open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Эрых Кош

**Эрых Кош** (,  — ) — баснійскі пісьменнік яўрэйскага паходжання, празаік, майстар тонкіх псіхалагічных апавяданняў.

## Біяграфія 
Скончыў юрыдычны факультэт Бялградскага ўніверсітэта. Удзельнічаў у Руху Супраціву, быў афіцэрам Народна-вызваленчага войска Югаславіі, палітработнікам. Першыя зборнікі апавяданняў Коша («У агні», 1947, «Час: ваенны», 1952, і інш.) прысвечаны барацьбе партызан супраць нацызму. Раманы «Тыф» (1958), «Сеткі» (1967), аповесць «Аварыя» (1971) і інш. Творы Коша, напісаныя ў традыцыях псіхалагічнага рэалізму І. Андрыча, афарбаваны паэтычнай марай аб выдатным чалавеку. Важнае месца ў творчасці Коша займала сатыра: «Аповесць аб вялізным кіце па мянушцы Вялікі Чараўнік» (1956), раманы «Снег і лёд» (1961), «Імёны» (1964), «Дасье Храбака» (1971), зборнік апавяданняў «Пярэстая кампанія» (1969) і інш. Кош — аўтар крытыка-публіцыстычных зборнікаў «Праклятае рамяство» (1965), «Чаму б і не» (1971).
Калманка

**Калманка** () — сяло ў Алтайскім краі Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Калманскага раёна і Калманскага сельсавета. Размешчаны ў цэнтральнай частцы края, у межах Прыобскага плато, за 45 км на поўдзень ад Барнаула. Калманка ўпершыню згадваецца ў 1745 годзе.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Алтайскага края
Занальнае (Алтайскі край)

**Занальнае** () — сяло ў Алтайскім краі, адміністрацыйны цэнтр Занальнага раёна. Размешчана за 125 км на паўднёвы ўсход ад Барнаула. З Барнаулам, іншымі гарадамі і раёнамі края сяло звязана аўтамабільнымі дарогамі і чыгункай.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Алтайскага края
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1932 годзе
Залесава

**Залесава** — тапонім.

## Расія 
### Алтайскі край 
* Залесава (Алтайскі край)

### Смаленская вобласць 
* Залесава (Цюшынскае сельскае паселішча)
* Залесава (Шокінскае сельскае паселішча)
Залесава (Алтайскі край)

**Залесава** () — сяло ў Алтайскім краі, адміністрацыйны цэнтр Залесаўскага раёна. Заснавана ў 1751 годзе. Размешчана за 142 км на паўночны ўсход ад Барнаула.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Алтайскага края
Зав’ялава (Алтайскі край)

**Зав’ялава** () — сяло ў Алтайскім краі, адміністрацыйны цэнтр Зав’ялаўскага раёна. За 199 км ад Барнаула. Сувязь з краявым цэнтрам ажыццяўляецца па аўтадарозе краявога значэння: Зав’ялава — Раманава — Барнаул. У Зав’ялава няма чыгункі.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Алтайскага края
Верх-Суетка

**Верх-Суетка** () — сяло ў Алтайскім краі, адміністрацыйны цэнтр Суецкага раёна. Размешчана за 300 км на захад ад Барнаула. У сяле знаходзяцца музычная школа, агульнаадукацыйная школа. Заснавана ў 1804 годзе.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Алтайскага края
Быстры Істок

**Быстры Істок** () — сяло ў Алтайскім краі. Адміністрацыйны цэнтр Быстраістоцкага раёна. Утварае сельскае паселішча Быстраістоцкі сельсавет. З 1950 года па 1991 год — пасёлак гарадскога тыпу. Размешчана за 267 км на поўдзень ад Барнаула.

Адлегласць да найбліжэйшай чыгуначнай станцыі Бійск — 107 км.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Алтайскага края
Ваўчыха (Алтайскі край)

**Ваўчыха** () — сяло (раней пасёлак гарадскога тыпу) у Алтайскім краі, адміністрацыйны цэнтр Ваўчыхінскага раёна. Адміністрацыйны цэнтр Ваўчыхінскага сельсавета. Размешчана за 340 км на паўднёвы захад ад Барнаула. У сяле знаходзяцца маслазавод, лясгас, будаўнічыя арганізацыі, бібліятэка, медыцынская ўстанова, Дом культуры. Заснавана ў 1782 годзе.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Алтайскага края
Стэпное Возера

**Стэпное Возера** () — рабочы пасёлак у Благавешчанскім раёне Алтайскага края. Статус рабочага пасёлка з 1984 года. Прадпрыемства ААТ «Кучуксульфат».
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Алтайскага края
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1960 годзе
Южны (гарадская акруга горад Барнаул)

**Южны** () — пасёлак гарадскога тыпу (рабочы пасёлак) у Алтайскім краі. Уваходзіць у гарадскую акругу горад Барнаул. Адміністрацыйна падпарадкаваны Южнай пасялковай адміністрацыі Цэнтральнага раёна горада Барнаул. Размешчаны за 11 км на поўдзень ад цэнтра Барнаула. Заснаваны ў 1959 годзе. Перададзены ў адміністрацыйнае падпарадкаванне Барнаульскаму гарсавету ў 1964 годзе.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Алтайскага края
Алейскі раён

**Алейскі раён** () — адміністрацыйна-тэрытарыяльнае ўтварэнне (сельскі раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Алтайскім краі Расіі. Адміністрацыйны цэнтр — горад Алейск, у склад раёна не ўваходзіць і размешчаны за 120 км ад Барнаула.

## Геаграфія 
Размешчаны ў цэнтральнай частцы края, у лесастэпавай зоне. Рэльеф уяўляе сабой слабаразвітую раўніну, раздзеленую рэкамі і ярамі. На тэрыторыі раёна адкрыты радовішчы цаглянай гліны. Клімат пераходны ад рэзка кантынентальнага да ўмеранага. Сярэдняя тэмпература студзеня: −17,6&nbsp;°C, ліпеня: +20&nbsp;°C. Гадавая колькасць ападкаў — 440 мм.

На тэрыторыі раёна 7 рэк (Алей і інш.), 7 буйных азёр, у тым ліку Бахматаўскае, Сярэдняе, і некалькі дробных. Глебы: лугова-чарназёмныя, звычайныя чарназёмы, у паўночнай частцы сустракаюцца саланцаватыя і саланчаковыя. Тэрыторыя раёна ўяўляе сабой лесастэп з калкамі, пераважна бярозавымі, і полеахоўнымі лесапалосамі з таполі, бярозы, клёну, вяза драбналістая, жоўтай акацыі.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Раёны Алтайскага края
Алтайскі раён (Алтайскі край)

**Алта́йскі раён** () — адміністрацыйна-тэрытарыяльнае ўтварэнне (сельскі раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Алтайскім краі. Адміністрацыйны цэнтр — сяло Алтайскае.

## Геаграфія 
Размешчаны ў паўднёва-ўсходняй частцы края ў перадгор’ях Алтая. Мяжуе з Саланешанскім, Смаленскім, Савецкім раёнамі края і Рэспублікай Алтай. Рэльеф — горны і перадгорны. Па тэрыторыі раёна працякаюць рэкі Катунь, Сараса, Бірукса, Каменка, Куяган, Пясчаная, размешчана возера Ая. Глебы — чарназёмы вышчалачаныя гладкія і сярэднегумусныя, падзолістыя.

## Клімат 
Клімат кантынентальны. Сярэдняя тэмпература студзеня −16&nbsp;°C, ліпеня +20&nbsp;°C. Гадавая колькасць ападкаў — 937 мм. Раён вядомы сваім спрыяльным мікракліматам — зімой тут крыху цяплей, а летам крыху халадней, чым у іншых месцах Алтая. З-за непасрэднай блізкасці гор, тэрыторыя раёна абаронена ад моцных вятроў і выпадае значная колькасць ападкаў.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Раёны Алтайскага края
Першыя агні

**«Першыя агні»** () ― беларускі савецкі мастацкі фільм рэжысёра Юрыя Тарыча, зняты ў 1925 годзе.

## Сюжэт 
Першыя гады нэпа. На пасаду старшыні пасялковага Савета прабіраецца чалавек, варожа настроены да савецкай улады. Ён атачае сябе сваімі паслугачамі. Насельніцтва пасёлка на чале з камуністамі актыўна дужаецца з цёмнымі сіламі.

## Акцёры 
## Здымачная група 
* рэжысёр ― Юрый Тарыч
* сцэнарыст ― Юрый Тарыч

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* «Первые огни» на сайце «КиноПоиск»
* «Первые огни» на сайце «Масфільма»

Катэгорыя:Фільмы Юрыя Тарыча
Катэгорыя:Фільмы СССР
Баеўскі раён

**Баеўскі раён** () — адміністрацыйна-тэрытарыяльнае ўтварэнне (сельскі раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Алтайскім краі. Адміністрацыйны цэнтр — сяло Баева, размешчанае за 230 км на захад ад Барнаула.

## Геаграфія 
Раён размешчаны ў паўночна-заходняй частцы края. Мяжуе з Каменскім, Цюменцаўскім, Зав’ялаўскім, Благавешчанскім, Суецкім і Панкрушыхінскім раёнамі.

Рэльеф — слабахвалістая раўніна прыобскага лесастэпу. На тэрыторыі раёна размешчана больш за 130 азёр і натуральных вадаёмаў, у тым ліку Лена, Баева, Доўгае, Маставое, Чаротнае і інш. За 3 км ад сяла Баева знаходзіцца возера Салёнае. Працякаюць рэкі Кулунда, Праславуха, Чуман, Пайвёнак. З поўначы на поўдзень тэрыторыю раёна перасякае Кулундзінскі магістральны канал.

Глебы чарназёмныя, сустракаюцца саланчакі. У паўночнай частцы раёна бярозавыя калкі, ва ўсходняй — змяшаны лес, заходняя і паўднёвая — стэпавыя. Расце бяроза, асіна, таполя, хвоя, жоўтая акацыя, глог, шыпшына, каліна. Клімат кантынентальны. Сярэдняя тэмпература студзеня −18,7&nbsp;°C, ліпеня +19,4&nbsp;°C. Гадавая колькасць ападкаў 330 мм.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Раёны Алтайскага края
Анастасія Мікалаеўна Клімава

**Анастасія Клімава** (нар. , Адэса, Украіна) — украінская футбалістка, брамнік. Выступала за зборную Арменіі.

## Клубная кар’ера 
У 2019 годзе падпісала кантракт з мінскай «Іслач-РДВАР», дзе згуляла 10 матчаў і прапусціла 11 галоў.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Анастасия Климова

Катэгорыя:Футбалісткі Украіны
Катэгорыя:Футбалісткі Арменіі
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Арменіі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Іслач-РДВАР
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Енісей Краснаярск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Легенда
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Тарпеда Іжэўск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Ільічоўка Марыупаль
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Ятрань Бэрэсцівэць
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мартвэ Кутаісі
Аляксандр Яўменавіч Дзідзенка

**Аляксандр Яўменавіч Дзідзенка** (12.11.1923, с. Кірава, Няміраўскі раён, Вінніцкая вобласць, Украіна — 28.07.2015) — беларускі таксіколаг. Кандыдат медыцынскіх навук (1964), дацэнт (1966). Палкоўнік медыцынскай службы (1967). Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.

## Біяграфія 
Скончыў Вінніцкую фельчарска-акушэрскую школу (1941), Ваенна-медыцынскую акадэмію імя С. М. Кірава (Ленінград; 1953).

Працаваў у Адэскай ваеннай акрузе (1945—1947, фельчар палкавога медыцынскага пункта); Беларускай ваеннай акрузе (1953—1958, старшы ўрач ваеннай часткі, з 1954 — старшы афіцэр аддзела кадраў); Беларускай медыцынскай акадэміі паслядыпломнай адукацыі (1958—2002; старшы выкладчык курса таксікалогіі ваеннай кафедры, у 1971—1973 — начальнік вучэбнай часткі кафедры, у 1978—1989 — прарэктар па вучэбнай рабоце, у 1989—1994 — супрацоўнік аддзела дактарантуры, аспірантуры і клінічнай ардынатуры, з 1994 — на кафедры сацыяльнай гігіены, эканомікі і арганізацыі аховы здароўя).

Памёр 28 ліпеня 2015, пахаваны ў Мінску на могілках «Калодзішчы».

## Навуковая дзейнасць 
Навуковыя інтарэсы: пытанні тэрапіі пры атручэнні фосфарарганічнымі злучэннямі.

## Узнагароды 
Ордэн Чырвонай Зоркі (1944, 1956), медалі «За баявыя заслугі», «За абарону Каўказа» і інш.

## Літаратура 
* Диденко Александр Евменьевич // Заведующие кафедрами, профессора и доктора наук Белорусской медицинской академии последипломного образования, 1931—2011 : к 80-летию БелМАПО. — Минск, 2011. — С. 36—37.
* Диденко Александр Евменьевич // Руководители, заведующие кафедрами, профессора и доктора наук Белорусской медицинской академии последипломного образования (1931—2006). — Минск, 2006. — С. 22—23.

Катэгорыя:Таксіколагі Беларусі
Катэгорыя:Ваенныя ўрачы Беларусі
Катэгорыя:Медыкі Беларусі
Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Адрыен Нданго Фауда

**Адрыен Нданго Фауда** (нар. , Камерун) — камерунская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Камеруна.

## Біяграфія 
Пачала сваю прафесійную кар’еру ў «Канон Яўндэ» ў 2009 годзе. Пасля двух гадоў у вышэйшым дывізіёне Камеруна вясной 2011 года яна пераехала ў Беларусь у «Мінск». 25 мая 2011 года дэбютавала за «Мінск» у жаночай вышэйшай лізе чэмпіянату Беларусі ў матчы супраць «Надзеі» з Магілёва. Улетку 2012 года пакінула беларускую сталіцу і далучылася да румынскага клуба «Вашаш Феміна» з першай лігі.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Adrienne Ndongo Fouda

Катэгорыя:Футбалісткі Камеруна
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Канон Яўндэ
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Лувес Мінпраф
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Камеруна па футболе
Бійскі раён

**Бійскі раён**() — адміністрацыйна-тэрытарыяльнае ўтварэнне (сельскі раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Алтайскім краі. Адміністрацыйны цэнтр — горад Бійск, у склад раёна не ўваходзіць.

## Геаграфія 
Размешчаны ва ўсходняй частцы края, на поўдні Бійска-Чумышскага ўзвышша. Мяжуе з Занальным, Цалінным, Салтонскім, Краснагорскім, Савецкім, Смаленскім раёнамі края і гарадской акругай горад Бійск.

Плошча: 2200 км².

Рэльеф узгорыста-ўвалісты. Здабываюць пясок, жвір. Клімат кантынентальны. Сярэдняя тэмпература студзеня: −18&nbsp;°C, ліпеня: +18,9&nbsp;°C. Гадавая колькасць атмасферных ападкаў: 520 мм. Па тэрыторыі раёна працякаюць рэкі: Бія, Катунь, Бехцямір, Шубёнка, Няня, бярэ пачатак Об. Глебы: чарназёмы, цёмна-шэрыя лясныя. Растуць хвоя, бяроза, асіна, алешына, рабіна, каліна, чаромха, таполя.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Раёны Алтайскага края
Кундас

**Кундас** — шматзначны тэрмін.

## Вядомыя асобы 
* Сямён Пятровіч Кундас (1953—2020) — беларускі спецыяліст у галіне электронікі.

## Тапонімы 
* Кундас — рака ў Фінляндыі і Расіі.
Куніца (значэнні)

**Куніца** — шматзначны тэрмін.

* Куніца — жывёла з роду 

## Вядомыя асобы 
* Леанід Давыдавіч Куніца — беларускі кардыёлаг, доктар медыцынскіх навук, прафесар

## Тапонімы 
* Куніца — возера ў Беларусі, у Полацкім раёне Віцебскай вобласці
Бертэ Андыёла

**Бертэ Андыёла** (нар. , Камерун) — камерунская футбалістка, нападаючы. Выступала за зборную Камеруна.

## Біяграфія 
У 2011 годзе выступаў за беларускі ЖФК «Мінск». У 2015—2016 гадах была членам «Amazone FAP», у 2019 годзе «Canon Yaoundé» і «FC Ebolowa» ў Камеруне. У снежні 2021 года падпісала кантракт на адзін год з новаствораным турэцкім «Галатасараям». У другой палове сезона жаночай Суперлігі Турцыі 2021-22 яна перайшла ў «Кірэчбурну». У наступным сезоне яна далучылася да «Адана Ідманюрдуспор».
 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісткі Камеруна
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Кірэчбурну
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Канон Яўндэ
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Галатасарай
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Амазон ФАП
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Эбалова
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Адана Ідманюрдуспор
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Камеруна па футболе
Тарту (значэнні)

* Тарту 
* Тарту (аэрапорт)
* Тарту (воласць)
* Тарту (станцыя)
Паўлаўск (Алтайскі край)

**Паўлаўск** () — сяло (раней пасёлак гарадскога тыпу) у Алтайскім краі, адміністрацыйны цэнтр Паўлаўскага раёна і Паўлаўскага сельсавета. Заснавана ў 1763 годзе і першапачаткова называлася вёска Урыўная. Паўлаўск размешчаны на рацэ Касмала (прыток Обі), за 59 км на захад ад Барнаула. Насельніцтва —  (2021).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Алтайскага края
Людміла Уладзіміраўна Марышчук

**Людміла Уладзіміраўна Марышчук** (нар. 19.01.1954, г. , РСФСР) — псіхолаг, спецыяліст у галіне педагагічнай псіхалогіі, . Доктар псіхалагічных навук (1999, Расія; 2000, Беларусь), кандыдат педагагічных навук (1992), прафесар (2003).

## Біяграфія 
Нарадзілася ў сям'і псіхолага Уладзіміра Марышчука.

Скончыла Ленінградскі дзяржаўны педагагічны інстытут імя А. І. Герцэна (спецыяльнасць «Замежныя мовы», кваліфікацыя «Настаўнік іспанскай і англійскай мовы», 1982), Нацыянальны інстытут адукацыі (Мінск; дактарантура, 1999)

## Навуковая дзейнасць 
Навуковыя інтарэсы: псіхалогія (агульная, развіцця, педагагічная, спорту); здольнасці; прафесійна-значныя якасці.

## Літаратура 
* Марищук Людмила Владимировна // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2006. — Т. 3. — С. 647.
* Марищук Людмила Владимировна // Психологи Республики Беларусь: путь к диалогу : справочник. — Минск, 2008. — С. 39—40.
    История психологии в Беларуси : учебное пособие / Л. А. Кандыбович. — Минск, 2008. — 294, [2] с. — Информация о Марищук Л. В.: с. 149, 211—212, 221.

Катэгорыя:Псіхолагі Беларусі
Катэгорыя:Педагогі Беларусі
Паход Чырвонай арміі ў Прыбалтыку і Беларусь (1918—1919)

**Паход Чырвонай арміі ў Прыбалтыку і Беларусь** альбо **Заходняе наступленне Чырвонай арміі** (з 17 лістапада 1918 па 19 лютага 1919) — ваенная аперацыя РСЧА на заходнім стратэгічным напрамку з мэтай заняцця тэрыторыі Беларусі і Прыбалтыкі і ўсталявання ў гэтых рэгіёнах савецкай улады. Афіцыйнай мэтай паходу абвяшчалася недапушчэнне пераходу ўлады ў рукі мясцовай нацыянальнай інтэлігенцыі, дробнабуржуазных партый і так званых «сацыял-згоднікаў» (меншавікі, эсэры, Бунд). Падчас кампаніі савецкім войскам супрацьстаялі: у Эстоніі — эстонскія войскі, белагвардзейцы і фінскія добраахвотнікі; у Латвіі — Прыбалтыйскі ландэсвер і нямецкія войскі; у Літве — Прускі Добраахвотніцкі корпус; у Беларусі —  Узброеныя сілы БНР, польскія атрады самаабароны, украінскія гайдамакі і пятлюраўцы. У выніку наступлення захоплена амаль уся тэрыторыя Беларусі і значная частка Прыбалтыкі.

## Літаратура 
* Гражданская война и военная интервенция в СССР. Энциклопедия / Хромов С. С. (отв. ред.). — 1-е. — Москва: Советская энциклопедия, 1983. — 704 с. — 100 000 экз.
* Какурин Н. Е. Гражданская война. 1918—1921 / Н. Е. Какурин, И. И. Вацетис; Под ред. А. С. Бубнова и др. — СПб.: ООО "Издательство «Полигон», 2002. — 672 с., ил. — (Великие противостояния). Тираж 5100 экз. ISBN 5-89173-150-9.

Катэгорыя:Аперацыі і бітвы Грамадзянскай вайны ў РасііКатэгорыя:Грамадзянская вайна ў Беларусі
One More Time (сінгл)

**One More Time** — сінгл французскага электроннага дуэта Daft Punk, які быў выпушчаны 13 лістапада 2000 года, частка альбома Discovery. Песня з'яўляецца ў фільме *Interstella 5555: The 5tory of the 5ecret 5tar 5ystem*, і асобна з'яўляецца музычны кліп на песню.

## Зноскі 
Катэгорыя:Сінглы 2000 года

Катэгорыя:Песні 2000 года
Катэгорыя:Песні Daft Punk
Катэгорыя:Сінглы Virgin Records
Стрыгальная машына (тэкстыльная прамысловасць)

**Стрыга́льная машы́на** — машына для выдалення канцоў валокнаў, нітак, вузлоў, петляў, выраўноўвання вышыні ворсу, ачысткі тэкстыльнага, трыкатажнага палатна, штучнага футра і лямцу шляхам стрыжкі.

Рабочымі органамі стрыгальнай машыны з’яўляюцца цыліндр з замацаванымі на ім востра заточанымі стальнымі лопасцямі (так званымі пёрамі), які хутка верціцца, і нерухомы нож. Таксама бываюць машыны з наждачнымі цыліндрамі (валамі).

У залежнасці ад напрамку апрацоўкі: падоўжныя (стрыгуць уздоўж тканіны) і папярочныя.

## Літаратура 
* 
* ГОСТ 28127-89 (ИСО 1506-82) Оборудование красильно-отделочное текстильной промышденности. Термины и определения.

## Спасылкі 
* Стригальная машина // Большая энциклопедия Нефти и Газа 
* Шелковые текстильные волокна и ткани. Оборудование для подготовки тканей: стригальные машины.

Катэгорыя:Машыны
Катэгорыя:Абсталяванне і прылады для працы з тэкстылем
Манархізм

**Манархізм** — грамадска-палітычны рух, мэтай якога з’яўляецца ўсталяванне, захаванне або рэстаўрацыя манархіі. Манархічныя арганізацыі існуюць у многіх дзяржавах свету. Найбуйнейшым аб’яднаннем манархістаў у свеце з’яўляецца Міжнародная манархічная канферэнцыя. Станам на 11 студзеня 2010 года ММК аб’ядноўвала 67 манархічных арганізацый і СМІ з 31 краіны свету.


Катэгорыя:Палітычныя рухі
Катэгорыя:Палітычныя тэорыі
Святлана Вячаславаўна Гуткоўская

**Святлана Вячаславаўна Гуткоўская** (нар. 6.9.1959, г. Какшэтаў, Казахстан) — беларуская вучоная-фалькларыст, балетмайстар. Кандыдат філалагічных навук (1994), дацэнт (2000). Член Беларускага саюза музычных дзеячаў (1998).

## Біяграфія 
Скончыла Мінскі інстытут культуры (спецыяльнасць «Культурна-асветная работа», кваліфікацыя «Культасветработнік, кіраўнік харэаграфічнага калектыва», 1982), Інстытут мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору імя К. Крапівы АН Беларусі (аспірантура, спецыяльнасць «Фалькларыстыка», 1993).

Працуе ў Беларускім дзяржаўным універсітэце культуры і мастацтваў (у 1982—1983 — галіновая навукова-даследчая лабараторыя беларускай танцавальнай творчасці, малодшы навуковы супрацоўнік; факультэт традыцыйнай беларускай культуры і сучаснага мастацтва, кафедра харэаграфіі, прафесар, з 1998 — загадчык кафедры).

## Навуковая дзейнасць 
Навуковыя інтарэсы: харэаграфічны фальклор; харэаграфічнае мастацтва; методыка выкладання харэаграфічных дысцыплін у вышэйшай школе.

### Бібліяграфія 
* Народная танцавальная культура беларускага Падняпроўя : дысертацыя .. кандыдата філалагічных навук : 10.01.09 : абаронена 15.04.1994 : зацверджана 00.00.1994 / Гуткоўская Святлана Вячаславаўна. — Мінск, 1993.

## Узнагароды 
Медалі Францыска Скарыны (2011), «65 год вызвалення Рэспублікі Беларусь ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў» (2009), нагрудны знак «За ўклад у развіццё культуры Беларусі» (2010), ганаровы знак Беларускага прафсаюза работнікаў культуры (2010).

## Літаратура 
* Гуткоўская Святлана Вячаславаўна / Ю. М. Чурко // Беларускі фальклор : энцыклапедыя : [у 2 т.]. — Мінск, 2005. — Т. 1. — С. 393.
* Гуткоўская Святлана Вячаславаўна // Культура Беларусі : энцыклапедыя. — Мінск, 2012. — Т. 3. — С. 321.

Катэгорыя:Фалькларысты Беларусі
Катэгорыя:Балетмайстры Беларусі
Стрыгальны агрэгат

**Стрыга́льны агрэга́т** — камплект абсталявання для стрыжкі сельскагаспадарчых жывёл (авечак, коз, вярблюдаў, лам і інш.).

У склад стрыгальнага агрэгата ўваходзяць стрыгальгальная машынка, электрычны або механічны прывод і іншае тэхналагічнае абсталяванне. Працэс стрыжкі можа быць арганізаваны на стацыянарных і вынасных, пераносных або перасоўных стрыгальных пунктах. Колькасць рабочых месцаў у адным агрэгаце можа складаць ад 1 да 60. Колькасны і якасны склад стрыгальнага абсталявання вызначаецца канкрэтнымі ўмовамі гаспадаркі: пародай жывёл і іх колькасцю, тэхналогіяй утрымання і размяшчэннем іх на тэрыторыі гаспадаркі, прыродна-кліматычнымі ўмовамі і да т. п.

Рухавік электрычнага прывода сілкуецца напружаннем 229/380 або 36 В і частатой 50 або 200 Гц. Стрыгальныя машынкі прыводзяцца ў дзеянне ад убудаванага электрычнага рухавіка або ад знешняга рухавіка праз механічную перадачу (гнуткі вал, карданная перадача). Таксама бываюць стрыгальныя апараты з прыводам ад рухавіка ўнутранага згарання, напрыклад ад трактара праз вал адбору магутнасці.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* Стригальный агрегат // 
* 

## Спасылкі 
* *Шинина И. А.* Производство надёжных и безопасных стригальных агрегатов в России // Сельскохозяйственный журнал, 2014.
* Устройство и правила эксплуатации технических средств машинной стрижки овец // Технологии и технические средства в сельском хозяйстве 

Катэгорыя:Сельскагаспадарчая тэхніка
Катэгорыя:Абсталяванне
Катэгорыя:Жывёлагадоўля
Міхаіл Альфрэдавіч Мацельскі

**Міхась (Міхаіл Альфрэдавіч) Мацельскі** (нар. , г. Барысаў, Мінская вобласць) — беларускі краязнавец і выдавец. Кандыдат тэхнічных навук (1993).

## Біяграфія 
Выпускнік барысаўскай СШ № 18. У 1988 годзе скончыў Беларускі політэхнічны інстытут.  З 1994 года выкладчык Барысаўскага дзяржаўнага політэхнічнага каледжа. Заснавальнік, рэдактар і выдавец краязнаўчай газеты «Гоман Барысаўшчыны» (выходзіць штомесяц са жніўня 1996), рэдактар газеты «Наш каледж». 

Аўтар звыш 600 краязнаўчых публікацый у рэгіянальнай і рэспубліканскай прэсе. Сааўтар кніг: «Друцк і Барысаў: Да юбілеяў старажыт. гарадоў» (2002), «Лошница» (2017).

## Спасылкі 
* Известные земляки

Катэгорыя:Краязнаўцы Беларусі
Катэгорыя:Выдаўцы Беларусі
Віктар Яўстаф’евіч Балаханаў

**Віктар Яўстаф’евіч Балаханаў** (1942—2014) — беларускі хормайстар. Заслужаны работнік культуры БССР (1989).

## Біяграфія 
У 1970 годзе скончыў Гродзенскае музычнае вучылішча па спецыяльнасці «Кіраўнік аркестра».

Працоўную дзейнасць пачаў у 1965 годзе мастацкім кіраўніком Слаўгарадскага раённага Дома культуры і хормайстрам харавага калектыву, які праз два гады атрымаў ганаровае званне «народны самадзейны калектыў».

У 1975 годзе па запрашэнні адміністрацыі Беларускага шыннага камбіната пераехаў у Бабруйск, дзе працаваў дырэктарам клуба вытворчага аб’яднання «Бабруйскшына».

## Створаныя калектывы 
За гады сваёй дзейнасці Віктар Балаханаў стварыў тры народных харавых калектыва. Акрамя гэтага ім было створана некалькі харавых калектываў ў Бабруйскім, Слаўгарадскім, Кіраўскім раёнах, хор медыцынскіх работнікаў медсанчасці «Бабруйскшына».

У 1978 годзе В. Я. Балаханавым на базе прадпрыемства «Белшына» быў створаны харавы калектыў, якому ў 1981 годзе прысвоена званне «народны самадзейны калектыў», а ў 2006 годзе — «Заслужаны аматарскі калектыў Рэспублікі Беларусь» народны хор Палаца мастацтваў г. Бабруйска.

У студзені 2004 года Віктар Балаханаў стварыў харавы калектыў работнікаў філіяла 703 АСБ «Беларусбанк», які з поспехам выступаў на пляцоўках горада і цэнтральнага апарата АСБ «Беларусбанк» (г. Мінск), як самастойны калектыў, так і сумесна з народным хорам народнай песні Палаца мастацтваў г. Бабруйска.

Пад яго кіраўніцтвам гэтыя творчыя калектывы неаднаразова з’яўляліся пераможцамі шматлікіх гарадскіх, абласных, рэспубліканскіх, міжнародных фестываляў і конкурсаў.

## Грамадска-палітычная дзейнасць 
У 2006 годзе быў абраны дэлегатам ІІІ Усебеларускага народнага сходу.

## Узнагароды 
У 1998 годзе яму прысвоена ганаровае званне «Заслужаны работнік культуры БССР». Узнагароджаны таксама граматай Дзяржаўнага Савета БССР, знакам УЦСПС «За дасягненне ў самадзейным мастацтве», ганаровай граматай Федэрацыі прафсаюзаў Беларусі, значком «Выдатнік культурнага шэфства над сялом».

## Літаратура 
* Человек рождается, чтобы оставить свой след на земле… : [В. Е. Балаханов : к 60-летию со дня рождения и 40-летию творческой деятельности] / В. Хороненко // Белорусский шинник. — Бобруйск, 2002. — 9 мая. — С. 4.

## Спасылкі 
* Пайшоў з жыцця Віктар Балаханаў

Катэгорыя:Хормайстары Беларусі
Стручочак

**Стручо́чак** — сухі плод, пакарочаны, звычайна аднанасенны (фарбоўнік), стручок, які раскрываецца (луннік, торбачнік, вайда) або не раскрываецца.

Даўжыня стручочка роўная або ў 2—3 разы большая за шырыню. Можа быць ясна крылатым, або са слаба развітымі крыламі, у выглядзе аблямоўкі. Па форме ён можа быць грушападобным (рыжак), сэрцападобным, трохгранным (стрэлкі), падоўжана-круглявым (клапоўнік пасяўны) і нават амаль круглым (торбачнік).

## Літаратура 
* 
* 
* 
* 
* Словарь ботанических терминов / Под общей редакцией д.б.н. И. А. Дудки. — Киев: Наукова Думка, 1984.

## Спасылкі 
* Лекция 8. Плоды и семена // Проект «Вся биология»

Катэгорыя:Плод
Аляксандр Пятровіч Струнін

**Аляксандр Пятровіч Стру́нін** (;  — ) — савецкі і беларускі акцёр, рэжысёр, драматург. Заслужаны дзеяч мастацтваў РСФСР (1960).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў горадзе Чыта. У 1929 годзе скончыў студыю пры Чыцінскім драматычным тэатры. З 1925 года акцёр і рэжысёр у шэрагу тэатраў. Быў галоўным рэжысёра Бугульмінскага рускага драматычнага тэатра, працаваў у Драматычным тэатры Ціхаакіянскага флоту, тэатры Балтыйскага флотуБалтыйскі флот ВМФ СССР. У 1947—1953 гадах — галоўны рэжысёр Паўладарскага драматычнага тэатра

Аўтар п’ес «Адплата» (пастаўлена ў 1968 годзе), «Я прысягаў радзіме» (пра генерала Карбышава, пастаўлена ў 1968 годзе), «Пад зоркамі» (па аповесці П. Пестрака).

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* *Пименова Е., Соболь Л.* Артист театра и кино, режисер, драматург Заслуженный деятель искусств РСФСР Александр Петрович Струнин, Нинель Леонидовна Струнина, актриса материалы к творческим портретам — Санкт-Петербург: б. и., 2015.

## Спасылкі 
* Александр Струнин // КИНО-ТЕАТР.Ру
* Мазаіка нашай гісторыі // Гродзенскі абласны драматычны тэатр
* Струнин Александр Петрович // Сайт КИНО-СССР 
* Струнин Александр Петрович // Праект «Память народа»
* Струнин Александр Петрович // Музейный комплекс «Дорога памяти»

Катэгорыя:Акцёры тэатра СССР
Катэгорыя:Кінаакцёры СССР
Катэгорыя:Кінаакцёры Расіі
Катэгорыя:Акцёры тэатра Беларусі
Катэгорыя:Тэатральныя рэжысёры СССР
Катэгорыя:Тэатральныя рэжысёры Беларусі
Катэгорыя:Драматургі СССР
Катэгорыя:Драматургі Беларусі
Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Крысцін Маніе

**Крысцін Маніе** (нар. , Яўндэ, Камерун) — камерунская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Камеруна.

## Біяграфія 
У 2005 годзе ўвайшла ў асноўны склад «Канон Яўндэ». У 2009 годзе пераехала ў Беларусь, дзе далучылася да «Мінска».

У 2012 годзе падпісала кантракт з румынскім клубам «Алімпія Клуж-Напока», з якім выйграла чатыры чэмпіянаты Румыніі з 2013 па 2016 гады і тры Кубка Румыніі ў 2013, 2014 і 2015 гадах. З гэтым клубам яна гуляла ў жаночай Лізе чэмпіёнаў УЕФА.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісткі Камеруна
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Канон Яўндэ
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Нансі
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Алімпія Клуж-Напока
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Алье Ізер Авернь
Катэгорыя:Футбалісткі на чэмпіянаце свету 2015
Катэгорыя:Футбалісткі на чэмпіянаце свету 2019
Катэгорыя:Футбалісты на летніх Алімпійскіх гульнях 2012 года
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Камеруна па футболе
Вядомыя асобы Яўндэ

thumb|200px
Вядомыя ўраджэнцы Яўндэ:

__NOTOC__
[thumb|175px|[Генрыета Акаба]]
[thumb|175px|[Янік Нджэнг]]
[thumb|175px|[Самюэль Умціці]]

## А 
* Генрыета Акаба (нар. 1992) — камерунская футбалістка, нападнік.
* Жуніёр Атэменг  (нар. 1995) — камерунскі футбаліст, нападнік.

## К 
* Ндзана Фег Калет (нар. 2000) — камерунская футбалістка, паўабаронца.
* Габі Кікі (нар. 1995) — камерунскі футбаліст, паўабаронца.

## Л 
* Цаджыя Далорэс Луіза (нар. 1999) — камерунская футбалістка, паўабаронца.

## М 
* Крысцін Маніе (нар. 1984) — камерунская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Камеруна.

## Н 
* Янік Нджэнг (нар. 1990) — камерунскі футбаліст, нападнік.

## У 
* Самюэль Умціці (нар. 1993) — французскі футбаліст камерунскага паходжання, абаронца.

## Ф 
* Адрыен Нданго Фауда (нар. 1990) — камерунская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Камеруна.

## Э 
* Іван Эіке (нар. 1996) — камерунскі футбаліст, абаронца.
Веньямін Дзмітрыевіч Васіленка

**Веньямін Дзмітрыевіч Васіленка** (нар. 1947) — беларускі , мастацкі кіраўнік ансамбля «Сузор’е», які быў арганізаваны пры Будтрэсце № 8 у Брэсце. Заслужаны работнік культуры РБ (1992).
Віталь Васілевіч Волкаў

**Віталь Васілевіч Волкаў** (1939—2005) — беларускі музыкант-інструменталіст, трубач. Заслужаны артыст Беларускай ССР (1980). Член Сусветнай гільдыі трубачоў.

## Творчасць 
Аўтар апрацовак беларускіх народных мелодый, аранжыровак і транскрыпцый для духавога аркестра, саліруючых інструментаў і ансамбляў рознага складу.

## Літаратура 
* Республика Беларусь : энциклопедия. [В 7 т.]. Т. 2. — Минск, 2006.
* Беларуская энцыклапедыя. У 18 т. Т. 4. — Мінск, 1997.

Катэгорыя:Трубачы Беларусі
Катэгорыя:Трубачы СССР
Катэгорыя:Музыканты Беларусі
Катэгорыя:Музыканты СССР
Кэралтан

**Кэралтан** () — горад на паўночным захадзе штата Джорджыя, ЗША.

Горад размешчаны прыкладна за 45 міль (72 км) на захад ад Атланты, недалёка ад мяжы штата Алабама.

Гэта цэнтр акругі Кэрал, якая ўваходзіць у агламерацыю Атланты.

Сядзіба Універсітэта Заходняй Джорджыі і Тэхнічнага каледжа Заходняй Джорджыі.

Гістарычна Кэралтан быў цэнтрам гандлю для некалькіх пераважна сельскіх акруг як у Джорджыі, так і ў Алабаме.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Джорджыі
Мікалай Міхайлавіч Волкаў

**Мікалай Міхайлавіч Волкаў** () — беларускі музыказнавец, музыкант (трубач), . Кандыдат мастацтвазнаўства (1988), прафесар (1991).

## Біяграфія 
Скончыў Маскоўскую кансерваторыю (1965; аспірантура, 1967). Працаваў у Музычным вучылішчы пры Маскоўскай кансерваторыі (1965—1967), у аркестры Дзяржаўнага акадэмічнага тэатра оперы і балета БССР (1967—1970, саліст), Міністэрстве культуры БССР (1970—1979, начальнік упраўлення), Дзяржаўным акадэмічным Вялікім тэатры оперы і балета БССР (1977—1979, дырэктар). З 1986 — у Беларускай дзяржаўнай акадэміі музыкі, загадчык кафедры медных духавых і ўдарных інструментаў.

## Літаратура 
* Кто есть кто в Республике Беларусь. Люди Дела : энциклопедия. — Минск, 1999. (Інфармацыя на с. 104.)
* «Інтрада». Ансамбль трубачоў Дзяржаўнага канцэртнага аркестра Беларусі [Выяўленчы матэрыял] : мастацкі кіраўнік М. Волкаў : [плакат]. — Мінск, [2004].

Катэгорыя:Трубачы Беларусі
Катэгорыя:Трубачы СССР
Іван Пятровіч Канашук

**Іван Пятровіч Канашу́к** (нар. 20 студзеня 1948) — беларускі заатэхнік, дзяржаўны дзеяч.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 20 студзеня 1948 года. Скончыў Гродзенскі сельскагаспадарчы інстытут, вучоны заатэхнік. Працаваў галоўным заатэхнікам калгасаў «Расія», «Дружба» Камянецкага раёна Брэсцкай вобласці. З 1974 старшыня калгаса «Расія» Камянецкага раёна. Дэпутат Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 13-га склікання, пасля дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га склікання, член Камісіі па аграрных пытаннях.

## Літаратура 
* Парламент — Нацыянальны сход Рэспублікі Беларусь. — Мн., 1997.

Катэгорыя:Постаці беларускай жывёлагадоўлі
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 13-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га склікання
Катэгорыя:Старшыні калгасаў
Плашчынскі

**Плашчынскі** — мужчынскае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Аляксандр Аляксеевіч Плашчынскі (нар. 1978) — беларускі палітолаг.
* Ізідар Паўлавіч Плашчынскі (Язэп Гуткоўскі; 1908—1986) — беларускі грамадскі дзеяч, публіцыст.
* Іосіф Паўлавіч Плашчынскі (Язэп Пушча; 1902—1964) — беларускі паэт, крытык, перакладчык.
* Мікалай Аляксандравіч Плашчынскі (1932—1987) — беларускі эканаміст.
* Павел Валер’евіч Плашчынскі (нар. 1974) — беларускі матэматык.
Універсітэт Заходняй Джорджыі

**Універсітэт Заходняй Джорджыі** () — вышэйшая навучальная ўстанова ў ЗША са статусам універсітэта, якая знаходзіцца ў горадзе Кэралтан, штат Джорджыя.

## Гісторыя 
Вучэльня заснавана ў 1906 годзе ў якасці чацвёртай акруговай сельскагаспадарчай і механічнай школы ў адказ на заклікі да «больш рэалістычнай адукацыйнай праграмы для сельскай моладзі» ва ўзросце ад 13 да 21 года. Месцам для школы была абраная плантацыя Бонэр. 

Назва ўстановы «Чацвёртая раённая сельскагаспадарчая і механічная школа» была зменена на «Каледж Заходняй Джорджыі» ў 1933 годзе, калі яна стала двухгадовай установай. У 1957 годзе яна стала ўжо чатырохгадовай установай. 

Да 1963 года каледж у межах палітыкі сегрэгацыі не прымаў на навучанне афраамерыканцаў.

## Гл. таксама 
* Спіс універсітэтаў штата Джорджыя

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўніверсітэта

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з англійскай мовай навучання
Катэгорыя:Універсітэты Джорджыі
Сіманоўскі

**Сіманоўскі** — мужчынскае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Іван Паўлавіч Сіманоўскі (1925—1980) — беларускі журналіст, пісьменнік.
* Іван Сяргеевіч Сіманоўскі (нар. 1984) — беларускі палітолаг. 
* Іосіф Бенцыянавіч Сіманоўскі (1892—1967) — беларускі бібліёграф, бібліятэказнавец, перакладчык.
Беларусь на Сусветных ваенных гульнях

Узброеныя Сілы Рэспублікі Беларусь з’яўляюцца членам Міжнароднага савета ваеннага спорту (СІЗМ) з 1993 года, а прымаюць удзел у Сусветных ваенных гульнях пачынаючы з 1995 года. За гэты час ваеннаслужачымі-спартсменамі было заваявана 87 медалёў у 15 відах спорту, у тым ліку 14 залатых, 23 сярэбраных і 50 бронзавых. Найбольш удала беларускія армейцы выступаюць у спаборніцтвах па лёгкай атлетыцы (22 медалі), дзюдо (15) і кулявой стральбе (11).

## Медальны залік 
### Медалі на летніх сусветных ваенных гульнях 
### Медалі на зімовых сусветных ваенных гульнях 
### Медалі па відам 
## Зноскі 
## Спасылкі 
* Сайт Международного совета военного спорта
* Сборные команды Вооруженных Сил Республики Беларусь

Катэгорыя:Узброеныя сілы Беларусі
Катэгорыя:Спорт у Беларусі
Караліна Мухава

**Караліна Мухава** (, нар. 21 жніўня 1996 года, Оламаўц, Чэхія) — чэшская тэнісістка; фіналістка аднаго турніру Вялікага шлема ў адзіночным разрадзе (Адкрыты чэмпіянат Францыі-2023); пераможца аднаго турніру WTA ў адзіночным разрадзе.

## Біяграфія 
Мухава пачала гуляць у тэніс ва ўзросце сямі гадоў, яе ўлюбёныя корты — грунтовыя.

У 2014 годзе яна перамагла на турніры ITF у Славакіі, а ў 2016 годзе на турніры ў Егіпце.

Караліна дэбютавала на турнірах WTA на Адкрытым чэмпіянаце 2017 года ў Карэі.

У жніўні 2018 года яна здолела прайсці адбор да Адкрытага чэмпіянату ЗША па тэнісе, і ў асноўнай сетцы пераадолела бар’ер першага кола ў абліччы ўкраінскай спартсменкі Даяны Ястрэмскай (6:4, 6:2). У другім коле яна сустракалася з іспанкай Мугурусай, і нечакана здабыла перамогу, забяспечыўшы сябе выхад у трэцяе кола.

У студзені 2019 года прабілася праз кваліфікацыю на Адкрыты чэмпіянат Аўстраліі, але пацярпела паражэнне ў першым жа коле асноўнай сеткі ад будучай паўфіналісткі Караліны Плішкавай. У лютым 2019 года выйграла тры кваліфікацыйных матчы ў асноўную сетку Адкрытага чэмпіянату Катара. У асноўнай сетцы абыйграла ў першым раўндзе Саманту Стосур з лікам 6-4, 6-2. У другім раўндзе абыйграла Се Шувэй з лікам 6-2, 6-4. У чвэрцьфінале сустракалася з украінкай Элінай Світолінай, якая абыйграла Караліну з лікам 6-4, 6-2.

У красавіку — маі 2019 года Караліна ўдзельнічала ў J&T Banka Prague Open, дзе дайшла да фіналу, але прайграла тэнісістцы з Швейцарыі Джыл Тайхман, якая прабілася праз кваліфікацыю, у вельмі ўпартым трохсэтавым паядынку. У першым сэце барацьба ішла да апошняга гейму, і ў выніку ўсё вырашылася на тай-брэйку, дзе ўдача была на боку швейцаркі 7-6(5). Аднак у другім сэце Мухава зразумела, што адступаць некуды і аддала ўсе сілы для перамогі, што дало плён: яна выйграла сэт з лікам 6-3. У трэцім сэце таксама ішла ўпартая барацьба, але ў выніку мацнейшай аказалася Тайхман і выйграла 6-4, што прынесла ёй першы тытул турніру WTA ў кар’ере.

У ліпені на Уімблданскім турніры 2019 Караліна абыйграла па чарзе Аляксандру Круніч, Мэдысан Брэнгл і Анэт Кантавейт у першых трох колах адпаведна. Усіх абыйграла з лікам 2-0 па сэтах. У чацвёртым коле Мухава трапіла на суайчынніцу і цёзку — Караліну Плішкаву. Гэта была сапраўдная бітва, якая працягвалася тры с паловай гадзіны, з якой пераможцай выйшла Мухава. Апошняя зрабіла брэйк у вырашальным трэцім сэце і выйграла сустрэчу з лікам 4-6, 7-5, 13-11.

На Адкрытым чэмпіянаце ЗША 2019 года прайграла ў трэцім раўндзе амерыканцы Серэне Уільямс у двух сэтах.

У 2023 годзе выйшла ў фінал Адкрытага чэмпіянату Францыі, дзе саступіла першай ракетцы свету Ізе Свёнтак з лікам 2-6, 7-5, 4-6.

## Выніковае месца ў рэйтынгу WTA паводле гадоў 
## Выступленні на турнірах 
### Фіналы турніраў Вялікага шлема ў адзіночным разрадзе (1) 
#### Паражэнні (1) 
### Фіналы турніраў WTA ў адзіночным разрадзе (3) 
#### Перамогі (1) 
* колькасць перамог у адзіночным разрадзе.

#### Паражэнні (2) 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Тэнісісткі Чэхіі
Катэгорыя:Тэнісісты на летніх Алімпійскіх гульнях 2024 года
Стрыжань (біялогія)

**Стры́жань** у біялогіі — цэнтральная частка сцябла або кораня насенных раслін, якая запоўнена рыхлай парэнхімнай тканкай.

Стрыжань утвараецца са стрыжнёвай сістэмы верхавінкі і звычайна складаецца з танкасценных клетак. У стрыжні маюцца камяністы клеткі, млечнікі, у хвойных раслін — смаляныя клеткі, у астравых — эфіраалейныя хады. Унутраная частка стрыжня можа разрывацца і ўтвараць паветраную поласць (парасонавыя, некаторыя злакі) або некалькі поласцей (напрыклад, вінаград). У многіх раслін у стрыжні адбываецца назапашванне пажыўных рэчываў).

Тэрмінам *стрыжань* таксама пазначаюць сцябло, цэнтральную частку коласа, шышкі і інш.

## Гл. таксама 
* Стрыжнёвая каранёвая сістэма

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Анатомія раслін
Жанна Вікенцьеўна Гілевіч

**Жанна Вікенцьеўна Гілевіч** (**Нядзведская**; нар. , г. Магілёў) — беларускі краязнавец.

## Біяграфія 
Пасля заканчэння вучобы ў Ленінградскім педагагічным інстытуце працавала ў барысаўскай СШ № 7, затым у Барысаўскім палітэхнікуме. У 1965—1975 гадах навуковы супрацоўнік, у 1975—1991 — дырэктар Барысаўскага аб’яднанага музея, у 1991—1992 гадах ізноў навуковы супрацоўнік музея.

Аўтар шматлікіх публікацый у СМІ, аўтар асобных выданняў (брашур, буклетаў і г.д.) краязнаўчай тэматыкі. Сааўтар кніг: «Памяць: Гіст-дакум. хроніка г. Барысава і Барысаўскага р-на» (1997), «Дзевяць стагоддзяў Барысава» (2002), «Друцк і Барысаў: Да юбілеяў старажыт. гарадоў» (2002).

## Спасылкі 
* Известные земляки

Катэгорыя:Краязнаўцы Беларусі
Ніно Пасікашвілі

**Ніно Пасікашвілі** (нар. , Руставі, Грузія) — грузінская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Грузіі.

## Біяграфія 
Выхаванка тбіліскага «Дынама», першы трэнер — Мая Джапарыдзэ.

У сезоне 2012—2013 выступала за ЖФК «Мінск» у жаночым чэмпіянаце Беларусі. Увесну 2014 года перабралася ва Украіну, дзе ўзмацніла «Жытлабуд-1».

Выступала ў WU-17 і WU-19. У 2009 годзе дэбютавала за зборную Грузіі.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісткі Грузіі
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Ніва-Белкард
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Норчы Дынамаелі
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Жытлабуд-1 Харкаў
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Адана Ідманюрдуспор
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Аташэхір Беледыеспор
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Нікэ Тбілісі
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Іверыя Хашуры
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Грузіі па футболе
Далер Назараў

**Далер Мехрубонавіч Назараў** (; 8 верасня 1959, Душанбэ, СССР) — таджыкскі спявак і кампазітар. У творчасці Далера прысутнічаюць як народныя, так і сучасныя матывы, ён аказаў вялікі ўплыў на сучасную музыку Таджыкістана і персідска-таджыкскую народную музыку ў цэлым.

## Біяграфія 
Далер Назараў нарадзіўся ў 1959 годзе ў Сталінабадзе (Душанбэ), другі сын Мехрубона Назарава, міністра культуры Таджыкістана. Сваю родную мову ён называе «памірскай». Два гады вучыўся ў музычнай школе, але пакінуў яе. Атрымаў вышэйшую адукацыю па спецыяльнасці «Руская філалогія» Дзяржаўнага педагагічнага інстытута імя Тараса Шаўчэнкі.

Уцёк ад грамадзянскай вайны ў Алматы ў 1992 годзе і вярнуўся ў Душанбэ ў 1997 годзе.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Студыя Далера Назарава на youtube
* Студыя Далера Назарава на Facebook

Катэгорыя:Спевакі і спявачкі СССР
Катэгорыя:Спевакі і спявачкі Таджыкістана
Катэгорыя:Кампазітары СССР
Катэгорыя:Кампазітары Таджыкістана
Катэгорыя:Музыканты паводле алфавіта
Катэгорыя:Кампазітары паводле алфавіта
Хайнсвіл

**Хайнсвіл** () — горад у штаце Джорджыя, ЗША, размешчаны на прыбярэжнай раўніне Атлантычнага акіяна.

Горад з’яўляецца цэнтрам акругі Ліберці. Гэта галоўны горад метрапалітарнай вобласці Хайнсвіл, якая ахоплівае ўсю акругу Ліберці, уключаючы армейскую базу Форт Сцюарт, а таксама суседнюю акругу Лонг.

У горадзе размяшчаецца адзін з кампусаў Паўднёвага ўніверсітэта Джорджыі.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Джорджыі
Паўднёвы ўніверсітэт Джорджыі

**Паўднёвы ўніверсітэт Джорджыі** () — вышэйшая навучальная ўстанова ў ЗША са статусам даследчага ўніверсітэта, якая знаходзіцца ў горадзе Стэйтсбара, штат Джорджыя.

Установа з’яўляецца пятай па велічыні навучальнай установай у сістэме ўніверсітэтаў Джорджыі. Яна прапануе больш за 140 розных акадэмічных спецыяльнасцей на ўзроўні бакалаўра, магістра і доктара.

Універсітэт пачынаўся як Першая акруговая сельскагаспадарчая і механічная школа, якая адкрылася ў 1908 годзе з чатырма выкладчыкамі і 15 студэнтамі.

Флагманскі кампус універсітэта знаходзіцца ў горадзе Стэйтсбара, да якога можна дабрацца па шашы № 16 з гарадоў Мейкан і Савана. Ён знаходзіцца прыкладна ў адной гадзіне язды ад Саваны, у дзвюх гадзінах ад Мейкана і ў трох гадзінах ад Атланты. Універсітэт таксама мае меншыя кампусы ў Саване і Хайнсвіле.

## Гл. таксама 
* Спіс універсітэтаў штата Джорджыя

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўніверсітэта

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з англійскай мовай навучання
Катэгорыя:Універсітэты Джорджыі
Паўднёва-заходні дзяржаўны ўніверсітэт Джорджыі

**Паўднёва-заходні дзяржаўны ўніверсітэт Джорджыі** () — вышэйшая навучальная ўстанова ў ЗША са статусам універсітэта, якая знаходзіцца ў горадзе Амерыкус, штат Джорджыя.

Гістарычнае ядро ўніверсітэцкага кампуса занесена ў Нацыянальны рэестр гістарычных месцаў ЗША.

## Гісторыя 
* 1906—1926 — Трэцяя акруговая земляробча-механічная школа
* 1926—1932 — Трэці акруговы сельскагаспадарчы нармальны каледж
* 1932—1996 — Паўднёва-заходні каледж Джорджыі
* з 1996 года — Паўднёва-заходні дзяржаўны ўніверсітэт Джорджыі

## Гл. таксама 
* Спіс універсітэтаў штата Джорджыя

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўніверсітэта

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з англійскай мовай навучання
Катэгорыя:Універсітэты Джорджыі
Верабей (значэнні)

**Верабе́й** — шматзначнае паняцце.

## Птушкі 
* Вераб’іныя — сямейства птушак.
* Дамавы верабей — найбольш вядомы від гэтага сямейства.

## Фільмы 
* Верабей — фільм 1993 года.
* Верабей — фільм 2009 года.

## Прозвішча 
* Анатоль Леанідавіч Верабей (нар. 1950) — беларускі крытык, літаратуразнавец.

### Выдуманыя персанажы 
* Джэк Верабей — галоўны герой кінасерыі «Піраты Карыбскага мора», створаны сцэнарыстамі Тэдам Эліятам і Тэры Росіа.

## Гл. таксама 
* Варабей
Амерыкус

**Амерыкус** () — горад у штаце Джорджыя, ЗША. 

Цэнтр акругі Самтэр, галоўны горад статыстычнай вобласці Амерыкус, якая ахоплівае акругі Шлі і Самтэр.

У горадзе знаходзіцца кампус Паўднёва-заходняга дзяржаўнага ўніверсітэта Джорджыі. 

Горад адметны сваёй багатай гісторыяй, у тым ліку вялікім дзелавым і жылым гістарычным раёнам, а таксама блізкасцю да Нацыянальнага гістарычнага парка Джымі Картэра, гістарычнай Андэрсанвільскай турмы  і фермы Кайнонія.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Джорджыі
Аркадзь Іосіфавіч Берын

**Аркадзь Іосіфавіч Берын** (нар. 1946, Беларусь) — музыкант,  мастацкі кіраўнік і галоўны  аркестра International Symphony Orchestra of Germany (з 2003 г.) і  (ў 2009).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1946 годзе ў Беларусі. Мае дзве вышэйшыя адукацыі, аспірантуру, стажыроўку ў Маскоўскай і Ленінградскай кансерваторыях, у вядомых сімфанічных аркестрах краіны.

З 1968 А. Берын выкладчык, пазней дацэнт, загадчык кафедры дырыжыравання Беларускай дзяржаўнай кансерваторыі. Кіраваны ім духавы аркестр Беларускай акадэміі музыкі стаў у 1998 годзе ўладальнікам Гран-Пры на міжнародным конкурсе ў Люксембургу, які праводзіўся ЮНЕСКА. З канца 90-х гадоў А. Берын выступае як гастралюючы дырыжор з рознымі еўрапейскімі сімфанічнымі аркестрамі ў Італіі, Германіі, Нідэрландах, Англіі, Венгрыі, Польшчы, Бельгіі, Францыі, Турцыі, Аўстрыі, Люксембургу, Ліхтэнштэйне, Расіі і сусветна вядомымі салістамі: Ю. Башметам, , , Х. Карэрасам, Д. Грыгаранам, , , ,  і многімі іншымі. З 1997 года дае майстаркласы ў Італіі, Германіі, Люксембургу, Іспаніі. Запісы кампакт-дыскаў ажыццяўляюць фірма Olympia Лондан, Італія, Ліхтэнштэйн.

З 2001 года пражывае і працуе ў Германіі, узначальвае фестывальны Аркестр «International Symphony Orchestra of Germany», выступае ў розных канцэртных залах Германіі і Еўропы.

Аркадзь Берын з’яўляецца арганізатарам фестывалю рускай сімфанічнай і камернай музыкі, мастацкім кіраўніком дабрачыннай акцыі «Княскі баль», ініцыятарам праекта «Дзіцячая філармонія Еўропы».

## Узнагароды 
У 1994 годзе ўзнагароджаны Ганаровай граматай Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь

За ўклад у развіццё рускай культуры за мяжой у 2005 годзе ўзнагароджаны ордэнам імя М. В. Ламаносава

У 2020 годзе быў узнагароджаны медалём Францыска Скарыны.

## Літаратура 
* У альтовым ключы / Бунцэвіч Н. // Культура. — 2001. — N 23. — С. 16.
* Мінск ― Еўропа ― Мінск : два праекты дырыжора Аркадзя Берына / Данат Яканюк; фота Сяргея Ждановіча // Мастацтва. ― 2015. ― № 5. ― С. 10.

Катэгорыя:Акадэмічныя музыканты Беларусі
Жмакін

**Жмакін** — прозвішча.

## Вядомыя асобы 
* Ігар Канстанцінавіч Жмакін — вучоны ў галіне фізіялогіі
* Канстанцін Мікалаевіч Жмакін — урач-акушэр-гінеколаг
Сайко

**Сайко** — прозвішча.

## Вядомыя асобы 
* Аляксандр Аляксеевіч Сайко (нар. 1951) — беларускі палітык
* Аляксандр Пятровіч Сайко (нар. 1954) — беларускі фізік
Лілія Фёдараўна Ерусалімчык

**Лілія Фёдараўна (Файваўна) Ерусалімчык** (нар. , г. Барысаў, Мінская вобласць) — беларускі журналіст, краязнавец.

## Біяграфія 
Скончыла факультэт журналістыкі БДУ. У 1963—1985 гадах працавала карэспандэнт барысаўскай раённай газеты «Камуністычная праца», уласным карэспандэнтам абласной газеты «Мінская праўда». У 1997 годзе выехала ў Ізраіль.

Член Саюза журналістаў Беларусі.

## Краязнаўчая дзейнасць 
На працягу шматлікіх гадоў вяла актыўную пошукава-краязнаўчую працу. Займалася вывучэннем гісторыі французскага добраахвотніцкага знішчальнага авіяцыйнага палка «Нармандыя-Нёман», яго ўдзелам у вызваленні Барысаўшчыны. Уваходзіла ў склад праўлення Беларускага аддзялення .

Аўтар кнігі «Памятаюць тыя, каму выпала жыць» (1988). У суаўтарстве выдадзены: «Барысаў. Гісторыка-эканамічны нарыс» (1976, 1987), а таксама «Бярэзіна, год 1812-ы» (1991). Аўтар шэрагу публікацый краязнаўчай тэматыкі.

## Спасылкі 
* Известные земляки

Катэгорыя:Краязнаўцы Беларусі
Катэгорыя:Імігравалі ў Ізраіль з Беларусі
Катэгорыя:Журналісты Беларусі
Катэгорыя:Супрацоўнікі газеты «Мінская праўда»
LPP

**Акцыянернае таварыства LPP** — польская кампанія, якая займаецца праектаваннем, вытворчасцю і продажам адзення. Уладальнік пяці вядомых брэндаў моднага адзення: , , ,  і , прапанова якіх сёння даступна ў стацыянарных і інтэрнэт-крамах амаль на 40 рынках па ўсім свеце.

Гандлёвая сетка LPP налічвае больш за  агульнай плошчай больш за 1,4 млн м². У наш час у кампаніі працуе больш за  у офісах, дыстрыбутарскіх сетках і крамах у Польшчы, краінах Еўропы, Азіі і Афрыкі.

## Заўвагі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Кампаніі Польшчы
Катэгорыя:Гандлёвыя кампаніі
Катэгорыя:Адзенне