open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Сяргей Гаўрылавіч Сіманаў

**Сяргей Гаўрылавіч Сіманаў** (; , вёска Фядотава — , Масква) — таленавіты савецкі канструктар стралковай зброі. Герой Сацыялістычнай Працы (1954). Заслужаны вынаходнік РСФСР (1964).

## Распрацоўкі 
* У 1936 годзе на ўзбраенне Чырвонай Арміі паступіла аўтаматычная вінтоўка Сіманава.
* У 1941 годзе распрацаваў 14,5-мм процітанкавую самазарадную стрэльбу (ПТСС), паспяхова ўжываецца ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945.
* У 1944 годзе на ўзбраенне Чырвонай Арміі быў прыняты самазарадны карабін Сіманава. Выпускаўся па ліцэнзіі ў многіх краінах: Кітай, Югаславія, ГДР, Чэхаславакія, Польшча і інш. У 20 краінах быў на ўзбраенні. У асобных краінах (Бутан, Індыя, Албанія і інш) знаходзіцца на ўзбраенні і ў цяперашні час. За ўвесь час выпушчана больш за 2 000 000 экзэмпляраў. У ЗША ў асабістым карыстанні знаходзіцца каля 200 000 асобнікаў.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Канструктары стралковай зброі
Катэгорыя:Збройнікі Расіі
Катэгорыя:Канструктары СССР
Катэгорыя:Вынаходнікі паводле алфавіта
Катэгорыя:Члены КПСС
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета РСФСР 1-га склікання
Катэгорыя:Нарадзіліся ва Уладзімірскай вобласці
Альцётынг

**Альцётынг** () — горад у Германіі, раённы цэнтр, размешчаны ў зямлі Баварыя.

Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Верхняя Баварыя. Уваходзіць у склад раёна Альцётынг. Насельніцтва складае 12 714 чалавек (на 30 чэрвеня 2007 года). Займае плошчу 23,43 км ². Афіцыйны код — 1 09 71111.

Горад падпадзяляецца на 40 гарадскіх раёнаў.

Катэгорыя:Гарады Баварыі
Георг III

**Георг III** (, , 4 чэрвеня 1738, Лондан — 29 студзеня 1820, Віндзорскі замак, Беркшыр) — кароль Вялікабрытаніі і курфюрст (з 12 кастрычніка 1814 года кароль) Гановера з 25 кастрычніка 1760, з Гановерскай дынастыі.

Катэгорыя:Каралі гановерскія
Катэгорыя:Гановерская дынастыя
Катэгорыя:Прэтэндэнты на трон Францыі
Катэгорыя:Псіхічнахворыя манархі
Катэгорыя:Гісторыя XVIII стагоддзя
Катэгорыя:Гісторыя XIX стагоддзя
Катэгорыя:Курфюрсты Гановера
Амберг

**Амберг** () — горад акруговага падпарадкавання ў федэральнай зямлі Баварыя (Германія). Насельніцтва 44,65 тыс. чалавек (2005). Горад размешчаны на 60 кіламетраў на ўсход ад Нюрнберга, на рацэ Фільс. У Амбергу і Вайдэне знаходзіцца вышэйшая тэхнічная школа.

## Выдатнасці 
* Базіліка Святога Марціна

Катэгорыя:Гарады Баварыі
Базіліка Святога Марціна (Амберг)

thumb
**Базіліка Святога Марціна** () — царква ў Амбергу.

Базіліка была пабудавана ў 1421 жыхарамі горада ў распаўсюджанай у той час гатычным стылі. Будынак размешчаны на паўднёвай баку рыначнай плошчы Амберга, мае даўжыню 72 м, шырыню 20 м, а вышыня вежы дасягае 92 м у 1544 годзе ў эпоху Рэфармацыі ў царкве пачалі праводзіцца пратэстанцкія набажэнствы. У 1557 годзе па загадзе курфюрста Ота Генрыха кальвіністамі з базілікі былі вынесеныя статуі і знішчаны фрэскі.

У перыяд Контррэфармацыі ў базіліцы быў адноўлены алтар, выкананы ў стылі барока.

У базіліцы 9 званоў, 7 у ніжняй званіцы і 2 у верхняй. Самы ранні звон выраблены яшчэ ў 1318, апошні — у 1897 годзе.

## Спасылкі 
* Сайт Базілікі Святога Марціна

Катэгорыя:Амберг
Катэгорыя:Каталіцкія храмы Германіі
Амберг
Катэгорыя:Храмы Баварыі
Казуары

**Казуа́ры** (*Casuarius*) — сямейства бескілявых птушак атрада .

## Апісанне 
Вышыня да 1,8 м, маса да 90 км. Пер’е рассуканае, чорнае. Дзюба сціснутая з бакоў. На галаве шлеманосага казуара рагавы выраст, які засцерагае ад шыпоў і калючак у час бегу. Крылы рудыментарныя. Ногі трохпальцыя, моцныя, унутраны палец з вострым кіпцюром для абароны. Бегаюць хутка, да 40 км/гадз., хутка плаваюць.

## Пашырэнне 
Выдзяляюцца 3 віды. Пашыраны ў лясах Аўстраліі і блізкіх да яе астравоў.

Знаходзяцца пад аховай.

## Асаблівасці біялогіі 
Кормяцца пладамі, насеннем, насякомымі.

Манагамыя. Нясуць 3—8 яец. Наседжвае самец.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Казуарападобныя
Амберг-Зульцбах (раён)

**Амберг-Зульцбах** () — раён у Германіі. Цэнтр раёна — горад Амберг. Раён уваходзіць у зямлю Баварыя. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Верхні Пфальц. Займае плошчу 1.255 кв. км. Насельніцтва 107794 чал. Шчыльнасць насельніцтва 86 чалавек / кв.км. Афіцыйны код раёна 3 09 71.

Раён падзяляецца на 27 абшчын.

## Спасылкі 
* www.kreis-as.de Афіцыйная старонка

Катэгорыя:Раёны Баварыі
Бескілявыя

**Бескілявыя** (*Paleognathae*) — надатрад птушак.

Адрозніваюцца ад наванёбных (*Neognathae*) структурай нёба. Для бескілявых характэрна страта здольнасці лётаць, толькі некатырыя тынамупадобныя могуць ненадоўга ўзняцца ў паветра.

Адсутнічае кіль, кры­лы і груд­ныя мыш­цы раз­віты сла­ба. Пёры крылаў карот­кія і мяккія, по­крыўныя на целе – мяккія, рас­пу­шаныя. Но­гі моцныя. 

## Класіфікацыя 
5 сучасных атрадаў:
* , у т.л. казуары і эму
* 
* 
* 
* 

Таксама вядома 3 вымерлых атрады.

## Зноскі
Ансбах (раён)

**Ансбах** () — раён у Германіі. Цэнтр раёна — горад Ансбах. Раён уваходзіць у зямлю Баварыя. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Сярэдняя Франкония. Займае плошчу 1.972 км². Насельніцтва 184419 чал. Шчыльнасць насельніцтва 94 чалавек/км². Афіцыйны код раёна 9 05 71.

Раён падзяляецца на 58 абшчын.

## Вядомыя асобы 
* Альбрэхт фон Эйб

## Спасылкі 
* www.landkreis-ansbach.de Афіцыйная старонка

Катэгорыя:Раёны Баварыі
Ансбах

**Ансбах** (ням.: Ansbach) — горад у Германіі, горад зямельнага падпарадкавання, размешчаны ў зямлі Баварыя.

Цэнтр адміністрацыйнай акругі Сярэдняя Франконія. Ансбах знаходзіцца за 40 км на паўднёвы захад ад Нюрнберга і 145 км на поўнач ад Мюнхена, на рацэ Фрэнкішэ Рэцат, прытока Майна. Насельніцтва складае 40 454 чалавекі (на 31 снежня 2008 года). Займае плошчу 99,92 км². Афіцыйны код — 09 5 61 000.

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Георг Эрнст Шталь, нямецкі ўрач і хімік

Катэгорыя:Гарады Баварыі
Аўгсбург (раён)

**Аўгсбург** (ням. Landkreis Augsburg) — раён у Германіі. Цэнтр раёна - горад Аўгсбург. Раён уваходзіць у зямлю Баварыя. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Швабія. Займае плошчу 1071,13 кв. км. Насельніцтва 241381 чал. Шчыльнасць насельніцтва 225 чалавек / кв.км. Афіцыйны код раёна 09 7 72.

Раён падзяляецца на 46 абшчын.

Катэгорыя:Раёны Баварыі
Ашафенбург (раён)

**Ашафенбург** () — раён у Германіі. Цэнтр раёна — горад Ашафенбург. Раён уваходзіць у зямлю Баварыя. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Ніжняя Франконія. Займае плошчу 699,34 кв. км. Насельніцтва 175255 чал. Шчыльнасць насельніцтва 251 чалавек / кв.км. Афіцыйны код раёна 9 06 71.

Раён падзяляецца на 32 абшчыны.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка

Катэгорыя:Раёны Баварыі
Ашафенбург

**Ашафенбург** () — універсітэцкі горад раённага значэння ў Германіі, у зямлі Баварыя. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Ніжняя Франконія. Насельніцтва складае 68722 чалавека (на 31 снежня 2009 года). Займае плошчу 62,57 км ². Афіцыйны код — 09 6 61 000.

Горад падпадзяляецца на 10 гарадскіх раёнаў. Галоўная славутасць — замак Іаганесбург (пач. XVII ст.)
## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
Катэгорыя:Гарады Баварыі
Георг II (кароль брытанскі)

**Георг II Гановерскі** (Георг Аўгуст), (, ; 10 лістапада 1683 — 25 кастрычніка 1760) — кароль Вялікабрытаніі і Ірландыі, курфюрст Гановера і герцаг Браўншвайг-Люнебургскі з 11 чэрвеня 1727 г., сын Георга I. Апошні манарх Брытаніі, які нарадзіўся за яе межамі.

Катэгорыя:Прэтэндэнты на трон Францыі
Катэгорыя:Гановерская дынастыя
Катэгорыя:Кіраўнікі XVIII стагоддзя
Катэгорыя:Курфюрсты Гановера
Катэгорыя:Удзельнікі вайны за аўстрыйскую спадчыну
Катэгорыя:Каралеўскія члены Лонданскага каралеўскага таварыства
Катэгорыя:Асобы на манетах
Бад-Кісінген (раён)

**Бад-Кісінген** (ням. Landkreis Bad Kissingen) — раён у Германіі. Цэнтр раёна - горад Бад-Кісінген. Раён уваходзіць у зямлю Баварыя. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Ніжняя Франконія. Займае плошчу 1.136,84 кв. км. Насельніцтва 108294 чал. Шчыльнасць насельніцтва 95 чалавек/кв.км. Афіцыйны код раёна 09 6 72.

Раён падзяляецца на 26 абшчын.

Катэгорыя:Раёны Баварыі
Ніжняя Франконія

**Ніжняя Франконія** (, ) — адна з сямі адміністрацыйных акруг зямлі Германіі — Баварыі, таксама адносіцца да гістарычнай вобласці — Франконіі.

Першапачаткова, акруга была утвораны ў 1817 годзе пад назвай Галоўная Ніжняя Акруга (Untermainkreis) а ў 1837 годзе была перайменавана ў Ніжняя Франконія і Ашафенбург (Unterfranken and Aschaffenburg). У 1933 годзе ураджэнец гэтых месцаў, нацыст Ота Хельмут (en: Otto Hellmuth) адстойваў ідэю аб перайменаванні акругі ў Галоўную Франконію, аднак пасля 1945 г. імя Ніжняя Франкония было вернута.

Ніжняя Франкония размешчана ў паўночна-заходняй часткі Франконіі і складаецца з трох вольных гарадоў («Kreisfreie Städte») і дзевяці сельскіх раёнаў (ням. Landkreise).

## Адукацыйныя ўстановы 
Універсітэты і Галіновыя Вну («Fachhochschule»)
* Julius Maximilians Universitat
* Fachhochschule Aschaffenburg
* Fachhochschule Würzburg-Schweinfurt

Цэнтры пачатковай падрыхтоўкі:
* Zentec, Großwallstadt
* RSG Rhön-Saale Gründerzentrum, Bad Kissingen
* GRIBS Gründer- und Innovationszentrum, Schweinfurt
* Chancencenter Maintal, Schweinfurt
* TGZ Technologie- und Gründerzentrum, Würzburg
* ZmK Zentrum für moderne Kommunikationstechnologien, Würzburg

## Гл. таксама 
* Сярэдняя Франконія
* Верхняя Франконія

## Спасылкі 
* Афіцыйны вэб-сайт (на нямецкай мове)
* Афіцыйны вэб-сайт (на англійскай мове) 
* Афіцыйны вэб-сайт (на нямецкай мове)
* Сцяг 
* Ніжняя Франконія, статыстычныя даныя на 1900—1910 гады (на нямецкай мове) 
* Статыстычныя даныя (на нямецкай мове)
* Апісанне Ніжняй Франконіі (на англійскай мове) 

Катэгорыя:Франконія
Ніжняя Франконія
Ніжняя Франконія
Бад-Цёльц-Вольфратсгаўзен (раён)

**Бад-Цёльц-Вольфратсгаўзен** () — раён у Германіі. Цэнтр раёна — горад Бад-Цёльц. Раён уваходзіць у зямлю Баварыя. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Верхняя Баварыя. Займае плошчу 1.110,67 кв. км. Насельніцтва 120557 чал. Шчыльнасць насельніцтва 109 чалавек/кв.км. Афіцыйны код раёна 09 1 73.

Раён падзяляецца на 21 абшчыну.

## Спасылкі 
* www.lra-toelz.de Афіцыйная старонка 

Катэгорыя:Раёны Баварыі
Бад-Кісінген

**Бад-Кісінген** (ням.: Bad Kissingen) — горад у Германіі, раённы цэнтр, курорт, размешчаны ў зямлі Баварыя.

Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Ніжняя Франконія. Уваходзіць у склад раёна Бад-Кісінген. Насельніцтва складае 20 855 чалавек (на 31 снежня 2008 года). Займае плошчу 69,42 км². Афіцыйны код — 09 6 72 114.

Горад падпадзяляецца на 9 гарадскіх раёнаў.

На гары над горадам знаходзяцца руіны замка, звязанага з імем мінезінгера Ота фон Ботэнлаўбена (Otto von Botenlauben), які памёр у 1245 годзе.

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
Катэгорыя:Гарады Баварыі
Бад-Цёльц

**Бад-Цёльц** (ням.: Bad Tölz) — горад у Германіі, раённы цэнтр, курорт, размешчаны ў зямлі Баварыя.

Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Верхняя Баварыя. Уваходзіць у склад раёна Бад-Цёльц-Вольфратсхаўзен. Насельніцтва складае 17648 чалавек (на 31 снежня 2006 года). Займае плошчу 30,80 км ². Афіцыйны код — 09 1 73 112.

Горад падзяляецца на 5 гарадскіх раёнаў.

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Ушы Дызль, нямецкая біятланістка

Катэгорыя:Гарады Баварыі
Верхняя Франконія

**Верхняя Франконія** (, ) — адміністрацыйная акруга зямлі Баварыі, на поўдні Германіі; таксама з'яўляецца адной з трох частак гістарычнай вобласці Франконіі. (гл. таксама Ніжняя Франконія і Сярэдняя Франконія).

Шчыльнасць насельніцтва - 151 чалавек на км ² (па дадзеных на 31 снежня 2006).
Раён падзяляецца на 33 абшчыны.

## Дынаміка колькасці насельніцтва 
Катэгорыя:Франконія
Верхняя Франконія
Верхняя Франконія
Байрайт

**Ба́йрайт** () — горад зямельнага падначалення ў Германіі, размешчаны на тэрыторыі зямлі Баварыя.

З’яўляецца адміністрацыйным цэнтрам акругі Верхняя Франконія. Насельніцтва складае 72683 чалавек (на 31 снежня 2010 года). Займае плошчу 66,92 км². Афіцыйны код — 09 4 62 000.

## Гарады-пабрацімы 
Катэгорыя:Гарады Баварыі
Бамберг (раён)

**Бамберг** () — раён у Германіі. Цэнтр раёна — горад Бамберг. Раён уваходзіць у зямлю Баварыя. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Верхняя Франконія. Займае плошчу 1.167,37 кв. км. Насельніцтва 144788 чал. Шчыльнасць насельніцтва 124 чалавек/кв.км. Афіцыйны код раёна 09 4 71.

Раён падзяляецца на 36 абшчын.

## Спасылкі 
* www.landkreis-bamberg.de Афіцыйная старонка

Катэгорыя:Раёны Баварыі
Берхтэсгадэн (раён)

**Берхтэсгадэн** (ням. Landkreis Berchtesgadener Land) — раён у Германіі. Цэнтр раёна — горад Бад-Райхенхаль. Раён уваходзіць у зямлю Баварыя. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Верхняя Баварыя. Займае плошчу 840 кв. км. Насельніцтва 102,5 тыс. чал. (2010). Шчыльнасць насельніцтва 122 чалавек/кв.км. Афіцыйны код раёна 09 1 72.

Раён падзяляецца на 15 абшчын.

## Спасылкі 
* www.berchtesgadener-land.de Афіцыйная старонка

Катэгорыя:Раёны Баварыі
Вайдэн

**Вайдэн** (ням. Weiden in der Oberpfalz, афіцыйна: Weiden idOPf.) — вольны горад ва Усходняй Баварыі, Верхнім Пфальцы, размешчаны на 100 км на ўсход ад Нюрнберга і 35 км на захад ад Чэшскай Рэспублікі.

## Зноскі 
Катэгорыя:Гарады Баварыі
Мемінген

**Мемінген** () — горад у Германіі, горад зямельнага падпарадкавання, размешчаны ў зямлі Баварыя.

Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Швабія. Насельніцтва складае  (на 30 чэрвеня 2007 года). Займае плошчу 70,17 км². Афіцыйны код — 09 7 64 000.

Горад падзяляецца на 7 гарадскіх раёнаў.

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
Катэгорыя:Гарады Баварыі
Аўгіт

**Аўгі́т** (ад  — «ззянне, бляск») — пародаўтваральны мінерал з групы кліна-піраксенаў (Са, Na)(Mg,Fe,Al)[(Si,Аl,Ti)2O6]. Звычайна мае дамешкі марганцу, хрому і іншых элементаў.

Афарбоўка ад зялёнага да чорнага. Цвёрдасць 5—6,5 па шкале Моаса. Шчыльнасць 3,2—3,6 г/см³. Уваходзіць у склад андэзіта, базальту, дыябаза і іншых вывержаных горных парод пераважна асноўнага характару.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Аўгіт у базе «Каталог Минералов»
* Аўгіт у базе webmineral.com 

Катэгорыя:Мінералы кальцыю
Катэгорыя:Мінералы жалеза
Катэгорыя:Мінералы магнію
Катэгорыя:Мінералы натрыю
Катэгорыя:Мінералы тытану
Катэгорыя:Сілікаты (мінералы)
Катэгорыя:Піраксены
Катэгорыя:Пародаўтваральныя мінералы
Бад-Райхенхаль

**Бад-Райхенхаль** () — горад у Германіі, раённы цэнтр, курорт, размешчаны ў зямлі Баварыя.

Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Верхняя Баварыя. Уваходзіць у склад раёна Берхтэсгадэн. Насельніцтва складае 18 350 чалавек (на 31 снежня 2006 года). Займае плошчу 39,44 км ². Афіцыйны код — 09 1 72 114.

Горад пазяляецца на 9 гарадскіх раёнаў.

## Фатаграфіі 

Выява:Brh1.jpg|  
Выява:Badreichenhall2.jpg|  
Выява:Florianiplatz01.jpg|  
Выява:Bad Reichenhall Alte Saline.jpg|  

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка
* Сайт старой саляварні 

Катэгорыя:Гарады Баварыі
Мельхіёр (сплаў)

[thumb|200px|right|Пяць [Швейцарскі франк|швейцарскіх франкаў]]
**Мельхіёр** (скажонае ад ) — сплаў медзі з нікелем, часам з дадаткамі жалеза і марганца.

Звычайна ў склад мельхіёра ўваходзіць 5—30 % нікелю, да 0,8 % жалеза і да 1% марганцу, хоць у асобных выпадках ён адрозніваецца ад напісаных рамак. Напрыклад, пры вырабе рэзістараў выкарыстоўваецца сплаў, які змяшчае 55 % медзі і 45 % нікелю.

Мельхіёр адрозніваецца ўстойлівасцю да карозіі, добра апрацоўваецца ціскам. Выкарыстоўваецца для вырабу дэталяў дакладнай механікі, медыцынскіх інструментаў, манет, посуду і мастацкіх вырабаў.

## Літаратура 
* 
*  — С. 279.

## Спасылкі 
* Мельхиор // *Власов В. Г.* Новый энциклопедический словарь изобразительного искусства: В 10 т. — Спб.: Азбука-классика, 2004—2009.
* *Новиков И. И.* Мельхиор // Вялікая савецкая энцыклапедыя 

Катэгорыя:Сплавы медзі
Катэгорыя:Манетныя металы і сплавы
Эрланген

**Эрланген**  () — горад (гарадская акруга, ням. Kreisfreie Stadt) у Германіі, у зямлі Баварыя, на рацэ Рэгніц. Разам з Нюрнбергам, Фюртам і некалькімі малымі гарадамі складае Сярэднефранконскую агламерацыю. Насельніцтва каля 105 тысяч чалавек (на 31 снежня 2008 года).

## Выдатныя ўраджэнцы і жыхары 
* Георг Ом
* Эмі Нётэр
* Адольф Абіхт (1793—1860) — расійскі навуковец-медык. Ардынарны прафесар паталогіі Віленскага ўніверсітэта.

## Спасылкі 
* Афіцыйны інтэрнэт-партал горада Эрланген (інфармацыя ад гарадскога кіравання, навіны горада і інш.) 
* Даведнік па Эрлангену

Катэгорыя:Гарады Баварыі
Эрланген-Хёхштат (раён)

**Эрланген-Хёхштат** () — раён у Германіі. Цэнтр раёна — горад Эрланген. Раён уваходзіць у зямлю Баварыя. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Сярэдняя Франконія. Займае плошчу 564,57 кв. км. Насельніцтва 130696 чал. Шчыльнасць насельніцтва 232 чалавек / кв.км. Афіцыйны код раёна 09 5 72.

Раён падзяляецца на 25 абшчын.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка

Катэгорыя:Раёны Баварыі
Штарнберг (раён)

**Штарнберг** (ням. Landkreis Starnberg) — раён у Германіі. Цэнтр раёна — горад Штарнберг. Раён уваходзіць у зямлю Баварыя. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Верхняя Баварыя. Займае плошчу 488,01 кв. км. Насельніцтва 129091 чал. Шчыльнасць насельніцтва 265 чалавек / кв.км. Афіцыйны код раёна 09 1 88.

Раён падзяляецца на 14 абшчын.

## Спасылкі 
* www.landkreis-starnberg.de Афіцыйная старонка

Катэгорыя:Раёны Баварыі
Штарнберг

**Штарнберг** () — горад у Баварыі, 32 хвіліны на электрычцы S6 ад галоўнага вакзала Мюнхена, на беразе Штарнбергскага возера.

Насельніцтва каля 22000 чалавек.

У горадзе  жыў доўгі час пісьменнік Густаў Майрынк, у Штарнбергу ім былі напісаныя яго раманы «Белы дамініканец» і «Анёл заходняга акна». У Штарнбергу жа Майрынк і памёр, яго белы магільны камень з адзіным надпісам «VIVO» знаходзіцца менавіта там.

Катэгорыя:Гарады Баварыі
Тахат

**Тахат** () — гара ў цэнтральнай частцы пустыні Сахара, найвышэйшы пункт Алжыра (2918 м, па іншых даных — 3003 м). Мае вулканічнае паходжанне.

Ля Тахата знойдзены наскальныя малюнкі, датаваныя перыядам паміж 8000 і 2000 гадамі да н.э. Яны ўяўляюць сабой сцэны выпасу скаціны і палявання на жывёл, якія зараз водзяцца толькі ў паўднёвай частцы пустыні.

Катэгорыя:Горы Алжыра
Мядзведзевыя

**Мядзведзі**, таксама **Мядзведзевыя** (*Ursidae*) — сямейства млекакормячых атрада драпежных. Адрозніваюцца ад іншых прадстаўнікоў сабакападобных больш каржакаватым целаскладам. Мядзведзі ўсяедныя, добра караскаюцца і плаваюць, хутка бегаюць, могуць стаяць і праходзіць кароткія адлегласці на задніх лапах. Маюць кароткі хвост, доўгую і густую поўсць, а таксама выдатныя нюх і слых. Палююць вечарам або на досвітку. Звычайна баяцца чалавека, але могуць быць небяспечнымі ў тых месцах, дзе яны прывыклі да людзей, асабліва белы мядзведзь і мядзведзь грызлі. Неўспрымальныя да пчалінага джалення. У прыродзе натуральных ворагаў амаль не маюць.


Катэгорыя:Сямействы сысуноў
Барыбал

**Барыбал**, або **чорны мядзведзь** (*Ursus americanus*) — млекакормячае сямейства мядзведзяў. Часам яго вылучаюць у асобны род *Euarctos*.

Гэта самы звычайны паўночнаамерыканскі мядзведзь, распаўсюджаны ад поўначы Аляскі (Нацыянальны парк Дэна) і Канады да цэнтральнай Мексікі (штаты Наярыт і Тамауліпас) і ад Атлантычнага да Ціхаакіянскага ўзбярэжжа. Сустракаецца ў 39 з 50 штатаў ЗША і ва ўсіх канадскіх правінцыях.

Налічваюць 16 падвідаў барыбала. Сярод іх — кермод і глечарны мядзведзь.

Катэгорыя:Мядзведзевыя
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1780 годзе
Начніца Натэрэра

**Начніца Натэрэра** або раснічастая (*Myotis nattereri*) — млекакормячае сямейства гладканосых (звычайных) лятучых мышэй.

## Апісанне 
Даўжыня цела да 4,6, перадплечча да 4,1 см. Афарбоўка спіны карычнявата-бурая, брушка — брудна-белаватая. Перапонка крыла прымацавана да асновы знешняга пальца ступні. Характэрна наяўнасць на міжбедранай перапонцы (паміж канцамі шпор і канцом хваста) добра прыкметных раснічак.

## Пашырэнне 
Пашырэнне: Заходняя (ад Міжземнага мора на поўнач да Ірландыі, Шатландыі і поўдня Швецыі) і Усходняя Еўропа, Каўказ і Закаўказзе, Паўднёва-Усходняя Сібір. Аселы від. Даволі буйныя скапленні гэтай начніцы вядомы ў пячорах Прыбалтыкі (Латвія, Эстонія) і ў наваколлі Санкт-Пецярбурга. На Беларусі адзначана ў Белавежскай пушчы і заказніку Стары Жадзен. 

Месцы пражывання — мяшаныя лясы з дуплаватымі дрэвамі. Селіцца таксама ў нішах за драўлянай аблямоўкай будынкаў.

## Асаблівасці біялогіі 
У другой палове красавіка займае летнія сховішчы: дуплы старых дрэў, гарышчы і нішы пад налічнікамі і аканіцамі. На паляванне вылятае пасля заходу сонца. Ловіць двукрылых, вяснянак, шыцікаў, дробных лускакрылых і жорсткакрылых над паверхняй вадаёмаў, у кронах дрэў. У чэрвені самка прыносіць 1 дзіцяня. На час цяжарнасці і гадавання маладых утварае невялікія (да 20 асобін) калоніі. У кастрычніку займае зімовыя сховішчы: склепы, сховішчы для гародніны, пячоры, штольні.

## Літаратура 
* Чырвоная кніга Рэспублікі Беларусь: Рэдкія і тыя, што знаходзяцца пад пагрозай знікнення віды жывёл і раслін. Мн.: БелЭн, 1993. ISBN 5-85700-095-5

Катэгорыя:Гладканосыя лятучыя мышы
Атласкі мядзведзь

Мазаіка з атласкім мядзведзем|thumb|left
**Атласкі мядзведзь** (*Ursus arctos crowtheri*) — вымерлы падвід бурага мядзведзя, часам лічыцца асобным відам. Яго арэал ахопліваў Атласкія горы і прылеглыя рэгіёны ад Марока да Лівіі. Тысячы Атласкіх мядзведзяў былі забітыя ў якасці трафеяў, таксама іх забівалі на розных спартыўных спаборніцтвах. Апошні вядомы асобнік быў, верагодна, забіты паляўнічымі ў 1870-х у гарах паўночнага Марока, хоць паведамленні аб існаванні атласкіх мядзведзяў з’яўляюцца да гэтага часу.

Атласкі мядзведзь быў цёмна-карычневага колеру, часам з белай плямай на хмызе. Поўсць на ніжнім баку цела была чырвонай. Даўжыня поўсці была 10-12 см. Хмыза і кіпцюры былі карацейшыя, чым у барыбала, хоць атласкі мядзведзь адрозніваўся больш моцным і масіўным целаскладам. Верагодна, асноўны яго рацыён складалі карані, жалуды і арэхі.

Катэгорыя:Мядзведзевыя
Бітва пры Вестэрніцэ

{{Картка бітвы
|Назва бітвы = Бітва пры Вестэрніцэ
|Дата           = 5 жніўня
|Год=1619
|Месца          = Долні Вестэрніцэ
|Канфлікт       = Трыццацігадовая вайна
|Бок1       = border|{} Багемія
|Бок2 = border|{} Свяшчэнная Рымская імперыя
|Камандзір1 = border|{} Йіндржых Маціаш Турн
|Камандзір2 = border|{} Карл Бюкуа Бонавентура дэ Лонгваль
|Сілы1 = 2000
|Сілы2 = 5000
|Страты1 = 1500 салдат
|Страты2 = *Невядома*
|Вынік = Перамога Багеміі
}}
**Бітва пры Вестэрніцэ** (, ) адбылася 5 жніўня 1619 года паміж багемскімі пратэстантамі і імперскімі сіламі пад камандаваннем Дампьера. Бітва скончылася перамогай чэхаў. Бітва з'яўляецца адной з падзей Трыццацігадовай вайны. 

Горад Чэскі-Будэевіцэ быў адным з трох гарадоў, якія заставаліся лаяльнымі Імператару пасля пражскіх падзеяў. Пасля паразы пры Саблатэ чэхі былі вымушаны зняць аблогу гэтага горада. 15 чэрвеня 1619 года Гогенлоэ адступіў у Собеслаў, дзе чакаў падмацавання ад графа Турнэ. 

Пасля ўсталявання кантролю над моцнымі пунктамі паўднёвай Багеміі, Бюку паслаў атрад Дампьера ў Маравію, якая прыняла бок мяцежнікаў. Аднак Дампьер пацярпеў паразу пры Вестэрніцэ, якая пакінула Маравію ў лагеры мяцежнікаў.
## Літаратура 
* William P. Guthrie. Battles of the Thirty Years War: From White Mountain to Nordlingen, 1618–1635. Greenwood Publishing Group. Westport, Connecticut. 2002. ISBN 0313320284

Катэгорыя:Бітвы паводле алфавіта
Катэгорыя:Бітвы Трыццацігадовай вайны
Катэгорыя:Падзеі 5 жніўня
Катэгорыя:Канфлікты 1619 года
Катэгорыя:Бітвы Чэхіі
Катэгорыя:Бітвы Свяшчэннай Рымскай імперыі
Катэгорыя:Бітвы ў Чэхіі
Катэгорыя:1619 год у Еўропе
Герб Экватарыяльнай Гвінеі

**Герб Рэспублікі Экватарыяльная Гвінея** быў прыняты 12 кастрычніка 1968 г. пры абвяшчэнні незалежнасці краіны ад Іспаніі.

У срэбным шчыце намалявана зялёнае баваўнянае дрэва (бомбакс), над шчытом па дузе акружнасці размешчаны шэсць залатых шасціканцовы зорак, якія сімвалізуюць складнікі тэрыторыі краіны - яе кантынентальная частка (Рыа-Муні) і 5 астравоў (Біякам, Анабон, Карыска, Вялікі Элабей і Малы Элабей). Пад шчытом на срэбнай стужцы напісаны чорнымі літарамі дэвіз рэспублікі «UNIDAD PAZ Y JUSTICIA» (Адзінства, мір і справядлівасць).

## Гістарычныя гербы 

Выява:Coat of Arms of the Portuguese and Spanish Guinea.svg|Герб Экватарыяльнай Гвінеі часоў партугальскай кіраванні

Выява:Coat of Arms of the Spanish Province of Río Muni.svg|Герб іспанскай калоніі Рыа-Муні

Экватарыяльная Гвінея
Катэгорыя:Дзяржаўныя сімвалы Экватарыяльнай Гвінеі
Гімн Туніса

**Абаронцы Айчыны** (араб. حماة الحمى) — дзяржаўны гімн Туніса, прыняты ў лістападзе 1987.

## Спасылкі 
* Старонка гімна на сайце nationalanthems.info

Катэгорыя:Дзяржаўныя сімвалы Туніса
Туніс
Катэгорыя:Песні 1987 года
Сцяг Астравоў Кука

thumb|250px|Сцяг прадстаўніка каралевы Вялікабрытаніі на Астравах Кука
**Дзяржаўны сцяг Астравоў Кука** - прыняты 4 жніўня 1979 года. Складаецца з 15 зорак на сцягу Blue Ensign. Сцяг Вялікабрытаніі ў левым верхнім куце сімвалізуе цесныя гістарычныя сувязі Астравоў Кука са Злучаным Каралеўствам. Зоркі ўяўляюць 15 астравоў дзяржавы. Блакітны колер - сімвал акіяна.

З 1902 па 1973 года афіцыйным сцягам Астравоў лічыўся сцяг Новай Зеландыі. У перыяд знаходжання ва ўладзе прэм'ера Альберта Генры быў абраны новы сцяг зялёнага колеру з 15 залатымі зоркамі.

## Гістарычныя сцягі 

Выява:Flag of Rarotonga 1858-1888.svg|Сцяг Каралеўства Раратонга — незалежнай дзяржавы, названага па аднайменным востраве Раратонга.  — 
Выява:Flag of Rarotonga 1888-1893.svg|Сцяг Каралеўства Раратонга ў перыяд брытанскага пратэктарата.  — 
Выява:Flag of the Cook Islands Federation.svg|Сцяг Федэрацыі Астравоў Кука  — 
Выява:Flag of the United Kingdom.svg| Сцяг Вялікабрытаніі  — 
Выява:Flag of New Zealand.svg| Сцяг Новай Зеландыі  — 
Выява:Flag of the Cook Islands 1973.svg| Сцяг Астравоў Кука  — 

Катэгорыя:Астравы Кука
Астравы Кука
Беджы Каід Эс-Себсі

**Беджы Каід Эс-Себсі** (*Беджы Каід Эсебсі, Беджы Каід-Эсебсі, Беджы Каід эль-Себсі, Беджы Каід Себсі*, , ; 26 лістапада 1926, Сідзі-Бу-Саід, Туніс — 25 ліпеня 2019) — туніскі дзяржаўны і палітычны дзеяч, адвакат, прэм’ер-міністр Туніскай Рэспублікі ў 2011 г., Прэзідэнт Туніскай Рэспублікі (2014—2019).

У розныя гады займаў розныя міністэрскія, дыпламатычныя і іншыя дзяржаўныя пасады. Падчас другой Язмінавай рэвалюцыі ў выніку хваляванняў 27 лютага 2011 года прэм’ер-міністр краіны Махамед Ганушы сыходзіць у адстаўку, і новым прэм’ер-міністрам прызначаецца Беджы Каід Эс-Себсі, на гэтай пасадзе ён заставаўся да канца года.

Беджы Каід Эс-Себсі быў абраны Прэзідэнтам Туніса 21 снежня 2014 года. Ён быў самым старым кіраўніком у свеце.

Катэгорыя:Прэзідэнты Туніса
Катэгорыя:Прэм’ер-міністры Туніса
Катэгорыя:Паслы Туніса ў Францыі
Катэгорыя:Паслы Туніса ў Германіі
Густаў Майрынк

**Густаў Майрынк**, сапраўднае імя *Густаў Маер* (, 19 студзеня 1868, Вена, Аўстра-Венгрыя — 4 снежня 1932, Штарнберг, Баварыя, Германія) — аўстрыйскі пісьменнік-экспрэсіяніст, драматург, перакладчык і банкір. Сусветную славу яму прынёс раман «Голем», які стаў адным з першых бэстсэлераў XX стагоддзя. Майрынк разам з Кафкай і Перуцэм зрабіў літаратурную *Пражскую школу* знакамітай.

## Бібліяграфія 
* «Гарачы салдат» (Der heiße Soldat, 1903)
* «Архідэі: Дзіўныя гісторыі» (Orchideen. Sonderbare Geschichten, 1904)
* «Кабінет васковых фігур» (Wachsfigurenkabinett, 1907)
* «Чароўны рог нямецкага абывацеля» (Des deutschen Spießers Wunderhorn, 1909)
* «Ліловая смерць» і іншыя апавяданні (Der violette Tod und andere Novellen, 1913)
* «Голем» (Der Golem, 1914)
* «Зялёны твар» (Das grüne Gesicht, 1916)
* «Вальпургіева ноч» (Walpurgisnacht, 1917)
* «Белы дамініканец» (Der weiße Dominikaner, 1921)
* «Анёл заходняга акна» (Der Engel vom westlichen Fenster, 1927)

## Беларускія пераклады 
* Голэм: раман / пераклад з нямецкай [В. Сёмухі]. — Мінск : З. Колас, 2006. — 289, [1] с. — (Літаратурная скарбонка).
* Ноч Вальпургіі; Белы дамініканец: раманы / Густаў Майрынк. — Мінск : Зміцер Колас, 2014. — 317, [2] с. — (Littera scripta).

## Спасылкі 
* Ноч Вальпургіі
* Белы Дамініканец
* Чалавек на бутлі. Апавяданне

Катэгорыя:Нямецкамоўныя пісьменнікі
Катэгорыя:Пісьменнікі Аўстрыі
Катэгорыя:Пісьменнікі-фантасты Аўстрыі
Катэгорыя:Пазашлюбнае нашчадства арыстакратаў Аўстра-Венгрыі
Катэгорыя:Пісьменнікі-экспрэсіяністы
Герб Паўднёвага Судана

**Герб Паўднёвага Судана** — адзін з афіцыйных знакаў Рэспублікі Паўднёвы Судан. Праект герба быў ухвалены кабінетам аўтаномнага ўрада Паўднёвага Судана ў красавіку 2011 года. 

## Апісанне 
Асноўны элемент герба - арлан-крыкун з выпрастанымі крыламі, які глядзіць на сваё правае плячо. Перад ім намаляваныя шчыт і перакрыжаваныя дзіды і рыдлёўка. У кіпцюрах арлан трымае скрутак з назвай дзяржавы. Арлан сімвалізуе сілу і зоркасць, шчыт і дзіда - гатоўнасць да абароны дзяржавы, а рыдлёўка - гатоўнасць працаваць, каб накарміць насельніцтва. 

## Гісторыя 
Да абвяшчэння Паўднёвым Суданам незалежнасці 9 ліпеня 2011 года асноўным элементам афіцыйнай эмблемы (герба) суданскага аўтаномнага рэгіёну Паўднёвы Судан з'яўлялася драпежная птушка-сакратар. Галава птушкі была звернутая направа, крылы раскінутыя ў бакі. Эмблема сімвалізавала сілу і вытрымку. Між крыламі была размешчана белая стужка з дэвізам «Перамога за намі» (англ.: Victory is Ours). Пад птушкай размяшчаўся надпіс з афіцыйным назвай суданскай дзяржавы: "Рэспубліка Судан" (англ.: The Republic of Sudan). Перад птушкай быў намаляваны геральдычны шчыт. Знешняе кальцо эмблемы ўтрымлівала надпісы "УРАД ПАЎДНЁВАГА СУДАНА" (англ.: GOVERNMENT OF SOUTHERN SUDAN) і GOSS.

## Гл. таксама 
* Гімн Паўднёвага Судана
* Сцяг Паўднёвага Судана

Паўднёвы Судан
Герб
Мядзведзі

**Мядзведзі** (*Ursus*) — род млекакормячых атрада драпежных.

Згодна з палеанталагічнымі звесткамі, род мядзведзяў з'явіўся 5-6 мільёнаў гадоў таму. Першым яго прадстаўніком у цяперашні час лічаць мядзведзя *Ursus minimus* — адносна невялікая жывёла, выкапнёвыя рэшткі знойдзены на тэрыторыі Францыі. Усе сучасныя чатыры віды роду, а таксама шэраг вымерлых (напрыклад, пячорны мядзведзь *Ursus spelaeus*) паходзяць ад этрускага мядзведзя (*Ursus etruscus*), які жыў 2,1 мільёна гадоў таму.

Самым маладым відам роду з'яўляецца белы мядзведзь, які аддзяліўся ад бурага мядзведзя прыкладна  гадоў таму.

## Спасылкі 
* Таксанамія на Mammal Species of the World 
* The Bears Project 
* Grizzly Bear Outreach Project  
* Мядзведжыя на сайце Свет жывёл

Катэгорыя:Мядзведзевыя
Сярэдняя Франконія

**Сярэдняя Франконія** (, ) — адміністрацыйная акруга зямлі Баварыі, на поўдні Германіі; таксама з'яўляецца адной з трох частак гістарычнай вобласці Франконіі. (гл. таксама Ніжняя Франконія і Верхняя Франконія).

Шчыльнасць насельніцтва - 236 чалавек на км ² (па дадзеных на 31 снежня 2006).

## Дынаміка колькасці насельніцтва 
## Спасылкі 
* Афіцыйны вэб-сайт
* Апісанне Сярэдняй Франконіі (на англійскім) 

Катэгорыя:Франконія
Сярэдняя Франконія
Сярэдняя Франконія
Салва Кіір Маярдзіт

**Сальваторэ Кіір Маярдзіт** (Сальва Кіір Маярдзіт, Салва Кіір Маярдзіт, Салва Кіір; ; , Бахр-эль-Газал, Англа-Егіпецкі Судан) — прэзідэнт Рэспублікі Паўднёвы Судан з 9 ліпеня 2011 года (фармальна ў гэты дзень некаторы час паміж абвяшчэннем незалежнасці і ўласнай прысягай быў выконваючым абавязкі прэзідэнта); кіраўнік урада (прэзідэнт) аўтаномнага Паўднёвага Судана (у тым ліку выконваючы абавязкі ў 2005 годзе) і віцэ-прэзідэнт Судана ў 2005—2011 гадах, лідар СПЛА (пераемнік Джона Гаранга c 2005 года). Прадстаўнік найбуйнейшай у Паўднёвым Судане народнасці дзінка.

## Спасылкі 
* 
* Сальва Кіір Маярдзіт, прэзідэнт Паўднёвага Судана//Перадача радыёстанцыі «Рэха Масквы»

Катэгорыя:Віцэ-прэзідэнты Судана
Катэгорыя:Прэзідэнты Паўднёвага Судана
Катэгорыя:Дзеючыя кіраўнікі дзяржаў
Катэгорыя:Постаці Судана
Катэгорыя:Постаці Паўднёвага Судана
Катэгорыя:Палітыкі Паўднёвага Судана
Сцяг Новай Зеландыі

**Дзяржаўны сцяг Новай Зеландыі** — афіцыйна зацверджаны 24 сакавіка 1902 года. На сцягу намаляваны чатыры чырвоныя пяціканцовыя зоркі, якія сімвалізуюць геаграфічнае становішча краіны і ўяўляюць найбольш яркія зоркі сузор'я Паўднёвага Крыжа.

thumb|Сцяг прыняты ў 1867

Першы сцяг Новай Зеландыі, заснаваны на англійскім сінім сцягу, прынялі ў 1867 годзе, на падставе «Акту пра абарону каланіяльнага флота», які патрабаваў, каб усе караблі, якія належаць каланіяльным урадам, неслі адменены сіні сцяг Каралеўскіх ваенна-марскіх сіл з эмблемай калоніі. У Новай Зеландыі ў той перыяд не было каланіяльнай эмблемы ці нават герба, таму на сіні сцяг проста дадалі літары NZ.

Існуючы сцяг прынялі ў 1869. Ён першапачаткова выкарыстоўваўся толькі на ўрадавых караблях, але ператварыўся ў нацыянальны сцяг de facto на хвалі патрыятызму падчас другой бурскай вайны ў 1902. Каб спыніць блытаніну з-за розных варыянтаў сцяга ўрад лібералаў правеў Біль пра сцяг і кодавых сігналах, ухвалены каралём Эдуардам VII 24 сакавіка 1902, які аб'яўляў гэты сцяг нацыянальным сцягам Новай Зеландыі.

## Гл. таксама 
* Сцягі Новай Зеландыі

Катэгорыя:Дзяржаўныя сімвалы Новай Зеландыі
Новая Зеландыя
Алек Век

**Алек Век** (, ) — англійская топ-мадэль афрыканскага паходжання, дзінка па нацыянальнасці.

## Раннія гады 
Яна была сёмым дзіцем у сям’і з дзевяці. Калі іх сям’я эмігравала з Судана, яе маці выбрала дату 16 красавіка — час сезону дажджоў, у гэты перыяд і нарадзілася Алек. Яна кажа, што яе імя азначае «Чорная ў плямах карова».

## Пачатак кар’еры 
Супрацоўнік мадэльнага агенцтва заўважыў Алек на кірмашы, арганізаваным мясцовай радыёстанцыяй. Першай вокладкай Алек стаў адзін з нумароў амерыканскага ELLE ў 1997 годзе.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Топ-мадэлі
Жытлін

**Жы́тлін** (, ) — вёска ў Івацэвіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Жытлінскага сельсавета.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Жытлінскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Івацэвіцкага раёна
Дзінка

**Дзінка** (джэнг) — нілоцкі народ, які насяляе Паўднёвы Судан. Колькасць у канцы XX стагоддзя складала 3 млн. чалавек. Размаўляюць на мове дзінка, якая адносіцца да паўночна-заходняй групы нілоцкіх моў (кір-абайская сям'я, усходнесуданскай надсям'і). Большасць прытрымліваецца самых старажытных традыцыйных вераванняў, якія ўключаюць культы продкаў і сіл прыроды, а таксама перажыткі татэмізму. Частка - вызнае іслам (сунізм) або хрысціянства (каталіцызм, радзей - пратэстантызм, англіканства або прэсвітэрыянства). Асноўны занятак - жывёлагадоўля (козы, авечкі), таксама вырошчваюць агародніну, тытунь.

## Выбітныя прадстаўнікі народа Дзінка 
* Джон Гаранг - віцэ-прэзідэнт Судан а, першы прэзідэнт Паўднёвага Судана
* Салва Кіір - віцэ-прэзідэнт Судана, другі прэзідэнт Паўднёвага Судана, першы прэзідэнт незалежнага Паўднёвага Судана
* Алек Век - супермадэль
* Луол Дэнг - баскетбаліст
* Мануте Бол - баскетбаліст

## Спасылкі 
* Звесткі пра народ динка 
* Фотагалерэя

## Weblinks 
* Gurtong Peace Trust пра дзінка  
* BBC-Артыкул з карцінкамі пра жыццё дзінка 

Катэгорыя:Нілоты
Катэгорыя:Народы Паўднёвага Судана
Сельская гаспадарка Беларусі

[thumb|300px|[Трактар Беларус|Трактар «Беларус» на капусным полі]]
thumb|300px|Сярэдняя ўраджайнасць збожжа па раёнах Беларусі (2013).
thumb|300px|Камбайн Claas-560
[thumb|300px|Каровы на [выпасе ў Шумілінскім раёне]]

**Сельская гаспадарка Беларусі** — важная галіна беларускай эканомікі, якая забяспечвае 7,5 % ВУП краіны, 17,1 % інвестыцый у асноўны капітал. У сельскай гаспадарцы працуе 9,7 % насельніцтва.

## Гісторыя 
## Сучаснае становішча 
У 2010 годзе сельская гаспадарка забяспечыла 7,5 % ВУП краіны (12 225 млрд рублёў), у 2000 — 11,6 %. Пры гэтым на сельскую гаспадарку ў 2010 годзе прыйшлося 17,1 % усіх інвестыцый у асноўны капітал (у 2000 годзе — 6,8 %), вапняковай і даламітавай мукі — з 1,5 да 1,9 млн тон. Тым не менш, праграма не была прыпыненая. Толькі за першыя тры гады яе рэалізацыі ў Беларусі было пабудавана 666 аграгарадкоў з неабходнай інфраструктурай. Напрыклад, мяса-малочная прадукцыя пастаўляецца ў Расію па коштах, якія не пакрываюць выдаткі на вытворчасць гэтай прадукцыі. Толькі ў 2004 годзе быў дасягнуты ўзровень ураджайнасці збожжавых 1990 і 1993 гадоў. На яго думку, зрабіць сельскую гаспадарку больш эфектыўнай мог бы пачатак банкруцтва стратных прадпрыемстваў, што, аднак, не робіцца кіраўніцтвам краіны па ідэалагічных меркаваннях.

## Статыстыка 
### Статыстыка Харчовай і сельскагаспадарчай арганізацыі ААН пра Беларусь 
Паводле статыстыкі Харчовай і сельскагаспадарчай арганізацыі ААН (ФАО), Беларусь знаходзіцца на другім месцы ў свеце пасля Польшчы па плошчы сельскагаспадарчай зямлі, якая засеяна трыцікале (516,6 тыс. га), і на чацвёртым месцы па яго зборы (1,78 млн тон супраць 2 млн у Францыі, 2,5 млн у Германіі і 5,2 млн у Польшчы). Беларусь знаходзіцца на пятым месцы ў свеце па плошчы сельскагаспадарчай зямлі пад жытам (448 тыс. га) і на чацвёртым месцы ў свеце па яго зборы (1,2 млн тон супраць 4,3 млн у Расіі і Германіі і 3,7 млн у Польшчы). Беларусь таксама знаходзіцца на восьмым месцы ў свеце па плошчы сельскагаспадарчай зямлі пад бульбай і на дзесятым месцы па яе зборы (7,1 млн тон супраць 73,3 млн у лідара, Кітая).

Сярэдняя ўраджайнасць у беларускай сельскай гаспадарцы звычайна знаходзіцца на прыблізна аднолькавым узроўні з ураджайнасцю ў суседніх краінах. Тым не менш, Беларусь значна саступае ва ўраджайнасці ў параўнанні з краінамі Заходняй Еўропы і ЗША (а ў шэрагу выпадкаў — і з краінамі Лацінскай Амерыкі і Азіі). Па ўраджайнасці кукурузы Беларусь знаходзіцца на шостым месцы з канца ў Еўропе, ураджайнасць бульбы ўтрая ніжэй аналагічнага ўзроўню ў ЗША, ураджайнасць жыта і ячменю ў 2-3 разы ніжэй за аналагічны ўзровень Вялікабрытаніі, Германіі, Швецыі, Францыі, Бельгіі, Нідэрландаў.

### Агульныя паказчыкі 
* **Вытворчасць галоўных сельскагаспадарчых культур на душу насельніцтва**

* **Сярэдняя ўраджайнасць збожжавых культур**, ц/га:

* **Агульная пасяўная плошча**, тыс. га:

* **Пасяўная плошча паводле абласцей**, тыс. га:

* **Пасяўная плошча пад розныя культуры** (чырвоны — збожжавыя, залаты — бульба, зялёны — кармавыя, шэры — іншыя):
Корачын

**Ко́рачын** (, ) — вёска ў Івацэвіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Жытлінскага сельсавета.

## Славутасці 
* Курганны могільнік перыяду ранняга сярэднявечча, размешчаны ва ўрочышчы Боркі каля в. Корачын — .
* Музей партызанскай славы, размешчаны за 3 км на поўдзень ад вёскі.

## Вядомыя ўраджэнцы 
* Канстанцін Вікенцьевіч Хруцкі (1855—1969) — герой і апошні ўдзельнік руска-турэцкай вайны 1877—1878 гадоў.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Жытлінскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Івацэвіцкага раёна
Луол Дэнг

**Луол Майкл Дэнг** (; нар. 16 красавіка 1985, Судан) — натуралізаваны Вялікабрытаніяй у 2006 годзе (па нацыянальнасці дзінка), прафесійны баскетбаліст, які выступае за каманду Нацыянальнай баскетбольнай асацыяцыі «Чыкага Булз». Денг — адзіны замежнік, які выйграў Прыз за спартыўныя паводзіны НБА (сезон 2006-07).

## Спасылкі 
* Луол Дэнг на афіцыйным сайце НБА
* Duke profile 
* USA Today Article
* Britball.com Article
* Статыстыка на сайце www.basketball-reference.com 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Судане
Катэгорыя:Баскетбалісты НБА
Катэгорыя:Баскетбалісты Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Ігракі «Чыкага Булз»
Катэгорыя:Баскетбалісты на летніх Алімпійскіх гульнях 2012 года
Катэгорыя:Ігракі «Мінесота Тымбервулвз»
Катэгорыя:Ігракі «Лос-Анджэлес Лейкерс»
Катэгорыя:Ігракі «Маямі Хіт»
Катэгорыя:Ігракі «Кліўленд Кавальерс»
Хадакі (Івацэвіцкі раён)

**Хадакі́** (, ) — аграгарадок у Івацэвіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр Жытлінскага сельсавета.

## Вядомыя асобы 
* Юрый Георгіевіч Шанько (нар. 1959) — вучоны ў галіне хірургіі.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Жытлінскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Івацэвіцкага раёна
Андэзіт

**Андэзіт** (ад назвы горнай сістэмы Анды англ. Andes ў Паўднёвай Амерыцы) — вулканічная горная парода сярэдняга складу, нармальнай шчолачнасці. Утрыманне крэмназёма (SiO2) складае 52-65%.

## Апісанне 
Мінеральны склад: Плагіяклаз, утрапленні палявых шпатаў, рагавой падманкі, біятыта

Колер: Цёмна-шэры або амаль чорны.

Структура: Непоўнакрышталічная (парфіравая), дробназярністая. Для асноўнай масы характэрная пілатаксітавая структура, утвораная субпаралельнымі лейстамі плагіяклаза.

Тэкстура: шчыльная або сітаватая, часта флюідальная.

Удзельная вага: 2,5.

Форма залягання: вулканічныя патокі і экструзіўныя купалы.

Адасабляльнасць: слупковая, у выпадку падводных выліванняў - падушкавая.

## Гл. таксама 
* Аўгіт

Катэгорыя:Магматычныя горныя пароды
Катэгорыя:Вулканалогія
Воля (Івацэвіцкі раён)

**Во́ля** (, ) — аграгарадок у Івацэвіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Жытлінскага сельсавета.

Да 2 сакавіка 1981 года вёска ўваходзіла ў склад Яглевіцкага сельсавета.

## Вядомыя асобы 
* Коля Гойшык — юны герой, удзельнік партызанскага руху на тэрыторыі Брэсцкай і Пінскай абласцей у гады Вялікай Айчыннай вайны.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Жытлінскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Івацэвіцкага раёна
Народная Нацыянальная Асамблея Алжыра

**Народная Нацыянальная Асамблея** (*al-Majlis al-Sha’abi al-Watani*) — ніжняя палата Парламента Алжырскай Народнай Дэмакратычнай Рэспублікі. Складаецца з 380 членаў, якія абіраюцца прамым усеагульным галасаваннем тэрмінам на 5 гадоў.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка

Катэгорыя:Алжыр
Алжыр
П’ер Бурдзьё

**П’ер Бурдзьё** (, 1 жніўня 1930 — 23 студзеня 2002) — французскі сацыёлаг і філосаф, прадстаўнік постструктуралісцкага напрамку сацыяльнай тэорыі, стваральнік тэорыі сацыяльнага поля (), тэорыі габітуса.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1930 годзе ў сям’і паштовага чыноўніка ў вёсцы на мяжы Францыі і Іспаніі. У 1955 годзе скончыў Вышэйшую педагагічную школу ў Парыжы, пачаў выкладаць у ліцэі ў горадзе Мулен. У 1958 годзе пераехаў у Алжыр.

З 1964 года дырэктар-даследчык у Вышэйшай практычнай даследчай школе ў Парыжы. У 1975 годзе ўзначаліў Цэнтр Еўрапейскай Сацыялогіі і арганізаваў часопіс «Навукоўцы працы ў сацыяльных навуках».

## Выбраная бібліяграфія 
* «Наследнікі, студэнты і культура» 1964
* «Каханне да мастацтва, мастацкія музеі Еўропы і іх наведвальнікі» 1966
* «Узнаўленне. Элементы тэорыі сістэмы адукацыі» 1970
* «Адрозненне. Сацыяльная крытыка меркаванні густу» 1979
* «Практычны погляд» 1980
* «Галеча свету» 1993
* «Сацыяльныя звычкі ў навуцы» 1997
* «Аб тэлебачанні» 1997
* «Мужчынскае дамінаванне» 1998

## Спасылкі 
* «Сацыялагічная прастора П’ера Бурдзьё» — сайт, прысвечаны П’еру Бурдзьё, з вялікай колькасцю тэкстаў і даведкавых матэрыялаў
* П’ер Бурдзьё «Негарантированность паўсюль» 
* П’ер Бурдзьё «Грамадская думка не існуе»
* HyperBourdieu@WorldCatalogue

Катэгорыя:Сацыёлагі Францыі
Катэгорыя:Філосафы Францыі
Катэгорыя:Філосафы XX стагоддзя
Катэгорыя:Сацыялогія культуры
Катэгорыя:Сацыялогія мастацтва
Адміністрацыйная акруга Швабія

**Швабія** — адміністрацыйная акруга ў Баварыі.

## Насельніцтва 
1939—934,311
1950 — 1,293,734
1961 — 1,340,217
1970 — 1,467,454
1987 — 1,546,504
2002 — 1,776,465
2005 — 1,788,919

## Гл. таксама 
* Швабія
* Горад Гюнцбург

## Спасылкі 
Афіцыйны сайт акругі

Швабія
Швабія
Катэгорыя:Швабія
Гюнцбург

**Гюнцбург** () — горад у Германіі, раённы цэнтр, размешчаны ў зямлі Баварыя.

Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Швабія. Уваходзіць у склад раёна Гюнцбург. Насельніцтва складае 19723 чалавека (на 31 снежня 2006 года). Займае плошчу 55,40 км². Афіцыйны код — 09 7 74 135.

Горад падзяляецца на 7 гарадскіх раёнаў.
## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Петра Келі, нямецкі палітык
## Фатаграфіі 

Выява:Guenzburg germany 1918.jpg| 
Выява:Guenzburg Kuehturm.jpg| 
Выява:Guenzburg Frauenkirche Altar.jpg| 
Выява:Guenzburg Frauenkirche Orgel.jpg| 

Катэгорыя:Гарады Баварыі
Жытлінскі сельсавет

**Жы́тлінскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Івацэвіцкага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Цэнтр сельсавета — аграгарадок (да 2008 года вёска) Хадакі.

Старшыня — Свібовіч Пётр Андрэевіч, кіраўнік спраў — Шымчук Наталля Леанідаўна. 2 сакавіка 1981 года ў склад сельсавета з Яглевіцкага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў (вёскі Воля, Зыбайлы, Сярадава, Яблонка і хутар Зацішша). 26 чэрвеня 2013 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Козіцкага сельсавета (аграгарадок Вулька Аброўская і вёска Козікі).

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (8 населеных пунктаў) — 1379 чалавек, з іх 93,5 % — беларусы, 3,0 % — рускія, 2,6 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года (10 населеных пунктаў) — 1988 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Бярозаўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Фрыдрыхсгафен

**Фрыдрыхсгафен** () — горад у Германіі, у федэральнай зямлі Бадэн-Вюртэмберг на паўночным беразе Бодэнскага возера.
## Адукацыя і культура 
* Універсітэт імя Цэпеліна

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
## Гл. таксама 
* ZF Friedrichshafen AG

## Зноскі 
## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт горада

Катэгорыя:Гарады Бадэн-Вюртэмберга
Парламент Маўрытаніі

**Парламент Маўрытаніі** да жніўня 2017 года складаўся з дзвюх палат:
* **Нацыянальная Асамблея** (*Al Jamiya al-Wataniyah/Assemblée Nationale*) — 81 члена, якія абіраюцца на 5-гадовы тэрмін па аднамандатных акругах шляхам прамога галасавання.
* **Сенат** (*Majlis al-Shuyukh/Sénat*) — 56 членаў, з якіх 53 члена абіраюцца на шасцігадовы тэрмін непрамым галасаваннем. 3 члена Сената абіраюцца маўрытанцамі за мяжой. Сенатары змяняюцца на адну траціну кожныя 2 гады. Сенат быў скасаваны пасля рэферэндума 2017 года.

Паводле Канстытуцыі Ісламскай Рэспублікі Маўрытанія,

Маўрытанія
Французскі ціхаакіянскі франк

**Французскі ціхаакіянскі франк** () — грашовая адзінка, якая выкарыстоўваецца ў заморскіх тэрыторыях Францыі:
* 
* 
* 

Катэгорыя:Валюты
Катэгорыя:Валюты Акіяніі
Нацыянальны сход Маўрытаніі

**Нацыянальны сход** (*Al Jamiya al-Wataniyah/Assemblée Nationale*) — - 81 члена, якія абіраюцца на 5-гадовы тэрмін па аднамандатных акругах шляхам прамога галасавання.

Усе грамадзяне Маўрытаніі, якія валодаюць грамадзянскімі і палітычнымі правамі, маюць права быць дэпутатамі Нацыянальнага сходу, калі ім споўнілася 25 гадоў. Прэзідэнт Нацыянальнай сходу абіраецца тэрмінам на тэрмін дзеяння заканадаўчай улады.

У 1961—1978 адзінай партыяй прадстаўленай у Нацыянальным сходзе была Народная партыя Маўрытаніі (НПМ). У 1990 г. у Маўрытаніі была ўведзена шматпартыйнасць.

## Прэзідэнты 
* Мессауд ульд Бульхейр 27.04.2007 -

Катэгорыя:Маўрытанія
М

**М, м** — чатырнаццатая літара беларускага алфавіта. 

## Гісторыя 
Паходзіць з кірыліцкай *М* («мыслеце»), што ўзнікла на аснове грэка-візантыйскай устаўнай *Μ* («мі»). У старабеларускім графіку перайшла са старажытнарускага пісьменства. Абазначала зычныя гукі [м], [м’] (*масло*, *минута*). Мела таксама лічбавае значэнне «сорак». У рукапісах XIV — XVII стагоддзяў у сувязі з функцыянаваннем розных пісьмовых школ і выкарыстаннем розных тыпаў пісьма (устаў, паўустаў, скорапіс) ужывалася ў некалькіх варыянтах, якія дапамагаюць вызначыць час і месца напісання помнікаў. У XVI ст. акрамя рукапіснай набыла друкаваную форму. Пачынаючы з Ф. Скарыны, стала адрознівацца як малая і вялікая, хоць ужыванне вялікай літары ва ўласных імёнах, геаграфічных назвах і ў пачатку сказаў не было яшчэ паслядоўным.

## Беларуская мова 
У сучаснай беларускай мове абазначае санорныя змычна-праходныя губна-губныя зычныя гукі [м], [м’] (*мара*, *мядунка* — [м'адунка]). Бывае вялікая і малая, мае рукапісную і друкаваную формы. Ужываецца ў афіцыйных абрэвіятурах (*МБА*, *МАЗ*), як умоўнае скарачэнне слоў «метр» (*30 м*), «мора» (*Балтыйскае м.*). Пры класіфікацыйным падзеле мае значэнне «трынаццаты» (*група «М»*), пры лічбавай нумарацыі — дадатковае значэнне для размежавання прадметаў пад адным нумарам (*шыфр № 9м*).

## Літаратура 
* 
 
Катэгорыя:Клавіятура
Катэгорыя:Літары кірыліцы
Катэгорыя:Балгарскі алфавіт
Катэгорыя:Беларускі алфавіт
Катэгорыя:Македонскі алфавіт
Катэгорыя:Рускі алфавіт
Катэгорыя:Украінскі алфавіт
Катэгорыя:Стараславянскі алфавіт
Пасау

**Пасау** (, ) — горад у Ніжняй Баварыі, або Усходняй Баварыі, вядомы як горад на трох вялікіх рэках: Дунай, Ін і . Гэтыя тры ракі сыходзяцца разам у адным месцы, якое называецца «Вугал трох рэк» ().

Насельніцтва 50 000 чалавек, з якіх 10000 студэнты ўніверсітэта Пасау. Універсітэт быў заснаваны ў 1978 годзе на аснове каталіцка-тэхналагічнага інстытута, што існуе ў Пасау з 1622 года.

## Насельніцтва 
## Славутасці 
* Кафедральны сабор Святога Стэфана

## Гарады-пабрацімы 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* афіцыйны сайт г. Пасау
* Карта горада Пасау
* Фатаграфіі гарадоў свету — Германія. Пасау (English, Russian, Hebrew). 

Катэгорыя:Гарады Баварыі
Ін (рака)

**Ін** (, ) — рака, якая бярэ свой выток у Швейцарыі, дзе яна выцякае з возера Лунгін на вышыні 2484 м, каля перавала Малоя, а затым цячэ па тэрыторыі Аўстрыі і Германіі. З'яўляецца правым прытокам Дуная і ўпадае ў яго ў горадзе Пасау, у месцы зліцця трох рэк (Дуная, Іна і Ільца).

## Спасылкі 
* Historische Innschifffahrt 

Катэгорыя:Памежныя рэкі
Катэгорыя:Рэкі Аўстрыі
Катэгорыя:Рэкі Баварыі
Катэгорыя:Рэкі Швейцарыі
Катэгорыя:Ціроль
Катэгорыя:Верхняя Аўстрыя
Катэгорыя:Прытокі Дуная