Тор (фільм)

«**Тор**» () — мастацкі фільм рэжысёра Кенета Браны, заснаваны на аднайменных коміксах выдавецтва «Marvel Comics». Стварэннем карціны займалася кампанія «Marvel Studios», а распаўсюджваннем «Paramount Pictures». Галоўны герой фільма — Тор, пагардлівы і горды бог грому, — быў пазбаўлены сваёй сілы і выгнаны з Асгарда — аднаго з дзевяці светаў. Апынуўшыся на Зямлі, ён знаёміцца з маладым астрафізікам Джэйн Фостэр, да якой у яго ўзнікаюць нейкія пачуцці. Акрамя таго, Тор павінен спыніць свайго брата Локі, які мае намер стаць новым царом Асгарда. Карціна стала часткай кінематаграфічнага сусвету «Marvel», фільмы якой аб’ядноўваюцца ў агульную сюжэтную лінію.

Рэжысёр Сэм Рэймі ўпершыню задумаўся над канцэпцыяй фільма пра Тора ў канцы 1990-х і ў 2001 годзе нават прадставіў сцэнарый на разгляд, але праект быў замарожаны, і Рэймі пакінуў яго. На працягу некалькіх гадоў правы на экранізацыю пераходзілі ад адной студыі да іншай аж да 2006 года, калі «Marvel Studios» падпісала кантракт са сцэнарыстам Маркам Пратасевічам, які пачаткаў працу над ідэяй фільма для «Paramount Pictures». Першапачаткова рэжысёрам быў прызначаны Мэцью Вон, і рэліз фільма планаваўся на 2010 год. Аднак у 2008 годзе Вон пакінуў праект, і рэжысёрскае крэсла заняў Кенет Брана, а выпуск фільма быў перанесены на 2011 год. У 2009 годзе прайшоў кастынг, а здымкі стартавалі ў пачатку 2010 года ў Каліфорніі і Нью-Мексіка.

Сусветная прэм’ера фільма адбылася 17 красавіка 2011 года ў Сіднеі, а пракат стартаваў чатырма днямі пазней. У амерыканскім пракаце фільм выйшаў 6 мая, а ў беларускім — 28 красавіка. Праект быў замарожаны аж да красавіка 1997 года, калі Marvel Studios пачала хутка пашырацца. Штуршком да стварэння фільма паслужыў паспяховы выхад фільма «Людзі Ікс» у 2000 годзе. Першапачаткова планавалася, што фільм будзе адаптаваны для тэлебачання; канал UPN вёў перамовы для выпуску фільма ў эфір і прапанаваў на ролю Тора канадскага акцёра Тайлера Мейна. У маі 2000 года Marvel Studios прыцягнула Artisan Entertainment для дапамогі ў фінансаванні фільма, але да красавіка 2002 года «Тор» па-ранейшаму заставаўся ў стадыі распрацоўкі, а ў чэрвені 2004 года праект усё яшчэ не быў прададзены студыяй. Аднак правы на фільм набыла кампанія Sony Pictures Entertainment, і ў снежні 2004 гады пачаліся перамовы пра здымкі з Дэвідам Гоерам. У 2005 годзе, хоць перамовы і адбыліся, стала вядома, што Гоер не будзе браць удзел у стварэнні фільма.

Марк Пратасевіч, прыхільнік коміксаў пра Тора, падпісаў кантракт на стварэнне сцэнарыя ў красавіку 2006 года, у той час як правы на фільм у Sony набыла кампанія Paramount Pictures, і ў тым жа годзе было абвешчана, што вытворчасцю фільма зоймецца Marvel Studios. У снежні 2007 года Пратасевіч апісаў свае задумкі як «тое, што будзе падобна на гісторыю паходжання супергероя, а не чалавека, які атрымаў звышнатуральныя здольнасці». У жніўні 2007 года Marvel Studios падпісала кантракт з Мэцью Вонам на рэжысаванне фільма. Вон перапісаў сцэнарый Пратасевіча, каб зменшыць бюджэт фільма да $150 млн, у той час як першапачатковая версія сцэнарыя прадугледжвала бюджэт у $300 млн. Вон планаваў пачаць здымкі ў канцы 2008 года, але пасля поспеху фільма «Жалезны чалавек» Marvel Studios абвясціла, што плануе выпусціць фільм пра Тора 2 чэрвеня 2010 года, адразу пасля фільма «Жалезны чалавек 2», у якім было некалькі намёкаў на Тора і які стаў падводзяць да яго.

### Падрыхтоўка да здымак 
right|thumb|180px|Крыс Хемсварт на прэс-канферэнцыі, прысвечанай фільму. Лондан, красавік 2011.
left|thumb|180px|Том Хідлстан на прэс-канферэнцыі, прысвечанай фільму. Лондан, красавік 2011.
Вон пакінуў праект у маі 2008 года, калі скончыўся тэрмін яго кантракту, пасля чаго Marvel ізноў прыцягнула Пратасевіча да працы над праектам і пачала пошук новага рэжысёра. Да верасня 2008 года адным з кандыдатаў быў Дзі-Джэй Каруза, хоць ён не быў знаёмы са сцэнарыем. Пазней, у тым жа месяцы, стала вядома, што вядуцца перамовы з Кенетам Брана, а ў снежні 2008 года ён афіцыйна пацвердзіў, што быў наняты. Фільм ён ахарактарызаваў як «чалавечую гісторыю ў цэнтры вялікага эпічнага сцэнарыя». Брана заявіў, што ён мае намер пачаць здымкі ў студзені 2010 года, пасля чаго Marvel ссунула дату рэлізу фільма на 17 чэрвеня 2011 года, амаль на год пазней. Пазней дату перанеслі на 20 мая 2011, каб фільм быў убаку ад іншага фільма Marvel Studios — «Першы мсцівец», які распавядае пра Капітана Амерыку. У лютым 2009 года Сэмюэль Л. Джэксан, які ўжо з'явіўся ў ролі Ніка Ф'юры ў фільмах «Жалезны чалавек» і «Жалезны чалавек 2», падпісаў унікальны кантракт з Marvel Studios на здымкі ў дзевяці фільмах у гэтай ролі. Аднак у красавіку 2010 года Джэксан паведаміў, што Нік Ф'юры ў «Торы» не з'явіцца. На пытанне чаму, ён адказаў: «Я не маю паняцця. Я не адказны за прыняцце такога роду рашэнняў. Калі мне паведамілі, што я ў справе, я падумаў: „О! Я атрымаў працу!“. Я патэлефанаваў свайму агенту, і ён сказаў: „Не, ты не ў справе“». Пазней, у лютым 2011 года, падчас з'яўлення ў тэлешоу «Позняя ноч з Джымі Феланам», Джэксан паведаміў, што ўсёткі з'явіцца ў «Торы», у сцэне, якая будзе з'яўляцца «злучальнай нітачкай» да «Мсціўцаў».

Калі вытворчасць «Чалавека-павука 4» зайшла ў тупік, Paramount і Marvel Entertainment вырашылі перанесці рэліз «Тора» на два тыдні наперад, прызначыўшы дату 6 мая 2011 года. Агенцтва Science & Entertainment Exchange у супрацоўніцтве з Marvel Entertainment, Кенетам Брана, фізікамі Шонам Кэралам, Кевінам Хэндам і Джымам Хартам, а таксама студэнтам-фізікам Кевінам Хікерсанам працавалі над стварэннем рэалістычнага навуковага прадстаўлення сусвету Тора. Пасля некалькіх кансультацый было вырашана змяніць прафесію Джэйн Фостэр з урача на астрафізіка, а таксама змяніць некаторую тэрміналогію, напрыклад, выкарыстоўваць мост Эйнштэйна-Розена для апісання вясёлкавага моста Біўрэста.

#### Кастынг 
Кастынг на ролю Тора пачаўся яшчэ ў лютым 2009 года. Падшукваліся акцёры з падыходнымі фізічнымі характарыстыкамі, набліжанымі да комікс-арыгіналу. У маі 2009 года 25-гадовы акцёр Крыс Хемсварт вёў перамовы, каб сыграць галоўнага героя, і быў адпрэчаны на ранняй стадыі, але пазней атрымаў другі шанец і пасля атрымаў ролю. Тора маглі сыграць Чарлі Ханэм, Аляксандр Скарсгард, Ліям Хемсварт, Кевін Мак-Кід, Юэль Кінаман і чэмпіён WWE Пол Левескі, а акцёр Дэніэл Крэйг адхіліў прапанову сыграць галоўнага героя. Неўзабаве пасля гэтага Marvel абвясціла, што акцёр Том Хідлстан, які ўжо працаваў з Кенетам Брана ў брытанскім тэлесерыяле «Валандэр» і тэатральнай пастаноўцы п’есы «Іваноў», выканае ў фільме ролю Локі. У чэрвені таго ж года дырэктар студыі і прадзюсар фільма Кевін Фейдж, пацвердзіў, што з Хемсвартам і Хідлстанам ужо падпісаны кантракт. Фейдж таксама адзначыў, што падзеі фільма будуць адбывацца на Зямлі нашых дзён і ў Асгардзе, але чалавечае ўвасабленне Тора, доктар Дональд Блэйк, у фільме не з'явіцца. На ролю сяброўкі галоўнага героя прэтэндавалі Джэма Артэртан і Джэсіка Біл. Біл, да таго ж, праслухоўвалася і на ролю Сіф. Джэймі Александр і Колм Фіёры далучыліся да акцёрскага складу ў верасні. Александр дасталася роля Сіф, а Фіёры атрымаў ролю злыдня, імя якога пакуль яшчэ не раскрывалася. У інтэрв'ю шведскаму навінаваму сайту Ystads Allehanda Стэлан Скарсгард паведаміў, што далучыўся да акцёрскага складу фільма, але сваю ролю не ўдакладніў. У канцы кастрычніка роля Одзіна была аддадзена Энтані Хопкінсу, а праз некалькі тыдняў Marvel анансавала акцёраў, якія атрымалі ролю трох воінаў: Фандрала павінен быў сыграць Сцюарт Таўнсенд, Огуна — Таданобу Асана, а Вольштага — Рэй Стывенсан. Праз некалькі дзён да іх далучыўся Ідрыс Эльба, які выканаў ролю Хеймдаля.

У адным з інтэрв'ю, Наталі Портман паведаміла, што ў фільме прыме ўдзел актрыса Кэт Дэнінгс, якая сыграе Дарсі Льюіс, калегу гераіні Наталі Портман. У снежні Рэнэ Русо атрымала ролю Фрыг, роднага маці Тора, прыёмнай маці Локі і жонкі Одзіна. Пазней, у тым жа месяцы, стала вядома, што да каманды фільма далучыліся акцёры Джозеф Гат, Трой Брэна і Джошуа Кос, але падрабязнасці іх персанажаў не раскрываліся. У студзені 2010 года таксама далучылася Адрыяна Бараса, а Сцюард Таўнсенд, які павінен быў сыграць Фандрала, быў заменены акцёрам Джошуа Даласам з прычыны «творчых рознагалоссяў».

### Здымкі 
У кастрычніку 2008 года Marvel Studios падпісала доўгатэрміновы дагавор арэнды з Raleigh Studios для здымак чатырох фільмаў: «Жалезны чалавек 2», «Тор», «Першы мсцівец» і «Мсціўцы». Студыя размешчана на Манхэтэн-Біч, у штаце Каліфорнія. Выданне Production Weekly паведамляе, што здымкі «Тора» павінны былі пачацца ў Лос-Анджэлесе ў сярэдзіне студзеня, а пазней перамясціцца ў Санта-Фэ, Нью-Мексіка, з сакавіка па красавік. Асноўныя здымкі пачаліся 11 студзеня 2010 года. Праз некалькі дзён пасля пачатку здымак стала вядома, што да каманды далучыўся Кларк Грэг у ролі агента Колсана, які ўжо сыграў гэту ролю ў фільмах «Жалезны чалавек» і «Жалезны чалавек 2».

Перад здымкамі Крыс Хемсварт набраў 20 фунтаў мышцаў, паводле яго словах, «шляхам безупыннага паглынання ежы». Для падрыхтоўкі да ролі Локі Том Хідлстан навучаўся баявому мастацтву капаэйра, а таксама, па просьбе Кенета Браны, прытрымліваўся дыеты і не нарошчваў мышачную масу, каб Локі выглядаў худым і гнуткім, кантрастуючы з буйным, мускулістым Торам. Наталі Портман, каб ужыцца ў ролю, прачытала біяграфіі некалькіх жанчын-навукоўцаў, у тым ліку Розалінд Франклін. Грым Колма Фіёры, які выканаў ролю Лафея, займаў каля пяці гадзін. Таксама, павадле традыцыі, у здымках прыняў удзел Стэн Лі. Ён выканаў у фільме камеа вадзіцеля зламанага пікапа, які спрабуе выцягнуць М’ёльнір з варонкі. У яшчэ адным прыкметным камеа з'явіўся пісьменнік-фантаст Джозеф Стражынскі — у ролі вадзіцеля, які першым знайшоў молат Тора.

У лютым Paramount Pictures пачала перамовы з адміністрацыяй горада Дэл-Мар, Каліфорнія, каб арандаваць пляж для здымак сцэны з шасцю коньмі, бо, паводле меркавання Paramount, гэта месца было найбольш падыходным для здымак. 15 сакавіка 2010 года здымкі фільма пераехалі ў Галістэа, штат Нью-Мексіка, дзе на час здымак быў пабудаваны цэлы горад. У красавіку 2010 года перспектывы здымак «Тора» ў Дэл-Мар праваліліся. Paramount Pictures адправіла пісьмо ў адміністрацыю горада, спаслаўшыся на праблемы з перамяшчэннем абсталявання так далёка ад штаб-кватэры і на вялікія фінансавыя выдаткі, звязаныя з гэтым. Праз паўгода пасля афіцыйнага заканчэння здымак, у кастрычніку 2010 года, некалькі акцёраў былі задзейнічаны для пераздымкі некаторых сцэн, а таксама шукаліся мужчыны, жанчыны і дзеці з характэрнымі нардычнымі рысамі знешнасці для здымкі некалькіх дадатковых сцэн.

### Завяршэнне вытворчасці 
Крыс Хемсварт пацвердзіў, што асноўныя здымкі скончыліся 6 мая 2010 года і падрыхтоўка фільма перайшла ў стадыю пост-прадакшна. Над візуальнымі эфектамі да фільма працавалі кампаніі BUF Compagnie і Digital Domain. Паводле слоў Кенета Брана, BUF Compagnie працавалі над спецэфектамі перамяшчэнняў у космасе пасродкам вясёлкавага моста і натхняліся ў працы фатаграфіямі з тэлескопа Хабл і іншымі выявамі і фатаграфіямі далёкага космасу. Акрамя гэтага, Брана паведаміў, што пры стварэнні Ётунхейма Digital Domain карысталіся класічнымі працамі мастака Уільяма Цёрнера.

У ліпені 2010 года стала вядома, што фільм будзе выпушчаны ў 3D. У інтэрв'ю Los Angeles Times Брана сказаў: «Мы адчулі, што ў нашым выпадку 3D будзе добрым сябрам сюжэту і персанажам». Хоць для асноўных здымак выкарыстоўваўся 2D, прадзюсар Кевін Фейдж заявіў, што візуальныя эфекты да фільма з самага пачатку былі задуманы і выкананы ў 3D-фармаце. У канчатковай тэатральнай версіі Барасу можна ўбачыць толькі ў адной сцэне ў кафэ, калі Тор разбівае кубак, — яна іграе Ізі, уладальніцу ўстановы. У тым жа месяцы Дуглас Тэйт паведаміў, што скончыў працу над захопам руху веліканаў ётунаў. Пасля таго, як Тэйт прайшоў кастынг, ён сказаў: «Перш, чым атрымаць ролю, я праходзіў кастынг двойчы. Мой рост 6 футаў і 5 цаляў, я хударлявага атлетычнага целаскладу, а яны нанялі хлопцаў, рост якіх быў 6’7» і нават вышэй, а вага 250 фунтаў. Калі фільм рэдагаваўся, яны намерваліся зрабіць іх яшчэ больш, вышэй і хутчэй. На кастынгу яны праглядзелі шмат людзей, але ў выніку Брана выбраў мяне для ажыццяўлення захопу руху веліканаў". Праз месяц, у маі 2011 года, Стэлан Скарсгард у інтэрв'ю часопісу Empire на Канскім кінафестывалі паведаміў, што сцэна пасля тытраў, у якой Эрык Селвіг сустракаецца з Нікам Ф'юры, насамрэч была знята Джосам Уіданам, рэжысёрам «Мсціўцаў».

## Саўндтрэк 
Музыку да фільма, аўтарам якой з'яўляецца кампазітар Патрык Дойл, выканаў Лонданскі сімфанічны аркестр. Пра падрабязнасці гукавога суправаджэння фільма кампанія Buena Vista Records абвясціла ў сакавіку 2011 года. Саўндтрэк быў выпушчаны ў некаторых краінах Еўропы ў канцы красавіка і 3 мая выйшаў у Злучаных Штатах.

У красавіку 2011 года прэзідэнт Marvel Studios Кевін Фейдж паведаміў, што ў фільме прагучыць кампазіцыя «Walk» гурта Foo Fighters. Паводле слоў Фейджа, яшчэ два месяцы назад яны не планавалі ўключаць песню ў фільм, але яе тэкст вельмі падыходзіць да асноўнай тэмы карціны — адкупленне і ўменне быць героем, а ў пачатку гаворыцца пра расстанне і адлегласці, што таксама падыходзіць, бо Тор і Джэйн з розных светаў. Песня гучыць падчас сцэны ў бары, калі Эрык Селвіг і Тор п'юць кактэйль бойлермейкер.

## Рэкламная кампанія 
Фільм атрымаў пракатны рэйтынг PG-13. Сусветная прэм'ера адбылася ў нядзелю 17 красавіка 2011 года ў кінатэатры Event Cinemas у Сіднеі, Аўстралія. Прэм'ера фільма ў ЗША адбылася 2 мая ў El Capitan Theatre у Галівудзе, Лос-Анджэлес, штат Каліфорнія. Мерапрыемства было арганізавана акцёрам Ісаяй Мустафой і транслявалася на афіцыйным сайце Marvel у прамым эфіры.

**Даты пачатку праката**:

 Аўстралія — 17 красавіка 2011 ''(сусветная прэм'ера ў Сіднеі)* 
 ПАР — 21 красавіка 2011 
 Аўстралія — 27 красавіка 2011 *(пачатак праката)* 
 Бельгія — 27 красавіка 2011
 Францыя — 27 красавіка 2011
 Ірландыя — 27 красавіка 2011
 Італія — 27 красавіка 2011
 Нарвегія — 27 красавіка 2011
 Швецыя — 27 красавіка 2011
 Вялікабрытанія — 27 красавіка 2011
 Егіпет— 27 красавіка 2011
 Азербайджан — 28 красавіка 2011
 Аргенціна — 28 красавіка 2011
 Боснія і Герцагавіна — 28 красавіка 2011
 Чылі — 28 красавіка 2011
 Харватыя — 28 красавіка 2011
 Чэхія — 28 красавіка 2011
 Данія — 28 красавіка 2011
 Грузія — 28 красавіка 2011
 Германія — 28 красавіка 2011
 Грэцыя — 28 красавіка 2011
 Кітай (Ганконг)— 28 красавіка 2011
 Венгрыя — 28 красавіка 2011
 Ізраіль — 28 красавіка 2011
 Казахстан — 28 красавіка 2011
 Малайзія — 28 красавіка 2011
 Нідэрланды — 28 красавіка 2011
 Перу — 28 красавіка 2011
 Партугалія — 28 красавіка 2011
 Беларусь — 28 красавіка 2011
 Украіна — 28 красавіка 2011
 Расія — 28 красавіка 2011

 Сербія — 28 красавіка 2011
 Сінгапур — 28 красавіка 2011
 Славакія — 28 красавіка 2011
 Паўднёвая Карэя — 28 красавіка 2011
 Тайланд — 28 красавіка 2011
 ААЭ — 28 красавіка 2011
 Ліван — 28 красавіка 2011
 Новая Зеландыя — 28 красавіка 2011
 Бразілія — 29 красавіка 2011
 Балгарыя — 29 красавіка 2011
 Калумбія — 29 красавіка 2011
 Эстонія — 29 красавіка 2011
 Індыя — 29 красавіка 2011
 Мексіка — 29 красавіка 2011
 Панама — 29 красавіка 2011
 Філіпіны — 29 красавіка 2011
 Польшча — 29 красавіка 2011
 Іспанія — 29 красавіка 2011
 Тайвань — 29 красавіка 2011
 Турцыя — 29 красавіка 2011
 Кіпр — 29 красавіка 2011
 Венесуэла — 29 красавіка 2011
 ЗША — 2 мая 2011 *(прэм'ера ў Лос-Анджэлесе)* 
 Фінляндыя — 4 мая 2011
 Канада — 4 мая 2011
 ЗША — 6 мая 2011 *(пачатак праката)''
 Арменія — 14 мая 2011
 Пакістан — 20 мая 2011
 Японія — 1 ліпеня 2011
 Бангладэш — 31 жніўня 2011
 Інданезія — 3 лістапада 2011

### Маркетынг 
[thumb|left|270px|Крыс Хемсварт, Наталі Портман, Кэт Дэнінгс і Том Хідлстан у 2010 годзе на [San Diego Comic-Con International]]
У ліпені 2010 года Marvel Studios правяла з акцёрскім складам фільма дыскусійную прэс-канферэнцыю на San Diego Comic-Con International, у якой бралі ўдзел рэжысёр Кенет Брана, акцёры Крыс Хемсварт, Том Хідлстан, Наталі Портман, Кэт Дэнінгс і Кларг Грэг. У рамках мерапрыемства яны адказвалі на пытанні па фільме, а таксама паказалі некалькі кадраў. Праз некалькі дзён паказаны футаж прасачыўся ў Інтэрнэт. У снежні 2010 года Marvel прадставіла першы постар карціны, а таксама першы трэйлер у Сетцы і падчас паказу фільма «Хронікі Нарніі: Заваёўнік Зары». Першы рэкламны ролік на тэлебачанні з'явіўся падчас матчу Супер Боўл XLV па амерыканскім футболе на тэлеканале Fox у Злучаных Штатах. Такі ход прынёс кампаніі каля $3 млн прыбытку за 30-секундны ролік. Marvel Studios і Acura запусцілі сумесную вірусную маркетынгавую кампанію на фестывалі Chicago Comics and Entertainment Expo 2011. Іншымі афіцыйнымі рэкламнымі партнёрамі сталі Burger King, Dr Pepper, 7-Eleven і Visa. Першы слоган фільма — «Два светы. Адзін герой» — быў прадстаўлены яшчэ на стадыі пасада-прадакшна, а ў канцы сакавіка 2011 года з'явіўся новы — «Мужнасць бессмяротна», апублікаваны разам з IMAX-постарам. У пачатку красавіка былі выпушчаны постары персанажаў, кожны з якіх меў уласны тэглайн: Локі — «Бог гарэзлівасці», Тор — «Бог грома», Одзін — «Цар Асгарда», Сіф — «Багіня вайны», Хеймдаль — «Вартавы светаў» і Джэйн Фостэр — «Жанчына навукі».

У сцэне пасля тытраў фільма 2010 года «Жалезны чалавек 2» быў паказаны агент  Філ Колсан (Кларг Грэг), які, стоячы перад велізарнай варонкай, па тэлефоне паведамляе пра знаходжанне молата ў пустыні. Рык Маршал у інтэрв'ю MTV News меркаваў, што гэта М'ёльнір, які належыць Тору, адзначыўшы таксама, што «гэта працягвае вялікую традыцыю звязваць адзін фільм з іншым у рамках сусвету Marvel».

У 2008 годзе Marvel Animation анансавала выхад анімацыйнага серыяла з 26-ці эпізодаў, які выйшаў у эфір у канцы 2010 года, за паўгода да выхаду поўнаметражнага фільма. Таксама кампанія выпусціла анімацыйны фільм «Тор: Паданні Асгарда», выхад якога амаль супаў з поўнаметражным. Рэліз відэагульні пад назвай «Thor: God of Thunder» адбыўся 3 мая 2011 года. Гульня была распрацавана кампаніяй Sega, і ў яе агучванні прынялі ўдзел акцёры Крыс Хемсварт і Том Хідлстан, агучыўшы персанажаў, якіх яны сыгралі ў фільме.

## Выхад 
### Касавыя зборы 
«Тор» заняў другое месца ў першы ўік-энд праката ў Аўстраліі, пасля фільма «Фарсаж 5», зарабіўшы $5,8 млн. На наступным тыдні «Тор» выйшаў адразу на 56-ці замежных рынках, сабраўшы за выхадныя $89,2 млн.. Фільм лідыраваў у першы ўік-энд паўночнаамерыканскага праката, зарабіўшы $66 млн, уключаючы $6,6 млн у 213-ці кінатэатрах IMAX. Box Office Mojo прагназуе «Тору» прыбытак у $ 290 млн на міжнародным рынку і ў $ 180 млн на рынку ЗША. За 16 тыдняў праката фільм сабраў $ 181,030,624 у ЗША і $ 268,295,994 на міжнароднай арэне, а агульная сума касавых збораў па ўсім свеце складае $ 449,326,618, што ставіць яго на 116 месца ў сусветным рэйтынгу самых касавых карцін. Сайт Metacritic, які прысвойвае балы на аснове сярэдняга арыфметычнага ўзважанага і дзе кожны агляд разглядаецца ў працэнтах, перш чым вылічваць сярэдні рэйтынг, паставіў фільму 58 балаў з 100 на аснове 39 водгукаў крытыкаў.

Рычайр Кейперс іх часопіса Variety сказаў: «Тор — гэта менавіта тое, што трэба датуль, пакуль сямейныя канфлікты разгортваюцца ў астранамічных маштабах, але меней відовішчны падчас нядоўгага выгнання нарвежскага бога вайны на Зямлю». Паводле меркавання Кейперса, Брана выдатна справіўся са сваёй працай, нягледзячы на тое, што яго рэжысёрскія працы асацыююцца пераважна з экранізацыямі Шэкспіра. Акрамя таго, ён станоўча ацаніў працу мастакоў па касцюмах і спецыялістаў, якія займаліся інтэрпрэтацыяй Асгарда, а таксама ігру Крыса Хемсварта:«*Выбар Хемсварта на галоўную ролю стаў не зусім узорным, але ён выканаў сваю ролю не пампезна і з элегантнай прастатой. Брану паспяхова ўдалося зрабіць міфалагічнага персанажа больш людскім».* Рычард Ропер з Chicago Sun-Times адзначыў, што «Тор — самы відовішчны дэбют супергероя з часоў арыгінальнага Чалавека-павука».

Роджэр Эберт адмоўна адгукнуўся пра карціну, заявіўшы, што «Тор няўдалы ў якасці фільма, але ўдалы з пункту гледжання маркетынгу». Эберт назваў няўдалай ігрой Тома Хідлстана і адсутнасць харызмы ў яго персанажа, а таксама адзначыў агрэхі і нелагічнасць сюжэту ў некаторых момантах.*«Фільм атрымаў 78 % на Rotten Tomatoes. За што? Стандарты фільмаў пра супергерояў былі закладзены „Супермэнам“, „Цёмным рыцарам“, нават „Жалезным чалавекам“. У параўнанні з гэтай кампаніяй „Тор“ выглядае жаласным.»* Энтані Скот з The New York Times выказаў змяшаныя пачуцці пасля прагляду фільма, адзначыўшы некалькі прыкметных клішэ як у сцэнарыі, так і ў вытворчым плане — ад архітэктуры Асгарда да камп'ютарных монстраў Ётунхейма. Кенет Туран з Los Angeles Times ацаніў ігру Крыса Хемсварта, Энтані Хопкінса і Ідрыса Эльбы, але адмоўна адклікаўся пра спецэфекты, а таксама пра сюжэтную лінію на Зямлі; не ўразілі яго героі Скарсгарда, Дэніс і Портман. «*„Тор“ — паўтор няўдалай спробы Marvel па прыцягненні аўдыторыі задаўга да выхаду фільма. Тое ж самае адбываецца са „Мсціўцамі“ — фільм выйдзе праз год, а шуміха вакол яго ўжо празмерна разадзьмута*».

### Выданні 
У ліпені 2011 года Marvel Studios і Paramount Pictures абвясцілі пра выпуск фільма на Blu-ray 3D, Blu-ray і DVD-носьбітах. Дыскі даступныя пачынаючы з 13 верасня 2011 года. Трохдыскавы варыянт з дадатковымі матэрыяламі да фільма ўвайшоў у Blu-ray-камплект, які выйшаў як у 3D, так і ў 2D варыянце высокага разрознення. Пазней будзе выдадзена лічбавая копія на DVD стандартнага разрознення, а таксама камбінаваны Blu-ray/DVD варыянт. Усе выданні выйшлі разам з чым 80-ю хвілінамі бонусных матэрыялаў. Кенет Брана таксама паведаміў, што DVD-версію фільма ўвойдуць 20 хвілін выдаленых сцэн, у прыватнасці, сцэны ў Асгардзе з Одзінам і Фрыг, некалькі дыялогаў паміж Торам і Локі, і трохі перадгісторыі падзей фільма. У першы тыдзень «Тор» заняў першае месца ў спісе продажаў DVD/Blu-ray у ЗША, а таксама ўзначаліў чарт  — штотыднёвага выдання, якое асвятляе падзеі DVD-рэлізаў і лічбавай дыстрыбуцыі.

У камплекты таксама ўвайшоў першы кароткаметражны ролік у рамках праекта Marvel One Shots — *Marvel One-Shot: The Consultant* (). Галоўнымі героямі яго сталі агент Філ Колсан і служба S.H.I.E.L.D.. Другі мініфільм — *Marvel One-Shot: A Funny Thing Happened on the Way to Thor’s Hammer…* (), які распавядзе як агент Філ Колсан пакідаў лабараторыю Тоні Старка ў канцы фільма «Жалезны чалавек 2» і адпраўляўся ў Нью-Мексіка на месца падзення молата, даступны ў канцы кастрычніка разам з DVD-рэлізам фільма «Першы мсцівец».

### Узнагароды і намінацыі 
## Сувязь з іншымі творамі 
* Дзеянне пачынаецца адначасова з падзеямі фіналі фільма «Жалезны чалавек 2», калі агент Філ Колсан паведамляе Тоні Старку, што яго пераводзяць у Нью-Мексіка. Менавіта ў той момант там быў знойдзены М’ёльнір, з чаго і пачынаюцца падзеі «Тора», а сцэна прыезду Колсана на месца варонкі паўтарае сцэну пасля тытраў «Жалезнага чалавека 2».
* У сцэне пранікнення Тора да молата на аб'ект S.H.I.E.L.D. з'яўляецца іншы вядомы супергерой і член Мсціўцаў у аднайменным фільме — Сакалінае вока / Клінт Бартан. Філ Колсан аддае яму каманду цэліцца ў Тора з лука.
* У сцэне, калі Селвіг і Джэйн Фостэр на даху абмяркоўваюць агентаў , Селвіг гаворыць пра навукоўца, які займаўся гама-выпраменьваннем, да якога таксама аднойчы прыйшлі агенты  — і больш яго ніхто не бачыў. Гаворка ідзе пра Бруса Бэнера, вядомым як Халк, таксама будучага члена Мсціўцаў, Вечнае полымя — містычная чара вогненага велікана Суртура, выкрадзеная ў яго Одзінам і яго братамі, Вока ведзьмака — магутная магічная зброя, якую Тор і Тры воіны аднялі ў ворага па імі Харакін, Скрыжалі Жыцця і часу — створаная старажытнымі атлантыйцамі таблічка змяшчае запіс біяформулы, якая можа ператварыць карыстальніка ва ўсемагутную бессмяротную істоту, Змрочны меч — зброя, створаная Одзінам для знішчэння Жыхароў неба — вельмі магутных касмічных істот.
* На рэкламным шчыце ў фільме бачны надпіс «Land of Enchantment — Journey into Mystery», другая частка фразы гэта назва серыі коміксаў, у якой адбыўся дэбют Тора.
* Прылада, якую Нік Ф'юры паказвае Селвігу ў сцэне пасля тытраў, — Тэсеракт, яшчэ адзін артэфакт Сусвету Marvel, які з'яўляецца крыніцай бясконцай энергіі. Тэсеракт з'явіўся ў фільме 2011 года «Першы мсцівец», дзе выкарыстоўваўся Чырвоным Чэрапам і, паводле яго слоў, быў выкрадзены са скарбніцы Одзіна.
* Джэйн Фостэр у гутарцы з Торам кажа — «Досыць развітая тэхналогія не адрозніваецца ад магіі». Гэта трэці закон, сфармуляваны знакамітым фантастам Артурам Кларкам.

## Мсціўцы 
Тор з'явіўся ў якасці аднаго з галоўных персанажаў у фільме «Мсціўцы», які выйшаў у красавіку 2012 года. Карціна таксама з'яўляецца часткай кінематаграфічнага сусвету Marvel і аб'ядноўвае персанажаў фільмаў «Неверагодны Халк», «Жалезны чалавек», «Тор» і «Першы мсцівец».

## Сіквел 
## Заўвагі 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 
* Thor Movie Hub на *Marvel.com*
*  
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Фільмы кінематаграфічнага сусвету Marvel
Катэгорыя:Фільмы IMAX
Катэгорыя:Фільмы ЗША 2011 года
Катэгорыя:Фільмы ЗША ў 3D
Катэгорыя:Фільмы 2011 года ў 3D
Катэгорыя:Фантастычныя фільмы 2011 года
Катэгорыя:Paramount Pictures
Катэгорыя:Фільмы, музыку да якіх напісаў Патрык Дойл