Бастыён (берагавы ракетны комплекс)

**Бастыён** (індэкс ГРАУ: **3К55**, па кадыфікацыі НАТА: **SSC-5 Stooge**, ) — берагавы ракетны комплекс з супрацькарабельнай ракетай П-800 «Онікс» / «Яхонт». 

З 2022 года плануецца пераўзбраенне комплексаў «Бастыён» на новыя гіпергукавыя ракеты «Цыркон», і тады далёкасць дзеяння вырасце да 1-1, 5 тысяч км.

## Прызначэнне 
Прызначаны для паразы надводных караблёў розных класаў і тыпаў са складу дэсантных злучэнняў, канвояў, карабельных і авіяносных ударных груп, а таксама адзіночных караблёў і наземных радыёкантрасных мэтаў ва ўмовах інтэнсіўнага агнявога і радыёэлектроннага процідзеяння.

БРК «Бастыён» з’яўляецца адным з носьбітаў ракеты «Онікс», якая, у сваю чаргу, нароўні з ракетнымі комплексамі «Калібр» і Х-35 «Уран» і перспектыўнай гіпергукавай супрацькарабельнай ракетай «Цыркон», з’яўляецца асноўнай супрацькарабельнай ракетнай зброяй ва Узброеных Сілах Расіі.

## Мадыфікацыя 
* **Бастыён-П** (індэкс К300П) — рухомы варыянт комплексу на шасі МЗКЦ-7930.
* **Бастыён-С** (Індэкс К300С) — стацыянарны варыянт комплексу ў шахтавым размяшчэнні.

## Склад комплексу «Бастыён-П» 
* ПКР K-310 «Яхонт» у транспартна-пускавым кантэйнеры
* Самаходныя пускавыя ўстаноўкі (СПУ К340П) на шасі МЗКЦ-7930 (экіпаж 3 чал)
* Машына баявога кіравання (МБУ К380П) на шасі КамАЗ-43101 (экіпаж 4 чал) або МЗКЦ-65273 (экіпаж 4 чал)
* Апаратура інфармацыйна-тэхнічнага спалучэння баявых сродкаў РБРК з галаўным камандным пунктам
* Аўтаматызаваная сістэма баявога кіравання (АСБК) РБРК
* Комплекс сродкаў тэхнічнага абслугоўвання (КСА)
* Транспартна-зараджальныя машыны (ТЗМ К342П)
* Машыны забеспячэння баявога дзяжурства (МЗБД)
* Вучэбна-трэніровачны комплекс (ВТК)
* Верталётны комплекс цэлеўказання (ВКЦ)

Комплекс можа камплектавацца самаходнай загарызонтнай РЛС выяўлення паветраных і надводных мэтаў «Маналіт-Б»

Стандартны склад дывізіёна К-300 «Бастыён-П»:
* 4 самаходныя пускавыя ўстаноўкі К-340П з двума транспартна-пускавымі шклянкамі для ракет «Карунд» (экіпаж 3 чалавекі)
* 1-2 машыны баявога кіравання (АСБК) РБРК (экіпаж 5 чалавек)
* 1 машына забеспячэння баявога дзяжурства (МЗБД)
* 4 транспартна-зараджальныя машыны (ТЗМ К342П)

## Тэхнічныя характарыстыкі «Бастыён-П» 
* Максімальны боекамплект комплексу — 24 ПКР (12 СПк па 2 ПКР)
* Інтэрвал старту КР пры залпавай стральбе з адной СПк — 2,5 с
* Час прывядзення комплексу ў баявую гатоўнасць з паходнага становішча — менш за 5 хвіл
* Час аўтаномнага баявога дзяжурства без дапаможных сродкаў — 24 гадзіны (30 сутак з МЗБД)
* Абарона ўзбярэжжа — працягласцю больш за 600 км ад дэсантных аперацый праціўніка
* Прызначаны тэрмін службы — 10 гадоў

## Эксплуатацыя 
9 мая 2014 года на ваенным парадзе ў Дзень Перамогі ўпершыню ў Растове-на-Доне былі прадстаўлены сучасныя ўзоры ўзбраення ваенна–марскіх аб’яднанняў Паўднёвай ваеннай акругі. Па Тэатральнай плошчы ў складзе механізаванай калоны параднага разліку прайшлі рухомы ракетны комплекс «Бастыён» і артылерыйская сістэма «Бераг». Таксама берагавыя рухомыя ракетныя комплексы «Бастыён» і «Бал» удзельнічалі ў парадзе ў Севастопалі.

9 верасня падчас планавай адпрацоўкі задач баявой падрыхтоўкі берагавыя ракетныя часці, узброеныя комплексам «Бастыён», выканалі ракетныя стрэльбы па марскіх цэлях і паспяхова знішчылі навучальную мэту на адлегласці больш за 90 км у цэнтральнай частцы Чорнага мора.

15 сакавіка 2015 года стала вядома, што ў сакавіку 2014 года, падчас далучэння Крыма, Расія разгарнула на паўвостраве некалькі комплексаў «Бастыён».

## Баявое прымяненне 
15 лістапада 2016 года ў ходзе нанясення удараў па аб’ектах у Сірыі быў выраблены пуск ракет «Онікс» комплексу «Бастыён» па мэтам на сушы. Дадзеная падзея з’яўляецца як першым выпадкам выкарыстання комплексу ва ўмовах рэальных баявых дзеянняў наогул, так і першым шырока вядомым выпадкам прымянення комплексу па наземных мэтах.

У далейшым комплекс выкарыстоўваўся па цэлям ва Украіне.

## Эксплуатанты 
* : 52 адзінкі, станам на 2021 год:
**ЧЧФ РФ — >3 комплекса (>12 С/ПК) РБРК «Бастыён», комплексы дыслакаваныя ў пасёлку Уташ, муніцыпальнае ўтварэнне горад-курорт Анапа, Краснадарскі край (11-я брыгада берагавых артылерыйскіх войскаў), і горада Севастопаль (15-я брыгада БАВ). У кастрычніку 2016 года дывізіён быў перакінуты ў Сірыю.
** ЧЦАФ РФ — у складзе дывізіёна на Курыльскіх астравах (Ітуруп), у складзе 520-й асобнай брыгады берагавой (Камчатка) і на востраве Матуа
** ЧПФ РФ — у складзе дывізіёна на Новай Зямлі. У 2016 годзе на Паўночным флоце было ўжо 3 дывізіёны (12 ПК) «Бастыёнаў-П».
** ДЧБФ РФ — у складзе дывізіёна ў Калінінградскім асаблівым раёне.

У 2016 годзе былі пастаўленыя ў Берагавыя войскі ВМФ Расійскай Федэрацыі яшчэ пяць комплексаў «Бастыён-П». Першы стацыянарны супрацькарабельны БРК «Бастыён-С» шахтавага базавання (да 36 ракет 3М55) разгорнуты ў Крыме да 2020 года. У склад комплексу ўвайшлі беспілотныя лятальныя апараты і падводныя гідраакустычныя станцыі. Поўнае пераўзбраенне на комплексы «Бастыён-П» праведзена з 2017 года па 2021 год. В 2019 году на вооружение ВМФ России поступило 3 дивизиона (12 ПУ) комплекса «Бастион».

* : 2 адзінкі / 8 ПК.

*  Сірыя: 2 адзінкі / 8 ПК. Пастаўлены ў канцы 2011 года, таксама праводзіліся дадатковы пастаўкі.

У жніўні 2015 года стала вядома, што вядуцца перамовы з прадстаўнікамі ВМС Венесуэлы аб продажы БРК «Бастыён-П» з КР «Яхонт».

## Фота- і відэаматэрыялы 

K-300P Bastion-P.jpg|СПК на адкрыцці ваенна-тэхнічнага форуму «Армія-2018» Заходняй ваеннай акругі, Кранштат.
Rostov-on-Don 2014 Victory Day Parade Rehearsal, K-300P Bastion coastal defense missile launcher, Russia.jpg|Рухомы ракетны комплекс «Бастыён», Растоў-на-Доне.
Применение БРК «Бастион» на учении сил Северного флота в Арктике.webm|Ужыванне БРК «Бастыён» на вучэннях сіл Паўночнага флота ў Арктыцы.
Тренировка боевых расчётов БРК «Бастион» 25-й обрбр.webm|Трэніроўка баявых разлікаў БРК «Бастыён» 25-й брыгады берагавой абароны.

## Зноскі 
## Літаратура 
* Тихонов С. Г. Оборонные предприятия СССР и России : в 2 т. — М. : ТОМ, 2010. — Т. 1. — 608 с. — 1000 экз. — ISBN 978-5-903603-02-2.
* Тихонов С. Г. Оборонные предприятия СССР и России : в 2 т. — М. : ТОМ, 2010. — Т. 2. — 608 с. — 1000 экз. — ISBN 978-5-903603-03-9.

## Спасылкі 
* Стрельбы комплексом «Бастион». Видео.
* Пуски и поражение крылатыми ракетами комплексов «Калибр» и «Бастион» объектов террористов в Сирии. Видео.
* Береговой ракетный комплекс «Бастион». Подвижного и шахтного базирования. 04.03.2016 г. «Оружие отечества» 
* Подвижный береговой ракетный комплекс «Бастион»
* «Яхонт» и его «Бастион». Коммерсант. 28.08.2010
* Анатолий Сердюков просит отделять мух от ракет. Коммерсант. 18.09.2010
* «Бастион» и «Яхонт» — не только Сирия. Periscope2.ru, 20.09.2010
* ПБРК «Бастион» для Черноморского флота.- Армейский вестник, 21.01.2011 
Катэгорыя:Ракетная зброя
Катэгорыя:З’явіліся ў 2010 годзе