open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Свята-Троіцкая царква (Падароск)

**Свята-Троіцкая царква** — праваслаўны храм у в. Падароск Ваўкавыскага раёна Гродзенскай вобласці. Знаходзіцца ў цэнтры вёскі.

## Гісторыя 
Храм пабудаваны ў XVIII стагоддзі з цэглы як касцёл, прыстасаваны пад царкву ў 1867 годзе. Царква адкрыта ў 1988 — 1990 гадах.

## Архітэктура 
Помнік архітэктуры барока. Вырашана прамавугольным у плане пад 2-схільным дахам аб’ёмам, да якога з фасада далучана 2-ярусная званіца, з тыльнага боку — паўкруглая апсіда з бакавымі рызніцамі. Над шатром званіцы і алтарнай часткай узведзены цыбулепадобныя галоўкі. Фасады рытмічна расчлянёны арачнымі аконнымі праёмамі, крапаваны лапаткамі.

## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Падароск
Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Ваўкавыскага раёна
Катэгорыя:Храмы Гродзенскай і Ваўкавыскай епархіі
Катэгорыя:XVIII стагоддзе ў Беларусі
Чамбарак

**Чамбара́к** () — горад на ўсходзе Арменіі, у марзе Гегаркунік. Размешчаны за 125 км на ўсход ад Ерэвана, каля граніцы з Азербайджанам. Праз горад праходзяць дарогі Чамбарак — Берд і Чамбарак — Дыліжан.

## Спасылкі 
* World Gazeteer: Armenia World-Gazetteer.com

Катэгорыя:Гарады Арменіі
Катэгорыя:Населеныя пункты марза Гегаркунік
Абавян (сяло)

**Абавя́н** () — сяло ў цэнтры Арменіі, у марзе Арарат. Размешчана за 18 км на поўдзень ад горада Ерэвана, за 16 км на поўнач ад Арташата, за 1 км на поўнач ад сяла Арэўшат і за 3 км на паўднёвы захад ад сяла Ланджазат. Сяло названа ў гонар Хачатура Абавяна.

## Спасылкі 
* Нацыянальная статыстычная служба Рэспублікі Арменія

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Арарат
Авазан

**Аваза́н** () — сяло ў марзе Гегаркунік, на ўсходзе Арменіі. Сяло размешчана на поўнач ад горада Вардэніс і на паўднёвы ўсход ад горада Чамбарак.

## Спасылкі 
* Нацыянальная статыстычная служба Рэспублікі Арменія

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Гегаркунік
Царква Раства Багародзіцы (Палачаны)

**Свята-Раства-Багародзіцкая царква** — праваслаўны храм у в. Палачаны Маладзечанскага раёна Мінскай вобласці.

## Гісторыя 
У цэнтры вёскі. Пабудавана ў 2-й палавіне 19 ст. з бутавага каменю. Да 1990-х гг. не дзейнічала.

## Архітэктура 
Помнік архітэктуры сінадальнага напрамку рэтраспектыўна-рускага стылю. Аб’ёмна-прасторавая кампазіцыя будынка 4-часткавая: кубападобны асноўны аб’ём, паўкруглая апсіда, нізкая трапезная, 3-ярусная шатровая званіца (васьмярык на 2 чацверыках). Пакаты 4-схільны дах асноўнага аб’ёму і шацёр званіцы завершаны цыбулепадобнымі галоўкамі на барабанах. На фоне бутавай муроўкі вылучаюцца атынкаваныя элементы дэкору: руставаныя ліштвы арачных аконных праёмаў і прамавугольнага ўваходнага праёма, вуглавыя лапаткі, аркатурныя фрызы, карнізы. Верхні ярус званіцы, атынкаваны, прарэзаны арачнымі праёмамі з кілепадобнымі броўкамі.

## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Маладзечанскага раёна
Катэгорыя:Палачаны
Катэгорыя:Храмы Маладзечанскай епархіі
Аганаван

**Аганава́н** () — сяло ў марзе Арагацотн, на захадзе Арменіі. Размешчана на правым беразе р. Касах, на ўчастку Аштарак — Апаран трасы Ерэван — Спітак, за 6 км на поўнач ад горада Аштарак, за 31 км на поўдзень ад горада Апаран, за 1 км на ўсход ад сяла Ушы, 1 км на поўнач ад сяла Карбі і за 5 км на поўдзень ад сяла Арташаван.

Аганаван быў заснаваны эмігрантамі з Муша ў 1928 г. Побач з сялом размешчаны манастыр Аганаванк.

## Спасылкі 
* Нацыянальная статыстычная служба Рэспублікі Арменія

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Арагацотн
Свята-Пакроўская царква (Паніжаны)

**Свята-Пакроўская царква** — праваслаўны храм у в. Паніжаны Мастоўскага раёна Гродзенскай вобласці.

## Гісторыя 
Пабудавана ў 1930-я гады з цэглы. Адкрыта ў 1988—1990 гадах.

## Архітэктура 
Вырашана прамавугольным у плане аб’ёмам пад 2-схільным дахам, які на фасадзе завершаны 4-граннай шатровай званіцай, над алтарнай часткай — шатровай вежачкай на шчыце. З тыльнага боку далучана 5-гранная апсіда з бакавымі рызніцамі. Фасады расчлянёны арачнымі аконнымі праёмамі з броўкамі, апяразаны зубчастымі фрызамі, крапаванымі вуглавымі лапаткамі.

## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Мастоўскага раёна
Катэгорыя:Паніжаны (Мастоўскі раён)
Катэгорыя:Храмы Гродзенскай і Ваўкавыскай епархіі
Катэгорыя:1930-я ў Беларусі
Капліца Аляксандра Неўскага (Паддубна)

**Капліца ў імя святога дабравернага князя Аляксандра Неўскага** пабудавана каля в. Паддубна Пружанскага раёна Брэсцкай вобласці.

## Гісторыя 
За 2 км ад вёскі, ва ўрочышчы Высокая Гара. Пабудавана ў 1912 г., калі войскі рускай 3-й Заходняй арміі пад камандаваннем генерала А. П. Тармасава 31 ліпеня 1812 г. атрымалі перамогу над карпусамі аўстрыйскім К. Шварцэнберга і саксонскім Ж. Л. Рэнье. На сценах капліцы былі высечаны назвы воінскіх часцей, якія ўдзельнічалі ў бітве, і імёны загінуўшых воінаў. На фасадзе мелася мемарыяльная металічная пліта з надпісам *«Доблесным предкам, погибшим в бою при Городечно»*. У гады Вялікай Айчынай вайны была разбурана (захаваўся 8-гранны мараваны подыум). Адноўлена ў 1992—93 гг. паводле праекта, распрацаванага ў архітэктурна-праектнай майстэрні «Брэстархпраект».

## Архітэктура 
У аснову архітэктурна-стылёвай трактоўкі капліцы пакладзены формы класіцызму. Вырашаны цэнтрычным 8-гранным збудаваннем, узнятым на высокі мураваны подыум. Вежападобны будынак накрыты пластычным па форме ўвагнута-выпуклым гранёным купалам з макаўкай у завяршэнні. Плоскасныя грані капліцы крапаваны па баках пілястрамі. Па цэнтры прарэзаны арачнымі аконнымі праёмамі і ўваходным праёмам, да якога вядзе лесвіца подыум.

## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Капліцы Брэсцкай вобласці
Катэгорыя:Культавыя збудаванні Пружанскага раёна
Катэгорыя:Паддубна (Пружанскі раён)
Катэгорыя:1912 год у Беларусі
Агаракадзор

**Агаракадзо́р** () — сяло ў марзе Ваёц-Дзор, на поўдні Арменіі. Размешчана на левым беразе р. Арпа, за 3 км на паўднёвы ўсход ад горада Ехегнадзора.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Нацыянальная статыстычная служба Рэспублікі Арменія

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Ваёц-Дзор
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1828 годзе
Вардэніс

**Вардэніс** () — горад у Арменіі, у марзе Гегаркунік, на Масрыкскай раўніне. Знаходзіцца на адлегласці 168 км ад Ерэвана, за 75 км ад цэнтра марза Гавар, за 5 км ад паўднёва-ўсходняга берага возера Севан.

## Спасылкі 
* Armeniapedia.org

Катэгорыя:Гарады Арменіі
Катэгорыя:Населеныя пункты марза Гегаркунік
Агарцын

**Агарцы́н** () — сяло ў марзе Тавуш, на паўночным усходзе Арменіі. Размешчана за 11 км на паўночны ўсход ад Дыліжана і за 23 км на паўднёвы ўсход ад Іджэвана, на левым беразе р. Агстэў, у Дыліжанскім запаведніку. За 2 км на захад размешчана сяло Тэхут, а за 6 км на паўночны ўсход сяло Оўк. Праз сяло праходзіць траса, якая злучае Іджэван і Берд з Дыліжанам, Разданам, Ванадзорам і Ерэванам.

## Спасылкі 
* Профіль на World Gazetteer 

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Тавуш
Катэгорыя:Пераназваныя населеныя пункты
Агаўнаванк

**Агаўнава́нк** () — сяло ў марзе Тавуш Арменіі. Размешчана ў Дыліжанскім запаведніку, на абодвух берагах р. Гетык, за 27 км на поўдзень ад Іджэвана і за 73 км на паўночны ўсход ад Раздана. За 3 км на захад размешчана сяло Хачардзан, а за 3 км на паўднёвы ўсход размешчана сяло Дзараванк, якое ўваходзіць ужо ў склад суседняга з Тавушам марза Гегаркунік.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Населеныя пункты марза Тавуш
Агаўнадзор (Ваёц-Дзор)

**Агаўнадзо́р** () — сяло ў марзе Ваёц-Дзор, на поўдні Арменіі. Размешчана за 12 км на захад ад горада Ехегнадзора, побач з сёламі Гетап, Арэні, Рынд і Елпін.

## Спасылкі 
* Нацыянальная статыстычная служба Рэспублікі Арменія

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Ваёц-Дзор
Свята-Успенская царква (Паніквы)

**Свята-Успенская царква** — праваслаўны храм у в. Паніквы (Камянецкі раён Брэсцкай вобласці).

## Гісторыя 
У цэнтры вёскі. Пабудавана ў 1791 годзе з дрэва, у 1912 годзе рэканструявана. Абнесена бутавай агароджай з брамай.

## Архітэктура 
Помнік народнага дойлідства. Мае падоўжна-восевую кампазіцыю, якая складаецца з прамавугольных у плане зрубаў: прытвора з 2-яруснай чацверыковай званіцай з макаўкай (прыбудавана пазней), асноўнага аб’ёму, 3-граннай апсіды з рызніцай. Асноўны аб’ём у цэнтры ўвянчаны цыбулепадобнай галоўкай на гранёным барабане, над апсідай макаўка. Асноўны прыём дэкаратыўнай апрацоўкі фасадаў — спалучэнне гарызантальнай і вертыкальнай шалёўкі. Мастацкая выразнасць дасягаецца падпарадкаваннем рознавялікіх аб’ёмаў, аб’яднаных у развітую ярусную кампазіцыю. Уваход у царкву вылучаны невялікім казырком на фігурных кранштэйнах.

## Інтэр’ер 
Зала асветлена высокімі лучковымі аконнымі праёмамі. Апсіда вылучана драўляным іканастасам. Унутры над уваходам — хоры. Абразы 17 — 18 ст.: «Успенне», «Маці Божая Адзігітрыя» ў сярэбраных з пазалотай абкладах, абраз-фератрон «Святая Варвара» і «Маці Божая Адзігітрыя».

## Літаратура 
* Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4

## Спасылкі 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Камянецкага раёна
Катэгорыя:Паніквы
Катэгорыя:Храмы Брэсцкай і Кобрынскай епархіі
Катэгорыя:1791 год у Беларусі
Катэгорыя:Храмы Успення Багародзіцы
Агаўнадзор (Катайк)

**Агаўнадзо́р** () — сяло ў марзе Катайк, у цэнтры Арменіі. Размешчана на левым беразе р. Мармарык, за 13 км на паўночны захад ад горада Раздан, за 12 км на поўнач ад горада-курорта Цахкадзор і за 26 км на захад ад горада Севан. Праз сяло праходзіць чыгунка Раздан — Іджэван. Побач знаходзяцца сёлы Джрарат, Какавадзор і Мармарык.

## Спасылкі 
* Нацыянальная статыстычная служба Рэспублікі Арменія

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Катайк
Агберк

**Агбе́рк** () — сяло ў марзе Гегаркунік, на ўсходзе Арменіі. Размешчана на паўднёвы захад ад горада Чамбарак і на ўсход ад горада Севан.

## Спасылкі 
* Нацыянальная статыстычная служба Рэспублікі Арменія

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Гегаркунік
Агаўнатун (Армавір)

**Агаўнату́н** () — сяло ў марзе Армавір, на захадзе Арменіі. Размешчана за 9 км на паўночны захад ад горада Вагаршапата, за 2 км на паўночны ўсход ад сяла Арагац, за 5 км на поўнач ад сяла Цыяцан, за 2 км на захад ад сяла Дохс, за 2 км на паўднёвы захад ад сяла Амберд і за 3 км на поўдзень ад сяла Лернамерц.

## Славутасці 
Сяло мае руіны крэпасці часоў жалезнага веку, хачкары і капліцу XIII стагоддзя. У вёсцы налічваецца чатыры царквы, самая старая з якіх - Святога Геворга, пабудаваная ў X стагоддзі. На вяршыні пагорка, каля сяла размешчана вежа, час заснавання якой невядомы.

## Спасылкі 
* Нацыянальная статыстычная служба Рэспублікі Арменія

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Армавір
Агнджадзор

**Агнджадзо́р** () — сяло ў марзе Ваёц-Дзор, на поўдні Арменіі. Размешчана на трасе Мартуні — Ехегнадзор, за 19 км на паўночны захад ад горада Ехегнадзора і 30 км на поўдзень ад Мартуні. На поўдзень па трасе знаходзяцца сёлы Таратумб і Караглух, а на поўначы размешчаны Селімскі перавал, на якім размешчаны караван-сарай 1332 г.

## Спасылкі 
* Нацыянальная статыстычная служба Рэспублікі Арменія

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Ваёц-Дзор
Азатаван

**Азатава́н** () — сяло ў марзе Арарат, у цэнтры Арменіі. Размешчана на трасе Ерэван — Сцепанакерт, непадалёк ад чыгункі Ерэван — Ерасх, за 5 км на паўночны захад ад горада Арташата, паміж сёламі Баграмян і Бурастан, на паўночны ўсход ад сяла Беркануш.

## Спасылкі 
* Нацыянальная статыстычная служба Рэспублікі Арменія

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Арарат
Азаташэн

**Азаташэ́н** () — сяло ў марзе Арарат, у цэнтры Арменіі. Размешчана на правым беразе р. Раздан, за 2 км на паўночны ўсход ад сяла Хачпар, за 2 км на паўднёвы ўсход ад сяла Арбат і за 2 км на паўднёвы захад ад сяла Геханіст, за некалькі кіламетраў на захад ад ваколіц Ерэвана.

## Спасылкі 
* Нацыянальная статыстычная служба Рэспублікі Арменія

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Арарат
Агаракаван

**Агаракава́н** () — сяло ў марзе Арагацотн, на захадзе Арменіі. Сяло было заснавана ў 1920 г. эмігрантамі з Вана, якім удалося выратавацца ад генацыду армян. Размешчана на поўнач ад трасы Ерэван — Гюмры, на ўсход ад горада Талін і на захад ад горада Аштарак. Побач знаходзяцца такія сёлы як Аруч, Кош, Лернарот, Какавадзор, Неркін-Базмаберд.

## Спасылкі 
* Нацыянальная статыстычная служба Рэспублікі Арменія

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Арагацотн
Агарак (раён Аштарака)

**Агара́к** () — сяло ў марзе Арагацотн, на захадзе Арменіі. Размешчана побач з горадам Аштарак, непадалёк ад участку Аштарак — Талін трасы Ерэван — Гюмры, на р. Амберд.

Сяло было заснавана ў 1919 годзе армянскімі бежанцамі з Бітліса і Вана, якім удалося выратавацца ад туркаў у час генацыду армян.

## Спасылкі 
* Нацыянальная статыстычная служба Рэспублікі Арменія

Катэгорыя:Населеныя пункты марза Арагацотн
Матэа Рэнцы

**Матэа Рэнцы** (; нар. , Фларэнцыя, Таскана, Італія) — італьянскі палітык, прэм'ер-міністр Італіі (2014—2016). Перад тым мэр Фларэнцыі з 2009 года і лідар (нацыянальны сакратар) Дэмакратычнай партыі (ДП) з 2013 года. У 2004—2009 гадах быў прэзідэнтам правінцыі Фларэнцыя.

## Біяграфія 
У юнацтве быў важатым скаўцкага атрада, рэдагаваў нацыянальны скаўцкі часопіс «Camminiamo Insieme». Вывучаў права ў Фларэнтыйскім універсітэце. Член Італьянскай народнай партыі з 1996 года, стаў кіраўніком яе правінцыйнай арганізацыі 1999 годзе. У 2002—2007 гадах належаў да партыі «Маргарытка: Дэмакратыя — гэта свабода». Пазней быў абраны прэзідэнтам правінцыі Фларэнцыя ў 2004 годзе, выйграўшы 58,8 % галасоў на выбарах 12 чэрвеня 2004 як кандыдат ад левацэнтрысцкай кааліцыі (стаўшы самым маладым прэзідэнтам правінцыі ў Італіі). 9 чэрвеня 2009 выйграў выбары мэра Фларэнцыі (47,6 % галасоў), у параўнанні з 32 % Джавані Галіі.

Ад 22 лютага 2014 года прэм'ер-міністр Італіі. 5 снежня 2016 Матэа Рэнцы прызнаў паражэнне на канстытуцыйным рэферэндуме і абвясціў пра сваю адстаўку.

## Сям'я 
У 1999 годзе ажаніўся з настаўніцай Ан'езэ Ландзіні, у іх трое дзяцей: сыны Франчэска і Эмануэле, дачка Эстэр.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Прэм’ер-міністры Італіі
Лакно (возера)

**Лакно** — возера ў Гродзенскім раёне Гродзенскай вобласці Беларусі, у басейне ракі Бярвенка, за 20 км у напрамку на ўсход ад горада Гродна, каля вёскі Лакно.

Плошча паверхні возера 0,45 км². Даўжыня 1,8 км, найбольшая шырыня 0,34 км, даўжыня берагавой лініі 4,2 км. Найбольшая глыбіня 5,8 м. Аб'ём вады 1,2 млн м³.

Катлавіна возера выцягнутая ў напрамку з паўночнага ўсходу на паўднёвы захад. Берагі нізкія, у паўднёвай частцы забалочаныя. Мелкаводдзе вузкае і пясчанае. Глыбей дно возера амаль цалкам высцілае сапрапель. На возеры востраў плошчай 0,3 га. У паўночна-ўсходняй частцы возера Лакно злучаецца ручаём з возерам Можнева. На поўдні выцякае ручай Лакніца ў раку Бярвенка. У паўднёва-ўсходняй частцы ў возера ўпадае невялікі ручай.

У возеры водзяцца шчупак звычайны, лешч, плотка, акунь, лінь і іншыя віды рыб.

## Літаратура 
*  — С. 108.

## Спасылкі 
* *Иванов-Смоленский В. Г.* Все озёра Беларуси. Популярная иллюстрированная энциклопедия. Т. 3-2.

Катэгорыя:Азёры Гродзенскага раёна
Катэгорыя:Басейн Котры
Іерусалімскі патрыярхат Армянскай Апостальскай Царквы

**Іерусалімскі патрыярхат Армянскай апостальскай царквы** (дакладная саманазва: **Апостальская кафедра святога Якава ў Іерусаліме**, ) — аўтаномны патрыярхат Армянскай апостальскай царквы. Армянскі Патрыярх у Іерусаліме (з 24 студзеня 2013-га года Нурхан Манукян) мае сан архібіскупа і прызнае духоўны аўтарытэт Каталікоса ўсіх армян ААЦ. Рэзідэнцыя Іерусалімскага Армянскага Патрыярха знаходзіцца ў гістарычным раёне Іерусаліма — Армянскім квартале Старога горада (Сабор Святога Якава).

У веданні патрыярхату знаходзяцца армянскія цэрквы Ізраіля (у Іерусаліме, Яфа, Раме і Хайфе) і Іарданіі. Да 1930 года Армянская Іерусалімская Патрыярхія мела епархіі ў Ліване і Сірыі, аднак пасля генацыду армян у Турцыі, дзеля захавання інстытута Кілікійскага Каталікасата ААЦ, гэтыя епархіі па просьбе Каталікоса ўсіх армян былі часова перададзены Кілікійскаму каталікасату.

## Гісторыя 
З 638 года армяне, якія адпрэчылі пастановы Халкідонскага сабору (451), з некаторымі перапынкамі, самастойна (ад праваслаўных) прызначаюць сваіх біскупаў ў Іерусаліме, якія пасля атрымалі тытул патрыярха.
 (Сурб Акоп.jpg).]]

Калі армяна-кілікійскі цар Ашын і Каталікос Канстанцін III Кесарацы прымусілі кіраўнікоў кілікійскіх епархій Армянскай царквы прыняць рашэнні Сіскага сабору 1307 года пра прыняцце дагматычных і абрадавых змен для уніі з Рымам, патрыярх Іерусаліма Саргіс, жадаючы захаваць чысціню веравучэння Армянскай царквы, набыў у султана Егіпта грамату пра вывад свайго пасада з-пад адміністрацыйнай улады каталікасата Кілікійскай Арменіі і з 1311 года пачаў незалежна весці свае справы. Аднак духоўная сувязь з усёй Армянскай царквой, што захоўвала ранейшую веру ў епархіях спрадвечнай Арменіі, была захавана.

## Правы і прывілеі Армянскай патрыярхіі Іерусаліма 
Армянская патрыярхія, нароўні з патрыярхіямі грэчаскай і лацінскай, валодае правам уласнасці на частку асноўных Святыняў Святой Зямлі, у тым ліку ў храме Раства у Віфлееме і ў храме Ускрысення ў Іерусаліме, у прыватнасці, на рассечаную калону.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт 

Катэгорыя:Армянская апостальская царква
Катэгорыя:Хрысціянства ў Іерусаліме
Катэгорыя:Хрысціянства ў Іарданіі
Катэгорыя:Хрысціянства ў Ізраілі
Джэрмук

**Джэрму́к** () — горад-курорт у Арменіі, у марзе Ваёц-Дзор.

## Геаграфія 
Знаходзіцца на рацэ Арпе, на поўнач ад Кечуцкага вадасховішча, на плато на захад ад Зангезурскага хрыбта. Адлегласць да Ерэвана 175 км.

Джэрмук — бальнеалагічны і кліматычны высакагорны курорт. У савецкі час горад быў папулярным месцам адпачынку, вядомым цёплай вясной. У горадзе здабываюць знакамітую мінеральную сталовую ваду «Джэрмук»

## Клімат 
## Спасылкі 
* Лечебные факторы курорта Джермук 

Катэгорыя:Гарады Арменіі
Катэгорыя:Населеныя пункты марза Ваёц-Дзор
Крысціян Арчыбальд Гертэр

**Крысціян Арчыбальд Гертэр** (, 28 сакавіка 1895, Парыж — 30 снежня 1966) — дзяржаўны сакратар ЗША (1959—1961), губернатар штата Масачусэтс (1953—1957).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Парыжы ў сям’і амерыканскіх мастакоў Альберта Гертэра і Адэль Макджинни. Пасля вяртання сям’і ў Нью-Ёрк вучыўся ў Browning School. У 1915 годзе скончыў Гарвардскі ўніверсітэт. У 1917 годзе ажаніўся з Мэры Каралінай Прат, дачкой Фрэдэрыка Прата і ўнучкай нафтавага магната Чарльза Прата.

На дыпламатычнай службе знаходзіўся з 1916 — аташэ амбасады ЗША ў Германіі. У 1917—1918 — спецыяльны памочнік дзяржсакратара ЗША; у 1918—1919 — член дэлегацыі ЗША для вядзення перамоваў пра свет, у 1919 — удзельнічаў у рабоце Парыжскай мірнай канферэнцыі 1919—1920; у 1919—1924 — памочнік міністра гандлю; у 1920—1921 — выканаўчы сакратар Савета па аказанні дапамогі краінам Еўропы; ў 1922 уваходзіў у склад місіі Гувера ў СССР.

У 1924—1936 займаўся выдавецкай і выкладчыцкай дзейнасцю.

У 1931—1943 — член (у 1939—1943 — спікер) заканадаўчага сходу. У 1943-53 — член Палаты прадстаўнікоў Кангрэсу ЗША ад штата Масачусэтс, прымаў актыўны ўдзел у распрацоўцы і рэалізацыі Плана Маршала. У 1953—1957 — губернатар штата Масачусэтс.

У 1957—1959 — намеснік дзяржсакратара, а ў 1959—1961 — Дзяржаўны сакратар ЗША. У 1961—1962 — старшыня Атлантычнай рады ЗША; у 1962—1966 — спецыяльны прадстаўнік ЗША на гандлёвых перамовах у рамках Генеральнага пагаднення аб тарыфах і гандлі.
Тэніс на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 – адзіночны разрад (жанчыны)

**Жаночыя спаборніцтвы па тэнісе ў адзіночным разрадзе на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года** праводзіліся ў Алімпійскім тэнісным цэнтры ў Рыа-дэ-Жанэйра з 6 па 13 жніўня 2016 года на жорсткім пакрыцці.

## Кваліфікацыя 
## Расклад 
## Сетка 
## Заўвагі 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Тэніс на летніх Алімпійскіх гульнях 2016
Гарадзілаўская

**Гара Гарадзілаўская** — марэнны ўзгорак на поўначы Верхнядзвінскага раёна Віцебскай вобласці. Найвышэйшы пункт Верхнядзвінскага раёна і Асвейскай грады. Вышыня над узроўнем мора складае 191,8 м. Знаходзіцца на тэрыторыі Асвейскага сельсавета.

## Апісанне 
Узгорак уяўляе сабой эталонную форму рэльефу бакавой канечна-марэннай грады: даўжыня — 1,4 км, шырыня дасягае 0,5 км, адносная вышыня складае 20-25 м, крутасць схілаў — да 20°.

Знаходзіцца за 1 км на захад ад тапонімаўтваральнай вёскі Гарадзілавічы і за 1,4 км на паўднёвы ўсход ад вёскі Царкоўна. На поўнач і захад ад гары знаходзіцца агароджаны сеткай гадавальнік для дзікіх жывёл, на поўдзень і ўсход — поле.

Непадалёк ад гары знаходзіцца возера Асвейскае, над акваторыяй якога гара ўздымаецца больш як на 60 м.

На вяршыні гары ўзведзена велічэзная металічная вышка-трыянгулятар, а таксама бетонавы слупок.

## Як дабрацца 
Дабрацца да гары можна аўтобусам Асвея—Лісна, сыходзіць на прыпынку ў в. Гарадзілавічы. Потым пешшу 1,5 км у накірунку вышкі-трыянгулятара.

## Літаратура 
* 
* Туристская энциклопедия Беларуси / редкол. Г. П. Пашков [и др.]; под общ. ред. И. И. Пирожника. — Мн., 2007. — 648 с. ISBN 978-985-11-0384-9
* *Пасанен В. Э., Дикусар Е. А., Стёпин С. Г.* Горные вершины Витебской области. — Минск: Право и экономика, 2016. — 162 с. — ISBN 978-985-552-569-2. С. 23.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Вяршыні вышынёй да 1000 метраў
Катэгорыя:Узгоркі Беларусі
Катэгорыя:Геаграфія Верхнядзвінскага раёна
Катэгорыя:Асвейскі сельсавет
Зіткала-Ша

**Зіткала-Ша** (дакота: *Zitkala-Ša*, г.зн. *Чырвоная Птушка*) (22 лютага 1876–26 студзеня 1938), таксама вядомая пад атрыманым ад місіянераў іменем **Гертруда Сіманс Бонін** (*Gertrude Simmons Bonnin*) – пісьменніца, палітычная актывістка, збіральніца фальклору і музыкантка з народа індзейцаў сіў, з племені я́нктан-дакота, заснавальніца Нацыянальнага Кангрэса Амерыканскіх Індзейцаў. Яе англамоўныя кнігі, у прыватнасці «Старыя індзейскія паданні», працягваюць перавыдавацца і чытацца.

Нарадзілася ў Янктанскай рэзервацыі. Яе бацька, еўрапеец з паходжання, хутка пакінуў сям'ю, і дзяўчынку вырасціла маці, Элен Сіманс (Татэ Іёхіўін). У восем год Зіткала-Ша трапіла ў місіянерскую школу, дзе правучылася тры гады. Пазней паступіла ў інстытут ручной працы, які скончыла ў 1895.

Катэгорыя:Пісьменніцы ЗША
Лазарэнка

**Лазарэнка** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Іван Сідаравіч Лазарэнка, Герой Савецкага Саюза
* Павел Іванавіч Лазарэнка, украінскі палітык, прэм'ер-міністр Украіны
Васіленка

**Васіленка** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Барыс Анатольевіч Васіленка (1940—2017) — савецкі і ўкраінскі гісторык, археолаг.
* Веньямін Дзмітрыевіч Васіленка — беларускі дырыжор. Заслужаны работнік культуры РБ.
* Вольга Барысаўна Васіленка (нар. 1952) — беларускі архітэктар.
* Галіна Канстанцінаўна Васіленка — Герой Сацыялістычнай Працы.
* Зоя Васільеўна Васіленка (нар. 1946) — беларускі вучоны ў галіне харчовай прамысловасці.
* Мікалай Пракопавіч Васіленка (1866—1935) — украінскі грамадскі і палітычны дзеяч, гісторык дзяржавы і права. 2-гі прэзідэнт НАН Украіны.
* Уладзімір Мікалаевіч Васіленка — беларускі палітык.
* Яўгеній Аляксандравіч Васіленка (нар. 1937) — беларускі педагог, спецыяліст у галіне тэорыі і методыкі навучання чарчэнню і тэхнічнай графіцы.

## Гл. таксама 
* Наталля Дзмітрыеўна Палонская-Васіленка — украінскі гісторык-эмігрант
Мікалай Андрэевіч Захаранка

**Мікалай (Мікола) Андрэевіч Захаранка** (, , Рэчыцкі раён, Гомельская вобласць) — беларускі паэт, празаік, драматург. Член Саюза беларускіх пісьменнікаў.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 13 мая 1949 года ў Васілевічах у сялянскай сям’і. Скончыў філалагічны факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Доўгі час настаўнічаў у вёсцы Швабы Лагойскага раёна Мінскай вобласці.
 
## Творчасць 
Трагічнасць і радасць жыцця, вясковая будзённасць ў творах Захаранкі пераплятаецца з казачнай быліннасцю, афарбавана яе прывідным святлом. Апавяданні друкаваліся ў часопісах «Полымя», «Маладосць», «Нёман», «Дзеяслоў», «Роднае слова», «Вясёлка», газеце «Звязда»; вершы і публіцістыка ― ў «ЛІМе». Аўтар дзіцячых п’ес, зборнікаў апавяданняў «І тады ўдарыў бом…» (Мн., Кнігазбор, 2013), які вылучаўся на літаратурную прэмію Ежы Гедройца, «Такі вецер, такі вецер…» (Кнігазбор, 2019). П’еса «Паехалі» ставілася ў 1996 годзе на сцэне Нацыянальнага акадэмічнага тэатра імя Янкі Купалы.

## Спасылкі 
* Мікола Захаранка. Забойства на вуліцы з прысадамі  // Дзеяслоў, 2000, № 32
* *Захаранка М.* «Песня пра зубра» Міколы Гусоўскага ў кантэксце культуры еўрапейскага адраджэння // Роднае слова: Штомесячны навуковы i метадычны часопiс. ― 2010. ― № 9
* Мікола Захаранка: паэт, празаік, драматург  // Кастусь Ладуцька. Sozvuchie.by, 27 красавіка 2019
* Николай Захаренко. Ангел мой  // Литературная Россия, 2016, 14 октября
* Вольга Бабкова. «Такі вецер, такі вецер» — новая кніга добрага аўтара // Наша ніва, 23.07.2019

Катэгорыя:Пісьменнікі Беларусі
Катэгорыя:Беларускамоўныя пісьменнікі
Катэгорыя:Драматургі Беларусі
Захаранка

**Захаранка** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Маргарыта Захаранка (нар. 2003) — беларуская валейбалістка.
* Мікалай Андрэевіч Захаранка, беларускі пісьменнік
* Юрый Мікалаевіч Захаранка, міністр унутраных спраў Рэспублікі Беларусь
Asteriidae

**Asteriidae** — сямейства марскіх зорак з атрада *Forcipulatida*.

Asterias і роднасныя віды сямейства *Asteriidae* ядуць галоўным чынам абароненую здабычу, такую, як двухстворкавыя малюскі (напрыклад, ) і .

## Класіфікацыя 
Сямейства **Asteriidae** уключае 38 сучасных і некалькі вымерлых родаў:
* 
* 
* *Aphanasterias*
* 
* *Asterias* Linnaeus, 1758
** Від *Asterias amurensis*
** Від *Asterias rubens*
* *Astrometis* Fisher, 1923
* 
* 
* 
* *Coronaster* Perrier, 1885
* *Coscinasterias* Verrill, 1867
* 
* 
* 
* *Evasterias* Verrill, 1914
* 
* 
* *Leptasterias* Verrill, 1866
** Від *Leptasterias aequalis*
** Від *Leptasterias hexactis*
* *Lethasterias* Fisher, 1923
* 
* *Marthasterias*
* 
* 
* 
* *Orthasterias* Verrill, 1914
* *Perissasterias*
* *Pisaster* Müller and Troschel, 1840
* 
* 
* *Rathbunaster* Fisher, 1906
* 
* *Sclerasterias* Perrier, 1891

* *Stephanasterias* Verrill, 1871
** Від *Stephanasterias albula*
* *Stylasterias* Verrill, 1914
* 
* *Tarsastrocles*
* 
* *Urasterias*
* *Germanasterias* 
** Від  
* *Hystrixasterias* 
** Від  
*  
** Від  

Катэгорыя:Марскія зоркі
Катэгорыя:Сямействы ігласкурых
Goniasteridae

**Goniasteridae **— вялікае сямейства марскіх зорак атрада  класа марскіх зорак (Asteroidea), якое змяшчае каля 260 відаў у складзе 70 родаў.

Яны сустракаюцца пераважна на глыбакаводдзі кантынентальнага шэльфа ўсіх сусветных акіянаў, дасягаючы найбольшай разнастайнасці ў Інда-Ціхаакіянскім рэгіёне.

## Сістэматыка 
Сямейства ўтрымлівае наступныя роды:

Катэгорыя:Сямействы ігласкурых
Катэгорыя:Марскія зоркі
Astropectenidae

**Astropectenidae** — сямейства марскіх зорак з атрада Paxillosida.

## Арэал 
Прадстаўнікі сямейства Astropectinidae жывуць уздоўж кантынентальных шэльфаў ўсіх мацерыкоў, уключаючы Антарктыду.

## Лад жыцця 
Як правіла, прадстаўнікі гэтага сямейства марскіх зорак насяляюць на марскім дне, пагружаныя ў мяккія адклады тыпу пяску або глею. Сярод гэта сямейства сустракаюцца як драпежныя і ўсяедныя віды.

## Спіс родаў 
Па стане на 2013 год, было апісана 27 родаў марскіх зорак, якія адносяцца да дадзенага сямейства:

* *Astromesites* Fisher, 1913
* *Astropecten* Gray, 1840
* *Astropectinides* Verrill, 1914
* *Bathybiaster* Danielssen & Koren, 1883
* *Betelgeusia* Blake & Reid, 1998
* *Blakiaster* Perrier, 1881
* *Bollonaster* McKnight, 1977
* *Bunodaster* Verrill, 1909
* *Craspidaster* Sladen, 1889
* *Ctenophoraster* Fisher, 1906
* *Ctenopleura* Fisher, 1913
* *Dipsacaster* Alcock, 1893
* *Dytaster* Sladen, 1889
* *Koremaster* Fisher, 1913
* *Leptychaster* E.A. Smith, 1876
* *Lonchotaster* Sladen, 1889
* *Macroptychaster* H.E.S. Clark, 1963
* *Mimastrella* Fisher, 1916
* *Patagiaster* Fisher, 1906
* *Persephonaster* Wood-Mason & Alcock, 1891
* *Plutonaster* Sladen, 1889
* *Proserpinaster* Fell, 1963
* *Psilaster* Sladen, 1885
* *Tethyaster* Sladen, 1889
* *Thrissacanthias* Fisher, 1910
* *Tritonaster* Fisher, 1906
* *Trophodiscus* Fisher, 1917

File:Astropecten aranciacus Sardegna09 28cm 5520.jpg|*Astropecten aranciacus*
File:Astropecten bispinosus Sardegna06 3284.jpg|*Astropecten bispinosus*
File:Astropecten irregularis pentacanthus Sardegna09 17cm 5962.jpg|*Astropecten irregularis*
File:Astropecten jonstoni Naxos08 1832 640x480 dpi90.jpg|*Astropecten jonstoni*
File:Astropecten platyacanthus Sardegna09 e cm09 5503.jpg|*Astropecten platyacanthus*

Катэгорыя:Сямействы ігласкурых
Катэгорыя:Марскія зоркі
Штопар (пілатаж)

**Штопар** у авіяцыі — асаблівы, крытычны рэжым палёту самалёта (планера), які выяўляецца ў зніжэнні яго па стромкай сыходнай спіралі малога радыусу з адначасовым кручэннем адносна ўсіх трох яго восяў; некіраваны рух самалёта на закрытычных вуглах атакі. Пры гэтым самалёт пераходзіць на рэжым аўтаратацыі. Штопару папярэднічае страта хуткасці і звальванне. У шэрагу выпадкаў перадштопарны стан самалёта характарызуецца папярэджвальным гайданнем.

## Класіфікацыя штопару 
Штопар падзяляецца па відзе:
* **нармальны (прамы)** — самалёт рухаецца на дадатных вуглах атакі.
* **перакулены (зваротны)** — самалёт рухаецца на адмоўных вуглах атакі, то бок «пілот вісіць на пасках».
Па вугле нахілу падоўжнай восі самалёта да небасхілу:
* **стромкі** (50-90°)
* **пакаты** (30-50°)
* **плоскі** (

## Спасылкі 
* Апісанне штопару на www.airhorse.narod.ru
* Каталог фігур вышэйшага пілатажу Арести ФАИ&#x20;&#x3D;&#x20;FAI Aresti Aerobatic Catalogue.&#x20;— Federation Aeronautique Internationale, 2002.
Катэгорыя:Авіяцыйныя тэрміны
Катэгорыя:Аэрадынаміка
Руднік

**Руднік** — горнапрамысловае прадпрыемства па здабычы карысных выкапняў, таксама прозвішча, тапонім.

## Прозвішча 
* Вітаўт Руднік (нар. 1969) — беларускі журналіст.
* Пётр Міхайлавіч Руднік (нар. 1957) — беларускі дзяржаўны дзеяч, член Савета Рэспублікі IV склікання.

## Тапонім 
* Руднік (гміна, Люблінскае ваяводства)
* Руднік (гміна, Сілезскае ваяводства)
* Руднік над Санам (гміна)

## Гл. таксама 
* Руднікі
Asterinidae

**Asterinidae** — сямейства марскіх зорак атрада .

## Апісанне 
У асноўным невялікія марскія зоркі, плоскія зверху і з вельмі кароткімі прамянямі, якіх звычайна пяць, але бывае і больш. Край цела тонкі і ўтвораны невыразнымі, малюсенькімі краявымі пласцінкамі.

Глыбакаводныя віды могуць быць буйнейшыя, напрыклад, прадстаўнікі роду *Anseropoda* могуць перавышаць 45 см у дыяметры.

## Месцы пражывання 
Сустракаюцца амаль ва ўсіх морах свету, ад глыбокіх западзін да прыбярэжнай паласы і ад палюсоў да тропікаў, але World Asteroidea Database сцвярджае, што яно ўключае ў сябе 150 відаў у 25 родаў.

Прыводзіцца сістэматыка сямейства паводле World Asteroidea Database:

* *Ailsastra* O’Loughlin & Rowe, 2005
* *Allopatiria* Verrill, 1913
* *Anseropoda* Nardo, 1834
* *Aquilonastra* O’Loughlin in O’Loughlin & Waters, 2004
* *Asterina* Nardo, 1834
* *Asterinides* Verrill, 1913
* *Asterinopsis* Verrill, 1913
* *Callopatiria* Verrill, 1913
* *Cryptasterina* Dartnall & al. 2003
* *Disasterina* Perrier, 1875
* *Indianastra* O’Loughlin in O’Loughlin & Waters, 2004
* *Kampylaster* Koehler, 1920
* *Manasterina* H.L. Clark, 1938
* *Meridiastra* O’Loughlin, 2002
* *Nepanthia* Gray, 1840
* *Paranepanthia* Fisher, 1917
* *Parvulastra* O’Loughlin in O’Loughlin & Waters, 2004
* *Patiria* Gray, 1840
* *Patiriella* Verrill, 1913
* *Pseudasterina* Aziz & Jangoux, 1985
* *Pseudonepanthia* A.H. Clark, 1916
* *Pseudopatiria* O’Loughlin in O’Loughlin & Waters, 2004
* *Stegnaster* Sladen, 1889
* *Tegulaster* Livingstone, 1933
* *Tremaster* Verrill, 1880
* *Ctenaster* L. Agassiz, 1836
* *Desmopatiria* Verrill, 1913

Anseropoda placenta 001.jpg|*Anseropoda placenta*
Aquilonastra conandae Réunion.png|*Aquilonastra conandae*
Asterina gibbosa Pennant, 1777.jpg|*Asterina gibbosa*
Red starfish at Rocky Bay PB022164.JPG|*Callopatiria granifera*
Cryptic sea star (Cryptasterina sp.).jpg|*Cryptasterina sp.*
Pale scaly sea star (Nepanthia maculata).jpg|*Nepanthia maculata*
Patiria miniata - Flickr - NOAA Photo Library.jpg|*Patiria miniata*
Patiriella regularis.jpg|*Patiriella regularis*
Pseudonepanthia troughtoni PC269945.JPG|*Pseudonepanthia troughtoni*
Ambush starfish (Stegnaster inflatus).jpg|*Stegnaster inflatus*
Tremaster mirabilis.jpg|*Tremaster mirabilis*

Катэгорыя:Марскія зоркі
Катэгорыя:Сямействы ігласкурых
Алег Сяргеевіч Пафераў

**Алег Сяргеевіч Пафераў**  (нар. 2 жніўня 1949) — беларускі дзяржаўны, ваенны і дыпламатычны дзеяч. Былы Надзвычайны і Паўнамоцны Пасол Рэспублікі Беларусь у Венесуэле і па сумяшчальніцтве ў Балівіі і Эквадоры. Генерал-лейтэнант.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 2 жніўня 1949 года ў г. Ленгеры Чымкенцкай вобласці Казахскай ССР. Па нацыянальнасці беларус. У 1969 годзе з адзнакай скончыў Горкаўскае зенітна-ракетнае вучылішча СПА, а ў 1977 годзе — Ваенную інжынерную радыётэхнічную акадэмію супрацьпаветранай абароны. У 1999 годзе скончыў Ваенную акадэмію Генеральнага штаба Узброеных сіл Расійскай Федэрацыі.

З 1966 па 2006 год праходзіў службу ва Узброеных Сілах СССР і Рэспублікі Беларусь на розных камандных і інжынерных пасадах. З 2001 года па 2006 год з’яўляўся камандуючым Ваенна-паветранымі сіламі і войскамі супрацьпаветранай абароны Беларусі. Пазней звольнены з арміі па ўзросце.

Указамі прэзідэнта Беларусі ад 5 снежня 2007 года №618 і 686 стаў упаўнаважаным па вядзенні перамоў па праекце пагадненняў аб супрацоўніцтве ў інтарэсах стварэння адзінай сістэмы СПА і сістэмы радыёэлектроннай барацьбы Венесуэлы, а таксама аб знаходжанні на яе тэрыторыі беларускіх вайскоўцаў. Пасля заключэння дагавораў, у перыяд з 2008 па 2013 гады, з’яўляўся кіраўніком групы беларускіх вайсковых саветнікаў пры Узброеных сілах Венесуэлы.

Адначасова ў 2006—2011 гадах з’яўляўся намеснікам старшыні Дзяржаўнага ваенна-прамысловага камітэта Рэспублікі Беларусь. Далей па 2012 год быў галоўным экспертам па знешнеэканамічных пытаннях ЗАТ «Белтэхэкспарт».

31 ліпеня таго ж года прызначаны паслом у Венесуэле. 23 студзеня 2013 года акрэдытаваны па сумяшчальніцтве ў Эквадоры, а 31 мая — у Балівіі.

Займаў пасаду пасла ў Эквадоры па сумяшчальніцтве да 2014 года, пасады пасла ў Венесуэле і па сумяшчальніцтве ў Балівіі — да 2020 года.

Жанаты. Мае дваіх дзяцей.

## Узнагароды 
Узнагароджаны ордэнамі Чырвонай Зоркі, «За службу Радзіме» III ступені, ордэнам Пашаны і 20-ю медалямі.

## Спасылкі 
* Біяграфія А. С. Паферава на сайце Цэнтра ваенна-палітычных даследванняў

Катэгорыя:Дыпламаты Беларусі
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Чырвонай Зоркі
Катэгорыя:Кавалеры ордэна «За службу Радзіме ва Узброеных Сілах СССР»
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Пашаны (Беларусь)
Катэгорыя:Паслы Беларусі ў Венесуэле
Катэгорыя:Паслы Беларусі ў Балівіі
Катэгорыя:Паслы Беларусі ў Эквадоры
Катэгорыя:Генерал-лейтэнанты (Беларусь)
Катэгорыя:Кандыдаты ваенных навук
Азерцы (археалагічны помнік)

**Азерцы** — археалагічны помнік: гарадзішча каля вёскі Азерцы (Лепельскі раён, Віцебская вобласць, Беларусь). Знаходзіцца за 200 м на ўсход ад вёскі, на падоўжаным узгорку, абмежаваным з поўначы і паўднёвага захаду азёрамі.

Пляцоўка роўная, памерам 70х55 м. Схілы гарадзішча ў іх верхняй частцы стромкія, у ніжняй — пакатыя. У 1972 г. даследаваў А. Р. Мітрафанаў. Культурны пласт у агаленнях заходняга і паўночнага схілаў 1,3—1,4 м. У цэнтры пляцоўкі быў закладзены шурф памерам 0,5х0,25 м, культурны пласт тут 1,1 м, мае 2 гарызонты. У верхнім знойдзены фрагменты ганчарнага посуду, 2 невялікія абломкі ляпных гаршчкоў з жарствой у гліне, у ніжнім — рэшткі ляпных гладкасценных пасудзін. Трапляюцца ўлакі, абпаленыя камяні, косці жывёл. Належала плямёнам днепра-дзвінскай (не пазней III—IV стст.), банцараўскай (VI—VIII) культур, функцыяніравала і ў перыяд Кіеўскай Русі X—XIII стст.

## Літаратура 
* *Алексеев, Л. В.* Отчет о полевых археологических исследованиях Полоцкого отряда Прибалтийской комплексной экспедиции АН СССР летом 1956 г. // Архіў Інстытута гісторыі НАН Беларусі.
* Археологическая карта Белоруссии / Белорусское добровольное общество охраны памятников истории и культуры, Сектор археологии Ин-та истории АН БССР. Вып. 2: Памятники железного века и эпохи феодализма / Г. В. Штыхов; Под ред. Ф. В. Борисевича. — Мн.: Изд-во «Полымя», 1971. — 274, [2] c. — С. 59.
* *Мітрафанаў, А. Р.* Азерцы / А. Р. Мітрафанаў // Археалогія і нумізматыка Беларусі: Энцыклапедыя / Беларуская Энцыклапедыя; Рэдкал.: В. В. Гетаў і інш. — Мн.: «Беларуская Энцыклапедыя» імя П. Броўкі, 1993. — 702 с. — С. 28—29. — ISBN 5-85700-077-7.
 
Катэгорыя:Днепра-дзвінская культура
Катэгорыя:Банцараўская культура
Катэгорыя:Кіеўская Русь
Катэгорыя:Гарадзішчы Лепельскага раёна
Катэгорыя:Азерцы (Лепельскі раён)
Юрый Іванавіч Лазарчык

**Юрый Іванавіч Лазарчык** (нар. , Баранавічы) — беларускі дыпламат. Надзвычайны і Паўнамочны Пасол рэспублікі Беларусь у Іране.

## Біяграфія 
У 1989 годзе скончыў Ваенны інстытут замежных моў па спецыяльнасці «замежная мова»: англійская, фарсі. У 2004 годзе — Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь (спецыяльнасць «знешняя палітыка і дыпламатыя»). У 1980—1999 гадах — служба ва Узброеных сілах. У 2000—2002 гадах — першы сакратар, саветнік упраўлення кадраў Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь. У 2002—2003 гадах — саветнік аддзела кадраў замежных устаноў ўпраўлення кадраў Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь. У 2003—2004 гадах — начальнік аддзела арганізацыйна-штатнай работы ўпраўлення кадраў Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь. У 2004—2005 гадах — пагранічны назіральнік Місіі АБСЕ ў Грузіі. У 2005—2007 гадах — палявы афіцэр-кіраўнік палявога офіса Цэнтра АБСЕ ў Таджыкістане. У 2007—2009 гадах — начальнік аддзела падрыхтоўкі кадраў упраўлення кадраў Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь. У 2009—2015 гадах — намеснік начальніка ўпраўлення — начальнік аддзела падрыхтоўкі кадраў Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь. У 2015—2016 гадах — старшы саветнік Пасольства Рэспублікі Беларусь у Ісламскай Рэспубліцы Іран. У 2016—2021 гадах — Надзвычайны і Паўнамоцны Пасол Рэспублікі Беларусь у Ісламскай Рэспубліцы Іран.

Узнагароджаны медалём «За баявыя заслугі».

Валодае англійскай мовай, фарсі, дары.

Жанаты. Мае дваіх дзяцей.

Катэгорыя:Выпускнікі Акадэміі кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Паслы Беларусі ў Іране
Катэгорыя:Дыпламаты Беларусі
Раман Аляксандравіч Галоўчанка

**Рама́н Алякса́ндравіч Гало́ўчанка** (нар. ) — беларускі дыпламат і дзяржаўны дзеяч. Прэм’ер-міністр Беларусі з чэрвеня 2020 па сакавік 2025 года. З 10 сакавіка 2025 года — старшыня Праўлення Нацыянальнага банка Рэспублікі Беларусь.

## Біяграфія 
У 1996 годзе скончыў Маскоўскі дзяржаўны інстытут міжнародных адносін МЗС Расійскай Федэрацыі па спецыяльнасці «міжнародныя адносіны», у 2003 годзе — Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці «эканоміка і кіраванне знешнеэканамічнай дзейнасцю».

У 1997—2002 гадах — галоўны спецыяліст Дзяржаўнага сакратарыята Савета Бяспекі Рэспублікі Беларусь. У 2002—2005 гадах — намеснік начальніка аддзела Генеральнай Пракуратуры Рэспублікі Беларусь. У 2005—2006 гадах — галоўны саветнік упраўлення знешняй палітыкі Адміністрацыі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь. У 2006—2009 гадах — галоўны саветнік аддзела супрацоўніцтва ў сферы міжнароднай бяспекі, галоўны саветнік упраўлення міжнароднай бяспекі Дзяржаўнага сакратарыята Савета Бяспекі Рэспублікі Беларусь. З ліпеня 2009 па снежань 2009 года — саветнік-пасланнік Пасольства Рэспублікі Беларусь у Рэспубліцы Польшча. Са снежня 2009 па красавік 2013 года — першы намеснік Старшыні Дзяржаўнага ваенна-прамысловага камітэта Рэспублікі Беларусь. З 22 красавіка 2013 да 2018 года — Надзвычайны і Паўнамоцны Пасол Рэспублікі Беларусь у Аб’яднаных Арабскіх Эміратах. З 2018 па чэрвень 2020 года — старшыня Дзяржаўнага ваенна-прамысловага камітэта Рэспублікі Беларусь.

4 чэрвеня 2020 года прызначаны Прэм’ер-міністрам Беларусі.

У чэрвені 2022 года Галоўчанка трапіў у санкцыйны спіс Канады.

10 сакавіка 2025 года быў вызвалены ад пасады прэм’ер-міністра і прызначаны старшынёй Праўлення Нацыянальнага банка Рэспублікі Беларусь.

Валодае англійскай, арабскай, нямецкай і польскай мовамі.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Лукашенко назначил нового премьера Белоруссии. msn.com, 4.06.2020
* Биография нового премьер-министра Белоруссии Романа Головченко. ТАСС, 4.06.2020

Катэгорыя:Прэм’ер-міністры Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Паслы Беларусі ў ААЭ
Катэгорыя:Дыпламаты Беларусі
Катэгорыя:Старшыні Дзяржаўнага ваенна-прамысловага камітэта Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Паслы Беларусі ў Катары
Катэгорыя:Паслы Беларусі ў Кувейце
Катэгорыя:Паслы Беларусі ў Саудаўскай Аравіі
Катэгорыя:Кіраўнікі Нацыянальнага банка Беларусі
Крымінальны кодэкс Азербайджанскай Рэспублікі

**Крымінальны кодэкс Азербайджанскай Рэспублікі** (**КК Азербайджана**) — асноўная і адзіная крыніца крымінальнага права Азербайджана, якая ўстанаўлівае злачыннасць і каральнасць дзей на тэрыторыі Азербайджана.

Дзеючая рэдакцыя Крымінальнага кодэкса Азербайджана была падпісана Прэзідэнтам Азербайджана Г. Аліевым 30 снежня 1999 года і ўступіла ў сілу з 1 верасня 2000 года, змяніўшы папярэдні Крымінальны кодэкс Азербайджанскай ССР 1960 года, які прымяняўся да тых часоў.

## Структура кодэкса 
Кодэкс складаецца з Агульнай (раздзелы I—VI, главы 1—15) і Асаблівай частак (раздзелы VII—XII, главы 16—35). У Агульнай частцы разглядаюцца асноўныя паняцці крымінальнага заканадаўства, вызначаюцца падставы крымінальнай адказнасці і вызвалення ад яе, агульныя палажэнні аб крымінальным пакаранні і вызваленні ад яго, прымусовых мерах лячэння, а таксама асаблівасці крымінальнай адказнасці непаўналетніх.

Асаблівая частка ўключае ў сябе артыкулы, якія апісваюць склады канкрэтных злачынстваў. Структура Асаблівай часткі адлюстроўвае іерархію каштоўнасцяў, якія ахоўваюцца крымінальным законам: на першым месцы стаяць злачынствы супраць міру і бяспекі чалавецтва і ваенныя злачынствы, затым злачынствы супраць асобы, і толькі потым эканамічныя злачынствы і злачынствы супраць грамадскіх і дзяржаўных інтарэсаў.

## Асаблівасці кодэкса 
КК Азербайджана шмат у чым заснаваны на палажэннях Мадэльнага Крымінальнага кодэкса для дзяржаў — удзельніц СНД; таксама многія нормы запазычаныя з Крымінальнага кодэкса Расіі 1996 года. Улічаны таксама і характэрныя для Азербайджана асаблівасці, звязаныя з нацыянальнымі канфліктамі: менавіта гэта, на думку В. В. Лунеева, абумовіла наданне асаблівай важнасці ахове інтарэсаў міру і бяспекі чалавецтва, а таксама ваенных злачынстваў.

У кодэксе ўлічана з’яўленне новых злачынных дзей. Устаноўлена адказнасць за эўтаназію, незаконнае штучнае апладненне, куплю-продаж органаў і тканак чалавека для трансплантацыі і т. д.

У кодэкс рэгулярна ўносяцца змены, якія адлюстроўваюць змены рэгулюемых ім грамадскіх адносін і з’яўленне новых відаў і формаў грамадска небяспечных дзеянняў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Крымінальны кодэкс Азербайджанскай рэспублікі / Навуковае рэдагаванне, прадмова докт. юрыдычных. навук, праф І М Рагімава Пераклад з азербайджанскага Б. Э. Абасава — СПб: Выдавецтва «Юрыдычны цэнтр Прэс», 2001. — 325 с. 
* Azərbaycan Respublikasının Cinayət Məcəlləsinin Kommentariyası (prof. F.Y.Səməndərov redaktəsi ilə). — Bakı 2009 

## Спасылкі 
* Крымінальны кодэкс Азербайджанскай Рэспублікі (Зацверджаны Законам Азербайджанскай Рэспублікі ад 30 снежня 1999 г. № 787-IQ  

Катэгорыя:Права Азербайджана
Азербайджан
Азёры (археалагічныя помнікі)

**Азёры** — археалагічныя помнікі: стаянкі і селішча каля аграгар. Азёры (Гродзенскі раён). Вядомы з XIX ст. Стаянку—1 выявіў у 1958 г. Л. С. Клейн. Стаянкі—2, 3, 4 і селішча даследаваў у 1972, 1986 гг. Міх. М. Чарняўскі.

## Стаянка—1 
Знаходзіцца за 3 км ад вёскі, на паўночна-захаднім беразе воз. Рыбніца, на пясчаным плато вышынёй 5 м над узроўнем вады. Памеры 250х120 м. Верхняя частка культурнага пласта разараная. Пераважная большасць знаходак — пласціністыя крамянёвыя вырабы (нажы, лістападобныя наканечнікі стрэл, канцавыя скрабкі, скоблі, рэтушаваныя разцы і інш.) фінальнага палеаліту і мезаліту, адзінкавыя рэчы бронзавага веку.

## Стаянкі—2, 3, 4 
За 0,8—1 км на поўдзень ад стаянкі—1, на адлегласці 0,2—0,5 км адна ад адной. Найбольш значная з іх — стаянка—4 на ўзгорыстым выгіне заходняга берага воз. Рыбніца. Яе памеры 140х50 м. Культурны пласт да 0,5 м. Сярод знаходак крамянёвыя прылады працы, фрагменты глінянага посуду неалітычнай нёманскай культуры, кераміка бронзавага веку.

## Селішча 
Знаходзіцца за 100 м на паўднёвым захадзе ад стаянкі—4, на ўзгорку прыазёрнага балота. Памеры 60х60 м, вышыня 1,5 м. Культурны пласт да 0,5 м. Знойдзены ганчарная кераміка позняга сярэдневякоўя, перапаленыя камяні ад печаў. Нешматлікія расшчэпленыя крамяні сведчаць, што ў каменным веку тут знаходзілася невялікая стаянка. Помнік пашкоджаны пры ўзвядзенні дачных будынкаў. На паўднёвы захад ад селішча, за вусцем меліяраванай рэчкі, на ўзвышэннях паўночнага берага заходняй азёрнай затокі сустракаюцца стаянкі каменнага веку.

## Літаратура 
* Археологическая карта Белоруссии / Белорусское добровольное общество охраны памятников истории и культуры, Сектор археологии Института истории Академии наук БССР. Вып. 1: Памятники каменного века / В. Ф. Исаенко; под ред. В. Д. Будько и Ф. В. Борисевича. — Мн.: Полымя, 1968. — 125, [1] с.
* Археологическая карта Белоруссии / Белорусское добровольное общество охраны памятников истории и культуры, Сектор археологии Института истории Академии наук БССР. Вып. 3: Памятники бронзового века / В. Ф. Исаенко; под ред. Ф. В. Борисевича. — Мн.: Полымя, 1976. — 149, [2] с.
* Чарняўскі, Міх. М. Азёры / Міх. М. Чарняўскі // Археалогія Беларусі: энцыклапедыя: у 2 т. / [склад. Ю. У. Каласоўскі; рэдкалегія: Т. У. Бялова (гал. рэд.) і інш.]. Т. 1: А ― К. — Мн.: Беларуская Энцыклапедыя імя П. Броўкі, 2009. — 492, [1] c. — С. 23. — ISBN 978-985-11-0353-5.
* Чарняўскі, М. М. Азёры / М. М. Чарняўскі // Археалогія і нумізматыка Беларусі: Энцыклапедыя / Беларуская Энцыклапедыя; Рэдкал.: В. В. Гетаў і інш. — Мн.: «Беларуская Энцыклапедыя» імя П. Броўкі, 1993. — 702 с. — С. 29. — ISBN 5-85700-077-7.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Азёры (Гродзенскі раён)
Катэгорыя:Селішчы Гродзенскага раёна
Катэгорыя:Стаянкі Гродзенскага раёна
Катэгорыя:Нёманская культура
Леанід Мікалаевіч Апанасюк

**Леанід Мікалаевіч Апанасюк** (, в. Партызанская, , Гомельская вобласць — ) — беларускі палітык, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь V склікання.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 8 студзеня 1956 года ў в. Партызанская Хойніцкага раёна Гомельскай вобласці.

Скончыў Беларускую сельскагаспадарчую акадэмію, заатэхнік.

Працаваў галоўным заатэхнікам, старшынёй калгаса «Чырвоная Армія» Рагачоўскага раёна Гомельскай вобласці; старшынёй камітэта па сельскай гаспадарцы і харчаванні Гомельскага абласнога выканаўчага камітэта; старшынёй Жлобінскага раённага выканаўчага камітэта.

У 2012—2016 гадах дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь V склікання.

## Узнагароды 
* Медаль «За працоўныя заслугі» (4 кастрычніка 1999 года)

## Асабістае жыццё 
Жанаты, мае дваіх дзяцей.

## Спасылкі 
* Дасье на сайце Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь  

Катэгорыя:Старшыні калгасаў
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 5-га склікання
Катэгорыя:Выпускнікі Беларускай дзяржаўнай сельскагаспадарчай акадэміі
Катэгорыя:Старшыні Жлобінскага раённага выканаўчага камітэта