Пантэон (Парыж)

**Пантэо́н** () — архітэктурна-гістарычны помнік, узор французскага класіцызму ў Лацінскім квартале 5-й акрузе Парыжа, Францыя. Першапачаткова царква св. Жэнеўевы, пазней — магільны склеп выбітных людзей Францыі.

## Апісанне 
Надпіс на ўваходзе ў Пантэон абвяшчае: «Вялікім людзям удзячная айчына» ().

## Гісторыя 
Будынак быў пабудаваны на месцы старой царквы св. Жэнеўевы архітэктарам Ж. Суфло, які выкарыстоўваў у якасці натхнення рымскі Пантэон. Падмурак быў закладзены ў 1758 годзе, і будынак быў завершаны вучнем Суфло ў 1789 г. Кіруючы на той момант рэвалюцыйны ўрад распарадзіўся аб ператварэнні царквы ў маўзалей вялікіх французаў.

## Пахаванні 
[thumb|200px|[Крыжападобны будынак Пантэона ўвенчаны купалам дыяметрам 23 метра]]
У Пантэоне пахаваны (спіс у парадку даты пахавання):
* 1791: Анарэ Габрыель дзю Рыкеці Мірабо (астанкі выдаленыя ў 1794 годзе), Мары-Франсуа Вальтэр
* 1794: :fr:Louis-Michel Lepeletier de Saint-Fargeau, Агюст Анры Мары Піко Дамп’ер, Жан-Поль Марат (астанкі выдаленыя ў 1795 годзе), Жан Жак Русо
* 1806: :fr:François-Denis Tronchet, :fr:Claude-Louis Petiet
* 1807: :fr:Jean-Baptiste-Pierre Bevière, :fr:Louis-Joseph-Charles-Amable d'Albert de Luynes, :fr:Jean-Étienne-Marie Portalis, :fr:Louis-Pierre-Pantaléon Resnier
* 1808: :fr:Antoine-César de Choiseul-Praslin, :fr:Jean-Frédéric Perregaux, :fr:Jean-Pierre Firmin Malher, П'ер Жан Жорж Кабаніс, :fr:François Barthélemy Beguinot
* 1809: :fr:Girolamo-Luigi Durazzo, :fr:Jean-Baptiste Papin, :fr:Joseph-Marie Vien, :fr:Pierre Garnier de Laboissière, :fr:Justin Bonaventure Morard de Galles, :fr:Jean-Pierre Sers, :fr:Emmanuel Crétet
* 1810: Жан Лан, :fr:Louis Charles Vincent Le Blond de Saint-Hilaire, Джавані-Батыста Капрара, :fr:Charles Pierre Claret de Fleurieu
* 1811: :fr:Nicolas Marie Songis des Courbons, :fr:Charles Erskine de Kellie, :fr:Alexandre-Antoine Hureau de Sénarmont, :fr:Michel Ordener, Луі Антуан дэ Бугенвіль, :fr:Ippolito-Antonio Vincenti-Mareri
* 1812: :fr:Jean-Guillaume de Winter, Жан Мары П'ер Дарсэн, Агюст Жан-Габрыэль дэ Каленкур
* 1813: Жазэф Луі Лагранж, :fr:Jean-Ignace Jacqueminot, :fr:Hyacinthe-Hughes Timoléon de Cossé-Brissac, :fr:Justin de Viry, fr:Jean Rousseau, :fr:Frédéric Henri Walther
* 1814: :fr:Jean-Nicolas Démeunier, :fr:Jean Louis Ébenezel Reynier, :fr:Claude Ambroise Régnier
* 1815: Клод Жуст Аляксандр Легран, :fr:Antoine-Jean-Marie Thévenard
* 1829: Жак-Жэрмэн Суфло
* 1885: Віктор Гюго
* 1889: :fr:Théophile-Malo de La Tour d'Auvergne-Corret, :fr:Jean-Baptiste Baudin, :fr:François Séverin Marceau, Лазар Карно
* 1894: Мары Франсуа Садзі Карно
* 1908: Эміль Заля
* 1920: Леан Мішэль Гамбетта
* 1924: Жан Жарэс
* 1933: Поль Пэнлевэ
* 1948: Поль Ланжэвэн, Жан Батыст Перэн
* 1949: Фелікс Эбуэ, Віктор Шэльшэр
* 1952: Луі Брайль
* 1964: Жан Мулен
* 1987: Рэнэ Касэн
* 1988: Жан Манэ
* 1989: Анры Грэгуар, Гаспар Монж, Мары Жан Антуан Нікола Кандарсэ
* 1995: П’ер Кюры, Марыя Кюры
* 1996: Андрэ Мальро
* 2002: Аляксандр Дзюма, бацька

center|600px|thumb|Унутры парыжскага Пантэона, панарамны від

## Гл. таксама 
* Дом Інвалідаў, Парыж

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт Пантэона 
* Дасье Пантэона на сайце Цэнтра гістарычных помнікаў, 16 стар. у фармаце pdf 
* Пантэон на сайце «Архітэктурныя помнікі Парыжа» 

Катэгорыя:Храмы Парыжа
Катэгорыя:Архітэктура Францыі
Катэгорыя:Збудаванні Францыі ў стылі класіцызм
Катэгорыя:Могілкі Парыжа
Катэгорыя:V акруга Парыжа