open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Свята-Іаана-Прадцечанская царква (Старобін)

**Свята-Іаана-Прадцечанская царква** — мураваны праваслаўны храм у гарадскім пасёлку Старобіне Салігорскага раёна Мінскай вобласці.

## Гісторыя 
У XVII стагоддзі ў Старобіне было дзве царквы, адна з іх у гонар апостала Іаана Прадцечы. У 1876 годзе царкву разабралі і перанеслі з царкоўнага пагоста ва ўрочышча Падброды. У савецкі час царкву разабралі і павезлі ў вёску Кулакі, дзе зрабілі з яе клуб.

Па багаславенні мітрапаліта Філарэта 3 лістапада 1994 года была зарэгістравана грамада ў гонар апостала Іаана Прадцечы. Для будаўніцтва храма была вылучана зямельная дзяльніца на месцы старога храма.

У 2006 годзе было пачата будаўніцтва. 1 сакавіка 2014 года мітрапаліт Мінскі і Слуцкі Павел асвяціў храм.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Салігорскага раёна
Катэгорыя:Старобін
Катэгорыя:Храмы Слуцкай епархіі
Катэгорыя:2014 год у Беларусі
Новы кінатэатр «Парадыза»

«**Новы кінатэатр „Парадыза“**» () — італьянска-французскі драматычны фільм рэжысёра Джузэпэ Тарнаторэ, які выйшаў на экраны ў 1988 годзе. Галоўныя ролі выканалі Філіп Нуарэ і Жак Перэн.

Прэм’ера фільма адбылася 29 верасня 1988 года на фестывалі ў Італіі, 17 лістапада карціна выйшла ў італьянскі пракат. У маі 1989 года фільм быў паказаны ў межах конкурснай праграмы 42-га Канскага кінафестывалю, дзе быў удастоены Гран-пры журы. Апроч таго фільм атрымаў больш за 20 кінематаграфічных узнагарод, сярод якіх «*Залаты глобус*» і «*Оскар*» за найлепшы фільм на замежнай мове.

Існуе тры версіі фільма: міжнародная (124 хвіліны), італьянская (155 хвілін) і рэжысёрская (174 хвіліны).

## Акцёрскі склад 
## Зноскі 
Катэгорыя:Фільмы-драмы 1988 года
Катэгорыя:Фільмы Італіі 1988 года
Катэгорыя:Фільмы Францыі 1988 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Італіі
Катэгорыя:Фільмы-драмы Францыі
Катэгорыя:Фільмы Джузэпэ Тарнаторэ
Катэгорыя:Фільмы, музыку да якіх напісаў Эніа Марыконэ
Катэгорыя:Фільмы на італьянскай мове
Катэгорыя:Фільмы пра Сіцылію
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Залаты глобус» за найлепшы фільм на замежнай мове
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Оскар» за найлепшы фільм на замежнай мове
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «BAFTA» за найлепшы фільм на замежнай мове
Царква Свяціцеля Георгія Магілёўскага (Чырвоная Слабада)

**Царква Свяціцеля Георгія Магілёўскага** — мураваны праваслаўны храм у гарадскім пасёлку Чырвоная Слабада Салігорскага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца на вул. Горкага 2Б.

## Гісторыя 
Першая вядомая царква згарэла ад грамавога ўдару ў 1877 годзе. На тым месцы была пабудавана новая драўляная царква за кошт вернікаў і абшарнікаў Якулы і Шаблоўскага.

У 1936 годзе царква была разбурана, з яе бярвён былі складзены 4 жылыя хаты ў Чырвонай Слабадзе. Падчас вайны ўсе 4 дома згарэлі.

28 красавіка 1992 года была зарэгістравана парафія. У 1996 годзе храм быў пабудаваны і ў 1997 годзе асвячоны мітрапалітам Філарэтам.

У 2015 годзе прыход быў перарэгістраваны пад назвай «Прыход храма свяціцеля Георгія Магілёўскага».

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Салігорскага раёна
Катэгорыя:Чырвоная Слабада (Салігорскі раён)
Катэгорыя:Храмы Слуцкай епархіі
Катэгорыя:1997 год у Беларусі
Чорная-Беластоцкая

**Чорная-Беластоцкая**, таксама **Чарна Бяластоцка**, раней **Чорная** () — горад у Польшчы, у атачэнні Кнышынскай пушчы. Уваходзіць у склад Беластоцкага павета Падляскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Чарна Бяластоцка. 

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Свята-Пакроўская царква (Вясея)

**Свята-Пакроўская царква** — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Вясея Слуцкага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца на вул. Пакроўская,1.

## Гісторыя 
1 ліпеня 1993 года пачалося будаўніцтва храма.

У красавіку 1998 года быў прызначаны першы пробашч — іерэй Вячаслаў Шолах. У ліпені 2004 года настаяцелем быў прызначаны іерэй Генадзь Станкевіч.

4 лютага 2007 года храм быў асвячоны мітрапалітам Мінскім і Слуцкім Філарэтам.

## Архітэктура 
Пабудавана з цэглы ў традыцыях рэтраспектыўна-рускага стылю. Да малітоўнай кубападобнай залы далучаны бакавыя прыдзелы. У сілуэце пануюць цыбулепадобныя галоўкі над 4-гранным ярусам малітоўнай залы і над шатром 8-граннай званіцы. Са старажытнага царкоўнага дойлідства запазычаны какошнікавы фрыз, вокны-трафорыумы, шырынкавыя лапаткі, ганак-рундук. Архітэктурная каларыстыка заснавана на спалучэнні чырвонага фона цаглянай муроўкі сцен і сілікатнай выкладкі элементаў архітэктурнага дэкору.

## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі: энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Слуцкага раёна
Катэгорыя:Вясея
Катэгорыя:Храмы Слуцкай епархіі
Катэгорыя:2007 год у Беларусі
Васількаў

**Васількаў** () — горад у Польшчы ў Беластоцкім павеце Падляскага ваяводства ў даліне ракі Супрасль. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Васількаў.

Да канца XVIII ст. адносіўся да Гродзенскага павета і эканоміі.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Міхалова (Польшча)

**Міхалова** () — горад у Польшчы ў Беластоцкім павеце Падляскага ваяводства на рацэ Супрасль. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Міхалова.

Закладзены ў 1832 г. Севярынам Міхалоўскім як фабрычны пасёлак. У сярэдзіне ХІХ ст. тут дзейнічала чатыры суконныя фабрыкі.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Шчучын (Польшча)

**Шчучын** () — горад у Польшчы ў Граеўскім павеце Падляскага ваяводства ў гістарычнай вобласці Мазовія. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Шчучын.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Віктар Іванавіч Шорыкаў

**Віктар Іванавіч Шорыкаў** (нар. 1950, г. Маларыта, Брэсцкая вобласць) — беларускі дзяржаўны дзеяч.

## Біяграфія 
У 1966—1971 гадах вучыўся ў Магілёўскім машынабудаўнічым інстытуце па спецыяльнасці «будаўнічыя і дарожныя машыны і абсталяванне». У 1971—1973 гадах служыў у радах Савецкай Арміі. У 2006 годзе скончыў Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці «дзяржаўнае кіраванне нацыянальнай эканомікай».

У 1973—1976 гадах працаваў інжынерам, старэйшым інжынерам Магілёўскага завода прылад для падрыхтоўкі першаснай інфармацыі, у 1976—1978 гадах начальнік бюро па новай тэхніцы, у 1978—1985 гадах начальнік цэха (з 1981 года — Магілёўскі завод «Тэхнапрыбор»). У 1985—1991 гадах дырэктар Магілёўскага завода «Чырвоны металіст». З ліпеня 1991 па 2002 года генеральны дырэктар «Тэхнапрыбора».

З  года па  года займаў пасаду старшыні Магілёўскага гарадскога выканаўчага камітэта.

## Узнагароды 
Узнагароджаны ў 1981 годзе Граматай Вярхоўнага Савета БССР, у 1982 годзе — знакам «Выдатнік прыборабудавання», у 1999 годзе — прысвоена званне «Заслужаны работнік прамысловасці Рэспублікі Беларусь».

## Спасылкі 
* Шориков Виктор Иванович 

Катэгорыя:Старшыні Магілёўскага гарадскога выканаўчага камітэта
Свята-Параскева-Пятніцкая царква (Гоцк)

**Свята-Параскева-Пятніцкая царква** — драўляны праваслаўны храм у аграгарадку Гоцк Салігорскага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца на вул. Каржа, 38.

## Гісторыя 
Па благаславенні мітрапаліта Мінскага і Слуцкага Філарэта ў 1998 годзе была зарэгістравана праваслаўная грамада.

У Гоцк будынак храма быў перавезены з вёскі Бранчыцы, дзе ў 1930-я гады ён быў прыстасаваны пад клуб. У Бранчыцах храм быў асвечаны ў гонар Святога Георгія, меркаваная дата яго будаўніцтва — 1840 год.

У 1999 годзе пробашчам храма быў прызначаны святар Аляксандр Чарнушэнка, 20 чэрвеня 1999 года адбылося першае набажэнства.

10 кастрычніка 2000 года мітрапаліт Мінскі і Слуцкі Філарэт асвяціў храм у гонар святой пакутніцы Параскевы Пятніцы.

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Салігорскага раёна
Катэгорыя:Гоцк
Катэгорыя:Храмы Слуцкай епархіі
Катэгорыя:Драўляныя цэрквы Беларусі
Катэгорыя:Перамешчаныя будынкі і збудаванні Беларусі
Свята-Мікалаеўская царква (Лядна)

**Свята-Мікалаеўская царква** — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Лядна Слуцкага раёна Мінскай вобласці.

## Гісторыя 
Прыход храма Свяціцеля Мікалая Цудатворца быў зарэгістраваны 3 верасня 2008 года. Прыход прыстасаваў пад малітоўнае памяшканне сельскі дом.

8 сакавіка 2015 года, епіскап Слуцкі і Салігорскі Антоній здзейсніў чын закладкі каменя ў падмурак храма Свяціцеля Мікалая Цудатворца. 25 лістапада 2015 года Уладыка Антоній здзейсніў чын асвячэння купалоў і надкупальнага крыжа храма. 3 чэрвеня 2016 года былі асвечаныя званы для храма.

21 траўня 2017 года епіскап Слуцкі і Салігорскі Антоній здзейсніў чын асвячэння храма.

Пробашчам храма зэяўляецца іерэй Павел Сяргееў.

 
Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Слуцкага раёна
Катэгорыя:Лядна (Слуцкі раён)
Катэгорыя:Храмы Слуцкай епархіі
Катэгорыя:2017 год у Беларусі
Свята-Георгіеўская царква (Нясвіж)

**Свята-Георгіеўская царква** — мураваны праваслаўны храм у горадзе Нясвіж Нясвіжскага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца на вул. Казлова, 5.

## Гісторыя 
Пабудавана ў 1954 годзе. Пробашч храма з’яўляецца протаіерэй Яўген Пятровіч Лабынька.

## Архітэктура 
Пабудаваена з дрэва і цэглы. Твор народнага дойлідства. Прамавугольны аб’ём накрыты вальмавым дахам, завершаным па цэнтры 2-ярусным 8-гранным шатровым барабанам. Да фасада далучаны 2-ярусны цагляны прытвор, завершаны трохвугольным франтонам. Сцены прарэзаны прамавугольнымі аконнымі праёмамі. Побач пастаўлена 2-ярусная 4-гранная драўляная званіца пад пакатым 4-схільным пакрыццём.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі: энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Нясвіжскага раёна
Катэгорыя:Храмы Нясвіжа
Катэгорыя:Храмы Слуцкай епархіі
Катэгорыя:1954 год у Беларусі
Свята-Ушэсцеўская царква (Нясвіж)

**Свята-Ушэсцеўская царква** — мураваны праваслаўны храм у горадзе Нясвіж Нясвіжскага раёна Мінскай вобласці.

## Гісторыя 
Будаўніцтва храма пачалося ў 2005 годзе. Да 2014 года сцены былі цалкам гатовы і пачаўся мантаж даху, які быў завершаны да зімы 2015 года. У 2016 годзе будаўніцтва было цалкам завершана. Храм быў асвячоны 3 ліпеня 2016 года мітрапалітам Філарэтам і епіскапам Слуцкім і Салігорскім Антоніем.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Нясвіжскага раёна
Катэгорыя:Храмы Нясвіжа
Катэгорыя:Храмы Слуцкай епархіі
Катэгорыя:2016 год у Беларусі
Царква Святой Ганны (Аношкі)

**Царква Святой Ганны** — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Аношкі Нясвіжскага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца ў цэнтры паселішча.

## Гісторыя 
Храм быў асвячоны ў 2001 годзе. Першым настаяцелем храма стаў іерэй Дыянісій Пясецкі. У 2008 годзе ў храме быў праведзены капітальны рамонт фасада. У лістападзе 2015 года храм набыў набор з 4-х званоў.

## Архітэктура 
Пабудавана з цэглы. Вырашана прамавугольным аб’ёмам, накрытым 2-ярусным 2-схільным дахам і завершаным цыбулепадобным купалам. Прамавугольная апсіда накрыта вальмавым дахам. Фасады расчлянёны прамавугольнымі ўрубнымі аконнымі праёмамі.

## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі: энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Нясвіжскага раёна
Катэгорыя:Аношкі (Нясвіжскі раён)
Катэгорыя:Храмы Слуцкай епархіі
Катэгорыя:2001 год у Беларусі
Катэгорыя:Храмы Святой Ганны
Свята-Мікалаеўская царква (Лучнікі)

**Свята-Мікалаеўская царква** — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Лучнікі Слуцкага раёна Мінскай вобласці. Размешчаны ў цэнтральнай частцы паселішча.

## Гісторыя 
22 мая 1999 года протаіерэем Міхалам Вейга была здзейснена закладка будаўніцтва храма. Грамада была зарэгістравана 30 чэрвеня 1999 года.

Першае набажэнства адбылося 5 мая 2002 года. У 2003 годзе будаўніцтва было скончана. 7 жніўня 2004 года храм быў асвячоны мітрапалітам Мінскім і Слуцкім Філарэтам.

Першым настаяцелем да 6 чэрвеня 2008 года быў святар Сергій Чарны. Цяперашні настаяцель — святар Ігар Штэпа.

## Архітэктура 
Галоўны інжынер Б. П. Яноўскі.

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Слуцкага раёна
Катэгорыя:Лучнікі
Катэгорыя:Храмы Слуцкай епархіі
Катэгорыя:2003 год у Беларусі
Міхаіл Веньямінавіч Могілеў

**Міхаіл Веньямінавіч Мо́гілеў** ( — ) — вучоны ў галіне акушэрства і гінекалогіі, доктар медыцынскіх навук (1939), прафесар (1946).

## Біяграфія 
Нарадзіўся у горадзе Звэныгародка Кіеўскай губерні (сучасны адміністрацыйны цэнтр Звэныгародскага раёна  Украіны). У 1924 годзе скончыў Кіеўскі медыцынскі інстытут. У 1945—1948 гг. працаваў загадчыкам кафедры акушэрства і гінекалогіі Кішынёўскага медыцынскага інстытута, у 1955—1961 гг. — загадчыкам кафедры акушэрства і гінекалогіі Благавешчанскага медыцынскага інстытута. З 1964 года на пасадзе загадчыка кафедрай акушэрства і гінекалогіі ў Гродзенскім медыцынскім інстытуце.

## Навуковая дзейнасць 
Аўтар больш за 50 навуковых прац, у тым ліку 2 манаграфій. Працы па эварыяльным інкрэце і яго ўзаемадзеянні з ганадатропнымі гармонамі цяжарных. Пад кіраўніцтвам М. В. Могілева абаронены 8 кандыдацкіх дысертацый.

Сярод апублікаваных прац:
* Эстрогенный инкрет яичника и гонотропные гормоны беременных. — Л., 1939.;
* Гигиена женщины. 2 изд. дополненное — Благовещенск: Амурское книжное издательство, 1961.
* Неотложные мероприятия при атонических кровотечениях в послеродовом и раннем послеродовом периодах — Кишинев: Партиздат, 1964. — 27 с.: ил.

## Літаратура 
*  — С. 510.

## Спасылкі 
* Могилев, Михаил Вениаминович (доктор медицинских наук; 1898—1967) // Нацыянальная бібліятэка Беларусі
* Становление и развитие кафедры акушерства и гинекологии // Гродненский областной перинатальный центр 
* 
* 

Катэгорыя:Выпускнікі Нацыянальнага медыцынскага ўніверсітэта імя Аляксандра Багамольца
Катэгорыя:Выкладчыкі Дзяржаўнага ўніверсітэта медыцыны і фармакалогіі імя Мікалая Тэстэміцану
Катэгорыя:Медыкі СССР
Катэгорыя:Выкладчыкі Амурскай дзяржаўнай медыцынскай акадэміі
Свята-Мікалаеўская царква (Цімкавічы)

**Свята-Мікалаеўская царква** — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Цімкавічы Капыльскага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца на вул. Нясвіжская, 7.

## Гісторыя 
У 1886 годзе згадваецца Свята-Мікалаеўская царква. Яна была разбурана ў 30-я гады XX-га стагоддзя. У Цімкавічах служыў святапакутнік Пётр Грудзінскі.

Прыход аднавіў дзейнасць у 1999 годзе. Новы храм быў асвячоны 27 лістапада 2017 года епіскапам Слуцкім і Салігорскім Антоніем.
 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Капыльскага раёна
Катэгорыя:Цімкавічы
Катэгорыя:Храмы Слуцкай епархіі
Катэгорыя:2017 год у Беларусі
Свята-Пакроўская царква (Пясочнае)

**Свята-Пакроўская царква** — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Пясочнае Капыльскага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіацца на вул. Леніна, 8.

## Гісторыя 
У 1751 годзе ўспамінаецца Святая-Пакроўская царква, якая была знішчана агнём. У 1811 годзе новая царква згарэла паўторна. У 1822 годзе быў пабудаваны новы храм.

У 1873—1874 гадах на сродкі казны і прыходу будуецца новая драўляная Святая-Пакроўская царква. Яна праіснавала да 1933 года. Царква была разабрана, а з царкоўнага бруса была пабудавана школа.

З 27 верасня 2002 года пробашчам прыхода быў святар Віктар Машлякевіч. У 2004 годзе быў закладзены падмурак пад царкву, і далейшае будаванне працягнулася да 2008 года. 14 кастрычніка 2009 года царква была асвячона мітрапалітам Мінскім і Слуцкім Філарэтам. З 20 снежня 2009 года пробашчам храма з’яўляецца іерэй Віталь Станкевіч.

## Настаяльнікі прыходу 
* Уладзімір Іларыёнавіч Пастэрнацкі (1909—1933)
* іерэй Віталь Станкевіч (з 2014)

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Капыльскага раёна
Катэгорыя:Пясочнае
Катэгорыя:Храмы Слуцкай епархіі
Катэгорыя:2009 год у Беларусі
Свята-Крыжаўзвіжанская царква (Цапра)

**Свята-Крыжаўзвіжанская царква** — мураваны праваслаўны храм у в. Цапра Клецкага раёна Мінскай вобласці.

## Гісторыя 
Першая драўляная царква ў Цапры ўзгадаваецца ў пачатку XVI стагоддзя. У 1696 годзе царква была ўніяцкай.

У 1828 годзе манастыр быў закрыты, а царква стала дзейнічаць як прыхадская. На той час царква ўяўляла сабой збудаванне з драўляных брусоў на каменным фундаменце, мела крыжападобны выгляд, была крыта гонтай, з адным купалам адкрытым, а другім — глухім.

У перыяд Вялікай Айчыннай вайны была часткова разбурана агароджа, а са званіцы прапалі званы. У сярэдзіне 1960-х гадоў царква была разбурана, царкоўную маёмасць часткова перавезлі ў горад Клецк.

У 1992 годзе была зарэгістравана праваслаўная абшчына. У 2004 годзе царква была асвячона мітрапалітам Мінскім і Слуцкім Філарэтам.

У 2011 годзе была пабудавана дарога да храма, а ў 2012 годзе былі заменены два купалы з крыжамі на новыя залатыя купалы.

## Літаратура 
* Наркевич, И., свящ. О бывшем в селе Цепре, Слуцкого уезда, Кресто-Воздвиженском монастыре и о судьбе оного/ свящ. И. Наркевич. — Минские епархиальные ведомости. МН., 1870. № 10. С. 283—284.
* НИАРБ, ф.136, оп.1, д.41230. Клировые ведомости по Клецкому благочинию за 1896 год. Л.15.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Клецкага раёна
Катэгорыя:Цапра (вёска)
Катэгорыя:Храмы Слуцкай епархіі
Катэгорыя:2004 год у Беларусі
Мечыслаў Контаўт

**Мечыслаў Контаўт**, або **Уладзіслаў Контаўт** (1908 — лістапад 1943 г.) — беларускі грамадскі і вайсковы дзеяч. Сябра Беларускай незалежніцкай партыі. Жаўнер 1-га Беларускага штурмавога ўзводу.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1908 годзе ў мястэчку Петрыкаў Мазырскага павета Мінскай губерні ў Расійскай імперыі. Па бацьку паходзіў з невялікіх паноў Магілёўшчыны, а маці паходзіла з Мазырскага павета. Пасля савецкай акупацыі ў 1920 годзе Контаўты пакінулі Магілёўшчыну, уцяклі да Польшчы. Бацькі Мечыслава Контаўта (бацька памёр перад вайной) былі свядомыя сваёй прыналежнасці да беларускага народу, хоць і не ўдзельнічалі ў беларускім руху.

Перад Другой сусветнай вайной жыў у Варшаве. Навучаўся ў Варшаўскай палітэхніцы. Актыўна ўдзельнічаў у беларускім культурным жыцці, арганізоўваў беларускія тэатральныя пастаноўкі. У 1930-я пад арганізацыяй Беларускага Асветніцкага Таварыства ў Варшаве разам з Міхалам Вітушкай пэўны час быў кіраўніком студэнцкіх арганізацыяў, якія дзейнічалі ў Варшаўскай палітэхніцы: Гуртка віленчукоў і Гуртка Наваградчыны. Куратарам арганізацыяў быў Вацлаў Іваноўскі, студэнтам якога быў Мечыслаў Контаўт.

Падчас Другой сусветнай вайны быў жаўнерам 1-га Беларускага штурмавога ўзводу. Далучыўся да нелегальнай Беларускай незалежнай партыі. У 1941 годзе далучаецца да Беларускага камітэту ў Варшаве. Нейкі час быў заступнікам намесніка Беларусі (Nebenkommisar, якім быў Радаслаў Астроўскі), а потым стаў заступнікам акруговага камісара Мінскага. З канца 1941 года займаў пасаду старшыні Мінскага павету. Прымаў удзел у нацыянальным падполлі.

У лістападзе 1943 года быў забіты савецкімі партызанамі напярэдадні ад’езду з сям’ёй у Варшаву. Апрача сына 6-7 год пакінуў старэнькую маці і жонку.

## Памяць 
З прычыны смерці Контаўта Ян Станкевіч надрукаваў некралог у газеце «Беларускі голас». У некралогу ён зазначыў:
«*... за ўвесь час свае беларускае працы ён цьвёрда і ўважна стаяў на старожы беларускае справы, што ў вялікіх і малых рэчах ён ніколі ня зыйшоў з простай і яснай дарогі крывіцкай. Можна яго было паставіць за прыклад шмат каму з тых, што быццам ладне ўжо былі актыўнымі у руху крывіцкім, а то і рабачаямі, дзеячамі. В. Контаўт быў тыпам Крывіча-практыка, чалавекам із моцнай воляю, вымагаючым шмат ад сябе і іншых. Быў ён надта добрым арганізатарам і адміністратарам. Быў маляром, быў тэатральным і фільмовым артыстам. ...Адзначаўся пры тым-жа надзвычайнай працаўлівасьцю, вялікай энэргіяй, ініцыятывай і адвагаю. ...*».

## Літаратура 
* Юры Туронак. «Мадэрная гісторыя Беларусі» — Вільня: Інстытут беларусістыкі, 2006. – 878 с. ISBN 978-80-86961-23-1. С. 217, 230, 277
* Ян Станкевіч. За родную мову й праўдзівы назоў: выбранае. Смаленск, 2013 – 742 с. ISBN 978-5-9904531-7-3. С. 192–193.

## Спасылкі 
* Біяграфія Мечыслава Контаўта на старонцы Леаніда Маракова

Катэгорыя:Члены Беларускай незалежніцкай партыі
Катэгорыя:Члены 1-га Беларускага штурмавога ўзводу
Лапы (Польшча)

**Лапы** () — горад у Польшчы, на рацэ Нараў. Уваходзіць у склад Беластоцкага павета Падляскага ваяводства. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Лапы. Размешчаны за 28 км на паўднёвы-захад ад Беластока.

## Транспарт 
Чыгуначная станцыя на лініі Беласток — Варшава, з адгалінаваннем на Астралэнку.

## Гісторыя 
У 1940—1944 гадах — цэнтр Лапскага раёна БССР.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Хорашч

**Хорашч** або **Хорашча** () — горад у Польшчы, на рацэ Гараднянцы. Уваходзіць у склад Беластоцкага павеа Падляскага ваяводства. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Хорашч. Размешчаны за 5 км на захад ад Беластока. 

У горадзе стаіць летняя рэзідэнцыя вялікага кароннага гетмана Яна Клеменса Браніцкага (XVIII стагоддзе).

## Галерэя 

Файл:162 667 z 12.11.1987 Cerkiew prawosławna par. p.w. Matki Boskiej Opiekuńczej. Choroszcz jass sw.jpg|Праваслаўная царква ў Хорашчы, 1987 год.

 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Рафал Чарвякоўскі

**Рафа́л Ю́заф Чарвяко́ўскі** (1743, Пінск, цяпер Брэсцкая вобласць, Беларусь — 1816, Кракаў, цяпер Польшча) — беларускі хірург-навуковец. Доктар медыцыны. Аўтар 12 тамоў па хірургіі. У 1771 годзе паступіў у Рымскі ўніверсітэт (Папская дзяржава), дзе 16 сакавіка 1776 года атрымаў ступеню доктара медыцыны. Пражываў у Рыме пры падтрымцы доктара філасофіі Гуга Калантая родам з Валынскага ваяводства, які быў сябрам Адукацыйнай камісіі Рэчы Паспалітай. У 1777 годзе рымскі Папа Пій VI вызваліў Рафала Чарвякоўскага на яго ўласную просьбу ад духоўнага звання, бо тое было несумяшчальным з лячэннем жанчын. Праходзіў лекарскую практыку ў шпіталях сталіцаў 6 дзяржаў Заходняй Еўропы: Неапалю (Неапалітанскае каралеўства), Фларэнцыі (Вялікае герцагства Тасканскае), Турына (Сардзінскае каралеўства), Вены (Вялікае княства Аўстрыя), Парыжу (каралеўства Францыя) і Берліну (каралеўства Прусія). 5 кастрычніка 1779 года накіраваўся з Пінска ў Кракаў (Польскае каралеўства) выкладаць медыцыну ў Галоўнай кароннай школе. У 1780 годзе атрымаў званне прафесара. Заснаваў кафедру анатоміі, хірургіі і акушэрства і стаў іх першым выкладчыкам у Кракаве. Таксама стварыў першы ў Кракаве анатамічны тэатр. У 1785 годзе кароль і вялікі князь Станіслаў Аўгуст Панятоўскі ўзнагародзіў яго залатым медалём і прызначыў прыдворным урачом. Рафал Чарвякоўскі зрабіў першае ў Кракаве ўскрыццё трупа чалавека і праводзіў сшыванне ранаў жывата і кішак, трэпанацыю чэрапа і трахеатамію. Падчас паўстання Касцюшкі 1794 года быў галоўным урачом лазарэта пры саборы святога Пятра ў Кракаве (Рэч Паспалітая). У 1796 годзе выдаў «Практычную хірургію». У 1816 годзе апублікаваў «Падрыхтоўку да хірургічнай дапамогі». У 1816—1817 гадах выйшаў яго 6-томнік «Агляд хірургічных інструментаў». Агулам выдаў 12 тамоў даследаванняў па хірургіі. Вынайшаў некалькі хірургічных прылад і спосабаў умяшання. Падрыхтаваў звыш 200 вучняў.

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Пінску
Катэгорыя:Выкладчыкі Ягелонскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Удзельнікі паўстання 1794 года
Катэгорыя:Хірургі Польшчы
Катэгорыя:Хірургі Беларусі
Маргарэт Мэры Бэкет

**Маргарэт Мэры Бэкет** (; нар. 15 студзеня 1943) — брытанскі дзяржаўны дзеяч, дэпутат Палаты абшчын з 1974 па 1979 і з 1983 года, намеснік старшыні Лейбарысцкай партыі з 18 ліпеня 1992 па 21 ліпеня 1994 года. Пасля смерці лідара партыі Джона Сміта выконвала абавязкі лідара лейбарыстаў з 12 мая 1994 па 21 ліпеня 1994 года.
Мозель (значэнні)

Назву **Мозель** маюць:

* Мозель — дэпартамент на паўночным усходзе Францыі.
* Мозель — рака ў Францыі, Люксембургу і Германіі, прыток Рэйна.
Дзетлеф Кобеля

**Дзе́тлеф Ко́беля** (, 7 красавіка 1944, вёска Рогазна, Лужыца, Германія — 18 мая 2018, Будзішын, Лужыца, Германія) — сербалужыцкі кампазітар і музыказнаўца. Унёс значны ўклад у захаванне і развіццё музычнай культуры сербалужыцкага народа. Лаўрэат прэміі імя Якуба Чышынскага (1978).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1944 годзе ў сербалужыцкай вёсцы Рогазна ў сям'і пекара. З пяцігадовага ўзросту пачаў сваё навучанне гульні на фартэпіяна. Ва ўзросце шасці гадоў паступіў у музычную школу ў Котбусе. З васьмі гадоў навучаўся ў Нижнялужыцкай гімназіі ў Котбусе, якую скончыў у 1962 годзе. Спрабаваў паступіць на бібліяграфічны факультэт Берлінскага універсітэта імя Гумбальдта, аднак з-за недахопу месцаў паступіў на факультэт мастацтва і нямецкай мовы Педагагічнага інстытута ў Будзішыне. Падчас апошняга года навучання працаваў музычным драматургам у Сербалужыцкім нацыянальным ансамблі. У 1967 годзе скончыў інстытут па спецыяльнасці «германістыка, педагогіка і гісторыя мастацтва». Потым праходзіў тэрміновую службу ў званні капрала ў гарадской паліцыі ў Будзішыне (1968-1969).

З 1967 па 1980 год працаваў музычным драматургам у Сербалужыцкім нацыянальным ансамблі. Да 1981 года выкладаў музыку ў Сербалужыцкай вышэйшай школе ў Котбусе. З 1970 па 1990 гады — навуковы сакратар Рабочай групы музыкантаў-лужычанаў ў «Саюзе кампазітараў і музыказнаўцаў ГДР» (Arbeiterkreises Sorbischer Musikschaffender im Verbande der Komponisten und Musikwissenschaftler der DDR).

З 1980 года — галоўны музычны драматург Сербалужыцкага нацыянальнага ансамбля і з 1990 па 1995 гады — кіраўнік гэтага музычнага калектыву.

З 1968 года займаўся кампазітарскай дзейнасцю. Яго творчасць ўключае шматлікія музычныя творы, у тым ліку кінематаграфічную музыку, шматлікія песні і харавыя творы. Яго творы ў асноўным выконваліся ў Лужыцы і былі звязаны з музычнай культурай сербалужыцкага народа.

У 1978 годзе за сваю дзейнасць быў уганараваны Прэміяй імя Якуба Чышынскага.

; Сачыненні

* Detlef Kobjela, Werner Meschkank: Vom Regenzauberlied bis zur wendischen Pop-Ballade — Эйн Beitrag zur Musikgeschichte der Lausitz unter besonderer Darstellung der niedersorbischen Musikgeschichte, Podstupimske pśinoski k Sorabistice, Nr. 3, 2000

## Літаратура 
* Gregor Wieczorek, Serbski komponist Detlef Kobjela jo njabogi, Nowy Casnik, 23.05.2018
* In memoriam Detlef Kobjela 

## Спасылкі 
* Бібліяграфія

Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі імя Якуба Чышынскага
Консульскія дыптыхі

(506)]]
**Консульскія дыптыхі** — у Візантыі дыптыхі (таблічкі для запісаў) са слановай косці, якія рассылаліся консуламі ў адзначэнне іх уступлення на пасаду.

Выраб консульскіх дыптыхаў прадугледжаны ў кодэксе імператара Феадосія (438), але вядомыя і больш раннія асобнікі (самы стары з вядомых датаваны 406 годам). Дыптыхі спынілі сваё існаванне пры Юстыніяне I (апошні дыптых датаваны 541 годам).

Форма візантыйскага консульскага дыптыха была запазычана ад антычнага рымскага. На консульскіх дыптыхах змяшчалася выява прызначанага консула (у поўны рост ці пагрудна) у абрамленні з расліннага арнаменту. Акрамя гэтага сустракаюцца ў асобных медальёнах цыркавыя сцэны, спаборніцтвы калясніц на іпадроме, барацьба з дзікімі звярамі, тэатральныя акцёры. Таксама дыптыхі пакрываліся фарбамі, часам інкруставаліся каштоўнымі камянямі.

У ранніх дыптыхах бачны ўплыў антычных традыцый. Гэта праўляецца як у стылістыцы выявы, так і ў падборы сцэн (напрыклад, сцэны з антычных драм, персаніфікацыі і да т.п.). Консульскія дыптыхі VI стагоддзя паказваюць з’яўленне візантыйскага стылю на фоне грэка-ўсходняй мастацкай традыцыі. Гэта адлюстроўвае «*імкненні да стыльнай манеры, выпрацоўкі формаў, асабліва драпіровак, і цяжка было б не звязваць гэтых рыс з патрэбнасцямі сталічных колаў, урадавых заказаў, і адмаўляць удзел старых майстэрняў Італіі і новых у Канстанцінопалі*».

Выява:Consular diptych Probus 406.jpg|Консульскі дыптых Проба (406 год)
Выява:Flavius Anastasius Probus 00a.JPG|Консульскі дыптых Анастасія (517 год)
Выява:Theodorus Philoxenus Sotericus A 00.JPG|Консульскі дыптых Філаксенія (525 год)

## Крыніцы 
Катэгорыя:Дыптыхі
Катэгорыя:Скульптура Візантыі
Катэгорыя:Творы мастацтва са слановай косці
Францішак Бялінскі (1742—1809)

**Франці́шак Бялі́нскі** (1742 — 24 кастрычніка 1809, Варшава) — генерал-маёр войска кароннага, пісар вялікі каронны, асветнік, педагог, прыхільнік усеагульнай адукацыі. З шляхецкага роду Бялінскіх герба Юноша, сын Міхала Бялінскага.

Староста асецкі ад 1757, чэрскі ад 1760, падкаморы надворны Аўгуста III ад 1761, у 1765—1795 староста штумскі, у 1780 кандыдат у мазавецкія ваяводы, у 1784—1793 пісар вялікі каронны. Ад 1776 сябар Адукацыйнай камісіі. Прыхільнік асветы для ўсіх станаў і таксама для жанчын. Спрыяў увядзенню новых праграм адукацыі на польскай мове. Першым у Рэчы Паспалітай прапанаваў стварэнне адукацыйнае сеткі для кожнага стану (парафіяльныя школы — для сялян і мяшчан, ваяводскія — для шляхты; семінарыі для святароў). У 1780—1782 — сябар Пастаяннай Рады. У 1760 атрымаў Ордэн святога Станіслава, у 1785 — Ордэн Белага арла.

Падчас паўстання 1794 года генеральны камісар правіянту і фуражу з рангам генерал-маёра. Арганізоўваў забеспячэнне і ўзбраенне войска, фактычна быў галоўным кватармайстрам войска. Пазней узначаліў Генеральны Камісарыят, створаны 6 верасня 1794 Касцюшкам для кантролю забеспячэння ўсіх дывізій, раскватараваных пад Варшавай.

Быў жанаты з Крысцінай з князёў Сангушкаў, маршалкаўнай вялікай літоўскай. З ёй меў трое дачок і два сыны.

## Літаратура 
* H. P. Kosk, *Generalicja polska* t. 1, wyd. Oficyna Wydawnicza «Ajaks», Pruszków

Францішак Бялінскі (1742—1809)
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1742 годзе
Катэгорыя:Генералы Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Удзельнікі паўстання 1794 года
Катэгорыя:Пісары вялікія каронныя
Катэгорыя:Асветнікі Польшчы
Катэгорыя:Педагогі Польшчы
Катэгорыя:Памерлі 6 кастрычніка
Катэгорыя:Памерлі ў 1809 годзе
Катэгорыя:Памерлі ў Варшаве
Катэгорыя:Канфедэраты Анджэя Макраноўскага
Царква

Слова **царква** ў беларускай мове, як агулам ў германскіх і славянскіх мовах, паходзіць ад грэчаскага прыметніка  — «Божае; належнае Богу». Паводле Фасмера, у славянскія мовы слова трапіла праз германскія, у сучаснай нямецкай і англійскай гэта . У самой грэчаскай мове *царкву* называюць словам *эклезія*  — «сход», якое толькі пераклад яўрэйскага  — «*кагал*», з грэчаскай слова *царква* ў лаціне  і большасці моў раманскай групы, а таксама ў валійскай, армянскай, грузінскай, турэцкай і арабскай мовах. Таксама ад грэчаскага *эклесія*  паходзіць назва эклезіялогіі — раздзела хрысціянскага багаслоўя, які вывучае пытанні звязаныя з царквой.

* Царква — сусветная грамада хрысціян, канфесія (Каталіцкая Царква, Праваслаўная Царква, Лютэранская Царква, Англіканская Царква і інш.).
* Царква — рэлігійная грамада хрысціян пэўнай тэрыторыі, краіны.
* Царква — мясцовая грамада хрысціян, царкоўная грамада, парафія, прыход.
* Царква — будынак для хрысціянскага богаслужэння, бажніца, храм
Бернскі Фізіялог

**Бернскі «Фізіялог»** () — ілюмінаваны рукапіс лацінскага перакладу «Фізіялога» Каралінгскай эпохі, створаны, верагодна, у Рэймсе. Доўгі час знаходзіўся ў абацтве Св. Пятра ў Атвільеры, у 1632 годзе быў падораны гарадской бібліятэцы Берна, дзе з тых часоў і захоўваецца (каталожнае абазначэнне *Codex Bongarsianus 318*).

Рукапіс быў створаны, меркавана паміж 825—850 гадамі, у калафоне на аркушы 130 адваротным, пісец называе сябе Гекпертам (Haecpertus). У цяперашнім выглядзе ўключае 131 пергаментны аркуш фармату 255 × 180 мм. Рукапіс перапісаны каралінгскім мінускулам, для загалоўкаў выкарыстаны ўнцыял. У 1946 годзе манускрыпт быў адрэстаўраваны. Уключае таксама 25 абрамленых мініяцюр і яшчэ 10 — у тэксце. Магчыма, яны скапіраваны з антычнага прататыпа V стагоддзя.

## Літаратура 
* Helen Woodruff: *The Physiologus of Bern. A survival of Alexandrian Style in a 9th Century Manuscript*, in: *The Art Bulletin 12, 1930, S. 226—253 (Jstor)
* Otto Homburger: *Über die kunstgeschichtliche Bedeutung der Handschriften der Burgerbibliothek*, in: *Schätze der Burgerbibliothek Bern*. Bern 1953.
* Otto Homburger: *Die illustrierten Handschriften der Burgerbibliothek Bern. Die vorkarolingischen und karolingischen Handschriften*. Bern 1962.
* Christoph von Steiger, Otto Homburger: *Physiologus Bernensis. Voll-Faksimile-Ausgabe des Codex Bongarsianus 318 der Burgerbibliothek Bern*. Basel 1964.
* Beat Matthias von Scarpatetti: *Katalog der datierten Handschriften in der Schweiz in lateinischer Schrift vom Anfang des Mittelalters bis 1550*. Bd. II: Die Handschriften der Bibliotheken Bern — Porrentruy. Dietikon-Zürich 1977, S. 193 Abb. 675—677
* Florentine Mütherich, Joachim E. Gaehde: *Karolingische Buchmalerei'', Prestel, München 1979. ISBN 3-7913-0395-3, S. 63-65.

## Спасылкі 
* 
* Ktalog der Burgerbibliothek Bern
* Online-Version des Manuskriptes
* Handschriftenbeschreibung und Literaturliste
* Übersetzungen zum Physiologus

Катэгорыя:Ілюмінаваныя рукапісы IX стагоддзя
Катэгорыя:Рукапісы IX стагоддзя
Катэгорыя:Ілюмінаваныя рукапісы паводле алфавіта
Катэгорыя:Каралінгскія ілюмінаваныя рукапісы
Катэгорыя:Бестыярыі
Эбон Рэймскі

**Эбон** (; —, Гільдэсгайм) — франкскі царкоўны дзеяч і пісьменнік.

## Біяграфія 
Малочны брат Людовіка I Набожнага, Эбон выхоўваўся разам з імператарам, які ў 816 годзе прызначыў яго архібіскупам Рэймскім (816—835 і 840—841). Зняволены Лотарам I у Фульдскім манастыры, ён у 845 годзе атрымаў ад Людовіка II Нямецкага біскупства Гільдэсгайм.

З твораў, напісаных Эбонам, вядомыя «Apologie» у «Specilegium» (дом Лукі д’Ашэры) і ў «Historiens de France» (дом Буке). Яму прыпісваюць таксама «Narratio clericorum remensium de depositione Ebbonis».

Па загадзе архібіскупа Эбона каля 825 года было створана рукапіснае Евангелле (так званае Евангелле Эбона) — выдатны помнік раннесярэдневяковага кніжнага мастацтва.

## Спасылкі 
* 
* Ebbo
* Ebbo
* Eb(b)o
* Ebo (Ebbo)

Катэгорыя:Архібіскупы Рэймса
Катэгорыя:Царкоўныя дзеячы IX стагоддзя
Катэгорыя:Біскупы гільдэсгаймскія
Катэгорыя:Абаты Бобіа
Катэгорыя:Абаты Стаўло
Катэгорыя:Лацінамоўныя пісьменнікі перыяду Каралінгаў
Імперскія клейноды

[right|thumb|[Карл Вялікі з імперскімі клейнодамі. Уяўная выява працы Альбрэхта Дзюрэра]]
thumb|Гітлер побач з імперскімі клейнодамі. 1938 год.
**Імперскія клейноды** () — атрыбуты імператарскай улады кіраўнікоў Свяшчэннай Рымскай імперыі. Найважнейшыя з іх — імперская карона, Кап'ё Лёсу і імперскі меч. У наш час гэтыя і іншыя артэфакты захоўваюцца ў скарбніцы Гофбургскага замка і падзяляюцца на дзве часткі: «Нюрнбергскія клейноды», якія захоўваліся з 1424 па 1796 у Нюрнбергу, і «Ахенскія клейноды», якія захоўваліся ў Ахене да 1794 г.

## Пералік імперскіх клейнодаў 
## Галерэя 

Выява:Holy Roman Empire crown dsc02909.jpg|Імперская карона 
Выява:Imperial Orb of the Holy Roman Empire.jpg|Імперская дзяржава 
Выява:Imperial Bible.jpg|Евангелле для каранацыі
Выява:Handschuh Palermo.jpg|Рукавіца з Палерма

## Літаратура 
* Hermann Fillitz: *Die Insignien und Kleinodien des Heiligen Römischen Reiches.* Wien und München 1954 
* Gesellschaft für staufische Geschichte (Hg.): *Die Reichskleinodien, Herrschaftszeichen des Heiligen Römischen Reiches*. Göppingen 1997 ISBN 3-929776-08-1 

Катэгорыя:Гісторыя Аўстрыі
Факір

**Факі́р** (, літаральна — бядняк, жабрак) — артыст у цырку або на эстрадзе, яго нумары дэманструюць неадчувальнасць цела да фізічнага болю. Сярод трукаў, якія робяць факіры, — хаджэнне басанож па лёзах шабель, бітым шкле і гарачым вуголлі, глытанне агню, жаб, рыб і іншага, працінанне рук, ног, языка вострымі прадметамі.

Таксама факірамі называюць вандроўных мусульманскіх манахаў.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Цыркавыя артысты
Катэгорыя:Аскетызм
Катэгорыя:Ісламскія тэрміны
Катэгорыя:Суфізм
Мікалай Мікалаевіч Фігуроўскі

**Мікалай Мікалаевіч Фігуроўскі** (, Чухлама, Кастрамская губерня, РСФСР — , , Расія) — савецкі кінарэжысёр, сцэнарыст, акцёр, пісьменнік, перакладчык. Заслужаны дзеяч мастацтваў Беларускай ССР (1964).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 7 снежня 1923 года ў горадзе Чухлама Кастрамской губерні ў сям’і сельскага настаўніка, выпускніка духоўнага вучылішча Мікалая Міхайлавіча Фігуроўскага. Дзед Міхаіл Іванавіч Фігуроўскі быў сельскім дзячком, пасля рэвалюцыі святар; расстраляны ў 1937 годзе.

У 30-я гады пераехаў з бацькамі ў сяло Цярноўка Русанаўскага раёна Цэнтральна-Чарназёмнай вобласці, дзе скончыў сярэднюю школу (1941). Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.

У 1951 годзе скончыў рэжысёрскі факультэт УДІК (майстэрня Ігара Саўчанкі). У 1953—1965 гадах працаваў рэжысёрам і сцэнарыстам на кінастудыі «Беларусьфільм», затым — на «Масфільме».

З 1970 года — кіраўнік сцэнарнай майстэрні ва УДІК, прафесар. Сярод яго выпускнікоў былі Сяргей Сяльянаў, Юрый Арабаў, Бахыт Кілібаеў, Арыф Аліеў,

Пераклаў з англійскай мовы раман Гаральда Робінса «Стылет».

Член Саюза кінематаграфістаў СССР, член Саюза пісьменнікаў СССР (1962). Член КПСС з 1966 года.

## Творчасць 
На «Беларусьфільме» паставіў фільмы «Дзеці партызана» (1954, з Л. Голубам), «Палеская легенда» (паводле апавядання «Лес шуміць» У. Караленкі, 1957, з П. Васілеўскім), па уласных сцэнарыях «Гадзіннік спыніўся апоўначы» (1968, сцэнарый з А. Кучарам), «Веснавыя навальніцы» (1960), «Колькі лёт, колькі зім!» (1966). Аўтар сцэнарыяў фільмаў «Апавяданні пра юнацтва» (1961) і «Рудабельская рэспубліка» (1972; паст. на кінастудыі «Беларусьфільм»), «Калі дрэвы былі вялікія» (1962), «Вясна на Одэры» (1968), «Злачынства і кара» (паводле Ф. Дастаеўскага, 1970, з Л. Куліджанавым), «Мора ў агні» (1972, з Л. Скакавым), «Аповесць пра двух салдатаў» (1977, з У. Умарбекавым), «Жанчына здалёк» (1979), «Рэпартаж з лініі агню» (1985) і інш. Аўтар рамана «Знак Вадалея» (кн. 1—2, 1985—2003).

## Прэміі і ўзнагароды 
Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Узбекскай ССР імя Хамзы (1977).

## Зноскі 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Кастрамской вобласці
Катэгорыя:Пісьменнікі СССР
Спаса-Ушэсцеўская царква

**Свята-Ушэсцеўская царква** — назва шэрагу праваслаўных храмаў, асвячоных у гонар Узнясення Ісуса Хрыста.

## Беларусь 
* Спаса-Ушэсцеўская царква (Вялікі Рожан)
* Спаса-Ушэсцеўская царква (Заскавічы)
* Спаса-Ушэсцеўская царква (Ждановічы)
* Спаса-Ушэсцеўская царква (Петрыкаў)
* Спаса-Ушэсцеўская царква (Камарын)
* Спаса-Ушэсцеўская царква (Капыль)
* Спаса-Ушэсцеўская царква (Хвошна)
* Спаса-Ушэсцеўская царква (Чавусы)
Кляшчэлі

**Кляшчэлі** () — горад у Польшчы ў Гайнаўскім павеце Падляскага ваяводства каля мяжы з Беларуссю. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Кляшчэлі.

Заснаваны віленскім ваяводам Мікалаем Радзівілам загадам караля Жыгімонта І Старога.

## Вядомыя асобы 
* Таіса Паўлаўна Агафоненка, майстар мастацкага саломапляцення.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Аляксандр Міхайлавіч Файнцымер

**Аляксандр Міхайлавіч Файнцымер** (1906-) — савецкі кінарэжысёр. Лаўрэат двух Сталінскіх прэмій трэцяй ступені (1950, 1951). Заслужаны дзеяч мастацтваў Беларускай ССР (1935), заслужаны дзеяч мастацтваў Літоўскай ССР (1954).

## Біяграфія 
нарадзіўся 31 снежня 1905 (13 студзеня 1906) года ў Екацярынаславе (цяпер Дніпро, Украіна) у яўрэйскай сям’і. У 1928 годзе скончыў рэжысёрскі факультэт ДзМК. У 1929-38 гадах працаваў на кінастудыі «Савецкая Беларусь». Першыя самастойныя фільмы "Атэль «Савой» (1930) і «Шчасце» (1932). Дакладнасць і шырыня ахопу падзей у Файнцымера спалучалася з глыбокай псіхалагічнай распрацоўкай характараў. Сярод фільмаў: «Паручнік Кіжэ» (1934), «Балтыйцы» (1937), «Канстанцін Заслонаў» (кінастудыя «Беларусьфільм», 1949, з У.Корш-Сабліным, Сталінская прэмія 1950); іншых кінастудый СССР — "Танкер «Дэрбент» (1941), «Катоўскі» (1943), «У іх ёсць Радзіма» (1950, з У.Лягошыным, Сталінская прэмія 1951), «Над Нёманам світанак» (1953), «Авадзень» (1955), «Шынок на Пятніцкай» (1978), "Развітальная настроль «Артыста» (1980).

Памёр 21 красавіка 1982 года. Пахаваны ў Маскве на Увядзенскіх могілках.

Сын — рэжысёр тэатра і кіно Леанід Квініхідзэ (1937—2018).

## Літаратура 
*
Ставіскі (горад)

**Ставіскі** () — горад у Польшчы ў Кальнэнскім павеце Падляскага ваяводства ў гістарычнай вобласці Мазовія. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Ставіскі.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Чыжаў

**Чыжаў** () — горад у Польшчы, у гістарычнай вобласці Мазовія, на рацэ Брок. Уваходзіць у склад Высокамазавецкага павеа Падляскага ваяводства. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Чыжаў. Чыгуначная станцыя на лініі Варшава — Беласток — Гродна.

У 1940—1944 гадах — цэнтр Чыжаўскага раёна БССР.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Свята-Мікалаеўская царква (Абідземля)

**Свята-Мікалаеўская царква** — драўляны праваслаўны храм-капліца у в. Абідземля Салігорскага раёна Мінскай вобласці.

## Гісторыя 
3 ліпеня 2011 годзе адбылося асвячэнне капліцы. Настаяльнікам з’яўляецца протаіерэй Рыгор Віктаравіч Бяляцкі.

## Архітэктура 
Іканастас капліцы складзены з абразоў старадаўняй школы беларускага іканапісу. Знаходзіцца абраз Святой Троіцы, які быў знойдзены ў Пакроўскай царкве в.Чыжэвічы, куды перш быў прынесены з Пакроўскай царквы в. Вялікі Рожан у XVIII стагоддзі. Астатнія старадаўнія выявы таксама знаходзіліся ў вёсках Беларусі. Арыгіналы абразоў сёння захоўваюцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь.
 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Салігорскага раёна
Катэгорыя:Абідземля
Катэгорыя:Храмы Слуцкай епархіі
Катэгорыя:Драўляныя цэрквы Беларусі
Катэгорыя:2011 год у Беларусі
Райгруд

**Райгруд** або **Райгорад** () — горад у Польшчы ў Граеўскім павеце Падляскага ваяводства, на беразе Райгрудскага возера, на аўтадарозе  Варшава — Аўгустаў, у гістарычнай вобласці Дайнова. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Райгруд. Заснаваны на месцы даўнейшага паселішча яцвягаў Рай.

## Гісторыя 
### Паміж Вялікім Княствам Літоўскім і Каралеўствам Польскім 
Паводле летапісных звестак, Райгорад заснаваў у XIII стагоддзі князь яцвяжскі, падляскі і дайноўскі Трайдзень як умацаваны пункт на сумежжы з прусамі і мазурамі. У 1358 годзе горад упамінаецца ў гэтай якасці ў акце размежавання Вялікага Княства Літоўскага з Падляшшам. Райгорад знаходзіўся ў дзяржаўнай уласнасці, пазней перайшоў да роду Глінскіх. Па пакаранні Міхаіла Глінскага за ўдзел у змове супраць караля і вялікага князя Жыгімонта Старога горад перайшоў да ваяводы віленскага Мікалая Радзівіла. У XVI стагоддзі Райгорад атрымаў гарадскі герб: «*у чырвоным полі мур з адчыненай брамай над ім, тры вежы*». У час вызваленчага паўстання (1830—1831) Райгорад як ключавую пазіцыю займаў расійскі 7-тысячны корпус генерала Остэн-Сакена, аднак паўстанцам пад камандаю Антонія Гелгуда ўдалося 29 мая 1831 года на пэўны час вызваліць горад.

У часы Першай сусветнай вайны ў 1915 годзе Райгорад занялі войскі Германскай імперыі.

### Найноўшы час 
Згодна з Рыжскім мірным дагаворам 1921 года горад апынуўся ў складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі.

З пачаткам Другой сусветнай вайны 15 верасня 1939 года Райгруд акупавалі войскі Трэцяга Рэйха, але праз тыдзень горад перадалі СССР згодна з пактам Молатава-Рыбентропа.

У лістападзе 1939 года Райгруд увайшоў у склад БССР. 14 чэрвеня 1940 года ў мясцовым клубе падчас танцаў, калі ўнутры будынка засталася ў асноўным яўрэйская моладзь, праз адчыненае акно ў памяшканне нехта кінуў 2 гранаты, што прывело да гібелі 5 чалавек і яшчэ 20 былі паранены. Існуе версія, што гэты тэракт звязаны з элементамі партызанскай вайны палякаў супраць савецкай улады і мясцовых яўрэяў.

У 1941—1944 гадах горад зноў знаходзіўся пад акупацыяй нацысцкай Германіі. 16 жніўня 1945 года ўлады СССР перадалі Райгруд Польскай Народнай Рэспубліцы.

## Насельніцтва 
* **XIX стагоддзе**: ~1867 год — 3916 чал.
* **XX стагоддзе**: 1921 год — 2291 чал.
* **XXI стагоддзе**: 2018 год — 1571 чал.

## Славутасці 
* Забудова гістарычная (XIX — пачатак XX ст.; фрагменты)
* Касцёл Нараджэння Найсвяцейшай Дзевы Марыі (1905—1912)
* Могілкі: каталіцкія, капліца (XIX ст.); іўдзейскія
* Сядзіба Апартова (канец XIX ст.)

### Страчаная спадчына 
* Замак

## Галерэя 

Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Rajgrodzie.JPG|Касцёл Нараджэння Найсвяцейшай Дзевы Марыі
Rajgród, zespół dworski Opartowo, dwór i fragment otoczenia.JPG|Сядзіба Апартова
Rajgrod cemetery - panoramio.jpg|Капліца на могілках
Dom murowany z końca XIX w. w Rajgrodzie przy ul. Warszawskiej 20.JPG|Гістарычная забудова

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
2-е Мінскае гарадское благачынне

**2-е Мінскае гарадское благачынне**, **2-я Мінская гарадская благачынная акруга** — акруга ў Мінскай епархіі Беларускай праваслаўнай царквы.

## Храмы і прыходы 
# Храм у гонар абраза Божай Маці «Усіх гаротных Радасць» (Мінск), на тэрыторыі прыхода знаходзіцца Царква ў гонар прападобнай Ефрасінні Полацкай
# Царква Святога Арханёла Міхаіла (Мінск)
# Царква ў гонар Мікалая Японскага (Мінск)
# Храм у гонар святога свяшчэннамучаніка Уладзіміра Хіраскі (Мінск)
# Спаса-Ушэсцеўская царква (Ждановічы)

## Благачынныя настаяцелі 
Протаіерэй Ігар Карасцялёў.

## Спасылкі 
* 2-е Мінскае гарадское благачынне  на pravminsk.by

 

Катэгорыя:Рэлігія ў Мінску
Катэгорыя:Благачынныя акругі Мінскай епархіі
Царква ў гонар прападобнай Ефрасінні Полацкай (Мінск)

**Царква ў гонар прападобнай Ефрасінні Полацкай** — мураваны праваслаўны храм у горадзе Мінску.

## Гісторыя 
Першае набажэнства здзейсніў свяцейшы Патрыярх Маскоўскі і ўсяе Русі Аляксій ІІ 23 чэрвеня 1995 года.

Шануюцца абразы «Уладзімірская Маці Божая» і «Маці Божая Усіх гаротных Радасць». Да царквы прыпісана капліца ў гонар абраза «Маці Божая Знайдзенне загінуўшых» на вул. Карастаянавай.

## Архітэктура 
Праект створаны ў архітэктурна-будаўнічых майстэрнях М. Дзятко і У. Даніленкі пад кіраўніцтвам І. Карастылёва.

Храм вырашаны ў традыцыях старажытнарускага царкоўнага дойлідства. Канструкцыйна выканана з цэглы і жалезабетонных элементаў. Дынаміка вертыкальна выцягнутых фасадаў узмоцнена высока ўзнятымі арачнымі аконнымі праёмамі і пазакамарным завяршэннем сценавых праслаў. У сяродкрыжжа адкрываецца светлавы круглы барабан з паўсферычным купалам і бакавыя крылы з арачнымі скляпеннямі. Над уваходам у храм размешчана мазаічнае пано «Прападобная Еўфрасіння ігумення Полацкая», над аркай галоўнага ўвахода — «Маці Божая Усіх гаротных Радасць» (мастак В.Барабанцаў).

## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі: энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Мінска
Катэгорыя:Храмы Мінскай епархіі
Катэгорыя:1995 год у Мінску
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Уладзіміра Даніленкі
Катэгорыя:Храмы Святой Ефрасінні Полацкай
Катэгорыя:Вуліца Прытыцкага (Мінск)
3-е Мінскае гарадское благачынне

**3-е Мінскае гарадское благачынне**, **3-я Мінская гарадская благачынная акруга** — акруга ў Мінскай епархіі Беларускай праваслаўнай царквы.

## Храмы і прыходы 
# Свята-Аляксандра-Неўская царква (Мінск)
# Царква Уваскрасення Хрыстова (Мінск)
# Царква ў гонар абраза Божай Маці «Адшуканне загінулых» (Мінск)
# Хрысцільны храм у гонар роўнаапостальнага князя Уладзіміра (Мінск)
# Храм Унебаўзяцця Прасвятой Багародзіцы (Мінск)

## Благачынныя настаяцелі 
Протаіерэй Мікалай Коржыч.

## Спасылкі 
* 3-е Мінскае гарадское благачынне  на pravminsk.by

 

Катэгорыя:Рэлігія ў Мінску
Катэгорыя:Благачынныя акругі Мінскай епархіі
Храм у гонар абраза Божай Маці «Усіх гаротных Радасць» (Мінск)

**Храм у гонар абраза Божай Маці «Усіх гаротных Радасць»** — мураваны праваслаўны храм у горадзе Мінску. Храмавы комплекс памяці ахвяр чарнобыльскай катастрофы. Знаходзіцца на вул Прытыцкага.

## Гісторыя 
]]
Будаўніцтва царквы пачата ў жніўні 1994 годзе паводле праекта архітэктара М. Дзятко. У дзень прастольнага свята 6 лістапада 1994 года мітрапаліт Філарэт здзейніў малебен на пачатак будаўніцтва сабора і залажыў у яго падмурак капсулу з памятнай граматай.

## Архітэктура 
Аўтары праекта комплексу архітэктар М. Дзятко і настаяцель храма, член Саюза архітэктараў Беларусі І. Карасцялёў. У аснову архітэктурна-мастацкай трактоўкі пакладзены царкоўна-візантыйскі стыль.

Храм вырашаны ў традыцыях старажытнарускага царкоўнага дойлідства. Пяцікупальны 4-стоўпны сабор умяшчальнасцю ў 1000 вернікаў завершаны сферычным купалам. У традыцыях старажытнабеларускага царкоўнага дойлідства ў дэкаратыўнай апрацоўцы храма выкарыстана кераміка. Высока ўзняты на цокальны паўпаверх храм артымаў магчымасць мець пад сабой малую хрысцільную царкву. На сценах храма адзначаны на асабістых плітах назвы гарадоў і вёсак, трапіўшых пад чарнобыльскую бяду. У храме прыдзелы ў імя прападобнага Серафіма Сароўскага (размешчаны ў крыпце) і ў імя велікамучаніка Панцеляімана — глыбока шаноўнага ў народзе лекара.

## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі: энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Мінска
Катэгорыя:Храмы Мінскай епархіі
Катэгорыя:Вуліца Прытыцкага (Мінск)