open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Нідокі

**Нідокі** або **Лідокі** () — мястэчка у Вількамірскім раёне Віленскага павета Літвы, на рацэ . Цэнтр Нідоцкай сянюніі. Месціцца за 11 км на ўсход ад Вількаміра.

## Назва 
Тлумачэння гістарычнай назвы *Нідокі* з літоўскай мовы няма, тым часам літуанізаваную форму *Lyduokiai* (Лідокі) спрабуюць выводзіць ад балтыйскага *lydimas* — 'высечка', блізкага да тэрміну «ляда».

Варыянты назвы ў гістарычных крыніцах: *Nidoki* (2 лютага 1499 году).

## Гісторыя 
### Вялікае Княства Літоўскае 
Першы пісьмовы ўспамін пра Нідокі датуецца 1499 годам. У гэты час яны былі ў валоданні Пяткевічаў і ўваходзілі ў склад Віленскага павета Віленскага ваяводства.

У 1623 годзе ў Нідоках быў пабудаваны касцёл. У XVII ст. мястэчка перайшло да Дамброўскіх, у XVIII ст. — да роду Марыконі.

### Пад уладай Расійскай імперыі 
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 годзе Нідокі апынуліся ў складзе Расійскай імперыі, у Вількамірскім павеце Віленскай губерні.

Каля 1886 года ў Нідоках было 10 будынкаў.

### Найноўшы час 
Пасля польска-літоўскіх баёў і падпісання пагаднення паміж Польскай Рэспублікай і Літвой у 1919 годзе Нідокі апынуліся ў складзе Літвы. З 1940 года ў Літоўскай ССР. У часы Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 да 1944 года мястэчка было пад акупацыяй Германіі.

З 1990 года ў складзе адноўленай незалежнай Літвы.

## Насельніцтва 
* **XIX стагоддзе**: ~1886 год — 57 чал.
* **XXI стагоддзе**: 2011 год — 142 чал.

## Славутасці 
* Касцёл Святога Міхаіла Арханёла (1884)
* Сядзіба (XIX—XX стагоддзі)

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Мястэчкі Літвы
Пералая

**Пералая**, часам **Пярлая́** () — вёска ў Аранскім раёне Аліцкага павета Літвы. Уваходзіць у склад Аранскай сянюніі. Стаіць на рацэ Мерачанка, за 19 км на захад ад Аран.

## Гісторыя 
### Вялікае Княства Літоўскае 
Першы пісьмовы ўспамін пра Пералаю датуецца 1478 годам. У 1413 годзе яна ўвайшла ў склад Троцкага павета Троцкага ваяводства.

У XV стагоддзі ў Пералаі быў пабудаваны касцёл. У 1710 годзе мястэчка пацярпела ад мору. У 1792 годзе кароль і вялікі князь Станіслаў Аўгуст Панятоўскі надаў Пералаі Магдэбургскае права.

### Пад уладай Расійскай імперыі 
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 годзе Пералая апынулася ў складзе Расійскай імперыі, у Троцкім павеце Віленскай губерні.

Каля 1888 года ў Пералаі было 113 будынкаў.

### Найноўшы час 
Пасля польска-літоўскіх баёў і падпісання пагаднення паміж міжваеннай Польскай Рэспублікай і Літвой у 1919 годзе Пералая апынулася ў складзе Літвы. З 1940 года ў Літоўскай ССР. У часы Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 да 1944 года мястэчка было пад акупацыяй Германіі.

З 1990 года ў складзе адноўленай незалежнай Літвы.

## Насельніцтва 
* **XIX стагоддзе**: ~1888 год — 790 чал, з іх 738 каталікоў і 52 іўдзеі

## Славутасці 
* Касцёл Найсвяцейшай Дзевы Марыі і Святога Францыска Асізскага (1928—1930, пабудаваны паводле праекта Вацлава Міхневіча)
* Помнік Вітаўту Вялікаму (1930)

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Przełaje //  S. 143

## Спасылкі
Анарха-капіталізм

**Анарха-капіталізм** — палітычная ідэалогія, якая выступае за ліквідацыю дзяржавы і іншых прымусовых сацыяльных інстытутаў на карысць індывідуальнага суверэнітэту ва ўмовах свабоднага рынку..

Паняцце «анарха-капіталізм» было ўведзена Мюрэем Ротбардам, які ў 1960-я гады сінтэзаваў палажэнні аўстрыйскай школы эканомікі, класічнага лібералізму і амерыканскіх індывідуалістычных анархістаў XIX стагоддзя Лісандра Спунера і Бенджаміна Такера (адмаўляючы пры гэтым іх працоўную тэорыю каштоўнасці і нормы, якія з яе вынікаюць) у новую палітычную філасофію. Анарха-капіталістычнае грамадства паводле Ротбарда будзе дзейнічаць адпаведна узаемаўзгодненым лібертарыянскім «прававым кодэксам, які будзе агульнапрынятым і якому суд абязуецца следаваць».

## Гл. таксама 
* Анархізм
* Лібертарыянства
* Анарха-камунізм
* Мінархізм
* Індывідуалістычны анархізм

Катэгорыя:Анархізм
Катэгорыя:Лібертарыянства
Катэгорыя:Палітычныя ідэалогіі
Стрыеўка (значэнні)

**Стрыеўка** — тапонім:

## Беларусь 
* Стрыеўка — вёска ў Гродзенскім раёне Гродзенскай вобласці.
* Стрыеўка — рака Гродзенскім раёне Гродзенскай вобласці, у басейне Котры.
Барыс Шчорс

**Барыс Шчорс** ( (?) — ) — беларускі грамадскі і ваенны дзеяч. Сябра БНП. Брат Мікалая і Ігара Шчорсаў. Беларускі калабарант з нацыстамі ў часы Другой сусветнай вайны.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1916 г. у в. Новы Свержань Мінскага павету ў Расійскай імперыі (сёння — Стаўбцоўскі раён Мінскай вобласці) у сям'і Васіля і Сафіі Шчорсаў. Меў братоў — Мікалая і Ігара.

Скончыў гімназію ў Стаўбцах. У Другую сусветную вайну пасля савецкай акупацыі скончыў у 1940 г. настаўніцкі інстытут у Беластоку. Падчас нямецкай акупацыі быў начальнікам паліцыі ў Барысаве. Далучыўся да падпольнай Беларускай незалежніцкай партыі.

З восені 1944 г. усе Шчорсы разам з жонкамі апынуліся ў Берліне. Пасля вайны быў камендантам беларускага лагера ў Міхельсдорфе. У Міхельсдорфе памёр бацька Васіль Шчорс (жонка Сафія перажыла яго на 34 гады).

У 1948 г. выйшла пастанова амерыканскіх акупацыйных уладаў, што праца лагераў паступова павінна была згортвацца, а іх насельнікі паступова рыхтавацца да выезду ў іншыя краіны. Выехаў у ЗША, жыў у Саўт-Рыверы. Маці Сафія Шчорс арганізавала ў Саўт-Рыверы нефармальны беларускі дзіцячы сад. Барыс быў адным з стаўпоў беларускага жыцця ў Саўт-Рыверы. У 1951 г. ён узначаліў Беларускае выдавецкае таварыства, узначальваў Беларускі нацыянальны фонд, уваходзіў у склад рэдакцыі саўт-рыверскага часопіса «Беларуская думка». Барыс Шчорс шмат спрычыніўся да арганізацыі харавой і мастацка-выяўленчай дзейнасці ў горадзе, ініцыяваў выдаўніцтва пласцінак хора «Каліна», які доўгія гады паспяхова дзейнічаў у Саўт-Рыверы. Быў прыхільнікам Беларускай Цэнтральнай Рады. У 1968-1972 гг. беларусы Саўт-Рывера пабудавалі асобную царкву, а Барыс Шчорс ініцыяваў узвядзенне каля яе асобнага будынку парафіі пад грамадскія патрэбы і арганізацыю грамадскіх святкаванняў. Такім чынам быў пабудаваны Беларускі грамадскі цэнтр з бібліятэкай і архівам, а таксама памяшканнямі пад парафіяльную школу, у якой ў 1960-я навучалася пад 40 малых беларусаў.

Памёр 6 чэрвеня 1975 г. у Саўт-Рыверы ў ЗША. З прычыны смерці Барыса Шчорса шэраг мерапрыемстваў у Саўт-Рыверы быў адменены, у тым ліку і чарговы Пленум Беларускай Цэнтральнай Рады.

## Спасылкі 
* Пантэон Беларусі. Браты Шчорсы 

Катэгорыя:Члены Беларускай незалежніцкай партыі
Катэгорыя:Члены Беларускай дапаможнай паліцыі
Катэгорыя:Члены Беларускай цэнтральнай рады
Катэгорыя:Постаці беларускай эміграцыі
Катэгорыя:Беларусы ў ЗША
Рыбнае (возера)

**Ры́бнае возера** — бяссцёкавае возера ў Беларусі, у Брэсцкім раёне Брэсцкай вобласці, у басейне ракі Рыта. Знаходзіцца за 25 км у напрамку на паўднёвы ўсход ад Брэста, за 4 км на ўсход ад аграгарадка Вялікія Радванічы.

Плошча паверхні возера 0,1 км². Даўжыня 0,9 км, найбольшая шырыня 0,3 км. Даўжыня берагавой лініі 2,15 км. Катлавіна возера авальнай формы, выцягнутая ў напрамку з поўначы на поўдзень. Схілы катлавіны дасягаюць вышыні 2 м. Берагавая лінія звілістая. Берагі месцамі забалочаныя. Возера бяссцёкавае.

## Літаратура 
*  — С. 390.

## Спасылкі 
* Общая характеристика озёр Брестской области // Справочник «Водные объекты Республики Беларусь»  
* Морфометрические параметры озёр Брестской области // Справочник «Водные объекты Республики Беларусь»  

Катэгорыя:Азёры Брэсцкага раёна
Катэгорыя:Бяссцёкавыя азёры
Пётр Віктаравіч Драздоў

**Пётр Віктаравіч Драздоў** (нар. , , Віцебская вобласць, БССР) — беларускі дзяржаўны дзеяч. Старшыня Віцебскага гарвыканкама ў 2003—2009 гадах.

## Біяграфія 
У 1966 годзе працаваў электраманцёрам Гомельскай ЦЭЦ, затым быў майстрам вытворчага навучання тэхнічнага вучылішча № 81 у Гомелі. У 1967—1969 гадах служыў у Савецкай Арміі. Пасля службы працаваў у Барысаве інжынерам прадпрыемства электрычных сетак, старшым інжынерам-энергетыкам ДБР—25 Міндарбуда БССР. У 1972 годзе прыехаў у Віцебск і стаў працаваць канструктарам спецыяльнага канструктарскага бюро завода шліфавальных і заточных станкоў. У 1975 годзе скончыў Беларускі інстытут народнай гаспадаркі па спецыяльнасці «планаванне народнай гаспадаркі», а ў 1983 годзе — Мінскую Вышэйшую партыйную школу.

З 1985 па люты 2002 года працаваў намеснікам, першым намеснікам старшыні Віцебскага аблвыканкама. З лютага 2002 года старшыня Камітэта па матэрыяльных рэзервах пры Савеце Міністраў Рэспублікі Беларусь.

З 4 ліпеня 2003 да 21 красавіка 2009 года старшыня Віцебскага гарвыканкама.

## Узнагароды 
За добрасумленную працу ўзнагароджаны ў 2000 годзе ордэнам Пашаны, у 2007 годзе — ордэнам Францыска Скарыны.

За дасягнутыя поспехі ў выкананні асноўных мэтавых паказчыкаў сацыяльна-эканамічнага развіцця Віцебска тройчы прызнаваўся пераможцам з занясеннем на Рэспубліканскую дошку Гонару ў 2004—2006 гадах.

10 жніўня 2007 года Пятру Драздову прысвоена званне «Ганаровы грамадзянін горада Віцебска».

## Літаратура 
* Александров, А. Полку почетных граждан прибыло / Алексей Александров // Віцебскі рабочы. — 2008. — 27 сакавіка. — С. 1.
* Все остается людям // Витьбичи. — 2017. — 23 сентября. — С. 3.
* Историю пишут яркие личности: [П. В. Дроздову присвоено звание Почетного гражданина Витебска] // Витьбичи. — 2008. — 27 марта. — С. 1, 3.
* Кавалевский, С. Новый председатель Витебского горисполкома / С. Кавалевский // Народнае слова. — 2003. — 5 ліпеня. — С. 1.
* Мишурный, А. В Витебске — новый председатель горисполкома / Алексей Мишурный / Віцебскі рабочы. — 2003. — 5 ліпеня. – С. 1.
* Председателем Витебского горисполкома утвержден Петр Викторович Дроздов // Витьбичи. — 2003. — 5 июля. — С. 1.
* «Судьба Витебска — созидательная»: [беседа с председателем Витебского горисполкома П. Дроздовым] / беседовала Наталья Дроздова; фото А. Хитрова // Витьбичи. — 2004. — 12 окт. — С. 2.

Катэгорыя:Старшыні Віцебскага гарадскога выканаўчага камітэта
Катэгорыя:Намеснікі старшыні Віцебскага абласнога выканаўчага камітэта
Катэгорыя:Ганаровыя грамадзяне Віцебска
Ксенія Кірылаўна Хачатранц

**Ксенія Кірылаўна Хачатранц** (нар. , г. Растоў-на-Доне, РСФСР) — беларускі архітэктар і тэарэтык архітэктуры. Кандыдат архітэктуры (1968), прафесар (2001).

## Біяграфія 
Нарадзілася 2 красавіка 1938 года ў Растове-на-Доне ў сям’і інжынера-будаўніка Ірыны Хачатранц. 7 жніўня 1947 года разам з маці і бабуляй прыехала з Рубцоўска ў Мінск. У Беларусь яны прыбылі з Алтая разам з яшчэ 8 сем’ямі ў двух таварных вагонах, дарога заняла 31 дзень. Пасялілі іх у недабудаваным цэху МТЗ, у бытоўках падлог і перагародак, сям’і адна ад адной аддзялялася прасцінамі на вяроўках.

Скончыла ў 1961 годзе БПІ. Працавала ў трэсце «Аргтэхбуд» Мінпрамбуда БССР. З 1964 года аспірант, асістэнт, старэйшы выкладчык, з 1971 года дацэнт, з 2001 — прафесар кафедры «Горадабудаўніцтва» БПІ (цяпер БНТУ). У 1971—1983 — намеснік дэкана архітэктурнага факультэта БПІ па навукова-даследчай працы.

Вынікі даследаванняў укаранёныя ў навучальны працэс падрыхтоўкі архітэктараў, канкрэтна ў тыпавыя праграмы дысцыплін «Сацыяльныя асновы архітэктурнага праектавання», «Асновы навуковых даследаванняў у архітэктуры», у суаўтарстве з калегамі — «Архітэктурнае праектаванне», «Архітэктурная кампазіцыя», «Экалагічныя асновы і сацыяльныя абгрунтаванні архітэктурнага праектавання», а таксама ў стандарт  1-69 01 01—2008 «Вышэйшая адукацыя. Першая ступень. Спецыяльнасць 1-69 01 01 „Архітэктура“». Вынікі навукова-даследчай працы укаранёныя ў заканадаўчыя і нарматыўныя дакументы Рэспублікі Беларусь: «Жыллёвы кодэкс Рэспублікі Беларусь», «Закон Рэспублікі Беларусь аб архітэктурнай, горадабудаўнічай і будаўнічай дзейнасці ў Рэспубліцы Беларусь», Дзяржаўны стандарт Рэспублікі Беларусь СТБ 1154—1999 «Жыллё. Асноўныя палажэнні», Дзяржаўны стандарт Рэспублікі Беларусь СТБ 2010—30 «Асяроддзе пражывання фізічна аслабленых асоб. Асноўныя палажэнні», а таксама выкарыстаны пры напісанні і рэдагаванні Нацыянальнай справаздачы Рэспублікі Беларусь за 1996 аб чалавечым развіцці «Беларусь. Асяроддзе для чалавека», паняційна-тэрміналагічнага слоўніка «Горадабудаўніцтва і тэрытарыяльная планіроўка».

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Тэарэтыкі архітэктуры
Закрочым

**Закрочым** () — горад у Польшчы, за 35 км на паўночны захад ад цэнтра Варшавы, на беразе Віслы, частка Варшаўскай агламерацыі. Уваходзіць у склад Навадворскага павета Мазавецкага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Закрочым. Займае плошчу 19,97 км². Насельніцтва 3,25 тыс. чалавек (на 2018). Каля горада знаходзіцца міжнародны аэрапорт Варшава-Модлін.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Півашуны

**Півашуны**, часам **Півашу́най** () — вёска ў Аліцкім раёне Алітцкага павета Літвы. Уваходзіць у склад Півашунскай сянюніі. Размешчана на беразе возера , за 19 км на захад ад Аран.

## Гісторыя 
### Вялікае Княства Літоўскае 
Першы пісьмовы ўспамін пра Півашуны датуецца 1608 годам. У гэты час яны ўваходзілі ў склад Троцкага павета Троцкага ваяводства.

У 1639 годзе Ян Клоцкі перадаў Півашуны Троцкаму кляштару бенедыкцінаў. У 1648 годзе тут быў пабудаваны касцёл.

### Пад уладай Расійскай імперыі 
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 годзе Півашуны апынуліся ў складзе Расійскай імперыі, у Троцкім павеце Віленскай губерні.

На 1859 год у Півашунах было 10 будынкаў.

### Найноўшы час 
Пасля польска-літоўскіх баёў і падпісання пагаднення паміж міжваеннай Польскай Рэспублікай і Літвой у 1919 годзе Півашуны апынуліся ў складзе Літвы. З 1940 года ў Літоўскай ССР. У часы Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 да 1944 года мястэчка было пад акупацыяй Германіі.

З 1990 года ў складзе адноўленай незалежнай Літвы.

## Насельніцтва 
* **XIX стагоддзе**: 1859 год — 87 чал.

## Славутасці 
* Капліца (1853)
* Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі (1825)

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* Krzywicki J. Piwoszuny //  S. 237

## Спасылкі
Аэрапорт Варшава/Модлін

**Аэрапорт Варшава/Модлін** () (IATA: **WMI**, ICAO: **EPMO**) — міжнародны аэрапорт, знаходзіцца паміж гарадамі Новы Двур Мазавецкі і Закрочым у межах Варшаўскай агламерацыі за 35 км ад цэнтра Варшавы. 

Аэрапорт абслугоўвае кароткія і сярэднія рэйсы бюджэтных авіякампаній у еўрапейскія гарады, унутраныя і чартарныя рэйсы. У цяперашні час у аэрапорце працуе адна авіякампанія - Ryanair, якая выконвае рэгулярныя рэйсы ў 49 еўрапейскіх гарадоў.

Планаванае спалучэнне з пасажырскай чыгуначнай станцыяй у падвалах тэрмінала пакуль не рэалізавана. Максімальная прапускная здольнасць аэрапорта ў пачатку функцыянавання ацэньвалася ў 2-2,3 млн чалавек у год, цяпер яна вызначаецца ў 3-3,5 млн чалавек у год.  Будаўніцтва аэрапорта абышлося ў 451, 4 млн злотых.

Аэрапорт Модлін не павінен выконваць функцыі доўгачаканага другога аэрапорта для Варшавы, рэалізацыя якога ўсё яшчэ разглядаецца. Па запэўненнях уладаў і інвестара, аэрапорт павінен быў быць уведзены ў эксплуатацыю да пачатку чэмпіянату Еўропы па футболе ў 2012 годзе. Справа ўскладнялася пратэстам эколагаў, якія выступалі супраць будаўніцтва аэрапорта, неспрыяльным становішчам аэрапорта паблізу Віслы, шматлікімі маршрутамі міграцыі птушак і туманамі.

## Спасылкі 
* Афіцыйны вэб-сайт аэрапорта 

Катэгорыя:Аэрапорты Польшчы
Катэгорыя:Транспарт Варшавы
Прыдзвінне (кампанія)

**ААТ «Віцебскі лікёра-гарэлачны завод „Прыдзвінне“»** — беларуская кампанія, вытворца лікёра-гарэлачнай прадукцыі і безалкагольных напояў. Завод размешчаны ў Віцебску.

Завод „Прыдзвінне“.jpg|Будынак ААТ «Віцебскі лікёра-гарэлачны завод „Прыдзвінне“» ў Віцебску

Катэгорыя:Прадпрыемствы Віцебска
Катэгорыя:1898 год у Віцебску
Катэгорыя:Вытворцы алкагольных напояў Беларусі
Катэгорыя:Прадпрыемствы харчовай прамысловасці Беларусі
Ціхан (Шарапаў)

**Епіскап Ціхан** (свецкае імя *Канстанцін Іванавіч Шарапаў*; , Тула — , Алмацінская вобласць) — праваслаўны дзеяч, епіскап.

## Біяграфія 
У 1882 годзе паступіў у Білеўскую Увядзенскую Макар’еўскую пустынь Тульскай епархіі, дзе праз 2 гады пастрыжаны ў расафор, манашаства (1904). Рукапаложаны ў іерадыякана, затым іераманаха. У 1911 годзе пераведзены ў Працоўнае Друкарскае брацтва пры Свята-Успенскай Пачаеўскай лаўры. Прызначаны намеснікам рэдактара, з 1914 года рэдактарам часопіса «Русский инок». Пісаў духоўныя павучанні.

Падчас Першай сусветнай вайны святар 177 пяхотнага Ізборскага палка. Узнагароджаны залатым нагрудным крыжам і двума ордэнамі. Пасля вяртання з фронту прызначаны ў Здалбунаў, цяпер Ровенская вобласць, Украіна. У 1918 годзе рэдактар і выдавец часопіса «Праваслаўе».

6 лютага 1922 года ўзведзены ў сан архімандрыта, накіраваны настаяцелем Жыровіцкага Успенскага манастыра, благачынным манастыроў Гродзенскай епархіі і Быценьскай акругі (цяпер частка Брэсцкай і Гродзенскай вобласці). Быў праціўнікам аўтакефаліі Праваслаўнай царквы ў Польшчы.

У 1923 годзе арганізаваў пры манастыры брацтва міран. У чэрвені 1924 года епіскапам Гродзенскім Алексіем (Грамадскім) забаронены ў свяшчэннаслужэнні і 17 кастрычніка 1924 года высланы ў Германію. Праз 3 месяцы вярнуўся ў Расію. 22 сакавіка 1925 года патрыярхам Ціханам хіратанізаваны ў епіскапа Гомельскага, вікарыя Магілёўскай епархіі.

Арыштаваны 30 лістапада 1925 года. Знаходзіўся ў турмах АДПУ Гомеля, Магілёва, Масквы. Асуджаны да 3 гадоў ссылкі ў Казахстан. Пасля вызвалення у 1927 годзе зноў арыштаваны і прыгавораны да 3 гадоў ППК.

Пасля сканчэння тэрміну ў 1930 годзе заставаўся на пасяленні ў Паўночным краі. У 1934 годзе прызначаны епіскапам Чарапавецкім, але ва ўпраўленне епархіяй уступіць не змог: арыштаваны і высланы ў Самарканд. 17 ліпеня 1936 года прызначаны епіскапам Алма-Ацінскім. Зноў арыштаваны ў ноч з 18 на 19 жніўня 1937 года. Асуджаны тройкай НКУС да ВМП і быў расстраляны.

## Літаратура 
* Их страданиями очистится Русь. М., 1996. С. 76;
* Жыровіцкая Абіцель. 2000, № 5 (18); Шиленок Д., свящ. Из истории Православной Церкви в Белоруссии (1922—1939). М., 2006.
* Алма-Атинская епархия Московского патриархата в 1937 году // Материалы по истории русской иерархии. Статьи и документы. М., 2002. С. 211—213, 215—235.

Катэгорыя:Епіскапы Рускай праваслаўнай царквы
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя савецкай уладай
Катэгорыя:Расстраляныя ў СССР
Катэгорыя:Епіскапы гомельскія і жлобінскія
Oracle

**Oracle** (*Oracle Corporation*) — амерыканская транснацыянальная тэхналагічная карпарацыя. Станам на 2020 год была трэцяй па даходах IT-кампаніяй у свеце. Уваходзіць у спіс Forbes Global 2000, станам на 2023 год займала ў ім 80 месца. 
Oracle займаецца выпускам сістэм кіравання базамі даных, воблачнымі вылічэннямі і праграмнага забеспячэння для бізнеса, такога як ERP- і CRM-сістэмы. Найбольш вядомы прадукт кампаніі — Oracle Database, які кампанія выпускае з моманту свайго заснавання. З 2008 года карпарацыя засвоіла выпуск інтэграваных апаратна-праграмных комплексаў, а з 2009 года ў выніку паглынання Sun Microsystems стала вытворцам сервернага абсталявання, да гэтага кампанія выпускала выключна праграмнае забеспячэнне.

## Гісторыя 
Кампанія была заснавана ў 1977 годзе пад назвай Software Development Laboratories. Сучасную назву атрымала ў 1995. Лары Элісан — сузаснавальнік, генеральны дырэктар у перыяд з 1977 года па 2014 год, найбуйнейшы акцыянер (25 % станам на 2014 год). Падраздзяленні карпарацыі размешчаны больш чым у 145 краінах. Станам на 2019 год налічвала 136 тыс. супрацоўнікаў. Раней штаб-кватэра карпарацыі размяшчалася ў Каліфорніі, ЗША, аднак у снежні 2020 было абвешчана, што штаб-кватэра пераедзе ў Осцін, штат Тэхас.

Катэгорыя:Вытворцы праграмнага забеспячэння ЗША
Катэгорыя:Кампаніі, якія маюць лістынг акцый на NASDAQ
Уладзімір (Нікольскі)

**Епіскап Уладзімір** (свецкае імя *Васіль Сцяпанавіч Нікольскі*;  — ) — праваслаўны дзеяч, епіскап.

## Біяграфія 
У 1851 годзе скончыў Курскую духоўную семінарыю. У 1859 годзе паступіў у Санкт-Пецярбургскую духоўную акадэмію і ў 1863 годзе скончыў яе.

З 18 ліпеня 1864 года — інспектар і прафесар Казанскай духоўнай семінарыі. З 10 ліпеня 1869 года — рэктар Самарскай духоўнай семінарыі.

16 сакавіка 1875 года хіратанізаваны ў епіскапа Брэсцкага, вікарыя Літоўскай епархіі. З 16 мая 1877 года — епіскап Ковенскі, вікарый Літоўскай епархіі.

 
Катэгорыя:Епіскапы брэсцкія і кобрынскія
Катэгорыя:Епіскапы Рускай праваслаўнай царквы
Катэгорыя:Віленская і Літоўская епархія
Варлаам (Рашанцаў)

**Епіскап Варлаам** (свецкае імя *Віктар Сцяфанавіч Рашанцаў*; , Тамбоў — , Волагда) — праваслаўны дзеяч, епіскап.

## Біяграфія 
У 1896 годзе скончыў Тамбоўскую класічную гімназію, потым Казанскую духоўную акадэмію. З восені 1901 года выкладчык Уфімскага духоўнага вучылішча. 9 кастрычніка 1901 года рукапаложаны ў іерадыякана. З 1902 года выкладчык, з 1903 года інспектар Уфімскай духоўнай семінарыі. З 1906 года рэктар Палтаўскай духоўнай семінарыі ў сане архімандрыта. 13 студзеня 1913 года хіратанізаваны ў епіскапа Гомельскага, вікарыя Магілёўскай епархіі.

Арыштаваны 23 чэрвеня 1919 года. Абвінавачваўся ў «контррэвалюцыйнай агітацыі». Вызваленны 5 ліпеня 1919 года. З другой паловы 1919 (?) епіскап Мсціслаўскі, вікарый Магілёўскай епархіі, з 1922 года часова кіруючы Магілёўскай, з 1923 года — Пскоўскай, потым Гомельскай епархіямі. Зноў арыштаваны ў 1924 годзе. Асуджаны да 2 гадоў пазбаўлення волі. Пакаранне адбываў у Яраслаўскай турме АДПУ.

Са снежня 1927 года часова кіруючы Любімскім вікарыяцтвам Яраслаўскай епархіі. Зноў арыштаваны ў 1929 годзе. 3 студзеня 1930 года прыгавораны да 3 гадоў ППК. Этапаваны ў Котласкі канцлагер АДПУ Комі АССР. У зняволенні асуджаны да 10 гадоў ППК. У 1933 годзе мера пакарання заменена высылкай. Зноў арыштаваны ў 1941 годзе. Памёр у адным з канцлагераў Валагодскай вобласці.

## Літаратура 
* За Христа пострадавшие; Степанов (Русак) В. Свидетельство обвинения. 1993. Т. 1. С. 130

Катэгорыя:Гомельская і Жлобінская епархія
Катэгорыя:Архіепіскапы Рускай праваслаўнай царквы
Катэгорыя:Епіскапы Рускай праваслаўнай царквы
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя савецкай уладай
Катэгорыя:Памерлі ў месцах пазбаўлення волі
Канстанцін (Булычоў)

**Епіскап Канстанцін** (свецкае імя *Канстанцін Якімавіч Булычоў*; , Арлоў, Вяцкая губерня  — , Масква) — праваслаўны дзеяч, епіскап.

## Біяграфія 
У 1881 годзе скончыў фізіка-матэматычны факульцет Санкт-Пецярбургскага універсітэта. Працаваў банкаўскім служачым. У 1890 годзе паступіў у Санкт-Пецярбургскую духоўную акадэмію, якую скончыў у 1894 годзе са ступенню кандыдата багаслоўя. 29 студзеня 1892 года прыняў манашаскі пострыг, рукапаложаны ў іерадыякана (21 лютага 1892), у іераманаха (7 лістапада 1893). У 1894—1896 гадах назіральнік Аляксандра-Неўскага духоўнага вучылішча ў Санкт-Пецярбургу.

З 1896 года у сане архімандрыта рэктар Віцебскай духоўной семінарыі, старшыня савета Віцебскага епархіяльнага Уладзімірскага брацтва, старшыня гісторыка-статыстычнага камітэта (для складання і апісання цэркваў Полацкай епархіі), старшыня Полацкага епархіяльнага вучылішчнага савета, цэнзар «Полоцких Епархиальных Ведомостей» і пропаведзей, якія прамаўляліся святарамі ў Віцебскім кафедральным саборы. З 1900 рэктар Кіеўскай духоўнай семінарыі. 29.7.1901 у Свята-Троіцкім саборы Аляксандра-Неўскай Лаўры мітрапалітам Санкт-Пецярбургскім Антоніем хіратанісаны ў епіскапа Гдоўскага, вікарыя Санкт-Пецярбургскай епархіі.

З 23 красавіка 1904 года да верасня 1911 года епіскап Самарскі і Стаўрапольскі. З  кастрычніка 1911 года епіскап Магілёўскі і Мсціслаўскі. 6 мая 1915 года узведзены ў сан архіепіскапа. Удзельнік Памеснага Сабора ў Маскве ў  1917—1918 гадах. Прыхільнік Патрыяршаства.

23 ліпеня 1919 года арыштаваны ЧК ў Гомелі. Да 17 мая 1920 года знаходзіўся ў Іванаўскім канцлагеры. З 1922 года абнаўленчы епіскап Магілёўскі. Узведзены ў сан мітрапаліта. У 1925 года Патрыяршым Месцаахоўнікам Пятром (Палянскім) і сонмам іерархаў у саборы Данскога манастыра ў Маскве пасля пакаяння зноў прыняты ў зносіны з Рускай праваслаўнай царквою. У 1925 годзе, будучы епіскапам Тамбоўскім, стаў адным з арганізатараў грыгарыянскага раскола. З 22 снежня 1925 года мітрапалітам Сергіем (Страгародскім) забаронены ў свяшчэннаслужэнні.

## Літаратура 
* Памятная книжка Витебской губернии; Афіцыйны сайт Віцебскай епархіі; Степанов (Русак) В. Свидетельство обвинения. 1993. Т. 3. С. 219

Катэгорыя:Магілёўская і Мсціслаўская епархія
Катэгорыя:Епіскапы Рускай праваслаўнай царквы
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Кіраўскай вобласці
Катэгорыя:Рэктары Віцебскай духоўнай семінарыі
Катэгорыя:Рэктары Кіеўскай духоўнай семінарыі
Нафтаздабыўная прамысловасць Беларусі

**Нафтаздабыўная прамысловасць Беларусі** — спецыялізаваная галіна прамысловасці Беларусі, якая ўключае разведку, здабычу нафты і спадарожных ёй газаў, пачынае падрыхтоўку нафты для яе транспарціроўкі і перапрацоўкі.

Нафтаздабыўная прамысловасць Беларусі грунтуецца на радовішчах у Гомельскай вобласці.

## Гісторыя 
Упершыню навукоўцы агучылі думку, што ў Беларусі могуць быць паклады нафты, у 1933 г.

Першым пра гэта заявіў геолаг Аляксандр Розін. Падставай для пошукаў нафты сталі даследаванні Герасіма Багамолава, які патлумачыў купалападобныя структуры ў паўднёвай частцы краіны наяўнасцю нафты. А ўжо ў 1957 г. ўпершыню было сказана пра нафтаносны раён — беларускае Палессе.

Прамысловая распрацоўка першага на Беларусі радовішча нафты пачалася ў 1965 г. У 1966—1970 гг. уведзены ў эксплуатацыю Асташкавіцкае, Вішанскае і Давыдаўскае радовішчы Светлагорскага раёна. Да канца 1970-х гадоў разведана 18 радовішчаў, на якіх, нафта залягае ў сярэдніх і малых радовішчах плошчай ад 50 км² да 1—2 км².

У 1967 г. быў здабыты першы мільён нафты.

У чэрвені 2015 г. было завершана свідраванне самага глыбокага Перадрэчыцкага радовішча. Яго глыбіня — 6 755 метраў.

## Здабыча 
Дэбіт свідравін невялікі, асноўны спосаб здабычы — помпавы. Эфектыўнасць нафтаздабычы абумоўлена высокай якасцю нафты, дастатковай гаспадарчай асвоенасцю тэрыторыі. З усіх радовішчаў (больш за 30) па нафтаправодах нафта ідзн да Рэчыцкага і Асташкавіцкага, дзе праходзіць прамысловую падрыхтоўку (абязводжанне, абяссольванне, сепарацыя), потым падаецца ў нафтаправод «Дружба» і нафтаперапрацоўчыя заводы.

У 1965 г. было здабыта 39 тыс. т. За 1965—1990 гг. здабыта каля 90 млн т нафты. У 1998 г. было здабыта 1830 тыс. т (уключаючы газавы кандэнсат).

## Літаратура 
*  — С. 215.

Катэгорыя:Паліўна-энергетычны комплекс Беларусі
Беларусь
Бердаўская сядзіба

**Бердаўская сядзіба** — сядзібна-паркавы комплекс размешчаны ў в. Бердаўка (Лідскі раён), цэнтрам кампазіцыі з’яўляецца цагляны палац.

## Гісторыя 
Маёнтак Бердаўка перайшоў будучаму магілёўскаму губернатару Аляксандру Дамбавецкаму ад Вінцэнта Захватовіча, у якога ён быў канфіскаваны за ўдзел у паўстанні 1863 года пад кіраўніцтвам Кастуся Каліноўскага, а сам Захватовіч быў сасланы ў Варонежскую губерню.

Палац быў пабудаваны ў канцы 60-х — пачатку 70-х гадоў XIX стагоддзя. Для забеспячэння будоўлі матэрыялам каля вёскі Харужаўцы была закладзена цагельня. Таксама ўзводзіцца млын, гаспадарчыя пабудовы, піўніца, амбар, адрына, аўчарня, цагляны дом для прыслугі. Добраўпарадкуецца тэрыторыя: разбіваецца пейзажны парк з дубамі, лістоўніцамі, блакітнымі елкамі, ясенямі, клёнамі, кедрамі, коркавым дрэвам, у парку высаджваецца шмат кветак.

## Архітэктура 
Палац пабудаваны ў неагатычным стылі і ўяўляе сабой двухпавярховы, прастакутны будынак з выступам у цэнтральнай частцы. Фундамент і скляпенні палаца будаваліся з каменю і цэглы і прызначаліся для захавання вінных запасаў. Унутраныя сцены палаца распісваліся маслянымі фарбамі, падлога была з дубовага паркету, які націраўся. Абаграваўся палац галандскімі печамі, зробленымі з белай паліванай кафлі з малюнкамі і ўпрыгожваннямі. Дымаходы праходзілі ўнутры сцен. Толькі адзін з пакояў, магчыма сталовая, амаль захаваў свой першапачатковы выгляд.

## Галерэя 

Выява:Бердаўка. Сядзібны дом 2.jpg|Сядзібны дом
Выява:Бердаўка. Сядзібны дом 3.jpg|Сядзібны дом
Выява:Бердаўка. Сядзіба. Лесвіца.jpg|Сядзіба. Лесвіца
Выява:Бердаўка. Сутарэнні 3.jpg|Сутарэнні
Выява:Бердаўка. Гаспадарчая пабудова 2.jpg|Гаспадарчая пабудова. Манаграма Аляксандра Дамбавецкага
Выява:Бердаўка. Гаспадарчая пабудова.jpg|Гаспадарчая пабудова
Выява:Бердаўка. Стайні.jpg|Стайні
Выява:Бердаўка. Сядзібны парк.jpg|Сядзібны парк
Выява:Бердаўка. Сядзібны парк 2.jpg|Сядзібны парк

## Спасылкі 
* Уладальнік маёнтка Бердаўка Аляксандр Дамбавецкі — pawet.net
* 

Катэгорыя:Бердаўка (Лідскі раён)
Катэгорыя:Палацава-паркавыя і сядзібна-паркавыя ансамблі Беларусі
Катэгорыя:Славутасці Лідскага раёна
Ігар Шчорс

**Ігар Шчорс** ( — ) — беларускі грамадскі і ваенны дзеяч. Афіцэр БКА, сябра БНП і БККА. Брат Мікалая і Барыса Шчорсаў.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 25 жніўня 1918 г. у в. Новы Свержань Мінскага павета ў Расійскай імперыі (сёння — Стаўбцоўскі раён Мінскай вобласці) у сям’і Васіля і Сафіі Шчорсаў. Меў братоў — Мікалая і Барыса.

У Другую сусветную вайну падчас нямецкай акупацыі спачатку працаваў у аддзеле дакументаў гарадской управы ў Мінску, а потым стаў начальнікам мінскай крымінальнай паліцыі. Грамадскі дзеяч Антон Шукелойць згадваў, што быў сведкам, як Ігар Шчорс выпісваў дакументы і пропускі яўрэйскім дзецям на выезд з Мінска, каб яны маглі ўратавацца.

У 1944 г. — камандзір 27-га батальёна Беларускай краёвай абароны. Летам таго ж года выехаў у Германію. З восені 1944 г. усе Шчорсы разам з жонкамі апынуліся ў Берліне. Сябра Замежнага Сектару Цэнтральнага Камітэту Беларускай незалежніцкай партыі, мянушка «Палын».

Пасля вайны жыў у лагеры ў Міхельсдорфе, камендантам якога быў ягоны брат Барыс, належаў да тэатральнай трупы «Жыве Беларусь!» Вячаслава Селях-Качанскага. У Міхельсдорфе памёр бацька Васіль Шчорс (жонка Сафія перажыла яго на 34 гады).

У 1948 г. выходзіць пастанова амерыканскіх акупацыйных уладаў, што праца лагераў паступова павінна была згортвацца, а іх насельнікі паступова рыхтавацца да выезду ў іншыя краіны. У 1949 г. выехаў у ЗША. Жыў у Саўт-Рыверы. Маці Сафія Шчорс арганізавала ў Саўт-Рыверы нефармальны беларускі дзіцячы сад. Браў актыўны ўдзел у жыцці парафіі і грамадска-культурных арганізацый. Належаў да БККА. Узяў удзел у апошнім Пленуме БЦР у 1988 г.

Памёр 12 кастрычніка 1992 г. у Саўт-Рыверы ў ЗША.

## Спасылкі 
* Пантэон Беларусі. Браты Шчорсы 
* Эміграцыйная гісторыя ў асобах: 25 жніўня. Пануцэвіч, Басяцкі, Ігар Шчорс

Катэгорыя:Члены Беларускай незалежніцкай партыі
Катэгорыя:Члены Беларускай дапаможнай паліцыі
Катэгорыя:Члены Беларускай цэнтральнай рады
Катэгорыя:Постаці беларускай эміграцыі
Катэгорыя:Беларусы ў ЗША
Леанід Міхайлавіч Гайдукевіч

**Леанід Міхайлавіч Гайдукевіч** (нар. , Зубелевічы, Ляхавіцкі раён, Брэсцкая вобласць) — беларускі вучоны-гісторык, педагог, доктар гістарычных навук.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 14 кастрычніка 1956 года ў вёсцы Зубелевічы Ляхавіцкага раёна Брэсцкай вобласці. У 1981 годзе скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт па спецыяльнасці «Геаграфія». З 1988 года выкладае ў БДУ. У 1990 годзе абараніў дысертацыю на суісканне вучонай ступені кандыдата гістарычных навук па спецыянасці 07.00.01. 1 чэрвеня 2010 года ў БДУ абараніў дысертацыю на суісканне вучонай ступені доктара гістарычных навук на тэму «Турызм у міжнародных адносінах краін Цэнтральнай і Усходняй Еўропы (1989—2009 гг.)» па спецыяльнасці 07.00.15 (навуковы кансультант — А. В. Шарапа) (зацверджана ВАК 27 красавіка 2011 года). Стажыраваўся ва ўніверсітэтах Германіі і Славакіі.

## Навуковая дзейнасць 
Асноўныя навуковыя даследаванні прысвечаны праблемам турызмалогіі, гісторыі развіцця турызму ў краінах Еўропы, экалагічнага і культурнага турызму, рэгіянальнага планавання развіцця турызму. Удзельнічаў у падрыхтоўцы нацыянальных праграм развіцця турызму на 2001—2005 і 2005—2010 гады, Дзяржаўнай праграмы развіцця турызму на 2010—2015 гады. У якасці кіраўніка і эксперта з 2003 года ўдзельнічае ў рэалізацыі міжнародных праектаў у сферы турызму і ўстойлівага рэгіянальнага развіцця, у тым ліку ГЭФ/ПРААН, ПРААН/USAID, ТЕMPUS, праграм ЮНЭСКА і інш. Сябар грамадска-кансультатыўнага савета па турызме пры Міністэрстве спорту і турызму Рэспублікі Беларусь.

## Узнагароды 
Прэзідэнцкі стыпендыят у 2006 і 2011 гадах, мае ганаровыя граматы Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь (2010 год), Адміністрацыі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь (2011), Міністэрства спорту і турызму Рэспублікі Беларусь (2013) і інш.

## Асноўныя публікацыі 
* Международный туризм в системе взаимодействия стран Центральной и Восточной Европы в конце XX — начале XXI века / Л. М. Гайдукевич. — Минск: Четыре четверти, 2007. — 299 с.
* Культурный туризм: теория и практика / Л. М. Гайдукевич. — Минск: Четыре четверти, 2013. — 190 с.
* Региональное планирование развития туризма / Л. М. Гайдукевич, О. С. Мозговая, Я. Кучерова. — Минск: БГЭУ, 2011. — 227 с.
* Сельский туризм Беларуси: современное состояние и перспективы развития / Л. М. Гайдукевич [и др.]. — Минск: Четыре четверти, 2011. — 217 с.
* Стратегия устойчивого развития экологического туризма в Беларуси / Л. М. Гайдукевич [и др.]. — Минск: БГУ, 2008. — 350 с.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Гісторыкі СССР
Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Цукровая справа

**«Цукровая справа»** — крымінальны працэс у Беларусі па абвінавачанні кіраўнікоў беларускіх цукровых прадпрыемстваў ва ўдзеле ў махлярскіх схемах з расійскімі контрагентамі.

## Перадгісторыя 
У 2019 годзе тры з чатырох цукровых прадпрыемстваў працавалі са стратамі.

## Арышты 
24 студзеня 2020 года дырэктараў Гарадзейскага і Слуцкага камбінатаў Міхаіла Крыштаповіча і Мікалая Прудніка знялі з рэйсу B2899 (Мінск — Мюнхен) авіякампаніі «Белавія». Самалёт быў развернуты ў паветранай прасторы Польшчы (пад Уроцлавам) і вернуты на бліжэйшы аэрапорт Гродна. Пазней у медыях з’явіліся паведамленні пра затрыманне дырэктара Скідзельскага цукровага камбіната Дзмітрыя Ягорава і кіраўніка завода ў Жабінцы Віктара Міронава.

24 студзеня TUT.by напісаў, што «знік» кіраўнік Беларускай цукровай кампаніі Дзмітрый Кірылаў.

28 студзеня TUT.by стала вядома, што справу вядзе Камітэт дзяржаўнай бяспекі Беларусі і што было затрымана 11 чалавек.

30 студзеня Генпракурор Беларусі Аляксандр Канюк заявіў, што справа звязана з вонкавай дэбітарскай запазычанасцю і тымі «махлярскімі схемамі, якія заключаюцца паміж нашымі кіраўнікамі прадпрыемстваў і контрагентамі, у асноўным расійскімі».

25 жніўня 2020 года былому начальніку 2-га ўпраўлення па барацьбе з арганізаванай злачыннасцю і карупцыяй ГУБАЗіК МУС Беларусі Уладзіміру Ціхіню, які ўдзельнічаў у схеме з перадачай хабару дырэктараў цукровых заводаў, змененая мера стрымання на падпіску аб нявыездзе.

## Расследаванне 
4 лютага 2020 года ў праграме «Панарама» на тэлеканале «Беларусь 1» паказалі спецыяльнае расследаванне «Цукровая мафія». У ім прадстаўнік КДБ распавёў, чаму дырэктары цукровых заводаў затрыманы, а таксама пацвердзіў інфармацыю аб затрыманні былога начальніка 2-га ўпраўлення па барацьбе з арганізаванай злачыннасцю і карупцыяй МУС Уладзіміра Ціхіні. КДБ распачаў крымінальныя справы па ч. 3 арт. 430 КК (Атрыманне хабару ў асабліва буйным памеры) і па ч. 2 арт. 431 КК (Дача хабару ў буйным памеры).

Да канца 2020 года некаторыя фігуранты апынуліся ўжо на волі.

## Прысуд 
30 снежня 2021 года суд Завадскога раёна Мінска абвясціў рашэнне па крымінальнай справе. Самы вялікі тэрмін атрымаў Міхаіл Крыштаповіч — былы дырэктар Гарадзейскага цукровага завода — ён прысуджаны да 13 гадоў пазбаўлення волі. Экс-кіраўнік Беларускай цукровай кампаніі Дзмітрый Кірылаў прысуджаны да сямі з паловай гадоў турмы. Мікалаю Прудніку (экс-дырэктару завода ў Слуцку) і Дзмітрыю Ягораву (Скідзельскі завод) за атрыманне хабару суд прызначыў па 11 гадоў. Анатоль Гладкі (былы гендырэктар камбіната ў Жабінцы) атрымаў 8 гадоў пазбаўлення волі, Віктар Міронаў (таксама былы кіраўнік жабінкаўскага прадпрыемства) — 11 гадоў. Бізнесмен з Масквы Сяргей Кананенка за дачу і атрыманне хабараў прыгавораны да сямі гадоў. Суд таксама пастанавіў спагнаць з часткі абвінавачаных больш за 11 мільёнаў рублёў неабгрунтавана набытай выгады.

## Крыніцы 
Катэгорыя:2020 год у Беларусі
Катэгорыя:Крымінальныя справы ў Беларусі
Катэгорыя:Цукровая прамысловасць Беларусі
Катэгорыя:2021 год у Беларусі
Ручайскі сельсавет

**Руча́йскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Шаркаўшчынскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Ручай.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Шаркаўшчынскага раёна Вілейскай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Полацкай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Маладзечанскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Каўшэлеўскага сельсавета. З 20 студзеня 1960 года ў складзе Віцебскай вобласці. З 17 красавіка 1962 года ў складзе Мёрскага раёна. З 30 ліпеня 1966 года ў складзе адноўленага Шаркаўшчынскага раёна. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета было 27 населеных пунктаў. 8 красавіка 2004 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Більдзюгскага (12 населеных пунктаў: Бардзенцы, Барсучына, Забор’е, Запруддзе, Кадрышкі, Каты, Каўшэлева, Малінова, Пілаты, Праўдзінская, Рэчкі, Сынадворцы) і Германавіцкага (11 населеных пунктаў: Азета, Грыгараўшчына, Гуркі, Зачысцікі, Мікалаёва, Папкі, Радзькі, Ручай, Саварына, Шкялі, Якубова) сельсаветаў.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 23 населеныя пункты.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Шаркаўшчынскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Мёрскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2004 годзе
Іаакім (Лявіцкі)

**Епіскап Іаакім** (свецкае імя: **Іван Акімавіч Лявіцкі**; , Пятрушкі, Кіеўская губерня — ) — праваслаўны дзеяч, архіепіскап.

## Біяграфія 
Скончыў Кіева-Сафійскае духоўнае вучылішча, Кіеўскую духоўную семінарыю, Кіеўскую духоўную акадэмію са ступенню кандыдата багаслоўя (1879). Са жніўня 1879 года выкладчык Рыжскай духоўнай семінарыі. 24 чэрвеня 1880 года епіскапам Рыжскім і Мітаўскім Філарэтам рукапаложаны ў сан іерэя. Служыў у Рыжскім кафедральным саборы, з’яўляўся законавучыцелем Рыжскага юнкерскага вучылішча, інспектарам Рыжскай духоўнай семінарыі, членам Гісторыка-статыстычнай камісіі па апісанні цэркваў Рыжскай епархіі. 28 чэрвеня 1893 года пастрыжаны ў манаства з імем Іаакім. У 1893—1895 гадах рэктар Рыжскай семінарыі. У 1896 годзе рукапаложаны ў епіскапа Балцкага, вікарыя Камянец-Падольскай епархіі.

24 мая 1897 года прызначаны епіскапам Брэсцкім, вікарыем Літоўскай епархіі. З 23 студзеня 1900 года кіруючы архіерэй заснаванай Гродзенскай епархіі (з тытулам епіскап Гродзенскі і Брэсцкі). Пры Іаакіме ў епархіі быў заснаваны Краснастоцкі жаночы манастыр, пабудаваны сабор у горадзе Брэст, пачалі выходзіць «Гродзенскія епархіяльныя ведамасці», адчынены епархіяльны свячны завод і эмерытальная каса для духавенства, арганізаваны псаломніцкія і педагагічныя курсы для настаўнікаў царкоўных школ. Прымаў меры па адкрыццю ў Гродне духоўнай семінарыі.

26 лістапада 1903 года прызначаны епіскапам Арэнбургскім і Уральскім (з 1908 года — епіскап Арэнбургскі і Тургайскі). У 1910—1917 гадах епіскап (з 1916 года архіепіскап) Ніжагародскі і Арзамаскі.

У красавіку 1917 года у сувязі с нязгодай адносна дзейнасці Часовага ўрада па рэарганізацыі Сінода быў адхілены ад кіраўніцтва епархіяй, пэўны час знаходзіўся пад хатнім арыштам. Прымаў удзел ва Усерасійскім Памесным саборы 1917—1918 гадоў.

У 1918 годзе пераехаў у Крым. Па адной з версій у гэтым жа годзе павешаны бальшавікамі на Царскай браме Севастопальскага кафедральнага сабора. Па іншай версіі забіты грабежнікамі ў 1921 годзе недалёка ад Севастопаля.

## Літаратура 
* Никитин, Д. Иоаким (Левитский) // Православная энциклопедия. Т. XXIII. Москва. 2010. С. 153—154.
* Преосвященный Иоаким // Гродненские епархиальные ведомости. 1904. № 1-2. С. 16 — 21.
* Польский, М. Новые мученики Российские. Минск. 2004. С. 93 — 98.

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Чаркаскай вобласці
Катэгорыя:Епіскапы гродзенскія і ваўкавыскія
Катэгорыя:Епіскапы Рускай праваслаўнай царквы
Катэгорыя:Епіскапы брэсцкія і кобрынскія
Катэгорыя:Рэктары Рыжскай духоўнай семінарыі
Міхаіл (Ермакоў)

**Епіскап Міхаіл** (свецкае імя: **Васіль Фёдаравіч Ермакоў**; , Санкт-Пецярбург — , Кіеў) — праваслаўны дзеяч, архіепіскап.

## Біяграфія 
Скончыў Кіеўскае рэальнае вучылішча (1881), Кіеўскую духоўную семінарыю (1883), Кіеўскую духоўную акадэмію са ступенню кандыдата багаслоўя (1887). 19 чэрвеня 1887 года пастрыжаны ў манаства з імем Міхаіл, пазней — рукапаложаны ў іерадыякана і іераманаха. У 1887—1888 гадах выкладчык Свяшчэннага Пісання Кіеўскай духоўнай семінарыі. Са снежня 1888 года па 1890 год інспектар Арлоўскай духоўнай семінарыі. У 1890 годзе прызначаны в.а. інспектара (з 1891 года інспектар) Санкт-Пецярбургскай духоўнай акадэміі. Узведзены ў сан архімандрыта ў 1891 годзе.

У студзені—кастрычніку 1893 года — рэктар Магілёўскай духоўнай семінарыі, з кастрычніка 1893 года па 1898 год — рэктар Валынскай духоўнай семінарыі. 31 студзеня 1899 года рукапаложаны ў епіскапа Ноўгарад-Северскага, вікарыя Чарнігаўскай епархіі. У 1899—1903 гадах епіскап Ковенскі, вікарый Літоўскай епархіі, у 1903—1905 гадах — епіскап Омскі і Сяміпалацінскі. 9 снежня 1905 года пераведзены на пасаду епіскапа Гродзенскага і Брэсцкага (з 1912 года — архіепіскап Гродзенскі і Брэсцкі).

У 1915 годзе разам з клірам Гродзенскай епархіі эвакуіраваўся ў Расію, пражываў у Маскве. Удзельнік Усерасійскага Памеснага сабора 1917—1918 гадоў. У маі 1921 года прызначаны патрыярхам Ціханам Экзархам ва Украіне з узвядзеннем у сан мітрапаліта. Актыўна выступаў супраць пашырэння абнаўленцтва на Украіне.

Арыштаваны 5 лютага 1923 года. Асуджаны Камісіяй НКУС УССР на 2 гады ссылкі ў Сярэднюю Азію. Вызвалены ў 1925 годзе, пераехаў у Маскву. Паўторна арыштаваны ў 1926 годзе, паводле прысуду высланы на Паўночны Каўказ. У верасні 1927 года вярнуўся з ссылкі, быў членам Часовага Патрыяршага Сінода. Памёр у Кіеўскім Свята-Міхайлаўскім манастыры.

## Літаратура 
* Преосвященный Михаил, Епископ Гродненский и Брестский // Гродненские епархиальные ведомости. 1905. № 51-52. С. 1343—1345.
* Черепица, В. Н. Архиепископ Гродненский Михаил Ермаков (1862—1929): новые штрихи к биографии // Гродна і гродзенцы: дзевяць стагоддзяў гісторыі (да 880-годдзя горада). Гродна. 2008. С. 395—406.

Катэгорыя:Епіскапы гродзенскія і ваўкавыскія
Катэгорыя:Епіскапы Рускай праваслаўнай царквы
Катэгорыя:Рэктары Магілёўскай духоўнай семінарыі
Валерый Сямёнавіч Хвяжэнка

**Валерый Сямёнавіч Хвяжэнка** (нар. , г. Мінск) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў у 1963 годзе Беларускі політэхнічны інстытут. У 1963—1966 гадах архітэктар Галоўкалгасбуда пры Савеце Міністраў БССР; у 1966—1973 гадах старэйшы архітэктар праектнай групы трэста «Белтрансбуд»; у 1973—1987 гадах кіраўнік групы, галоўны архітэктар праектаў інстытута «Мінскграмадзянпраект»; у 1987—1993 гадах галоўны архітэктар праектаў, галоўны спецыяліст — архітэктар тэхнічнага аддала інстытута «Мінсксельбудпраект»; у 1993 годзе вядучы спецыяліст аддзела прамысловага і грамадзянскага будаўніцтва Упраўлення дзяржаўнай пазаведамаснай экспертызы праектаў і каштарысаў пры Мінгарвыканкаме; у 1994 годзе галоўны архітэктар аддзела архітэктуры Дзяржбуда Рэспублікі Беларусь; у 1994—1997 гадах галоўны спецыяліст аддзела жыллёвай палітыкі Галоўнага ўпраўлення інфраструктуры жылля Міністэрства архітэктуры і будаўніцтва Рэспублікі Беларусь; у 1997—2007 гадах намеснік начальніка аддзела перадпраектных работ, начальнік аддзела размяшчэння аб’ектаў і падрыхтоўкі архітэктурна-планіровачных заданняў, намеснік начальніка Упраўлення падрыхтоўкі праектавання і вядзення кадастравых работ Камітэта архітэктуры і горадабудаўніцтва Мінгарвыканкама; у 2007—2008 гадах начальнік аддзела падрыхтоўкі дазваленчай дакументацыі КУП «Мінскі гарадскі цэнтр інжынірынгавых паслуг»; з 2008 года галоўны эксперт па архітэктурна-планіровачных рашэннях Упраўлення жыллёва-грамадзянскага будаўніцтва і планіровачных работ Рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Галоўдзяржбудэкспертыза», рэканструкцыя абласнога радзільнага дома ў г. Мінску (1987), 9-павярховы гараж-стаянка на 780 аўтамабіляў па вул. Аэрадромнай у г. Мінску, сельскі клуб у в. Вяззе Бярэзінскага раёна, саўгас «Камунар», фізкультурна-аздараўленчы комплекс з лазняй у Слуцкім раёне, н.п. Вясея, калгас імя Арджанікідзэ і іншыя аб’екты.

Актыўна ўдзельнічае ў архітэктурных конкурсах, напрыклад: на тэатр імя Я. Купалы ў г. Мінску (усесаюзны конкурс II прэмія, дыплом СА БССР), на оперны тэатр у г. Плоўдзіве, Балгарыя (міжнародны конкурс, 3-я прэмія) і інш.

Мае адно вынаходства (сумесна з архітэктарам А. І. Дыдышкам) на фасадную керамічную абліцавальную плітку (аўтарскае сведчанне выдадзена ў 1973 г. Дзяржаўным камітэтам па вынаходствах і адкрыццях СССР).

## Узнагароды 
2-я прэмія на Усесаюзным конкурсе за праект тэатра імя Я. Купалы ў Мінску.

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Валерый Іванавіч Бельскі

**Валерый Іванавіч Бельскі** (нар. , Дзевашычы, , Магілёўская вобласць, Беларуская ССР) — беларускі эканаміст. Намеснік Старшыні Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь (з 2023).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 30 кастрычніка 1968 года ў в. Дзевашычы Бялыніцкага раёна Магілёўскай вобласці.

Скончыў Беларускую сельскагаспадарчую акадэмію па спецыяльнасці «Эканоміка і кіраванне ў галіне АПК». У 1993—1995 гадах працаваў галоўным эканамістам у саўгасе «Каліноўскі» (Бялыніцкі раён).

У 1994—1997 гадах праходзіў вучобу ў аспірантуры Беларускага навукова-даследчага інстытута эканомікі і інфармацыі АПК, пасля якой да 1998 года працаваў там жа навуковым супрацоўнікам. У 1998—2002 гадах працаваў загадчыкам сектара цэнаўтварэння, намеснікам дырэктара, дырэктарам. У 2002—2006 гадах — першы намеснік дырэктара, в. а. дырэктара, у 2006—2008 гадах — першы намеснік дырэктара Інстытута аграрнай эканомікі НАН Беларусі, у 2008—2012 гадах — в. а. дырэктара, дырэктар Інстытута сістэмных даследаванняў у АПК НАН Беларусі.

З 2012 да 2015 года працаваў у Маскве памочнікам члена Калегіі (Міністра) па прамысловасці і аграпрамысловаму комплексу Еўразійскай эканамічнай камісіі. У 2015—2016 гадах — рэктар Інстытута падрыхтоўкі навуковых кадраў НАН Беларусі. З 2016 года працаваў дырэктарам Інстытута эканомікі НАН Беларусі.

30 студзеня 2020 года прызначаны намеснікам кіраўніка Адміністрацыі прэзідэнта. 4 чэрвеня 2020 года пераведзены на пасаду памочніка Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь па пытаннях развіцця фінансава-крэдытнай сістэмы.

24 студзеня 2023 года прызначаны членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь сёмага склікання па прэзідэнцкай квоце. 30 студзеня 2023 года абраны намеснікам Старшыні Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь.

## Сям’я 
Жанаты, мае 2 дачок. Жонка — Аксана Бельская. Дачкі: Іна (1994 года нараджэння) і Вераніка (2016 года нараджэння).

Катэгорыя:Выпускнікі Беларускай дзяржаўнай сельскагаспадарчай акадэміі
Катэгорыя:Эканамісты Беларусі
Катэгорыя:Супрацоўнікі Адміністрацыі прэзідэнта Беларусі
Катэгорыя:Памочнікі Прэзідэнта Беларусі
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7-га склікання
Студзянец (прыток Сікуні)

**Студзяне́ц** — рака ў Беларусі, у Смаргонскім раёне Гродзенскай вобласці, правы прыток ракі Сікуня (басейн Ашмянкі).

Даўжыня ракі 12 км. Плошча вадазбору 38 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 5,8 м/км. Выток ракі знаходзіцца ў напрамку на паўднёвы захад ад вёскі Стымоні. Упадае ў Сікуню прыкладна за 0,8 км на паўднёвы ўсход ад вёскі Жалігова. Вадазбор у паўночнай частцы Ашмянскага ўзвышша.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Общая характеристика речной сети Гродненской области (в разрезе районов) // Справочник «Водные объекты Республики Беларусь» 

Катэгорыя:Рэкі Смаргонскага раёна
Катэгорыя:Басейн Ашмянкі