Рахель Вішніцэр-Бернштэйн

**Рахель Вішніцэр-Бернштэйн** (, Мінск — , Нью-Ёрк) — амерыканская вучоная-мастацтвазнавец, пісьменнік, гісторык яўрэйскага мастацтва. Аўтар кніг пра мастацтва яўрэйскага народа, гісторыю і архітэктуру сінагог Еўропы і ЗША, рэдактар, навуковы куратар, педагог і настаўнік.

## Біяграфія 
Рахіль Бернштэйн нарадзілася 14 красавіка 1885 года ў Мінску ў сям’і страхавога агента Уладзіміра Рыгоравіча (Вольфа Гутманавіча) Бернштэйна і Соф’і Гальперн. Скончыла сярэднюю школу ў Варшаве (1902). Вывучала мастацтва ва Універсітэце Гайдэльберга (1902—1903) і Мюнхенскім універсітэце (1910—1911). З 1903 па 1905 год таксама вучылася ў Брусельскай каралеўскай акадэміі, затым была пераведзена ў Школу архітэктуры ў Парыжы, дзе атрымала дыплом у 1907 годзе.

У 1912 годзе, у Санкт-Пецярбургу яна выходзіць замуж за гісторыка, сацыёлага і грамадскага дзеяча . У 1924 годзе ў іх нарадзіўся сын, Леанард. У 1920 годзе яны пераязджаюць у Лондан, дзе Рахіль працавала са старажытнаяўрэйскімі манускрыптамі ў Брытанскім музеі Лондана і Бадліянскай бібліятэцы ў Оксфардзе.

У 1921 годзе Рахель з’язджае ў Берлін і становіцца мастацкім рэдактарам выдаваных у Берліне ў 1922-24-х гадах часопісаў «Мільгройм» (на ідышы) і «Рымон» (на іўрыце). Знаходзячыся ў Берліне, яна таксама працуе мастацкім рэдактарам *Энцыклапедыі Іўдаікі* (Берлін) з 1928 па 1934 год, працуе ў  з 1928 года, у тым ліку дырэктарам музея з 1934 па 1938 год. Адным з яе галоўных дасягненняў за гэты перыяд з’яўляецца апублікаванне яе першай кнігі *Und Symbole Gestalten дэр jüdischen Kunst* (*Сімвалы і формы яўрэйскага мастацтва*) (1935).

Сям’я Вішніцэраў з’язджае з нацысцкай Германіі вясной 1938 года і часова жыве ў Парыжы, дзе вучыцца ў графа , што ў значнай ступені паўплывала на яе далейшую творчасць.

Пасля пераезду ў Нью-Ёрк у 1940 годзе, яна аднавіла сваю навуковую працу пры  і скончыла яе са ступенню ў 1944 годзе. У той жа час яна займалася навуковай дзейнасцю ў Амерыканскай акадэміі яўрэйскіх даследаванняў. Тэзісы яе працы былі апублікаваныя ў 1948 годзе пад назвай «Messianic Theme in the Paintings of the Dura Synagogue/Тэма месіянства у роспісе сінагогі Дзьюра».

Яе даследаванне сінагог было таксама апублікавана ў 1955 годзе, у кнізе «Сінагагальная архітэктура ЗША». У наступным годзе, ва ўзросце 71 года яна заснавала аддзел вытанчаных мастацтваў у  у Нью-Ёрку і выкладала там да выхаду на пенсію ў 1968 годзе. Архітэктура еўрапейскай сінагогі, заключная кніга яе даследчай працы была апублікаваная ў 1964 годзе.

 прысвоіў ёй ганаровую ступень доктара ў 1968 годзе, а часопіс «Яўрэйскае мастацтва/Journal of Jewish Art» прысвяціў яе творчасці асобны нумар у 1979 годзе. Гэты спецыяльны выпуск уключыў аўтабіяграфію і бібліяграфію прац вучонага па мастацтву, усяго 344 працы. Апошняй публікацыяй быў артыкул пра «Герніку» Пабла Пікаса, які выйшаў да стагоддзя вучонага. Жыла на вуліцы  у Нью-Ёрку
* Яўрэйскае мастацтва ў еўрапейскім кантэксце (2002)

## Спасылкі 
* Rachel Wischnitzer | Jewish Women’s Archive
* 
* Музей Марка Шагала 
* СИНАГОГА НА ШКОЛИЩЕ. ШАГАЛОВСКИЕ ПАРАЛЛЕЛИ
* КОГДА РАДУЕТСЯ БЕДНЯК? 
* Евгений Штейнер: «НЕ ЧИТАЙТЕ… СКЛАДЫВАЙТЕ, КРАСЬТЕ, СТРОЙТЕ». 

Катэгорыя:Стагадовыя доўгажыхары
Катэгорыя:Мастацтвазнаўцы ЗША
Катэгорыя:Гісторыкі мастацтва
Катэгорыя:Гісторыкі архітэктуры