Фабрычна-завадскія камітэты

**Фабрычна-завадскія камітэты**, скар. **фабзаўкомы** або **ФЗК**&nbsp;— рабочыя камітэты на заводах і фабрыках, якія ствараліся падчас рэвалюцыі 1917 года. Менавіта ім Ленін першапачаткова прапаноўваў перадаць усю паўнату ўлады, а лозунг «Уся ўлада&nbsp;— саветам!» першапачаткова гучаў: «Уся ўлада&nbsp;— фабзаўкамам!».

## Гісторыя 
З'яўленне саветаў у 1917&nbsp;годзе сустрэлі «ў штыкі» расійскія сацыял-дэмакраты ў цэлым і бальшавікі ў прыватнасці: калі яны даведаліся пра тое, што паўсталі нейкія Саветы, то высказаліся катэгарычна супраць перадачы якой-небудзь улады саветам, паколькі палічылі, што гэта запавольвае рэвалюцыю. Да таго ж у саветах дамінавалі прадстаўнікі іншых партый. Бальшавікі супрацьпаставілі саветам фабрычна-завадскія камітэты з лаяльных ім кадраў. Да ідэі саветаў яны вярнуліся праз некаторы час, калі пераканаліся, што іх можна выкарыстоўваць у барацьбе за ўладу.

Фабрычна-завадскія камітэты былі арганізаваны на многіх прамысловых прадпрыемствах Расійскай Імперыі пасля Лютаўскай рэвалюцыі 1917&nbsp;года. Фабзаўкамы захоплівалі кантроль над кіраваннем заводамі. Явачным парадкам яны ўводзілі 8-гадзінны працоўны дзень, вырашалі пытанні расцэнак і зарплаты, прыёму і звальнення, забеспячэння рабочых харчаваннем. У некаторых выпадках фабзаўкамы фармавалі атрады рабочай міліцыі і Чырвонай гвардыі для абароны заводаў ад хвалі крыміналу, якая паднялася ў выніку разгрому паліцыі і вызвалення злачынцаў падчас рэвалюцыі.

Фабзаўкамы былі апорай бальшавікоў на прадпрыемствах, удзельнічалі ў падрыхтоўцы Кастрычніцкай рэвалюцыі. У 1918&nbsp;годзе бальшавікі ўжо значна ўзмацнілі сваю прысутнасць у саветах (тады ж Ленінскі лозунг «Уся ўлада фабзаўкамам» быў спешна заменены на «Уся ўлада саветам» і ФЗК былі аб'яднаны з прафсаюзамі.

## Канферэнцыі фабзаўкамаў 
30&nbsp;мая&nbsp;— 3&nbsp;чэрвеня (12—16&nbsp;чэрвеня) 1917&nbsp;года ў Петраградзе прайшла 1-я агульнагарадская канферэнцыя ФЗК пад старшынствам Свярдлова, на якой 31&nbsp;мая (13&nbsp;чэрвеня) выступіў У.&nbsp;І.&nbsp;Ленін. Ён прапанаваў прыняць «Рэзалюцыю аб эканамічных мерах барацьбы з разрухай». Рэзалюцыя была прынятая 3&nbsp;(16)&nbsp;чэрвеня. Канферэнцыя абрала Цэнтральны Савет (ЦС) ФЗК Петраграда з 25&nbsp;чалавек, сярод іх 19&nbsp;бальшавікоў. Сакратаром ЦС ФЗК на канферэнцыі быў абраны Мікалай Аляксеевіч Скрыпнік.

Петраградскі ЦС стаў фактычна Усерасійскім цэнтрам ФЗК. 3&nbsp;чэрвеня 1917&nbsp;года старшынёй Цэнтральнага савета Фабзаўкамаў Петраграда стаў .

7—12&nbsp;(20—25)&nbsp;жніўня 1917&nbsp;года праходзіла 2-я канферэнцыя петраградскіх ФЗК. Па асноўных пытаннях прыняты рэзалюцыі, зацверджаны Статут ФЗК. Да восені 1917&nbsp;года ЦС, гарадскія і раённыя аб'яднанні ФЗК існавалі больш чым у 50&nbsp;прамысловых цэнтрах Расіі.

17—22 кастрычніка (30 кастрычніка — 4 лістапада) 1917&nbsp;года ў Петраградзе працавала Усерасійская канферэнцыя ФЗК. Каля 2/3&nbsp;яе дэлегатаў былі бальшавікамі. Канферэнцыя прыняла рэзалюцыю «Аб бягучым моманце», звярнуўшы ўвагу на тое, што ўсталяванне рабочага кантролю над вытворчасцю і размеркаваннем магчыма толькі пры пераходзе ўсёй дзяржаўнай улады ў рукі Саветаў. Яна прызнала неабходным аб'яднанне ФЗК і прафсаюзаў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Рэвалюцыя 1917 года ў Расіі