open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Любоў насамрэч

**«Любо́ў насамрэ́ч»** () ― брытанскі фільм у жанры калядных апавяданняў, рэжысёрскі дэбют сцэнарыста Рычарда Кёрціса. Прэм’ера фільма ў ЗША адбылася 14 лістапада 2003 года, а ў Вялікабрытаніі — 21 лістапада.

На беларускую мову агучана ў 2005 годзе творчым аб’яднаннем Беларускі гальфстрым.

## Сюжэт 
Нашае жыццё прасякнутае любоўю. Гэтае светлае пачуццё трымае разам мільярды людзей. Стасункі паміж бацькамі і дзецьмі, шчырае бескарыслівае сяброўства, юнацкае авантурнае захапленне і непераможная шлюбная вернасць…
Напярэдадні Калядаў халасты прэм’ер-міністр закахаўся ў сваю сакратарку; айчым нарэшце знаходзіць агульную мову з сынам на глебе юнацкага кахання да дзяўчыны са школы; пісьменнік, паранены здрадай, едзе ў Францыю і ў возеры сустракае сваю любоў; шэраговая супрацоўніца звычайнай фірмы не можа прызнацца ў каханні да свайго калегі; у той час бос гэтай фірмы паддаецца спакусам сваёй сакратаркі, губляючы шлюб; малады хлопец, моцна закаханы ў дзяўчыну свайго найлепшага сябра, губляе розум пасля іх вяселля; ну і рокер, які напрыканцы жыцця ўсведамляе, што нікога ніколі не любіў, апроч свайго тоўстага менеджара.
Усе гэтыя пачуццёвыя лініі сплятаюцца і дасягаюць апагею ў калядны вечар.

## У ролях 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы Вялікабрытаніі 2003 года
Катэгорыя:Фільмы ЗША 2003 года
Катэгорыя:Калядныя фільмы ЗША
Катэгорыя:Кінарэжысёрскія дэбюты
Катэгорыя:Фільмы пра Лондан
Катэгорыя:Фільмы Universal Pictures
Катэгорыя:Фільмы, агучаныя па-беларуску праектам «Беларускі гальфстрым»
Верабей (фільм, 1993)

**«Верабей»** або **«Гісторыя аднаго кахання»** (, італ.: Storia di una capinera) — мастацкі фільм рэжысёра Франка Дзэфірэлі, экранізацыя рамана Джавані Верга. Зняты на Сіцыліі ў 1993 годзе.

## Сюжэт 
1854 год. На Сіцыліі лютуе халера. 16-гадовая паслушніца Марыя вымушана з’ехаць дадому, каб не заразіцца. Мачыха Марыі і яе сёстры, якія бачаць у дзяўчыне толькі нявесту Хрыста, з асуджэннем ставяцца да рамантычных адносін паміж Марыяй і суседам-студэнтам Ніно, і ўрэшце Марыі даводзіцца вярнуцца ў манастыр да свайго прызначэння.

## У ролях 
* Анджэла Бэтыс — Марыя
* Джонатан Шэк — Ніно
* Сара-Джэйн Аляксандэр — Анэта
* Андрэа Касар — Гігі
* Джон Касл — Джузэпэ
* Валянціна Картэзэ — ігумення
* Шынейд Кьюсак — Мацільда
* Фрэнк Фінлей — бацька Нунцыа
* Міа Фотэргіл — Джудзіта
* Пэт Хейвуд — сястра Тэрэза
* Дзяніс Куілі — барон Сезара
* Ванеса Рэдгрэйв — сястра Агата

Катэгорыя:Фільмы-драмы 1993 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Італіі
Катэгорыя:Фільмы-драмы Японіі
Чужая краіна

**«Чужая краіна»** () — драматычны трылер рэжысёра Кім Фарант паводле сцэнарыя Майкла Кініронса і Фіёны Серэс. У галоўных ролях зняліся Ніколь Кідман, Джозеф Файнс і Х'юга Уівінг. Прэм'ера фільма адбылася на кінафестывалі «Сандэнс» 23 студзеня 2015 года.

## Сюжэт 
Кэтрын і Мэцью Паркеры спрабуюць прыстасавацца да новага жыцця ў мястэчку Натгары, яны вядуць адасоблены лад жыцця. Перад буйной пясчанай бурай іх двое дзяцей-падлеткаў Лілі і Том знікаюць. Пошукавую аперацыю ўзначальвае паліцэйскі Дэвід Рэй. Падазрэнні растуць і чуткі падбухторваюць мясцовых жыхароў супраць Паркераў, ператвараючы іх жыццё ў пекла.

## У ролях 
* Ніколь Кідман — Кэтрын Паркер
* Джозеф Файнс — Мэцью Паркер
* Х'юга Уівінг — Дэвід Рай

Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы-трылеры Аўстраліі
Катэгорыя:Фільмы-трылеры Ірландыі
Катэгорыя:Фільмы-драмы Аўстраліі
Катэгорыя:Фільмы-драмы Ірландыі
Маленькі салдат

**«Маленькі салдат»** () — фільм французскага рэжысёра Жана-Люка Гадара, зняты ў 1960 годзе, але забаронены да паказу да 1963 года за рэалістычныя сцэны гвалту.

## Сюжэт 
Дзеянні разгортваюцца ў Жэневе на фоне Алжырскай вайны. Галоўны герой — журналіст Бруна Фарэсцье ўцягваецца ў нябачную вайну розных таемных арганізацый. Яго прымушаюць забіць аднаго з французскіх мяцежнікаў Паліводу. Спачатку Бруна адмаўляецца, але пад псіхічным уздзеяннем з боку спецслужбаў забівае сваю ахвяру.

## У ролях 
* Мішэль Сюбор — Бруна Фарэсцье
* Ганна Карына — Вераніка Дрэер
* Ласла Сабо — Ласла
* Пол Бюва — Пол
* Анры-Жак Юэ — Жак
Жан Малоры

**Жан Малоры** (; , , Германія — , , Францыя) — французскі падарожнік, географ і геамарфолаг, а таксама этна-гісторык і пісьменнік. Кіраўнік даследаванняў у Школе сацыяльных навук, дырэктар і заснавальнік серыі «Зямля Чалавечая» парыжскага выдавецтва «Плон».
Чайбалсан (горад)

**Чайбалсан** (; да 1941 *Баян-Тумен*) — чацвёрты па велічыні горад у Манголіі. Адміністрацыйны цэнтр Усходняга (Дарнодскага) аймака. Горад размешчаны на рацэ Керулен на вышыні 747 м над узроўнем мора. У XIX стагоддзі селішча вырасла да памераў горада, стаўшы эканамічным цэнтрам Усходняй Манголіі ўжо ў XX стагоддзі. Да 1941 года горад называўся Баян-Тумен, пазней перайменаваны ў гонар мангольскага камуністычнага палітычнага дзеяча Харлагійна Чайбалсана.

Катэгорыя:Гарады Манголіі
Ruborridion

***Ruborridion*** — манатыпічны род азіяцкіх , які змяшчае адзіны від ***Ruborridion musivum***. Упершыню від быў апісаны пад назвай  у 1873 годзе. Род апісаны Я. Вундэрліхам у 2011 годзе. Яны сустракаюцца ў Індыі  і ў міжземнаморскай зоне (Паўднёвая Еўропа, Паўночная Афрыка).

## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Павукападобныя Афрыкі
Катэгорыя:Павукі-цянётнікі
Майкл Джэйстан

**Майкл Джэйстан** (; , , Нотынгемшыр — ) — англійскі акцёр.

Майкл Джэйстан атрымаў прызнанне як тэатральны акцёр, да свайго з’яўлення ў кіно і на тэлебачанні. Ды і там першымі яго ролямі сталі ролі ў тэлеадаптацыях Шэкспіраўскіх п’ес «Сон у летнюю ноч» (1968), «Венецыянскі купец» (1973) і «Кароль Лір» (1975). Таксама Джэйстан выканаў ролю служачага Доўлінга ў драме «Гульні ўлады».

Яго кандыдатура разглядалася на ролю Джэймса Бонда, і ён выканаў яе ў радыё адаптацыі фільма «Жывеш толькі двойчы» ў 1990 годзе. У 1970 годзе ён сыграў Генры Айртана ў фільме «Кромвель». Таксама Джэйстан выканаў ролю Мікалая II у фільме «Мікалай і Аляксандра», на здымках якога пазнаёміўся са сваім блізкім сябрам Томам Бейкерам, а ў 1973 годзе — роля містэра Рочэстэра ў серыяле «Джэйн Эйр».

Знамянальнай падзеяй у яго жыцці стала роля Валеярда ў брытанскім навукова-фантастычным серыяле Доктар Хто. У серыі «Дасканалы вораг» Майстар сцвярджае, што Валеярд з’яўляецца чарговым, але злым увасабленнем Доктара.

Таксама Джэйсан выконваў ролі ў такіх серыялах ВПС, як «Жыхары Іст-Энду», «Вуліца Каранацыі», «Толькі дурні і коні», «Нечаканыя гісторыі», «Рахунак».
Chilobrachys natanicharum

**Chilobrachys natanicharum** — від , які пражывае ў Тайландзе, у прыватнасці, у мангравых і лясных рэгіёнах.

## Апісанне 
Від вядомы сваімі насычана сінімі нагам пры чорнай афарбоўцы цела. Аднак блакітная афарбоўка *C. natanicharum* можа быць двух розных формаў: металічна-блакітнай і фіялетавай. Яго сіняя афарбоўка ўнікальная, бо адценні гэтага колеру рэдка сустракаюцца ў прыродзе. Яна звязана не з наяўнасцю адмысловага пігменту, а абумоўліваецца ўнікальнай структурай валаскоў на паверхні, якія пераломліваюць святло такім чынам, што мы бачым металічна-сіні колер. Унікальнасць дадае яшчэ і тое, што гэта адзіны від тарантулаў, які жыве ў лясах Тайланда.

Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў XXI стагоддзі
Катэгорыя:Павукі-птушкаеды
Чыкіда

**Чыкіда** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Алег Іванавіч Чыкіда — беларускі дзяржаўны дзеяч
* Павел Іванавіч Чыкіда — беларускі футбаліст
Анвар Ібрагім

**Анвар бін Ібрагім** (; нар. , Чэрок-Ток-Кун, Пінанг) — дзяржаўны і палітычны дзеяч Малайзіі, 10-ы прэм’ер-міністр Малайзіі з 2022 года.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў сям’і дзяржаўнага служачага. Бацька Ібрагім Абдул Рахман быў членам парламента і парламенцкім сакратаром міністэрства аховы здароўя. Маці Чэ Ян Хусейн — актыўная дзяячка жаночай арганізацыі АМНА. Выпускнік Універсітэта Малая (1972).

Сваю палітычную кар’еру пачаў яшчэ ў студэнцкія гады. З 1968 па 1971 год ён быў прэзідэнтам Нацыянальнай асацыяцыі студэнтаў-мусульман Малайзіі ( — PKPIM), а таксама актыўным членам Таварыства малайскай мовы Універсітэта Малая. У 1974—1982 гг. узначальваў створаную ім арганізацыю «Маладое пакаленне мусульман Малайзіі» ( — ABIM), якая прымыкала да Ісламскай партыі. У 1974—1976 гадах знаходзіўся ў зняволенні на падставе Закона аб унутранай бяспецы за арганізацыю студэнцкіх пратэстаў супраць галечы і голаду. У лістападзе 2022 г. абраны прэм’ер-міністрам Малайзіі.
Джорджтаўн (Пінанг)

**Джорджтаўн** () — сталіца штата Пінанг у Малайзіі. Знаходзіцца на паўночна-ўсходнім ускрайку вострава Пінанг.

Насельніцтва горада - 708.127 жыхароў (2010). У 2008 годзе Джорджтаўн разам з Малакай быў унесены ў Спіс аб'ектаў Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА. Заснаваны ў 1786 годзе англійскім капітанам Фрэнсісам Лайтам і гандлярамі брытанскай Ост-Індскай кампаніі ў балоцістай мясцовасці. Названы ў гонар англійскага караля Георга III. Гэта быў першы горад, заснаваны Вялікабрытаніяй у Паўднёваўсходняй Азіі.
## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Малайзіі
Крэнь

**Крэнь** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Андрэй Аляксандравіч Крэнь — беларускі футбаліст
* Іван Платонавіч Крэнь — беларускі гісторык
* Платон Андрэевіч Крэнь — беларускі паэт, мемуарыст, публіцыст
Шах-Алам

**Шах-Алам** (, джаві: شاە عالم) — горад у Малайзіі. Знаходзіцца на паўднёвым захадзе паўвострава Малака. З 1978 года адміністрацыйны цэнтр штата Селангор. Насельніцтва — 640890 чалавек (перапіс 2011 года). Статус горада з 2000 года.

Прамысловы цэнтр. Прадпрыемствы электратэхнічнай і электроннай прамысловасці, аўтазборачны завод «Пратон Сага». Турызм. Тэхналагічны інстытут Мара. Навучальны сельскагаспадарчы парк «Букіт Чараках» (865 га). Спарткомплекс, аўтадром. Музей султана Алам-Шаха (1989).

Катэгорыя:Гарады Малайзіі
Голдэн (Каларада)

**Голдэн** () — горад у акрузе Джэферсан штата Каларада, ЗША.

Размешчаны на поўнач ад міжштатнай аўтамагістралі ЗША I-70 і на захад ад Дэнвера ля падножжа Скалістых гор. Насельніцтва — 18 867 чалавек (2010). Заснаваны ў часы залатой ліхаманкі. Горад названы ад імя Томаса Л. Голдэна, золаташукальніка з Джорджыі (ЗША), які быў адным з першых старацеляў у акрузе Джэферсан сённяшняга штата Каларада. З 1862 па 1867 год быў адміністрацыйным цэнтрам Тэрыторыі Каларада.

## Зноскі 
Катэгорыя:Гарады Каларада
Дзяржаўныя сяляне

* Дзяржаўныя сяляне (Вялікае Княства Літоўскае)
* Дзяржаўныя сяляне (Расійская імперыя)
Стрэмкі

**Стрэмкі** () — вёска ў Піедруйскай воласці Краслаўскага краю Латвіі. Знаходзіцца ў паўднёвай частцы воласці, за 2 км ад валаснога цэнтра Піедруя, за 26 км ад павятовага цэнтра Краслава і за 293 км ад Рыгі.

Вёска размешчана на шашы А6 (Рыга—Даўгаўпілс—Краслава—граніца Беларусі), на беразе Дзвіны.

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Пётр Тамашавіч Мірановіч, беларускі мастак

Катэгорыя:Краслаўскі край
Катэгорыя:Населеныя пункты Латвіі
Даніэль Буланжэ

**Даніэль Буланжэ** (; , Камп'ень, Уаза — ) — французскі пісьменнік, паэт, драматург, сцэнарыст, аўтар дыялогаў да фільмаў. Сыграў шэраг другарадных роляў у 11 фільмах і стаў членам Ганкураўскай акадэміі ў 1983 годзе. Выйшаў у адстаўку ў 2008 годзе.

У 1932 годзе паступіў на вучобу ў семінарыю, рыхтуючыся стаць святаром, вывучаў старажытнагрэчаскую, латынь і нямецкую мовы, а таксама ігру на фартэпіяна. Пасля акупацыі Францыі нацыстамі падчас Другой сусветнай вайны далучыўся да руху Супраціву, у лістападзе 1940 года быў арыштаваны, але бег і ў 1942 годзе далучыўся да партызанаў. У 1945 годзе пакінуў Францыю і адправіўся падарожнічаць па свеце, наведаўшы Бразілію, Чад, Чэхаславакію, Балгарыю і іншыя краіны; падарожжа агулам заняло дзевяць гадоў, прычым займаўся Буланжэ ў названых краінах рознымі заняткамі: у прыватнасці, у Балгарыі ён быў працоўным на будаўніцтве чыгунак, у Бразіліі працаваў на авечкагадоўчай ферме, а ў Чадзе быў арганістам і кансультантам па эканамічных пытаннях. У 1957 годзе вярнуўся ў Францыю і засяродзіўся на літаратурнай працы, апублікаваўшы свой першы раман у 1958 годзе, а першы зборнік апавяданняў — у 1963. З 1970 года жыў у Санлісе.

Яго творчая спадчына ўключае 15 зборнікаў апавяданняў, 29 раманаў, 27 зборнікаў вершаў, 5 п’ес, 41 сцэнарый для фільма. Большасць яго твораў так ці інакш злучаны з сацыяльнымі праблемамі маленькіх правінцыйных гарадоў Францыі. У 1974 годзе быў удастоены Ганкураўскай прэміі за раман Fouette, cocher!. У 1971 годзе атрымаў прэмію Французскай акадэміі, у 1979 — прэмію прынца Манака, у 1983 — прэмію Ганкураўскай акадэміі.
Бангкок Хілтан

**«Бангкок Хілтан»** () — аўстралійскі вострасюжэтны драматычны шасцісерыйны тэлевізійны мастацкі фільм, зняты ў 1989 годзе рэжысёрам Кенам Кэмеранам.

У галоўных ролях — Ніколь Кідман, Дэнхалм Эліят і Х'юга Уівінг.

Слоган серыяла: «З палону дзяцінства яе чакае апошняя турма» ().

## У ролях 
* Ніколь Кідман — Катрына Стэнтан (Фолкнер), дачка Хэла Стэнтана
* Дэнхолм Эліят — Грэм Грын, адвакат / Хэл (Хэралд) Стэнтан, разжалаваны па прысудзе трыбунала капітан ВС Вялікабрытаніі, бацька Катрыны
* Х'юга Уівінг — Рычард Карлайл, адвакат Хэла Стэнтана з юрыдычнай кампаніі ў Бангкоку
Дзяржаўныя сяляне (Вялікае Княства Літоўскае)

**Дзяржа́ўныя сяля́не** — сельскае феадальна-залежнае насельніцтва, якое жыло на дзяржаўных землях Вялікага Княства Літоўскага. Узнікла ў XIV стагоддзі з асабіста вольных сялян-абшчыннікаў і чэлядзі нявольнай, пасаджанай на зямлі вялікага князя. У склад дзяржаўных сялян уваходзілі таксама сяляне-слугі, асочнікі, бортнікі, конюхі і інш. Былі запрыгонены пры ажыццяўленні валочнай памеры. У XIV—XV стагоддзях на Беларусі велікакняжацкія землі шырока раздаваліся асобным феадалам і царкве, адначасова ў вялікага князя канцэнтраваліся землі ў выніку ліквідацыі ўдзельных княстваў. У канцы XVI стагоддзя зямельныя ўладанні вялікага князя (дамен) з дзяржаўнымі сялянамі падзелены на староствы і эканоміі. У XVII—XVIII стагоддзях з дзяржаўнымі сялянамі зліліся ніжэйшыя ваенныя слугі, якія жылі на гаспадарскіх землях (баяры). Напярэдадні падзелаў Рэчы Паспалітай ва ўсходняй Беларусі было каля 351 тыс. дзяржаўных сялян (1772), што складала 37,7 % ад усіх сялян. У цэнтральнай і заходняй Беларусі было каля 419 тыс. чалавек (1791), што складала 21,1 % ад усіх сялян.

Асноўнымі феадальнымі павіннасцямі дзяржаўных сялян у XV стагоддзі былі натуральны і грашовы аброк, у XVI — 1-й палове XVII стагоддзя паншчына, у 2-й палове XVII — пачатку XVIII стагоддзя чынш, з 2-й паловы XVIII стагоддзя ізноў паншчына. Супроць прыватнаўласніцкіх сялян дзяржаўныя сяляне мелі права скардзіцца на арандатараў і адміністрацыю старостваў і эканомій у каралеўскі асэсарскі суд. У XVII—XVIII стагоддзях антыфеадальная барацьба дзяржаўных сялян абвастрылася і часам мела характар узброеных паўстанняў, адным з прыкладаў іх ёсць Крычаўскае паўстанне 1743—1744 гадоў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Сялянства Вялікага Княства Літоўскага
Салахава

**Салахава** — прозвішча.

## Вядомыя асобы 
* Алагёз Таіраўна Салахава — савецкая і азербайджанскай актрыса і мастачка
* Зарыфа Салахава — заслужаны работнік культуры Азербайджана, стваральніца і заснавальніца Бакінскага музея мініяцюрных кніг

## Гл. таксама 
* Салахаў
Ophrys reinholdii

**Ophrys reinholdii** — від наземных архідэй сямейства .

## Арэал 
Натуральны арэал знаходзіцца ад Харватыі на паўднёвым усходзе Еўропы да паўночна-заходняга Ірану ў заходняй Азіі і ўключае Балгарыю, Грэцыю, Турцыю і Кіпр.

## Падвіды 
У цяперашні час прызнаны два падвіды (май 2022):

* *Ophrys reinholdii* subsp. *straussii* (H.Fleischm. & Bornm.) E.Nelson — Турцыя, Сірыя
* *Ophrys reinholdii* subsp. *reinholdii* — ад Харватыі да Турцыі

Катэгорыя:Офрыс
Дзяржаўныя сяляне (Расійская імперыя)

**Дзяржа́ўныя сяля́не**, таксама **казё́нныя сяля́не** — буйная саслоўная група сялян у Расійскай імперыі ў XVIII—XIX стагоддзях, якая карысталася дзяржаўнай зямлёй і была ў феадальнай залежнасці ад дзяржавы, але лічылася асабіста свабоднай. Адным з відаў дзяржаўных сялян былі эканамічныя сяляне.

## Гісторыя паходжання саслоўя 
У саслоўе дзяржаўных сялян, якое сфарміравалася ў пачатку XVIII стагоддзя, звычайна траплялі расійскія перасяленцы і іншаземцы на каланізаваных землях паўночна-еўрапейскай часткі Расіі, Паволжа, Урала і Сібіры, у прыватнасці, чарнасошныя сяляне і палоўнікі Памор’я, незапрыгоненае земляробчае насельніцтва Паволжа і Урала (у тым ліку прадстаўнікі фіна-вуграў і цюркскіх народаў), сібірскія пашанныя сяляне, аднадворцы і іншыя.

Значную колькасць дзяржаўных сялян па ўсёй Расійскай імперыі складалі былыя прыгонныя секулярызаваных царкоўных маёнткаў, колькасць якіх пастаянна павялічвалася ў сувязі з абмежаваннем царкоўных надзелаў. У сярэдзіне ХІХ стагоддзя (1858), гэта значыць напярэдадні скасавання прыгоннага права, доля дзяржаўных сялян у еўрапейскай частцы Расійскай імперыі складала больш за 50 % ад агульнай колькасці сялянства.

## На Беларусі 
Па далучэнні беларускіх земляў да Расійскай імперыі ў выніку падзелаў Рэчы Паспалітай, што адбылося ў канцы XVIII стагоддзя, у катэгорыю дзяржаўных сялян у пачатку XIX стагоддзя была ўключана частка сялян дзяржаўных уладанняў і секвестраваных маёнткаў Вялікага Княства Літоўскага (панцырныя баяры, вайсковыя людзі і іншыя). Колькасць дзяржаўных сялян значна скарацілася ў перыяд з 1773 па 1801 год у выніку падараванняў сялян расійскім чыноўнікам. Канфіскацыя маёнткаў актыўных удзельнікаў паўстання 1830—1831 гадоў і секулярызацыя землеўладанняў каталіцкіх манастыроў у 1830-я гады значна павялічыла колькасць дзяржаўных сялян. У 1812 годзе іх было  душ мужчынскага полу (9,3 % насельніцтва), у 1857 годзе —  (17 % насельніцтва Беларусі, альбо 19,5 % сялян Беларусі). Расійскі ўрад раздаваў, прадаваў ці здаваў у арэнду дваранам дзяржаўныя маёнткі з дзяржаўнымі сялянамі. 

Люстрацыя 1840—1850-х гадоў канстатавала павіннасці дзяржаўных сялян. У 5 беларускіх губернях за карыстанне душавым надзелам (да 4—5 дзесяцін) сяляне выконвалі паншчыну ці плацілі аброк (7,5 — 10 рублёў), з іх бралі таксама падушны падатак, паборы на земскія і грамадскія патрэбы, яны адбывалі дарожную, падводную, пастойную і іншыя феадальныя павіннасці.

Заняпад дзяржаўных гаспадарак, збядненне і хваляванні дзяржаўных сялян вымусілі расійскі ўрад правесці рэформу дзяржаўнай вёскі 1837—1841 гадоў. У выніку рэформы становішча дзяржаўных сялян на Беларусі крыху палепшылася. Падушны падатак быў заменены прагрэсіўным зямельна-прамысловым. З 1857 года паншчына цалкам заменена аброкам; была ліквідавана практыка здачы дзяржаўных маёнткаў у арэнду, зменшаны памеры феадальных павіннасцей і павялічаны зямельныя надзелы. Сялянская рэформа 1861 года не пашырылася на дзяржаўных сялян. Паводле рэформы дзяржаўных сялян 1867 года на Беларусі яны пераводзіліся з аброку на выкуп.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Сялянства Расійскай імперыі
Henningsomyces

**Henningsomyces** — род грыбоў сямейства .

Назва роду атрымана ў гонар Поля Крыстафа Хенінгса (1841—1908), які быў нямецкім міколагам і куратарам гербарыя.

Род быў апісаны Карлам Эрнстам Ота Кунцэ ў Revis. Gen. Pl. vol.3 (issue 3) на старонцы 483 у 1898 годзе.

## Віды 
На чэрвень 2015 года праектам Index Fungorum вылучаліся 10 відаў роду *Henningsomyces*:

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Галерэя 

Henningsomyces candidus (36015676942).jpg|
Henningsomyces candidus (38644981026).jpg|
Henningsomyces candidus (Pers.) Kuntze 575744.jpg|

Катэгорыя:Агарыкальныя
Авіяўдары ЗША па Іраку і Сірыі (2024)

2 лютага 2024 года ВПС ЗША атакавалі пазіцыі Корпуса вартавых ісламскай рэвалюцыі і праіранскіх груповак у Іраку і Сірыі. Акцыя праведзена ў адказ на ўдар па амерыканскай базе ў Іарданіі.

## Перадгісторыя 
З пачатку вайны паміж Ізраілем і ХАМАСам 7 кастрычніка 2023 года групы праіранскіх апалчэнцаў здзейснілі больш за 170 нападаў на базы ЗША ў Іраку, Іарданіі і Сірыі. У выніку гэтых акцый дзясяткі вайскоўцаў атрымалі раненні. 28 студзеня 2024 года ў выніку ўдару беспілотніка Shahed 136 па базе ЗША ў Іарданіі трое вайскоўцаў загінулі і яшчэ 47 атрымалі раненні.

## Бамбардзіроўкі 
Апоўначы з 2 на 3 лютага па мясцовым часе (UTC+3) ВПС ЗША нанеслі авіяўдары па звязаных з Іранам апалчэнцах у Іраку і Сірыі. У аперацыі ўдзельнічалі два B-1B, перакінутыя з базы ВПС Дайс у штаце Тэхас. Пад бамбардзіроўкі трапілі аператыўныя цэнтры камандавання і кіравання, разведвальныя цэнтры, ракеты, склады беспілотных лятальных апаратаў, а таксама аб’екты лагістыкі. Амерыканскія афіцыйныя асобы паведамілі, што знішчылі 85 цэляў на сямі аб’ектах, трох у Іраку і чатырох у Сірыі, з выкарыстаннем 125 высокадакладных ракет. Іракскія афіцыйныя асобы паведамілі, што амерыканцы атакавалі штаб Сіл народнай мабілізацыі, у выніку чаго загінула 16 баевікоў. Па даных Сірыйскай абсерваторыі па правах чалавека, па меншай меры 29 баевікоў былі забітыя ў выніку авіяўдараў у Сірыі.

## Наступствы 
Міністэрства фінансаў ЗША ўвяло санкцыі ў дачыненні да некалькіх асобаў, звязаных з Корпусам вартавых ісламскай рэвалюцыі.

## Заўвагі 
Катэгорыя:Канфлікты 2024 года
Катэгорыя:Люты 2024 года
Катэгорыя:Вайна на Блізкім Усходзе (з 2023)
Катэгорыя:Падзеі 2 лютага
Катэгорыя:2024 год у Сірыі
Brachionichthys hirsutus

**Brachionichthys hirsutus** — від прамянёвапёрых рыб сямейства . Эндэмікі прыбярэжных вод Тасманіі. Прыдонныя рыбы, жывуць на глыбіні да 60 м. Максімальная даўжыня цела 15 см.

## Апісанне 
Цела высокае. Першы спінны плаўнік размешчаны на галаве і складаецца з трох калючак. Першая калючка мадыфікаваная ў кароткі іліцый з эскай на канцы. Другая калючка злучаная скурыстай перапонкай з трэцяй калючкай, яны ўтвараюць грэбень. Другі спінны плаўнік даволі доўгі з 17-19 мяккімі прамянямі. У анальным плаўніку 8-10 мяккіх прамянёў. Грудныя плаўнікі моцна перайначаны і па вонкавым выглядзе нагадваюць руку. У грудных плаўніках звычайна 7 прамянёў. Брушныя плаўнікі размешчаны на горле.

Афарбоўка цела светла-жоўтая са шматлікімі карычневымі плямамі або кароткімі палоскамі. Малюнак, утвораны кропкамі на целе, з’яўляецца ўнікальным для кожнай асобіны *Brachionichthys hirsutus*.

## Распаўсюджанне і месцы пражывання 
Эндэмікі прыбярэжных вод поўдня Тасманіі. Распаўсюджаныя толькі паблізу эстуарыя ракі Дэруэнт. Насяляюць кантынентальны шэльф на глыбіні ад 1 да 60 м.

## Біялогія 
Звычайна ляжаць на дне і завабліваюць ахвяр з дапамогай эскі. Перасоўваюцца па дне з дапамогай грудных і брушных плаўнікоў.

### Размнажэнне 
Самкі спеюць ва ўзросце 2-3 гадоў пры даўжыні цела 75-80 мм. Нерастуюць у верасні-кастрычніку. Назіраецца заляцанне самцоў да самак. Пладавітасць самак нізкая і вар’іруецца ад 80 да 250 ікрынак. Кожная ікрынка дыяметрам 1,8-2 мм складзеная ў асобную капсулу. Усе ікрынкі злепленыя ў агульную кладку. Самка ахоўвае кладку на працягу 7-8 тыдняў да вылуплення малявак. Маляўкі выходзіць з ікры цалкам сфарміраванымі, стадыя лічынкі адсутнічае. Памеры пры вылупленні 6-7 мм. Маляўкі адразу размяркоўваюцца па дне, а не разносяцца плынямі.

## Харчаванне 
У склад рацыёну ўваходзяць крэветкі, дробныя рыбы і ракападобныя, у прыватнасці амфіподы. Ахвяру заглынаюць цалкам усмоктваннем.

## Спасылкі 
* Spotted handfish (*Brachionichthys hirsutus*) на сайце arkive.org

Катэгорыя:Эндэмікі Тасманіі
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1804 годзе
Алагёз Таіраўна Салахава

**Алагёз Таіраўна Салахава** (1953 — 19 верасня 2023) — савецкая і азербайджанскай  і мастачка.

## Біяграфія 
Нарадзілася ў Маскве ў сям’і мастакоў  і . Маці была тэатральнай мастачкай, а бацька — жывапісцам, народным мастаком СССР. Дзядуля па маці —  — спявак, народны артыст УзССР і адзін з заснавальнікаў Узбекскага музычнага тэатра. Бабуля па маці — Тамара Ханум — узбекская танцоўшчыца, спявачка, актрыса і харэограф, народная артыстка СССР.

Пасля школы скончыла , а пасля УДІК па спецыяльнасці тэатральны мастак.

Акрамя мастацкіх талентаў выяўляла і танцавальныя, у юнацтве была салісткай народнага танцавальнага калектыву «Чынар», які знаходзіўся пад кіраўніцтвам , і віртуозна выконвала нацыянальны азербайджанскі танец .

У якасці актрысы дэбютавала ў 1978-м, зняўшыся ў ролі Севіль у «Юбілеі Дантэ», а затым здымалася ў драмах «Перад зачыненымі дзвярыма» і «Іншае жыццё» і біяграфічным фільмам «Сэнс жыцця», прысвечаны першаму сакратару ЦК Кампартыі Узбекістана .

З часам адкрыла ўласны прадзюсарскі цэнтр і займалася прасоўваннем знакамітай азербайджанскай спявачкі .

Памерла пасля працяглай хваробы 19 верасня 2023 года ў Баку. Цырымонія развітання прайшла ў мячэці . Пахавана на .

## Асабістае жыццё 
Ад першага шлюбу нарадзіўся сын Дан Шаік аглы Султанаў (нар. 1975), кіраўнік брэнд-менеджменту і маркетынгавых камунікацый кампаніі «Лукойл».

Другім мужам быў Канстанцін Аркадзевіч Райкін, з якім яны пазней развяліся.

Катэгорыя:Мастакі Азербайджана
Катэгорыя:Мастакі СССР
Мазырсельмаш

ААТ **«Мазырсельмаш»** (**Мазырскі завод сельскагаспадарчага машынабудавання**) — беларускае прадпрыемства па вытворчасці ацяпляльнага абсталявання (ацяпляльных катлоў, паветра- і воданагравальнікаў і іншага), размешчанае ў горадзе Мазыр Гомельскай вобласці.

## Гісторыя 
Па даных Беларускай энцыклапедыі, прадпрыемства заснавана ў 1928 годзе як арцель «Молат», па даных афіцыйнага сайта кампаніі і Міністэрства прамысловасці Рэспублікі Беларусь — у 1924 годзе.

У час Вялікай Айчыннай вайны частка абсталявання была эвакуіравана, прадпрыемства часова спыніла працу. У 1956 годзе арцель ператворана ў ліцейна-механічны завод Міністэрства мясцовай і паліўнай прамысловасці БССР (з 1957 года — у падпарадкаванні ўпраўлення прамысловасці Гомельскага аблвыканкама, з 1963 года — у падпарадкаванні СНГ БССР). У 1965 годзе завод перайменаваны ў Мазырскі ліцейна-механічны завод (сельгасмашын) СНГ БССР, 10 снежня 1965 года ў сувязі са скасаваннем саўнаргасаў увайшоў у склад Міністэрства мясцовай прамысловасці БССР. У 1974—1975 гадах завод перапрафіляваны, ператвораны ў завод машынабудавання для птушкагадоўчых комплексаў і ферм «Мазыр» і перападпарадкаваны Міністэрству машынабудавання для жывёлагадоўлі і кормавытворчасці СССР. У 1980-я гады завод цалкам рэканструяваны. У 1988 годзе ператвораны ў Мазырскі завод сельскагаспадарчага машынабудавання «Мазырсельмаш». Новай вышэйстаячай арганізацыяй стала Міністэрства сельскагаспадарчага і трактарнага машынабудавання СССР. З 1991 года завод падпарадкаваны Дзяржкамітэту Рэспублікі Беларусь па прамысловасці, з 1994 года — Міністэрству прамысловасці Рэспублікі Беларусь. 25 жніўня 2000 года ператвораны ў Рэспубліканскае ўнітарнае прадпрыемства.

У 2012 годзе завод пачаў пашырэнне вытворчасці.

## Сучасны стан 
Станам на 2020 год, кампанія вырабляла паветранагравальнікі і цеплагенератары, воданагравальныя ўстаноўкі, ацяпляльныя катлы, вадагрэйныя калонкі і іншае абсталяванне. На прадпрыемстве занята больш за 300 супрацоўнікаў.

## Заўвагі 
## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт
* Інфармацыя на сайце Міністэрства прамысловасці Рэспублікі Беларусь 

Катэгорыя:Прадпрыемствы Мазыра
Катэгорыя:Вытворцы энергетычнага абсталявання
Расследаванне Міжнароднага крымінальнага суда ў Дэмакратычнай Рэспубліцы Конга

**Расследаванне Міжнароднага крымінальнага суда ў Дэмакратычнай Рэспубліцы Конга** тычыцца злачынстваў, учыненых падчас Другой кангалезскай вайны і пасля яе (Ітурыйскі канфлікт, Канфлікт у Ківу). Афіцыйна пачалося ў ліпені 2004 года. Ініцыятар — пракурор Луіс Марэна Акампа.

У рамках расследвання затрыманы пяць асоб. Яшчэ адзін падазраваны, Сільвестр Мудакумура, на дадзены момант не затрыманы.

Сярод пунктаў абвінавачвання былі злачынствы супраць чалавечнасці і ваенныя злачынствы, у тым ліку вярбоўка дзяцей-салдат, сексуальны гвалт, масавыя забойствы, катаванні, рабаванні.

Лубанга прысуджаны да 14 гадоў турмы, Катанга — 12 гадоў, Нтаганда — 30 гадоў. Мацьё Нгуджола Чуі і Калікстэ Мбарушымана апраўданы, так як бок абвінавачвання не прадставіў важкіх доказаў іх датычнасці да злачынстваў.

## Гл. таксама 
* Дзеці-салдаты ў Дэмакратычнай Рэспубліцы Конга
* Сексуальны гвалт падчас Кангалезскіх войн

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Situation in the Democratic Republic of the Congo  – International Criminal Court

Катэгорыя:Міжнароднае крымінальнае права
Восіп Іванавіч Сянкоўскі

**Восіп (Юльян) Іванавіч Сянко́ўскі** ( — ) — рускі і польскі вучоны-ўсходазнавец, мовазнавец, пісьменнік, крытык, журналіст. Член-карэспандэнт Імператарскай Санкт-Пецярбургскай акадэміі навук (1828). Вядомы таксама пад псеўданімам **Барон Брамбеус**.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў маёнтку Антокаль каля Вільні Віленскага павета Літоўскай губерні ў польскай шляхецкай сям’і. У 14 гадом узросце паступіў у Мінскі езуіцкі калегіум, затым перайшоў у Віленскі ўніверсітэт, дзе заняўся вывучэннем усходніх моў. У 1918 годзе паехаў у Турцыю і ўладкваўся перакладчыкам у расійскае пасольства ў Стамбуле.

Валодаў усімі мовамі арабскага Усходу, кітайскай, тыбецкай, маньчжурскай, мангольскай і асноўнымі еўрапейскімі мовамі. Быў прыхільнікам «чыстага мастацтва» і крытычна ставіўся да рэалізму ў літаратуры.

## Вобраз у мастацтве 
Герой кнігі В. Каверына «Барон Брамбеус» (1929, 2-я рэд. 1966).

## Зноскі 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 
* 

## Спасылкі 
* Литературные прогулки сквозь века // Книжные памятники Псковской области
* *Гиляжева Г. З.* Осип Иванович Сенковский в оценке критиков и литературоведов // Проблемы истории, филологии, культуры, 2011.
* *Новиков А. Е.* О. И. Сенковский как переводчик Гомера (о его концепции перевода «Одиссеи» Гомера) // Вестник Череповецкого государственного университета, № 7, 2014.
* Сенковский Осип Иванович // Інстытут рускай літаратуры Расійскай акадэміі навук (Пушкінскі Дом)
* Сенковский Осип (Юлиан) Иванович // Биографика СПбГУ

Катэгорыя:Гісторыкі Расійскай імперыі
Катэгорыя:Гісторыкі Літвы
Катэгорыя:Усходазнаўцы Расійскай імперыі
Катэгорыя:Пісьменнікі Расіі XIX стагоддзя
Катэгорыя:Рускамоўныя пісьменнікі XIX стагоддзя
Катэгорыя:Пісьменнікі-фантасты Расіі
Катэгорыя:Выдаўцы Расійскай імперыі
Катэгорыя:Рэдактары Расійскай імперыі
Катэгорыя:Перакладчыкі Расійскай імперыі
Катэгорыя:Энцыклапедысты
Катэгорыя:Падарожнікі Расійскай імперыі
Катэгорыя:Публіцысты Расійскай імперыі
Катэгорыя:Журналісты Расійскай імперыі
Катэгорыя:Паліглоты
Катэгорыя:Члены-карэспандэнты Санкт-Пецярбургскай акадэміі навук
Катэгорыя:Цэнзары
Такер Карлсан

**Такер Карлсан** (, нар. , Сан-Францыска, ЗША) — амерыканскі кансерватыўны палітычны аглядальнік. Вёў палітычнае ток-шоў на Fox News пад назвай «Вечар з Такерам Карлсанам» з 14 лістапада 2016 года па 21 красавіка 2023 года.

## Палітычныя погляды 
З’яўляецца заўзятым супернікам прагрэсівізму і крытыкам іміграцыі ў ЗША, некаторыя апісваюць яго як нацыяналіста. Былы эканамічны лібертарыянец, але зараз падтрымлівае пратэкцыянізм.

Карлсан выступае супраць кантролю над агнястрэльнай зброяй і супраць абортаў.

На думку Карлсана, пытанне аб тым, наколькі чалавечая дзейнасць спрыяе змене клімату, застаецца да канца непазнаным.

Карлсан заявіў, што не лічыць Расію сур’ёзнай пагрозай для ЗША і заклікаў супрацоўнічаць з ёй супраць агульнага ворага ў грамадзянскай вайне ў Сірыі, такога як Ісламская дзяржава. Такер Карлсан з’яўляецца супернікам абвінавачанняў Расіі аб яе ўмяшанні ў прэзідэнцкія выбары ЗША 2016 года.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Журналісты ЗША
Запата (акруга)

**Акруга Запата** () — акруга штата Тэхас Злучаных Штатаў Амерыкі. Насельніцтва — 12182 чалавек (2000). Па ацэнцы бюро перапісу насельніцтва ЗША ў 2009 годзе насельніцтва акругі складала 14 036 чалавек. Акруговы цэнтр — абшчына Запата. Сфарміравана ў 1858 годзе. Названа ў гонар Антоніа Сапата, фермера, які паўстаў супраць мексіканскага ўрада.

Катэгорыя:Акругі Тэхаса
Лясныя пажары ў Чылі (2024)

У лютым 2024 года ў Чылі ўспыхнула серыя лясных пажараў. Найбольш цяжкая сітуацыя склалася ў рэгіёне Вальпараіса. 3 лютага ў краіне абвешчана надзвычайнае становішча. Станам на 6 лютага загінуў 131 чалавек (пазней названа лічба ў 165 загінулых). Знішчана звыш 14 000 будынкаў.

Урад назваў пажары найбуйнейшай катастрофай у краіне пасля землетрасення 2010 года і абвясціў двухдзённую нацыянальную жалобу.

Намеснік міністра ўнутраных спраў Мануэль Мансалв паведаміў 4 лютага, што ў цэнтральнай і паўднёвай частцы Чылі адбылося 162 лясныя пажары. Пацярпела больш за 43 тысячы гектараў зямлі. Станам на 4 лютага ўладам удалося ўзяць пад кантроль 43 пажары, яшчэ 34 ліквідаваны. На мінулым тыдні ў рэгіёне назіраліся незвычайна высокія тэмпературы да 40&nbsp;°C (104&nbsp;°F). Прэзідэнт Габрыэль Борыч выказаў здагадку, што некаторыя ачагі маглі быць штучнымі.

Для процідзеяння стыхіі прыцягнуты 31 пажарны самалёт, 1400 ратавальнікаў і 1300 вайскоўцаў.

Папа Францск заклікаў маліцца за «загінулых і параненых у выніку разбуральных пажараў у Чылі». Прэзідэнт ЗША Джо Байдэн заявіў, што Вашынгтон «знаходзіцца ў кантакце з нашымі чылійскімі партнёрамі» і «гатовы аказаць неабходную дапамогу чылійскаму народу». Мексіка накіравала ў краіну 30 ратавальнікаў, 127 вайскоўцаў і 26 тон харчавання.

Станам на 5 лютага пажары прыпыніліся.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Люты 2024 года
Катэгорыя:Лясныя пажары
Катэгорыя:Стыхійныя бедствы 2024 года
Колінгсуарт (акруга)

**Колінгсуарт** () — акруга ў ЗША, штаце Тэхас. Афіцыйна ўтворана ў 1891 годзе і названы ў гонар Джэймса Колінсуарта, першага старшыні Вярхоўнага суда Рэспублікі Тэхас, удзельніка распрацоўкі і прыняцця дэкларацыі аб незалежнасці Тэхаса. Насельніцтва - 3206 чалавек (2000). Акруговы цэнтр - горад Велінгтан.

Акруга Колінгсуарт уваходзіць у лік 46 акруг Тэхаса з дзейным сухім законам або абмежаваннямі на продаж спіртных напояў.

Катэгорыя:Акругі Тэхаса
Джэферсан (акруга, Каларада)

**Джэ́ферсан** () — акруга ў ЗША, штаце Каларада. Афіцыйна ўтвораны 1 лістапада 1861 года. Атрымаланазву ад імя 3-га прэзідэнта ЗША Томаса Джэферсана. Насельніцтва — 534.543 чалавекі (2010). Адміністрацыйны цэнтр — Голдэн.

Катэгорыя:Акругі Каларада
Брайтан (значэнні)

**Брайтан**:

## Прозвішча 
* Джордж Брайтан — амерыканскі інжынер-вынаходнік

## Тапонім 
* Брайтан — горад у Вялікабрытаніі
* Брайтан (Каларада)
Брайтан (Каларада)

**Брайтан** () — горад ЗША (штат Каларада); адміністрацыйны цэнтр акругі Адамс. Мае статус самакіравальнай тэрыторыі.

Паводле ацэнкі Бюро перапісу насельніцтва ЗША на 2010 год горад мае колькасць насельніцтва 33 352 чалавек. Сваю назву горад атрымаў у гонар раёна Нью-Ёрка Брайтан-Біч.

Катэгорыя:Гарады Каларада
Адамс (акруга, Каларада)

**Адамс** () — акруга ў штаце Каларада, ЗША. Афіцыйна ўтворана 15 красавіка 1901 года. Атрымала сваю назву ў гонар амерыканскага палітычнага дзеяча Эльвы Адамса. Насельніцтва — 441 603 чалавекі (2010). Адміністрацыйны цэнтр — Брайтан.

Катэгорыя:Акругі Каларада
Аламоса (акруга)

**Аламоса** () — акруга ў штаце Каларада, ЗША. Афіцыйна ўтворана ў 1913 годзе. Насельніцтва — 16148 чалавек (2012). Адміністрацыйны цэнтр — Аламоса.

Катэгорыя:Акругі Каларада
Арапаха

**Арапаха**:
* Арапаха (мова)
* Арапаха (народ)
## Тапонім 
* Арапаха (акруга)
* Арапаха (Небраска)
Арапаха (акруга)

**Арапаха** ) — акруга ў штаце Каларада, ЗША. Афіцыйна ўтворана ў 1861 годзе. Насельніцтва — 572.003 чалавекі (2010). Адміністрацыйны цэнтр — Літлтан. Найбуйнейшы горад — Арора.

Катэгорыя:Акругі Каларада
Літлтан (Каларада)

**Літлтан** () — горад у штаце Каларада, ЗША.

Горад размешчаны на тэрыторыі адразу трох акруг: Арапаха, Джэферсан і Дуглас. Насельніцтва — 41 737 чал. (перапіс 2010 года). Літлтан размешчаны пасярэдзіне паміж Вялікімі раўнінамі і Скалістымі гарамі, на вышыні звыш 1600 м над узроўнем мора. Горад уваходзіць у склад агламерацыі Дэнвера. Плошча — 36,1 км².

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Каларада
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1890 годзе
Арора (Каларада)

**Арора** () — горад ЗША, у акругах Арапаха, Адамс і Дуглас штата Каларада. Усходні прыгарад Дэнвера. Насельніцтва — 325 078 чалавек (2010). Горад з’яўляецца трэцім па колькасці насельніцтва ў штаце. Плошча — 370 км².

Заснаваны пад назвай Флетчэр у 1891 годзе. Перайменаваны ў 1907 годзе ў Арора.

Значнае месца ў Ароры займаюць ваенныя аб’екты: ваенны шпіталь Фіцсіманс (з 1918 г.; у 1955 г. тут лячыўся прэзідэнт Дуайт Эйзенхаўэр пасля сардэчнага прыступу); на мяжы паміж Дэнверам і Арорай — авіябаза Лоўры (1938—1994); База ВПС Бакла (460-е касмічнае крыло і 260-е крыло Нацыянальнай гвардыі Каларада).

Праз горад праходзіць лінія H і R дэнверскага хуткаснага трамвая, які абслугоўвае Дэнверскую агламерацыю.

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
Катэгорыя:Гарады Каларада
Голдэн

**Голдэн** — прозвішча, тапонім.

## Прозвішча 
* Олівер Голдэн — афраамерыканскі аграном

## Тапонім 
* Голдэн (Каларада)
Тыгст Асефа

**Тыгст Асефа Тэсема** (, ;  ) — эфіопская бягуха, якая спецыялізуецца ў бегу на доўгія дыстанцыі і марафонскім бегу.

## Спартыўныя дасягненні 
Двухразовая пераможца Берлінскага марафону (2022, 2023).

Рэкардсменка свету па марафонскім бегу ў змешаных забегах&nbsp;— 2:11.53 (2023)

## Спасылкі 
* Тыгст Асефа&nbsp;- профіль на сайце Сусветнай лёгкай атлетыкі 

Катэгорыя:Лёгкаатлеты на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года
Катэгорыя:Марафонцы Эфіопіі
Катэгорыя:Бегуны на доўгія дыстанцыі Эфіопіі
Кедах

**Кеда́х** (, джаві:قدح) — султанат і адзін з 13 штатаў федэратыўнай дзяржавы Малайзія.

## Агульная інфармацыя 
Кедах размешчаны на паўночным захадзе паўвострава Малака, на яго заходнім узбярэжжы і абмываецца Андаманскім морам. У склад штата ўваходзіць таксама група астравоў Лангкаві. На поўначы мяжуе з Тайландам і малайзійскім штатам Перліс, на поўдні і паўднёвым захадзе — са штатамі Пінанг і Перак.

Плошча Кедаха — 9425 км². Насельніцтва — 1947651 чалавек (2010). Шчыльнасць насельніцтва — 206,65 чал./км². Кедах адносіцца, разам з Трэнгану, Келантанам, Перлісам і Пахангам, да той меншасці заходнемалайзійскіх штатаў, дзе малайцы складаюць большасць насельніцтва. У Кедах малайцаў 75,5 % ад агульнай колькасці жыхароў, кітайцаў — 14 %, індыйцаў — 7 %.

Адміністрацыйны цэнтр Кедаха — горад Алур-Сетар. Па сваім дзяржаўным ладзе Кедах з’яўляецца спадчыннай манархіяй, султанатам. Кіраўнік дзяржавы — султан, Туанку Салехудзін ібні Аль-Мархум Султан Бадлішах. Ён займае гэтую пасаду з 12 верасня 2017 года.

Да яго султанам быў яго зводны брат Туанку Абдул Халім Муадзам Шах. Адзіны малайзійскі манарх, які двойчы быў каралём краіны. З 1970 года па 1975-ы і з 2011-га па 2016-ы ён узначальваў Малайзію.

Катэгорыя:Штаты Малайзіі
Форт-Колінс

**Форт-Колінс** () — горад ЗША, у акрузе Ларымер, у штаце Каларада. Заснаваны ў 1864 годзе як ваенны фарпост для абароны ад індзейскіх плямён.

Горад размешчаны ля падножжа Перадавога хрыбта, за 105 км на поўнач ад Дэнвера і за 72 км на поўдзень ад Шаена. Плошча Форт-Колінса — 122 км². Клімат мясцовасці, у якой размешчаны горад, — паўпустынны. Насельніцтва — 143 986 чалавек (2010). Каларадскі дзяржаўны ўніверсітэт.\

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Каларада
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1864 годзе
Кубак Беларусі па баскетболе 2010

**Кубак Беларусі па баскетболе 2010** — спаборніцтвы па баскетболе, якія праходзілі ад 8 кастрычніка да 18 снежня 2010 года. Кубак Беларусі па баскетболе разыгрываўся ў 14-ы раз. 2-і раз запар трафей выйграў Мінск-2006. MVP «фіналу чатырох» — Уладзімір Шарко (Мінск-2006).

## Папярэдняя стадыя 
### Група А 
### Група Б 
Крыніца: 

## Сетка плэй-оф 
## Паўфіналы 
## Матч за 3-е месца 
## Фінал 
## Узнагароды 
* MVP фіналу чатырох:  Уладзімір Шарко (Мінск-2006)

## Гл. таксама 
* Чэмпіянат Беларусі па баскетболе 2010/2011

## Спасылкі 
* 

2010
Катэгорыя:2010 год у баскетболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2010 годзе
Palpimanus

**Palpimanus** — род павукоў сямейства , упершыню апісаны Л. Дзюфурам у 1820 годзе.

## Віды 
На чэрвень 2019 года ў род уключаюць трыццаць шэсць відаў, якія сустракаюцца ў Афрыцы, Азіі, Еўропе і Аргенціне:

*  Kulczyński, 1909 — Егіпет, Чад, Туніс, Алжыр
*  Mello-Leitão, 1927 — Аргенціна
*  Pocock, 1898 — ПАР
*  Lawrence, 1927 — Намібія
*  Kulczyński, 1909 — Канарскія астравы
*  Simon, 1893 — ПАР
*  Lessert, 1936 — Мазамбік
*  Kulczyński, 1909 — Кіпр, Сірыя, Ізраіль
*  Hernández-Corral & Ferrández, 2017 — Марока
*  Dufour, 1820 (тып) — Міжземнамор'е, Цэнтральная Азія
*  Lessert, 1936 — Мазамбік
*  Simon, 1893 — ПАР
*  Tripathi & Sankaran, 2023 — Індыя
*  Simon, 1907 — Сан-Тамэ і Прынсіпі
*  Pocock, 1902 — ПАР
*  Benoit, 1974 — Конга
*  Kuni, Tripathi & Sankaran, 2023 — Індыя
*  Kulczyński, 1909 — Марока, Алжыр
*  Tullgren, 1910 — Танзанія
*  Simon, 1910 — Намібія, ПАР
*  Simon, 1910 — Намібія
*  Kulczyński, 1909 — Албанія, Грэцыя, Турцыя
*  Simon, 1910 — Намібія, ПАР
*  Lawrence, 1937 — ПАР
*  Strand, 1913 — Руанда
*  Lawrence, 1952 — ПАР
*  Kritscher, 1996 — Мальта
*  Strand, 1907 — ПАР
*  Kulczyński, 1909 — Сірыя, Ізраіль
*  Kulczyński, 1909 — Сірыя, Ліван, Ізраіль
*  Charitonov, 1946 — Турцыя, Цэнтральная Азія
*  Lawrence, 1962 — Намібія
*  Lawrence, 1947 — ПАР
*  Simon, 1893 — ПАР
*  Lawrence, 1952 — ПАР
*  Kulczyński, 1909 — Грэцыя, Турцыя, Егіпет
*  Simon, 1897 — Індыя
*  Charitonov, 1946 — Узбекістан

Катэгорыя:Павукападобныя Азіі
Катэгорыя:Павукападобныя Афрыкі
Катэгорыя:Аранеаморфныя павукі
Мулен Руж!

**«Мулен Руж!»** () — фільм-мюзікл 2001 года, які атрымаў дзве ўзнагароды «Оскар». Галоўныя ролі сыгралі шатландскі акцёр Юэн Мак-Грэгар і аўстралійская актрыса Ніколь Кідман (намінавалася на «Оскар» як лепшая актрыса). Акцёры самі выканалі ўсе свае вакальныя партыі.

## Сюжэт 
У фільме распавядаецца гісторыя пра маладога і беднага брытанскага паэта Крысціяна, які закахаўся ў зорку кабарэ «Мулен Руж», актрысу і куртызанку Сацін. Сацін павінна спакусіць Герцага дзеля фінансавання сапраўднай тэатральнай пастаноўкі на сцэне «Мулен Руж» — музычнага спектакля пра выдатную куртызанку, якая кахае бедняка, але змушаная стамляцца ў палоне ў злога махараджы. Сацін улюбляецца ў таленавітага паэта насуперак задуме, захапляе яго працай над пастаноўкай, аднак гаспадар кабарэ, Гаральд Зідлер, пераконвае яе давесці афёру з Герцагам да канца. У пэўны момант Герцаг даведваецца, што Сацін звязана сапраўднымі пачуццямі з Крысціянам, прымушае Зідлера перапісаць канцоўку спектакля (куртызанка застаецца з махараджам, а бедняка забіваюць) і пагражае забіць пісьменніка, калі актрыса не застанецца са спонсарам. Задума Герцага правальваецца, невылечна хворая на сухоты Сацін памірае на руках у Крысціяна пасля фінальнай заслоны.

## Мастацкая каштоўнасць 
Фільм База Лурмана быў упершыню паказаны на Канскім кінафестывалі ў 2001 годзе і адразу ж трапіў у фаварыты кінакрытыкаў: карціна аказалася ўнікальным сплавам кітчу сучаснай поп-культуры і вытанчанасці класічных оперных пастановак. Поспех да «Мулен Руж!» прыйшоў не толькі на еўрапейскім кантыненце: у ЗША фільм гэтак жа ўдала прайшоў у пракаце і атрымаў 7 намінацый на прэмію «Оскар», у тым ліку як «Лепшы фільм» і «Лепшая жаночая роля» для Ніколь Кідман (актрыса выканала ўсе свае вакальныя партыі сама — як і яе партнёр па ролі Юэн Мак-Грэгар). Нягледзячы на тое, што атрымала карціна ўсяго дзве статуэткі (у намінацыях за дызайн касцюмаў і працу мастака), яна тут жа была прызнана класікай кінамюзікла і паслужыла рэанімацыі гэтага прызабытага кінажанру: экранізацыя мюзікла «Чыкага», якая рушыла ўслед, апынулася адным з самых касавых і аблашчаных узнагародамі фільмаў 2002 года.

«Мулен Руж!», цалкам зняты ў павільёнах аўстралійскага падраздзялення кінастудыі Фокс, па структуры і сюжэце адсылаў гледача да лепшых узораў італьянскай класічнай оперы: яркія пампезныя дэкарацыі, гучная музыка, якія ўражваюць спецыяльныя эфекты. Як вядома, рэжысёр Лурман паставіў некалькі опер на тэатральнай сцэне, што несумненна аказала моцны ўплыў на візуальнае рашэнне «Мулен Руж!». Акрамя таго, значнае ўздзеянне, як сам прызнаваўся Лурман, зрабілі на яго фільмы Балівуда — індыйскага кінематографа: гэта адбілася на прастаце сюжэтнай лініі, залішняй меладраматычнасці і аднабаковасці персанажаў. Акрамя таго, па словах рэжысёра, у аснову была пакладзена старажытнагрэчаская легенда пра Арфея і Эўрыдыку.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы ЗША 2001 года
Катэгорыя:Музычныя фільмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы-драмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы-драмы Аўстраліі
Катэгорыя:Фільмы 20th Century Fox
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Залаты глобус» за найлепшы фільм — камедыя ці мюзікл
Мой лепшы сябар (фільм)

**«Мой лепшы сябар»** () — французская камедыя, знятая рэжысёрам Патрысам Леконтам. Галоўныя ролі выканалі Даніэль Ацёй і Дані Бун.

Сусветная прэм’ера адбылася 12 верасня 2006 года на Міжнародным кінафестывалі ў Таронта.

## Сюжэт 
Франсуа — парыжскі паспяховы гандляр антыкварыятам сярэдніх гадоў, вядзе раскошны лад жыцця. Аднойчы за вячэрай ён распавядае гісторыю пра пахаванне, на якім яму нядаўна давялося прысутнічаць: развітацца з памерлым прыйшло ўсяго толькі некалькі чалавек. Гэтая гісторыя наводзіць калегаў Франсуа на здагадку, што на яго пахаванне ніхто не прыйдзе, бо ён ганарысты, эгаістычны, у яго няма сяброў. Франсуа запэўнівае прысутных, што мае шмат сяброў. Катрын, дзелавы партнёр Франсуа, кідае выклік: Франсуа неабходна прадставіць свайго лепшага сябра на працягу дзесяці дзён, інакш ён страціць сваю долю ў нядаўна набытай на аўкцыёне старадаўняй грэчаскай вазе.

Нясмелыя спробы завязаць знаёмствы з мінакамі ні да чаго не прыводзяць. Франсуа вырашае наведаць старых знаёмых і сяброў дзяцінства, узяўшы для гэтага падарожжа па Парыжы таксі. Вадзіцелем таксі аказваецца таварыскі Бруно, аднак Франсуа забывае даведацца імя вадзіцеля.

## У ролях 
* Даніэль Ацёй — Франсуа
* Дані Бун — Бруно

## Зноскі 
Катэгорыя:Фільмы на французскай мове
Катэгорыя:Кінакамедыі Францыі
Катэгорыя:Фільмы Францыі 2006 года
Катэгорыя:Кінакамедыі 2006 года
Грэгар Шлірэнцаўэр

**Грэгар Шлірэнцаўэр** (, нар.  года, Інсбрук, Аўстрыя) — аўстрыйскі скакун з трампліна, алімпійскі чэмпіён 2010 года ў камандным першынстве, двухразовы бронзавы прызёр Алімпійскіх гульняў у асабістым першынстве, 5-кратны сярэбраны прызёр чэмпіянату свету, 4-разовы і самы малады ў гісторыі чэмпіён свету па палётах, двухразовы ўладальнік Кубка свету (2008/09, 2012/13), двухразовы пераможца Турнэ чатырох трамплінаў (2011/12, 2012/13). З’яўляецца рэкардсменам па перамогах на этапах Кубка свету (53).

Дэбютаваў у вялікім спорце ў сезоне 2005/06. Тады ж заняў 2-е месца на Турне чатырох трамплінаў. Заваяваў чэмпіёнскі тытул на Турне чатырох трамплінаў сезона 2011/2012, набраўшы 933,8 бала. У сезоне 2012/2013 выйграў Турнэ чатырох трамплінаў, набраўшы 1100,2 бала і ў другі раз стаў уладальнікам Кубка свету.
Cladonia coccifera

**Cladonia coccifera**&nbsp;- від кусцістых лішайнікаў сямейства . Упершыню від апісаў шведскі натураліст Карл Ліней у сваёй працы «Species Plantarum» 1753. Нямецкі батанік Карл Людвіг фон Вільдэнаў перавёў яго ў род  у 1787 годзе.

## Апісанне 
Лішайнік мае клейстатэцыі і ярка-чырвоныя пікніды на вяршыні жаўтлявай або шэра-зелянявай падэцыі, вышынёй з 1-2&nbsp;см. Аснова слаявіны складаецца з круглявых лускавінак з жоўтай або памяранцава-карычневай ніжняй паверхняй. Сустракаецца, як правіла, на кіслых тарфяністых і пясчаных глебах.

## Арэал 
Лішайнік мае цыркумпалярнае распаўсюджанне ў Паўночным паўшар’і, і распасціраецца на поўдзень да Гімалаяў.

Катэгорыя:Кладонія
Ancoracysta

**Ancoracysta** — род мікробаў-эукарыётаў, які ўключае віды  і . Драпежны пратыст, роднасны .

## Апісанне 
*Ancoracysta* быў упершыню апісаны ў часопісе Current Biology у лістападзе 2017 года. Ён быў знойдзены ва ўзоры, сабраным з паверхні трапічнага акварыўмнага каралу з атраду . *Ancoracysta* актыўна харчуецца , верагодна, робячы здабычу нерухомай пры дапамозе вылучэння раней невядомага тыпу , якая атрымала назву анкарацыст.

Генетычны аналіз паказвае, што *Ancoracysta* не валодае цесным сваяцтвам з якой-небудзь вядомай групай. Бліжэйшымі сваякамі гэтага віду з’яўляюцца, хутчэй за ўсё,  і  з групы . Ён характэрны наяўнасцю багатага генамі мітахандрыяльнага геному, найбуйнейшага з вядомых за межамі  або . Характэрна тое, што ён, мабыць, утрымлівае як кадаваную ядром сістэму голацытахрому c-сінтазы III, так і кадаваную мітахондрыямі сістэму паспявання бактэрыяльнага цытахрому c-I.

## Таксанамія 
У даследаванні 2018 года Кавальер-Сміт, Чаа і Люіс стварылі новы падтып і наступныя больш нізкія рангі для . Яны таксама стварылі новую камбінацыю для *Colponema marisrubri* (Mylnikov & Tikhonenkov, 2009), якая структурна і філагенетычна вельмі блізкая *A. twista*, пераназваўшы яе ў .

У 2022 годзе *A. twista* вызначылі ў новую групу , роднасную іншым надгрупам , уключаючы Haptista, але за межамі апошніх.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Эўкарыёты
Аліўе Маршаль

**Аліўе Маршаль** (, нар. , Таланс, Жыронда, Францыя) — французскі кінарэжысёр, акцёр, сцэнарыст і кінапрадзюсар.

## Біяграфія 
Урокі акцёрскага майстэрства браў, яшчэ калі быў супрацоўнікам паліцыі. Кар’еру ў кінематографе пачаў у канцы 1980-х, але службу пакінуў толькі ў 1994 годзе. Найбольш вядомы як рэжысёр крымінальнага трылера «Набярэжная Арфеўр, 36», за які быў намінаваны на тры прэміі «Сезар» у 2005 годзе. У 2018 годзе адыграў ролю камісара П’ера Ньеманса ў серыяле «Барвовыя рэкі».

## Фільмаграфія 
### Рэжысёр 
* 2002 — Гангстары / Gangsters
* 2004 — Набярэжная Арфеўр, 36 / 36 quai des Orfèvres
* 2008 — Аднойчы ў Марсэлі (Вельмі страшны дэтэктыў) / MR 73
* 2009 — Налёт / Braquo
* 2011 — Недатыкальныя / Les Lyonnais
* 2014 — На мяжы дабра і зла / Borderline
* 2017 — Вуглярод / Carbone
* 2020 — Горад махляроў / Bronx