open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Борха Дакаль

**Борха Дакаль Сайс** (; нар. , , Іспанія) — іспанскі футбаліст, абаронца.

## Клубная кар’ера 
Борха з’яўляецца выхаванцам клуба «Расінг» з Сантандэра. Дэбютаваў у асноўнай камандзе 19 жніўня 2012 года ў матчы Сегунды супраць «Лас-Пальмаса» (0:1). Па выніках сезону 2012/13 «Расінг» выбыў у Сегунду B, і ў ліпені 2013 года Дакаль перайшоў у іншы клуб Сегунды — «Мірандэс». У жніўні 2015 года вярнуўся ў «Расінг».

У ліпені 2016 года стаў іграком славацкага клуба «Сеніца», аднак з-за траўмы згуляў толькі ў двух матчах. У лютым 2017 года падпісаў кантракт з беларускім клубам «Дынама» з Брэста. Пачатак сезону 2017 прапусціў з-за траўмы. Дэбютаваў у Вышэйшай лізе 4 чэрвеня 2017 года, выйшаўшы на замену ў канцы сустрэчы супраць наваполацкага «Нафтана» (2:0). Аднак, замацавацца ў складзе «Дынама» не здолеў, з верасня перастаў з’яўляцца на полі. Па заканчэнні сезону ў снежні 2017 года пакінуў брэсцкі клуб.

У чэрвені 2018 года стаў іграком клуба трэцяга дывізіёна Іспаніі  «Хімнастыка» з Торэлавегі, пакінуў яго па заканчэнні сезона 2018/19 і завяршыў прафесійную кар’еру.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Іспаніі
Катэгорыя:Ігракі ФК Расінг B Сантандэр
Катэгорыя:Ігракі ФК Расінг Сантандэр
Катэгорыя:Ігракі ФК Мірандэс
Катэгорыя:Ігракі ФК Сеніца
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама Брэст
Катэгорыя:Ігракі ФК Хімнастыка Торэлавега
Поўчын (возера)

**По́ўчын** — возера ў Жыткавіцкім раёне Гомельскай вобласці Беларусі ў басейне ракі Прыпяць, за 18 км у напрамку на паўднёвы захад ад горада Жыткавічы, на поўдзень ад вёскі Поўчын.

Плошча паверхні возера 0,16 км². Даўжыня 1,37 км, найбольшая шырыня 0,18 км, даўжыня берагавой лініі 3,15 км. Катлавіна возера старычнага тыпу, стужкападобнай формы, выцягнутая з захаду на ўсход. Берагі пераважна высокія, пясчаныя. Заходнія берагі забалочаныя. Берагавая лінія ў заходняй частцы возера звілістая.

## Літаратура 
*  — С. 246.
* 
* 
* Ліст карты N-35-140. Выданне 1991 г. Стан мясцовасці на 1987 г.

## Спасылкі 
* Агульная характарыстыка азёр Гомельскай вобласці // Даведнік «Водныя аб’екты Рэспублікі Беларусь»  
* Морфаметрычныя параметры азёр Гомельскай вобласці // Даведнік «Водныя аб’екты Рэспублікі Беларусь»  
* *Иванов-Смоленский В. Г.* Все озёра Беларуси. Популярная иллюстрированная энциклопедия. Т. 4.

Катэгорыя:Азёры Жыткавіцкага раёна
Катэгорыя:Басейн Прыпяці
Абменнае ўзаемадзеянне

**Абме́ннае ўзаемадзе́янне** — спецыфічны ўзаемны ўплыў тоесных часціц, які эфектыўна праяўляецца як вынік некаторага асаблівага ўзаемадзеяння. Чыста квантавы эфект, які не мае класічнага аналага і вынікае з прынцыпу тоеснасці.

Пры сілавым узаемадзеянні паміж часціцамі сярэдняя энергія сістэмы часціц неаднолькавая ў станах, што апісваюцца хвалевымі функцыямі з рознай сіметрыяй, напрыклад сістэма з двух электронаў, калі не ўлічваць іх электрастатычнага ўзаемадзеяння, характарызуецца дзвюма хвалевымі функцыямі , якія адносна перастаноўкі каардынат электронаў (r_1 \rightleftarrows r_2) мяняюць або не мяняюць знак. Станам з \phi\pm адпавядае сярэдняя энергія ўзаемадзеяння
: E_{\pm} = E_k + E_a,
дзе  — энергія электрастатычнага (кулонаўскага) узаемадзеяння электронаў, кожны з якіх знаходзіцца ў індывідуальным стане;
 — т.зв. абменная энергія, што ўзнікае, калі электроны як бы абменьваюцца сваімі станамі (адсюль назва).

Абменнае ўзаемадзеянне існуе ў сістэме тоесных часціц і пры адсутнасці сілавога ўзаемадзеяння (ідэальны газ тоесных часціц). Яно пачынае праяўляцца, калі сярэдняя адлегласць паміж часціцамі становіцца параўнальнай з даўжынёй хвалі дэ Бройля, мае характар адштурхоўвання для ферміёнаў (гл. прынцып Паўлі) і прыцяжэння — для базонаў.

Паняццем абменнага ўзаемадзеяння карыстаюцца ў тэорыі многаэлектронных атамаў, гомеапалярнай хімічнай сувязі, ферамагнетызму. Тэрмін абменнае ўзаемадзеянне ўжываецца і ў ядзернай фізіцы (гл. ядзерныя сілы).

## Літаратура 
*  С. 31.

## Спасылкі 
* Обменное взаимодействие — артыкул з «Физической энциклопедии» 

Катэгорыя:Квантавая фізіка
Катэгорыя:Квантавая хімія
Электрычныя праваднікі

**Электры́чныя праваднікі́** — рэчывы (целы, матэрыялы) з высокай электраправоднасцю. У адрозненне ад паўправаднікоў і дыэлектрыкаў маюць значную колькасць свабодных зараджаных часціц (носьбітаў зараду), якія ў электрычным полі набываюць упарадкаваны рух.

Асноўныя праваднікі — металы і іх сплавы, электраліты, плазма. У металах носьбітамі электрычнага току з'яўляюцца электроны, у электралітах — іоны, у плазме — электроны і іоны. Пры нізкіх тэмпературах многія металы і некаторыя паўправаднікі набываюць звышправоднасць і становяцца звышправаднікамі.

Металічныя праваднікі выкарыстоўваюцца ў электрычных кабелях і правадах, абмотках электрычных машын, трансфарматараў, прылад і апаратаў; электраліты — пераважна ў электрычных акумулятарах.

Адзін з найлепшых праваднікоў — серабро, выкарыстоўваецца для тонкіх правадоў вымяральных прылад, для электродаў, якія ўплаўляюць у кераміку, шкло і інш.
Найбольш пашыраны праваднік — медзь, спалучае электраправоднасць з трываласцю, гнуткасцю, каразійнай устойлівасцю. Больш лёгкі і танны праваднік — алюміній, аднак з меншай электраправоднасцю і трываласцю. Медныя, алюмініевыя і сталеалюмініевыя правады шырока выкарыстоўваюцца ў лініях электраперадачы.

## Літаратура 
*  С. 526.

Катэгорыя:Электрычнасць
Катэгорыя:Металы
Аляксандр Мікалаевіч Логінаў

**Аляксандр Логінаў** (нар. ) — украінскі футбаліст, абаронца чарнавіцкай «Букавіны».

## Клубная кар’ера 
Пачынаў кар’еру ў розных спартыўных школах Днепрапятроўска. У 2008—2012 гадах выступаў за моладзевыя склады крыварожскага «Крыўбаса» і днепрапятроўскага «Дняпра». У 2012 годзе перайшоў у аматарскі клуб «Жамчужына» з Ялты, які ў тым жа годзе пачаў выступаць у Другой лізе. Пазней выступаў у Першай лізе за кіраваградскую «Зорку» і алчэўскую «Сталь».

У сярэдзіне сезона 2014/15 «Сталь» знялася з турніру, і Логінаў далучыўся да другалігавага «Крэміня». Па выніках сезона 2014/15 «Крэмінь» заняў трэцяе месца ў Другой лізе, аднак саступіў у стыкавых матчах за месца ў Першай лізе. У пачатку 2016 года перайшоў у ровенскі «Верас», які па выніках сезона 2015/16 выйшаў у Першую лігу, але абаронца пакінуў каманду ды далучыўся да іншага першалігавага клуба — «Нафтавіка-Укрнафты».

У ліпені 2017 года прыбыў на прагляд у беларускі клуб «Іслач» і неўзабаве падпісаў кантракт. Спачатку выступаў у аснове «Іслачы», але пазней страціў месца ў складзе, усяго правёў за каманду 5 матчаў. У лістападзе 2017 года, за тур да заканчэння чэмпіянату, разам з іншымі ўкраінскімі легіянерамі пакінуў «Іслач».

У сакавіку 2018 года вярнуўся ў «Нафтавік-Укрнафту», а ў пачатку жніўня таго ж года зноў далучыўся да ровенскага «Вераса». У красавіку 2019 года перайшоў у жытомірскае «Палессе», а ў ліпені стаў іграком клуба ВПК-Агра з Шэўчэнкіўкі. Дапамог камандзе перамагчы ў Другой лізе. Першую палову 2021 года правёў херсонскім «Крышталі», а пасля яго вылету ў Другую лігу перайшоў у чарнавіцкую «Букавіну».

## Дасягненні 
*  Пераможца Другой лігі Украіны: 2019/20 (група B)

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Украіны
Катэгорыя:Ігракі ФК Букавіна Чарнаўцы
Катэгорыя:Ігракі ФК Крышталь Херсон
Катэгорыя:Ігракі ФК ВПК-Агра Шэўчэнкіўка
Катэгорыя:Ігракі ФК Палессе Жытомір
Катэгорыя:Ігракі ФК Верас Роўна
Катэгорыя:Ігракі ФК Нафтавік-Укрнафта
Катэгорыя:Ігракі ФК Іслач
Катэгорыя:Ігракі ФК Крэмінь Крэмэнчук
Катэгорыя:Ігракі ФК Сталь Алчэўск
Катэгорыя:Ігракі ФК Зорка Крапыўныцкы
Катэгорыя:Ігракі ФК Жамчужына Ялта
Катэгорыя:Ігракі ФК Крыўбас Крывы Рог
Катэгорыя:Ігракі ФК Дняпро Дніпро
Беларусь 4. Віцебск

**«Беларусь 4. Віцебск»** — рэгіянальны тэлеканал Віцебскай вобласці, які пачаў вяшчанне 29 верасня 2015 года.

Вяшчае ў лічбавым тэлевізійным эфіры ў Віцебску і Оршы ў фармаце DVB-T, а таксама ў сетках усіх кабельных аператараў у Оршы, Полацку, Навалукомлі, Глыбокім, Паставах і інш. Тэлеканал «Беларусь 4. Віцебск» таксама даступны абанентам інтэрактыўнага тэлебачання ZALA.
## Перадачы 
**Вiцебскi вестнiк** — Штодзённая інфармацыйная праграма. Выходзіць па буднях а 06:00, 07:30, 17:00 і 22:00. Хранаметраж - 15 хвілін.

** Раніца Прыдзвіння ** — Ранішняя праграма. Выходзіць па буднях а 06:10, хранаметраж - 20 хвілін.

** Спартінфарм ** — Спартыўныя навіны. Выходзіць па буднях а 21:15, хранаметраж - 15 хвілін.

** Прамая лінія ** — інтэрв’ю з госцем у студыі ў прамым эфіры. Выходзіць а 21:30, хранаметраж - 30 хвілін.

## Спасылкі 
* **Белтэлерадыёкампанія** 
* **ТРК «Віцебск»** 

Катэгорыя:Тэлеканалы Беларусі
Катэгорыя:Тэлеканалы на беларускай мове
Катэгорыя:Культура Віцебскай вобласці
Катэгорыя:З’явіліся ў 2015 годзе
Катэгорыя:2015 год у Віцебску
Праціўніца

**Праці́ўніца** — рака ў Быхаўскім і Магілёўскім раёнах Магілёўскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Лахва (басейн ракі Дняпро).

Даўжыня ракі 11 км, з іх 10 км на тэрыторыі Магілёўскага раёна. Плошча вадазбору 32 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 1,1 м/км. Выток ракі знаходзіцца ў Быхаўскім раёне, за 2 км у напрамку на ўсход ад вёскі Ямішча, на паўднёвай ускраіне былой вёскі Пралетарый. Упадае ў Лахву прыкладна за 1 км на паўночны захад ад вёскі Досава Сяліба Магілёўскага раёна, за 0,6 км на паўночны захад ад аўтамабільнай дарогі  (Магілёў — Бабруйск).

Каля ракі вёскі Новая Культура (нежылая), Дасовічы, Падброддзе.

## Літаратура 
* 
* 
* 
* Ліст карты N-36-73. Выданне 1979 г.

## Спасылкі 
* Общая характеристика речной сети Могилёвской области (в разрезе районов) // Справочник «Водные объекты Республики Беларусь» 

Катэгорыя:Рэкі Быхаўскага раёна
Катэгорыя:Рэкі Магілёўскага раёна
Катэгорыя:Басейн Лахвы
Ядзерная вайна

**Ядзерная вайна** — гіпатэтычны ваенны канфлікт паміж дзяржавамі або ваенна-палітычнымі блокамі, з ядзернай і / або тэрмаядзернай зброяй. У такой вайне галоўным сродкам паражэння з'яўляецца ядзерная зброя.

У другой палове XX стагоддзя лічылася адным з найбольш імаверных варыянтаў развіцця халоднай вайны.

Нават абмежаваны ядзерны канфлікт нясе ў сабе небяспеку радыеактыўнага забруджвання шырокіх тэрыторый і перарастання ва ўсеагульны канфлікт з удзелам некалькіх дзяржаў, якія валодаюць ядзернай зброяй. Па аналогіі з тэорыяй ядзернай зімы можна сказаць, што абмежаваная ядзерная вайна можа прывесці да эфекту ядзернай восені — доўгачасовых негатыўных экалагічных наступстваў у межах пэўнага рэгіёна.

## Гл. таксама 
* Трэцяя сусветная вайна
* Ядзерная зіма
* Ядзерная восень

Катэгорыя:Ядзерная зброя
Катэгорыя:Гіпотэзы
Гаўрыіл Аляксеевіч Павецьеў

**Гаўрыі́л Аляксе́евіч Паве́цьеў** (, с. Стараяшкіна, Самарская губерня, Расійская Імперыя, цяпер Бузулуцкі раён — , СССР) — член дэлегацыі БССР на VII, VIII і XVII сесіях ААН, удзельнік 1-й і 2-й Канферэнцый ААН па марскім праве, дырэктар Мінскага юрыдычнага інстытута, прарэктар БДУ па навуковай рабоце, даследчык працоўнага права ў БССР.

## Біяграфія 
Гаўрыіл Аляксеевіч нарадзіўся ў 1909 годзе ў с. Стара-Яшкіна Самарскай губерні Расійскай імперыі (цяпер Бузулуцкі раён).

У 1933 годзе скончыў Ленінградскі інстытут савецкага кіравання, у тым жа годзе аспірантуру пры І-м Ленінградскім юрыдычным інстытуце. Працаваў дацэнтам кафедры працоўнага права і памочнікам загадчыка вучэбнай часткі гэтага ж інстытута з 1937 па 1941 год.

Калі пачалася Вялікай Айчынная вайны быў прызваны ў армію, да 1943 года быў членам, а потым намеснікам старшыні Ваеннага трыбунала Войскаў абароны тылу Ленінградскай вобласці. З 1941 па 1943 знаходзіўся ў блакадным Ленінградзе. Пасля зняцця блакады быў пераведзены ў Маскву, дзе да 1945 года займаў пасаду інспектара і старшага інспектара Упраўлення ваенных трыбуналаў Войскаў абароны тылу ў цэнтральным апараце Народнага камісарыята юстыцыі СССР. Праводзіў рэвізійныя праверкі ў шэрагу саюзных рэспублік (БССР, УССР, АзССР, АрССР, ГССР і КазССР). Гэтая праца з’яўлялася другой у гісторыі Беларусі дысертацыяй па працоўным праве.

З 1950 па 1971 год загадваў кафедрай грамадзянскага права і працэсу, выкладаў працоўнае права.

З’яўляўся членам урадавай камісіі па кадыфікацыі заканадаўства, Навукова-метадчынага саветы пры Вярхоўным Судзе БССР, Метадычнага саветы пры Пракуратуры БССР, Рэспубліканскага камітэта прафсаюза работнікаў, школ, вузаў і навуковых устаноў, рэктарам Грамадскага ўніверсітэта прававых ведаў.

Пад яго кіраўніцтвам былі абароненыя трэцяя (Ю. П. Смірноў у 1960) і чацвёртая (Л. Л. Астроўскі ў 1962) ў беларускай гісторыі кандыдацкія дысертацыі па працоўным праве.

## Узнагароды і званні 
За ваенныя і працоўныя заслугі ўзнагароджаны:
* Ордэнам Чырвонай зоркі;
* Ордэнам Айчынай вайны І ступені;
* Медалём «За абарону Ленінграда»;
* Медалём «За перамогу над Германіяй у Вялікай Айчынай вайне 1941—1945 гг»;
* Ордэнам «Знак Пашаны»;
* Медалём «За працоўную доблесць»;
* Медалём «За працоўную адзнаку»;
* Медалём «За доблесную працу»;
* Ганаровай граматай Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР.
Урадам Беларускай ССР яму была ўстаноўленая персанальная пенсія рэспубліканскага значэння.

Катэгорыя:Выкладчыкі БДУ
Катэгорыя:Дэканы юрыдычнага факультэта БДУ
Катэгорыя:Юрысты Беларусі
Катэгорыя:Юрысты СССР
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Арэнбургскай вобласці
Беларусь 4

**«Беларусь 4»** — адзін з рэгіянальных тэлеканалаў Рэспублікі Беларусь, які пачаў вяшчанне ў верасні 2015 года.

## Гісторыя 
Ініцыятыва заснаваць канал належала Белтэлерадыёкампаніі і была падтрымана Міністэрствам інфармацыі і абласнымі выканкамамі. Створаны па прычыне недахопу рэгіянальнага часу на галоўных тэлеканалах краіны. Першым горадам, у якім тэлеканал пачаў працу 8 верасня 2015 года, стаў Магілёў. Наступнымі гарадамі сталі Гомель, Віцебск, Гродна і Брэст.

Канал выходзіць пад агульнай назвай «Беларусь 4» у кожнай з абласцей з указаннем адпаведнага рэгіёна: Брэст, Гомель, Магілёў, Віцебск, Гродна.

## Перадачы 
### Магілёў 
* «Новости региона. Могилёв»
* «Новости „Радио Могилёв“»
* Зелёная карта
* Ранёхонько
* В городе Бобруйске
* Днями
* История с географией
* Знай наше
* Деревенька
* То, что доктор прописал
* Мастакi
* Сказка на ночь
* Самый, самый
* Просто праздник
* Позвольте рассказать
* Специальный репортаж
* Extreme среда
* Обратная связь
* Встретимся у Звездочёта
* Спорт — М
* Знаёмыя незнаёмцы

### Гомель 
* Навiны. Гомель
* «Утренний FRESH»
* Новости одной строкой
* «Vogue: глазами редактора»
* «Краски родного края»
* «Аплодисменты»
* «Главная тема». Ток шоу
* «Добрый вечер, Гомель!»
* «Диалог о здоровье»
* «Другие»
* «Майстры і чаляднікі»
* «Диалог»
* «Постацi»
* «Сказано-Сделано!»
* «Страна безОпасности»
* «Де-факто». Інфармацыйна-прававая праграма
* «Чрезвычайная ситуация»
* «Экология Гомельщины»
* «Эрудит». Інтэлектуальны турнір
* «Старты и финиши». Праграма аб спорце рэгіёна
* «Знак качества»
* Навiны тыдня

### Віцебск 
* «ВЕЧЕРНИЙ ВИТЕБСК»
* «УТРО-LIVE»
* «ВІЦЕБСКІ ВЕСНІК»
* «АБРАКАДАБРА»
* «ВРЕМЯ ART»

### Гродна 
* «Новости региона. Гродно»
* Открытый вопрос
* Утро хорошего дня
* Вопрос здоровья
* Молоток
* Один день из жизни
* Time out с Татьяной Гришук
* Вёсачка мая
* У пошуку скарбу
* Собственный взгляд
* Люди добрые
* Окна города

### Брэст 
* «Новости региона. Брест»
* Утренний эспрессо
* Точка зрения
* Будем здоровы!
* Зона безопасности
* Прайм-тайм
* Зямля і людзі
* Моладзевы праект «Студия 21»
* Край
* Pro-спорт
* Детское время
* Инфо — Кобрин
* Интервью со знаменитостью
* Новости. Итоги
* Телемаркет
* Гандбол над Бугом!
* Погода

## Спасылкі 
* Белтэлерадыёкампанія 

Катэгорыя:Тэлеканалы Беларусі
Катэгорыя:Тэлеканалы на беларускай мове
Астракан

**Астракан** або **астрак** (τὸ ὄστρακον — *гліняны чарапок*) — чарапок глінянага посуду, а таксама радзей марская ракавіна, яечная шкарлупіна, асколак вапняка або сланца.

У Старажытным Егіпце, з прычыны сваёй даступнасці ў параўнанні з дарагімі папірусамі, гліняныя чарапкі служылі для запісаў, разлікаў, квітанцый і кароткіх лістоў. На астраканах старажытныя вучні выконвалі школьныя хатнія заданні. Тэкст на астраканах пісалі чарнілам або выдрапвалі. Былі знойдзеныя цэлыя архівы11 астраканаў (напрыклад, «»).

У Старажытнай Грэцыі, у прыватнасці ў Афінах, астраканы выкарыстоўваліся для галасавання ў працэдуры астракізму і таму з’яўляюцца каштоўнай крыніцай ведаў не толькі аб штодзённым, але і палітычным жыцці.

Астраканы вывучае папіралогія. Калекцыяніраванне астраканаў ставіцца да балотыкі.

Катэгорыя:Археалагічныя артэфакты
Катэгорыя:Археалагічныя артэфакты паводле тыпу
Катэгорыя:Культура Старажытнай Грэцыі
Статыстыка Фермі — Дзірака

**Статы́стыка Фе́рмі—Дзіра́ка** — фізічная статыстыка, якая апісвае ўласцівасці сістэм тоесных часціц з паўцэлым спінам (ферміёнаў); адна з квантавых статыстык.

Прапанавана Э.Фермі (1926), у тым жа годзе П.Дзірак высветліў яе квантавамеханічны сэнс.

Аснова статыстыкі — размеркаванне Фермі—Дзірака. Квантавы стан сістэмы характарызуецца хвалевай функцыяй, антысіметрычнай адносна перастановак каардынат і імпульсаў кожнай пары тоесных часціц.

Паводле статыстыкі Фермі—Дзірака ў кожным квантавым стане не можа быць больш за адну часціцу (гл. прынцып Паўлі). Са статыстыкі Фермі—Дзірака вынікае магчымасць існавання квантавага выраджэння фермі-газу (гл. выраджаны газ), аднак у адрозненне ад бозе-газу гэтая з'ява не звязана з фазавым пераходам. На падставе статыстыкі Фермі—Дзірака тлумачацца фізічныя ўласцівасці металаў і паўправаднікоў, а таксама з'явы звышправоднасці і звышцякучасці (гл. эфект Купера).

## Гл. таксама 
* Статыстыка Бозе—Эйнштэйна

## Літаратура 
*  С. 360.

Катэгорыя:Статыстычная фізіка
Катэгорыя:Квантавая тэорыя поля
Катэгорыя:Фізіка цвёрдага цела
Уладзіслаў Яўгенавіч Іваноў

**Уладзіслаў Іваноў** (нар. , , Малдаўская ССР) — малдаўскі футбаліст, паўабаронца. Ігрок нацыянальнай зборнай Малдовы (2013—2018).

## Клубная кар’ера 
Выхаванец ціраспальскага «Шэрыфа», аднак гуляў толькі за другую каманду. Пазней выступаў у розных малдаўскіх камандах.

У жніўні 2017 года падпісаў кантракт з беларускім клубам «Крумкачы». У складзе «Крумкачоў» стаў адным з асноўных ігракоў. Па заканчэнні сезона ў снежні 2017 года пакінуў беларускі клуб.

У сакавіку 2018 года далучыўся да «Петракуба», дзе гуляў да канца года, пасля чаго завяршыў кар’еру.

## Дасягненні 
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Малдовы: 2018
*  Уладальнік Суперкубка Малдовы: 2016

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Малдовы
Катэгорыя:Ігракі зборнай Малдовы па футболе
Катэгорыя:Ігракі ФК Шэрыф-2 Ціраспаль
Катэгорыя:Ігракі ФК Акадэмія Кішынёў
Катэгорыя:Ігракі ФК Мілсамі-2 Урсідас
Катэгорыя:Ігракі ФК Сфынтул Георгэ Суручэнь
Катэгорыя:Ігракі ФК Кастулень
Катэгорыя:Ігракі ФК Верыс
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама-Аўта
Катэгорыя:Ігракі ФК Шэрыф Ціраспаль
Катэгорыя:Ігракі ФК Крумкачы Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Петракуб Хынчэшць
19-я асобная механізаваная брыгада

**19-я гвардзе́йская Мікала́ева-Будапе́шцкая чырванасцяжная о́рдэна Суво́рава асобная механізаваная брыгада** — адно з найбуйнейшых падраздзяленняў Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь.

## Гісторыя 
### Падчас Другой сусветнай вайны 
12 верасня 1941 года ў Свярдлоўскай вобласці РСФСР была сфарміравана 363-я стралковая дывізія. За ўдзел у сакавіку 1942 года ў разгроме нямецкіх войскаў пад Масквой яна была ўдастоена звання гвардзейскай.

23 кастрычніка 1942 года на базе 22-й гвардзейскай стралковай дывізіі ў горадзе Маршанску Тамбоўскай вобласці РСФРС быў сфармаваны 2-і гвардзейскі механізаваны корпус.

28 сакавіка 1944 года за ўдзел у вызваленні горада Мікалаева (УССР) гэтаму корпусу было прысвоена ганаровае найменне «Мікалаеўскі», а 5 красавіка 1945 года пасля ўзяцця горада Будапешта ён стаў яшчэ і Будапешцкім.

24 красавіка 1945 года корпус быў узнагароджаны ордэнам Чырвонага Сцяга, у тым жа месяцы — ордэнам Суворава II ступені. У ходзе баёў за гады Вялікай Айчыннай вайны з ліку ваеннаслужачых гвардзейскага злучэння Залатой Зоркай Героя Савецкага Саюза былі ўзнагароджаны 29 чалавек і больш за 140 тысяч ваеннаслужачых — ордэнамі і медалямі.

### Пасля вайны 
У чэрвені 1945 года 2-і гвардзейскі механізаваны корпус быў ператвораны ў 2-ю гвардзейскую механізаваную дывізію. Яе перадыслакавалі з Чэхаславакіі ў Румынію, затым — у Венгрыю (г. Кечкемет).

У красавіку 1957 года 2-я гвардзейская механізаваная дывізія была ператворана ў 19-ю гвардзейскую Мікалаеўскага-Будапешцкую Чырванасцяжную, ордэна Суворава II ступені танкавую дывізію.

У 1990 годзе дывізію перадыслацыравалі ў н. п. Заслонава Лепельскага раёна Віцебскай вобласці.

### У Рэспубліцы Беларусь 
З 1992 года дывізія знаходзіцца ў складзе Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь. У 1993 годзе яна была перафарміравана ў 19-ю гвардзейскую базу захоўвання ўзбраення і тэхнікі. А ў 2008 годзе — перайменаваная ў 19-ю гвардзейскую асобную механізаваную брыгаду.

Асабісты склад брыгады ўдзельнічаў ва ўсіх буйных вучэннях Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь, паказваючы пры гэтым толькі высокія вынікі.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* https://vsr.mil.by/2016/09/10/dorogoj-muzhestva-i-slavy/ 

Катэгорыя:Брыгады Беларусі
Катэгорыя:Гвардзейскія воінскія часці Беларусі
Катэгорыя:З’явіліся ў 1941 годзе
Катэгорыя:Заслонава
Чэмберлен

**Чэмберлен** () — англійскае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Джозеф Осцін Чэмберлен — англійскі дзяржаўны і палітычны дзеяч.
* Невіл Чэмберлен - англійскі дзяржаўны дзеяч.
* Нэвіл Фрэнсіс Фіцджэральд Чэмберлен — афіцэр брытанскай арміі.
* Оўэн Чэмберлен (1920—2006) — амерыканскі фізік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіцы (1959).
* Рычард Чэмберлен (1934—2025) — амерыканскі акцёр.
* Уілт Чэмберлен — амерыканскі баскетбаліст.
* Х’юстан Стывен Чэмберлен — нямецкі пісьменнік брытанскага паходжання, адзін з заснавальнікаў арыйскай расавай тэорыі, зяць Рыхарда Вагнера.
Пётр Младзенаў

**Пётр Тошаў Младзенаў** (; 1936—2000) — балгарскі палітычны дзеяч ад Балгарскай камуністычнай партыі (БКП, з красавіка 1990 г. — Балгарская сацыялістычная партыя, БСП).

Займаў пасаду міністра замежных спраў Балгарыі на працягу 18 гадоў (1971—1989). Першы прэзідэнт Балгарыі, пераемнік адлучанага ад пасады Тодара Жыўкава на пасадзе генеральнага сакратара ЦК БКП (1989—1990).

Катэгорыя:Выпускнікі Сафійскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Выпускнікі МДІМА
Катэгорыя:Прэзідэнты Балгарыі
Катэгорыя:Міністры замежных спраў Балгарыі
Сцэнаграфія

''. Эскіз дэкарацыі да оперы «Севільскі цырульнік».1949]]
**Сцэнагра́фія**, **тэатральна-дэкарацыйнае мастацтва** — від мастацкай творчасці, які займаецца афармленнем спектакля і яго стварэннем выяўленча-пластычнага вобраза, існуючага ў сцэнічным часе і прасторы.

## Тэрміналогія 
Пад сцэнаграфіяй разумеюць стварэнне глядзельнага вобразу з дапамогай дэкарацый, касцюмаў, асвятлення і пастановачнай тэхнікі.

Сцэнаграфія можа быць падрабязнай, лаканічнай або мінімальнай. Асаблівая відовішчнасць, складаныя эфекты патрабуюць працы сцэнічных механізмаў, якія могуць змяніць дэкарацыі за заслонай або на вачах у публікі.

Сцэнаграфія развіваецца на выкарыстанні ўсёй сукупнасці матэрыялу прасторавых відаў мастацтва, заснаванага на заканамернасцях візуальнага эстэтычнага ўспрымання. Тэатральныя мастакі, рэжысёры ў сваіх пошуках выкарыстоўваюць прыёмы жывапісу, графікі, архітэктуры і г. д., арыентуюцца ў сваёй творчасці на дасягнутыя поспехі ў прасторавых відах творчасці.

## Зноскі 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Выяўленчае мастацтва
*
Mean (песня Тэйлар Свіфт)

**«Mean»** *(бел. «Нікчэмны»)* — трэці сінгл амерыканскай кантры спявачкі Тэйлар Свіфт з яе трэцяга студыйнага альбома «Speak Now». Афіцыйны рэліз адбыўся 7 сакавіка 2011 на кантры-радыё, а 13 сакавіка песня была выпушчана на CD пад лэйблам Big Machine. Кампазіцыя была напісана самой спявачкай, а саспрадзюсарам стаў Натан Чэпман. На цяперашні час сінгл мае залаты статус у Канадзе і тры плацінавыя сертыфікацыі ў ЗША. 12 лютага 2012 года песня атрымала дзве прэміі Грэмі у катэгорыях «Найлепшая кантры-песня» і «Найлепшае сольнае кантры-выкананне» на 54-й цырымоніі.

## Інфармацыя 
«Mean», як і ўсе 14 трэкаў з альбома «Speak Now», Тэйлар Свіфт напісала самастойна. Яна таксама стала сапрадзюсарам разам з Натанам Чэпманам. Упершыню песня выйшла ў якасці прома-сінгла 17 кастрычніка 2010 года, а 7 сакавіка 2011 года на радыё адбыўся яе рэліз як афіцыйнага сінгла. Праз чатыры дні, 13 сакавіка, кампазіцыя выйшла на СD. У інтэрв'ю спявачка адзначала, што прысвяціла песню тым людзям, якія  крытыкуюць кожны яе крок і не задумваюцца над тым, як яна сябе адчувая праз іх словы. Пазней стала вядома, што Свіфт напісала песню пра крытыка Боба Ляўседза, які напісаў разгромную і абразлівую рэцэнзію на выступленне Тэйлар на прэміі «Грэмі 2010». 

Тэйлар Свіфт распявадае пра кампазіцыю:

«Mean» стаў 13-ым запар сінглам Свіфт, які ўвайшоў у дзесятку найлепшых песень Hot Country Songs: пікам псені стала 2 прыступка. У галоўным хіт-парадзе Амерыкі сінгл заняў 11 месца. У Аўстарліі кампазіцыя дайшла да 45 пазіцыі, а ў Канадзе трапіла ў дзясятку найлепшых.

Песня атрымала станоўчыя водгукі ад крытыкаў і атрымала дзве прэміі Грэмі у катэгорыях «Найлепшая кантры-песня» і «Найлепшае сольнае кантры-выкананне» на 54-й цырымоніі.

Кліп на песню, які быў зняты ў Лос-Анджэлесе, выйшаў 6 мая 2011 года. Рэжысёрам выступіў Дзіклан Вайтблум. 

Патаемнае пасланне — «I Thought You Got Me» (*бел. «Я лічыла, ты мерамог мяне»*).

## Версіі 
* **Лічбавая дыстрыбуцыя / Абмежаваны тыраж CD-сінгла**
# "Mean" – 3:58

##  Чарты 
### Штотыднёвыя чарты 
### Выніковыя гадавыя чарты
Фрэнк Лойд (рэжысёр)

**Фрэнк Лойд** (; , Глазга, Вялікабрытанія — , Санта-Моніка, Каліфорнія, Злучаныя Штаты) — амерыканскі кінарэжысёр, сцэнарыст і акцёр. Быў адным з заснавальнікаў Акадэміі кінематаграфічных мастацтваў і навук ЗША і яе прэзідэнтам з 1934 па 1935 год.

## Зноскі
The Story of Us (песня Тэйлар Свіфт)

**«The Story of Us»** *(бел. «Гісторыя пра нас»)* — чацвёрты сінгл амерыканскай кантры спявачкі Тэйлар Свіфт з яе трэцяга студыйнага альбома «Speak Now». Афіцыйны рэліз адбыўся 19 красавіка 2011 на CD пад лэйблам Big Machine. Кампазіцыя была напісана самой спявачкай, а саспрадзюсарам стаў Натан Чэпман. На цяперашні час сінгл мае плацінавую сертыфікацыю ў ЗША.

## Інфармацыя 
«The Story of Us», як і ўсе 14 трэкаў з альбома «Speak Now», Тэйлар Свіфт напісала самастойна. Яна таксама стала сапрадзюсарам разам з Натанам Чэпманам. У якасці сінгла песня выйшла 19 красавіка 2011. Песня атрымала змешаныя водгукі ад крытыкаў, сярод якіх *Pop Matters*, *Paste*, *The Village Voice*, *Taste of Country*, *The Oxonian Review* і *Rolling Stone*. Па інфармацыі сайта *Songfacts*, гэта песня стала апошняй з тых, што Тэйлар Свіфт напісала для альбома «Speak Now».

Першапачаткова не было вядома, каму прысвечана песня. Некаторыя фанаты меркавалі, што яна пра аднаго з каханых спявачкі — Тэйлара Лотнера, якому таксама прысвечана «Back to December». Сама Свіфт гэтыя чуткі не абвяргала і не пацвярджала. Аднак пасля высветлілася, што на стварэнне гэтай кампазіцыі спявачку натхніў іншы яе малады чалавек — Джон Маер.

Тэйлар Свіфт распявадае пра кампазіцыю:

Як і на іншых сваіх альбомах, Тэйлар у тэксце кожнай песні напісала загалоўнымі выпадковыя на першы погляд літары, якія складаліся ў пасланне — звычайна пра тое, хто або што натхніла яе стварыць гэтую песню. У гэтай песні яна па літарах піша «CMT AWARDS», што указвае на Джона Маера, які прысутнічаў на прэміі разам са спявачкай. Акрамя таго, вядома, што Маер з'яўляецца прадметам яшчэ аднаго трэка са «Speak Now», «Dear John», і Тэйлар прызналася журналісту *USA Today*, што абедзве песні былі натхнёныя адным і тым жа чалавекам.

У галоўным хіт-парадзе Амерыкі Billboard Hot 100 сінгл заняў 41 месца, а ў Канадзе трапіў на 70 пазіцыю.

Кліп на песню выйшаў 24 мая 2011 года. Рэжысёрам выступіў Нобл Джонс. Відэа было знята ў университее Нэшвіла, штат Тэнесі.

Патаемнае пасланне — «CMT Music Awards» (Назва музычнай прэміі).

## Версіі 
* **Аўстралійскі CD-сінгл**
# "The Story of Us" – 3:36
* **Амерыканскі абмежаваны CD-сінгл**
# "The Story of Us" – 4:25

## Чарты 
### Штотыднёвыя чарты
Луі-Адрыен Бербругжэр

**Луі-Адрыен Бербругжэр** ( — ) — французскі археолаг і філолаг.

Бербругжэр нарадзіўся ў Парыжы. Ён быў арабістам і меў жонку-мусульманку. Стаў заснавальнікам Нацыянальнай бібліятэкі ў Алжыры.

Памёр у Алжыры

## Узнагароды і дасягненні 
Меў шматлікія ўзнагароды і званні:
* Куратар бібліятэкі і музея Алжыра.
* Прэзідэнт Альжырскага гістарычнага таварыства.
* Член Генеральнага савета правінцыі Алжыр.
* Палкоўнік Альжырскай міліцыі.
* Камандор французскага ордэна Ганаровага легіёна.
* Кавалер туніскага ордэна Славы.
* Рыцар ордэна Святога Грыгорыя Вялікага.

## Выбраныя творы 
* *Nouveau dictionnaire de poche français-espagnol et espagnol-français*, (1829) – Новы французска-іспанскі і іспанска-французскі кішэнны слоўнік.
* ''Exploration scientifique de l'Algérie pendant les années 1840, 1841, 1842*, (1847) – навуковыя даследаванні Алжыра з 1840 па 1842.
* *Les époques militaires de la Grande Kabilie*, (1857) – ваенныя эпохі Вялікай Кабіліі.
* *Le Pégnon d'Alger, ou, Les origines du gouvernement Turc en Algérie*, (1860) – Пеньён-дэ-Алжыр, або паходжанне турэцкага ўраду ў Алжыры
* *Le tombeau de la chrétienne, mausolée des rois mauritaniens de la dernière dynastie'', (1867) – Хрысціянскія пахавальні ў Каралеўскім Маўзалеі Маўрэтаніі апошняй дынастыі.

Катэгорыя:Камандоры ордэна Ганаровага легіёна
Катэгорыя:Археолагі Францыі
Катэгорыя:Мовазнаўцы Францыі
Саліх-рэіс

**Саліх-рэіс** (прыбл. 1488 — ) — турэцкі карсар і адмірал асманскага флоту.

## Біяграфія 
Саліх-рэіс зарэкамендаваў сябе як здольнага і ўмелага камандзіра як на моры, так і на сушы.

У 1529 годзе, разам з  ён прымаў удзел у марской бітве з Іспаніяй ля вострава Фарментэра (Балеарскія астравы) знішчыўшы іспанскі флот разам з камандуючым.

Ён камандаваў правым флангам падчас знакамітай , дзе асманскі флот пад правадырствам Хайрадзіна Барбаросы разграміў праўзыходны па сіле флот Свяшчэннай Лігі.

У 1551 годзе за бліскуча праведзеную кампанію па заваёве Трыпалітаніі (сумесна з  і ) яму быў падараваны тытул пашы і пост бейлербея Алжыра. Адначасова ён зрабіўся адміралам усяго асманскага флоту ў заходнім Міжземнамор'і. Пазней стараннямі Саліх-рэіса да Асманскай імперыі былі далучаны зямлі Марока, з прычыны чаго ўлада стамбульскіх уладароў распаўсюдзілася да самай Атлантыкі.

Памёр неўзабаве пасля няўдалай аблогі Мальты, у 1568 годзе.

Катэгорыя:Піраты
Катэгорыя:Адміралы Асманскай імперыі
Катэгорыя:Постаці Асманскай імперыі
Катэгорыя:Кіраўнікі Алжыра
Катэгорыя:Бейлербеі
Гема

**Гема** ( — каштоўны камень) — твор гліптыкі, ювелірны камень, звычайна круглявай або авальнай формы, з выразанымі выявамі. Адрозніваюць гемы з урэзанымі малюнкамі (інталіі) і з барэльефных выпуклымі малюнкамі (камеі).

Мастацтва разьбы па каменю вядома са старажытнасці. У Старажытнай Месапатаміі гемы рабілі яшчэ ў IV тысячагоддзі да нашай эры. Асабліва папулярныя гемы былі ў Старажытнай Грэцыі (з VI стагоддзя да н. э.) і Старажытным Рыме. У Сярэднія стагоддзі гемы выкарыстоўваліся для ўпрыгожвання царкоўнага начыння, кніг, на адзенні святароў. Антычныя гемы насілі ў выглядзе зашпілек на вопратцы, як медальёны ў аправе з каштоўных металаў. Часта гемы ўпрыгожвалі пярсцёнкі з пячаткай. Геммы часта выкарыстоўваліся як пячаткі, амулеты.

У Эрмітажы захоўваецца адна з самых вядомых гем — «Камея Ганзага» з трохслаёвага агата з рэльефным малюнкам егіпецкага цара Пталамея II і яго жонкі (III стагоддзе да н. э.).

Пры вырабе гем выкарыстоўваюць розныя матэрыялы. Звычайна для ніжніх слаёў камей бярэцца больш цёмны матэрыял, каб на яго фоне вылучалася разьбяная выява з больш светлага каменя. Часта выкарыстоўваюць сардонікс, які мае пласты рознай расфарбоўкі. Таксама ў вытворчасці гем ужываюць агат, гематыт, гранаты, сердалік.

## Літаратура 
* Геммы Государственного музея Грузии. Тт. I—V. — Тбилиси, 1954—1972.
* Неверов О. Я. Геммы античного мира / Отв. ред. Н. А. Сидорова. — М.: Наука, 1982 (1983). — 144, [16] с. — (Из истории мировой культуры). — 185 000 экз. (обл.)

## Спасылкі 
* Искусство Древнего Рима
* Искусство глиптики

Катэгорыя:Археалагічныя артэфакты
Катэгорыя:Археалагічныя артэфакты паводле тыпу
Катэгорыя:Упрыгажэнні
Катэгорыя:Гліптыка
Катэгорыя:Эліністычнае мастацтва
86-я брыгада сувязі

**86-я Ваўкавы́ская Чырванасця́жная о́рдэна Алякса́ндра Не́ўскага брыга́да су́вязі** (*скар.* **86-я брс**) — падраздзяленне ўзброеных сіл Беларусі. Месца дыслакацыі — Аграгарадок Калодзішчы.

## Гісторыя 
5 жніўня 1941 года ў Калінкавічах на базе 17-й стралковай дывізіі быў сфармаваны 109-ы асобны полк сувязі. У складзе 3-й арміі частка забяспечвала сувяззю камандаванне ў бітвах пад Масквой, на Курскай дузе, у ходзе вызвалення Арла. Летам 1944 года полк у складзе войскаў 2-га Беларускага фронту ўдзельнічаў у баях па вызваленні Беларусі.

У ноч з 13 на 14 ліпеня 1944 года часткі 3-й арміі авалодалі важным вузлом нямецкага супраціву — Ваўкавыскам. На наступны дзень за ўмелае выкананне заданняў камандавання па забеспячэнню бесперабойнай сувяззю часці было прысвоена ганаровае найменне «Ваўкавыская». А праз месяц за ўзорнае выкананне заданняў камандавання ў баях з нямецкімі захопнікамі, за авалоданне горадам Беластокам і праяўленыя пры гэтым доблесць і мужнасць 109-ы асобны полк сувязі быў узнагароджаны ордэнам Чырвонага Сцяга. Вайна для воінаў-сувязістаў завяршылася пад Берлінам. За доблесць і мужнасць 5 красавіка 1945 года часць была ўзнагароджана ордэнам Аляксандра Неўскага.

У снежні 1976 года 109-ы полк сувязі быў перайменаваны ў 86-ю брыгаду сувязі.

З 1983 па 1986 год злучэнню ўручалася пераходзячы Чырвоны сцяг Ваеннага Савета Сухапутных войскаў, а ў 1984 годзе брыгада была занесена ў Кнігу гонару Сухапутных войскаў Узброеных Сіл СССР.

16 мая 2003 года Указам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь 86-й брыгадзе сувязі ўручаны Баявы Сцяг новага ўзору.

Ваеннаслужачыя не раз прыцягвалася да буйных вучэнняў, і задачы па забеспячэнні сувязі на іх заўсёды выконвалі паспяхова. На высокім прафесійным узроўні ваеннаслужачыя брыгады забяспечылі сувязь на сумесным аператыўным вучэнні "Шчыт Саюза — 2015», праведзеным на палігонах Расійскай Федэрацыі.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Воінскія часці і фарміраванні Беларусі
Катэгорыя:Брыгады Беларусі
Катэгорыя:З’явіліся ў 1941 годзе
Катэгорыя:Узнагароджаныя Ганаровай граматай Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Калодзішчы
Дэвід Робертс

**Дэвід Робертс** (; 24 кастрычніка 1796 — 24 лістапада 1864) — шатландскі мастак.

## Біяграфія 
 ля скал Аравіі, 1839, літаграфія па малюнку Дэвіда Робертса.]]
Нарадзіўся ў сям'і рамесніка ў прыгарадзе Эдынбурга. Пасля заканчэння пачатковай школы быў вызначаны чаляднікам да маляра і дэкаратара Гэвіна Б'юга (Gavin Beugo).

У 1815 Робертс стаў працаваць самастойна. У 1819 — сцэнограф Каралеўскага Тэатра ў Глазга, у 1820 — у Эдынбургскім тэатры, з 1822 — у тэатры Друры-Лейн (Лондан), а з 1826 года — у тэатры Ковент Гардэн. Першая выстаўка карцін адбылася ў 1824.

Праславіўся як майстар малявання архітэктурных помнікаў. У 1824 падарожнічаў па Францыі, Бельгіі, Галандыі і Германіі, дзе зрабіў мноства малюнкаў, якія ў той час мелі вялікі попыт, паколькі фатаграфія яшчэ не была вынайдзенай, і малюнкі і гравюры былі адзіным спосабам паказаць чытачу як выглядаюць далёкія краіны. У 1832—1833 правёў адзінаццаць месяцаў у Іспаніі і Марока.

Дэвід Робертс быў таксама заснавальнікам Таварыства брытанскіх мастакоў, якое ўзначаліў у 1831 годзе.

Найбольш плённай была паездка мастака ў Егіпет і Палестыну ў 1838—1839 гадах.

Робертс адплыў у гэта падарожжа 11 верасня 1838 з Марселю і 24 верасня прыбыў у Александрыю. На караблі мастак падняўся па Нілу далёка ў Нубію, да храма Абу-Сімбел. C 7 лютага па 13 мая 1839 года здзейсніў падарожжа праз Сінай і Петру ў Ерусалім і іншыя месцы Святой зямлі. 21 ліпеня 1839 мастак вярнуўся ў Англію. Ён прывёз з сабой 272 малюнка, карціну, якая паказвае панараму Каіра, тры сшытка эскізаў і дзённік падарожжа, перапісаны яго дачкой Крысцінай.

У 1841 годзе Дэвід Робертс быў абраны чальцом Каралеўскай Акадэміі. Публікацыя ў 1842—1849 альбома гравюр з егіпецкіх і палестынскіх карцін прынесла Робертсу еўрапейскую вядомасць. Ён стаў самым знакамітым мастаком віктарыянскай эпохі.

У 1843 годзе Робертс яшчэ раз пабываў у Францыі, Бельгіі і Галандыі, у 1851 годзе — у паўночнай Італіі, праз два гады — у Рыме і Неапалі, а пазней — зноў у Бельгіі і ў Парыжы.

## Спасылкі 
* Падарожжа Дэвіда Робертса ў Святую зямлю. Дзённік падарожжа і карціны

Катэгорыя:Мастакі XIX стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі Вялікабрытаніі
Робертс

**Робертс** - прозвішча, тапонім.
## Прозвішча 
* Джозеф Джэнкінс Робертс — 1-ы прэзідэнт Ліберыі
* Джулія Робертс — амерыканская актрыса і прадзюсар
* Дэвід Робертс — шатландскі мастак
* Дэніел Робертс — амерыканскі лёгкаатлет
* Рычард Робертс — брытанскі вучоны ў галіне малекулярнай біялогіі, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па медыцыне
* Рэйчэл Робертс — брытанская актрыса
## Тапонім 
* Робертс (акруга, Тэхас)
Персцень (упрыгажэнне)

**Персцень** — пярсцёнак з якім-небудзь устаноўленым каштоўным каменем або мінералам.

Масіўны персцень з каменем з'яўляецца адным з традыцыйна мужчынскіх ювелірных упрыгажэнняў. Падобныя вырабы вядомыя з глыбокай старажытнасці. Яны падкрэслівалі сацыяльны статус ўладальніка. Залатыя мужчынскія перстні з ініцыяламі — «пячаткі» былі шырока распаўсюджаныя ў старажытнасці ў арыстакратыі. А ў Сярэднія стагоддзі яны з'яўляліся прыкметай дваранскай годнасці іх уладальнікаў. У наш час гэты від ювелірных вырабаў некалькі страціў статус элітарнага ўпрыгажэння, але і па цяперашні час масіўны пярсцёнак з буйным дыяментам, як правіла, сведчыць аб фінансавым стане ўладальніка.

## Літаратура 
* 
* Кольцы, пярсцёнкі // Біблейская энцыклапедыя архімандрыта Нікіфара. — М., раджаю 1891-1892.

Катэгорыя:Пярсцёнкі
Зубы чалавека

**Зуб** складаецца пераважна з дэнціну з паласцю, пакрытага звонку шклівом і цэментам. Зуб мае характэрную форму і будову, займае пэўнае становішча ў зубным шэрагу, пабудаваны з адмысловых тканін, мае ўласны нервовы апарат, крывяносныя і лімфатычныя сасуды. У норме ў чалавека маецца ад 28 да 32 зубоў. Адсутнасць трэціх кутніх, званых «познымі зубамі»

## Гл. таксама 
* Зубы

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Поласць рота чалавека
Аздзяціцкі сельсавет

**Аздзя́ціцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Барысаўскага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2009 года вёска) Аздзяцічы.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Барысаўскага раёна Барысаўскай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Менскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Барысаўскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Мінскай вобласці. 9 красавіка 1963 года ў склад сельсавета з Дзмітравіцкага сельсавета Чэрвеньскага раёна перададзены 4 населеныя пункты (вёскі Арэшкавічы, Манча, Наваселле і Прудок). 17 жніўня 1963 года ў склад Мётчанскага сельсавета перададзены 3 населеныя пункты (вёскі Леванова, Паднеўка і Шобікі). 10 чэрвеня 1965 года ў склад Дзмітравіцкага сельсавета Бярэзінскага раёна вернуты 4 населеныя пункты (вёскі Арэшкавічы, Манча, Наваселле і Прудок). 28 мая 2013 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Мётчанскага сельсавета.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 1010 чалавек, з іх 97,2 % — беларусы, 2,2 % — рускія.
 
## Населеныя пункты 
* 1 студзеня 1947 года — 12
* 28 мая 2013 года — 10 (аграгарадок Аздзяцічы, вёскі Забер’е, Каменка, Клыпенка, Колкі, Лаўніца, Маталыга, Мулішча, Студзёнка і Чэрнеўка)

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.
* 

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Барысаўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2013 годзе
Sparks Fly (песня Тэйлар Свіфт)

**«Sparks Fly»** *(бел. «Сыплюцца іскры»)* — пяты сінгл амерыканскай кантры спявачкі Тэйлар Свіфт з яе трэцяга студыйнага альбома «Speak Now». Афіцыйны рэліз адбыўся 18 чэрвеня 2011 на кантры-радыё, а 10 жніўня песня была выпушчана на CD пад лэйблам Big Machine. Кампазіцыя была напісана самой спявачкай, а саспрадзюсарам стаў Натан Чэпман. На цяперашні час сінгл мае плацінавую сертыфікацыю ў ЗША. Кампазіцыя атрымала станоўчыя водгукі і мела вялікую папулярнасць на кантры-пляцоўках, стаўшы 5-м хітом спявачкі на чале амерыканскага чарта Hot Country Songs. Акрамя таго, «Sparks Fly» выйграла ўзнагароды BMI Country Awards і Teen Choice Awards 2012 года.

## Інфармацыя 
«Sparks Fly», як і ўсе 14 трэкаў з альбома «Speak Now», Тэйлар Свіфт напісала самастойна. Яна таксама стала сапрадзюсарам разам з Натанам Чэпманам. 18 чэрвеня 2011 года на радыё адбыўся яе рэліз як афіцыйнага пятага сінгла ў падтрымку альбома, а 10 жніўня кампазіцыя выйшла на СD. «Sparks Fly» была напісана Свіфт яшчэ ў 16 гадоў, то бок да першага афіцыйнага сінгла спявачкі «Tim McGraw», што выйшаў ў 2006 годзе, і ўпершыню выкананая на канцэрце ў 2007 годзе. Гэтую песню палюбілі фанаты і прасілі Тэйлар ўключыць яе ў новы альбом. Такім чынам, песня апынулася на «Speak Now».

Песня прысвечана Джэйк Оўэну. У патаемным пасланні песні значыцца горад Портленд, штат Арэгон, менавіта там, у бары «Duke's» (бар згадваецца ў арыгінальнай версіі песні), Тэйлар выступала на разагрэве ў Джэйка. Яшчэ ў Оуэна зялёныя вочы, якія таксама згадваюцца ў песні. Таксама ў фанатаў ёсць тэорыя, што «адноўленая» версія песні прысвечана Джону Майеру, так як у яго была рэпутацыя «дрэннага» хлопца.

Тэйлар Свіфт распявадае пра кампазіцыю:

Кампазіцыя атрымала станоўчыя водгукі ад музычных крытыкаў і інтэрнэт-выданняў, сярод якіх *Rolling Stone*, *The Oxonian Review*, *Slant Magazine*, *Country Universe*, *Roughstock*, *Engine 145*, *Taste of Country*, *Seattle Weekly*, *Spin*.

У галоўным хіт-парадзе ЗША Billboard Hot 100 сінгл заняў 17 месца і зараз мае плацінавы статус, а ў Канадзе апынуўся на 28 пазіцыі. Акрамя таго, кампазіцыя апынулася на першым радку амерыканскага кантры-чарта Hot Country Songs, стаўшы пятым лідарам гэтага хіт-парада ў кар'еры Свіфт і першым з часоў хіта «You Belong With Me», што выйшаў у 2009 годзе. Таксама «Sparks Fly» выйграў дзве ўзнагароды BMI Country Awards 2012 года ў катэгорыях "Publisher of the Year" и "Country Awards Top 50 Songs" і атрымала прэмію «Choice Music: Country Song» на цырымоніі Teen Choice Awards 2012 года. Акрамя таго, песня была намінавана на званне «Лепшай песні» ад Nickelodeon Kids' Choice Awards 2012.

Кліп на песню выйшаў 10 жніўня 2011 года і уяўляе сабой нарэзку з розных кадраў выступаў тура «Speak Now World Tour». Рэжысёрам стаў Крысціян Лэмб.

Патаемнае пасланне — «Portland Oregon» (*бел. «Портленд, штат Арэгон»*).

## Версіі 
* **Абмежаваны тыраж CD-сінгла**
# "Sparks Fly" – 4:20

## Чарты 
### Штотыднёвыя чарты 
### Выніковыя гадавыя чарты
188-я інжынерна-сапёрная брыгада

**188-я гвардзейская Наўгаро́дская Чырванасця́жная ордэнаў Суво́рава і Куту́зава 2-й ступе́ні інжыне́рная брыга́да** — падраздзяленне ўзброеных сіл Беларусі. Месца дыслакацыі — Вёска Новае Пашкава Магілёўскага раёна.

## Гісторыя 
15 верасня 1942 года ў вёсцы Чыміхіна Ціхвінскага раёна Ленінградскай вобласці была сфарміравана 39-я інжынерна-сапёрная брыгада спецыяльнага прызначэння.

З красавіка 1944 года яе поўнае найменне — 2-я гвардзейская матарызаваная штурмавая інжынерна-сапёрная Наўгародская брыгада Рэзерву Вярхоўнага Галоўнакамандуючага, а з чэрвеня — 2-я гвардзейская матарызаваная штурмавая інжынерна-сапёрная Наўгародская Чырванасцяжная брыгада. У Беларускай наступальнай аперацыі брыгада забяспечвала баявыя дзеянні дзвюх армій, удзельнічала ў вызваленні гарадоў Орша, Барысаў, Мінск.

У лістападзе 1945 года яна была перафарміравана ў 6-ю гвардзейскую інжынерна-сапёрную Наўгародскую Чырванасцяжную ордэнаў Суворава і Кутузава II ступені брыгаду, а ў красавіку 1947 года — у 10-й гвардзейскі інжынерна-сапёрны Наўгародскі Чырванасцяжны ордэнаў Суворава і Кутузава II ступені полк.

У 1990-я гады воінская частка стала 188-й гвардзейскай інжынерна-сапёрнай, а затым — інжынернай брыгадай.

У складзе Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь асабісты склад брыгады прымаў удзел практычна ва ўсіх буйных вучэннях, такіх як «Бярэзіна-2002», «Захад-2009» і «Шчыт Саюза-2011».

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Брыгады Беларусі
Катэгорыя:З’явіліся ў 1942 годзе
Катэгорыя:Гвардзейскія воінскія часці Беларусі
Катэгорыя:Новае Пашкава
Бружмелевыя

**Бружмелевыя** (*Caprifoliaceae*) — сямейства дрэў, кустоў і траў парадку .

## Распаўсюджанне і экалогія 
Арэал ахоплівае ўмераны пояс Паўночнага паўшар’я; у паўднёвым іх трохі, а ў трапічным поясе сустракаюцца толькі па гарах; травяністых форм вельмі мала.

## Батанічнае апісанне 
Лісце заўсёды супраціўнае, г. зн. размешчанае парамі, у большасці суцэльнае, без прылісткаў (але ў нешматлікіх відаў яны ёсць).

Кветкі як правільныя, так і няправільныя, — двухбакова сіметрычныя; тычынак 5; з ніжняй завязі ўтвараецца плод — ягада або касцянка.

## Класіфікацыя 
### Традыцыйная класіфікацыя 
Традыцыйна сямейства падзялялі на тры падсямействы:
* *Lonicereae*. Кветкі буйныя са званочкавым або трубчастым венчыкам, у многіх няправільным, слупок доўгі; плод у большасці — ягада. Сюды адносілі
** ,
**  — азіяцка-амерыканскі род,
** ,
**  — амерыканскі род,
** яшчэ 2 трапічныя роды.
* . Кветкі дробныя, з кароткім колападобным і правільным венчыкам; слупок кветкі вельмі кароткі і тоўсты; плод — касцянка з 1-3 насенінамі; суквецце складзена з мноства пар кветак (дыхазіяў), размешчаных шчытком. Тры роды:
** ,
** ,
** трапічны , з 5 відамі.
*  з адзіным родам  (гэты род, па прычыне значнага адрознення ад іншых бружмелевых, адносілі таксама да самастойнага сямейства *Adoxaceae* або далучалі да сямейства ).

### Сучасная класіфікацыя 
Па інфармацыі сайта Germplasm Resources Information Network (GRIN), сямейства Бружмелевыя змяшчае 37 родаў, якія адносяцца да шасці падсямействаў:

*  (Linnaeoideae)
*  (Morinoideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Valerianoideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Morinoideae)
*  (Diervilloideae)
*  (Linnaeoideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Valerianoideae)
*  (Caprifolioideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Linnaeoideae)
*  (Caprifolioideae)
*  (Linnaeoideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Caprifolioideae)
*  (Morinoideae)
*  (Valerianoideae)
*  (Valerianoideae)
*  (Valerianoideae)
*  (Valerianoideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Caprifolioideae)
*  (Caprifolioideae)
*  (Dipsacoideae)
*  (Valerianoideae)
*  (Valerianoideae)
*  (Diervilloideae)
*  (Linnaeoideae)

Па інфармацыі базы дадзеных *The Plant List*, сямейства ўключае 53 роды.

## Выкарыстанне 
Прымяненне бружмелевых невялікае. Не даючы ні страявога, ні вырабнога лесу, яны разводзяцца ў садках, як прыгожаквітнеючыя кусты і ліяны для алей, груп і вертыкальнага азелянення.

Плады некаторых відаў бружмелю ядомыя, па смаку нагадваюць буякі.

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* L. Watson, M. J. Dallwitz. The Families of Angiosperms. Caprifoliaceae Juss. 


Катэгорыя:Сямействы раслін
Катэгорыя:Флора Еўразіі
Катэгорыя:Флора Паўночнай Амерыкі
Змена клімату

(фота 2013 года).]]

**Змена клімату** — ваганні клімату Зямлі ў цэлым або асобных яе рэгіёнаў з цягам часу, якія выяўляюцца ў статыстычна пэўных адхіленнях параметраў надвор'я ад шматгадовых значэнняў за перыяд часу ад дзесяцігоддзяў да мільёнаў гадоў. Улічваюцца змены як сярэдніх значэнняў параметраў надвор'я, так і змены частаты экстрэмальных з'яў надвор'я. Вывучэннем змяненняў клімату займаецца навука палеакліматалогія. Прычынай змены клімату з'яўляюцца дынамічныя працэсы на Зямлі, вонкавыя ўздзеянні, такія як ваганні інтэнсіўнасці сонечнага выпраменьвання, і, з нядаўніх часоў, дзейнасць чалавека. Змены ў сучасным клімаце (у бок пацяплення) называюць глабальным пацяпленнем.

## Гл. таксама 
* Парніковы эфект
## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Змяненне клімату