Аб’яднаныя сілы абароны Дарфура

**Аб’яднаныя сілы абароны Дарфура (АСАД)** — кааліцыя дарфурскіх груповак, створаная для абароны цывільнага насельніцтва падчас Суданскага канфлікту 2023 года. Фракцыя заяўлена як нейтральная і міратворчая.

## Гісторыя 
Кааліцыя сфармавана 27 красавіка 2023 года. У яе склад увайшлі чатыры групоўкі: Рух за справядлівасць і роўнасць, Суданскі альянс, Аб’яднанне сіл вызвалення Судана і адна фракцыя ВРС. Падчас Дарфурскай вайны дадзеныя арганізацыі выступалі супраць афіцыйнага Хартума, але ў 2020 годзе ў рамках Джубінскага пагаднення прыпынілі антыўрадавую дзейнасць.

Альянс узначаліў губернатар Дарфура і былы ўдзельнік паўстанцкага руху Міні Мінаві. У той жа час кааліцыя заклікала жыхароў Дарфура ўзяцца за зброю ў мэтах самаабароны. Адначасна падраздзяленні АСАД займаліся суправаджэннем і дастаўкай гуманітарнай дапамогі ў рэгіён.

27 лістапада групоўкі АСАД дасягнулі пагаднення з баевікамі Абдэлазіза аль-Нура аб абароне грамадзянскага насельніцтва ў Эль-Фашыры ад нападаў САП.

## Сутыкненні з САП 
### 2023 
* 23 альбо 24 мая байцы САП зладзілі засаду на канвой АСАД у суправаджэнні ўрадавых вайскоўцаў пад Эль-Генейнай у Заходнім Дарфуры. Чатыры чалавекі былі забіты, 17 паранены, 3 трапілі ў палон.
* 3 ліпеня на захад ад Аль-Абейда адбыўся напад САП на калону групоўкі, якая накіроўвалася ў Эль-Фашыр для дастаўкі гаручага.
* У канцы верасня распаўсюдзіліся чуткі, што прыхільнікі Дагала рыхтуюцца атакаваць гуманітарную калону Аб’яднаных сіл на шляху з Порт-Судана ў Эль-Фашыр. Нібыта разам з дапамогай жыхарам апалчэнцамі перавозілася таксама ваенная тэхніка для 6-й пяхотнай дывізіі ў Дарфуры. Інфармацыя аб верагоднасці ўзброенага здарэння стала распаўсюджвацца пасля таго, як атрады САП былі заўважаны на ўездзе ў Эль-Фашыр.
* 24 кастрычніка трое байцоў Аб’яднаных сіл абароны Дарфура былі забітыя ў выніку нападу войск САП на іх базу ў Ньяле.
* 6 лістапада маёр Бабакір Муса, палявы камандзір ВРС Міні Мінаві (частка Аб’яднаных сіл абароны Дарфура), быў  забіты атрадам САП пад Эль-Фашырам.
### 2024 
* 1 кастрычніка, паводле САП, імі забіты 450 байцоў АСАД каля н. п. Мелха, Паўночны Дарфур. Самі апалчэнцы абверглі гэтыя заявы. 
* 2 кастрычніка Аб’яднаныя сілы абароны Дарфуры захапілі базу мяцежнікаў Бір-Маза.
* 8 кастрычніка: Аб’яднаныя сілы абароны Дарфура абвінавацілі войскі Дагала ў пакаранні смерцю двух байцоў, захопленых у палон у Паўночным Дарфуры.
* 30 лістапада: атрады АСАД заявілі, што разграмілі калону забеспячэння САП каля Ньялы. Было забіта да 30 байцоў Дагала, знішчаны 8 транспартных сродкаў. Трафеямі апалчэнцаў сталі дзевяць беспілотнікаў, вырабленых кампаніяй, зарэгістраванай у Чэхіі. Байцы сцвярджалі, што калона прыбыла з Чада.
* 21—22 снежня: баі за Аль-Зур (Паўночны Дарфур).

### 2025 
* 1 студзеня: АСАД заявілі, што забілі 462 байцоў САП у няўдалай атацы на Аль-Малху (Паўночны Дарфур). Акрамя таго, былі знішчаны тры транспартныя сродкі.
* 5 студзеня: УСС і АСАД заявілі, што адбілі атаку праціўніка на Эль-Фашыр з усходу і паўднёвага ўсходу горада. Байцы АСАД таксама перахапілі канвой са зброяй, паланіўшы невядомую колькасць грамадзян Лівіі.
* 14 студзеня: АСАД заявілі пра забойства сотняў байцоў САП, знішчэнне 262 транспартных сродкаў і захоп 21 байца і 67 транспартных сродкаў падчас сутыкненняў у Аль-Малха і Халафе ў Паўночным Дарфуры.
* 15 студзння: па меншай меры 120 чалавек загінулі ў выніку нападу паўстанцаў на грамадзянскі канвой, які суправаджаўся ВРС і Аб’яднаннем сіл вызвалення Судана, недалёка ад Кабкабіі (Паўночны Дарфур).
* 24 студзеня: УСС і АСАД адбілі атаку праціўніка на Эль-Фашыр. Паводле заявы групоўкі, было забіта больш за 400 баевікоў Дагала і знішчына больш за 25 транспартных сродкаў.
* 2 лютага: у АСАД заявілі, што адбілі атаку прыхільнікаў Дагала на Эль-Фашыр, забіўшы 140 байцоў і наймітаў, знішчыўшы 43 транспартныя сродкі і захапіўшы яшчэ 12.
* 28 лютага: у АСАД заявілі, што перахапілі партыю паставак САП у Паўночным Дарфуры і нейтралізавалі калумбійскіх наймітаў.
* 20 сакавіка: САП заявілі, што ўзялі Аль-Маліку, аднак АСАД гэта адмаўлялі, дадаўшы, што восем старэйшых афіцэраў праціўніка, уключаючы палявога камандзіра палкоўніка Аюба Ахімера, былі забітыя.

## Раскол 
16 лістапада 2024 года Рух за справядлівасць і роўнасць і атрады ВРС Мінаві адмовіліся захоўваць далей нейтралітэт, афіцыйна падтрымаўшы войскі Бурхана. Паводле пункту гледжання груповак, САП імкнецца толькі «фрагментаваць і падзяліць краіну ў партнёрстве з замежнымі апалчэнцамі і наймітамі». Іншыя члены АСАД на наступны дзень паведамілі, што апынуліся заспетымі знянацку рашэннем партнёраў. Як заяўлена, астатнія члены кааліцыі «будуць працягваць працаваць разам, каб абараніць грамадзянскае насельніцтва і забяспечыць задавальненне асноўных патрэбаў народа Дарфура».

## Крытыка 
Аб’яднаныя сілы крытыкавалі за некампетэнтнасць у забеспячэнні бяспекі грамадзянскага насельніцтва Дарфура. У некаторых выпадках байцы фракцыі наогул не з’яўляліся. Па словах маёра Ахмеда Хусейна Мустафы, кіраўніка камітэта па сродках масавай інфармацыі кааліцыі, абмежаваныя магчымасці і слабая матэрыяльна-тэхнічная база не дазваляюць АСАД у поўнай меры арганізаваць абарону цывільных грамадзян.

## Гл. таксама 
* Народнае супраціўленне Судана

## Крыніцы 
Катэгорыя:Трэцяя грамадзянская вайна ў Судане
Катэгорыя:З’явіліся ў 2023 годзе
Катэгорыя:Узброеныя групоўкі ў Судане