Акадэмія сельскагаспадарчых навук БССР

**Акадэмія сельскагаспадарчых навук БССР** — першая галіновая дзяржаўная акадэмія навук на тэрыторыі Беларусі.

## Перадумовы ўзнікнення. Стварэнне 
Да 1956 г. сельскагаспадарчыя навуковыя ўстановы знаходзіліся ў складзе АН БССР. Вылучаючы аграрную навуку са складу Акадэміі навук, чыноўнікі кіраваліся тым, што навукова-даследчыя ўстановы ў галіне сельскай гаспадаркі «далёкія ад вытворчасці», а таму «малаэфектыўныя». 14 лютага 1956 паводле пастановы ЦК КПСС і СМ БССР з сістэмы АН БССР былі перададзены Міністэрству сельскай гаспадаркі Інстытут сацыялістычнай сельскай гаспадаркі, Інстытут жывёлагадоўлі, Інстытут меліярацыі, воднай і балотнай гаспадаркі, Інстытут лесу.

24 студзеня 1957 г. Саветам Міністраў БССР была прынята Пастанова № 36 *«Аб стварэнні пры Міністэрстве сельскай гаспадаркі БССР Акадэміі сельскагаспадарчых навук»*.

## Кіраўніцтва Акадэміі 
Першым і адзіным Прэзідэнтам Акадэміі быў акадэмік Іван Сцяпанавіч Лупіновіч. Вучоным сакратаром на працягу усяго існавання Акадэміі з’яўляўся акадэмік Аркадзь Іванавіч Лапо.

Першапачаткова Акадэмія мела тры Аддзяленні:
* *Аддзяленне земляробства, меліярацыі і раслінаводства* — акадэмік-сакратар Віктар Іванавіч Шэмпель
* *Аддзяленне механізацыі і электрыфікацыі сельскай гаспадаркі* — акадэмік-сакратар Міхаіл Яфрэмавіч Мацапура
* *Аддзяленне жывёлагадоўлі і ветэрынарыі* — акадэмік-сакратар Майсей Калінікавіч Юскавец

У 1959 г. адбылася рэарганізацыя Акадэміі:
* *Аддзяленне земляробства і раслінаводства* — акадэмік-сакратар Віктар Іванавіч Шэмпель
* *Аддзяленне меліярацыі і лясной гаспадаркі* — акадэмік-сакратар Сцяпан Гардзеевіч Скарапанаў
* *Аддзяленне механізацыі і электрыфікацыі сельскай гаспадаркі* — акадэмік-сакратар Мікалай Аляксеевіч Сазонаў
* *Аддзяленне жывёлагадоўлі і ветэрынарыі* — акадэмік-сакратар Майсей Калінікавіч Юскавец

## Расфарміраванне. Далейшы лёс 
Акадэмія была расфарміравана ў 1961 г., яе інстытуты былі падпарадкаваныя наўпрост Міністэрству сельскай гаспадаркі, а ў Аддзяленні біялагічных навук і Аддзяленні тэхнічных навук АН БССР былі створаны дадатковыя вакансіі акадэмікаў і членаў-карэспандэнтаў АН БССР.

З мэтай прадухіліць негатыўныя тэндэнцыі ў развіцці кадравага патэнцыялу беларускай аграрнай навукі 7 сакавіка 1962 Аддзяленне біялагічных навук АН БССР было падзелена на Аддзяленне біялагічных і медыцынскіх навук і *Аддзяленне сельскагаспадарчых навук*.

## Ацэнкі дзейнасці 
Хаця інстытуцыяналізацыю акадэмічнай аграрнай навукі можна расцэньваць як з’яву пазітыўную (аграрныя навуковыя ўстановы існавалі як у Аддзяленні фізіка-матэматычных і тэхнічных навук, так і ў Аддзяленні біялагічных навук АН БССР, а са стварэннем АСГН БССР былі сабраныя ў адной — профільнай — арганізацыі), але, па выразе акадэміка С. Г. Скарапанава, у 1956 быў пачаты працэс «вымывання» вучоных-аграрыяў з Акадэміі навук БССР: калі ў 1969 у АН БССР было 18 акадэмікаў і членаў-карэспандэнтаў сельскагаспадарчага профілю, то ў 1989 г. — толькі 3 акадэмікі і 5 членаў-карэспандэнтаў.

## Гл. таксама 
* Акадэмія аграрных навук Рэспублікі Беларусь
* Аддзяленне аграрных навук НАН Беларусі

## Крыніцы 
Катэгорыя:Дзяржаўныя акадэміі навук Беларусі
Катэгорыя:Аграномія ў Беларусі
Катэгорыя:Сельская гаспадарка