open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Alluaudiopsis

**Alluaudiopsis** — род сукулентных раслін сямейства , родам з Мадагаскара.

## Апісанне 
Гэта кусты з калючым і сакавітым лісцем, са сцебламі, якія назапашваюць ваду, а ў засушлівы сезон ападае. Некаторыя віды ў маладосці развіваюцца па-рознаму, пакуль не сфармуецца дамінуючае сцябло.

## Таксанамія 
, Compt. Rend. Hebd. Séances Acad. Sci. 199: 1651 (1934).

#### Этымалогія 
*Alluaudiopsis*: лацінская родавая назва, ад Alluaudia і грэч. — opsis = падобны.

#### Віды 
Пацверджаныя віды па дадзеных сайта Plants of the World Online на 2022 год:

* 
* 

Катэгорыя:Гваздзікакветныя
Белфаст (фільм)

«**Белфаст**» () — брытанскі драматычны фільм 2021 года, зняты рэжысёрам Кенетам Брана па ўласным сцэнарыі. Галоўныя ролі выканалі , Джудзі Дэнч, Джэймі Дорнан, Кіяран Хайндс,  і дэбютант .

Фільм, які Брана назваў сваім «*самым асабістым фільмам*», апавядае пра жыццё паўночнаірландскай сям’і з працоўнага класа і дзяцінства іх маленькага сына падчас беспарадкаў у Белфасце (Паўночная Ірландыя) у канцы 1960-х гадоў.

Сусветная прэм’ера «*Белфаста*» адбылася 2 верасня 2021 года на . Неўзабаве пасля гэтага, фільм заваяваў Прыз глядацкіх сімпатый на . Карціна была выпушчана ў пракат у ЗША 12 лістапада 2021 года кампаніяй «*Focus Features*», а ў Вялікабрытаніі і Ірландыі — 21 студзеня 2022 года кампаніяй «*Universal Pictures*». Фільм атрымаў станоўчыя водгукі крытыкаў і сабраў 49 млн. долараў у сусветным пракаце.

Нацыянальны савет кінакрытыкаў ЗША ўключыў «*Белфаст*» у спіс  2021 года. Прэміяльны сезон прынёс карціне сем намінацый на «*Залаты глобус*», уключаючы намінацыю за «*Найлепшы фільм — Драму*», сем намінацыя на прэмію «*Оскар*», уключаючы намінацыю за «*Найлепшы фільм*», шэсць намінацый на прэмію «*BAFTA*», уключаючы намінацыю за «''*», а таксама адзінаццаць намінацый на прэмію «*Выбар крытыкаў*».

## Сюжэт 
Белфаст, 1960-я. Дзевяцігадоваму Бадзі трэба навучыцца даросламу жыццю ў свеце, які раптам змяніўся да непазнавальнасці. Моцная любячая супольнасць і ўсё, да чаго ён прызвычаіўся, ніколі не будуць ранейшымі. Нязменнымі застаюцца толькі радасць, смех, музыка і стваральная магія кіно.

## Акцёрскі склад 
*  — *Бадзі*
*  — *«Ма», маці Бадзі*
* Джэймі Дорнан — *«Па», тата Бадзі*
* Джудзі Дэнч — *бабуля Бадзі*
* Кіяран Хайндс — *дзядуля Бадзі*
*  — *Білі Клэнтан*

## Узнагароды 
Паводле рэсурса «*Internet Movie Database''» фільм быў адзначаны 52 кінаўзнагародамі і яшчэ 238 намінацыямі.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы-драмы 2021 года
Катэгорыя:Фільмы Вялікабрытаніі 2021 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Фільмы-біяграфіі Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Чорна-белыя фільмы Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы Кенета Брана
Катэгорыя:Фільмы па сцэнарыях Кенета Брана
Дняпроўска-Бугскі ліман

]]
**Дняпроўска-Бугскі ліман** — адкрыты прэснаводны ліман у паўночнай частцы Чорнага мора, на тэрыторыі Херсонскай і Мікалаеўскай абласцей Украіны. Порт — Ачакаў.

Складаецца з выцягнутага ў субшыротным напрамку Дняпроўскага лімана (даўжыня 55 км, шырыня да 17 км), а таксама вузкага (шырынёй ад 5 да 11 км) і звілістага Бугскага лімана, выцягнутага ў субмерыдыянальным кірунку даўжынёй 47 км. Пераважная глыбіня 6-7 м, максімальная — 12 м (т. зв. Станіслаўская яма).

Днепра-Бугскі ліман утварыўся ў выніку трансгрэсіі Чорнага мора ў ніжнім цячэнні Дняпра і Паўднёвага Буга. З Чорным морам ліман злучаецца пралівам шырынёй 3,6 км (паміж Ачакаўскім мысам і Кінбурнскай касой). Паўднёвыя берагі нізкія, пясчаныя; паўночныя, у асноўным, высокія (да 20-35 м), складзеныя з глініста-пясчаных парод, толькі на асобных участках тут сустракаюцца пясчана-ракушачніковыя косы. Дно ля кос пясчанае, на глыбіні пакрыта суглінка-пясчанымі глеямі.

Каля 25-30 % рачнога сцёку Дняпра і Паўднёвага Буга расходуецца на арашэнне і прамысловае водазабеспячэнне, што абумоўлівае павелічэнне салёнасці вады ў лімане. З прычыны гэтага пагоршыліся ўмовы пасялення і нерасту асобных відаў прамысловых рыб, а таксама адбылося пашырэнне марскіх відаў фіта- і зоапланктону і рыб (у прыватнасці — цюлькі).

Дняпроўска-Бугскі ліман мае транспартнае і рыбапрамысловае значэнне, яго берагі — раён рэкрэацыі.

Для захавання прыроды лімана праводзяцца дадатковыя спускі вады з Кахоўскага вадасховішча, умацаванне і азеляненне берагоў, ачышчэнне сцёкавых вод і перавод прамысловых прадпрыемстваў на абаротнае водазабеспячэнне. Частка акваторыі Дняпроўска-Бугскага лімана размешчана ў межах Чарнаморскага біясфернага запаведніка.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Дняпро
Катэгорыя:Эстуарыі
Катэгорыя:Залівы Украіны
Катэгорыя:Залівы Чорнага мора
Рауль Мартынавіч Рондзель

**Рауль Мартынавіч Рондзель** (, Архангельск, Расія — ) — беларускі спецыяліст у галіне геадэзіі. Доктар тэхнічных навук (1968), прафесар (1969).

## Біяграфія 
Скончыў Омскі аўтадарожны інстытут (1944).
    
Працаваў у Беларускім політэхнічным інстытуце (з 1954, факультэт гідратэхнічнага і дарожнага будаўніцтва, кафедра «Інжынерная геадэзія», у 1969—1975 — загадчык кафедры).

Навуковыя інтарэсы: інжынерна-горадабудаўнічая геафізіка і геадэзія.

## Бібліяграфія 
* Теоретические основы комплексной инженерно-градостроительной геофизики : автореферат диссертации … доктора технических наук / Р. М. Рондель. — Минск. 1966.
* Исследование вопроса о методах и точности определения объема земляных работ в связи с проектированием вертикальной планировки жилых кварталов : автореферат диссертации … кандидата технических наук / Р. М. Рондель. — Минск, 1954.
          

## Літаратура 
* Рондзель Рауль Мартынавіч // Беларуская савецкая энцыклапедыя : [у 12 т.]. — Мінск, 1974. — Т. 11. — С. 646.
Інэс Ланжэўяль

**Інэс Ланжэўяль** (фр.: Inès Longevial; 20 лістапада 1990, Ажэн, Францыя) — французская мастачка.

## Біяграфічныя звесткі 
Нарадзілася ў паўднёва-заходняй Францыі ў горадзе Ажэн. Заахвочаная сваёй маці, Інэс напісала першыя карціны ва ўзросце 8 гадоў. «Акрамя кароткага перыяду, калі я вагалася паміж касманаўтам і стылістам, я заўсёды жадала маляваць.

Сцвярджае, што яе карціны натхнёныя мастакамі Пабла Пікаса і Педра Альмадоварам.

У 23 гады Інэс пераехала ў Парыж, дзе зразумела, наколькі яе натхняе сельская мясцовасць і якой невычэрпнай крыніцай з’яўляецца ў творчасці мастачкі.

У лістападзе 2013 года стварыла свой акаўнт у Instagram, каб дзяліцца сваімі працамі. У 2022 годзе ў яго больш за 340 000 падпісчыкаў.

У сакавіку 2018 года трапіла на вокладку часопіса Juxtapoz. У тым жа годзе яна была абраная для распрацоўкі новай абмежаванай серыі бутэлькі Evian and Badoit з агенцтвам BETC.

У 2020 годзе выступала супраць паліцэйскага гвалту, удзельнічаючы ў зборы ахвяраванняў для Адамы Траорэ.

У чэрвені 2021 года выстаўлялася на Christie's Paris у рамках выставы Women in art («Жанчыны ў мастацтве»).

## Выставы 
### 2022 
* «World on Paper» («Свет на паперы»), Ketabi Bourdet, Парыж
* «Oat Milk Tears» («Слёзы з аўсянага малака»), Journal Gallery, Нью-Ёрк
* «L'Heure Magique» («Чароўны час»), Musée des Beaux-Arts d'Agen, Ажэн

### 2021 
* «Chaotic Energy» («Хаатычная энергія»), Christie's, Парыж
* «Before the sun sinks low» («Да таго, як апусціцца сонца»), Ketabi Bourdet, Панцін
* «Salon de Peinture» («Салон жывапісу»), Almine Rech, Нью-Ёрк
* «Artistes à la Une» («Мастакі ў цэнтры ўвагі»), La Monnaie de Paris, Парыж

### 2020 
* «I Miss You» («Я сумую па табе»), Chandran Gallery, Сан-Францыска

### 2019 
* «Œuvres Récentes» («Апошнія працы»), Galerie des Tournelles, Парыж

### 2018 
* «Je suis une couleur» («Я — колер»), Chandran Gallery, Сан-Францыска

### 2017 
* «Sous le soleil» («Пад сонцам»), HVW8 Gallery, Лос-Анджэлес

Катэгорыя:Мастакі Францыі
Вядомыя асобы Архангельска

[thumb|200px|[Герб Архангельска]]
Вядомыя ўраджэнцы Архангельска:

__NOTOC__
[thumb|175px|[Ілья Сяргеевіч Галюза|Ілья Галюза]]
[thumb|175px|[Ігар Віктаравіч Красноў|Ігар Красноў]]
[thumb|175px|[Віктар Аляксеевіч Радус-Зяньковіч|Віктар Радус-Зяньковіч]]

## А 
* Уладзімір Ільіч Андрыянаў (нар. 1944) — беларускі мастак дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва, жывапісец.

## Б 
* Барыс Аляксеевіч Бальшакоў (1910—1950) — беларускі савецкі спартсмен (веласіпедны і канькабежны спорт). Заслужаны майстар спорту СССР (1947).

## В 
* Аляксандр Леапольдавіч Верашчагін (нар. 1949) — беларускі мастак.

## Г 
* Ілья Сяргеевіч Галюза (нар. 1979) — былы ўкраінскі футбаліст, паўабаронца.

## Д 
* Вячаслаў Мікалаевіч Данілаў (1948—2017)  — беларускі архітэктар.

## Е 
* Альберт Сцяпанавіч Елізараў (1937—2009) — вучоны ў галіне прыборабудавання.
* Сяргей Аляксандравіч Елізараў (нар. 1955) — беларускі гісторык. Доктар гістарычных навук (2013).
* Альберт Мікалаевіч Елсукоў (1936—2014) — беларускі сацыёлаг і філосаф, спецыяліст у галіне гісторыі і метадалогіі навукі, тэорыі і гісторыі сацыялогіі.

## І 
* Ігар Віктаравіч Красноў (нар. 1975) — расійскі дзяржаўны дзеяч, юрыст.

## К 
* Барыс Андрэевіч Калавандзін (1938—1998) — вучоны ў галіне гідрадынамікі і цеплафізікі, доктар тэхнічных навук, прафесар.
* Міхаіл Навумавіч Калік (1927—2017) — савецкі і ізраільскі кінарэжысёр.
* Аўгуст Уладзіміравіч Канстанцінаў (1928—1979) — савецкі вучоны ў галіне генетыкі і цыталогіі, педагог.

## Р 
* Віктар Аляксеевіч Радус-Зяньковіч (1877—1967) — савецкі партыйны і дзяржаўны дзеяч, старшыня СНК Кіргізскай (Казахскай) АССР (1920—1921), народны камісар рабоча-сялянскай інспекцыі БССР (1925—1927).
* Рауль Мартынавіч Рондзель (1919—2002) — беларускі спецыяліст у галіне геадэзіі.

## С 
* Клара Уладзіміраўна Сакалова (нар. 1931) — беларускі архітэктар.
* Алена Аляксееўна Саламаха (нар. 1939) — беларускі музыказнавец.
* Анастасія Аляксандраўна Суханава (нар. 1948) — аператар, рэжысёр, педагог, грамадскі дзеяч
* Аскольд Аўрамавіч Сухін (1941—1994) — беларускі спявак (бас). Заслужаны артыст Беларусі (1971).

## Т 
* Ірына Аляксандраўна Трусава (нар. 1957) — беларускі спецыяліст у галіне металургіі чорных, каляровых і рэдкіх металаў, прамысловай цеплаэнергетыкі.

## У 
* Васіль Мікалаевіч Унціт (1834— ?) — беларускі і расійскі медык. Доктар медыцыны.

## Х 
* Юрый Іванавіч Холькін (1933—2018) — спецыяліст у галіне хімічнай перапрацоўкі драўніны.
Сільвестр Чацвярцінскі

**Сільвестр Чацвярцінскі** (у свеце **Стафан**; ? — ) — дзеяч праваслаўнай царквы ў Рэчы Паспалітай.

## Біяграфія 
Паходзіў з княжацкага роду Чацвярцінскіх. Сын Вацлава, старасты жычынскага і данічаўскага. У маладосці прыняў манаства і стаў ігуменам, пасля архімандрытам у Старой Чацвяртні. 3 1704 года епіскап магілёўскі і беларускі (пасвячоны ў 1707 годзе ў Кіеве, зацверджаны каралём у 1720 годзе). Вёў барацьбу з Кіеўскай мітраполіяй за права юрысдыкцыі над Слуцкам і паўднёвай Беларуссю, што суправаджалася гвалтоўнымі дзеяннямі.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Епіскапы магілёўскія
Іван Бельскі

**Іван Бельскі**:
* Іван Уладзіміравіч Бельскі — князь бельскі, князь ноўгарадскі.
* Іван Уладзіміравіч Бельскі (нар. 1945) — беларускі спартсмен, майстар спорту СССР, трэнер (сілавыя віды спорту).
* Іван Фёдаравіч Бельскі — маскоўскі дзяржаўны дзеяч.
Гедэон Святаполк-Чацвярцінскі

**Гедэон Святаполк-Чацвярцінскі** (свецкае **Рыгор**; ? — ) — дзеяч праваслаўнай царквы Рэчы Паспалітай.

## Біяграфія 
Паходзіў з княжацкага роду Чацвярцінскіх, сын старасты раціборскага Захара Чацвярцінскага. 

3 1660 года епіскап луцкі і астрожскі. Вёў барацьбу з уніятамі за права карыстацца тытулам і царкоўнымі маёнткамі, але ў 1683 годзе пазбаўлены іх каралеўскай уладай. У 1684 годзе пераехаў на Левабярэжную Украіну, што знаходзілася пад уладай Расіі, і асталяваўся ў Крупіцкім манастыры пад Батурынам.
[150px|thumb|left|[Мітра (галаўны ўбор)|Мітра (1685) Гедэона Чацвярцінскага ў Гістарычным музеі ў Маскве]]

Царкоўны сабор у Кіеве ў 1685 годзе па патрабаванні гетмана І. Самайловіча абраў Гедэона кіеўскім мітрапалітам. Насуперак традыцыі быў накіраваны для зацвярджэння патрыярхам у Маскву. Там пасвячоны 8(18).11.1685, пасля чаго праваслаўная царква Рэчы Паспалітай фармальна пачала падпарадкоўвацца не Канстанцінопальскай, а Маскоўскай патрыярхіі. Шмат увагі аддаваў уладкаванню Кіева-Магілянскай акадэміі.

## Зноскі 
## Літаратура 
* 
* Архив Юго-Западной России. Ч. 1, т. 5. Киев, 1873.

## Спасылкі
Іван Уладзіміравіч Бельскі (вучоны)

**Іван Уладзіміравіч Бельскі** (нар. , в. Ячонка, Стаўбцоўскі раён, Мінская вобласць) — беларускі спартсмен, майстар спорту СССР па цяжкой атлетыцы, трэнер (сілавыя віды спорту), суддзя міжнароднай катэгорыі, сярод выхаванцаў якога — чэмпіён свету і Еўропы У. Бардзіян, вучоны ў галіне спартыўнай педагогікі, заслужаны работнік фізічнай культуры і спорту Беларусі. Доктар педагагічных навук, прафесар.

## Біяграфія 
Скончыў Інстытут фізічнай культуры, спартовы факультэт (1970), аспірантура Акадэміі фізічнага выхавання і спорту Рэспублікі Беларусь (1990).
 

## Літаратура 
* Беларуская энцыклапедыя : у 18 т. — Мінск, 2004. — Т. 18, кн. 1. — С. 350.
* Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2006. — Т. 2. — С. 350.
* Спортивная энциклопедия Беларуси. — Минск, 2005. — С. 73.

## Спасылкі 
* Бельский Иван Владимирович

Катэгорыя:Дэканы БНТУ
Чацвярцінскія

**Чацвярцінскія**, **Святаполк-Чацвярцінскія** — княжацкі род уласнага герба. Прозвішча ад горада Чацвяртня ў Луцкім павеце, з XVII стагоддзя ўжывалі прыдомак *Святаполк*. Паходжанне вядуць ад Рурыкавічаў. Родапачынальнікам лічыцца ўнук Яраслава Мудрага вялікі кіеўскі князь Святаполк Ізяславіч (1093—1113), унук якога Юрый Яраславіч быў князем тураўскім. Дакладная сувязь Чацвярцінскіх з нашчадкамі Юрыя, якія валодалі тураўскімі ўдзеламі, не прасочваецца.

Першы вядомы прадстаўнік роду Чацвярцінскіх у Вялікім Княстве Літоўскім — Аляксандр, які разам з іншымі князямі ў 1388 годзе паручыўся Ягайлу за Алехну Дзмітрыевіча. Аляксандр меў сына Івана (упамінаецца ў 1432—1451) і ўнука Аляксандра (упамінаецца ў 1472—1495). Яны і іх нашчадкі мелі маёнткі на Валыні. Родавае гняздо Чацвярцінскіх — Чацвяртня (Старая Чацвяртня); валодалі таксама Баровічамі (Новая Чацвяртня), Сакалем (прадстаўнікі гэтай лініі роду зваліся князямі Сакальскімі), Хлапоцінам, Рагачоўкай, Перамышлем і інш. Вызнавалі праваслаўе, з канца XVII ст. пераходзілі ў каталіцтва.

У 1843—1886 гадах княжацкі тытул Чацвярцінскіх зацверджаны ў Расійскай імперыі.

## Вядомыя прадстаўнікі 
* Юрый Іванавіч (?&nbsp;— 1502) — сын Івана Аляксандравіча, намеснік уладзімірскі ў 1502 годзе.
* Фёдар Іванавіч (?&nbsp;— пасля 1507) — сын Івана Аляксандравіча, намеснік брацлаўскі і звянігарадскі ў 1494—1498 гадах, пасол да валашскага ваяводы ў 1494 годзе.
* Якаў Андрэевіч (?&nbsp;— да 1616) — сын Андрэя Фёдаравіча, ляснічы пінскі, пасол у Маскву ў 1580 і 1586 гадах.
* Мікалай (?&nbsp;— 1659) — сын Стафана, кашталян менскі з 1649 года.
* Сільвестр (у свеце Стафан; ?&nbsp;— 1727) — сын Вацлава, праваслаўны епіскап магілёўскі і беларускі з 1704 года.
* Гедэон (у свеце Рыгор; ?&nbsp;— 1690) — сын Захара, праваслаўны мітрапаліт кіеўскі з 1685 года.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 

Катэгорыя:Княжацкія роды
Міхал Слізень

**Міхал Слізень** (? — ) — дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага.

## Біяграфічныя звесткі 
З роду Слізняў сын Стафана Яна.

Падканюшы літоўскі з 1736 года, палкоўнік, староста крэўскі. Быў 12 разоў паслом на соймы, тройчы дэпутатам Трыбунала Вялікага Княства Літоўскага.

Валодаў мястэчкам Палошка ў Ваўкавыскім павеце, Манякаўшчынай у Слонімскім павеце, Дзевяткавічамі ў Ашмянскім павеце і інш.

Меў сына Стафана.

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Старосты крэўскія
Міхал
Ізраіцель

**Ізраіцель** — прозвішча.

* Неса Абрамаўна Ізраіцель — беларуская вучоная ў галіне мікрабіялогіі
* Сяргей Уладзіленавіч Ізраіцель — расійскі дзяржаўны дзеяч, Старшыня Урада Расійскай Федэрацыі

## Гл. таксама 
* Берта Майсееўна Сосіна-Ізраіцель — беларуская вучоная ў галіне рэнтгеналогіі
Аляксандр Леанідавіч Гурскі

**Аляксандр Леанідавіч Гурскі** (, Мінск — ) — беларускі фізік, спецыяліст у галіне фізікі паўправаднікоў. Доктар фізіка-матэматычных навук (2000), прафесар (2007).

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (1983).
    
Працаваў у Інстытуце фізікі імя Б. І. Сцяпанава НАН Беларусі (1983—2007, галоўны навуковы супрацоўнік), Беларускім дзяржаўным універсітэце інфарматыкі і радыёэлектронікі (з 2008, факультэт інфакамунікацый, кафедра аховы інфармацыі, прафесар).

Навуковыя інтарэсы: оптыка паўправаднікоў; паўправадніковыя святловыпраменьвальнікі і ЗВЧ-прылады.

## Бібліяграфія 
* Излучательная рекомбинация в активных средах полупроводниковых лазеров на основе широкозонных соединений А2В6 : диссертация … доктора физико-математических наук : 01.04.10 : защищена 16.06.2000 : утверждена 25.10.2000 / Гурский Александр Леонидович. — Минск, 2000.
* Кристаллографическая ориентация неполного электрического пробоя в Сds, Сdse, LiNBO3, TeO2 и его использование для получения генерации света : автореферат диссертации … кандидата физико-математических наук : 01.04.07 / Гурский Александр Леонидович. — Минск, 1988.

## Літаратура 
* Гурский Александр Леонидович // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2006. — Т. 3. — С. 285.
 

Катэгорыя:Выкладчыкі факультэта інфакамунікацый БДУІР
Ханкок (акруга, Мэн)

**Акруга Ханкок** () — акруга на паўднёвым усходзе штата Мэн, ЗША. Насельніцтва на 2020 год складала  чалавек. Адміністрацыйны цэнтр акругі — горад Элсуэрт.

Акруга была зарэгістравана 25 чэрвеня 1789 года і названа ў гонар Джона Хэнкока, першага губернатара штата Масачусетс. Хэнкок мае самую доўгую берагавую лінію сярод акруг Мэна. Прамысловае рыбалоўства і турызм з’яўляюцца найважнейшымі галінамі прамысловасці акругі.

## Геаграфія 
Плошча акругі складае  км², з іх  км² (68 %) — суша, а 1960 км² (32 %) — вада. Гэта вобласць горна-далінная, абмежаванай на захадзе ракой Пенабскот і на поўдні некалькімі залівамі Атлантычнага акіяна. Яна ўключае ў сябе мноства астравоў. На востраве Маунт-Дэзерт знаходзіцца гара Кадылак (467 метраў), самая высокая вяршыня ўзбярэжжа Атлантычнага акіяна ў штаце Мэн, і Сомс-Саўнд, адзіны фіёрд на ўсходнім ўзбярэжжы.

### Суседнія акругі 
* Пенабскот — поўнач
* Уалдо — захад
* Нокс — паўднёвы захад
* Вашынгтон — паўночны ўсход

## Дэмаграфія 
Паводле перапісу 2020 года ў акрузе Ханкок жылі  чалавек. Сярэдні ўзрост насельніцтва — 49,1 год. Насельніцтва акругі па ўзроставым дыяпазоне размеркавалася наступным чынам: 16,9 % — жыхары маладзейшыя за 18 гадоў, 58,1 % — ад 18 да 65 гадоў і 25,0 % — ва ўзросце 65 гадоў і старэй. Расавы склад: белыя — 92,7 %, афраамерыканцы — 0,6 %, карэнныя амерыканцы — 0,5 % і азіяты — 1,0 %. 1,7 % насельніцтва — лацінаамерыканцы.

У 2020 годзе медыяны даход на сям’ю ацэньваўся ў  $, на хатнюю гаспадарку — у  $. 10,1 % насельніцтва пражываюць за рысай беднасці. 35,2 % маюць вышэйшую адукацыю.

## Галерэя 

Image:Egg_Rock_Light_-_Frenchman_Bay_ME.jpg|Маяк у бухце Фрэнчмана
Image:Ellsworth city hall steve.jpg|Ратуша Элсуэрта

Катэгорыя:Акругі Мэна
Друцкія-Горскія

**Друцкія-Горскія** — княжацкі род, адгалінаванне Друцкіх. Карысталіся гербам «Друцк». Паходзяць ад Васіля, сына Івана Пуцяты, які валодаў часткай Друцкага княства і маёнткам Горы ў Аршанскім павеце.

На Попіс 1528 года сыны князя Івана Дуды — Фёдар і Іван — ставілі толькі 21 «каня».

На сынах Тэадора Кароля (?— да 1715), Казіміры і Міхале Антоніі, род Друцкіх-Горскіх згас.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі
Рада польскай мовы

**Рада польскай мовы** ()&nbsp;— дарадча-кансультацыйная ўстанова, якая займаецца пытаннямі выкарыстання польскай мовы. Працуе ў Польскай акадэміі навук.

Утворана рашэннем Прэзідыума Польскай акадэміі навук № 17/96 як камітэт пры Прэзідыуме Польскай акадэміі навук. Ён дзейнічае з мая 2000 года на падставе Закона аб польскай мове ад 7 кастрычніка 1999 года.

У склад Рады ўваходзяць 38 чалавек, якія прадстаўляюць галіны навукі (літаратура, мастацтвазнаўства, філасофія логікі, права, фізіка, інфарматыка, медыцына) і культуры (пісьменнікі, журналісты, акцёры).

Адным з заснавальнікаў і першым кіраўніком Рады быў прафесар Валерый Пісарэк. З траўня 2000 г. Раду ўзначальвае прафесар Анджэй Маркоўскі.

У польскай мове агульнаўжывальным варыянтам лічыўся «на Украіне», а ў 2022 годзе Рада польскай мовы прапанавала выкарыстоўваць сінтаксіс «в Украіне», і яе члены прызналі гэты варыянт адзіна правільным.

## Задача 
* аналіз стану польскай мовы і пытанняў дзяржаўнай моўнай палітыкі;
* распаўсюджванне ведаў аб польскай мове;
* ацэнка і парады ў выдавецкай справе;
* удакладненне лексікі, граматыкі, вымаўлення, арфаграфіі і пунктуацыі;
* вырашэнне пытання аб выкарыстанні польскай мовы ў галіне навукі і тэхнікі;
* апека над культурай польскай мовы ў школах;
* устанаўленне арфаграфічных і пунктуацыйных правіл;
* аналіз незвычайных імёнаў для дзяцей.

## Глядзіце таксама 
* Інстытут польскай мовы ПАН

## Зноскі 

## Спасылкі 
* Rada Języka Polskiego 
* *Ustawa z dnia 7 październija 1999 r. o języku polskim* 
Катэгорыя:Навуковыя інстытуты Польшчы
Катэгорыя:Польская акадэмія навук
Катэгорыя:Інстытуты нацыянальных моў
Катэгорыя:Польская мова
Іван Дуда Друцкі-Горскі

**Іван Дуда Друцкі-Горскі** (каля 1460 — каля 1515) — князь, землеўласнік.

## Біяграфія 
Паходзіў з княжацкага роду Друцкіх. Сын Васіля Пуцяціча, заснавальніка роду.

Валодаў маёнткам Дудаковічы каля Друцка, ад якога яго сыны часам называліся князямі *Дудакоўскімі*.

## Сям’я 
Сыны Уладзімір (каля 1490—1545), намеснік ашмянскі (1515—1520), Фёдар (каля 1500—1530) і Іван (каля 1500 — пасля 1551) не мелі дзяцей, спадчына іх адышла да сястры Аўдоцці (каля 1500—1558), удавы Багдана Марцінавіча Храптовіча.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Друцкія-Горскія
Юрый Абрамавіч Друцкі-Горскі

**Юрый Абрамавіч Друцкі-Горскі** (? — 1609) — князь, землеўласнік.

## Біяграфія 
Паходзіў з княжацкага роду Друцкіх-Горскіх герба «Друцк». Сын Абрама Фёдаравіча.

У час Інфлянцкай вайны 1558—1582 гадоў трапіў у палон, у якім заставаўся яшчэ ў 1583 годзе. У 1596 годзе набыў у саўладальніка Гор Л. Сапегі частку маёнтка, якую, напэўна, пазней прадаў яму ж. У 1600 годзе прадаў частку Аравы стрыечнаму брату Фёдару. Загінуў у час вайны Рэчы Паспалітай з Расіяй 1609—1618 гадоў пры аблозе ў 1609 годзе Троіцкай лаўры. Нашчадкаў не пакінуў.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Друцкія-Горскія
Катэгорыя:Удзельнікі Лівонскай вайны
Катэгорыя:Удзельнікі вайны Рэчы Паспалітай з Маскоўскай дзяржавай 1609—1618 гадоў
Абрам Фёдаравіч Друцкі-Горскі

**Абрам Фёдаравіч Друцкі-Горскі** (каля 1520—1570) — князь, землеўласнік.

## Біяграфія 
Паходзіў з княжацкага роду Друцкіх-Горскіх герба «Друцк». Сын Фёдара Дзмітрыевіча.

Заснавальнік асобнай галіны роду Друцкіх-Горскіх. Валодаў часткай маёнткаў Горы і Арава, якую яго ўдава затым аддала ў заклад Багдану Друцкаму-Саколінскаму.

## Сям’я 
Меў сына Юрыя (пам. 1609).
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Друцкія-Горскія
Рыгор Фёдаравіч Друцкі-Горскі

**Рыгор Фёдаравіч Друцкі-Горскі** (каля 1510—1560) — князь, землеўласнік.

## Біяграфія 
Паходзіў з княжацкага роду Друцкіх-Горскіх герба «Друцк». Сын Фёдара Дзмітрыевіча.

Заснавальнік асобнай галіны роду Друцкіх-Горскіх. Уладальнік Бурнеўкі і часткі маёнткаў Арава і Горы.

## Сям’я 
Праз шлюб (пасля кастрычніка 1542) з князёўнай Тамілай Багданаўнай Заслаўскай набыў Лошыцу пад Менскам. У шлюбе вядома восем дзяцей, 4 сыны і 4 дачкі. Большасць дзяцей перайшла з праваслаўя ў пратэстантызм.

* Пётр (каля 1545 — да 1582), спадчыннік Лошыцы Адзінцоўскай, яго род згас у 3-м калене ў сярэдзіне XVII ст.
* Фёдар (каля 1550—1615), спадчыннік Лошыцы Гарнастаеўскай
* Стэфан, памёр маладым.
* Ян (каля 1560—1619), аршанскі маршалак з 1605 года.
* Раіна, у шлюбе (да 1560) з Марцінам Валадковічам, суддзём земскім менскім.

## Літаратура 
* 

Рыгор Фёдаравіч
Іван Віктаравіч Шут

**Іван Віктаравіч Шут** (нар. , Паланечка, Баранавіцкі павет, Навагрудскае ваяводства, Польская Рэспубліка) — беларускі спецыяліст у галіне прыборабудавання. Кандыдат тэхнічных навук (1989), прафесар (Расія, 1993; Беларусь, настрыфікацыя, 2001).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 15 снежня 1932 года ў в. Паланечка Баранавіцкага павета Навагрудскага ваяводства Польскай Рэспублікі (цяпер — у Баранавіцкім раёне Брэсцкай вобласці).

У 1956 годзе скончыў Беларускі політэхнічны інстытут па спецыяльнасці «Тэхналогія машынабудавання».
    
Працаваў на Мінскім падшыпнікавым заводзе (1956—1961); Мінскім электратэхнічным заводзе (1961—1969); у Беларускім інстытуце механізацыі сельскай гаспадаркі (1964—1967); на Мінскім заводзе «Калібр» (1969—1979, намеснік галоўнага інжынера, галоўны тэхнолаг, галоўны інжынер); у Мінскім вытворчым аб’яднанні імя У. І. Леніна (1979—992, галоўны інжынер); Беларускім дзяржаўным універсітэце інфарматыкі і радыёэлектронікі (з 1986; кафедра электроннай тэхнікі і тэхналогіі, прафесар).

Навуковыя інтарэсы: тэхналогія радыёэлектроннай апаратуры; праектаванне і асваенне радыёэлектронных устройстваў; распрацоўка і ўкараненне высокаэфектыўных рэсурсазберагальных тэхналогій.

## Узнагароды 
Грамата Міністэрства вышэйшай адукацыі СССР (1954), медалі ВДНГ СССР (бронзавы, 1966 і 1973; сярэбраны, 1978), ордэн «Знак Пашаны» (1974), ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга (1981, 1986), знакі «Ганаровы радыст СССР» (1980), «Вынаходнік СССР» і інш.

## Бібліяграфія 
* Информация и производство : подходы к внедрению CALS/ИПИ-технологий на предприятии / И. В. Шут // Изобретатель. — 2012. — № 12. — С. 31—35.
     

## Літаратура 
* Шут Иван Викторович // Белорусский государственный университет информатики и радиоэлектроники: история в биографиях ректоров, ученых, удостоенных почетных званий, лауреатов премий, профессоров, докторов наук : 40 лет (1964—2004). ― Минск, 2004. — С. 215—217.
* Шут Іван Віктаравіч // Беларуская энцыклапедыя : у 18 т. — Мінск, 2003. — Т. 17. — С. 489.
* Шут Иван Викторович // Кто есть кто в Республике Беларусь. 2001. Т. 1. — Минск, 2001. — С. 175—176.
Ежы Янавіч Друцкі-Горскі

**Ежы Янавіч Друцкі-Горскі** (каля 1600—1643) — ураднік Вялікага Княства Літоўскага.

## Біяграфія 
Паходзіў з княжацкага роду Друцкіх-Горскіх герба «Друцк». Сын Яна.

Харужы аршанскі (1639), стараста ўпіцкі (1640). Валодаў часткай маёнткаў Арава і Палессе ў Аршанскім павеце, якія пасля яго смерці перайшлі да брата Стафана (псіхічнахворага, апекунамі якога былі сястра Альжбета і яе муж Ю. Ломскі).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Друцкія-Горскія
Васіль Багданавіч Храптовіч

**Васіль Багданавіч Храптовіч** (? — пасля 1528) — ураднік Вялікага Княства Літоўскага

## Біяграфія 
Паходзіў з магнацкага роду Храптовічаў герба «Адравонж».

Намеснік уладзімірскі і ждолбіцкі ў 1495—1513. Уладальнік маёнтка Багурын, які ў 1528 годзе перадаў пляменніку Багдану Марцінавічу.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Храптовічы
Васіль Пуцяціч

**Васіль Пуцяціч** (каля 1430 — да 1495) — заснавальнік роду Друцкіх-Горскіх.

## Біяграфія 
Паходзіў з княжацкага роду Друцкіх. Сын Івана Пуцяты. Валодаў часткай Друцкага княства і маёнткам Горы ў Аршанскім павеце.
## Сям'я 
Меў 5 сыноў. Юрый і Дзмітрый у час бітвы на Вядрошы 1500 года трапілі ў маскоўскі палон (у Дзмітрыя застаўся сын Фёдар), Міхаіл і Аляксандр (Алелька) памерлі пасля 1499 года, не пакінуўшы нашчадкаў. Іван Дуда (каля 1460 — каля 1515) валодаў маёнткам Дудаковічы каля Друцка, ад якога яго сыны часам называліся князямі Дудакоўскімі.

Далей род Друцкіх-Горскіх працягваўся толькі ад сына Дзмітрыя Васілевіча — Фёдара (каля 1480— каля 1540).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Друцкія-Горскія
Юрый Фёдаравіч Храптовіч

**Юрый Фёдаравіч Храптовіч** (у манастве **Герман**; ? — 1558) — дзеяч праваслаўнай царквы ў Вялікім Княстве Літоўскім.

## Біяграфія 
Паходзіў з магнацкага роду Храптовічаў герба «Адравонж». Сын Фёдара Багданавіча.

Дваранін гаспадарскі ў 1541 годзе, з 1551 года архіепіскап полацкі, віцебскі і мсціслаўскі.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Юрый Фёдаравіч
Катэгорыя:Архіепіскапы полацкія, віцебскія і мсціслаўскія
47-я партызанская брыгада «Перамога»

**47-я партызанская брыгада «Перамога»** — партызанская брыгада, створаная ў чэрвені 1942 года як **47-ы партызанскі атрад «Перамога»** і накіравана ў нямецкі тыл. У жніўні 1942 года прыбыла ў Горацкі раён, у кастрычніку 1942 перадыслацыравана ў Прапойскі, потым у Краснапольскі раёны, дзейнічала у групе партызанскіх атрадаў М. М. Іванова, з сакавіка 1943 года самастойна, са жніўня ў Краснапольскай ваеннай акруге. 1 кастрычніка 1943 атрад (554 партызаны) злучылася з Чырвонай Арміяй. Пасля злучэння БШПР вызначыў атрад з сакавіка 1943 года як брыгаду.

## Камандаванне 
### Камандзіры 
* М. Ц. Перапечкін;
* Ф. П. Ліпскі (выконваў абавязкі).

### Камісары 
* В. К. Арлоўскі;
* Х. Калімулін.

### Начальнікі штаба 
* А. У. Гаркавенка;
* А. М. Лосеў.

## Гісторыя 
Партызаны наносілі асноўныя ўдары па камунікацыях Горкі — Крычаў, Крычаў — Клімавічы, Жлобін — Гомель. У жніўні — верасні 1942 года падарвалі 6 эшалонаў, знішчылі  аўтамашын. У жніўні 1943 года падарвалі больш за 480 рэек. У верасні 1943 года ўзаемадзейнічалі з часцямі Чырвонай Арміі, якія наступалі. 1 кастрычніка 1943 года разам з часцямі Чырвонай Арміі перарэзалі адыход праціўніку за раку Сож.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Савецкія партызанскія злучэнні, брыгады і атрады на акупіраванай тэрыторыі Беларусі (1941—1944)
Катэгорыя:З’явіліся ў 1942 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1943 годзе
Мялецій Храптовіч

**Мялецій Храптовіч** (? — студзень 1593) — рэлігійны дзеяч Рэчы Паспалітай.

## Біяграфія 
Паходзіў з магнацкага роду Храптовічаў герба «Адравонж». Сын Івана Алехнавіча.

Удзельнічаў у войнах з Маскоўскай дзяржавай, потым манах Кіева-Пячэрскага манастыра, яго архімандрыт з 1572 года. У 1592 годзе дамогся для манастыра ў канстанцінопальскага патрыярха стаўрапігіі (прамога яму падпарадкавання). Пры падтрымцы караля Стафана Баторыя ў 1580 годзе абраны епіскапам уладзіміра-берасцейскім. У 1590 годзе дазволіў мяшчанам Берасця ўтварыць брацтва пры царкве Св. Мікалая і адчыніць школу на ўзор львоўскай брацкай школы. Да праекта царкоўнай уніі ставіўся непрыхільна.

## Літаратура 
* 

Мялецій
Катэгорыя:Архімандрыты Кіева-Пячэрскай лаўры
Катэгорыя:Уладзімірскія і берасцейскія праваслаўныя епіскапы
Ян Храптовіч

**Ян Храптовіч** ( — ) — ураднік Вялікага Княства Літоўскага.

## Біяграфія 
Паходзіў з магнацкага роду Храптовічаў герба «Адравонж». Сын Міхала.

Стольнік новагародскі з 1731 года, кашталян берасцейскі ў 1752—1756 гадах і новагародскі з 1756 года, пасол на соймы.

## Літаратура 
* 

Ян
Кароль Храптовіч

**Кароль Храптовіч** (? — пасля 1794) — ураднік Вялікага Княства Літоўскага.

## Біяграфія 
Паходзіў з магнацкага роду Храптовічаў герба «Адравонж». Сын Якуба.

Пісар земскі гарадзенскі з 1746 года, прыхільнік К. С. Радзівіла Пане Каханку, маршалак Радамскай канфедэрацыі ў Гарадзенскім павеце. У 1767 годзе выступіў з маніфестам супраць гвалтаў расійскага пасланніка М. В. Рапніна. Удзельнічаў у Барскай канфедэрацыі, у 1772—1774 гадах у эміграцыі, вярнуўся і больш не прымаў удзелу ў палітычным жыцці. У 1781—1786 гадах харужы надворны літоўскі, з 1786 года стараста гарадзенскі.

## Сям’я 
У 1751 годзе Кароль Храптовіч ажаніўся з Ганнай з Храптовічаў, дачкой старосты вярбельскага Марцыяна Храптовіча. Каля 1768 года яны, не маючы дзяцей, развяліся.

## Літаратура 
* 

Кароль
Марцыян Храптовіч

**Марцыян Міхайлавіч Храптовіч** (, в. Шчорсы, Новагародскі павет — ) — ураднік Вялікага Княства Літоўскага.

## Біяграфія 
Паходзіў з магнацкага роду Храптовічаў герба «Адравонж». Сын Міхала.

Стараста вярбельскі.

## Сям’я 
У шлюбе з Рэгінай з Войнаў (пам. 1792) меў дзяцей:
* Яўхім (1729—1812), апошні канцлер вялікі літоўскі.
* Ганна (нар. каля 1730), у шлюбе з Каролем Храптовічам (каля 1720—1793).

## Літаратура 
* 

Марцыян
Катэгорыя:Старосты вярбельскія
Іван Сямёнавіч Баба

**Іван Сямёнавіч Баба**, князь **Друцкі** () — вялікалітоўскі арыстакрат.

## Біяграфія 
З роду князёў Друцкіх, сын князя друцкага Сямёна Дзмітрыевіча.

Магчыма, быў полацкім намеснікам (1409). Актыўны прыхільнік вялікага князя Свідрыгайлы ў час барацьбы з вялікім князем Жыгімонтам Кейстутавічам. У 1431 годзе ўваходзіў у раду Свідрыгайлы, пад адным з дзяржаўных актаў захавалася яго пячатка з прататыпам пазнейшага герба «Друцк».

Пасля перамогі Жыгімонта Кейстутавіча, у 1436 годзе выехаў у Пскоў, потым у Маскву разам з малодшымі сынамі Іванам, Васілём і Сямёнам Бабічамі, якія засталіся на маскоўскай службе. Старэйшыя сыны Канстанцін (каля 1410 — каля 1442) і Фёдар (каля 1410 — пасля 1446) засталіся ў Вялікім Княстве Літоўскім.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Іван Сямёнавіч Баба
Катэгорыя:Намеснікі полацкія
Андрэй Канстанцінавіч Друцкі-Прыхабскі

**Андрэй Канстанцінавіч Друцкі-Прыхабскі** (каля 1440 — да 1515) — князь, землеўласнік.

## Біяграфія 
Паходзіў з княжацкага роду Друцкіх. Сын Канстанціна.

Валодаў маёнткамі Прыхабы ў Аршанскім і Обаль у Віцебскім павеце, быў намеснікам аршанскім да 1505 года.

Перажыў сваіх братоў і сыноў дзядзькі Фёдара, пасля чаго яго спадчына адышла да дачок.

## Літаратура 
* 

Андрэй Канстанцінавіч
Ісак Цевелевіч Эльперын

**Ісак Цевелевіч Эльперын** (нар. 1914) — беларускі спецыяліст у галіне цепламасаабмену. Доктар тэхнічных навук (1968).

## Біяграфія 
Скончыў Уральскі індустрыяльны інстытут (1938). У 1941—1942 — у Чырвонай Арміі, 1942—1945 — на Першаўральскім новатрубным заводзе, 1939—1941 і 1947—1950 — у Беларускім політэхнічным інстытуце, з 1947 — у Энергасектары АН БССР, у 1953 1958 — у Інстытуце цепламасаабмену АН БССР.

## Літаратура 
* Интенсификация межфазового переноса в технологических аппаратах с гетерогенными системами : автореферат диссертации … доктора технических наук / И. Т. Эльперин. — Минск, 1966.
* Беларуская савецкая энцыклапедыя. [У 12 т.] Т. 11. — Мінск, 1974. (Информация на с. 491.)
* Ученые-уроженцы Витебщины — для инновационной Беларуси / А. В. Русецкий, Н. К. Толочко. — Витебск, 2007. — С. 141.

Катэгорыя:Інжынеры Беларусі
Катэгорыя:Інжынеры СССР
Фёдар Дзмітрыевіч Друцкі-Горскі

**Фёдар Дзмітрыевіч Друцкі-Горскі** (каля 1480 — каля 1540) — князь, землеўласнік.

## Біяграфія 
Паходзіў з княжацкага роду Друцкіх. Сын Дзмітрыя Васілевіча. У час бітвы на Вядрошы 1500 года бацька трапіў у маскоўскі палон.

Быў адзіным прадаўжальнікам роду Друцкіх-Горскіх. Ад маёнтка Бурнеўка пад Друцкам называўся князем *Бурнеўскім*. Валодаў таксама маёнткам Арава.

## Сям’я 
Быў жанаты з далёкай сваячкай князёўнай Ганнай Андрэеўнай Друцкай-Прыхабскай. Меў сыноў Абрама і Рыгора, якія сталі заснавальнікамі асобных галін Друцкіх-Горскіх.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Друцкія-Горскія
Багдан Марцінавіч Храптовіч

**Багдан Марцінавіч Храптовіч** (? — ?) — землеўласнік, заснавальнік галіны роду Храптовічаў-Багурынскіх.

## Біяграфія 
Паходзіў з магнацкага роду Храптовічаў герба «Адравонж».

У 1528 годзе атрымаў ад дзядзькі Васіля Багданавіча маёнтак Багурын (Багурым) на Валыні. Ад Багдана пайшла галіна роду Храптовічаў-Багурынскіх.

Па заказу Багдана Марцінавіча Храптовіча Фёдар Кузьмін з Нясвіжа напісаў у 1538 г. Евангелле ў «малы аркуш».

## Сям’я 
Быў двойчы жанаты. У першым шлюбе з дачкой Сенькі Алізара, у другім з Аўдоццяй Іванаўнай з Друцкіх-Горскіх. З Аўдоццяй меў дачку Багдану, якая выйшла замуж за Анікея Гарнастая, і сына Пятра, які ў першым шлюбе быў з Марцыянай Лубкоўнай, а ў дргуім з князёўна Настассяй Фёдараўнай Чартарыйскай.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Храптовічы
Рыгор Сямёнавіч (князь друцкі)

**Рыгор Сямёнавіч з князёў Друцкіх** (да 1408 — ?) — вялікалітоўскі арыстакрат.

## Біяграфія 
Сын друцкага князя Сямёна Дзмітрыевіча. Згаданы разам з бацькам у 1422 годзе.

## Сям’я 
Меў сына Васіля, жанатага з дачкой валынскага баярына Алізара Шылавіча з роду Кірдзеяў. Сястра Алізара Федка, удава пана Юршы, у 1488 годзе з дазволу вялікага князя завяшчала маёнтак Любчу на Валыні сынам Васіля — Багдану і Раману, ад апошняга пайшоў род Друцкіх-Любецкіх.

## Літаратура 
* 

Рыгор
Чарэйскі Троіцкі манастыр

**Чарэйскі Троіцкі манастыр** — колішні манастыр.

Заснаваны ў 1454 годзе братамі смаленскім епіскапам Місаілам і Міхаілам Пструхам. Размяшчаўся на поўнач ад мястэчка Чарэя над возерам Галаўля (цяпер Чарэйскае). У канцы XVI ст. канцлер вялікі літоўскі Л. Сапега аднавіў манастыр на новым месцы, даў яму вёскі Вобчына-Манастыр, Будзілава, Плескачы, Рыдомля і Клубінічы. У 1599 годзе ён пабудаваў мураваную Троіцкую царкву (ад яе белых сцен манастыр пазней атрымаў назву *Белацаркоўскі*), у склепах якой пахаваны бацька Сапегі. У царкве была копія вядомага наўгародскага абраза «Маці Божая Знаменне», перададзеная (ці вернутая) у 1640 годзе з Ружан сынам канцлера Казімірам Сапегаю. У 1834 годзе манастыр скасаваны, царква стала прыходскай.

Да Кастрычніцкай рэвалюцыі 1917 года ў Магілёўскім царкоўна-археалагічным музеі захоўваўся сярэбраны стацыянальны крыж 1596 года, падараваны ў Чарэю Л. Сапегам.

Царква захавалася ў напаўразбураным стане.

## Літаратура 
* 
* Раманаў Р. Чарэйскія святыні // Мастацтва. 2000. № 6.

Катэгорыя:Белая Царква (Чашніцкі раён)
Катэгорыя:Манастыры Беларусі
Катэгорыя:1454 год у Еўропе
Катэгорыя:З’явіліся ў 1454 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1834 годзе
Цепламасаабмен

**Цепламасаабмен** — дысцыпліна, якая вывучае заканамернасці працэсаў цеплаабмену, што суправаджаюцца пераносам рэчыва, то ёсць, .

## Цепламасаабмен у тэхніцы 
На практыцы, цепламасаабмен адбываецца ў многіх тэхнічных сістэмах, якія выкарыстоўваюць у сваёй працы вадкія або газападобныя асяроддзі. Гэта-кацельныя ўстаноўкі, цеплавыя сеткі, ліцейная вытворчасць, рознае цеплаабменнае абсталяванне, напрыклад, электрастанцый, канструкцыі будынкаў і збудаванняў і г. д. Уласна працоўнае асяроддзе, пры гэтым, чыстае рэчыва або розныя сумесі і растворы, можа заставацца пастаянным або, змяняючы агрэгатны стан, ажыццяўляць фазавыя пераходы, такія як, выпарэнне ў парапаветранае асяроддзе, кандэнсацыя пара з сумесі «пар-паветра», астыванне расплаваў і т. п.

Да тэхналогій, у аснове якіх ляжаць цепламасаабменныя працэсы, адносяць наступныя:

* Занальная плаўка
* Крышталізацыя
* Сушка
* Сублімацыя (узгонка)
* Дыстыляцыя
* Растварэнне
* Увільгатненне
* 

## Прадмет вывучэння цепламасаабмену 
Працэс цепламасаабмену не можа быць зведзены да простай сумы цеплаперадачы і перамяшчэння масы. Прычына ў тым, што, у тэхніцы, звычайна, цячэнне вадкасцяў або газаў суправаджаецца нераўнамерным размеркаваннем тэмпературы, а часам, як следства, ціску. Пры гэтым механічныя ўласцівасці асяроддзя — шчыльнасць, вязкасць, цеплаправоднасць, могуць самі значна залежаць ад гэтых параметраў. Гэта значыць, пытанні распаўсюджвання цяпла ў асяроддзі і рух асяроддзя становяцца звязанымі. Дадатковай складанасцю можа стаць няўстойлівасць бягучага стану такіх асяроддзяў.

Такім чынам, у залежнасці ад канкрэтных умоў, працэсаў цепламасаабмену працякаюць па-рознаму. Яны маюць розныя заканамернасці развіцця і апісваюцца рознымі матэматычнымі раўнаннямі. Даследаванне падобных асаблівасцяў і з’яўляецца прадметам вывучэння цепламасаабмену, , , А. В. Лыкаў, , .

## Крыніцы 
## Літаратура 
* *Лыков А. В.* Тепломассообмен: (Справочник). 2-е изд., перераб. и доп. — М.: Энергия.— 1978.— 480 с.
* В. И. Байков, Н. В. Павлюкевич «Теплофизика. Т.1»
* В. И. Байков, Н. В. Павлюкевич, А. К. Федотов, А. И. Шнип «Теплофизика. Т.2» 
* 
* Тепломассообмен, термохимическое и термоэрозионное разрушение тепловой защиты  : [курс лекций] / *Д. С. Михатулин, Ю.&nbsp;В.&nbsp;Полежаев, Д.&nbsp;Л.&nbsp;Ревизников*. — Москва : Янус-К, 2011. — 516, [1] с., [20] л. ил. : ил.; 22 см; ISBN 978-5-8037-0522-2 (издано по гранту РФФИ).
Фёдар Іванавіч Бабіч

**Фёдар Іванавіч Бабіч** (XV ст.) — вялікалітоўскі арыстакрат.

## Біяграфія 
З княжацкага роду Друцкіх, сын друцкага князя Івана Сямёнавіча Бабы.

Выслужыў у вялікага князя Казіміра маёнткі Драчалукі і Вярхоўе ў Віцебскім павеце.

## Сям’я 
Меў сыноў Сямёна, Фёдара Каноплю, Васіля Шчарбатага і Івана, якія ў 1466 падарылі сяло Рыдамль Друцкага княства Чарэйскаму манастыру.

Ад сына Сямёна пайшоў род князёў Друцкіх-Саколінскіх, ад Фёдара — Друцкіх-Канопляў, ад Івана — Друцкіх-Азярэцкіх.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Фёдар Бабіч
Рэспубліканскі навукова-практычны цэнтр трансфузіялогіі і медыцынскіх біятэхналогій

**Рэспубліканскі навукова-практычны цэнтр трансфузіялогіі і медыцынскіх біятэхналогій** (**РНПЦ ТіМБ**) — навукова-практычны цэнтр Міністэрства аховы здароўя Рэспублікі Беларусь. Размешчаны ў Мінску па Даўгінаўскім тракце, 160.

## Гісторыя 
Заснаваны 15 сакавіка 1932 года як Мінскі філіял Цэнтральнага навукова-даследчага інстытута гематалогіі і пералівання крыві на базе хірургічнага аддзялення 1-й клінічнай бальніцы. З 1 студзеня 1933 года – Беларускі навукова-даследчы інстытут пералівання крыві (рашэнне Савета Народных Камісараў БССР ад 12.11.1932). У 1988 годзе рэарганізаваны ў дзве ўстановы – Навукова-даследчы інстытут гематалогіі і пералівання крыві (НДІГПК) і Рэспубліканская станцыя пералівання крыві (РСПК). У 2004 годзе аб'яднаны пад назвай Рэспубліканскі навукова-практычны цэнтр гематалогіі і трансфузіялогіі (загад Міністэрства аховы здароўя Рэспублікі Беларусь ад 19.07.2004 № 182). З 2011 года  – Рэспубліканскі навукова-практычны цэнтр трансфузіялогіі і медыцынскіх біятэхналогій (загад Міністэрства аховы здароўя Рэспублікі Беларусь ад 14.11.2011 № 1111).

## Дырэктары 
* Савелій Міронавіч Рубашоў (1932—1934)
* Разалія Евелеўна Гінзбург (1934—1936)
* Іван Майсеевіч Стальмашонак (1937—1941 і 1944—1954)
* Сяргей Сільвестравіч Харамоненка (1953—1963)
* Іван Пятровіч Данілаў (1964—1973)
* Яўген Данілавіч Буглоў (1974—1988)
* Яўген Пятровіч Іваноў (1988—1999)
* Уладзімір Мікалаевіч Гапановіч (1999—2004)
* Генадзь Якаўлевіч Хулуп
* Фёдар Мікалаевіч Карпенка (з 2016)

## Спасылкі 
* Рэспубліканскі навукова-практычны цэнтр трансфузіялогіі і медыцынскіх біятэхналогій 
 

Катэгорыя:Рэспубліканскія навукова-практычныя цэнтры Беларусі
Катэгорыя:Даўгабродская вуліца (Мінск)
Катэгорыя:Арганізацыі Мінска
Друцкія-Азярэцкія

]]
**Друцкія-Азярэцкія** — княжацкі род, адгалінаванне Друцкіх. Карысталіся гербам «Друцк». Паходзяць ад Івана, сына Фёдара Бабіча.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі
Іван Іванавіч Пуцяціч

**Іван Іванавіч Пуцяціч** (каля 1440— пасля 1516) — князь.

## Біяграфія 
Паходзіў з княжацкага роду Друцкіх герба «Друцк». Сын Івана Пуцяты.

Гараднічы луцкі (1487), падстараста (1493) і ключнік луцкі (1496), намеснік перамільскі (1506—1507).

## Сям’я 
Меў адзінага сына Багдана (1475?— да 1516), спадчына якога адышла да дачок.

## Літаратура 
* 

Іван Іванавіч Пуцяціч
Міхаіл Данілавіч

**Міхаіл Данілавіч**, свецкае імя не вядома (2-я палова XIII — да 1330) — князь друцкі.

Сын друцкага князя Данілы. Вядомы толькі з запісу ў памянніку Кіева-Пячэрскай лаўры. Жыў на мяжы XIII—XIV ст. Паводле таго ж памянніка, меў прынамсі аднаго сына — таксама Міхаіла.

Паводле назіранняў Фёдара Успенскага, у старой анамастычнай традыцыі роду Рурыкавічаў, сын мог атрымаць бацькава імя ў адным выпадку — калі нарадзіўся пасля смерці бацькі. Аднак да сярэдзіны XIII ст. адбылася трансфармацыя традыцыі — бацька і сын маглі мець аднолькавыя хросныя імёны, але па розных святых-цёзках і пры розных свецкіх імёнах. Такім чынам, напэўна, друцкі князь Міхал Данілавіч і яго сын Міхаіл Міхайлавіч мелі розныя свецкія імёны, невядомыя цяпер.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Друцкія
Іван Сцяпанавіч Асаёнак

**Іван Сцяпанавіч Асаёнак** (нар. , в. Сяменькавічы, Барысаўскі раён, Мінская вобласць) — беларускі ўрач, арганізатар аховы здароўя, спецыяліст у галіне сацыяльнай гігіены. Доктар медыцынскіх навук (1992), прафесар (1995).

## Біяграфія 
Скончыў Мінскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (1963).
    
Працаваў у Забашэвіцкай участковай бальніцы Барысаўскага раёна (1963—1965, галоўны ўрач); Беларускім НДІ гематалогіі і пералівання крыві (1965—1969, урач); Камітэце дзяржаўнай бяспекі пры Савеце Міністраў БССР (1969—1972, начальнік медыцынскай службы); Інстытуце фізіялогіі АН БССР (1972—1974, навуковы супрацоўнік); Цэнтральным навукова-даследчым інстытуце працы, Беларускі філіял (1974—1983); Беларускім дзяржаўным інстытуце удасканалення ўрачоў (1987—1994; з 1987 — загадчык кафедры медыцыны катастроф, з 1992 — загадчык аддзела комплексных праблем кіравання ўмовамі і аховай працы); Беларускім дзяржаўным універсітэце інфарматыкі і радыёэлектронікі (1983—1986 і з 1994, загадчык кафедры вытворчай і экалагічнай бяспекі).
 
Навуковыя інтарэсы: вывучэнне ўздзеяння на здароўе чалавека навакольнага асяроддзя; распрацоўка метадалогіі прагназавання ацэнкі здароўя насельніцтва Беларусі; прафесійныя і экалагічныя рызыкі на патэнцыйна небяспечных прамысловых аб’ектах, прагназаванне небяспек і кіраванне рызыкамі.

## Узнагароды 
Медаль «За воинскую доблесть» і інш.

## Бібліяграфія 
* Среда обитания: риск, здоровье, экономика / И. С. Асаёнок. — Минск, 2006.
     

## Літаратура 
* Асаенок Иван Степанович // Белорусский государственный университет информатики и радиоэлектроники: история в биографиях ректоров, ученых, удостоенных почетных званий, лауреатов премий, профессоров, докторов наук : 40 лет (1964—2004). ― Минск, 2004. — С. 233—235.
* Асаенок Иван Степанович // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2005. — Т. 1. — С. 150.
* Асаёнак Іван Сцяпанавіч // Беларуская энцыклапедыя : у 18 т. — Мінск, 2004. — Т. 18, кн. 1. — С. 337.
61-я партызанская брыгада

**61-я партызанская брыгада** — дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Клічаўскага, Бялыніцкага, Шклоўскага, Быхаўскага, Кіраўскага і Магілёўскага раёнаў.
З ліпеня 1941 года на станцыі Мілое Клічаўскага раёна дзейнічала партызанская група Р. К. Паўлава, якая ў маі 1942 года ўвайшла ў Клічаўскі аператыўны цэнтр як 61-ы атрад. З лістапада атрад у складзе 5-й Клічаўскай брыгады, з мая 1943 года дзейнічаў самастойна. З ліпеня 1943 асобны атрад Магілёўскай ваенна-аператыўнай групы. 30 ліпеня 1943 года атрад (568 партызан) злучыўся з Чырвонай Арміяй. Пасля злучэння БШПР вызначыў атрад з кастрычніка 1943 года як брыгаду ў складзе 3 атрадаў.

## Камандаванне 
### Камандзір 
* Р. К. Паўлаў

### Камісары 
* Ф. Ц. Кавальчук;
* А. А. Хачатран;
* П. Я. Гаро;
* Дз. Ф. Вайстроў.

### Начальнікі штаба 
* Г. А. Цывін;
* В. П. Белабародаў;
* М. Ф. Мірановіч.

## Гісторыя 
Партызаны наносілі ўдары па камунікацыях на ўчастках Орша — Жлобін, Магілёў — Мінск, Магілёў — Бабруйск. У аперацыі «рэйкавая вайна» падарвалі больш за 800 рэек. 9 жніўня 1942 года вялі бой супраць карнікаў. Удзельнічалі ў разгроме нямецкіх ганізонаў у вёсцы Дручаны ў красавіку 1943, вёсцы Дашкаўка Магілёўскага раёна, у вёсцы Ермалавічы ў кастрычніку 1943, у гарадскім пасёлку Клічаў, 20 чэрвеня 1944 года разам з 1-м баталёнам 121-га партызанскага палка вялі бой з часцямі мотамеханізаванай дывізіі, расквартараванымі ў вёсцы Ямніца. Да падыходу Чырвонай Арміі ўтрымлівалі пераправу цераз раку Друць.

## Гл. таксама 
* Кучынскі бой
* Бялыніцкія аперацыі
* Ермаловіцкі бой
* Клічаўскія баі
* Ямніцкі бой

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Савецкія партызанскія злучэнні, брыгады і атрады на акупіраванай тэрыторыі Беларусі (1941—1944)
Катэгорыя:З’явіліся ў 1941 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1943 годзе
Іван Бабіч (сын Фёдара)

**Іван Фёдаравіч Бабіч** () — вялікалітоўскі арыстакрат.

## Біяграфія 
З княжацкага роду Друцкіх, сын князя Фёдара Іванавіча Бабіча. Заснавальнік лініі Друцкіх-Азярэцкіх.

Згадваецца пад 1476 годам, пазней узяў удзел у мяцяжы Глінскіх 1508 года і пасля яго паражэння разам з князем Міхаілам Глінскім пераехаў у Маскоўскую дзяржаву.

Яго сыны Андрэй і Сямён ад маёнтка Азерцы каля Друцка пісаліся князямі *Азярэцкімі*.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Іван Бабіч
Генадзь Якаўлевіч Хулуп

**Генадзь Якаўлевіч Хулуп** (нар. 1957, Светлагорск —) — беларускі анколаг-трансплантолаг, доктар медыцынскіх навук, прафесар.

## Біяграфія 
Рэктар Беларускай медыцынскай акадэміі последыпломнай адукацыі. Пазней дырэктар РНПЦ трансфузіялогіі і медыцынскіх біятэхналогій.

## Літаратура 
* Заведующие кафедрами и профессора Белорусской медицинской академии последипломного образования (1931—2001). — Мн., 2002. — С. 142—143.
Друцк (герб)

**Друцк** — прыватнаўласніцкі герб. Гербам карысталіся прадстаўнікі княжацкага роду Друц­кіх і яго шматлікіх галі­н — Друцкіх-Азярэцкіх, Друцкіх-Горскіх, Друцкіх-Канопляў, Друцкіх-Любецкіх, Друцкіх-Саколінскіх, Друцкіх-Талачынскіх.

Гісторык Васіль Варонін лічыць герб «Друцк» відазмененым гербам «Трызуб» («Слупы»).

Ivan Drucki. Іван Друцкі (1431, 1930).jpg|Пячатка Івана Друцкага. 1431 
Vasil Drucki. Васіль Друцкі (1431, 1930).jpg|Пячатка Васіля Друцкага. 1431 
Sign of Wasil Krasny.png|Пячатка Васіля Краснага Друцкага. XV ст.

## Апісанне 
У чырвоным полі сярэбраны меч, па баках ад ляза папарна гарызантальна размешчаны чатыры залатыя паўмесяцы ражкамі насустрач. Герб размешчаны на фоне геральдычнай княжацкай мантыі, падбітай гарнастаем і ўвенчанай княжацкай каронай.

## Выкарыстанне 
Герб «Друцк» узяты за аснову сучаснага герба Талачына, які ўваходзіў у склад Друцкага княства.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Прыватнаўласніцкія гербы