Параскарыда конская

**Параскарыда конская** (*Parascaris equorum* (Goeze, 1782), састарэлая назва *Ascaris megalocephala* (Cloquet, 1824)) — від круглых чарвей сямейства , які паразітуе ў коневых і з’яўляецца ўзбуджальнікам параскарыдозу. Уладальнікі коней у прастамоўі называюць гэтых паразітаў «аскарыдамі». Гельмінт спецыфічны ў адносінах да гаспадара кішачны паразіт, які можа заразіць коней, аслоў і зебраў. Найбольш успрымальнымі да заражэння з’яўляюцца коні да шасцімесячнага ўзросту. Пасля гэтага ўзросту ўзровень заражэння пачынае зніжацца, і паразіт вельмі рэдка сустракаецца ў коней старэй дванаццаці месяцаў. Ён не можа заразіць людзей або іншых жывёл.

## Апісанне 
Паразіт жоўта-белага колеру, даўжыня самкі можа дасягаць 38 см. Распаўсюджаны ва ўсім свеце, з’яўляецца адным з паразітаў коней, якіх цяжэй за ўсё знішчыць, таму патрабуе вялікіх доз больш магутных антыгельмінтных прэпаратаў, чым для іншых паразітаў коней.

## Жыццёвы цыкл 
*P. equorum* характарызуецца палавым дымарфізмам, самкі значна буйнейшыя за самцоў: яны могуць вырасці да 50 см, а самцы — толькі да 15-28 см. Цыліндрычныя чэрві белага колеру з трыма вельмі вялікімі губамі. Спарванне адбываецца ў тонкім кішачніку непарнакапытных. За суткі самка здольная адкласці больш за 170 000 яец, а за год — 60 000 000 яец. Яйцы маюць тоўстую шматслаёвую абалонку для абароны і здольныя прыліпаць да любой паверхні, да якой яны датыкаюцца пасля выхаду вонкі Чарвякам патрабуецца ад 79 да 110 дзён, каб дасягнуць дарослага стану. *P. equorum* харчуецца, усмоктваючы вадкае змесціва кішачніка, і часам можа таксама высмоктваць кроў з сценкі кішачніка.

Цяжкія інвазіі *P. equorum* здольныя стварыць механічнае закаркаванне кішачніка. У некаторых выпадках дэгельмінтызацыя можа фактычна справакаваць закаркаванне кішачніка мёртвымі і паміраючымі паразітамі; па гэтай прычыне ў цяжкіх выпадках можа спатрэбіцца шматразовае лячэнне больш слабымі па сваім дзеянні прэпаратамі.

## Лячэнне 
Дарослыя коні, імаверна, развіваюць некаторую ступень устойлівасці да гэтага паразіту, але ён выклікае непакой у больш маладых коней ва ўзросце прыкладна да двух гадоў.

Дэгельмінтызацыю можна пачынаць у коней ва ўзросце ад чатырох да васьмі тыдняў і паўтараць прыкладна кожныя 60 дзён. Лячэнне праводзіцца з дапамогай антыгельмінтных прэпаратаў, і рэкамендуецца чаргаваць розныя класы такіх прэпаратаў. Эфектыўныя метады лячэння ўключаюць макрацыклічныя лактоны, асобна івермекцін або моксідэкцін, якія могуць забіваць раннія стадыі лічынак да таго, як яны мігруюць у печань і лёгкія. Іншы клас эфектыўных лекаў бензімідазолы, такія як фенбендазол і оксфендазол. Пірантэлу памаат таксама выкарыстоўваецца, а яго блізкі варыянт, пірантэлу тартрат, можна скормліваць як сутачную дозу, якая эфектыўна знішчае лічынкі. Да распрацоўкі гэтых прэпаратаў у 1950-х і 1960-х гадах выкарыстоўвалася лячэнне піперазінам, дыхлафосам iтрыхларфонам. Таксама выкарыстоўваюцца піперазін (для дарослых стадый паразіта, а для лічынак, якія развіваюцца ў маладых коней, трэба паўтараць дозу з 10-дзённым інтэрвалам), фебантэл, марантэл.

## Прафілактыка 
Даказана, што ўтрыманне пашаў і стайняў чыстымі ад гною эфектыўна ў зніжэнні заражэння коней паразітамі. Чаргаванне пашы, у прыватнасці за кошт увядзення ў севазварот жывёл іншых відаў, таксама можа паменшыць заражэнне паразітамі.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Паразіты коней
Катэгорыя:Аскарыды