Алекс Хігінс

**Алякса́ндр Го́рдан «А́лекс» Хі́гінс** (; , , Паўночная Ірландыя — , , Паўночная Ірландыя) — былы прафесійны гулец у снукер з Паўночнай Ірландыі. Двухразовы чэмпіён свету (1972, 1982), чэмпіён Вялікабрытаніі (1983), двухразовы пераможца Мастэрс (1978, 1981) і, такім чынам, адзін з дзесяці снукерыстаў у гісторыі, якія выйгралі ўсе тры турніры трайной снукернай кароны. На працягу дванаццаці сезонаў (з 1976/1977 па 1987/1988) уваходзіў у топ-16 сусветнага рэйтынгу.

Адзін з самых папулярных і таленавітых снукерысаў у гісторыі, Алекс Хігінс атрымаў мянушку «Ураган» за свой відовішчны хуткі стыль гульні і яркі характар. Яго, Джымі Уайта і Роні О’Салівана часам вызначаюць як трох самых неардынарных гульцоў у гэты выгляд більярда — кожнаму з іх у свой час атрымалася пашырыць гульнявыя магчымасці і прадстаўленне пра снукер за кошт свайго прыгожага і атакуючага стылю. Пры гэтым падкрэсліваецца, што менавіта дзякуючы Хігінсу рэзка паднялася папулярнасць снукера ў свеце.

## Біяграфія і кар’ера 
### Дзяцінства і юнацкасць 
Хігінс нарадзіўся ў 1949 годзе ў горадзе Белфаст. Яго бацька, якога таксама звалі Алекс, быў простым рабочым, маці Элізабэт — прыбіральніцай. Апроч яго, у сям’і былі тры сёстры. Хігінс пачаў гуляць у снукер у 11 гадоў у мясцовым більярдавым клубе Jampot. Паколькі ніхто з яго аднагодкаў більярдам не цікавіўся, ён гуляў са сталымі і на грошы. Спачатку маленькага Алекса, зазвычай, перамагалі, пры гэтым яго «вучылі» жыццю і тонкасцям гульні. Але ўжо праз пару гадоў сам Хігінс стаў лёгка абыгрываць усіх сваіх сапернікаў у розных белфасцкіх клубах, зарабляючы на гэтых гульнях немалыя грошы. Характэрна, што навука яго абсалютна не прыцягвала, і ён значна больш часу надаваў снукеру. У выніку ён не зрабіў ніводнага публічнага выезду і, павандраваўшы яшчэ некаторы час па Англіі, неўзабаве вярнуўся назад, працягнуўшы займацца снукерам — это объясняется тем, что тогда снукер был малоизвестной игрой, и турниры зачастую проходили без спонсорской поддержки.

У тым жа годзе да Алекса прыйшлі і яго першыя перамогі на іншых прафесійных турнірах: ён выйграў  і . У першым з іх у фінале ён перамог , як быў да гэтага 23-кратным чэмпіёнам турніру; у другім — аднаго са сваіх асноўных сапернікаў — Спэнсэра.

Хігінс не змог абараніць званне чэмпіёна свету ў 1973 годзе, саступіўшы ў паўфінале аўстралійцу  (9:23), але ў другі раз падрад выйграў Men of the Midlands — зараз у фінале быў пераможаны Рэй Рыярдан, 5:3,  і  (абедзве ў 1977). Хоць Алекс не паказаў высокіх вынікаў на першым у гісторыі снукера прафесійным рэйтынгавым спаборніцтве — чэмпіянаце свету 1974 года (пройгрыш на стадыі ), ён ізноў дасягнуў фіналу праз два гады. Тады ён гуляў з Рыярданам і вёў у рахунку 11:9, але валійскі гулец, зрабіўшы па ходзе матча 4 сэнчуры-брэйкі, у выніку выйграў у Алекса «Урагана» Хігінса 27:16. Характэрна, што апошні фрэйм Хігінс здаў «датэрмінова», то бок, калі яму яшчэ хапала ачкоў для выйгрышу партыі. Паводле вынікаў таго сезона ён заняў 2-е месца ў .

У наступных двух розыгрышах сусветнай першасці Алекс Хігінс завяршаў свае выступленні пасля першага кола: паразы з аднолькавым рахункам 12:13 ад Дуга Маўнджоя і . Нягледзячы на гэта, ён выйграў Мастэрс 1978 і чэмпіянат Ірландыі сярод прафесіяналаў таго ж года, а ў 1979 абараніў званне чэмпіёна Ірландыі і стаў пераможцам новага турніру . Таксама ён выйшаў у фінал Мастэрс, і хоць прайграў , 4:8, па ходзе спаборніцтва зрабіў першы ў гісторыі турніру сэнчуры — 132 ачкі.

У 1980 годзе Алекс восем разоў дасягаў фіналаў розных турніраў, з якіх тры — Tolly Cobbold,  і  — выйграў. У ліку прайграных ім фіналаў апынуўся і чэмпіянат свету — у матчы супраць канадца Кліфа Торбурна Хігінс вёў у рахунку 5:1, 6:2 і 9:5, аднак, як і ў 1976 годзе, не здолеў утрымаць перавагу і ў выніку зноў саступіў — 16:18. Фінал запомніўся яшчэ і тым, што на другі гульнявы дзень прамая трансляцыя матча на Бі-бі-сі была перапынена экстраным паведамленнем пра . Спыненне трансляцыі выклікала крайнюю незадаволенасць большасці тэлегледачоў, якія адразу сталі тэлефанаваць у рэдакцыю з вымогай вярнуць паказ матча.

На тым жа турніры Хігінс меў добрую магчымасць зрабіць першы афіцыйна зарэгістраваны максімум у прафесійным спаборніцтве, але не здолеў выйсці на зялёны і спыніўся на адзнацы ў 122 ачкі. Паводле вынікаў гэтага паспяховага сезона Алекс, які трохі страціў за апошнія гады свой высокі рэйтынг, падняўся з 11 на 4 месца.

У  ён у другі і апошні раз у сваёй кар’еры выйграў Мастарс (у вырашальным матчы пераможаны Тэры Грыфітс), а таксама стаў фіналістам чэмпіяната Вялікабрытаніі. Аднак адносна невысокія вынікі на рэйтынгавых турнірах панізілі нумар Хігінса ў міравой табелі пра рангі да 10 радка, а потым 15:14, і яму да даканцовай перамогі заставалася выйграць усяго адзін фрэйм. Уайт яшчэ больш наблізіўся да фіналу, набраўшы 59 ачкоў і пакінуўшы пасля сваёй памылкі на чырвоным складаную пазіцыю Хігінсу. Дэманструючы неверагоднае самавалоданне і вытрымку (для перамогі ў партыі яму патрабавалася фактычна зрабіць клірэнс — то бок Алекс не меў права на памылку), ён правёў адзін з лепшых брэйкаў у гісторыі снукера і выйграў фрэйм — 69-59. Пры пабудове серыі амаль кожны ўдар Хігінса суправаджаўся няўдалым выхадам на наступны шар, што яшчэ больш ускладняла пасоўванне і без таго цяжкага брэйку.

У вырашальным фрэйме ўжо сам Хігінс сарваў брэйк пры рахунку 59-0, але Уайту не атрымалася паўтарыць сцэнарый папярэдняй партыі, і ў выніку перамога ў матчы дасталася 33-гадоваму паўночна-ірландцу. Такім чынам, Алекс Хігінс выйшаў у свой 4-ы фінал сусветнай першасці.

Ледзь менш напружаным апынуўся фінал, дзе Алекс ізноў сустрэўся з Рэям Рыярданам. Да рахунка 15:15 ішло прыкладна роўнае змаганне, але потым Хігінс зрабіў апошні «рывок» і з тотал-клірэнсам у 135 ачкоў выйграў матч — 18:15. Гэта была яго не толькі прафесійная, але і эмацыйная перамога — пасля гульні шчаслівы Хігінс са слязьмі на вачах паклікаў да сябе жонку Лін з 18-месячнай дачкой, і разам з імі падняў кубак чэмпіянату свету.

За перамогу на турніры Алекс атрымаў 25000 фунтаў стэрлінгаў, з якіх адна тысяча была фактычна павернута як штраф за здзейсненыя раней дысцыплінарныя парушэнні. Ён не стаў першым у  з-за здымання штрафных ачкоў, таксама паводле дысцыплінарных прычын, і заняў другое месца. Аднак той сезон стаў адным з самых памятных у яго кар’еры.

#### 1982—1990 
У  Хігінс выйграў турнір Irish Professional (перамога над Дэнісам Тэйларам, 16:11), а праз некалькі месяцаў, на Мастэрс ізноў саступіў у стартавым матчы — , 4:5. Аднак апошняя гульня запомнілася тым, што на ёй былі прысутнымі 2876 гледачоў — абсалютны рэкорд наведвальнасці снукернага турніру, які не пабіты дагэтуль.

На чэмпіянаце свету 1983 дзеючы пераможца саступіў у  Стыву Дэвісу — 5:16; у выніку ён апусціўся на тры пазіцыі і заняў 5 месца ў рэйтынгу.

Скандальны інцыдэнт здарыўся з Хігінсам на чэмпіянаце Вялікабрытаніі 1986. Ён спрабаваў ухіліцца ад аналізу крыві на ўтрыманне наркатычных рэчываў, а потым стукнуў галавой дырэктара турніру, які папрасіў Алекса паспяшацца. У наступнай бойцы, якая вылілася за межы яго пакоя, Алекс таксама паўдзельнічаў. У выніку ён быў дыскваліфікаваны на пяць турніраў і буйна аштрафаваны.

У 1988 годзе Алекс Хігінс, якому было ўжо каля сарака гадоў, стаў фіналістам Гран-пры, але зноў прайграў Стыву Дэвісу, 6:10. Усе ніжэйшыя вынікі на большасці рэйтынгавых турніраў і асабліва на чэмпіянатах свету прывялі да таго, што ён упершыню за сваю кар’еру пакінуў Топ-16, заняўшы 17-е месца. І ўсё ж, пасля адбыцці дыскваліфікацыі Алекс працягнуў свой удзел у мэйн-туры.

Усё гэта адбывалася на фоне пагаршэння гульні Хігінса і яго сур’ёзных фінансавых праблем, што паўсталі па віне менеджарскай кампаніі Говарда Кругера. Framework Management Ltd., якая пакінула без заробку некалькіх прафесійных снукерыстаў, апынулася павінна яму больш 50 000 фунтаў стэрлінгаў. Хігінс адкрыта заявіў пра гэта, і менавіта яго вымога вярнуць грошы спрычынілася даканцовай ліквідацыі збанкрутаванай кампаніі, агульны доўг якой склаў 374 361 фунтаў. Пазней Кругера адхілілі ад яго дзейнасці на 5 гадоў, але доўг Хігінсу так ніхто і не вярнуў.

#### Апошнія гады кар’еры (1990—1997) 
У апошнія гады сваёй кар’еры Алекс так і не змог вярнуцца нават у Топ-32. У апошні раз ён згуляў у фінальнай стадыі чэмпіянату свету ў 1994, саступіўшы ў  фіналу Кену Доэрці з лікам 6:10. Пасля гэтага матча рушыў услед чарговы скандальны інцыдэнт. Хігінс, памяняўшыся парай слоў з працаўнікамі турніру, пабіў пра сцяну слоічак з мачой, які павінен быў здаць на аналіз. Дысцыплінарны камітэт WPBSA пачаў расследаванне, але справа вялася так дрэнна, што адвакат Алекса, Робін Фелві, давёў адсутнасць складу парушэння. Услед за гэтым Хігінса хутка прызналі вінаватым у двух іншых вінавачаннях, якія раней яму не падаваліся. Фелві накіраваў 17 скаргаў на дзеянні WPBSA, але вынікам стала тое, што гэта арганізацыя зусім адмовілася ад разгляду якіх-небудзь скаргаў як з боку Хігінса, так і на паводзіны самога снукерыста.

Ужо ў той час (сярэдзіне 90-х) адзначаліся некаторыя праблемы Хігінса са здароўем, якія пасля прывялі да раку горла. І ўсё ж, у 1995 годзе ён дапамог еўрапейскай камандзе здабыць перамогу на прэстыжным  — турніры па пулу.

У кваліфікацыі да чэмпіянату свету 1995 года, у 12 фрэйме матча супраць  Хігінс зрабіў адзін са сваіх апошніх сэнчуры-брэйкаў у кар’еры. Па ходзе серыі ён набраў 103 ачкі, і перад чарговым ударам папрасіў рэферы адысці ўбок, бо той яму замінаў. Рэферы () адмовіўся, вытлумачыўшы гэта тым, што ён не будзе добра бачыць выкананне ўдару. Завязалася даволі працяглая спрэчка, аднак урэшце Хігінс шчасна завяршыў брэйк на адзнацы ў 137 ачкоў. Алекс успрыняў гэта дасягненне вельмі эмацыйна: ён плакаў пасля сканчэння партыі.

Свой апошні матч у прафесійнай кар’еры Алекс згуляў у 1997 годзе ў Плімуце — гэта быў кваліфікацыйны раўнд на адзін з турніраў мэйн-тура. Ён прайграў з лікам 1:5 і ў агрэсіўным стане быў выправаджаны пад кантролем паліцыі. Раніцай яго знайшлі на зямлі каля мясцовага начнога клуба — як сказаў сам Хігінс, на яго напаў невядомы і стукнуў жалезным прутм. Неўзабаве пасля гэтага Алекс, які займаў на той момант 156 месца ў прамежкавым рэйтынгу.

Пасля завяршэння сваёй прафесійнай кар’еры Алекс часта крытыкаваў сучасных снукерыстаў, сцвярджаючы, што іх гульня «вельмі прадказальная» і «нудная». Параўноўваючы стыль цяперашніх гульцоў са сваім, ён казаў:

Калі па ТБ ідзе чэмпіянат свету, я павінен глядзець, я пачуваюся абавязаным глядзець. Але ўсё вельмі прадказальна. Думаю, розніца паміж мной і імі ў тым, што я думаў значна хутчэй. У мяне мазгі працавалі хутчэй, і я заўсёды быў на некалькі ўдараў наперадзе, быццам бы ў мяне за сталом працавала сістэма навігацыі. Вельмі хутка ацэньваў кожную сітуацыю, і таму ў мяне была хуткасць, а ў кастрычніку — у серыі «Легенды Снукера». Яго апошні афіцыйны матч адбыўся 8 красавіка 2010 года ў Тэатры Крусібл (Шэфілд) на яшчэ адным турніры для ветэранаў — Snooker Legends Tour. За некалькі дзён да гэтага Хігінс, які выпрабаваў праблемы з дыханнем, быў дастаўлены ў шпіталь, дзе ў яго выявілі пнеўманію.

Апошнія гады жыцця Хігінс правёў амаль у галечы, растраціўшы да гэтага вялікую частку свайго стану на алкаголь, цыгарэты і забаўкі. Ён жыў у маленькай кватэры ў Белфасце, якая была пададзена яму мясцовым прытулкам, і атрымваў дзяржаўную пенсію ў памеры 200 фунтаў стэрлінгаў штотыдзень. У студзені 2009 у доме, дзе жыў Хігінс, адбыўся пажар, але Алекс не пацярпеў, нягледзячы на тое, што пажар пачаўся ноччу.

Пагаршала яго становішча і тое, што ён моцна схуднеў, і з часам яго самаадчуванне толькі пагаршалася — гэта было злучана з наступствамі лячэння раку. Апроч таго, з-за разрыву галасавых звязкаў да 2010 года Алекс мог гаварыць толькі паўшэптам. Хігінс заяўляў, што нават хацеў скончыць самагубствам з-за свайго жудаснага стану. Паведамлялася, што яму можна было дапамагчы, сабраўшы £ 20000 на ўсталёўку дваццаці чатырох адмысловых зубных імплантаў — яны б дазволілі яму нармальна харчавацца і не губляць далей масу цела. У красавіку 2010 года сябры Алекса абвясцілі кампанію па зборы сродкаў, але ўрэшце імпланты для аперацыі яму падарылі прадстаўнікі Манчэстэрскай стаматалагічнай кампаніі. І ўсё ж, наступнае абследаванне ў Іспаніі паказала, што ён знаходзіцца ў гэтак дрэнным стане, што можа не перанесці аперацыю.

24 ліпеня 2010 года Алекс Хігінс памёр. Яго знайшлі мёртвым у ложку ўласнай кватэры ў Белфасце. Прычынай смерці было названа некалькі фактараў: недаяданне, рак горла і пнеўманія. Было ўсталявана, што напярэдадні смерці Хігінс важыў 38 кілаграмаў.

На пахаванні Алекса ў яго родным горадзе прыйшлі мноства прыхільнікаў яго таленту, сябры і знаёмыя. На паніхідзе, якая прайшла 2 жніўня ў саборы святой Ганны, былі Джымі Уайт, Стывен Хендры, Кен Доэрці і некаторыя іншыя вядомыя снукеристы, а таксама былая жонка Алекса, Лін, і яго дзеці — Ларэн і Джордан. Цела Хігінса было пахавана на могілкі Carnmoney Cemetery (Паўночны Белфаст).

За некалькі месяцаў да смерці Хігінс планаваў узяць удзел у чэмпіянаце свету сярод ветэранаў, які адбыўся ў лістападзе 2010 года.

### Асабістае жыццё 
Хігінс на працягу ўсёй сваёй кар’еры быў вядомы не толькі хуткай і цікавай гульнёй, але і схільнасцю злоўжываць алкаголем і тытунём, а таксама няўстойлівым характарам, што нярэдка прыводзіла яго да сварак і боек — па-за і падчас матчаў. Пры яго ўдзеле адбылося некалькі буйных скандалаў, сярод найболей заўважных — выпадкі на чэмпіянаце Вялікабрытаніі ў 1986 годзе і на чэмпіянаце свету ў 1990 годзе. Апроч таго, Хігінс быў вельмі азартным гульцом, і значную частку сваіх грошай марнаваў на казіно і падобныя гэтаму ўстановы.

Хоць Хігінс не займаўся дабрачыннай дзейнасцю, у 1983 годзе ён дапамог 12-гадоваму хлопчыку, яго заўзятару з Англіі. Хлопчык два месяцы знаходзіўся ў коме, і яго бацькі напісалі ліст Алексу з просьбай пра дапамогу. У адказ ён адправіў аўдыёзапіс са словамі падтрымкі і пажаданнямі, а пазней наведаў хлопчыка ў лякарні і паабяцаў, што як толькі ён акрыяе, яны згуляюць у снукер разам. Гэта пазней і адбылося.

Хігінс быў даўнім і блізкім сябрам яшчэ аднаго «народнага чэмпіёна», Джымі Уайта, які дапамагаў яму ў складаных сітуацыях, акторам  і снукерыстам Роні О’Саліванам. Олівер Рыд быў прыяцелем Хігінса, і часта яны разам праводзілі час у барах. Вядомы выпадак, калі Рыд і Хігінс уладкавалі «матч», у якім адзін выпіў кактэйль з мыйнага сродку і рому, а іншы — сумесь віскі і адэкалону. Другой жонкай Хігінса была Лін Эвісан, з якой ён пазнаёміўся ў канцы 70-х у Манчэстэры. Ён сцвярджаў, што заўсёды верыў у Бога і разам з тым у паранармальныя здольнасці чалавека:

Я досыць моцна веру ў астралогію. Па знаку задыяка я — Рыбы. І быў адзін выпадак у маім дзяцінстве, які пераканаў мяне ў існаванні звышнатуральнага. Аднойчы, калі я не пайшоў у дзіцячы сад і застаўся ўдома, да нас прыйшла цыганка. Мая мама не верыла ў такія здольнасці, але яна дазволіла ёй паваражыць. Цыганка сказала, што ў нашай сям’і ёсць нехта вельмі таленавіты. Мама адказала, што гэта была мая сястра, бо яна ўмела вельмі добра спяваць. Але кабета сказала: «Не. Гэта не дзяўчынка. Гэта хлопчык». Гэты выпадак адбыўся, калі мне было 4 ці 5 гадоў, яшчэ да таго, як я пачаў гуляць у снукер.

Я веру ў Бога. Не хаджу ў царкву, але па-ранейшаму захоўваю Біблію, якую падарыла мне мама, калі мне было 15 гадоў. Я чытаў Біблію і сказаў сабе: «Ты можаш змагацца». Усё сваё жыццё я быў ваяром. Менавіта гэта і спыніла мяне.

## Стыль гульні 
Алекс Хігінс заўсёды гуляў у атакуючы і вельмі «хуткі» снукер, але, нягледзячы на гэта, ён умеў рабіць і добрыя пазіцыйныя ўдары. Ён быў адным з нешматлікіх снукерыстаў, якія часта выкарыстоўваюць для пабудовы серый найболей складаныя варыянты.

Таксама быў незвычайным і сам працэс нанясення ўдару. За сталом Хігінс заўсёды рухаўся вельмі актыўна і хутка — у прыватнасці, дзякуючы гэтаму за ім і замацавалася мянушка «Ураган».

Снукер у выкананні Алекса Хігінса стаў правобразам стылю гульні Джымі Уайта і паслужыў пачатку кар'еры Роні О'Салівана. І Уайт, і О'Саліван імкнуцца гуляць хутка, відовішчна і выкарыстоўваюць крутыя вінты ў сваіх ударах.

Хігінс быў праўшуном, але параўнальна нядрэнна мог гуляць і левай рукой.

## Дасягненні ў кар'еры 
За сваю кар'еру Хігінс выйграў звыш 20 прафесійных турніраў — адзін з самых высокіх паказнікаў на той час. Згуляўшы ў чатырох фіналах чэмпіянатаў свету, ён выйграў 2 з іх; апроч таго, Алекс двойчы перамагаў на самым прэстыжным нерэйтынгавым турніры — Мастэрс, і адзін раз — на чэмпіянаце Вялікабрытаніі.

Самым важным спартовым дасягненнем Алекса Хігінса стала перамога на чэмпіянаце свету 1982 года. Вылучаецца і яго знакаміты клірэнс у 69 ачкоў, які потым яшчэ вельмі доўга паўтаралі па тэлебачанні як адзін з лепшых у гісторыі снукера.

Гэта серыя стала навочным узорам яго пабудовы брэйкаў і прыкладам таго, як ён мог гуляць пад псіхалагічным ціскам.

Сам Хігінс неаднаразова казаў, што яму прыналежыць вялікая роля ў папулярызацыі снукера:

Думаю, я быў самым натуральным і харызматычным гульцом з усіх, калі-небудзь якія бралі кій у рукі. Думаю, часам мая прысутнасць у стала проста гіпнатызавала. Захоплівала. Я гэта кажу не для таго, каб пацешыць сваё эга. Гэта людзі мне кажуць. Яны кожны дзень спыняюць мяне на вуліцы са словамі «калі ты вернешся, Алекс, калі пакажаш гэтым пасярэднасцям, што сцвярджаюць, што з'яўляюцца снукерыстамі, як трэба гуляць у гэту гульню?» Я кажу, што цяпер здароўе не дазваляе. Але я хацеў бы, яго дагэтуль адносяць да лепшых снукерыстаў за ўсю гісторыю гульні — перадусім дзякуючы яго папулярнасці і таленту. У дакументальным фільме 2002 года  Дэвіс апісваў Хігінса як «адзінага па-сапраўднаму геніяльнага снукериста». У той жа час Вілі Торн пісаў у аўтабіяграфіі, што «Хігінса няможна лічыць вялікім гульцом, але яго прыродныя здольнасці вырабілі сапраўдную рэвалюцыю ў спорце і паднялі ровень гульні на сусветнай арэне ў 1970-х — 1980-х гадах». Сам Эвертан палічыў, што Дэвіс і Рыярдан, якія дамінавалі кожны па дзесяцігоддзі, былі «занадта паслядоўныя і стабільныя» для таго, каб Алекс мог іх увесь час перамагаць.

### Рэкорды 
Хігінс усталяваў некалькі сусветных рэкордаў і іншых характэрных дасягненняў у снукеры. У свой час ён стаў наймалодшым чэмпіёнам свету і першым за ўсю гісторыю снукера, якія прабіліся праз кваліфікацыю. А ў адной з паказальных гульняў 70-х Алекс зрабіў сэнчуры ў 118 ачкоў ледзь больш за за дзве хвіліны (2 м. 4 хв.).

### Выступленні на турнірах трайной кароны 
Ніжэй пададзена статыстыка выступаў Алекса Хігінса на трох асноўных турнірах сезона — чэмпіянаце свету, чэмпіянаце Вялікабрытаніі і Мастарс.

### Фіналы турніраў 
#### Рэйтынгавыя турніры: 6 (1 перамога, 5 паразаў) 
#### Мастэрс: 5 (2 перамогі, 3 паразы) 
#### Прафесійныя снукерныя турніры: 51 (24 перамогі, 27 паразаў) 
### Месцы ў сусветным рэйтынгу 
## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

## Спасылкі 
* Біяграфія на The Guardian 
* Кароткая біяграфія ў Архіве Крыса Цёрнера  
* BBC SPORT | Other Sport | Snooker | Bad Boys: Alex 'Hurricane' Higgins 
* 
* 

Катэгорыя:Снукерысты Паўночнай Ірландыі
Катэгорыя:Чэмпіёны свету па снукеры
Катэгорыя:Пераможцы чэмпіянату Вялікабрытаніі па снукеры
Катэгорыя:Пераможцы Мастэрс (снукер)