Герб Мінска

**Герб Мінска** — змяшчае выяву ўшэсця Багародзіцы, яе постаць у чырвона-фіялетавым адзенні на срэбным воблаку ўзносяць на неба два анёлы і над імі два херувімы. Герб нададзены гораду ў 1591 годзе. Паводле падання, абраз Ушэсця Багародзіцы прыплыў у горад уверх па цячэнню Свіслачы з Кіева, разбуранага татарамі.

## Гісторыя 
### Вялікае Княства Літоўскае 
Яшчэ ў першым прывілеі на Магдэбургскае права Менску, выдадзеным каралём і вялікім князем Аляксандрам 14 сакавіка 1499 года, агаворвалася, што месцічы «*на месцу годнам маюць справіці ратуш… на ратушу, маюць меці бочку мерную і медніцу з знаменем мескім*». У наступным прывілеі караля і вялікага князя Жыгімонта Аўгуста таксама ўпамінаецца «*знаменне мескае*», аднак яго выгляд дагэтуль дакладна не вядомы.

12 студзеня 1591 году выйшаў чарговы вялікакняжскі прывілей, у першай частцы якога тлумачыліся прычыны яго надання. У ім гаворыцца, што мяшчане «*места… меньскага*» мелі з даўніх часоў «*герб на пячаць мескую*», які быў у першым прывілеі, у якім «*герб мескі апісан і вымалеван быў*», згарэў пры пажары ў менскім замку, у сувязіз чым месцічы «*невядомасцю сваею і да таго часу да ўжывання ўласнага гербу прыйці ня могучы, уніжоне прасілі нас, гаспадара, абыхма ім, аб’ясняючы і ва ўжывання прыводзячы герб на іх пячаць мескую надалі…*». Далей ішоў пераказ зместу папярэдніх прывілеяў і толькі ў канцы гаварылася «*Ку таму, паказуючы ім у том ласку нашу гаспадарскую, ку аздобе і ўчціваму захаваньню таго места нашага Меньскага надаем ім на герб да пячаці мескае на ратуш фіґуру ўнебаўзяцьця панны Марыі, і ў сем лісьце нашам вымалеваці есьма тую фігуру вялелі… каторае ўжо ані за герб у пячаці мескай вечне ўжываці… маюць*».

Гарадскія ўлады Менску ў XVI—XVIII стагоддзях карысталіся не менш як пяццю рознымі пячацямі, на чатырох з якіх ужываўся гарадскі герб. Стыль і тлумачэнне выявы гарадскога герба, таксама ягоная мова і змест легенды на пячацях залежалі ад агульнапалітычных фактараў таго або іншага перыяду, прытым сама ідэя герба і яго змест заставаліся без змен.

### Пад уладай Расійскай імперыі 
У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай у студзені 1793 году Мінск апынуўся ў складзе Расійскай імперыі. 22 студзеня 1796 года, загадам імператрыцы Кацярыны II быў «*пакінуты*» герб Мінска «*без змены: а для абазначэння далучэння і падданства гэтага краю да Расійскай імперыі, малюецца Дзяржаўны герб, гэта значыць, двухгаловы арол, на грудзі ж яго пакладзены герб Мінска*».

Файл:Miensk. Менск (B. Starzyński, 1592, 1875-1900).jpg|1592, паводле Б. Стажынскага, 1875—1900 гг.
Файл:Miensk. Менск (B. Starzyński, 1875-1900).jpg|Б. Стажынскі, 1875—1900 гг.
Файл:Miensk. Менск (T. Dmachoŭski, 1910).jpg|Т. Дмахоўскі, 1910 г.
Файл:Miensk. Менск (1919).jpg|На сцягу Мінскага палку стральцоў, 1919 г.
Файл:Miнск 1910.png|Miнск 1910

### Найноўшы час 
, 1993 г.]]

Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі за савецкім часам герб не выкарыстоўваўся.

5 верасня 1991 года гарадскія ўлады пацвердзілі гістарычны герб места. Герб і сцяг Мінска зацверджаныя рашэннем Мінскага гарадскога Савета народных дэпутатаў ад 27 сакавіка 2001 года № 160 «Аб зацвярджэнні палажэння аб гербе горада Мінска і палажэння аб сцягу горада Мінска».

У працы па рэканструкцыі гістарычнага герба прымалі ўдзел М. М. Елінская, Р. С. Жаўняркевіч, С. Я. Рассадзін.

## Апісанне 
Барочны шчыт, у блакітным полі якога выява Маці Божай на срэбным воблаку ў чырвона-сінім адзенні, два анёлы і два херувімы.

## Крыніцы 
## Гл. таксама 
* Гербы гарадоў Беларусі
* Сцяг Мінска

## Літаратура 
* 

Мінск
Катэгорыя:Мінск
Катэгорыя:Гербы паводле алфавіта
Катэгорыя:З’явіліся ў 1591 годзе
Катэгорыя:XVI стагоддзе ў Мінску
Катэгорыя:З’явіліся ў 2001 годзе
Катэгорыя:2001 год у Мінску