open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Су-від

**Су-від** (ад  — пад вакуумам), або **гатаванне ў вакууме** — спосаб гатавання ежы, калі прадукт вакуумуюць (або часткова вакуумуюць) у адмысловым пластыкавым пакеце і павольна гатуюць пры параўнальна нізкай і дакладна кантраляванай тэмпературы, звычайна пагружаным у награваную ваду.

## Працэс 
Гатуюць ў вакууме звычайна пры тэмпературы каля 55-60&nbsp;°C, гародніну і пры больш высокіх тэмпературах (да 84-85&nbsp;°C). Награваюць прадукт вельмі працяглы час, да 96 гадзін. Як і пры іншых спосабах павольнага гатавання, працяглае награванне на невысокай тэмпературы забяспечвае раўнамерную гатоўнасць па ўсёй таўшчыні прадукту. Праз выкарыстанне герметычнага пластыкавага пакета прадукт захоўвае зыходны ўзровень вільготнасці.

## Гісторыя 
Многія спосабы гатавання вынайдзены ў спробах дакладней кантраляваць тэмпературу; гатаванне ў вакууме — вышэйшае дасягненне гэтага пошуку.

Тэхналогія ўпершыню апісана Бенджамінам Румфардам у 1799 годзе (ён ўжываў гарачае паветра замест вадзяной ванны). У 1960-я гады спосаб паўторна адкрыты амерыканскімі і французскімі інжынерамі і першапачаткова ўжываўся ў лабараторыях для даследаванняў, а затым для прамысловай засцярогі прадуктаў ад сапсавання, асабліва ў шпіталях.

Першае ўжыванне ў рэстаране вядома ў 1974 годзе, калі біяхімік , па даручэнні ўладальніка рэстарана  ў Раане, гатаваў у вакууме фуа-гра, якое пры гэтым захоўвала тэкстуру і не губляла тлушч. Іншым першапраходцам практычна адначасова стаў , які правёў шматлікія даследаванні ў гэтай галіне і навучаў кухараў на курсах падчас працы ў кампаніі . Да 1986 года Гусо сумесна з вядомым кухарам  стварыў новае меню для Нацыянальнай кампаніі французскіх чыгунак, цалкам заснаванае на гатаванні ў вакууме.

Пасля работ Пралю і Гусо гатаванне ў вакууме хутка стала папулярным у першаразрадных рэстаранах, ужо з пачатку 2000-х гадоў практычна кожны рэстаран з зоркай Мішлен меў апарат для гатавання ў вакууме. У 2010-я гады, пасля з’яўлення параўнальна танных (ад 200 даляраў) прылад, метад стаў масава прымяняцца пры дамашнім гатаванні ежы.

## Асаблівасці 
Упакоўка прадуктаў у пластыкавыя пакеты дазваляе захаваць натуральныя сокі, якія звычайна губляюцца пры варцы (той самы прыём можна ўжываць і пры звычайным тамленні). Рэгуляваная параўнальна нізкая тэмпература прадухіляе падгаранне, якое магчыма пры высокатэмпературных спосабах гатавання (смажэнні, грыліраванні), калі паверхня прадукту адкрыта тэмпературы, якая значна перавышае тую, што мусіць быць дасягнута для прыгатавання яго ў глыбіні.

Тэмпература гатавання ў вакууме прынцыпова ніжэй за тэмпературу кіпення вады, таму спасоб немагчыма ўжываць для выпечкі, гатавання макарон і іншых страў са злакаў. Праз тую ж прычыну рэакцыя Майяра не адбываецца, таму для стварэння апетытнай скарынкі пасля вымання з пакета страву давядзецца абсмажыць на патэльні, грылі або абпаліць.

## Літаратура 
* *Вардан Яврян*. Без воздуха и потерь // Гастрономический Атлас № 02, лето 2014. «Династи».
*  

Катэгорыя:Тэхналогія прыгатавання ежы
Андрушкы (Папільнянскі раён)

**Андрушкы** () — вёска ў Папільнянскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр Андрушкіўскай вясковай абшчыны.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Папільнянскага раёна
Андрушкіўская вясковая грамада

**Андрушкіўская вясковая грамада** () — тэрытарыяльная грамада ва Украіне, у Жытомірскім раёне Жытомірскай вобласці.

## Гісторыя 
Утворана ў рамках адміністрацыйна-тэрытарыяльнай рэформы 2015 года. У склад грамады ўвайшлі 6 населеных пунктаў Папільнянскага раёна, якія 10 жніўня 2016 года прынялі рашэнне аб добраахвотным аб’яднанні грамад.

Да 17 ліпеня 2020 года грамада была ў складзе Папільнянскага раёна.

Катэгорыя:Грамады Жытомірскай вобласці
Катэгорыя:Жытомірскі раён
Спіс дэпутатаў Магілёўскага абласнога Савета дэпутатаў 28-га склікання

## Спасылкі 
* Звесткі пра выбраных дэпутатаў Магілёўскага абласнога Савета дэпутатаў дваццаць восьмага склікання 


Катэгорыя:Спісы:Магілёўская вобласць
Магілёў
Маён

**Маён** () — дзеючы вулкан на Філіпінах, на востраве Лусон, на тэрыторыі нацыянальнага парка Маён-Волкана м. Складзены пераважна з андэзітаў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
*  — С. 500.
* Словарь современных географических названий / Рус. геогр. о-во. Моск. центр; Под общ. ред. акад. В. М. Котлякова. Институт географии РАН. — Екатеринбург: У-Фактория, 2006.

## Спасылкі 
* Mayon // Global Volcanism Program — Smithsonian Institution
* Mayon Volcano // Encyclopaedia Britannica
* Mayon Volcano Threatens Major Eruption // The Earth Observatory. EOS Project Science Office at NASA Goddard Space Flight Center
* Mayon Volcano Bulletin for minitek // Philippine Institute of Volcanology and Seismology

Катэгорыя:Актыўныя вулканы
Катэгорыя:Стратавулканы
Катэгорыя:Вяршыні вышынёй ад 2000 да 3000 метраў
Катэгорыя:Геаграфія Філіпінаў
Навапавалацкэ

**Навапавалацкэ** () — пасёлак у Папільнянскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Андрушыўскай вясковай абшчыны.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Папільнянскага раёна
Анатоль Міхайлавіч Дашко

**Анатоль Міхайлавіч Дашко** (нар. , г. Нясвіж, Нясвіжскі раён, Мінская вобласць) — беларускі акушэр-гінеколаг, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI і VII скліканняў.

## Біяграфія 
Скончыў Мінскі дзяржаўны медыцынскі інстытут, урач-лячэбнік; Беларускую медыцынскую акадэмію паслядыпломнай адукацыі па спецыяльнасці «Арганізацыя аховы здароўя», урач-арганізатар аховы здароўя.

Працаваў урачом акушэрам-гінеколагам, раённым гінеколагам установы аховы здароўя «Ганцавіцкая цэнтральная бальніца» Брэсцкай вобласці; клінічным ардынатарам кафедры акушэрства і гінекалогіі Мінскага дзяржаўнага медыцынскага інстытута; урачом акушэрам-гінеколагам Брэсцкай радзільні; загадчык аддзялення аператыўнай гінекалогіі; галоўным урачом установы аховы здароўя «Брэсцкі абласны радзільны дом».

З’яўляўся дэпутатам Брэсцкага гарадскога Савета дэпутатаў.

З 2016 года — дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI і VII скліканняў.

## Узнагароды 
Узнагароджаны медалём «За працоўныя заслугі», знакам «Выдатнік аховы здароўя Рэспублікі Беларусь», Ганаровай граматай кіравання аховы здароўя Брэсцкага абласнога выканаўчага камітэта, ганаровай граматай галіновага прафсаюза медыцынскіх працаўнікоў і ганаровым знакам федэрацыі прафсаюзаў.

## Сям’я 
Жанаты, мае дачку і сына.

## Спасылкі 
* Дасье на сайце Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 

Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 6-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Брэсцкага гарадскога Савета дэпутатаў
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7-га склікання
Таццяна Раманаўна Якубовіч

**Таццяна Раманаўна Якубовіч** (нар. , в. Гарадок, Кармянскі раён, Гомельская вобласць) — беларускі матэматык, педагог  і палітык, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI склікання. Кандыдат фізіка-матэматычных навук, дацэнт.

## Біяграфія 
Скончыла Гомельскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Ф. Скарыны, выкладчык матэматыкі; Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь, ідэолаг.

Працавала лабарантам, настаўнікам матэматыкі СШ № 22 г. Баранавічы; выкладчыкам матэматыкі, загадчыцай завочнага аддзялення, намеснікам дырэктара па навучальнай працы Баранавіцкага эканоміка-юрыдычнага тэхнікума; прарэктарам па навучальнай і выхаваўчай працы, першым прарэктарам Баранавіцкага дзяржаўнага ўніверсітэта.

## Узнагароды 
Узнагароджана Ганаровай граматай Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь. Мае Падзячнае пісьмо Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь.
## Сям’я 
Замужам, мае дачку і сына.

## Спасылкі 
* Дасье на сайце Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь  

Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 6-га склікання
Катэгорыя:Кандыдаты фізіка-матэматычных навук
Леанід Аляксандравіч Цупрык

**Леанід Аляксандравіч Цупрык** (, в. Белы Лясок, Пружанскі раён, Брэсцкая вобласць) — беларускі палітык, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI склікання.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 26 сакавіка 1955 года ў в. Белы Лясок Пружанскага раёна Брэсцкай вобласці.

Скончыў Мінскі дзяржаўны педагагічны інстытут, матэматык; Расійскую акадэмію дзяржаўнай службы пры Прэзідэнце Расійскай Федэрацыі, спецыяліст у галіне дзяржаўнага і муніцыпальнага кіравання.

Працаваў лабарантам кабінета фізікі, настаўнікам фізікі СШ № 1 г. Ляхавічы; метадыстам па прафарыентацыі вучняў метадычнага кабінета, інспектарам школ аддзела адукацыі Баранавіцкага гарвыканкама; дырэктарам СШ № 20 г. Баранавічы; загадчыкам аддзела адукацыі, намеснікам старшыні Баранавіцкага гарвыканкама; намеснікам старшыні Брэсцкага аблвыканкама.

З 2016 года быў дэпутатам Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI склікання.

## Сям’я 
Жанаты, мае сына і дачку.

## Узнагароды 
* медаль «За працоўныя заслугі» (2015),
* знак «Выдатнік адукацыі Рэспублікі Беларусь»,
* знак «Выдатнік аховы здароўя Рэспублікі Беларусь».

## Спасылкі 
* Дасье на сайце Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь  

Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 6-га склікання
Катэгорыя:Намеснікі старшыні Брэсцкага абласнога выканаўчага камітэта
Бэнксі

**Бэ́нксі** () — ананімны англійскі мастак-графіціст, палітычны актывіст і рэжысёр. Поўныя сацыяльнай іроніі і чорнага гумару творы яго падрыўнога стрыт-арту перыядычна з’яўляюцца на сценах вуліц, агароджах, мастах па ўсім свеце. Бэнксі працуе ў стылі шаблоннага графіці. Мастак з’яўляецца найбольш яркім выхадцам са школы Брыстальскага андэграўнду. Менавіта Брысталь — а калі дакладней, мястэчка Ейт за 19 км ад Брысталя, дзе, як лічаць, у 1973 годзе нарадзіўся Бэнксі — называюць родным горадам мастака. У 1990-х Бэнксі жыў і працаваў у Брысталі, недзе ў 2000-м перабраўся ў Лондан.

## Асоба 
Згодна з найбольш верагоднай версіяй, сапраўднае імя Бэнксі — Робін Канінгем (). Прынамсі, колішнія аднакласнікі Канінгема пацвердзілі гэтыя чуткі, а эксперты даказалі падабенства стылю Бэнксі і Канінгема. Адвакаты Бэнксі ні пацвердзілі, ні абверглі гэтыя сцверджанні. Іншыя здагадкі атаясняюць Бэнксі або з лідарам трып-хоп гурта «Massive Attack» Робертам Дэль Ная, або з мастаком коміксаў Джэмі Х’юлемтам. Вядома, што Роберта Дэль Ная — у 1980-х выдатнага графіціста — Бэнксі называе сваім сябрам і чалавекам, што найбольш паўплываў на яго ў пачатку творчага шляху.
Таксама існуюць здагадкі, што швейцарскі мастак Мэтр дэ Касон () можа быць Бэнксі. Мэтр дэ Касон на сваім сайце гэта адмаўляе.

## Творчасць і камерцыя 
Раней Бэнксі прадаваў фотаздымкі з відарысамі сваіх графіці, але больш не робіць гэтага. З цягам часу яго работы перайшлі з катэгорыі актаў вандалізму ў разрад мастацкіх шэдэўраў. І сёння прадаюцца самі работы, часам гэта можа быць кавалак сцяны або агароджы.

## Бэнксі-рэжысёр 
У 2011 годзе Бэнксі прэзентаваў стужку «Выхад праз сувенірную краму» (Exit Through the Gift Shop), якую намінавалі на Оскар у катэгорыі найлепшы паўнаметражны дакументальны фільм.

## Галерэя 

Файл:No Loitering Banksy.jpg|Новы Арлеан, ЗША
Файл:Children of War, Maidan.jpg|Кіеў, Украіна
Файл:Banksy in Irpin.jpg|Ірпінь, Украіна

## Крыніцы 
Катэгорыя:Мастакі Англіі
Катэгорыя:Артыстычныя псеўданімы
Катэгорыя:Антыімперыялізм
Жанна Уладзіміраўна Стаціўка

**Жанна Уладзіміраўна Стаціўка** (нар. , в. Макарава, Камянецкі раён, Брэсцкая вобласць) — беларускі педагог, палітык, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI і VII скліканняў.

## Біяграфія 
Скончыла Брэсцкі дзяржаўны педагагічны інстытут імя А. С. Пушкіна, настаўнік пачатковых класаў; Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці «Кіраванне персаналам».

Працавала кантралёрам-касірам харчовых тавараў у Брэсцкім гархарчгандлі; старшынёй прафсаюзнага камітэта навучэнцаў, выхавальнікам, выкладчыкам, намеснікам дырэктара па вучэбна-выхаваўчай рабоце ў Брэсцкім дзяржаўным прафесійна-тэхнічным каледжы сферы абслугоўвання; дырэктарам тэрытарыяльнага цэнтра сацыяльнага абслугоўвання насельніцтва Ленінскага раёна г. Брэста; намеснікам старшыні камітэта па працы, занятасці і сацыяльнай абароне Брэсцкага аблвыканкама — начальнікам упраўлення занятасці насельніцтва.

З’яўлялася дэпутатам Брэсцкага гарадскога Савета дэпутатаў.

Старшыня Брэсцкай абласной арганізацыі «Рэспубліканская партыя працы і справядлівасці».

З 2016 года - дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI склікання.

## Узнагароды 
Удастоена звання «Чалавек года — 2012».

## Сям’я 
Замужам, мае сына.

## Спасылкі 
* Дасье на сайце Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 

Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 6-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Брэсцкага гарадскога Савета дэпутатаў
Бэлзскае ваяводства

**Бэлзскае ваяводства** (, ) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў Каралеўстве Польскім (з 1569 г. — у Рэчы Паспалітай). Сталіца — горад Бэлз.

## Апісанне 
Ваяводства знаходзілася ў раёне сярэдняга Пабужжа, было самым маленькім па плошчы ва ўкраінскіх (тады — «рускіх») землях, якія апынуліся ў складзе Польскага каралеўства, і займала перадапошняе месца па колькасці насельніцтва.

Складалася з паветаў: Бэлзскага, Бужскага, Гарадзельскага і Грабавецкага. У XVIII ст. існаваў яшчэ і Любачоўскі павет.

Пасля першага падзелу Рэчы Паспалітай у 1772 г. большая частка ваяводства адышла да Аўсрыйскай імперыі, у складзе Рэчы Паспалітай засталася невялікая тэрыторыя з мястэчкам Дубёнка (цяпер сяло Дубінкі Мастыскага раёна Львоўскай вобласці) і суседнімі вёскамі, якая і далей называлася Бэлзскім ваяводствам. Канчаткова ліквідавана ў 1793 г.

Ваяводства было высокаразвітым рэгіёнам, з XVI ст. у ім пачалася таварная вытворчасць збожжа. Важную ролю ў эканамічным развіццё рэгіёну мела судаходная рака Заходні Буг, якая была важнай гандлёвай артэрыяй.

У XVI—XVII ст. ваяводства падвяргалася перыядычным набегам татарскіх ордаў, але ў параўнанні з іншымі украінскімі землямі таго часу яно несла нашмат меншыя страты. У кастрычніку — пачатку снежня 1648 г. тэрыторыя ваяводства знаходзілася пад кантролем войскаў Багдана Хмяльніцкага (акрамя горада Бэлз і манастыра бернардынцаў у горадзе Сакаль). Пад камандаваннем Данілы Выгоўскага казакі былі тут і ў кастрычніку—лістападзе 1655 г.

## Ваяводы 
* Павел з Тарношына (1434—1449)
* Ян з Няборава (1450—1464)
* Зыгмунт з Радзанава (1465—1470)
* Ян Малджык (1470—1472)
* Спытак III Яраслаўскі (1472—1474)
* Станіслаў Стшэлецкі (1474—1478)
* Дабеслаў Бышоўскі (1478—1489)
* Мікалай Стадніцкі (1489—1490)
* Вацлаў Небароўскі (1490—1494)
* Мікалай Тэнчынскі (1494—1496)
* Пётр Мышкоўскі (1497—1501)
* Станіслаў Кміта (1501—1507)
* Ян Адрованж (1507—1511)
* Мікалай Пілецкі (1512—1527)
* Ян Тэнчынскі (1528—1533)
* Ежы Крупскі (1533—1535)
* Станіслаў Адрованж (1535)
* Станіслаў Адрованж (1535—1537)
* Станіслаў Кміта (1537—1538)
* Мікалай Нішчыцкі (1538—1542)
* Мікалай Сяняўскі (1542—1554)
* Войцех Стажахоўскі (1554—1556)
* Ян Фірлей (1556—1561)
* Ян Баптыст Тэнчынскі (1562—1563)
* Анджэй Дэмбоўскі (1563—1571)
* Анджэй Тэнчынскі (1574—1581)
* Станіслаў Улодак (1581—1588)
* Павел Уханскі (1588—1590)
* Войцех Гіжыцкі (1591—1612)
* Кшыштаф Нішчыцкі (1613—1615)
* Адам Стадніцкі (1615—1619)
* Адам Прусіноўскі (1619)
* Рафал Ляшчынскі (1619—1636)
* Канстанцін Вішнявецкі (1636—1638)
* Якуб Сабескі (1638—1641)
* Кшыштаф Канецпольскі (1641—1660)
* Дымітр Ежы Вішнявецкі (1660—1678)
* Канстанцін Кшыштаф Вішнявецкі (1678—1686)
* Марак Матчынскі (1686—1689)
* Ян Казімір Замойскі (1689—1692)
* Адам Мікалай Сяняўскі (1692—1710)
* Аляксандр Міхал Лашч (1710—1720)
* Стэфан Патоцкі (1720—1726)
* Станіслаў Матэвуш Жавускі (1726—1728)
* Станіслаў Уладзіслаў Патоцкі (1729—1732)
* Антоні Міхал Патоцкі (1732—1763)
* Ігнацы Цэтнер (1763—1787)
* Міхал Ян Борх (1787—1791)
* Тэадор Патоцкі (1791—1795)
Дзераўнянскі сельсавет

**Дзераўня́нскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Стаўбцоўскага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок Дзераўная.

## Гісторыя 
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года як **Дзераўноўскі сельсавет** у складзе Івянецкага раёна Баранавіцкай вобласці БССР з цэнтрам у вёсцы Дзераўная. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Маладзечанскай вобласці. 27 сакавіка 1959 года скасаваны, тэрыторыя сельсавета разам з тэрыторыяй Мешыцкага сельсавета ўвайшла ў склад зноў створанага Хотаўскага сельсавета.

24 снежня 2011 года Хатаўскі сельсавет быў перайменаваны ў Дзераўнянскі, цэнтр перанесены ў вёску Дзераўная.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 2798 чалавек, з іх 63,6 % — палякі, 32,9 % — беларусы, 2,4 % — рускія; паводле перапісу 2019 года — 2269 чалавек.

## Склад 
У склад сельсавета ўваходзяць 17 населеных пунктаў:
* Агароднікі
* Барок
* Беламошша
* Беліца
* Дзераўная
* Дзяражнае
* Заброддзе
* Зарэчча
* Круговіны
* Лубень
* Ніўнае 
* Падляскоўе
* Скрошчына
* Хатава
* Хатоўка
* Школьны 
* Янкавічы 

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Івянецкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1959 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 2011 годзе
Нусдорфская плаціна і шлюз

**Нусдорфская плаціна і шлюз** () — гідратэхнічнае збудаванне, плаціна і шлюз у прыгарадзе Вены — Нусдорфе, у месцы, дзе ад ракі Дунай адыходзіць яе натуральны рукаў — Дунайскі канал даўжынёй 17,3 км. Збудаванні былі створаны на падставе закона, выданага рэйхсратам 18 ліпеня 1892 года, які прадугледжваў фінансаванне будаўніцтва гарадской чыгуначнай дарогі — Венскага штадтбана, пераўтварэння Дунайскага канала ў гандлёвы порт і зімовую гавань, рэгуляванне ракі Вена і будаўніцтва калектарных каналаў уздоўж гэтых дзвюх рэк. Да будаўніцтва плаціны і шлюза ў Нусдарфе Дунайскі канал да Першай сусветнай вайны быў абаронены ад плаваючага льда і ў значнай ступені таксама ад затаплення плаваючымі варотамі (даўжынёй 48,6 м, вышынёй 5,7 м і вагой 440 тон). Архітэктурны праект будаўніцтва плаціны і моста было даручана распрацаваць Ота Вагнеру, мастацкаму кіраўніку транспартнай камісіі. Ён спраектаваў над плацінай жалезны мост, увянчаны бронзавымі фігуламі львоў работы Рудольфа Вейра. Будаўніцтва плаціны пачалося ў жніўні 1894 года. Каменны мур быў завершаны ў 1897 годзе, а ў жніўні 1898 года былі зманціраваны стальныя канструкцыі. Паводле планаў Ота Вагнера побач з Нусдорфскай плацінай і жалезным мостам над ёй таксама створаны будынак адміністрацыі. Першае выпрабаванне плаціны адбылося падчас паводкі 1899 года, калі яна папярэдзіла затапленне часткі Вены паблізу ад Дунайскага канала. У 1899—1911 гадах праводзіліся работы па добраўпарадкаванні сцен канала і работы звязаныя з паглыбленнем дна канала. Пасля Другой сусветнай вайны былі зняты плавучыя вароты і ліквідаваны наступствы разбурэнняў, нанесеных падчас вайны. У 1964—1970 гадах аднаўляюцца шлюзы ў Нусдорфе. У 1971—1978 праводзіліся работы па аднаўленню рэчышча канала. Дакладна невядома, чаму шлюз пабудаваны па праекту Ота Вагнера, перажыўшы другую сусветную вайну, быў перабудаваны ў перыяд паміж 1964—1966 гадамі. Верагодна, шлюз быў занадта маленькім для сучасных суднаў і яго тэхнічныя асаблівасці мелі патрэбу ў абнаўленні.

25 лістапада 1966 года было абвешчана, што гарадскі савет афіцыйна адкрыў цалкам механізаваны шлюз. Даўжыня шлюзавай камеры складае 85 метраў і 15 метраў ў шырыню, у той жа час, як канал мае шырыню 20 метраў.

У 2004—2005 гадах пад вадазлівам плаціны была пабудавана Нусдорфская электрастанцыя, але гэта не паўплывала на знешні выгляд плаціны. За год 12 яе турбін вырабляюць каля 28 110 000 кв/г электраэнэргіі, што забяспечвае патрэбы прыкладна 10 000 хатніх гаспадарак. Вясной 2017 года, для міграцыі рыбы было адчынена рыбапрапускное збудаванне даўжынёй 322 м, праз якое рыба можа пераадолець розніцу вышынь у 3,6 м.

## Галерэя 

File:Schleuse_Nussdorf2.jpg |Шлюзавая камера. 2010.
File:Brigittenau (Wien) - Nussdorfer Wehr, Verwaltungsgebäude (1).JPG|Будынак адміністрацыі.
File:Loewe,_Schemerlbrücke.jpg |Скульптура льва Рудольфа Вайра на мосце Ота Вагнера
File:S_325_Abb_326_Das_Wehr_in_Nußdorf_während_des_Hochwassers_1899.jpg|Спуск вады падчас паводкі 1899 года
File:Wien - Nußdorfer Schleuse.JPG |Шлюзы на Дунайскім канале. 2010.

## Спасылкі 
* Нусдорфская плаціна

Катэгорыя:Масты Аўстрыі
Катэгорыя:Транспарт у Вене
Катэгорыя:Гідратэхнічныя збудаванні
Абдэль Фатах аль-Бурхан

**Абдэль Фатах аль-Бурхан** (; ) — суданскі дзяржаўны, палітычны і ваенны дзеяч. З 25 кастрычніка 2021 з’яўляецца кіраўніком дзяржавы.

## Біяграфія 
Аль-Бурхан вучыўся ў суданскім ваенным вучылішчы. Пазней таксама праходзіў навучанне за мяжой — у Егіпце і Іарданіі.

Кіраваў суданскім кантынгентам у Емене, у рамках аперацыі кааліцыі, якую ўзначальвае Саудаўская Аравія супраць паўстанцаў-хусітаў. Быў начальнікам штаба сухапутных войскаў, з лютага 2019 года — галоўны інспектар Узброеных Сіл. Стаяў за пераваротам 2019 года і арыштам прэзідэнта аль-Башыра.

21 жніўня 2019 года аль-Бурхан прынёс прысягу перад кіраўніком Вярхоўнага суда краіны, уступіўшы на пасаду старшыні Суверэннага савета Судана, пагадненне аб стварэнні якога было падпісана з апазіцыяй 17 жніўня.

25 кастрычніка 2021 года, пасля чарговага ваеннага перавароту, узяў усю паўнату ўлады, адхіліўшы з урада прадстаўнікоў грамадзянскіх.

Катэгорыя:Прэзідэнты Судана
Катэгорыя:Палітыкі XXI стагоддзя
Катэгорыя:Вікіпедыя:Біяграфіі сучаснікаў
Катэгорыя:Ваенныя Судана
Катэгорыя:Постаці трэцяй грамадзянскай вайны ў Судане
Тонга (значэнні)

**Тонга** — шматзначны тэрмін.

* Тонга — астраўная краіна ў паўднёвай частцы Ціхага акіяна.
* Тонга — афрыканскі народ.
* Тонга — глыбакаводны жолаб ў Ціхім акіяне.
Волменскі сельсавет

**Во́лменскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Дзяржынскага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2010 г. вёска) Волма.

## Гісторыя 
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Івянецкага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Маладзечанскай вобласці. 27 сакавіка 1959 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Таўкачоўшчынскага сельсавета, у склад Падневіцкага сельсавета пералічана вёска Ратынцы. З 20 студзеня 1960 года ў складзе Мінскай вобласці. 17 красавіка 1962 года Івянецкі раён скасаваны, большая частка сельсавета з вёскай Волма перададзена ў склад Валожынскага раёна. 5 мая 1962 года ў склад сельсавета з Пральніцкага сельсавета перададзены населеныя пункты Баброўнікі, Галабурды, Макасічы, Ойцінава, Суднікі, Шэлеўшчына. З 25 снежня 1962 года сельсавет у складзе Стаўбцоўскага раёна, з 6 студзеня 1965 года ў складзе адноўленага Валожынскага раёна, з 12 жніўня 1970 года ў складзе Дзяржынскага раёна. 28 мая 2013 года сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Путчынскага сельсавета.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 659 чалавек, з іх 67,1 % — беларусы, 28,4 % — палякі, 3,8 % — рускія.

## Склад 
18 сакавіка 2011 года скасавана вёска Зуёўка.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 18 населеных пунктаў: аграгарадок Волма, вёскі Антонаўшчына, Валмечка, Васілеўшчына, Жытнае, Загайна, Залатары, Лявонцы, Міхалеўшчына, Міхалова, Мянькі, Падзерычы, Рудзеўшчына, Свідоўшчына, Сурціны, Хімарады, Шчэпкі, Янкоўцы.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Дзяржынскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Івянецкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Валожынскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Стаўбцоўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2013 годзе
1790 год у гісторыі астраноміі

**1790** год быў адзначаны шэрагам падзей у астраноміі.

## Падзеі 
* 14 красавіка — частковае сонечнае зацьменне стала апошнім у серыі зацьменняў 106 сараса.

## Астранамічныя з’явы 
## Адкрытыя астранамічныя аб’екты 
## Нарадзіліся 
## Памерлі 
## Заўвагі 
## Крыніцы 
Астраномія
Катэгорыя:Гады ў астраноміі
Першая бітва за Эз-Завію

**Бітва за Эз-Завію** — адна з бітваў грамадзянскай вайны ў Лівіі ў лютым — сакавіку 2011 года за горад Эз-Завія.

Горад хутка трапіў у рукі паўстанцаў, якія аб’ядналіся з салдатамі-дэззртырамі. Эз-Завія была тым цэнтрам паўстання, які быў бліжэй за ўсё да Трыпалі. Яна стала асноўным напрамкам для ўдару войскаў Кадафі. Горад быў абложаны і рэгулярна падвяргаўся нападам прыхільнікаў урада супраць паўстанцаў, якія акапаліся ў цэнтры. Апошні штурм доўжыўся тыдзень і ўзначаліла яго Брыгада Хаміса, найбольш падрыхтаваная баявая адзінка лівійскай арміі. Паўстанне ў горадзе ў рэшце рэшт было задушана, і армія Кадафі ўсталявала поўны кантроль над горадам, пачаўшы пошук падазраваных у сувязях з паўстанцамі.

Нароўні з бітвай за Місурату, першая бітва за Эз-Завію была адной з самых крывавых сутыкненняў лівійскіх грамадзянскай вайны.

Катэгорыя:Бітвы паводле алфавіта
Катэгорыя:Бітвы грамадзянскай вайны ў Лівіі
Катэгорыя:Люты 2011 года
Катэгорыя:Канфлікты 2011 года
Катэгорыя:2011 год у Лівіі
Катэгорыя:Сакавік 2011 года
Нарвская ратуша

**На́рвская ра́туша** ()&nbsp;— будынак ратушы у эстонскім горадзе Нарве,гісторыка-архітэктурны помнік стылю барока. Падчас II сусветнай вайны была зруйнавана, пасля вайны (у пачатку 1960-х) адноўлена. 

## Апісанне 
У архітэктурным плане Нарвская ратуша ўяўляла сабой трохпавярховы каменны, выкананую з плітняка, з высокім цокальным паверхам, двума паверхамі з тасканскай пілястрымі і трэцім полуэтажу над калонамі.

Цэнтр фасаду не меў пілястраў, трохкутны франтон з гадзіннікам служыў як бы працягам і завяршэннем пляскатай сцяны. Грэбень з вострым даху быў упрыгожаны башткою з двума галерэямі. Шпіль башты вянчаў каваны флюгер у выглядзе жураўля, які абапіраецца на яблык (праца майстра Грабена). Да галоўнага ўваходу вялі падвойныя лесвіцы з ажурнымі рашоткамі. Малюнак рашотак утрымліваў элементы нарвскага герба (рыбы, меч і ядра). Сам уваход у ратушу ўпрыгожваў партал, выраблены, верагодна, Н. Мілліхам. Ён уключаў у сябе герб гарадоў, апраўленым пальмавымі лісцем і тры алегарычныя фігуры, што сімвалізуюць тры галоўныя прынцыпу, згодна з якімі павінны прымацца рашэнні ў ратушы: *Справядлівасць, Мудрасць* і *Умеранасць*.

У інтэр'еры нарвскай ратушы на першым паверсе знаходзіўся вялікі хол, перакрыты размаляванымі кроквамі. Па абодвух баках размяшчаліся шэрагі пакояў. Лесвіца на заднім плане вестыбюля вялі на другі паверх, дзе знаходзілася вялікая зала пасяджэнняў магістрату (пазней думы). У паўночнай частцы другога паверха знаходзілася пакой суду вышэйшай інстанцыі, канцылярыя і зала чаканняў, у паўднёвым самым крыле&nbsp;— адпаведна памяшканне суда ніжэйшай інстанцыі і гандлёвая палата. У цокальным паверсе размяшчалася палата мер і вагі, турма і падсобныя памяшканні.

## Гісторыя 
|thumb]]
Нарвскую ратушу пабудавалі па ініцыятыве шведскага каралеўскага двара. За аснову быў узяты праект Г. Тейфеля. Спачатку праект задумваўся ў стылі барока, але пры зацвярджэнні канчатковага праекта ў Стакгольме былі ўнесеныя пэўныя змены, якія надавалі будынку рыс так званага *галандскага класіцызму*.

Будаўнічыя работы па ўзвядзенню ратушы ў Нарве былі пачатыя 1668 года пад кіраўніцтвам Захарыяса Хоффмана-малодшага і Юргена Бішоффа, завершаны&nbsp;— за тры гады (1671).

Падчас Другой сусветнай вайны 1944 года будынак нарвскай ратушы было зруйнавана савецкай авіяцыяй, як і астатнія барочнага цэнтра горада Нарвы.

Ужо ў Эстонскай ССР у 1960—63 гадах нарвскую ратушу аднавілі. Былі адрэстаўраваны фасады і партал, вонкавыя сходы з ажурнымі гратаванням, размаляванай столь вестыбюля, парадныя сходы, барочны шалом ратушовай вежы.

## Галерэя 

Файл:Narva Town Hall Back view.jpg|Нарвская ратуша, выгляд з тыльнага боку.
Файл:The tower of Narva Town Hall.jpg|Башта з флюгерам
Файл:Narva Town Hall lobby.jpg|Вестыбюль
Файл:Portal of Narva Town Hall.jpg|Аздабленне партала

## Літаратура 
* *Коченовский О.* Нарва. Градостроительное развитие и архитектура. 
* *Кривошеев Е., Михайлов К.* Нарва. Путеводитель. 
* *Нарва. Культурно-исторический справочник*. (калектыў аўтараў). 

## Спасылкі 
* Нарвскі музей , , 

Катэгорыя:Нарва
Катэгорыя:Ратушы Эстоніі
Катэгорыя:Збудаванні Эстоніі ў стылі барока
Катлавіна Макарава

**Катлаві́на Мака́рава** — падводная катлавіна ў цэнтральнай частцы Паўночнага Ледавітага акіяна, паміж хрыбтом Ламаносава і падняццем Альфа (хрыбтом Мендзялеева).

Пераважаючыя глыбіні катлавіны каля 3000 м. Найбольшая глыбіня 3940 м. Дно катлавіны высцілае іл. Адгор’е хрыбта Ламаносава аддзяляе катлавіну Макарава ад катлавіны Падводнікаў.
 да Паўночнага полюса]]
Названая ў гонар рускага флатаводца, палярнага даследчыка, акіянографа і вынаходніка віцэ-адмірала С. В. Макарава.

## Літаратура 
*  — С. 528.
* 

Катэгорыя:Падводныя катлавіны Паўночнага Ледавітага акіяна
Катэгорыя:Аб’екты, названыя ў гонар людзей
Рахіль Эфраімаўна Мазо

**Рахіль Эфраімаўна Мазо́** (,  — , ) — вучоны, урач-педыятр, доктар медыцынскіх навук (1965), прафесар (1966).

## Біяграфія 
Нарадзілася ў горадзе Барысаў (сучасны раённы цэнтр у Мінскай вобласці Беларусі). У 1931 годзе скончыла педагагічны факультэт Маскоўскага ўніверсітэта. Працавала ў Мінску, у Інстытуце аховы мацярынства і дзяцінства. Не пакідаючы працу паступіла на лячэбны факультэт Мінскага медыцынскага інстытута, які скончыла ў 1940 годзе. З пачаткам Вялікай Айчыннай вайны эвакуіравалася ў Саратаў дзе спачатку працавала ўчастковым педыятрам, потым урачом, начальнікам аддзялення эвакашпіталя ў горадзе Уфа, у 1943—1944 гг. — урачом у вайсковай частцы. Пасля вызвалення ад захопнікаў вярнулася ў Мінск і да 1946 года працавала ардынатарам, загадчыкам дзіцячага аддзялення 1-й гарадской клінічнай бальніцы. У 1946 годзе паступіла ў аспірантуру пры Акадэміі навук БССР, якую скончыла ў 1949 годзе. Працавала на кафедры педыятрыі Беларускага інстытута ўдасканалення ўрачоў асістэнтам, з 1956 г. — дацэнт, з 1966 г. — прафесар, у 1969—1980 гг. — загадчык кафедры.

Памерла Р. Э. Мазо 5 студзеня 2000 г. пахавана на Усходніх (Маскоўскіх могілках) Мінска.

## Навуковая і грамадская дзейнасць 
Р. Э. Мазо з’яўляецца заснавальнікам дзіцячай кардыялогіі ў Беларусі, аўтарам больш за 60 навуковых прац, у тым ліку 4 манаграфій. У 1964 годзе ёй прысуджана навуковая ступень доктара медыцынскіх навук за навуковы даклад па манаграфіі «Инструментальные методы исследования в педиатрии». Была членам праўлення Усесаюзнага таварыства рэўматолагаў, Беларускага навуковага таварыства дзіцячых ўрачоў, старшынёй метадычнай камісіі Беларускага інстытута ўдасканалення ўрачоў.

Сярод апублікаваных прац:
* Инструментальные методы исследования сердца в педиатрии. — Мн.: Наука и техника, 1964.
* Пособие по педиатрии для врачей. — Мн., 1969. (разам з І. Н. Усавым)
* Пневмония у детей раннего возраста. — Мн., 1977.
* Справочник педиатра-кардиоревматолога: справочное издание / Ред. Р. Э. Мазо. — Минск : Наука и техника, 1982. — 343 с. — Библиогр.: с. 331—335. — Предм. указ.: с. 336—339.

## Узнагароды і прэміі 
* 3 баявыя медалі
* медаль «За доблесную працу»
* Дзяржаўная прэмія БССР

## Літаратура 
*  — С. 510.

## Спасылкі 
* Мазо Рахиль Эфраимовна  // Беларуская медыцынская акадэмія паслядыпломнай адукацыі
* 5 выдающихся историй учёных-медиков  // Беларускі дзяржаўны медыцынскі ўніверсітэт
* Мазо из города Борисова // Газета «Берега» 

Катэгорыя:Выкладчыкі Беларускай медыцынскай акадэміі паслядыпломнай адукацыі
Катэгорыя:Педыятры СССР
Катэгорыя:Педыятры Беларусі
Катэгорыя:Кардыёлагі Беларусі
Катэгорыя:Медыкі Вялікай Айчыннай вайны
Заямнаўскі сельсавет

**Зая́мнаўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Стаўбцоўскага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2008 г. вёска) Заямнае.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года як **Ячонскі сельсавет** у складзе Стаўбцоўскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. Цэнтр — вёска Ячонка. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Мінскай вобласці. 8 чэрвеня 1963 года ў склад Засульскага сельсавета перададзены 2 населеныя пункты (Наваполле і Ячонка), а ў склад сельсавета з Слабадскога сельсавета перададзены 3 населеныя пункты (Акінчыцы, Арцюхі і Задвор’е), цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Заямнае, сельсавет перайменаваны ў Заямнаўскі. У сакавіку 1977 года ў склад горада Стоўбцы ўключана вёска Акінчыцы. 30 кастрычніка 2009 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Слабадскога сельсавета (5 населеных пунктаў: Атцэда, Баханы, Кучкуны, Слабада, Яблонаўка).

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (6 населеных пунктаў) — 2304 чалавекі, з іх 90,4 % — беларусы, 4,5 % — рускія, 4,3 % — палякі; паводле перапісу 2019 года (11 населеных пунктаў) — 2829 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Ператоцкі сельсавет

**Перато́цкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Стаўбцоўскага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — вёска Ператокі.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Стаўбцоўскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Мінскай вобласці. 4 студзеня 1964 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Новасвержанскага (3 населеныя пункты: Дразды, Ператокі і Стары Свержань) і Залужскага (7 населеных пунктаў: Віскачы, Градкі, Ініца, Касцюкі, Слабодка, Суднікі і Цвіркі) сельсаветаў.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 10 населеных пунктаў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Стаўбцоўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1964 годзе
Сутыкненні ў Бені-Валідзе (2012)

**Сутыкненні ў Бені-Валідзе** — баявыя сутыкненні ў лівійскім Бені-Валідзе ў 2012 годзе.

## Ход падзей 
Сутыкненні пачаліся 23 студзеня 2012 года ў сувязі з інцыдэнтам у Бені-Валідзе, калі байцы міліцыі «Брыгада 28 мая» хацелі арыштаваць мясцовых жыхароў пры нявысветленых абставінах. Байцы брыгады і яе штаб былі атакаваны мясцовымі апалчэнцамі, якія затым узялі на кантроль горад. Міністр замежных спраў Вялікабрытаніі таксама тлумачыў, што гэта не напад прыхільнікаў Кадафі на сілы НПС, а наступства спрэчак паміж племяннымі лідарамі і новай уладай.

Лівійскі ўрад пасля правёў перамовы, каб аднавіць нармальныя адносіны з саветам Бені-Валіда, але пры гэтым захоўваў ваенную прысутнасць побач з горадам. Але так як перамовы ні да чаго не прывялі, у кастрычніку ўрад адправіў больш войск, каб паўторна ўзброена ўзяць кантроль над горадам. Інтэнсіўны абстрэл Бені-Валіда пачаўся 18 кастрычніка, ужо наступным днём сілы ПНС цалкам занялі горад.

Катэгорыя:Грамадзянская вайна ў Лівіі
Катэгорыя:Канфлікты 2012 года
Катэгорыя:2012 год у Лівіі
Катэгорыя:Студзень 2012 года
Іванычы

**Іванычы** () — пасёлак гарадскога тыпу у Валынскай вобласці Украіны, цэнтр Іванычаўскага раёна.

## Гісторыя 
Першыя пісьмовыя згадкі пра паселішча адносяцца да 1545 г. У той час гэта была вёска ў Вялікім княстве Літоўскім. Пасля Люблінскай уніі 1569 г. Іванычы ўвайшлі ў склад Польшчы.

Згодна з рэестрам 1629 г., у той час у вёсцы знаходзілася 68 дамоў. Пасля трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 г. Іванычы ўвайшлі ў склад Расійскай імперыі.

У 1899 г. у вёсцы была адкрыта першая царкоўна-парафіяльная школа, якую ў 1911 г. наведвалі 36 вучняў. Падчас Першай сусветнай вайны Іванычы былі захопленыя аўстра-венгерскімі войскамі, якія знаходзіліся там да канца 1918 г. А ў пачатку 1919 г. Іванычы зноў аказваюцца пад уладай Польшчы.

Апошнія прыватныя ўладальнікі Іванычаў - шляхціцы Верацкія. Апошні граф А.С. Верацкі (1857-1922 гг.) быў нашчадкам рыцараў-крыжакоў, да пачатку 1919 г. сам вёў адміністрацыйнае кіраванне вёскай.

20 верасня 1939 г. вёска, як і ўся Заходняя Украіна, уваходзіць у склад СССР. У 1940 г. у Іванычах пачаў працаваць сельскі савет народных дэпутатаў працоўных. У час Другой сусветнай вайны з 22 чэрвеня 1941 г. па 20 ліпеня 1944 г. Іванычы знаходзіліся пад нямецкай акупацыяй.

У пасляваенны час у раёне моцна вырасла мясцовая прамысловасць і сельская гаспадарка. 10 сакавіка 1945 г. тут пачалося выданне раённай газеты. У студзені 1989 г. колькасць насельніцтва складала 7031 чалавек. У маі 1995 г. Кабінет міністраў Украіны зацвердзіў рашэнне аб прыватызацыі мясцовых райсельгастэхнікі, райсельгасхіміі і камбікормавага завода.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Валынскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты Іванычаўскага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1545 годзе
Дом па Вялікай Траецкай вуліцы, 46 (Гродна)

**Дом па Вялікай Траецкай вуліцы, 46** — будынак у гістарычным цэнтры Гродна. Помнік архітэктуры эклектыкі.

## Гісторыя 
У другой палове ХІХ стагоддзя на гэтым месцы стаяла аднапавярховая малітоўная школа «Шор Элехем». У 1885 годзе па горадзе адбыўся вялікі пажар, які знішчыў і драўляныя пабудовы вакол сінагогі. Улады не далі дазвол на аднаўленне школы, і пэўны час гэты ўчастак не значыўся ў спісе плацельшчыкаў кватэрнага падатку. У 1906 годзе пабудаваны двухпавярховы мураваны жылы дом, які належаў Хаіму Аляксандровічу.

Цяпер у будынку знаходзіцца Авіда (Авидо) светадыёднае асвятленне.

## Архітэктура 
Дом уяўляе сабой двухпавярховы неатынкаваны будынак з жоўтай цэглы, дэкаратыўная аздоба сканцэнтравана на парадным фасадзе. Карніз і дэкаратыўны міжпаверхавы пояс аздоблены сухарыкамі. Лучковыя перамычкі вокнаў з замкамі, падаконнымі цаглянымі ліштвамі.

Катэгорыя:1906 год у Гродне
Катэгорыя:Вялікая Траецкая вуліца (Гродна)
Катэгорыя:Збудаванні Гродна ў стылі эклектыкі
Ігар Міхайлавіч Казлоўскі

**Ігар Міхайлавіч Казлоўскі** (нар. 1956, г. Гродна) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў у 1960 годзе Брэсцкі інжынерна-будаўнічы інстытут (выкладчык  Латан). У 1983—1988 гадах намеснік галоўнага архітэктара г. Гродна па ландшафце; у 1988—1992 гадах архітэктар у гродзенскім філіяле інстытута «Белспецпраектрэстаўрацыя»; у 1992—2004 гадах працаваў у інстытуце «Гроднаграмадзянпраект»; з 2004 года галоўны архітэктар праектаў у ААТ «Гроднажылбуд».

Член Беларускага саюза архітэктараў з 1995 года.

## Узнагароды 
Лаўрэат прэміі Міністэрства архітэктуры і будаўніцтва Рэспублікі Беларусь імя У. А. Караля за праект комплекснага добраўпарадкавання гістарычнага цэнтра г. Навагрудка (1999) як лепшую працу ў галіне тэрытарыяльнага развіцця, горадабудаўніцтва і архітэктуры.

## Творчасць 
 ў г. Масты]]
 ў Скідзелі]]
 ў мікрараёне Дзевятоўка]]

Асноўныя працы: рэгенерацыя гістарычнага цэнтра г. Гродна; комплекснае добраўпарадкаванне гістарычнага цэнтра г. Навагрудка; рэканструкцыя і добраўпарадкаванне цэнтра г. Смаргонь да 500-годдзя горада; комплексная рэканструкцыя цэнтра г. п. Мір; касцёл Маці Божай Тройчы Цудоўнай ў г. Масты (у сааўтарстве з А. Штэнам); касцёл Святога Іосіфа Рамесніка ў г. Скідзель; касцёл в. Субачы Ваўкавыскага раёна; рэканструкцыя хрысцільні Свята-Пакроўскага сабора; група жылых і адміністрацыйных будынкаў па вул. В. Траецкая; рэканструкцыя будынка па вул. Дамініканская, 10, рэканструкцыя будынка па вул. Віленская, 1 пад адміністрацыйна-бытавое; мікрараён па вул. Вясенняй, адміністрацыйныя будынкі па вул. Пушкіна № 8, 9  — усе ў Гродне.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Гродна
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Скідзеля
Катэгорыя:Архітэктары Навагрудка
Катэгорыя:Архітэктары Мастоў
Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Колкы

Назву **Колкы** маюць:

## Населеныя пункты 
### Украіна 
* Колкы — пасёлак гарадскога тыпу ў Манэвыцкім раёне Валынскай вобласці.
* Колкы — вёска ў Чудніўскім раёне Жытомірскай вобласці.
* Колкы — вёска ў Дубровыцкім раёне Ровенскай вобласці.
* Колкы — вёска ў Тэафіпальскім раёне Хмяльніцкай вобласці.

## Гл. таксама 
* Колкі
* Калкі
Аляксандр Адамавіч Штэн

**Аляксандр Адамавіч Штэн** (нар. , г. Гродна) — беларускі архітэктар. Член-карэспандэнт Беларускай акадэміі архітэктуры (2005).

## Біяграфія 
Паходзіць з яўрэйскай сям’і. Бацька Адам жыў у Гродне, у час Вялікай Айчыннай вайны патрапіў у палон, прайшоў праз лагеры. У 1952 годзе, калі сыну было тры гады, быў асуджаны па 58-м артыкуле. Адбываў пакаранне пад Кемерава. У 1956 рэабілітавалі, праз два гады ён з’ехаў у Аўстрыю, адтуль — у Ізраіль. З сынам сустэўся толькі праз 40 гадоў, у 1978 годзе Маскоўскі архітэктурны інстытут. У 1968—2002 гадах працаваў у інстытуце «Гроднаграмадзянпраект»; у 2002—2009 гадах ва УДКП «Праектнае бюро ўпраўлення архітэктуры і горадабудаўніцтва Гродзенскага гарвыканкама».

Член Беларускага саюза архітэктараў з 1986 года.

## Творчасць 
 ў мікрараёне Дзевятоўка]]
]]
 ў г. Масты]]
Асноўныя працы: раённы Дом культуры ў г. Шчучын (пабудаваны ў 1987; архітэктары А. Штэн (кіраўнік), Т. Макарэвіч, Б. Шмыга); банк у г. Шчучын (арх. А. Штэн, Э. Марцінчык, С. Мужэйка, Т. Чорная); Хрысціянскі дабрачынны цэнтр па вул. Шчорса (пабудаваны ў 1997; архітэктары А. Штэн (кіраўнік), Т. Чорная, С. Мужэйка); Касцёл Маці Божай Міласэрнасці па вул. Рэпіна (будуецца; 2001, архітэктары А. Штэн (кіраўнік), Т. Чорная); Касцёл Міласэрнасці Божай па вул. Кабяка (будуецца; 1999, архітэктары А. Штэн (кіраўнік), Т. Чорная); будынак грамадска-гандлёвага прызначэння па вул. К. Маркса (пабудаваны ў 2008, архітэктары А. Штэн (кіраўнік), Т. Чорная); добраўпарадкаванне поймы р. Гараднічанкі ад вул. Леніна да вул. Ажэшка; касцёл Найсвяцейшага Збавіцеля ў мікрараёне Дзевятоўка (2000-я, арх. А. Штэн, І. Казлоўскі, Т. Чорная) — усе ў Гродне; касцёл Маці Божай Тройчы Цудоўнай ў г. Масты (сааўтар І. Казлоўскі); касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі ў мікрараёне «Індустрыяльны» г. Ліды.

## Узнагароды 
Узнагароджаны медалём Беларускага саюза архітэктараў «За адданасць архітэктуры і творчыя дасягненні» (2005).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Члены-карэспандэнты Беларускай акадэміі архітэктуры
Катэгорыя:Архітэктары Гродна
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Шчучына
Катэгорыя:Архітэктары Мастоў
Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Мядзвядскі сельсавет

**Мядзвя́дскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Мірскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Вялікая Мядзвядка.

Утвораны 17 лістапада 1948 года ў складзе Мірскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР шляхам разбуйнення Жухавіцкага сельсавета, у склад сельсавета ўвайшлі вёскі Вялікая Мядзвядка, Малая Мядзвядка, Хлюпічы, пасёлкі Берасцянка, Дунчыцы, Самотны, Светлікі і Хамічы.

З 8 студзеня 1954 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Жухавіцкага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / С.Д. Гриневич и др. — Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 2: (1944―1980 гг.).

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Мірскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1948 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Дубышчэ (Луцкі раён)

**Дубышчэ** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Ражышчэнскім раёне Валынскай вобласці Украіны.

## Гісторыя 
Згадваецца ўпершыню 8 снежня 1322 г. у грамаце князя Любарта Гедымінавіча. Падчас Першай сусветнай вайны з 1915 г. сяло знаходзілася ў аўстрыйскай акупацыі. На пяты дзень Брусілаўскага прарыву 26 мая (8 чэрвеня) 1916 г. правая калона 125-й дывізіі 39-га корпуса рускай арміі пасля баёў у Чаўніцы перайшла ў наступ на Дубышчэ.

## Прырода 
На паўднёвы ўсход ад мястэчка размешчаны лясны заказнік "Ліскы" - лясны заказнік мясцовага значэння. Плошча заказніка 127 га. Ахоўны статус нададзены ў 1995 г. Знаходзіцца ў падпарадкаванні дзяржаўнага прадпрыемства "Ківерцаўскі лясгас". Статус прадастаўлены для захавання ляснога масіва з каштоўнымі высокабанітэтнымі насаджэннямі дуба, ясеня, хвоі.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Валынскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты Ражышчанскага раёна
Колкы (Валынская вобласць)

**Колкы** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Манэвыцкім раёне Валынскай вобласці Украіны на рацэ Стыр.

## Гісторыя 
Перад з’яўленнем назвы «Колкы» паселішча называлася «Раманіў» — у гонар князя Рамана Мсціславіча. Недалёка ад мястэчка быў размешчаны ягоны замак, які не захаваўся да нашых дзён.

Адно з першых згадванняў пра паселішча знаходзіцца ў фундушавым запісу князя луцкага і ўладзімірскага Любарта пад 1322 г. Такім чынам, гэта адзін з старадаўнейшых населеных пунктаў Валыні, на што паказваюць рэшткі старажытнага гарадзішча X—XII ст. і пісьмовыя згадкі.

Даследаванні археолагаў выявілі тут старое раннесярэднявечнае гарадзішча над ракой Стыр, якое было невядома кім знішчана. У наваколлі мястэчка быў у пачатку ХХ ст. курган, які зваўся «Чорная магіла». У мястэчку ў канцы ХІХ ст. існавала некалькі легенд аб разбурэнні старога горада і аб станаўленні новага.

З гістарычных і археалагічных крыніц вядома, што, верагодна, год пабудовы новага ўмацавання — 1197 г. — выпадае на часы княжання ўнука Уладзіміра Манамаха — Рамана Мсціслававіча, які пачаў сваё княжанне ў Ноўгарадзе. Пасля смерці бацькі на правах старэйшага сына вярнуўся на Валынь і заняў уладзімірскі прастол. У 1198 г. пасля смерці бяздзетнага галіцкага князя, адолеўшы мясцовую баярскую апазіцыю, ён аб’яднаў Валынь з Галіцкім княствам. Пра існаванне старажытнага Раманава замка сцвярджае яшчэ вядомы ўкраінскі вучоны В. Б. Антановіч. Храналагічныя рамкі існавання княжацкага Раманавага замка можна вызначыць межамі канца XII ст. і першай паловай XVI ст., калі ў пісьмовых дакументах стала з’яўляцца назва «Колкы». Легенды і паданні, звязаныя з паходжаннем гэтай назвы, запісаў польскі пісьменнік і даследчык Ю. Крашэўскі ў працы «Валынь, Палессе, Літва».

У Апісанні Луцкага, Уладзімірскага і Крэменецкага замкаў ад 1545 г. сказана, што ўжо ў тыя часы "ў Колках было восем двароў, а ў кожным двары па некалькі сем’яў. У апісанні Луцкага замка 1545 г. чытаем: «сяло Колак, у тым сяле двароў восем і агароднік», « …а ў Колку, кажуць, здаўна было дванаццаць жэрэмянь (бабровых хадоў)». Гаворка ідзе відавочна, пра Колк, які ў дакуменце 1604 г. называецца Стараселлем і мяжуе з сучаснымі Колкамі. Апошняе паводле падання, атрымала такую назву пасля страшнага пажару, які «толькі калы дзе-не-дзе ў платах пакінуў». У 16-17 ст. было гэта мястэчка багатае і жвавае, у якім насельніцтва ўсяго Палесся купляла соль, якую людзі прывозілі з «жуп рускіх» (у Галіччыне). Мястэчка падпарадкоўвалася Луцкаму замку.

У 1545 г. мястэчка атрымала магдэбургскае права.

У 1943 г. пасёлак стаў цэнтрам так званай «Колкаўскай Рэспублікі» — вызваленага ад нямецкіх акупантаў раёна, кантраляванага Украінскай паўстанцкай арміяй (УПА).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Валынскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты Манэвыцкага раёна
Старынскі сельсавет (Стаўбцоўскі раён)

**Стары́нскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Стаўбцоўскага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — вёска Старына.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Стаўбцоўскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Мінскай вобласці. 4 студзеня 1964 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Шашкоўскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Стаўбцоўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1964 годзе