open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Эмі (прэмія, 2020)

**Цырымонія ўручэння прайм-таймавай прэміі «Эмі»** адбылася 20 верасня 2020 года. Шоу прайшло ў новым анлайн фармаце: без чырвонай дывановай дарожкі і прамоў намінантаў са сцэны. Віртуальная цырымонія трансліравалася ў прамым эфіры, яе вядучым у чарговы раз стаў комік Джымі Кімэл. Галоўнымі прэтэндэнтамі па ліку намінацый сталі серыял тэлеканала HBO «Захавальнікі», які прэтэндаваў на 26 статуэтак, серыял «Дзіўная місіс Мейзэл» ― 20 намінацый, серыял «Озарк» ― 18 намінацый.

## Намінацыі і ўзнагароды 
### Найлепшы камедыйны серыял 
***«Шытс-Крык»**
### Найлепшы драматычны серыял 
***«Спадкаемцы»**
** «Аповед служанкі»
** «Лепш тэлефануйце Солу»
** «Озарк»
** «»
** «Мандалорац»
** «Дзіўныя рэчы»
### Найлепшы міні-серыял 
***«Захавальнікі»**
### Найлепшы акцёр камедыйнага серыяла 
***Юджын Леві** — «Шытс-Крык»
### Найлепшая актрыса камедыйнага серыяла 
***Кэтрын О’Хара** — «Шытс-Крык»
### Найлепшы акцёр у драматычным серыяле 
***Джэрэмі Стронг** — «Спадкаемцы»
### Найлепшая актрыса ў драматычным серыяле 
***Зендэя** — «Эйфарыя»
### Найлепшая мужчынская роля ў міні-серыяле 
***Марк Рафала** — «Я ведаю, што гэта праўда»
### Найлепшая жаночая роля ў міні-серыяле 
***Рэджына Кінг** — «Захавальнікі»

## Зноскі 
Катэгорыя:Падзеі 20 верасня
Катэгорыя:Верасень 2020 года
Катэгорыя:Тэлевізійныя прэміі 2020 года
Ахалскі велаят

**Ахалскі велаят** () — адміністрацыйная адзінка на поўдні Туркменістана. Першапачаткова адміністрацыйным цэнтрам велаята быў горад Ашгабат, але пазней ён быў выведзены ў асобную адміністрацыйную адзінку, а цэнтрам стаў Анаў.

## Эканоміка 
Эканоміка Ахалскага велаята мае аграрна-індустрыяльны характар. На яе развіццё вялікі ўплыў аказвае знаходжанне на тэрыторыі рэгіёна сталіцы краіны. Доля эканомікі велаята ў валавым рэгіянальным прадукце складае больш за 23 %. У 2000 годзе на Ахалскі велаят прыходзілася 11 % усіх працоўных месцаў Туркменістана, 23 % прадукцыі сельскай гаспадаркі (па кошце), а таксама 31 % агульнага аб’ёму прамысловай вытворчасці ў краіне.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Геаграфія Туркменістана
Сказкін

**Сказкін** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Сяргей Данілавіч Сказкін (1890—1973) — рускі і савецкі гісторык-медыявіст.
* Фёдар Данілавіч Сказкін (1900—1968) — фізіёлаг раслін.
Nikkei 225

**Nikkei 225** (Nikkei 225, Stock Average, яп. 日経平均株価', 日経225) — адзін з найважнейшых фондавых індэксаў Японіі. Упершыню індэкс быў апублікаваны 7 верасня 1950 года Такійскай фондавай біржай пад назвай TSE Adjusted, Stock Price Average.
 
З 1970 года індэкс вылічваецца японскай газетай The Nihon Keizai, Shimbun.
 
15 лютага 2021 года індэкс Nikkei 225 пераадолеў адзнаку ў 30 000 пунктаў, што стала самым вялікім вынікам за апошнія 30 гадоў. Прычынай росту з’яўляецца праграма грашова-крэдытнага стымулявання, рэалізаваная Банкам Японіі для змякчэння фінансавых вынікаў пандэміі COVID-19.
 
Па стану на канец 2022 года найбольшы ўплыў на індэкс аказвае кампанія Tokyo Electron (TYO: 8035).

## Разлік індэкса 
Індэкс шляхам вызначэння сумы «скарэкціраваных цэн акцый» і дзялення гэтай сумы на «дзяльнік». «Скарэкціраваная цана» акцыі — гэта яе цана, памножаная на каэфіцыент карэкціроўкі цаны. Каэфіцыент карэкціроўкі цаны звычайна роўны 1 для большасці акцый, але для акцый з адносна высокай цаной гэты каэфіцыент ніжэй. «Дзельнік» карэктуецца пры змене кошыка акцый, а таксама падчас драбнення акцый або зваротнага драбнення, каб прадухіліць рэзкую змену індэкса гэтымі нярынкавымі падзеямі.
 
Індэкс Nikkei 225 складаецца з акцый кампаній. Акцыі ўзаемных фондаў, біржавыя фонды, фонды нерухомасці і прывілеяваныя акцыі не ўключаюцца. Адбіраюцца найбольш гандлюемыя акцыі. Калі кампанія ў індэксе выпадае з-за зліцця або банкруцтва, замену шукаюць у тым жа рынкавым сектары.
 
Са студзеня 2010 года індэкс абнаўляецца кожныя 15 секунд падчас гандлёвых сесій. Пры гэтым спіс кампаній, якія ўваходзяць у Nikkei 225, пераглядаецца штогод, у кастрычніку.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Фондавыя індэксы
Наталля Яўгенаўна Гусева

**Наталля Яўгенаўна Гусева** (у першым замужжы — **Мурашкевіч**; , Звянігарад, Маскоўская вобласць) — кінаактрыса савецкага кіно 1980-х гадоў, якая атрымала шырокую вядомасць пасля выканання ролі Алісы Селязнёвай у дзіцячым пяцісерыйным тэлефільме «Госця з будучыні». У 1983—1988 гадах знялася ў пяці мастацкіх фільмах.

З 1994 года — прафесійны біяхімік, кіраўнік вытворчасці імунабіялагічных прэпаратаў. У 2008 годзе, пасля дваццацігадовага перапынку, прыняла ўдзел у некалькіх кіна- і тэлепраектах.

## Біяграфія 
Нарадзілася 15 лютага 1972 года ў Звянігарадзе Маскоўскай вобласці.

Роля Алісы ў «Госці з будучыні» прынесла Гусевай усесаюзную папулярнасць. Лісты прыхільнікаў ішлі Наташы нават з-за межаў Савецкага Саюза, але да славы, якая абрынулася на яе, яна апынулася зусім не гатовая. У Наташы былі нейкі час праблемы з паставай, бо яна хадзіла, нізка апусціўшы галаву, каб яе не знайшлі прыхільнікі.

У лістападзе 1987 года, знаходзячыся ў Мінску, куды прыехала з бабуляй, пазнаёмілася з будучым мужам Дзянісам Мурашкевічам. Ён патрапіў да яе ў нумар у гасцініцы «Мінск» у скрынцы з-пад тэлевізара, загорнуты ў прасціну і без верхняй адзежы.

Наталля ніколі не марыла стаць прафесійнай актрысай, бо з дзяцінства захаплялася біялогіяй і здымкі ў кіно лічыла дзіцячай прыгодай. У юнацтве, як і большасць савецкіх школьнікаў, была членам піянерскай арганізацыі і УЛКСМ. Скончыўшы школу ў 1989 годзе, яна паступіла ў Маскоўскі дзяржаўны ўніверсітэт тонкіх хімічных тэхналогій на кафедру біятэхналогіі, які скончыла ў 1994 годзе. Пасля гэтага Наталля Мурашкевіч працавала навуковым супрацоўнікам НДІ эпідэміялогіі і мікрабіялогіі імя М. Ф. Гамалеі. Наталля з’яўлялася адным з кіраўнікоў кампаніі дыягностыкі ў галіне інфекцыйных захворванняў, якая распрацоўвае і вырабляе імунаферментныя тэст-сістэмы для дыягностыкі шэрагу інфекцыйных захворванняў.

## Фільмаграфія 
* Небяспечныя дробязі (1983) — *школьніца*
* Госця з будучыні (1984) — *Аліса Селязнёва*
* Гонка стагоддзя (1986) — *Рэйчэл Кроўхёрст*
* Ліловы шар (1987) — *Аліса Селязнёва*
* Воля Сусвету (1988) — *Алена Лукашэвіч*
* Ліцейны, 4 (2008, другі сезон, серыя «Твар») — *тэлевядучая Ірына (ролю агучыла Алена Шульман)*
* Дзень нараджэння Алісы (2009) — *капітан касмічнага карабля (агучванне)*

Катэгорыя:Актрысы СССР
Катэгорыя:Актрысы Расіі
Мікалай Фёдаравіч Капіч

**Мікалай Фёдаравіч Капіч** (, в. Шаенка, Шумілінскі раён, Віцебская вобласць — ?) — беларускі гісторык. Кандыдат філасофскіх навук (1962), доктар гістарычных навук (1979), прафесар (1981). Заслужаны работнік вышэйшай школы БССР (1987).

## Біяграфія 
Скончыў Ульскую сярэднюю школу (1932), Полацкі педагагічны тэхнікум (1935), Аршанскі настаўніцкі інстытут (1937), Вышэйшую партыйную школу пры ЦК КПСС (1953), Акадэмію грамадскіх навук пры ЦК КПСС (1957).

У 1937—1939 гадах — настаўнік Каханавіцкай сярэдняй школы Асвейскага раёна.

Удзельнік савецка-фінскай і Вялікай Айчыннай войнаў.

3 1945 года — на партыйнай рабоце, з 1958 года — загадчык аддзелам ЦК КПБ.

У 1969—1975 гадах — дырэктар Інстытута гісторыі партыі пры ЦК КПБ.

У 1975—1991 гадах — старшы выкладчык, загадчык кафедры, прафесар Мінскай вышэйшай партыйнай школы.

Член КПБ у 1960—1976 гадах. Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР у 1963—1971 гг.

## Навуковая дзейнасць 
Член рэдкалегіі «Нарысаў гісторыі Камуністычнай партыі Беларусі» (ч. 2, 1967). Аўтар прац па гісторыі КПБ: «Ідэалагічная работа — магутная сіла ў барацьбе за камунізм» (1962), «У творчай актыўнасці мас — залог урачыстасці камунізму» (1964), «Шляхі далейшага ўдасканалення сацыялістычнага ладу жыцця» (1983).

## Узнагароды 
Узнагароджаны ордэнамі Чырвонай Зоркі (1943), Айчыннай вайны II ступені (1985), трыма ордэнамі Працоўнага Чырвонага Сцяга (1960, 1966, 1971), шматлікімі медалямі і ганаровымі граматамі Вярхоўнага Савета БССР.

## Літаратура 
* Капіч Мікалай Фёдаравіч // Беларуская Савецкая Энцыклапедыя : [у 12 т.] / рэдкал.: П. У. Броўка [і інш.]. — Мінск : БелЭн, 1972. — Т. 5 : Зуйкі-Кішы. — С. 412—413.
* Капіч Мікалай Фёдаравіч // Беларуская энцыклапедыя : у 18 т. / рэдкал.: Г. П. Пашкоў [і інш.]. — Мінск : БелЭн, 1999. — Т. 8 : Канто-Кулі. — С. 27.
* Славутыя імёны Бацькаўшчыны // Гісторыка-краязнаўчы курс «Наша Шуміліншчына». Шуміліназнаўства / уклад.: В. А. Падляшчук [і інш.]. — Віцебск : Віцебская абласная друкарня, 2010. — С. 68-72.
* Фалей, Е. С. Капич Николай Федорович / Е. С. Фалей // Регионы Беларуси : энциклопедия : в 7 т. / редкол.: Т. В. Белова [и др.]. — Минск : БелЭн імя П. Броўкі, 2010. — Т. 2 : Витебская область : в 2 кн. — Кн. 1. — С. 477.

 
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 6-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 7-га склікання
9К55

**9К55 «Град-1»** — савецкая палкавая рэактыўная сістэма залпавага агню, створаная на базе РСЗА 9К51 «Град».

## Гісторыя стварэння 
Праца па стварэнні сістэмы «Град-1» была пачата па пастанове Савета Міністраў СССР № 71-26 ад 21 студзеня 1970 года. Галоўным распрацоўшчыкам сістэмы было прызначанае НВА «Сплаў». Распрацоўка баявой машыны была даручана Дзяржаўнаму канструктарскаму бюро кампрэсарнага машынабудавання пад кіраўніцтвам галоўнага канструктара А. І. Яскіна. У 1976 годзе РСЗА 9К55 была прынята на ўзбраенне.
## Апісанне канструкцыі 
Асноўным прызначэннем 9К55 з’яўляецца абсталяванне палкавых падраздзяленняў марской пяхоты. Сістэма здольная душыць жывую сілу праціўніка і знішчаць небраніраваную тэхніку і бронетранспарцёры ў раёнах навалы варожых падраздзяленняў. У склад сістэмы 9К55 уваходзяць
*  — колькасць і статус невядомыя
*  — 18 9П138, па стане на 2016
*  — 24 9П138, па стане на 2016 год
*  — 18 9П138, па стане на 2016

## Баявое прымяненне 
# Афганская вайна (1979—1989) — ужываліся савецкімі войскамі
## Фотагалерэя 

Файл:9К55 «Град-1» - 1.jpg
Файл:9К55 «Град-1» - 2.jpg
Файл:9К55 «Град-1» - 3.jpg
Файл:9К55 «Град-1» - 4.jpg
Файл:9К55 «Град-1» - 5.jpg|від на табліцу накіроўвалых з парадкам адстрэлу снарадаў

## Літаратура 
* Карпенко А. В. Реактивная система залпового огня «Град-1» с боевой машиной 9П138 // Современные реактивные системы залпового огня. — С. 18—19. — 76 с.

## Спасылкі 
* 
Катэгорыя:Артылерыя калібра 122 мм
Катэгорыя:Рэактыўныя сістэмы залпавага агню
Катэгорыя:З’явіліся ў 1976 годзе
Град (РСЗА)

**РСЗА «Град»** (Індэкс ГРАУ — **9К51**) — савецкая і расійская рэактыўная сістэма залпавага агню (РСЗА) калібра 122 мм. Прызначана для паражэння адкрытай і накрытай жывой сілы, небраняванай тэхнікі і бронетранспарцёраў у раёне засяроджвання, артылерыйскіх і мінамётных батарэй, камандных пунктаў і іншых мэтаў, рашэння іншых задач у розных умовах баявой абстаноўкі.
Катэгорыя:Артылерыя калібра 122 мм
Катэгорыя:Рэактыўныя сістэмы залпавага агню
Катэгорыя:З’явіліся ў 1960 годзе
Катэгорыя:Рэактыўныя сістэмы залпавага агню Расіі
2С7

**«2С7 «Піён»** (індэкс ГАБТУ — **аб’ект 216**) — савецкая 203-мм самаходная гармата, якая знаходзіцца на ўзбраенні Сухапутных войскаў Расійскай Федэрацыі.

Распрацавана ў Ленінградзе на Кіраўскім заводзе. Галоўны канструктар шасі — М. С. Папоў, 203-мм наразной гарматы 2А44 — Г. І. Сяргееў. 2С7 «Піён» прызначаны для падаўлення тылоў, знішчэння асабліва важных аб’ектаў і сродкаў ядзернага нападу ў тактычнай глыбіні на адлегласці да 47 км. Пасля мадэрнізацыі атрыманы новы індэкс *2С7М* або «*Малка*» (мадэрнізаваны шасі 216М з дызелем В-84Б, сістэмы навядзення і зараджання), у літаратуры сустракаецца назва **Піён-М**.
Мікалай Абрахам Абільгор

**Мікалай Абрахам Абільгор** (; ,  — , Фрэдэрыксдаль) — дацкі мастак, заснавальнік дацкай школы жывапісу.

Сын этнографа і жывапісца Сёрэна Абільгора і малодшы брат вядомага дацкага ветэрынара Петэра Абільгора. Атрымаў адукацыю ў Дацкай каралеўскай акадэміі прыгожых мастацтваў у Капенгагене, пасля чаго ў якасці мастака з’ехаў у Рым, дзе прабыў з 1772 па 1777 год. Мікалай актыўна вывучаў розныя іншыя мастацкія дысцыпліны (скульптура, архітэктура, упрыгожванні, насценныя роспісы) і развіў свае веды міфалогіі, старажытнасцей, анатоміі і перспектывы. Пасля вяртання на радзіму стаў прафесарам Дацкай акадэміі мастацтваў, у 1789—1792 гадах і потым з 1802 года быў яе дырэктарам. Памёр каля Фрэдэрыксдаля 4 чэрвеня 1809 года.

Вучні — Бертэль Торвальдсен, Крыстафер Вільгельм Экерсберг.

Катэгорыя:Мастакі Даніі
Катэгорыя:Мастакі XVIII стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі XIX стагоддзя
Катэгорыя:Неакласіцызм
Папская Рымская акадэмія археалогіі

**Папская Рымская акадэмія археалогіі** () — навуковая ўстанова са статусам акадэміі пры Святым Прастоле, заснаваная ў 1810 годзе баронам Жазэфам Мары дэ Жэранда. Папа Пій VIII надаў ёй тытул «Папскай» у 1829 годзе.

Мэтай акадэміі з'яўляецца садзейнічанне даследаванням у галіне археалогіі і гісторыі старажытнага і сярэднявечнага мастацтва. Яна асабліва займаецца аховай археалагічных і мастацкіх помнікаў, якія знаходзяцца пад юрысдыкцыяй Святога Прастолу.

Акадэмія налічвае 140 сябраў (20 ганаровых, 40 дзейсных і 80 карэспандэнтаў).

## Спасылкі 
Катэгорыя:Рым
Мормальскі сельсавет

**Мо́рмальскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Жлобінскага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — вёска Мормаль.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Стрэшынскага раёна Бабруйскай акругі БССР. З 4 жніўня 1927 года ў складзе Жлобінскага раёна Бабруйскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Жлобінскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Гомельскай вобласці. З 28 чэрвеня 1939 года ў складзе адноўленага Стрэшынскага раёна, з 17 снежня 1956 года ў складзе Жлобінскага раёна. 11 лютага 1960 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Акцябрскага (Александроў, Істобкі, Казёл, чыгуначная будка і казарма) і Дабрагашчанскага (Бор, Мормаль, майстэрня саўгаса «Мормаль» і станцыя Мормаль) сельсаветаў.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Жлобінскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Стрэшынскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1960 годзе
Кароткавіцкі сельсавет

**Каро́ткавіцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Жлобінскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2009 года вёска) Кароткавічы.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Жлобінскага раёна Бабруйскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Жлобінскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Гомельскай вобласці. З 28 чэрвеня 1939 года сельсавет у складзе Стрэшынскага раёна. 16 ліпеня 1954 года ў склад Радушскага сельсавета Жлобінскага раёна перададзена вёска Забалоцце. З 17 снежня 1956 года сельсавет у складзе Жлобінскага раёна. 16 мая 1957 года ў склад сельсавета з Радушскага сельсавета вернута вёска Забалоцце. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Кароткавіцкага сельсавета 7 населеных пунктаў. 1 красавіка 1983 года скасавана вёска Галы.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1113 чалавек, з іх 84,5 % — беларусы, 13,9 % — рускія, 1,3 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года — 930 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Стрэшынскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Гонка стагоддзя

**Гонка стагоддзя** () — савецкі мастацкі фільм, псіхалагічная драма, спартыўны фільм. Зняты ў 1986 годзе на кінастудыі «Масфільм» рэжысёрам Мікітам Арловым па сцэнары ў суаўтарстве з палітычным аглядальнікам Цэнтральнага тэлебачання СССР Уладзімірам Дунаевым.

## Сюжэт 
З Англіі стартавала кругасветная парусная гонка «Залаты глобус». Згодна з умовамі гонкі, заход у любыя парты і гавані на шляху быў забаронены. Карабель Дональда Кроўхёрста зламаўся падчас шторму. Вымушаны спыніцца каля аргенцінскага порта, ён схаваў парушэнне ўмоваў гонкі і працягваў весці лідарства…

## У ролях 
* Леанхард Мерзін — *Дональд Кроўхёрст*
* Эле Куль — *Клэр, яго жонка*
* Расціслаў Янкоўскі — *Стэнлі Бэст*
* Гірт Якаўлеў — *Родні Халуорт*
* Улдзіс Ліелдыджс — *Найджэл Тэтлі*
* Наталля Гусева — *Рэйчэл Кроўхёрст*
* Андрэй Крукаў
* Вітаўтас Томкус
* Васіль Корзун
* Уладзімір Эрэнберг
* Тыну Луме
* Уладзімір Сапожнін
* Алекпер Алекпераў
* Мікалай Хрусталёў

Катэгорыя:Фільмы студыі «Масфільм»
Катэгорыя:Фільмы-драмы СССР
Катэгорыя:Фільмы СССР 1986 года
Сквош

**Сквош** (), **ракетбол** — спартыўная гульня з гумавым мячом (дыяметр каля 4 см) і ракеткамі на прамавугольнай пляцоўцы (корце), абмежаванай сценкамі. Гуляюць двое або чацвёра (парамі). Мэта падтрымліваць — мяч у гульні і пры гэтым перашкаджаць дзеянням суперніка.

Узнік у сярэдзіне XIX стагоддзя ў Вялікабрытаніі. Першыя клубы арганізаваліся ў 1890-х гадах. Спаборніцтвы праводзяцца з 1920 года, чэмпіянаты свету — з 1930 года. Існуюць варыянты гульні: «брытанскі» («мяккі» або «міжнародны») і «амерыканскі» («жорсткі», або хардбол). Найбольш пашыраны ў некаторых краінах Еўропы, Паўночнай Амерыкі, Паўднёва-Усходняй Азіі.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гульні з мячом
Катэгорыя:Індывідуальныя віды спорту
Ізяславічы Валынскія

**Ізясла́вічы Валынскія,** або **Валынскія Манамахавічы** — галіна дынастыі Рурыкавічаў, якая паходзіць ад кіеўскага князя Ізяслава Мсціславіча. Кіруючая дынастыя ў Кіеўскім (з перапынкамі), Валынскім, Галіцка-Валынскім княствах (Раманавічы) і ў Наўгародскай зямлі (з перапынкамі).

### Прадстаўнікі дынастыі 
* Ізяслаў Мсціславіч (1097 — 18 лістапада 1154)
* Мсціслаў Ізяславіч (1125 — 13/19 жніўня 1170)
* Раман Мсціславіч (пасля 1160 — 19 чэрвеня 1205)
* Даніла Раманавіч Галіцкі (1204—1264)
* Васілька Раманавіч (1203—1269)
* Уладзімір Васількавіч (1249 ці 1250 — 10 снежня 1288)
* Мсціслаў Данілавіч (? — пасля 1292)
* Леў Данілавіч (каля 1228 — каля 1301)
* Шварн Данілавіч (1230-я — 1270)
* Раман Данілавіч (каля 1230—1258 або 1260)
* Юрый Львовіч (паміж 1253 і 1260 — 24 красавіка 1308)
Іаганес Ітэн

**Іаганес Ітэн** (; , Тун, кантон Берн — , ) — швейцарскі мастак, тэарэтык новага мастацтва і педагог. Атрымаў сусветную вядомасць дзякуючы створанаму ім навучальнаму прапедэўтычнаму курсу Баухауса (Vorlehre), які лёг у аснову выкладання ў шматлікіх сучасных дызайнерскіх школах.

Катэгорыя:Мастакі Швейцарыі
Катэгорыя:Мастакі Германіі
Катэгорыя:Мастакі XX стагоддзя
Мардэхай Ардон

**Мардэхай Ардон** (пры нараджэнні Макс (Мордхэ Эліэзер) Бранштэйн; , Тухаў, Галіцыя, Аўстра-Венгрыя — , Іерусалім) — ізраільскі мастак.

## Жыццё і творчасць 
Нарадзіўся на тэрыторыі цяперашняй Польшчы ў веруючай яўрэйскай сям’і. У 1921—1925 гадах вучыўся ў школе Баухауса ў Дэсаў, дзе яго выкладчыкамі былі Паўль Клее, Васіль Кандзінскі, Ліянель Фейнінгер і Іаганес Ітэн. Асабліва моцным аказаўся ўплыў на работы М. Ардона творчасці П. Клее. У 1926 годзе паступіў у мюнхенскую Акадэмію мастацтваў і пад кіраўніцтвам Макса Дзёрнера пазнаёміўся з тэхнікай малюнка старых майстроў. Асабліва мастак знаходзіўся пад уражаннем жывапісу Рэмбранта і Эль Грэка.

У 1933 годзе, пасля прыходу ў Германіі да ўлады НСДАП, эмігрыраваў ў брытанскую Палесціну. Тут ён выкладаў у заснаванай у 1906 годзе Школе мастацтваў Бецалель (цяпер — Акадэмія мастацтваў і дызайну Бецалель). Адным з яго вучняў быў Якаў Агам, адзін з заснавальнікаў кінетычнага мастацтва. У 1959 годзе прымаў удзел у міжнароднай выстаўцы сучаснага мастацтва documenta II у Каселі. У 1963 годзе яму прысудзілі Дзяржаўную прэмію Ізраіля.

У 2014 годзе яго карціна «Абуджэнне» (1969) была прададзена на Sotheby’s за 821.000 долараў.

Катэгорыя:Выпускнікі Мюнхенскай акадэміі мастацтваў
Катэгорыя:Мастакі Ізраіля
Адамі

**Адамі** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Валерыа Адамі — італьянскі мастак
* Эдвард Фенек Адамі — мальтыйскі дзяржаўны дзеяч
Чарні Слупск

**«Чарні»** () — польскі прафесійны баскетбольны клуб з горада Слупск. У 1964 годзе ў шматсекцыйным спартыўным клубе Слупска была створана баскетбольная секцыя. Клуб у вышэйшай лізе дэбютаваў у 1999 годзе.

## Дасягненні 
**Чэмпіянат Польшчы:**
*  **Бронзавы прызёр (4)**: 2005/2006, 2010/2011, 2014/2015, 2015/2016

**Кубак Польшчы:**
*  **Фіналіст (1)**: 2004/2005

## Трэнеры 
*  Ежы Худэвуш (1999—2000)
*  Ярослаў Завадка (2000—2001)
*  Аляксандр  Круцікаў (2001—2002)
*  Ежы Худэвуш (2004—2005)
*  Ігар Грышчук (2005—2008)
*  Дональдас Кайрыс (2015—2016)

## Легіянеры 
*  Андрэй Васілеўка
*  Алег Кажанец (2001—2002)
* Алег Юшкін (2001—2002)
*  Андрэй Крыванос (2001—2003)
*  Руслан Байдакоў (2001—2002, 2004—2005)
*  Аляксандр Кудраўцаў (2005—2008)
*  Дру Джойс (2009)
*  Тайран Бразэлтан (2009—2010)
*  Стэнлі Барэл (2011—2012, 2016)
*  Гарэт Штуц (2013—2014)
*  Дэмантэ Харпер (2015—2016)
*  Дэвід Кравіш (2016—2017)
Леў Мікалаевіч Нагібовіч

**Леў Мікала́евіч Нагібовіч** (,  — ) — дзяржаўны дзеяч БССР.

## Біяграфія 
Член КПСС (1947). Скончыў Мінскі тэхнікум лёгкай прамысловасці (1949), Мінскую вышэйшую партыйную школу (1958), Усесаюзны завочны інстытут тэкстыльнай і лёгкай прамысловасці (1962).

Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. З 1949 года майстар вытворчага навучання ў Мінскім тэхнікуме лёгкай прамысловасці, у 1951—1954 інструктар Фрунзенскага РК КПБ г. Мінска, з 1958 года ў ЦК КПБ: інструктар, намеснік загадчыка аддзела, загадчык аддзела хімічнай і лёгкай прамысловасці. З 15 жніўня 1977 да 1990 года міністр лёгкай прамысловасці БССР.

Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР 8—11 скліканняў. Член ЦК КПБ з 1976 года.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 7-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 8-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 9-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 10-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 11-га склікання
Катэгорыя:Міністры лёгкай прамысловасці БССР
Катэгорыя:Члены ЦК КПБ
Скакуны (род жукоў)

**Скакуны́** (*Cicindela*) — род жукоў сямейства .

## Апісанне 
Даўжыня 6,5—22 мм. Афарбоўка яркая, пераважна з белым малюнкам на надкрылах. Галава вялікая. Вочы пукатыя. Сківіцы серпападобнай формы.

## Распаўсюджанне 
Род налічвае каля 200 відаў, пашыраных у Паўночным паўшар’і. На тэрыторыі Беларусі адзіны від — скакун пясчаны, занесены ў Чырвоную кнігу.

Жукі роду жывуць на пясчаных і травяністых месцах. Перасоўваюцца скачкападобнымі пералётамі. Дзённыя драпежнікі. Кормяцца пераважна насякомымі.

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* *Жеребцов А. К.* Определитель жужелиц (Coleoptera, Carabidae) Республики Татарстан. — Казань: Институт экологии природных систем АН РТ, 2000. — 47 c. — С. 12, 18. 
* *Берлов О.* Скакуны рода Cicindela (Carabidae): атлас видов фауны России и стран Палеарктики 
* *Маталин А. В., Арзанов Ю. Г., Хачиков Э. А.* Каталог коллекции животных кафедры зоологии Академии биологии и биотехнологии им. Д. И. Ивановского Южного федерального университета. Сообщение 1. Отряд Жесткокрылые — Coleoptera, семейство жужелицы — Carabidae, подсемейство скакуны — Cicindelinae. 


Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1758 годзе
Валерыа Адамі

**Валерыа Адамі** (; ) — італьянскі мастак, жыве і працуе ў Францыі. Адзін з найбуйнейшых італьянскіх прадстаўнікоў мастацтва поп-арт.

## Жыццё і творчасць 
Вывучаў жывапіс у 1945 годзе пад кіраўніцтвам мастака Фелічэ Карэна. У 1951 годзе ён — па парадзе Оскара Какошкі — паступае ў міланскую Акадэмію Брэра, дзе вучыўся да 1954 года ў класе неакласіцыста Акіле Фуні. У 1955 годзе малады мастак прыязджае ў Парыж. Тут ён падпадае пад творчы ўплыў такіх майстроў-сюррэалістаў, як Раберта Мата і Віфрэда Лам. Першая персанальная выстава прайшла ў 1959 годзе ў Мілане. У 1962 пабраўся шлюбам з Камілай, былой, як і ён сам, выпускніцай Акадэміі Брэра. Першыя свае працы Ф.Адамі піша ў экспрэсіўнай манеры, у стылі коміксу.

У 1964 годзе В. Адамі прыняў удзел у міжнароднай выставе сучаснага мастацтва documenta III у заходнегерманскім Каселі. Да гэтага часу ў яго ствараецца свая ўласная, арыгінальная манера жывапісу, якая бярэ свой пачатак у французскім клуазанізме. У 1965 годзе мастак прымае ўдзел у парыжскай выставе La Figuration Narrative (Наратыўны фігуратыўны жывапіс), якая стала свайго роду французскім адказам на выклікі амерыканскага стылю поп-арт. У другой палове 1960-х Адамі стварыў для нью-ёркскага гатэля «Чэлсі» (Chelsea Hotel) вялікую серыю сацыяльна-крытычных па змесце карцін. У 1968 годзе гэтыя работы былі прадстаўлены В. Адамі на біенале ў Венецыі. Змест каталога для гэтага збору Адамі на біенале піша класік лацінаамерыканскай літаратуры Карлас Фуэнтэс. У 1967—1968 гадах, пад уплывам антыкапіталістычных выступленняў левай моладзі і студэнцтва ў Заходняй Еўропе, мастак наведвае Кубу, Венесуэлу і Мексіку, і пасля вяртання ў Еўропу больш актыўна займаецца сацыяльнай тэматыкай. У 1971 годзе В. Адамі, сумесна са сваім братам Джанкарла, здымае фільм Vacances dans le Desert. У 1974 годзе ён, сумесна з нямецкім паэтам Гельмутам Гейсенбюттэлем, выпускае ў Мюнхене паэму «Das Reich» з 10 літаграфіямі сваёй працы. У 1977 годзе В. Адамі выстаўляецца на documenta 6, у аддзеле графікі.

З’яўляючыся прызнаным слупам заходняга постмадэрнізму ў жывапісе, работы В. Адамі становяцца свайго роду аб’ектам філасофскай рэфлексіі (Жак Дэрыда, Мішэль Анфрэ, Юбер Даміш, Жан-Франсуа Ліятар, Жыль Дэлёз). Шэраг найбуйнейшых пісьменнікаў сучаснасці — у тым ліку Карлас Фуэнтэс, Актавіа Пас, Італа Кальвіна, Антоніа Табукі і інш. — стваралі творы пад уплывам «літаратурнага жывапісу» мастака. В. Адамі становіцца членам Міжнароднага філасофскага калежу і кавалерам ордэна Ганаровага легіёна. У 2005 годзе ён стварае ў мястэчку Мейна, каля возера Лага-Маджорэ, «Еўрапейскі фонд Адамі» (Fondazione europea del disegno — Fondation Adami), які займаецца як творчай спадчынай мастака, так і вывучэннем законаў графічнага мастацтва і яго выкладання.

## Зноскі 
Катэгорыя:Мастакі Італіі
Катэгорыя:Поп-арт
Якаў Агам

**Якаў Агам**, пры нараджэнні **Якаў Гіпштэйн** (, нар. , Рышон-ле-Цыён, Палесціна, цяпер Ізраіль) — ізраільскі мастак, адзін са стваральнікаў кінетычнага мастацтва.

Нарадзіўся ў равіна і кабаліста. У 1946—1949 гадах вывучаў мастацтва ў Мастацкай школе Бецалель пад кіраўніцтвам Мардэхая Ардона. Працягнуў адукацыю ў цюрыхскай Школе прыкладнога мастацтва ў Іаганеса Ітэна — як і М. Ардон, прыхільнік нямецкай канструктывісцкай школы Баухаўс. У гэты перыяд Я. Агам знаходзіўся пад уплывам эстэтыка-матэматычнай тэорыі мастацтва, распрацаванай Максам Білам. У 1951 годзе мастак прыехаў у Парыж і жыў там да гэтага часу. У яго ёсць дачка і двое сыноў, адным з якіх з’яўляецца фатограф Рон Агам. У Парыжы Я. Агам займаўся ў Майстэрні абстрактнага мастацтва (Atelier d’art abstrait) і ў Акадэміі дэ ла Гранд Шам’ер. У 1953 годзе адбылася яго першая персанальная выстаўка ў парыжскай галерэі Кравен. У 1955 годзе Я. Агам прымае ўдзел у першай міжнароднай выстаўцы кінетычнага мастацтва ў галерэі Дэні Рэнэ ў Парыжы. У 1964 годзе ён выстаўляецца на міжнароднай выстаўцы сучаснага мастацтва documenta III у Каселі.

З пачатку 1950-х гадоў Я. Агам праяўляе цікавасць да розных кінетычных, механічных элементаў і магчымасці іх выкарыстання пры стварэнні мастацкіх твораў.

Мастак знаходзіцца ў пастаянным пошуку новых форм для мастацкага самавыяўлення, якія злучаюць мастацтва і тэхніку, форму і колер. Ён стварае ў стылі оп-арт рэльефныя, перфараваныя, веерападобныя палотны, якія дазваляюць назіральніку пры змене сваёй пазіцыі адкрываць для сябе пастаянна ў гэтых працах нешта новае.

Катэгорыя:Мастакі Ізраіля
Ёста Адрыян-Нільсан

**Ёста Адрыян-Нільсан** (,  — , Стакгольм) — шведскі жывапісец-абстракцыяніст.

У 1914 годзе, пасля вучобы ў Капенгагене, адкрыў для сябе ў Берліне творы Франца марка і Кандзінскага, у якіх запазычыў стыль і структурызацыю колера; пазне звярнуўся да кубізма і футурызма. У 1919 годзе стварыў першую ў шведскім мастацтве абстрактную карціну.

Катэгорыя:Мастакі Швецыі XX стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі-абстракцыяністы
Прэзідэнцкія выбары ў Туркменістане (2012)

**Прэзідэнцкія выбары ў Туркменістане** прайшлі 12 лютага 2012 года.

## Вынікі 
Катэгорыя:Выбары ў Туркменістане
Катэгорыя:Люты 2012 года
Катэгорыя:Падзеі 12 лютага
Катэгорыя:Выбары 2012 года
Катэгорыя:2012 год у Азіі
Космас Даміян Азам

**Космас Даміян Азам** (-) — нямецкі скульптар, мастак і архітэктар. Працаваў галоўным чынам са сваім братам, тынкоўшчыкам і скульптарам Эгідам Кверынам Азамам.

З 1711 па 1713 год вучыўся ў Карла Марата ў Рыме.

Азам быў галоўным майстрам паўднёва-нямецкага столевага жывапісу ў перыяд барока і ракако. Ён, збольшага са сваім братам, працаваў над афармленнем замкаў у Брухзале, Этлінгене і манастыра ў Вайгартэне. У 1713 годзе Азам атрымаў прэмію Акадэміі за малюнак «Цуд Святога Піо».

Катэгорыя:Мастакі Германіі
Катэгорыя:Скульптары Германіі
Катэгорыя:Архітэктары Германіі
Джозеф Альберс

**Джозеф (Ёзэф) Альберс** (; , Ботрап — , Нью-Хэйвен, штат Канектыкут) — нямецкі і амерыканскі мастак, дызайнер, паэт, тэарэтык і выкладчык.

## Біяграфія 
У 1920 годзе стаў студэнтам вышэйшай школы Баўхаўс у Веймары. У 1922 годзе ён стварае ў Баўхаўсе новую майстэрню мастацкага шкла, а затым узначальвае там майстэрню мэблі. Яго раннія ксілаграфіі і літаграфіі не вылучаюцца над сярэднім узроўнем экспрэсіянізму. Пад уплывам канструктывізму Баўхаўса (дзе адным з яго галоўных настаўнікаў быў Ласла Махой-Надзь) перайшоў да значна больш строгага абстрактна-геаметрычнага стылю, захапляючыся т. зв. дыяфаніямі, празрыстымі кампазіцыямі на шкле, выкананымі з дапамогай пескаструмянёвага апарата. Пераехаўшы разам са школай у Дэсау (1925 год), быў пераемнікам М. Брэера на пасадзе кіраўніка мэблевай майстэрні, а з 1930 года — намеснікам дырэктара ўсёй школы. Актыўна працаваў як дызайнер, ствараючы эскізы мэблі, а таксама шклянога і металічнага начыння.

У 1933 годзе, пасля прыходу да ўлады нацыстаў, стаў адным з першых выкладчыкаў Баўхаўса, якія эмігравалі ў ЗША. Выкладаў у каледжы Блэк-Маўнцін у Ашвіле, Паўночная Караліна да 1949 года. Сярод яго вучняў былі В. дэ Кунінг, Р. Мазервел, К. Ноланд і Р. Раўшэнберг. У 1950 годзе ўзначаліў кафедру дызайну ў Школе мастацтваў Ельскага ўніверсітэта, дзе чытаў лекцыі да 1960 года.

Да 1970 года Альберс стаў ганаровым членам чатырнаццаці школ і акадэмій; у 1971 годзе адбылася рэтраспектыўная выстаўка яго работ у Метраполітэн-музей. У апошнія гады свайго жыцця мастак ствараў у асноўным манументальныя насценныя кампазіцыі для грамадскіх будынкаў, у тым ліку для Аспіранцкага цэнтра Гарвардскага ўніверсітэта, выдавецтваў «Тайм» і «Лайф» у Нью-Ёрку, Музея гісторыі мастацтваў і культуры ў Мюнстэры і г.д.

Памёр Альберс у Нью-Хэйвене, Канектыкут 25 сакавіка 1976 года.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Мастакі Германіі XX стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі ЗША XX стагоддзя
Тэадор Аксянтовіч

**Тэадор Аксянтовіч** (, , , Румынія — , , Польшча) — польскі мастак.

## Біяграфія 
З 1879—1882 гг. Тэадор Аксянтовіч навучаўся ў Мюнхенскай акадэміі прыгожых мастацтваў. З 1882—1895 гг. навучаўся ў Парыжы. Пасля заканчэння навучання працаваў мастаком-ілюстратарам, робячы шматлікія паездкі ў Лондан і Рым, дзе пісаў партрэты. У 1895 годзе пераехаў у Кракаў, дзе стаў прафесарам у мастацкай школе прыгожых мастацтваў, прапрацаваўшы да 1934 года.

У 1897 годзе Тэадор Аксянтовіч заснаваў мастацкую школу для жанчын. Акрамя гэтага, ён быў адным з заснавальнікаў польскага мастацкага таварыства «Sztuka», якое займалася арганізацыяй выставак, і сябрам Венскай сэцэсіі. У 1910 годзе Тэадор Аксянтовіч стаў рэктарам Кракаўскай акадэміі мастацтваў.

Тэадор Аксентовіч памёр 26 жніўня 1938 года і быў пахаваны на Ракавіцкіх могілках у Кракаве.
Прэзідэнцкія выбары ў Туркменістане (2017)

**Прэзідэнцкія выбары ў Туркменістане** прайшлі 12 лютага 2017 года.

## Вынікі 
Катэгорыя:Выбары ў Туркменістане
Катэгорыя:Люты 2017 года
Катэгорыя:Падзеі 12 лютага
Катэгорыя:Выбары 2017 года
Катэгорыя:2017 год у Азіі
Фрыдрых Алерс-Хестэрман

**Фрыдрых Алерс-Хестэрман** (; ,  — , ) — нямецкі жывапісец і пісьменнік.

Быў членам Гамбургскага клуба мастакоў з 1897 года і Гамбургскай асацыяцыі мастакоў з 1832 года і студэнтам Акадэміі Маціса ў Парыжы. Пасля Першай сусветнай вайны быў сузаснавальнікам Гамбургскага сецэсіёна. Разам з жонкай, руска-нямецкай мастачкай Аляксандрай Паверынай (1885—1963) жыў у Гамбургу, Мюнхене, Кёльне і Берліне. У эпоху нацыянал-сацыялістаў адышоў ва ўнутраную эміграцыю. Пасля Другой сусветнай вайны быў прызначаны дырэктарам-заснавальнікам Гамбургскай дзяржаўнай мастацкай школы.
Месіянскія псалмы

**Месіянскія псалмы** — некаторыя псалмы кнігі Псалтыр, якія ў хрысціянстве ўспрымаюцца як правобразныя ці прарочыя ў адносінах да Ісуса Хрыста і некаторых евангельскіх падзей, якія адбыліся праз сотні і нават тысячу гадоў пазней часу напісання.

## Асноўныя тэмы 
*Пс. 2: боскасць Месіі, Ягонае сусветнае царства
*Пс. 8: чалавек - вянок тварэння, які зойме высокае становішча ў дні Месіі
*Пс. 15: уваскрасенне Месіі з мёртвых
*Пс. 21, 68: будучыя пакуты Месіі
*Пс. 44: царская нявеста Цара і вечны пасад
*Пс. 71: слава і веліч Месіянскага царства
*Пс. 88: Божае абяцанне вечнага прастола Месіі
*Пс. 109: Месія - адвечны цар і святар
*Пс. 117: адвяржэнне Месіі правадырамі свайго народа
*Пс. 131: абяцанне Месіі вечнага пасаду Давіда 

## Некаторыя цытаты і адсылкі да месіянскіх псалмоў у Новым Запавеце 

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Псалмы
Малевіцкі сельсавет

**Мале́віцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Жлобінскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2009 года вёска) Малевічы.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Жлобінскага раёна Бабруйскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Жлобінскім раёне БССР. 14 жніўня 1937 года да сельсавета далучана частка скасаванага Сенажаткаўскага нацыянальнага польскага сельсавета. З 20 лютага 1938 года ў складзе Гомельскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Казіміраўскага сельсавета. У 1966 годзе ў склад Краснабярэжскага сельсавета перададзены 4 населеныя пункты (Кадзішча, Казіміраўская Слабодка, Курганне і Чарцёж). На 1 студзеня 1974 года ў складзе Малевіцкага сельсавета 7 населеных пунктаў. 28 красавіка 2015 года скасаваны пасёлак Рубеж (уключаны ў склад горада Жлобін).

У склад Малевіцкага сельсавета ўваходзілі (у наш час не існыя): да 1962 года вёска Жальвін, пасёлкі Заграддзе, Новы Александроў, да 1966 года вёска Карма, пасёлак Прыдарожжа.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (7 населеных пунктаў) — 1030 чалавек, з іх 90,6 % — беларусы, 5,5 % — рускія, 3,1 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года (6 населеных пунктаў) — 756 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
П’ер Алешынскі

**П’ер Алешынскі** (; нар.  года, ) — бельгійскі жывапісец, графік, мастак кнігі.

## Біяграфія і творчасць 
Нарадзіўся ў сям’і яўрэйскіх выхадцаў з Расіі. З 1944 па 1948 год вывучаў кніжную ілюстрацыю, друкарскую справу і фотамайстэрства ў Вышэйшай нацыянальнай школе архітэктуры і дэкаратыўнага мастацтва ў Бруселі. У 1945 адкрыў для сябе жывапіс А. Мішо і Ж. Дзюбюфэ. Сам пачаў займацца жывапісам у 1947 годзе. У 1949 годзе далучыўся да авангарднай групы «КОБРА» (К. Датрэмон, К. Апел, А. Ёрн), удзельнічаў у першай і другой выставах групы ў Амстэрдаме і Льежы. Пасля распаду групы пасяліўся ў Парыжы (1951), зблізіўся з колам сюррэалістаў, пазнаёміўся з А. Джакамеці, Б. ван Вельдэ, В. Браўнерам. У 1954 годзе адбылася першая персанальная экспазіцыя Алешынскага ў адной з галерэй Парыжа, у 1955 годзе — у Палацы выяўленчых мастацтваў у Бруселі, у 1958 годзе — у Лондане, у 1960 годзе — на Венецыянскай біенале, дзе ён прадстаўляў Бельгію. У 1960-х гадах Алешынскі перайшоў да больш цякучых матэрыялаў (туш), захапіўся ўсходняй каліграфіяй, зблізіўся з кітайскім жывапісцам Уолесам Тынгам (англ. Wallace Ting), які жыве з ЗША, у 1965 годзе пад яго ўплывам пачаў працаваць акрылавымі фарбамі ў тэхніцы, блізкай да («Сентрал-Парк», 1965). У тым жа годзе Андрэ Брэтон запрасіў Алешынскага ўдзельнічаць у Х Міжнароднай выставе сюррэалістычнага мастацтва.

Катэгорыя:Мастакі Бельгіі XX стагоддзя
Канстанцін Сцяпанавіч Мельнікаў

**Канстанцін Сцяпанавіч Мельнікаў** (; 22 ліпеня (3 жніўня) 1890,  — , там жа) — савецкі архітэктар, мастак і педагог, заслужаны архітэктар РСФСР, адзін з лідараў авангарднага кірунку ў савецкай архітэктуры ў 1923—1933 гадах.

Канстанцін Мельнікаў яшчэ ў 1930-я гады атрымаў сусветнае прызнанне як «вялікі рускі архітэктар» сучаснасці, аднак яго ўнікальная творчая канцэпцыя ў тыя ж гады падвергнулася ў СССР рэзкай крытыцы за «фармалізм»; архітэктар па сутнасці быў адлучаны ад прафесіі (апошняя пабудова па яго праекце датуецца 1936 годам).

Стогадовы юбілей архітэктара ЮНЕСКА адзначыла тым, што аб’явіла 1990 год годам Канстанціна Мельнікава. Па выніках апытання членаў Расійскай акадэміі архітэктуры і будаўнічых навук, якое праводзілася ў 2001 годзе, Мельнікаў заняў першае месца сярод выдатных айчынных архітэктараў XX стагоддзя і трэцяе — у сусветным спісе.
## Аб'екты 
* Дом Мельнікава

Катэгорыя:Архітэктары СССР
Бернар Пікар

**Бернар Пікар** (,  — , Амстэрдам) — мастак, гравёр, ілюстратар.

## Біяграфія 
Бернар Пікар — французскі гравёр, нарадзіўся ў Парыжы, сям’і мастака і гравёра Эцьена Пікара. У 1696 годзе Пікар пераязджае ў Антверпен, затым праводзіць год у Амстэрдаме. У канцы 1698 года вяртаецца ў Францыю. Але пасля смерці ў 1708 годзе жонкі, у 1711 годзе ён канчаткова пераязджае ў Амстэрдам. Неўзабаве да яго далучыўся і яго бацька Эцьен Пікар.

Большасць работ Бернар Пікара з’яўляецца гравюрамі на медзі — кніжнымі ілюстрацыямі. У тым ліку ён ілюстраваў Біблію і Авідзія. Але самая вядомая яго праца, якая выдавалася з 1723 па 1743 год — Cérémonies et coutumes (рэлігійныя абрады). «Cérémonies et coutumes» маштабная спроба апісаць рэлігійныя рытуалы і вераванні народаў свету, ва ўсёй іх разнастайнасці аб’ектыўна і максімальна дакладна, наколькі гэта было здзяйсняльна, бо Пікар ніколі не пакідаў межы Еўропы. Арыгінальнае французскае выданне «Cérémonies et coutumes» складаецца з дзесяці тамоў, якія ўключаюць тэкст і гравюры афортам.
Скапанія

**Скапа́нія** (*Scapania*) — род пячоначных імхоў сямейства .

## Батанічнае апісанне 
Двухдомныя, часам аднадомныя лістасцябловыя расліны вышынёй да 10 см. Утвараюць дзярнінкі. Сцёблы імхоў разгалінаваныя, ляжачы або прыўзнятыя. Лісце шчыльна размешчана на сцябле, кілеватае, двухлопасцевае. Архегоніі знаходзяцца на верхавінцы сцябла, антэрыдыі ў пазухах покрыўнага лісця. Каробачка прадаўгавата-круглаватая.

## Распаўсюджанне 
Род налічвае каля 50 відаў, пашыраных пераважна ў Паўночным паўшар’і. На тэрыторыі Беларусі 5 відаў: , , ,  і занесены ў Чырвоную кнігу Беларусі .

Растуць на вільготнай глініста-пясчанай і тарфяной глебе.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* *Scapania* // ИАС «ООПТ России» 

Катэгорыя:Юнгерманіевыя
Песня ўзыходжання

**Песня ўзыходжання** ( **Шыр гамаалот**; ; , або **psalmi graduales**) — група з пятнаццаці псалмоў, пранумараваных у Яўрэйскай Бібліі ад 120 да 134, а ў Септуагінце — ад 119 да 133.

Чатыры псалмы гэтай групы прыпісваюцца Давіду і адзін — Саламону. Аўтары астатніх псалмоў не прыведзены.

Лацінская назва *psalmi graduales* («песні пілігрымаў») адносіцца да адной з інтэрпрэтацый гэтай групы псалмоў, указваючы на тое, што іх спявалі ізраільцяне, якія тры разы на год ездзілі па стромкіх дарогах у Іерусалім, высока ў Іўдзейскіх гарах, у Іерусалімскі храм, з нагоды штогадовых святаў Пасхі, Пяцідзясятніцы і Кушчаў. Псалмы павінны былі падрыхтаваць ізраільцян да асабістай сустрэчы з Богам у храме. Уся падзея была выразам тугі і жадання наблізіцца да Яхве.

Паводле іншай інтэрпрэтацыі, гэтыя песні спявалі выгнаннікі, калі вярталіся ў Ізраіль з Вавілонскага палону пасля эдыкта Кіра II Вялікага ў 539 г. да н.э.

Іншыя версіі заключаюцца ў тым, што гэтыя псалмы, магчыма, належала спяваць у падвышанай танальнасці, альбо пад акампанемент адмысловай музычнай прылады, альбо ж гэта былі песні паломнікаў, якія прыходзілі ў Іерусалім на святы, бо «падняцца» можа азначаць «пайсці» ці «паехаць у Ерусалім». Тое ж адносіцца ў Пісанні і да зямлі Ізраіля ў цэлым: гл., напрыклад, Быццё, 20:1, дзе гаворыцца, што Абрагам «падняўся» з Егіпта ў зямлю Ізраіля (канкрэтна — у Бейт-Эль, гл. Быццё, 20:3). Падобных месцаў у Пісанні — цэлы шэраг.

У Септуагінце ўсе гэтыя псалмы маюць надпісанне «ᾨδὴ τῶν ἀναβαθμῶν», што ў славянскай Бібліі перакладаецца як «Песня ступеняў». У яўрэйскім тэксце чатыры псалмы (121, 123, 130, 132) маюць надпісанне «Песня ўзыходжання. Давіда» (שִׁיר הַמַּעֲלוֹת, לְדָוִד), а 126-ы — «Песня ўзыходжання. Саламона» (שִׁיר הַמַּעֲלוֹת, לִשְׁלֹמֹה), што адлюстравана ў рускім сінадальным перакладзе Бібліі і ў Вульгаце, але адсутнічае ў Септуагінце. Такім чынам, гэтыя псалмы звязаныя з імёнамі ізраільскіх цароў Давіда і Саламона, што, аднак, пакідае адкрытым пытанне аб аўтарстве гэтых псалмоў, бо гэтыя надпісы можна разумець і як указанні на аўтарства, і як прысвячэнні.

## Літаратура 
* протоиерей Григорий Разумовский. Объяснение священной книги псалмов

Катэгорыя:Псалмы
Катэгорыя:Іўдзейскае набажэнства
Катэгорыя:Хрысціянскае набажэнства
Джавані д’Аламанья

**Джавані д’Аламанья** (тксама *Дзуанэ да Мурана*, альбо *Іаханес Аламанус*, каля  1411 — ) — венецыянскі жывапісец эпохі Адраджэння нямецкага паходжання, які дзейнічаў у Італіі разам са сваім шваграм Антоніа Віварыні.

У жывапісе Аламаньі яшчэ моцныя гатычныя традыцыі, пра гэта сведчыць адна з яго карцін «Мадонна з чатырма айцамі царквы» (1446; Галерэя Акадэміі, Венецыя). Шмат увагі надзяляў распрацоўцы арнаментальных дэталяў, якія нагадвалі свет форм мастакоў кёльнскай школы 15 стагоддзя. У 1448 годзе майстэрня пад яго і Віварыні кіраўніцтвам пераехала ў Падую, дзе ён разам з Мантэньей і Піцола распісваў капэлу Аветары ў царкве Эрэметані.
Эрыдан

**Эрыдан**:
* Эрыдан (гасцініца, Віцебск)
* Эрыдан (міфалогія)
* Эрыдан (рака)
* Эрыдан (сузор’е)
Макс Біль

**Макс Біль** (; ,  — , ) — швейцарскі мастак, архітэктар і дызайнер, прадстаўнік цюрыхскай школы канкрэтнага мастацтва.

## Біяграфія 
У 1924—1927 гадах Макс Біль вучыўся ювелірнай справе і спецыялізаваўся на ўпрыгожваннях са срэбра. Ва ўзросце 17 гадоў, у 1925 годзе ён быў запрошаны на парыжскую Міжнародную выставу дэкаратыўнага мастацтва, дзе пазнаёміўся з творамі Ле Карбюзье, К. С. Мельнікава і Іозефа Гофмана. У 1924—1928 гадах Макс Біл працягнуў сваё навучанне ў Дэсаў, у школе Баўхаўса. У гэты час у школе выкладалі Джозеф Альберс, Васіль Кандзінскі, Оскар Шлемер, Ласла Мохай-Надзь і іншыя майстры.

З 1929 гады Макс Біл прафесійна заняты як архітэктар. На працягу ўсёй сваёй біяграфіі ён працуе як мастак і графік. Стварае асобныя скульптурныя праекты. З 1932 па 1937 год Біл з’яўляецца сябрам групы «Абстракцыя-Творчасць» (Abstraction-Création) у Парыжы. У 1936 годзе, у каталогу выстаўкі сваіх твораў ён вызначае сваё мастацтва як «канкрэтнае» і становіцца адным з самых вядомых прадстаўнікоў стылю канкрэтнага мастацтва. Макс Біл пазіцыянуе свае працы як злучэнне функцыяналізму і канцэптуальнага падыходу. З 1936 года ён пачынае публікуе тэарэтычныя працы і ў 1941 засноўвае выдавецтва «Альянс» (Allianz-Verlag). З 1938 года Макс Біл — член Міжнароднага кангрэса сучаснай архітэктуры.

У 1944—1945 гадах мастак пачынае выкладаць у цюрыхсткай Акадэміі прыкладнога мастацтва. У гэты перыяд ён завязвае сяброўскія адносіны з Жоржам Вантангерло і Францішкам Купкай. У 1951—1956 гадах Макс Біл — адзін з заснавальнікаў і кіраўнік Вышэйшай школы мастацтваў у нямецкім Ульме. Таксама, як архітэктар, ён становіцца стваральнікам будынку Ульмскай школы. Узначальваючы Ульмскую школу Макс Біл развівае канцэпцыю дызайну як ідэальнай формы. Фактычна, лічыцца стваральнікам і ідэолагам Ульмскай школы.

У 1957 годзе мастак вяртаецца ў Цюрых. У 1967—1974 гадах ён выкладае ў Вышэйшай школе мастацтваў у Гамбургу. У 1961—1964 гадах Макс Біл быў заняты як архітэктар швейцарскай выставы Expo64 у Лазане. Удзельнік выставак сучаснага мастацтва documenta I, II і III (у 1955, 1959 і 1964 гадах адпаведна) у Каселі.
Хыршова

**Хыршова** () — горад у жудзецы Канстанца ў Румыніі. Адміністрацыйна гораду падпарадкоўваецца сяло Ваду-Оій (насельніцтва 423 чал., 2002 г.).

Насельніцтва горада — 9642 чалавекі (2011).

Знаходзіцца ў заходняй частцы гістарычнай вобласці Дабруджа на правым беразе Дуная. Размешчаны за 149 км на ўсход ад Бухарэста, 79 км на паўночны захад ад Канстанцы і 81 км на поўдзень ад Галаца.

Катэгорыя:Гарады Румыніі
Катэгорыя:Канстанца (жудзец)
Суворава (горад)

**Суворава** () — горад у Балгарыі, адміністрацыйны цэнтр абшчыны Суворава ў Варненскай вобласці. Размешчаны ў паўночна-ўсходняй частцы краіны, за 34 км на паўночны захад ад Варны.

Насельніцтва — 4667 чалавек (2008).

Катэгорыя:Гарады Варненскай вобласці
Папская акадэмія Святога Тамаша Аквінскага

**Папская акадэмія Святога Тамаша Аквінскага** () — навуковая ўстанова са статусам акадэміі пры Святым Прастоле, заснаваная ў 1879 годзе Папай Львом XIII для даследавання філасофскай спадчыны Тамаша Аквінскага.

Адным з ініцыятараў стварэння акадэміі быў родны брат Папы Льва XIII - Джузэпэ Печы, які пасля заснавання стаў яе першым прэфектам. Стварэнне акадэміі было пацверджана Папай Піем X у апостальскім лісце ад 23 студзеня 1904 года. Папа Пій XI далучыў да яе заснаваную ў 1801 годзе Акадэмію каталіцкай рэлігіі. Папа Ян Павел II ажыццявіў рэформу акадэміі ў апостальскім лісце ад 28 студзеня 1999 года.

Сядзіба акадэміі размяшчаецца разам з Папскай акадэміяй навук і Папскай акадэміяй грамадскіх навук у віле Пія IV у садах Ватыкана.

Акадэмія вядзе навуковую дзейнасць, арганізуе розныя навуковыя канферэнцыі і сімпозіумы, з 1948 года выдае штоквартальны філасофскі часопіс. У 2013 годзе акадэмія налічвала 49 акадэмікаў, сярод якіх вялікая колькасць высокапастаўленых святароў, багасловаў і ватыканскіх курыяльных саноўнікаў.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Рым
Скарападскі

**Скарападскі** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Іван Ільіч Скарападскі (1645—1722) — украінскі дзяржаўны дзеяч.
* Павел Пятровіч Скарападскі (1873—1945) — рускі генерал, украінскі палітычны і дзяржаўны дзеяч.
Суперкубак Польшчы па баскетболе

**Суперкубак Польшчы па баскетболе** — баскетбольнае спаборніцтва ў Польшчы, якое складаецца з аднаго матча паміж пераможцам чэмпіянату Польшчы і ўладальнікам Кубка Польшчы. У выпадку калі кубак і чэмпіянат выйграла адна каманда, то ў Суперкубку гуляюць чэмпіён краіны і фіналіст Кубка.

## Вынікі 
## Пераможцы 
## Спасылкі 
*  Афіцыйны сайт
Анвіль Улацлавак

**«Анвіль»** () — польскі прафесійны баскетбольны клуб з горада Улацлавак. Клуб быў створаны ў 1990 годзе. У вышэйшай лізе дэбютаваў у 1992 годзе.

## Дасягненні 
**Чэмпіянат Польшчы:**
*  **Чэмпіён (3)**: 2002/2003, 2017/2018, 2018/2019
*  **Сярэбраны прызёр (8)**: 1992/1993, 1993/1994, 1998/1999, 1999/2000, 2000/2001, 2004/2005, 2005/2006, 2009/2010
*  **Бронзавы прызёр (4)**: 1994/1995, 2008/2009, 2019/2020, 2021/2022

**Кубак Польшчы:**
*  **Уладальнік (4)**: 1994/1995, 1995/1996, 2006/2007, 2019/2020
*  **Фіналіст (3)**: 2003/2004, 2010/2011, 2016/2017

**Суперкубак Польшчы:**
*  **Уладальнік (3)**: 2007, 2017, 2019
*  **Фіналіст (2)**: 2018, 2020

**Кубак ФІБА Еўропы:**
*  **Уладальнік (1)**: 2023

## Трэнеры 
* Войцех Краеўскі (1993—1996)
* Ігар Аляксандравіч Грышчук (2002—2005, 2008—2010)
* Марцін Вазняк (2015, 2020—2021)