open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Старасельскі сельсавет (Шклоўскі раён)

**Старасе́льскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Шклоўскага раёна Магілёўскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Троіца.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Копыскага раёна Аршанскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Стараселле. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Копыскім раёне БССР. З 8 ліпеня 1931 года ў складзе Талачынскага раёна БССР, з 5 снежня 1931 года — Шклоўскага раёна БССР, з 20 лютага 1938 года — Магілёўскай вобласці. 30 красавіка 1958 года ў склад сельсавета з Жукнеўскага сельсавета Талачынскага раёна Віцебскай вобласці перададзены вёскі Коліна-Лідзіна і Хацькова. 11 сакавіка 1960 года ў склад Александрыйскага сельсавета перададзены вёскі Манькава і Ферма, у склад сельсавета з Уланаўскага сельсавета пералічана вёска Каменка. 22 лістапада 1963 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Уланаўскага сельсавета, цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Тройца. 7 сакавіка 1975 года ў склад сельсавета з Рыжкавіцкага сельсавета перададзены вёскі Лутна і Тросна. У сакавіку 1977 года скасавана вёска Шахава, 21 лістапада 1989 года — вёскі Гаршкова і Панізоўе. 20 лістапада 2013 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Александрыйскага сельсавета.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 1179 чалавек, з іх 95,9 % — беларусы, 3,1 % — рускія, 0,8 % — украінцы.

## Склад 
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзіў 31 населены пункт: аграгарадок Стараселле, вёскі Баркі 1, Баркі 2, Вялікае Уланава, Вялікая Лотва, Гаваракі, Гарадок, Гвалтоўнік, Дуброва, Дымава, Забор’е, Калінаўка, Каменка, Клін, Лідзіна, Лутна, Малая Лотва, Малое Уланава, Мацава, Новае Брашчына, Папоўка, Пясчанка, Сісенева, Смальянцы, Старое Брашчына, Троіца, Тросна, Трылесіна, Хацькова, Чырчына і Шчацінка.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Шклоўскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Копыскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Талачынскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2013 годзе
ГК Данскія Казакі — ПФУ

**«Данскія Казакі — ПФУ»** — расійскі гандбольны клуб. Заснаваны ў 1986 годзе. Самы тытулаваны беларускі клуб. Выступае ў Чэмпіянаце Расіі па гандболе.

Пасля ўварвання Расіі ва Украіну, беларускія гандбалісты Максім Нясвадзьба, Максім Драздоў, Аляксей Шынкель, Дзмітрый Датчук і ўкраінскі трэнер Сяргей Бябешка асудзілі ваенную агрэсію Расіі з дачыненні да Украіны і пакінулі клуб.

## Папярэднія назвы 
* «Таганрог-ПФУ» (да 2020)
* «Данскія Казакі — ПФУ» (з 2020)

## Дасягненні 
*  **Чэмпіён Расіі сярод каманд вышэйшай лігі (3)**: 2005/2006, 2012/2013, 2018/2019
*  Бронзавы прызёр Расіі сярод каманд вышэйшай лігі (2): 2009/2010, 2014/2015

## Статыстыка выступленняў 
## Спасылкі 
* Сайт клуба


Данскія Казакі — ПФУ
Віталь Уладзіміравіч Скакун

**Віталь Уладзіміравіч Скакун** (; , , Цярнопальская вобласць, Украіна — , , Херсонская вобласць, Украіна) — украінскі ваенны, сапёр інжынерна-сапёрнага аддзялення асобнага батальёна асобнай 35-й брыгады марской пяхоты імя контр-адмірала Міхаіла Астраградскага. Герой Украіны (2022).

## Біяграфія 
Скончыў Беражанскую сярэднюю школу № 3, Львоўскае вышэйшае прафесійнае вучылішча № 20 (2017), Нацыянальны ўніверсітэт «Львоўская палітэхніка».

26 лютага 2022 года Прэзідэнт Украіны Уладзімір Зяленскі пасмяротна прысвоіў В. Скакуну званне «Герой Украіны».

## Подзвіг 
Віталь Скакун загінуў 24 лютага 2022 года, падарваўшы сябе разам з Гэнічэскім аўтамабільным мастом, каб спыніць наступленне танкавай калоны расійскіх войскаў.

Катэгорыя:Героі Украіны — кавалеры ордэна «Залатая Зорка»
11-я Быхаўская партызанская брыгада

**11-я Быхаўская партызанская брыгада** — партызанская брыгада, створаная ў красавіку 1943 года. Дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Клічаўскага, Быхаўскага, Кіраўскага і Рагачоўскага раёнаў. У ліпені 1943 года брыгада (каля 1980 партызан, 4 атрады) была пераўтворана ў Быхаўскую ваенна-аператыўную групу.

## Склад 
Брыгада была створана на базе 425-га і 810-га атрадаў, у яе склад таксама ўваходзілі 225-ы і 435-ы атрады.

## Камандаванне 
### Камандзір 
* Ф. П. Падалян.

### Начальнікі штаба 
* М. Г. Кісялёў;
* І. П. Федзячэнка.

## Гісторыя 
Партызаны наносілі ўдары на чыгуначным участку Быхаў — Рагачоў: 6 ліпеня 1943 года на ўчастку Тошчыца — 15-ы раз’езд разабралі 400 метраў чыгуначнага пуці, падарвалі 90 рэек, за 4 кіламетры ад станцыі Тошчыца разбурылі мост. У красавіку — чэрвені 1943 года падарвалі 14 эшалонаў, 4 масты на чыгунцы, шашэйных, грунтавых дарогах. У баях па ачышчэнню раёна дыслакацыі ад нямецкіх войск знішчылі 22 аўтамашыны, 11 гармат, разбілі 2 гарнізоны.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Савецкія партызанскія злучэнні, брыгады і атрады на акупіраванай тэрыторыі Беларусі (1941—1944)
Катэгорыя:З’явіліся ў 1943 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1943 годзе
Томаш Бурлінскі

**Томаш Бурлінскі** () (нар. ) — польскі гандбаліст, трэнер.

## Кар’ера 
Пасля заканчэнні прафесійнай кар’еры ў 2019 годзе стаў трэнерам «АЗС УКВ Быдгашч».

## Спасылкі 
* Zawodnik: Tomasz Burliński

Катэгорыя:Гандбалісты Польшчы
Катэгорыя:Ігракі ГК АЗС УКВ Быдгашч
Катэгорыя:Трэнеры ГК АЗС УКВ Быдгашч
Катэгорыя:Гандбольныя трэнеры Польшчы
Копыскі сельсавет

**Ко́пыскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Копыскага раёна Аршанскай акругі БССР. Цэнтр — мястэчка Копысь.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Копыскага раёна Аршанскай акругі БССР. 24 верасня 1926 года скасаваны ў сувязі з утварэннем Копыскага местачковага савета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / А.И. Карпачева и др. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 1: (1917―1941 гг.). — Мн., «Беларусь», 1985. — 390 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Копыскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1926 годзе
Торніке Шэнгелія

**Торніке Шэнгелія** () (, , Грузія) — грузінскі прафесійны баскетбаліст. 

## Клубная кар’ера 
З 2008 па 2010 год Торніке Шэнгелія гуляў як за баскетбольны клуб «Валенсія», так і за яе моладзевую каманду «Валенсія БК Санні Дэлайт». У 2010 годзе ён падпісаў кантракт з бельгійскім клубам Спіру Шарлеруа, які пазней аддаў яго ў арэнду ў КБК Верв'е-Пэпінстэр на сезон 2010/11. У жніўні 2011 года было абвешчана, што ён будзе гуляць за Спіру Шарлеруа ў 2011–2012 гадах.

9 ліпеня 2020 года падпісаў 3-гадовы кантракт з маскоўскім клубам «ЦСКА».

26 лютага 2022 года Торніке Шэнгелія ў аднабаковым парадку скаваў кантракт з-за ўварвання Расіі ва Украіну.

## Дасягненні 
*  Чэмпіён Еўракубка (1): 2009/2010
*  Чэмпіён Адзінай лігі ВТБ (1): 2020/2021
* Уладальнік Суперкубка Адзінай лігі ВТБ (1): 2021
*  Чэмпіён Іспаніі (1): 2019/2020
*  Чэмпіён Расіі (1): 2020/2021

Катэгорыя:Баскетбалісты Грузіі
Катэгорыя:Ігракі зборнай Грузіі па баскетболе
Катэгорыя:Ігракі Валенсіі (баскетбол)
Катэгорыя:Ігракі «Бруклін Нетс»
Катэгорыя:Ігракі «Спрынгфілд Армар»
Катэгорыя:Ігракі «Чыкага Булз»
Катэгорыя:Ігракі Басконіі (баскетбол)
Катэгорыя:Ігракі ЦСКА Масква (баскетбол)
Сістэма перадачы фінансавых паведамленняў

**Сістэма перадачы фінансавых паведамленняў** (**СПФП**) Банка Расіі — расійская міжбанкаўская сістэма перадачы фінансавай інфармацыі і здзяйснення плацяжоў, якая функцыянуе на базе інфармацыйна-тэлекамунікацыйнай сістэмы мегарэгулятара. Па стане на сярэдзіну 2018 года карыстальнікамі СПФС з’яўляліся больш за 400 арганізацый — у асноўным, расійскіх банкаў (прадстаўлены амаль усе рэгіёны Расіі). Такім чынам, колькасць расійскіх карыстальнікаў СПФС перавысіла колькасць расійскіх удзельнікаў SWIFT.

## Гісторыя 
Па стане на 9 снежня 2021 года да СПФП падключыліся ўсе банкі Беларусі. Акрамя таго, да сістэмы ўжо падключыліся 38 удзельнікаў з дзевяці краін, у тым ліку банкі Турцыі, Францыі, Японіі, Швецыі, Кубы і Таджыкістана.

## Асаблівасці 
СПФП рэалізуе функцыю Банка Расіі па арганізацыі аказання паслуг па перадачы фінансавых паведамленняў, у тым ліку:
* перадача паведамленняў фармату SWIFT;
* перадача паведамленняў ва ўласных фарматах карыстальнікаў;
* кантроль фінансавых паведамленняў фармату SWIFT;
* магчымасць вызначэння ўдзельнікам СПФС спісу сваіх контрагентаў і тыпаў фінансавых паведамленняў, якія прымаюцца ад іх.

Катэгорыя:Плацежныя сістэмы
Катэгорыя:Эканоміка Расіі
.22 калібр

**.22 калібр** ці **калібр 5,6 мм** адносіцца да звычайнага дыяметру канала ствала агнястрэльнай зброі 0,22 цалі (5,6 мм).

.22 цалі таксама з'яўляецца папулярным калібрам пнеўматычнай стрэльбы, саступаючы толькі распаўсюджаным калібрам .177 калібр.

## Кальцавое ўзгаранне 
Варыяцыі кальцавога ўзгарання калібра 0,22 цалі ўключаюць:

* .22 Long
* .22 Long Rifle — самы распаўсюджаны тып патронаў гэтага калібра
* .22 Short — патрон, які выкарыстоўваецца ў асноўным у кішэнных пісталетах і міні-рэвальверах
* .22 WMR
* .22 Winchester Rimfire

### Састарэлыя 
* .22 Extra Long
* .22 Winchester Automatic

### Спецыяльнага выкарыстання 
* .22 BB
* .22 CB

## Цэнтральнае ўзгаранне 
* 5,56×30 мм
* 5,56x45 мм
* 5.7×28 мм

Катэгорыя:Патроны
Уладзімір Пятровіч Слінчанка

**Уладзімір Пятровіч Слі́нчанка** ( — ) — скульптар, аўтар твораў у манументальнай і станковай скульптуры, педагог. Заслужаны дзеяч мастацтваў Рэспублікі Беларусь (2010).

## Біяграфія 
Нарадзіўмя ў сяле Бадаква Лохвыцкага раёна Палтаўскай вобласці (зараз у Мыргарадскім раёне). З пачаткам Вялікай Айчыннай вайны добраахвотнікам пайшоў на фронт. Прымаў удзел у баявых дзеяннях на Паўднёва-Заходнім, 1-м Украінскім франтах. Пасля вайны праходзіў службу на Далёкім Усходзе, у Эстоніі. Капітан тэхнічнай службы. Пасля дэмабілізацыі (25 студзеня 1957 года) прыехаў у Мінск. У 1965 годзе скончыў Беларускі дзяржаўны тэатральна-мастацкі інстытут і выкладаў у ім з 1968 па 1994 год, з 1985 года — дацэнт.

## Творчасць 
Удзельнічаў у арганізацыі і правядзенні мастацкіх выставак з 1963 года. Працаваў у станковай і манументальнай скульптуры. Галоўнае месца ў творчасці мастака займае тэма Вялікай Айчыннай вайны, помнікі і мемарыяльныя знакі воінам і партызанам. Сярод іх у вёсках Блужа Пухавіцкага раёна (1968), Рачэнь Любанскага раёна (1969), Белічы Слуцкага раёна і Зарэчча Лагойскага раёнаў (1974); мемарыяльны комплекс «Бабруйскі кацёл» у Бабруйску (1968, у сааўтарстве з П. Цомпелем і М. Бакуменкам); станковыя кампазіцыі «Настаўнік» (1963), «Заслонаўцы» (1965), «Партызанка» (1966), «Партызаны» (1968); партрэты ветэранаў вайны В. М. Гінтаўта, К. І. Дз’яковіча, М. І. Кімбара, Р. Я. Марука, М. М. Рабцава (1970—1980-я гады), партызанскай разведчыцы Т. Галабурды (1982) і інш. Аўтар надмагілля народнага артыста СССР Б. Платонава на Усходніх могілках, мемарыяльнай дошкі мастаку М. Сеўруку ў Нясвіжы, партрэтаў скульптараў А. Глебава, А. Бембеля, С. Селіханава, кампазіцый «Праметэй» (1998), «У ХХІ стагоддзе» (2000).

Творы У. П. Слінчанкі знаходзяцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь, фондах Беларускага саюза мастакоў, Барысаўскім краязнаўчым музеі.

## Узнагароды і званні 
* Заслужаны дзеяч мастацтваў Рэспублікі Беларусь
* Ордэн Айчыннай вайны II ступені
* Медаль «За перамогу над Германіяй у Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.»
* Медаль «За ўзяцце Берліна»
* Медаль «За вызваленне Прагі»
* Нагрудны знак Міністэрства культуры Рэспублікі Беларусь «За ўклад у развіццё культуры Беларусі» (2008)

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* Праект «Выток Нёмана — выток духоўнасці»
* **Память народа** — электронный банк документов периода Великой Отечественной войны 
* Слинченко Владимир Петрович // Музейный комплекс «Дорога памяти»  

Катэгорыя:Скульптары СССР
Катэгорыя:Скульптары Беларусі
Катэгорыя:Афіцэры СССР
ФК Юнайтэд Віктары

**«Юнайтэд Віктары»** — мальдыўскі футбольны клуб з горада Мале, заснаваны ў 1973 годзе. У цяперашні час выступае ў Лізе Дывехі.

## Статыстыка выступленняў 
### Чэмпіянат і Кубак Беларусі 
## Дасягненні 
*  Пераможца Другога дывізіёна: 2015

## Вядомыя гульцы 
*  Іван Верас
*  Кірыл Сіліч
1230-я гады ў гісторыі мастацтва

У **1230-х** гадах у свеце адбыліся шэраг падзей, якія пакінулі след у гісторыі мастацтва.

## Падзеі 
* 1239: першае згадванне пра англійскую вышывальніцу Мэйбл з Бэры-Сэнт-Эдмундс.

## Карціны 
. Аўтапартрэт, 1238 год]]
* 1235: Банавентура Берлінг’еры — *Святы Францыск*
* 1237: Ях’я ібн Махмуд аль-Васіці — *Макамат (збор) аль-Харыры*
* 1238: Учжунь Шыфань — *Аўтапартрэт*

## Нарадзіліся 
* 1235: Цянь Сюань — кітайскі мастак-лаяліст з Чжэцзяна ў часы дынастыі Паўднёвая Сун
* 1235: Чэнь Жун — кітайскі мастак часоў дынастыі Паўднёвая Сун.
* 1238: Гульельма Анелі — скульптар і архітэктар з Пізы
* 1239: Гадо Гадзі — фларэнтыйскі мастак і мазаііст у гатычным стылі

## Памерлі 
* 1230: Бенедэта Антэлямі — рымскі архітэктар, скульптар і майстар дэкаратыўнай геаметрычнай мазаікі
* 1235: Казіма Касмаці — італьянскі архітэктар і скульптар раманскай школы

Катэгорыя:Гісторыя мастацтва паводле гадоў
Катэгорыя:1230-я
Сіманавіцкі сельсавет

Назву **Сі́манавіцкі сельсавет** маюць:

* Сіманавіцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Глускага раёна Магілёўскай вобласці
* Сіманавіцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Круглянскага раёна Магілёўскай вобласці
Русский военный корабль, иди на хуй

**«Русский военный корабль, иди на хуй»** () — фраза-адказ украінскіх памежнікаў на прапанову расійскага ваеннага карабля здацца, сказаная пры атацы на востраў Змяіны падчас уварвання Расіі ва Украіну. Сказ стаў мэмам, сімвалам украінскага супраціву.

## Кантэкст 
24 лютага 2022 года расійскі ваенны карабель падышоў да вострава Змяіны ў Чорным моры і двойчы прапанаваў здацца: *«Я — рускі ваенны карабель. Прапаную скласці зброю і здацца, каб пазбегнуць кровапраліцця і неапраўданых ахвяр. У адваротным выпадку па вам будзе нанесены бомбавы ўдар»*. У адказ у эфіры пачуў словы ўкраінскага памежніка Рамана Грыбова: *«Рускі ваенны карабель, ідзі на хуй!»*.

Першапачаткова паведамлялася, што памежнікі загінулі. Але пазней стала вядома, што ўкраінскія вайскоўцы трапілі ў палон у Севастопалі.

29 сакавіка кіраўнік Чаркаскай абласной адміністрацыі Ігар Табурэц паведаміў, што памежнік Раман Грыбоў вярнуўся з расійскага палону, і асабіста вітаў вайскоўца на радзіме.

## Рэакцыя 
Фраза стала адным з сімвалаў барацьбы ўкраінскіх узброеных сіл з расійскімі войскамі. Амерыканская газета «» напісала, што ў сацыяльных сетках украінцы ўспрынялі гэтую фразу як заклік да згуртавання, і яе падхапілі прыхільнікі Украіны па ўсім свеце. У сваю чаргу навінавы часопіс «» параўнаў гэтую фразу з «Помні Аламо», фразай, якую выкарыстоўвалі абаронцы місіі Тэхаса ў XIX стагоддзі.

Расійскі паэт Дзмітрый Быкаў напісаў верш, прысвечаны баям за востраў Змяіны і адказу ўкраінскіх пагранічнікаў расійскаму ваеннаму караблю. Гэты адказ ён паставіў у адзін шэраг з рэплікай «Гвардыя памірае, але не здаецца» П’ера Камброна, вымаўленай пры Ватэрлоа.

12 красавіка 2022 года Укрпошта ўвяла ў абарот паштовыя маркі «Русскій воєнний корабль, іді…!»

## Спасылкі 
* Ukraine troops tell Russian warship 'go f*** yourself' before being killed defending tiny island 
* Ukraine soldiers told Russian officer ‘go fuck yourself’ before they died on island 
* Ukraine Soldiers Defending Island Tell Russian Ship ‘Go F*** Yourself’ Before Being Killed 

Катэгорыя:Люты 2022 года
Катэгорыя:Расійска-ўкраінская вайна
Катэгорыя:Уварванне Расіі ва Украіну (2022)
Машкоўскі сельсавет

**Машко́ўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Аршанскага раёна Віцебскай вобласці. Цэнтр — вёска Машкова.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Аршанскага раёна Аршанскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Аршанскім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. 16 верасня 1960 года ў склад Веравайшанскага сельсавета перададзена вёска Арлоўшчына. 29 снежня 1961 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Пішчалаўскага (8 населеных пунктаў: Асінаўка, Багрынава, Васкрасенне, Корава, Машкова, Немерава, Папоўка і Слабада) і Веравайшанскага (3 населеныя пункты: Даўжаніцы, Падгайшчына і Стар) сельсаветаў.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 11 населеных пунктаў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Аршанскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1961 годзе
П’ер Сулаж

**П’ер Сулаж** (; , , Францыя — ) — французскі мастак-абстракцыяніст.

У 1946 годзе прыехаў у Парыж, да гэтага быў сельскагаспадарчым рабочым. Вядомасць прыйшла да яго пасля першай выставы ў Салоне незалежных (1947). Вялікі ўплыў на творчасць П. Сулажа аказалі працы Ханса Хартунга. З 1987 па 1994 ён працаваў над вітражамі царквы ў Конке (Аверон). Скразная тэма яго прац — чорны колер.

У 1979 годзе быў абраны ганаровым чальцом Амерыканскай акадэміі мастацтва і літаратуры.

Катэгорыя:Мастакі Францыі
Катэгорыя:Мастакі-абстракцыяністы
Аліўе Дэбрэ

**Аліўе Дэбрэ** (фр.: Olivier Debré, ,  — , там жа) — французскі мастак-абстракцыяніст.

## Біяграфія 
Вывучаў гісторыю і архітэктуру, у 1939 годзе стаў вучнем Ле Карбюзье. У 1943 годзе пад уплывам Пікаса пачаў займацца жывапісам. Пасля 1945 года зблізіўся з прадстаўнікамі нефігуратыўнага мастацтва Сержам Паляковым, Нікала дэ Сталем, П’ерам Сулажам. Глыбока ўспрыняў досвед амерыканскага абстрактнага экспрэсіянізму (Марк Ротка).

У 1967 годзе з буйнафарматным арнаментальным палатном, напісаным для павільёна Францыі, быў прадстаўлены на Сусветнай выставе ў Манрэалі; у 1970 годзе ўдзельнічаў у Сусветнай выставе ў Токіа. У 1980—1985 выкладаў у парыжскай Вышэйшай школе прыгожых мастацтваў.

Займаўся вітражамі. Ілюстраваў кнігі такіх аўтараў, як Франсіс Понж, Жульен Грак, Бернар Ноэль. Вырабіў тэатральныя заслоны для Камеды Франсэз (1987), Ганконскага (1989) і Шанхайскага (1998) оперных тэатраў, тэатральная заслона і афармленне бакавых галерэй для парыжскага тэатра Дэз-Абес (адкрыўся ў 1996 годзе).

У 1997 годзе ў садружнасці з харэографам Каралін Карлсан стварыў балет «Знакі» для Парыжскай Оперы (адноўлены ў 2000 і 2003 гадах у Опера Бастый). У 1998 годзе быў узнагароджаны прызам «Бенуа танца» за гэтую працу.

У 1995 годзе ў парыжскай «Зале для гульні ў мяч» адбылася вялікая рэтраспектыўная выстава мастака.

Катэгорыя:Мастакі-абстракцыяністы
Катэгорыя:Мастакі Францыі XX стагоддзя
Серж Палякоў

**Серж Палякоў** (фр. Serge Poliakoff, пры нараджэнні Сяргей Геаргіевіч Палякоў; ,  — , ) — французскі жывапісец, графік, кераміст; выхадзец з Расіі.

## Біяграфія 
Сын кіргізскага конезаводчыка, быў трынаццатым з чатырнаццаці дзяцей. Вучыўся жывапісу ў Маскве, у Маскоўскім вучылішчы жывапісу, разьбярства і дойлідства. У 1918 годзе пакінуў Расію, у 1920 годзе прыбыў у Канстанцінопаль, у 1923 годзе — праз Сафію, Бялград, Вену і Берлін дабраўся да Парыжа. Іграў на гітары ў парыжскіх кабарэ. У 1929 годзе паступіў у акадэмію «Гранд-Шам’ер», у 1935—1937 гадах вучыўся ў Лондане ў Мастацкай школе Слейд.

Пазнаёміўся з В. В. Кандзінскім, Соняй і Раберам Дэланэ, Ота Фрэйндліхам, пад іх уплывам прыйшоў да нефігуратыўнага жывапісу. Першая персанальная выстава адбылася ў 1945 годзе. У 1947 годзе навучаўся ў Жана Дэроля. У тым жа годзе ўдастоены прэміі Кандзінскага. У 1962 годзе працам Палякова была адведзена зала на Венецыянскай біенале, у тым жа годзе атрымаў грамадзянства Францыі. Аказаў моцны ўплыў на працы Армана.

Памёр у Парыжы ў 1969 годзе.

Катэгорыя:Мастакі Францыі
Франсіс Понж

**Франсіс Понж** (, поўнае імя — **Франсіс Жан Гастан Альфрэд Понж** ); ,  — , Бар-сюр-Лу, дэпартамент Прыморскія Альпы) — французскі паэт і эсэіст.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў старой пратэстанцкай сям’і, вучыўся на юрыста, потым перайшоў на філалагічны факультэт. Пачаў публікавацца з сярэдзіны 1920-х гадоў, у гэты час быў блізкі да сюррэалістаў. У 1937 годзе ўступіў у Камуністычную партыю Францыі, у 1947 годзе выйшаў з яе шэрагаў.

## Творчасць 
У найбольш вядомай і праграмнай для аўтара кнізе пазасуб’ектыўнай, антырамантычнай лірыкі апісанняў і азначэнняў «На боку рэчаў» (1942) шукаў слоўны выраз для перадачы паўсядзённых рэчаў і стыхій (вада, цыгарэта, свечка, пчала і інш.), развіваючы фенаменалагічныя і, роднасныя філасофіі Сартра і Камю. Адстойваў своеасаблівы варыянт паэтычнага неакласіцызму (кнігі вершаў «Вялікі зборнік», 1961; «Новы зборнік», 1967; эсэ «У абарону Малерба», 1965). Аўтар мноства эсэ пра мастакоў, пачынаючы з майстроў барока і канчаючы сучаснікамі і сябрамі.

Катэгорыя:Паэты Францыі
Катэгорыя:Эсэісты Францыі
Катэгорыя:Пісьменнікі Францыі XX стагоддзя
Катэгорыя:Паэты XX стагоддзя
Марыс Карэм

**Марыс Карэм** (фр. Maurice Carême; ,  — , ) — бэльгійскі франкамоўны паэт.

## Біяграфія 
Марыс Карэм нарадзіўся 12 мая 1899 у Ваўры, у сям’і мастака і бакалейшчыцы. Правёў сваё дзяцінства і юнацкасць у Ваўры. У 15 гадоў ён напісаў свае першыя вершы, натхнёныя сябрам дзяцінства, Бертай Дэтры. Ён ніколі не пераставаў пісаць. Яркі студэнт, ён атрымлівае стыпендыю і паступае ў «École Normale». Нягледзячы на тое, што Марыс рос у сціплых умовах, яго дзяцінства было вельмі шчаслівым, што і адбілася на яго творах. У 1918 годзе ён быў прызначаны выкладчыкам у Андэрлехце. Ён пакінуў Ваўр і пасяліўся ў прыгарадзе Бруселя.

У 1919 годзе ён заснаваў літаратурны часопіс «Наша Моладзь» («Nos Jeunes»), перайменаваны ў 1920 годзе ў «Незалежны Часопіс» («La Revue indépendante»). Марыс Карэм спачатку супрацоўнічаў з часопісам «Anthologie de Georges Linze», затым уступае ў «La Revue sincère» (1922).

У 1933 годзе ён пабудаваў дом пад назвай «Белы дом» («La Maison blanche») у Андэрлехце, на авеню Нэлі Мэльба, які зараз з’яўляецца музеем Марыса Карэма. Ён памёр 13 студзеня 1978 г. ва ўзросце 78 гадоў.

Намаляваны на бельгійскай паштовай марцы 1986 года.
Індыйская Прэм’ер-ліга

**Індыйская прэм’ер-ліга** () — прафесійная мужчынская ліга па крыкету, у якой удзельнічаюць дзесяць каманд з дзесяці індыйскіх гарадоў. Ліга была заснавана Саветам па кантролі за крыкетам у Індыі ў 2007 годзе.

Індыйская прэм’ер-ліга з’яўляецца самай наведвальнай лігай па крыкету ў свеце і ў 2014 годзе заняла шостае месца па сярэдняй наведвальнасці сярод усіх спартыўных ліг. У 2010 годзе Індыйская прэм’ер-ліга стала першай спартыўнай падзеяй у свеце, якая транслявалася ў прамым эфіры на YouTube. Кошт брэнда Індыйская прэм’ер-ліга ў 2019 годзе склаў 6,3 мільярда долараў ЗША.

У турніры Індыйскай прэм’ер-лігі было чатырнаццаць сезонаў. Цяперашнімі ўладальнікамі тытула прэм’ер-лігі з’яўляюцца «Чэнаі Супер Карал», якія выйгралі сезон 2021 года.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Спорт у Індыі
Катэгорыя:Крыкет
1xbet

**1xBet** - кампанія, якая займаецца азартнымі гульнямі ў інтэрнэце, ліцэнзаваная ліцэнзіяй Curaçao eGaming License. Была заснавана ў 2007 годзе і зарэгістравана на Кіпры. У 2019 годзе яны адчулі значны рост, ненадоўга спансіруючы ФК «Чэлсі» і ФК «Ліверпуль», перш чым былі адхіленыя ад пасады за ўдзел у незаконнай дзейнасці.

Першапачаткова гэта было расійскім казіно, але ў 2014 годзе пашырыла сваю прысутнасць у Інтэрнэце, уступіўшы ў партнёрства з «Букмекерскім публком». Ён падтрымлівае аперацыі на Мальце, Кіпры і Абуджы (Нігерыя). У Кеніі 1xBet працуе па ліцэнзіі BCLB.

Па стане на студзень 2022 года 1xBet больш не знаходзіцца на Кюрасаа пасля падачы заявы аб банкруцтве. Пазоў супраць кампаніі і яе ліцэнзіяра застаецца адкрытым. Сайт працягвае працаваць у Інтэрнэце. 1xBet прадстаўляе гульні ад пастаўшчыкоў праграмнага забеспячэння, такіх як GameArt, NetEnt, Betsoft, Pragmatic Play, Play N GO, Microgaming. 

## Крымінальнае расследаванне 
У пачатку 2020 года стала вядома аб афэры, якая працягваецца, звязанай з крадзяжамі і незаконнымі дзеяннямі, што прыцягнула ўвагу па дыпламатычных каналах.

## Банкруцтва 
У лістападзе 2021 года даччыная кампанія 1xBet, 1хCorр MV, падала заяву аб банкруцтве у суд Кюрасаа пасля таго, як адмовілася пакрыць грошы групе гульцоў.

## Меркаваныя ўладальнікі 
Каршкоў, экс-маёр міліцыі, начальнік аддзела "К" УУС па Бранскай вобласці, атрымаў кіпрскае грамадзянства ў 2020 годзе, атрымаўшы "Залаты пашпарт" за кошт значных інвестыцый у краіну. Разам з расійскімі мільярдэрамі Сяміёхіным і Казарыным усе трое беглі на Кіпр, каб пазбегнуць судовага пераследу з боку Расіі.

## Зноскі 
Катэгорыя:Букмекеры
Катэгорыя:Азартныя гульні
Чылоў

**Чылоў** () — востраў у Каспійскім моры. Уваходзіць у склад Азербайджана. Плошча — 12,3 км². Насельніцтва (2020 г.) — 1703 чалавекі.

## Геаграфія 
Востраў Чылоў знаходзіцца за 15,3 км ад усходняга берага Апшэронскага паўвострава. Утварыўся ў выніку ваганняў Каспійскага мора. У нашы дні яго плошча дасягае 12,3 км². Паверхня пясчана-камяністая. Найвышэйшы пункт дасягае 8 м. Крыніц пітной вады няма. Каля вострава вядзецца здабыча нафты. 

Клімат мяккі засушлівы. На востраве створаны штучныя насаджэнні дрэў і хмызнякоў.

## Гісторыя 
Востраў Чылоў здаўна наведваўся гандлярамі і рыбакамі. Пра гэта сведчаць знаходкі старажытных манет. Персы называлі яго Роніс, рускія — Жылой, азербайджанцы — Шахілан і Чылоў. У 1763 г. востраў быў узгаданы ў апісанні Каспійскага мора, зробленага расійскім географам Ф. Саймонавым. Ён паведамляў, што Чылоў быў бязлюдным, аднак на ім калісьці спыняўся Сцяпан Разін.

У XX ст. на востраве і каля яго пачалася здабыча нафты. У 1948 г. на ім было створана аднайменнае паселішча гарадскога тыпу. Нафтавікі з Чылова абслугоўваюць не толькі мясцовыя, але і іншыя нафтавыя платформы ў Каспійскім моры. Высоўваюцца планы стварэння турыстычнай зоны.

## Спасылкі 
* Çilov adası - PİRALLAHI RAYON Icra Hakimiyyəti
* Bakının bu adası turizm cənnətinə çevriləcək
* Cilov adası susuzluqdan yanır - Blokada
* O uzaq, yaşıl ada...

Чылоў
Чылоў
Чылоў
Кручанскі сельсавет

**Круча́нскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Круглянскага раёна Магілёўскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Круча.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Круглянскага раёна Аршанскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Круглянскім раёне БССР. З 8 ліпеня 1931 года сельсавет у складзе Талачынскага раёна БССР, з 12 лютага 1935 года — у складзе адноўленага Круглянскага раёна БССР. 3 верасня 1937 года да сельсавета далучана частка скасаванага Мархлеўскага нацыянальнага польскага сельсавета. З 20 лютага 1938 года ў складзе Магілёўскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Новапалескага сельсавета. З 16 верасня 1959 года ў складзе Бялыніцкага раёна. 11 красавіка 1960 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Паўлавіцкага сельсавета.

4 чэрвеня 1965 года сельсавета адноўлены ў складзе Бялыніцкага раёна Магілёўскай вобласці БССР з часткі Паўлавіцкага сельсавета ў складзе 26 населеных пунктаў (Аладзенка, Бярозка, Вугляны, Дарожкавічы, Дудакі, Жукава, Кассё, Катоўка, Каўрыжына, Круча, Лужа, Любішча, Малыя Вугляны, Малыя Каскевічы, Мікулінка, Новае Палессе, Паграбішча, Паляжаеўка, Салаўёва, Стаі, Старое Палессе, Татарка, Труханаўка, Цімохаўка, Шчыток і Янава). З 30 ліпеня 1966 года ў складзе адноўленага Круглянскага раёна. У сакавіку 1977 года скасаваны вёскі Аладзенка, Паляжаеўка і пасёлак Лужа. 21 снежня 2011 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Рубежскага сельсавета.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 625 чалавек, з іх 98,1 % — беларусы, 1,4 % — рускія, 0,3 % — украінцы.

## Склад 
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 17 населеных пунктаў: Бярозка, Вугляны, Дарожкавічы, Дудакі, Жукава, Каўрыжына, Круча, Любішча, Малыя Вугляны, Малыя Каскевічы, Мікулінка, Новае Палессе, Паграбішча, Стаі, Старое Палессе, Татарка і Янава.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Круглянскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Талачынскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Бялыніцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1960 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1965 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2011 годзе
888sport

**888sport** — шматнацыянальная кампанія, якая займаецца спартыўнымі гульнямі ў Інтэрнэце, са штаб-кватэрай у Гібралтары. Заснаваны ў 2008 годзе і з’яўляецца даччынай кампаніяй 888 Holdings. Кампанія прадастаўляе магчымасці анлайн-ставак на спорт, пераважна на еўрапейскіх рынках.

## Гісторыя 
888sport запушчана як спецыяльны спартыўны аддзел 888 Holdings у сакавіку 2008 года, а таксама як частка азартных гульняў 888. 888sport пачаў удзельнічаць у спартыўным спонсарстве ў 2010 годзе, пачынаючы з спансіраванага стэнда на іпадроме Fontwell Park.

Былы футбаліст нацыянальнай зборнай Іспаніі Сант’яга Канісарэс далучыўся да 888sport у 2011 годзе як амбасадар еўрапейскага брэнда, у 2012 годзе англійскі былы прафесійны футбаліст Іан Райт як эксперт падчас Еўра і вядучая Channel 4 Racing Эма Спенсер далучылася ў 2014 годзе як экспертка па скачках.

У 2013 годзе Камісія па азартных гульнях штата Невада выдала ліцэнзію 888 Holdings на прадастаўленне онлайн-гульняў, што зрабіла яе адной з першых неамерыканскіх букмекерскіх кампаній, якія працуюць у Злучаных Штатах.

Катэгорыя:Букмекеры
Катэгорыя:Азартныя гульні
Метыс (СТРК)

**Метыс** (індэкс комплексу/ракеты — **9К115**, па класіфікацыі НАТА і МА ЗША — **AT-7 «Saxhorn»**) — савецкі/расійскі пераносны супрацьтанкавы ракетны комплекс ротнага звяна з паўаўтаматычным камандным навядзеннем па правадах. Адносіцца да СТРК другога пакалення. Распрацаваны тульскім КБ прыборабудавання.

Комплекс прызначаны для паразы візуальна назіраных нерухомых і рухомых (з флангавай хуткасцю да 60 км/г) браняваных тэхнікі і агнявых кропак.

Катэгорыя:З’явіліся ў 1978 годзе
Катэгорыя:Ракетная зброя
Катэгорыя:Зброя СССР
Страла-2

**«Страла-2»** (індэкс ГРАУ — **9К32**, па класіфікацыі МА ЗША і НАТА «**SA-7 Grail** («*Грааль*») — савецкі пераносны зенітна-ракетны комплекс, прыняты на ўзбраенне УС СССР у 1968 годзе.
Катэгорыя:З’явіліся ў 1968 годзе
Катэгорыя:ПЗРК
Катэгорыя:Зброя СССР
Залобак

ў Магілёве]]
**Залобак** — форма страхі каркаснай канструкцыі. Ствараецца за кошт таго, што франтон ці шчыт тарцовай сцяны ўсечаны зверху невялікім схілам. Страха з залобкам павялічвае супраціўленне ветраным патокам.

## Гл. таксама 
* Вальма

## Літаратура 
* *Якимович, Ю. А.* Зодчество Белоруссии XVI — середины XVII в. — Минск, 1991.

## Спасылкі 
* ЗАЛОБАК 

Катэгорыя:Драўляная архітэктура
Катэгорыя:Дах
Абаронна-прамысловы комплекс Расіі

**Абаронна-прамысловы комплекс Расіі** (**АПК**) — ваенна-прамысловы комплекс (ВПК) Расійскай Федэрацыі, як сукупнасць навукова-даследчых, выпрабавальных арганізацый і вытворчых прадпрыемстваў, якія выконваюць распрацоўку, вытворчасць, захоўванне, пастаноўку на ўзбраенне ваеннай і спецыяльнай тэхнікі, амуніцыі, боепрыпасаў і г.п. пераважна для Узброеных Сіл Расіі і іншых дзяржаўных сілавых структур, а таксама на экспарт.

У 2007 годзе аб’ём рэалізацыі АПК Расіі склаў $18,6 млрд, з іх $11,6 млрд прыходзілася на дзяржаўны заказ, $7 млрд — на экспарт; доля Расіі на сусветным рынку ўзбраенняў складае 25% (на 2016).

У абароннай прамысловасці Расіі працуюць каля 2,5—3 млн чалавек.

Дазволам паставак узбраення на экспарт у краіне займаецца дзеючая пры Міністэрстве абароны Федэральная служба па ваенна-тэхнічным супрацоўніцтве (ФСВТС).

## Гл. таксама 
* Ваенна-прамысловы комплекс Беларусі

Катэгорыя:Абаронна-прамысловы комплекс Расіі
Катэгорыя:Ваенна-прамысловы комплекс
Альхоўская вуліца (Магілёў)

**Альхоўская вуліца**  () — вуліца ў Ленінскім раёне Магілёва, у гістарычным раёне Машэкаўка. Забудавана драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.

Пачынаецца ад адгалівання вуліцы Катоўскага на левым схіле Дзебры. Арыентавана з паўднёвага захаду на паўночны ўсход. Ідзе паралельна да вуліц Мікалуцкага і Ольчынскай. Перасякае вуліца Дарвіна, завулак Шуберта, завяршаецца скрыжаваннем з Вялікай Машэкаўскай вуліцай сярод шматпавярховай жылой забудовы. Раней ішла далей, перасякала Машэкаўскую вуліцу, далей паварочвала на поўнач (цяпер Варонежскі завулак). Захаваўся невялікі фрагмент вуліцы (дамы №№ 30-36) ад скрыжавання з Сувораўскай вуліцай.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Ленінскі раён (Магілёў)
Катэгорыя:Машэкаўка
Слонімская медзеапрацоўчая фабрыка

**Сло́німская медзеапрацо́ўчая фа́брыка** — колішняе прадпрыемства, якое дзейнічала ў 1843—1855 гадах у горадзе Слонім (сучасны раённы цэнтр у Гродзенскай вобласці Беларусі).

У 1850 годзе на фабрыцы працавала 80 чалавек. Мелася паравая машына. Фабрыка вырабляла медны посуд, выпарныя і дэфекацыйныя катлы для цукровых заводаў. У сувязі са спыненнем будаўніцтва цукровых заводаў у 1855 годзе была пераведзена ў Варшаву.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Колішнія прадпрыемствы Гродзенскай вобласці
Катэгорыя:Прадпрыемствы Слоніма
Катэгорыя:З’явіліся ў 1843 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1855 годзе
Катэгорыя:1843 год у Беларусі
Катэгорыя:1855 год у Беларусі
Аляксей Мікалаевіч Арастовіч

**Аляксей Мікалаевіч Арастовіч** (нар. , Грузінская ССР) — украінскі палітык, разведчык, блогер, палітычны і ваенны аглядальнік, калумніст інтэрнэт-СМІ, акцёр, арганізатар псіхалагічных семінараў і трэнінгаў і дабрачыннага фонду для псіхалагічнай падтрымкі вайскоўцам у зоне АТА (2014—2017).

Спікер ТКГ і саветнік па інфармацыйнай палітыцы кіраўніка ўкраінскай дэлегацыі ў Мінскай групе. Пазаштатны саветнік кіраўніка Офіса Прэзідэнта Украіны Андрэя Ермака па пытаннях стратэгічных камунікацый у сферы нацыянальнай бяспекі і абароны. Падпалкоўнік (2022).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 3 жніўня 1975 года. Бацька — этнічны беларус са Слуцка. Частку дзяцінства правёў у Беларусі.

Кадравы афіцэр Узброеных сіл Украіны, разведчык, капітан запасу. Службовая дзейнасць была звязана з распрацоўкамі ў галіне аператыўнай псіхалогіі, канфлікталогіі і псіхалогіі экстрэмальных сітуацый. Заснавальнік грамадскай арганізацыі «Народны рэзервіст» па падрыхтоўцы дабравольцаў для войска, ваенны эксперт.

Арганізатар псіхалагічных семінараў і трэнінгаў і дабрачыннага фонду для псіхалагічнай падтрымкі ўдзельнікаў АТА (2014—2017). Дарадца ўкраінскай дэлегацыі ў Трохбаковай кантактнай групе.

Пазаштатны дарадца Офіса Прэзідэнта Украіны з 1 снежня 2020 года да 17 студзеня 2023 года.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Аляксей Арэстовіч: Расея ў бліжэйшыя дні ўвядзе войскі на паўднёвы ўсход Украіны (відэа)

Катэгорыя:Перакладчыкі Украіны
Катэгорыя:Выпускнікі Адэскай ваеннай акадэміі
Джавані Батыста Пергалезі

**Джавані Батыста Пергалезі**, таксама **Пергалезэ** (іт. Giovanni Battista Pergolesi; ,  — , ) — італьянскі кампазітар, скрыпач і арганіст. Прадстаўнік Неапалітанскай опернай школы, адзін з самых ранніх і найважнейшых кампазітараў оперы-буфа (камічнай оперы).

Самай удалай яго операй з’яўляецца напісаная ў 1733 годзе «Служанка-пані», якая хутка заваявала папулярнасць на оперных падмостках. Калі ў 1752 годзе яна была прадстаўлена ў Парыжы, то выклікала разлютаваныя спрэчкі паміж прыхільнікамі традыцыйнай французскай оперы, прызнанымі карыфеямі якой былі Рамо і Люлі, і прыхільнікамі новай італьянскай камічнай оперы.

Пергалезі стварыў шэраг буйных інструментальных работ, уключаючы скрыпічную санату і скрыпічны канцэрт. Пергалезі памёр ад туберкулёзу ва ўзросце 26 гадоў.

Намаляваны на італьянскай паштовай марцы 1986 года.

## Літаратура 
*
Герберт Бёкль

**Герберт Бёкль** (; ,  — , ) — аўстрыйскі мастак, адзін з галоўных прадстаўнікоў мадэрнізму ў Аўстрыі. Не паступіўшы ў венскую Акадэмію мастацтваў на жывапіснае аддзяленне, вучыўся архітэктуры, але затым самастойна пачаў вывучаць жывапіс. Пасля Першай сусветнай вайны адчуў уплыў Эгана Шыле, Ловіса Корынта і Оскара Какошкі. Яго прываблівалі пераважна рэлігійныя тэмы. Галоўны твор Бёкля «Апакаліпсіс» з кляштара Секау — адна з самых значных фрэсак XX стагоддзя.

Катэгорыя:Мастакі Аўстрыі
Катэгорыя:Мастакі XX стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі мадэрнізму
Макс Бекман

**Макс Бекман** (, ) — нямецкі мастак, адзін з найбуйнейшых майстроў міжваеннага перыяду XX стагоддзя, партрэтыст.

## Біяграфія 
Вучыўся жывапісу ў Веймары, пераехаў у Берлін. У гады Першай сусветнай вайны працаваў у шпіталі. Цікавіўся містыкай і тэасофіяй. Гады яго найбольшага прызнання як мастака — перыяд Веймарскай рэспублікі. У 1927 годзе атрымаў Ганаровую імператарскую прэмію ў намінацыі Нямецкае мастацтва і Залаты медаль горада Дзюсельдорф. З 1925 года выкладаў у Штэдэлеўскім мастацкім інстытуце. У 1933 годзе быў адхілены ад выкладання нацысцкімі ўладамі, больш за 500 яго карцін былі канфіскаваныя з музеяў Германіі, яго творчасць прылічылі да дэгенератыўнага мастацтва. Майстар з жонкай пераехалі ў 1937 годзе ў Амстэрдам, але нацысты і там не пакідалі яго ў спакоі: у 1944 годзе ён ледзь пазбег мабілізацыі, перанёс інфаркт. Толькі ў 1947 годзе Бекман з жонкай здолелі перабрацца за акіян. Нягледзячы на кароткае знаходжанне ў ЗША, аказаў вялікі ўплыў на амерыканскае мастацтва.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Мастакі-партрэтысты Германіі
Катэгорыя:Мастакі Германіі XX стагоддзя
Дэрык Бегерт

**Дэрык Бегерт** (каля 1440 — пасля 1515) — нямецкі мастак позняй готыкі.

Дэрык Бегерт, верагодна, нарадзіўся ў Везелі каля 1435—1440 гадоў у сям’і Ёхана Бегерта, купца, і Мехтэльта Мінрэмана. Нягледзячы на тое, што яго сям’я была не вельмі заможнай, Дэрык скончыў сваё жыццё як адзін з багацейшых жыхароў Везеля. Мастак Ян Бегерт, якога ў ранейшай літаратуры называлі майстрам Капенберга, быў яго сынам, а Ян Ёст, які, магчыма, быў яго пляменнікам, і майстар алтара Шэрмбекера, верагодна, былі аднымі з яго вучнямі.
Абрахам ван Беерэн

**Абрахам ван Беерэн** (; каля 1620,  — сакавік 1690) — галандскі мастак XVII стагоддзя, майстар нацюрмортаў з посудам і садавінай, часам з кветкамі, маляваў таксама марскія краявіды.

Катэгорыя:Мастакі Нідэрландаў XVII стагоддзя
Катэгорыя:Майстры нацюрморта Нідэрландаў
Катэгорыя:Мастакі-марыністы Нідэрландаў
Ь

**Ь, ь** (**мяккі знак**) — літара кірыліцы. Выкарыстоўваецца ў большасці славянскіх кірылічных алфавітаў: 28-я ў балгарскім (дзе называецца *«ер малък»*, ), 29-я ў беларускім, 30-я ў рускім і 31-я ва ўкраінскім (перамешчаная на цяперашняе месца ў 1990 годзе, а была апошняй). Самастойнага гука не абазначае, можа разглядацца як дыякрытычны знак, які мадыфікуе значэнне папярэдняй літары.

## Гісторыя 
Паходзіць з кірыліцкай Ь («ер»). У стараславянскай і старажытнарускай мовах абазначала рэдукаваны галосны гук, блізкі да *е*, а на канцы слоў — мяккасць папярэдняга зычнага (*дьржати*, *дьнь*). Пасля падзення рэдукаваных у XII—XIII стагоддзях стала замяняцца ў сярэдзіне слоў літарай *е* (держати, день). У старабеларускую графіку перайшла са старажытнарускага пісьменства. Абазначала мяккасць зычных (*лебедь*, *письмо*), толькі ў творах канфесіянальнай літаратуры часам па традыцыі пісалася на месцы былых рэдукаваных (*сльза*, *тьнь*). Лічбавага значэння не мела. У рукапісах XIV—XVII стагоддзяў у сувязі з функцыянаваннем розных пісьмовых школ і выкарыстаннем розных тыпаў пісьма (устаў, паўустаў, скорапіс) ужывалася ў некалькіх варыянтах, якія памагаюць вызначаць час і месца напісання помнікаў. У XVI стагоддзі, акрамя рукапіснай, набыла друкаваную форму.

## Беларуская мова 
У сучаснай беларускай мове літара *ь* (мяккі знак) выступае як змякчальны (*колькі* — [кол’к’і], *соль* — [сол’]) і раздзяляльны (*браканьер* —
[бракан’йэр], *лью* — [л’йу]) знак. Бывае вялікая і малая.

## Іншыя мовы 
Ва ўкраінскай мове таксама выкарыстоўваецца ў спалучэнні **ьо**, якое адпавядае беларускай літары **Ё** пасля зычных. У сучаснай балгарскай арфаграфіі толькі так і выкарыстоўваецца.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
 
Катэгорыя:Літары кірыліцы
Катэгорыя:Балгарскі алфавіт
Катэгорыя:Беларускі алфавіт
Катэгорыя:Рускі алфавіт
Катэгорыя:Стараславянскі алфавіт
Катэгорыя:Украінскі алфавіт
Ёахім Бекелар

**Ёахім Бекелар** (нідэрл. Joachim Beuckelaer, таксама Bueckelaer; каля 1530,  — 1573/1574, там жа) — паўднёванідэрландскі (фламандскі) мастак эпохі позняга Адраджэння.

## Жыццё і творчасць 
Ёахім Бекелар вывучаў жывапіс у майстэрні свайго дзядзькі, Пітэра Артсена. Тут ён пачаў свой творчы шлях, у якім пісаў пераважна жанравыя сцэнкі на кухні і на рынку, горы ежы, якія маюць, як правіла, адмысловы падтэкст і алегарычнае значэнне. Ё. Бекелар быў таксама аўтарам карцін на рэлігійныя сюжэты. Яго тэтраптых «Чатыры элементы» (цяпер у Лонданскай нацыянальнай галерэі) — напрыклад, дошка «Вада» — злучае выяву ўласцівых воднай стыхіі элементаў, арганізмаў і прыкмет — і Ісуса Хрыста, які ідзе на заднім плане карціны па роўнядзі Гефсіманскага возера. У 1560 годзе Ёахім Бекелар становіцца членам антверпенскай гільдыі мастакоў (св. Лукі).

Творчасць Ё. Бекелара аказала ўплыў на працы некаторых мастакоў паўночнай Італіі.

## Спасылкі
Вілем Бёйтэвех

**Вілем Бёйтэвех** (Willem Buytewech; 1591 ці 1592,  — , там жа) — галандскі жывапісец і графік.

## Жыццё і творчасць 
Вілем Бёйтэвех быў сынам шаўца і свячнога майстра Пітэра Якабсзона. Вучыўся маляванню ў Харлеме. Да 1612 года ўступіў у гільдыю мастакоў св. Лукі — практычна адначасова з Франсам Халсам (член гільдыі з 1610), які аказаў на творчасць В. Бёйтэвеха моцны ўплыў. Так, В. Бёйтэвех пакінуў значную колькасць копій карцін Ф. Халса. У лістападзе 1613 года мастак ажэніцца з Алцье ван Амеронген, пасля чаго ў 1617 годзе вяртаецца з сям’ёй у родны Ротэрдам. Аднак жывапісец захоўвае цесныя сувязі з мастацкім светам Харлема.

В. Бёйтэвэх працаваў у першую чаргу як графік. Яго ўпадабанымі мастацкімі тэмамі былі жанравыя сцэнкі і краявіды; пісаў таксама на біблейскія і алегарычныя сюжэты. Найбольш вядомыя працы В. Бёйтэвех, датаваныя паміж 1606 і 1621 гадамі. Да цяперашняга часу захаваліся толькі 8 яго палотнаў, пісаных алейнымі фарбамі. Найбольш вядома «Вясёлае таварыства на садовай тэрасе» (1616/17, захоўваецца ў гаагскім музеі Брэдзіуса).

Яго сын Вілем Вільэмсзон Бёйтэвех (1625—1670), які нарадзіўся ўжо пасля смерці майстра, таксама стаў мастаком.

Катэгорыя:Мастакі Нідэрландаў
Леанхард Бек

**Леанхард Бек** (каля 1480,  — 1542, Аўгсбург) — нямецкі жывапісец, чарцёжнік і гравёр.

Сын Іагана Георга Бека, ад якога захаваліся два рукапісы Псалтыра (каля 1495 г.). Бек стаў вучнем Гольбейна і працаваў з ім з 1500 года над дамініканскім алтаром у Франкфурце. У 1503 годзе атрымаў права стаць майстрам-рамеснікам у Аўгсбургу. Выразаў больш 300 гравюр на дрэве. Уласныя карціны амаль не захаваліся. Адна з самых вядомых работ — «Святы Георгій у барацьбе з цмокам» выстаўлена ў Музеі гісторыі мастацтваў у Вене.
Эган Шыле

**Эган Шыле** (ням.: Egon Schiele; , Тульн-на-Дунаі — , ) — аўстрыйскі жывапісец і графік, адзін з найзырчэйшых прадстаўнікоў аўстрыйскага экспрэсіянізму.

## Біяграфія і творчасць 
Маці — чэшка родам з паўднёвай Багеміі, горад Чэскі-Крумлаў. Бацька — венец, служыў на чыгунцы, памёр у 1905 годзе. Юнак выхоўваўся ў сям’і дзядзькі, Леапольда Чыхачэка. У 1906 годзе паступіў у Венскую школу мастацтваў і рамёстваў, потым перайшоў у Акадэмію выяўленчага мастацтва. З 1907 года знайшоў настаўніка і апекуна ў асобе Густава Клімта. У 1908 годзе адбылася першая выстава яго прац у мястэчку Клостэрнайбург пад Венай, дзе Шыле раней вучыўся ў школе. У 1909 годзе Клімт запрасіў Шыле ўдзельнічаць у выставе ў Мастацкай галерэі Вены, дзе яго працы размясціліся ў асяроддзі як работ самога Клімта, так і палотнаў Ван Гога, Эдварда Мунка і іншых мастакоў.

У 1911 годзе сяброўкай і мадэллю Шыле стала Валі Нойцыль. Пара збегла ад венскага багемнага жыцця ў Чэскі-Крумлаў, затым — у мястэчка Нойленгбах, дзе ў 1912 годзе Шыле быў арыштаваны па абвінавачванні ў разбэшчванні непаўналетняй, але яго віна не была даказана. Пры пяротрусе паліцыя выявіла ў яго некалькі дзясяткаў адкрытых малюнкаў, якія былі канфіскаваныя і абвешчаныя парнаграфічнымі. За гэтыя малюнкі мастака прыгаварылі да кароткачасовага турэмнага зняволення. Адным з апекуноў Шыле быў аўстрыйскі калекцыянер Генрых Бенеш, бацька будучага гісторыка мастацтваў Ота Бенеша.

У 1912—1916 гадах Шыле шырока і паспяхова ўдзельнічаў у розных выстаўках. Яго работы дэманстраваліся ў Вене, Будапешце, Мюнхене, Празе, Гамбургу, Штутгарце, Цюрыху, Хагене, Дрэздэне, Берліне, Рыме, Кёльне, Бруселі, Парыжы. У 1917 годзе ён вярнуўся ў Вену. Пасля смерці Клімта вясной 1918 года Шыле стаў прэтэндаваць на ролю найбуйнейшага мастака Аўстрыі.

Праз тры дні пасля смерці цяжарнай жонкі Эдыт памёр падчас эпідэміі іспанкі.

Катэгорыя:Мастакі Аўстрыі
Бек

**Бек**:
* Аарон Бек, амерыканскі псіхатэрапеўт
* Леанхард Бек, нямецкі жывапісец, гравёр
* Людвіг Бек, генерал-палкоўнік германскай арміі
* Марціна Бек, нямецкая біятланістка
* Юлія Бек, шведская мастачка і каліграф
Рудольф Баўэр (мастак)

**Аляксандр Георг Рудольф Баўэр** (; , Ліндэнвольдэ, Сілезія, Германская імперыя (цяпер Выжыск, Польшча) — , Дыл, Нью-Джэрсі ЗША) — мастак нямецкага паходжання, адзін з заснавальнікаў абстрактнага мастацтва, карціны якога зрабілі пачатак калекцыі беспрадметнага мастацтва Саламона Гугенхайма. Сябра групы авангардыстаў «Der Sturm».

Катэгорыя:Мастаки ЗША
Даменіка Бекафумі

**Даменіка Бекафумі** (іт. Domenico di Giacomo di Pace Beccafumi, 1486, Мантаперці (цяпер Кастэльнуава-Берардэнга, правінцыя Сіена) — , ) — жывапісец італьянскага маньерызму сіенскай школы, архітэктар, скульптар і скульптар. Вядомы таксама пад мянушкай Мекерына, або Мекарына (іт. Mecherino, Mecarino — «Маленькі Мекера»).

Сын Джакама ды Пачэ, селяніна, які працаваў у маёнтку Ларэнца Бекафумі (адкуль паходзіць прозвішча мастака), які, па сведчанні Дж. Вазары (Жыццяпіс найбольш знакамітых жывапісцаў, разьбяроў і дойлідаў; 1550), убачыўшы мастацкія здольнасці дзіцяці, прывёў вучыцца, а затым накіраваў да сіенскага майстра Мекера (адсюль мянушку — Мекерына ці іль-Мекарына).
Урал-4320

**Урал-4320** — савецкі і расійскі буйнатанажны грузавы аўтамабіль падвышанай праходнасці падвойнага прызначэння. Выпускаецца з 1977 года на Уральскім аўтамабільным заводзе ў Міясе (Расія).

Гэта чацвёрты па распаўсюджанасці грузавы аўтамабіль у Расіі: станам на 1.01.2024 года зарэгістравана  гэтай мадэлі.

## Агляд 
Першапачаткова Урал-4320 камплектаваўся атмасферным дызельным рухавіком КамАЗ-740 магутнасцю 210 к.с. Пасля пажару на заводзе рухавікоў КамАЗ у 1993 годзе і спынення паставак грузавікі сталі абсталёўваць дызелямі ЯМЗ-236 і ЯМЗ-238. Мадыфікацыі з ЯМЗ-236 выпускаліся з маторным адсекам зыходнага памеру (вонкава адрозніваліся размешчаным на правым крыле паветраным фільтрам), для ўсталявання буйнейшага рухавіка ЯМЗ-238 маторны адсек быў падоўжаны. З сярэдзіны 2000-х усе грузавікі сямейства Урал-4320 сталі камплектаваць кабінамі з падоўжанай маскай незалежна ад мадэлі рухавіка.

Выява:DayTechnologies2017p2-19.jpg|Зыходны выгляд
Выява:Interpolitex 2011 (402-15).jpg|З павялічаным маторным адсекам
Выява:Ural-4320 with the headlights in the wings.jpg|Варыяцыі размяшчэння фар: у крылах
Выява:Ural-4320 with headlights in bumper.jpg|Варыяцыі размяшчэння фар: у бамперы

Выява:VV-Day2016-33.jpg|
Выява:Army2016-431.jpg|
Выява:Interpolitex2015part3-19.jpg|

Выява:Урал-4320-5557.JPG|thumb|З безкапотнай кабінай Iveco
Выява:Ural-44202-59 truck (1).jpg|З кабінай Iveco і пластыкавым апярэннем
Выява:DayTechnologies2017p2-83.jpg|З кабінай Next

Памер шын — 14.00 R20 (370 R508). Мадэль АГ-25 выпускаюцца заводамі Кама, Росава. Мадэль Я-307М выпускаюцца заводамі Белшына, Росава.

## Тэхнічныя характарыстыкі 
## Мадыфікацыі 
thumb|200px|Урал-4420
thumb|200px|Урал-5557
[thumb|200px|[Урал-43206]]
thumb|200px|Урал-3255
У мадэльны шэраг уваходзяць бартавыя грузавікі (як з колавай формулай 6х6, так і 4х4), седлавыя цягачы, самазвалы, вахтавыя аўтобусы і шасі.

### Урал-4420 
Седлавы цягач з колавай формулай 6х6.

### Урал-5557 
Самазвал колавай формулы 6х6.

### Урал-43206 
Двухвосевы варыянт аўтамабіля (колавая формула 4х4).

### Урал-3255 
Вахтавы аўтобус. Колькасць месцаў — 20-22.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Грузавыя аўтамабілі паводле алфавіта
Катэгорыя:Аўтамабілі, прадстаўленыя ў 1977
4320