Тэры Пратчэт

{{Пісьменнік
 |Імя                  = Тэры Пратчэт
 |Арыгінал імя       = Terry Pratchett
 |Выява          = Terry Pratchett 2005.JPG
 |Шырыня               = 175px
 |Апісанне выявы = Тэры Пратчэт на Worldcon-2005 у Глазга
 |Імя пры нараджэнні     = Terence David John Pratchett (Тэрэнс Дэвід Джон Пратчэт)
 |Месца нараджэння       = Бекансфілд (, Англія, Вялікабрытанія)
 |Месца смерці         = 
 |Грамадзянства          = 
 |Род дзейнасці     = Пісьменнік-фантаст
 |Гады актыўнасці      = 1971—цяперашні час
 |Кірунак          = Фантастыка, фэнтэзі
 |Жанр                 = сатырычнае&nbsp;фэнтэзі
 |Мова твораў    = 
 |Дэбют                = The Hades Business
 |Узнагароды              = { style="background:transparent"
 
}
 |Сайт                 = Афіцыйны сайт
 |Вікісховішча            = 
 |Вікікрыніца             = 
}}
**Сэр Тэрэнс Дэвід Джон Пратчэт** OBE (), больш вядомы як **Тэры Пратчэт** (;  – ) — папулярны англійскі пісьменнік. Найбольшай папулярнасцю карыстаецца яго цыкл сатырычнага фэнтэзі пра Плоскі свет (). Сумарны тыраж яго кніг складае каля 50 мільёнаў асобнікаў. У лютым 2009 года Пратчэт быў узведзены англійскай каралевай Лізаветай II у рыцары-бакалаўры, застаючыся пры гэтым афіцэрам ордэна Брытанскай імперыі.

Пратчэт быў самым прадаваным аўтарам у Вялікабрытаніі 1990-х гадоў,. Было прададзена больш за 70 мільёнаў яго кніг па ўсім свеце на 37 мовах. У цяперашні час з'яўляецца другім самым чытаным пісьменнікам у Вялікабрытаніі, і займае сёмае месца па чытанні сярод неамерыканскіх аўтараў у ЗША.

У 2001 годзе Пратчэт выйграў штогадовую медаль Карнегі за "Дзіўны Морыс і яго адукаваныя грызуны", першую кнігу пра Плоскі свет для дзяцей.

У снежні 2007 года Пратчэт заявіў, што ён пакутуе ад ранняй формы хваробы Альцгеймера. Пасля ён зрабіў значнае грамадскае ахвяраванне для the Alzheimer's Research Trust, і зняў фільм пра свой вопыт змагання з хваробай для BBC.

## Творчая біяграфія 
**Пробы пяра**

У 11 гадоў ён паступіў у High Wycombe Technical High School, школу з тэхнічным ухілам. У 13 гадоў яго апавяданне «The Hades Business» было надрукавана ў школьным часопісе, а двума гадамі пазней, у 1963 годзе, апублікавана ў часопісе «Science Fantasy» - за гэтую публікацыю Тэры Пратчэт атрымаў £ 14. Яго другая апублікаваная праца "Night Dweller» была надрукаваная ў лістападзе 1965 года ў 156-м нумары часопіса «New Worlds».

У 1965 годзе Тэры Пратчэт вырашыў скончыць адукацыю і, параіўшыся з бацькамі, пакінуў школу, уладкаваўшыся журналістам у мясцовую газету «Bucks Free Press». Гэтая праца прывяла яго на інтэрв'ю з Пітэрам Бандэры ван Дюреном, адным з дырэктараў невялікага выдавецтва «Colin Smythe Limited», дзе Пратчэт згадаў пра тое, што напісаў раман «Людзі дывана» (), і спытаў Піцера пра магчымасць публікацыі кнігі. «Тады Піцер перадаў яе мне, - успамінаў Колін Смайт ў кароткай біяграфіі Тэры Пратчэта. - Так. Гэта было захапленне, і было відавочна, што перад намі аўтар, якога мы абавязаны апублікаваць ». І ў 1971 годзе кніга выйшла ў свет.

Затым прыйшла чарга двух іншых раманаў у жанры гумарыстычнай навуковай фантастыкі, якія Пратчэт пісаў, па ўласным прызнанні, «змрочнымі зімовымі вечарамі», калі ніякіх спраў лепей ў яго не знайшлося: «Цёмны бок сонца» () выйшаў у 1976 годзе, а «Страта» - У 1981.

За гэты час Пратчэт некалькі разоў мяняў месца працы, уладкаваўшыся ў 1970 годзе ў «Western Daily Press», вярнуўся ў 1972 годзе назад у «Bucks Free Press», на гэты раз на пасадзе малодшага рэдактара, у 1973 годзе перайшоў у «Bath Chronicle» і, нарэшце, у 1980 годзе уладкаваўся на працу ў «Central Electricity Generating Board», дзе ў якасці прэс-аташэ яму давялося адказваць за сувязі з грамадскасцю на трох атамных электрастанцыях адначасова.

**Нараджэнне Плоскага света**

У 1982 годзе выдавецтва «New English Library», якое выдавала да гэтага раманы Пратчэта ў мяккай вокладцы, адмовілася ад супрацоўніцтва з аўтарам з-за дрэнных продажаў. Колін Смайт здолеў зацікавіць ў выданні Дыяну Пірсан з выдавецтва «Corgi» і ў 1983 годзе выйшаў «Колер чараўніцтва» (), першы раман самага папулярнага цыклу Пратчэта - Плоскі свет. Пірсан арганізавала шасцісерыйны серыял на радыё BBC ў перадачы «Woman's Hour», які меў ашаламляльны поспех.

У 1986 годзе выйшаў новы раман Пратчэт «Вар'яцкая зорка» (), і быў заключаны дагавор на выданне наступных кніг Тэры таксама і ў цвёрдай вокладцы. З гэтага часу Смайт вырашыў стаць афіцыйным літаратурным агентам Пратчэта. Правы на выданне менш дарагога варыянту кніг у мяккай вокладцы ён пакінуў «Corgi», а для выдання кніг у цвёрдай вокладцы абраў больш буйное выдавецтва - «Victor Gollancz Ltd».

У 1987 годзе, пасля таго як з'яўляецца трэці раман «Плоскага свету» - «Творцы загавораў» (), які намінаваўся на Locus Award'88, Коліну Смайту патэлефанавалі з «New English Library» з пытаннем, ці засталіся права на выданне кніг Пратчэта свабоднымі. «Вядома, яны спазніліся», - усміхаўся Смайт.

**Прафесійны пісьменнік**

У тым жа 1987 годзе, скончыўшы раман «Мор - вучань Смерці» (), Тэры Пратчэт вырашыў пакінуць працу ў CEGB і прысвяціць увесь свой час пісьменніцкай дзейнасці. Кнігі Пратчэта імкліва станавіліся бестселерамі, заваёўваючы ўсё большую папулярнасць. У 1996 годзе раманы «Маскарад» () і «Цікавыя часы» () патрапілі ў брытанскую дзясятку бестселераў. Апублікаваная ў 1995 годзе кніга «Фатальная музыка» () чатыры тыдні знаходзілася на першым радку ў спісе самых прадаваных «пэйпербэкаў». «Змрочны жнец» () стаў восьмым у шэрагу найбольш хутка пакупаных выданняў у Вялікабрытаніі за апошнія пяць гадоў. Кнігі «Санта-Хрякус» () і «Маскарад» () два тыдні займалі вышэйшыя месцы ў спісах бестселераў як у «мяккай», так і ў «цвёрдай» вокладках адначасова. Кніга «Апошні кантынент» () пратрымалася на першай пазіцыі восем тыдняў.

## Асабістае жыццё 
Тэры Пратчэт ажаніўся са сваёй жонкай Лін у 1968 годзе, Ён апісвае сябе як гуманіста і з'яўляецца ганаровым прыхільнікам Брытанскай гуманістычнай асацыяцыі і ганаровым супрацоўнікам Нацыянальнага свецкага грамадства.

Пратчэт вядомы сваёй схільнасцю да вялікіх чорных капелюшоў Fedora, як відаць на ўнутраным боку задняй вокладкі большасці яго кніг. Яго стыль быў апісаны як "больш гарадскі каўбой, чым джэнтльмен горада».

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт Тэры Пратчэта 
* Першае паведамленне Тэры ў alt.fan.pratchett  
* Discworld Monthly — бясплатнае рассыланне пра працы Пратчэта 
* Terry Pratchett — Biography 

Катэгорыя:Пісьменнікі паводле алфавіта
Катэгорыя:Англамоўныя пісьменнікі
Катэгорыя:Пісьменнікі фэнтэзі
Катэгорыя:Пісьменнікі-фантасты Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Пісьменнікі XX стагоддзя
Катэгорыя:Пісьменнікі XXI стагоддзя
Катэгорыя:Памерлі ва Уілтшыры