open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Арлоўская губерня

**Арлоўская губерня** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка Расійскай імперыі і РСФСР, якая існавала ў 1796—1928 гадах. Губернскі горад — горад Арол. Губерня была размешчана ў цэнтры Еўрапейскай часткі Расійскай імперыі. Межавала на поўначы з Калужскай і Тульскай, на поўдні з Курскай, на паўночным усходзе з Тамбоўскай, на ўсходзе з Варонежскай, на захадзе са Смаленскай і Чарнігаўскай губернямі. Плошча губерні складала 41 057,7 вёрст² (46 725 км²) — у 1897 годзе, 30 766 км ² — у 1926 годзе.

## Гл. таксама 
* Арлоўская вобласць

## Спасылкі
Бон Скот

**Бон Скот** (, поўнае імя Роналд Белфард Скот, ; , Форфар, Шатландыя — , Лондан, Англія) — аўстралійскі рок-музыкант і аўтар песень шатландскага паходжання, які праславіўся ў якасці вакаліста і фронтмэна аўстралійскага рок-гурта AC/DC. Займае 1 месца ў спісе «100 найвялікшых фронтмэнаў усіх часоў» па версіі брытанскага часопіса Classic Rock.

## Спасылкі 
* Буйны рускамоўны сайт о AC/DC  

Катэгорыя:Рок-музыканты Аўстраліі
Катэгорыя:Музыканты AC/DC
Катэгорыя:Спевакі і спявачкі XX стагоддзя
Эрэдзія (правінцыя)

**Эрэдзія** () — адна з 7 правінцый Коста-Рыкі. Знаходзіцца ў паўночнай частцы краіны. Мяжуе з правінцыямі Лімон на ўсходзе, Алахуэла на захадзе, Сан-Хасэ на поўдні і з дзяржавай Нікарагуа на поўначы. Адміністрацыйны цэнтр — горад Эрэдзія, які часта называюць «Сьюдад дэ Лас-Флорэс» («горад кветак») з-за вырошчвання тут кветак і прыгажосці мясцовых жанчын.

Плошча — 2657 км². Насельніцтва — 433&nbsp;677 чал. (2011).

## Кантоны 
Правінцыя падзелена на 10 кантонаў, якія ў сваю чаргу падзелены на 43 дыстрыкта.

# Барва
# Белен
# Сан-Ісідра
# Сан-Пабла
# Сан-Рафаэль
# Санта-Барбара
# Санта-Дамінга
# Сарапікі
# Флорэс
# Эрэдзія

## Галерэя 

Файл:FortíndeHeredia.JPG|Малы форт у горадзе Эрэдзія
Файл:Volcán Barva.jpg|Кратэр вулкана Барва
Файл:SanRafael.JPG|Сабор у кантоне Сан-Рафаэль
Файл:Castillo en Santa Lucía, Barva, Heredia, CR.jpg|Замак у кантоне Барва

## Спасылкі 
* Карта правінцыі Эрэдзіі
* Афіцыйны сайт муніцыпалітэта Эрэдзія

Катэгорыя:Правінцыі Коста-Рыкі
Вірумаа

**Вірумаа**, **Віронія**, **Вірланд**, **Вірускі рэгіён** (, , ) — гістарычная вобласць Эстоніі на паўночным усходзе сучаснай тэрыторыі краіны.

Да Лівонскага крыжовага паходу XIII стагоддзя віронцы былі язычнікамі, мелі некалькі ўмацаваных пунктаў і падзяляліся на пяць кланаў. Падчас заваявання — адзін з шасці маакондаў кантынентальнай Эстоніі, віронцы ўдзельнічалі ў фатальнай для незалежнасці краю бітве пры Вільяндзі ў 1217 годзе. Затым Вірумаа — арэна барацьбы паміж дацкімі і нямецкімі рыцарамі, з 1238 у складзе Дацкай Эстоніі. У 1268 годзе на тэрыторыі Вірумаа адбылася Ракаворская бітва паміж рускай і нямецка-дацкай кааліцыямі. У XIV—XVI стст. тэрыторыяй валодаў Лівонскі ордэн.

У наш час падзяляецца на два эстонскія паветы: Іда-Вірумаа (Усходняя Вірумаа) і Ляэнэ-Вірумаа (Заходняя Вірумаа). Найбуйнейшыя гарады: Нарва, Кохтла-Ярвэ, Ракверэ, Йыхві, Сіламяэ.

Катэгорыя:Гістарычныя вобласці Эстоніі
Катэгорыя:Іда-Вірумаа
Катэгорыя:Ляэнэ-Вірумаа
Андрас (востраў, Кіклады)

**А́ндрас** () — адзін з Кікладскіх астравоў. Уваходзіць у склад Грэцыі. Плошча — 374 км². Насельніцтва — 9 221 чал. (2011 г.)

## Геаграфія 
Востраў Андрас знаходзіцца ў Эгейскім моры ў 11 км на паўднёвы ўсход ад вострава Эўбея, у 82 км на ўсход ад Афін, сталіцы Грэцыі. Выцягнуты з паўночнага захада на паўднёвы ўсход на 39,2 км. Найбольшая шырыня — 16,83 км.

Востраў Андрас перасечаны некалькімі горнымі хрыбтамі са стромкімі схіламі, паміж якімі знаходзяцца даліны, годныя для земляробства. Найвышэйшы пункт — 994 м. Берагі пераважна скалістыя, аднак маюцца некалькі бухт і пляжаў. Поўнач вострава падняты, выдатна затрымоўвае вільготныя вятры, таму тут часцей ідуць дажджы, шмат зеляніны, растуць лясы. Востраў славіцца крыніцамі прэснай вады, у тым ліку мінеральнай.

## Гісторыя 
На востраве Андрас археолагамі выяўлены рэшткі старажытнай Кікладскай культуры. У пачатку 1 тысячагоддзя да н. э. ён быў населены іанійцамі, якія стварылі на ім поліс з цэнтрам у горадзе Палеаполіс. Жыхары антычнага Андраса традыцыйна прытрымліваліся саюзных адносін з Афінамі. У 338 г. да н. э. удзельнічалі ў вайне з македонцамі, але пасля паражэння падпарадкаваліся Македоніі. У 129 г. да н. э. Андрас быў заваяваны рымлянамі. У сярэднявеччы ўваходзіў у склад Візантыі і Венецыянскай рэспублікі.

У 1579 г. востраў Андрас стаў часткай Асманскай Порты, андрасцы атрымалі шэраг прывілегій для занятку транзітным гандлем. Гандлёвыя падаткі складалі важную частку прыбыткаў дзяржаўнага скарба. Асманскія ўлады не забаранялі распаўсюджванне праваслаўя, якое спавядалі мясцовыя жыхары, і Андрас да сярэдзіны XIX ст. ператварыўся ў важны рэлігійны і культурны цэнтр астраўной Грэцыі.

10 мая 1821 г. на востраве ўспыхнула нацыянальна-вызваленчае паўстанне. Яно прывяло да далучэння Андраса да незалежнай грэчаскай дзяржавы. Да I Сусветнай вайны Андрас заставаўся адным з найбольш важных эканамічных рэгіёнаў Эгейскага мора.

## Эканоміка і кіраванне 
Востраў Андрас складае асобную адміністрацыйную адзінку ў складзе Грэцыі. Адміністрацыйны цэнтр — горад Андрас. Галоўныя галіны эканомікі — сельская гаспадарка (вырошчванне апельсінаў, масліны, абрыкосаў і інш.) і турызм. Працуюць марскі порт і аэрапорт.

## Спасылкі 
* andros.gr
* ANDROS A plethora of beaches for every taste
* Guide to Andros
* History of Andros island

Андрас
Катэгорыя:Кіклады
Катэгорыя:Астравы Грэцыі
Катэгорыя:Астравы Эгейскага мора
Захар Платонавіч Гапонаў

**Захар Платонавіч Гапонаў** (, с. , Скадоўскі раён, ) — адзін з кіраўнікоў партызанскага руху на тэрыторыі Магілёўскай вобласці ў гады Вялікай Айчыннай вайны.

## Біяграфія 
Скончыў ВПШ пры ЦК КПСС у 1954 годзе. З 1935 года ў войсках НКУС СССР. Удзельнік вызвалення Заходняй Беларусі ў 1939. У перыяд Вялікай Айчыннай вайны ўдзельнік абароны Ваўкавыска, Слоніма. У партызанах са жніўня 1941 года: камісар атрада, з лістапада 1942 — 6-й Магілёўскай партызанскай брыгады, з ліпеня 1943 камандзір Бялыніцкай ваенна-аператыўнай групы, у мае — чэрвені 1944 Магілёўскай ваенна-аператыўнай групы, адначасова з мая 1944 камандзір 113-га партызанскага палка.

В 1944-74 на партыйнай і савецкай працы.

Катэгорыя:Партызаны Вялікай Айчыннай вайны
Барва (кантон)

**Барва** () — кантон у правінцыі Эрэдзія ў Коста-Рыцы. Адміністрацыйны цэнтр — горад Барва. Плошча 53,80 км². Насельніцтва 40 660 чал.

Кантон Барва падзяляецца на 6 дыстрыктаў (раёнаў):
* Барва
* Сан-Пабла
* Сан-Педра
* Сан-Роке
* Сан-Хасэ-дэ-ла Мантанья
* Санта-Лусія

Барва ўпершыню згадваецца як кантон ва ўказе ад 7 снежня 1848 года.

## Літаратура 
* El Cantón de Barva, Apuntes Históricos de su Fundación y Progreso 1562 - 1964. Guillermo Solera Rodriguez. Imprenta Nacional, San José, Costa Rica. 1964. 
* Geografía Ilustrada Costa Rica. Alonso Trejos (Editor). Trejos Editores. San Jose, Costa Rica, 1991. 
* Instituto Geográfico Nacional (2001). División territorial administrativa de la República de Costa Rica. San José: IGN. 

## Спасылкі 
Афіцыйны сайт кантона Барва 

Катэгорыя:Кантоны правінцыі Эрэдзія
USS America (CV-66)

**«Амерыка»** — () — трэці амерыканскі авіяносец тыпу «Кіці-Хок».

Закладзены 9 студзеня 1961 года, спушчаны на ваду 1 лютага 1964 года, уведзены ў склад флоту 23 жніўня 1965 года. Спісаны 9 жніўня 1996 года.

Першы паход на баявое дзяжурства авіяносец здзейсніў у Міжземнае мора у 1964—1965 гадах. Падчас паходу «Амерыка» наведаў Каны, Геную, Тулон, Афіны, Стамбул, Валету, Таранта, Пальма-дэ-Маёрку.

Другі паход адбыўся таксама ў Міжземнае мора і пачаўся ў студзені 1967 года, гэты паход быў азмрочаны некалькімі авіяздарэннямі. 6 сакавіка 1967 года ў паветры, у 20 мілях ад авіяносца, сутыкнуліся два Фантомы II, абодва лётчыка паспяхова катапультаваліся і былі выратаваны. 15 сакавіка быў страчаны яшчэ адзін самалёт з-за непаладак паравой катапульты, лётчык згарэў жыўцом. Усяго за гэты паход было страчана 5 самалётаў. З-за распачатага палітычнага крызісу авіяносец прыбыў да берагоў Грэцыі ў мэтах эвакуацыі амерыканскіх грамадзян у выпадку грамадзянскай вайны. Падчас гэтага паходу авіяносную групу ўвесь час суправаджалі савецкія ваенна-марскія судны.

У выніку распачатага блізкаўсходняга крызісу быў накіраваны да берагоў Ізраіля. Арабскія краіны вінавацілі ЗША ва ўдзеле самалётаў з Амерыкі ў Шасцідзённай вайне.

Наступныя тры паходы адбыліся да берагоў В'етнама, авіяносец удзельнічаў у мностве аперацый падчас вайны ў В’етнаме.

З пачатку 80-х аднаўляюцца паходы ў Міжземнае мора, ажыццяўляецца амерыканская ваенная прысутнасць у рэгіёне падчас Ліванскага і Лівійскага крызісаў. Удзельнічаў у аперацыі «Каньён Эльдарада».

Напачатку 90-х ажыццяўляліся паходы ў Персідскі заліў.

Апошні паход адбыўся ў Міжземнае мора, «Амерыка» ўдзельнічала ў падтрымцы міратворчай аперацыі ў Босніі і Герцагавіне.

Авіяносец быў спісаны на спецыяльнай цырымоніі 9 жніўня 1996 года, праслужыўшы ўсяго каля 30 гадоў, стаўшы, як лічаць, ахвярай скарачэння бюджэту.

Карабель было вырашана расстраляць з розных відаў узбраенняў для праверкі пашкоджанняў, якія наносяцца такім вялікім караблям. У ЗША ўзнікла шмат рухаў супраць такой утылізацыі карабля, паколькі «ён нясе імя нацыі», прапаноўвалася зрабіць з карабля музей. У канчатковым выніку ўсе высілкі праціўнікаў затаплення авіяносца сышлі на нішто, і 19 красавіка 2005 года на авіяносцы падарвалі некалькі зарадаў, якія змадэлявалі трапленні тарпед і крылатых ракет. 14 мая прыкладна ў 11-30 авіяносец быў затоплены.

## Галерэя 

Выява:USS America (CV-66) with a U-2.jpg|U-2 на палубе Амерыкі.
Выява:USS America (CV-66) Combat Direction Center.jpg|Камандны цэнтр, сярэдзіна 90-х.
Выява:USS America (CV-66) starboard side 1976.jpg|1976 год.
Выява:USS America (CV-66) in the Suez canal 1981.jpg|Праходжанне Суэцкага канала.
Выява:USS America (CV-66) in dry dock at the Norfolk Naval Shipyard on 1 June 1982 (6383910).jpg|Амерыка ў доку.
Выява:USS America (CV-66) Norfolk.jpg|У порце Норфалка.
Выява:USS America (CV-66) Norway Ocean Safari 85.jpg|Ля берагоў Нарвегіі.
Выява:USS America (CV-66) low view of stbd bow.jpg|Від з узроўню ватэрлініі.

## Спасылкі 
* Віртуальны музей

Катэгорыя:Авіяносцы тыпу «Кіці-Хок»
Авіяносцы тыпу «Эсэкс»

**Тып «Эсэкс»** () — серыя цяжкіх ударных авіяносцаў ЗША перыяду Другой сусветнай вайны. Спраектаваны ў 1938—1940 гадах, пры гэтым першапачаткова меркавалася пабудаваць толькі адзін карабель гэтага тыпу, у дадатак да авіяносцаў тыпу «Ёрктаўн». Аднак ужо неўзабаве былі замоўлены яшчэ два, а ўступленне ЗША ў вайну ў снежні 1941 года запатрабавала масавага будаўніцтва авіяносцаў, у якасці якіх, як найбольш сучасны, быў абраны тып «Эсэкс». Агулам, з 1940 па 1945 былі пабудаваны 24 авіяносцы тыпу «Эсэкс», што зрабіла іх найбольш шматлікай серыяй авіяносцаў у гісторыі, не лічачы эскортных, а таксама найбольш шматлікай серыяй ваенных караблёў водазмяшчэннем звыш 20 000 т.

Першы з авіяносцаў тыпу «Эсэкс» уступіў у строй у снежні 1942 года, а ў 1943 годзе яны сталі асноўным тыпам цяжкіх авіяносцаў ЗША і актыўна выкарыстоўваліся аж да канца вайны, прычым пры гэтым ніводны з іх не быў страчаны, хоць некалькі з авіяносцаў атрымлівалі сур’ёзныя пашкоджанні. У першыя паваенныя гады 14 з іх былі выведзены ў рэзерв, пры гэтым частка з яго ўжо не выводзілася. У 1949—1953 гадах большасць з іх прайшлі капітальную мадэрнізацыю, пры гэтым мадэрнізаваныя караблі сталі вядомыя таксама як **тып «Арыскані»**, па імі першага з іх, перабудаванага яшчэ на стапелі. У такім выглядзе яны выкарыстоўваліся ў шэрагу паваенных канфліктаў, уключаючы Карэйскую і В’етнамскую войны, але ў канцы 1960-х — пачатку 1970-х большасць з гэтых маральна састарэлых караблёў была знята з узбраення. Толькі адзін з іх, «Лексінгтан», заставаўся ў страі ў ролі навучальнага авіяносца аж да 1992 года.

## Прадстаўнікі 
## Літаратура 
* 
* 
*
Сарапікі (кантон)

**Сарапікі** () — кантон у правінцыі Эрэдзія ў Коста-Рыцы. Адміністрацыйны цэнтр — горад Пуэрта-В'еха. Плошча кантона складае 2 140,54 км². Па гэтаму паказчыку ён з’яўляецца адным з найбуйнейшых кантонаў у краіне. Насельніцтва 57 147 чал.

Назва кантона паходзіць ад ракі Сарапікі, якая цячэ па тэрыторыі кантона і адыграла значную ролю ў гісторыі Коста-Рыкі. На поўначы кантон мяжуе з Нікарагуа, на захадзе — з правінцыяй Алахуэла, на ўсходзе — з правінцыяй Лімон, на поўдні — з кантонам Эрэдзія аднайменнай правінцыі.

Кантон Сарапікі падзяляецца на 5 дыстрыктаў (раёнаў):
* Курэнья
* Ла-Вірген
* Льянурас-дэль-Гаспар
* Пуэрта-В'еха
* Харкетас

Кантон Сарапікі быў створаны 18 лістапада 1970 года.

## Спасылкі 
Афіцыйны сайт кантона Сарапікі

Катэгорыя:Кантоны правінцыі Эрэдзія
Кантоны Коста-Рыкі

**Кантоны** () з'яўляюцца адзінкамі адміністрацыйнага падзелу другога ўзроўня Коста-Рыкі.
7 правінцый () падзяляюцца на 81 кантон, якія ў сваю чаргу падзяляюцца на 484 дыстрыты () (па стану на чэрвень 2012 г.).

## Глядзіце таксама 
* Правінцыі Коста-Рыкі
* Дыстрыкты Коста-Рыкі
Лерой Фер

**Лерой Ёхан Фер** (; нар. , Зутэрмер, Нідэрланды) — нідэрландскі футбаліст, паўабаронца турэцкага клуба «Аланьяспор» і былы ігрок нацыянальнай зборнай Нідэрландаў. Бацькі Лероя паходзяць з Нідэрландскіх Антылаў.

## Клубная кар’ера 
Упершыню Фер з’явіўся ў асноўнай камандзе «Феенорда» ў сезоне 2007/08. 2 снежня Лерой дэбютаваў у Эрэдывізі пад кіраўніцтвам Берта ван Марвейка. Ва ўзросце 17 гадоў Лерой на 84-й хвіліне замяніў Нуры Шахіна ў матчы супраць «Хераклеса» (6:0). Праз чатыры дні, 6 снежня, Лерой падпісаў свой першы прафесійны кантракт з «Феенордам» да лета 2012 года. У сезоне 2008/09 Фер паступова стаў іграком асноўнага складу, гуляючы ў зоне атакуючага паўабаронцы пад Роем Макаем. 18 верасня 2008 года Фер дэбютаваў на еўрапейскай арэне ў Кубку УЕФА ў матчы супраць шведскага «Кальмара». У сезоне 2009/10 ігрок стаў ключавой фігурай каманды, вярнуўшыся на пазіцыю апорнага паўабаронцы.

Сезон 2011/12 Фер пачаў з двух галоў у стартавых чатырох матчах чэмпіянату Нідэрландаў, пасля чаго 1 верасня 2011 года перайшоў у «Твентэ», падпісаўшы кантракт па схеме «3+1». 13 ліпеня 2013 года Фер падпісаў кантракт з англійскім клубам «Норвіч Сіці», аднак у першым жа сезоне «канаркі» занялі 18 месца ў чэмпіянаце і пакінулі Прэм’ер-лігу.

28 жніўня 2014 года перайшоў у лонданскі «Куінз Парк Рэйнджэрс», які вярнуўся ў Прэм’ер-лігу. Застаўся ў клубе і пасля таго, як той зноў вылецеў у Чэмпіёншып па выніках сезона 2014/15. У лютым 2016 года на правах арэнды стаў іграком «Суонсі Сіці», а ў ліпені быў выкуплены валійскім клубам. Пазней стаў капітанам «Суонсі Сіці».

Па заканчэнні сезона 2018/19 пакінуў валійскую каманду ў якасці свабоднага агента. З ліпеня 2019 года стаў трэніравацца з «Феенордам» і ў выніку падпісаў з ім кантракт.

У жніўні 2021 года перайшоў у турэцкі «Аланьяспор».

## Міжнародная кар’ера 
26 жніўня 2009 года Фер абвясціў, што ён прыняў канчатковае рашэнне і аддаў перавагу выступам за нацыянальную зборную Нідэрландаў на міжнароднай арэне, у складзе якой дэбютаваў 11 жніўня 2010 года ў таварыскай гульні супраць зборнай Украіны (1:1). Да гэтага Фер меў магчымасць выступаць за зборную Нідэрландскіх Антыльскіх астравоў.

## Дасягненні 
**«Фееноорд»**:
* Уладальнік Кубка Нідэрландаў: 2008

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Футбалісты Нідэрландаў
Катэгорыя:Ігракі зборнай Нідэрландаў па футболе
Катэгорыя:Ігракі ФК Аланьяспор
Катэгорыя:Ігракі ФК Феенорд
Катэгорыя:Ігракі ФК Суонсі Сіці
Катэгорыя:Ігракі ФК Куінз Парк Рэйнджэрс
Катэгорыя:Ігракі ФК Норвіч Сіці
Катэгорыя:Ігракі ФК Твентэ
Тэкставы рэдактар

]]
**Тэкставы рэдактар** — самастойная камп’ютарная праграма ці кампанент праграмнага комплексу (напрыклад, рэдактар зыходнага кода, інтэграванага асяроддзя распрацоўкі ці акно ўводу ў браўзеры), прызначаная для стварэння і змянення тэкставых даных увогуле і тэкставых файлаў у прыватнасці.

***Радковы тэкставы рэдактар*** () працуе з тэкстам як з паслядоўнасцю пранумараваных радкоў, выконваючы аперацыі над тэкстам ва ўказаных радках. Прыкладам такога рэдактара можа быць edlin, які ўваходзіў у склад MS-DOS. 

***Кантэкстны (радковы) рэдактар*** (), прыкладам якога можа быць ECCE (), выконвае аперацыі над тэкстам у бягучай пазіцыі.

***Экранны тэкставы рэдактар*** дазваляе карыстальніку перасоўваць курсор у тэксце з дапамогай клавіш ці іншых прылад уводу.

Тэкставыя рэдактары прызначаны для працы з тэкставымі файламі ў інтэрактыўным рэжыме. Яны дазваляюць праглядаць змесціва тэкставых файлаў і здзяйсняць над імі розныя дзеянні — устаўку, выдаленне і капіраванне тэксту, кантэкстны пошук і замену, сартаванне радкоў, прагляд кодаў сімвалаў і канвертаванне кадзіровак, друк і г. д.

Часта інтэрактыўныя тэкставыя рэдактары маюць дадатковы функцыянал, прызначаны для аўтаматызацыі дзеянняў рэдагавання (ад запісваных паслядоўнасцей націсканняў клавіш да паўнацэнных убудаваных моў праграмавання), ці паказваюць тэкставыя звесткі адмысловым чынам (напрыклад, з афарбоўкай сінтаксісу).

Многія тэкставыя рэдактары з’яўляюцца рэдактарамі зыходнага кода, гэта значыць, яны арыентаваныя на работу з тэкстамі праграм на пэўных камп’ютарных мовах.

## Тэкставыя працэсары 
Тэкставыя працэсары арыентаваны на афармленне і фарматаванне тэкстаў і ўнясенне ў іх старонніх аб’ектаў (шрыфтоў, табліц, формул, графікаў і інш.) і характарызуюцца наяўнасцю WYSIWYG-рэжыму. Паколькі ў тэкставым фармаце не прадугледжана захоўванне інфармацыі аб афармленні тэксту, тэкставыя працэсары працуюць альбо з файламі, у якіх тэксты аформлены з дапамогай якой-небудзь мовы разметкі, накшталт HTML, альбо з файламі ўласных «двайковых» фарматаў.

## Літаратура 
* 
* 
* 

## Спасылкі 
* Путеводитель по текстовым редакторам iXBT


Катэгорыя:Прыкладное праграмнае забеспячэнне
Будынак дваранскага сходу (Слуцк)

**Будынак дваранскага сходу** — будынак у горадзе Слуцку Мінскай вобласці, размешчаны па адрасе вул. Леніна, 171. Занесены ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь як аб’ект гісторыка-культурнай спадчыны рэспубліканскага значэння. У будынку знаходзіцца Слуцкі краязнаўчы музей.

## Гісторыя 
Будынак быў пабудаваны ў канцы XVIII — пачатку XIX стагоддзяў (імаверна, у 1789 ў стылі класіцызму і меў прызначэнне панскай сядзібы. Да пачатку XX стагоддзя будынак выкарыстоўваўся ў якасці дому дваранскага сходу, а потым стаў гарадскім клубам. У часы паміж Лютаўскай і Кастрычніцкай рэвалюцыямі бальшавікі Слуцка ладзілі ў ім мітынгі і празвалі будынак «камуністычным клубам імя Крэйнеса» ў гонар І. Крэйнеса, аднаго з членаў Слуцкай арганізацыі бальшавікоў.

Ад 1952 года будынак клуба перададзены ў валоданне Слуцкага краязначага музея, дзе музей працуе па сённяшні дзень.

## Архітэктура 
Аднапавярховы прамавугольны ў плане цагляны будынак на высокім цокалі, накрыты вальмавым дахам. Архітэктура экстэр’ера лаканічная, дэкаратыўная распрацоўка стрыманая.

Архітэктурна-пластычным акцэнтам будынка з’яўляецца 4-калонны порцік, якім вылучаецца галоўны ўваход. Сярод іх Файнберг Савеліч (па яго прозвішчы названа паэма) — уладальнік аднаго з гарадскіх паравых млыноў, Крупскі — памешчык, дзед Надзеі Канстанцінаўны Крупскай, Бярозка — бацька рускага пісьменніка Георгія Бярозкі (аўтара шырока вядомага ў свой час рамана «Ночь полководца»), у савецкія часы першы дырэктар 1-й школы, Мігдал — слуцкі «габсэк», ліхвяр (мясцовыя памешчыкі вырашылі ў 1910 г. яго забіць, але ён выехаў са Слуцка ў Карэлічы). Дарэчы, герой паэмы «Файнбергада» Бейнус Мігдал — бацька Аркадзя Мігдала — фізіка-тэарэтыка, акадэміка АН СССР.

Паэма была надрукавана ў грамадскім штотыднёвіку Случчыны «Айсберг» (№ 3, 6 чэрвеня 1991 г.), а першапачаткова яна была апублікавана ў газеце «Шлях Ільіча» (26 сакавіка 1988 г.) з прадмовай публікатара Р. Родчанкі.

## Спасылкі 
* 
* 
* Хто жыў у Слуцкім дваранскім доме? на сайце Budzma.org
* 

Катэгорыя:Збудаванні Беларусі ў стылі класіцызм
Катэгорыя:Славутасці Слуцка
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Слуцка
Сабор Дабравешчання Прасвятой Багародзіцы (Афіны)

**Кафедральны сабор Дабравешчання Прасвятой Багародзіцы ў Афінах** (), часта скарочана называецца **Мітропалі** — кафедральны сабор архіепіскапа Афінскага і ўсёй Элады.

Будаўніцтва сабора пачалося ў дзень Ражства 1842 года, падмурак яго заклалі кароль Грэцыі Атон і каралева Амалія. Для ўзвядзення храма выкарыстоўвалі мармур 72 разбураных у той час цэркваў у Афінах. Над праектам у цэлым працавалі 3 архітэктары, сярод якіх і Тэафіл фон Хансен. Праз тры гады ўсе будаўнічыя працы былі завершаны. 21 мая 1862 года сабор быў асвячоны ў гонар Дабравешчання Прасвятой Багародзіцы (Ευαγγελισμός της Θεοτόκου) у прысутнасці караля і каралевы Грэцыі.

## Архітэктура комплексу 
Сабор купальны, трохнефны. Унутры храма знаходзяцца грабніцы двух святых Грэцыі, забітых туркамі ў часы асманскай улады: Святога Філафея і Патрыярха Канстанцінопальскага Рыгора V. Першы быў закатаваны туркамі ў 1559 годзе за выкуп грачанак з турэцкіх гарэмаў, другі — павешаны па загадзе турэцкага султана Махмуда II, а яго цела кінута ў Басфор у 1821 годзе ў адказ на грэчаскае паўстанне 25 сакавіка, што прывяло да Грэчаскай вайны за незалежнасць. Яго цела было выратавана грэчаскімі маракамі, знаходзілася ў Адэсе, а ў 1871 годзе было перанесена ў Афіны.

Побач з саборам з поўначы збудавана невялікая Царква Святога Элефтэрыёса, яе часта называюцца *Малым Метраполісам*.

На плошчы перад саборам усталяваны дзве статуі: святому Канстанціну XI Драгашу і архіепіскапу Дамаскіну, які ў перыяд Другой сусветнай вайны стаў архіепіскапам Афінскім і ўсяе Элады, а таксама рэгентам караля Георга II і адначасова прэм'ер-міністрам Грэцыі ў 1946 годзе.

У 2009 годзе сабор па патрабаванні архіепіскапа Ераніма II быў зачынены на летнюю рэканструкцыю.

## Гл. таксама 
* Канстантынас Фанеліс

## Спасылкі 
* Mitropoli (Cathedral), Athens

Катэгорыя:Славутасці Грэцыі
Катэгорыя:Царква Грэцыі
Дабравешчання Найсвяцейшай Багародзіцы (Афіны)
Будынак былога мужчынскага духоўнага вучылішча

* Будынак былога мужчынскага духоўнага вучылішча, Віцебск
* Будынак былога мужчынскага духоўнага вучылішча, Мінск
Дом Лабанава-Растоўскага

**Дом Лабанава-Растоўскага** (ва ўжытку **дом з ільвамі**) — помнік архітэктуры, былая дваранская рэзідэнцыя, збудаваная ў 1817-1820-х для князя  па праекце Агюста Манферана ў стылі класіцызм. Размешчаны ў Санкт-Пецярбургу па адрасе Адміралцейскі праспект, 12, Вазнясенскі праспект, 1 або Ісакіеўская плошча, 2. Скульптуры на фасадзе (у тым ліку, легендарныя львы ля параднага уваходу) выкананы .

## Літаратура 
* Санкт-Петербург. Петроград. Ленинград: Энциклопедический справочник / Ред. коллегия: Белова Л. Н., Булдаков Г. Н., Дегтярев А. Я. и др. — М.: научное издательство «Большая Российская Энциклопедия». 1992. — 687 с.; ил. ISBN 5-85270-037-1
* 
* 

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка цяперашняга ўладальніка 
* Гісторыя 
* Дом кн. А. Я. Лобанова-Ростовского — Здание Военного министерста 

Лабанава-Растоўскага
Катэгорыя:Лабанавы-Растоўскія
Мадонна з дзіцем (Мабюз, Эрмітаж)

**Мадонна з дзіцем** — карціна Мабюза.

## Вядомыя копіі 
Копіі карціны захоўваюцца ў розных музеях свету. Так, адна з копій алеем па дрэву ўваходзіць у калекцыю музея Метраполітан у Нью-Ёрку. Яшчэ адна копія алеем па дрэву XVI стагоддзя захоўваецца ў Эрмітажы ў Санкт-Пецярбургу. Яе памер 44 на 32.2 см.

Катэгорыя:Карціны са збораў Дзяржаўнага Эрмітажа
Катэгорыя:Карціны Мабюза
Яраслаўская губерня

thumb|290px|Карта Яраслаўскага намесніцтва. 1792 год.
**Яраслаўская губерня** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка Расійскай імперыі і РСФСР з цэнтрам у Яраслаўлі, існавала ў 1777—1929 гадах у паўночна-ўсходняй частцы Еўрапейскай Расіі, у верхнім Паволжы, паміж 57°49' і 60° 5' паўн.ш. і 38°25' і 42°5' у.д.. Цяпер тэрыторыя губерні пераважна знаходзіцца ў Яраслаўскай вобласці.

## Геаграфія 
Працягласць губерні паміж паўночным ускрайкам Пашахонскага павета і паўднёвым Растоўскага, прыблізна 270 км, найбольшая шырыня ад усходу на захад паміж усходнім ускрайкам Любімскага павета і заходнім Малогскага — 231 км. Плошча — 35 615 км² — 45-е месца сярод 50 губерняў Еўрапейскай Расіі.

## Адміністрацыйны падзел 
На пачатку XX ст. у склад губерні ўваходзілі наступныя паветы:
# Вуглічскі
# Данілаўскі
# Любімскі
# Малогскі
# Пашахонскі
# Раманаў-Барысаглебскі
# Растоўскі
# Рыбінскі
# Яраслаўскі

## Спасылкі 

Катэгорыя:З’явіліся ў 1777 годзе
Катэгорыя:XVIII стагоддзе ў Яраслаўлі
Катэгорыя:Зніклі ў 1929 годзе
Санта-Дамінга (кантон)

**Санта-Дамінга** () — кантон №3 у правінцыі Эрэдзія ў Коста-Рыцы. Адміністрацыйны цэнтр — горад Санта-Дамінга. Плошча кантона — 24,84 км². Насельніцтва паводле перапісу 2011 г. складае 40 072 чал.

Кантон мяжуе: на поўначы —  з кантонамі Сан-Пабла і Сан-Ісідра, на захадзе — з Эрэдзія, на поўдні і ўсходзе — з правінцыяй Сан-Хасэ.

Кантон Санта-Дамінга падзяляецца на 8 дыстрыктаў (раёнаў):

* Пара
* Паракіта
* Сан-Вісентэ
* Сан-Мігель
* Санта-Дамінга
* Санта-Роса
* Санта-Тамас
* Турэс

Кантон Санта-Дамінга быў створаны 28 кастрычніка 1856 года.

## Спасылкі 
Афіцыйны сайт кантона Санта-Дамінга

Катэгорыя:Кантоны правінцыі Эрэдзія
Будынак былога мужчынскага духоўнага вучылішча (Мінск)

**Буды́нак было́га мужчы́нскага духо́ўнага вучы́лішча** — частка комплексу Сядзібы Пшаздзецкіх у Мінску. Увесь комплекс занесены ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь, як помнік рэспубліканскага значэння.

Будынак духоўнага вучылішча змешчаны на вуліцы Рэвалюцыйнай, 2/пл. Свабоды.

## Гісторыя 
, 1864-1876]]

Будынак пабудаваны ў XVIII стагоддзі, як афіцына мінскай гарадской рэзідэнцыі Пшаздзецкіх. Упершыню ён быў пазначаны на плане Мінска 1793 года як Г-падобны ў плане мураваны будынак на рагу Койданаўскай вуліцы і Высокага Рынку. У 1799 годзе гэты будынак набыў мінскі дваранін Андрэй Станкевіч, які абсталяваў у ім мінскую гарадскую аптэку. У канцы XVIII — пачатку XIX стагоддзяў былая афіцына была рэканструявана. Над уваходам у аптэку, што знаходзіўся на рагу Койданаўскай вуліцы і Высокага Рынку, на другім паверсе быў пабудаваны вялікі балкон, які ў інвентарах пазначаны як ганак на чатырох драўляных слупах. У гэты час будынак афіцыны быў накрыты дахоўкай. Памяшканні гарадской аптэкі былі перакрыты скляпеннямі і ўпрыгожаны роспісамі (жывапісам).

Пасля смерці Андрэя Станкевіча комплекс былой гарадской рэзідэнцыі Пшаздзецкіх набыў сакратар мінскага дэпутацкага сходу Юрый Кабылінскі. Ён значна пашырыў гэты будынак у бок Койданаўскай вуліцы. У гэты час акрамя аптэкі на першым паверсе знаходзіліся розныя крамы, а на другім — жылыя пакоі.

Акрамя таго тут у 1930-я гады знаходзілася рэдакцыя газеты на яўрэйскай мове «Окцябр» (орган ЦК ВКП(б)Б).

Пазней тут быў размешчаны мінскі раённы аддзел кінафікацыі і мінскі абласны аддзел кніжнага гандлю. Цяпер  выкарыстоўваецца як адміністратыўны будынак.

На будынку месціцца помнік Максіму Гарэцкаму.

## Архітэктура 
Будынак складаны, падоўжны ў плане, з выступамі і скошаным вуглом з боку пл. Свабоды. Першапачаткова ён быў Г-падобны ў плане, двухпавярховы з цокальным паверхам. У канцы XIX стагоддзя стаў П-падобны ў плане, у тарцовых частках надбудаваны трэці паверх. Фасады маюць плоскаснае вырашэнне. Сцены рытмічна прарэзаны прамавугольнымі аконнымі праёмамі ў простых ліштвах, на другім паверсе — аздоблены сандрыкамі. Па перыметры будынка праходзіць тонкапрафіляваны карніз. Першы паверх аддзелены ад цокальнага тонкім паяском. Трохпавярховыя тарцовыя часткі завершаны невялікімі мансардамі пад двухсхільнымі дахамі. Сістэма планіроўкі зменена, спалучае анфіладнае размяшчэнне памяшканняў і кароткія калідоры.

Файл:Miensk, Vysoki Rynak-Kojdanaŭskaja. Менск, Высокі Рынак-Койданаўская (1903-17).jpg|1903 г.
Файл:Miensk, Vysoki Rynak-Kojdanaŭskaja. Менск, Высокі Рынак-Койданаўская (1910).jpg|1904 г.
Файл:Miensk, Vysoki Rynak-Kojdanaŭskaja. Менск, Высокі Рынак-Койданаўская (1918).jpg|Парад нямецкіх войскаў, 1918 г.

## Спасылкі 
* ГІСТАРЫЧНАЯ ЗАБУДОВА XVIII СТ. АФІЦЫНА ПШАЗДЗЕЦКІХ (БУДЫНАК МІНСКАГА МУЖЧЫНСКАГА ДУХОЎНАГА ВУЧЫЛІШЧА) 
* 

Катэгорыя:Сядзібы Мінска
Катэгорыя:Плошча Свабоды (Мінск)
Катэгорыя:Пшаздзецкія
Катэгорыя:Рэвалюцыйная вуліца (Мінск)
Катэгорыя:XVIII стагоддзе ў Мінску
Санта-Дамінга (Коста-Рыка)

**Санта-Дамінга** () – горад у Коста-Рыцы, адміністрацыйны цэнтр кантона Санта-Дамінга і аднайменнага дыстрыкта.

## Геаграфія 
Горад размешчаны ў даліне ракі Вірылья, на вышыні 1170 метраў над узроўнем мора ў галоўнай тэктанічнай дэпрэсіі Цэнтральнай Кардыльеры. Знаходзіцца ў 7,5 км ад сталіцы краіны – горада Сан-Хасэ – і ўваходзіць у склад сталічнай агламерацыі. Насельніцтва дыстрыкта Санта-Дамінга паводле перапісу 2011 года складае 4 730 чалавек.

## Гісторыя 
У 1816 годзе, у дакуменце аб продажы зямлі, Санта-Дамінга згадваецца ў першы раз. У 1829 годзе тут ужо дзейнічала капліца Святога Дамінга. У 1838–1844 гадах будуецца царква Расарыё. 28 кастрычніка 1856 года быў асвечаны новы прыход у імя Святога Дамінга дэ Гусмана. У 1880 годзе закладзены будынак школы. 1 жніўня 1902 года паселішчу быў прысвоены статус горада. 

Горад адметны сваёй архітэктурай. Большасць будынкаў гістарычнага цэнтра было ўзведзена ў перыяд 1860-1930 гг. падчас росквіту гандлю кавай, якая вырошчвалася тут у вялікай колькасці.

У горадзе штогод у дзень Святога Дамінга ладзіцца карнавал "Alborada".

## Спасылкі 
Афіцыйны сайт кантона Санта-Дамінга

Катэгорыя:Гарады Коста-Рыкі
Галавач мешкападобны

**Галавач мешкападобны** (*Calvatia utriformis*) — базідыяльны грыб сямейства дажджавіковых.

## Апісанне 
Пладовыя целы буйныя (5-16 см вышынёй, 4-16 см шырынёй), шырокагрушападобныя або яйцападобныя, з асновай у выглядзе несапраўднай ножкі, зверху пляскатыя, ля асновы — акруглена-складкаватыя, з тоўстым міцэліяльным цяжам. Экзаперыдый спачатку белы, пры выспяванні шэра-карычневы, губчата-лямцавы ці бародаўчаты, хутка знікае. Эндаперыдый у выглядзе грубай паперы, шэра-карычневы, слаба блішчасты. Мякаць белая, складаецца з камер, з узростам распыльваецца. Спелае пладовае цела пасля разбурэння верхняй паловы эндаперыдыя мае выгляд кубка, напоўненага масай спор, якія разносяцца ветрам.

## Пашырэнне 
Касмапаліт. Расце на глебе ў лясах розных тыпаў, на выганах, на раллі, у садах, на сухадольных, альпійскіх і субальпійсіих лугах.

## Выкарыстанне 
Маладыя грыбы ядомыя.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Шампіньёнавыя
Эйр (паўвостраў)

**Эйр** () — паўвостраў у Аўстраліі, у штаце Паўднёвая Аўстралія. Названы ў гонар Эдварда Джона Эйра, які даследаваў яго ў 1839 годзе.

Даўжыня паўвострава — больш за 300 км. Размешчаны паміж Вялікім Аўстралійскім залівам і залівам Спенсер. Пераважаюць раўніны і нізіны з вышынямі да 200 м, у паўночнай частцы горы Голер (найвышэйшы пункт — гара Ньюкт-Блаф).

На паўвостраве некалькі нацыянальных паркаў і запаведнікаў. Развіта авечкагадоўля. Здабываецца жалезная руда.

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* 

Эйр
Эйр
Эйр
Эйр

**Эйр** — прозвішча і тапонім

* Эдвард Джон Эйр (1815—1901) —  англійскі даследчык Аўстраліі

* Возера Эйр — бяссцёкавае возера ў Аўстраліі
* Паўвостраў Эйр — паўвостраў у штаце Паўднёвая Аўстралія
Арэнбургская губерня

**Арэнбургская губерня** — адміністрацыйная адзінка Расійскай імперыі і РСФСР, якая існавала ў 1744—1782 і 1796—1928 гадах. Цэнтр — горад Арэнбург. Арэнбургская губерня размяшчалася на паўднёвым усходзе Еўрапейскай часткі Расіі і мела плошчу 372.989 км² (у 1847 годзе), 189.717 км² (у 1905), 67989 км² (у 1926).

## Гл. таксама 
* Арэнбургская вобласць

## Спасылкі
Астраханская губерня

**Астраханская губерня** — адміністрацыйная адзінка Расійскай імперыі і РСФСР. Губернскі горад — Астрахань. Астраханская губерня размяшчалася на паўднёвым усходзе еўрапейскай часткі Расійскай імперыі, паміж 45 ° і 51 ° паўночнай шыраты і 43 ° і 51 ° усходняй даўгаты. Найбольшая даўжыня губерні з поўначы на поўдзень — да 550 вёрст (587 км), найбольшая шырыня з захаду на ўсход — 500 вёрст (533 км).

## Гл. таксама 
* Астраханская вобласць

## Спасылкі
Аляксандр Паўлавіч Брулоў

ў Санкт-Пецярбургу]]
**Аляксандр Паўлавіч Брулоў** (,  — , ) — рускі мастак і архітэктар. Прафесар архітэктуры Імператарскай Акадэміі мастацтваў. Старэйшы брат Карла Брулова.

## Раннія гады 
Аляксандр Паўлавіч Брулоў нарадзіўся ў сям'і «акадэміка арнаментальнай скульптуры» .

Разам з малодшым братам Карлам у 1809 годзе быў прыняты ў Акадэмію мастацтваў за казённы кошт, а ў 1822 годзе за кошт  яны былі адпраўленыя на 6 гадоў за мяжу.

Зіму браты правялі ў Мюнхене, а ў маі 1823 года прыбылі ў Рым. З асаблівай любоўю А. П. Брулоў вывучаў разваліны старажытных гарадоў, для чаго у 1824 годзе разам з  наведаў Сіцылію, а ўвосень таго ж года Пампеі, дзе склаў праект рэстаўрацыі тэрм.

Да 1826 ім былі ўжо выкананы пампейскія тэрмы, у гравюрах Сандса выдадзеныя затым у Парыжы, а тэкст да іх быў надрукаваны на французскай мове толькі ў 1829 годзе. Наступны за тым год Брулоў правёў у Парыжы, дзе слухаў курс механікі ў Сарбоне і наведваў лекцыі Бюона па гісторыі архітэктуры. Адсюль Брулоў ездзіў у Шартр і іншыя гарады, а таксама ў Англію. У 1829 годзе вярнуўся ў Санкт-Пецярбург.

«Пампейскія тэрмы» даставілі Брулову званне архітэктара Яго Вялікасці, члена-карэспандэнта Французскага інстытута, члена Каралеўскага інстытута архітэктараў у Англіі і званне члена акадэмій мастацтваў ў Мілане і Пецярбургу.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Санкт-Пецярбурга
Катэгорыя:Мастакі рамантызму
Катэгорыя:Мастакі Расіі XIX стагоддзя
Катэгорыя:Выпускнікі Імператарскай Акадэміі мастацтваў
Катэгорыя:Абруселыя італьянцы
Аляксандр Паўлавіч
Катэгорыя:Выкладчыкі Імператарскай Акадэміі мастацтваў
Катэгорыя:Архітэктары Табольска
Бесарабская губерня

**Бесарабская губерня** (да 1873 — **Бесарабская вобласць**) — адміністрацыйная адзінка Расійскай імперыі, якая існавала ў 1812—1917 гадах. Губернскі горад — Кішынёў.

## Геаграфія 
Тэрыторыя Бесарабскай губерні займала плошчу ў 44 399 км². Бесарабская губерня складала крайнюю паўднёва-заходнюю канцавіну Расійскай імперыі, паміж Прутам на захадзе і Днястром на поўначы і ўсходзе; Дунай (уласна, паўночны, Кілійскі рукаў яго) складаў мяжу на поўдні, Чорнае мора на паўднёвым усходзе, толькі на крайнім паўночным захадзе губерня не мела добра вызначаных натуральных межаў; ад аўстрыйскай вобласці Букавіны яе аддзялялі невялікія рэчкі, якія ўпадаюць у Прут і Днестр, а частка мяжы паміж імі была праведзеная палямі.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Бесарабія
Валынская губерня

**Валынская губерня** (1792—1925, да 1795 **Ізяслаўская**) — паўднёва-заходняя губерня Расійскай імперыі на тэрыторыі гістарычнай вобласці Валынь. Адміністрацыйны цэнтр — да 1795 года горад Ізяслаў, затым да 1804 горад Наваград-Валынскі. У 1804 губернскім цэнтрам афіцыйна стаў горад Жытомір. Плошча: 71736 км². Насельніцтва: 3501600 чалавек (пачатак XX стагоддзя).

## Гл. таксама 
* Валынская вобласць

## Спасылкі 

Катэгорыя:Валынь
Катэгорыя:Гісторыя Украіны (1795—1917)
Варонежская губерня

**Варонежская губерня** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка Расійскай імперыі і РСФСР, якая існавала з 1725 па 1779 і з 1796 па 1928. Губернскі горад — Варонеж. На момант утварэння Варонежская губерня займала шырокую прастору ад Елацьмы на поўначы да Азоўскага мора на поўдні і ад Купянска на захадзе да Інсара на ўсходзе.

## Гісторыя 
Варонежская губерня была афіцыйна аформлена У 1725 годзе ў выніку перайменавання Азоўскай губерні. У яе склад уваходзілі 5 правінцый: Бахмуцкая, Варонежская, Елецкая, Тамбоўская і Шацкая. У 1765 годзе з паўднёвай часткі Белгародскай і Варонежскай губерняў была сфарміравана новая Слабодска-Украінская губерня з цэнтрам у Харкаве, Бахмуцкая правінцыя была прыпісаная да Наварасійскай губерні.

## Губернатары 
* Дзмітрый Мікітавіч Бегічаў (1830—1836)

## Гл. таксама 
* Варонежская вобласць

## Спасылкі
Сцяпан Кузьміч Гарбуз

**Сцяпа́н Кузьмі́ч Гарбуз** (парт. псеўданім **Паддубны**; , в. Касцюкі, , цяпер  — , НКУС) — дзеяч рэвалюцыйнага руху ў Заходняй Беларусі.

## Біяграфія 
Скончыў Панявежскую на­стаў­ніцкую семінарыю ў Мсціславе ў 1916 годзе. З таго ж года ў арміі, потым настаўнік на Случчыне і Бабруйшчыне. Са студзеня 1919 года ў Чырвонай Арміі на Заходнім фронце. У 1921-24 гадах ва ўстановах Наркамасветы БССР, кіруючы справамі ЦК КП(б)Б, пазней сакратар Калінінскага акруговага камітэта КП(б)Б, у апараце ЦК КП(б)Б. Член КПСС з 1919 года.

Скончыў БДУ ў 1925 годзе.

З сакавіка 1928 года па снежань 1929 года на падпольнай працы ў Заходняй Беларусі, член ЦК КПЗБ, член сакратарыяту ЦК Кампартыі Польшчы. З 1930 года ў Маскве ў Камуністычным інстытуце журналістыкі, потым на партыйнай і гаспадарчай працы. У 1926 годзе кандыдат у члены, у 1927-28 гадах член ЦК КП(б)Б, член ЦВК БССР.

20 ліпеня 1939 года асуджаны трыбуналам Маскоў­скай ВА да 8 гадоў ППК. Загінуў у зняволенні. Рэабілітаваны.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Рэвалюцыянеры Беларусі
Катэгорыя:Палітыкі Беларусі
Катэгорыя:Палітыкі Польшчы
Катэгорыя:Рэвалюцыянеры Польшчы
Катэгорыя:Члены ЦК КПБ
Катэгорыя:Члены ЦВК БССР
Катэгорыя:Расстраляныя ў СССР
Катэгорыя:Рэабілітаваныя ў СССР
Галавач гіганцкі

**Пархавік вялізны**, або **галавач гіганцкі**, або **дажджавік гіганцкі** (*Calvatia gigantea*) — базідыяльны грыб сямейства шампіньёнавых.

## Апісанне 
Пладовае цела грыба вышынёй да 50—60 см, у дыяметры пляската-шарападобнае, сядзячае, каля асновы звужанае, складкаватае, са слаба развітай стэрыльнай тканкай і коранепадобным прыдаткам. Перыдый (абалонка) двухслаёвы. Экзаперыдый (вонкавы слой) тонкі, белы, паступова бурэе, у стадыі спеласці захоўваецца толькі каля асновы. Эндаперыдый (унутраны слой) тоўсты, мяккі, белы або буры, крохкі, абламваецца. Глеба (мякаць) мяккая, мясістая, губчатая, белая, з прыемным пахам і смакам, спелая аліўкава-бурая, парашкаватая. Капіліцый (ніткі для разрыхлення парашкаватай масы спелых спораў) таўстасценны, перагародчаты. Споры 3,5х6 мкм, шарападобныя, гладкія або шурпатыя, бура-карычневыя.

## Пашырэнне 
Галарктычны від з еўразійска-амерыканскім арэалам. Пашырэнне: Заходняя і Паўднёвая Еўропа, Усходняя Азія, Паўночная Амерыка. На тэрыторыі Беларусі рэдкі від, колькасць якога скарачаецца.

Месцы росту: узлескі лісцевых і мяшаных лясоў, паркі, палі, выганы, лугі. Расце на ўрадлівай глебе ва ўмовах умеранага ўвільгатнення.

Грыбніца шматгадовая, пладовыя целы развіваюцца ў ліпені—верасні. Пладовыя целы трапляюцца адзінкавымі экземплярамі, вельмі рэдка па 2—3 у адным месцы

## Выкарыстанне 
Малавядомы ядомы грыб (маладыя пладовыя целы), мае антыбластычныя якасці.

## Літаратура 
* Чырвоная кніга Рэспублікі Беларусь: Рэдкія і тыя, што знаходзяцца пад пагрозай знікнення віды жывёл і раслін. Мн.: БелЭн, 1993. ISBN 5-85700-095-5

Катэгорыя:Шампіньёнавыя
Катэгорыя:Ядомыя грыбы
Людзі на балоце

**Людзі на балоце** — шматзначны тэрмін

* Людзі на балоце (п’еса)
* Людзі на балоце (раман)
* Людзі на балоце (фільм)
* Людзі на балоце (гурт)
* Людзі на балоце (альбом)
Хто смяецца апошнім

* Хто смяецца апошнім, п'еса
* Хто смяецца апошнім, фільм
Махавік паразітны

**Махавік паразітны** (*Xerocomus parasiticus*) — шапкавы базідыяльны грыб сямейства балетавых. Адзіны паразітны грыб сярод сямейства.

## Апісанне 
Шапка дыяметрам 2-7 см, пукатая, потым пляскатая, сухая, тонкаапушаная, з узростам са шчылінкамі, жаўтавата- або аліўкава-бурая. Мякаць жоўтая, каля ножкі буравата-чырванаватая, з мяккім смакам і слабым грыбным пахам. Трубачкі зыходныя, жоўтыя, з чырванаватымі плямамі, з няправільна-вуглаватымі порамі. Ножка памерам 3-7 х 1-2 см, цыліндрычная, суцэльная, нярэдка выгнутая, гладкая, залаціста-жоўтая, з чырванаватымі плямамі. Споры 12-15 х 4-5 мкм, шырокавераценападобныя, гладкія, аліўкава-бурыя.

## Пашырэнне 
Немаральны від з еўрафрыкана-амерыканскім арэалам. Пашырэнне: Заходняя Еўропа, Паўночная Афрыка, Паўночная Амерыка. У Беларусі надзвычай рэдкі від, які трапляецца ў невялікай колькасці і на абмежаваных плошчах.

Сустракаецца ў шыракалістых лясах з умераным увільгатненнем, у месцах плоданашэння несапраўднага дажджавіка. На Беларусі расце на жывых пладовых целах цвердаскура звычайнага (*Scleroderma aurantium*). Пладовыя целы растуць паасобку або невялікімі групамі.

## Выкарыстанне 
Малавядомы ядомы грыб.

## Літаратура 
* Чырвоная кніга Рэспублікі Беларусь: Рэдкія і тыя, што знаходзяцца пад пагрозай знікнення віды жывёл і раслін. — Мн.: БелЭн, 1993. ISBN 5-85700-095-5

Катэгорыя:Балетавыя (сямейства)
Катэгорыя:Ядомыя грыбы
Махавік чырванеючы

**Махавік чырванеючы**, або рубінава-ружовы (*Xerocomus rubellus*) — шапкавы базідыяльны грыб сямейства балетавых.

## Апісанне 
Пладовае цела грыба — шапка на ножцы. Шапка дыяметрам 3—6(8) см, пукатая, потым пляскатая, тонкаапушаная, іншы раз са шчылінкамі, вішнёва-чырвона-бурая або ружова-бураватая, звычайна з аліўкавым адценнем. Мякаць жоўтая, на разрэзе ў ножцы злёгку зелянее. Трубачкі прырослыя, з вуглаватымі порамі, жоўта-аліўкавыя, пры дотыку зелянеюць. Ножка памерам 4—8 х 1—2 см, суцэльная, роўная, каля трубачак жоўтая, каля асновы з вішнёва-чырвоным адценнем. Споры 8—15 х 4—6 мкм, падоўжана-эліпсаідальныя, гладкія, жоўта-аліўкавыя.

## Пашырэнне 
Немаральны від з еўразійска-афрыканскім арэалам. Пашырэнне: Еўразія, Паўночная Афрыка. На тэрыторыі Беларусі вельмі рэдкі від, які трапляецца ў невялікай колькасці і на абмежаваных плошчах.

Месцы росту: дубравы і іншыя шыракалістыя лясы. Пладаносіць адзінкавымі пладовымі целамі і невялікімі групамі.

## Асаблівасці біялогіі 
Мікарызны сімбіёнт дуба, граба, магчыма ляшчыны. Пладаносіць ва ўмовах умеранага ўвільгатнення. Пладовыя целы з'яўляюцца ў ліпені-верасні.

## Выкарыстанне 
Дэкаратыўны малавядомы ядомы грыб.

## Літаратура 
* Чырвоная кніга Рэспублікі Беларусь: Рэдкія і тыя, што знаходзяцца пад пагрозай знікнення віды жывёл і раслін. — Мн.: БелЭн, 1993. ISBN 5-85700-095-5

Катэгорыя:Балетавыя (сямейства)
Катэгорыя:Грыбы Еўразіі
Катэгорыя:Грыбы Афрыкі
Сірыянка

**Сірыя́нка** () — скульптурны партрэт невядомай жанчыны, так званай Сірыянкі, эпохі Старажытнага Рыма, які захоўваецца ў Эрмітажы.

## Апісанне твора 
У зале Юпітэра, дзе экспануюцца мармуровыя скульптуры і партрэты эпохі Старажытнага Рыма, увагу прыцягвае невялікі партрэт трохі сумнай жанчыны. Яе ўмоўная назва — Сірыянка.

Перад гледачом - трохі нахіленая галава сумнай жанчыны, якая не пажадала хаваць свой невясёлы настрой нават перад чужынцам-скульптарам, вочы з патоўшчанымі верхнімі павекамі глядзяць у бок і ўверх. Яна рыхтавалася да партрэтавання, пра што сведчыць старанна створаная, высокая прычоска. Жанчына не належыць да імператарскай сям'і, аднак належала да знатнага роду, магчыма, у рымскай правінцыі. Яе імя не захавалася. Невядомы скульптар апынуўся таленавітым майстрам. Ён рэалістычна адлюстраваў і яе модную прычоску, і меланхалічны настрой, не дапушчаючы ні ідэалізацыі, ні залішніх кампліментаў, але захаваў уласцівую жанчыне прывабнасць. Пры гэтым ён не схаваў дыспрапорцый яе аблічча, якое было цяжка назваць абліччам прыгажуні. Розныя часткі партрэта па рознаму апрацаваны. Так, прычоска старанна прапрацавана долатамі, але яе паверхня пакінута шурпатай. Твар, наадварот, і старанна прапрацаваны, і старанна зашліфаваны. Рэстаўратары прамылі паверхню скультурнага партрэта і вярнулі яму якасці, уласцівыя для першатвора, паверхня зіхаціць пры асвятленні, што ўласціва толькі высакаякаснаму мармуру.

Партрэт належыць да лепшых узораў скульптурных партрэтаў эпохі Старажытнага Рыма 2-га стагоддзя н. э. як па захаванасці, так і па мастацкай вартасці. І вытрымлівае параўнанні з любым жаночым партрэтам эпохі, нічым ім не саступаючы.

Файл:Metropolitan Livia Roman 1C.jpg|Лівія Друзіла, жонка імператара Актавіяна Аўгуста і маці Тыберыя
Файл:Vipsania Agrippina Grosseto.jpg|Віпсанія Агрыпіна, жонка імператара Тыберыя
Файл:Agrippina younger pushkin profile.jpg|Агрыпіна малодшая, маці Нерона.

## Гл. таксама 
* Бюст імператара Філіпа Араба

## Літаратура 
* Альбом «Сокровища Эрмитажа», Л, «Советский художник», 1969
* Соколов Г. И. «Римский скульптурный портрет 3 века и художественная культура тоо времени», М, «Искусство», 1983, с. 70 — 71
* ж «Художник», апрель, 1964, (Соколов Г. И., статья «Римский скульптурный портрет»)
*  Н.Н. Бритова, Н.М. Лосева, Н.А. Сидорова. РИМСКИЙ СКУЛЬПТУРНЫЙ ПОРТРЕТ. М., «Искусство», 1975, с. 65—66, илл. 109.

Катэгорыя:Скульптуры паводле алфавіта
Катэгорыя:Скульптуры Эрмітажа
Катэгорыя:Скульптура Старажытнага Рыма
Нацыянальны стадыён Лусаіл

**Нацыянальны стадыён Лусаіл** () — стадыён, які будзе пабудаваны ў Лусаіле (Катар) для Чэмпіянату свету па футболе 2022. Стадыён будзе выкарыстоўвацца для адкрыцця і фінальных гульняў сусветнага першынства. Як і іншыя стадыёны, запланаваныя на ЧМ-2022, будзе астуджаццасонечнай энергіі. Стадыён будзе распрацаваны брытанскай фірмай Foster + Partners. Плануецца, што будзе мець круглую аснову і акружаны ровам.

Катэгорыя:Футбольныя стадыёны Катара
Стралкоў

**Стралкоў** — прозвішча

Вядомыя носьбіты:
* Віталь Георгіевіч Стралкоў — (1930—2000) — вучоны ў галіне сельскай гаспадаркі
* Ігар Іванавіч Стралкоў — расійскі ваенны дзеяч
* Ігнат Георгіевіч Стралкоў (1898—1969) — вучоны ў галіне раслінаводства, доктар навук
Сан-Рафаэль (кантон)

thumb|200px|left|Царква ў горадзе Сан-Рафаэль
**Сан-Рафаэль** () — кантон №5 у правінцыі Эрэдзія ў Коста-Рыцы. Адміністрацыйны цэнтр — горад Сан-Рафаэль. Плошча кантона складае 48,39 км². Насельніцтва паводле перапісу 2011 года — 45 965 чал.

Кантон мяжуе на поўначы і поўдні — з кантонам Эрэдзія, на захадзе — з кантонам Барва, на паўднёвым усходзе — з кантонамі Сан-Пабла і Сан-Ісідра.

У склад кантона ўваходзяць 5 дыстрыктаў (раёнаў):
* Кансепсьён
* Лос-Анджэлес
* Сан-Рафаэль
* Сан-Хасесіта
* Сант'яга

Кантон Сан-Рафаэль быў створаны 28 мая 1885 года.

Галоўнай сельскагаспадарчай культурай кантона з'яўляецца кава, у высакагорных раёнах развіта малочная жывёлагадоўля. Працуе ГЭС Ла Хоя. На поўначы кантона знаходзіцца нацыянальны парк Браульё-Карыльё. Маецца шмат лясных троп для турыстаў, шмат гасцініц і пляцовак для актыўнага адпачынку. Актыўна развіваецца турызм.

## Спасылкі 
Афіцыйны сайт кантона Сан-Рафаэль

Катэгорыя:Кантоны правінцыі Эрэдзія
Тартэла звілістая

**Тартэла звілістая** (*Tortella tortuosa*) — від імхоў сямейства .

## Апісанне 
Дзярнінкі буйныя, часта падушкападобныя, мяккія, жаўтавата-зялёныя, сплеценыя рызоідным лямцам. Сцябло прамастойнае, простае або вілавата разгалінаванае, даўжынёй 2-6 см. Лісце адыходнае, пры яйкападобнай або падоўжанай аснове лінейна-ланцэтнае, вузказавостранае, кілявата-жалабатае, з вельмі хвалістымі, уверсе папілозна-гародчатымі краямі. Жылка простая, выступае з верхавінкі ліста вастрыём. Клеткі ўверсе ліста акругла-квадратныя, вельмі папілозныя, пры аснове ліста — прамавугольныя, бясколерныя, па краі ў выглядзе каймы працягваюцца ўгору. Каробачка на ножцы, прамая або трохі сагнутая, падоўжана-яйкападобная. Перыстом просты. Вечка з касой дзюбкай.

## Пашырэнне 
Аркта-альпійскі кальцафільны від. Пашырэнне цыркумпалярнае — ад арктычнай да падтаежнай зоны паўночнага паўшар'я; у Паўднёвым паўшар'і толькі ў Паўднёвай Амерыцы. На Беларусі рэдкі від, колькасць якога скарачаецца, трапляецца ў ізаляваных лакалітэтах за мяжой вобласці суцэльнага пашырэння. Расце ў ельніках асінава-сныцевых і на вапнава-пясчанай гальцы, знойдзены на сценах старых бетонных збудаванняў.

## Асаблівасці біялогіі 
Двухдомны. Звычайна стэрыльны. Размнажэнне вегетатыўнае — верхавінкамі лісця. Спараносіць летам.
 
Расце густа, буйнымі дзярнінкамі, але на невялікіх плошчах.

## Літаратура 
* Чырвоная кніга Рэспублікі Беларусь: Рэдкія і тыя, што знаходзяцца пад пагрозай знікнення віды жывёл і раслін. Мн.: БелЭн, 1993. ISBN 5-85700-095-5

Катэгорыя:Потыевыя (сямейства)