Нацыянальны музей гісторыі Азербайджана

**Нацыянальны музей гісторыі Азербайджана** () — музей гісторыі Азербайджана, заснаваны ў 1920 годзе. Размешчаны ў сталіцы Азербайджана, у горадзе Баку.

## Гісторыя музея 
У чэрвені 1920 года ў аддзяленні пазашкольных спраў народнага камісарыята асветы Азербайджанскай ССР быў створаны пададдзела «Музэкскурс», пазней атрымаў статус музея — «Навучальны музей роднага краю — Истиглал». У далейшым музей некалькі разоў мяняў сваю назву (так, паводле В. А. Шнирельману, у 1920-я гг. Ён нейкі час называўся «Музеем гісторыі народаў Азербайджана»). З ліпеня 1920 гады музей функцыянаваў у асабняку вядомага нафтапрамыслоўца і мецэната Г. З. Тагіева. 25 кастрычніка 1920 гады музей быў перайменаваны ў «Дзяржаўны музей Азербайджанскай ССР», а ў траўні 1921 года ён ужо прыняў сваіх першых наведвальнікаў.

## Характарыстыка музея 
thumb|300px|Ўпрыгажэнні з медзі
Карысная плошча будынка складае 3 000 кв.м. З іх за 2 000 адведзена пад навуковую экспазіцыю, дзе на падставе помнікаў матэрыяльнай і духоўнай культуры, сапраўдных дакументаў палітычнай гісторыі і сацыяльна-эканамічнага жыцця краіны адлюстравана гісторыя Азербайджана з самых старажытных часоў да нашых дзён.

У першы час у музеі дзейнічалі аддзелы гісторыі, этнаграфіі, археалогіі, батанікі, заалогіі, прыкладнога і мастацкага мастацтва, народнай адукацыі, а таксама Азербайджанскае таварыства даследаванні роднага краю і Камісія па ахове старажытных помнікаў.

У 1925 годзе з прычыны змяненняў, прынятых на калегіі Камісарыята Народнага асветы, у музеі была праведзена рэструктурызацыя, у выніку якой аддзелы гісторыі — этнаграфіі, мастацтва, біялогіі, геалогіі працягнулі сваю дзейнасць. Таксама працягвала функцыянаваць багатая бібліятэка, якая ўключае кнігі па Каўказе і мусульманскаму Усходзе.

У наступныя гады ў музеі быў праведзены шэраг структурных зменаў. 31 сакавіка 1936 года Савет Народных Камісараў прыняў рашэнне аб рэарганізацыі Азербайджанскага дзяржаўнага музея, стварэння музея з гістарычным профілем і перайменавання ў Музей гісторыі Азербайджана. Музей быў перададзены ў вядзенне азербайджанскага філіяла Акадэміі навук СССР.

У 40-х гадах экспазіцыя музея знаходзілася часткова ў асабняку Тагіева, а часткова ў палацы Ширваншахов. У 1953 годзе з асабняка Тагіева былі выведзеныя ўсе ўрадавыя ўстановы, а вясной 1969 году Цэнтральны дзяржаўны гістарычны архіў Азербайджанскай ССР, і будынак быў цалкам перададзена ў распараджэнне музея.

## Найноўшая гісторыя 
left|thumb|250px|Адна з залаў музея
У дадзены момант у музеі дзейнічае 6 аддзелаў (аддзел экспазіцыі і фонду гісторыі Азербайджана старажытнага і сярэднявечнага перыяду, аддзел экспазіцыі і фондаў гісторыі Азербайджана новага перыяду, аддзел экспазіцыі і фондаў гісторыі Азербайджана найноўшага перыяду, аддзел фондаў нумізматыкі і эпіграфікі, аддзел фондаў этнаграфіі, аддзел навуковых экскурсій і масавай работы), а таксама лабараторыя рэстаўрацыі музейных экспанатаў, група мастацкага афармлення, група бяспекі экспазіцыі, вытворчая група, камісія па прыёме і закупцы экспанатаў, бібліятэка.

Агульная колькасць музейных каштоўнасцяў перавышае 300 000 адзінак захоўвання. За 20 000 з іх выстаўлена ў экспазіцыі, астатняе захоўваецца ў навуковых фондасховішчах — нумізматычным (звыш 150 000), археалагічным (93 000), этнаграфіі (9 000), зброевым (2300), навуковым архіве (12 000), фондзе каштоўных металаў (15 000 ), негатываў (10 254), фондзе рэдкіх кніг (4570). Музей выдае зборнік артыкулаў «Матэрыялы па гісторыі Азербайджана».

## Галерэя 

Выява: Камень албания.jpg|Каменная капітэль V—VI стст. калоны хрысціянскага храма (VI—VII ст.) з албанскай надпісам, знойдзеная пры раскопках у гарадзішча Судагылан, у Мингечаура
Выява: Раздел история азербайджана.jpg|Каменнае статуя барана з Нахичевани, што адносіцца да XVI стагоддзя
Выява: Албания-археология.jpg|Падсвечнікі, выяўленыя пры археалагічных раскопках на тэрыторыі хрысціянскага храма VI—VII стст. у Мингечауре
Выява: Mis qab, Xınıslı.JPG|Меднае страва з гарадзішча Хыныслы (блізу Шемахи)
Выява: Female stone idol from Khinisli.jpg|Выяўленая ў 1946 годзе каменная статуя з гарадзішча Хыныслы (блізу Шемахи)
Выява: Разные предметы.jpg
Выява: Jar-Burial Culture.jpg|Збаны пахаванне
Выява: Сосуд-раскопки.jpg|Пасудзіна зь селішча Шахтахты (Кенгерлинский раён Азербайджана). Сярэдзіна II тысячагоддзя да. н. э.
Выява: Сосуд из глины.jpg|Гліняны посуд XVI—XV стст. да н. э., знойдзеная пры раскопках у вёсцы Гараджамирли (Шамкирский раён Азербайджана)
Выява: Древние монеты.jpg
Выява: Украшение из меди.jpg
Выява: Албанский шлем.jpg|Шлем воінаў Каўказскай Албаніі з помніка Нюйди, Ахсуйский раён Азербайджана
Выява: Канализационные-трубы.jpg
Выява: Азых.jpg|Сківіцу азыхантропа, выяўленая ў 1968 годзе ў Азыхской пячоры
Выява: Muzey 1629.jpg
Выява: Изображение muzey.jpg
Выява: Key of parade gate of Shusha fortress.jpg| Сярэбраны ключ ад Шушанскую крэпасці
Выява: Çoğur.jpg|Чогур
Выява: Кяманча 1622.jpg|Кеманча XIX стагоддзя
Выява: Grenaderka.jpg|Грэнадзёркі

**Нумізматычная калекцыя**

Выява: Abbas I.jpg|Сефевиды Абас I сярэбраная манета 1587 год.
Выява: Albaniya tetradraxma.jpg|Каўказская Албанія тэтрадрахмаў (перайманне) з выявай Аляксандра Македонскага.
Выява: Khatai 1507.jpg|Сефевиды шах Ісмаіл Хата сярэбраная манета 1507 год.
Выява: Sefevid Abbas I.jpg|Сефевиды Аббас I сярэбраная манета 1587 год.
Выява: Sirvansah mazyadi.jpg|Ширваншахи Мазядиды Мухамед Бін Язід, сярэбраны дырхам, 1398 год.
Выява: Аббас второй Сефевиды.jpg|Сефевиды, шах Аббас II сярэбраная манета 1647 год.
Выява: Tetradraxma albania.jpg|Каўказская Албанія тэтрадрахмаў (перайманне) з выявай Аляксандра Македонскага.
Выява: Амавиды.jpg|Амавиды, сярэбраны дырхам, Дербент.
Выява: Karabakh khanate.jpg|Карабахская ханства Панахабад. (Шуша).
Выява: Karabakh Panahabad (shusha).jpg| Карабахская ханства Панахабад. (Шуша).

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт  
* Музей Гісторыі Азербайджана   
* Музей гісторыі  
* Музею гісторыі Азербайджана спаўняецца 90 гадоў  

Катэгорыя:Гістарычныя музеі Азербайджана
Катэгорыя:Этнаграфічныя музеі Азербайджана
Катэгорыя:Нацыянальныя музеі Азербайджана
Катэгорыя:Музеі Баку
Катэгорыя:З’явіліся ў 1920 годзе
Катэгорыя:Гісторыя Азербайджана
Катэгорыя:1920 год у Азіі