open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Шумілінская раўніна

**Шумілінская раўніна** — фізіка-геаграфічны і геамарфалагічны раён Беларускага Паазер’я ў Віцебскай вобласці. Тыповыя марэнна-азёрныя ландшафты.

Раўніна мяжуе з Гарадоцкім узвышшам на поўначы, Суражскай нізінай і Віцебскім узвышшам на ўсходзе, Лучоскай нізінай на паўднёвым усходзе, Ушацка-Лепельскім узвышшам і Полацкай нізінай на захадзе і паўночным захадзе, Чашніцкай раўнінай на паўднёвым захадзе.

## Геалогія 
У тэктанічных адносінах тэрыторыя прымеркавана да зоны сучлянення Вілейскага пахаванага выступа і Аршанскай упадзіны. Карысныя выкапні: гліны, будаўнічыя пяскі, торф.

## Рэльеф 
Абсалютныя адзнакі паверхні ў асноўным 150—180 м. Сучасны рэльеф створаны паазерскім ледавіком. Асноўную тэрыторыю займае плоская і слабахвалістая марэнная раўніна з ваганнямі адносных вышынь 5-7 м, ускладненая лагчынамі, тэрмакарставымі западзінамі, азёрнымі катлавінамі, да якіх прымыкаюць камы і озавыя грады вышынёй 5-12 м, даўжынёй да 12 км.

## Гідраграфія 
Тэрыторыя дрэніруецца Заходняй Дзвіной. Найбуйнейшыя азёры Лосвіда, Саро, Ушацкая група азёр.

## Глебы і расліннасць 
thumb|Каровы на пашы ў Шумілінскім раёне.
Пераважаюць дзярнова-падзолістыя глебы на марэнных суглінках, месцамі эрадзіраваныя. Па паніжэннях, лагчынах, катлавінах дзярнова-падзолістыя, радзей тарфяна-балотныя глебы. Сустракаюцца рэдкія для Паазер’я дзярнова-карбанатныя глебы. Сельскагаспадарчая асвоенасць 30—40 %, на поўдні і паўднёвым усходзе 40—50 %.

Лясістасць 20—30 %. Дамінуюць невялікія масівы хваёвых, яловых, шэраальховых, бярозавых лясоў, на нізінных балотах — чарнаальховых. Лугі нізінныя дробнаасаковыя, сухадольныя разнатраўна-злакавыя. Балоты вярховыя і нізінныя.

## Літаратура 
* Природа Беларуси. Энциклопедия. В 3 томах. Том 1. Земля и недра. — Минск: Беларуская энцыклапедыя, 2010. — 464 с. — ISBN 978-985-11-0472-3

Катэгорыя:Раўніны Беларусі
Катэгорыя:Рэльеф Віцебскай вобласці
Катэгорыя:Геаграфія Шумілінскага раёна
Тупічынскі сельсавет

**Тупі́чынскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Касцюковіцкага раёна Магілёўскай вобласці. Цэнтр — вёска Тупічына.

5 снежня 1931 года цэнтр Дзямідавіцкага сельсавета Касцюковіцкага раёна БССР перанесены ў вёску Тупічына, сельсавет перайменаваны ў Тупічынскі. З 20 лютага 1938 года сельсавет у складзе Магілёўскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Пячарскага сельсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Касцюковіцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1931 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Чэмпіянат Беларусі па гандболе 2001/2002

**Чэмпіянат Беларусі па гандболе 2001/2002** — 10-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па гандболе.

## Выніковае размеркаванне месцаў 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Беларуская федэрацыя гандбола
* Спіс прызёраў чэмпіяната Беларусі па гандболе
* ИСТОРИЯ ЧЕМПИОНАТОВ РЕСПУБЛИКИ БЕЛАРУСЬ ПО ГАНДБОЛУ

2002
Катэгорыя:2001 год у гандболе
Катэгорыя:2002 год у гандболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2001 годзе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2002 годзе
Шахада

**Шахада** ( — «сведчанне») — першы свядомы крок, з дапамогай якога чалавек робіцца мусульманінам, адзін з пяці слупоў ісламу.

Лічыцца, што чалавек з’яўляецца мусульманінам ад нараджэння, але, вымаўляючы словы сведчання веры, ён робіцца свядомым вызнаўцам ісламу, цалкам прымаючы ўсе прынцыпы рэлігіі і рытуальную практыку.

Пераклад шахады выглядае наступным чынам:

Сведчанне веры ў шахадзе складаецца з дзвюх частак. Першая частка выяўляе прызнанне цэнтральнай канцэпцыі ісламу — адзінабожжа. Сведчанне сапраўднае, калі чалавек дасягнуў свядомага ўзросту, прымае ўсе слупы веры, падзяляе асноўныя паняцці чалавечага статуса паводле ісламу (свабода, годнасць, адказнасць). Другая частка сведчання ўяўляе сабой прызнанне місіі Мухамада і яго статуса апошняга Прарока, а таксама прызнання Карана і прарочай традыцыі як абавязковай формы.

У агульным сэнсе шахада з’яўляецца як пацвярджэннем веры ў Бога, так і прыняццем на сябе адказнасці — перад Богам і чалавекам. Калі чалавек аднойчы вымавіў сведчанне і лічыць сябе мусульманінам, ніхто не мае права ставіць пад сумнеў яго рашэнне або выключаць, выдаляць яго з ісламу.

Катэгорыя:Іслам
Саўм

**Саўм** () — мусульманскі пост, адзін з пяці слупоў ісламу. Пост — агульная практыкай для ўсіх рэлігій, гэта духоўная традыцыя папярэднічае ісламу: «Вам прадпісаны пост, падобна да таго, як ён прадпісаны вашым папярэднікам» (Каран, 2:183). Уключае тры складнікі — духоўны, фізіялагічны і сацыяльны.

Пост у мусульман мае два асноўныя ракурсы. Па-першае, адмаўляючыся ад сваіх прыродных патрэб — ежы, пітва, полавай цягі, вернік праяўляе валоданне сабой, волю і скіроўвае ўсю сваю энергетыку ў самога сябе, да сэрца, шукаючы максімальнага набліжэння да Бога, імкнецца адчуць Яго подых. Па-другое, вернік робіцца бліжэй да беднякоў, бяспраўных і незаўважаных, чым, адпаведна, набліжаецца і да Усявышняга.

Для мусульман самы значны паст — пост у месяц рамадан. Гэты пост заключаецца ў поўнай адмове ад ежы, пітва і сексуальных адносін у светлы час дня на працягу 29 ці 30 дзён і робіцца абавязкам са ўзросту полавай спеласці. Ён пачынаецца прыкладна за гадзіну або паўтары да світання і канчаецца з заходам сонца. Мусульмане ўжываюць месячны каляндар, дзе год складае 355 або 356 дзён, таму кожны сонечны год пачатак посту ссоўваецца на 10-12 дзён. У залежнасці ад пары года і шыраты пост можа доўжыцца ад дзевяці да дваццаці гадзін.

Катэгорыя:Іслам
Маджахед

**Маджахе́д** (, *mujāhid*, больш блізкая да літаратурнай арабскай перадача — ***муджа́хід***, мн. лік ***муджахідзін*** — «змагар за веру, за правую, святую справу», «той, хто робіць духоўныя высілкі») — удзельнік джыхаду (аднакарэннае слова), літаральна «змагар».

Маджахед — не толькі воін, але таксама кожны мусульманін, чыя барацьба ўкладаецца ў прычынныя рамкі аднаго з азначэнняў джыхаду. Такім чынам, маджахедам можа быць і настаўнік, і святар, і маці, якая выхоўвае сваё дзіця. Загінулы маджахед лічыцца шахідам — мучанікам, які засведчыў сваю веру перад Алахам, то-бок высілкі на шляху Алаха. Высілкі, не будуць прынятыя як учынкі маджахеда, калі гэта рабіліся не для Алаха, а для славы, грошай, помсты або з іншых карыслівых памкненняў, а таксама памкненняў, навязаных асобамі іншага веравызнання, то-бок «нявернымі» з пункту гледжання іслама.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Шарыят
Катэгорыя:Ісламскія тэрміны
Віня-Пых (значэнні)

Назву **Віня-Пых** маюць:

* Віня-Пых — плюшавы мішка, персанаж аповесцей і вершаў Алана Аляксандра Мілна.
* «Віня-Пых» — першая кніга прыгод мядведзіка Віня-Пыха.
* «Віня-Пых» — савецкі анімацыйны фільм.
* «Віня Пых» — амерыканскі анімацыйны фільм студыі «Walt Disney Animation Studios» 2011 года.
Дзямідавіцкі сельсавет (Касцюковіцкі раён)

**Дзямі́давіцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Касцюковіцкага раёна Магілёўскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Дзямідавічы.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Касцюковіцкага раёна Калінінскай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Магілёўскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Касцюковіцкім раёне БССР. 5 снежня 1931 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Тупічына, сельсавет перайменаваны ў Тупічынскі.

8 снежня 1959 года цэнтр Прусінскага сельсавета перанесены ў вёску Дзямідавічы, сельсавет перайменаваны ў Дзямідавіцкі, таксама да сельсавета далучана частка скасаванага Пячарскага сельсавета (8 населеных пунктаў: Аляксандраўка, Гарадок, Іванаўка, Круты Роў, Пабеда, Ракітнік, Рэспубліка і Тупічын) і частка скасаванага Каніцкага сельсавета (3 населеныя пункты: Вітунь, Вялікая Мухаўка і Малая Мухаўка). На 1 студзеня 1974 года ў склад сельсавета ўваходзілі 24 населеныя пункты. У сакавіку 1977 года скасавана вёска Паўлаўка (злілася з вёскай Дзямідавічы).

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1550 чалавек, з іх 94,1 % — беларусы, 4,1 % — рускія, 1,2 % — украінцы, 0,4 % — азербайджанцы; паводле перапісу 2019 года — 1073 чалавекі.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1931 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1959 годзе
Віні-Пух (мультфільм)

**«Віні-Пух»** () — савецкі анімацыйны фільм-казка. Серыя мультфільмаў здымалася ў 1969—1972 гадах. Рэжысёр Фёдар Савельевіч Хітрук.

На студыі «Саюзмультфільм» пад яго кіраўніцтвам былі створаны тры мультфільмы на аснове кнігі Алана Аляксандра Мілна:

* Віні-Пух (1969) — заснаваны на першым раздзеле кнігі.
* Віні-Пух ідзе ў госці (1971) — заснаваны на другім раздзеле кнігі.
* Віні-Пух і дзень клопатаў (1972) — заснаваны на чацвёртым (аб страчаным хвасце) і шостым (пра дзень нараджэння) раздзелах кнігі.

## Стварэнне мультфільма 
Сцэнарый напісаў Ф. Хітрук у суаўтарстве з Б. Захадэрам; праца суаўтараў не заўсёды ішла гладка, што стала ў канчатковым выніку прычынай спынення выпуску мультфільмаў (першапачаткова планавалася выпусціць серыял па ўсёй кнізе).

Некаторыя эпізоды, фразы і песні (перш за ўсё знакамітая «Куды ідзём мы з Пятачком…») адсутнічаюць у кнізе і складзеныя спецыяльна для мультфільмаў; пазней гэтыя песні Захадэр у крыху іншай рэдакцыі публікаваў асобным выданнем (кніжка-кардонка для малых «Песенькі Віні-Пуха», К., «Веселка», 1987) і ўключаў як дадатак у зборнік «Віні-Пух і многае іншае».

З іншага боку, з сюжэту мультфільма выключаны (насуперак волі Захадэра) Крыстафер Робін; у першым мультфільме яго сюжэтная функцыя перададзена Пятачку, у другім — Трусу.

Падчас працы над фільмам Ф. Хітрук так пісаў Б. Захадэру аб сваёй канцэпцыі галоўнага персанажа:

Я разумею яго так: ён увесь час напоўнены нейкімі грандыёзнымі планамі, занадта складанымі і грувасткімі для тых дробязных спраў, якія ён збіраецца прадпрымаць, таму планы разбураюцца пры сутыкненні з рэчаіснасцю. Ён увесь час трапляе ў няёмкае становішча, але не па дурасці, а таму, што яго свет не супадае з рэальнасцю. У гэтым я бачу камізм яго характару і дзеянняў. Вядома, ён любіць пажраць, але не гэта галоўнае.

За гэты цыкл (у ліку іншых работ) Хітрук атрымаў у 1976 годзе Дзяржаўную прэмію СССР.

Падчас працы над фільмам рэжысёр не ведаў пра існаванне мультфільмаў студыі Дыснея пра Віні-Пуха. Пазней, паводле слоў Фёдара Хітрука, яго версія спадабалася дыснееўскаму рэжысёру Вольфгангу Райтэрману. Аднак тое, што савецкія мультфільмы былі створаны без уліку выключных правоў на экранізацыю, якія належаць студыі Дыснея, зрабіла немагчымым іх паказ за мяжой і ўдзел у міжнародных кінафестывалях.

## Ролі агучвалі 
* Яўген Паўлавіч Лявонаў — Вiнi-Пух
* Ія Савіна — Пятачок
* Эраст Гарын — асёл Ia-Ia
* Анатоль Шчукін — Трус
* Зінаіда Нарышкіна — Сава

## Крыніцы 
Катэгорыя:Мультфільмы студыі «Союзмультфильм»
Катэгорыя:Мультсерыялы СССР
Пінскі гарадскі Савет дэпутатаў

**Пінскі гарадскі Савет дэпутатаў** — прадстаўнічы орган мясцовага самакіравання на тэрыторыі горада Пінск Брэсцкай вобласці.

## Гісторыя 
З 1954 года друкаваным органам Савета дэпутатаў працоўных стала «Пинская правда».

У часы жнівеньскага путча ў 1991 годзе, па патрабаванні дэпутатаў ад Беларускага народнага фронта «Адраджэньне» на чале з Яўгенам Шатохіным, была склікана нечарговая сесія. У гэты час гарсавет быў падзелены на дзве дэпутацкія групы. Тая, што падтрымала путчыстаў складалася пераважна з кіраўнікоў прадпрыемстваў і мела назоў «За грамадзянскую згоду». Другая група складалася з прыхільнікаў дэмакратычных рэформ. Менавіта яны 19 жніўня сабралі патрэбную колькасць подпісаў і прымусілі старшыню гарсавета склікаць сесію 20 жніўня. На сесіі ім удалося сабраць належную колькасць галасоў для прыняцця заявы, якая асудзіла путч.

## Спасылкі 
* Старонка Пінскага гарадскога Савета дэпутатаў 

Катэгорыя:Гарадскія саветы Беларусі
Катэгорыя:Арганізацыі Пінска
Жаночая зборная Беларусі па гандболе

**Жаночая зборная Беларусі па гандболе** — прадстаўляе Беларусь у міжнародных турнірах па жаночым гандболе.

## Поспехі ў чэмпіянатах 
### Чэмпіянат свету па гандболе 
* 1997: 16 месца
* 1999: 14 месца

### Чэмпіянат Еўропы па гандболе 
* 2000: 11 месца
* 2002: 16 месца
* 2004: 16 месца
* 2008: 12 месца

## Трэнеры 
* Леанід Гуско (1997—2002)
* Валерый Пяўніцкі (2002—2004)
* Канстанцін Шаравараў (2008)
* Анатоль Закладной (2010—2011)
* Валерый Пяўніцкі (2010—2013)
* Леанід Бразінскі (2011—2013)
* Томаж Чатэр (2013—2021)
* Аляксандр Сыцько (2021—2023)
* Валерый Пяўніцкі (2023—2025)
* Ігар Папруга (з 2025)

## Санкцыі 
28 лютага 2022 года Еўрапейская федэрацыя гандбола прыняла рашэнне адхіліць зборныя Беларусі па гандболе і беларускія гандбольныя клубы ад удзелу ва ўсіх спаборніцтвах пад эгідай ЕФГ на перыяд да наступнага рашэння. Прычына гэтага — уварванне Расіі і Беларусі ва Украіну.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Старонка зборнай на сайце БФГ
* Женская национальная команда
* BLRBelarus (Adults Team) 
* ЧЕМПИОНАТ ЕВРОПЫ. Европа плюс!
Чэмпіянат Беларусі па гандболе сярод жанчын

**Чэмпіянат Беларусі па гандболе** — рэгулярныя штогадовыя спаборніцтвы па гандболе сярод гандбольных клубных каманд Беларусі.

## Спіс прызёраў 
## Пераможцы 
## Спасылкі 
* Беларуская федэрацыя гандбола
* Спіс прызёраў чэмпіяната Беларусі па гандболе
* ИСТОРИЯ ЧЕМПИОНАТОВ РЕСПУБЛИКИ БЕЛАРУСЬ ПО ГАНДБОЛУ
Аляксандр Аркадзевіч Тучкін

**Аляксандр Тучкін** (нар. , г. Львоў) — беларускі гандбаліст, заслужаны майстар спорту СССР. Двухразовы алімпійскі чэмпіён. Пераможац XXIV Алімпійскіх гульняў у Сеуле (Паўднёвая Карэя).

Першымі трэнерамі былі Леанід Бразінскі і Спартак Міронавіч. Выступаў за каманду «СКА»-Мінск (1983—1990).

З 1988 года ў складзе зборнай каманды СССР. Пераможац XXVII Алімпійскіх гульняў у Сіднеі (Аўстралія). У 2000 годзе ў складзе зборнай каманды Расіі. Бронзавы прызёр XXVIII Алімпійскіх гульняў у Афінах (Грэцыя) 2004 гады ў складзе зборнай каманды Расіі. Чэмпіён свету сярод юніёраў у 1985 годзе. Двойчы быў пераможцам Гульняў добрай волі (1986, 1990). Трохразовы ўладальнік Кубка еўрапейскіх чэмпіёнаў, уладальнік Кубка кубкаў еўрапейскіх краін, уладальнік Суперкубка ў складзе каманды «СКА»-Мінск. Як легіянер выступаў у замежных клубах Германіі, Іспаніі, Грэцыі.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гандбалісты СССР
Катэгорыя:Гандбалісты Беларусі
Катэгорыя:Ігракі ГК СКА Мінск
Катэгорыя:Заслужаныя майстры спорту СССР
Катэгорыя:Узнагароджаныя медалём ордэна «За заслугі перад Айчынай» II ступені
Катэгорыя:Заслужаныя майстры спорту Расіі
Катэгорыя:Гандбалісты Расіі
Катэгорыя:Ігракі зборнай Беларусі па гандболе
Катэгорыя:Ігракі зборнай Расіі па гандболе
Катэгорыя:Алімпійскія чэмпіёны па гандболе
Катэгорыя:Алімпійскія чэмпіёны ад СССР
Катэгорыя:Алімпійскія чэмпіёны ад Расіі
Катэгорыя:Чэмпіёны летніх Алімпійскіх гульняў 1988 года
Катэгорыя:Чэмпіёны летніх Алімпійскіх гульняў 2000 года
Катэгорыя:Бронзавыя прызёры летніх Алімпійскіх гульняў 2004 года
Катэгорыя:Гандбалісты на летніх Алімпійскіх гульнях 1988 года
Катэгорыя:Гандбалісты на летніх Алімпійскіх гульнях 2000 года
Катэгорыя:Гандбалісты на летніх Алімпійскіх гульнях 2004 года
Катэгорыя:Ігракі ГК Міндэн
Катэгорыя:Ігракі ГК Гановер-Бургдорф
Катэгорыя:Ігракі ГК ТУСЕМ Эсэн
Катэгорыя:Ігракі ГК Айнтрахт Гільдэсгайм
Катэгорыя:Ігракі ГК Філіпас Верыя
Катэгорыя:Ігракі ГК Вільгельмсгафен
Чэмпіянат Беларусі па гандболе 2015/2016

**Чэмпіянат Беларусі па гандболе 2015/2016** — 24-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па гандболе.

## Выніковае размеркаванне месцаў 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Беларуская федэрацыя гандбола
* ИСТОРИЯ ЧЕМПИОНАТОВ РЕСПУБЛИКИ БЕЛАРУСЬ ПО ГАНДБОЛУ

2016
Катэгорыя:2015 год у гандболе
Катэгорыя:2016 год у гандболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2015 годзе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2016 годзе
Яцак Асташэўскі

**Яцак Асташэўскі** (нар. , ) — польскі музыкант (кантрабасіст і флейтыст), кампазітар, тэатральны рэжысёр.

## Біяграфія 
Яцак Асташэўскі нарадзіўся 5 мая 1944 года ў Кракаве.

З 1962 года граў на кантрабасе ў гурце «*Jazz Darings*» разам з такімі вядомымі музыкантамі, як Томаш Станько і Адам Маковіч. Супрацоўнічаў з Кшыштафам Камедай. Быў удзельнікам гурта Марэка Грэчуты «*Anawa*».

У 1970 годзе стаў сузаснавальнікам (разам з Марэкам Яцкоўскім) і лідарам гурта «*Osjan*». З 1980-х гадоў пісаў музыку для тэатра і кіно.

## Выкананне музыкі для кіно 
З 1980-х гадоў Яцак Асташэўскі выконваў музыку для кіно.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* Яцак Асташэўскі на сайце «*Discogs*»
* Яцак Асташэўскі на сайце «*Internet Movie Database*»

Катэгорыя:Кантрабасісты Польшчы
Катэгорыя:Флейтысты Польшчы
Катэгорыя:Кампазітары Польшчы
Людовік Орбан

**Людо́вік О́рбан** (; нар. 25 мая 1963 года, старшыня Нацыянал-ліберальнай партыі з чэрвеня 2017 года. Прэм’ер-міністр Румыніі з 4 лістапада 2019 года па 7 снежня 2020 года, міністр транспарту ў 2007—2008 гг..

Орбан скончыў у 1988 годзе факультэт тэхналогіі машынабудавання , у 1993 годзе — аспірантуру на факультэце палітычных навук  ў Бухарэсце. 

У 1999—2000 гг. — статс-сакратар, кіраўнік Дэпартамента інфармацыйнай палітыкі ўрада. З сакавіка 2000 года па май 2001 года — статс-сакратар, прэзідэнт Нацыянальнага агенцтва дзяржаўных служачых (ANFP). З красавіка 2007 года па снежань 2008 года займаў пасаду міністра транспарту ва ўрадзе Кэліна Папеску-Тэрычану, аднак пасяджэнне парламента, на якім павінен быў быць зацверджаны гэты кабінет, не адбылося з-за адсутнасці кворуму. 13 сакавіка прэзідэнт Клаус Яханіс даручыў сфарміраваць урад Орбану ў трэці раз. Урад Орбана быў пагоджаны парламентам на наступны дзень. На наступны дзень пасля парламенцкіх выбараў 6 снежня 2020 года, на якіх Нацыянал-ліберальная партыя паступілася Сацыял-дэмакратычнай партыі, Орбан абвясціў аб адстаўцы.

## Асабістае жыццё 
Жанаты, мае сына.

З’яўляецца братам былога еўрапейскага камісара Леанарда Орбана.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Постаці Бухарэста
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы XXI стагоддзя
Катэгорыя:Кіраўнікі XXI стагоддзя
Катэгорыя:Палітыкі XXI стагоддзя
Катэгорыя:Палітыкі XX стагоддзя
Катэгорыя:Члены Нацыянал-ліберальнай партыі Румыніі
Панджшэрскі супраціў

**Панджшэрскі супраціў** — ваеннае аб’яднанне ў Афганістане, створанае ў ліпені—жніўні 2021 года ў ходзе наступлення талібаў, якое складаецца з былых членаў Паўночнага альянсу і іншых праціўнікаў ісламісцкага руху «Талібан».

## Перадгісторыя 
Падчас савецкай вайны ў Афганістане і грамадзянскай вайны  (1996—2001), Цясніна Панджшэр была адной з асноўных фарпостаў маджахедаў і Паўночнага альянса адпаведна.

Пасля прыходу да ўлады Талібана ў Афганістане, у ліпені 2021 года, рэшткі Паўночнага альянса правялі рэмабілізацыю ў выніку якой паўстала «Супраціўленне II». Ахмад Шах Масуд («Панджшэрскі леў») 18 жніўня 2021 года ў артыкуле для Washington Post, прызваў увесь свет аказаць  дапамогу «Супраціўленню II».

## Ваенныя дзеянні 
17 жніўня — «Супраціўленню II» вызваліла раён Чарыкар правінцыі Парван, такім чынам перарэзаўшы дарожны шлях Кабул—Мазары-Шарыф. 19 жніўня былі вызвалены яшчэ 3 раёна правінцыі Баглан.

Катэгорыя:Гісторыя Афганістана
Нікалае Чукэ

**Нікала́е Іане́ль Чу́кэ** (; нар. 7 лютага 1967 года, Пленіца, Сацыялістычная Рэспубліка Румынія) — румынскі ваенны і палітычны дзеяч, выконваючы абавязкі прэм’ер-міністра Румыніі з 7 па 23 снежня 2020 года, прэм’ер-міністр з 25 лістапада 2021 па 12 чэрвеня 2023 года. Прымаў удзел у некалькіх войнах, у тым ліку ў Іраку. З 2015 па 2019 год ён быў начальнікам румынскага генеральнага штабу. З 4 лістапада 2019 па 25 лістапада 2021 года — міністр абароны Румыніі.

## Біяграфія 
У 1985 годзе ў Краёве скончыў ваенны ліцэй імя Тудара Уладзімірэску і Акадэмію сухапутных войск імя Нікалае Бельчэску ў Сібіу ў 1988 годзе. Падчас сваёй ваеннай кар’еры ён прымаў удзел у місіях у Афганістане, Босніі і Герцагавіне і Іраку. З 2001 па 2004 год ён быў камандзірам 26-га пяхотнага батальёна (таксама вядомага як «Чырвоныя Скарпіёны»), з якім прымаў удзел у аперацыі «Несакрушальная свабода» ў Афганістане і аперацыі Старажытны Вавілон у Іраку. У маі 2004 года ў Эн-Насірыі ён узначаліў першую бітву, у якой румынскія салдаты ўпершыню з часоў Другой сусветнай вайны актыўна ўдзельнічалі. 25 кастрычніка 2010 года яму было прысвоена званне генерала.

У 2015 годзе Чукэ прызначаны начальнікам Генеральнага штабу. У 2018 годзе прэзідэнт Клаус Яханіс перапрызначыў яго на гэты пост. У кастрычніку 2020 года ўступіў у Нацыянальную ліберальную партыю, каб балатавацца у Сенат Румыніі на наступных парламенцкіх выбарах.

7 снежня 2020 года, пасля адстаўкі прэм’ер-міністра Людовіка Орбана, Клаус Яханіс прызначыў Чукэ выконваючым абавязкі прэм’ер-міністра. Ён кіраваў часовым урадам, пакуль згодна з вынікамі  не быў сфарміраваны новы ўрад Фларына Кыцу.

Жанаты, мае адно дзіця. Размаўляе на англійскай і румынскай мовах.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Прэм’ер-міністры Румыніі
Катэгорыя:Міністры абароны Румыніі
Капаткевіцкая раўніна

**Капаткевіцкая раўніна** — фізіка-геаграфічны раён Гомельскага Палесся, размешчаны ў міжрэччы Арэсы, Пцічы, Прыпяці і Бобрыка 2, на захадзе Гомельскай і поўдні Мінскай абласцей. Пераважаюць прыродна-тэрытарыяльныя комплексы з перарывістым покрывам водна-ледавіковых супескаў з плоскім і хвалістым рэльефам, які ўскладняецца невысокімі марэннымі ўзгоркамі.

Капаткевіцкая раўніна мяжуе з Бабруйскай раўнінай на поўначы, Мазырска-Лельчыцкай раўнінай на поўдні, Ясельдзінска-Слуцкай нізінай на захадзе і Васілевіцкай нізінай на ўсходзе. Значнай часткай адпавядае геамарфалагічнаму раёну, які мае назву Вятчынская нізіна.

У морфаструктурных адносінах тэрыторыя прымеркавана да Прыпяцкага прагіну. Сярэдняя магутнасць антрапагенавага чахла 30-60 м, месцамі да 120 м, ён складзены ніжне- і сярэднечацвярцічнымі гарызонтамі ледавіковых утварэнняў. Паверхня крышталічнага падмурка залягае на глыбіні 2500—5000 м.

Пераважае слабахвалістая водна-ледавіковая раўніна. Характэрная рыса рэльефа — просталінейныя паралельныя лагчыны, у якіх з цягам часу сфарміраваліся даліны рэк, што дзеляць паверхню на шэраг увалападобных павышаных участкаў і сістэму балотных і азёрных паніжэнняў. Абсалютныя вышыні паверхні вагаюцца ў межах 145—184 м, адносныя — 2-3 м, на павышэннях — да 10 м. Ухілы паверхні рэдка перавышаюць 1-2°, круцізна схілаў далін і лагчын 5-10°. Гушчыня расчлянення 0,2 км/км². Паверхня раўніны ўскладняецца сухімі далінамі, балкамі і замкнёнымі азёрападобнымі паніжэннямі тэрмакарставага паходжання, дзе гушчыня расчлянення дасягае 2-2,5 км/км². Даліны і лагчыны шырокія — да 3—4 км, шмат скразных далін. На захадзе вялікія прасторы занятыя водна-ледавіковымі адкладамі, перакрытымі на міжрэччах маламагутнай марэнай дняпроўскага ўзросту. Тэрасы на схілах лагчын складзены пясчана-жвіровым матэрыялам і галькай, схілы далін — саліфлюкцыйнымі адкладамі, якія месцамі перакрыты лёсападобнымі пародамі і пластом дэлювія. Днішчы буйных балак запоўнены торфам магутнасцю да 4 м. Вакол асобных азёрных катлавін сустракаюцца эолавыя формы перавеяных пяскоў. Ва ўсходняй частцы развіты палі дробных эолавых бугроў з катлавінамі выдзімання і гляцыякарставыя западзіны дыяметрам да 40 м.

Гідраграфічную сетку ўтвараюць дробныя прытокі Пцічы і Бобрыка з вузкімі забалочанымі далінамі.

Глебы дзярнова-падзолістыя, большай часткай забалочаныя, пясчана-супясчаныя і дзярновыя, тарфяна-балотныя.

Пад лесам звыш 40 % (лясы хваёвыя, бярозавыя, чорнаальховыя, дубровы), пад ворывам каля 25 %.

## Літаратура 
* Природа Беларуси. Энциклопедия. В 3 томах. Том 1. Земля и недра. — Минск: Беларуская энцыклапедыя, 2010. — 464 с. — ISBN 978-985-11-0472-3

Катэгорыя:Раўніны Беларусі
Катэгорыя:Рэльеф Гомельскай вобласці
Катэгорыя:Рэльеф Мінскай вобласці
Катэгорыя:Геаграфія Петрыкаўскага раёна
Нарачанская раўніна

**Нарачанская раўніна** — фізіка-геаграфічны раён Паазерскай правінцыі ў паўночнай частцы Мінскай і Гродзенскай абласцей. Пераважаюць узгорыста-марэнна-азёрныя і водна-ледавіковыя ландшафты.

## Геаграфія 
Нарачанская раўніна мяжуе са Свянцянскімі градамі на поўначы і паўночным усходзе, Ашмянскім узвышшам і Вілейскай раўнінай на поўдні і паўднёвым усходзе.

## Геалогія 
У тэктанічным дачыненні раўніна прымеркавана да Прыбалтыйскай монакліналі і Вілейскага пахаванага выступу Беларускай антэклізы. Антрапагенавая тоўшча магутнасцю 40-120 м прадстаўлена ўтварэннямі бярэзінскага, дняпроўскага, сожскага, паазерскага зледзяненняў.

## Рэльеф 
Паверхня плоскахвалістая і хвалістая, месцамі ўзгорыста-хвалістая з абсалютнымі адзнакамі 160—200 м. Выраўнаваны марэнны і флювіягляцыяльны рэльеф ускладняецца тэрмакарставымі западзінамі, камамі, часам эолавымі ўзгоркамі і градамі. Выдзяляюцца канцовамарэнныя грады паазерскага зледзянення — Свірская, Канстанцінаўская, Паўночна-Нарачанская і Паўднёва-Нарачанская, якія ўтвараюць сістэму ўзгоркаў і ўвалаў даўжынёй 0,5—З км, з адноснымі вышынямі 10—20 м. Грады складзены з супясчана-сугліністай марэны і пясчана-галечнага матэрыялу. Да ўскраін Свірскай і Паўночна-Нарачанскай град прымеркаваны озы і камы.

Максімальная адзнака рэльефу (234,9 м) на поўнач ад возера Нарач, мінімальная (125 м) у даліне ракі Вілія.

## Гідраграфія 
]]
Шмат маляўнічых азёр. Выдзяляецца Нарачанская група азёр (Нарач, Мястра, Баторына, Бледнае), а таксама азёры Свір, Вішнеўскае.

## Клімат 
Сярэдняя тэмпература студзеня −6,7 °C, ліпеня 17,3 °C. Ападкаў выпадае 708 мм у год. Вегетацыйны перыяд 191 суткі.

## Глебы і расліннасць 
Шырока распаўсюджаны дзярнова-падзолістыя, дзярнова-падзолістыя забалочанныя і тарфяна-балотныя глебы.

Лясы пераважна хваёвыя, сустракаюцца яловыя і бярозавыя. Лугі ў асноўным нізінныя. Балоты нізінныя, невялікімі ўкрапленнямі прысутнічаюць вярховыя.

## Гл. таксама 
* Нарачана-Вілейская нізіна

## Літаратура 
* Природа Беларуси. Энциклопедия. В 3 томах. Том 1. Земля и недра. — Минск: Беларуская энцыклапедыя, 2010. — 464 с. — ISBN 978-985-11-0472-3

Катэгорыя:Раўніны Беларусі
Катэгорыя:Рэльеф Гродзенскай вобласці
Катэгорыя:Рэльеф Мінскай вобласці
Катэгорыя:Геаграфія Мядзельскага раёна
Георгій Пятровіч Саснін

**Георгій Пятровіч Сасні́н** (;  — ) — урач, вучоны ў галіне стаматалогіі, доктар медыцынскіх навук (1971), прафесар (1972).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў сяле Зюльзя (Нерчынскі раён, Чыцінская вобласць Расіі). У 1933 у Маскве. У жніўні 1942 года добраахвотнікам пайшоў на фронт. У 1943—1944 гадах — ардынатар сківічна-тваравага аддзялення нейрахірургічнага шпіталя на 4-м Украінскім фронце, у 1944—1946 гадах — начальнік сківічна-тваравага аддзялення Галоўнага ваеннага шпіталя Войска Польскага.

З 1946 года Г. П. Саснін у Маскоўскім медыцынскім стаматалагічным інстытуце. Да 1949 года клінічны ардынатар кафедры артапедычнай стаматалогіі, у 1949—1951 гадах — загадчык лабараторыі матэрыялазнаўства, у 1951—1953 — асістэнт кафедры артапедычнай стаматалогіі. У 1953 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю. У 1953—1955 гадах Г. П. Саснін працаваў саветнікам галоўнага ўрача ўрадавай бальніцы ў Пхеньяне (Паўночная Карэя). У 1955—1957 гадах дацэнт кафедры артапедычнай стаматалогіі Кіеўскага медыцынскага інстытута, у 1957—1961 гадах загадчык кафедры артапедычным аддзяленнем Украінскага навукова-даследчага інстытута стаматалогіі ў горадзе Адэса, у 1961—1971 гадах — загадчык кафедры артапедычнай стаматалогіі Варонежскага медыцынскага інстытута.

З 1981 года Г. П. Саснін у Мінскім медыцынскім інстытуце. У 1971—1988 гадах загадваў кафедрай артапедычнай стаматалогіі, з 1988 года яе прафесар.

## Навуковая і грамадская дзейнасць 
Г. П. Сасніну належаць навуковыя працы па праблемах тэрапеўтычнай і артапедычнай стаматалогіі. Займаўся пытаннямі комплекснага лячэнні парадантыту. Распрацаваў метад лячэння вірусных, грыбковых і нейрагенных захворванняў у стаматалогіі.

Аўтар і сааўтар больш за 170 навуковых прац, у тым ліку манаграфій, 10 вынаходстваў. Кіраваў падрыхтоўкай доктарскай і 20 кандыдацкіх дысертацый.

Старшыня праўлення Рэспубліканскага навуковага таварыства стаматолагаў у 1972—1990 гадах, Быў членам прэзідыума Усесаюзнага таварыства стаматолагаў, савета па стаматалогіі Акадэміі медыцынскіх навук СССР, Вучонага медыцынскага савета Міністэрства аховы здароўя БССР, рэдакцыйнай калегіі часопіса «Здравоохранение Белоруссии».

## Узнагароды 
Узнагароджаны пяццю ордэнамі, медалямі, у тым ліку ўзнагародамі замежных дзяржаў.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* Соснин Георгий Петрович   // Сайт БДМУ
* Посвящается 90-летию со дня рождения профессора. // Стоматолоический журнал, март 2006, с. 71—72.
* Память народа — электронный банк документов периода Великой Отечественной войны  
* Музейный комплекс «Дорога памяти»  
* Банк патентов РФ на изобретения и промышленные образцы ФИПС Роспатента 

Катэгорыя:Медыкі Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Стаматолагі СССР
Катэгорыя:Стаматолагі Беларусі
Катэгорыя:Афіцэры СССР
Катэгорыя:Выкладчыкі Варонежскага дзяржаўнага медыцынскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Чыцінскай вобласці
Катэгорыя:Ваенныя ўрачы СССР
Прусінскі сельсавет

**Пру́сінскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Касцюковіцкага раёна Магілёўскай вобласці. Цэнтр — вёска Прусіна.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Касцюковіцкага раёна Калінінскай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Магілёўскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Касцюковіцкім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Магілёўскай вобласці. 8 снежня 1959 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Дзямідавічы, сельсавет перайменаваны ў Дзямідавіцкі.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Касцюковіцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1959 годзе
Фларын Кыцу

**Флары́н Васі́ле Кы́цу** (; нар. 1 красавіка 1972 года, Бухарэст) — румынскі палітычны і дзяржаўны дзеяч. Член Нацыянальнай ліберальнай партыі. Старшыня Сената Румыніі з 23 лістапада 2021 па 29 чэрвеня 2022 года, прэм’ер-міністр Румыніі з 23 снежня 2020 па 25 лістапада 2021 года Кыцу атрымаў ступень магістра эканомікі і ў 2001 годзе доктарскую ступень па макраэканоміцы і міжнароднай эканоміцы ва Універсітэце штата Аява.

Пасля заканчэння ўніверсітэта з 2001 па 2003 год працаваў эканамістам у Рэзервовым банку Новай Зеландыі і з 2003 па 2005 год у Еўрапейскім інвестыцыйным банку. Пасля ён працаваў інвестыцыйным банкірам у румынскім падраздзяленні ING да 2011 года.

У 2019 годзе аб’яднаны камітэт па бюджэце і фінансах Парламента Румыніі не ўхваліў кандыдатуру Кыцу на пасаду міністра фінансаў (хоць іх галасаванне не было абавязковым).

26 лютага 2020 года, пасля вотуму недаверу кабінету Орбана, сфарміраванага 5 лютага, прэзідэнт Клаус Яханіс прызначыў Кыцу прэм’ер-міністрам Румыніі і заклікаў яго сфарміраваць новы ўрад.

9 снежня 2020 года прэм’ер-міністр Нацыянальнай ліберальнай партыі запрапанаваў змяніць выконваючага абавязкі кіраўніка ўрада Нікалае Чукэ пасля адстаўкі Людовіка Орбана 7 снежня. Кыцу стаў прэм’ер-міністрам 23 снежня, сфарміраваўшы кааліцыйны ўрад з трыма партыямі. Склад яго кабінета быў раскрытыкаваны за тое, што ў ім была толькі адна жанчына-міністр, і за тое, што  быў прызначаны міністрам аховы здароўя (на папярэдняй міністэрскай пасадзе ён прапанаваў закон, «які абараняе тых, хто быў абвінавачаны ў плагіяце сваіх навуковых дысертацый»).

З 22 снежня 2020 года — прызначаны прэм’ер-міністр Румыніі. Пасля вотуму даверу 23 снежня 2020 года ён стаў прэм’ер-міністрам Румыніі (260 галасоў «за», 186 галасоў «супраць»).

5 кастрычніка 2021 года парламент Румыніі падтрымаў вынясенне вотуму недаверу ўраду на чале з Кыцу.

## Узнагароды 
* Ордэн «За заслугі» I ступені (23 жніўня 2021 года, Украіна) — *за істотны асабісты ўклад ва ўмацаванне ўкраінска-румынскага міждзяржаўнага супрацоўніцтва, падтрымку незалежнасці і тэрытарыяльнай цэласнасці Украіны*.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Выпускнікі Універсітэта штата Аява
Катэгорыя:Міністры фінансаў Румыніі
Катэгорыя:Прэм’ер-міністры Румыніі
Катэгорыя:Члены Нацыянал-ліберальнай партыі Румыніі
Чэмпіянат Беларусі па гандболе 2003/2004

**Чэмпіянат Беларусі па гандболе 2003/2004** — 12-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па гандболе.

## Выніковае размеркаванне месцаў 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Беларуская федэрацыя гандбола
* Спіс прызёраў чэмпіяната Беларусі па гандболе
* ИСТОРИЯ ЧЕМПИОНАТОВ РЕСПУБЛИКИ БЕЛАРУСЬ ПО ГАНДБОЛУ

2004
Катэгорыя:2003 год у гандболе
Катэгорыя:2004 год у гандболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2003 годзе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2004 годзе
Разня ў Дэбано

**Разня ў Дэбано** — масавае забойства, здзейсненае 11 студзеня 2021 года ў сельскай абшчыне Дэбано (Тыграй, Эфіопія) падчас Тыграйскага канфлікту. Байцамі рэгіянальнага спецназа з рэгіёну Амхара тут было забіта не менш за 30 мірных жыхароў. Расправы закранулі чатыры вёскі: Сагла, Серавіт, Даба Паулос і Даба Тадыёс.

Паводле сведчанняў мясцовага жыхара Кіброма, перад інцыдэнтам адбыўся бой урадавай арміі з баевікамі САТ. Падчас бою сельская абшчына перайшла пад кантроль федэральных войскаў. Аднак праз некаторы час ваенныя сышлі, а наўзамен іх прыбылі рэгіянальныя сілы з Амхара. Байцы зладзілі масавыя расправы над мясцовымі жыхарамі і разрабавалі іх маёмасць.

Інцыдэнт у Дэбано быў уключаны на разгляд сумеснага расследавання УВКПЧ і ўрадавай камісіі па правах чалавека, якое пачалося ў сакавіку таго ж года. 
## Спасылкі 
*World Peace Foundation: Starving Tigray
*Tigray: Atlas of the humanitarian situation
*TGHAT: A compilation of the verified list of civilian victims from different sources

Катэгорыя:Падзеі 11 студзеня
Катэгорыя:Студзень 2021 года
Катэгорыя:Масавыя забойствы падчас Тыграйскага канфлікту
Катэгорыя:Забойствы, здзейсненыя ў 2021 годзе
Катэгорыя:2021 год у Эфіопіі
Канстанцін Рыгоравіч Шаравараў

**Канстанцін Рыгоравіч Шаравараў** (нар. , г. Мінск) — беларускі гандбаліст, заслужаны майстар спорту СССР. Чэмпіён XXIV Алімпійскіх гульняў у Сеуле (Паўднёвая Карэя). З 1988 года ў складзе зборнай каманды СССР. Пяціразовы чэмпіён СССР. Срэбны прызёр чэмпіянату свету 1990 года. Уладальнік Кубка СССР, трохразовы ўладальнік Кубка еўрапейскіх чэмпіёнаў, уладальнік Кубка кубкаў еўрапейскіх краін, уладальнік Суперкубка ў складзе каманды «СКА»-Мінск.

Прызначаўся галоўным трэнерам зборнай жаночай каманды Беларусі. Першым трэнерам быў Аркадзь Брыцко. Выступаў за клуб «СКА»-Мінск (1982—1992, 1995—1996). Як легіянер гуляў у замежных клубах Германіі, Ізраіля і Швецыі. Узнагароджаны медалём «За працоўны гераізм».

Галоўны трэнер жаночай каманды «БНТУ-БелАЗ».

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гандбалісты СССР
Катэгорыя:Гандбалісты Беларусі
Катэгорыя:Ігракі ГК СКА Мінск
Катэгорыя:Заслужаныя майстры спорту СССР
Катэгорыя:Ігракі зборнай Беларусі па гандболе
Катэгорыя:Гандбалісты на летніх Алімпійскіх гульнях 1988 года
Катэгорыя:Чэмпіёны летніх Алімпійскіх гульняў 1988 года
Катэгорыя:Алімпійскія чэмпіёны па гандболе
Катэгорыя:Алімпійскія чэмпіёны ад СССР
Катэгорыя:Гандбольныя трэнеры Беларусі
Катэгорыя:Трэнеры ГК БНТУ-БелАЗ
Катэгорыя:Трэнеры жаночай зборнай Беларусі па гандболе
Катэгорыя:Ігракі ГК Макабі Авішай Моцкін
Юрый Мікалаевіч Карпук

**Юрый Мікалаевіч Карпук** (нар. , г. Брэст) — беларускі гандбаліст, трэнер. Майстар спорту міжнароднага класа. Станавіўся трохразовым чэмпіёнам СССР (1987, 1989, 1990). Чэмпіён свету сярод моладзі (1989), двухразовы ўладальнік Кубка еўрапейскіх чэмпіёнаў (1989, 1990).

Першымі трэнерамі былі Міхал Дзмітрыевіч Трафіменка і Барыс Уладзіміравіч Рэпкін. Выступаў за гандбольны клуб «СКА»-Мінск (1985—1992).

Удзельнік фінальнай стадыі чэмпіянату Еўропы 1994 года, дзе беларуская зборная заняла восьмае месца. За нацыянальную зборную Беларусі правёў 24 матчы, закінуў 34 мячы. Як легіянер выступаў за клубы Іспаніі, Італіі і Германіі. Прызначаўся старэйшым трэнерам мужчынскай моладзевай зборнай каманды Рэспублікі Беларусь. З 2007 года працаваў трэнерам каманды «Мяшкоў Брэст».

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Юрий Карпук: на родину! 

Катэгорыя:Гандбалісты Беларусі
Катэгорыя:Ігракі ГК СКА Мінск
Катэгорыя:Ігракі зборнай Беларусі па гандболе
Катэгорыя:Гандбольныя трэнеры Беларусі
Катэгорыя:Трэнеры ГК Вікторыя-Бярэсце
Катэгорыя:Трэнеры БГК імя Мяшкова
Скідзельская нізіна

**Скідзельская нізіна** — геамарфалагічны раён вобласці Цэнтральнабеларускіх узвышшаў і град на захадзе Беларусі; размешчаны ўздоўж даліны Нёмана, частка Нёманскай нізіны.

Даўжыня 80-90 км, шырыня 15-40 км. Мяжуе з Азёрскай нізінай на захадзе, Любчанскай нізінай, Лідскай раўнінай і Навагрудскім узвышшам на ўсходзе, Ваўкавыскім і Слонімскім узвышшамі на поўдні, Гродзенскім узвышшам на захадзе.

У тэктанічным дачыненні нізіна прымеркавана да Цэнтральнабеларускага масіву Беларускай антэклізы. Пароды крышталічнага падмурка апускаюцца на захад і залягаюць на глыбіні ад 0 да 150 м. Магутнасць антрапагенавых адкладаў у паніжэннях складае 180—200 м, на астатняй тэрыторыі памяншаецца да 70-90 м.

Абсалютныя вышыні змяняюцца ў асноўным ад 115 да 135 м, максімальныя адзнакі дасягаюць 140—144 м, добра выражана паніжэнне да даліны Нёмана. Гушчыня расчлянення рэльефу 0,2-0,3 км/км². Паверхня раёна плоская або слабахвалістая з сухімі далінамі, якія з’яўляюцца слядамі блукання рэчышчаў і катлавінамі рэшткавых азёр дыяметрам да 2-3 км. Асноўную частку тэрыторыі займае азёрна-ледавіковая нізіна паазерскага ўзросту, на ўсходзе і паўночным захадзе раёна — фрагменты водна-ледавіковай раўніны. Паўсюль сустракаюцца эолавыя ўтварэнні з адноснай вышынёй 5-10 м і больш, асобныя камы дыяметрам 200—300 м і вышынёю да 15-20 м. Уздоўж Нёмана і яго прытокаў паверхня раздзеленая ярамі і балкамі, даўжыня іх дасягае 1,5 км, а глыбіня да 12 м.

Тэрыторыя дрэнуецца Нёманам і яго прытокамі (Котра, Свіслач, Рось, Зальвянка, Шчара і інш.), якія ўтвараюць дрэвападобную сістэму. У далінах рэк добра развіта забалочаная пойма і выяўленыя 2 надпоймавыя тэрасы (вышыня першай 4-9 м, другой — 8-12 м); агульная глыбіня далін не перавышае 20 м.

Распаўсюджаны дзярнова-падзолістыя, часта забалочаныя, глебы, па нізінных балотах — тарфяна-балотныя, у далінах рэк — пойменныя (алювіяльныя). Лясы сасновыя, яловыя, бярозавыя і чорнаальховыя. Балоты ў асноўным нізінныя.

## Літаратура 
* Природа Беларуси. Энциклопедия. В 3 томах. Том 1. Земля и недра. — Минск: Беларуская энцыклапедыя, 2010. — 464 с. — ISBN 978-985-11-0472-3

Катэгорыя:Нізіны Беларусі
Катэгорыя:Рэльеф Гродзенскай вобласці
Катэгорыя:Геаграфія Гродзенскага раёна
Акадэмія прыгожых мастацтваў у Гданьску

**Акадэмія прыгожых мастацтваў у Гданьску** () — польская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова, якая знаходзіцца ў Гданьску.

## Структура 
* Факультэт архітэктуры і дызайну
* Факультэт графікі
* Факультэт жывапісу
* Факультэт скульптуры і інтэрмедый
* Інстытут гісторыі і тэорыі мастацтва

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з польскай мовай навучання
Катэгорыя:Вышэйшыя навучальныя ўстановы Гданьска
Катэгорыя:Мастацкія вышэйшыя навучальныя ўстановы
Акадэмія фізічнага выхавання і спорту імя Анджэя Снядэцкага ў Гданьску

**Акадэмія фізічнага выхавання і спорту імя Анджэя Снядэцкага ў Гданьску** () — польская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова, якая знаходзіцца ў Гданьску. Названа ў гонар Анджэя Снядэцкага.

## Напрамкі навучання 
* Спорт
* Фізічная культура
* Турызм і рэкрэацыя
* Фізіятэрапія
* Лячэбная фізкультура

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з польскай мовай навучання
Музычная акадэмія імя Станіслава Манюшкі ў Гданьску

**Музычная акадэмія імя Станіслава Манюшкі ў Гданьску** () — польская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова, якая знаходзіцца ў Гданьску. Названа ў гонар кампазітара Станіслава Манюшкі.

## Структура 
* Факультэт дырыжорства, кампазіцыі і тэорыі музыкі
* Інструментальны факультэт
* Вакальна-акторскі факультэт
* Факультэт харавога дырыжыравання, царкоўнай музыкі, мастацкай адукацыі, рытмікі і джазу

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з польскай мовай навучання
Катэгорыя:Вышэйшыя навучальныя ўстановы Гданьска
Катэгорыя:Кансерваторыі Польшчы
Вышэйшая школа «Ateneum»

**Вышэйшая школа «Ateneum»** () — польская прыватная вышэйшая навучальная ўстанова, якая знаходзіцца ў Гданьску.

## Напрамкі навучання 
* Журналістыка і сацыяльныя камунікацыі
* Філалогія (англійская, нямецкая, іспанская, шведская, італьянская)
* Педагогіка
* Кіраванне
* Бізнес са знаннем замежных моў
* Псіхалогія
* Дашкольная і ранняшкольная педагогіка

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з польскай мовай навучання
Катэгорыя:Вышэйшыя навучальныя ўстановы Гданьска
Дунайскі ўніверсітэт у Крэмсе

**Дунайскі ўніверсітэт у Крэмсе** (), таксама **Крэмскі ўніверсітэт павышэння кваліфікацыі** () — аўстрыйская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта і з сядзібай у горадзе Крэмс-ан-дэр-Донаў.

## Агульная характарыстыка 
Знаходзіцца пад сумесным кіраваннем урада Аўстрыйскай Рэспублікі і зямлі Ніжняя Аўстрыя. Універсітэт падзелены на тры факультэты, прычым факультэт аховы здароўя і медыцыны з'яўляецца найбуйнейшым з прыкладна 47 % усіх студэнтаў.

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Універсітэты Аўстрыі
Партызанская брыгада «У імя Радзімы»

**Партызанская брыгада «У імя Радзімы»** — партызанская брыгада, створаная ў кастрычніку 1943 года. Брыгада дзейнічала на акупаванай тэрыторыі Бранскага, Бельскага, Лапскага, Свіслацкага і Гайнаўскага раёнаў. 17 ліпеня — 1 жніўня 1944 года брыгада паатрадна (623 партызаны, 5 атрадаў) злучылася з Чырвонай Арміяй.

## Склад 
Брыгада была створана ў кастрычніку 1943 года на базе атрада «За Радзіму» (арганізаваны ў студзені 1943 года ў складзе 27-й партызанскай брыгады імя Чапаева Мінскай вобласці, у жніўні 1943 года вылучаны з брыгады і ў складзе групы атрадаў П. П. Капусты перадыслацыраваны ў Беластоцкую вобласць. У склад брыгады ўваходзілі:
* партызанскі атрад імя Кутузава;
* партызанскі атрад імя Багдана Хмяльніцкага;
* партызанскі атрад імя Пархоменкі;
* партызанскі атрад імя Дзяржынскага;
* партызанскі атрад імя Жукава.

## Камандаванне 
### Камандзір 
* М. Р. Янкоўскі

### Камісар 
* М. І. Чуркін

### Начальнік штаба 
* У. П. Трыгубаў

## Дзейнасць брыгады 
Партызаны правялі больш за 150 баявых аперацый. У Клецку і яго ваколіцах знішчылі фабрыку шарсцяных і лямцавых вырабаў, аўтарамонтную майстэрню. У верасні 1943 года ў выніку дыверсіі на чыгуначным участку Лунінец — Баранавічы рух быў спынены на 4 сутак. У кастрычніку — лістападзе 1943 года ў час рэйду з Клецкага раёна ў Беластоцкую вобласць на чыгунцы Баранавічы — Брэст разбурылі 2 км чыгуначнага палатна. За ўвесь перыяд баявых дзеянняў пусцілі пад адхон  больш за 30 эшалонаў, знішчылі 33 аўтамабілі, 43 масты, вялі сустрэчныя баі. Пасля баёў з ворагам стварылі базу ў Белавежскай пушчы, блакіравалі нямецкі гарнізон у Белавежы, кантралявалі і ахоўвалі рэзерват з зубрамі.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Савецкія партызанскія злучэнні, брыгады і атрады на акупіраванай тэрыторыі Беларусі (1941—1944)
Катэгорыя:З’явіліся ў 1943 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1944 годзе
Чэмпіянат Беларусі па гандболе 2018/2019

**Чэмпіянат Беларусі па гандболе 2018/2019** — 27-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па гандболе.

## Турнірная табліца 
### Група А 
### Група Б 
## Спасылкі 
* Беларуская федэрацыя гандбола
* ИСТОРИЯ ЧЕМПИОНАТОВ РЕСПУБЛИКИ БЕЛАРУСЬ ПО ГАНДБОЛУ

2019
Катэгорыя:2018 год у гандболе
Катэгорыя:2019 год у гандболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2018 годзе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2019 годзе
Běloruské písně a romance

**«Běloruské písně a romance»** () ― плытка беларускага тэнара Міхася Забэйды-Суміцкага, якую выдала чэшская фірма грамзапісу «» у 1968 годзе ў Празе.
## Гісторыя стварэння
Міхась Забэйда-Суміцкі — ураджэнец Беларусі, які з 1940 года і да смерці жыў у Празе. Чэшкая фірма грамзапісу «Supraphon» у 1966 годзе ўжо выдала кружэлку славутага тэнара. Палову альбома займалі іспанскія кансоны, другую палову — беларускі фальклор. У 1968 годзе тая ж фірма прэзентавала плытку «Беларускія песьні і рамансы» ў выкананні Суміцкага. Аднак у сувязі з падзеямі Пражскай вясны мясцовыя ўлады абвінавацілі спевака ў прасавецкасці і знішчылі амаль усё, што ён запісаў у Празе.

## Спіс кампазіцый
## Спасылкі
*«Běloruské písně a romance» на сайце «Supraphonline»

Катэгорыя:Альбомы 1968 года
Катэгорыя:Альбомы Міхаіла Забэйды-Суміцкага
Ганур-Дэпэ

**Ганур-Дэпэ** ( «карычневы пагорак») — помнік Бактрыйска-Маргіянскага археалагічнага комплекса ў Туркменістане. Агульная плошча — каля 20 га (у перспектыве можа скласці 50 га).

## Археалогія 
Ганур-Дэпэ месціцца за 326 км на ўсход ад Ашгабата. Першаадкрывальнікам помніку з’яўляецца Віктар Іванавіч Сарыяніды, які распачаў археалагічныя раскопкі ў 1972—1974 гг. і выкарыстаў так званы «шырокі падыход», які прадугледжваў даследаванне значнай плошчы, але не дэталёвае вывучэнне кожнага пласта. Дзякуючы гэтаму ўжо да канца першага этапа раскопак В. І. Сарыяніды быў упэўнены, што адкрыў буйное паселішча цывілізацыі бронзавага веку. Пазней яна атрымала назву Бактрыйска-Маргіянскага археалагічнага комплекса. З канца XX ст. раскопкі Ганур-Дэпэ набылі міжнародны характар.

## Славутасці 
Ганур-Дэпэ прынята ўмоўна падзяляць на 3 часткі: паўночную, паўднёвую і вялікі некропаль.

Паўночны Ганур-Дэпэ займае плошчу 330 м × 460 м і ўтрымоўвае храмава-палацавы комплекс. Рэшткі вялікага ўмацаванага будынка, які называюць палацам, займае цэнтральнае месца комплекса на тэрыторыі прыкладна 150 м x 140 м. У мінулым яны былі абаронены двайным мурам з 2 дварамі і восевымі калідорамі. Палац умяшчаў склад і пакоі, што маглі з’яўляцца жытламі або заламі для прыёмаў і аўдыенцый. Каля ўвахода знаходзіліся керамічныя трубы, па якіх падавалася вада з бліжэйшых крыніц. Мяркуецца, што наведвальнікі мелі магчымасць рытуальнага абмывання перад заходам унутр. Каля палаца месціліся будынкі-храмы, а таксама «валадарскі» некропаль з 8 падземных будынкаў і 3 ямін. У месцы пахавання знойдзены прадметы з каштоўных металаў, слановай косці, рэшткі пахаваных свойскіх жывёл, у тым ліку каня. Комплекс датуецца перыядам ад 2400 г. да н. э. да 1900 г. да н. э.

Паўднёвы Ганур-Дэпэ займае плошчу 130 м × 120 м. У ім знойдзены рэшткі недабудаванага ўмацавання 1900—1600 гг. да н. э. з двайным мурам, 12 вежамі і храмам у форме паралелаграма. В. І. Сарыяніды лічыў, што храм з’яўляўся найстаражытнейшым сведчаннем практыкі зараастрыйскіх культаў, але ў нашы дні яго версія выклікае сумніў.

Вялікі некропаль — адно з найбуйнейшых вядомых месцаў пахавання бронзавага веку. Яго тэрыторыя складае каля 10 га і ўтрымоўвае болей за 3000 магільняў, у тым ліку калектыўных.

## Старажытнае грамадства 
Даследчыкі мяркуюць, што Ганур-Дэпэ з’яўляўся важным палітычным і рэлігійным цэнтрам цывілізацыі старажытных Маргіяны і Бактрыі. Яго насельнікі з’яўляліся нашчадкамі тубыльцаў эпохі неаліту, а таксама суседняга Іранскага нагор’я. Яны займаліся сельскай гаспадаркай і рамёствамі, а падтрымлівалі гандлёвыя сувязі з Іранам і гарадамі Індскай цывілізацыі. Заняпад Ганур-Дэпэ мог быць выкліканы зменамі клімату, спусташэннем водных рэсурсаў, засаленнем глебы, а таксама ўварваннем індаеўрапейцаў, прадстаўнікоў суседняй Андронаўскай культуры.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Гонур-депе — свидетельство древней истории туркмен
* Страна Маргуш: на перекрёстке цивилизаций (Туркменистан)
* Gonur Depe Central Asia Sites
* Gonur Depe Research Papers — Academia.edu 

Катэгорыя:Археалагічныя аб’екты ў Туркменістане
Катэгорыя:Бронзавы век
Чэмпіянат Беларусі па гандболе 2004/2005

**Чэмпіянат Беларусі па гандболе 2004/2005** — 13-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па гандболе.

## Выніковае размеркаванне месцаў 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Беларуская федэрацыя гандбола
* Спіс прызёраў чэмпіяната Беларусі па гандболе
* ИСТОРИЯ ЧЕМПИОНАТОВ РЕСПУБЛИКИ БЕЛАРУСЬ ПО ГАНДБОЛУ

2005
Катэгорыя:2004 год у гандболе
Катэгорыя:2005 год у гандболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2004 годзе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2005 годзе