Міхаіл Андрэевіч Суслаў

{{Дзяржаўны дзеяч
| імя   = Міхаіл Андрэевіч Суслаў
| | шырыня      = 200px
|пасада          = Член Палітбюро ЦК КПСС, да 1966 г. — Прэзідыума ЦК КПСС
|сцяг = Symbol-hammer-and-sickle.svg
|перыядпачатак   = 12 ліпеня 1955
|перыядканец    = 25 студзеня 1982
|пасада_2    = Сакратар ЦК КПСС (УКП(б))
|сцяг_2 = Symbol-hammer-and-sickle.svg
|перыядпачатак_2 = 24 мая 1947
|перыядканец_2  = 25 студзеня 1982
|пасада_3    = Член Прэзідыума ЦК КПСС
|сцяг_3 = Symbol-hammer-and-sickle.svg
|перыядпачатак_3 = 16 кастрычніка 1952
|перыядканец_3  = 6 сакавіка 1953
| пасада_4   = Член Аргбюро ЦК УКП(б)
| сцяг_4        = Symbol-hammer-and-sickle.svg
| перыядпачатак_4= 18 сакавіка 1946
| перыядканец_4 = 5 кастрычніка 1953
|пасада_5    = Першы сакратар Арджанікідзеўскага (Стаўрапольскага) крайкама УКП(б)
|перыядпачатак_5 = 21 жніўня 1944
|перыядканец_5  = лістапад 1944
|папярэднік_5	= Дзмітрый Георгіевіч Ганчароў
|пераемнік_5		= Аляксандр Леанідавіч Арлоў
|парадак_5              = 3
| дата нараджэння        = 
| месца нараджэння = 
| дата смерці = 
| месца смерці = 
| пахаваны = 
| партыя = 
| веравызнанне = Атэізм
| жонка = Суслава Лізавета Аляксандраўна
| дзеці = сын Рэволій і дачка Мая
| узнагароды = { style="background: transparent"
   
}
{ style="background: transparent"
       
-
     
}
|вікісховішча = Mikhail Suslov
}}
**Міхаіл Андрэевіч Су́слаў** (8 (21) лістапада 1902, Шахаўское, цяпер Ульянаўская вобласць, Расійская імперыя — , ) — савецкі партыйны і дзяржаўны дзеяч, член Палітбюро, Прэзідыума ЦК КПСС (1952—1953), (1955—1982), Сакратар ЦК КПСС (1947—1982).

## Біяграфія 
### Пачатак жыцця і кар’ера пры Сталіне 
Нарадзіўся ў сялянскай сям’і ў вёсцы Шахаўское Хвалынскага павета Саратаўскай губерні, цяпер Паўлоўскі раён Ульянаўскай вобласці.

У 1918 году Суслаў ўступіў у сельскі Камітэт беднаты, у лютым 1920 году — у камсамол, а ў 1921 годзе — у РКП (б). Па камсамольскай пуцёўцы быў накіраваны на вучобу ў Прачысценскі рабфак, па заканчэнні якога ў 1924 годзе паступіў у Маскоўскі інстытут народнай гаспадаркі імя. Г. В. Пляханава, які скончыў у 1928 годзе. У 1929 годзе паступіў у аспірантуру Інстытута эканомікі Камуністычнай Акадэміі. Адначасова з вучобай у аспірантуры, якую скончыў у 1931 году, выкладаў палітычную эканомію ў Маскоўскім дзяржаўным універсітэце і Прамысловай акадэміі.

У 1931 году Міхаіл Андрэевіч Суслаў быў пераведзены ў апарат Цэнтральнай кантрольнай камісіі УКП(б) і Наркамата Рабоча-сялянскай інспекцыі (ЦКК — РКИ), а ў 1934 годзе — у Камісію савецкага кантролю пры Савеце Народных Камісараў СССР (СНК СССР).

З 5 сакавіка 1938 году — другі сакратар Растоўскага абласнога камітэта УКП(б).

З февраля 1939 года па лістапад 1944 году — Першы сакратар Арджанікідзаўская (Стаўрапольскага) крайкома УКП(б) (апошні да 1943 года называўся Арджанікідзаўская).

У верасні 1941 Суслаў у сваім дакладзе «Вялікая Айчынная вайна і задачы партарганізацыі краю» прывёў аргумент на карысць перамогі СССР: Арганізатар партызанскага руху падчас акупацыі Стаўрапольскага краю.

У 1941—1943 гадах быў членам Ваеннага савета Паўночнай групы войскаў Закаўказскага фронту.

14 лістапада 1944 года прызначаны на пасаду старшыні Бюро ЦК УКП(б) па Літоўскай ССР з надзвычайнымі паўнамоцтвамі. Бюро было упаўнаважана на вядзенне работы па ліквідацыі наступстваў вайны і барацьбы з шматлікімі атрадамі «лясных братоў».

18 сакавіка 1946 года пераведзены ў апарат ЦК УКП(б) і 13 красавіка прызначаны на пасаду кіраўніка аддзела знешніх зносін ЦК УКП(б), а 22 мая 1947 года быў прызначаны сакратаром ЦК УКП(б) .

У 1948 годзе стаў адным з натхняльнікаў, а потым кіраўніком кампаніі барацьбы з касмапалітызмам. Нёс персанальную адказнасць за кампанію барацьбы «з бязродным касмапалітызмам», «буржуазным нізкапаклонствам перад Захадам» і інш.

З 1949 па 1950 гады працаваў на пасадзе галоўнага рэдактара газеты «Правда».

16 кастрычніка 1952 года абраны членам Прэзідыума ЦК КПСС, але пасля смерці І. В. Сталіна 5 сакавіка 1953 года быў выведзены з яго складу і 16 красавіка зноў быў прызначаны на пасаду кіраўніка аддзела знешніх зносін ЦК КПСС.

На думку Жарэса Мядзведзева ў працы «Сакрэтны спадчыннік Сталіна», Сталін бачыў Суслава будучым ідэолагам партыі, Мядзведзеў піша: 

### Кар’ера пры Хрушчове 
У 1954 годзе Суслаў быў прызначаны на пасаду старшыні Камісіі па замежных справах Савета Саюза Вярхоўнага Савета СССР, а 12 ліпеня 1955 года быў зноў абраны членам Прэзідыума ЦК КПСС. У Прэзідыуме, а затым у Палітбюро, адказваў за ідэалагічныя пытанні.

У 1956 годзе ў час Венгерскага паўстання 1956 года Суслаў разам з А. І. Мікаянам, І. А. Сяровым і М. С. Малініным прыбыў у Будапешт і пасля няўдалых перамов з венгерскім кіраўніцтвам настаяў на ўводзе савецкіх войскаў у Венгрыю.

Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 20 лістапада 1962 года за вялікія заслугі перад Камуністычнай партыяй і Савецкай дзяржавай у камуністычным будаўніцтве і ў сувязі з 60-годдзем з дня нараджэння Міхаілу Андрэевічу Суславу прысвоена званне Героя Сацыялістычнай Працы з уручэннем ордэна Леніна.

У кастрычніку 1964 года браў удзел у зняцці М. С. Хрушчова з займаных ім дзяржаўных пасад Першага сакратара ЦК КПСС і старшыні Савета Міністраў СССР.

### Кар’ера пры Брэжневе 
У 1967 годзе выбраны народным дэпутатам Вярхоўнага Савета РСФСР 7-га склікання ад тальяцінскай выбарчай акругі.

Пры Брэжневе роля Суслава ў партыі ўзрасла, у яго вядзенні была ідэалогія, культура, цэнзура, адукацыя. Суслаў быў ініцыятарам ганенняў на інтэлігенцыю, якая ўзнялася пасля хрушчоўскай «адлігі», меў рэпутацыю «дагматыка» і «кансерватара». З яго імем звязаны ганенні на дысідэнтаў, выгнанне А. І. Салжаніцына з СССР, спасылка А. Д. Сахарава.

У 1979 году Суслаў сярод іншых уваходзіў у лік кіраўнікоў, якія прынялі рашэнне пра ўвод савецкіх войскаў у Афганістан.

Міхаіл Андрэевіч Суслаў памёр 25 студзеня 1982 гады ў Маскве, за некалькі месяцаў да Леаніда Ільіча Брэжнева. Важную ўнутрыпалітычную і ідэалагічную ролю Суслава ў апошнія гады яго жыцця падкрэслівае тое, што ён быў пахаваны (у шэрагу ўсяго некалькіх партыйных дзеячаў, такіх, як Калінін, Жданаў, Сталін, Варашылаў) у некропаль у Крамлёўскай сцяны, у асобнай магіле, на якой неўзабаве быў узведзены помнік. Цырымонія пахавання 29 студзеня трансліравалася ў прамым эфіры па ўсёй тэрыторыі СССР, а ў краіне быў абвешчаны трохдзённая жалоба.

## Погляды 
### Палітычныя погляды 
Прытрымліваўся артадаксальна-марксісцкіх поглядаў, імкнучыся захаваць стабільнасць, не звяртаючыся да крайнасцяў, аднак настойліва душыў ідэалагічных праціўнікаў. Суславым вызначалася пазыцыя ў дачыненні да культу асобы Сталіна — ён перашкаджаў рэабілітацыі Сталіна і перарываў шырокую крытыку яго дзейнасці, дапушчаючы пры гэтым у друку згадкі пра Сталіна пераважна ў ваенных мемуарах.

Непахісна стаяў на пазіцыях самага артадаксальнага тлумачэння марксізму, непрымання любога адхіленні ад яго, ідэалагічнай вайны з буржуазнай ідэалогіяй.

Існуе і іншая версія, згодна якой Суслаў не з’являўся марксістам, а быў звычайным кансерватарам і партакратам 

## Літаратура 
* 
* 
*  — Столб. 966—967. — 1024 столб. с илл. и карт., 8 л. карт и илл.

## Спасылкі 
* 
* «Серый кардинал» красной империи. 120 лет со дня рождения Михаила Суслова // ТАСС

Катэгорыя:Героі Сацыялістычнай Працы
Катэгорыя:Першыя сакратары Стаўрапольскага крайкама КПСС
Катэгорыя:Члены Палітбюро ЦК КПСС
Катэгорыя:Эпоха застою
Катэгорыя:Двойчы Героі Сацыялістычнай Працы
Катэгорыя:Узнагароджаныя Залатым медалём імя Карла Маркса
Катэгорыя:Пахаваныя ў некропалі каля Крамлёўскай сцяны
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета СССР 2-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета СССР 10-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета СССР 9-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета СССР 8-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета СССР 7-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета СССР 6-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета СССР 4-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета СССР 3-га склікання
Катэгорыя:Галоўныя рэдактары газеты «Праўда»
Катэгорыя:Нарадзіліся ва Ульянаўскай вобласці
Катэгорыя:Члены Аргбюро ЦК УКП(б)