Звонка Богдан

**Званімір «Звонка» Богдан** (; 5 студзеня 1942, Сомбар) — сербскі спявак, выканаўца народных песень Сербіі, Харватыі, Венгрыі і Румыніі, найбольш вядомы дзякуючы песням прысвечаным бунеўцам. Акрамя славы спевака, з’яўляецца прызнаным кампазітарам і паэтам, мастаком, вінаробам і ўдзельнікам конных скачак.

## Біяграфія 
Званімір Богдан нарадзіўся ў Сомбары (Ваяводзіна, Сербія) у сям’і бунеўцаў, у часы Другой сусветнай вайны і венгерскай акупацыі Югаславіі. Правёў дзяцінства на ферме свайго дзеда Сціпана Кукурузара; яго дзед па бацькавай лініі Франья, які быў візничим і тамбурашам, перадаў Звонку любоў да коней і народнай музыкі. Пасля непрацяглай працы ў Сомбарскім тэатры, ён ва ўзросце 19 гадоў паступіў у тэатральную акадэмію ў Бялградзе, зарабляючы на жыццё спевамі ў кафэ. Кантракт з гатэлем «Уніян», які быў месцам сходу белградскай багемы, паспрыяў яго кар’еры, каля 30 гадоў Званімір даваў канцэрты ў Уніяне пры кожным візіце ў сталіцу. Яго першы значны сольны канцэрт адбыўся на тэрасе Бялградскай крэпасці.

У 1971 годзе была запісана самая вядомая песня Звонкі Богдана *«Hej salaši na severu Bačke» (Гэй, хаты на поўначы Бачкі)*.

У гады балканскіх войнаў 90-х, Богдан адмовіўся ад выступленняў: «Я проста быў не ў настроі для гэтага. Таксама пірацтва квітнела настолькі, што мяне нудзіла ад думкі пра кампазітарскую або выканальніцкую працу… Я толькі спадзяюся, што гэтыя жудасныя часы пройдуць, і мы зноў будзем здольныя жыць па-людску».

У 2004 Званімір Богдан прыняў удзел ва ўплывовым фестывалі *Exit*, што пераважна збірае гурты ў жанры поп/рок музыкі і адбываецца ў Петраварадзінскай крэпасці; гэта выступленне стала знакавым для народнай музыкі і важным для дыялогу пакаленняў у сербскім грамадстве.

У творчасці Званіміра Богдана ёсць як традыцыйныя народныя песні, так і аўтарскія (як ўжо згаданая *«Hej salaši na severu Bačke»*). Ёсць у рэпертуары песні на венгерскай і на цыганскай мовах.

У 2000-я гады супрацоўнічаў з вядомымі калектывамі *Orkestar Mileta Nikolića* (пераемнікі згаданага аркестра Балажа) з Ваяводзіны і *Zagrebački tamburaši* з Харватыі. Богдан працягвае выступаць у Сербіі і Харватыі, а таксама і ў іншых краінах па запрашэнні дыяспары.

Самыя вядомыя песні з рэпертуару Звонкі Богдана:
* *Hej salaši na severu Bačke*
* *Osam tamburaša s Petrovaradina*
* *Bunjevačko prelo*
* *U tem Somboru*
* *Već odavno spremam svog mrkova*
* *Ne vredi plakati*
* *Govori se da me varaš*
* *Kraj jezera jedna mala kuća*
* *Stari Fijaker*
* *Prošle su mnoge ме*
* *Ko te ima, taj te nema*
Богдан таксама быў вядомым наезнікам, адным з самых паспяховых конных спартсменаў у Ваяводзіне. Першых поспехаў ён дасягнуў яшчэ ў 1970-я. Да 2012 года, калі ён завяршыў кар’еру, на яго рахунку былі перамогі ў *Srpski kasački derbi*, *Slovački kasački derbi*, *Hrvatski kasački derbi*, *Subotička milja*, *Trci grada Subotice*, *Dužijanci*, *Zobnatički konjički igre*, усталёўваў рэкорды спаборніцтваў.

Званімір і яго жонка Мір’яна выхавалі двух дзяцей, маюць трох унукаў. З 1980 года сям’я жыве ў Субаціцы.

## Уплыў 
Самыя вядомыя сучасныя музыкі-тамбурашы з Харватыі, як то: Златні Дукаці, Кіча Слабінац і Міраслаў Шкора, — запісалі шмат песень, створаных або выкананых Богданам. Альбом *Starogradska pjesmarica* (1994) гурта Златні Дукаці якая змяшчае яго папулярныя песні. Міраслаў Шкора мае звычай выконваць *«Ej salaši na sjeveru Bačke»* ледзь ці не на кожным канцэрце ў гонар  Званіміра Богдана.

У 1990 годзе паэт Драг Брытвіч і кампазітар Сініша Леаполд з Харватыі напісалі песню *«Svirci moji»* (*Мае музыкі*) спецыяльна для Богданава выступу на фестывалі «Zlatne žice Slavonije» у Пожагу. З-за пачатку вайны Званімір Богдан не змог выступіць, затое Дука Чаіч, выканаўшы гэтую песню, узяў гран-пры фестывалю. Больш за 10 гадоў прайшло, перш чым Богдан у праграме «Hit do hita» на HRT выканаў *«Svirci moji»*. Таксама яе выконваюць Крунаслаў Слабінач і Златні Дукаці, песня лічыцца класікай сярод выканаўцаў тамбурыцыі.

У 2000-я Звонка Богдан запісаў шэраг патрыятычных харвацкіх песень, як: *«Otvori prozor»* (*Адчыні акно*), *«Od Konavala pa do Zagore»* (*Ад Конаўлі да Загары*), *«Markova čežnja»* (*Маркава туга*). У маі 2003 г. на фестывалі Бродфест ў Славонскім Бродзе Богдан атрымаў прыз «Ruka slobode» («Рука свабоды») за песню *«Od Konavala pa do Zagore»*, тэкст песні быў прызнаны лепшым харвацкім паэтычным патрыятычным творам 2002 года.

45-я гадавіна творчай дзейнасці Званіміра Богдана была адзначана канцэртам у галоўным канцэртнай зале Бялграда — Сава-цэнтры ў лістападзе 2013 года.

## Дыскаграфія 
### Альбомы 
## Спасылкі 
* Tamburaland Artist of the month: Zvonko Bogdan 
* Zvonimir Bogdan’s entry at Croatian Composer' Society, Collecting Society Database
* XI Revija nove domoljubne pjesme Hrvatske  — «Brodfest 2003» photo album including Zvonko Bogdan receiving «Ruka slobode» Award (харв.)&nbsp;

Катэгорыя:Спевакі і спявачкі Сербіі
Катэгорыя:Спевакі і спявачкі Югаславіі
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1942 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся 5 студзеня
Катэгорыя:Музыканты Сербіі