open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Сіманіцкі сельсавет

**Сі́маніцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лельчыцкага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2009 г. — вёска) Сіманічы.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Лельчыцкага раёна Мазырскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Лельчыцкім раёне БССР. З 21 чэрвеня 1935 года ў Лельчыцкім раёне Мазырскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай вобласці. 17 снежня 1959 года ў склад сельсавета з Лельчыцкага сельсавета перададзена вёска Дубраўкі. З 25 снежня 1962 года па 6 студзеня 1965 года ў Мазырскім раёне.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1094 чалавекі, з іх 97,8 % — беларусы, 1,2 % — украінцы, 0,6 % — рускія; паводле перапісу 2019 года — 847 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Мазырскага раёна
Гомельскі дзяржаўны каледж мастацтваў імя Н. Ф. Сакалоўскага

**Гомельскі дзяржаўны каледж мастацтваў імя Н. Ф. Сакалоўскага** — сярэдняя спецыяльная навучальная ўстанова ў г. Гомель Беларусі. Размяшчаецца ў будынку пач. ХХ стагоддзя па адрасе вул. Савецкая, 18. 

## Гісторыя 
У першыя гады Савецкай улады ў Гомельскай губерні былі адкрытыя агульнадаступныя навучальныя музычныя ўстановы, пачалі працаваць харавыя студыі і кружкі пад кіраўніцтвам Р. Пукста, Б. Розенблюма, А. Туранкова, якія ў 1919 годзе яны былі аб’яднаны ў *Народную кансерваторыю* з дзвюма студыямі ў рабочых раёнах.

У 1920 годзе Народная кансерваторыя была рэарганізавана ў Дзяржаўную музычную школу 1-й і 2-й ступені.

У жніўні 1921 на базе 1-й Дзяржаўнай музычнай школы 1-й і 2-й ступеняў створаны **Дзяржаўны музычны тэхнікум**. Тэхнікум рыхтаваў інструктараў, спецыялістаў і педагогаў (тэрмін навучання — 4 гады) па спецыяльнасцях: фартэпіяна, аркестравыя інструменты, арган, сольны спеў. З 1936 г. — музычнае вучылішча.

У гады Вялікай Айчыннай вайны навучальная ўстанова была эвакуіравана ва Уфу, а ў 1944 г. аднавіла сваю працу ў Гомелі. Першы паваенны выпуск складаў 4 чалавекі.

14 сакавіка 1958 года на падставе Пастановы Савета Міністраў БССР за № 140 Гомельскаму музычнаму вучылішчу вучылішчу прысвоена імя кампазітара Н. Ф. Сакалоўскага. З 1994 г. — каледж мастацтваў імя Н. Ф. Сакалоўскага. У 2003 г. на яго базе адкрыўся філіял Беларускай акадэміі музыкі.

## Дырэктары 
* 1921—1932 — ;
* Б. Фрыдман;
* да 1941 — Рыгор Канстанцінавіч Пукст;
* 1944—1967 — К. С. Кавалёнак;
* 1967—1980 — Мікалай Андрэевіч Фалейчык;
* 1980—2003 — Эдуард Васілевіч Кірыленка;
* 2003—2012 — Сяргей Яўгенавіч Салыгаў;
* з 2012 — Таццяна Іванаўна Пузырэнка.

## Вядомыя выпускнікі 
* Вераніка Іванаўна Барысенка — савецкая оперная спявачка, педагог. Народная артыстка РСФСР;
* Рыта Вяньямінаўна Млодак  — беларуская спявачка. Народная артыстка БССР.
 

## Літаратура 
* Гомельское музыкальное училище в контексте развития исполнительской культуры Беларуси / Е. П. Куртенок // Скарына і наш час : матэрыялы IV Міжнароднай навуковай канферэнцыі, Гомель, 13―14 лістапада 2008 г. Ч. 1. ― Гомель, 2008. (1Н//138454(039))


Катэгорыя:Савецкая вуліца (Гомель)
Катэгорыя:1921 год у Гомелі
Ленінградскі (Чукоцкая аўтаномная акруга)

**Ленінградскі** () — пасёлак (былы пасёлак гарадскога тыпу) у Іульцінскім раёне Чукоцкай аўтаномнай акругі Расіі. Да 2008 года ўваходзіў у склад Шмітаўскага раёна. Пасёлак размешчаны паблізу ўзбярэжжа Паўночнага Ледавітага акіяна, на правым беразе ракі Рывеем. За 122 км ад райцэнтра, да бліжэйшага пасёлка Палярны (закінуты) — 30 км. У цяперашні час пастаяннага насельніцтва ў пасёлку няма. На ўскраіне пасёлка вахтавым метадам працуюць невялікія золатаздабывальныя арцелі.

Катэгорыя:Населеныя пункты Чукоцкай аўтаномнай акругі
Геймпад

thumb|Геймпад DualShock 3
**Геймпад** () — тып прылады ўводу, якую трымаюць абедзвюма рукамі, дзе пальцы выкарыстоўваюцца для забеспячэння ўводу. Стандартны галоўны гульнявы кантролер для гульнявых прыставак.

## Элементы кіравання
* **D-pad** ()  — кнопка ў выглядзе крыжавіны або круга, аб'ядноўвае ў сабе чатыры ці восем кірункаў. Прызначана для кіравання рухам ці, у сучасных геймпадах, таксама для дадатковых опцый (выбар адказу ў дыялогу, змена рыштунку і г.д.).
* **Кнопкі дзеяння** () — даюць магчымасць узаемадзейнічаць з аб'ектамі гульнявога свету. Узяць, кінуць, зачапіцца, стрэліць і г.д.
* **Спускавыя куркі** або **трыгеры** () — кнопкі, якія размяшчаюцца пад указальнымі пальцамі. Часта адказваюць за стральбу. На геймпадах з'явіліся пры павелічэнні складанасці гульняў, каб аддзяліць функцыю стральбы ад агульных дзеянняў.
* **Аналагавы сцік** () — частка на базе кантролера тыпу джойсцік. Галоўная функцыя — арыентаванне ў трохмернай прасторы. Часта геймпады маюць два сціка, дзе адзін адказвае за перасоўванне персанажа, а другі за агляд гульнявога свету.
* **Службовыя кнопкі** (*Start, Select, Mode, Back*) — кнопкі, якія забяспечваюць кантроль за самім гульнявым працэсам (паўза падчас гульні, выклік меню опцый гульні, змена рэжыму працы геймпада).
* **Сэнсарная панэль / экран** — некаторыя сучасныя геймпады абсталяваны такімі прыладамі вядзення, якія дазваляюць здзяйсняць дакладныя маніпуляцыі ў гульні і па-за яе, напрыклад з тачпадам ноўтбукаў. Так, DualShock 4 мае сэнсарную панэль, а геймпад Wii U — сэнсарны экран.

## Зваротная сувязь
У шматлікіх геймпадах прадугледжана магчымасць адказу на дзеянні гульца або актыўныя падзеі гульні (ранення, выбухі) у выглядзе тактыльнай зваротнай сувязі (): вібрацыі, адхіленні.

Катэгорыя:Прылады ўводу
Мульча

[thumb|Садовая [глеба, пакрытая арганічнай мульчай]]
**Му́льча** ( «мяккі») — штучны слой якога-небудзь ахоўнага матэрыялу на паверхні глебы, пакладзены для захавання вільгаці, рэгулявання тэмпературы, паляпшэння ўрадлівасці, скарачэння росту пустазелля, знешняй прывабнасці насаджэнняў. У якасці мульчы выкарыстоўваюць кампосты, тарфяную крошку, перагной, адкіды, адходы дрэваапрацоўкі (апілкі, папера і інш.), іржышча збожжавых, лісце, салому, палімерныя матэрыялы і інш.

## Гісторыя 
Мульчыраванне паверхні глебы вакол культурных раслін ужывалася ўжо ў старажытнасці ў рэгіёнах, схільных да засухі або выветрывання гумусу пасля ўзворвання. Выпадкі пакрыцця глебы друзам вядомы ў гістарычнай практыцы земляробаў пустыні Негеў у Ізраілі, старажытнарымскага Міжземнамор’я, перуанскай Атакамы, паўночнага захаду Аргенціны, пустыні Арызона, Канарскіх астравоў, цэнтральнага Кітая, Новай Зеландыі, вострава Рапануі і г. д. У сярэдзіне XVII ст. у Англіі мульчой называлі гной, лісце або зямлю, якімі захілялі маладыя парсткі і хмызнякі. Мульчыраванне як важны аграрны прыём шырока распаўсюдзілася ў другой палове XX ст. разам з развіццём ланшафтнага садоўніцтва і пермакультуры.

## Асаблівасці ўжывання 
Мульчыраванне як аграрны прыём праводзіцца для дасягнення наступных вынікаў:
* Рэгуляванне і аптымізацыя цеплавых уласцівасцяў глебы
* Стварэнне бар’ера для выпарэння вільгаці з глебы
* Кантраляванне эрозіі глебы
* Абмежаванне вылугавання глебы
* Прыгнечанне росту пустазелля
* Адпужванне шкоднікаў і прыцягненне карыснай мікрафаўны
* Захаванне друзлай структуры глебы
* Паляпшэнне ўрадлівасці глебы праз дэградацыю ніжніх пластоў мульчы
* Эстэтычны выгляд насаджэнняў

Для падвышэння эфектыўнасці мульчыраванне можа чарагавацца з іншымі прыёмамі. Напрыклад, для паляпшэння ўрадлівасці мульчу злучаюць з мінеральнымі ўгнаеннямі. Адным з важных вынікаў ужывання мульчы можа стаць істотнае скарачэнне працы па апрацоўцы глебы. Разам з гэтым, мульчыраванне патрабуе ўліку такіх фактараў, як уласцівасці матэрыялу мульчы, адлегласць ад ствала культурных раслін, таўшчыня і шырыня пластоў мульчы. У іншым выпадку мульчыраванне прыводзіць да скарачэння азоту ў глебе, парушэння паветраабмену, назапашвання ў глебе атрутных рэчываў, пагаршэння мікрабіялагічнага асяроддзя і загнівання частак раслін, выпадковага распаўсюджвання насення пустазелля і інш.

## Гл. таксама 
* Покрыўныя культуры

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Здаровая глеба без «хіміі» дазволіць атрымаць высокі ўраджай
* Падсiлкуйце сад! 
* Types and Uses of Mulch in the Landscape 
* Mulches for the Home Vegetable Garden 

Катэгорыя:Глебазнаўства
Катэгорыя:Агратэхніка
Катэгорыя:Арганічныя ўгнаенні
Маскоўская дзяржаўная кансерваторыя імя П. І. Чайкоўскага

**Маскоўская дзяржаўная кансерваторыя імя П. І. Чайкоўскага** () — вышэйшая музычная навучальная ўстанова ў Маскве, адзін з асноўных музычных ВНУ Расіі і свету.

## Гісторыя 
Кансерваторыя ў Маскве была заснавана ў 1866 годзе, урачыстае адкрыццё адбылося 1 верасня. Галоўным ініцыятарам стварэння кансерваторыі быў Рубінштэйн, сузаснавальнікам — князь Мікалай Пятровіч Трубяцкі.

## Вядомыя выпускнікі 
* Ігар Міхайлавіч Лучанок — беларускі кампазітар і педагог.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Маскоўская кансерваторыя
Арганічная сельская гаспадарка

[thumb|Арганічная гаспадарка ў [Бразілія|Бразіліі]]
**Арганічная (экалагічная) сельская гаспадарка** — методыкі сельскагаспадарчай вытворчасці, заснаваныя на адмове ад сінтэтычных хімічных рэчываў (угнаенняў і фармакалагічных прэпаратаў).

## Гл. таксама 
* Біядынамічная сельская гаспадарка
* Масанобу Фукуока

## Літаратура 
* Учебное пособие по органическому сельскому хозяйству. / Ред. Надья Сиалабба. — Будапешт: Продовольственная и сельскохозяйственная организация объединенных наций, 2017 ISBN 978-92-5-409968-8

## Спасылкі 
* Гісторыя экалагічнай сельскай гаспадаркі
* Азначэнне арганічнай сельскай гаспадаркі
* Пра арганічную сельскую гаспадарку
* Школьны сад на новы лад
* Арганічны падыход
* Скарапанаў, С. Эканоміка-экалагічныя аспекты сучаснага земляробства

Катэгорыя:Агратэхніка
Нідзілі

**Нідзілі́** (, , , ) — возера ў Азіяцкай частцы Расіі, у Рэспубліцы Саха (Якуція), на паўднёвым усходзе Цэнтральнаякуцкай нізіны, за 60 км ад пасёлка Сангар, у басейне ракі Вілюй.

Плошча паверхні возера 119 км². Даўжыня 33,5 км, найбольшая шырыня 6 км. Плошча вадазбору 1010 км². Катлавіна возера моцна выцягнутая. Жыўленне пераважна снегавое. Замярзае ў канцы верасня — пачатку кастрычніка, вызваляецца ад лёду ў сярэдзіне чэрвеня. У возера ўпадаюць рэкі Кюнкэй і Харыйа-Урах, выцякае рака Сіэн.

## Літаратура 
* Неджели // 

## Спасылкі 
* Реестр наименований географических объектов на территорию Республики Саха (Якутия) по состоянию на 22.05.2018 // Росреестр 
* Озеро Ниджили // Водно-болотные угодия России. Т. 3.
* 
* *Измайлова А. В.* Ниджили // Научно-популярная энциклопедия «Вода России»

Катэгорыя:Азёры Якуціі
Аляксандр Анатольевіч Яцко

**Аляксандр Анатольевіч Яцко** (нар. 13 ліпеня 1984, г. Мінск, БССР) — беларускі дзяржаўны дзеяч.

## Біяграфія 
У 2005 годзе скончыў Беларускі нацыянальны тэхнічны ўніверсітэт па спецыяльнасці «прамысловае і грамадзянскае будаўніцтва».

Працоўную дзейнасць пачаў у 2005 годзе ў якасці майстра, у 2006—2008 гадах — прараб, начальнік вытворчага аддзела Будаўнічага ўпраўлення № 256 ААТ «МАПІД».

З 2008 года працаваў у Камітэце дзяржаўнага кантролю Рэспублікі Беларусь галоўным спецыялістам упраўлення кантролю будаўніцтва і жыллёва-камунальнай гаспадаркі галоўнага ўпраўлення кантролю па г. Мінску, з 2012 года — намеснікам начальніка ўпраўлення кантролю будаўніцтва і жыллёва-камунальнай гаспадаркі галоўнага ўпраўлення кантролю па г. Мінску.

На падставе пастановы Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь ад 11 верасня 2013 г. № 801 прызначаны з 20 верасня 2013 года намеснікам Міністра культуры Рэспублікі Беларусь.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Намеснікі міністра культуры Рэспублікі Беларусь
Піраргірыт

{{Мінерал
 |Назва    = Піраргірыт
 |Выява = Mineraly.sk - pyrargyrit.jpg
 |Подпіс     = 
 |Формула     = AgSbS
 |Колер        = ярка-чырвоны, свінцова-шэры да чорнага
 |Колер рысы  = вішнёва-чырвоны
 |Бляск       = паўметалічны алмазны
 |Празрыстасць= паўпразрысты, прасвечвае
 |Спайнасць   = сярэдняя па {1011}
 |Сінгонія    = трыганальная
 |Параметры рашоткі =  a = 11.047, c = 8.719, Z = 6
 |Цвёрдасць   = 2,5—3
 |Злом       = няроўны, ракавісты
 |Прымесь     = As
 |Шчыльнасць   = 5,8
 |Паказчык пераламлення = 
}}

**Піраргіры́т** — мінерал падкласа складаных сульфідаў, сульфід серабра і сурмы, AgSbS. Змяшчае 59,75 % серабра, 22,48 % сурмы, 17,76 % серы. Апісаны ў 1831 годзе.

Крышталізуецца ў трыганальнай сінгоніі. Утварае крышталі, агрэгаты, украпіны. Малекулярная маса 541,55.
Колер ад ярка-чырвонага да свінцова-шэрага, чорнага з чырванаватым адлівам. Цвёрдасць 2,5—3 па шкале Моаса. Шчыльнасць 5,82 (5,85) г/см³. Крохкі. Раствараецца ў азотнай кіслаце.

## Паходжанне і радовішчы 
Піраргірыт мае гідратэрмальнае паходжанне. Сустракаецца разам з мінераламі, змяшчаючымі сурму, з акантытам, кальцытам, даламітам, кварцам. З цягам часу замяшчаецца галагенідамі серабра і самародным серабром.

Радовішчы піраргірыту маюцца ў Аўстраліі, Балівіі, Германіі, Іспаніі, Італіі, ЗША, Канадзе, Мексіцы, Чэхіі, Перу, Расіі, Чылі.

## Літаратура 
* Пираргирит // 
* Пираргирит // Горная энциклопедия / Под редакцией Е. А. Козловского — М.: Советская энциклопедия, 1984—1991.

## Спасылкі 
* Пираргирит // Систематика и классификация минералов, горных пород, метеоритов, окаменелостей Кристаллов.net
* Пираргирит // КаталогМинералов. Ru
* Pyrargyrite Mineral Data // Mineralogy Database

Катэгорыя:Сульфіды (мінералы)
Катэгорыя:Мінералы серабра
Катэгорыя:Мінералы сурмы
Спаніш-Таўн

**Спаніш-Таўн** () — найбуйнейшы горад і адміністрацыйны цэнтр акругі Сент-Катэрын, Ямайка. Размешчаны ў паўднёва-ўсходняй частцы Ямайкі. 162.359 жыхароў (2010). У XVI—XIX стагоддзях з’яўляўся іспанскай і англійскай сталіцай Ямайкі.

## Вядомыя асобы 
* Раян Марцін (нар. 1991) — баскетбаліст.
 

Катэгорыя:Гарады Ямайкі
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1534 годзе
Мантэга-Бей

**Мантэга-Бей** () — чацвёрты па насельніцтве горад Ямайкі, пасля Кінгстана, Спаніш-Таўна і Портмара. Размешчаны на паўночным усходзе краіны ў акрузе Сент-Джэймс і з’яўляецца яго адміністрацыйным цэнтрам. Знаходзіцца пры ўпадзенні ў мора ракі Мантэга. Міжнародны аэрапорт Дональда Сангстэра. Турызм.

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
Катэгорыя:Гарады Ямайкі
Міхал Буйноўскі

**Міхал Буйноўскі** (, ; 3 сакавіка 1632, Полацкае ваяводства — 20 кастрычніка 1690, Нясвіж) — святар, педагог.

Уступіў у Таварыства Ісуса 15 верасня 1646 г. у Вільні. Вывучаў філасофію ў Віленскай акадэміі (1650—1653) і тэалогію ў езуіцкім калегіуме ў Трнаве (1657—1660). Выкладаў граматыку ў Ужгарадзе (1656), рыторыку ў Браціславе (1661—1662), Нясвіжы (1663—1664), Гродна (1664—1665), Вільні (1665—1668) і Крожах (1670—1672).

Пенітэнцыярый (святар, які спавядае ў асаблівых выпадках па даручэнні рымскага папы або епіскапа) у Базіліцы Св. Пятра ў Рыме (1672—1683). З 1683 па 1688 гг. — рэктар езуіцкіх калегіумаў у Полацку, а з 1689 па 1690 гг. — у Нясвіжы.

## Літаратура 
* Brown, J. Biblioteka pisarzów assystencyi polskiej Towarzystwa Jezusowego / J. Brown; przeł. W. Kiejnowskiego. — Poznań : w komisie i czcionkami L. Merzbacha, 1862. — 501 s.
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Выкладчыкі Віленскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Савана-ла-Мар

**Савана-ла-Мар** () — найбуйнейшы горад і адміністрацыйны цэнтр акругі Уэстморленд, Ямайка. Заснаваны іспанцамі ў 1730 годзе. На працягу сваёй гісторыі на горад неаднаразова абвальваліся ўраганы. Найбольш моцныя разбурэнні ураганы нанеслі ў 1749, 1780 і 1912 гадах.

Катэгорыя:Гарады Ямайкі
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1730 годзе
Юта (значэнні)

**Юта**:
* Юта — штат ЗША;
* Юта — акруга ў штаце Юта, ЗША;
* Юта — возера ў штаце Юта
Прова

**Прова** () — горад у акрузе Юта, штат Юта, ЗША. Размешчаны за 35 км на поўдзень ад Солт-Лэйк-Сіці. У Прова знаходзіцца прыватны Універсітэт Брыгама Янга, якім кіруе Царква Ісуса Хрыста Святых апошніх дзён.

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Эван Мак-Малін, амерыканскі палітычны дзеяч

Катэгорыя:Гарады Юты
Вест-Уэлі-Сіці

**Вест-Уэлі-Сіці** () — горад у акрузе Солт-Лэйк і прыгарад Солт-Лэйк-Сіці ў штаце Юта, ЗША. Паводле перапісу насельніцтва (2000) — 108 896 чалавек, у 2008 годзе, паводле ацэнак Бюро перапісу насельніцтва ЗША, колькасць насельніцтва — 123 447 чалавек.

Катэгорыя:Гарады Юты
Туэле

**Туэле** () — горад у штаце Юта (ЗША). Адміністрацыйны цэнтр акругі Туэле. Па дадзеных перапісу за 2010 год колькасць жыхароў — 31 605 чалавек. Па дадзеных Бюро перапісу насельніцтва ЗША горад мае агульную плошчу ў 54,8 км². Туэле знаходзіцца за 50 км ад Солт-Лэйк-Сіці на заходнім схіле горнага хрыбта Окер. На захад знаходзяцца горы Стансберы.

Катэгорыя:Гарады Юты
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1851 годзе
Сідар-Сіці

**Сідар-Сіці** () — горад, размешчаны ў акрузе Айран на паўднёвым захадзе штата Юта, за 250 міль на поўдзень ад Солт-Лэйк-Сіці і 190 на поўнач ад Лас-Вегаса на магістралі I-15. Тут размешчаны Паўднёва-Ютаўскі ўніверсітэт, рэгіянальны аэрапорт Сідар-Сіці (які ажыццяўляе рэйсы праз SkyWest Airlines).

Катэгорыя:Гарады Юты
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1851 годзе
Андрэй Вырвіч

**Андрэй Вырвіч** (; 21 лістапада 1636, Аршанскі павет — 14 красавіка 1698, Гродна) — святар, педагог.

Уступіў у Таварыства Ісуса 25 снежня 1653 г. у Вільні. Вывучаў філасофію ў Рыме (1656—1658). Выкладаў паэтыку ў Крожах (1661—1662), філасофію ў Вільні (1669—1672). Прэфект школ і прапаведнік у Навагрудку (1672—1673, 1676—1677), Вільні (1673—1674, 1678—1679) і Варшаве (1674—1676). Прафесар тэалогіі ў Варшаве (1679—1680) і Вільні (1680—1683). Рэгент Папскай семінарыі ў Вільні (1683—1688), рэктар Полацкай езуіцкай акадэміі (1688—1691).

## Літаратура 
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Выкладчыкі Віленскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Логан (Юта)

**Логан** () — горад у акрузе Каш, штат Юта (ЗША). Па дадзеных перапісу за 2010 год колькасць жыхароў горада складала 48 210 чалавек, па ацэнцы Бюро перапісу ЗША ў 2015 годзе ў горадзе пражывала 50 371 чалавек.

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Джон Гілберт, амерыканскі акцёр

Катэгорыя:Гарады Юты
Логан

**Логан**:

## Геаграфічныя аб’екты 
* Логан (акруга, Каларада)
* Логан (аэрапорт) — найбуйнейшы аэрапорт Бостана
* Логан (гара) — найвышэйшая вяршыня Канады (5956 м)
* Логан (Заходняя Віргінія) — горад у штаце Заходняя Віргінія, акруговай цэнтр
* Логан (Юта) — горад у штаце Юта, месца размяшчэння галоўнага кампуса Універсітэта штата Юта

## Прозвішча 
* Джон Логан — амерыканскі драматург
* Джоні Логан — ірландскі музыкант
Брыгем-Сіці

**Брыгем-Сіці** () — горад у штаце Юта (ЗША). Адміністрацыйны цэнтр акругі Бокс-Элдэр. Па дадзеных перапісу за 2010 год колькасць жыхароў горада складала 17 899 чалавек. Па дадзеных Бюро перапісу насельніцтва ЗША горад мае агульную плошчу 62,6 км². Брыгем-Сіці размешчаны на паўднёвым усходзе акругі Бокс-Элдэр на заходніх схілах гор Уэлсвіл, часткі хрыбта Уосач. Праз горад праходзяць міжштатныя магістралі I 15 і I 84.

Катэгорыя:Гарады Юты
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1851 годзе
Паўэл (возера)

**Паўэл** () — вадасховішча ў ЗША на рацэ Каларада, на тэрыторыі штатаў Юта і Арызона. Другое па велічыні вадасховішча ў Злучаных Штатах пасля вадасховішча Мід.

Аб’ём вады пры паўнаводдзі складае 30 км³. Плошча паверхні — 1627 км², плошча вадазборнага басейна — 63 км². Возера Паўэл было створана ў 1956 годзе па рашэнні Кангрэса ЗША. У даліне ракі Каларада, у каньёне Глен, пачалі будаваць плаціну Глен-Каньён вышынёй 178 м. Утвораны басейн быў названы ад імя даследчыка Джона Уэслі Паўэла.

## Спасылкі 
* Lake Powell Water Database

Катэгорыя:Басейн Каларада
Катэгорыя:Вадасховішчы ЗША
Катэгорыя:Геаграфія Юты
Катэгорыя:Геаграфія Арызоны
Севір

**Севір** — шматзначны тэрмін.
* Севір (акруга, Юта)
* Севір — бяссцёкавае возера на захадзе цэнтральнай часткі штата Юта, ЗША
* Севір — рака ў заходняй частцы штата Юта, ЗША
Харкін Дэксімірэ

**Харкін Дэксімірэ** (нар. 3 кастрычніка 1997, ) — пісьменніца і мастачка з Філіпінаў.

## Біяграфія 
Нарадзілася ў Маніле 3 кастрычніка 1997 года ў сям’і філіпінцаў.

Як пісьменніца піша з большага ў жанры любоўных навел. З’яўляецца пераможцай конкурсу раманістаў NaNoWriMo 2015 года.  але ў цяперашні час у большасці аддае ўвагу маляванню партрэтаў людзей у штодзённым асяроддзі.

## Выдадзеныя кнігі 
* The Unexpected Journey (Tagalog Edition) (2016)
* Aeternum Dream (Tagalog Edition) (2018)

## Рознае 
У вольны час грае на гітары і клавішных. Малодшая сястра Кірстэн Німвэй.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт мастачкі і пісьменніцы 
* Старонка на Deviantart
* Старонка на Facebook
* Старонка ў Twitter

Катэгорыя:Пісьменнікі Філіпінаў
Катэгорыя:Навелісты
Катэгорыя:Аўтары любоўных раманаў
Катэгорыя:Жанчыны-мастакі
Катэгорыя:Мастакі Філіпінаў
Севір (возера)

**Севір** () — бяссцёкавае возера на захадзе цэнтральнай часткі штата Юта, ЗША. Плошча — каля 487 км². Таксама як і больш буйныя суседнія азёры: Вялікае Салёнае возера і возера Юта, Севір з’яўляецца рэшткавым вадаёмам ад больш буйнога возера Боневіль, якое існавала у плейстацэне. Размешчана на тэрыторыі акругі Мілард, ў засушлівым раёне, вядомым як пустыня Севір. Асноўнымі прытокамі возера з’яўляюцца рэкі Бэвер і Севір.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Азёры Юты
Катэгорыя:Бяссцёкавыя азёры
Катэгорыя:Вялікі Басейн
Севір (рака)

**Севір** () — рака ў заходняй частцы штата Юта, ЗША. Упадае ў бяссцёкавае возера Севір. Даўжыня — 616 км; плошча басейна — амаль 29 977 км². Гэта самая доўгая рака, якая цалкам працякае па тэрыторыі Юты.

Бярэ пачатак на паўночным захадзе акругі Кейн і цячэ на поўнач, па тэрыторыі акругі Гарфілд, а затым па мяжы акругаў Гарфілд і Пают, дзе рака спускаецца ў вузкі каньён Сёрклвіл, які выходзіць у даліну Сёркл. Далей цячэ ў паўночна-ўсходнім напрамку, працякае праз горад Джанкшн, дзе прымае прыток Іст-Форк і ўтварае вадасховішча Пают. Далей цячэ на поўдзень, праз акругу Пают, ля горада Севір рака спускаецца ў каньён, далей зноў адхіляецца на паўночны ўсход і працякае праз гарады Рычфілд і Салін.

Катэгорыя:Рэкі Юты
Катэгорыя:Вялікі Басейн
Глушкавіцкі сельсавет

**Глу́шкавіцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лельчыцкага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр і адзіны населены пункт — аграгарадок (да 2009 г. — вёска) Глушкавічы.

Утвораны 20 жніўня 1924 года як **Глушкевіцкі сельсавет** у складзе Лельчыцкага раёна Мазырскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Глушкевічы. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Лельчыцкім раёне БССР. З 21 чэрвеня 1935 года ў Лельчыцкім раёне Мазырскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай вобласці. З 25 снежня 1962 года па 6 студзеня 1965 года ў Мазырскім раёне. 17 снежня 2004 года перайменаваны ў Глушкавіцкі, а цэнтр — у Глушкавічы.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 2101 чалавек, з іх 97,2 % — беларусы, 2,0 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года — 1839 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Мазырскага раёна
Казімір Бельскі

**Казімір Бельскі** (; 2 сакавіка 1652, Фастаў — 9 сакавіка 1709, Лукішкі каля Вільні. Сакратар правінцыяла (1697—1699), прэпозіт (кіраўнік) Дому прафесаў у Вільні (1699—1702). Браў удзел у генеральнай кангрэгацыі ў Рыме (1706).

## Літаратура 
* Brown, J. Biblioteka pisarzów assystencyi polskiej Towarzystwa Jezusowego / J. Brown; przeł. W. Kiejnowskiego. — Poznań : w komisie i czcionkami L. Merzbacha, 1862. — 501 s.
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Estreicher, K. Bibliografia polska /Wyd. K. Estreicher. Kraków: Czionkami drukarni Uniwersytetu Jagiellonskiego, 1894. — Ogólnego zbioru t. XIII. — 502 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Кіеўскай вобласці
Ян Марцэлі

**Ян Марцэлі** (; 16 снежня 1657, Прусія — 9 мая 1708, Пінск) — святар, прапаведнік, педагог.

Уступіў у Таварыства Ісуса 5 верасня 1673 г. у Вільні. Прафесар філасофіі і матэматыкі ў Браневе (1688—1690), філасофіі (1691—1694) і палемічнай і пазітыўнай тэалогіі ў Віленскай акадэміі (1695—1696). Суперыёр у Навагрудку (1697—1700). З 1700 па 1703 гг. — рэктар Полацкага езуіцкага калегіума. Суппперыёр у Лагішыне (1703—1704) і прэфект школ у Драгічыне (1704—1705). Выбітны прапаведнік, але не публікаваў свае казанні.

## Літаратура 
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Выкладчыкі Віленскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Казімір Мацелякоўскі

**Казімір Мацелякоўскі** (; 8 сакавіка 1671, Клагендорф Вармія — 3 чэрвеня 1740, Нясвіж) — святар, педагог.

## Біяграфія 
Уступіў у Таварыства Ісуса 22 жніўня 1689 г. у Вільні. Прафесар рыторыкі ў Крожах (1697—1699), місіянер (1705—1708). Віцэ-рэктар Полацкага езуіцкага калегіума (1708—1709) і віцэ-рэктар калегіума ў Жодзішках (1719—1722). Пракуратар Літоўскай правінцыі Таварыства Ісуса і суперыёр рэзідэнцыі ў Ілукстэ (1725—1729). Кіраваў будаўніцтвам калегіумаў і касцёлаў.

## Літаратура 
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XVIII стагоддзя
Лельчыцкі сельсавет

**Ле́льчыцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лельчыцкага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — гарадскі пасёлак Лельчыцы (не ўваходзіць у склад).

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Лельчыцкага раёна Мазырскай акругі БССР. Цэнтр — мястэчка (з 27 верасня 1938 г. гарадскі пасёлак) Лельчыцы. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Лельчыцкім раёне БССР. З 21 чэрвеня 1935 года ў Лельчыцкім раёне Мазырскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай вобласці. 17 снежня 1959 года ў склад сельсавета з Бараўскога сельсавета перададзены вёскі Данілевічы і Салагубаў, з адміністрацыйнага падпарадкавання Лельчыцкага пассавета — вёскі Чыянне і Чэмернае, у склад Сіманіцкага сельсавета перададзена вёска Дубраўкі, цэнтр сельсавета перанесены з гарадскога пасёлка Лельчыцы ў вёску Дуброва, сельсавет перайменаваны ў Дуброўскі.

1 ліпеня 1965 года Лельчыцкі сельсавет утвораны зноў у складзе Лельчыцкага раёна Гомельскай вобласці БССР з цэнтрам у гарадскім пасёлку Лельчыцы ў складзе населеных пунктаў Буда Лельчыцкая, Лельчыцы, Ліпляны, Пабеднае, Чыянне і Чэмернае, якія ўваходзілі ў склад Дуброўскага сельсавета. 23 кастрычніка 2009 года на тэрыторыі сельсавета ўтвораны хутар Жаралец.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (5 населеных пунктаў) — 1799 чалавек, з іх 96,7 % — беларусы, 2,1 % — рускія, 0,9 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года (6 населеных пунктаў) — 1399 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1959 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1965 годзе
Блэк-Рывер (Ямайка)

**Блэк-Рывер** () — найбуйнейшы горад і адміністрацыйны цэнтр акругі Сент-Элізабет, Ямайка. Горад размешчаны ля вусця аднайменнай ракі. Упершыню горад згадваецца на картах англійскага картографа Джона Селерса ў 1685 годзе.

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Шэрыка Уільямс — лёгкаатлетка

Катэгорыя:Гарады Ямайкі
Ірына Уладзіміраўна Дрыга

**Ірына Уладзіміраўна Дрыга** (; нар. 9 снежня 1970, Мінск) — дзяячка рэжыму Лукашэнкі ў Беларусі. З 2010-х гадоў адказвае за цэнзуру і рэпрэсіі ў сферы культуры Беларусі.

### Дзяржаўны функцыянер 
, Ірына Дрыга, Уладзімір Пракапцоў. Ноч музеяў 2014 года ў Мінску]]
З 1999 года функцыянер у сферы ідэалогіі пры Адміністрацыі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь. У 1999—2014 гадах — вядучы спецыяліст, галоўны спецыяліст аддзела аналізу працы сродкаў масавай інфармацыі інфармацыйна-аналітычнага кіравання, саветнік-кансультант упраўлення аналізу працы сродкаў масавай інфармацыі Галоўнага ўпраўлення грамадска-палітычнай інфармацыі; галоўны саветнік упраўлення інфармацыйнай і сацыяльна-культурнай палітыкі галоўнага ідэалагічнага ўпраўлення, намеснік начальніка галоўнага ўпраўлення, а потым і начальнік упраўлення інфармацыйнай і сацыяльна-культурнай палітыкі галоўнага ідэалагічнага ўпраўлення, намеснік начальніка галоўнага ўпраўлення — начальнік упраўлення сацыяльна-культурнай палітыкі галоўнага ідэалагічнага ўпраўлення Адміністрацыі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь. Падчас працы на пасадзе ўласна займалася цэнзурай п’ес і спектакляў на сцэнах беларускіх тэатраў. Пры яе падтрымцы Міністэрства культуры маніпулявала з вынікамі конкурсаў на размеркаванне дзяржаўнай падтрымкі ў вобласці культуры.

У снежні 2014 года падпісала пастанову, якая змяніла граніцы ахоўнай зоны мемарыяла «Курапаты», праз што пазней каля гэтага месца, дзе ў сталінскія часы расстрэльвалі людзей, скандальна з’явіўся рэстаран «Поедем поедим». Па звальненні засталася працаваць у Міністэрстве, на студзень 2019 года займала пасаду начальніка галоўнага ўпраўлення культуры і аналітычнай работы.

### Пасля 2020 года 
Пасля пачатку палітычнага крызісу 2020 года ў Беларусі Ірына Дрыга кіруе палітычнымі рэпрэсіямі ў сферы культуры. Сама Дрыга адкрыта заяўляе пра існаванне забароны на прафесію ў Беларусі, а таксама тлумачыць працэдуру вяртання для артыстаў «*Заяві аб сваёй пазіцыі і адзначся ў адпаведнай прыналежнасці да пэўнай групы людзей. Другое — паўдзельнічай у культурных праектах, якія маюць грамадска-палітычны характар*».

У 2023 годзе займае пасаду начальніка галоўнага ўпраўлення дзяржаўных спецыяльных культурных мерапрыемстваў і прафесійнага мастацтва Міністэрства культуры.

16 лістапада 2023 года звольнена з пасады начальніка Галоўнага ўпраўлення дзяржаўных спецыяльных культурных мерапрыемстваў і прафесійнага мастацтва. Неўзабаве пасля гэтага Дрыга заняла пасаду начальніка ў аддзеле Беларускай кінематаграфіі.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Намеснікі міністра культуры Рэспублікі Беларусь
Каменскі сельсавет (Лагойскі раён)

**Ка́менскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лагойскага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Цэнтр — аграгарадок (да 2008 г. вёска) Камена.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Зембінскага раёна Барысаўскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Камень. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Мінскай акругі. З 22 верасня 1927 года ў складзе Плешчаніцкага раёна. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года ў Плешчаніцкім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Мінскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Ганцавіцкага сельсавета. З 25 снежня 1962 года ў складзе Лагойскага раёна. 5 сакавіка 1981 года цэнтр сельсавета — вёска Камень — перайменаваны ў Камена. У 2003 годзе скасаваны вёскі Лавоша і Ралаўка, 16 верасня 2011 года — вёска Стаецкія.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 897 чалавек, з іх 92,3 % — беларусы, 5,4 % — рускія, 0,7 % — украінцы, 0,7 % — армяне; паводле перапісу 2019 года — 902 чалавекі.

Сельгаспрадпрыемствы:
* ААТ «Камена».

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.
* 


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Зембінскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Плешчаніцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Мей-Пен

**Мей-Пен** () — горад Ямайкі, адміністрацыйны цэнтр і самы вялікі горад у рэгіёне Кларэндан. Насельніцтва каля 60 000 жыхароў.

Радзіма музыканта Фрэдэрыка «Тутсі» Гіберта, саліста гурта «Toots and the Maytals».

Катэгорыя:Гарады Ямайкі
Оча-Рыяс

**Оча-Рыяс** () — горад на паўночным узбярэжжы Ямайкі, у акрузе Сейнт-Эн. 9583 жыхароў (2010). Цэнтр турызму.

Катэгорыя:Гарады Ямайкі
Лусеа

**Лусеа** () — горад на паўночна-заходнім узбярэжжы Ямайкі, адміністрацыйны цэнтр акругі Хановер. Насельніцтва — 5 652 (1982), 6002 (1991) і 5996 чалавек (2010). Вытворчасць цукру, какава, кавы і рому.

Катэгорыя:Гарады Ямайкі
Плешчаніцкі сельсавет

**Пле́шчаніцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лагойскага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Цэнтр — гарадскі пасёлак Плешчаніцы. Размешчаны ў цэнтры раёна.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Плешчаніцкага раёна Барысаўскай акругі БССР. Цэнтр — мястэчка Плешчаніцы. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Мінскай акругі. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года ў Плешчаніцкім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Мінскай вобласці. 27 верасня 1938 года Плешчаніцы атрымалі статус гарадскога пасёлка. З 25 снежня 1962 года ў складзе Лагойскага раёна. 26 верасня 1983 года скасаваны, населеныя пункты перададзены ў адміністрацыйнае падпарадкаванне Плешчаніцкага пассавета.

30 кастрычніка 2009 года Плешчаніцкі пассавет рэарганізаваны ў сельсавет.

Насельніцтва паводле перапісу 2009 года (17 населеных пунктаў, без Плешчаніц) — 1210 чалавек, з іх 93,7 % — беларусы, 4,7 % — рускія, 1,0 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года (18 населеных пунктаў) — 7277 чалавек.

Сельгаспрадпрыемствы:
* філіял «Птушкафабрыка „Перамога“ ААТ „1-я Мінская птушкафабрыка“»;
* ААТ «Жэсцінае».

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.
*  С. 327, 328
*  С. 512
* 
* 


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Плешчаніцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1983 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 2009 годзе
Фалмут (Ямайка)

**Фалмут** () — горад і адміністрацыйны цэнтр акругі Трылані на Ямайцы. Размешчаны на паўночным узбярэжжы вострава, за 18 міль на ўсход ад заліва Мантэга. Заснаваны ў 1769 годзе. 7400 жыхароў (2010).

Катэгорыя:Гарады Ямайкі
Фалмут

**Фалмут** — тапонім.

* Фалмут (Англія)
* Фалмут (Кентукі)
* Фалмут (Мэн)
* Фалмут (Ямайка)
Блу-Маўнтын-Пік

**Блу-Маўнтын-Пік**, таксама **Блу-Маўнтын** () — найвышэйшы пункт Ямайкі і адна з найвышэйшых вяршынь Вест-Індыі. Вышыня — 2256 м. Знаходзіцца на мяжы акруг Портленд і Сент-Томас. Турызм. Некаторыя з раслін з’яўляюцца эндэмікамі. Паблізу гары знаходзяцца невялікія сельскагаспадарчыя абшчыны.

Катэгорыя:Геаграфія Ямайкі
Катэгорыя:Горы Паўночнай Амерыкі
Катэгорыя:Вяршыні вышынёй ад 2000 да 3000 метраў
Швабскі сельсавет

**Шва́бскі сельсаве́т** (да 2008 года **Чырванашвабаўскі сельсавет**) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лагойскага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Швабы.

## Геаграфія 
Сельсавет знаходзіцца ў паўднёва-ўсходняй частцы Лагойскага раёна. Адлегласць да раённага цэнтра — Лагойска — 24 кіламетры. Мяжуе з Каменскім, Лагойскім сельсаветамі Лагойскага раёна, а таксама з Зембінскім сельсаветам Барысаўскага раёна і Усяжскім сельсаветам Смалявіцкага раёна.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Зембінскага раёна Барысаўскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Швабаўка. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Мінскай акругі. З 22 верасня 1927 года ў складзе Лагойскага раёна. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года ў Лагойскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Мінскай вобласці. У 1939 годзе Швабаўка перайменавана ў Чырвоную Швабаўку, сельсавет перайменаваны ў **Чырванашвабаўскі сельсавет**. 25 ліпеня 1959 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Юркавіцкага сельсавета. 11 снежня 2007 года вёска Чырвоная Швабаўка перайменаваная ў Швабы. 3 красавіка 2008 года сельсавет перайменаваны з Чырванашвабаўскага ў Швабскі.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 963 чалавекі, з іх 96,0 % — беларусы, 2,4 % — рускія; паводле перапісу 2019 года — 847 чалавек.

## Эканоміка 
Сельгаспрадпрыемствы:
* ААТ «Косіна».

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.
*  С. 327, 328
*  С. 441
* 


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Зембінскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Ілья Львовіч Табенкін

**Ілья Львовіч Табенкін ** () (,  Мінскай губерні — , ) — савецкі жывапісец. Асноўная сфера мастацкіх інтарэсаў — нацюрморт, пейзаж, партрэт.

## Біяграфія 
У сямнаццаць гадоў паступіў у Маскоўскае мастацкае вучылішча імя 1905 года. У 1934 годзе быў арыштаваны за тое, што ён паслаў зняволенаму ў лагер сябру фарбы. Затым турма, лагер. У 1943 годзе ён, схаваўшы судзімасць, паступіў у Маскоўскі мастацкі інстытут імя У. І. Сурыкава, які знаходзіўся ў эвакуацыі ў Самаркандзе. Пасля яго заканчэння Табенкін працуе для мастацкага камбіната і ўступае ў Саюз мастакоў СССР.

У 1940-1960-х гадах быў прыхільнікам натурнага малюнка і жывапісу, шмат у чым наследуючы традыцыям маскоўскай школы: «Базар» (1943), «Мой бацька» (1946), «Мастак і мадэль» (1972). У канцы 1960-х гадоў захапіўся рашэннем чыста пластычных задач жывапісу і да 1970-х гадоў пачаў працаваць пераважна ў нацюрморце: «Жоўты нацюрморт» (1969), «Нацюрморт з драпіроўкай» (1972), «Нацюрморт са скульптурай» (1979).

Работы знаходзяцца ў музеях і прыватных зборах Расіі, ЗША, Германіі, Італіі, Вялікабрытаніі, Фінляндыі.

Сын — Леў Ільіч Табенкін — жывапісец.

## Спасылкі 
* Табенкин Илья Львович
* 

Катэгорыя:Мастакі СССР
Мікалай Зявела

**Мікалай Зявела** (; 6 снежня 1651, Літва — 28 мая 1714, Коўна) — святар, педагог.

Уступіў у Таварыства Ісуса 24 ліпеня 1671 г. у Вільні. Прэфект школ у Гродне (1684—1685), прафесар філасофіі ў Варшаве (1685—1687), прафесар маральнай тэалогіі і прэфект школ у Крожах (1688—1689). Прафесар філасофіі ў Полацку (1689—1692), прафесар маральнай тэалогіі і прэфект школ у Крожах (1692—1693). З 1694 па 1697 гг. — пракуратар Літоўскай правінцыі Таварыства Ісуса, а з 1697 па 1700 гг. — рэктар Полацкага езуіцкага калегіума. Прэфект школ у Крожах (1700—1701), Коўне (1704—1705) і Пашаўшэ (1705—1706). У 1710—1711 гг. — віцэ-рэктар, а ў 1711—1714 гг. — рэктар Ковенскага езуіцкага калегіума.

## Літаратура 
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Катэгорыя:Выкладчыкі Крожскага езуіцкага калегіума
Мацей Карскі

**Мацей Карскі** (; 24 лютага 1662, Добжынская зямля Польшча — 10 лютага 1717, Вільня) — дзеяч каталіцкага касцёла і Ордэна езуітаў, вучоны, педагог.

## Біяграфія 
Верагодна, сын Казіміра Карскага і Ганны Радаеўскай. Выкладаў рыторыку ў Плоцку (1688—1689, 1693—1694) і Варшаве (1694—1695), філасофію ў Полацку (1696—1699). У Віленскай акадэміі абараніў доктарскую дысертацыю па тэалогіі.

Пад час Вялікай Паўночнай вайны выступаў у падтрымку Станіслава Ляшчынскага, а потым дабіваўся згоды паміж варагуючымі магнацкімі групоўкамі (у тым ліку паміж віленскім біскупам Канстанцінам Казімірам Бжастоўскім і вялікім гетманам літоўскім Людвікам Канстанцінам Пацеем).

Рэктар Полацкага езуіцкага калегіума (1709—1710) і Віленскай акадэміі (1710—1713). Адрадзіў дзейнасць акадэміі пасля спусташальнай акадэміі 1710 г. і аднавіў яе бібліятэку. Правінцыял Літоўскай правінцыі Таварыства Ісуса (1713—1716), прэпозіт у Доме прафесаў у Вільні (1716—1717).

У час, калі праходзіў курс тэалогіі, па рэкамендацыі выкладчыка права А. Краснадэмбскага яму даручылі падрыхтаваць да друку чацвёртага выдання Статута Вялікага княства Літоўскага (Вільня, 1693). Дзякуючы гэтай працы набыў вядомасць «знаўцы айчынных законаў». Шляхцічы часта выбіралі яго палюбоўным суддзёй, каб не звяртацца да Трыбунала ВКЛ.

## Зноскі 
## Літаратура 
* *Пазднякоў, В.* Карскі Мацей / В. Пазднякоў // Электронная энцыклапедыя «Вялікае княства Літоўскае». 
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Рэктары Віленскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Крыштаф Эйнаровіч

**Крыштаф (Францішак) Эйнаровіч** (; 15 лютага 1664, Троцкае ваяводства — 22 красавіка 1714, Коўна) — святар, педагог.

Уступіў у Таварыства Ісуса 30 лістапада 1681 г. у Вільні. Выкладаў філасофію ў Варшаве (1698—1700), філасофію (1700—1703) і тэалогію (1703—1706) у Віленскай акадэміі. Рэктар калегіума ў Крожах (1706—1709). Рэгент Папскай семінарыі і прафесар палемічнай тэалогіі ў Браневе (1709—1710). З 1710 па 1713 гг. — рэктар Полацкага езуіцкага калегіума.

Аўтар панегірыка *Archus triumphalis… Adalberti Stanislai Boguslawski* (1698). Апублікаваў *Conclusiones* і пакінуў рукапісныя лекцыі па філасофіі.

## Літаратура 
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Зарэчанскі сельсавет

**Зарэ́чанскі сельсавет** (да 1994 — *Зарэцкі сельсавет*) — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лагойскага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Зарэчча. Размяшчаўся на захадзе раёна.

Утвораны 20 жніўня 1924 года як **Зарэцкі сельсавет** у складзе Плешчаніцкага раёна Барысаўскай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Мінскай акругі. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года ў Плешчаніцкім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Мінскай вобласці. З 25 снежня 1962 года ў складзе Лагойскага раёна. У 1994 годзе перайменаваны ў Зарэчанскі сельсавет. 28 мая 2013 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Акцябрскага сельсавета.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 739 чалавек, з іх 96,3 % — беларусы, 2,6 % — рускія.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 15 населеных пунктаў: вёскі Гаравец, Глыбачаны, Дунаі, Замошша, Зарэчча, Канюхі, Кацялі, Ляда, Палосы, Пасадзец, Пушча, Рэпішча, Селішча, Скарады і Франуліна.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.
*  С. 327, 328
*  С. 512
* 

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Лагойскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Плешчаніцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2013 годзе
Якуб Валадковіч

**Якуб Валадковіч** (Валадкевіч) (; 28 ліпеня 1668, Менскі павет — 15 студзеня 1724, Менск) — святар, педагог.

Паходзіў з роду Валадковічаў, сын менскага падстаросты Марціна Казіміра Валадковіча.

Уступіў у Таварыства Ісуса 22 жніўня 1687 г. у Вільні. Прэфект школ і місіянер у Слуцку (1701—1702), прафесар філасофіі (1705—1707) і прэфект школ (1796—1708) у Нясвіжы. Прафесар маральнай тэалогіі (1708—1709) і філасофіі (1709—1712) у Віленскай акадэміі. Прэфект школ (1712—1713) і рэктар (1713—1717) Полацкага езуіцкага калегіума. З 1717 па 1724 гг. — рэктар Менскага езуіцкага калегіума.

## Літаратура 
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.

Якуб
Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Крыштаф Гаршвіла

**Крыштаф Гаршвіла** ( ; 25 ліпеня 1671, Лідскі павет — 21 красавіка 1721, Вільня) — святар, вучоны, пісьменнік, педагог.

Уступіў у Таварыства Ісуса у 1687 г. У 1697—1701 гг. вучыўся ў Віленскай акадэміі. У 1700 г. высвечаны на ксяндза. У перыяд з 1701 па 1717 гг. выкладаў рыторыку, старажытнаяўрэйскую мову, філасофію, тэалогію і кананічнае права ў калегіумах у Пінску, Дынабургу, Гродне, Варшаве і Віленскай акадэміі. У час свайго рэктарства пабудаваў у Захарнічах, маёнтку калегіума, новы касцёл. У 1770—1721 гг. — рэктар Віленскай акадэміі.

Драматычныя творы К. Гаршвілы былі пастаўлены на сцэне школьнага тэатра ў Вільні (*Exilium sapientis*, 1696), *Cineres ad instam vindictam animatis* (1702), *Znak zwycięski* (меркаванае аўтарства; 1702). У рукапісе захаваліся лекцыі па філасофіі.

## Літаратура 
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Выкладчыкі Віленскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Рэктары Віленскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Ковельскі выступ

thumb|250px|
**Ковельскі выступ** () — тэктанічная структура на крайнім паўночным захадзе Украіны, у межах Валынскай вобласці.

З’яўляецца выступам крышталічнага фундамента Усходне-Еўрапейскай платформы, расчлянёным разрывамі на блокі. Аддзелены сістэмаю разрыўных парушэнняў. Глыбіня залягання яго паверхні — ад 1,2 км на поўдні да 2 км на захадзе (на поўдзень ад Уладзімір-Валынскага разлому яна на 2,6 км большая, чым у Ковельскага выступу).

Асадкавы чахол мае 2 структурныя паверхі. Ніжні, складзены дыслакаванымі тэрыгеннымі асадкавымі пародамі верхняга пратэразою — ніжняга палеазою, нарошчваецца на захад за кошт каменнавугальных і юрскіх адкладаў. Верхні ляжыць на размытай паверхні ніжняга і ўтвораны монаклінальнымі тоўшчамі мелава-мергельных парод верхнямелавога ўзросту. Суцэльны антрапагенавы чахол прадстаўлены водна-ледавіковымі пясчана-гліністымі адкладамі, перакрытымі марэнай на Валынскай градзе.

У рэльефе Ковельскі выступ адпавядае паўднёва-заходняй частцы Палескай нізіны, ускладнены Валынскай градой.

## Літаратура 
* *Глушко В. В.* Ковельський виступ // Географічна енциклопедія України: В 3-х т. / Ред-кол.: О. М. Маринич (відповід. ред.) та ін. — К.: «Українська Радянська Енциклопедія» ім. М. П. Бажана, 1990. — Т. 2: З — О. — 480 с.: іл. — ISBN 5-88500-012-3 (т. 2) 

Катэгорыя:Тэктоніка Украіны
Катэгорыя:Усходне-Еўрапейская платформа