open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Агіда (фільм)

**«Агіда»** () — псіхалагічны трылер 1965 года рэжысёра Рамана Паланскага, другі поўнаметражны мастацкі фільм рэжысёра. Аўтарамі сцэнарыя выступілі Раман Паланскі і . Галоўную ролю выканала Катрын Дэнёў.

## Сюжэт 
Кэрал — маладая супрацоўніца манікюрнага салона. На першы погляд яна цалкам нармальная, але ўнутры яе свядомасці крыецца жахлівы канфлікт. Заглушаныя сексуальныя жаданні, комплексы — усё гэта робіць дзяўчыну неўраўнаважанай. Калі яе сястра з’язджае са сваім палюбоўнікам на адпачынак, вар’яцтва Кэрал, якая засталася ў адзіноце, выходзіць вонкі. Галюцынацыі і відзенні мучаюць яе. Яна бярэ адпачынак на працы, але нездаровы стан не адступае, і ў рэшце рэшт дзяўчына даходзіць да забойства.

## Узнагароды 
Паводле рэсурса «*Internet Movie Database*» фільм быў адзначаны 2 кінаўзнагародамі і яшчэ 4 намінацыямі.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы-драмы 1965 года
Катэгорыя:Фільмы-трылеры 1965 года
Катэгорыя:Фільмы жахаў 1965 года
Катэгорыя:Фільмы Вялікабрытаніі 1965 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Фільмы-трылеры Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Фільмы жахаў Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Чорна-белыя фільмы Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы, знятыя ў Лондане
Катэгорыя:Фільмы пра Лондан
Катэгорыя:Фільмы Рамана Паланскага
Катэгорыя:Фільмы па сцэнарыях Рамана Паланскага
Катэгорыя:Фільмы па сцэнарыях Жэрара Брака
Леанід Анатольевіч Барысенка

**Леанід Анатольевіч Барысенка** (нар. , Шклоў, Магілёўская вобласць) — беларускі спецыяліст у галіне тэорыі механізмаў і машын, робататэхнікі. Доктар тэхнічных навук (1995).

## Біяграфія 
Скончыў Ленінградскі горны інстытут (кваліфікацыя «Горны інжынер-механік», 1961).
    
Працаваў у Беларуска-Расійскім універсітэце (з 1971, прафесар кафедры «Асновы праектавання машын», у 1977—1988 — загадчык кафедры, 2000—2001 — прарэктар па вучэбнай рабоце і замежных сувязях).

Навуковыя інтарэсы: механіка прасторавых рычажных механізмаў; дынаміка цвёрдага цела; выкарыстанне тэорыі матрыц і тэорыі кватэрніёнаў да задач механікі маніпулятараў.

## Бібліяграфія 
* Развитие методов исследования управляемых рычажных механизмов роботов и манипуляторов : автореферат диссертации … доктора технических наук : 05.02.05 ; 05.02.18 / Борисенко Леонид Анатольевич. ― Санкт-Петербург, 1994.
* Исследование средств повышения эффективности использования участковых конвейерных линий, обслуживающих комплексно механизированные лавы (на примере шахт Печорского бассейна) : автореферат диссертации … кандидата технических наук : 174 / Борисенко Л. А. — Ленинград, 1971.
   

## Літаратура 
* 
* Борисенко Леонид Анатольевич // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2006. — Т. 2. — С. 457.
* Борисенко Леонид Анатольевич // Профессорско-преподавательский состав ММИ — МГТУ — Белорусско-Российского университета (1961—2006). — Могилев, 2009. — С. 51.
Тупік (фільм, 1966)

**«Тупік»** () — псіхалагічны трылер 1966 года рэжысёра Рамана Паланскага, трэці поўнаметражны мастацкі фільм рэжысёра. Аўтарамі сцэнарыя выступілі Раман Паланскі і . Галоўныя ролі выканалі , Дональд Плезенс, Франсуаза Дарлеак і .

## Сюжэт 
Карціна апавядае пра закаханую пару, якая збегла на востраў. Маладыя людзі хацелі адасобіцца, але замест гэтага сутыкнуліся з двума збеглымі злачынцамі. Парачка адпетых крымінальнікаў, Рычард па мянушцы «*Дзікі*» і Олбі, рухаецца ў невядомым напрамку па бясконцай шашы. Вакол пустынны пейзаж, а ззаду распасцёрлася мора. Аўтамабіль даўно зламаўся, і адзін з хлопцаў штурхае яго, пакуль іншы знаходзіцца за рулём, бо цяжка паранены. Сілы на зыходзе, а гэты пракляты прыліў, здаецца, ніколі не скончыцца. Рычард пакідае паміраючага Олбі, каб знайсці тэлефон. Праз некаторы час ён знаходзіць прыбярэжны замак на стромай скале, а непадалёк напаўаголеную парачку на пяску. Рычард прыкідваецца падарожнікам і знаёміцца з насельнікамі замка, Джорджам і яго жонкай Тэрэзай. Цяпер яны ўчатырох вымушаны заставацца на востраве, адрэзаныя ад цывілізацыі ў надзеі перажыць прыліў.

## Акцёрскі склад 
## Узнагароды 
Паводле рэсурса «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 1 кінаўзнагародай і яшчэ 2 намінацыямі.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы Вялікабрытаніі 1966 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы 1966 года
Катэгорыя:Фільмы-трылеры 1966 года
Катэгорыя:Кінакамедыі 1966 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Фільмы-трылеры Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Кінакамедыі Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Чорна-белыя фільмы Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы Рамана Паланскага
Катэгорыя:Фільмы па сцэнарыях Рамана Паланскага
Катэгорыя:Фільмы па сцэнарыях Жэрара Брака
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Залаты мядзведзь»
Дзмітрый Юр’евіч Каракін

**Дзмі́трый Ю́р’евіч Кара́кін** (нар. 11 снежня 1985, Мінск) — беларускі спявак, адзін з заснавальнікаў (разам з братам Уладзімірам) рок-гурта Litesound. Разам з гуртом прадстаўляў Беларусь на песенным конкурсе «Еўрабачанне-2012». Палітычны зняволены рэжыму Лукашэнкі.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 11 снежня 1985 года ў Мінску. Скончыў Акадэмію мастацтваў па спецыяльнасці «Рэжысура».

Пачаў музычную кар’еру ў Кітаі, дзе працяглы час жыў з сям’ёй. У Кітаі разам з братам Уладзімірам стварыў аматарскі гурт, які пазней займеў назву Litesound. У 2012 годзе гурт Litesound прадставіў Беларусь на песенным конкурсе «Еўрабачанне», заняўшы 15 месца ў другім паўфінале.

Разам са сваім гуртом Дзмітрый запісаў гімны для футбольнага клуба «Шахцёр», гандбольнага клуба «Дынама Мінск». Запісвалі саўндрэтрэкі для рэклам розных брэндаў. Іх кліп на песню «See You In Vegas» атрымаў узнагароду «Найлепшы кліп года», а таксама альтэрнатыўную музычную прэмію Ultra-Music Awards у намінацыі «Найлепшы беларускі кліп года». У 2014 годзе іх песня Brothers стала гімнам мінскага чэмпіянату свету па хакеі з шайбай 2014 года. У 2019 годзе запісалі трэк для Другіх Еўрапейскіх Гульняў «Champion», які на думку журы трапіў у тройку найлепшых. Але за пару дзён да цырымоніі закрыцця гульняў іх выступленне было адменена. Гурт здымаў кліпы для многіх беларускіх спевакоў, гуртоў.

У 2020 годзе Дзмітрый Каракін разам з гуртом падтрымаў пратэсты супраць фальсіфікацыі прэзідэнцкіх выбараў. У час пратэстаў гурт запісаў беларускамоўную песню «Мы героі», версію песні, з якой яны выступалі на Еўрабачанні, пасля запісаў песню на словы Якуба Коласа «Беларускаму люду», граў у падтрымку палітычных вязняў. 13 кастрычніка 2022 года Дзмітрый і Уладзімір Каракіны затрыманы спецслужбай рэжыму Лукашэнкі — САХР, змешчаны ў СІЗА-1 Мінска і абвінавачаны паводле артыкула 342 крымінальнага кодэкса Беларусі ў *актыўным ўдзеле ў групавых дзеяннях, якія груба парушаюць грамадскі парадак*. Сумеснай заявай шасці арганізацый, сярод якіх Праваабарончы цэнтр «Вясна», Беларускі Хельсінскі камітэт, Беларускі ПЭН-цэнтр, 30 лістапада 2022 года быў прызнаны палітычным зняволеным.

3 кастрычніка 2022 года быў прыгавораны да двух з паловай гадоў «хатняй хіміі» за ўдзел у пратэстах 2020 года.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Музыканты Беларусі
Катэгорыя:Палітвязні Беларусі
Катэгорыя:Асобы, прызнаныя палітычнымі зняволенымі праваабарончым цэнтрам «Вясна»
Валерый Андрэевіч Кім

**Валерый Андрэевіч Кім** (нар. , калгас «Шлях Ільіча», Гур’еўская вобласць, Казахстан) — беларускі спецыяліст у галіне калёснага і гусенічнага машынабудавання. Доктар тэхнічных навук (2004), прафесар (2008).

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі політэхнічны інстытут (спецыяльнасць «Аўтамабілі і трактары», 1970; аспірантура, 1975).
    
Працаваў у Беларуска-Расійскім універсітэцуе (1970—1983 і з 1990, аўтамеханічны факультэт, кафедра «Тэхнічная эксплуатацыя аўтамабіляў», прафесар).

Навуковыя інтарэсы: дынаміка калёсных машын.

## Бібліяграфія 
* Методология создания систем активной безопасности автотранспортных средств на основе анализа сил : диссертация … доктора технических наук : 05.05.03 : защищена 20.02.2004 : утверждена 22.12.2004 / Ким Валерий Андреевич. — Могилев, 2004.

## Літаратура 
* Ким Валерий Андреевич // Профессорско-преподавательский состав ММИ — МГТУ — Белорусско-Российского университета (1961—2006). ― Могилев, 2009. — С. 29.

Катэгорыя:Выкладчыкі аўтамеханічнага факультэта Беларуска-Расійскага ўніверсітэта
Герас Ільіч Маміці

**Герас Ільіч Маміці** (нар. , Цхінвал, Паўднёвая Асеція, Грузія) — спецыяліст у галіне колавага і гусенічнага машынабудавання, тэхнічнай эксплуатацыі аўтамабіляў. Доктар тэхнічных навук (1992), прафесар (1993).

## Біяграфія 
Скончыў Маскоўскае вышэйшае тэхнічнае вучылішча імя М. Э. Баўмана (спецыяльнасць «Гусенічыя і колавыя машыны», кваліфікацыя «Інжынер-механік», 1964).
    
Працаваў у Мінскім трактарным заводзе (1964—1970, інжынер-канструктар), Магілёўскім машынабудаўнічым інстытуце (з 1970 — старшы навуковы супрацоўнік навукова-даследчага сектара, дацэнт кафедры «Аўтамабілі і трактары», у 1975—1988 — загадчык кафедры, 1988—1995 — загадчык кафедры «Тэхнічная эксплуатацыя аўтамабіляў»), Горскім дзяржаўным аграрным універсітэце (г. Уладзікаўказ; з 1995 — загадчык кафедры «Колавыя машыны», з 2017 — прафесар кафедры «Транспартныя машыны і тэхналогія транспартных працэсаў»).

Навуковыя інтарэсы: канструкцыя, тэорыя руху, разлік і выпрабаванне колавых машын.

## Узнагароды 
Званні «Заслужаны дзеяч навукі Рэспублікі Паўночная Асеція — Аланія» (2007), «Заслужаны дзеяч навукі Рэспублікі Паўднёвая Асеція» (2013).

## Бібліяграфія 
* Расчет тормозов мобильных машин : автореферат диссертации … доктора технических наук : 05.05.03 / Мамити Герас Ильич. ― Минск, 1991.
* Исследование напряженно-деформированного состояния тормозного барабана автомобиля : автореферат диссертации … кандидата технических наук : 05.05.03 / Мамити Герас Ильич. — Минск, 1973.
   

## Літаратура 
* Мамити Герас Ильич // Профессорско-преподавательский состав ММИ — МГТУ — Белорусско-Российского университета (1961―2006). ― Могилев, 2009. — С. 31—32..
Валерый Пятровіч Беразіенка

**Валерый Пятровіч Беразіенка** (, Чаркасы, Украіна — ) — спецыяліст у галіне тэхналогій і машын зварачнай вытворчасці. Доктар тэхнічных навук (1998), прафесар (2000).

## Біяграфія 
Скончыў Кіеўскі політэхнічны інстытут (кваліфікацыя «Інжынер-механік», 1961), Маскоўскае вышэйшае тэхнічнае вучылішча імя М. Э. Баўмана (аспірантура, 1972).
    
Працаваў у Магілёўскім машынабудаўнічым тэхнікуме (з 1961), Беларуска-Расійскім універсітэце (1963—2013, прафесар кафедры «Абсталяванне і тэхналогія зварачнай вытворчасці», у 1975—1985 — загадчык кафедры, у 1973—1975 — дэкан электрамеханічнага факультэта).
 
Навуковыя інтарэсы: павышэнне нясучай здольнасці зварных злучэнняў; распрацоўка прагрэсіўных тэхналагічных працэсаў кантактнай зваркі.

## Бібліяграфія 
* Теоретические и технологические основы повышения несущей способности соединений, выполненных контактной точечной и рельефной сваркой, регулированием их напряженно-деформированного состояния : диссертация … доктора технических наук : 05.03.06 : защищена 27.03.1998 : утверждена 00.00.0000 / Березиенко Валерий Петрович. ― Могилев, 1998.
* Исследование процесса и разработка технологии конденсаторной контурной сварки корпусов микросхем и полупроводниковых приборов : автореферат диссертации … кандидата технических наук : 167 / Березиенко Валерий Петрович. ― Москва, 1972.

## Літаратура 
* 
* Березиенко Валерий Петрович // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2006. — Т. 2. — С. 359.
* Березиенко Валерий Петрович // Профессорско-преподавательский состав ММИ — МГТУ — Белорусско-Российского университета (1961—2006). — Могилев, 2009. — С. 91.
* Галерея портретов заведующих кафедрой «Оборудование и технология сварочного производства» // Параллель : газета Белорусско-Российского университета. — 2013. — 22 октября (№ 7). — С. 3.
 

Катэгорыя:Дэканы электратэхнічнага факультэта Беларуска-Расійскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Выкладчыкі Магілёўскага дзяржаўнага політэхнічнага каледжа
Катэгорыя:Машынабудаўнікі СССР
Катэгорыя:Машынабудаўнікі Беларусі
Хаім Юдкавіч Бейлькін

**Хаі́м Ю́дкавіч Бе́йлькін** (нар. 23 сакавіка 1931, мяст. Васілевічы, цяпер Рэчыцкі раён) — беларускі гісторык яўрэйскага паходжання. Доктар гістарычных навук (1991). Прафесар (1991).

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт. З 1954 года настаўнік гісторыі. З 1969 года на кафедры гісторыі КПСС і навуковага камунізму Гомельскага філіяла Беларускага політэхнічнага інстытута, з 1978 года дацэнт, прафесар кафедры філасофіі і гісторыі Гомельскага кааператыўнага інстытута. 

Даследаваў развіццё капіталізму ў сельскай гаспадарцы Беларусі XIX — пачатку XX стагоддзяў, аграрную палітыку БССР у 1970-я — 1980-я гады. Вывучаў помнікі гісторыі і культуры Беларусі.

У 2001 годзе эміграваў у Ізраіль.

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Катэгорыя:Гісторыкі СССР
Вызваленне працы

**Вызваленне працы** () — першая марксісцкая група ў Расійскай імперыі. Група была заснавана ў 1883 годзе былымі народнікамі Георгіем Пляханавым, Васілём Ігнатавым, Верай Засуліч, Львом Дзейчам і Паўлам Аксельродам на эміграцыі ў Жэневе. У 1884 годзе групу пакінулі Дзейч (у сувязі з арыштам і высылкай у Сібір) і Ігнатаў (у сувязі са смерцю). У 1888 годзе ў групу быў прыняты Сяргей Інгерман, які браў удзел у дзейнасці групы да 1891 года.

Група выдавала першыя рускія пераклады шматлікіх твораў Карла Маркса і распаўсюджвала іх. «Вызваленне працы» стала галоўным супернікам народнікаў на левым крыле палітыкі ў Расійскай імперыі. Таксама група ў значнай меры паўплывала на фармаванне іншага расійскага марксісцкага аб’'яднання - Саюза барацьбы за вызваленне рабочага класа пад кіраўніцтвам Уладзіміра Леніна.

«Вызваленне працы» аб’явіла аб сваім роспуску на II з’ездзе РСДРП, у жніўні 1903 года.

## Літаратура 
* Груп­па «Ос­во­бо­ж­де­ние тру­да» // Ис­то­ри­ко-ре­во­лю­ци­он­ный сбор­ник. М., 1924. Т. 2
* Груп­па «Ос­во­бо­ж­де­ние тру­да» и об­ще­ст­вен­но-по­ли­ти­че­ская борь­ба в Рос­сии. М., 1984; 
* Груп­па «Ос­во­бо­ж­де­ние тру­да» и рас­про­стра­не­ние мар­ксиз­ма в Рос­сии. Перм, 1986; 

## Спасылкі 
* Праграма групы
* «Вызваленне працы» на marxists.org

Катэгорыя:Палітыка Расійскай імперыі
Катэгорыя:Арганізацыі Расійскай імперыі
Паўлюк

**Паўлюк** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Андрэй Юр’евіч Паўлюк (нар. 1993) — беларускі скакун у ваду. Майстар спорту Беларусі міжнароднага класа.
* Ігар Зіноўевіч Паўлюк — украінскі пісьменнік. Лаўрэат Народнай Шаўчэнкаўскі прэміі.
* Сяргей Кірылавіч Паўлюк (нар. 1936) — спецыяліст у галіне машынабудаўнічага матэрыялазнаўства, тэорыі і тэхналогіі зваркі сталей.
Эдуард Міхайлавіч Пархімовіч

**Эдуард Міхайлавіч Пархімовіч** (нар. , в. Эсьмоны , Бялыніцкі раён, Магілёўская вобласць) — беларускі спецыяліст у галіне тэхналогій і машын зварачнай вытворчасці. Доктар тэхнічных навук (1990), прафесар (1992).

## Біяграфія 
Скончыў Магілёўскі машынабудаўнічы інстытут (спецыяльнасць «Абсталяванне і тэхналогія зварачнай вытворчасці», 1966).
    
Працуе ў Беларуска-Расійскім універсітэце (з 1969, машынабудаўнічы факультэт, кафедра «Абсталяванне і тэхналогія зварачнай вытворчасці», прафесар, у 1967—1970 — загадчык лабораторыі зваркі, у 1991—1993 — загадчык кафедры, у 1978—1983 і 1993—1999 — прарэктар па навуковай рабоце).

Навуковыя інтарэсы: зварка, наплаўка і рэзка з налажэннем ультрагукавых ваганняў; умацаванне і аднаўленне дэталей машын.

## Узнагароды 
Знакі «Выдатнік вышэйшай адукацыі СССР», «Вынаходнік СССР» і інш.

## Бібліяграфія 
* Повышение эффективности формирования сварных соединений в ультразвуковом поле : автореферат диссертации … доктора технических наук : 05.03.06 / Пархимович Эдуард Михайлович. — Москва, 1990.
* Исследование и разработка процесса контактной точечной сварки горячекатанных сталей с наложением ультразвуковых колебаний : автореферат диссертации … кандидата технических наук : 05.04.05 / Пархимович Эдуард Михайлович. — Москва, 1974.
     

## Літаратура 
* 
* Пархимович Эдуард Михайлович // Республика Беларусь : энциклопедия : [ 7 т.]. — Минск, 2007. — Т. 5. — С. 735.
* Пархимович Эдуард Михайлович // Регионы Беларуси : энциклопедия : в 7 т. — Минск, 2021. — Т. 6 : Могилевская область : в 2 кн., кн. 2. — С. 227.
* Пархімовіч Эдуард Міхайлавіч // Памяць : Бялыніцкі раён. — Мінск, 2000. — С. 446. — Інфармацыя: месца нараджэння — в. Эсьмоны.
* Пархимович Эдуард Михайлович // Профессорско-преподавательский состав ММИ — МГТУ — Белорусско-Российского университета (1961—2006). — Могилев, 2009. — С. 96.
 

Катэгорыя:Машынабудаўнікі СССР
Катэгорыя:Машынабудаўнікі Беларусі
Haskell

**Haskell** (Ха́скел) — функцыянальная мова праграмавання агульнага прызначэння са статычнай тыпізацыяй, вывадам тыпаў і нястрогімі вылічэннямі. Была распрацаваная для навучання, даследаванняў і прамысловага прымянення; упершыню прапанавала шэраг функцый моў праграмавання, такіх як класы тыпаў і манадычны ўвод-вывад. Асноўнай рэалізацыяй Haskell з’яўляецца кампілятар Glasgow Haskell (GHC). Мова названая ў гонар навукоўца .

Семантыка Haskell гістарычна заснавана на семантыцы мовы праграмавання Miranda, якая канцэнтравала намаганні першапачатковай рабочай групы Haskell. Апошняя афіцыйная спецыфікацыя мовы была створана ў ліпені 2010 года, далейшае развіццё Haskell працягваецца праз моўныя пашырэнні кампілятара GHC.

Haskell выкарыстоўваецца ў навуковых колах і прамысловасці. Наступныя кампаніі вядомыя, як карыстальнікі Haskell: Facebook, GitHub, Tesla Inc., Barclays, BNP, S&P Global, Zalando.

Па стане на май 2021 года Haskell была 28-й па папулярнасці мовай праграмавання па выніках пошуку навучальных дапаможнікаў у Google. У студзені 2018 года мова Haskell мела менш за 1 % актыўных карыстальнікаў GitHub.

## Прыклад 
Прыклад напісання праграмы Hello world:

```haskell
module Main (main) where          -- не абавязковы радок

main :: IO ()                     -- не абавязковы радок
main = putStrLn "Hello, World!"
```

## Гл. таксама 
* Python

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт
* Афіцыйная вікі-старонка

Катэгорыя:Функцыянальныя мовы праграмавання
Дубінскі

**Дубінскі** — прозвішча.

## Вядомыя асобы 
* Давід Ісаак Дубінскі — амерыканскі прафсаюзны дзеяч
* Сяргей Антонавіч Дубінскі — беларускі археолаг, гісторык

## Гл. таксама 
* Дубінская
Андраскогін (акруга)

**Акруга Андраскогін** () — акруга на захадзе штата Мэн, ЗША. Насельніцтва на 2020 год складала  чалавек. Адміністрацыйны цэнтр — горад Аберн, самы вялікі горад — Льюістан.

Раннімі жыхарамі рэгіёна былі індзейцы абенакі. Акруга Андраскогін была заснавана 18 сакавіка 1854 і названа ў гонар народу андраскогін (адна з груп абенакі). Вытворчасць у гарадах-суседзях Льюістане і Аберне, якія разам складаюць другі па велічыні метрапалітанскі арэал у штаце, развілася ў канцы XIX стагоддзя разам з тэкстыльнай і абутковай прамысловасцю.

## Геаграфія 
Плошча акругі складае  км², з іх  км² (94 %) — суша, а 80 км² (6 %) — вада. Яе рэльеф уключае нізіны на поўдні і пагорыстыя ўзвышшы на поўначы. З поўначы на поўдзень працякае рака Андраскогін. Вадаспад Льюістан аддзяляе Аберн, цэнтр акругі, на захадзе ад Льюістана на ўсходзе.

### Суседнія акругі 
* Кенэбек — паўночны ўсход
* Сагадахок — паўднёвы ўсход
* Франклін — поўнач
* Камберленд — поўдзень
* Оксфард — захад

## Дэмаграфія 
Паводле перапісу 2020 года ў акрузе Андраскогін жылі  чалавек. Сярэдні ўзрост насельніцтва — 40,8 год. Насельніцтва акругі па ўзроставым дыяпазоне размеркавалася наступным чынам: 21,7 % — жыхары маладзейшыя за 18 гадоў, 61,7 % — ад 18 да 65 гадоў і 17,6 % — ва ўзросце 65 гадоў і старэй. Расавы склад: белыя — 86,9 %, афраамерыканцы — 5,9 %, карэнныя амерыканцы — 0,4 % і азіяты — 0,8 %. 5,2 % насельніцтва — лацінаамерыканцы.

У 2020 годзе медыяны даход на сям’ю ацэньваўся ў  $, на хатнюю гаспадарку — у  $. 15,9 % насельніцтва пражываюць за рысай беднасці. 24,7 % маюць вышэйшую адукацыю. 67,4 % былі супрацоўнікамі прыватных кампаній, 3,0 % — самазанятыя работнікі, 12,8 % — супрацоўнікі прыватных некамерцыйных арганізацый, 10,9 % — дзяржаўныя служачыя, 5,9 % — самазанятыя ў уласным незарэгістраваным бізнэсе або хатняй гаспадарцы. Жыхары акругі занятыя ў прамысловасці (абутковая, тэкстыльная, хлебабулачная і гумавая прамысловасць), сельскай гаспадарцы (птушка, яблыкі, кукуруза і буйная рагатая жывёла), а таксама ў сферы аховы здароўя.

## Галерэя 

Image:Calvary United Methodist Church, Lewiston, Maine.jpg|Mетадысцкая царква ў Льюістане
Image:Greene Baptist Church, Greene ME.jpg|Баптысцкая царква ў Грыне
Image:Androscoggin River 14.JPG|Рака Андраскогін

Катэгорыя:Акругі Мэна
Вядомыя асобы Бярдзічава

[thumb|200px|[Герб Бярдзічава]]
Вядомыя ўраджэнцы Бярдзічава:

__NOTOC__
[thumb|175px|[Паліна Уладзіміраўна Гельман|Паліна Гельман]]

## Б 
* Ліяна Леанідаўна Бачкоўская (нар. 1989) — украінская футбалістка.
* Віктар Аркадзевіч Белы (1904—1983) — кампазітар, педагог, музычны публіцыст. Заслужаны артыст Беларускай ССР (1955).

## Г 
* Паліна Уладзіміраўна Гельман (1919—2005) — Герой Савецкага Саюза.

## Л 
* Навум Барысавіч Лойтэр (1891—1966) — савецкі беларускі, украінскі і расійскі тэатральны рэжысёр, сцэнарыст яўрэйскага паходжання. Заслужаны дзеяч мастацтваў Беларусі (1945) і РСФСР. Лаўрэат Сталінскай прэміі першай ступені (1946).

* Людміла Віктараўна Ляховіч (нар. 1989) — беларуская і украінская лёгкаатлетка. Спецыялізуецца ў паўмарафоне, марафоне.

## П 
* Сяргей Кірылавіч Паўлюк (нар. 1936) — спецыяліст у галіне машынабудаўнічага матэрыялазнаўства, тэорыі і тэхналогіі зваркі сталей.

## Р 
* Альбрэхт Радзівіл (1717—1790)
* Ежы Радзівіл (1721—1754)
* Станіслаў Радзівіл (1722—1787)
* Удальрык Крыштаф Радзівіл
* Дзмітрый Аляксандравіч Разумкоў

## С 
* Віталій Скамароўскі
* Станіслаў Солтан

## Ш 
* Казімір Шафнагель
Будаўнічы факультэт Беларуска-Расійскага ўніверсітэта

**Будаўнічы факультэт (БФ БРУ)** — адзін з факультэтаў Беларуска-Расійскага ўніверсітэта.

## Гісторыя 
Створаны 2 чэрвеня 1992 года.

## Склад факультэта 
Факультэт мае ў сваім складзе наступныя кафедры:
* Аўтамабільныя дарогі
* Прамысловае і грамадзянскае будаванне
* Тэхнасферная бяспека і вытворчы дызайн

## Дэканы 
* Ігар Сяргеевіч Сазонаў (1992—1998)
* Алена Яўгенаўна Корбут (1998—2000)
* Сяргей Данілавіч Галюжын (2000—2013)
* Вольга Васільеўна Галушкова (з 2013)

## Спасылкі 
* Будаўнічы факультэт БРУ на сайце БРУ

Катэгорыя:1992 год у Магілёве
Катэгорыя:З’явіліся ў 1992 годзе

Катэгорыя:Ленінская вуліца (Магілёў)
Роза Блюмкін

**Роза Блюмкін** (, вымаўленне ў англійскай *Роўз Бламкін*, народжаная *Гарэлік*; , Шчадрын — , Омаха) — амерыканская прадпрымальніца.

Дачка рабіна Саламона Гарэліка. Вырасла ў вельмі беднай сям’і, з шасцігадовага ўзросту дапамагала сваёй маці Хасі Гарэлік, якая трымала прадуктовую краму. У 13 гадоў пакінула дом і ўладкавалася прадаўшчыцай у краму тканін у Гомель, з 16 гадоў заняла пасаду прыказчыцы. Ва ўзросце 20 гадоў выйшла замуж за Іцыка (Ізадора) Блюмкіна (1871—1950), які годам пазней, каб пазбегнуць прызыву на ваенную службу ў сувязі з пачаткам Першай сусветнай вайны, эміграваў у ЗША. Роза Блюмкін сабрала грошы, каб далучыцца да мужа, толькі праз тры гады.

У 1919 годзе муж і жонка ўладкаваліся ў Омасе, дзе Ізадор Блюмкін адкрыў краму ўжыванага адзення. На мяжы 1920-1930-х гадоў справа паступова перайшла пад кантроль яго жонкі, якая ў выніку ў 1937 годзе заснавала мэблевы магазін , які стаў з часам найбуйнейшай мэблевай крамай у ЗША. У 1983 годзе Блюмкін прадала свой бізнес холдынгу  за 45 мільёнаў долараў, замацаваўшы дагавор асабістым поціскам рукі з Уорэнам Бафетам і захаваўшы кіраванне ў сваіх руках. У 1989 годзе, на фоне рэзкіх рознагалоссяў са сваімі ўнукамі ў пытаннях кіравання фірмай, пайшла ў адстаўку і заснавала на той жа вуліцы ў Омасе канкуруючае прадпрыемства — краму мэблі і дываноў *Mrs. B’s Clearance and Factory Outlet*, за два гады вывеўшы яго да прыбытковай дзейнасці; у 1992 годзе Бафет быў вымушаны набыць і гэтую краму, заплаціўшы Блюмкін яшчэ 5 мільёнаў долараў. Блюмкін працягвала займацца гандлем дыванамі да 103-гадовага ўзросту. Акрамя таго, у 1981 годзе яна набыла і адрамантавала гарадскі тэатр — цяпер .

У 1984 годзе Роза Блюмкін атрымала ступень ганаровага доктара Нью-Ёркскага ўніверсітэта.

## Спасылкі 
* Некролог в New York Times
* Невероятная история «Миссис Би». Как эмигрантка из Беларуси стала королевой ритейла в США  // Myfin.by, 23.03.2016.

Катэгорыя:Прадпрымальнікі ЗША
Салановіч

**Салановіч** — прозвішча.

## Вядомыя росьбіты 
* Уладзімір Аляксеевіч Салановіч (нар. 1935) — вучоны-эканаміст, журналіст.
* Уладзіслаў Андрэевіч Салановіч (нар.1999) — беларускі футбаліст.
Сяргей Кірылавіч Паўлюк

**Сяргей Кірылавіч Паўлюк** (нар. , Бярдзічаў, Украіна) — спецыяліст у галіне машынабудаўнічага матэрыялазнаўства, тэорыі і тэхналогіі зваркі сталей. Доктар тэхнічных навук (1990), прафесар (1992).

## Біяграфія 
Скончыў Кіеўскі політэхнічны інстытут (спецыяльнасць «Абсталяванне і тэхналогія зварачнай вытворчасці», 1959; аспірантура, 1964).
    
Працаваў на Бярдзічаўскім машынабудаўнічым заводзе «Прагрэс» (1959—1961, інжынер-тэхнолаг, начальнік бюро зваркі), у Краматорскім індустрыяльным інстытуце (1964—1968, дацэнт), Беларуска-Расійскім універсітэце (1968—2013, прафесар кафедры «Абсталяванне і тэхналогія зварачнай вытворчасці», у 1985—1990 — загадчык кафедры), ААТ «Смит-Ярцево» (Смаленская вобласць; намеснік дырэктара па навуцы).

Навуковыя інтарэсы: тэорыя і практыка зварачнай вытворчасці; распрацоўка тэхналогіі зваркі тытану; умацаванне дэталей, якія працуюць у кантакце з вадкімі металамі, метадамі наплаўкі, напылення і зваркі; матэрыялазнаўства машынабудавання і будаўніцтва; арганізацыя і эканоміка вытворчасці.

## Бібліяграфія 
* Теоретические основы упрочнения деталей, периодически контактирующих с расплавами металлов, нанесением защитных слоев и покрытий [Микроформа] : диссертация… доктора технических наук : 05.02.01 / Павлюк Сергей Кириллович. — Могилев, 1990.
* Исследование свариваемости некоторых альфа-сплавов титана, применяемых в химическом машиностроении : автореферат диссертации … кандидата технических наук / Павлюк С. К. — Киев, 1967.
  

## Літаратура 
* 
* Павлюк Сергей Кириллович // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2007. — Т. 5. — С. 680.
* Павлюк Сергей Кириллович // Профессорско-преподавательский состав ММИ — МГТУ — Белорусско-Российского университета (1961—2006). — Могилев, 2009. — С. 95.
 

Катэгорыя:Матэрыялазнаўцы СССР
Катэгорыя:Матэрыялазнаўцы Беларусі
Усевалад Вячаслававіч Юшкін

**Усевалад Вячаслававіч Юшкін** (, Таганрог, Растоўская вобласць, Расія — ) — спецыяліст у галіне энергетычнага машынабудавання. Кандыдат тэхнічных навук (1956), прафесар (1976).

## Біяграфія 
Скончыў Ленінградскі політэхнічны інстытут (энергамашынабудаўнічы факультэт, кваліфікацыя «Інжынер-механік», 1941).
    
Працаваў на Неўскім машынабудаўнічым заводзе (з 1940, канструктар, майстар), Улан-Удэнскім паравозабудаўнічым заводзе (старшы інжынер), у Сібірскім металургічным інстытуце (г. Новакузнецк, 1947—1962, дацэнт кафедры металургічных пячэй, дэкан факультэта, начальнік вучэбнай часці), Магілёўскім машынабудаўнічым інстытуце (1962—1997, прафесар кафедры «Бяспека жыццядзейнасці», у 1964—1974 і 1980—1990 — загадчык кафедры, у 1962—1968 — прарэктар па вучэбнай і навуковай рабоце).
 
Навуковыя інтарэсы: гідраўліка і гідраўлічныя машыны; цеплатэхніка; цеплавыя працэсы; даследаванне тэмпературнага рэжыму лешчадзей доменных пячэй у працэсе іх зносу.

## Бібліяграфія 
* Исследование методом электрического моделирования температурного поля низа доменной печи с целой и разрушающейся лещадью : автореферат диссертации … кандидата технических наук / В. В. Юшкин. — [Москва], 1956.

## Літаратура 
* Юшкин Всеволод Вячеславович // ММИ — МГТУ — Белорусско-Российский университет: история становления и развития (1961—2011). — Могилев, 2011. — С. 7.
* Юшкин Всеволод Вячеславович // Профессорско-преподавательский состав ММИ — МГТУ — Белорусско-Российского университета (1961—2006). — Могилев, 2009. — С. 152.
 

Катэгорыя:Дэканы Сібірскага дзяржаўнага індустрыяльнага ўніверсітэта
Катэгорыя:Машынабудаўнікі СССР
Катэгорыя:Машынабудаўнікі Беларусі
Новая Беларусь (грамадская платформа)

**Новая Беларусь** — грамадская платформа, распрацаваная Паўлам Ліберам і Яраславам Ліхачэўскім, каб звязваць беларусаў у Беларусі і за яе межамі, у тым ліку вымушаных з’ехаць з краіны. Віртуальная прастора дазволіць знайсці суайчыннікаў у кожнай краіне свету. Праграмы платформы можна загрузіць на Apple Store і Google Play.

У снежні 2022 года суд Цэнтральнага раёна Мінска прызнаў інфармацыйную прадукцыю платформы «экстрэмісцкімі матэрыяламі». 26 снежня 2023 года КДБ абвясціў «Новую Беларусь» экстрэмісцкім фарміраваннем, у выніку чаго ўдзел у дзейнасці платформы стаў крымінальным злачынствам з пункту гледжання беларускіх сілавікоў.

## Спасылкі 
* https://reform.by/novaja-belarus-cifrovaja-trenirovochnaja-komnata-realnoj-strany
Віктар Ігнатавіч Мартавіцкі

**Віктар Ігнатавіч Мартавіцкі** (1 сакавіка 1927, Баку — 7 красавіка 1988, Мінск) — беларускі гісторык. Кандыдат гістарычных навук (1958), дацэнт (1961). Заслужаны работнік вышэйшай школы БССР.

## Біяграфія 
Загадчык кафедрамі гісторыі КПСС Беларускага тэхналагічнага інстытута (1961—1975), Універсітэта марксізму-ленінізму Мінскага абласнога камітэта КПБ (1968—1988), Мінскага медыцынскага інстытута (1975—1981).

## Навуковая дзейнасць 
Навуковыя інтарэсы: дзейнасць Камуністычнай партыі Савецкага Саюза і Камуністычнай партыі Беларусі ў кіраванні народнай гаспадаркай у перыяд НЭПа і пасля Вялікай Айчыннай вайны; методыка выкарыстання тэхнічных сродкаў навучання ў ВНУ.

## Літаратура 
* Деятели белорусской науки : персоналия : библиографический указатель, 1974—1990. — Минск, 1992.
* Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т. Т. 5. — Мінск, 1999.

Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Катэгорыя:Гісторыкі СССР
Машынабудаўнічы факультэт Беларуска-Расійскага ўніверсітэта

**Машынабудаўнічы факультэт (МФ БРУ)** — адзін з факультэтаў Беларуска-Расійскага ўніверсітэта.

## Гісторыя 
Створаны ў 1961 годзе. Першы выпуск адбыўся ў 1965 годзе.

## Склад факультэта 
Факультэт мае ў сваім складзе наступныя кафедры:
* Тэхналогія машынабудавання
* Металарэзныя станкі і прылады
* Абсталяванне і тэхналогія зварніцкай вытворчасці
* Тэхналогіі металаў

## Дэканы 
* Аляксандр Васілевіч Малачкоў (1961—1973);
* Уладзімір Мікалаевіч Ціліпалаў (1973—1976);
* Яўген Фёдаравіч Краўчынскі (1976—1984);
* Аляксандр Аляксеевіч Жолабаў (1984—1989)
* Раман Мікалаевіч Шадура (1989—2003);
* Віктар Аляксандравіч Папкоўскі (2003—2018);
* Дзмітрый Міхайлавіч Свірэпа (з 2018).

## Спасылкі 
* Машынабудаўнічы факультэт БРУ на сайце БРУ

Катэгорыя:1961 год у Магілёве
Катэгорыя:З’явіліся ў 1961 годзе

Катэгорыя:Праспект Міру (Магілёў)
Роберт Кален Мак-Кензі

**Роберт Кален Мак-Кензі** (; 30 лістапада 1948 — 24 лютага 1995) — амерыканскі вайсковец і найміт, удзельнік шэрагу ваенных канфліктаў, адзін з рэдактараў часопіса «Soldier of Fortune».

## Біяграфія 
У 1966 годзе ва ўзросце 17 гадоў, скончыўшы сярэднюю школу, Мак-Кензі атрымаў рэкамендацыю ў . Аднак ён пажадаў служыць у сухапутных войсках, каб трапіць на В’етнамскую вайну. На прызыўным пункце ў Сан-Дыега (штат Каліфорнія) юнак запісаўся пяхотнікам. Да 1967 года прайшоў курс падрыхтоўкі ў джунглях Панамы і атрымаў кваліфікацыю дэсантніка, пасля чаго быў адпраўлены ў Паўднёвы В’етнам. Служыў у 1-м батальёне 327-га пяхотнага палка . 29 мая таго ж года атрымаў кулявое раненне. Пасля года ў шпіталі лекары абвясцілі яго інвалідам, і Мак-Кензі быў вымушаны пакінуць узброеныя сілы.

У 1970 годзе паехаў у Радэзію. Прайшоўшы строгі адборачны курс, залічаны ў якасці замежнага добраахвотніка ў , дзе даслужыўся да камандзіра 22-й эскадрыллі. У складзе падраздзялення ўдзельнічаў у Радэзійскай вайне. Некаторы час пасля ўтварэння замест Радэзіі Зімбабвэ працягнуў кар’еру ў , але ў 1980 годзе з’ехаў.

Мак-Кензі трапіў ва  і стаў маёрам спецпрызна. У 1981 годзе ён далучыўся да ўзброеных фарміраванняў . Артымаў пасаду намесніка камандзіра палка СпП. Змагаўся ў Пагранічнай вайне.

У 1985 годзе, пасля 15 гадоў службы за мяжой, Мак-Кензі вярнуўся ў ЗША. На радзіме Роберт К. Браўн, заснавальнік часопіса «Soldier of Fortune», наняў яго рэдактарам па «нетрадыцыйных аперацыях». Адначасна ў якасці ваенспеца ён аказваў свае паслугі ў Цэнтральнай Амерыцы, Харватыі і Босніі. Варта адзначыць работу Мак-Кензі ў Мазамбіку, дзе той вёў перамовы з паўстанцамі, дамогшыся вызвалення сямі заходніх закладнікаў.

У канцы студзеня 1995 года стаў камандзірам групы наёмных інструктараў- пры ўрадавай арміі Сьера-Леонэ, дзе ў той час бушавала грамадзянская вайна. Яго кантынгент займаўся падрыхтоўкай камандас. 23 лютага атрад Мак-Кензі ў складзе гуркхаў і ўрадавых вайскоўцаў атакаваў пазіцыі баевікоў АРФ у Малал-Хілс. У ходзе перастрэлкі амерыканец быў цяжка паранены і памёр на раніцу наступнага дня.

## Сям’я 
Мак-Кензі ажаніўся з Сібіл Клайн (раней была замужам за чыноўнікам . Яго цесць  з’яўляўся былым намеснікам дырэктара па разведцы ЦРУ.

## Публікацыі 
* «Shoot and Scoot.» *Soldier of Fortune*, vol. 18, no. 10 (Oct. 1993), pp. 48-51.
* "4th Estate Armored Brigade, " with Chuck Fremont. *Soldier of Fortune*, vol. 18, no. 10 (Oct. 1993), pp. 52-53.

## Бібліяграфія 
* MacKenzie, Sibyl W. (Jul. 1995) «Death of a Warrior.» *Soldier of Fortune*, vol. 20, no. 7. pp. 36-41, 82-84. Full issue.
* Staff writer (2006). «Andrew Myers.» *Book of Remembrance*. Croatian Forces International Volunteers Association.

Катэгорыя:Найміты
Катэгорыя:Удзельнікі вайны ў В’етнаме
Катэгорыя:Ваенныя ЗША
Катэгорыя:Капітаны
Катэгорыя:Маёры
Вядомыя асобы Чаркасаў

[thumb|200px|[Герб Чаркасаў]]
Вядомыя ўраджэнцы Чаркасаў:

__NOTOC__
[thumb|175px|[Ірына Уладзіміраўна Герашчанка|Ірына Герашчанка]]

## А 
* Мікалай Люцыянавіч Арлоў (нар. 1952) — расійскі герпетолаг, падарожнік, спецыяліст у галіне вывучэння і захавання біяразнастайнасці палеарктычных і інда-малайскіх земнаводных і паўзуноў.

## Б 
* Валерый Пятровіч Беразіенка (1938—2020) — спецыяліст у галіне тэхналогій і машын зварачнай вытворчасці.
* Дзмітрый Іванавіч Біланог (нар. 1995) — украінскі футбаліст, паўабаронца.

## Г 
* Ірына Уладзіміраўна Герашчанка — украінская дзяржаўная і палітычная дзяячка, журналістка. Старшыня фракцыі «Еўрапейская салідарнасць» у Вярхоўнай Радзе Украіны з 29 жніўня 2019 года. Народны дэпутат Украіны VI, VII, VIII і IX скліканняў з 23 лістапада 2007 года.

## Д 
* Уладзімір Кандратавіч Дыдырка

## Е 
* Еўстрацій (Зара)

## Л 
* Максім Аляксеевіч Лісавы

## Ю 
* Аляксей Яўгенавіч Юрын
Факультэт кіравання і інавацый Беларуска-Расійскага ўніверсітэта

**Факультэт кіравання і інавацый (ФУіІ БРУ)** — адзін з факультэтаў Беларуска-Расійскага ўніверсітэта. Да 2024 года — **эканамічны факультэт**.

## Гісторыя 
Эканамічны факультэт быў створаны ў 1994 годзе, першым дэканам факультэта быў Мікалай Станіслававіч Жаўток, з 2009 года дэкан факультэта — Ілья Іванавіч Макавецкі. У 2024 годзе факультэт перайменаваны як Факультэт кіравання і інавацый з прычыны змены профілю падрыхтоўкі студэнтаў.

## Склад факультэта 
Факультэт мае ў сваім складзе наступныя кафедры:
* Лагістыка і арганізацыя вытворчасці
* Маркетынг і менеджмент
* Эканоміка і кіраванне
* Вышэйшая матэматыка

## Дэканы 
* Мікалай Станіслававіч Жаўток (1994—2009)
* Ілья Іванавіч Макавецкі (з 2009)

## Спасылкі 
* Факультэт кіравання і інавацый БРУ на сайце БРУ

Катэгорыя:1994 год у Магілёве
Катэгорыя:З’явіліся ў 1994 годзе
Катэгорыя:Факультэты Беларуска-Расійскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Ленінская вуліца (Магілёў)
Васіль Андрэевіч Драздоў

**Васіль Андрэевіч Драздоў** (нар. , Гомель) — беларускі футбаліст, абаронца, спартыўны функцыянер. Дырэктар ФК «Гомель».

## Біяграфія 
Нарадзіўся 3 мая 1975 года ў Гомелі.

Пачаў выступаць на дарослым узроўні ў 1993 годзе ў складзе ФК «Гомель» (каманда тады называлася «Гомсельмаш»). У 1995 годзе са сваім клубам выляцеў з вышэйшай лігі Беларусі ў першую, дзе правёў тры сезоны. Стаў пераможцай першай лігі ў 1997 годзе. У 1999 годзе стаў бронзавым прызёрам чэмпіянату Беларусі, у 2002 годзе — уладальнікам Кубка Беларусі. Пакінуў каманду перад чэмпіёнскім сезонам 2003 гады. Усяго за «Гомель» згуляў 222 матчаў у чэмпіянатах Беларусі і забіў 2 галы, з іх у вышэйшай лізе — 159 матчаў. Правёў адзін матч у Кубку УЕФА, таксама ўдзельнічаў у гульнях Кубка Інтэртота.

У 2003 годзе перайшоў у гомельскі «ЗЛіН», які гуляў у першай лізе. У 2004 годзе выступаў за аўтсайдара чэмпіянату Казахстана «Акжайык» (Уральск), згуляў 24 матчы ў вышэйшай лізе. Пасля вяртання на Радзіму правёў яшчэ адзін сезон за «ЗЛіН», а ў 2006-м выступаў за аб’яднаную каманду «Мазыр-ЗЛіН», аснову якой склала фінансава нестабільная мазырская «Славія». Пасля сезону 2006 года завяршыў гульнявую кар’еру.

Пасля гэтага некалькі гадоў працаваў у структуры ФК «Гомель» — трэнерам, адміністратарам, начальнікам каманды. Затым працаваў на кіраўнічых пасадах у дзяржаўных спартовых структурах Гомельскага раёна і вобласці. У сакавіку 2020 года прызначаны дырэктарам ФК «Гомель».

## Дасягненні 
* Уладальнік Кубка Беларусі: 2001/02
* Бронзавы прызёр чэмпіяната Беларусі: 1999
* Пераможца Першай лігі Беларусі (Д2): 1997

Катэгорыя:Футбалісты Беларусі
Святлана Пятроўна Заскевіч

**Святлана Пятроўна Заскевіч** (нар. 29 жніўня 1975, Мінск) — беларуская мастачка.

Малявала з дзяцінства, наведвала выяўленчую студыю, 4 гады вучылася ў мастацкай школе. Скончыла Мінскае мастацкае вучылішча, потым Беларускую акадэмія мастацтваў (2001). Спецыялізацыя — графічны дызайн.

Дыпломная праца «Каляндар антрапаграфіі» (у сааўтарстве з сакурсніцай Дар’яй Чарняўскай), у праекце невідавочна адлюстроўваліся фрагменты цела чалавека, у выглядзе пейзажу або ландшафту, агулам 12 сюжэтаў прывязаных да вершаў Іосіфа Бродскага.

Была членам Беларускага саюза дызайнераў, але пакінула творчае аб’яднанне.

З 2001 года працуе ў Нацыянальным банку Рэспублікі Беларусь, вядучы спецыяліст — мастак аддзела распрацоўкі банкнот, манет і экспертызы каштоўнасцей упраўлення арганізацыі і метадалогіі касавай работы Галоўнага ўпраўлення эмісійна-касавых аперацый.

Аўтар дызайну памятных манет Нацыянальнага банка Рэспублікі Беларусь.

Першы дызайн як мастака Нацыянальнага банка — памятная манета да 900-годдзя Ефрасінні Полацкай.

## Бібліяграфія 
* *Заскевич, С.* Памятные монеты «Святы i абрады беларусаў» / С. Заскевич // Материалы II Междунар. нумизмат. конф.: «Денежное обращение на территории Беларуси: прошлое и настоящее», Минск, 23-25 нояб. 2005 г. / Нац. банк Респуб. Беларусь. — Банкаўскі веснік [Спецвыпуск]. — 2006. — № 4 (333). — С. 13-15.
* *Заскевич, С.* Монета: от идеи до эскизного проекта / С. Заскевіч // Материалы ІІІ Междунар. нумизмат. конф.: «Монета — символ государства», Минск, 27-29 авг. 2007 г. / Нац. банк Респуб. Беларусь. — Банкаўскі веснік [Спецвыпуск]. — 2008. — № 7 (408). — С. 3-6.
* *Заскевич, С.* Технологии, используемые в изготовлении белорусских памятных монет / С. Заскевіч // Нац. банк Респуб. Беларусь. — Банкаўскі веснік [Спецвыпуск]. — 2021. — № 11 (700). — С. 11-15.

## Спасылкі 
* 
* https://www.sb.by/articles/dragotsennye-vy-nashi.html

Катэгорыя:Мастакі Беларусі
Катэгорыя:Дызайнеры Беларусі
Plants vs. Zombies

**Plants vs. Zombies** (з ) — відэагульня, распрацаваная і выпушчаная кампаніяй PopCap Games для Windows і Mac OS X у 2009 годзе, а пасля выпушчаная і на іншых платформах.

У Plants vs. Zombies гулец бярэ на сябе ролю домаўладальніка, чый дом пастаянна падвяргаецца нападам зомбі з размешчаных насупраць могілак. Каб абараніць хату ад зомбі, гульцу трэба саджаць расліны, якія наносяць страты ці іншым чынам прычыняюць шкоду надыходзячым ворагам. Па ходзе ўзроўню гулец збірае адзінкі «сонцы», валоданне пэўнай колькасцю якіх дазваляе пасадзіць тую ці іншую расліну. Зомбі набліжаюцца да хаты па некалькіх раўналежным лініям, якія праходзяць па лужку поруч хаты, з прычыны чаго гульцу патрабуецца саджаць расліны на ўсіх гэтых лініях. Калі хоць адзін зомбі дабіраецца да канца сваёй лініі, узровень лічыцца прайграным.

## Цікавыя факты 
* Першапачаткова гульню хацелі назваць «Lawn of the Dead» (Газон мерцвякоў), што падобна па гучанні на вядомы фільм Джоржда Рамэра «Dawn of the Dead» (Світанак мерцвякоў). Але назву змянілі па юрыдычных прычынах.
* У кампутарнай гульні World of Warcraft ёсць задача «Поле нежывых», гульнявая механіка якога капіюе Plants vs. Zombies. Затое ў багажніку аўтамабіля вар’ята Дэйва можна знайсці скрынку з надпісам «World of Warcraft».
* У рэжыме узнагарод версіі Game of the Year Edition калі пракруціць старонку ўніз, то можна ўбачыць рэчы і герояў з іншых гульняў PopCap Games, а на самым дне — знайсці зомбі-кітайцаў.
* На газеце Newspaper Zombie можна разглядзець надпіс «Zombie», напісаную дагары нагамі.
* Калі ў галоўным меню пстрыкнуць на кветку, то адзін пялёстак паляціць, а другі — зваліцца.

Катэгорыя:Гульні для PlayStation 3
Катэгорыя:Гульні для Nintendo DS
Катэгорыя:Гульні для iOS
Катэгорыя:Гульні для macOS
Катэгорыя:Гульні для Windows
Катэгорыя:Камп’ютарныя гульні 2009 года
Катэгорыя:Гульні для Windows Phone
Катэгорыя:Гульні для Android
Віктар Пятровіч Кавалёў

**Віктар Пятровіч Кавалёў** (, в. Буйнічы, Магілёўскі раён, Магілёўская вобласць — ) — беларускі эканаміст. Доктар эканамічных навук (1991), прафесар (1995).

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі тэхналагічны інстытут (1962), Магілёўскі машынабудаўнічы інстытут (1968).

Працаваў у Магілёўскім абласным упраўленні аўтатранспарту «Магілёўаблаўтатранс» (1969—1977, начальнік), Праектна-канструктарскім тэхнічным інстытуце спецыяльных тэхналогій аснасткі, аўтаматызацыі і механізацыі (1977—1990, намеснік дырэктара), Магілёўскім машынабудаўнічым інстытуце (з 1977 — па сумяшчальніцтве, у 1988—1993 — на пастаяннай аснове, дацэнт кафедры «Аўтамабілі і трактары», прафесар кафедры «Эканоміка, арганізацыя і планаванне вытворчасці», у 1992—1993 — загадчык кафедры «Рынак і гаспадарчы механізм»), Магілёўскім фінансава-эканамічным інстытуце (з 1993, заснавальнік інстытута, рэктар).

Навуковыя інтарэсы: пытанні эфектыўнасці і ўдасканалення прамысловага транспарту; арганізацыя, механізацыя і аўтаматызацыя пагрузачна-разгрузачных і траспартна-складскіх работ.

## Узнагароды 
Ордэн «Знак Пашаны» і інш.

## Бібліяграфія 
* Повышение эффективности транспортно-складского хозяйства промышленности в условиях перехода к рынку (методология и практика) : автореферат диссертации … доктора экономических наук : 08.00.05 / Ковалев Виктор Петрович. — Минск, 1991.
* Состояние и пути повышения эффективности использования грузового автомобильного транспорта (на примере грузового автомобильного транспорта общего пользования БССР) : автореферат диссертации … кандидата экономических наук : 08.00.08 / Ковалев Виктор Петрович. — Минск, 1975.

## Літаратура 
* 
* Ковалев Виктор Петрович // Профессорско-преподавательский состав ММИ — МГТУ — Белорусско-Российского университета (1961—2006). — Могилев, 2009. — С. 214—215.
 

Катэгорыя:Рэктары ВНУ Беларусі
Ежы Скалімоўскі

**Ежы Скалімоўскі** (; нар. , ) — польскі кінарэжысёр, сцэнарыст і акцёр. Суаўтар сцэнарыя фільма Рамана Паланскага «Нож у вадзе».

## Біяграфія 
Бацька, Станіслаў Скалімоўскі, быў архітэктарам. У дзяцінстве Ежы перажыў жахі Другой сусветнай вайны і пакаранне смерцю бацькі, удзельніка польскага супраціўлення. Пасля вайны маці Ежы стала аташэ па культуры ў Празе. У гімназіі Ежы вучыўся разам з Мілашам Форманам, Вацлавам Гавелам і Іванам Пасерам.

Вывучаў польскую філалогію і этнаграфію ў Варшаўскім універсітэце. У 1963 годзе скончыў рэжысёрскі факультэт .

З пачатку 1960-х гадоў зняў больш за дваццаць фільмаў, як у Польшчы («», «», «»), так і ў іншых краінах (у 1969 годзе пакінуў Польшчу) — Бельгіі («»), Вялікабрытаніі («»), ЗША («»).

Вярнуўся ў Польшчу праз шмат гадоў, у 1991 годзе, для здымак фільма паводле рамана Вітальда Гамбровіча «Фердыдурка». Пасля правалу фільма прысвяціў сябе жывапісу і доўга не здымаў. У 2008 годзе зняў у Польшчы «». Наступная карціна, «» (2010), мела вялізны поспех, атрымаўшы дзве ўзнагароды на 67-м Венецыянскім кінафестывалі: Спецыяльны прыз журы і Кубак Вольпі за найлепшую мужчынскую ролю ().

Здымаўся як акцёр, у тым ліку ў сваіх фільмах («»), а таксама ў кінастужках сваіх калегаў па рэжысёрскім цэху Анджэя Вайды («»), Мікі Каўрысмякі («»), Ціма Бёртана («»), у Дэвіда Кроненберга ва «» і «Мсціўцах» Джоса Уідана.

Апублікаваў некалькі зборнікаў вершаў, пісаў таксама тэатральныя п’есы.

Быў двойчы жанаты. Яго першай жонкай была актрыса . Другой жонкай была  (1941—2014), таксама актрыса, ад якой у яго нарадзілася двое сыноў: Міхал і Юзаф. Юзаф памёр у Індыі ў 2012 годзе. Яго смерць натхніла Скалімоўскага на стварэнне фільма «».

## Выбраная фільмаграфія 
* 1965: «»
* 1965: «»
* 1966: «»
* 1967: «»
* 1970: «»
* 1985: «»
* 1989: «»
* 2008: «»
* 2010: «»
* 2015: «»
* 2022: «Іа»

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Ежы Скалімоўскі на сайце «*Internet Movie Database*»

Катэгорыя:Кінарэжысёры Польшчы
Катэгорыя:Кінарэжысёры XX стагоддзя
Катэгорыя:Кінарэжысёры XXI стагоддзя
Катэгорыя:Сцэнарысты Польшчы
Катэгорыя:Сцэнарысты XX стагоддзя
Катэгорыя:Сцэнарысты XXI стагоддзя
Катэгорыя:Акцёры Польшчы
Катэгорыя:Акцёры XX стагоддзя
Катэгорыя:Акцёры XXI стагоддзя
Катэгорыя:Выпускнікі Кінашколы ў Лодзі
Катэгорыя:Лаўрэаты Берлінскага кінафестывалю
Катэгорыя:Лаўрэаты Канскага кінафестывалю
Катэгорыя:Лаўрэаты «Нямецкай кінапрэміі»
Катэгорыя:Камандоры ордэна Адраджэння Польшчы
Алі Абасі

**Алі Абасі** (; нар. 1981, ) — шведскі кінарэжысёр іранскага паходжання.

## Фільмаграфія 
* 2011: «»
* 2016: «»
* 2018: «Мяжа»
* 2022: «Святы павук»
* 2024: «Вучань»

## Зноскі 
## Спасылкі 
* Алі Абасі на сайце «*Internet Movie Database*»

Катэгорыя:Кінарэжысёры Ірана
Катэгорыя:Кінарэжысёры XXI стагоддзя
Катэгорыя:Сцэнарысты Ірана
Катэгорыя:Сцэнарысты XXI стагоддзя
Вільгельм Буш (вытворца інструментаў)

**Вільгельм Буш** (31 ліпеня 1861, Эрнтэбрук — 9 красавіка 1929, Бохум) — нямецкі .

## Біяграфія 
Вільгельм Буш вучыўся на . Ён сапраўды хацеў быць музыкам, але не меў магчымасці атрымаць адукацыю. Так ён сам навучыўся іграць на скрыпцы.

У 1889 годзе ён ажаніўся з Генрыет Шміт з  і меў ад яе семярых дзяцей: , Адольфа, , Элізабэт, ,  і Магдалену. Дома з сынамі ён шмат займаўся музыкай, таксама выступаў з імі ў рэстаранах і на фестывалях. Чацвёра сыноў пазней сталі музыкамі, а адзін з іх — Вілі — акцёрам і тэатральным дзеячам.

З 1899 па 1902 год меў краму музычных інструментаў у Зігене. Будаваў віяланчэлі і скрыпкі, а таксама рамантаваў розныя музычныя інструменты. У 1902 годзе ён пераехаў у Зігбург, а ў сакавіку 1907 года — у Кёльн, бо яго дзеці вучыліся там у . Там ён гандляваў . Таксама працаваў  у Музеі гісторыі музыкі Вільгельма Хеера ў Кёльне. З 1914 года жыў у Дуйсбургу, а ў 1920 годзе пераехаў у Бохум, дзе і памёр праз дзевяць гадоў.

Катэгорыя:Рэстаўратары
Катэгорыя:Скрыпічныя майстры
Катэгорыя:Музыканты Германіі
The Sims 3

***The Sims 3*** — відэагульня ў жанры сімулятара жыцця 2009 года, распрацаваная студыяй Maxis і выдадзеная Electronic Arts. Частка серыі The Sims, працяг сваёй папярэдніцы The Sims 2.

## Аб гульні 
The Sims 3 канцэнтруецца на кіраванні жыццём вашых уласных або ўжо створаных персанажаў. Яны праходзяць 7 стадый узросту, а затым паміраюць; яны могуць сябраваць, уладкоўвацца на працу, мець свой дом і гэтак далей. Галоўным новаўвядзеннем стаў адкрыты свет.
Parkway Drive

**Parkway Drive** — аўстралійскі металкор-гурт з горада Байран Бэй, заснаваны ў 2003 годзе. Станам на 2022 год гурт запісаў 7 студыйных альбомаў.

## Склад 
* Вінстан Маккол (Winston McCall) — вакал (2003 — цяперашні час)
* Джэф Лінг (Jeff Ling) — сола-гітара (2003 — цяперашні час)
* Люк Кілпатрык (Luke Kilpatrick) — рытм-гітара (2003 — цяперашні час)
* Джая О’Конар (Jia O’Connor) — бас-гітара (2006 — цяперашні час)
* Бэн Гордан (Ben Gordon) — бубны (2003 — цяперашні час)

## Колішнія ўдзельнікі 
* Шон Кэш (Shaun Cash) — бас-гітара (2003—2006)
* Брэт Вэстэг (Brett Versteeg) — бас-гітара (2006)

## Дыскаграфія 
* Killing with a Smile (2005)
* Horizons (2007)
* Deep Blue (2010)
* Atlas (2012)
* Ire (2015)
* Reverence (2018)
* Darker Still (2022)

## Спасылкі 
Катэгорыя:Музычныя калектывы Аўстраліі
Катэгорыя:Металкор-гурты
Катэгорыя:Музычныя калектывы, якія з’явіліся ў 2003 годзе