. Размешчаны ў створы Крэменчугскай вуліцы і Глухаазёрскай шашы. Вышэй па цячэнні знаходзяцца Шлісельбургскі мост, ніжэй — Амерыканскі мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна — «Плошча Аляксандра Неўскага-2».
Найменне вядомае з 1912 года і дадзена ад Атаманскай вуліцы, у створы заходняга ўчастка якой мост знаходзіўся да 1975 года.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Амерыканскі мост

**Амерыканскі мост** (да 31 снежня 2008 года — Мікалаеўскі чыгуначны мост) — група чыгуначных мастоў цераз Абводны канал на Маскоўскай лініі Кастрычніцкай чыгункі ў Санкт-Пецярбургу.

Масты размешчаны ў непасрэднай блізкасці ад Маскоўскага вакзала. З паўночнага боку размешчаны станцыя Санкт-Пецярбург-Галоўны і лакаматыўнае дэпо Санкт-Пецярбург-Пасажырскі-Маскоўскі, з паўднёвай — станцыя Санкт-Пецярбург-Таварны-Маскоўскі і пасажырскае вагоннае дэпо Санкт-Пецярбург-Маскоўскі.

Вышэй па цячэнні знаходзіцца Атаманскі мост, ніжэй — Карэтны мост.

Бліжэйшыя станцыі метрапалітэна (1,5 км) — «Лігаўскі праспект» і «Абводны канал».

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Катэгорыя:Стальныя масты
Катэгорыя:Чыгуначныя масты Расіі
Х-32 Бекас

**Х-32 Бекас** — лёгкі шматмэтавы самалёт.

Распрацоўка ўкраінскай фірмы Ліліенталь. Самалёт Х-32 серыйна стаў выпускацца з 1993 года. Па аэрадынамічнай кампаноўцы ўяўляе сабой падкоснывысокаплан са штурхаючай сілавой ўстаноўкай, абсталяваны трохпадпорнымі непрыбіраючыміся шасі. Самалёт Х-32 «Бекас» двухмесны, з тандэмным размяшчэннем пілотаў. Самалёт лёгка рэагуе на дзеянні пілота, вельмі хутка выходзіць са штопара, і даруе пілотам шмат якія памылкі.

## Абсталяванне 
На самолёце маюцца штурхачовы рухавік Rotax-582, 64 л.с. ці Rotax-912, 80√100 л.с., вінт перастаўнога шага ВПШ-2 "Дончак" ці падобны да яго.

## Аварыі 
19 мая 2011 года, а 18:50 паводле мінскага часу, пры сяданні каля пасёлку Кастрычніцкі Міхайлаўскага раёна Разанскай вобласці, сутыкнуўся з зямлёй і разбіўся самалёт, які належаў авіяцыйнаму клубу «АЭРО-МИКС», які праводзіў хімічную апрацоўку сельскагаспадарчых сельскагаспадарчых угоддзяў. Пілот загінуў.

22 чэрвеня 2011 года ў Катоўскім раёне Адэскай вобласці зваліўся самалёт „Бекас“, які праводзіў апрацоўку сельскагаспадарчых угоддзяў. Пілот загінуў.

9 ліпеня 2011 года ў паселішчы Рось Ваўкавыскага раёна разбіўся самалёт, які належаў «Пружаны Авіяхімсервіс». Самалёт прымаў удзел у пошуках зніклай у лесе жанчыны. На вельмі малой вышыні ён зваліўся на гаражы. Пілот загінуў.

25 ліпеня 2020 года ў в. Ільлінцы Прысценскага раёна (Расія) звышлёгкі самалёт зачапіў лініі электраперадач і разбіўся. Пілот загінуў.

## Мадыфікацыі 
* **Х-32** — асноўная мадыфікацыя.
* **Х-32Н** — гідрасамалёт, прызначаны для сядання на вадзяную паверхню.
* **Х-32СХ** — сельскагаспадарчы варыянт.
* **Х-32УТ** — вучэбны варыянт.
* **Х-34** — самалёт на 2-3 месцы.

## Характарыстыкі 
* Узмах крыла, м 9.00
* Даўжыня, м 6.55
* Вышыня, м 1.31
* Плошча крыла, м2 12.33
* Маса
** пустога
** максімальная ўзлётная 550
* Тып рухавіка 1 ПД Rotax-912
* Магутнасць, л.с. 1 х 100
* Максімальная хуткасць, км/г 180
* Крэйсерная хуткасць, км/г 125
* Працягласць палёту, г
** звычайная 3.3
** варыянт з 90 л паліва 7.5
* Хуткапад’ёмнасць, м/хв. 480
* Практычная вышыня, м 4000
* Экіпаж, чал. 2

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка

Катэгорыя:Самалёты агульнага прызначэння
Катэгорыя:Самалёты Украіны
Пружанскі аэрадром

**Пружанскі аэрадром**:
* Пружанскі аэрадром №207 — аэрадром часоў Другой сусветнай вайны ля вёскі Куплін, за 3 км ад Пружан
* Пружанскі аэрадром №208 — недабудаваны аэрадром часоў Другой сусветнай вайны за 1 км ад Пружан
* Пружанскі аэрадром — назва дзеючай авіябазы ў Новых Засімавічах, якая сустракаецца ў заходніх даведніках
Гамбургскі тэхнічны ўніверсітэт

**Гамбургскі тэхнічны ўніверсітэт** () — нямецкая дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Гамбург.

## Агульная характарыстыка 
Гэта адзін з самых маладых тэхнічных універсітэтаў у Германіі. Ён быў заснаваны ў 1978 годзе і размешчаны ў раёне Харбург у Гамбургу.

Крыху менш за 100 прафесараў выкладаюць для амаль 8 000 студэнтаў на 42 праграмах бакалаўрыяту і магістратуры. Прэзідэнтам універсітэта з'яўляецца Андрэас Цім-Гіль, віцэ-прэзідэнтамі з'яўляюцца Ірына Смірнова (навука) і Керсцін Кухта (навучанне).

Універсітэт адрозніваецца перш за ўсё сваёй незвычайнай структурай, паколькі ў ім няма падзелу на факультэты, а ёсць разбіўка па напрамках даследаванняў, што дазваляе больш цесна супрацоўнічаць паміж рознымі структурнымі адзінкамі.

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Універсітэты Германіі
210-ы авіяцыйны палігон

thumb|Нарукаўны знак 210-га авіяцыйнага палігона
**210-ы авіяцы́йны паліго́н**, ***Ружа́нскі паліго́н*** — палігон ВПС і войскаў СПА ў Ружанскай пушчы. Займае плошчу болей за 7,5 тысяч га на тэрыторыі Пружанскага, Івацэвіцкага і Бярозаўскага раёнаў Берэсцкай вобласці. На поўначы абмежаваны вёскамі Ласасін і Шчытна Пружанскага, на поўдні — Міхалкамі Бярозаўскага раёна.

## Гісторыя 
Палігон створаны 1 студзеня 1946 года як 40-ы акруговы авіяцыйны палігон першай катэгорыі. 30 снежня 1956 года перайменаваны ў 75-ы акруговы авіяцыйны палігон другой катэгорыі. 13 лютага 1974 расфарміраваны, асабовы склад і матэрыяльная частка выкарыстаныя для фарміравання 536-га навучальнага авіяцыйнага цэнтру ў складзе 26-й паветранай арміі Беларускай ваеннай акругі. У 1989 цэнтр перафарміраваны ў 210-ы авіяцыйны палігон першай катэгорыі, у лістападзе таго ж года ўзнагароджаны Ганаровай граматай галоўнакамандуючага ВПС СССР і занесены ў Кнігу пашаны ВПС.

### Падзеі 
1 верасня 1981 года пры падрыхтоўцы да вучэнняў «Захад-81» загінуў капітан Уладзімір Карамзін, камандзір звяна.

11 красавіка 1991 года, знаходзячыся на вучэннях, у Ружанскай пушчы загінуў падпалкоўнік Мікалай Казакоў, камандзір 1-й эскадрыллі 206-га асобнага штурмавога авіяпалка 26-й паветранай арміі БВА.

## Сучаснасць 
Прызначаны для баявога прымянення авіяцыйных сродкаў паражэння, тактычнай вывучкі падраздзяленняў войскаў супрацьпаветранай абароны. Прымае армейскія вучэнні, у тым ліку з удзелам расійскіх войскаў.

Пры палігоне створаны ваенны гарадок.

## Спасылкі 
* Пра палігон на неафіцыйным сайце Ружан

Катэгорыя:Ваенныя палігоны Беларусі
Катэгорыя:Войска ў Пружанскім раёне
Катэгорыя:Бярозаўскі раён
Катэгорыя:Івацэвіцкі раён
Універсітэт Гельмута Шміта

**Універсітэт Гельмута Шміта** () ці **Гамбургскі ўніверсітэт Бундэсвера** () — нямецкая дзяржаўная спецыялізаваная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Гамбург.

## Агульная характарыстыка 
Універсітэт з'яўляецца спецыялізаванай ваеннай навучальнай установай, заснаванай у 1973 годзе па ініцыятыве тагачаснага федэральнага міністра абароны Гельмута Шміта. Вучэльня вядома таксама пад сваёй першапачатковай назвай «Універсітэт бундэсвера ў Гамбургу». Выкладанне ўпершыню пачалося восенню 1973 года. Гэта адзін з двух універсітэтаў, якія былі створаны Бундэсверам для падрыхтоўкі і навучання сваіх будучых і дзеючых афіцэраў.

Вучэльня даступна толькі афіцэрам і кандыдатам у афіцэры Бундэсвера. Аднак з тых часоў, як ён пачаў дзейнічаць, былі заключаны пагадненні аб супрацоўніцтве з краінамі-саюзнікамі НАТА, на аснове якіх пэўная колькасць афіцэраў з гэтых дзяржаў могуць вучыцца ў Гамбургу.

З 2002 года ва ўніверсітэце навучаецца невялікая колькасць цывільных студэнтаў. Абавязковай умовай для такога навучання з'яўляецца стыпендыя. Гэтыя стыпендыі звычайна прысуджаюцца фондамі, якія маюць цесныя сувязі з нямецкай прамысловасцю — такім чынам, гэтыя студэнты, па меншай меры ўскосна, атрымліваюць падтрымку ад свайго будучага працадаўцы, звычайна буйных прамысловых кампаній, якія нярэдка цесна звязаныя з вайскова-прамысловым комплексам. Па стане на 2011 год кошт навучання складаў 6 000 еўра (гуманітарныя навукі), 8 000 еўра (эканоміка) або 10 000 еўра (інжынерыя) за навучальны год.

## Факультэты 
* Электроннай інжынерыі
* Механічнай інжынерыі
* Сацыяльна-гуманітарных навук
* Эканомікі і сацыяльных навук

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Універсітэты Германіі
Карэтны мост

**Карэтны мост** — аўтадарожны бэлечны мост цераз Абводны канал у Цэнтральным / Фрунзенскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала.

Размешчаны ў створы Днепрапятроўскай вуліцы. Побач з мостам знаходзіцца Аўтавакзал. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Амерыканскі мост, ніжэй — Прадцечанскі мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна — «Абводны канал».

Праектная назва моста была Днепрапятроўскі, ад Днепрапятроўскай вуліцы. Аднак Тапанімічная камісія Санкт-Пецярбурга, палічыўшы варыянт Днепрапятроўскі «нецікавым», прапанавала назваць мост Карэтным, ад былой Карэтнай часткі (гістарычнага раёна, які размяшчаўся тут у XIX стагоддзі). 27 ліпеня 2012 года назва была прысвоена афіцыйна.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Карнеева

**Карнеева** — прозвішча, тапонім.

## Прозвішча 
* Наталля Уладзіміраўна Карнеева (нар. 1977) — беларуская мастачка-керамістка, палітычная зняволеная.

## Тапонім 
* Карнеева (Дзямідаўскі раён)
* Карнеева (Навадугінскі раён)
Хахлова

**Хахлова** — прозвішча, тапонім.

## Прозвішча 
* Аляксандра Сяргееўна Хахлова — савецкі рэжысёр
* Ганна Мікалаеўна Хахлова — расійская спявачка
* Святлана Анатолеўна Хахлова — беларуская плыўчыха

## Тапонім 
* Хахлова (Кадуйскі раён)
* Хахлова (Навадугінскі раён)
* Хахлова (Смаленскі раён)
Акатава

**Акатава** — тапонім.

## Расія 
* Акатава (Гагарынскі раён)
* Акатава (Дзямідаўскі раён)
Бакланава

**Бакланава** — шматзначны тэрмін.

## Вядомыя асобы 
* Вольга Уладзіміраўна Бакланава — амерыканская кіна- і тэатральная актрыса, заслужаная артыстка Рэспублікі (1925)

## Тапонімы 
* Бакланава (Дзямідаўскі раён)
* Бакланава (Пачынкаўскі раён)
Гановерскі ўніверсітэт імя Готфрыда Лейбніца

**Гановерскі ўніверсітэт імя Готфрыда Лейбніца** () — нямецкая дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Гановер.

## Гісторыя 
* 1831 — Вышэйшае камерцыйнае вучылішча
* 1847 — Політэхнічная школа
* 1879 — Каралеўская вышэйшая тэхнічная школа
* 1921 — Гановерская вышэйшая тэхнічная школа
* 1968 — Гановерскі тэхнічны ўніверсітэт
* 1978 — Гановерскі ўніверсітэт
* 2006 — Гановескі ўніверсітэт імя Готфрыда Лейбніца

## Факультэты 
* Архітэктуры і навук аб ландшафце
* Цывільнай інжынерыі і геадэзіі
* Эканомікі і менеджмента
* Электроннай інжынерыі і камп'ютарных навук
* Гуманітарных навук
* Правазнаўства
* Матэматыкі і фізікі
* Механічнай інжынерыі
* Прыродазнаўчых навук

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Універсітэты Германіі
Гарадная

**Гарадная** — тапонім.

## Беларусь 
* Гарадная (Столінскі раён)

## Расія 
* Гарадная (Смаленская вобласць)
Дубашы

**Дубашы** — тапонім.

## Беларусь 
* Дубашы (Валожынскі раён)

## Расія 
* Дубашы (Смаленская вобласць)
Еськава

**Еськава** — тапонім.
* Еськава (Дзямідаўскі раён)
* Еськава (Духаўшчынскі раён)
* Еськава (Кардымаўскі раён)
Ігар Паўлавіч Азаронак

**І́гар Па́ўлавіч Азаро́нак** (нар. 21 красавіка 1962, Чалябінск) — беларускі ваенны лётчык першага класу, генерал-маёр, былы камандуючы Ваенна-паветранымі сіламі і войскамі супрацьпаветранай абароны Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь (2006—2011).

## Біяграфія 
З адзнакай скончыў Стаўрапольскае вышэйшае ваеннае авіяцыйнае вучылішча лётчыкаў і штурманаў у 1983 годзе. Пасля заканчэння ўстановы да снежня 1987 года служыў афіцэрам каманднага пункта 53-га гвардзейскага знішчальна-авіяцыйнага палка 1-й гвардзейскай знішчальна-авіяцыйнай дывізіі 15-й паветранай арміі ПрыбВА. Да верасня 1989 года — намеснік начальніка штаба 886-га асобнага разведвальнага палка 15 ва.

Пасля да чэрвеня 1992 года навучаўся ў Ваенна-паветранай акадэміі імя Ю. А. Гагарына. Скончыў акадэмію з адзнакай.

З чэрвеня 1992 года на службе ў Беларусі. Па жнівень 1995 — служыў начальнікам штаба і намеснікам камандзіра 378-й штурмавой авіяцыйнай базы Ваенна-паветраных сіл Рэспублікі Беларусь. Пасля да студзеня 1997 года — начальнік аддзялення аператыўнага аддзела штаба ВПС. Па верасень 1998 года — намеснік начальніка аператыўнага аддзела штаба ВПС.

У чэрвені 2000 года скончыў Ваенную акадэмію Генеральнага штаба Узброеных сіл Расіі. Працягваў службу ў беларускім войску.

Да студзеня 2002 года — начальнік аператыўнага аддзела, намеснік начальніка штаба ВПС Рэспублікі Беларусь. Потым да кастрычніка 2002 года — намеснік начальніка 2-га ўпраўлення Галоўнага аператыўнага ўпраўлення Генеральнага штаба Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь.

З кастрычніка 2002 да чэрвеня 2003 года — намеснік начальніка галоўнага штаба, начальнік аператыўнага ўпраўлення галоўнага штаба ВПС і войскаў СПА. Потым да лістапада 2006 года — камандуючы войскамі Заходняга аператыўна-тактычнага камандавання Ваенна-паветраных сіл і войскаў супрацьпаветранай абароны Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь.

Указам прэзідэнта РБ № 687 ад 16 лістапада 2006 года прызначаны камандуючым Ваенна-паветранымі сіламі і войскамі супрацьпаветранай абароны Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь.

24 снежня 2010 года Ігар Азаронак быў арыштаваны па падазрэнні, якое «трапляе пад артыкул 455 Крымінальнага кодэкса Беларусі (злоўжыванне ўладай, перавышэнне ўлады ці бяздзеянне ўлады)». 11 студзеня 2011 года быў адстаўлены з пасады камандуючага Ваенна-паветранымі сіламі і войскамі супрацьпаветранай абароны Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь.

## Узнагароды 
* Ордэн «За службу Радзіме» ІIІ ступені — Указ Прэзідэнта РБ № 713 ад 31 снежня 2008 года
* Медаль «За бездакорную службу» I ступені — Указ Прэзідэнта РБ № 489 ад 2 верасня 2008 года

## Спасылкі 
* Сайт Міністэрства Узброеных Сіл РБ

Катэгорыя:Лётчыкі Беларусі
Катэгорыя:Генералы Беларусі
Катэгорыя:Камандуючыя ВПС і ВСПА Беларусі
Клепачы (аэрадром)

**Аэрадро́м Клепачы́** — аэрадром ля вёскі Клепачы Пружанскага раёна Брэсцкай вобласці.

## Характарыстыка 
Аэрадром чацвёртага (E) класу. Прызначаны для базіравання, выканання навучальна-трэніравальных палётаў, спецыяльных палётаў верталётаў усіх тыпаў, планераў, звышлёгкай авіяцыі, правядзення спаборніцтваў па авіяцыйных відах спорту і авіямадэлізме, выканання авіяцыйных працаў.

Памеры лётнага поля 1000х150 м, лётнай паласы — 920х78 м. Паверхня лётнага поля грунтовая.

## Спасылкі 
* Фотаздымкі інфраструктуры аэрадрома

Катэгорыя:Аэрадромы Беларусі
Катэгорыя:Прадпрыемствы Пружанскага раёна‎
Фёдар Іларыёнавіч Мачалаў

**Фё́дар Іларыё́навіч Мача́лаў** (1915, в. Лозы Курскай вобласці, Расійская імперыя — 29 снежня 1941, каля Таржка Цвярской вобласці, РСФСР, СССР) — савецкі пілот-знішчальнік, удзельнік баёў на тэрыторыі Беларусі ў гады Другой сусветнай вайны.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1915 годзе ў вёсцы Лозы Сожнаўскага раёна Курскай вобласці (паводле іншых звестак у вёсцы Верхнія Лозы Белгародскай вобласці).

Скончыў адэскае вучылішча лётчыкаў (1939).

22 чэрвеня 1941 года, у першы дзень нямецкага ўварвання ў Беларусь, намеснік камандзіра эскадрыллі 33-га авіяцыйнага палка Фёдар Мачалаў адным з першых збіў варожы самалёт-разведчык. Са жніўня 1941 — капітан, камандзір звяна ў складзе 129-га знішчальнага авіяцыйнага палка (пазней пераўтвораны ў 5-ы гвардзейскі знішчальны авіяцыйны полк). У выніку штурмавых дзеянняў з удзелам Мачалава было знішчана 15 самалётаў, 7 цыстэрнаў з палівам, 10 агнявых пунктаў, 12 аўтамашын з грузам і 700 вайскоўцаў.

Загінуў 29 снежня. Указам № 102 ад 28 сакавіка 1942 узнагароджаны ордэнам Леніна (пасмяротна).

## Памяць 
Імя Фёдара Мачалава носіць вуліца ў Пружанах Брэсцкай вобласці, дзе ён служыў на пачатку вайны.

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* Фёдар Мачалаў на праекце «Авіятары Другой сусветнай»

Катэгорыя:Лётчыкі СССР
Катэгорыя:Ваенныя СССР
Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Капітаны
Катэгорыя:Загінулі ў авіякатастрофах
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Курскай вобласці
Мачалаў

**Мачалаў** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Андрэй Уладзіміравіч Мачалаў — расійскі гандбаліст, трэнер
* Павел Леанідавіч Мачалаў — беларускі архітэктар
* Фёдар Іларыёнавіч Мачалаў — савецкі пілот-знішчальнік
Балбасава (аэрадром)

**Аэрадром «Балбасава»**, **Аэрадром Оршы** — аэрадром у аднайменным мястэчку.

У часы СССР быў створаны як ваенная авіябаза. Напярэдадні Другой сусветнай вайны на аэрадроме дыслацыравалася 43-цяя знішчальная авіядывізія. З 1953 па 1993 гг. дыслацыраваўся 402-гі тбап, які меў на ўзбраенні стратэгічныя бамбардзіроўшчыкі дальняга дзеяння Ту-16 і Ту-22МЗ.

29 жніўня 1997 года быў перададзены з балансу Міністэрства абароны ў камунальную ўласнасць Віцебскаму абласному выканаўчаму камітэту і Дзяржаўнаму камітэту па авіяцыі Рэспублікі Беларусь (зараз Дэпартамент па авіяцыі Міністэрства транспарту і камунікацый Рэспублікі Беларусь), у прыватнасці ўзлётна-пасадачная паласа — Аршанскаму авіярамонтнаму заводу.

## Здарэнні 
### Красавік 1954 года 
Пацярпеў катастрофу самалёт Ту-16. Камандзір экіпажу — палкоўнік Шурухін В.Я. — сутыкнуўся з зямлёй каля вёскі Казекі. Экіпаж у складзе 6 чалавек загінуў.

### 4 ліпеня 1957 года 
Пацярпеў катастрофу самалёт Ту-16. Пасля ўзлёту, самалёт упаў на поле, разваліўся, загарэўся і знёс тры дамы ў вёсцы Ленькавічы. Экіпаж у складзе 6 чалавек загінуў. Прычына аварыі не была высветлена.

### 13 мая 1959 года  
Пацярпеў катастрофу самалёт Ту-16. Камандзір экіпажу — капітан Фургайла Н. Н. Самалёт сутыкнуўся з зямлёй, экіпаж з 7 чалавек загінуў.

### 2 лістапада 1961 года  
Пацярпеў катастрофу самалёт Ту-16. Камандзір экіпажу — капітан Ласкароў Н.В. Самалёт рабіў узлёт ноччу. У працэсе разбегу камандзір устанавіў замалы ўзлётны вугал. Пасля ўзлёту самалёт перайшоў на пакатае зніжэнне і на адлегласці 1900 м ад тарца ўзлётна-пасадачнай паласы сутыкнуўся з зямлёй, разбурыўся і згарэў. Экіпаж, 6 чалавек, загінуў.

## Спасылкі 
* Рэтра-сайт Балбасава

Катэгорыя:Аэрадромы Беларусі
Катэгорыя:Авіяцыя Беларусі
Бярозаўскі камбінат сілікатных вырабаў

**ААТ «Бярозаўскі КСВ»** (**Бярозаўскі камбінат сілікатных вырабаў**) — беларускае прадпрыемства прамысловасці будаўнічых матэрыялаў. Размешчана ў Бярозаўскім сельсавеце Бярозаўскага раёна Брэсцкай вобласці.

## Гісторыя 
У 1958—1961 гадах быў збудаваны Новабярозаўскі вапнавы завод, раней у Бярозе дзейнічаў вапнавы завод № 6 трэсту нярудных матэрыялаў Наркамата (Міністэрства) прамысловасці будматэрыялаў БССР (з 1957 года ўпраўлення прамысловасці будматэрыялаў СНГ БССР). У 1961—1965 гадах Новабярозаўскі вапнавы завод падпарадкоўваўся ўпраўленню прамысловасці будматэрыялаў СНГ БССР, у 1965—1990 гадах — Міністэрству прамысловых будматэрыялаў БССР. У 1990 годзе Новабярозаўскі вапнавы завод быў ператвораны ў Бярозаўскі камбінат сілікатных вырабаў. У 1991—1994 гадах камбінат падпарадкоўваўся Міністэрству прамысловасці будматэрыялаў Рэспублікі Беларусь, у 1994 годзе перададзены ў падпарадкаванне Міністэрства архітэктуры і будаўніцтва Рэспублікі Беларусь. У 2000 годзе камбінат ператвораны ў аднайменнае адкрытае акцыянернае таварыства. Пасля прыватызацыі прадпрыемства пастаўляла прадукцыю для будаўнічага бізнесу Чыжа і на экспарт, але заставалася стратным. У 2016 годзе Чыж пачаў рэструктурызацыю групы «Трайпл». Сярод іншага, было праведзена аб’яднанне аддзелаў збыту з СЗАТ «Кварцмелпрам», якое таксама належала Чыжу, і абодва прадпрыемствы пачалі дзейнічаць сумесна пад брэндам «SLS Group».

23 ліпеня 2019 года  пачаў разглядаць справу аб банкруцтве ААТ «Бярозаўскі КСВ». У лютым 2020 года Украіна — адзін з найбуйнейшых рынкаў збыту прадукцыі прадпрыемства — увяла антыдэмпінгавыя пошліны на газабетонныя блокі ААТ «Бярозаўскі камбінат сілікатных вырабаў». 7 красавіка 2020 года эканамічны суд Брэсцкай вобласці прызнаў прадпрыемства банкрутам, прызначыўшы санацыю. У маі 2020 года заяву аб прызнанні банкрутам накіравала ў суд і матчыная кампанія «Трайпл».

## Санкцыі ЕС 
23 сакавіка 2012 года Савет Еўрапейскага саюза ўнёс Юрыя Чыжа і яго кампаніі, у тым ліку Бярозаўскі камбінат сілікатных вырабаў у «Чорны спіс Еўрасаюза». 6 кастрычніка 2015 года суд Еўрапейскага саюза скасаваў рашэнне Савета ЕС аб ​​увядзенні санкцый супраць Чыжа і яго прадпрыемстваў.

## Літаратура 
* Берёзовский комбинат силикатных изделий // Республика Беларусь: энциклопедия. — Т. 2: А—Герань. — : Беларуская Энцыклапедыя, 2006. — С. 367.

Катэгорыя:Кампаніі Беларусі
Катэгорыя:Бярозаўскі раён
Катэгорыя:Прадпрыемствы Брэсцкай вобласці
Катэгорыя:Прадпрыемствы Беларусі па вытворчасці будаўнічых матэрыялаў
Катэгорыя:Беларускія юрыдычныя асобы ў Чорным спісе ЕС
Голая Манашка

**«ГОлая МАНашка»**, спачатку **«Дзень Незалежнасці»**, з 2016 таксама вядомы як **«NakdNun»** — беларускі рок-гурт, заснаваны ў 1998 годзе вакалістам і гітарыстам Фёдарам Жывалеўскім. Удзельнік «Басовішча» 2001 года. Ствараюць музыку ў жанрах грандж, рэгі, панк-рок

Ад пачатку існавання «Голая Манашка» працуе ў некалькіх музычных кірунках пераважна альтэрнатыўнага характару. У 2016 годзе яго новая фармацыя стала называцца «NakdNun».

## Удзельнікі 
* Фёдар Жывалеўскі — вакал, гітара (1998-), гукарэжысура (2016-)
* Васіль Ярмоленка — гітара (2004(?)—?)
* Андрэй Цярэшчанка — бас-гітара (1999-?)
* Андрэй Бакей — бас-гітара (2003)
* Павел Палонскі — бас-гітара (?—2006—?)
* Кірыл «Фрэд» — бас-гітара (2007)
* Сяргей Бялоў — бас-гітара (2008—2009)
* Аляксандр «Руды» Ільін — бас-гітара (2016-)
* Дзмітрый «Оранж» — ударныя (1998—2013)
* Ігар Юшкевіч — электрабіты (2016)
* Уладзімір Яўменчык — гукарэжысура (1998—2008)
* Віктар Фурс — гукарэжысура (2005-?)
* Ягор Макажэнаў — гукарэжысура (2011—2016)

## Дыскаграфія 
### Альбомы 
* «*Папараць-кветка»* (альбом, 2003)
* «*Неба блакітнае»* (спліт-альбом з гуртом «S.D.M.», 2007)
* «*Алілуя»* (альбом, 2009)
* «*Davajcie tančyć collection»* (альбом, 2016)
* «*Песняры Новай Хвалі»* (альбом, 2018)
* «*19*» (альбом, 2023)

### Самотнікі 
* «*Я не пярэварацень»* (кватэрнік, 2013)
* *«Мама ляля*» (відэасінгл, 2016)
* *«Дзяўчынка*» ost Hard Reboot
* *«Нясуха»* (сінгл, 2017)
* *«Niemien»* (сінгл, 2017)
* *«Дэжа вю»* (сінгл, 2017)
* *«Шэры кот»* (сінгл, кліп 2018)
* *«Сталіца»* (сінгл, кліп 2018)
* *«Снег»* (сінгл, 2019)
* *«Узровень»* (сінгл, 2019)
* «*Нацюрморт- Мадэрн — Клей»* (самотнік, 2019)
* *«Сіроп з парадоксамі p l u s»* (сінгл, 2019)
* *«О, мой Бог»* (сінгл, 2019)
* *«Саюз Юнацтва»* (сінгл, 2019)
* *«Мёртвая мова»* (сінгл, 2019)
* *«неба блакітнае VHS»* (кліп 2021)

### Удзел у зборніках 
* «*Hardcoreманія: чаду!»* (2002), трэк «Стандарты маралі»
* (на праўдзе песня гурта N.R.M.) «*Генералы айчыннага року»* (2004), трэк «Лясная песня» — памылкова ўключана ў дыскаграфію гурта Мартыненкам, а таксама ў «Энцыклапедыі беларускай папулярнай музыкі»
* «*Дні лятуць. Песні з-за кратаў»* (2004), трэк «Павязаны»
* *«»* (2006), трэк «Радыяктыўны Фон»
* *«»* (2007), трэк «Боль»
* *«Прэм’ер Тузін 2008»*, трэк «Свабода»
* *«Budzma The Best Rock / Budzma The Best Rock/New»* (2009), трэкі «Nienavidžu», «Nie Pakidaj Mianie Tut»
* *«Прэм’ер Тузін 2009»*, трэк «Атрута»
* *«Гранж:BY»* (2012), трэк «Ненавіджу»
* *«A Tribute to DEVIATION»* (2018), трэк «Грамадзянская вайна»
* *«Пост-панк: СНГ»* (2021), трэк «Нацюрморт»

## Літаратура 
* 

## Артыкулы 
* https://nestor.minsk.by/mg/2006/22/mg62204.html
* https://udf.name/news/kultura/2313-lidyeru-belaruskaj-rok-grupy-pagrazhae-da-13-god.html
* https://euroradio.fm/5-samyh-guchnyh-aryshtau-dzeyachau-kultury-u-belarusi
* https://belaruspartisan.by/life/247073/?mob=yes&PAGEN_1=22 

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт (архіўная копія)

Катэгорыя:Музычныя калектывы, якія з’явіліся ў 1998 годзе
Катэгорыя:Рок-гурты Беларусі
Адам Непакайчыцкі

**Адам Варфаламеевіч (Барталамеевіч) Непакайчыцкі** () — дзяржаўны служачы.

## Біяграфія 
Паходзіў са шляхецкага роду Непакайчыцкіх. Сын Барталамея Непакайчыцкага, галіцкага стольніка.

У 1815 г. настаяцелем Слуцкага прыходу быў прызначаны Станіслаў Шантыр, які разам з А. Непакайчыцкім заняўся актыўнай грамадскай дзейнасцю. Менавіта яны склалі праект дабрачыннага аб’яднання і прадставілі яго на разгляд Галоўнаму Апекуну Імператарскага чалавекалюбнага таварыства князю А. Галіцыну, які, у сваю чаргу, дамогся найвышэйшага дазволу на заснаванне Апякунскага камітэта бедных у Слуцку. Пасаду старшыні камітэта займаў Непакайчыцкі, а пасля яго ад’езду са Слуцка ў 1832 г. і да 1847 г. — граф С. Шантыр.

У 1821—1832 гадах маршалак шляхты Слуцкага павета.

У ліпені 1825 г. Слуцк наведаў імператар Аляксандра I. Імператар прысутнічаў на літургіі ў царкве ў Трайчанах, за ім стаяў маршалак Непакайчыцкі і два яго маленькія сыны: Артур і Аляксандр. Калі імператар выйшаў з царквы, то прызначыў Непакайчыцкага камергерам (шамбялянам) свайго двара, а двух яго сыноў — пажамі.

Царскі чыноўнік Байкоў успамінаў, што калі ён у маі 1826 прыехаў па справах масонскай ложы ў Слуцку, дык Непакайчыцкі вельмі спалохаўся (і нездарма, бо ён быў майстрам ложы).

## Сям’я 
У шлюбе з Развадоўскай. Дзеці: сын , генерал ад інфантэрыі, начальнік штаба Паўнёва-Дунайскай арміі пад час руска-турэцкай вайны 1828—1829 гадоў.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Масоны Беларусі
Адам
Катэгорыя:Камергеры (Расія)
Пружаны (аэрадром)

**Аэрадро́м «Пружа́ны»**, ***Аэрадром «За́сімавічы»***, ***181 баява́я верталё́тная ба́за*** — авіяцыйная база ў ваенным гарадку Новыя Засімавічы Пружанскага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Выкарыстоўваецца ВПС РБ. На ўзбраенні верталёты Мі-8 і Мі-24.

## Гісторыя 
Паводле дырэктывы Генеральнага штаба УС СССР у 1953 года на аэрадром Засімавічы БВА была пераведзеная 95-я знішчальная дывізія, уключаная ў склад 26-й паветранай арміі. Пасля штаб дывізіі пераведзены ў Шчучын.

У 1984 годзе на аэрадроме быў сфарміраваны 357-ы асобны штурмавы авіяцыйны полк. У 1986—1987 полк прымаў удзел у баявых дзеяннях у Афганістане, у снежні 1988 пераведзены на авіябазу Брандыс (, ГДР) у склад . На ўзбраенні меў 35 самалётаў Су-25, 2 Су-25УБ, 6 L-39C. Выведзены з Германіі 28 красавіка 1992 года на аэрадром Бутурлінаўка (Расія).

У 1988 на авіябазу «Пружаны» з Афганістана выведзены 181-ы асобны верталётны полк. Пасля распаду Савецкага Саюза ўвайшоў у склад ВПС Беларусі. 1 кастрычніка 1993 года на базе палка сфарміравана 181-я баявая верталётная база.

## Падзеі 
* 29 лістапада 2011 года пры заходзе на пасадку за 1,5 кіламетры ад аэрадрома разбіўся верталёт «Мі-24» 181-й баявой верталётнай базы ВПС і войскаў СПА Узброеных сіл Беларусі. Усе тры члены экіпажу загінулі.

## Ваенныя фарміраванні 
* в/ч 15402 (1978—1980)

## Гл. таксама 
* Куплінскі аэрадром
* Спіс авіябаз Беларусі

## Спасылкі 
* Інфармацыя на сайце Ouarairports

Катэгорыя:Авіябазы Беларусі
Катэгорыя:Аэрадромы Беларусі
Катэгорыя:Войска ў Пружанскім раёне
Грыбавецкі сельсавет

**Грыбаве́цкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Кіраўскага раёна Магілёўскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Шалаёўка.

Утвораны 20 жніўня 1924 года як **Збышынскі сельсавет** у складзе Чачэвіцкага раёна Магілёўскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Збышын. 21 студзеня 1925 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Грыбавец, сельсавет перайменаваны ў Грыбавецкі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Чачэвіцкім раёне БССР. З 8 ліпеня 1931 года ў складзе Клічаўскага раёна, з 12 лютага 1935 года ў складзе Кіраўскага раёна. З 20 лютага 1938 года ў складзе Магілёўскай вобласці, з 20 верасня 1944 года — Бабруйскай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Магілёўскай вобласці. 24 чэрвеня 1960 года ў склад Баравіцкага сельсавета перададзена вёска Зеляніца. 31 студзеня 1966 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Шалаёўка. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета было 9 населеных пунктаў. У 1977 годзе скасаваны пасёлак Дзяржынскі. 23 снежня 2009 года скасаваны, трыторыя далучана да Баравіцкага сельсавета.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 342 чалавекі, з іх 93,0 % — беларусы, 5,3 % — рускія, 1,2 % — украінцы.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 8 населеных пунктаў: Боркі, Грыбава Слабада, Грыбавец, Грыбавецкае Лясніцтва, Збышын, Пільнікі, Стары Юзін і Шалаёўка.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Кіраўскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Чачэвіцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Клічаўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2009 годзе
Прадцечанскі мост

**Прадцечанскі мост** — аўтадарожны арачны мост цераз Абводны канал у Цэнтральным / Фрунзенскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала. Звязвае Тамбоўскую вуліцу з вуліцай Чарняхоўскага (былая Прадцечанская). Побач з мостам размешчаны Аўтавакзал. Вышэй па цячэнні знаходзяцца Карэтны мост, ніжэй — Нова-Каменны мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна — «Абводны канал». Афіцыйную назву мост атрымаў ў 1909 годзе па найменні Прадцечанскай вуліцы.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Іпадромны мост

**Іпадромны мост** — пешаходны бэлечны мост-цеплаправод цераз Абводны канал у Адміралцейскім / Фрунзенскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала. Размешчаны на ўсход ад створа Пад’язнога завулка. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Баравы мост, ніжэй — Царскасельскі чыгуначны мост. Бліжэйшыя станцыі метрапалітэна — «Абводны канал», «Пушкінская».

У 1910 годзе масту было прысвоена назва Рузаўскі. Выкарыстоўвалася таксама назва Бульварны мост, па размешчаным побач бульвары ўздоўж Абводнага канала. Сучасную назву мост атрымаў у 1944 годзе.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Катэгорыя:Стальныя масты
Катэгорыя:Пешаходныя масты Санкт-Пецярбурга
Барысенкі

Назву **Барысенкі** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Бары́сенкі — былая вёска ў Гарадоцкім раёне

### Расія 
* Смаленская вобласць:
** Барысенкі — вёска ў Дзямідаўскім раёне
** Барысенкі — вёска ва Угранскім раёне
Газавы мост

**Газавы мост** — пешаходны бэлечны мост цераз Абводны канал у Адміралцейскім / Маскоўскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала. Размешчаны ля Серпухаўскай вуліцы ў раёне д. 115 і д. 74 па набярэжнай Абводнага канала. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Мажайскі мост, ніжэй — Масляны мост. Бліжэйшыя станцыі метрапалітэна — «Фрунзенская», «Тэхналагічны інстытут». Назва моста вядомая з 1868 года і паходзіць ад размяшчанага побач газавага завода «Таварыства асвятлення газам Санкт-Пецярбурга».

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Катэгорыя:Стальныя масты
Катэгорыя:Пешаходныя масты Санкт-Пецярбурга
Мост Сцяпана Разіна

**Мост Сцяпана Разіна** — аўтадарожны рамны мост цераз Абводны канал у Адміралцейскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг канала. Мост злучае вуліцу Сцяпана Разіна і Ліфляндскую вуліцу. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Нова-Калінкін мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна (1,1 км) — «Нарвская». З 1914 года мост называўся Эстляндскім, ад ранейшай назвы вуліцы Сцяпана Разіна. 6 кастрычніка 1923 года адначасова з вуліцай ён быў перайменаваны ў мост Сценькі Разіна, у гонар правадыра Сялянскай вайны 1667—1671 гадоў Сцяпана Разіна. 22 лютага 1939 года мост атрымаў сучасную назву мост Сцяпана Разіна.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Катэгорыя:Жалезабетонныя масты
Латыпаў

**Латыпаў** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Анварбек Закіравіч Латыпаў — беларускі біёлаг.
* Сцяпан Сяргеевіч Латыпаў — беларускі бізнесмен, палітычны вязень.
* Урал Рамдракавіч Латыпаў — беларускі дзяржаўны дзеяч.
Тараканаўскі мост

**Тараканаўскі мост** — пешаходны бэлечны мост-цеплаправод цераз Абводны канал у створы вуліцы Цыялкоўскага ў Адміралцейскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Чырвонакастрычніцкі мост, ніжэй — Барысаў мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна — «Балтыйская» (670 м).

Назва моста вядомая з 1930-х гадоў і дадзена па найменні Тараканаўскай вуліцы (з 1952 года — вуліца Цыялкоўскага), якая была названая па рэчцы Тараканаўка, злучала рэкі Фантанку і Екацярынгофку. У 1907—1908 гадах яе часткова засыпалі, і паміж набярэжнымі Фантанкі і Абводнага канала ўтварылася Тараканаўская вуліца. У XIX стагоддзі назву Тараканаўскі насілі некалькі мастоў цераз Тараканаўку, але пасля засыпання ўчастка ракі ад Фантанкі да Папяровага канала усе яны былі разабраны.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Катэгорыя:Стальныя масты
Катэгорыя:Пешаходныя масты Санкт-Пецярбурга
Балтыйскі мост

**Балтыйскі мост** — пешаходны арачны мост-цеплаправод цераз Абводны канал у Адміралцейскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала.

Размешчаны ля плошчы Балтыйскага вакзала. Побач з мостам размешчаны Балтыйскі вакзал, ансамбль будынкаў правіянцкіх складоў Ізмайлаўскага палка. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Мітрафаньеўскі мост, ніжэй — Нова-Пецяргофскі мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна — «Балтыйская».

Назва вядомая з 1957 года і дадзена ад Балтыйскага вакзала. У літаратуры таксама сустракаецца назва Нова-Балтыйскі.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Варшаўскі мост (Санкт-Пецярбург)

**Варшаўскі мост** () — аўтадарожны арачны мост цераз Абводны канал у Адміралцейскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала. Аб’ект культурнай спадчыны рэгіянальнага значэння.

Даўжыня моста складае 38,2 м, шырыня — 30,6 м. З’яўляецца працягам Ізмайлаўскага праспекта цераз Абводны канал. Пабудаваны ў 1869—1870 гадах на месцы драўлянага бэлечнага моста. У 1908—1910 гадах мост быў расшыраны.

Побач з мостам размешчаны будынак Варшаўскага вакзала і Царква Уваскрэсення Хрыстовага. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Нова-Маскоўскі мост, ніжэй — Мітрафаньеўскі мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна (500 м) — «Балтыйская».

Назва вядомая з 1860-х гадоў і дадзена ад размешчанага побач Варшаўскага вакзала.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Мітрафаньеўскі мост

**Мітрафаньеўскі мост** — аўтадарожны мост цераз Абводны канал у Адміралцейскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала.

Размешчаны ў створы Мітрафаньеўскай шашы. Побач з мостам знаходзіцца Балтыйскі вакзал, ансамбль будынкаў правіянцкіх складоў Ізмайлаўскага палка. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Варшаўскі мост, ніжэй — Балтыйскі мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна — «Балтыйская».

Будаўніцтва пачалося ў студзені 2007 года ў складзе праекта рэканструкцыі Мітрафаньеўскай шашы. Адкрыўся 10 кастрычніка 2007 года разам з уводам у строй магістралі Мітрафаньеўская шаша — Кубінская вуліца. Першапачаткова планавалася пашырыць Балтыйскі мост, аднак пазней прапанавалі варыянт новага будаўніцтва. Праект распрацаваны ААТ «Інстытут „Гіпрабудмост“». Уласная назва з’явілася летам 2008 года.

Мост аднапралётны металічны. Збудаваны паралельна пешаходнаму Балтыйскаму мосту.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Барысаў мост

**Барысаў мост** — пешаходны бэлечны мост цераз Абводны канал у Адміралцейскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг канала ў раёне дамоў № 207 і № 138 па набярэжнай Абводнага канала. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Тараканаўскі мост, ніжэй — Нова-Калінкін мост. Бліжэйшыя станцыі метрапалітэна — «Нарвская» (970 м) і «Балтыйская» (1018 м). Назва моста вядомая з пачатку XX стагоддзя і паходзіць ад прозвішча домаўладальніка купца Барысава, якому належалі два вялікія дамы на правым беразе канала.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Катэгорыя:Стальныя масты
Катэгорыя:Пешаходныя масты Санкт-Пецярбурга
Масляны мост

**Масляны мост** — пешаходны бэлечны мост-цеплаправод цераз Абводны канал у Адміралцейскім / Маскоўскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала. Размешчаны побач з Масляным завулкам, у раёне д. 121 і д. 80 па набярэжнай Абводнага канала. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Газавы мост, ніжэй — Нова-Маскоўскі мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна — «Фрунзенская». Назва вядомая з 1984 года і дадзеная па найменні размешчанага побач Маслянога завулка.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Мажайскі мост

**Мажайскі мост** — пешаходны бэлечны мост-цеплаправод цераз Абводны канал у Адміралцейскім / Маскоўскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала.

Размешчаны ў створы Мажайскай вуліцы. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Рузаўскі мост, ніжэй — Газавы мост. Бліжэйшыя станцыі метрапалітэна — «Пушкінская» (922 м), «Тэхналагічны інстытут» (833 м).

Найменне моста вядомае з 1905 года і дадзена ад Мажайскай вуліцы. У 1910 годзе яно было афіцыйна зацверджана.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Баравы мост

**Баравы мост** — аўтадарожны рамны мост цераз Абводны канал у Цэнтральным раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала. Размешчаны ў створы Баравой вуліцы. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Нова-Каменны мост, ніжэй — Іпадромны мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна — «Абводны канал» (320 м).

З 1881 да сярэдзіны 1880-х гадоў мост называўся Андрэеўскім. Сучасная назва вядомая з сярэдзіны 1880-х гадоў і дадзена ад Баравой вуліцы. У 1901 годзе па заяве графа М. Ф. Гейдэна ў гарадскую Думу быў накіраваны даклад аб перайменаванні Баравога моста ў Брацкі, аднак пытанне не было разгледжана.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Чырвонакастрычніцкі мост

**Чырвонакастрычніцкі мост** — аўтадарожны рамны мост-цеплаправод цераз Абводны канал у Адміралцейскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала.

Размешчаны ў створы вуліцы Розенштэйна. Побач з мостам размешчаны будынак ДК імя А. Д. Цюрупы (Дом асветніцкіх устаноў у памяць 19 лютага 1861 года). Вышэй па цячэнні знаходзіцца Нова-Пецяргофскі мост, ніжэй — Тараканаўскі мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна — «Балтыйская» (350 м).

Мост, які існаваў на гэта месцы, з 1914 па 1925 год называўся Лейхтэнбергскім, ад Лейхтэнбергскай вуліцы. Сучасную назву мост атрымаў ў 1958 годзе.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Глазаўскі мост

**Глазаўскі мост** — былы мост цераз Абводны канал, размяшчаўся ў створы Глазаўскай вуліцы ў Санкт-Пецярбургу. Да цяперашняга часу захаваўся левабярэжны ўстой моста на набярэжнай Абводнага канала.

Мост быў пабудаваны ў 1914—1915 гадах па праекце інжынера А. П. Пшаніцкага. Металаканструкцыі для пралётных збудавання былі вырабленыя Таварыствам машынабудаўнічых і кацельных заводу Альберт, Іоў, Вільд і К°. Гэта быў аднапралётны арачны мост, па канструктыўнай схеме ідэнтычны Садоваму, Пацалуеву, Панцеляймонаўскаму і Увядзенскаму мастам. Пралётная частка складалася з 2-шарнірных спадзістых арак з паралельнымі паясамі і надарачнымі стойкамі, якія падтрымлівалі элементы праезжай часткі. Каменныя берагавыя асновы былі абліцаваныя гранітам. Шырыня моста — 21,3 м.

Мост, верагодна, быў разабраны ў 1920-х гадах, на картах горада 1920—1930-х мост на гэтым месцы не паказаны, на ваенных нямецкіх аэрафотаздымках бачны толькі левабярэжны ўстой. У 1990-х гадах пры будаўніцтве набярэжнай левага берага канала ўстой быў захаваны і ўключаны ў канструкцыю набярэжнай.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Катэгорыя:Стальныя масты
Катэгорыя:Колішнія будынкі і збудаванні
Рузаўскі мост

**Рузаўскі мост** — аўтадарожны бэлечны мост цераз Абводны канал у Адміралцейскім / Маскоўскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Безыменны востраў і левы бераг Абводнага канала. Размешчаны ў створы Рузаўскай вуліцы, злучае яе з Рыбінскай вуліцай. Вышэй па цячэнні знаходзіцца Царскасельскі чыгуначны мост, ніжэй — Мажайскі мост. Бліжэйшыя станцыі метрапалітэна — «Пушкінская» (872 м), «Тэхналагічны інстытут» (870 м). Сваю назву мост атрымаў 12 лютага 1905 года па найменні размешчанай побач Рузаўскай вуліцы.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Царскасельскі чыгуначны мост

**Царскасельскі чыгуначны мост** — група мастоў цераз Абводны канал у Санкт-Пецярбургу. Перакінуты па Віцебскай лініі Кастрычніцкай чыгункі. Першы ў Расіі мост на чыгунцы пад паравозную цягу.

Вышэй па плыні знаходзіцца Іпадромны мост, ніжэй — Рузаўскі мост.

Мост быў пабудаваны на Царскасельскай чыгунцы. Гэта была першая ў Расіі чыгунка. Назва Царскасельскі мост вядома з 1857 года.

Першы драўляны мост на каменных асновах быў закладзены 25 жніўня 1836 года. Работы вяліся пад кіраўніцтвам Ф. А. Герстнера. Мост быў драўляным арачным двухпуцявым, пралёты 24,5 м. У 1868—1869 гадах мост быў рэканструяваны па праекце кіраўніка Царскасельскай чыгункі Корвін-Крукоўскага. Фермы былі вырабленыя ў Бельгіі на заводзе Какерыль.

Існуючыя металічныя масты пабудаваныя ў 1900—1904 гадах падчас рэканструкцыі чыгуначных пуцей.

Катэгорыя:Масты цераз Абводны канал
Катэгорыя:Аб’екты культурнай спадчыны Расіі
Катэгорыя:Стальныя масты
Катэгорыя:Чыгуначныя масты Расіі
Мікалай Барысавіч Юсупаў

Князь **Мікалай Барысавіч Юсупаў** (15 (26) кастрычніка 1750 — 15 ліпеня 1831, ) — дзяржаўны дзеяч, дыпламат (1783—1789), аматар мастацтва, адзін з найбуйнейшых у Расіі калекцыянераў і мецэнатаў, уладальнік падмаскоўных сядзіб Архангельскае і Васільеўскае.

Займаныя афіцыйныя пасады: галоўны кіраўнік Аружэйнай палаты і Экспедыцыі Крамлёўскага будаўніцтва, дырэктар Імператарскіх тэатраў (1791—1796), дырэктар Эрмітажа (1797), узначальваў палацавыя шкляныя, фарфоравыя і шпалерныя заводы (c 1792), сенатар (з 1788), сапраўдны тайны саветнік (1796), міністр Дэпартамента надзелаў (1800—1816), член Дзяржаўнага савета (з 1823).

; захоўваецца ў калекцыі Эрмітажа ў Санкт-Пецярбургу]]
Каміла Хансен

**Каміла Хансен** (, нар. , , Ліндэсберг, Эрэбру, Швецыя) — шведскі палітык з . З 2019 года з’яўляецца членам Рыксдага ад акругі Эрэбру. Яна стала дэпутатам пасля адстаўкі .

У 2016 годзе ўжо выконвала абавязкі дэпутата Рыксдага ад акругі Эрэбру.
 
У Рыксдагу яна з’яўляецца членам  (з 2021 года), была членам Камітэта па Канстытуцыі (2019—2021 гады).

## Гл. таксама 
* 

Катэгорыя:Жанчыны-палітыкі Швецыі
Катэгорыя:Дэпутаты Рыксдага
Аптэкарскі мост

**Аптэкарскі мост** — аўтадарожны мост камбінаванай сістэмы цераз Карпаўку ў Петраградскім раёне Санкт-Пецярбурга, злучае Петраградскі і Аптэкарскі востраў. Другі па шырыні мост у Санкт-Пецярбургу пасля Сіняга моста.
Размешчаны ля вытоку Карпаўкі, утварае перадмостную плошчу гренадзерскага моста, злучаючы Петраградскую, Аптэкарскую набярэжныя, вуліцу Чапаева і набярэжную Карпаўкі. Побач з мостам размешчаны Батанічны сад БІН РАН. Ніжэй па плыцячэнні знаходзіцца Петрапаўлаўскі мост. Бліжэйшая станцыя метрапалітэна — «Выбаргская».

Назва моста вядомая з 1798 года і паходзіць ад Аптэкарскага агарода, які існаваў у XVIII стагоддзі на месцы Батанічнага саду.

Катэгорыя:Масты цераз Карпаўку
Der Humorist

**«Der Humorist»** («Гумарыст») — часопіс, які выходзіў з 1837 па 1926 гады пад тытулам «часопіс для жартаў і сур’ёзнасці, мастацтва, тэатра, таварыскасці і звычаяў». Часопіс выдаваўся ў Вене — спачатку выходзіў чатыры разы на тыдзень, з кастрычніка 1858 года 5 разоў на тыдзень і з 1844 года кожны працоўны дзень. З красавіка па лістапад 1859 г. часопіс выходзіў толькі два разы на тыдзень, потым толькі раз на тыдзень. З лістапада 1859 па 1861 г. часопіс выдаваўся толькі як панядзелкавы.

Катэгорыя:Сатырычныя часопісы
Катэгорыя:Часопісы Аўстрыі
Катэгорыя:Культура Вены
Таварыства аматараў музыкі

**Таварыства аматараў музыкі** — таварыства, заснаванае ў 1812 годзе генеральным сакратаром Прыдворнага тэатра Іозефам Зонляйтнерам у Вене, Аўстрыя.

У статуце, складзеным у 1814 годзе, зафіксавана, што мэта Таварыства — прапаганда музыкі ва ўсіх яе ўвасабленнях. Таварыства дасягала сваіх мэтаў, спансіруючы канцэрты, заснавала Венскую кансерваторыю ў 1819 годзе, заснавала Венскае спеўнае таварыства (Wiener Singverein) у 1858 годзе, у 1870 годзе быў пабудаваны будынак таварыства, таксама сістэматычна збіраліся і архівваліся вартыя ўвагі дакументы па гісторыі музыкі. Цяпер гэта адзін з вядучых музычных архіваў свету.

Першым музычным кіраўніком быў Карл Хайслер, потым — Антон Рубінштэйн (прызначаны ў 1871 г.) і Іаганес Брамс (прызначаны ў 1872 г.). Сярод іншых вядомых музычных дырэктараў — Вільгельм Фуртвенглер, Герберт фон Караян і Густаў Малер.

Катэгорыя:Музыка ў Вене
Катэгорыя:Музычныя арганізацыі
Баранавіцкае вытворчае баваўнянае аб’яднанне

**ААТ «Баранавіцкае вытворчае баваўнянае аб’яднанне»** — беларуская кампанія па вытворчасці баваўнянай пражы, некаторых відаў тканін і швейных вырабаў. Адно з найбуйнейшых прадпрыемстваў лёгкай прамысловасці ў Рэспубліцы Беларусь і адно з найбуйнейшых профільных прадпрыемстваў у Еўропе і СНД. Рэалізуе прадукцыю пад гандлёвай маркай «Блакіт». Прадпрыемства размешчана на паўночным усходзе горада Баранавічы Брэсцкай вобласці.

## Гісторыя 
Будаўніцтва Баранавіцкага баваўнянага камбіната пачалося ў 1960 годзе. Першыя 66 тысяч прадзільных верацёнаў былі ўведзены ў эксплуатацыю ў снежні 1963 г., магутнасці другой прадзільнай фабрыкі — у снежні 1965 года. У 1966 годзе была запушчана ткацкая фабрыка, у 1969 годзе — апрацоўчая вытворчасць. Пасля выхаду на праектную магутнасць прадпрыемства размяшчала 111 тыс. прадзільных і 17,3 тыс. круцільных верацёнаў (першая прадзільная вытворчасць), 132,6 тыс. верацёнаў (другая прадзільная вытворчасць), 3890 ткацкіх станкоў (ткацкая фабрыка) і магутнасцямі па вытворчасці 65,3 млн м² гатовых тканін у год. У 1970 годзе прадпрыемству было прысвоена імя ЛКСМБ.

У 1980 годзе камбінат быў ператвораны ў вытворчае аб’яднанне. 18 сакавіка 1981 года *Баранавіцкі баваўняны камбінат імя ЛКСМБ* быў узнагароджаны ордэнам Працоўнага Чырвонага Сцяга.

У 2001 годзе была створана асобная швейная вытворчасць, у 2005 годзе прадзільная фабрыка № 1 была ліквідаваная. 1 снежня 2011 года РУП «БВБА» было ператворана ў адкрытае акцыянернае таварыства. Да 1 студзеня 2022 года БВБА з’яўляецца рэзідэнтам свабоднай эканамічнай зоны «Брэст». Частка даўгоў прадпрыемства па крэдытах дзяржаўным банкам рэгулярна спісваецца.

У 2013 годзе на прадпрыемства, занепакоенае адтокам кадраў, была накіравана партыя працаўнікоў з Бангладэш. У 2014 годзе ткачы паскардзіліся на выплату заработнай платы, яна аказалася істотна ніжэй абяцанай, а кіраўніцтва прадпрыемства скардзілася на нізкую кваліфікацыю бангладэшскіх ткачоў.

## Генеральныя дырэктары 
* з 27 сакавіка 2023 — Ігар Анатолевіч Сысой.

## Літаратура 
* 
* Беларуская энцыклапедыя. Т. 2. — Мн., 1996. — С.293.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт 

Катэгорыя:Прадпрыемствы Баранавічаў