open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ульба (пасёлак)

**Ульба** () — пасёлак ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад гарадской адміністрацыі Рыдэра. Адміністрацыйны цэнтр Ульбінскай пасялковай адміністрацыі. Код КАТА — 632431100.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва пасёлка складала 5670 чалавек (2693 мужчыны і 2977 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у пасёлку пражывалі 5332 чалавекі (2560 мужчын і 2772 жанчыны).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты гарадской адміністрацыі Рыдэра
Бутакова (Усходне-Казахстанская вобласць)

**Бутакова** () — сяло ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад гарадской адміністрацыі Рыдэра. Уваходзіць у склад Ульбінскай пасялковай адміністрацыі. Код КАТА — 632431200.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 335 чалавек (163 мужчыны і 172 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 269 чалавек (130 мужчын і 139 жанчын).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты гарадской адміністрацыі Рыдэра
Ленінагорскі лясгасп

**Ленінагорскі лясгасп** () — населены пункт ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад гарадской адміністрацыі Рыдэра. Уваходзіць у склад Ульбінскай пасялковай адміністрацыі. Код КАТА — 632431300.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва населенага пункта складала 216 чалавек (111 мужчын і 105 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у населеным пункце пражывалі 276 чалавек (132 мужчыны і 144 жанчыны).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты гарадской адміністрацыі Рыдэра
Цішынскі

**Цішынскі** () — былы пасёлак ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана ў складзе гарадской адміністрацыі Рыдэра. Уваходзіў у склад Ульбінскай пасялковай акругі. Код КАТА — 632431305. Скасавана 24 верасня 2009 года.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 37 чалавек (17 мужчын і 20 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 35 чалавек (17 мужчын і 18 жанчын).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Скасаваныя населеныя пункты гарадской адміністрацыі Рыдэра
Раз’езд 71 км

**Раз’езд 71 км** () — былое сельскае пасяленне ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана ў складзе гарадской адміністрацыі Рыдэра. Уваходзіла ў склад Ульбінскай пасялковай акругі. Код КАТА — 632431405. Скасавана 24 верасня 2009 года.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва раз’езда складала 38 чалавек (18 мужчын і 20 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у раз’ездзе пражывалі 50 чалавек (23 мужчыны і 27 жанчын).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Скасаваныя населеныя пункты гарадской адміністрацыі Рыдэра
Ульбастрой

**Ульбастрой** () — станцыя ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад гарадской адміністрацыі Рыдэра. Уваходзіць у склад Ульбінскай пасялковай адміністрацыі. Код КАТА — 632431700.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва станцыі складала 150 чалавек (78 мужчын і 72 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у населеным пункце пражывалі 192 чалавекі (109 мужчын і 83 жанчыны).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты гарадской адміністрацыі Рыдэра
Прыгараднае (Усходне-Казахстанская вобласць)

**Прыгараднае** () — сяло ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад гарадской адміністрацыі Рыдэра. Адміністрацыйны цэнтр Прыгараднай сельскай акругі. Код КАТА — 632433100.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1045 чалавек (512 мужчын і 533 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 1093 чалавекі (551 мужчына і 542 жанчыны).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты гарадской адміністрацыі Рыдэра
Кральчатнік (сяло)

**Кральчатнік** () — былое сяло ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана ў складзе гарадской адміністрацыі Рыдэра. Уваходзіла ў склад Прыгараднай сельскай акругі. Код КАТА — 632433107. Скасавана 24 верасня 2009 года.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 25 чалавек (13 мужчын і 12 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 42 чалавекі (24 мужчыны і 18 жанчын).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Скасаваныя населеныя пункты гарадской адміністрацыі Рыдэра
Верхняя Хайрузаўка

**Верхняя Хайрузаўка** () — сяло ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад гарадской адміністрацыі Рыдэра. Уваходзіць у склад Прыгараднай сельскай акругі. Код КАТА — 632433480.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 120 чалавек (60 мужчын і 60 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 108 чалавек (50 мужчын і 58 жанчын).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты гарадской адміністрацыі Рыдэра
Курчатаў (Казахстан)

**Курчатаў** () — горад абласнога падпарадкавання Абайскай вобласці Казахстана, размешчаны на левым беразе ракі Іртыш паміж гарадамі Семей і Паўладар. Былы цэнтр закрытага ў 1991 годзе Сяміпалацінскага ядзернага палігона. Названы ў гонар савецкага фізіка Ігара Курчатава, які бываў тут у працяглых працоўных камандзіроўках.

Катэгорыя:Гарады Абайскай вобласці
Ultra (альбом)

**«Ultra»** — дзявяты альбом англійскага гурта Depeche Mode, выдадзены 14 красавіка 1997 на лэйбле Mute Records.

## Змест 
Катэгорыя:Альбомы Depeche Mode
Катэгорыя:Альбомы 1997 года
Songs of Faith and Devotion

**«Songs of Faith and Devotion»** — восьмы альбом англійскага гурта Depeche Mode, выдадзены 22 сакавіка 1993 на лэйбле Mute Records.

## Змест 
Катэгорыя:Альбомы Depeche Mode
Катэгорыя:Альбомы 1993 года
Сейду Яхая

**Сейду Яхая** (; нар. , ) — ганскі футбаліст, паўабаронца.

## Клубная кар’ера 
Пачынаў прафесійную кар’еру ў ганскім клубе «Тэма Ют» у 2006 годзе. У сезоне 2008/09 на правах арэнды выступаў за грэчаскі клуб «Анагенісі» (Кардыца), дзе замацаваўся ў стартавым складзе, правёўшы 29 матчаў. Улетку 2009 года перайшоў у афінскі АЕК, гуляў за каманду ў Лізе Еўропы, аднак хутка страціў давер з боку трэнера Душана Баевіча, усяго правёўшы за клуб 5 матчаў у сезоне 2009/10.

У 2010 годзе перайшоў у «Макабі» з Хайфы, з якім у першым жа сезоне стаў чэмпіёнам краіны і дайшоў да фіналу Кубка Ізраіля. У чэрвені 2012 года падпісаў трохгадовы кантракт з румынскім клубам «Астра», з якім у сезоне 2013/14 стаў срэбраным прызёрам чэмпіянату і выйграў Кубак, а пазней удзельнічаў у групавым раўндзе Лігі Еўропы. У чэрвені 2015 года стаў іграком малдаўскага «Шэрыфа», з якім адразу стаў уладальнікам Суперкубка Малдовы, а пазней двухразовым чэмпіёнам краіны. Улетку 2017 года пакінуў ціраспальскі клуб.

У лістападзе 2017 года быў на праглядзе ў мінскім «Дынама» і неўзабаве падпісаў кантракт з клубам. У складзе беларускай каманды стаў трывалым іграком стартавага складу.

У студзені 2019 года было абвешчана аб пераходзе Ятая ў клуб «Аль-Фейха» з Саудаўскай Аравіі. Аднак, паўабаронца паспеў згуляць на новую каманду ў трох мачтах, пасля чаго ў лютым услед за галоўным трэнерам Славалюбам Мусліным пакінуў клуб і неўзабаве вярнуўся ў мінскае «Дынама». Пачынаў сезон 2019 у стартавым складзе, у красавіку стаў звычайна заставацца на лаўцы запасных, з чэрвеня вярнуў месца ў аснове. У снежні 2019 года па заканчэнні кантракта пакінуў клуб.

У студзені 2020 года далучыўся да латвійскага клуба «Ліепая». Пакінуў «Ліепаю» па заканчэнні сезона 2020.

## Дасягненні 
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Грэцыі: 2009/10
*   Чэмпіён Ізраіля: 2010/11
*   Срэбраны прызёр чэмпіянату Румыніі: 2013/14
*  Уладальнік Кубка Румыніі: 2014
*  Уладальнік Суперкубка Румыніі: 2014
*   Чэмпіён Малдовы (2): 2015/16, 2016/17
*  Уладальнік Кубка Малдовы: 2017
*  Уладальнік Суперкубка Малдовы: 2015
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі: 2018
*  У спісе 22 найлепшых футбалістаў чэмпіянату Беларусі: 2018
*  Уладальнік Кубка Латвіі: 2020

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Ганы
Катэгорыя:Ігракі ФК Ліепая
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Аль-Фейха
Катэгорыя:Ігракі ФК Шэрыф Ціраспаль
Катэгорыя:Ігракі ФК Астра Джурджу
Катэгорыя:Ігракі ФК Макабі Хайфа
Катэгорыя:Ігракі ФК АЕК Афіны
Катэгорыя:Ігракі ФК Анагенісі Кардыца
Катэгорыя:Ігракі ФК Тэма Ют
Цераболь

**Церабо́ль** — рака ў Клічаўскім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Ольса (прыток Бярэзіны, басейн Дняпра).

Даўжыня ракі 12 км. Плошча вадазбору 35 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 1,6 м/км.
Выток ракі знаходзіцца за 8 км у напрамку на паўночны ўсход ад вёскі Каўбчанская Слабодка. Працякае ў напрамку з паўночнага ўсходу на паўднёвы захад. Упадае ў Ольсу прыкладна за 1 км на ўсход ад вёскі Ганаратаў. Вадазбор у межах Цэнтральнабярэзінскай нізіны.

## Літаратура 
*  — С. 272.
* 
* Ліст карты N-35-83. Выданне 1981 г.
* Ліст карты N-35-95. Выданне 1981 г.

## Спасылкі 
* Общая характарыстыка речной сети Могилёвской области (в разрезе районов) // Справочник «Водные объекты Республики Беларусь» 

Катэгорыя:Рэкі Магілёўскай вобласці
Катэгорыя:Рэкі Клічаўскага раёна
Катэгорыя:Басейн Бярэзіны
Ажушыле

**Ажу́шыле** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Відзішкескай сянюніі. Размешчана на паўдарозе паміж Ігналінай і Відзішкесам, за 3 км на ўсход ад аўтамабільнай дарогі . Насельніцтва 32 чал. (2011 г.). У вёсцы знаходзяцца Будакальніс (Ажушылеўская гара), , у ваколіцах размешчаны Ажушылеўскі ландшафтны заказнік.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Відзішкеская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Дагаворы аб перасяленні паміж Польшчай і СССР

**Дагаворы аб перасяленні** — агульная назва трох міжнародных дагавораў, падпісаных у 1944 годзе Польскім камітэтам нацыянальнага вызвалення (ПКНВ) з трыма савецкімі рэспублікамі: Беларускай, Украінскай і Літоўскай. Паводле дагавораў адбывалася прымусовае перасяленне асоб польскай і яўрэйскай нацыянальнасцей і грамадзян Польшчы з усходніх тэрыторый міжваеннай Польшчы, якія пасля Другой сусветнай вайны ўвайшлі ў склад СССР. З іншага боку, беларусы, літоўцы і ўкраінцы былі пераселены з Польшчы ў адпаведныя савецкія рэспублікі.

Дагаворы сталі наступствам падпісання ў Маскве 27 ліпеня 1944 года «Пагаднення паміж ПКНВ і ўрадам СССР» аб польска-савецкай граніцы. Юрыдычна перасяленне (у дакументах названае «рэпатрыяцыяй» ці «эвакуацыяй») было дабравольным, аднак на справе перасяленцы маглі забраць з сабой адзенне, абутак, бялізну, пасцель, харч, побытавыя прыборы, інвентар, але мусілі пакінуць гатоўку, грошы, золата і каштоўнасці, творы мастацтва, транспартныя сродкі, мэблю.

## Гл. таксама 
* Абмен насельніцтвам паміж Польшчай і БССР
* Перасяленне палякаў і ўкраінцаў (1944—1946)

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Міжнародныя дагаворы СССР
Катэгорыя:Міжнародныя дагаворы Польшчы
Катэгорыя:Беларусы ў Польшчы
Катэгорыя:Гісторыя Беларусі (1939—1945)
Катэгорыя:Літва ў Другой сусветнай вайне
Катэгорыя:Польшча падчас Другой сусветнай вайны
Катэгорыя:СССР у Другой сусветнай вайне
Катэгорыя:Украіна ў гады Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Перасяленне народаў
Ажвінчэй

**Ажві́нчэй** (), традыцыйная беларуская назва — **Ажвенты** — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Казіцішкіскай сянюніі. Размешчана ў Ажвінчэйска-Мінчаўскім лесе. Насельніцтва 13 чал. (2001 г.). На паўночнай ускраіне знаходзіцца Ажвінціс, на поўдні размешчаны Ажвінчэйская пушча (4603 га).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Казіцішкіская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Чапа (рака)

**Ча́па** — рака ў Барысаўскім раёне Мінскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Бярэзіна (басейн Дняпра).

Даўжыня ракі 10 км. Плошча вадазбору 75 км². Сярэднінахіл воднай паверхні 2,1 м/км. Выток ракі знаходзіцца за 2 км у напрамку на паўночны захад ад вёскі Шабынькі. Упадае ў Бярэзіну прыкладна за 1,3 км на паўночны ўсход ад вёскі Восава. Вадазбор у паўночнай частцы Цэнтральнабярэзінскай раўніны. Рэчышча каналізаванае ў сярэднім і ніжнім цячэнні. Прыток — Сыч (справа).

Каля ракі вёскі Шабынькі, Чарневічы, Восава, Ніўкі.

## Літаратура 
* 
* 
* 
* 
* 
* Ліст карты N-35-70. Выданне 1980 года.

## Спасылкі 
* Общая характеристика речной сети Минской области (в разрезе районов) // Справочник «Водные объекты Республики Беларусь»  

Катэгорыя:Прытокі Бярэзіны
Катэгорыя:Рэкі Барысаўскага раёна
Вайджушкес

**Вайджу́шкес** (), традыцыйная беларуская назва — **Вайдзюшкі** — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Размешчана за 1,5 км на ўсход ад Гінучэя, у Аўкштайцкім нацыянальным парку. Праз вёску праходзіць аўтамабільная дарога . На поўначы знаходзіцца возера Балуошас, на поўдні — Балуошыкшціс.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лінкмяніская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Бяржарагіс

**Бя́ржарагіс** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Размешчана ў Аўкштайцкім нацыянальным парку, на заходнім беразе возера Балуошас. Вёска акружана лесам.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лінкмяніская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Сацыялістык Казахстан (Усходне-Казахстанская вобласць)

**Сацыялістык Казахстан** () — сяло ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад гарадской адміністрацыі Семея. Уваходзіць у склад Танацкай сельскай акругі. Код КАТА — 632861500.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 248 чалавек (122 мужчыны і 126 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражываў 91 чалавек (54 мужчыны і 37 жанчын).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты гарадской адміністрацыі Семея
Ашдод

**Ашдод** () — шосты па колькасці насельніцтва горад у Ізраілі, размешчаны ў Паўднёвай акрузе краіны на ўзбярэжжы Міжземнага мора, у трыццаці кіламетрах на поўдзень ад Тэль-Авіва. Горад з’яўляецца важным рэгіянальным прамысловым цэнтрам. Порт Ашдода — самы вялікі порт у краіне, праз яго праходзіць 60 % усіх грузаў, што ўвозяцца ў Ізраіль.

## Гісторыя 
Першае задакументаванае паселішча на месцы сучаснага Ашдода датуецца XVII ст. да н. э., што робіць яго адным з самых старажытных гарадоў у свеце. Ашдод трынаццаць разоў згадваецца ў Бібліі (у перакладзе — Азот). У розныя перыяды горад быў заселены філістымлянамі, ізраільцянамі, візантыйцамі, крыжакамі і арабамі.

Сучасны Ашдод быў заснаваны ў 1956 годзе на пясчаных пагорках недалёка ад старажытнага горада. Статус горада быў прысвоены Ашдоду ў 1968 годзе, калі ён меў плошчу прыблізна 60 км², а яго насельніцтва перавысіла 20 тысяч чалавек. Развіццё горада адбывалася ў адпаведнасці з генеральным планам, які палягчаў дарожны рух і прадухіляў забруджванне паветра ў жылых раёнах.

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
## Спасылкі
Тумяліна

**Тумяліна́** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Дукштаскай сянюніі. Размешчана за каля аўтамабільнай дарогі Дукштас-Ігналіна і чыгункі Вільнюс-Даўгаўпілс. Насельніцтва 17 чал. (2001 г.). На поўдні знаходзіцца возера Дзіснай. Дзейнічаюць стараверскі могілкі (з 1854 г.).

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе Свянцянскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 85 жыхароў, 9 двароў.
* 1938 год — 82 жыхары, 14 двароў.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Дукштаская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Менаўное

**Менаўное** () — сяло ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Находится в подчинении гарадской адміністрацыі Усць-Каменагорска. Адміністрацыйны цэнтр Менаўноўскай сельскай акругі. Код КАТА — 631031100.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 4476 чалавек (2170 мужчын і 2306 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 4870 чалавек (2339 мужчын і 2531 жанчына).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты гарадской адміністрацыі Усць-Каменагорска
Прудхоз (Усходне-Казахстанская вобласць)

**Прудхоз** () — сяло ва Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Находится в подчинении гарадской адміністрацыі Усць-Каменагорска. Уваходзіць у склад Менаўноўскай сельскай акругі. Код КАТА — 631031200.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 191 чалавек (94 мужчыны і 97 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 218 чалавек (110 мужчын і 108 жанчын).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты гарадской адміністрацыі Усць-Каменагорска
Атыгай

**Атыгай** () — сяло ў Паўладарскай вобласці Казахстана. Знаходзіцца ў падпарадкаванні гарадской адміністрацыі Экібастуза ў складзе Баецкай сельскай акругі. Утворана 31 сакавіка 2012 года.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты гарадской адміністрацыі Экібастуза
Карааул (Абайскі раён)

**Карааул** () — сяло ва Абайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Карааульскай сельскай акругі. Код КАТА — 633230100.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 5403 чалавекі (2641 мужчына і 2762 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 5010 чалавек (2378 мужчын і 2632 жанчыны).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Абайскага раёна Усходне-Казахстанскай вобласці
Абайскі раён (Абайская вобласць)

**Абайскі раён** () — раён у цэнтры Абайскай вобласці ў Казахстане. Адміністрацыйны цэнтр раёна — сяло Карааул.
Архат (сяло)

**Архат** () — сяло ва Абайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Архацкай сельскай акругі. Код КАТА — 633235100.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1541 чалавек (797 мужчын і 744 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 816 чалавек (419 мужчын і 397 жанчын).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Абайскага раёна Усходне-Казахстанскай вобласці
Арда (Усходне-Казахстанская вобласць)

**Арда** () — сяло ва Абайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Архацкай сельскай акругі. Код КАТА — 633235500.

## Насельніцтва 
Паводле дадзеных 1999 года, у сяле не было пастаяннага насельніцтва. Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 317 чалавек (162 мужчыны і 155 жанчын).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Абайскага раёна Усходне-Казахстанскай вобласці
Кенгірбай бі

**Кенгірбай бі** () — аул у Абайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Кенгірбайбійскай сельскай акругі. Код КАТА — 633233100.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва аула складала 1237 чалавек (627 мужчын і 610 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у ауле пражывалі 1039 чалавек (524 мужчыны і 515 жанчын).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Абайскага раёна Усходне-Казахстанскай вобласці
Каскабулак (Абайская вобласць)

**Каскабулак** () — сяло ва Абайскім раёне Абайскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Каскабулакскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 82 км на паўночны ўсход ад раённага цэнтра, сяла Карааул. Код КАТА — 633239100.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1374 чалавекі (703 мужчыны і 671 жанчына). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 1257 чалавек (622 мужчыны і 635 жанчын).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Абайскага раёна Усходне-Казахстанскай вобласці
Барлы (Абайскі раён)

**Барлы** () — сяло ва Абайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Каскабулакскай сельскай акругі. Код КАТА — 633239400.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 211 чалавек (109 мужчын і 102 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 83 чалавекі (45 мужчын і 38 жанчын).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Абайскага раёна Усходне-Казахстанскай вобласці
Какбай (Абайскі раён)

**Какбай** () — сяло ва Абайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Какбайскай аульного округа. Код КАТА — 633247100.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 2254 чалавекі (1135 мужчын і 1119 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 1954 чалавекі (993 мужчыны і 961 жанчына).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Абайскага раёна Усходне-Казахстанскай вобласці
End Game (песня Тэйлар Свіфт)

**«End Game»**  *(бел. «Апошняя гульня»)* — песня амерыканскай спявачкі Тэйлар Свіфт з яе шостага студыйнага альбома «Reputation». Кампазіцыя была запісаная разам з брытанскім выканаўцам Эдам Шыранам і амерыканскім рэперам Future. Трэк быў выпушчаны ў якасці сінгла 14 лістапада 2017 года на лэйбле Big Machine Records. 12 студзеня 2018 года адбыўся рэліз відэакліпа на песню.

«End Game» дасягнула 18 месца ў галоўным хіт-парадзе ЗША «Billboard» Hot 100, заняла 36 радок у хіт-парадзе Аўстраліі і 2 — у Новай Зеландыі, дабралася да 49 пазіцыі ў Вялікабрытаніі і 11 — у Канадзе, дзе мае залатую сертыфікацыю.

## Асноўная інфармацыя 
* «End Game» — гэта адзіная песня на альбоме «Reputation», запісаная разам з іншымі выканаўцамі.
* Тэйлар і Эд упершыню выканалі «End Game» падчас фестывалю Jingle Ball 2 студзеня 2018 года.
* 10 студзеня 2018 года на шоў Good Morning America быў прэзентаваны тызер відэа на песню.
* 12 студзеня 2018 года адбылася прэм'ера кліпа, рэжысёрам якога стаў Джосэф Кан.
* За першы дзень на YouTube відэа набрала 14.4 мільёнаў праглядаў.
* «End Game» дасягнула 18 месца ў хіт-парадзе ЗША, 36 месца — у Аўстраліі, 49 месца — у Вялікабрытаніі, 11 месца — у Канадзе, 2 месца — у Новай Зеландыі.
* У Канадзе песня мае залатую сертыфікацыю.

## Крытычныя водгукі 
Песня атрымала рознабаковыя, але ў большасці станоўчыя водгукі ад экспертаў.

* Pitchfork: *«"End Game" — гэта песня, якая ўмела паглынае і вывяргае скрыжаваныя гукі рэпа і R&B, што мелі поспех у 2017 годзе»*. 
* Vulture: *«Гэтая песня стане адным з самых паспяховых сінглаў альбома "Reputation" дзякуючы яе яркаму рытму, асабліва ў частцы Futere»*. 
* Time: *«"End Game" — гэта самакрытычны трэк у стылі слоў-джэм»*.
* Spin: *«Трэк добра адлюстроўвае тэму шукання кахання насуперак перашкодам.»*.

## Чарты
112 раз’езд

'''112 раз'езд''' — сяло ў Паўладарскай вобласці Казахстана. Знаходзіцца ў падначаленні гарадской адміністрацыі Экібастуза. Уваходзіць у склад Торт-Кудукскай сельскай акругі. Утворана 31 сакавіка 2012 года.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты гарадской адміністрацыі Экібастуза
Тактамыс (Усходне-Казахстанская вобласць)

**Тактамыс** () — сяло ва Абайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Тактамыскай сельскай акругі. Код КАТА — 633249100.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1161 чалавек (572 мужчыны і 589 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 777 чалавек (399 мужчын і 378 жанчын).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Абайскага раёна Усходне-Казахстанскай вобласці
Журэкадыр

**Журэкадыр** () — сяло ва Абайскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Кундыздзінскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 52 км на паўднёвы ўсход ад раённага цэнтра, сяла Карааул. Код КАТА — 633243100.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1856 чалавек (925 мужчын і 931 жанчына). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 1539 чалавек (785 мужчын і 754 жанчыны).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Абайскага раёна Усходне-Казахстанскай вобласці
Дзмітрый Аляксандравіч Жук

**Дзмітрый Аляксандравіч Жук** () — беларускі журналіст, галоўны рэдактар газеты «Советская Белоруссия» (з 2018), прапагандыст рэжыму Лукашэнкі.

Сын беларускага пісьменніка Алеся Жука.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 7 ліпеня 1970 года ў вёсцы Леткаўшчына Слуцкага раёна Мінскай вобласці.

У 1992 годзе скончыў філалагічны факультэт БДУ па спецыяльнасці «Выкладчык беларускай і рускай моў і літаратуры». У 1992—1993 гадах працаваў выкладчыкам беларускай мовы і літаратуры ў гімназіі № 199 г. Мінска займаў пасаду дырэктара Беларускага тэлеграфнага агенцтва.

6 лютага 2018 года прызначаны галоўным рэдактарам газеты «Советская Белоруссия» і стаў дырэктарам выдавецкага дома «Беларусь сегодня».

У час кіраўніцтва Жука газета канчаткова ператварылася ў рупар агрэсіўнай праўладнай прапаганды, дзе з 2020 года значнае месца займаюць расійскія наратывы. Назіральнікі не раз выказвалі сумневы ў дастатковай кваліфікацыі Жука.

Дэлегат VI і VII Усебеларускіх народных сходаў.

Выбраны ў 2024 годзе членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Беларусі 8-га склікання ад г. Мінска. Намеснік старшыні Пастаяннай камісіі Савета Рэспублікі па міжнародных справах і нацыянальнай бяспецы. Паводле Еўрапейскага савета Дзмітрый Жук: *«нясе адказнасць за перадачу медыямі дзяржаўнай прапаганды, якая падтрымлівала і апраўдвала рэпрэсіі супраць дэмакратычнай апазіцыі і грамадзянскай супольнасці 19 снежня 2010 г., выкарыстоўваючы сфальсіфіцыраваную інфармацыю»*. У 2016 годзе забарона была знята.

20 лістапада 2020 года ўнесены ў санкцыйныя спісы Літвы, Латвіі і Эстоніі.

5 жніўня 2024 года ўнесены ў спіс беларускіх чыноўнікаў, якім забаронены ўезд на тэрыторыю ЕС.

## Узнагароды 
Мае падзяку Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь. Узнагароджаны ордэнам Пашаны, медалём «За працоўныя заслугі», ганаровымі граматамі Нацыянальнага сходу, Савета Міністраў (2018), Адміністрацыі Прэзідэнта, граматай Выканаўчага камітэта СНД, памятным знакам «МПА СНД. 25 год», нагрудным знакам «Выдатнік друку Беларусі».

Лаўрэат спецыяльнай прэміі Прэзідэнта Беларусі дзеячам культуры і мастацтва. 

Катэгорыя:Журналісты Беларусі
Катэгорыя:Прапагандысты Беларусі
Катэгорыя:Супрацоўнікі і аўтары газеты «Советская Белоруссия»
Катэгорыя:Беларускія асобы ў Чорным спісе ЕС
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 8-га склікання
Анатоль Мітрафанавіч Мазурэнка

**Анатоль Мітрафанавіч Мазурэ́нка** (, Гарадок, Буда-Кашалёўскі раён — ) — вучоны ў галіне фізікі цвёрдага цела. Доктар тэхнічных навук (1984), прафесар (1987). Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Рэспублікі Беларусь (1992).

## Біяграфія 
А. М. Мазурэнка нарадзіўся ў пасёлку Гарадок, Буда-Кашалёўскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. У 1961 годзе скончыў Гомельскі педагагічны інстытут. З 1963 г. у Інстытуце фізікі цвёрдага цела АН БССР (сучасны Аб’яднаны інстытут фізікі цвёрдага цела і паўправаднікоў НАН Беларусі). Займаў пасаду загадчыка Лабараторыі сінтэзу звышцвёрдых матэрыялаў.

## Навуковая дзейнасць 
Навуковыя працы па фізіцы і тэхніцы высокага ціску. Займаўся даследаваннямі фазавых пераўтварэнняў у нітрыдзе бору і вугляродзе, сінтэзе звышцвёрдых полікрышталічных матэрыялаў.

Сярод апублікаванага:
* Алмазообразование и взаимодействие в системе углерод—бор при высоком давлении и температуре (в соавторстве) // Неорганические материалы, 1995, т. 31, № 1.

## Узнагароды 
* Дзяржаўная прэмія Рэспублікі Беларусь у галіне навукі і тэхнікі (1992) — *за распрацоўку навуковых асноў сінтэзу звышцвёрдых інструментальных матэрыялаў, разам з калектывам аўтараў*.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 21 марта: этот день в истории

Катэгорыя:Фізікі СССР
Катэгорыя:Фізікі Беларусі
Violator

**«Violator»** — сёмы альбом англійскага гурта Depeche Mode, выдадзены 19 сакавіка 1990 на лэйбле Mute Records.

## Змест 
Катэгорыя:Альбомы Depeche Mode
Катэгорыя:Альбомы 1990 года
Катэгорыя:Альбомы Mute Records
Гомельскі аўтобус

**Гомельскі аўтобус** — сетка аўтобусных маршрутаў горада Гомель, абслугоўваецца ААТ «Гомельаблаўтатранс». Асноўны від наземнага муніцыпальнага грамадскага транспарту горада. Сетка гарадскіх аўтобусаў ахоплівае не толькі тэрыторыю горада, але і шэраг прыгарадных населеных пунктаў, у тым ліку Бярозкі, Галавінцы, Бальшавік, Краснае, Красны Багатыр, Прыбар, Раманавічы, Уза, Улукаўе, Урыцкае, Чонкі, Юбілейны, Яроміна.

На гарадскіх маршрутах працуюць аўтобусы беларускай вытворчасці РУП «МАЗ».

## Аўтобусныя паркі Гомеля 
### 1-ы аўтобусны парк 
* **Адрас:** г. Гомель, вул. Барыкіна, 134
* **Маршруты:** 1, 13, 13а, 16, 16а, 17, 18, 21, 21а, 21в, 23, 26, 33, 34, 35, 39, 40, 43, 43а, 43б, 46, 50, 50а, 50б, 52, 54, 55, 56, 60, 60а, 61а, 61б, 62, 63, 67.

### 6-ы аўтобусны парк 
* **Адрас:** г. Гомель, вул. Федзюнінскага, 25
* **Маршруты:** 2, 2а, 3, 3а, 4, 4а, 4б, 5, 5а, 6, 7, 7а, 8, 8а, 8б, 8е, 9, 11, 12, 12б, 14, 15, 16, 16а, 17, 18, 19, 20, 22, 22а, 23, 25, 25а, 25б, 25в, 27, 28, 29, 31, 33, 34, 36, 37, 38э, 39, 41, 42, 42а, 42б, 44, 48, 50, 50б, 52, 58, 64, 68, 69

## Маршруты 
**Нумарацыя**
* 1 — 77: гомельскія гарадскія маршруты.
* 27а, 101—127а: гомельскія гарадскія падборныя маршруты (у парк ці дадатковыя).

## Аплата праезду 
У залежнасці ад маршруту і мадэлі аўтобуса квіткі на адну паездку можна набыць: у кандуктараў у салонах аўтобусаў,
у шапіках «Гарэлектратранспарту» і ў вадзіцеляў (набыты квіток трэба пракампаставаць), у вадзіцеляў у выглядзе касавых чэкаў.
Праязныя квіткі на дэкаду і месяц дзейнічаюць на звычайных і хуткасных маршрутах і не дзейнічаюць на экспрэсных маршрутах.
Кошт праезду на звычайным маршруце — 90 капеек, экспрэсным — 95 капеек.

## Wi-Fi у аўтобусах 
У 2017 годзе Wi-Fi з’явіўся ў 20 аўтобусах, якія курсуюць у Гомелі па аўтобусным маршруце № 17 «мікрараён Клёнкаўскі — Медгарадок». Адначасова карыстацца бясплатным інтэрнэтам могуць да 80 пасажыраў.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
**Даведкавая інфармацыя**
* Маршруты аўтобусаў Гомеля на карце
* Дзеючыя расклады аўтобусаў горада Гомель 
* Спісы рухомага саставу гомельскіх аўтобусаў з фатаграфіямі 
* Спісы рухомага саставу аўтобусаў гомельскай вобласці з фатаграфіямі 

**Фатаграфіі аўтобусных паркаў**
* 1-ы аўтобусны парк 
* 6-ы аўтобусны парк 

Катэгорыя:З’явіліся ў 1924 годзе
Катэгорыя:Транспарт Гомеля
Катэгорыя:Аўтобусныя сістэмы Беларусі
Катэгорыя:1924 год у Гомелі
Даржалей (Ігналінскі раён)

**Даржа́лей** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Размешчана ў Аўкштайцкім нацыянальным парку, за 2,5 км на паўночны ўсход ад Лінкмяніса, на аўтамабільнай дарозе Лінкмяніс-Анталксне. Каля вёскі знаходзяцца  (Пілале), Бянядзіктаваскі ландшафтны заказнік.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лінкмяніская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Спіс саўндтрэкаў Збігнева Прайснера

Спіс, прыведзены ніжэй, змяшчае больш за 70 фільмаў, музыку да якіх напісаў польскі кампазітар **Збігнеў Прайснер** (нар. 1955). Фільмы размешчаны ў храналагічным парадку паводле года выхаду; фільмы, прэм’ера якіх адбылася ў адным і тым жа годзе ўпарадкаваны па алфавіце. Інфармацыя, прадстаўленая ў спісе, прыведзена паводле інфармацыі сайтаў «Internet Movie Database» і «Film Polski».

## Крыніцы 
Прайснер Збігнеў
Катэгорыя:Збігнеў Прайснер
Мажніца (значэнні)

**Мажніца** — тапонім:

* Мажніца — вёска ў Барысаўскім раёне Мінскай вобласці Беларусі
* Мажніца — рака ў Барысаўскім раёне Мінскай вобласці Беларусі, прыток ракі Недалька (басейн Бярэзіны)
Дварышкей (Ігналінскі раён)

**Двары́шкей** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Размешчана на паўднёвай ускраіне Лінкмяніса, каля возера Усей,  каля аўтамабільнай дарогі . Знаходзіцца ў Аўкштайцкім нацыянальным парку.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лінкмяніская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Бёміт

{{Мінерал
 |Назва    = Бёміт
 |Выява = Böhmite-89904.jpg
 |Подпіс     = 
 |Формула     = AlO(OH)
 |Колер        = бясцолерны або белы з адценнямі
 |Колер рысы  = белы
 |Бляск       = матавы, перламутравы, шкляны
 |Празрыстасць= празрысты, паўпразрысты
 |Спайнасць   = дасканалая па {010}
 |Сінгонія    = рамбічная
 |Параметры рашоткі = 
 |Цвёрдасць   = 3,5—4
 |Злом       = няроўны, ракавісты
 |Прымесь     = Fe, Ga, Si
 |Шчыльнасць   = 3,02—3,05
 |Паказчык пераламлення = n = 1,644—1,648 n = 1,654—1,657 n = 1,661—1,668
}}
**Бёмі́т** — мінерал з групы гідраксідаў, гідраксід алюмінію AlO(OH) (AlO•HO). Упершыню апісаны ў 1927 годзе. Названы ў гонар нямецкага геолага І. Бёма ().

## Склад 
* Гліназём (AlO) — 84,97 %
* Вада — 15,03 %
* Прымесі: гідраксіды жалеза галію і крэмнію

## Уласцівасці 
Крышталізуецца ў рамбічнай сінгоніі. Крышталі таблічастыя і лінзападобныя, бясколерныя або белыя з жаўтаватым, зеленаватым і ружаватым адценнем. Цвёрдасць 3,5—4 па шкале Моаса. Шчыльнасць 3,02—3,05 г/см³.

## Паходжанне і радовішчы 
Бёміт уваходзіць у склад асадкавых і латэрытных баксітаў. Утвараецца пры гідратэрмальных зменах палявога шпату, нефеліну. Сустракаецца ў баксітах у Расіі, Венгрыі, Італіі, ЗША, Нарвегіі, Новай Зеландыі, Францыі.

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* Бёмит // Кристаллов.net
* Бемит // Каталог Минералов. Ru
* Бёмит свойства структура // Музей естественной истории 
* Böhmite // Mindat.org

Катэгорыя:Гідравокіслы (мінералы)
Катэгорыя:Мінералы алюмінію
Гінейцішкіс

**Гінейці́шкіс** () — вёска вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Знаходзіцца ў Аўкштайцкім нацыянальным парку. Размешчана на ўсходнім узбярэжжы возера Пакасас, на аўтамабільнай дарозе на Стрыпейкей.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лінкмяніская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Валерый Паўлавіч Ярашэўскі

**Вале́рый Па́ўлавіч Ярашэ́ўскі** (, в. Дукора, Пухавіцкі раён, Мінская вобласць) — беларускі дзяржаўны служачы.

## Біяграфія 
Скончыў Мінскі радыётэхнічны інстытут (1972), Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь (2002).

У 1972—1992 гадах — інжынер, старшы інжынер, вядучы інжынер, начальнік сектара, начальнік аддзела НДІ сродкаў аўтаматызацыі.

З 1992 па 1993 гады — начальнік аддзела, намеснік начальніка Мінскай цэнтральнай мытні.

У 1993—2000 гадах працаваў намеснікам начальніка ўпраўлення, начальнікам упраўлення Дзяржаўнага мытнага камітэта Рэспублікі Беларусь.

З 2000 па 2004 гады з’яўляўся начальнікам галоўнага ўпраўлення кантролю за знешнеэканамічнай дзейнасцю Камітэта дзяржаўнага кантролю Рэспублікі Беларусь.

З 2004 года па 15 красавіка 2011 года працаваў дырэктарам Дэпартамента фінансавага маніторынгу Камітэта дзяржаўнага кантролю Рэспублікі Беларусь.

Са снежня 2008 года па снежань 2010 года з’яўляўся намеснікам старшыні Еўразійскай групы па процідзеянні легалізацыі злачынных даходаў і фінансаванні тэрарызму.

З 2011 па 2012 гады — саветнік Старшыні Камітэта дзяржаўнага кантролю Рэспублікі Беларусь.

Працаваў галоўным рэдактарам часопіса «Дзяржаўны кантроль: аналіз, практыка, каментары».

## Узнагароды 
* ордэн Пашаны,
* медаль «За працоўныя заслугі» (2003),
* ордэн Айчыны ІІІ ступені (15 мая 2008).

## Спасылкі 
* Ярошевский Валерий Павлович
* Состав редакционного совета журнала «Государственный контроль: практика, анализ, комментарии» 
* В разведку — с калькулятором

Катэгорыя:Дзяржаўныя дзеячы Беларусі
Music for the Masses

**«Music for the Masses»** — шосты альбом англійскага гурта Depeche Mode, выдадзены 28 верасня 1987 года на лэйбле Mute Records.

## Змест 
Катэгорыя:Альбомы Depeche Mode
Катэгорыя:Альбомы 1987 года
Максунай

**Максу́най** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Размешчана за 3 км на захад ад Шакарвы,  у Аўкштайцкім нацыянальным парку. Насельніцтва 11 чал. (2001 г.).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лінкмяніская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Шырокая вуліца (Мінск)

**Шырокая вуліца**  — вуліца ў Савецкім раёне Мінска. Пачынаецца ад скрыжавання вул. Каліноўскага і Лагойскі тракт. Далей ідзе паралельна вул. Кальцова, перасякае Усходнюю вул., потым 1-ы зав. Кальцова, пасля гэтага праходзіць праз вул. М. Багдановіча і ўпіраецца ў вул. Падольскую. Забудаваны толькі цотны бок, прычым шматпавярховыя будынкі змяняюцца прыватным сектарам пасля перасячэння вул. Багдановіча. Уздоўж вуліцы не ходзіць грамадскі транспарт, але перасякае яго ў некалькіх месцах.

## Сацыяльна значымыя аб'екты вуліцы
* Бібліятэка № 17 (д. 2)
* Мінскі дзяржаўны прафесійны ліцэй № 12 будаўніцтва (да 2010 г. - МДПТВ №63) (д. 28)
* Сярэдняя школа № 66 (д. 30А)
* АЗС (д. 40А)

## Спасылкі 
* вул. Шырокая на ato.by

Катэгорыя:Вуліцы Мінска
Катэгорыя:Савецкі раён (Мінск)
Мікалай Уладзіміравіч Рагазінскі

**Мікалай Уладзіміравіч Рагазінскі** ( – ) — грамадска-палітычны дзеяч, удзельнік устанаўлення савецкай улады на тэрыторыі беларускіх губерняў і Заходняга фронту.

У Першую сусветную вайну паручнік . Вёў рэвалюцыйную работу сярод салдат 3-га Сібірскага корпуса 2-й арміі. Пасля Лютаўскай рэвалюцыі 1917 г. узначальваў бальшавіцкі камітэт у корпусе. Дэлегат , член Паўночна-Заходняга абласнога камітэта РСДРП(б). 

У час Кастрычніцкай рэвалюцыі 1917 г. старшыня ВРК 2-й арміі і член бюро ВРК Заходняга фронту, старшыня Прэзідыума выканкома Саветаў Заходняй вобласці і фронту. Са снежня 1917 г. старшыня ВРК пры Стаўцы Вярхоўнага Галоўнакамандуючага. Удзельнік грамадзянскай вайны. Пасля на адміністрацыйна-гаспадарчай рабоце.

## Творы 
* В 3-м Сибирском полку // В борьбе за Октябрь в Белоруссии и на Западном фронте: воспоминания активных участников Октябрьской революции / Ин-т истории партии ЦК КП Белоруссии – филиал Ин-та марксизма-ленинизма при ЦК КПСС. – Мн.: Госиздат БССР, Ред. полит. лит., 1957. – 372 с.

## Літаратура 
* Рагазінскі Мікалай Уладзіміравіч // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі / БелЭн; Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (гал. рэд.) і інш.; Маст. Э. Э. Жакевіч. Т. 6. Кн. 1: Пузыны – Усая. – Мн.: БелЭн, 2001. – 591 с.: іл. – С. 38. – ISBN 985-11-0214-8.

Катэгорыя:Рэвалюцыянеры Беларусі
Black Celebration

**«Black Celebration»** — пяты альбом англійскага гурта Depeche Mode, выдадзены 17 сакавіка 1986 на лэйбле Mute Records.

## Змест 
Катэгорыя:Альбомы Depeche Mode
Катэгорыя:Альбомы 1986 года
Велазаводская вуліца (Мінск)

**Вуліца Велазаводская** — вуліца ў Ленінскім раёне Мінска. Пачынаецца ад скрыжавання Фабрычнай вул. і Клубнага пр. ідзе паралельна Партызанскаму пр. і ўпіраецца ў вул. Нахімава. Вуліца названа ў гонар ААТ «Мотавела», прадпрыемства, якое знаходзіцца недалёк ад Велазаводскай вуліцы. Большасць дамоў пабудавана ў 1947-49 гг.

## Славутасці 
* Дом 3 Жаночы інстытут «Энвіла», які займаў д. 3 з 1994 па 2012 г. На люты 2018 г. знаходзіўся ў аварыйным стане. Па стане на 2024 г. па дадзеным адрасе знаходзіўся Партызанскі раённы аддзел Следчага камітэту Беларусі.
* Дом 6 Беларускі дзяржаўны цэнтр акрэдытацыі.
* Дом 8 (з 2013 г.) Царква Ісуса Хрыста Святых Апошняга Дня.

## Спасылкі 
* вул. Велазаводская на ato.by
* Зніклыя вну Беларусі // Блог Андрэя Берастоўскага (фотаздымкі і ўспаміны пра Жаночы інстытут «Энвіла»)
* Спіс былых і існуючых будынкаў Велазаводскай вуліцы ў базе Рhotobuildings

Катэгорыя:Ленінскі раён (Мінск)
Катэгорыя:Вуліцы Мінска
Падумбліс

**Падумблі́с** () — населены пункт у Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Размешчаны за 2 км на паўднёвы захад ад Шакарвы. Каля вёскі праходзіць аўтамабільная дарога .

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лінкмяніская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Іванаўская вуліца (Мінск)

**Іванаўская вуліца** — вуліца ў Партызанскім раёне Мінска. Ідзе паралельна вул. Захарава і Пуліхава, перасякае вул. Нагорную і Андрэеўскую і сканчаецца скрыжаваннем з вул. Смаленскай. У 1930-х гг. у склад гэтай вуліцы ўваходзіла цяперашняя вуліца Станіслаўскага. На Іванаўскай вуліцы захаваліся толькі дамы з нумарамі: 36, 37, 38, 39, 41, 43, 50 і 56, што сведчыць аб тым што цяперашнія межы вуліцы могуць істотна адрознівацца ад зыходных.

Знаходзіцца побач з такімі буйнымі транспартнымі аб’ектамі, як чыгуначная станцыя «Мінск-Усходні», аўтобусным дэпо маршрутаў 14, 18, 26, 26а, 26д, 37, 39 і 57, а таксама станцыяй метро «Пралетарская».

## Славутасці вуліцы 
* Прадуктовы магазін «Легіён Маркет» (д. 36);
* Рэстаран «Настальгія» (зараз кулінарная фабрыка «Уха из петуха») і шынамантаж (д. 43);
* Цэнтральны офіс Рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства па эксплуатацыі будынкаў («БелЭЗ») (д. 56). У 1993—1997 гадах тут знаходзілася рэдакцыя газеты «Свабода».

## Спасылкі 
* Вул. Іванаўская на maps.tut.by 
* Вул. Іванаўская на ato.by
* Малавядомая вуліца Іванаўская // Блог Андрэя Берастоўскага (здымкі вуліцы 2021 г.)
* Іванаўская вуліца ў архітэктурнай базе Рhotobuildings

Катэгорыя:Вуліцы Мінска
Крывасаліс

**Крыва́саліс** () — населены пункт у Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Размешчана за. Размешчана каля аўтамабільнай дарогі Лінкмяніс-Пакраўніс, паміж азёрамі Пакалас на поўначы і Кяўнас на поўдні.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лінкмяніская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Some Great Reward

**«Some Great Reward»** ― чацвёрты альбом англійскага гурта Depeche Mode, выдадзены 24 верасня 1984 на лэйбле Mute Records.

## Змест 
Катэгорыя:Альбомы Depeche Mode
Катэгорыя:Альбомы 1984 года
Міхай Фіфор

**Міхай Фіфор** (; нар. 10 мая 1970, Драбета-Турну-Северын, Сацыялістычная Рэспубліка Румынія) — румынскі палітык, дэпутат парламента Румыніі двух скліканняў, міністр эканомікі, затым міністр абароны ў кабінеце Міхая Тудосэ, выконваючы абавязкі прэм’ер-міністра Румыніі з 16 па 29 студзеня 2018 года.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 10 мая 1970 года ў горадзе Драбета-Турну-Северын.

Скончыў школу ў родным горадзе, у 1994 годзе скончыў Універсітэт Краёвы, у далейшым атрымаў доктарскую ступень. У 2001 годзе стаў кіраўніком культурнага цэнтра ў жудзецы Долж, у 2005 годзе стаў дырэктарам музея.

У 2012 годзе быў упершыню абраны ў Сенат Румыніі ад Сацыял-дэмакратычнай партыі ад жудзеца Долж, у 2016 годзе быў пераабраны ад жудзеца Арад.

29 чэрвеня 2017 года ён стаў міністрам эканомікі ва ўрадзе Міхая Тудосэ, 12 верасня 2017 года стаў міністрам нацыянальнай абароны.

16 студзеня 2018 года стаў часовым выканаўцам абавязкаў прэм’ер-міністра Румыніі пасля адстаўкі Міхая Тудосэ.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт 

Катэгорыя:Прэм’ер-міністры Румыніі
Катэгорыя:Міністры абароны Румыніі
Катэгорыя:Міністры эканомікі Румыніі
Недалька

**Не́далька**, **Нідалька** — рака ў Барысаўскім раёне Мінскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Бярэзіна (басейн Дняпра).

## Назва 
Назва ракі засведчаная як «Нідалька» (< Нідаль). Назва балцкага паходжання, форма аднаўляецца як **Nid-al-*.

Балцкія гідранімічныя аналагі — літоўскія водныя назвы *Nieda, Niedus, Niedulė*, прускія *Nyda, Neide*.

Далей да індаеўрапейскага **neid-, *nid-* «цячы», якое таксама шырока прадстаўлена сярод стараеўрапейскай гідраніміі, а ў лексіцы захавалася ў стараіндыйскім *nēdati* «цячы». У старабалцкай лексіцы корань меў прысутнічаць (пра гэта сведчаць гідронімы), але з цягам часу знік пад ціскам іншых сінонімаў. Тое ж адбылося і, напрыклад, з **droṷus* «плынь», што захавалася ў стараіндыйскім *draváḥ* (< *dravas*) «бег», а таксама ў гідронімах тыпу Адроў, Сухадроўка.

Балцкі гідранімічны фармант *-l-*, якім пашыраны корань у назве Нідалі, прысутны таксама ў рачных назвах тыпу Даколь, Віхолка, Скідзела і інш.

Каля Нідалі працякаюць рэкі з балцкімі назвамі Можніца (прыток Нідалі), Мрай (як і Нідаль, цячэ ў Бярэзіну), Пядынь (прыток бярэзінскай Цны). На Бярэзіне (як і на Сажы) Ул. Тапаровым адзначалася адмысловая канцэнтрацыя балцкіх гідронімаў.

## Водаапісанне 
Даўжыня ракі 12 км. Плошча вадазбору 28 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 4,5 м/км. Выток ракі знаходзіцца за 1,5 км у напрамку на захад ад вёскі Ніўкі, вусце за 1 км на поўнач ад вёскі Броды. Вадазбор у межах Вернебярэзінскай нізіны. Прыток — Можніца (справа).

Каля ракі вёскі Ніўкі і Нядаль (Нідаль).

## Літаратура 
* 
* 
* 
* Ліст карты N-35-57. Выданне 1980 г.

## Спасылкі 
* Общая характеристика речной сети Минской области (в разрезе районов) // Справочник «Водные объекты Республики Беларусь» 

Катэгорыя:Прытокі Бярэзіны
Катэгорыя:Рэкі Барысаўскага раёна
Нехрысць

**Не́хрысць**, **Некрысць** — рака ў Глыбоцкім раёне Віцебскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Авута (басейн Заходняй Дзвіны).

Даўжыня ракі 10 км. Плошча вадазбору 89 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 2,6 м/км. Пачынаецца за 2 км у напрамку на паўднёвы захад ад аграгарадка Празарокі. Упадае ў Авуту прыкладна за 1,2 км на захад ад вёскі Горкі 2. Вадазбор на паўночна-ўсходніх схілах Беларускай грады. У басейне ракі азёры Шылаўскае і Гінькава. З возера Гінькава ў Нехрысць ўпадае пратока (справа).

## Літаратура 
*  — С. 16.
* Ліст карты N-35-33. Выданне 1987 г. Стан мясцовасці на 1984 г.

## Спасылкі 
* Общая характеристика речной сети Витебской области (в разрезе районов) // Справочник «Водные объекты Республики Беларусь» 

Катэгорыя:Рэкі Глыбоцкага раёна
Катэгорыя:Басейн Авуты
Аксу (гарадская адміністрацыя Сцепнагорска)

**Аксу́** (каз. Ақсухі) — пасёлак у Акмолінскай вобласці Казахстана. Знаходзіцца ў складзе  гарадской адміністрацыі Сцепнагорска. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Аксуской пасялковай адміністрацыі. Код КАТО — 111833100.

Назва пасёлка перакладаецца з казахскага як «белая вада».

## Геаграфія 
Пасёлак размешчаны прыблізна за 12 км на поўнач ад Сцепнагорска, на левым беразе ракі Аксу (на адлегласці 2 км).

## Гісторыя 
Аксу быў заснаваны ў 1920 годзе як падсобная гаспадарка для рудніка Аксу, цяпер імянуемага Кварцытавыя Горкі (п. Кварцытка). Некалі насіў назву Сталінскі, але пазней быў перайменаваны.

Рашэннем Акіма Акмолінскай вобласці ад 11 сакавіка 1997 года пасёлкі Аксу і Бястабэ былі ўключаны ў межы г. Сцепнагорска.

Аксу вядомы, у першую чаргу, сваімі руднікамі і шахтамі па здабычы полезных выкапнёвых такіх як: золата, плаціна, паладый, малібдэн. Акрамя таго тут знаходзяцца 2-я па велічыні ў міры хваставыя пахаванні ўранавых адходаў (адходы пасля здабычы і абагачэння ўрану).

## Насельніцтва 
Насельніцтва, жыхароў: 5690 (2787 мужчын і 2903 жанчын) (1999 г.), 3779 (1929 мужчын і 1850 жанчыны) (2009 г.).

На 1 студзеня 2016 года насельніцтва пасёлка склала 3923 жыхары (1959 мужчын і 1964 жанчыны).

Катэгорыя:Населеныя пункты гарадской адміністрацыі Сцепнагорска
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Казахстана
Варвараўка (ручай)

**Варва́раўка**, **канал Варвараўка** — ручай у Хоцімскім раёне Магілёўскай вобласці, левы прыток ракі Жадунька (басейн Дняпра). Даўжыня 8 км. Пачынаецца за 3 км на ўсход ад вёскі Варвараўка, вусце на паўднёва-ўсходняй ускраіне гарадскога пасёлка Хоцімск. Каналізавана 6,7 км рэчышча.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Рэкі Магілёўскай вобласці
Катэгорыя:Рэкі Хоцімскага раёна
Уюнка

**Ую́нка** — рака ў Хоцімскім раёне Магілёўскай вобласці, правы прыток ракі Жадунька (басейн Дняпра). Даўжыня 13,4 км. Пачынаецца за 0,5 км на поўнач ад вёскі Гаўрылоўка, вусце на ўсходняй ускраіне вёскі Узлогі. Рэчышча ад вытоку на працягу 9 км каналізаванае.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Рэкі Магілёўскай вобласці
Катэгорыя:Рэкі Хоцімскага раёна
Поверці-Пойнт (культура)

**Культура Поверці-Пойнт** — археалагічная культура індзейцаў, якія жылі ў нізоўях ракі Місісіпі, цяпер штат Луізіяна. Існавала прыкладна ў 17-7 стст. да н . э. Помнікамі гэтай культуры з'яўляюцца захаваўшыяся да нашых дзён каласальныя земляныя збудаванні (курганы) у Поверці-Пойнт каля горада Эпс ў штаце Луізіяна.

Курганы будаваліся на працягу стагоддзяў. Канчатковую форму комплекс курганоў набыў каля 1000 г. да н. э. Як паказваюць раскопкі, у той час колькасць насельніцтва дасягнула 2 тыс. чалавек, а будаванне курганоў, па разліках, доўжылася ў агульнай складанасці 3 млн працоўных гадзін.

Пры археалагічных раскопках знойдзена вялікая колькасць артэфактаў, у прыватнасці, выявы жывёл, фрагменты чашаў са стэатыта. Цікава, што абломкі керамічнага посуду адсутнічаюць, аднак выяўлены загадкавыя гліняныя прадметы з насечкамі. Аналагічныя гэтым гліняным прадметам размаляваныя акатышы галькі эпохі мезаліту, знойдзеныя, напрыклад, у пячоры Мас-д'Азіль (Францыя), а таксама ў сучаснага аўстралійскага племяні арунта, сімвалізавалі душы продкаў, кожную са сваім характарам.

Хоць археалагічныя дадзеныя даюць мала звестак аб дадзенай культуры, можна выказаць здагадку, што яны ўяўляюць сабой адну з першых аселых культур Архаічнага перыяду Паўночнаамерыканскай храналогіі. Курганы Поверці-Пойнт з'яўляюцца аднымі з самых старажытных у ЗША, хоць у старажытнасці іх апярэджваюць курганы Уотсан-Брэйк.

Манументальныя земляныя збудаванні Поверці-Пойнт ў 2014 годзе ўнесены ў спіс сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.

## Заўвагі 
## Літаратура 
* Окладникова Е. А. Традиционные культуры Северной Америки как цивилизационный феномен. МАЭ РАН, 2003.
* Бочкарев В. С., конвергенция и дивергенция в развитии культур эпохи энеолита. издательство Российской академии наук, 1995.

Катэгорыя:Археалагічныя культуры Паўночнай Амерыкі
Катэгорыя:Сусветная спадчына ў ЗША
Катэгорыя:Гісторыя Луізіяны
Катэгорыя:Культура Луізіяны
Катэгорыя:Індзейцы Паўднёвага ўсходу ЗША
Катэгорыя:Фігурныя курганы
Катэгорыя:Курганы Амерыкі
Катэгорыя:Археалагічныя абхекты Луізіяны
Чарнавутка

**Чарнаву́тка** — рака ў Касцюковіцкім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Чарняўка (басейн Дняпра).

Даўжыня ракі 8,8 км. Пачынаецца за 0,5 км на ўсход ад былой вёскі Рвенск, вусце ў былой вёсцы Саматэвічы. Рэчышча на працягу 6,9 км ад вытоку каналізаванае.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Рэкі Касцюковіцкага раёна
Катэгорыя:Басейн Беседзі
Першамайка (гарадская адміністрацыя Сцепнагорска)

**Першамайка** () — былое сяло ў Акмолінскай вобласці Казахстана. Скасавана ў 2007 годзе. Уваходзіла ў склад Сцепнагорскай гарадской адміністрацыі, у Карабулацкай сельскай акрузе.

## Насельніцтва 
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 51 жыхар (27 мужчын і 21 жанчына).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Скасаваныя населеныя пункты гарадской адміністрацыі Сцепнагорска