Слоўнікавы запас

**Слоўнікавы запас**, **лексікон** — набор слоў, якімі валодае чалавек.

## Класіфікацыя 
Адрозніваюць два віды слоўнікавага запасу: актыўны і пасіўны.

*Актыўны* слоўнікавы запас уключае словы, якія чалавек выкарыстоўвае ў вусным маўленні і на пісьме.

*Пасіўны* слоўнікавы запас уключае ў сябе словы, якія чалавек пазнае пры чытанні ці на слых, але не выкарыстоўвае іх сам у вусным маўленні і на пісьме. Пасіўны слоўнікавы запас звычайна большы за актыўны ў некалькі разоў.

## Слоўнікавы запас чалавека 
### Англіская мова 
На думку складальнікаў слоўнікаў *Webster (Third International Dictionary)* і *Oxford English Dictionary (Second Edition, 1993)*, англійская мова налічвае 470 тыс. слоў.

Але некаторыя даследчыкі сцвярджаюць, што пры падліку англійскіх слоў неабходна ўлічваць усе неалагізмы, уключаючы словы з інтэрнэт-блогаў і іншых неафіцыйных рэсурсаў, а таксама словы, якія ўжываюцца толькі ў разнавіднасцях англійскай мовы, да прыкладу, у Кітаі і Японіі.

### Беларуская мова 
Беларуская мова мае шмат агульных граматычных і лексічных асаблівасцей з іншымі ўсходнеславянскімі мовамі. Пры гэтым у ёй вялікая колькасць слоў, якія немагчыма перавесці літаральна. У гэтым яе ўнікальнасць і непаўторнасць. У літаратурнай мове налічваецца каля 250—500 тысяч слоў, то ў дыялектах і мясцовых гаворках, якія з’яўляюцца яго важным складнікам.

«Вялікі слоўнік беларускай мовы» — лексікаграфічны даведнік, складзены і выдадзены ў 2012 годзе беларускім лінгвістам Фёдарам Піскуновым. Аб’ём — болей за 222 000 словаў.

Слоўнік арфаграфічна-парадыгматычнага тыпу створаны на аснове электроннай базы даных шляхам апрацоўкі значных аб’ёмаў тэкставых матэрыялаў (больш за 70 млн словаўжыванняў з 2300 літаратурных крыніцаў). Нароўні з зафіксаванымі ў акадэмічных слоўніках словамі, сюды ўключаныя таксама і тыя, што сустракаюцца толькі ў дыялектных зборніках і слоўніках, а таксама зафіксаваныя ў жывой мове.
### Руская мова 
У рускай літаратурнай мове каля 50 тысяч каранёў і дзясяткі тысяч вытворных ад іх слоў. «Тлумачальны слоўнік жывой велікарускай мовы» У. І. Даля налічвае каля 200 тысяч слоў. Найбольш ужывальнымі словамі, згодна з «Частотным слоўнікам рускай мовы» пад рэдакцыяй Л. Н. Засорынай, з’яўляюцца каля 30 тысяч слоў, а найбольшую частату маюць крыху больш за 6 тысяч слоў, якія пакрываюць больш за 90 % апрацаваных пры складанні гэтага слоўніка тэкстаў.

Паводле даследавання Г. У. Галавіна, пасіўны слоўнікавы запас у тых, хто атрымаў сярэднюю або сярэднюю спецыяльную адукацыю, складае ў сярэднім 75 тыс. слоў; тыя, хто мае вышэйшую або няскончаную вышэйшую адукацыю, ведаюць у сярэднім 81 тыс. слоў, кандыдаты і дактары навук — 86 тыс. слоў.

### Японская мова 
Апошняе выданне найбуйнейшага слоўніка японскай мовы — Вялікага слоўніка японскай мовы — змяшчае 500 тыс. слоў, уключаючы рэдкія і архаічныя формы. Міністэрства адукацыі, культуры, спорту, навукі і тэхналогій выдае спіс Дзёё кандзі — спіс іерогліфаў, рэкамендаваны для паўсядзённага выкарыстання. Станам на 2020 год спіс складаецца з 2136 іерогліфаў, з якіх 1026 вывучаецца ў пачатковай школе, а 1110 — у сярэдняй.

## Гл. таксама 
* Лексіка
* Тэрміналогія

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Barnhart, Clarence Lewis (ed.) (1968). *The World Book Dictionary*. Chicago: Thorndike-Barnhart, oclc 437494
* Flynn, James Robert (2008). *Where have all the liberals gone? : race, class, and ideals in America*. Cambridge University Press; 1st edition.  oclc 231580885
* Lenkeit, Roberta Edwards (2007) *Introducing cultural anthropology* Boston: McGraw-Hill (3rd. ed.) oclc 64230435
* Liu, Na and I.S.P. Nation. «Factors affecting guessing vocabulary in context», *RELC Journal*, 1985,**16** 1, pp. 33-42. doi:10.1177/003368828501600103
* Miller, Barbara D. (1999). *Cultural Anthropology*(4th ed.) Boston: Allyn and Bacon, p.315 oclc 39101950
* Schonell, Sir Fred Joyce, Ivor G. Meddleton and B. A. Shaw, *A study of the oral vocabulary of adults : an investigation into the spoken vocabulary of the Australian worker*, University of Queensland Press, Brisbane, 1956. oclc 606593777
* West, Michael (1953). *A general service list of English words, with semantic frequencies and a supplementary word-list for the writing of popular science and technology* London, New York: Longman, Green oclc 318957
* Горбачевич К., *Дано ли нам предугадать? (О будущем русского языка)*, *Русистика*, Берлин, 1990, **2** С. 70-80

Катэгорыя:Лексікаграфія