Джані Радары

**Джані Радары** (; , Аменья, Італія — , , Італія) — вядомы італьянскі дзіцячы пісьменнік і журналіст.

## Біяграфія 
Радары нарадзіўся 23 кастрычніка 1920 у мястэчку Аменья (паўночная Італія). Яго бацька, булачнік па прафесіі, памёр, калі Джані было толькі дзесяць гадоў. Радары і яго два браты, Чэзарэ і Марыа, раслі ў роднай вёсцы маці, Варэсота. Хваравіты і слабы з дзяцінства хлопчык захапляўся музыкай (браў урокі ігры на скрыпцы) і кнігамі (шанаваў Ніцшэ, Шапенгаўэра, Леніна, Сталіна і Троцкага). Пасля трох гадоў навукі ў семінарыі Радары атрымаў дыплом настаўніка і ва ўзросце 17 гадоў пачаў выкладаць у пачатковых класах мясцовых сельскіх школ. У 1939 г. некаторы час наведваў філалагічны факультэт Міланскага ўніверсітэта.

Падчас Другой сусветнай вайны Радары быў вызвалены ад службы з-за дрэннага здароўя. У 1941 увайшоў у фашысцкую партыю, аднак пасля смерці двух блізкіх сяброў і зняволення брата Чэзарэ ў канцэнтрацыйным лагеры стаў удзельнікам Руху Супраціўлення, а ў 1944 годзе ўступіў у .

У 1948 Радары стаў журналістам у камуністычнай газеце  і пачаў пісаць кніжкі для дзяцей. У 1950 партыя прызначыла яго рэдактарам толькі што створанага штотыднёвага часопіса для дзяцей, *Il Pioniere*, у Рыме. У 1951 апублікаваў першы зборнік вершаў, «Кніжка вясёлых вершаў», і свой найвядомейшы твор «». Гэты твор атрымаў асабліва шырокую папулярнасць у СССР.

У 1952 упершыню паехаў у СССР, дзе потым бываў неаднаразова. У 1953 ажаніўся з Марыяй Тэрэзай Ферэці, якая праз чатыры гады нарадзіла яму дачку Паолу. У 1957 Радары здаў іспыт на званне прафесійнага журналіста. У 1966—1969 Радары не публікаваў кніг і толькі працаваў над праектамі з дзецьмі.

У 1970 пісьменнік атрымаў прэстыжную прэмію Ханса Крысціяна Андэрсена, якая паспрыяла ягонай сусветнай вядомасці.

Радары памёр ад цяжкай хваробы 14 красавіка 1980 г. у Рыме.

## Некаторыя творы 
* Зборнік «Кніжка вясёлых вершаў» (*Il libro delle filastrocche*, 1950)
* «Навучанне піянеру» (*Il manuale del Pionere*, 1951)
* «» (*Il Romanzo di Cipollino*, 1951; выпушчаныя ў 1957 пад назвай *Le avventure di Cipollino*)
* Зборнік вершаў «Цягнік вершаў» (*Il treno delle filastrocche*, 1952)
* «» (*Gelsomino nel paese dei bugiardi*, 1959)
* Зборнік «Вершы ў небе і на зямлі» (*Filastrocche in cielo e in terra*, 1960)
* Зборнік «Казкі па тэлефоне» (*Favole al telefono*, 1960)
* «Джып у тэлевізары» (*Gip nel televisore*, 1962)
* «Планета навагодніх елак» (*Il pianeta degli alberi di Natale*, 1962)
* «Вандраванне Блакітнай Стралы» (*La freccia azzurra*, 1964)
* «Якія бываюць памылкі» (*Il libro degli errori, Torino, Einaudi*, 1964)
* Зборнік «Торт у небе» (*La Torta in cielo*, 1966)
* «Як падарожнічаў Джаваніна па мянушцы Гультай» (*I viaggi di Giovannino Perdigiorno*, 1973)
* «Граматыка фантазіі» (*La Grammatica della fantasia*, 1973)
* «Жыў-быў двойчы барон Ламберта» (*C’era due volte il barone Lamberto*, 1978)
* «Бадзяжкі» (*Piccoli vagabondi*, 1981)

## Выбраныя апавяданні 
* «Гвідаберта і этрускі»
* «Дзесяць кілаграм Месяца»
* «Хата з марозіва»
* «Як Джаваніна пакратаў нос у караля»
* «Ліфт да зорак»
* «Чараўнікі на стадыёне»
* «Міс Сусвет з цёмна-зялёнымі вачамі»
* «Робат, якому захацелася спаць»
* «Сакала, пакала»
* «Уцёклы нос»
* «Сіраніда»
* «Чалавек, які купіў Стакгольм»
* «Чалавек, які жадаў украсці Калізей»

Катэгорыя:Пісьменнікі Італіі
Катэгорыя:Дзіцячыя пісьменнікі паводле алфавіта
Катэгорыя:Казачнікі
Катэгорыя:Дзіцячыя пісьменнікі Італіі
Катэгорыя:Рэвалюцыянеры Італіі
Катэгорыя:Члены Італьянскай камуністычнай партыі
Катэгорыя:Члены Нацыянальнай фашысцкай партыі
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі імя Х. К. Андэрсена