open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Нованукуцкі

**Нованукуцкі** () — пасёлак у Іркуцкай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Нукуцкага раёна і сельскага селішча «Нованукуцкае». Размешчаны на рацэ Заларынка, за 280 км ад пасёлка Усць-Ардынскі.

## Гісторыя 
Заснаваны ў 1958 годзе ў сувязі з будаўніцтвам Заларынскага гіпсавага рудніка.

## Насельніцтва 
Катэгорыя:Населеныя пункты Іркуцкай вобласці
Боханскі раён

**Боханскі раён** () — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Іркуцкай вобласці Расіі.

Адміністрацыйны цэнтр — пасёлак Бохан.
## Геаграфія 
На поўначы раён мяжуе з Асінскім, на ўсходзе — з Эхірыт-Булагацкім, на поўдні — з Іркуцкім раёнамі вобласці. Боханскі раён займае плошчу 3667,94 км².

Катэгорыя:Раёны Іркуцкай вобласці
Таццяна Іванаўна Сайганава

**Таццяна Іванаўна Сайганава** (, в. Валохі, Пастаўскі раён, Віцебская вобласць) — беларускі палітык, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI і VII скліканняў.

## Біяграфія 
Нарадзілася 7 снежня 1970 года ў в. Валохі Пастаўскага раёна Віцебскай вобласці. Скончыла хімічны факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта па спецыяльнасці «хімік». Пазней скончыла Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці «эканаміст-менеджар».

Працавала выкладчыкам у санаторнай школе-інтэрнаце № 2 г. Мінска. Пазней працавала ў сумесным адкрытым акцыянерным таварыстве «Камунарка» інжынерам-хімікам цэнтральнай лабараторыі, начальнікам вытворчага аддзела, намеснікам генеральнага дырэктара па вытворчасці.

Выбіралася дэпутатам Мінскага гарадскога Савета дэпутатаў 27-га склікання. 

З’яўлялася дэпутатам Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь шостага склікання, была членам Пастаяннай камісіі па бюджэце і фінансах, уваходзіла ў склад межпарламенцкіх камісій і рабочых груп па супрацоўніцтве Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь з парламентамі Арменіі, Балгарыі, Сірыі, Узбекістана.

У Палаце прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь сёмага склікання з'яўляецца намеснікам старшыні Пастаяннай камісіі па эканамічнай палітыцы.

## Узнагароды 
Ганаровыя граматы Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Мінскага гарадскога Савета дэпутатаў, канцэрна «Белдзяржхарчпрам», адміністрацыі Ленінскага раёна г. Мінска, сумеснага адкрытага акцыянернага таварыства «Камунарка».

## Асабістае жыццё 
Замужам, мае дачку і сына.

## Спасылкі 
* Дасье на сайце Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 

Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 6-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Мінскага гарадскога Савета дэпутатаў 27-га склікання
Асінскі раён (Іркуцкая вобласць)

**Асінскі раён** () — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Іркуцкай вобласці Расіі.

Адміністрацыйны цэнтр — сяло Аса.
## Геаграфія 
Асінскі раён размешчаны ў паўднёва-ўсходняй частцы Іркуцкай вобласці, яго тэрыторыя адносіцца да лесастэпавай зоны. Асінскі раён займае плошчу 1541,87 км².

Катэгорыя:Раёны Іркуцкай вобласці
Жызнеўскі

**Жызнеўскі** — беларускае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Міхаіл Міхайлавіч Жызнеўскі — кавалер ордэна Героя Нябеснай сотні.
* Якаў Андрэевіч Жызнеўскі — беларускі хірург.

## Гл. таксама 
* Юрый Паўлавіч Герасіменка-Жызнеўскі — беларускі графік.
Георгій Аляксандравіч Аксянёнак

**Георгій Аляксандравіч Аксянёнак** (, Полацк — ) — юрыст, прафесар.

## Біяграфія 
У 1935 годзе скончыў Маскоўскі юрыдычны інстытут. Працаваў у Галоўнай ваеннай пракуратуры Чырвонай Арміі, пракуратуры СССР, быў выкладчыкам Ташкенцкага юрыдычнага інстытута, загадчыкам сектара прававых праблем кіравання сельскай гаспадаркай Інстытута дзяржавы і права АН СССР.

У 1950 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю на тэму «Права дзяржаўнай уласнасці на зямлю ў СССР», а ў 1955 годзе — доктарскую дысертацыю на тэму «Зямельныя праваадносіны ў СССР».

З 1956 года — прафесар Вышэйшай школы МУС СССР. З 1966 года з’яўляецца членам-карэспандэнтам Акадэміі навук СССР.

## Навуковая дзейнасць 
Г. А. Аксянёнкам апублікавана больш за 200 навуковых прац, многія з якіх маюць фундаментальны характар. Найбольш значныя з іх: «Права дзяржаўнай уласнасці на зямлю ў СССР» (1950), «Зямельныя праваадносіны ў СССР» (1958), «Прававое становішча калгасаў у СССР» (1963), «Крытыка сучасных буржуазных аграрна-прававых тэорый» (1972).

Распрацоўваў праблемы зямельнага, воднага, грамадзянскага і калгаснага права.

## Узнагароды 
* ордэн Айчыннай вайны II ступені
* ордэн Чырвонай Зоркі
* ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга — двойчы

## Літаратура 
* Аксянёнак Георгій Аляксандравіч // Імёны. Асобы. Лёсы: ураджэнцы Віцебшчыны ў далёкім і блізкім замежжы / М. П. Кузьміч, М. І. Сцепаненка. — Мінск : Літаратура і мастацтва, 2012. — С. 13.
* Аксянёнак Георгій Аляксандравіч // Нашы землякі ў далёкім і блізкім замежжы : біяграфічны даведнік / М. П. Кузьміч, М. І. Сцепаненка. — Віцебск : Віцебская абласная друкарня, 2007. — С. 9.
* Нарадзіўся ў Полацку // Памяць: Полацк : гісторыка-дакументальныя хронікі гарадоў і раёнаў Беларусі / рэдкал.: Г. П. Пашкоў [і інш.]; склад. С. С. Чарняўская; навук. рэд.: Г. В. Штыхаў, С. В. Тарасаў; мастак Э. Э. Жакевіч. — Мінск : БелЭн, 2002. — С. 783.

Катэгорыя:Пракуроры СССР
Катэгорыя:Правазнаўцы СССР
Катэгорыя:Выпускнікі ВНУ Масквы
Катэгорыя:Выкладчыкі ВНУ Ташкента
Катэгорыя:Члены-карэспандэнты АН СССР
Хмельнік (Свентакшыскае ваяводства)

**Хмельнік** () — горад у Польшчы, размешчаны за 210 км на поўдзень ад Варшавы і за 95 км на паўночны ўсход ад Кракава. Уваходзіць у склад Кялецкага павета Свентакшыскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Хмельнік. Займае плошчу 7,8 км². Насельніцтва 3,8 тыс. чалавек.
Міхаіл Аляксандравіч Алексенка

**Міхаіл Аляксандравіч Алексенка** (1861 — 3 лістапада 1920, Харкаў)&nbsp;— украінскі батанік, прыват-дацэнт, альголаг і брыёлаг.

## Жыццяпіс 
Нарадзіўся ў сям’і палтаўскага памешчыка, дакладная дата і месца нараджэння невядомыя.

Скончыў Харкаўскі ўніверсітэт. У гэтым жа ўніверсітэце працаваў з 1896 да канца жыцця. З 1888 года член, з 1907 да 1920 — навуковы сакратар Таварыства прыродазнаўцаў пры Харкаўскім універсітэце.

Адным з першых Алексенка пачаў сістэматычна вывучаць водарасці і імхі на тэрыторыі Украіны (Харкаўшчына, Палтаўшчына, Чарнігаўшчына), а таксама ў былой Курскай і іншых губернях; апісаў шэраг новых відаў водарасцяў.

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Батанікі Украіны
Катэгорыя:Альголагі
Катэгорыя:Брыёлагі
Бубноўскі

**Бубноўскі** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Вацлаў Аляксандравіч Бубноўскі (1865—1945) - беларускі і польскі мастак, скульптар, кераміст.
* Дзмітрый Сямёнавіч Бубноўскі (1956) — беларускі архітэктар.
Уладзімір Генадзевіч Браўн

**Уладзімір Генадзевіч Браўн** (нар. , Мінск) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі політэхнічны інстытут у 1974 годзе. Працаваў у Белмясцпрампраекце, з 1975 года — кіраўнік брыгады архітэктараў у Белдзяржпраекце. 

Член Саюза архітэктараў СССР з 1977 года. Пражывае ў Мінску.

## Творчасць 
Удзельнічаў у распрацоўцы праектаў прамысловых будынкаў, жылых дамоў, цэнтральнай станцыі юнага тэхніка (1984), навучальнага корпуса хімічнай тэхналогіі Беларускага тэхналагічнага інстытута (1987) у Мінску.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Вацлаў Аляксандравіч Бубноўскі

**Вацлаў Аляксандравіч Бубноўскі**, або **Бямбноўскі** (; нар. , в. Дубянец, цяпер Расонскі раён, Віцебская вобласць — , Аляксандраў Куяўскі, Польшча) — беларускі і польскі мастак, скульптар, кераміст. Пляменнік і вучань беларускага мастака Івана Хруцкага.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 15 жніўня 1865 года ў маёнтку Дубянец. Ён быў малодшым з чатырох дзяцей Аляксандра і Францішкі з Корсакаў. Цётка па бацьку, Ганна Ксавер’еўна, была жонкай беларускага мастака Івана Хруцкага. У 1878 годзе бацька валодаў землямі Глаты і Дубянец.

Старэйшым брат Вацлава, Ксаверый (нар. 1860), у пачатку 1880-х навучаўся ў Пятроўскай земляробчай і лясной акадэміі ў Маскве. 12 снежня 1884 годзе быў арыштаваны ў маёнтку Прасіменцы ля Полацка (цяпер у межах горада) з прычыны наяўнасці яго імя ў паперах вядомага народавольца Германа Лапаціна. Следства цягнулася да сярэдзіны 1886 года, але даказаць віну Ксаверыя следчыя не здолелі. У 1906 годзе Ксаверый валодаў фальваркам Навагуршчына Арцейкавіцкай воласці. Ва ўладанні ж бацькі заставаліся маёнткі Дубянец 1-ы і Дубянец 2-і, фальваркі Забалотнікі і Ракава, засценак Вайтоўка Вазнясенскай воласці.

## Літаратура 
* Бубноўскі Вацлаў Аляксандравіч // Памяць: Полацкі раён : гісторыка-дакументальныя хронікі гарадоў і раёнаў Беларусі / рэдкал.: І. Б. Каросцік, Р. І. Маслоўскі, А. Л. Петрашкевіч; уклад. С. С. Чарняўская; мастак Э. Э. Жакевіч. — Мінск : Вышэйшая школа, 1999. — С. 639.
 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Мастакі Беларусі
Катэгорыя:Скульптары Беларусі
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Расонскім раёне
Плавінскі

**Плавінскі** — беларускае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Аляксандр Аляксандравіч Плавінскі — беларускі хірург.
* Аляксандр Мікалаевіч Плавінскі — беларускі археолаг.
* Мікалай Аляксандравіч Плавінскі — беларускі гісторык, археолаг, пісьменнік.
Тадэвуш Корсак

**Тадэвуш Корсак** (, Заскаркі, цяпер — Полацкі раён, Віцебская вобласць — ) — дзяржаўны і ваенны дзеяч Вялікага княства Літоўскага, генерал-маёр.

## Біяграфія 
Тадэвуш Корсак нарадзіўся каля 1741 года ў вёсцы Заскаркі або Данева. Паходзіў са шляхецкага роду. Па пратэкцыі караля Станіслава Аўгуста Панятоўскага Тадэвуш Корсак у 1787 годзе стаў віленскім земскім суддзёй.

Быў адным з самых актыўных паслоў ад Вялікага Княства Літоўскага на чатырохгадовым сейме 1788—1792 гадоў, дамагаўся стварэння асобнай для ВКЛ скарбовай і паліцэйскай адміністрацыі.

На пачатку паўстання 1794 года ў Вялікім Княстве Літоўскім прыбыў у Вільню на чале некалькіх дзясяткаў узброеных навакольных і ўласных сялян. У маі 1794 года ўвайшоў у склад паўстанцкай парадкавай камісіі Віленскага ваяводства. 19-20 ліпеня 1794 года ўдзельнічаў у абароне Вільні разам з атрадам генерала Меена. 31 жніўня 1794 года атрымаў ад Тадэвуша Касцюшкі званне генерал-маёра.

Загінуў 4 лістапада 1794 года пры абароне Прагі. Пахаваны разам з Якубам Ясінскім пры варшаўскім касцёле «На Камёнку».

## Літаратура 
* Корсак Тадэвуш // Імёны. Асобы. Лёсы: ураджэнцы Віцебшчыны ў далёкім і блізкім замежжы / М. П. Кузьміч, М. І. Сцепаненка. — Мінск : Літаратура і мастацтва, 2012. — С. 165.
* Корсак Тадэвуш // Нашы землякі ў далёкім і блізкім замежжы : біяграфічны даведнік / М. П. Кузьміч, М. І. Сцепаненка. — Віцебск : Віцебская абласная друкарня, 2007. — С. 98.
* Корсак Тадэвуш // Памяць: Полацкі раён : гісторыка-дакументальныя хронікі гарадоў і раёнаў Беларусі / рэдкал.: І. Б. Каросцік, Р. І. Маслоўскі, А. Л. Петрашкевіч; уклад. С. С. Чарняўская; маст. Э. Э. Жакевіч. — Мінск : Вышэйшая школа, 1999. — С. 642.
* 

Тадэвуш
Катэгорыя:Генералы Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Удзельнікі паўстання 1794 года
Катэгорыя:Члены Згуртавання прыхільнікаў Канстытуцыі
Катэгорыя:Удзельнікі Вялікага Сойма 1788—1792
Катэгорыя:Дэпутаты Сойма Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Суддзі земскія віленскія
Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь

**Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь** — вышэйшая службовая асоба ў сістэме беларускай пракуратуры. Генеральны пракурор кіруе сістэмай пракуратуры і непасрэдна ўзначальвае Генеральную пракуратуру Рэспублікі Беларусь.

Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь прызначаецца на пасаду Прэзідэнтам Рэспублікі Беларусь са згоды Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь. Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь у сваёй дзейнасці падсправаздачны Прэзідэнту Рэспублікі Беларусь.

## Генеральныя пракуроры БССР і Рэспублікі Беларусь
Маеўскі

**Маеўскі** — беларускае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Іван Аляксандравіч Маеўскі (нар. 1988) — беларускі футбаліст.
* Мікалай Аляксеевіч Маеўскі (1950—2017) — беларускі мастак.
* Сяргей Іванавіч Маеўскі (1779—1849) — военачальнік, мемуарыст, генерал-маёр.
* Станіслаў Адамавіч Любіч-Маеўскі (1878—1941) — беларускі грамадскі і культурны дзеяч, педагог.
* Уладзі́ір Зянонавіч Май-Маеўскі — военачальнік Рускай арміі і Белага руху, Генеральнага штаба генерал-лейтэнант.
Партыя сацыялістаў Рэспублікі Малдова

**Партыя сацыялістаў Рэспублікі Малдова (ПСРМ)** () — малдоўская палітычная партыя. Партыя была заснавана на ўстаноўчым з’ездзе ў 1997 годзе падчас пераўтварэння *Сацыялістычнай партыі Малдовы*. У 2016 годзе прэзідэнтам Малдовы быў абраны прадстаўнік ПСРМ - Ігар Дадон. У 2014 і 2019 гадах на выбарах у парламент Малдовы Партыя сацыялістаў Рэспублікі Малдова займала першыя месцы.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт партыі 

Катэгорыя:Палітычныя партыі Малдовы
Малдова
Анатоль Авелевіч Брэгман

**Анатоль Авелевіч Брэгман** (, Куйбышаў) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў сям'і беларускага архітэктара Авеля Брэгмана, які служыў у час вайны ў Куйбышаве.

Скончыў у 1960 годзе Мінскі архітэктурна-будаўнічы тэхнікум, у 1969 годзе — Беларускі політэхнічны інстытут. Працаваў старшым архітэктарам, кіраўніком групы архітэктараў у Мінгарпраекце, Мінскпраекце, з 1978 года — галоўны архітэктар праектаў у Белжылпраекце.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1975 года. Пражываў у Мінску.

## Творчасць 
Асноўныя працы (у аўтарскім калектыве): ПДП цэнтра Мінска (1975), будынак гаркама КПБ (1978), крама «Дары прыроды», кафэ «Траецкае» (1982), рэканструкцыя інтэр’ераў будынкаў гасцініц «Мінск» і «Спадарожнік» (1979), рэспубліканскай канторы Дзяржбанка СССР (1980), Дзяржаўнага рускага драматычнага тэатра БССР (1982), Тэатра юнага гледача імя 50-годдзя ЛКСМБ (1986), добраўпарадкаванне тэрыторыі і рэканструкцыя гімнастычнага корпуса ў спартлагеры «Стайкі» пад Мінскам (1980), паказальных кварталаў у Цэнтральным і Маскоўскім раёнах (1980—1982). Выканаў праекты будынкаў у гістарычных зонах «Траецкае прадмесце» і «Верхні горад» (1982—1985).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Яўген Іванавіч Кімстач

**Яўген Іванавіч Кімстач** (нар. , в. Паганькі, Полацкага раёна, Віцебскай вобласці — ) — беларускі палітык. Герой Сацыялістычнай Працы (1981).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 5 жніўня 1931 года ў в. Паганькі Ветрынскага (зараз Полацкага) раёна.

Працоўную дзейнасць пачаў у 1949 годзе брыгадзірам паляводчай брыгады калгаса «Новы шлях».

З 1951 года па 1954 год служыў у Савецкай Арміі.

У 1955—1958 гадах — старшыня выканкамаў Завозерскага, затым Вароніцкага сельсаветаў. У 1958 годзе ў складзе 30-тысячнікаў быў накіраваны старшынёй калгаса імя Сільніцкага. Званне Героя Сацыялістычнай Працы прысвоена ў 1981 годзе.

Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР 9-га склікання (1975—1980), абіраўся дэпутатам Вароніцкага сельскага Савета, Полацкага раённага і Віцебскага абласнога Саветаў.

Памёр 27 студзеня 2013 года. Пахаваны на могілках у в. Варонічы Полацкага раёна. На яго магіле ў 2014 годзе ўсталяваны бюст.

## Узнагароды 
* Герой Сацыялістычнай Працы (1981)
* Заслужаны работнік сельскай гаспадаркі БССР (1977)
* ордэн Леніна (1971, 1981) — двойчы
* Ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга (1966)
* залаты медаль ВДНГ СССР

## Літаратура 
* * Барейша, М.* Тридцатитысячник / М. Барейша // Знаменосцы трудовой славы / сост.: Г. С. Гужва [и др.]; рец. Б. В. Стрельцов. — Минск : Беларусь, 1984. — С. 136—139.
* Кимстач Евгений Иванович // Слава и гордость земли Витебской : биографический справочник / сост. М. Н. Пригожий; редкол.: М. П. Кузьмич [и др.]. — Витебск : Витебская областная типография, 2009. — С. 247.
* Кимстач Евгений Иванович // Твои герои, Беларусь! Герои Социалистического Труда : биографический справочник / сост.: И. Н. Кулан, В. И. Козак, Е. Е. Соколов; под общ. ред. А. Н. Новикова. — Минск : БелЭн імя П. Броўкі, 2014. — С. 112.
* Кимстач Евгений Иванович // Регионы Беларуси : энциклопедия : в 7 т. / редкол.: Т. В. Белова [и др.]. — Минск : БелЭн імя П. Броўкі, 2010. — Т. 2 : Витебская область : в 2 кн. — Кн. 1. — С. 484.
* Кімстач Яўген Іванавіч // Памяць: Полацкі раён : гісторыка-дакументальныя хронікі гарадоў і раёнаў Беларусі / рэдкал.: І. Б. Каросцік, Р. І. Маслоўскі, А. Л. Петрашкевіч; уклад. С. С. Чарняўская; маст. Э. Э. Жакевіч. — Мінск : Вышэйшая школа, 1999. — С. 629.

Катэгорыя:Дэпутаты Полацкага раённага Савета дэпутатаў
Катэгорыя:Дэпутаты Віцебскага абласнога Савета дэпутатаў
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 9-га склікання
Катэгорыя:Заслужаныя работнікі сельскай гаспадаркі БССР
Віктар Іванавіч Чуяшоў

**Віктар Іванавіч Чуяшоў** (нар. , ) — беларускі навуковец. Доктар філасофскіх навук (1993), прафесар (1996).

## Біяграфія 
У 1977 годзе скончыў Ленінградскі ўніверсітэт, з 1981 года — у Хабараўскім універсітэце народнай гаспадаркі. З 1984 года працаваў у Віцебскім тэхналагічным універсітэце (з 1994 года — загадчык кафедры). З 2002 года з’яўляецца загадчыкам кафедры Акадэміі кіравання пры Прэзідэнце Республікі Беларусь

## Навуковая дейнасць 
В. І. Чуяшоў увёў у абарот паняцці «моўная камунікатыўная рэальнасць», «імпліцытныя падставы рыторыкі і дыялектыкі»; распрацаваў прынцыпы і катэгарыяльны апарат аргументалогіі як сучаснай шматузроўневай філасофіі тэорыі і практыкі аргументацыі; раскрыў спосабы яе выкарыстання ў сферах палітыкі і эканомікі.

## Літаратура 
* 
*  — С. 554.
* 

## Спасылкі 
* Чуяшоў Віктар Іванавіч // Прыдзвінскі край: гісторыя і сучаснасць
* Кафедра философии. Чуешов Виктор Иванович // Сайт БДУІР
* Поздравляем Чуешова В.И. с 60-летним юбилеем! // Проблемы современной экономики, № 2 (54), 2015

Катэгорыя:Філосафы СССР
Катэгорыя:Філосафы Беларусі
Ганна Міхайлаўна Крупская

**Ганна Міхайлаўна Крупская** (, в. Мураўшчына, Полацкага раёна, Віцебскай вобласці — ) — звеннявая па вырошчванні льну ў калгасе імя Сільніцкага Полацкага раёна, Герой Сацыялістычнай Працы (1966).

## Біяграфія 
Пасля заканчэння Вялікай Айчыннай вайны актыўна дапамагала аднаўляць калгас імя Сільніцкага Полацкага раёна.

3 1958 года — звеннявая па вырошчванні льну ў калгасе імя Сільніцкага Полацкага раёна. Тры гады запар з’яўлялася ўдзельніцай ВДНГ СССР і ўзнагароджана бронзавым медалём выстаўкі.

Званне Героя Сацыялістычнай Працы прысвоена ў 1966 годзе за атрыманне высокіх ураджаяў ільну. Узнагароджана ордэнам Леніна.

## Узнагароды 
* Герой Сацыялістычнай Працы (1966)
* ордэн Леніна
* бронзавая медаль ВДНГ СССР

## Літаратура 
* Крупская Анна Михайловна // Регионы Беларуси : энциклопедия : в 7 т. / редкол.: Т. В. Белова [и др.]. — Минск : БелЭн імя П. Броўкі, 2011. — Т. 2 : Витебская область : в 2 кн. — Кн. 2. — С. 8.
* Крупская Анна Михайловна // Слава и гордость земли Витебской : биографический справочник / сост. М. Н. Пригожий; редкол.: М. П. Кузьмич [и др.]. — Витебск : Витебская областная типография, 2009. — С. 260.
* Крупская Анна Михайловна // Твои герои, Беларусь! Герои Социалистического Труда : биографический справочник / сост.: И. Н. Кулан, В. И. Козак, Е. Е. Соколов; под общ. ред. А. Н. Новикова. — Минск : БелЭн імя П. Броўкі, 2014. — С. 133.
* Крупская Ганна Міхайлаўна // Памяць: Полацкі раён : гісторыка-дакументальныя хронікі гарадоў і раёнаў Беларусі / рэдкал.: І. Б. Каросцік, Р. І. Маслоўскі, А. Л. Петрашкевіч; уклад. С. С. Чарняўская; мастак Э. Э. Жакевіч. — Мінск : Вышэйшая школа, 1999. — С. 629.
* Филимонова, Т. Душой болею за него… / Т. Филимонова // Знаменосцы трудовой славы / сост.: Г. С. Гужва [и др.]; рец. Б. В. Стрельцов. — Минск : Беларусь, 1984. — С. 177—180.
Сяргей Іванавіч Маеўскі

**Сяргей Іванавіч Маеўскі** (, Полацкі павет, Віцебская губерня — ) — расійскі военачальнік, мемуарыст, генерал-маёр.

## Біяграфія 
На ваеннай службе з 1793 года і да пачатку 1840-х гадоў. Удзельнік вайны 1812 года і замежных паходаў 1813—1814 гадоў. У 1824—1826 гадах служыў у ваенных пасяленнях у Старой Русе (цяпер Наўгародская вобласць).

Аўтар біяграфічных запісак «Мой век, або Гісторыя генерала Маеўскага», дзе падрабязна апісаў свой удзел у войнах і даў каштоўныя звесткі пра ваенныя пасяленні і іх стваральніка А. А. Аракчэева.

## Літаратура 
* Маеўскі Сяргей Іванавіч // Імёны. Асобы. Лёсы: ураджэнцы Віцебшчыны ў далёкім і блізкім замежжы / М. П. Кузьміч, М. І. Сцепаненка. — Мінск : Літаратура і мастацтва, 2012. — С. 108—109.
* Маеўскі Сяргей Іванавіч // Нашы землякі ў далёкім і блізкім замежжы : біяграфічны даведнік / М. П. Кузьміч, М. І. Сцепаненка. — Віцебск : Віцебская абласная друкарня, 2007. — С. 184.
* 

Катэгорыя:Генерал-маёры (Расійская імперыя)
Катэгорыя:Удзельнікі вайны 1812 года
Катэгорыя:Военачальнікі Расійскай імперыі
Юрты (Іркуцкая вобласць)

**Юрты** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Тайшэцкім раёне Іркуцкай вобласці Расіі. Адзіны населены пункт Юрцінскага гарадскога паселішча. Знаходзіцца за 25 км ад раённага цэнтра — г. Тайшэт. У непасрэднай блізкасці ад пасёлка праходзіць федэральная магістраль М53. Статус пасёлка гарадскога тыпу з 1957 года. Утвораны на месцы лагера, зняволеныя якога будавалі дрэваапрацоўчы камбінат.
## Насельніцтва 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Іркуцкай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1903 годзе
Янгель (пасёлак)

**Янгель** () — рабочы пасёлак у Ніжнеілімскім раёне Іркуцкай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Янгелаўскага муніцыпальнага ўтварэння. Знаходзіцца на беразе Усць-Ілімскага вадасховішча паблізу ўпадзення ў яго ракі Макараў. Знаходзіцца за 62 км на паўночны захад ад раённага цэнтра — горада Жалезнагорск-Ілімскі, і за 534 км на поўнач ад Іркуцка.
## Насельніцтва 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Іркуцкай вобласці
Янталь

**Янталь** () — рабочы пасёлак ва Усць-Куцкім раёне Іркуцкай вобласці Расіі. Размешчаны на левым беразе ракі Куты (прыток Лены), за 510 км на поўнач ад Іркуцка і 45 км на захад ад Усць-Кута.
## Насельніцтва 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Іркуцкай вобласці
Тайшэцкі раён

**Тайшэцкі раён** () — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у Іркуцкай вобласці Расіі.

Адміністрацыйны цэнтр — горад Тайшэт.
## Геаграфія 
Мяжуе на захадзе і поўначы з Краснаярскім краем, на паўночным усходзе — з Чунскім, на паўднёвым усходзе і поўдні — з Ніжняудзінскім раёнамі вобласці. Тайшэцкі раён займае плошчу 27724,59 км².

Катэгорыя:Раёны Іркуцкай вобласці
Тырэць 1-я

**Тырэць 1-я** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Заларынскім раёне Іркуцкай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр Тырэцкага муніцыпальнага ўтварэння.
## Насельніцтва 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Іркуцкай вобласці
Сярэдні (Іркуцкая вобласць)

**Сярэдні** () — пасёлак гарадскога тыпу ў складзе Сярэднінскага муніцыпальнага ўтварэння Усольскага раёна Іркуцкай вобласці Расіі.
## Насельніцтва 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Іркуцкай вобласці
Сярэдні

**Сярэдні**:

## Беларусь 
* Сярэдні (Краснапольскі раён)

## Расія 
* Сярэдні (Іркуцкая вобласць)
Марыя Вероніка Рэйна

**Марыя Вероніка Рэйна** (; ) — аргенцінскі псіхолаг, педагог і актывіст, праводзіць міжнародную кампанію за правы людзей з абмежаванымі магчымасцямі. Прадстаўляючы Міжнародны кансорцыум па інваліднасці і развіцці ), яна была ўдзельніцай перамоў па Канвенцыі ААН аб правах людзей з інваліднасцю.

## Ранняе жыццё 
Нарадзілася ў пачатку 1960-х у Аргенціне.

Пасля аўтамабільнай аварыі ў 17-гадовым узросце стала інвалідам. Пасля лячэння і знаходжання ў бальніцы яна змагла скончыць школу. Яна спадзявалася стаць настаўніцай, але Марыі адмовілі ў навучанні, бо інваліды не мелі права выкладаць у Аргенціне. Ёй удалося пераадолець гэтыя цяжкасці, выбраўшы для атрымання вышэйшай адукацыі ступень педагагічнай псіхалогіі. Скончыла Каталіцкі ўніверсітэт Санта-Фэ () (спецыяльная адукацыя для школ). Мае ступень магістра ў галіне адкрытага і дыстанцыйнага навучання са ступенню выкладання Нацыянальнага універсітэта дыстанцыйнай адукацыі Іспаніі.

## Кар’ера 
Рэйна мела досвед працы ў розных установах, у тым ліку ва Універсітэце Сан-Марціна ў Расарыа (Аргенціна); Аргентынская арганізацыя людзей з інваліднасцю, Cilsa; Цэнтр міжнароднай рэабілітацыі (Чыкага, (1997)); Інстытут міжнародных адвакатаў за інваліднасць; Інстытут міжнароднага супрацоўніцтва і развіцця; Інстытут міжнароднай прапаганды па інваліднасці і Цэнтр міжнароднай рэабілітацыі.

З 2006 года займала пасаду дырэктара па міжнародных праектах Інстытута Бертана Блата, Універсітэта Сіракуз, Вашынгтон. У 2008 годзе пры падтрымцы BBI і Сусветнага банка прызначана першым выканаўчым дырэктарам Глабальнага партнёрства па пытаннях інваліднасці і развіцця ). Партнёрства накіравана на садзейнічанне ўключэнню людзей з абмежаванымі магчымасцямі ў палітыку і практыку праз агенцтвы развіцця. У якасці каардынатара Міжнароднай арганізацыі па інваліднасці () на перамовах прадстаўляла людзей з абмежаванымі магчымасцямі. Ён эфектыўна мадэруецца ў рамках розных мерапрыемстваў і дасягнуў кансенсусу сярод зацікаўленых бакоў з рознымі інтарэсамі  . Яна правяла сустрэчы і канферэнцыі, мадэравала камунікацыі і каардынавала пераклад і распаўсюд дакументаў на іспанскай мове ў лацінаамерыканскую суполку.

За некалькі месяцаў да смерці яна дапамагла павысіць статус групы ўдзельнікаў Міжнароднага альянсу інвалідаў. На Кансультатыўнай нарадзе ААН у Буэнас-Айрэсе Марыя Вероніка Рэйна імкнулася ўзмацніць ролю супольнасці інвалідаў у рэалізацыі Канвенцыі аб правах людзей з інваліднасцю.

Памерла 27 кастрычніка 2017 года ў Расарыё.

Катэгорыя:Псіхолагі Аргенціны
Катэгорыя:Педагогі Аргенціны
Катэгорыя:Грамадства Аргенціны
Катэгорыя:Праваабаронцы
Беларускае таварыства анестэзіёлагаў-рэаніматолагаў

**Беларускае таварыства анестэзіёлагаў-рэаніматолагаў (БТАР)** — добраахвотная прафесійная супольнасць  Рэспублікі Беларусь.

## Гісторыя 
Пасля таго, як у 1966 годзе ў Маскве было створана Усесаюзнае навуковае таварыства анестэзіёлагаў-рэаніматолагаў (УНТАР), сталі стварацца навуковыя таварыствы анестэзіёлагаў-рэаніматолагаў саюзных рэспублік.

Устаноўчая канферэнцыя Рэспубліканскага навуковага таварыства анестэзіёлагаў і рэаніматолагаў БССР адбылася 2—3 верасня 1971 года ў Мінску.

У першае праўленне таварыства выбраны: Г. П. Аблам, Я. Б. Барысевіч, Г. М. Гецман, В. П. Яфімаў, Я. А. Жызнеўскі, А. Г. Захараў, С. В. Ісаенка, Ф. Б. Каган, І. З. Кляўзунік, М. П. Кавалёў, В. І. Казыра, Д. А. Кулак, , Д. В. Мірутка, А. А. Плавінскі, К. Е. Рыбачанка, С. П. Рынейскі, У. У. Спас, С. З. Фрадкін,  і В. М. Шынкарык. Пасля здабыцця незалежнасці Рэспублікі Беларусі на X Сусветным кангрэсе анестэзіёлагаў-рэаніматолагаў у Гаазе ў 1992 годзе Беларускае навуковае таварыства анестэзіёлагаў-рэаніматолагаў прынята ў  (ESA).

У 2007 годзе таварыства атрымала цяперашнюю назву — Беларускае таварыства анестэзіёлагаў-рэаніматолагаў (БТАР).

## Сучаснасць 
БТАР вядзе актыўную адукацыйную дзейнасць. Пад яго эгідай праходзяць усе асноўныя канферэнцыі і з’езды па спецыяльнасці ў краіне, семінары Курса па еўрапейскай адукацыі ў анестэзіялогіі (CEEA) і іншыя мерапрыемствы з міжнародным удзелам.

Актыўна супрацоўнічае з Еўрапейскім таварыстваў анестэзіёлагаў (ESA), Федэрацыяй анестэзіёлагаў-рэаніматолагаў Расіі, а таксама з  (ЗША).

Вядзецца актыўная праца ў Інтэрнэце і сацыяльных сетках з мэтай распаўсюджвання актуальнай прафесійнай інфармацыі, пасяджэнні БТАР транслююцца на канале Youtube.

## З’езды анестэзіёлагаў-рэаніматолагаў БССР і РБ 
* I з’езд — 28-29 мая 1981 года, Мінск
* II з’езд — 5-6 снежня 1991 года, Мінск
* III з’езд — 5-6 кастрычніка 1995 года, Віцебск
* IV з’езд — 1-3 лістапада 2000 года, Гродна
* V з’езд — 14-15 кастрычніка 2004 года, Гомель
* VI з’езд — 13-14 мая 2008 года, Мінск
* VII з’езд — 31 мая — 1 чэрвеня 2012 года, Брэст
* VIII з’езд — 19-21 мая 2016 года, Мінск

## Старшыні таварыства 
* І. З. Кляўзунік (да 1991 года)
* І. І. Канус (1991—2004)
* Г. У. Ілюкевіч (2004—2008)
* А. Ц. Прасмыцкі (2008—2012)
* Г. У. Ілюкевіч (2012—2016)
* А. М. Дзядзько (з 2016 года)

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Беларускія грамадскія арганізацыі
Катэгорыя:Навуковыя таварыствы Беларусі
Катэгорыя:Медыцына ў Беларусі
Oecetis

**Oecetis** — род ручайнікаў сямейства . Апісана не менш за 410 відаў у родзе.

## Літаратура 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Ручайнікі
Цмелеў

**Цмелеў** () — горад у Польшчы, размешчаны за 180 км на поўдзень ад Варшавы і за 165 км на паўночны ўсход ад Кракава. Уваходзіць у склад Астравецкага павета Свентакшыскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Цмелеў. Плошча 13,34 км². Насельніцтва 3 тыс. чалавек. 

## Гісторыя 
Старажытнае паселішча. Захаваліся руіны замка.

## Транспарт 
Чыгуначная станцыя. 

## Вядомыя асобы 
* Мікалай Крыштаф Радзівіл «Сіротка» (1549 — 1616) — дзяржаўны і ваенны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага, мецэнат, пісьменнік.
Мірыям Радрыгес Марцінес

**Мірыям Радрыгес Марцінес** ( каля 1967 — , Сан-Фернанда, Тамауліпас, Мексіка) — мексіканская праваабаронца. Заснавальніца арганізацыі бацькоў зніклых без вестак пасля таго, як яе дачку выкралі і забілі. Мірыям забілі баевікі, якія ўварваліся ў яе дом 10 мая 2017 года.

## Біяграфія 
Мірыям Элізабет Радрыгес Марцінес жыла ў Сан-Фернанда, Мексіка. Абшчына Сан-Фернанда знаходзіцца ў Тамаўліпасе, адным з самых жорсткіх рэгіёнаў. Паводле дадзеных урада, у рэгіёне самая вялікая колькасць зніклых без вестак у Мексіцы.

Дачка Мірыям, Карэн Алехандра Салінас Радрыгес, знікла ў 2012 годзе. Маці стварыла групу «Colectivo de Desaparecidos de San Fernando» (Калектыў зніклых Сан-Фернанда). Падазраваныя ў забойстве збеглі з турмы.

Мірыям працягвала пошукі амаль два гады, да 2014 года, калі цела дачкі знайшлі ў таемнай магіле. Пасля гэтага жанчыне таксама перашкодзіла спроба наркартэля «Лос-Сетас» выкрасці яе мужа. Яна праследавала членаў банды на сваёй машыне і адначасова паведамляла пра арміі, якая пасля арыштавала злачынцаў. Аднак адзін з падазраваных, арыштаваных па справе дачкі, уцёк з турмы пасля арышту.

Мірыям Радрыгес у інтэрв’ю заявіла, што атрымлівала пагрозы расправай і забойствам ад злачынных арганізацый, але не была абаронена мясцовымі ўладамі. Група баевікоў уварвалася ў дом Мірыям, яе сур’ёзна паранілі і яна памерла дарогай у бальніцу.

## Развіццё праваабарончага руху 
Мексіканская камісія па правах чалавека заклікала правесці поўнае расследаванне забойства. У 2012 годзе Мірыям Радрыгес Марцінес арганізавала ў сваім горадзе групу сем’яў ахвяр гвалту.

Група сем’яў, якую яна арганізавала, ёсць часткай шырэйшага руху, які вырас з часу знікнення 43 студэнтаў каледжа, што навучаліся ў Герэра ў кастрычніку 2014 года. Цяпер у Мексіцы ёсць як мінімум 13 такіх груп.

Катэгорыя:Грамадства Мексікі
Катэгорыя:Праваабаронцы
Катэгорыя:Ахвяры забойстваў
Паланец (горад)

**Паланец** () — горад у Польшчы, размешчаны за 260 км на поўдзень ад Варшавы і за 110 км на паўночны ўсход ад Кракава. Уваходзіць у склад Сташоўскага павета Свентакшыскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Паланец. Займае плошчу 17,41 км². Насельніцтва 8,1 тыс. чалавек. 

7 мая 1794 года ў ваколіцах Паланца Тадэвуш Касцюшка падпісаў знакаміты Паланецкі ўніверсал.

## Гарады-пабрацімы
Паланец

Назву **Паланец ** маюць:

* Паланец — возера ў Расонскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі.
* Паланец — горад у Свентакшыскім ваяводстве Польшчы.
* Паланец — вяскова-гарадская гміна ў Сташоўскім павеце Свентакшыскага ваяводства Польшчы.
Юлія Георгіеўна Мурына

**Юлія Георгіеўна Мурына** (, в. Іздрашава, Салігорскі раён, Мінская вобласць) — беларускі дзяржаўны дзеяч, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VI і VII скліканняў.

## Біяграфія 
Нарадзілася 21 лютага 1979 года ў в. Іздрашава Салігорскага раёна Мінскай вобласці.

Скончыла Санкт-Пецярбургскі дзяржаўны інстытут псіхалогіі і сацыяльнай работы па спецыяльнасці «псіхолаг, выкладчык псіхалогіі», а пазней — Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці «спецыяліст па кіраванні персаналам».

Працавала першым сакратаром Салігорскага гаркама і райкама грамадскага аб’яднання «Беларускі рэспубліканскі саюз моладзі», дырэктарам дзяржаўнай установы «Салігорскі раённы тэрытарыяльны цэнтр сацыяльнага абслугоўвання насельніцтва».

Выбіралася дэпутатам Салігорскага раённага Савета дэпутатаў 25, 26 і 27-га скліканняў.

З’яўлялася дэпутатам Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь шостага склікання, была членам Пастаяннай камісіі па працы і сацыяльных пытаннях, уваходзіла ў склад рабочай групы Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь па супрацоўніцтве з Парламентам Каралеўства Бахрэйн.

У Палаце прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь сёмага склікання з’яўляецца намеснікам старшыні Пастаяннай камісіі па бюджэце і фінансах.

## Узнагароды 
* Падзячныя лісты Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь.
* Ганаровая грамата Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь,
* ганаровыя граматы і падзякі Мінскага абласнога выканаўчага камітэта, Салігорскага гарадскога і раённага выканаўчых камітэтаў, падзяка Міністра працы і сацыяльнай абароны Рэспублікі Беларусь,
* заносілася на дошку Пашаны Міністэрства працы і сацыяльнай абароны Рэспублікі Беларусь.
* залаты значок АА «БРСМ».

## Сям’я 
Замужам, мае сына.

## Спасылкі 
* Дасье на сайце Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 

Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 6-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Салігорскага раённага Савета дэпутатаў
Катэгорыя:Дэпутаты мясцовых саветаў Беларусі 25-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты мясцовых саветаў Беларусі 26-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты мясцовых саветаў Беларусі 27-га склікання
Шапавальскі мох

**Водна-балотны заказнік «Шапавальскі мох»** — заказнік мясцовага значэння, размешчаны на тэрыторыі Полацкага раёна Віцебскай вобласці. Быў заснаваны ў 2015 годзе.

## Апісанне 
Размешчаны на буйным балотным масіве плошчай 582 га. На тэрыторыі заказніка сустракаецца больш за 10 відаў млекакормячых, выяўлена 56 відаў птушак, пражываюць больш за 300 відаў насякомых.

У складзе фаўны адзначана 6 відаў насякомых, занесеных у Чырвоную кнігу Рэспублікі Беларусь (рашэцісты жужаль, жужаль Менетрые, тарфяннікавая жаўтушка). Акрамя таго, адзначаны 4 віды, якія патрабуюць прафілактычнай аховы.

Выяўлена месца росту баранца звычайнага, уключанага ў Чырвоную кнігу Рэспублікі Беларусь. Таксама выяўлена 7 відаў раслін, якія патрабуюць прафілактычнай аховы, і 5 месцаў пражывання птушак, уключаных у Чырвоную кнігу Рэспублікі Беларусь (чорны бусел, змеяед, скапа, шэры журавель). Зарэгістравана 4 віды птушак, якія маюць 2-ю SPEC катэгорыю, і 12 відаў, якія маюць 3-ю SPEC катэгорыю.

## Літаратура 
* Соломянко, Н. В. Живая природа родного края / Н. В. Соломянко // Полацкі веснік. — 2018. — 2 лют. — С. 6.

Катэгорыя:Водна-балотныя ўгоддзі Беларусі
Катэгорыя:Полацкі раён
Катэгорыя:2015 год у Беларусі
Катэгорыя:З’явіліся ў 2015 годзе
Пінокіа (мультфільм)

**Пінокіа** () — амерыканскі анімацыйны фільм. Фільм атрымаў дзве прэміі «Оскар». Амерыканская Кінаасацыяцыя прысудзіла рэйтынг G, які азначае адсутнасць узроставых абмежаванняў.

## Ролі агучвалі 
* Дзікі Джонс — Пінокіа
* Кліф Эдвардс — цвыркун Джыміні
* Крысціян Раб — Джэпета
* Мел Бланк — Фігаро / Кліа / Гідэон
* Уолтэр Кэтлет — Дж. Уортынгтан Фаулфелаў (Сумленны Джон)
* Чарлз Джудэлс — Стромбалі / фурман
* Эвелін Венейбл — Блакітная Фея
* Фрэнкі Дарэн — Кнот
* Турль Рэйвенскрафт — Монстра
* Дон Бродзі — зазывала
* Кларэнс Нэш — статуя ў пакоі смеху

Катэгорыя:Фільмы 1940 года
Катэгорыя:Мультфільмы ЗША
Катэгорыя:Экранізацыі літаратурных казак
Катэгорыя:Выдатныя фільмы (Роджэр Эберт)
Катэгорыя:Нацыянальны рэестр фільмаў
Катэгорыя:Дыснэеўскія фільмы
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Оскар» за «Найлепшы фільм»
Катэгорыя:Поўнаметражныя анімацыйныя фільмы
Лонна (заказнік)

**Біялагічны заказнік «Лонна»** — заказнік рэспубліканскага значэння размешчаны на тэрыторыі Полацкага раёна Віцебскай вобласці. Быў утвораны пастановай Савета Міністраў БССР ад 16 жніўня 1979 года № 252 і пераўтвораны пастановай Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь ад 27 снежня 2007 года № 1833.

## Апісанне 
Заказнік-журавіннік створаны ў 1979 годзе для захавання і рацыянальнага выкарыстання каштоўных лесабалотных экалагічных сістэм, месцаў росту журавін на балотным масіве «Лонніца», жывёл і раслін, уключаных у Чырвоную кнігу Рэспублікі Беларусь. Плошча заказніка 443,07 га.

Тэрыторыя заказніка прадстаўлена плоскабугрыстымі і хвалістымі азёрна-ледавіковымі ландшафтамі з саснякамі, бярэзнікамі і балотамі. Балотны масіў размешчаны на тарфяным радовішчы Лонніца. У цэнтральнай частцы заказніка знаходзіцца возера Лонна.

Лясы займаюць каля 80 % агульнай плошчы ўгоддзяў. Глебы тарфяна-балотныя, дзярнова-падзолістыя забалочаныя. У складзе балотнай расліннасці пераважаюць хваёва-кустарнічкава-сфагнавыя асацыяцыі з пашырэннем журавін. Флору заказніка прадстаўляюць больш за 180 відаў сасудзістых раслін. З рэдкіх відаў тут расце марошка прысадзістая і журавіны дробнаплодныя. Расце шмат гаспадарча-каштоўных раслін: журавіны, брусніцы, ажына, чарніцы, маліны. На мінеральных участках растуць хвоя, бяроза, вольха, елка.

## Літаратура 
* Лонна // Ахоўныя прыродныя тэрыторыі і помнікі прыроды Беларусі / рэд.-склад.: В. К. Мазоўка, Н. М. Сямашка. — Мінск : БелСЭ імя П. Броўкі, 1985. — С. 74.
* Лонно // Заповедные территории Беларуси / сост. П. И. Лобанок. — Минск : БелЭн імя П. Броўкі, 2008. — С. 212—213.
* Лонна // Беларуская энцыклапедыя : у 18 т. / рэдкал.: Г. П. Пашкоў [і інш.] — Мінск : БелЭн, 1999. — Т. 9 : Кулібін-Малаіта. — С. 344.
* Лонна // Особо охраняемые природные территории Витебской области = Асабліва ахоўныя прыродныя тэрыторыі Віцебскай вобласці = Specially protected natural territories of the Vitebsk region : [информационный сборник] / [сост. Г. Горланов]. — [Б. м.] : [Б. и.], [Б. г.]. — С. 6.
* Лобанок, П. И. Лонно / П. И. Лобанок // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.] / редкол.: Г. П. Пашков [і інш.] — Мінск : БелЭн, 2007. — Т. 4 : Картография-Миноговые. — С. 543.
* Эколого-биологические особенности морошки приземистой в клюквенном заказнике «Лонно» / В. Е. Волчков [и др.] // Охраняемые природные территории и объекты Белорусского Поозерья: современное состояние, перспективы развития : тезисы докладов Международной научно-практической конференции. Витебск, 25-27 ноября 1997 г. / гл. ред. А. М. Дорофеев. — Витебск : ВГУ, 1997. — С. 59-61.

Катэгорыя:Біялагічныя заказнікі рэспубліканскага значэння Беларусі
Катэгорыя:Полацкі раён
Катэгорыя:2007 год у Беларусі
Катэгорыя:1979 год у Беларусі
Катэгорыя:З’явіліся ў 1979 годзе
Курган Бессмяротнасці

**Курган Бессмяротнасці** — назва шэрага помнікаў.

## Беларусь 
* Курган Бессмяротнасці (Лунінец)
* Курган Бессмяротнасці (Полацк)
* Курган Бессмяротнасці Адама Міцкевіча

## Расія 
* Курган Бессмяротнасці (Бранск)
Курган Бессмяротнасці (Полацк)

**Курган Бессмяротнасці** — курган у горадзе Полацку, Віцебскай вобласці.

## Гісторыя 
У чэрвені-ліпені 1966 года жыхарамі горада Полацка ў памяць аб загінуўшых у гады Вялікай Айчыннай вайны на беразе ракі Заходняя Дзвіна, на месцы былых бітваў, быў узведзены манумент, помнік доблесці і славы — Курган Бессмяротнасці. Аўтар праекта — галоўны архітэктар горада Полацка Мікалай Пятровіч Глазуноў.

За 14 дзён, да 22-й гадавіны вызвалення Беларусі ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў, дзясяткі тысяч палачан узвялі гэты помнік, які стаў сімвалам непахіснасці і мужнасці больш за 200 тысяч абаронцаў і жыхароў Полацка, якія загінулі ў час вайны, сімвалам славы і ўдзячнай памяці нашчадкаў. У Кургане знаходзіцца зямля з брацкіх магіл Полацкага, Аршанскага, Глыбоцкага, Лепельскага, Верхнядзвінскага, Расонскага і іншых раёнаў, Брэста, Мінска, Віцебска, з гарадоў Расійскай Федэрацыі і магіл савецкіх воінаў у Празе.

3 ліпеня 1966 года адбылося ўрачыстае адкрыццё Кургана Бессмяротнасці, каля якога пад рэквіем «Вечная слава героям» Героі Савецкага Саюза Зінаіда Міхайлаўна Тусналобава-Марчанка, Віктар Іванавіч Яронька і Барыс Уладзіміравіч Гетц запалілі Вечны агонь.

## Апісанне 
Курган Бессмяротнасці ўяўляе сабой 10-метровы пагорак, у які закладзена 2500 м3 зямлі. На яго вяршыні размешчана пляцоўка з факелам. На святы гэты факел запальваюць у памяць пра герояў вайны, а 9 мая, у Дзень Перамогі, каля кургана праводзяцца патрыятычныя акцыі.

Побач разбіты парк, прысвечаны 50-годдзю Савецкай улады, у самым цэнтры гарыць Вечны агонь памяці. Таксама тут знаходзіцца мармуровая пліта, пад якой ляжыць капсула з пасланнем падрастаючаму пакаленню, якую замуравалі пад пліту 8 чэрвеня 1966 года, а ў 2017 годзе да 100-гадовага юбілею Кастрычніцкай сацыялістычнай рэвалюцыі адбылося яе ўрачыстае адкрыццё.

## Літаратура 
* Гаўрылава, С. Кургану Бессмяротнасці ў Полацку – 50! / С. Гаўрылава // Краязнаўчая газета. – 2016. – № 28 (ліп.). – С. 3.
* Кірэйшын, М. В. Курган Бессмяротнасці / М. В. Кирэйшын, Л. Г. Лапцэвіч // Збор помнікаў гісторыі і культуры Беларусі. Віцебская вобласць / рэдкал.: С. В. Марцэлеў [і інш.]. – Мінск : БелЭн імя П. Броўкі, 1985. – С. 345–346.

Катэгорыя:Помнікі Полацка
Катэгорыя:1966 год у Беларусі
Катэгорыя:Брацкія магілы Беларусі
Катэгорыя:Курганы Беларусі
Катэгорыя:Помнікі Вялікай Айчыннай вайны ў Беларусі
Зоркаўка дуброўная

**Зо́ркаўка дуброўная**, **Зоркаўка лясная** (*Stellaria nemorum*) — від кветкавых раслін роду  сямейства .

## Назвы 
Зорка дубраўная, зоркаўка дуброўная, зоркаўка лясная, зоркаўка гаёвая.

## Батанічнае апісанне 
Шматгадовая травяністая расліна вышынёй 20—60.

Ценевынослівая расліна, мезафіт, гіграфіт і эўтроф (нітрафіл). Расце ў дубровах і дубова-яловых лясах, гаях, хмызняках, чорнаалешніках, на ўзлесках, па берагах рэк, на лугах, каля дарог. Цвіце ў маі—чэрвені. Размнажаецца насеннем і вегетатыўна. Ядавітая расліна.

Ахоўваецца на тэрыторыі Вінніцкай, Днепрапятроўскай і Сумскай абласцей Украіны.

## Сінонімы 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Зоркаўка
Катэгорыя:Флора Еўразіі
Катэгорыя:Флора Паўночнай Амерыкі
Катэгорыя:Ядавітыя расліны
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1753 годзе
Марына Аляксандраўна Лянчэўская

**Марына Аляксандраўна Лянчэўская** (, Еўдакімавічы, Шклоўскі раён, Магілёўская вобласць) — беларускі юрыст. Член Прэзідыума Усебеларускага народнага сходу (з 2024 года)

## Біяграфія 
Нарадзілася 12 сакавіка 1971 года ў Еўдакімавічы Шклоўскага раёна Магілёўскай вобласці.
Cкончыла Магілёўскі дзяржаўны педагагічны інстытут імя А. А. Куляшова, Беларускі інстытут правазнаўства.

Працавала памочнікам пракурора Ленінскага раёна г. Магілёва, старшым пракурорам аддзела пракуратуры Магілёўскай вобласці, старшым памочнікам пракурора Магілёўскай вобласці, начальнікам аддзела пракуратуры Магілёўскай вобласці, старшым пракурорам аддзела Генеральнай пракуратуры Рэспублікі Беларусь, начальнікам сакратарыята старшыні праўлення ААТ «АСБ Беларусбанк».

З’яўляецца членам Прэзідыума грамадскага аб’яднання «Беларускі саюз жанчын».

Дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7 склікання, член Пастаяннай камісіі па нацыянальнай бяспецы.

У 2024 годзе выбрана дэпутаткай Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VIII склікання ад Заходняй акругі № 101. Старшыня Пастаяннай камісіі па заканадаўстве, член Савета Палаты прадстаўнікоў. Узначальвае пярвічную арганізацыю ГА «Беларускі саюз жанчын» Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь.

## Узнагароды 
Узнагароджана ганаровымі граматамі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Адміністрацыі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь, ААТ «АСБ Беларусбанк», Парламенцкай Асамблеі Арганізацыі Дагавора аб калектыўнай бяспецы.

## Сям’я 
Замужам, мае дваіх сыноў.

## Спасылкі 
* Біяграфія на сайце Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь

Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7-га склікання
Катэгорыя:Пракуроры Беларусі
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 8-га склікання
Катэгорыя:Члены Прэзідыума Усебеларускага народнага сходу
Шчаслівы разам (тэлесерыял)

**Шчаслівы разам** () — камедыйны тэлесерыял, расійская адаптацыя амерыканскага тэлесерыяла «Жанатыя … з дзецьмі». Трансляваўся на расійскім тэлеканале «ТНТ».

## Сюжэт 
Серыял распавядае пра сям’ю, якая жыве ў Екацярынбургу.

## У ролях 
* Віктар Логінаў — *Гена Букін*
* Наталля Бачкарёва — *Даша Букіна*
* Аляксандр Якін — *Рома Букін*
* Дар’я Сагалава — *Света Букіна*
* Хілары Прым і Чайза Сент Медыум — *Барон Букін* (агучка — Георгій Дронаў і Аляксандр Каўрыжных)

## Спасылкі 
* Большое интервью Виктора Логинова журналисту Никите Кислякову 

Катэгорыя:Сітуацыйная камедыя
Катэгорыя:Тэлесерыялы Расіі
Катэгорыя:Тэлесерыялы 2006 года
Поле ратнай славы (гісторыка-культурны комплекс)

**Поле ратнай славы** — фартыфікацыйны гістарычны комплекс на тэрыторыі Беларусі, знаходзіцца каля вёскі Гомель Полацкага раён. Комплекс быў адкрыты ў верасні 2006 года.

## Гісторыя 
Комплекс прысвечаны гісторыі Полацкага ўмацаванага раёна, які з’яўляўся часткай «Лініі Сталіна», — сістэмы абарончых збудаванняў, пабудаваных у канцы 1920-х гадоў уздоўж мяжы з Польшчай.

У гады Вялікай Айчыннай вайны на гэтым месцы на працягу 20 дзён гераічна абараняліся воіны 508-га стралковага палка 174-й стралковай дывізіі Полацкага ўмацаванага раёна. Галоўная абарончая паласа гэтага раёна працягвалася на 56 км і складалася з 263 кулямётных агнявых кропак на 452 станковыя кулямёты і 10 доўгатэрміновых кропак супрацьтанкавай абароны. Акрамя дотаў, тут былі збудаванні для пунктаў кіравання, сістэмы сувязі, склады боепрыпасаў, сховішчы, траншэі. Гэты раён павінен быў прыкрываць важнейшы чыгуначны вузел на мяжы Польшчы і Латвіі і пераправы праз Заходнюю Дзвіну.

Пад Смаленскам немцы так і не здолелі акружыць асноўныя сілы Заходняга фронту таму, што іх танкавы корпус надоўга завяз пад Полацкам.

Менавіта на гэтым участку, дзякуючы яго своечасоваму аснашчэнню і інжынернаму ўмацаванню, савецкія воіны ўтрымлівалі наступленне праціўніка на працягу 21 дня.

Сёння частка абарончай паласы Полацкага ўмацаванага раёна адноўлена.

Дот - panoramio (1).jpg
Дот - panoramio (2).jpg
Курган - panoramio (5).jpg
Окопы - panoramio (2).jpg
Поле ратной славы - panoramio.jpg
Поле Ратной славы - panoramio.jpg

## Літаратура 
* Князева, Е. В экспозицию музея / Е. Князева // Народнае слова. — 2009. — 7 лют. — С. 1.
* Поле ратной славы // Віцьбічы = Витьбичи. — 2006. — 19 сент. — С. 1.
* Пукшанскі, А. «Лінія Сталіна» пад Полацкам / А. Пукшанскі // Звязда. — 2006. — 14 верас. — С. 2.

Катэгорыя:Музеі Полацкага раёна
Катэгорыя:2006 год у Беларусі
Катэгорыя:Гомель (Полацкі раён)
Катэгорыя:З’явіліся ў 2006 годзе
Катэгорыя:Мемарыяльныя комплексы Беларусі
Помнік 23-м воінам-гвардзейцам

**Помнік 23-м воінам-гвардзейцам** — помнік у Полацку. Знаходзіцца на вуліцы Леніна на правым беразе ракі Заходняя Дзвіна.

## Гісторыя 
Помнік 23-м савецкім салдатам, якія пад камандаваннем лейтэнанта А. М. Грыгор’ева захапілі і ўтрымлівалі плацдарм праз Заходнюю Дзвіну 3 ліпеня 1944 года. Помнік усталяваны ў 1989 годзе па праекце скульптара А. І. Пянькова.

## Апісанне помніка 
Помнік уяўляе сабой скульптурную кампазіцыю — група салдат, якія супрацьстаяць праціўніку, і стэла, з вяршыні якой у неба ляцяць бронзавыя журавы. На стэле знаходзіцца таблічка, на якой пералічаны імёны воінаў-гвардзейцаў.

## Літаратура 
* Помнік воінам-гвардзейцам // Збор помнікаў гісторыі і культуры Беларусі. Віцебская вобласць / рэдкал.: С. В. Марцэлеў [і інш.]. — Мінск : БелЭн імя П. Броўкі, 1985. — С. 349.

Катэгорыя:Помнікі Полацка
Катэгорыя:З’явіліся ў 1989 годзе
Катэгорыя:1989 год у Беларусі
Катэгорыя:XX стагоддзе ў Полацку
Катэгорыя:Ніжне-Пакроўская вуліца (Полацк)
Святлана Аляксандраўна Шутава

**Святлана Аляксандраўна Шутава** (, Магілёў) — беларуская журналістка, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7 склікання.

## Біяграфія 
Нарадзілася 12 сакавіка 1971 года ў Магілёве.

Cкончыла Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт па спецыяльнасці «Журналістыка».

Працавала рэдактарам, загадчыкам аддзела інфармацыі, галоўным рэдактарам Магілёўскага абласнога радыё рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства радыётэлецэнтр "Тэлекампанія «Магілёў»; галоўным рэдактарам абласной газеты «Магілёўскія ведамасці»; галоўным рэдактарам камунальнага выдавецкага ўнітарнага прадпрыемства "Інфармацыйнае агенцтва «Магілёўскія ведамасці».

17 лістапада 2019 года абрана дэпутатам Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7 склікання. З’яўляецца членам Пастаяннай камісіі Палата прадстаўнікоў па дзяржаўным будаўніцтве, мясцовым самакіраванні і рэгламенце. Уваходзіць у склад рабочай групы Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь па супрацоўніцтве з Парламентам Фінляндскай Рэспублікі.

Абіралася дэпутатам, намеснікам старшыні Магілёўскага абласнога Савета дэпутатаў дваццаць восьмага склікання. Старшыня Магілёўскай абласной арганізацыі грамадскага аб’яднання «Беларускі саюз журналістаў».

Замужам, мае дваіх сыноў.

## Узнагароды 
* Медаль Францыска Скарыны (2019)

Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Магілёўскага абласнога Савета дэпутатаў 28-га склікання
Катэгорыя:Журналісты Беларусі