Аляксандр Базылевіч

**Аляксандр Міхайлавіч Базылевіч** (; ) — падпалкоўнік арміі Украінскай Народнай Рэспублікі, арганізатар украінскага жыцця ў Берасці, кіраўнік брэсцкага Украінскага банка.

## Біяграфія 
Скончыў Палтаўскае Аляксандраўскае рэальнае вучылішча, Палтаўскае вайсковае вучылішча. Яго апошняе званне ў Рускай імператарскай арміі — штабс-капітан. Пасля быў асабістым значковым ваеннага міністра УНР Аляксандра Жукоўскага, старшым значковым ваеннага міністра Украінскай дзяржавы Аляксандра Рагозы. З 13 студзеня 1919 — палкоўнік для асаблівых даручэнняў ваеннага міністэрства УНР. Разам з ваенным міністэрствам пераехаў з Кіева ў Вінніцу. З 1920 года часовы выканаўца абавязкаў начальніка Галоўнага ўпраўлення забеспячэння ваеннага міністэрства УНР. Польская паліцыя называла яго загадчыкам гаспадаркай атамана Сымона Пятлюры.

Пасля польска-савецкай вайны вайскоўцы ўкраінскай арміі былі інтэрнаваныя, Базылевіч апынуўся ў Тарнаўскім лагеры, дзе і Сымон Пятлюра. У сярэдзіне 1924 года, пасля ліквідацыі лагераў, пасяліўся ў Брэсце.

Стаў сябрам «Просвіты на Поліссі». Быў скарбнікам таварыства, а ў 1929 годзе быў абраны старшынёй (у 1931 абраны паўторна).

Палескі ваявода Ян Крагельскі пісаў, што ўнутры арганізацыі ёсць тры палітычныя плыні: «ундоўская», «сільробаўская» і «пятлюраўская», да апошняй адносіліся адвакат Віктар Салавей (1891—1966) — будучы архіепіскап УАПЦ Варлаам, Мікола Крыжаніўскі, а на чале яе стаяў Аляксандр Базылевіч.

У той час сярод сялян Палесся моцны ўплыў мела ўкраінская пракамуністычная партыя «Сільроб», якая ўплывала практычна на ўсе сельскія гурткі і чытальні. З паліцэйскіх пратаколаў: «„Ундоўская“ і „пятлюраўская“ плыні, якія раней канкуравалі, сышліся і стварылі агульны фронт супраць сялян. Дзеянне грунтавалася на канцэпцыі — страціць тых членаў чытальняў, якія рашуча падтрымлівалі мэты „СільробуЕднасці“. Галоўная рада вырашыла павялічыць членскія ўзносы да 3 злотых у месяц. Вынікам стала тое, што большасць членаў бібліятэк-чытальняў, якія набіраліся з найбяднейшых слаёў сялянства, альбо самі сышлі, альбо былі выключаныя за нявыплату ўнёскаў. З 132 бібліятэк-чытальняў „Просвіты“ каля паловы былі ліквідаваныя».

Галоўная рада «Прасвіты на Поліссі», якую ўзначальваў у той час Базылевіч, 1 чэрвеня 1932 года выканала 32 распараджэнні ўладаў і закрыла 30 бібліятэк-чытальняў, найбольш пракамуністычных і тых, што не праяўлялі статутнай актыўнасці.

Выкладаў кааперацыю на трохмесячных кааператыўных курсах, якія арганізавала ў Брэсце «Просвіта на Поліссі».

Стаў трэцім дырэктарам Украінбанка ў Брэсце (з 1926 года), пры ім банк стаў паспяховым. У 1928 годзе колькасць кліентаў вырасла да 1053, статутны капітал склаў 30 000 злотых, спецыяльны — 13 000, рэзервовы — 6 000. Было адчынена аддзяленне ў горадзе Каменец-Літоўск. У 1929 годзе колькасць кліентаў (з Брэсцкага, Кобрынскага і Бяльскага паветаў) складала 1300 чалавек. Гадавы абарот складаў 3 800 000 злотых, уласны капітал — 70 000 злотых, уклады насельніцтва — 80 000 злотых, банкаўскія пазыкі — 50 000 злотых.

Калі банк перайшоў у падпарадкаванне Рэвізійнага саюза ўкраінскіх кааператываў, Базылевіч быў абраны сябрам Рады РСУК і Цэнтральнага банка. На канферэнцыі ўкраінскіх банкаў у Львове 26 мая 1932 года яго абралі ў прэзідыум.

У 1932 годзе банк пачаў адчуваць цяжкасці праз сусветны эканамічны крызіс.

Базылевіч памёр ад сардэчнага прыступу 14 верасня 1932 года. Пахаваны на Трышынскіх могілках Брэста.

## Сям’я 
Калі Аляксандр Базылевіч быў дырэктарам банка, там працавала Галіна Алесіюк, дачка заснавальніка школы імя Алексы Старажэнкі Гната Алесіюка (1861—1940) і сястра ўкраінскага дзеяча Тымаша Алесіюка (1895—1975). Базылевіч і Галіна ажаніліся. 20 кастрычніка 1931 года ў іх нарадзіўся сын Андрэй, які адразу памёр.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Постаці Брэста
Катэгорыя:Украінцы ў Беларусі