open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Іншушынак

**Іншушынак** () — бог замагільнага свету і права ў старажытным Эламе. Адзін з вярхоўных багоў эламскай міфалогіі.

## Функцыі 
У пахавальных тэкстах, знойдзеных у Сузах, Іншушынак узгадваецца як справядлівы суддзя памерлых. Яго імем кляліся пры заключэнні кантрактаў паміж жывымі. Парушальнік кантракта караўся ад імя Іншушынака.

## Культ 
Імя Іншушынака ўпершыню сустракаецца ў канцы 3 тысячагоддзя да н. э. у дагаворы паміж Эламам і акадскім валадаром Нарам-Суэнам. У далейшым Іншушынак часцяком узгадваўся як адзін з вярхоўных багоў на працягу ўсёй гісторыі Эламскай дзяржавы. Яго імя прымалася як частка імёнаў валадароў, ім кляліся, да яго звярталіся ў малітвах. Прадстаўнікі эламскай дынастыі Шутрукідаў, што кіравалі ў канцы 2 тысячагоддзя да н. э., называлі свае землі краінай, любімай Іншушынакам.

Лічыцца, што культ Іншушынака быў непасрэдна звязаны з Сузамі, а сам ён разглядаўся ў якасці заступніка гэтага горада. Першыя звесткі пра будаўніцтва асобнага храма Іншушынака ў Сузах з’явіліся ў гады кіравання Шульгі. У 2 тысячагоддзі да н. э. у Сузах і Чога-Занбіль у яго гонар былі пабудаваны зікураты. Сімвалам гэтага бога была змяя, якая таксама сімвалізавала сакральную ўладу манархаў.

## Спасылкі 
* God on a serpent throne
* Neshat Madadi, Hassan Ali Pourmand and Seyyedeh Motahareh Mousavi. Mythical Motifs in the Furniture of Elamite Civilization
* Françoise Vallat. The Elamite Religion

Катэгорыя:Багі
Катэгорыя:Вярхоўныя багі
Катэгорыя:Багі смерці і замагільнага свету
Катэгорыя:Міфалогія Блізкага Усходу
Катэгорыя:Багі паводле алфавіта
Іван Лявіцкі

**Іван Лявіцкі**:
* Іван Іванавіч Лявіцкі — расійскі і беларускі архітэктар
* Іван Адамавіч Лявіцкі (нар. 1945) — доктар тэхнічных навук.
Нікаля дэ Лакост

**Нікаля́ дэ Буя́н дэ Лакост** () — французскі дыпламат.

## Біяграфія 
Сын французскага дыпламата Жана-Наэля дэ Лакоста (1934—2020). Ад уручэння даверчых лістоў Лукашэнку ўхіліўся. 17 кастрычніка 2021 года пасол пакінуў Беларусь па патрабаванні беларускага Міністэрства замежных спраў.

Катэгорыя:Дыпламаты Францыі
Пятраўскас

**Пятраўскас** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Рымвідас Пятраўскас (нар. 1972) — літоўскі гісторык; прафесар (2010), правадзейны член Акадэміі навук Літвы.
* Ёнас Пятраўскас (нар. 1979) — беларускі футбаліст і футбольны трэнер.
Ёнас Юозавіч Пятраўскас

**Ёнас Пятраўскас** (нар. , г. Мінск) — беларускі футбаліст і футбольны трэнер.

## Клубная кар’ера 
Выхаванец мінскай школы «Змена». Першы трэнер — Сяргей Уладзіміравіч Паляшчук.

Выступаў за клубы БАТЭ, «Дарыда» і «Мінск». Правёў адзін матч за моладзевую зборную Беларусі.

У кастрычніку 2012 года прызначаны старэйшым трэнерам, а напачатку 2015 года — галоўным трэнерам жаночай каманды «Мінска».

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Пятраускас Йонас Юозович 

Катэгорыя:Футбалісты Беларусі
Катэгорыя:Футбольныя трэнеры Беларусі
Катэгорыя:Ігракі ФК БАТЭ
Катэгорыя:Ігракі ФК Дарыда
Катэгорыя:Ігракі ФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Мінск-2
Катэгорыя:Ігракі ФК РШВСМ-Алімпія
Катэгорыя:Трэнеры ЖФК Мінск
Празямлянскі сельсавет

**Празямля́нскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Чашніцкага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2009 года вёска) Проземля.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года як **Цяпінскі сельсавет** у складзе Чашніцкага раёна Віцебскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Цяпіна. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Чашніцкім раёне БССР. З 21 чэрвеня 1935 года ў складзе Лепельскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. З 25 снежня 1962 года сельсавет у складзе Бешанковіцкага раёна. 6 верасня 1963 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Дварэцкага сельсавета. З 6 студзеня 1965 года ў складзе адноўленага Чашніцкага раёна. У 1965 годзе ў адміністрацыйнае падпарадкаванне Чашніцкага пассавета перададзены пасёлак Купніна. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Цяпінскага сельсавета 31 населены пункт. 30 студзеня 1976 года скасавана вёска Малінаўка. 22 красавіка 1980 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Проземля, сельсавет перайменаваны ў Празямлянскі. 16 кастрычніка 1989 года ў склад Пачаевіцкага сельсавета перададзены 2 населеныя пункты (вёскі Доўжыца і Руць), а ў склад сельсавета з Іванскага сельсавета перададзены 2 населеныя пункты (вёскі Зарэчная Слабада і Копцевічы). 8 красавіка 2004 года да сельсавета далучана частка скасаванага Пачаевіцкага сельсавета (2 населеныя пункты: вёскі Доўжыца і Руць).

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1968 чалавек, з іх 91,5 % — беларусы, 7,7 % — рускія, 0,4 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года — 1677 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Бешанковіцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Чога-Занбіль

**Чога-Занбіль** () — археалагічны помнік у іранскай правінцыі Хузестан на месцы старажытнага эламскага горада Дур-Унташ. Чога-Занбіль знакаміты зікуратам, узведзеным каля 1250 г. да н. э. 

## Гісторыя 
Горад Дур-Унташ быў заснаваны валадаром Унташ-Напірышам, які кіраваў паміж 1275 г. да н. э. і 1240 г. да н. э. на невысокім засушлівым плато адносна не далёка ад Суз, тагачаснай сталіцы Элама. Ён павінен быў стаць галоўным сакральным цэнтрам краіны. Плошча горада складала каля 1 км². Ён быў абаронены 3 мурамі. Знешні быў даўжынёй 4 км. Відавочна, большасць насельніцтва складалі жрацы і служкі храмаў. Для абрашэння быў прарыты канал, дзе ўзровень вады ўздымаўся з дапамогай гідратэхнічных збудаванняў і вадасховішчаў. Горад быў славуты сваімі садамі.

Найважнейшай часткай сакральнага комплекса Чога-Занбіль з'яўляўся зікурат, прысвечаны багам Іншушынаку і Напірышы. Першапачаткова ён меў 105,2 м у даўжыню і 53 м у шырыню, складаўся з 5 паверхаў. Наверсе быў узведзены храм. У нашы дні вышыня зікурата не перавышае 24,75 м. Мяркуецца, што пры Унташ-Напірышы ён быў удвая вышэй. Тым не меней, зікурат лічыцца добра захаваным, найбуйнейшым за межамі Месапатаміі.

У 646 г. да н. э. Дур-Унташ быў захоплены і зруйнаваны асірыйскім валадаром Ашурбаніпалам.

## Археалогія 
Чога-Занбіль быў адкрыты і ўпершыню даследаваны французскім археолагам Раманам Гіршманам у 1951 г. Ён праводзіў даследаванні да 1961 г. Чога-Занбіль застаецца другім па важнасці археалагічным аб'ектам старажытнага Элама пасля Сузаў.

## Ахова 
У 1970 г. Чога-Занбіль быў абвешчаны нацыянальным помнікам Ірана. У 1979 г. уключаны ў спіс сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.

## Спасылкі 
* 
* Сайт ЮНЕСКА
* Дур-Унташ (Чога-Занбіль)
* Зікурат Чога-Занбіль

Катэгорыя:Сусветная спадчына ў Іране
Катэгорыя:Элам
Катэгорыя:Хузестан
Катэгорыя:Археалагічныя аб’екты ў Іране
Катэгорыя:Азія бронзавага веку
Уладзімір Сяргеевіч Рэва

**Уладзімір Сяргеевіч Рэва** (нар. , г. Жмэрынка, Украіна) — украінскі футбаліст і футбольны трэнер.

## Клубная кар’ера 
Быў настаўнікам нацыянальнай зборнай Украіны. З лютым 2019 года па снежань быў галоўным трэнерам жаночай каманды футбольнага клуба «Мінск».

## Крыніцы 
Катэгорыя:Ігракі ФК Дняпро Чаркасы
Катэгорыя:Ігракі ФК Фрунзенец Сумы
Катэгорыя:Трэнеры жаночай зборнай Украіны па футболе
Катэгорыя:Трэнеры ФК Ніва Вінніца
Катэгорыя:Трэнеры ФК Ціраспаль
Катэгорыя:Трэнеры ФК Дынама Хмяльніцкі
Катэгорыя:Трэнеры ЖФК Мінск
Паўночная Каталонія

[міні|справа|180px|Размяшчэнне Паўночнай Каталоніі адносна [Каталонія|аўтаномнай супольнасці Каталонія (выдзелена светла-шэрым).]]
[міні|справа|180px|Месцазнаходжанне французскага дэпартамента [Усходнія Пірэнеі.]]
міні|справа|180px|Размяшчэнне Паўночнай Каталоніі адносна каталанамоўных краін (выдзелена шэрым).
**Паўночная Каталонія** або **Французская Каталонія** — частка Каталонскіх земляў, тэрыторыя распаўсюджвання каталонскай мовы і каталонскай культуры, аддадзеная Іспаніяй Францыі ў выніку падпісання Пірэнэйскага дагавора ў 1659 годзе ў абмен на адмову Францыі ад фармальнай абароны нядаўна створанай Каталонскай Рэспублікі. Тэрыторыя прыкладна адпавядае сённяшняму французскаму дэпартаменту Усходнія Пірэнеі, які гістарычна быў часткай Каталоніі з часоў Графства Барселона да эпoхі Арагонскай Кароны і Княства Каталоніі, пакуль не быў перададзены Францыі Іспаніяй.

У французскай мове выкарыстоўваецца эквівалентны тэрмін *Catalogne Nord*, хоць і радзей, чым больш палітычна нейтральны Русільён (катал.: Rosselló), нягледзячы на тое, што гэты апошні тэрмін геаграфічна і гістарычна недакладны, бо ігнаруе гістарычныя камаркі Валеспір (Vallespir), Канфлан (Conflent) і Сардання (Cerdanya). Тэрмін, які таксама выкарыстоўваецца ў наш час — Pays Catalan.
міні|Сучасная карта Паўночнай Каталоніі
[міні|Гара [Каніго]]
10 снежня 2007 года Генеральны савет Усходніх Пірэнеяў абвясціў каталонскую мову афіцыйнай разам з французскай праз «Хартыю ў падтрымку каталонскай мовы».

Найбуйнейшым горадам Паўночнай Каталоніі з’яўляецца Перпіньян.

Катэгорыя:Усходнія Пірэнеі
Катэгорыя:Ірэдэнтызм
Лухвіч

**Лухвіч** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Аляксандр Анатольевіч Лухвіч (нар. 1970) — беларускі футбаліст і футбольны трэнер.
* Аляксандр Аляксандравіч Лухвіч (1936—2015) — беларускі фізік. Доктар тэхнічных навук (1968), прафесар (1989).
Самахвалавіцкая сярэдняя школа

**Самахвалавіцкая сярэдняя школа** — дзяржаўная сярэдняя агульная ўстанова адукацыі ў агр. Самахвалавічы.

У школе маецца акрамя агульнай адукацыі праводзіцца музычнае і харэаграфічнае выхаванне, а гэтак жа маецца краязнаўчы музей і фальклорна-этнаграфічная выставачная экспазіцыя «Беларуская хатка».

Навучанне вядзецца на рускай мове.
## Гісторыя 
Да 1839 года прыходская школа пры грэка-каталіцкай царкве.
З 1839 па 1863 год праваслаўная царкоўна-прыходская школа, а з 1863 народнае вучылішча.

З 1921 года ўзгадваецца як сямігадовая працоўная школа, у тыя ж годы ў школе быў створаны музей, які не захаваўся. З 1930 Самахвалавіцкая сярэдняя школа. У 1953 годзе пабудаваны новы двухпавярховы будынак школы на месцы былога маётку, а ў 1960 годзе на базе школы створаны краязнаўчы музей. У 1974 годзе ля школы пастаўлен бюст Уладзіміра Амельянюка. У 1975 годзе абудаваны новы трохпавярховы корпус школы, а ў старым па сённяшні час месціца пачатковая школа.

У 2000 годзе рэарганізавана ў Самахвалавіцкую агульнаадукацыйную сярэднюю школу з агульнаэстэтычным ухілам. З 2008 года Самахвалавіцкая агульнаадукацыйная сярэдняя школа, з 2011 года Самахвалавіцкая сярэдняя школа.

## Вядомыя асобы 
### Вучні 
* Уладзімір Сцяпанавіч Амельянюк — адзін з арганізатараў і кіраўнікоў антыфашысцкага падполля ў Мінску.
* Наталля Валер’еўна Кухарчык — доктар біялагічных навук, дацэнт.
* Леанід Аляксандравіч Улашчанка — заслужаны артыст Рэспублікі Беларусь.
* Андрэй Германавіч Задорын — беларускі, нідэрландскі мастак.
* Ганна Міхайлаўна Дзмітрыева — кандыдат біялагічных навук.
* Таццяна Яўгенаўна Старасценка — кандыдат філалагічных навук (беларуская мова).

### Настаўнікі 
* Анатоль Паўлавіч Жытко — доктар гістарычных навук, прафесар. Працаваў настаўнікам гісторыі.

Катэгорыя:Школы Мінскага раёна
Катэгорыя:Самахвалавічы (аграгарадок)
Навапольскі дзяржаўны аграрна-эканамічны каледж

**Навапольскі дзяржаўны аграрна-эканамічны каледж** — сярэдняя спецыяльная навучальная ўстанова ў п. Новае Поле Мінскай вобласці Беларусі. Размешчаны па адрасе вул. Студэнцкая, 1.

## Гісторыя 
У 1946 годзе была арганізавана аднагадовая школа калгаснай птушкагадоўлі. З 1951 года Навапольская сельскагаспадарчая школа рыхтавала кадры пчаляроў і рахункаводаў.

Пастановай Савета Міністраў БССР 14 мая 1952 года № 638 на базе Навапольскай аднагадовай сельскагаспадарчай школы быў арганізаваны Навапольскі сельскагаспадарчы тэхнікум. З 1956 па 1975 гады ў тэхнікуме працавала завочнае аддзяленне. З 1973 па 1989 гады тэхнікум рыхтаваў спецыялістаў-тэхнікаў па механізацыі ўліку і вылічальных работ у сельскагаспадарчай вытворчасці.

З 1990 года ў тэхнікуме адкрылася дзённае аддзяленне «Правазнаўства», з 1997 года — завочнае. У 2002 годзе Навапольскі сельскагаспадарчы тэхнікум перайменаваны ва ўстанову адукацыі «Навапольскі дзяржаўны аграрна-эканамічны каледж».

З верасня 2004 года ў каледжы адкрыта завочнае аддзяленне па спецыяльнасці «Бухгалтарскі ўлік, аналіз і кантроль»

З верасня 2008 года вядзецца падрыхтоўка спецыялістаў для сельскагаспадарчых арганізацый Мінскай вобласці па спецыяльнасцях «Праграмнае забеспячэнне інфармацыйных тэхналогій» і «Дакументазнаўства і дакументацыйнае забеспячэнне кіравання». З 2018/2019 навучальнага года каледж рэалізуе праграму прафесійнай падрыхтоўкі ў рамках вучэбнага прадмета «Працоўнае навучанне» па прафесіі «Аператар электронна-вылічальных машын (персанальных электронна-вылічальных машын») 4-га разраду. У 2020 годзе ў каледжы распачата падрыхтоўка па спецыяльнасці «Арганізацыя гасцінічных паслуг».

## Дзейнасць 
Рыхтуе спецыялістаў па спецыяльнасцях: 
* Бухгалтарскі ўлік, аналіз і кантроль
* Праграмнае забеспячэнне інфармацыйных тэхналогій
* Дакументазнаўства і дакументацыйнае забеспячэнне кіравання
* Арганізацыя гасцінічных паслуг

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы Мінскага раёна
Катэгорыя:Каледжы Беларусі
Катэгорыя:Новае Поле (пасёлак)
Аляксандр Анатольевіч Лухвіч

**Аляксандр Анатольевіч Лухвіч** (нар. , г. Мінск) — беларускі футбаліст і футбольны трэнер.

## Клубная кар’ера 
У якасці гульца выступаў за беларускія і расійскія клубы, а таксама зборную Беларусі.

Трэнерскую кар’еру спачаў у 2007 годзе асістэнтам Аляксандра Хацкевіча ў мінскім «Дынама», з 2008 па 2011 адказваў у клубе за падрыхтоўку моладзі. У 2011 годзе ўзначальваў фарм-клуб мінчукоў «Дынама-2» у другой лізе, у 2012 — «Бярозу-2010» у першай. З 2015 па 2017 кіраваў дублем «Мінска», а ў сезоне-2018 быў галоўным трэнерам.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Беларусі
Катэгорыя:Футбольныя трэнеры Беларусі
Катэгорыя:Ігракі зборнай Беларусі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК КАМАЗ
Катэгорыя:Ігракі ФК Уралан Эліста
Катэгорыя:Ігракі ФК Тарпеда Масква
Катэгорыя:Ігракі ФК Дарыда
Катэгорыя:Трэнеры ФК Дынама-2 Мінск
Катэгорыя:Трэнеры ФК Бяроза-2010
Катэгорыя:Трэнеры ФК Мінск
Катэгорыя:Трэнеры ЖФК Мінск
Сеніцкая сярэдняя школа імя Янкі Купалы

**Сеніцкая сярэдняя школа імя Янкі Купалы** — дзяржаўная сярэдняя агульная ўстанова адукацыі ў агр. Сеніца.

Навучанне вядзецца на рускай мове.

## Гісторыя 
Царкоўна-прыходская школа ў в. Сеніца адкрылася ў 1864 годзе. У 1866 годзе яна была рэарганізавана ў 2-х класнае народнае вучылішча, будынак для якога пабудавалі на сродкі працоўных сялян. У вучылішчы, акрамя агульнаадукацыйных дысцыплін, выкладаліся асновы агародніцтва, аграноміі, жывёлагадоўлі. А ў 1889 годзе вучнем гэтай вучэльні стаў сямігадовы Янка Луцэвіч — будучы паэт Янка Купала, а яго настаўніцай — Алімпіяда Васільеўна Сонцава.

У пачатку 1920-х гадоў Сеніцкую школу (яна лічылася пачатковай) наведвалі дзеці з 16 навакольных вёсак. Дзякуючы намаганням А. В. Сонцавай у большасці вёсак адкрыліся пачатковыя школы. У 1923 годзе ў Сеніцкай школе працавалі 3 настаўнікі, а школа размяшчалася ў 2 будынках. Колькасць вучняў расла, таму ўжо ў 1941 годзе школа займала 3 будынкі.

У 1949 годзе Сеніцкая школа стала сямігадовай. У 1960 годзе пабудавалі новы будынак, разлічаны на 280 вучняў. З 1 верасня 1967 г. школа стала сярэдняй і вучылася ў ёй каля 400 вучняў.

12 ліпеня 1982 г. школе прысвоена імя Янкі Купалы і адкрыты літаратурны музей паэта. У 1988 годзе пабудаваны новы 3-х павярховы будынак школы.

## Вядомыя асобы 
### Вучні 
* Янка Купала — Народны паэт Беларусі.
* Станіслаў Пятровіч Шушкевіч — беларускі савецкі паэт, празаік.

## Кіраўнікі 
* А. І. Беразоўскі (? — 1941)
* Л. М. Лішай (1945—1949)
* І. С. Сычкоў (1949—1973)
* М. І. Дашкевіч (1973—1984)
* А. Ц. Кучараў (1984—2005)
* Т. Э. Марэцкая (2005—2016)
* К. А. Шыўрына (2016 — цяперашні час)

Катэгорыя:Сеніца
Катэгорыя:Школы Мінскага раёна
Школа № 1 (Копішча)

**Сярэдняя школа № 1 вёскі Копішча** — дзяржаўная сярэдняя агульная ўстанова адукацыі ў в. Копішча.

Навучанне вядзецца на рускай мове.

## Гісторыя 
Спраектавана ў 2017 годзе як «Школа Паветраплавальнікаў» у складзе жылога раёна Новая Баравая архітэктарамі Кацярынай Кавалёвай, Кірылам Скарыніным, Дзмітрыем Сергіенем з архітэктурнай студыі Level80 Architects у камандзе з Творчай майстэрняй архітэктара Штэймана Г. Р. і студыяй Zrobym architects. Тэматыка афармлення школы была натхнёная суседнім старым аэрадромам, на фасадах будынка па задумцы павінна была быць размешчана карту свету і партрэты асоб з гісторыі авіяцыі. Інтэр’еры архітэктары прапанавалі аформіць у духу аэравакзала.

З пункту гледжання аб’ёмна-планіровачнага рашэння, навучальны комплекс складаецца з двух навучальных карпусоў, злучаных фізкультурна-аздараўленчым комплексам. Натхнёныя дзіцячым садам з круглым дахам ад Tezuka architects, беларускія архітэктары спраектавалі для левага крыла закруглены эксплуатаваны дах, які мусіць стаць месцам адпачынку школьнікаў на перапынках.

Будаўніцтва школы пачалося ў 2018 годзе для жыхароў вёсак Капішча, Баравая, Дроздава, Валяр’янава і пасёлка Сонечны.

Школа адкрыта 1 верасня 2020 года.

## Кіраўнікі 
* Кацярына Алегаўна Шыўрына (з 2020)

## Спасылкі
*В Новой Боровой построят школу будущего: с выходом на крышу и амфитеатром в холле
*В Новой Боровой построили школу будущего
*С прозрачными классами и открытыми террасами: в Новой Боровой построили уникальную школу
*Чем удивляет новая школа в Копище под Минском, которая примет 1829 учеников
*Чудо-школа в «Новой Боровой» переполнена. О каких еще проблемах говорят родители?
*«Это уже не „Школа будущего“, а непонятно что». Чем недовольны родители, отдавшие детей в супершколу в «Новой Боровой»

Катэгорыя:Школы Мінскага раёна
Катэгорыя:Копішча
Крупіцкая сярэдняя школа

**Крупіцкая сярэдняя школа** — дзяржаўная сярэдняя агульная ўстанова адукацыі ў аграгарадку Крупіца. Навучанне вядзецца на беларускай мове.

## Гісторыя 
Народнае вучылішча ў Крупіцы было адкрыта ў 1863 годзе.

У 1920-х гадах народнае вучылішча было пераўтворана ў пачатковую школу. У 1931 годзе Крупіцкая пачатковая школа пераўтворана ў сямігодку — школу калгаснай моладзі. 1935—1936 гг. было скончана будаўніцтва новага школьнага комплексу. Ён знаходзіўся паміж в. Стаўбуновічы і в. Анопаль.

## Вядомыя асобы 
### Вучні 
* Антон Аляксандравіч Сямёнавіч — доктар філалагічных навук, прафесар.
* Віктар Канстанцінавіч Грыб — доктар тэхнічных навук, прафесар
* Уладзімір Іванавіч Карызна — беларускі паэт, перакладчык.
* Уладзімір Пятровіч Крук — кандыдат гістарычных навук
* Міхаіл Сяргеевіч Ламака — дырэктар ААТ «Рапс»

## Кіраўнікі 
* Іван Аляксандравіч Бабкоўскі (1931-?)
* Уладзімір Фёдаравіч Матрунчык (1945—1947)
* Аляксандр Майсеевіч Бардовіч (1947—1968)
* Ганна Адамаўна Грушэўская (1968—1986)
* Уладзімір Сяргеевіч Берташ (1986—2009)
* Святлана Барысаўна Сямашка (2009—2021)
* Яўген Міхайлавіч Сабураў (2021 — цяперашні час)

## Крыніцы 
Катэгорыя:Школы Мінскага раёна
Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з беларускай мовай навучання
Катэгорыя:Крупіца
Васіль Васілевіч Кушнір

**Васіль Васілевіч Кушнір** (нар. , г. Вязьма, Смаленская вобласць, Расія) — беларускі футбаліст і футбольны трэнер.

## Клубная кар’ера 
У 1990 годзе скончыў Мінскую вучылішча алімпійскага рэзерву № 1.

Выхаванец мінскага «Дынама». Выступаў у складзе каманды «Беларусь». Пазней выступаў за бабруйскі «Шыннік», «Дынама-93» (Мінск).

Два гады Кушнір правёў у Германіі, дзе гуляў за мясцовыя клубы найнізкіх дывізіёнаў. Потым ён вярнуўся ў Беларусь, дзе цягам трох гадоў быў адным з асноўных гульцоў «Славіі» з Мазыра.

Да 2011 года працаваў у слонімскім «Камунальніку». Потым стаў трэнерам жаночай каманды «Зоркая-БДУ». З пачатку 2013 года стаў галоўным трэнерам.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Беларусі
Катэгорыя:Футбольныя трэнеры Беларусі
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама-93 Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Белшына
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Табол Курган
Катэгорыя:Ігракі ФК Металург Ліпецк
Катэгорыя:Ігракі ФК Камунальнік Слонім
Катэгорыя:Ігракі ФК Спартак Ніжні Ноўгарад
Катэгорыя:Ігракі ФК Арсенал Тула
Катэгорыя:Ігракі ФК Славія Мазыр
Катэгорыя:Трэнеры ЖФК Зорка-БДУ
Пріорлайф

**СТАА «Пріорлайф»** — страхавая кампанія Беларусі, якая спецыялізуецца на Страхаванні жыцця і дадатковай пенсіі, мае адпаведную ліцэнзію ад Міністэрства фінансаў Рэспублікі Беларусь. З’яўляецца даччынай кампаніяй Пріорбанк ААТ — аднаго з найбуйнейшых камерцыйных банкаў Рэспублікі Беларусь, які з’яўляецца сябрам Raiffeisen Bank International. На сённяшні дзень з’яўляецца найстарэйшай страхавой кампаніяй Беларусі з цяпер дзейных, сутнасць якіх звязана са страхаваннем жыцця.

Паводле дадзеных за 2021 год сума ўнёскаў па дагавроах страхавання склала 81 841 745 беларускіх рублёў, што склала 38 % ад сумы ўнёскаў усіх страхавых кампаній дадзенага тыпу.

## Гісторыя 
УСП «Сёмая лінія», якая з’яўлялася папярэднікам СТАА «Пріорлайф», была адкрыта ў 12 красавіка 2001-га года і спачатку займалася карпарацыйным страхаваннем, звязаным са страхаваннем жыцця. У 2014-м годзе адбыўся масавы запуск праграм для фізічных асоб.

Спачатку СТАА «Пріорлайф» ужыццяўляў рэалізацыю сваіх страхавых прадуктаў самастойна, затым партнёрам кампаніі стаў матчынны Пріорбанк і некалькі страхавых брокераў. Пачынаюсы з 2020-га года было пачата супрацоўніцтва са шмат якімі яшчэ банкамі Беларусі, сярод якіх:

* Пріорбанк
* МТБанк
* Банк Дабрабыт (былы Банк "Масква-Мінск)
* Тэхнабанк
* Банк БелВЭБ
* ВТБ
* Беларускі народны банк
* Белінвестбанк

27 верасня 2021 года быў падпісаны Указ № 365 «Аб добраахвотным страхаванні дадатковай пенсіі», які павінен пакласці пачатак змяшанай сістэме пенсійнага страхавання ў Беларусі. Хоць, паводле ўказа, працаўнікі прадпрыемстваў змогуць збіраць на пенсію супольна з працадаўцам толькі праз дзяржаўную страхавую кампанію, грамадзяне па ранейшым могуць адкрываць асабістыя дагаворы страхавання ў тым ліку і ў Пріорлайф.

## Праграмы страхавання 
На сённяшні дзень СТАА «Пріорлайф» прапануе наступныя віды страхавання:

**Для юрыдычных асоб**
* Страхаванне жыцця
* Страхаванне дадатковай пенсіі
* Добраахвотнае медычнае страхаванне

**Для фізічных асоб**
* Страхаванне жыцця
* Страхаванне дадатковай пенсіі
* Дзіцячае страхаванне
* Страхаванне жыцця на выпадак смерці

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт СТАА Пріорлайф
* Афіцыйны тэлеграм канал

Катэгорыя:Страхавыя кампаніі Беларусі
Ёран Тэрборн

**Ёран Тэрборн** (нар. 23 верасня 1941, Кальмар, Швецыя) — шведскі сацыёлаг, член Акадэміі грамадскіх навук, прафесар сацыялогіі Кембрыджскага ўніверсітэта, адзін з найцытаванейшых сучасных сацыёлагаў-марксістаў.

## Біяграфія 
Скончыў Лундскі ўніверсітэт, дзе ў 1974 годзе атрымаў ступень доктара філасофіі.

Працаваў ва ўніверсітэтах Еўропы, Азіі, Афрыкі, Аўстраліі, Паўночнай і Паўднёвай Амерыкі. З 2006 года ўзначальваў кафедру сацыялогіі ў Кембрыджы, у 2010 годзе выйшаў на пенсію, але яшчэ выкладае модуль MPhil.

Жыве ў Юнгбіхольме на паўднёвым усходзе Швецыі.

## Дзейнасць 
Прыхільнік агульнай свабоды і роўнасці, антыімперыялістычных і эгалітарных грамадскіх рухаў

Працы апублікаваны мінімум на 24 мовах.

## Беларускія пераклады 
Паасобныя працы на беларускую пераклаў Сяргей Шупа.
* Еўропа сёння і заўтра: Еўрап. мадэрнасць і далейшасць: траекторыі еўрап. грамадстваў, 1945—2000 / Пер. с англ. С.Шупы. — Мн. : Цэнтр еўрап. досьледаў і культур. ініцыятываў «ЕўроФорум», Бел. фонд Сораса, 1997. — 567 с. — (Серыя «Адкрытае грамадства»)

## Бібліяграфія 
* 
* 
*  (Reprinted as Radical Thinkers Series, Verso (2008)
* (Reprinted as Verso Classic (1999)
* 
* 
* 
* 
*  Details.
* 
* 
*  

## Літаратура 
* Интервью с профессором Йораном Терборном  // Журнал социологии и социальной антропологии. 2013. № 1.

## Спасылкі 
* Кафедра сацыялогіі Кембрыджскага ўніверсітэта: Акадэмічны профіль Ёрана Тэрборна

Катэгорыя:Сацыёлагі Швецыі
Катэгорыя:Сацыёлагі Вялікабрытаніі
Наталля Сяргееўна Мінкіна

**Наталля Сяргееўна Мінкіна** (нар. ) — расійская футбалістка і футбольны трэнер.

## Клубная кар’ера 
Пасля сканчэння ігравой кар’еры працавала дзіцячым трэнерам у Растоўскай вобласці, потым — асістэнтам трэнера беларускага клуба «Зоркая-БДУ» (Мінск). У 2017—2018 гадах была галоўным трэнерам мінскага клуба, пад яе кіраўніцтвам каманда стала срэбным (2017) і бронзавым (2018) прызёрам чэмпіянату Беларусі, фіналістам нацыянальнага Кубка (2017) і ўладальнікам Суперкубка (2017).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Профіль на сайце womenfootball.ru
* Наталья Минкина: «Выложились на 100 %» 

Катэгорыя:Футбалісткі Расіі
Катэгорыя:Футбольныя трэнеры Расіі
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Лада Тальяці
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Энергетык-КМВ
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Спартак Масква
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Данчанка Азоў
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мардовачка Саранск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Энергія Варонеж
Катэгорыя:Ігракі ЖФК СКА-Растоў-на-Доне
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Алма-КТЖ
Катэгорыя:Трэнеры ЖФК Зорка-БДУ
Асацыяцыя самадапамогі Меха і Тулама

**Асацыяцыя самадапамогі Меха і Тулама** () — грамадскі рух народнасці арома ў Эфіопіі, які дзейнічаў у 1960-х гадах.
## Назва 
Арганізацыя названа ў гонар двух найбуйнешых аромскіх кланаў Меха і Тулама.

Меха жывуць на поўдзень ад Блакітнага Ніла ў паўночна-заходняй частцы рэгіёну Аромія. Невялікая група з іх пражывае ў Бенішангуль-Гумуз. У сваю чаргу Тулама прысутнічаюць у сталіцы Эфіопіі горадзе Адыс-Абеба і яго наваколлях. Традыцыйным заняткам абодвух кланаў з’яўляецца земляробства. Па веравызнанні адносяцца да Эфіопскай Праваслаўнай Царквы.

## Дзейнасць 
Асацыяцыя займалася прасоўваннем самаідэнтыфікацыі арома і забеспячэннем прадстаўнікоў народнасці базавай інфраструктурай, напрыклад школамі, медыцынскімі ўстановамі, дарогамі і водазабеспячэннем. Паколькі ў той час палітычныя партыі ў Эфіопіі былі забаронены, то арганізацыя частая брала на сябе іх функцыі. Рух залучаў у свае шэрагі арома як у гарадах, так і ў сельскай мясцовасці. Найбольш паспяховай асацыя была на поўдні Ароміі, у прыватнасці ў Арсі. На піку свайго развіцця Меха-Тулама налічвала да 300 000 членаў. У кіраўніцтва ўваходзілі адукаваныя арома (афіцэры, чыноўнікі, бізнесмены і рэлігійныя дзеячы.

У той час у арома існавала праблема, звязаная з сарамлівасцю ўласнай культуры і паходжання. З гэтым Меха-Тулама актыўна змагалася. Ля яе вытокаў стаялі аромскія нацыянальністы Мамо Мезэмер, Хайле Марыям Гемеда і Алему Кітэса.

У 1964-м да Меха-Тулама далучыўся Тадэсе Біру, былы генерал эфіопскай паліцыі і тэрытарыяльнай арміі, які стаў лідарам руху. Яго грамадскі імідж дапамог падняць статус асацыяцыі. Руху вельмі спатрэбіліся яго арганізацыйныя здольнасці і лідарскія якасці.

Манархічны рэжым Хайле Селасіе I апынуўся ўстрывожаны ростам папулярнасці Меха-Тулама. У 1966-м арома распачалі спробу ваеннага перавароту. Разам з тым у Ароміі пачалося ўзброенае паўстанне. У гэтых падзеях актыўны ўдзел прымалі члены арганізацыі. Разам з тым улады абвінавацілі Меха-Туламу ў тэракце ў кінатэатры Адыс-Абебы. У 1967 годзе ўрад краіны разагнаў арганізацыю. У 1968-м двое з лідараў руху, Мамо Мезэмер і Тадэс Біру, былі прысуджаны да смяротнага пакарання. Мамо пакаралі смерцю 28 лютага 1969. Тадэсу змянілі прысуд на пажыццёвае зняволенне.

Забарона арганізацыі шмат у чым абумовіла ўзнікненне ўзброенай групоўкі «Фронт вызвалення Арома».
## Гл. таксама 
* Канфлікт у Ароміі

Катэгорыя:Грамадскія арганізацыі
Катэгорыя:Арганізацыі Эфіопіі
Катэгорыя:Арганізацыі, заснаваныя ў 1963 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1967 годзе
Аарон Чэхановер

**Аарон Чэхановер** (; ) — ізраільскі біёлаг, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па хіміі (2004). Член НАН Ізраіля (2004), Амерыканскага філасофскага таварыства (2005) і Леапальдзіны (2016), замежны член НАН ЗША (2007), РАНА (2011) і Кітайскай АН. Прафесар Тэхніона. Лаўрэат Ласкераўскай прэміі (2000) і іншых узнагарод.

## Біяграфія і навуковая праца 
Бацькі Чэхановера, адвакат Іцхак Чэхановер і настаўніца англійскай мовы Блюма Любашэўская, пераехалі ў Палесціну з Польшчы (Цяханаў) у сярэдзіне 1920-х гадоў.

Навучаўся ў бальніцы Хадаса і медыцынскай школе Яўрэйскага ўніверсітэта ў Іерусаліме, дзе атрымаў ступені магістра біяхіміі (1971) і доктара медыцыны (1974). У 1981 годзе ў Тэхніоне — Ізраільскім тэхналагічным інстытуце ў Хайфе атрымаў ступень доктара філасофіі па біяхіміі.

Брат — адвакат і грамадскі дзеяч Ёсэф Чэхановер (нар. 1933).

## Узнагароды 
* 1999 — Прэмія Аўстрыі Ільзе і Гельмута Вахтэра, Інсбруцкі Універсітэт (сумесна з А. Гершко)
* 1999 — Прэмія яўрэйскага нацыянальнага фонду Alkales за выдатныя навуковыя дасягненні
* 2000 — Узнагарода Ізраільскай латарэі Майкла Ландау за значны прарыў у галіне медыцынскіх навук (сумесна з А. Гершко)
* 2000 — Прэмія Альберта Ласкера за фундаментальныя медыцынскія даследаванні
* 2002 — 
* 2003 — Прэмія Ізраіля па біялогіі
* 2004 — Нобелеўская прэмія па хіміі
* 2006 — Медаль Ханса Крэбса
* 2009 — Прэмія стагоддзя Каралеўскага хімічнага таварыства Вялікабрытаніі

## Асноўныя публікацыі 
* Ciechanover, A., Hod, Y. and Hershko, A. (1978). A Heat-stable Polypeptide Component of an ATP-dependent Proteolytic System from Reticulocytes. Biochem. Biophys. Res. Commun. 81, 1100—1105.
* Ciechanover, A., Heller, H., Elias, S., Haas, A.L. and Hershko, A. (1980). ATP-dependent Conjugation of Reticulocyte Proteins with the Polypeptide Required for Protein Degradation. Proc. Natl. Acad. Sci. USA 77, 1365—1368.
* Hershko, A. and Ciechanover, A. (1982). Mechanisms of intracellular protein breakdown. Annu. Rev. Biochem. 51, 335—364.

## Спасылкі 
* Біяграфія на сайце Нобелеўскага камітэта
* 
* НАН Ізраіля
* Папская АН
* Еўрапейская акадэмія

Катэгорыя:Лаўрэаты Дзяржаўнай прэміі Ізраіля
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі Альберта Ласкера за фундаментальныя медыцынскія даследаванні
Катэгорыя:Члены Амерыканскай асацыяцыі садзейнічання развіццю навукі
Катэгорыя:Выпускнікі Яўрэйскага ўніверсітэта ў Іерусаліме
Катэгорыя:Дактары медыцыны
Катэгорыя:Замежныя члены РАН
Катэгорыя:Члены Еўрапейскай акадэміі
Катэгорыя:Члены Амерыканскай акадэміі мастацтваў і навук
Катэгорыя:Члены Папскай акадэміі навук
Катэгорыя:Члены Леапальдзіны
Катэгорыя:Члены Амерыканскага філасофскага таварыства
Катэгорыя:Лаўрэаты Нобелеўскай прэміі з Ізраіля
Катэгорыя:Лаўрэаты Нобелеўскай прэміі па хіміі
Катэгорыя:Лаўрэаты Нобелеўскай прэміі паводле алфавіта
Катэгорыя:Замежныя члены Кітайскай акадэміі навук
Раман Амяльянавіч Лявіцкі

**Раман Лявіцкі** (нар. , г. Чэрванаград, Украіна) — беларускі футбаліст і футбольны трэнер.

## Клубная кар’ера 
У снежні 2012 года прызначаны галоўным трэнерам жаночай каманды «Мінска», пад яго кіраўніцтвам клуб перамог у чэмпіянаце і Кубку Беларусі 2013 і 2014 гадоў. Па сканчэнню сезона 2014 года пакінуў пост галоўнага трэнера, але працягваў працаваць у клубе да студзеня 2019 года. Па стане на 2019 год трэніраваў дзіцячыя каманды мінскага «Дынама».

Катэгорыя:Футбалісты Беларусі
Катэгорыя:Футбольныя трэнеры Беларусі
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама-93 Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Маладзечна
Катэгорыя:Ігракі ФК Славія Мазыр
Катэгорыя:Ігракі ФК Белшына
Катэгорыя:Ігракі ФК Тарпеда Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Рэал Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Хімік Светлагорск
Катэгорыя:Ігракі ФК Партызан Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Энергетык-БДУ
Катэгорыя:Ігракі ФК Полацк
Катэгорыя:Трэнеры ЖФК Мінск
Яўген Паўлавіч Юшкевіч

**Яўген Паўлавіч Юшкевіч** — беларускі савецкі гаспадарчы, дзяржаўны і палітычны дзеяч.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1915 годзе ў Гомелі. Член КПСС з 1939 года.

З 1932 - на гаспадарчай, грамадскай і палітычнай працы. У 1932—1980 гг. - цягніковы дыспетчар Аршанскага аддзялення службы руху Маскоўска-Беларуска-Балтыйскай чыгункі, начальнік станцыі Лепель, намеснік начальніка станцыі Орша-Заходняя, начальнік станцыі Орша-Цэнтральная, намеснік начальніка аддзела перавозак абаронных грузаў ЦД НКШЗ, кіраўнік Аршанскага аддзялення руху Заходняй чыгункі, у апараце ўпаўнаважанага шляхоў зносін Заходняга фронту, у Ваенна-эксплуатацыйным упраўленні Маскоўскага вузла, намеснік начальніка Беларускай чыгункі, галоўны інжынер Упраўлення руху Міністэрства чыгуначнага транспарту ў Пекіне (КНР), першы намеснік начальніка, начальнік Беларускай чыгункі.

Выбіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета Беларускай ССР 8-га і 9-га скліканняў. Дэлегат XXIV з'езда КПСС.

Памёр пасля 1985 года.

## Спасылка 
* Юшкевіч 

Катэгорыя:Дэлегаты XXV з’езда КПСС
Катэгорыя:Дэлегаты XXIV з’езда КПСС
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 9-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 8-га склікання
Катэгорыя:Узнагароджаныя медалём «За працоўную доблесць»
Катэгорыя:Кавалеры ордэна «Знак Пашаны»
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Чырвонай Зоркі
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Працоўнага Чырвонага Сцяга
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Айчыннай вайны II ступені
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Кастрычніцкай Рэвалюцыі
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Леніна
Катэгорыя:Асобы, чыя дата смерці не вызначана
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Гомелі
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1915 годзе
Альшанскі сельсавет (Чашніцкі раён)

**Альша́нскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Чашніцкага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2009 года вёска) Альшанка.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года як **Альшанскі (Вялікаальшанскі) сельсавет** у складзе Чашніцкага раёна Віцебскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Вялікая Альшанка. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Чашніцкім раёне БССР, з 21 чэрвеня 1935 года — Лепельскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года цэнтр сельсавета перанесены ў пасёлак Чырвоная Зорка. З 25 снежня 1962 года сельсавет у складзе Бешанковіцкага раёна. 13 студзеня 1964 года ў адміністрацыйнае падпарадкаванне Чашніцкага пассавета перададзены пасёлкі папяровай фабрыкі «Чырвоная Зорка» і Чашніцкага спіртзавода. З 6 студзеня 1965 года ў складзе адноўленага Чашніцкага раёна. У 1965 годзе ў адміністрацыйнае падпарадкаванне Чашніцкага пассавета перададзены пасёлак Механізатараў. 16 жніўня 1965 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Вяжоўскага сельсавета, цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Вялікая Альшанка. У 1968 годзе ў адміністрацыйнае падпарадкаванне Акцябрскага пассавета перададзены 5 населеных пунктаў (Баяры, Вялікая Вядрэнь, Малая Вядрэнь, Міцькаўцы і Харакова). На 1 студзеня 1974 года ў складзе Альшанскага сельсавета 24 населеныя пункты. 16 кастрычніка 1989 года ў склад сельсавета з Іванскага сельсавета перададзены 2 населеныя пункты (вёскі Казаноўка і Трылесіна). 8 красавіка 2004 года да сельсавета далучана частка скасаванага Пачаевіцкага сельсавета (12 населеных пунктаў: вёскі Дуброва, Дубровіцы, Дуброўкі, Закур’е, Калмакі, Лыскі, Навасёлкі, Неўгадава, Пачаевічы, Прыдвор’е, Слідцы і пасёлак Чырвоная Раніца) і частка скасаванага Акцябрскага пассавета (2 населеныя пункты: пасёлак Акцябрскі і вёска Міцькаўцы). 20 сакавіка 2009 года вёска Вялікая Альшанка атрымала статус аграгарадка і была перайменавана ў Альшанку. 27 кастрычніка 2015 года ў склад Іванскага сельсавета перададзены 4 населеныя пункты (Арэшанка, Асташова, Вяжоўка і Тарантова).

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (35 населеных пунктаў) — 2446 чалавек, з іх 93,0 % — беларусы, 4,9 % — рускія, 0,9 % — украінцы, 0,4 % — армяне; паводле перапісу 2019 года (31 населены пункт) — 1737 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Бешанковіцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Міханавіцкая сярэдняя школа

**Міханавіцкая сярэдняя школа** — дзяржаўная сярэдняя агульная ўстанова адукацыі ў агр. Міханавічы.

Навучанне вядзецца на беларускай мове. У школе дадаткова вывучаецца кітайская мова.

## Гісторыя 
У 1908 годзе адкрыта царкоўна-прыхадская школа, якая размясцілася ў гасціным доме вёскі Міханавічы. Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі мела статус прымітыўнай школы першага ўзроўню.

У 1927 годзе Міханавіцкая пачатковая школа рашэннем райвыканкама была пераведзена ў няпоўную сярэднюю сямігадовую школу. Заняткі праводзіліся ў прыватных наёмных дамах вёскі Міханавічы, у 1930 годзе быў пабудаваны будынак для школы.

З чэрвеня 1941 года па жнівень 1944 года Міханавіцкая школа не працавала. 1 верасня 1944 года ў бараках торфапрадпрыемства на станцыі Міханавічы пачаліся вучэбныя заняткі для дзетак са станцыі Міханавічы, а ў вёсцы Міханавічы аднавіла сваю дзейнасць Міханавіцкая сямігадовая школа. У 1947 годзе ў пасёлку (да 1966 года станцыя) Міханавічы адкрыта вячэрняя школа, а ў 1951 годзе — пачатковая школа.

У 1957 годзе ў сувязі з вялікай колькасцю вучняў 5-7 класаў Міханавіцкай сямігадовай школы, пражываючых у пасёлку, сямігадовая школа з вёскі Міханавічы пераводзіцца ў пасёлак Міханавічы. Да гэтага часу быў пабудаваны будынак школы. У старым будынку ў вёсцы Міханавічы размясцілася пачатковая школа.

У 1968 годзе школа стала сярэдняй. Да гэтага часу да былога драўлянага будынка была ўзведзена цагляная прыбудова.

У канцы 80-х — пачатку 90-х гадоў пасёлак Міханавічы хутка пашыраўся, забудоўваўся. Значна павялічылася колькасць насельніцтва, востра паўстала пытанне аб размяшчэнні школьнікаў у старым будынку сярэдняй школы. У 1989 годзе за кароткі тэрмін быў узведзены новы будынак школы.

У 1990-я адукацыя ў школе пераведзена на беларускую мову.

У канцы 2002 года ў школе створаны гісторыка-краязнаўчы музей «Гісторыя п. Міханавічы».

## Вядомыя асобы 
### Вучні 
* Пётр Іосіфавіч Гучок — Герой Савецкага Саюза.
* Віталь Міхайлавіч Баркоўскі — Заслужаны дзеяч мастацтваў Беларусі.
* Пётр Дзмітрыевіч Лось — Чэмпіен свету сярод юніёраў па класічнай барацьбе 1975 года.
* Аляксандр Анатольевіч Трафіменка — Майстар спорту СССР.
* Юрый Яўгенавіч Куляшоў — кандыдат ваенных навук.
* Дзмітрый Васільевіч Молаш — Чэмпіён і ўладальнік кубка Беларусі па футболу.
* Наталля Аляксандраўна Быкоўская — Кандыдат у майстры спорту.
* Віталій Леанідавіч Жукоўскі — Галоўны трэнер ФК Іслач з 2010 года па 2020 год. 3 2021 года галоўны трэнер ФК БАТЭ.
* Александра Мікалаеўна Сташэўская — Майстар спорту (гімнастыка спартыўная). Чэмпіёнка Беларусі.
* Іван Алегавіч Ганін — Майстар спорту міжнароднага класа.
* Ілья Алегавіч Булатаў — Чэмпіён Беларусі па каратэ.

Катэгорыя:Школы Мінскага раёна
Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з беларускай мовай навучання
Катэгорыя:Міханавічы (аграгарадок)
Арома-самалійскія сутыкненні

**Арома-самалійскія сутыкненні** — серыя ўзброеных сутычак паміж жыхарамі эфіопскіх штатаў Аромія і Самалі. Супрацьстаянне выклікана канфліктам фермераў-арома і жывёлагадоўцаў-самалійцаў, з прычыны невыразна праведзеных межаў паміж рэгіёнамі і абшчынамі.
## Перадумовы 
У 2004 годзе быў праведзены рэферэндум па больш за 420 спрэчных абшчын (самыя дробныя адзінкі адміністрацыйнага падзелу Эфіопіі, якія аб’ядноўваюць групы вёсак).  80% былі адпраўлены ў Аромію, што прывяло да ўцёкаў самалійцаў з гэтых раёнаў. Насельніцтва ў гэтай вобласці падвяргалася ціску і пераследу з боку самалійскай адміністрацыі, таму прагаласавала за тое, каб далучыцца да рэгіёну Аромія.

У 2016 годзе адбылася моцная засуха, што паставіла самалійскіх жывёлагадоўцаў і аромскіх фермераў ва ўмовы жорсткай канкурэнцыі. Сяляне пачалі заходзіць на землі суседзяў, ігнаруючы вынікі рэферэндуму. Былі зафіксаваны выпадкі рабавання школ і нападаў на адміністрацыйныя будынкі, дзе праводзіліся забойства дзяржаўных служачых. Арома паведамлялі аб масавых згвалтаваннях з боку самалійцаў. Самае жорсткае супрацьстаянне мела ў раёне Нэгэле. Тут у лютым—сакавіку 2017 года, па даных уладаў, загінулі больш за 100 чалавек. Актывісты арома заявілі аб значна больш высокіх лічбах.

20 красавіка штаты Аромія і Самалі ў Эфіопіі падпісалі пагадненне аб мірным вырашэнні спрэчак. Аднак у верасні сутыкненні аднавіліся. У выніку гэтых сутычак загінулі некалькі сотняў чалавек. Ва ўдзеле ў міжэтнічным канфлікце абвінавачаны рэгіянальныя паліцыі абодвух рэгіёнаў.

У перыяд з 12 па 15 снежня апалчэнцы арома ва Усходнім і Заходнім Харарэ ажыццявілі масавую расправу над самалійцамі, забіўшы звыш за 600 чалавек.

У маі 2018 года ў выніку сутыкненняў загінулі чатыры чалавекі і згарэла 200 дамоў. У ліпені таго ж года апалчэнцы арома забілі 50 самалійцаў. У верасні загінулі 58 чалавек. Пасля сутыкненняў у 15—16 верасня ў Адыс-Абебе пачаліся акцыі пратэсту супраць міжэтнічнага канфлікту.
## Ахвяры 
За 2016—2018 гады было забіта па меншай меры тысяча чалавек. Па стане на лістапад 2017 года ў выніку баявых дзеянняў было перамешчана да 400 000 чалавек. Па паведамленнях, да лета 2019-га было перамешчана 1,2 мільёна чалавек. На канец 2020 года гэта лічба павялічылася да 1,5.
## Зноскі 
Катэгорыя:Грамадзянскі канфлікт у Эфіопіі
Катэгорыя:Войны Эфіопіі
Катэгорыя:Міжэтнічныя канфлікты
Шынкоўскі сельсавет

**Шынко́ўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Крупскага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — вёска Шынкі.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Крупскага раёна Барысаўскай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Менскай акругі, з 18 чэрвеня 1927 года — у складзе Аршанскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Крупскім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Мінскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Стараслабодскага сельсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Крупскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Петрышкоўская сярэдняя школа

**Петрышкоўская сярэдняя школа** — дзяржаўная сярэдняя агульная ўстанова адукацыі ў агр. Пятрышкі.

Навучанне вядзецца на беларускай мове.

## Гісторыя 
Заснавана школа ў 1872 годзе і размяшчалася ў 25-30 хатах. У 1910 годзе адкрыццё пачатковага народнага вучылішча, з 1952 г. Радашковіцкая сямігадовая школа, з 1959 васьмігадавая школа, з 1982 дзевяцігадавая школа, з 1986 Радашковіцкая няпоўная сярэдняя школа. У 2001 годзе перайменавана ў Пятрышкаўская сярэдняя школа.

## Вядомыя асобы 
### Вучні 
* Уладзімір Іванавіч Пашкоўскі — кандыдат эканамічных навук.
* Алег Антонавіч Яноўскі — кандыдат гістарычных навук, прафесар.
* Руслан Міхайлавіч Новік — галоўны пракурор г.Полацка.
* Алена Рыгораўна Сігаева — начальнік упраўлення вучэбнага кнігавыдавецтва Нацыянальнага інстытута адукацыі Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь.
* Тамара Антонаўна Яноўская — выкладчык факультэта журналістыкі БДУ.
* Уладзімір Фёдаравіч Рыбчанкаў — архітэктар.

Катэгорыя:Школы Мінскага раёна
Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з беларускай мовай навучання
Катэгорыя:Пятрышкі
Флюарэсцэнцыя

святла.]]
**Флюарэсцэ́нцыя** (ад назвы мінералу *флюарыт;* таксама сустракаецца назва «**флуарэсцэ́нцыя**») — кароткачасовая люмінесцэнцыя. Час затухання не перавышае 10−8 с пасля спынення ўзбуджэння. Узнікае ў выніку спантанных пераходаў узбуджаных атамаў (малекул) у нармальны стан. Апісаў і даследаваў Дж. Г. Стокс.

Спектры флюарэсцэнцыі, яе палярызацыя і кінетыка звязаны са структурай і сіметрыяй малекул, характарам іх узаемадзеяння, залежаць ад канцэнтрацыі раствораў, віду ўзбуджэння і інш.

Выкарыстоўваецца пры вывучэнні структуры крышталёў і эксітонных працэсаў у іх, энергетычных узроўняў малекул, іх структуры і ўзаемадзеянняў і інш.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Люмінесцэнцыя
Маана (мультфільм)

**«Маа́на»** () — амерыканскі анімацыйны фільм студыі «Walt Disney Animation Studios» 2016 года.

## Сюжэт 
Па сюжэце, бясстрашная Маана, дачка правадыра маленькага племені на востраве ў Ціхім акіяне, больш за ўсё на свеце марыць аб прыгодах і вырашае адправіцца ў небяспечнае марское падарожжа. Разам з некалі магутным паўбогам Маўі ім трэба будзе перасекчы акіян, пазмагацца са страшнымі пачварамі і разбурыць старажытны заклён.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Мультфільмы ЗША
Катэгорыя:Мультфільмы 2016 года
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы, музыку да якіх напісаў Марк Манчына
Віня-Пых (фільм)

**«Віня-Пых»** () — амерыканскі анімацыйны фільм студыі «Walt Disney Animation Studios» 2011 года.

## Сюжэт 
Калі Віславухі Вослік губляе свой хвост, Пугач адпраўляе сяброў (Віню, Тыгрыка, Трусіка, Дзюдзіка, Кенгу і Малечу Ру) дапамагчы небараку знайсці прапажу, а за адным махам — выратаваць Крыстафера Робіна ад таямнічага Яскора. Хоць медзведзяня Віня збіраўся ўсяго толькі адшукаць дзе-небудзь крыху мёда, каб злёгку падсілкавацца, і нават не меркаваў, што яго чакае такі мітуслівы дзень!

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Мультфільмы ЗША
Катэгорыя:Мультфільмы 2011 года
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы, музыку да якіх напісаў Генры Джэкман
Лега Фільм: Бэтмен

**«Лега Фільм: Бэтмен»** () — амерыканска-дацкі анімацыйны фільм студыі «Warner Animation Group» 2017 года. З’яўляецца спін-офам «Лега. Фільма» 2014 года.

## Сюжэт 
Па сюжэце, Готэму зноў пагражае небяспека. І на яго варту становіцца адзіны герой, якога заслугоўвае гэты горад — Бэтмен, альтэр-эга мільярдэра Бруса Уэйна, які жыве ў сваім велізарным радавым маёнтку разам з дварэцкім Альфрэдам. Але ў гэты раз супергерой змушаны ўзяць у напарнікі хлопца па імі Дзік Грэйсан, якога ён, сам таго не памятаючы, усынавіў на адным са свецкіх прыёмаў.

Новаспечаны Робін складзе Бэтмену кампанію ў барацьбе з яго заклятым ворагам Джокерам, які ўцёк з псіхіятрычнай бальніцы Аркхем, а таксама Харлі Куін, якая гатова на самыя вар’яцкія злачынствы, каб пакінуць у дурнях усю Лігу Справядлівасці, уключаючы Бэтгёрл.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Мультфільмы ЗША
Катэгорыя:Мультфільмы 2017 года
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы, музыку да якіх напісаў Лорн Бэлф
Катэгорыя:Мультфільмы Даніі
Вяжоўскі сельсавет

**Вяжо́ўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Чашніцкага раёна Віцебскай вобласці. Цэнтр — вёска Вяжоўка.

Утвораны 20 жніўня 1924 года як **Асташоўскі сельсавет** у складзе Чашніцкага раёна Віцебскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Асташова. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Чашніцкім раёне БССР. 1 красавіка 1931 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Вяжоўка, сельсавет перайменаваны ў Вяжоўскі. З 21 чэрвеня 1935 года ў складзе Лепельскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. 1 красавіка 1960 года ў склад Іванскага сельсавета перададзены вёскі Касмыры і Маргі. З 25 снежня 1962 года сельсавет у складзе Бешанковіцкага раёна, з 6 студзеня 1965 года ў складзе адноўленага Чашніцкага раёна. 16 жніўня 1965 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Альшанскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Чашніцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Бешанковіцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1965 годзе