Java (мова праграмавання)

**Java** (маўленне *джа́ва*) — аб’ектна-арыентаваная мова праграмавання, распрацаваная карпарацыяй «Sun Microsystems» на пачатку 1990-х гадоў. Праграмы, напісаныя на **Java**, звычайна кампілююцца ў байткод, які потым пры патрэбе пераўтвараецца ў машынны код падчас выканання. Таксама пад Java часам разумеюць праграмную платформу, для якой была напісана гэтая мова.

Мова шмат чаго пераняла ад сваіх папярэднікаў C і C++, але вылучаецца прасцейшай рэалізацыяй аб’ектаў і меншай колькасцю механізмаў нізкага ўзроўню. Скрыптавая мова JavaScript мае падобны сінтаксіс, але не мае дачынення да Java.

На цяперашні час «Sun Microsystems» пастаўляе GPL-рэалізацыю кампілятара і віртуальнай машыны Java.

Станам на верасень 2022 года апошняя версія мовы — Java 19, доўгатэрміновая падтрымка (LTS) працягваецца для версій Java 17, 11 і 8.

## Гісторыя 
Java стала вынікам працы адмыслоўца з карпарацыі Sun Microsystems Джэймса Гослінга над праектам «Oak» (Дуб) у чэрвені 1991 года. Гослінг мэтай сваёй працы паставіў распрацоўку віртуальнай машыны і мовы праграмавання для яе, з сінтаксісам і прынцыпамі, падобнымі да C/C++. Першая версія мовы Java 1.0 з’явілася ў 1995 годзе. Галоўным прынцыпам гэтага праекту стаў лозунг «Write Once, Run Anywhere» (WORA), што ў перакладзе на беларускую мову гучыць як «Напішы адзін раз, запускай усюды», што абяцала гарантыю нармальнай работы аднаго і таго ж кода на любых падтрымліваемых платформах. Віртуальная машына забяспечвала даволі высокі ўзровень бяспекі (магчымасць абмежавання сеткавых, дыскавых аперацый і інш.), прычым яго можна было змяняць пры неабходнасці. Праз некаторы час большасць папулярных вэб-браўзераў пачала падтрымліваць бяспечнае выкананне аплетаў Java, убудаваных у вэб-старонкі. Пачынаючы з версіі «Java 2», Sun Microsystems выпускае некалькі розных пакункаў Java для розных платформаў. Напрыклад, версія J2EE прызначана для праграм з высокімі патрабаваннямі да апаратнага забеспячэння, а версія J2ME, наадварот, прызначана для мабільных платформ.

У лістападзе 2006 г. Sun выпусціла частку зыходнага кода Java пад адкрытай ліцэнзіяй GPL. 8 траўня 2007 года Sun скончыла працэс адкрыцця ўсяго галоўнага кода Java, за выключэннем невялікай часткі кода, на якую Sun не мела аўтарскіх правоў. З дапамогай праекта IcedTea, які з дазволу Sun распрацоўвала кампанія Red Hat, у чэрвені 2008 г. Java стала поўнасцю адкрытай.

## Асаблівасці 
# Аб’ектна-арыентаваныя тэхналогіі праграмавання
# Магчымасць выканання аднаго выканальнага файла на розных аперацыйных сістэмах
# Падтрымка камп’ютарных сетак
# Бяспечнае выкананне праграм аддалена, з іншага камп’ютара
# Простасць выкарыстання, заснаваная на рэалізацыі толькі дзейсных метадаў аб’ектна-арыентаванага праграмавання
# Аўтаматычнае збіранне смецця

## Прыклад 
Прыклад напісання праграмы Hello world:

```java
public class HelloWorldApp {
    public static void main(String[] args) {
        System.out.println("Hello World!");
    }
}
```

Паводле правіл мовы зыходны файл павінен называцца адпаведна публічнаму класу, які ён змяшчае, з дадаткам суфікса `.java`, напрыклад, `HelloWorldApp.java`. Кампілятар Java скампілюе зыходны файл у байт-код і створыць файл з суфіксам `.class` (у паказаным выпадку `HelloWorldApp.class`) — пасля гэтага яго можна выканаць.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт Java 
* Дакументацыя Javadoc 
* Беларуская Java User Group — супольнасць беларускіх Java-распрацоўшчыкаў

Катэгорыя:Мовы праграмавання
Катэгорыя:Мова праграмавання Java
Катэгорыя:Sun Microsystems
Катэгорыя:Мовы праграмавання высокага ўзроўню