open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Андронік II Палеалог

**Андро́нік II Палеало́г** (; 25 сакавіка 1259 — 13 лютага 1332) — імператар Візантыйскай імперыі у 1282—1328 гадах.

## Біяграфія 
У канцы 1282 года адмяніў уведзеную яго бацькам Міхаілам VIII царкоўную унію з заходняй (каталіцкай) царквой. Праводзіў палітыку далучэння да Візантыі Фесаліі, Эпіра, якія адпалі пасля чацвёртага крыжовага паходу (1204).

Андронік II працягнуў палітыку свайго бацькі па падтрымання візантыйска-мангольскага альянсу. Аднак, захаваць мірныя адносіны з качэўнікамі яму не ўдалося. У канцы яго кіравання мангольскія набегі на балканскія ўладанні імперыі працягнуліся.

Няўдала ўмяшаўся ў барацьбу паміж Венецыяй і Генуяй, што прывяло ў пачатку XIV стагоддзя да ўзмацнення засілля венецыянцаў у імперыі. Імкнучыся даць адпор моцнай турэцкай арміі, якая да гэтага часу захапіла амаль усю Малую Азію, наняў у 1303 годзе войска каталонцаў на чале з Ражэ дэ Флорам, якія пасля забойства іх галоўнакамандуючага ў 1305 годзе паднялі мяцеж, спустошылі візантыйскія ўладанні, занялі Фесалію і шэраг іншых візантыйскіх абласцей. Спробы цэнтралізаванага ўрада Андроніка выклікалі супраціўленне феадальнай знаці, якая высунула ў 1321 годзе на трон яго ўнука.

Пасля працяглай барацьбы за ўладу, інтрыг і здрады блізкіх ён быў вымушаны адрачыся ад прастола, пасля чаго ён быў сасланы ў манастыр.

## Сям’я 
8 лістапада 1273 года Андронік ажаніўся з дачкой караля Венгрыі Іштвана V Ганнай. Яна нарадзіла яму двух сыноў:
* Міхаіл IX Палеалог (17 красавіка 1277 года — 12 кастрычніка 1320) — суправіцель бацькі ў 1295—1320 гадах.
* Канстанцін Палеалог (1278—1335). Валодаў тытулам дэспата, першы раз ажаніўся з дачкой Феадора Музалона Еўдакіяй. Другой яго жонкай стала Еўдакія Неакаісарэтыса. Стаў манахам падчас кіравання свайго пляменніка — Андроніка III.

Праз 3 гады пасля смерці Ганны ў 1281 годзе імператар ажаніўся з Ірынай Манферацкай (якая прыняла імя Іаланда), дачкой маркграфа Манферата Гульельма VII.

* Іаан Палеалог (1286—1308) — дэспат, ажаніўся з Ірына Хаўмнаніяй, не пакінуў спадчыннікаў.
* Феадор I (1291—1338) — маркграф Манферата.
* Дэметрый Палеалог (памёр пасля 1343 года) — дэспат. Бацька Ірыны Палеалог.
* Сімона Палеалог (1294 — пасля 1336) — жонка сербскага караля Стэфана Ураша II Мілуціна.

Акрамя гэтых дзяцей, у басілеўса было і незаконнае нашчадства:
* Ірына — жонка кіраўніка Фесалонікаў Іаана Дукі II.
* Марыя — жонка хана Залатой арды Тахты.

## Литература 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Візантыйскія імператары XIII стагоддзя
Катэгорыя:Візантыйскія імператары XIV стагоддзя
Катэгорыя:Палеалогі
Катэгорыя:Манархі, сілком пастрыжаныя ў манахі
Катэгорыя:Манархі, якія адракліся ад прастола
Анзегізель

**Анзегізе́ль** (*Ansegisel*) — адзін з прадстаўнікоў роду Арнульфінгаў. Сын Арнульфа Мецкага, заснавальніка дынастыі.

## Біяграфія 
Анзегізель быў жанаты з Бегай Андэнскай з роду Піпінідаў (пазней — Каралінгаў). Пасля іх вяселля адбылася своеасаблівая асіміляцыя Арнульфінгаў: іх сын, будучы маярдом Піпін II Герыстальскі, і яго нашчадкі да Карла Вялікага сталі называцца Піпінідамі.

Анзегізель быў забіты Гундэвінам (ці Гундаінам) не пазней за 679 год, магчыма, каля 662 года, неўзабаве пасля звяржэння караля франкаў Хільдэберта Прыёмнага.

## Шлюб і дзеці 
Жонка: пасля 635 года — Бега Андэнская (каля 605—да 679)
* **Піпін II Герыстальскі** (каля 635 — 16 снежня 714), маярдом Аўстразіі (з 679), маярдом Нейстрыі і Бургундыі (з 687), герцаг франкаў (687—714)
* **Марцін** (каля 655—да 696), граф Лаона; жонка: з каля 695 Бертрада (каля 676—740), дачка караля Тэадорыха III
* **Клацільда** (пасля 650—3 чэрвеня 692); муж: Тэадорых III (654—691) — кароль франкаў (673, 675—691)

Катэгорыя:Дынастыя Арнульфінгаў
Катэгорыя:Каралінгі
Тлінкіт (мова)

**Тлі́нкіт** (саманазвы: *tlingit*, *ɬingít*, чытаецца як */ˈklɪŋkɪt/*) — індзейская мова сям'і на-дэне, распаўсюджаная на паўднёвым усходзе штата Аляска (ЗША) і на поўначы Брытанскай Калумбіі (Канада). Родная мова тлінкітаў. Агульная колькасць носьбітаў (2016 г.) - каля 17 000 чал.

## Спасылкі 
* Lingít Yoo X̲ʼatángi
* Tlingit Alaska Native Language Center - University of Alaska 
* Tlingit language, alphabet and pronunciation

Катэгорыя:На-дэне
Скачкі на батуце на летніх Алімпійскіх гульнях 2016

Спаборніцтвы па скачках на батуце на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 прайшлі 12 і 13 жніўня. Спартсмены разыгралі два камплекты медалёў.

## Медалі 
### Агульны залік 
(**Тлустым** пазначана найбольная колькасць медалёў у сваёй катэгорыі; краіна-арганізатар таксама пазначана)

### Медалісты 
## Кваліфікацыя 
## Спасылкі 
* Скачкі на батуце на афіцыйным сайце летніх Алімпійскіх гульняў 2016 

Катэгорыя:Спаборніцтвы на летніх Алімпійскіх гульнях 2016
Катэгорыя:Скачкі на батуце
Анізатрапія

**Анізатрапі́я** (ад  — неаднолькавы +  — напрамак) у фізіцы — залежнасць фізічных (механічных, аптычных, магнітычных і інш.) уласцівасцей рэчыва ад напрамку.

Натуральная анізатрапія — характэрная асаблівасць крышталёў; абумоўлена іх сіметрыяй і выяўляецца тым больш, чым яна меншая. Анізатрапія некаторых вадкасцей, напрыклад, вадкіх крышталёў, тлумачыцца асіметрыяй і пэўнай арыентацыяй малекул.

У аморфных і полікрышталічных рэчывах анізатрапія бывае пры наяўнасці прыроднай (напрыклад, драўніна) або штучнай тэкстуры (напрыклад, пры пракатцы ліставой сталі зерні металу арыентуюцца ўздоўж напрамку пракаткі, у выніку чаго ствараецца анізатрапія механічных уласцівасцей). Анізатрапія многіх уласцівасцей крышталёў, напрыклад лінейнага цеплавога расшырэння, электраправоднасці, пругкіх уласцівасцей, характарызуецца значэннямі адпаведных пастаянных уздоўж галоўнай восі сіметрыі і ўпоперак да яе.

Аптычная анізатрапія выяўляецца ў выглядзе , , змен характару палярызацыі і вярчэння плоскасці палярызацыі святла. Натуральная аптычная анізатрапія крышталёў абумоўлена неаднолькавасцю ў розных напрамках поля сіл, якія ўтрымліваюць атамы ці іоны рашоткі.

Штучная анізатрапія ствараецца ў ізатропных асяроддзях пад уздзеяннем вонкавых сіл ці палёў, што вызначаюць у асяроддзях пэўныя напрамкі, напрыклад, у выніку ўздзеяння пругкіх дэфармацый, электрычнага поля, магнітнага поля.

## Гл. таксама 
* Эфект Катона—Мутона
* Эфект Фарадэя

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Сіметрыя (фізіка)
Медальны залік на летніх Алімпійскіх гульнях 2016

**Медальны залік Летніх Алімпійскіх гульняў 2016** — рэйтынг каманд-удзельніц, складзены Міжнародным алімпійскім камітэтам, паводле колькасці медалёў, выйграных на Летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года.

## Медальны залік 
Ніжэй прадстаўлена поўная табліца медальнага заліку Летніх Алімпійскіх гульняў 2016 года на аснове медальнага заліку Міжнароднага Алімпійскага камітэта (МАК). Удзельнікі гэтага рэйтынгу адсартаваныя паводле колькасці залатых медалёў, заробленых камандамі. Пасля гэтага (у выпадку роўнасці) улічваецца колькасць срэбных медалёў, а пасля колькасць бронзавых медалёў. Калі вынікі краін аднолькавыя па ўсіх крытэрыях, яны маюць роўны рэйтынг і пералічваюцца ў алфавітным парадку. Гэтая інфармацыя прадастаўляецца МАК, аднак МАК не прызнае і не пацвярджае ніякіх рэйтынгавых сістэм.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Летнія Алімпійскія гульні 2016
2016
Уладзіслаў Алегавіч Ганчароў

{{Спартсмен
| імя              = Уладзіслаў Ганчароў
| выява            =
| шырыня           = 
| апісанне выявы   = 
| пол              = мужчынскі
| поўнае імя       = Уладзіслаў Алегавіч Ганчароў
| арыгінал імя     =
| мянушкі          =
| грамадзянства    = 
| званне           = 
| клуб             =
| дата нараджэння  = 
| месца нараджэння = 
| дата смерці      =
| месца смерці     =
| гады кар’еры     =
| рабочы бок       =
| трэнеры          = Вольга Анатольеўна Уласава
| рост             = 172 см
| вага             = 66 кг
| медалі =

{ style="background:transparent"
   
}
}}

**Уладзісла́ў Але́гавіч Ганчаро́ў** (нар. , , Віцебская вобласць, Беларусь) — беларускі скакун на батуце. Заслужаны майстар спорту Рэспублікі Беларусь (2022). Алімпійскі чэмпіён 2016 года, сярэбраны і бронзавы прызёр чэмпіянатаў свету 2014 і 2015 гадоў, чэмпіён Еўропы 2014 года, сярэбраны прызёр Еўрапейскіх гульняў 2015 года.

## Біяграфія 
Скончыў гімназію № 1 г. Віцебска. На Чэмпіянаце свету 2013 года ў індывідуальных спаборніцтвах заняў 8-е месца, у сінхронных скачках — 6-е месца.

Сярэбраны прызёр Еўрапейскіх гульняў 2015 года ў Баку ў індывідуальных і сінхронных скачках. У тым жа годзе на Чэмпіянаце свету ў Одэнсэ стаў срэбраным прызёрам у індывідуальных і сінхронных скачках і бронзавым у камандных спаборніцтвах.

## Узнагароды 
* ордэн Айчыны ІІІ ступені (12 снежня 2016);
* ганаровае званне «Заслужаны майстар спорту Рэспублікі Беларусь» (25 лютага 2022);
* ганаровае званне «Ганаровы грамадзянін горада Віцебска» (18 жніўня 2016);
* спецыяльная прэмія Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь «Беларускі спартыўны Алімп» (2017).

## Спасылкі 
Катэгорыя:Скакуны на батуце Беларусі
Катэгорыя:Ганаровыя грамадзяне Віцебска
Катэгорыя:Чэмпіёны летніх Алімпійскіх гульняў 2016 года
Катэгорыя:Гімнасты на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года
Катэгорыя:Чэмпіёны Еўропы па скачках на батуце
Катэгорыя:Навучэнцы гімназіі №1 (Віцебск)
Катэгорыя:Алімпійскія чэмпіёны па скачках на батуце
Катэгорыя:Гімнасты на летніх Алімпійскіх гульнях 2020 года
Катэгорыя:Асобы на марках
На-дэне

**На-дэне́** — сям'я індзейскіх моў, распаўсюджаных у Паўночнай Амерыцы. На мовах на-дэне размаўляюць такія народы, як атапаскі, тлінкіты, хайда, наваха, апачы і інш. Агульная колькасць носьбітаў (2000 г.) - каля 180 000 чал.

## Спасылкі 
* NaDene Language Family
* Merritt Ruhlent, The origin of the Na-Dene
* DENE-YENISEIAN LANGUAGE FAMILY: EVIDENCE FOR A BACK-MIGRATION TO THE OLD WORLD?


Катэгорыя:Індзейскія мовы
Нямыльня

**Нямы́льня** (у верхнім цячэнні **Лубянка**) — рака ў Гомельскім раёне Гомельскай вобласці Беларусі і Рыпкінскім раёне Чарнігаўскай вобласці Украіны, левы прыток ракі Сож (басейн ракі Дняпро).

## Гідраграфія 
Даўжыня ракі 37 км, з іх 16 км у Гомельскім раёне. Плошча вадазбору 380 км². Пачынаецца за 3 км у напрамку на паўднёвы захад ад вёскі Глыбоцкае Гомельскага раёна. Упадае ў Сож за 3 км у напрамку на ўсход ад вёскі Карпаўка Лоеўскага раёна. Часткова працякае па дзяржаўнай мяжы Беларусі і Украіны).

Каля ракі пасёлак Паддабранка, вёскі Краўцоўка, Сямёнаўка (Беларусь), Нові Ярылавычы, Кысэліўка (Украіна).

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 

## Спасылкі 
* Общая характеристика речной сети Гомельской области (в разрезе районов) // Справочник «Водные объекты Республики Беларусь» 

Катэгорыя:Прытокі Сажа
Катэгорыя:Рэкі Гомельскага раёна
Катэгорыя:Рэкі Чарнігаўскай вобласці
Фазавая дыяграма

**Фазавая дыяграма**&#x20;— графічная выява ліній суіснавання фаз ў залежнасці ад тэрмадынамічных параметраў.

Фазавыя дыяграмы часцей за ўсе будуюцца ў залежнасці ад тэмпературы і ціску і ад тэмпературы і кампанентнага складу.

## Аднакампанентныя рэчывы 
Для аднакампанентных рэчываў фазавыя дыяграмы будуюцца ў залежнасці ад тэмпературы і ціску. Па правілу фаз, суіснаванне двух агрэгатных станаў, напрыклад, вадкасці і газу, задаецца на дыяграме лініяй. Суіснаванне трох фаз магчыма ў асобных кропках. Малюнак справа падае прыклад фазавай дыяграмы для вады.

## Бінарныя сумесі 
Для двухкампанентных рэчываў існуюць тры параметры: тэмпература, ціск і канцэнтрацыя адной з кампанент. Звычайна фазавыя дыяграмы будуюцца, адкладваючы па восі абсцыс кампанентны склад, а па восі ардынат&#x20;— тэмпературу або ціск. Для Фазова діаграма сумесяў магчыма адначасовае існаванне чатырох фаз. На дыяграмах вылучаюцца вобласці аднастайнай сумесі і вобласці расслаення на фазы.

Катэгорыя:Тэрмадынаміка
Андрамеда

**Андраме́да** () — у грэчаскай міфалогіі дачка эфіопскага цара Кефея і Касіяпеі.

Калі Касіяпея аднойчы пахвалілася, што яна пераўзыходзіць прыгажосцю нерэід, абураныя багіні звярнуліся да Пасейдона просьбай адпомсціць ёй, і ён наслаў марскую пачвару на Эфіопію, якая пагражала гібеллю падданым Кефея. Аракул Амона абвясціў, што краіна вызваліцца ад пачвары, калі Кефей прынясе Андрамеду ў ахвяру пачвары, і жыхары краіны прымусілі цара пагадзіцца на гэту ахвяру. Прыкутая да скалы, Андрамеда была аддадзена пачвары.

Але яе ўбачыў Персей і, уражаны яе прыгажосцю, выклікаўся забіць пачвару, калі яна пагодзіцца выйсці за яго замуж. Бацька з радасцю даў на гэту згоду і Персей здзейсніў свой небяспечны подзвіг, паказаўшы галаву Гаргоны Медузы пачвары, тым самым ператварыўшы яе ў камень. Паводле іншай версіі пачвара была забіта мячом Гермеса — тым жа самым, якім Персей забіў Гаргону Медузу.

Некаторыя аўтары пераносяць яе прыгоды ў Іопу (гэта значыць Яфу, на ўзбярэжжа Міжземнага мора).

Паводле версіі Еўрыпіда, ні бацька, ні маці не змаглі прымусіць яе пакінуць айчыну і пайсці за Персеем. Паводле большасці аўтараў, яна стала царыцай Мікенаў і нарадзіла Персею некалькіх дзяцей.

## Андрамеда ў мастацтве 
[thumb|left|Персей і Андрамеда. Фрэска з [дом Дыяскураў|дома Дыяскураў у Пампеях. 65-70 н.э. ]]
[thumb| «Андрамеда прыкутая да скалы». [Гюстаў Дарэ]]
Андрамеда — дзеючая асоба п’есы (сатырычнай драмы) Сафокла «Андрамеда» (фр. 126—129 Рат), трагедый Еўрыпіда, Фрыніха Малодшага, Лікафрона, Лівія Андроніка, Энія і Акцыя «Андрамеда», а таксама камедыі Антыфана «Андрамеда».

Тэма выратавання Андрамеды адлюстравана ў літаратуры — у творах Лопэ дэ Вэгі, Г. Сакса, П. Кальдэрона, і выяўленчым мастацтве — на малюнках на антычных вазах, фрэсках у Пампеі, палотнах П'ера дзі Козіма, Тыцыяна, Рубенса, Рэмбранта, Шасерыё і Дарэ і інш. Сюжэт гэтага міфа выкарыстана і музыцы К. Мантэвердзі, Л. Росі, Гендэлем, Гайднам, Цынгарэлі, Жакам Іберам і інш.

Таксама міф паслужыў сюжэтам для драмы Карнеля «Андрамеда» (1650) і оперы Люлі «Персей» (1682).

Арыёста выкарыстаў сюжэт пра Персея і Андрамеду ў сваёй паэме «Апантаны Роланд»: адзін з яе эпізодаў (Руджэра, які вызваляе Анжаліку) цалкам дублюе эпізод Персея і Андрамеды. На сюжэт Арыёста, у сваю чаргу, напісана адна з самых знакамітых карцін Энгра.

Міф лёг у аснову фільмаў «Бітва тытанаў» (1981) і «Бітва тытанаў» (2010).

## Іншае 
* Афіна дала Андрамедзе месца паміж зоркамі ў аднайменным сузор’і.
* У гонар Андрамеды названы род раслін сямейства верасовых са званочкавымі кветкамі (*Andromeda*; беларуская назва — імшарніца).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Гераіні старажытнагрэчаскіх міфаў
Катэгорыя:Катастэрызмы
Катэгорыя:Сюжэты пра ахвярапрынашэнні
Катэгорыя:Блізкі Усход у старажытнагрэчаскай міфалогіі
Навумава

**Навумава** — жаночая форма прозвішчаў Навумаў.

## Вядомыя носьбіты 
* Вольга Мікалаеўна Навумава (нар. 1929) — беларускі архітэктар.
* Дар’я Сяргееўна Навумава — беларуская цяжкаатлетка.
* Лідзія Андрэеўна Навумава (1933—2022) — беларуская партыйная і гаспадарчая дзяячка, Герой Сацыялістычнай Працы.
* Софія Фадзееўна Навумава — вучоны ў галіне хіміі высокамалекулярных злучэнняў.
* Святлана Андрэеўна Навумава — беларускі палітолаг і паліттэхнолаг.
Эўтэктыка

з эўтэктычных раўнавагай (і абмежаванай растваральнасцю кампанентаў у цвёрдых фазах)]]
**Эўтэктыка** ( — лёгкаплаўны) — нонварыянтная (пры пастаянным ціску) кропка ў сістэме з n кампанентаў, у якой знаходзяцца ў раўнавазе n цвёрдых фаз і вадкая фаза. Эўтэктычная кампазіцыя ўяўляе сабой вадкі раствор, які крышталізуецца пры самай нізкай тэмпературы для сплаваў дадзенай сістэмы. Адпаведна, тэмпература плаўлення сплаву эўтэктычнага складу — таксама самая нізкая, у параўнанні са сплавамі іншага складу для дадзенай сістэмы кампанентаў. Гэта з'ява, як раз і адлюстроўвае этымалогію тэрміна.

У двухкампанентнай (або бінарнай) сістэме эўтэктычную раўнавагу можна выказаць

\alpha+\,\!\beta \Leftrightarrow L,

дзе L — вадкая фаза (расплаў або раствор, напрыклад, «водны раствор»), \alpha — цвёрды раствор кампанента B у крышталічнай рашотцы, утворанай кампанентам A, \beta — цвёрды раствор кампанента A у крышталічнай рашотцы, утворанай кампанентам B.

Дадаючы або адводзячы цяпло, можна змяніць прапорцыю паміж сумарным аб'ёмам крышталічных фаз і расплавам ў эўтэктычнай кропцы пры каля эўтэктычнай тэмпературы. Тэмпература сістэмы пры гэтых працэсах будзе адрознівацца ад раўнаважкай (у пераважнай большасці практычных выпадкаў вельмі нязначна — на дзесятыя ці сотыя долі градуса Цэльсія), паколькі для фазавых ператварэнняў (крышталізацыі або плаўлення) неабходны тэрмадынамічны стымул — пераахаладжэнне або перагрэў.

Крышталізацыя:

 L\rightarrow \,\!\alpha+\,\!\beta.

Пасля крышталізацыі эўтэктыка становіцца сумессю крышталітаў фаз, вельмі часта моцна разгалінаваных, ўзаемна прарослых у працэсе эўтэктычнай крышталізацыі. Адначасовае ўтварэнне некалькіх крышталічных фаз, у ходзе эўтэктычнай крышталізацыі абумоўлівае магчымасць іх кааператыўнага росту, пры выкананні дадатковых умоў, перш за ўсе, частковай крышталяграфічнай узгодненасці рашотак эўтэктычных фаз. У выніку апошняга ўтвараюцца эўтэктычныя бікрышталі (у выпадку двухкампанентных, а таксама квазібінарных сістэм) — разгалінаваныя ўзаемнаўкладзеныя дэндрыты эўтэктычных фаз, якія толькі выглядаюць у перасеку як дробнадысперсная сумесь.

Эўтэктыка з'яўляецца перасячэннем паверхняў раўнавагі расплаву з адпаведнымі (эўтэктычнымі) фазамі. Калі адводзіцца адпаведная колькасць цяпла, то расплаў эўтэктычнага складу пры крышталізацыі ва ўмовах блізкіх да збалансаваных дасць усе крышталічныя фазы, якія ўдзельнічаюць у раўнавазе. Калі ж падводзіцца цяпло ў дастатковай колькасці, то сумесь фаз, якая адказвае эўтэктычнаму складу, ва ўмовах блізкіх да збалансаваных будзе плавіцца з адначасовым памяншэннем долі кожнай з крышталічных фаз аж да іх поўнага знікнення.

## Літаратура 
* 
* 
* 
* 
* 

## Спасылкі 
* Артыкул «Эвтектика» на wiki.web.ru

Катэгорыя:Металазнаўства
Катэгорыя:Металургія
Катэгорыя:Сплавы
Катэгорыя:Фізічная хімія
Гамільтан Фіш

**Гамільтан Фіш** (; 3 жніўня 1808 — 7 верасня 1893) — амерыканскі дзяржаўны дзеяч, сенатар, губернатар штата Нью-Ёрк, дзяржаўны сакратар ЗША в ўрадзе Уліса Гранта.

Праявіў сябе як таленавіты дыпламат, спрыяў развіццю міжнароднага арбітражу. Дапамог пазбегнуць пачатку вайны ЗША з Іспаніяй з-за пытання аб незалежнасці Кубы, ініцыяваў працэс інтэграцыі Гаваяў ў склад Злучаных Штатаў.

## Спасылкі
Крыловіч

**Крыловіч** — беларускае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Валянціна Міхайлаўна Крыловіч (нар. 1951) — беларуская спявачка.
* Уладзімір Мікалаевіч Крыловіч (1895—1937) — беларускі акцёр тэатру і кіно, педагог. Адзін з заснавальнікаў беларускага тэатральнага мастацтва, заслужаны артыст Беларускай ССР (1931).
* Фёдар Андрэевіч Крыловіч (1916—1959) — кіраўнік партызанскай дыверсійнай групы ў гады Вялікай Айчыннай вайны ў Беларусі.
Цяжкая атлетыка на летніх Алімпійскіх гульнях 2016

Вадзім Стральцоў (злева) разам з пераможцам Сахрабам Марадзі (у цэнтры) і бронзавым прызёрам Аўрымасам Дзідзбалісам (справа).]]
**Спаборніцтвы па цяжкай атлетыцы на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года** праводзіліся ў другім павільёне Рыасэнтра ў Рыа-дэ-Жанейра з 6 па 16 жніўня 2016 года. Каля 260 спартсменаў разыгралі 15 камплектаў медалёў у адпаведнасці са сваімі весавымі катэгорыямі.

## Кваліфікацыя 
## Катэгорыі і каляндар 
Спартсмены змагаліся ў трох сесіях:

* Ранішняя сесія (Р): 10:00–14:00
* Дзённая сесія (Д): 15:30–17:30
* Вячэрняя сесія (В): 19:00–21:00

## Удзельнікі 
### Краіны 
## Вынікі 
## Медальны залік 
.]]

## Заўвагі 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Спаборніцтвы на летніх Алімпійскіх гульнях 2016
Катэгорыя:Цяжкая атлетыка на Алімпійскіх гульнях
Мікалай Новікаў

**Мікалай Новікаў**:
* Мікалай Акімавіч Новікаў (1910—1949) — савецкі партыйны і дзяржаўны дзеяч.
* Мікалай Анатольевіч Новікаў (нар. 1986) — беларускі штангіст.
* Мікалай Ісакавіч Новікаў (Мікола Ракітны) (1920—2000) — беларускі празаік.
* Мікалай Міхайлавіч Новікаў (1918—1980) — Герой Савецкага Саюза.
Валянцін Сцяпанавіч Няжноў

{{Ваенны дзеяч
 |поўнае імя       = Валянцін Сцяпанавіч Няжноў
 |арыгінал імя     = 
 |дата нараджэння  = 31.05.1915 (31.05)
 |месца нараджэння = , 
 |дата смерці      =  24.01.1944
 |месца смерці     = , Гомельская вобласць, 
 |партрэт          = 
 |подпіс           = 
 |мянушка          = 
 |псеўданім        = 
 |прыналежнасць    = 
 |гады службы      = 1935—1938, 1942—1944
 |званне           = гвардыі старшы лейтэнант
 |род войскаў      = 
 |камандаваў       = 
 |частка           = 
 |бітвы            = Вялікая Айчынная вайна
 |узнагароды       = { style="background:transparent"
  
}
{ style="background:transparent"
  
}
 |Commons        = 
 |Rodovid        =
 |сувязі         = 
 |у адстаўцы     = 
 |роспіс         = 
}}
**Валянцін Сцяпанавіч Няжноў** (;  — ) — удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, гвардыі старшы лейтэнант. Герой Савецкага Саюза (1944).

## Біяграфія 
В. С. Няжноў нарадзіўся ў Петраградзе (зараз Санкт-Пецярбург). З 1918 года разам з бацькамі жыў у Пяцігорску. Скончыў 7 класаў і школу ФЗВ у горадзе Мінеральныя Воды. Працаваў на электрастанцыі і слесарам на чыгуналіцейным заводзе ў Пяцігорску. У 1935—1938 гг. праходзіў службу ў Чырвонай Арміі. З пачаткам Вялікай Айчыннай вайны з чэрвеня 1945 г. зноў у РСЧА. У 1942 годзе скончыў ваеннае вучылішча сувязі ў горадзе Арджанікідзэ (сучасны Уладзікаўказ, Паўночная Асеція). Удзельнік баявых на франтах Вялікай Айчыннай вайны дзеянняў з ліпеня 1942 г.

Камандзір ўзвода сувязі асобнага лыжнага батальёна 29-а гвардзейскага стралковага (12-я гвардзейская стралковая дывізія, 61-я армія, Цэнтральны фронт) гвардыі старшы лейтэнант В. С. Няжноў асабліва вызначыўся 28—29 верасня 1943 г. у баях за вызваленне Камарынскага раёна Палескай вобласці (сучасны Лоеўскі раён Гомельскай вобласці Беларусі). Разам з байцамі ўзвода наладзіў сувязь з захопленым плацдармам на правым беразе Дняпра, пераправіў боепрыпасы. 30 верасня В. С. Няжноў замяніў у ходзе бою выбыўшага са строю палітрука і неаднаразова асабістым прыкладам узнімаў байцоў у атаку.

Загінуў у баі 24 студзеня 1944 г. Пахаваны ў брацкай магіле на Кургане Славы ў горадзе Мазыр Гомельскай вобласці.

## Узнагароды 
* Медаль «Залатая Зорка»
* Ордэн Леніна
* Медаль

## Памяць 
* У гонар В. С. Няжнова названыя вуліцы ў Мазыры і Пяцігорску.
* Імя Героя прысвоена прафесійна-тэхнічнаму вучылішчу чыгуначнікаў ў горадзе Мінеральны Воды і на тэрыторыі вучылішча ўстаноўлены помнік.

* На Кургане Славы ў Мазыры ў памяць пра Героя ўстаноўлена мемарыяльная пліта.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Герои Советского Союза, которые погибли при освобождении Мозырщины от немецко-фашистских захватчиков  // Сайт Мазырскага раённага выканаўчага камітэта
* 

Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Загінулі ў баі
Катэгорыя:Пахаваныя ў Мазыры
Катэгорыя:Старшыя лейтэнанты СССР
Цяжкая атлетыка на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 — да 75 кг (жанчыны)

**Жаночыя спаборніцтвы па цяжкай атлетыцы ў катэгорыі да 75 кг на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года** праводзіліся ў другім павільёне Рыасэнтра ў Рыа-дэ-Жанейра 12 жніўня 2016 года.

## Рэкорды 
## Вынікі 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Цяжкая атлетыка на летніх Алімпійскіх гульнях 2016
Рагачоўская воласць

**Рагачоўская воласць** — буйны маёнтак і адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка XIV—XVI ст. у ВКЛ.

## Гісторыя 
У канцы XIV ст. воласць належала князю Юрыю Талочку, потым — вялікаму князю Вітаўту.

У 1397 годзе Вітаўт вылучыў са складу Рагачоўскай воласці «Бярэзінскую зямлю» і перадаў яе ў склад суседняга маёнтка Стрэшын, які належаў Віленскаму капітулу. У 1440-я гады з Рагачоўскай воласці вылучаны маёнткі Плясовічы і Ціхінічы, перададзеныя, адпаведна, панам Доўкшу і Альгішу. У 1465 годзе воласць нададзена збегламу з Масквы князю бораўскаму Івану Васілевічу Яраславічу, потым пацверджана яго сыну Фёдару Іванавічу Яраславічу, які ў 1509 годзе завяшчаў яе вялікаму князю Жыгімонту Старому. Жыгімонт уступіў ва ўладанне воласцю ў 1519 годзе і падарыў яе сваёй жонцы Боне Сфорцы.

Да 1556 года Рагачоўская воласць кіравалася намеснікамі каралевы Боны. З 1556 года пераўтворана ў дзяржаўнае Рагачоўскае староства.

## Намеснікі 
* 1534—1539 — Іван Міхайлавіч
* 1545 — Міхно Якубовіч.
* 1549—1552 — Павел Папяльжынскі (арандатар «дзяржаўца» каралевы Боны).
* 1552 — Багдан Долмат
* 1555 — Мацей Вайцяховіч.

## Літаратура 
* *Насевіч В.* Рагачоўская воласць // ЭГБ. Т. 6. Кн. 1. — Мн.: БелЭн, 2003. — С. 41;
* *Насевіч В. Л.* Рагачоўская воласць // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 13. — С. 197.

Катэгорыя:Гісторыя Рагачова
Храм Дэбод

**Храм Дэбод** — старажытнаегіпецкі храм, які цяпер размешчаны ў Мадрыдзе (Іспанія).

## Гісторыя 
Храм, прысвечаны культу багоў Амона і Ісіды і пабудаваны ў III стагоддзі да н.э. на берагах Ніла  егіпецкім фараонам Пталамеем IV Філапатарам. Цар Куша  змясціў у хаме свае надпісы. Унутры храма была ўзведзена Малельня рэльефаў, упрыгожаная надпісамі, прысвечанымі богу Амону. З цягам часу храм зведаў значныя змены, егіпецкія фараоны дадалі новыя памяшканні, а культ Амона змяніў культ багіні Ісіды. Штогод 15 чэрвеня па грыгарыянскім календары егіпецкія жрацы праводзілі ў храме абрад — а менавіта, атрымлівалі пасланне багіні Ісіды ў час пачатку разліву Ніла.

Пры ўзвядзенні Асуанскіх плацін у 1960-я гады, сусветная арганізацыя ЮНЕСКА заклікала міжнародная супольнасць выратаваць гістарычныя помнікі. Адзін з храмаў (Дэбод), які знаходзіўся ў зоне затаплення, быў перададзены Егіптам у 1968 годзе ў дар Іспаніі за дапамогу ў аднаўленні храма Абу-Сімбел у Нубіі. Храм літаральна па камені перавезлі ў Мадрыд і аднавілі ў .

У сталіцы Іспаніі храм быў пастаўлены па восі з усходу на захад у адпаведнасці са сваім першапачатковым становішчам адносна да бакоў свету і адкрыты для наведвання ў 1972 годзе. Унутры храма размешчаны макеты, відэа- і аўдыякампазіцыі, якія апавядаюць пра гісторыю і значэнне гэтага помніка. Першапачаткова храм упрыгожвала мноства выяў, прысвечаных Амону і Ісідзе, аднак многія з іх былі знішчаны яшчэ да перамяшчэння храма ў Мадрыд, падчас затаплення храма пры будаўніцтве дамбы Асуанскай плаціны.

## Спасылкі 
* Храм Дебод (Templo de Debod)

Катэгорыя:Храмы Старажытнага Егіпта
Катэгорыя:Перамешчаныя будынкі і збудаванні
Катэгорыя:З’явіліся ў III стагоддзі да н.э.
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Мадрыда
Катэгорыя:Славутасці Мадрыда
Міністэрства нарыхтовак БССР

Рэспубліканскае **Міністэ́рства нарыхто́вак Беларускай ССР** было ўтворана ў 1961 годзе. У 1962 годзе на яго базе ўтворана рэспубліканскае Міністэрства вытворчасці і нарыхтовак сельскагаспадарчых прадуктаў. 

З 1969 года Міністэрства хлебапрадуктаў БССР было пераўтворана ў Міністэрства нарыхтовак БССР. З 1985 года зноў Міністэрства хлебапрадуктаў БССР.

## Структура на 1974 год 
* Галоўнае ўпраўленне камбікормавай прамысловасці
* Галоўнае ўпраўленне мукамольнай, крупяной і элеватарнай прамысловасці
* Галоўнае ўпраўленне хлебафуражнага забеспячэння і дзяржрэзерваў
* Дзяржаўная інспекцыя па закупках прадуктаў жывёлагадоўлі
* Дзяржаўная інспекцыя па закупках прадуктаў раслінаводства.

## Міністры 
* Іван Клімаў (1961)
* Дзмітрый Цябут (1961 — 1962)
* Рыгор Панамароў (1969 — 1974)
* Аляксандр Калітка (1974 — 1983)
* Фелікс Цэхановіч (1983 — 1985)

## Літаратура 
* Высшие органы государственной власти и центрального управления Белорусской ССР : (1965-1991 гг.). Ч. 1. — Мн., 2000.

Катэгорыя:Скасаваныя органы выканаўчай улады Беларусі
Катэгорыя:Міністэрствы БССР
Катэгорыя:З’явіліся ў 1961 годзе
Катэгорыя:З’явіліся ў 1969 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1962 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1985 годзе
Рудзо Сімідзу

**Рудзо Сімідзу** (; нар.  — ?) — японскі футбаліст. У 1923 годзе выступаў за нацыянальную зборную Японіі.

## Статыстыка 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Японіі
Катэгорыя:Ігракі зборнай Японіі па футболе
Міністэрства вышэйшай і сярэдняй спецыяльнай адукацыі БССР

**Міністэ́рства вышэ́йшай і сярэ́дняй спецыя́льнай адука́цыі Белару́скай ССР** было ўтворана ў 1959 годзе як *Міністэрства вышэйшай, сярэдняй спецыяльнай і прафесійнай адукацыі БССР*. У 1966 годзе памяняла назву. У 1988 годзе было скасавана, функцыі перададзены Міністэрству народнай адукацыі БССР.

## Структура на 1974 год 
* Упраўленне ВНУ
* Упраўленне сярэдніх спецыяльных навучальных устаноў
* Навукова-метадычны кабінет (вул. Казлова, 55)
* Аддзел забеспячэння (вул. Свярдлова, 7).

## Міністры 
* Міхаіл Дарашэвіч (1959—1968)
* Мікалай Мяшкоў (1968—1988)

## Літаратура 
* Высшие органы государственной власти и центрального управления Белорусской ССР (1965—1991). Ч. 3. — Мінск, 2000.

Адукацыі
Вышэйшай і сярэдняй спецыяльнай адукацыі
Катэгорыя:З’явіліся ў 1959 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1988 годзе
Катэгорыя:Адукацыя ў Беларусі
Катэгорыя:Міністэрствы адукацыі
Чэмпіянат Беларусі па цяжкай атлетыцы 2012

**Чэмпіянат Беларусі па цяжкай атлетыцы 2012 года** прайшоў  з 29 мая па 2 чэрвеня ў Магілёве ў спарткомлексе «Спартак».

## Медалісты 
### Мужчыны 
### Жанчыны 
## Спасылкі 
* Пратаколы спаборніцтваў 

Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2012 годзе
Катэгорыя:Май 2012 года
Катэгорыя:Чэрвень 2012 года
Катэгорыя:Чэмпіянаты Беларусі па цяжкай атлетыцы
Катэгорыя:Спартыўныя спаборніцтвы ў Мінску
Лагер НКУС для нямецкіх ваеннапалонных № 189

**Лагер НКУС для нямецкіх ваеннапалонных № 189** — канцэнтрацыйны лагер у г. Орша, дзе трымалі нямецкіх ваеннапалонных, вайскоўцаў саюзных гітлераўскай Германіі армій і інтэрніраваных НКУС цывільных нямецкіх грамадзян. Дзейнічаў з 1944 г. па пач. 1950-х. Разлічаны на 6 тыс. чал. Як і ў іншых аналагічных лагерах нацыянальны склад яго зняволеных быў разнастайным: акрамя немцаў, аўстрыйцаў і венграў маглі сустракацца «румыны, італьянцы, французы, палякі, чэхаславакі, яўрэі, югаславы, бельгійцы і нават люксембуржцы». Як і ў іншых гарадах ваеннапалонныя былі «базай па забяспячэнню рабочай сілай» пры аднаўленні гаспадаркі Оршы.

## Гл. таксама 
* Нямецкія вайсковыя могілкі 1941-1944 гг. пад Мінскам
* Выкарыстанне прымусовай працы нямецкага цывільнага насельніцтва ў СССР
* Інтэрніраванне немцаў у ЗША
* Нямецкія ваеннапалонныя ў СССР

189
Катэгорыя:Гісторыя Оршы
Лагер НКУС для нямецкіх ваеннапалонных № 183

**Лагер НКУС для нямецкіх ваеннапалонных № 183** — лагер НКУС/МУС СССР у Барысаве, у якім трымалі палонных салдат Вермахта, вайскоўцаў саюзных гітлераўскай Германіі армій і інтэрніраваных НКУС цывільных нямецкіх і венгерскіх грамадзян для выканання прымусовай працы. Дзейнічаў з лета 1944 г. па пач. 1950-х. Ёсць звесткі, што ён быў разлічаны на 1 тыс. чал, але па факту яго прайшло значна больш людзей. Як і ў іншых аналагічных лагерах на тэрыторыі БССР у першыя гады была высокая смяротнасць сярод зняволенных лагеру, аб чым сведчыць падрабязны мамарыяльны ліст венграў памерлых у савецкіх лагерах. З другога боку, некалькі немцаў, якія рэгулярна перавыконвалі план работы, у прыватнасці, Эрнст Дзістрагрэфт, Франц Бруна, Карл Шыфер і Макс Больдэ атрымалі ў якасці прэміі па 50 рублёў і дадатковы камплект бялізны.

Могілкі лагера лічыліся аднымі з найбуйнейшых з могілак для ваеннапалонных у Беларусі, параўнаць магчыма толькі з аналагічным некропалем у Масюкоўшчыне. Пасля расфарміравання лагера, яны былі ліквідаваны. У 1979 г. астанкі 3479 чал. перанеслі на спецыяльныя могілкі за 3 км ад Барысава на тэрыторыі мясцовага лясніцтва.

## Гл. таксама 
* Нямецкія вайсковыя могілкі 1941-1944 гг. пад Мінскам
* Выкарыстанне прымусовай працы нямецкага цывільнага насельніцтва ў СССР
* Інтэрніраванне немцаў у ЗША
* Нямецкія ваеннапалонныя ў СССР

183
Катэгорыя:Гісторыя Барысава
Міністэрства мясцовай прамысловасці БССР

**Міністэ́рства мясцо́вай прамысло́васці Белару́скай ССР** было ўтворана ў 1946 годзе на базе Народнага камісарыята мясцовай прамысловасці БССР. У 1953 годзе было аб'яднана з Міністэрствам мясцовай паліўнай прамысловасці. У 1957 годзе Міністэрства мясцовай і паліўнай прамысловасці БССР было скасавана. У 1960 годзе кіраўніцтва яго паўнамоцтвамі пераходзяць да Галоўнага ўпраўлення мясцовай прамысловасцю. У 1965 годзе зноў створана Міністэрства мясцовай прамысловасці БССР. У 1991 годзе Міністэрства мясцовай прамысловасці БССР было ліквідавана.  

## Структура на 1974 год 
* Упраўленне матэрыяльных фондаў, збыту і транспарту
* Аддзел лёгкай прамысловасці
* Аддзел металаапрацоўчай прамысловасці
* Аддзел музычнай і дрэваапрацоўчай прамысловасці
* Аддзел будаўнічых матэрыялаў.

## Міністры 
* Якаў Каган (1946 — 1951)
* Пётр Брэнч (1951 — 1953) 
* Георгій Семяніхін (1965 — 1975) 
* Дзімарфант Данілаў (1975 — 1977)
* Леў Русакоў (1977 — 1984)
* Мікалай Косцікаў (1984 — 1990) 

## Літаратура 
* Высшие органы государственной власти и центрального управления Белорусской ССР (1965-1991). Ч. 1. — Мн., 2000. — С. 141—144.

Катэгорыя:Скасаваныя органы выканаўчай улады Беларусі
Катэгорыя:Міністэрствы БССР
Катэгорыя:З’явіліся ў 1946 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1991 годзе
Катэгорыя:З’явіліся ў 1965 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1953 годзе
Станіслаў Уладзіміравіч Чадовіч

**Станіслаў Уладзіміравіч Чадовіч** () — беларускі цяжкаатлет. Майстар спорту Беларусі міжнароднага класа. Сярэбраны прызёр чэмпіянату Еўропы 2014 года, чэмпіён Еўропы сярод моладзі 2014 года.

## Біяграфія 
Сярэбраны прызёр Чэмпіянату Еўропы сярод юнакоў 2009 года ў Эйлаце ў вагавай катэгорыі да 50 кг, паказаўшы ў суме вынік 235 кг — 107 кг у рыўку і 128 кг у штуршку.

Чэмпіён Еўропы сярод юніёраў 2010 года ў Лімасоле ў вагавай катэгорыі да 56 кг, паказаўшы ў суме вынік 257 кг — 117 кг у рыўку і 140 кг у штуршку.

На Чэмпіянаце Еўропы 2011 года ў Казані ў вагавай катэгорыі да 56 кг заняў 5-месца з сумарным вынікам 254 кг — 118 кг у рыўку і 134 кг у штуршку. У тым жа годзе стаў сярэбраным прызёрам Чэмпіянату Еўропы сярод юніёраў у Бухарэсце ў вагавай катэгорыі да 56 кг, паказаўшы ў суме вынік 254 кг — 117 кг у рыўку і 137 кг у штуршку.

На Чэмпіянаце Еўропы сярод юніёраў 2012 года ў вагавай катэгорыі да 62 кг заняў 4-месца з сумарным вынікам 275 кг — 127 кг у рыўку (другое месца) і 148 кг у штуршку. У тым жа годзе стаў чэмпіёнам Беларусі ў вагавай катэгорыі да 62 кг з сумарным вынікам 289 кг — 133 кг у рыўку (першае месца) і 156 кг у штуршку (першае месца).

Сярэбраны прызёр Чэмпіянату Еўропы сярод моладзі 2013 года ў вагавай катэгорыі да 62 кг, паказаўшы ў суме вынік 281 кг — 131 кг у рыўку (першае месца) і 150 кг у штуршку (другое месца).

Сярэбраны прызёр Чэмпіянату Еўропы 2014 года ў Тэль-Авіве ў вагавай катэгорыі да 62 кг, паказаўшы ў суме вынік 293 кг — 135 кг у рыўку (трэцяе месца) і 158 кг у штуршку (трэцяе месца). У тым жа годзе на Чэмпіянаце свету ў вагавай катэгорыі да 62 кг заняў 6-е месца з сумарным вынікам 296 кг — 137 кг у рыўку (пятае месца) і 159 кг у штуршку (сёмае месца). Чэмпіён Еўропы сярод моладзі 2014 года ў вагавай катэгорыі да 62 кг з сумарным вынікам 290 кг — 132 кг у рыўку (першае месца) і 158 кг у штуршку (першае месца).

На Чэмпіянаце свету 2015 года ў вагавай катэгорыі да 62 кг заняў толькі 8-е месца, паказаўшы ў суме вынік 322 кг — 142 кг у рыўку і 180 кг у штуршку.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Станислав Чадович (тяжелая атлетика)
* Профіль IWF 

Катэгорыя:Цяжкаатлеты Беларусі
Катэгорыя:Чэмпіёны Беларусі па цяжкай атлетыцы
Катэгорыя:Чэмпіёны Еўропы па цяжкай  атлетыцы сярод моладзі
Катэгорыя:Чэмпіёны Еўропы па цяжкай  атлетыцы сярод юніёраў
Катэгорыя:Майстры спорту Беларусі міжнароднага класа
Веславанне на байдарках і каноэ на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 — байдаркі-двойкі 500 м (жанчыны)

**Спаборніцтвы па веславанні на байдарках на 500 м у двойках сярод жанчын на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года** прайшлі 15 і 16 жніўня ў лагуне Радрыгу-ды-Фрэйташ. У спаборніцтвах узялі ўдзел 30 спартсменак з 15-ці краін.

## Прызёры 
## Спаборніцтва 
### Папярэдні этап 
Першая байдарка з кожнага заезду адразу праходзіць у фінал А спаборніцтваў. Усе астатнія спартсменкі трапляюць у паўфінал, дзе пазмагаюцца за яшчэ шэсць месцаў у фінале А.

#### Заезд 1 
#### Заезд 2 
### Паўфінал 
Першыя тры байдаркі з кожнага заезду праходзяць у фінал А спаборніцтваў, астатнія трапляюць у фінал В.

#### Заезд 1 
#### Заезд 2 
### Фінал 
#### Фінал B 
#### Фінал A 
## Спасылкі 
* Веславанне: байдаркі-двойкі 500 м жанчыны  на афіцыйным сайце летніх Алімпійскіх гульняў 2016    

Катэгорыя:Веславанне на байдарках і каноэ на летніх Алімпійскіх гульнях 2016
Веславанне на байдарках і каноэ на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 — байдаркі-адзіночкі 500 м (жанчыны)

**Спаборніцтвы па веславанні на байдарках на 500 м у адзіночках сярод жанчын на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года** прайшлі 17 і 18 жніўня ў лагуне Радрыгу-ды-Фрэйташ. У спаборніцтвах узялі ўдзел 32 спартсменкі з 32-х краін.

## Прызёры 
## Спаборніцтва 
### Папярэдні этап 
Першыя пяць спартсменак з кожнага заезду і спартсменка, якая заняла 6-е месца з лепшым часам, праходзяць у паўфінал спаборніцтваў, астатнія выбываюць.
#### Заезд 1 
#### Заезд 2 
#### Заезд 3 
#### Заезд 4 
### Паўфінал 
Па дзве лепшыя спартсменкі з кожнага заезду і дзве спартсменкі, якія занялі трэцяе месца з лепшым часам, праходзяць у фінал A спаборніцтваў. Спартсменкі, якія занялі месцы з 3 па 5-е ў сваіх заездах, акрамя дзвюх вышэйазначаных спартсменак, і лепшая спартсменка па часе, якая фінішавала 6-й, праходзяць у фінал B. Астатнія выбываюць.
#### Заезд 1 
#### Заезд 2 
#### Заезд 3 
### Фінал 
#### Фінал B 
#### Фінал A 
## Спасылкі 
* Веславанне: байдаркі-адзіночкі 500 м жанчыны  на афіцыйным сайце летніх Алімпійскіх гульняў 2016    

Катэгорыя:Веславанне на байдарках і каноэ на летніх Алімпійскіх гульнях 2016
Чэмпіянат Беларусі па грэка-рымскай барацьбе 2016

**Чэмпіянат Беларусі па грэка-рымскай барацьбе 2016 года** прайшоў 22-23 студзеня ў Мінску.

## Медалісты 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Студзень 2016 года
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2016 годзе
Катэгорыя:Чэмпіянаты Беларусі па грэка-рымскай барацьбе
Катэгорыя:Спартыўныя спаборніцтвы ў Мінску
Катэгорыя:2016 год у Мінску
Чэмпіянат Беларусі па грэка-рымскай барацьбе 2014

**Чэмпіянат Беларусі па грэка-рымскай барацьбе 2014 года** прайшоў 30-31 мая ў Брэсце.

## Медалісты 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Май 2014 года
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2014 годзе
Катэгорыя:Чэмпіянаты Беларусі па грэка-рымскай барацьбе
Катэгорыя:Спорт у Брэсце
Катэгорыя:2014 год у Брэсце
Чэмпіянат Беларусі па грэка-рымскай барацьбе 2015

**Чэмпіянат Беларусі па грэка-рымскай барацьбе 2015 года** прайшоў 23-24 студзеня ў Лідзе.

## Медалісты 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Студзень 2015 года
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2015 годзе
Катэгорыя:Чэмпіянаты Беларусі па грэка-рымскай барацьбе
Катэгорыя:Спартыўныя спаборніцтвы ў Лідзе
Катэгорыя:2015 год у Лідзе
Сонін

**Сонін** — прозвішча.

Вядомыя носьбіты:

* Алег Барысавіч Сонін — беларускі кампазітар
* Аляксей Мікалаевіч Сонін — расійскі і літоўскі архітэктар
Чэмпіянат Беларусі па грэка-рымскай барацьбе 2012

**Чэмпіянат Беларусі па грэка-рымскай барацьбе 2012 года** прайшоў 19-20 кастрычніка ў Магілёве.

## Медалісты 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Кастрычнік 2012 года
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2012 годзе
Катэгорыя:Чэмпіянаты Беларусі па грэка-рымскай барацьбе
Катэгорыя:Спартыўныя спаборніцтвы ў Магілёве
Катэгорыя:2012 год у Магілёве
Чэмпіянат Беларусі па грэка-рымскай барацьбе 2013

**Чэмпіянат Беларусі па грэка-рымскай барацьбе 2013 года** прайшоў 24-25 мая ў Лідзе.

## Медалісты 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Май 2013 года
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2013 годзе
Катэгорыя:Чэмпіянаты Беларусі па грэка-рымскай барацьбе
Катэгорыя:Спартыўныя спаборніцтвы ў Гродзенскай вобласці
Катэгорыя:Спорт у Лідзе
Віктар Міхайлавіч Сасуноўскі

**Віктар Міхайлавіч Сасуноўскі** (нар. 29 чэрвеня 1989, Барысаў, Мінская вобласць, Беларуская ССР, СССР) — беларускі барэц грэка-рымскага стылю. Прызёр Чэмпіянатаў свету і Еўрапейскіх гульняў. Майстар спорту Рэспублікі Беларусь міжнароднага класа (2015).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1989 годзе ў Барысаве.

Сярэбраны прызёр Чэмпіянату свету па барацьбе 2015 года ў Лас-Вегасе ў вагавай катэгорыі да 80 кг. У тым жа годзе заваяваў бронзавы медаль на Еўрапейскіх гульнях у Баку.

Катэгорыя:Барцы Беларусі
Катэгорыя:Майстры спорту Беларусі міжнароднага класа
Іосіф Іванавіч Чугашвілі

**Іосіф Іванавіч Чугашві́лі** (, нар. 27 чэрвеня 1986) — беларускі барэц грэка-рымскага стылю. Прызёр чэмпіянатаў Еўропы і Еўрапейскіх гульняў, чэмпіён Беларусі ў 2010, 2014 і 2015 гадах. Старэйшы брат Георгія Чугашвілі.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1986 годзе ў Тэлаві (Грузінская ССР, СССР). Ва ўзросце 8 гадоў пераехаў у Беларусь разам з бацькамі, але потым на пэўны час вярнуўся ў родны горад, дзе працягваў навучанне ў мясцовай школе. У Беларусі сям'я Чугашвілі пасялілася ў Гатаве пад Мінскам.

У 2008 годзе стаў бронзавым прызёрам чэмпіянату Еўропы ў Тамперэ. Чэмпіён Беларусі 2010 года ў вагавай катэгорыі да 120 кг.

У 2012 годзе прыняў удзел у Алімпійскіх гульнях у Лондане, але заняў там толькі 5-е месца.

Чэмпіён Беларусі па грэка-рымскай барацьбе 2014 года ў вагавай катэгорыі да 130 кг. У 2015 годзе заваяваў бронзавы медаль на Еўрапейскіх гульняў у Баку.

Чэмпіён Беларусі па грэка-рымскай барацьбе 2015 года ў вагавай катэгорыі да 130 кг. У тым жа годзе заваяваў бронзавы медаль на чэмпіянаце Еўропы 2016 года ў Рызе.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Барцы Беларусі
Катэгорыя:Барцы на летніх Алімпійскіх гульнях 2012 года
Катэгорыя:Імігравалі ў Беларусь з Грузіі
Катэгорыя:Чэмпіёны Беларусі па грэка-рымскай барацьбе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Тэлаві
Дзмітрый Ігаравіч Аленскі

**Дзмітрый Ігаравіч Але́нскі** (нар. ) — беларускі барэц грэка-рымскага стылю. Пяцікратны чэмпіён Рэспублікі Беларусь, шматразовы пераможца міжнародных турніраў.

## Біяграфія 
Скончыў Чысцінскую сярэднюю школу. У 2001 годзе паступіў на аддзяленне па грэка-рымскай барацьбе ў вучылішча алімпійскага рэзерву г. Гродна.

У 2004 год паступіў у БДУ на вочнае аддзяленне гістарычнага факультэта, пасля 3 курсу перавёўся на завочнае аддзяленне эканамічнага факультэта.

Чэмпіён Беларусі 2010 года ў вагавай катэгорыі да 60 кг.

Бронзавы прызёр Кубка Свету 2011 года. Сярэбраны прызёр Кубка Прэзідэнта Рэспублікі Казахстан.

Чэмпіён Беларусі 2012 і 2013 гадоў у вагавай катэгорыі да 60 кг.

Пражывае п. Чысць.

## Спасылкі 
* Аленский Дмитрий Игоревич

Катэгорыя:Барцы Беларусі
Катэгорыя:Чэмпіёны Беларусі па грэка-рымскай барацьбе
Чадовіч

**Чадовіч** — беларускае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Аляксандр Іванавіч Чадовіч (нар. 1952) — беларускі архітэктар.
* Мікалай Трафімавіч Чадовіч (1948—2011) — беларускі пісьменнік-фантаст.
* Настасся Кузьмінічна Чадовіч (1912—1999) — работнік сельскай гаспадаркі (кіраўнік звяна па вырошчванні ільну), Герой Сацыялістычнай Працы (1966).
* Станіслаў Уладзіміравіч Чадовіч (нар. 1992) — беларускі цяжкаатлет.

## Гл. таксама 
* Чаховіч

Катэгорыя:Беларускія прозвішчы
Цімафей Аляксандравіч Дзейнічэнка

{{Спартсмен
| імя             = 25 px Цімафей Дзейнічэнка
| поўнае імя      = Дзейнічэнка Цімафей Аляксандравіч
| арыгінал імя  = 
| выява         =
| шырыня          = 
| апісанне выявы         = 
| пол             = мужчынскі
| мянушкі        = 
| грамадзянства  = 
| дата нараджэння =  05.11.1986
| месца нараджэння = 
| дата смерці =
| месца смерці =
| года кар'еры =
| рабочы бок =
| трэнеры =  І. А. Пятрэнка 
| рост =186 см
| маса = 96 кг
| медалі =

 

 

{ style="background: transparent"

}
}}
**Цімафе́й Алякса́ндравіч Дзейнічэ́нка ** (нар. , Гомель, Гомельская вобласць, Беларуская ССР, СССР) — беларускі барэц грэка-рымскага стылю. Чэмпіён Еўропы 2011 года, чэмпіён Беларусі 2010 і 2016 гадоў. Заслужаны майстар спорту Рэспублікі Беларусь. Майстар спорту Беларусі міжнароднага класа.

## Біяграфія 
Сярэбраны прызёр чэмпіянатаў свету і Еўропы 2010 года ў вагавай катэгорыі да 96 кг.

Чэмпіён Беларусі 2016 года ў вагавай катэгорый да 98 кг. Прымаў удзел у летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года ў Рыа-дэ-Жанэйра, але прайграў кваліфікацыйны паядынак шведу .

## Спасылкі 
Катэгорыя:Майстры спорту Беларусі міжнароднага класа
Катэгорыя:Барцы на летніх Алімпійскіх гульнях 2012 года
Катэгорыя:Барцы на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года
Катэгорыя:Чэмпіёны Еўропы па барацьбе
Катэгорыя:Чэмпіёны Беларусі па грэка-рымскай барацьбе
Катэгорыя:Барцы Беларусі
Удзінэ

**У́дзінэ** (, , ) — горад у італьянскім рэгіёне Фрыулі-Венецыя-Джулія, адміністрацыйны цэнтр аднайменнай правінцыі. Размешчаны на паўночным усходзе Італіі, паміж Адрыятычным узбярэжжам і Альпамі, менш чым у 40 км ад мяжы са Славеніяй. Колькасць насельніцтва горада — 120 030 чалавек у 2008 годзе, колькасць гарадской агламерацыі — 172 000 чалавек.

## Гісторыя 
Першая згадка пра горад Удзінэ — 983 год, калі імператар Атон II Руды ахвяраваў замак *Utinum* . У Сярэднія вякі Удзінэ — галоўны палітычны і эканамічны цэнтр не толькі патрыярхату, але і ўсяго рэгіёна Фрыулі.

Пасля 1420 года Удзінэ, як і ўвесь Фрыулі, уваходзіў у склад Венецыянскай рэспублікі. Неаднаразова падвяргаўся набегам турак. Па выніках аўстра-італьянскай вайны (1866) уступлены Габсбургамі Італіі.

У 1963 годзе Удзінэ і яго правінцыя разам з Трыестам, Гарыцыяй і Пардэнонэ ўтварылі вобласць Фрыулі-Венецыя-Джулія.

## Насельніцтва 
## Зноскі 
Катэгорыя:Камуны правінцыі Удзінэ
Катэгорыя:Гарады Фрыулі — Венецыі-Джуліі
Яраслаў Канстанцінавіч Кардаш

**Яраслаў Канстанцінавіч Кардаш** (нар. , г. Бярозаўка, Лідскі раён, Гродзенская вобласць, Беларуская ССР, СССР) — беларускі барэц грэка-рымскага стылю ў вагавай катэгорыі да 66 кг. Майстар спорту Беларусі міжнароднага класа. Чэмпіён Беларусі 2012, 2014 і 2016 гадоў.

## Біяграфія 
На ранніх этапах праходзіў падрыхтоўку ў СДЮШАР № 3 Лідскага раёна.

Сярэбраны прызёр Голдэн Гран-пры 2012 у Баку (Азербайджан). У тым жа годзе на Чэмпіянаце Беларусі ў Магілёве заваяваў залаты медаль.

Бронзавы прызёр Голдэн Гран-пры 2013 у Стамбуле (Турцыя). У тым жа годзе на Чэмпіянаце Еўропы заняў толькі 18-е месца. На летняй Універсіядзе 2013 года ў Казані прайграў у першым крузе. Сярэбраны прызёр Чэмпіянату Беларусі 2013 года ў Лідзе.

У 2014 прымаў удзел у Чэмпіянаце свету, але прайграў у 1/8 фіналу, на Чэмпіянаце Еўропы ў тым жа годзе прайграў у 1/16 фіналу. На Чэмпіянаце Беларусі 2014 года ў Брэсце заваяваў залаты медаль.

Сярэбраны прызёр Чэмпіянату Беларусі 2015 года ў Лідзе.

Чэмпіён Беларусі 2016 года ў вагавай катэгорыі да 66 кг.

Вучыцца на факультэце фізічнай культуры Гродзенскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя Янкі Купалы.

## Палітычныя погляды 
Падпісаў адкрыты ліст спартыўных дзеячаў краіны, якія выступаюць за дзеючую ўладу Беларусі пасля жорсткіх падаўленняў народных пратэстаў у 2020 годзе.

## Спасылкі 
* Кардаш Ярослав Константинович 
* Ярослав Кардаш (греко-римская борьба)

Катэгорыя:Майстры спорту Беларусі міжнароднага класа
Катэгорыя:Барцы Беларусі
Катэгорыя:Чэмпіёны Беларусі па грэка-рымскай барацьбе
Джавід Шакіравіч Гамзатаў

**Джавід Шакіравіч Гамза́таў** (нар. 27 снежня 1989, Кізілюрт, Дагестанская АССР, СССР) — беларускі барэц грэка-рымскага стылю. Трохразовы чэмпіён Беларусі, Бронзавы прызёр Універсіяды 2013 года, бронзавы прызёр чэмпіянату свету 2013 года, бронзавы прызёр Алімпійскіх гульняў у Рыа-дэ-Жанэйра 2016 года. Па нацыянальнасці лезгін.

## Біяграфія 
Джавід Гамзатаў нарадзіўся ў Дагестане. Бацькі Джавід родам з сяла Куруш Хасавюртаўскага раёна. Займаўся вольнай барацьбой у ДЮСШ № 1 г. Кізілюрт. Першы трэнер Хайбула Магамедрасулавіч Хайбулаеў.

У 2006 годзе пераехаў у Беларусь, дзе стаў займацца ў Аліма Селімава і Маліка Эскендарава.

У 2012 годзе заваяваў бронзавы медаль на Чэмпіянаце Беларусі 2012 года ў Магілёве ў вагавай катэгорыі да 84 кг.

Бронзавы прызёр чэмпіянату свету 2013 года ў Будапешце. Бронзавы прызёр летняй Універсіяды 2013 года ў Казані. У тым жа годзе стаў чэмпіёнам Беларусі ў вагавай катэгорыі да 84 кг.

Чэмпіён Беларусі 2015 і 2016 гадоў у вагавай катэгорыі да 85 кг. Бронзавы прызёр Алімпійскіх гульняў 2016 года ў Рыа-дэ-Жанэйра ў вагавай катэгорыі да 84 кг.

Вучыўся на завочным аддзяленні юрыдычнага факультэта Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта.

## Спасылкі 
* 2013 SENIOR WORLD CHAMPIONSHIP 
* Джавид Гамзатов

Катэгорыя:Барцы Беларусі
Катэгорыя:Бронзавыя прызёры летніх Алімпійскіх гульняў 2016 года
Катэгорыя:Барцы на летніх Алімпійскіх гульнях 2016 года
Катэгорыя:Чэмпіёны Беларусі па грэка-рымскай барацьбе
Гамаліцкі

* Ігнат Гамаліцкі (1791—?) — брэсцкі канонік
* Іпаліт Гамаліцкі (1804—1846) — доктар багаслоўя, прафесар, апошні рэктар уніяцкай духоўнай семінарыі ў Жыровічах
* Леў Мікалаевіч Гамаліцкі — рускі і польскі паэт, эсэіст, крытык, літаратуразнаўца і мастак-графік першай хвалі эміграцыі
* Міхаіл Лявонавіч Гамаліцкі (1791—1861) — беларускі ўрач, гісторык і літаратар