open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Застарынцы

**Застары́нцы** (, ) — былы хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіў у склад Мёрскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Мёры Дзісенскага павета, а з 1926 года ў Браслаўскім павеце Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

Да 14 красавіка 1962 года хутар уваходзіў у склад Мальцаўскага сельсавета, да 5 ліпеня 1983 года — у склад Павяцкага сельсавета, да 24 жніўня 1992 года — у склад Якубаўшчынскага сельсавета, да 8 красавіка 2004 года — у склад Чэраскага сельсавета.

Ліквідаваны ў 2011 годзе.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 62 жыхары, 14 двароў.
* 1931 год — 76 жыхароў, 14 двароў.

## Крыніцы 
## Спасылкі
Казлы (Мёрскі раён)

**Казлы́** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мёрскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Чарасы Дзісенскага (з 1926 года Браслаўскага) павета Віленскага ваяводства.

Да 12 чэрвеня 1958 года вёска ўваходзіла ў склад Глінаўскага сельсавета, да 27 сакавіка 1959 года — у склад Чэраскага сельсавета, да 24 жніўня 1992 года — у склад Якубаўшчынскага сельсавета, да 8 красавіка 2004 года — у склад Чэраскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 119 жыхароў, 33 двары.
* 1931 год — 137 жыхароў, 42 двары.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Мёрскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Крыштулі

**Кры́штулі** (, ) — хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мёрскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Чарасы Дзісенскага (з 1926 года Браслаўскага) павета Віленскага ваяводства.

Да 17 снежня 1971 года хутар знаходзіўся ў падпарадкаванні Мёрскага пассавета, да 8 красавіка 2004 года ўваходзіў у склад Дварнасельскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 34 жыхары, 5 двароў.
* 1931 год — 37 жыхароў, 5 двароў.
* 2023 год — 5 жыхароў, 3 двары.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Мёрскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Кацягі

**Каця́гі** (, ) — вёска ў Мінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Міханавіцкага сельсавета. Месціцца за 9 км на поўдзень ад Мінска, 6 км ад чыгуначнай станцыі Міханавічы, паміж дарогамі  і .

## Гісторыя 
У 1582 годзе сяло маёнтка Пяцеўшчына ў Менскім павеце Менскага ваяводства Вялікага Княства Літоўскага, уласнасць І. Быкоўскага. У 1710 годзе вёска на 15 двароў, ёсць карчма, уласнасць Пацея. У 1791 годзе 28 дымоў, карчма, уласнасць Прушынскага і Язвінскага.

У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай 1793 года тэрыторыя апынулася ў складзе Расійскай імперыі. У 1800 годзе вёска ў Мінскім павеце Мінскай губерні, ёсць драўляная капліца, карчма, уласнасць князя Дамініка Гераніма Радзівіла. У 1858 годзе ўласнасць Ельскіх. У 1897 годзе ёсць хлебазапасны магазін, капліца на могілках.

У 1909 годзе адкрыта царкоўна-прыходская школа, з 1912 года народнае вучылішча.

З канца лютага 1918 года тэрыторыя акупаваная войскамі Германскай імперыі. 25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. У снежні 1918 года занята Чырвонай Арміяй, з 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Савецкай Беларусі, з 27 лютага 1919 года — у ЛітБел ССР. У час польска-савецкай вайны ў жніўні 1919 — ліпені 1920 гадоў і ў сярэдзіне кастрычніка 1920 года пад акупацыяй Польшчы (Мінская акруга ГУУЗ).

З 31 ліпеня 1920 года ў Беларускай ССР.  З 20 жніўня 1924 года вёска ў Гатаўскім, з 1927 года ў Дзяргайскім сельсавеце Самахвалавіцкага раёна Менскай акругі (да 26 ліпеня 1930 года). У 1926 годзе ў вёсцы працавала кузня, распаўсюджаны сталярны промысел. У 1927 годзе працавала пачатковая школа. З 18 студзеня 1931 года ў падпарадкаванні Менскага гарадскога савета. З 26 траўня 1935 года ў Менскім раёне. З 20 лютага 1938 года ў Менскай вобласці.

У Другую сусветную вайну з канца чэрвеня 1941 года да пачатку ліпеня 1944 года вёска пад акупацыяй Германіі. Спаленыя 9 двароў, забітыя 64 жыхары.

5 сакавіка 1959 года вёска перададзена са скасаванага Гатаўскага сельсавета ў склад Самахвалавіцкага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1800 год — 26 двароў, 230 жыхароў
* 1897 год — 65 двароў, 390 жыхароў
* 1917 год — 85 двароў, 555 жыхароў
* 1926 год — 104 двары, 567 жыхароў
* 1941 год — 107 двароў, 348 жыхароў
* 1999 год — 234 жыхары
* 2009 год — 247 жыхароў

## Славутасці 
* Курганны могільнік. На поўнач ад вёскі, на могілках. Захавалася 5 насыпаў вышынёй 2,5 м, дыяметрам 12 м. Адкрыў у 1930 годзе Антон Рынейскі, абследаваў у 1979 годзе Валянцін Собаль. Раскопкі не праводзілі.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Кацягі //  С. 409

## Спасылкі 
Катэгорыя:Міханавіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мінскага раёна
Катэгорыя:Вёскі Беларусі, цалкам або часткова знішчаныя нацыстамі
Малая Глінаўка

**Мала́я Глі́наўка** (, ) — хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мёрскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Чарасы, пазней у складзе гміны Мёры Дзісенскага (з 1926 года Браслаўскага) павета Віленскага ваяводства.

Да 1954 года Малая Глінаўка ўваходзіла ў склад Новакрукоўскага сельсавета, у 1954—1959 гадах цэнтр Глінаўскага сельсавета. Да 2004 года хутар уваходзіў у склад Чэраскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 14 жыхароў, 4 двары.
* 1931 год — 18 жыхароў, 5 двароў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Мёрскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Масеўцы

**Ма́сеўцы** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мёрскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Чарасы Дзісенскага (з 1926 года Браслаўскага) павета Віленскага ваяводства.

З 1939 года ў БССР. У 1941—1944 гадах акупавана нацыстамі. У брацкай магіле пахаваны 51 савецкі воін і партызан, якія загінулі ў баях супраць нямецка-фашысцкіх захопнікаў. У 1956 годзе на магіле пастаўлены абеліск.

Да 2004 года вёска ўваходзіла ў склад Чэраскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 124 жыхары, 21 двор.
* 1931 год — 142 жыхары, 28 двароў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Мёрскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Мацюкі (Мёрскі раён)

**Мацюкі́** (, ) — вёска ў Беларусі, у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мёрскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Мёры Дзісенскага павета, а з 1926 года ў Браслаўскім павеце Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

Да 2004 года ўваходзіла ў склад Чэраскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 129 жыхароў, 27 двароў.
* 1931 год — 134 жыхары, 30 двароў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Мёрскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Пціцкія

**Пці́цкія** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мёрскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Чарасы, пазней у складзе гміны Мёры Дзісенскага (з 1926 года Браслаўскага) павета Віленскага ваяводства.

Да 2004 года ўваходзіла ў склад Чэраскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 128 жыхароў, 23 двары.
* 1931 год — 152 жыхары, 27 двароў.

## Вядомыя асобы 
* Вячаслаў Вячаслававіч Шамшур — беларускі мастацтвазнаўца, мастак, педагог, прафесар, член Саюза мастакоў Беларусі.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Мёрскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Слаўшчына

**Сла́ўшчына** (, ) — хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мёрскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Пераброддзе, пазней у складзе  Мёры Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

Да 2004 года ўваходзіў у склад Чэраскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 57 жыхароў, 12 двароў.
* 1931 год — 77 жыхароў, 17 двароў.
## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Мёрскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Чарасы

**Чара́сы** () — аграгарадок у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мёрскага сельсавета.

Каля аграгарадка знаходзяцца азёры Трубінец і Грэцкае, а таксама ў самім населеным пункце — возера Чэрас. Аграгарадок знахлдзіцца ў 6 км на ўсход ад Мёраў.

## Назва 
Нарматыўная назва населенага пункта — Чарасы, таксама сустракаецца назва Чэрас і Чэрасы.

## Гісторыя 
Першае згадванне населенага пункта — 1505 год. У часы Вялікага Княства Літоўскага Чарасы належалі Сапегам і Радзівілам і ўваходзілі ў склад Браслаўскага павета Віленскага ваяводства. Пасля Другога падзелу Рэчы Паспалітай Чарасы ўвайшлі ў склад Дзісенскага павета Віленскай губерні Расійскай імперыі.

Пад час Польска-літоўскай вайны, у кастрычніку 1920 года населены пункт занялі польскія войскі. У 1921 годзе, па Рыжскаму мірнаму дагавору, Чарасы ўвайшлі ў склад Дзісенскага павета Польскай рэспублікі. З 1926 года — у складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства.

Паводле звестак перапісу насельніцтва Польшчы 1921 года Чарасы засялялі:

* У паселішчы — 116 чалавек; 26 чалавек былі каталікамі рымскага абраду і 90 — ПАПЦ. Пры гэтым 12 жыхароў адказалі на пытанне аб нацыянальнай прыналежнасці, што яны палякі, а 104 — беларусы. Тут было 16 двароў. У 1931 годзе ў 16 дварах пражывала 110 чалавек.
* Вакол — 15 чалавек; 7 было каталікоў рымскага абраду, 3 ПАПЦ і 5 іўдзеяў. Пры гэтым 3 жыхары назвалі сабе палякамі, 7 — беларусамі і 5 — жыдамі. Тут было 3 двары. У 1931 годзе ў 3 дварах пражываў 31 чалавек.

Вернікі належалі да рыма-каталіцкага прыхода ў царкве Узнясення Найсвяцейшай Дзевы Марыі ў Мёрах і мясцовага праваслаўнага прыхода ў Свята-Мікалаеўскай царкве. Вёска падпарадкоўвалася Гродскаму суду ў Друі; Паштовае аддзяленне размяшчалася ў Мёрах.

У выніку акупацыі ўсходу Другой польскай рэспублікі камуністамі ў верасні 1939 года вёска таксама апынулася пад савецкай акупацыяй. 2 лістапада была ўключана ў склад БССР. З чэрвеня 1941 года пад нацысцкай акупацыяй. У 1944 годзе вёска была ўключана ў Полацкую вобласць БССР, і Чарасы сталі цэнтрам сельсавета.

У 1959 годзе Чарасаўскі сельсавет быў расфарміраваны, а населены пункт быў перададзены ў склад Якубаўшчынскага сельсавета. З 1991 года Чарасы апынуліся ў складзе Мёрскага раёна Віцебскай вобласці незалежнай Беларусі. У 1992 годзе Якубаўшчынскі сельсавет быў перайменаваны ў Чараскі сельсавет, але 8 красавіка 2004 года сельсавет быў скасаваны, а яго тэрыторыя ўвайшла ў склад адноўленага Мёрскага сельсавета.

У 2018 годзе Чарасы былі газіфікаваны.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 131 жыхар, 19 двароў.
* 1931 год — 141 жыхар, 19 двароў.
* 2009 год — 398 жыхароў.

## Інфраструктура 
* Аграфірма «Чарасы»
* Дзіцячы сад
* Бібліятэка
* 1 завулак
* 6 вуліц

## Славутасці 
* Свята-Мікалаеўская царква (1885—1886 гады) (і комплекс з домам святара, могілкамі і царкоўнай школай канца XIX — пачатку XX стагоддзяў) — .

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Мёрскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Балабошкі

**Балабо́шкі** (, ) — былы хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі. Уваходзіў у склад Мікалаёўскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах фальварак у складзе гміны Мікалаёва Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

Скасаваны ў 2024 годзе.
* 1931 год — 31 жыхар, 3 двары.

## Крыніцы 
## Спасылкі
Бандарцы

**Бандарцы́** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мікалаёўскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Мікалаёва Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Сцефанполлеўскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 100 жыхароў, 20 двароў.
* 1931 год — 121 жыхар, 23 двары.
## Крыніцы 
## Літаратура 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Мікалаёўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Барсучына (Мікалаёўскі сельсавет)

**Барсучы́на** (, ) — былая вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі. Уваходзіла ў склад Мікалаёўскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Мікалаёва Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

У 2024 годзе скасавана.
* 1931 год — 78 жыхароў, 14 двароў.

## Крыніцы 
## Спасылкі
Ельна (Мёрскі раён)

**Е́льна** (, ) — хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мікалаёўскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска y складзе гміны Мікалаёва Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

Да 16 верасня 1960 года хутар уваходзіў у склад Сцефанполлеўскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 33 жыхары, 3 двары.
* 1931 год — 11 жыхароў, 1 двор.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Мікалаёўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Мікалаёва (Мёрскі раён)

**Мікалаёва** (, ) — аграгарадок у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мікалаёўскага сельсавета.

## Геаграфія 
Знаходзіцца за 40 км на ўсход ад горада Мёры, за 160 км ад Віцебска, каля левага берага ракі Дзісна.

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Мікалаёва Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 46 жыхароў, 5 двароў.
* 1931 год — 61 жыхар, 10 двароў.
* 1999 год — 431 жыхар у 171 двары.

## Памятныя мясціны 
* Помнік землякам, загінуўшым у Вялікую Айчынную вайну.
* Царква ў гонар абраза «Спас Нерукатворны»

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* Николаево // Глобус Беларуси. Архитектурные и иные достопримечательности Беларуси. 

Катэгорыя:Мікалаёўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Стальмакова

**Стальмако́ва** (, ) — былая вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі. Уваходзіла ў склад Мікалаёўскага сельсавета.

Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Сцефанполлеўскага сельсавета.

У 2024 годзе скасавана.

## Крыніцы 
## Спасылкі
Альхоўка (Новапагосцкі сельсавет)

**Альхо́ўка** (, ) — хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Новапагосцкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Новы Пагост Дзісенскага павета, а з 1926 года ў Браслаўскім павеце Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

Да 17 снежня 1971 года хутар уваходзіў у склад Наўгародскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 60 жыхароў, 12 двароў.
* 1931 год — 56 жыхароў, 12 двароў.
## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Новапагосцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Пярэсека

**Пярэ́сека** (, ) — вёска ў Мінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Міханавіцкага сельсавета. Месціцца за 11 км на поўдзень ад Мінска, за 4 км на захад ад чыгуначнай станцыі Міханавічы, на шашы .

## Гісторыя 
У 1897 годзе фальварак, урочышча, двор у Самахвалавіцкай воласці Мінскага павета Мінскай губерні.

З канца лютага 1918 года тэрыторыя акупаваная войскамі Германскай імперыі. 25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. У снежні 1918 года занята Чырвонай Арміяй, з 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Савецкай Беларусі, з 27 лютага 1919 года — у ЛітБел ССР. У час польска-савецкай вайны ў жніўні 1919 — ліпені 1920 гадоў і ў сярэдзіне кастрычніка 1920 года пад акупацыяй Польшчы (Мінская акруга ГУУЗ).

З 31 ліпеня 1920 года ў Беларускай ССР. З 20 жніўня 1924 года пасёлак у Дзяргайскім сельсавеце, з 1927 года ў Гатаўскім сельсавеце Самахвалавіцкага раёна Менскай акругі (да 26 ліпеня 1930 года). З 18 студзеня 1931 года ў падпарадкаванні гарадскога савета Менска. З 26 траўня 1935 года ў Менскім раёне. З 20 лютага 1938 года ў Менскай вобласці.

У Другую сусветную вайну з канца чэрвеня 1941 года да пачатку ліпеня 1944 года вёска пад акупацыяй Германіі.

5 сакавіка 1959 года вёска перададзена са скасаванага Гатаўскага сельсавета ў склад Самахвалавіцкага сельсавета.

Piaresieka, Bułhak. Пярэсека, Булгак (J. Bułhak, 1901-17).jpg|Брама сядзібы Булгакаў, 1910-я
Piaresieka, Bułhak. Пярэсека, Булгак (J. Bułhak, 1910) (2).jpg|Сядзіба Булгакаў, 1910-я
Piaresieka, Bułhak. Пярэсека, Булгак (J. Bułhak, 1901-17) (3).jpg|Сядзіба Булгакаў, 1910-я
Piaresieka, Bułhak. Пярэсека, Булгак (J. Bułhak, 1915).jpg|Сядзіба Булгакаў, 1915 г.

## Насельніцтва 
* 1897 год — фальварак, 3 двары, 9 жыхароў; двор, 10 жыхароў
* 1908 год — урочышча, 1 двор, 9 жыхароў; фальварак, 1 двор, 9 жыхароў
* 1917 год — маёнтак, 1 двор, 10 жыхароў
* 1926 год — 23 двары, 102 жыхары
* 1999 год — 17 жыхароў
* 2009 год — 13 жыхароў
* 2019 год — 14 жыхароў

## Асобы 
У пачатку XX стагоддзя ў маёнтку Пярэсека жыў будучы вядомы фатограф Ян Булгак (1876—1950).

## Славутасці 
* Знак-помнік фатографу Яну Булгаку (2019)

### Страчаная спадчына 
* Сядзіба Булгакаў (XIX ст.?).

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Пярэсека //  С. 444—445

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Міханавіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мінскага раёна
Аўсянка (Мёрскі раён)

**Аўся́нка** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Новапагосцкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Пераброддзе Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 89 жыхароў, 14 двароў.
* 1931 год — 73 жыхары, 16 двароў.
## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Новапагосцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Барсучына (Новапагосцкі сельсавет)

**Барсучы́на** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Новапагосцкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска i фальварак у складзе гміне Мёры Дзісенскага павета, а з 1926 года ў Браслаўскім павеце Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

Да 11 лютага 1974 года вёска ўваходзіла ў склад Камянполлеўскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 123 жыхары, 24 двары.
* 1931 год — 113 жыхароў, 23 двары.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Новапагосцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Бікіраўшчына

**Бі́кіраўшчына** (, ) — былы хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіў у склад Новапагосцкага сельсавета.

## Назва 
Назва адыменная, засведчаная на ранейшых картах форма больш аўтэнтычная — Бікераўшчына, ад двухасноўнага балцка-літоўскага імя ''Bi-ker'as.* У літоўскай антрапаніміі вядомыя адпаведныя іменныя асновы *Bi-* i *Ker-''.

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе гміны Новы Пагост Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

Да 12 чэрвеня 1958 года хутар уваходзіў у склад Новапагосцкага сельсавета, з 12 чэрвеня 1958 года да 11 лютага 1974 года — у склад Камянполлеўскага сельсавета.

Ліквідаваны ў 2017 годзе.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 8 жыхароў, 2 двары.
* 1931 год — 7 жыхароў, 2 двары.

## Крыніцы 
## Спасылкі
Купчалёва

**Купчалёва** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Новапагосцкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах маёнтак у складзе гміны Новы Пагост Дзісенскага павета, а з 1926 года ў Браслаўскім павеце Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

З 12 чэрвеня 1958 года па 17 снежня 1971 года вёска знаходзілася ў складзе Наўгародскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1931 год — 31 жыхар, 6 двароў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Новапагосцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Новы Пагост

**Но́вы Паго́ст** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Новапагосцкага сельсавета.

## Славутасці 
* Касцёл Найсвяцейшай Тройцы (1766 год). 
* Свята-Мікалаеўская царква (1878 год).
* Брацкая магіла 1941—1944 гадоў. Пахаваны 98 воінаў і партызан, якія загінулі ў гады Вялікай Айчыннай вайны ў баях супраць нямецка-фашысцкіх захопнікаў. У 1956 годзе на магіле пастаўлены абеліск. 

## Вядомыя асобы 
* Анда Міронаўна Дрэйзеншток (1896—1975) — савецкі дзяржаўны і партыйны дзеяч.
* 
* Генадзь Іванавіч Цітовіч (1910—1986) — беларускі музыказнаўца, этнограф і харавы дырыжор.
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Новапагосцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна

Катэгорыя:Мястэчкі Віленскага ваяводства
Старына (Мёрскі раён)

**Старына́** (, ) — былы хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіў у склад Новапагосцкага сельсавета.

Да 17 снежня 1971 года хутар уваходзіў у склад Наўгародскага сельсавета. Ліквідаваны ў 2008 годзе.

## Крыніцы 
## Спасылкі
Чапукі

**Чапукі́** (, ) — аграгарадок у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Новапагосцкага сельсавета.

Да 11 лютага 1974 года Чапукі ўваходзілі ў склад Камянполлеўскага сельсавета.

Знаходзіцца за 14 км у напрамку на паўднёвы захад ад горада Мёры, за 204 км ад Віцебска, каля аўтамабільнай дарогі .

## Насельніцтва 
* 2003 год — 51 жыхар, 27 двароў.

## Памятныя мясціны 
* Помнік землякам, загінуўшым у Вялікую Айчынную вайну.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* Ліст карты N-35-20. Выданне 1984 г. Стан мясцовасці на 1982 г.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Новапагосцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Аблятова

**Аблято́ва** (, ) — хутар у Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Павяцкага сельсавета.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Павяцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Серафімова

**Серафімо́ва** (, ) — вёска ў Мінскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Міханавіцкага сельсавета. Месціцца за 8 км на поўдзень ад Мінска, за 3 км ад чыгуначнай станцыі Міханавічы, на шашы .

## Гісторыя 
У XVIII стагоддзі маёнтак у Менскім павеце Менскага ваяводства Вялікага Княства Літоўскага. У 1792 годзе ўладальнік маёнтка Казімір Янушэўскі фундаваў драўляны касцёл.

У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай 1793 года тэрыторыя апынулася ў складзе Расійскай імперыі, у Мінскім павеце Мінскай губерні. У 1885 годзе фальварак у Самахвалавіцкай воласці Мінскага павета.

З канца лютага 1918 года тэрыторыя акупаваная войскамі Германскай імперыі. 25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. У снежні 1918 года занята Чырвонай Арміяй, з 1 студзеня 1919 года ў адпаведнасці з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Савецкай Беларусі, з 27 лютага 1919 года — у ЛітБел ССР. У час польска-савецкай вайны ў жніўні 1919 — ліпені 1920 гадоў і ў сярэдзіне кастрычніка 1920 года пад акупацыяй Польшчы (Мінская акруга ГУУЗ).

З 31 ліпеня 1920 года ў Беларускай ССР. З 20 жніўня 1924 года ў Кайкаўскім сельсавеце Самахвалавіцкага раёна Менскай акругі (да 26 ліпеня 1930 года). З 18 студзеня 1931 года ў Смілавіцкім раёне. З 26 траўня 1935 года ў Менскім раёне. З 20 лютага 1938 года ў Менскай вобласці.

У Другую сусветную вайну з канца чэрвеня 1941 года да пачатку ліпеня 1944 года вёска пад акупацыяй Германіі.

## Насельніцтва 
* 1897 год — вёска, 12 двароў, 61 жыхар; фальварак, 2 двары, 20 жыхароў
* 1917 год — вёска, 52 двары, 114 жыхароў; фальварак, 2 двары, 8 жыхароў
* 1926 год — 17 двароў, 81 жыхар
* 1999 год — 441 жыхар
* 2009 год — 485 жыхароў
## Крыніцы 
## Літаратура 
* Серафімава //  С. 456

## Спасылкі 
Катэгорыя:Міханавіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мінскага раёна
Вята (вёска)

**Вя́та** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі, пры сутоцы ракі Вяты з Дзвіною. Уваходзіць у склад Павяцкага сельсавета.

Знаходзіцца за 17 км на паўночны захад ад Мёраў, за 7 км ад чыгуначнай станцыі Друя (лінія Крулеўшчына — Лынтупы), на мяжы з Латвіяй. Насельніцтва на 2013 год — 8 чалавек.

## Гісторыя 
Упершыню Вята згадваецца ў прывілеі Жыгімонта Старога ад 24 кастрычніка 1515 года ўладальніку гэтых мясцін Івана Сапегу на пабудову ў вусці Вяты на Дзвіне замка, заснаванне горада, рынку і шынкоў. У 1556 годзе Вята належала князям Пронскім, а ў 1566 годзе двор з мястэчкам перайшлі да гетмана вялікага кароннага .

Замак у Вяце пазначаўся на картах Вялікага Княства Літоўскага XVI—XVII стагоддзяў, аднак пазнейшыя звесткі пра яго не захаваліся. Верагодна, ён быў зруйнаваны маскоўскім войскам падчас вайны 1654—1667 гадоў і больш не аднаўляўся, да 4 сакавіка 1987 года — у склад Даўгінаўскага сельсавета (у 1960—1965 гадах — Лявонпальскі сельсавет).

Пасля вайны Вята ўваходзіла ў калгас «Светлы шлях», цяпер — у складзе ААТ «Мерыца». На цяперашні момант ад вёскі засталося 5—6 хутароў уздоўж берага Дзвіны, адлегласць паміж крайнімі хатамі 2,5 км, агулам пражывае 8 чалавек.
* **XX стагоддзе**: 1930-я гады — 45 двароў, каля 300 чал.
* **XXI стагоддзе**: 2009 год — 11 чал.; 2013 год — 6 двароў, 8 чал.

## Славутасці 
* Касцёл Святога Яна Хрысціцеля (1934) — помнік беларускага народнага дойлідства.
* Могілкавая капліца (1990-я).

## Вядомыя ўраджэнцы 
* Франц Іванавіч Сіўко (нар. 1953) — беларускі пісьменнік і публіцыст.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
*J. Tryjankowski. Poswięcenie dzwonu im. Marszałka Piłsudskiego ufundowanego przez podoficerów. — Wiarus. —  Nr 5 i Nr 30. — 1937.
* 

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Павяцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Катэгорыя:Мястэчкі Віленскага ваяводства
Юнцы

**Ю́нцы** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мёрскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Чарасы Дзісенскага (з 1926 года Браслаўскага) павета Віленскага ваяводства.

Да 17 снежня 1971 года вёска знаходзілася ў падпарадкаванні Мёрскага пассавета, да 8 красавіка 2004 года ўваходзіла ў склад Дварнасельскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 79 жыхароў, 18 двароў.
* 1931 год — 83 жыхары, 16 двароў.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Мёрскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Арханава

**Арха́нава** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Мікалаёўскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе гміны Мікалаёва Дзісенскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 81 жыхар, 14 двароў.
* 1931 год — 91 жыхар, 18 двароў.
## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Мікалаёўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна
Міжрэчча (Мёрскі раён)

**Міжрэ́чча** (, ) — вёска ў Мёрскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Павяцкага сельсавета. На правым беразе ракі Вяты.

## Гісторыя 
Вядома з XVI ст. як **Дуброўка**. Належала Сапегам, Мірскім, Аскеркам. Пачало называцца **Міжрэччам** з XVII ст., калі перайшло ва ўладанне Багдана Валасоўскага. Да 1958 года было цэнтрам калгаса «1 Мая», нягледзячы, што ў Міжрэччы адначасова жыло не болей за 40 чалавек, працавала малачарня, дзейнічала пачатковая школа і бібліятэка. Да 16 верасня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Аляксандраўскага сельсавета.  

Пасля страты статусу цэнтра калгаса мясцовая інфраструктура пагоршылася. У 1987 годзе закрыта пачатковая школа. Маладзейшыя жыхары Міжрэчча пачалі выязджаць на сталае жыхарства ў гарады, часцей за ўсё — суседняй Латвіі.

## Насельніцтва 
* **XIX стагоддзе**: 1865 год — 258 чалавек у вёсцы, 23 чалавекі ў фальварку (12 каталікоў і 11 евангелістаў).
* **XX стагоддзе**: 1931 год — 7 чалавек у вёсцы, 47 чалавек у фальварку.
* **XXI стагоддзе**: 2009 год — 2 чалавекі.

Файл:Сядзіба ў Міжрэччы.jpg|Сядзіба ў Міжрэччы. Фота Я. Булгака. 1910 г.
Файл:Міжрэчанская пачатковая школа, 1961 г.jpg|Вучні і настаўнікі Міжрэчанскай школы. 1962 г.
Файл:Апошнія жыхары Міжрэчча ля руінаў сядзібы.jpg|Апошнія жыхары Міжрэчча ля руінаў сядзібы. 2007 г. 
Файл:Былыя жыхары Міжрэчча.jpg|Былыя жыхары Міжрэчча ў дзень развітання з вёскай. 21 вер. 2019 г. 

## Страчаная спадчына 
Сядзіба Мірскіх — помнік сядзібна-палацавай архітэктуры, вядомы па здымках пачатку XX ст. фатографа Яна Булгака. Разбураны ў 1960-1970-я гады.

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Франц Іванавіч Сіўко — беларускі пісьменнік, перакладчык.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* *Ермалёнак, В*. Сядзіба ў Міжрэччы / В. Ермалёнак // Памяць: Гісторыка-дакументальная хроніка Міёрскага раёна. — Мн.: Беларус. навука, 1998. — С. 571—573.
* *Сіўко, Ф*. Выспа Міжрэчча / Ф. Сіўко // Выспы. — Мн.: І. П. Логвінаў, 2011. — С. 159—169.
* *Сивко, Ф*. Мои чудеса света / Ф. Сивко // Беларусь сегодня. — 2010. — 23 янв.
* Сіўко, Ф. Крыніца памяці — Міжрэчча / Ф. Сіўко // Міёрскія навіны. — 2019. — 23 кастр.

## Спасылкі 
* Міжрэчча (здымкі Я. Булгака) на radzima.org


Катэгорыя:Павяцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мёрскага раёна