open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Свята-Іаана-Прадцечанская царква (Вішнявец)

**Свята-Іаана-Прадцечанская царква** — дзеючы праваслаўны храм у вёсцы Вішнявец Стаўбцоўскага раёна Мінскай вобласці. Пабудавана як уніяцкая царква.

## Гісторыя 
Царква заснавана ў 1640 годзе нясвіжскімі бенедыкцінкамі, якім у 1590 годзе вёску перадаў ва ўладанне Мікалай Крыштаф Радзівіл Сіротка. Новая царква пабудавана ў 1742 годзе і карэнным чынам перабудавана пад праваслаўную пасля скасавання уніі да 1850 года. Быў істотна зменены галоўны фасад, пазбаўлены свайго арыгінальнага завяршэння. Бакавыя вежы замянілі цыбулепадобныя галоўкі на глухіх барабанах, а франтон цэнтральнай часткі — невялікі паўцыркульны «какошнік». Аднак захавалася аўтэнтычная архітэктоніка храма ў выглядзе трохнефавай базілікі з вузкай пласцінай фасада-нартэкса.

У 1853 годзе Уладзіслаў Сыракомля пісаў пра гэту царкву: 

Царква дзейнічае. Калісьці тут знаходзіўся цудатворны абраз Маці Божай (вядомы з канца XVII ст., лёс невядомы). Занесена ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь як аб’ект гісторыка-культурнай спадчыны рэспубліканскага значэння.

## Архітэктура 
Помнік архітэктуры барока. Мураваная трохнефная базіліка з паўцыркульнымі апсідай і дзвюхвежавым галоўным фасадам, вырашаным як самастойны аб’ём. Цэнтральная кампазіцыйная вось галоўнага фасада вылучаная какошнікам. Па баках будынак увянчаны цыбулепадобнымі галоўкамі на высокіх цыліндрычных барабанах. Сцены звонку і ўнутры расчлянёныя пілястрамі, завершаныя развітымі прафіляванымі карнізамі. Аконныя праёмы з лучковымі, на галоўным фасадзе з паўцыркульнымі завяршэннямі.

У інтэр’еры чатыры масіўныя слупы вылучаюць цэнтральны неф, перакрыты цыліндрычным скляпеннем. Бакавыя нефы, значна ніжэйшыя і вузейшыя за галоўны, разам з нартэксам перакрытыя крыжовымі скляпеннямі. У процілеглай ад алтара частцы будынку вылучаны бабінец, дзе размешчаныя хоры, звязаныя з асношным памяшканнем вітымі лесвіцамі. Пластыка інтэр’ера захавалася ў першапачатковым выглядзе. Пілоны з боку цэнтральнага нефа апрацаваныя пілястрамі і стылізаванымі іанічнымі капітэлямі. Глухая агароджа хораў увязаная ў агульную кампазіцыю з цыліндрычнымі аб’ёмамі лесвіц. Лесвічныя шахты ўзвышаюцца да ўзроўню парапету хораў і абмежаваныя агульным прафіляваным карнізам. Парапет у цэнтральнай частцы мае пукатую паверхню.

## Літаратура 
*  — С. 132
*  — С. 197—198.
*  — С. 236—237.
* Праваслаўныя храмы Беларусі: энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4.

## Спасылкі 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Вішнявец (Стаўбцоўскі раён)
Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Стаўбцоўскага раёна
Катэгорыя:Збудаванні Беларусі ў стылі барока
Катэгорыя:Колішнія ўніяцкія храмы Мінскай вобласці
Катэгорыя:1742 год у Беларусі
Катэгорыя:Храмы Маладзечанскай епархіі
Будынак былога жаночага епархіяльнага вучылішча (Віцебск)

**Будынак Полацкага жаночага епархіяльнага вучылішча** — будынак у г. Віцебску. Помнік грамадзянскай архітэктуры пачатку XX стагоддзя. Помнік рэспубліканскага значэння.

## Гісторыя 
Будынак быў пабудаваны спецыяльна для вучылішча ў 1901—1902 гадах на Духаўскай набярэжнай (сучасная вул. Гогаля, 6).

Аўтар праекта галоўнага корпуса — грамадзянскі інжынер Аляксандр Кандратавіч Паўлоўскі, аўтар праекта дапаможных службаў — цывільны інжынер Пётр Андрэевіч Вінаградаў. Як сведчыць аналіз плана 1872 года, новы будынак вучылішча быў узведзены на падмурках старога манастырскага корпуса. З усяго архітэктурнага комплексу зберагліся толькі галоўны корпус вучылішча і гаспадарчы флігель. Галоўны корпус займае самае высокае месца на гары. Ён быў звязаны закрытай галерэяй з Духаўскай царквой (не захавалася). 3-павярховы з паўпадвальным паверхам будынак у плане Е-падобнай формы, галоўным фасадам выходзіць на вул. Гогаля.

Падчас Першай сусветнай вайны ў будынку вучылішча знаходзіўся ваенны шпіталь. У 1930-я гады ў будынку размяшчаўся штаб Віцебскай авіябрыгады.

У 1948 годзе ў Віцебскім філіяле інстытута «Белдзяржпраект» распрацаваны праект аднаўлення будынка былога вучылішча. Аўтары праекта Катакін і Жылка. Пры аднаўленні стылістыка фасадаў была захавана, часткова перамуравана фасадная сцяна левага крыла, знізу замураваны аконныя праёмы.

У 1970-я гады да асноўнага будынка была зроблена прыбудова, на месцы царквы Св. Духа пабудавана вежа з гадзіннікам.

У будынку размешчаны Віцебскі аблвыканкам.

## Архітэктура 
Мураваны трохпавярховы Е-падобны ў плане будынак. Галоўны фасад вылучаны цэнтральным рызалітам з балконам актавай залы на другім паверсе, які падтрымліваюць чатыры слупы. Сцены аздобленыя рустам, ліштвамі і завершаныя развітым прафіляваным карнізам. Афарбоўка фасадаў двухколерная.

## Інтэр’ер 
Планіроўка галерэйная. У цэнтры былі парадны вестыбюль і трохмаршавая лесвіца, на першым і другім паверхах — класы, на трэцім — спальныя пакоі, у цокальным паверсе — сталовая і кухня.

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* 
* 
* Артыкул пра вучылішча ў Віцебскай энцыклапедыі
* 

Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Віцебска
Катэгорыя:Славутасці Віцебска
Катэгорыя:1902 год у Віцебску
Будынак рэальнага вучылішча (Орша)

**Будынак рэальнага вучылішча** — помнік грамадзянскай архітэктуры ў Оршы.

## Гісторыя 
Пабудаваны з чырвонай цэглы ў 1906 годзе ў цэнтры горада (вул. Леніна, 41). У вучылішчы ў 1907—1909 гадах працаваў дзеяч рэвалюцыйнага руху, публіцыст П. М. Лепяшынскі.

У будынку размешчана сярэдняя школа № 1.

## Архітэктура 
Двухпавярховы П-падобны ў плане мураваны аб'ём бакавымі крыламі арыентаваны ў двор. Галоўны ўваход у цэнтры будынку мае прыхожую, невялікі вестыбюль, адкуль трохмаршавыя парадныя ўсходы вядуць на другі паверх, дзе цэнтральнае месца займае актавая зала. Архітэктурна-мастацкае рашэнне будынку сціплае, дэкор вырашаны сродкамі цаглянай муроўкі. Галоўны фасад расчлянёны трыма рызалітамі. Сярэдні, які выступае больш за бакавыя, вылучаны высокімі арачнымі вокнамі другога паверху, галоўным уваходам і невялікім арыгінальным балкончыкам. Архітэктурную выразнасць аб'ёму ўзмацняецца яго каларыстычным рашэннем, вылучэннем на фоне чырвона-карычневай муроўкі ліштваў, карнізных цяг, абрамленняў кутоў і інш.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Оршы
Катэгорыя:Славутасці Оршы
Катэгорыя:Вуліца Уладзіміра Леніна (Орша)
Катэгорыя:1906 год у Беларусі
Бігосаўская сядзіба

**Бігосаўская сядзіба** — помнік сядзібна-паркавай архітэктуры позняга класіцызму. Створаны ў другой палове XIX ст. у в. Вопытная (Верхнядзвінскі раён). Належаў Нітаслаўскім.

## Архітэктура 
Сядзібны ансамбль арганізаваны вакол сажалкі са штучным возерам (па словах мясцовых жыхароў, раней пасярод возера знаходзілася і штучная выспа, вымашчаная брукам, да якой вёў драўляны мост), уключае гасподу з парадным партэрам перад ёй, капліцу, гаспадарчыя пабудовы і невялікі парк пейзажнага тыпу. Гаспода — мураваная аднапавярховая прамавугольная ў плане, з двухпавярховай цэнтральнай часткай. Аб’ёмы накрыты ўзаемна перпендыкулярнымі двухсхільнымі дахамі з трохвугольнымі франтонамі ў тарцах. Па баках будынку рызаліты з чатырохкалоннымі порцікамі пры ўваходах. Сцены дэкарыраваныя пілястрамі, рустоўкай, філёнгамі і завершаныя развітымі карнізамі. Аконныя праёмы прамавугольныя.

У сядзібе да 1967 года быў размешчаны ветэрынарны тэхнікум. Помнік рэспубліканскага значэння.

Bihosava, Nitasłaŭski. Бігосава, Нітаслаўскі (1913) (2).jpg 
Bihosava, Nitasłaŭski. Бігосава, Нітаслаўскі (1913) (3).jpg 
Bihosava, Nitasłaŭski. Бігосава, Нітаслаўскі (1913) (4).jpg 
Bihosava, Nitasłaŭski. Бігосава, Нітаслаўскі (1915) (2).jpg

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Гісторыка-культурныя каштоўнасці Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Збудаванні Беларусі ў стылі класіцызм
Катэгорыя:Палацава-паркавыя і сядзібна-паркавыя ансамблі Беларусі
Катэгорыя:Славутасці Верхнядзвінскага раёна
Катэгорыя:Вопытная
Свята-Ільінская царква (Вуйвічы)

**Свята-Ільінская царква** — помнік драўлянага дойлідства. Пабудаваная ў 1788 у в. Вуйвічы Пінскага раёна з рысамі стылю барока.

## Архітэктура 
Храм мае шматпланавую аб'ёмна-прасторавую кампазіцыю, якую фармуюць зрубы званіцы, цэнтральнага аб'ёма з пяціграннымі прыдзеламі і апсіда з квадратнай рызніцай. Вертыкальнай дамінантай з'яўляецца чатырох'ярусная чацверыковая званіца з гранёным сферычным купалам і макаўкай у завяршэнні. Квадратны ў плане асноўны аб'ём мае двух'ярусную пабудову з чатырохсхільнымі перакрыццямі і цыбулепадобнай галоўкай на двух'ярусным васьмерыковым барабане ў завяршэнні. Плоскасныя фасады гарызантальна ашаляваныя і прарэзаны прамавугольнымі аконнымі праёмамі ў ліштвах. У інтэр'еры дамінуе прастора цэнтральнага аб'ёму, перакрытая шатровым скляпеннем на ветразях з «верхнім святлом» і раскрытая шырокімі прасветамі ў апсіду; бакавыя прыдзелы і бабінец аб'яднаныя агульным зрубам з прытворам. Пры ўваходзе на шырыню бабінца галерэя хораў з бакавой лесвіцай.

## Літаратура 
* 
* Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. - Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. - 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Пінскага раёна
Катэгорыя:Драўляныя цэрквы Беларусі
Катэгорыя:Помнікі беларускага народнага дойлідства
Катэгорыя:Вуйвічы
Катэгорыя:1788 год у Беларусі
Катэгорыя:Храмы Пінскай і Лунінецкай епархіі
Сядзібна-паркавы ансамбль (Высокае)

**Сядзібна-паркавы ансамбль Макрыцкіх** — помнік сядзібна-паркавай архітэктуры неакласіцызму. Комплекс створаны на мяжы XIX—XX стст. у п. Высокае (Аршанскі раён). Знаходзіцца на заходняй ускраіне вёскі, недалёка ад старой дарогі Орша — Санкт-Пецярбург. У 1882 г. маёнткам валодала графіня Марыя Канстанцінаўна Ранікер (7300 дз.: 560 дз. — ворнай. 3556 дз. — пад лесам). Пры маёнтку былі вапнавы завод, вінакурня, млын, 3 карчмы. Гаспадарку вяла ўладальніца. Сцены завершаны карнізам. Планіроўка анфіладная.

Перад домам прамавугольны двор, на якім з паўднёвага боку размешчаная мураваная афіцына з мансардавым паверхам. Пабудаваная ў 1912 г. у стылістычным адзінстве з сядзібным домам. Сцены дэкарыраваны рустам, меандрам. Па цэнтры галоўнага фасада двухпавярховы пяцігранны эркер. Флігель жылы, знаходзіцца ў прыватнай уласнасці, аднак пасля рамонту страціў стылістычнае адзінства з сядзібным домам.

З паўночнага боку панадворку знаходзілася драўляная афіцына (не захавалася), накрытая вальмавым дахам, уваход на галоўным фасадзе вылучаны ганкам са слупамі, стылізаванымі пад калоны.

## Парк 
У паўночнай частцы сядзібы вакол невялікага возера і ручая пейзажны парк. Парк, закладзены Макрыцкімі, мае рысы пераходнага ад пейзажнага да натуралістычнага. Захавалася шмат экзатычных раслін, сажалка, дарожкі. Плошча 4,7 га. Узрост насаджэнняў — больш за 100 гадоў. Пераважаюць вольха чорная, ліпа драбналістая, клён вастралісты, таполя белая. Растуць таксама лістоўніца сібірская, піхта, бяроза бародаўчатая, хвоя веймутава. Дуб, ясень, клён высаджаны ў асноўным па алеях парку і па яго межах. 3 кустоў — акацыя жоўтая, рабіна, бузіна, бружмель, ляшчына, брызгліна бародаўчатая, спірэя.

У сядзібе размешчаная школа-інтэрнат.

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Сядзібна-паркавыя ансамблі Аршанскага раёна
Катэгорыя:Збудаванні Беларусі ў стылі неакласіцызм
Катэгорыя:Высокае (аграгарадок, Аршанскі раён)
Вялікамажэйкаўская сядзіба

**Вялікамажэйкаўская сядзіба** — помнік сядзібна-паркавай архітэктуры класіцызму. Створаная ў канцы XVIII — пачатку XIX ст. на паўночнай ускраіне в. Вялікае Мажэйкава (Шчучынскі раён).

У 2019 годзе пракуратура Гродзенскай вобласці выявіла, што амаль цалкам пашкоджана агароджа сядзібы (уласнік — КСУП "Саўгас «Вялікае Мажэйкава»): яе мураваная частка парасла мохам і пустазеллем. На самім будынку комплексу вылузваюцца фарба і тынкоўка, абсыпаецца цагляны мур. Флігель сядзібы — у аварыйным стане. Тым часам работы па кансервацыі гэтага аб’екта не праведзены з прычыны адсутнасці праектна-каштарыснай дакументацыі.

## Архітэктура 
Уключала гасподу (згарэла ў 1914 г.), парк, абкружаны з трох бакоў пладовым садам і мураванай агароджай, афіцыну, гаспадарчыя пабудовы, бровар (1890 г.). Перад галоўным фасадам гасподы быў парадны партэр, абмежаваны мураванай агароджай з брамай, за якой былі зроблены два прамавугольныя ставы.

thumb|злева|Лямус
Прамавугольная ў плане мураваная аднапавярховая афіцына вырашаная ў формах класіцызму. Лямус, які знаходзіцца ў паўночнай частцы сядзібы, выкананы ў традыцыях драўлянай народнай архітэктуры — двухпавярховы (першы паверх мураваны, другі — драўляны) квадратны ў плане будынак.

## Парк 
thumb|злева|Парк
Парк закладзены ў 1787 г. на плошчы каля 7 га. Мае сіметрычную рэгулярна-восевую планіроўку. Апроч параднага партэра, мае за домам сістэму баскетаў, падзеленых сеткай грабавых, ліпавых і кляновых алей. Кампазіцыйную вось парку завяршала мураваная капліца, на паўночным усходзе знаходзілася мураваная альтанка-ратонда (не захаваліся). Сярод насаджэнняў маюцца экзоты: лістоўніца еўрапейская, белая акацыя, ліпа амерыканская і інш.

Комплекс — помнік рэспубліканскага значэння.

## Літаратура 
* Архітэктура Беларусі. Энцыклапедычны даведнік. — Мінск, 1993.

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Вялікае Мажэйкава
Катэгорыя:Славутасці Шчучынскага раёна
Катэгорыя:Хадкевічы
Катэгорыя:Збудаванні Беларусі ў стылі класіцызм
Катэгорыя:Палацава-паркавыя і сядзібна-паркавыя ансамблі Беларусі
Свята-Мікалаеўская царква (Вялікія Сяхновічы)

**Свята-Мікалаеўская царква** — драўляны праваслаўны храм у вёсцы Вялікія Сяхновічы Жабінкаўскага раёна Брэсцкай вобласці, помнік беларускага народнага дойлідства.

## Гісторыя 
Папярэдняя царква вядома з 1475 года. Існуючая царква пабудавана да 1727 года, перабудавана ў 1860-я гады. У 2007 годзе храм быў занесены ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь як аб’ект гісторыка-культурнай спадчыны рэспубліканскага значэння.

У царкве быў ахрышчаны Якаў Жалязоўскі — епіскап Брэсцкі (1848—1870).

## Архітэктура 
Помнік драўлянага дойлідства. Асноўны прамавугольны зруб з алтарнай часткай уверсе трохграннай, унізе прамавугольнай, з рызніцамі па баках. З захаду да асноўнага зруба прымыкае квадратны ў плане бабінец, завершаны чацверыковай званіцай, накрытай шатром з галоўкай. Дах двухсхільны, над алтарнай часткай, дзе размешчаная невысокая фігурная галоўка, — трохсхільны. Сцены вертыкальна ашаляваныя дошкамі з нашчыльнікамі. Аконныя праёмы з лучковымі завяршэннямі і каляровымі вітражамі. Інтэр’ер падзелены чатырма слупамі. Хоры ў заходняй частцы ў выглядзе арачнай галерэі, якую падтрымліваюць чатыры калонкі.

]]

## Літаратура 
* 
* Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Жабінкаўскага раёна
Катэгорыя:Вялікія Сяхновічы
Катэгорыя:Храмы Святога Мікалая
Катэгорыя:Помнікі беларускага народнага дойлідства
Катэгорыя:Храмы Брэсцкай і Кобрынскай епархіі
Катэгорыя:1727 год у Беларусі
Катэгорыя:Гісторыка-культурныя каштоўнасці Рэспублікі Беларусь
Свята-Пакроўская царква (Вялікія Чучавічы)

**Свята-Пакроўская царква** — праваслаўны храм у в. Вялікія Чучавічы Лунінецкага раёна.

## Гісторыя 
, 1910 год. Здымак А. Сержпутоўскага]]
Пабудаваная ў 1846—1851 гадах па фундацыі Вітгенштэйнаў. У 1908 годзе перабудаваная (з захаду прыбудаваная трох'ярусная званіца з шатровым дахам).

Помнік драўлянага дойлідства. Занесена ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь як аб'ект гісторыка-культурнай спадчыны рэгіянальнага значэння.

## Архітэктура 
Трохзрубны развіты па падоўжнай восі будынак з прамавугольным у плане бабінцам, квадратным цэнтральным аб'ёмам, завершаным васьмерыком на ветразях і пяціграннай апсідай. Апсіда накрытая вальмавым, бабінец — двухсхільным дахамі, над цэнтральным аб'ёмам — дах складанай формы, які ўтварае на чатырох фасадах трохвугольныя шчыты і завершаны дэкаратыўным пяцігалоўем. Звонку сцены ашаляваныя, прарэзаныя высокімі арачнымі (у цэнтры васьмерыка спаранымі) праёмамі. Галоўны і два бакавыя фасады акцэнтуюць уваходы з захаду ганкамі на парных разных слупах. У кампазіцыйным рашэнні царквы адчуваецца ўплыў паўночна-рускага драўлянага дойлідства.

## Інтэр'ер 
У інтэр'еры пануе цэнтральная двухсветлавая падкупальная прастора храма, абмежаваная паруснай драўлянай канструкцыяй. Апсіда аддзелена разным пазалочаным іканастасам. Абразы: «Маці Божая Адзігітрыя» (18 ст.), «Пакроў Маці Божай», фератрон «Георгій Перамоганосец» і «Пакроў Маці Божай» (усе пачатку 19 ст.), драўляная скульптура «Укрыжаванне» (19 ст.).

## Літаратура 
* 
* Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Лунінецкага раёна
Катэгорыя:Помнікі беларускага народнага дойлідства
Катэгорыя:Драўляныя цэрквы Беларусі
Катэгорыя:Вялікія Чучавічы
Катэгорыя:Храмы Найсвяцейшай Дзевы Марыі
Катэгорыя:Храмы Пінскай і Лунінецкай епархіі
Катэгорыя:1851 год у Беларусі
Санага

**Сана́га** () — рака ў Камеруне.

Утвараецца ад сутокаў рэк Джэрэм і Лом, якія пачынаюцца на плато Адамава. Даўжыня 918 км (ад вытоку ракі Джэрэм), плошча басейна 135000 км². Упадае некалькімі рукавамі ў заліў Біяфра. Асноўны прыток — Мбам (справа). У сярэднім цячэнні ўтварае парогі і вадаспады. Разводдзе ў чэрвені—снежні. Сярэдні расход вады больш 2000 м³/с. Суднаходная ніжэй горда Эдэа, каля якога ГЭС.

## Літаратура 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Рэкі Камеруна
Катэгорыя:Рэкі, якія ўпадаюць у Атлантычны акіян
Свята-Кацярынінская царква (Гадзічава)

**Свята-Кацярынінская царква** — помнік архітэктуры класіцызму. Пабудаваная ў 1822 годзе з цэглы ў вёсцы Гадзічава Гомельскага раёна.

Занесена ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь як аб’ект гісторыка-культурнай спадчыны рэспубліканскага значэння.

## Архітэктура 
Цэнтрычны квадратны ў плане аб’ём завершаны драўляным чатырохгранным плоскім барабанам. Галоўны і бакавыя фасады вылучаныя чатырохкалоннымі порцікамі дарычнага ордара, алтарны — рызалітам. Храм перакрыты пакатым шматгранным шатром. Плоскасныя атынкаваныя фасады расчлянёныя дзвюма ярусамі лучковых аконных праемаў з замковым каменем у ліштвах, аперазаныя міжпаверхавай цягай і прафіляваным карнізам з сухарыкамі.

## Інтэр’ер 
У цэнтральную залу з плоскай столлю чатырма шырокімі аркамі раскрываюцца вузкія памяшканні прытвора, прыдзелаў з самастойнымі ўваходамі і апсіды, па баках якой вылучаныя невялікія рызніцы абапал апсіды, дзякоўская і хрысцільня — абапал прамавугольнага прытвора. Столь абапіраецца на 4 вуглавыя пілоны, цераз якія перакінуты аркі.

Помнік рэспубліканскага значэння.

## Літаратура 
* 
* Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4

## Спасылкі 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Гомельскага раёна
Катэгорыя:Збудаванні Беларусі ў стылі класіцызм
Катэгорыя:Гадзічава
Катэгорыя:1822 год у Беларусі
Катэгорыя:Храмы Гомельскай і Жлобінскай епархіі
Самцэвіч

**Самцэвіч** — беларускае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Васіль Андрэевіч Самцэвіч, беларускі педагог, краязнавец
* Пётр Андрэевіч Самцэвіч, беларускі лінгвіст, фалькларыст
* Сямён Андрэевіч Самцэвіч, беларускі вучоны ў галіне мікрабіялогіі
Амхара

**Амхара**, **амхарцы**, **амара** (саманазва: *አማራ*) — народ у Эфіопіі. Жывуць пераважна ў цэнтральнай, паўночнай і ўсходняй частцы Эфіопіі. Адносяцца да эфіопскай пераходнай расы. Амхарская мова паўднёвай падгрупы семіцкай групы афразійскай сям'і. Пісьменнасць на аснове ўласнай графікі. Вернікі: хрысціяне-монафізіты, ёсць каталікі, пратэстанты, мусульмане-суніты. Агульная колькасць - 27 696 тыс. (2014 г.)

Традыцыйны занятак — пашаннае ірагацыйнае земляробства (збожжа). Развіта жывёлагадоўля (буйны і дробны рагаты скот, аслы, мулы), птушкагадоўля (куры), пчалярства, рамёствы (кавальства, ювелірнае, ганчарства, ткацтва).

Традыцыйнае мужчынскае і жаночае адзенне — нагавіцы, тунікападобная кашуля з поясам і плашча-шама, упрыгожаныя вышыванкай.

## Гл. таксама 
* Амхарафобія

## Літаратура 
* Народы мира, «Советская энциклопедия», М., 1988 // С.57 — 58

Катэгорыя:Народы Афрыкі
Катэгорыя:Народы Эфіопіі
Царква Святога Дзмітрыя Растоўскага (Выдранка)

**Царква Святога Дзмітрыя Растоўскага** — праваслаўны храм у в. Выдранка, Краснапольскага раёна Магілёўскай вобласці. У цэнтры вёскі.

## Гісторыя 
Пабудавана ў пачатку XX стагоддзя з дрэва.

У 2007 годзе занесена ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь як аб’ект гісторыка-культурнай спадчыны рэгіянальнага значэння.

## Архітэктура 
Помнік драўлянага дойлідства з рысамі стылю мадэрн. Храм падоўжна-восевай чатырохчасткавай кампазіцыі: званіца, бабінец, крыжападобны асноўны аб’ём і пяцігранная апсіда з квадратнай бакавой рызніцай. У сілуэце будынку дамінуюць гранёныя шатровыя пакрыцці з цыбулепадобнымі галоўкамі васьміграннага барабана асноўнага аб’ёму і двух’яруснай (васьмярык на чацверыку) званіцы, надбудаванай над прамавугольным прытворам. Стракатасць агульнай кампазіцыі ўзбагачаюць рознавялікія дзвюхгранныя шчыты зрубаў з разнымі падзорамі. Гарызантальна ашаляваныя сцены прарэзаныя прамавугольнымі аконнымі праёмамі ў пластычных ліштвах з разнымі падаконнікамі і прафіляванымі сандрыкамі з замковым каменем (імітацыя элементаў мураванай архітэктуры). Галоўны і два бакавыя ўваходы вылучаныя бочкападобнымі пакрыццямі на фігурных разных слупах, умацаваныя бэлечнымі перавязкамі, дэкарыраваныя авальнымі медальёнамі з абразамі.

### Інтэр’ер 
У інтэр’еры дамінуе прастора сяродкрыжжа, перакрытая шатровым скляпеннем на ветразях, пакрытых выявамі евангелістаў, і асветленая верхнімі вокнамі барабану. Бакавыя прытворы, бабінец і апсіда адкрываюцца шырокімі прасветамі. Дзве галерэі хораў арыгінальна ўбудаваныя ў бакавых прыдзелах, асветленыя парамі арачных акон у шчытах. Апсіда вылучана 3-ярусным іканастасам. Сцены пакрыты арнаментальна-арабескавай размалёўкай.

## Літаратура 
*  — С. 136
*  — С. 255
* Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4

## Спасылкі 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Краснапольскага раёна
Катэгорыя:Драўляныя цэрквы Беларусі
Катэгорыя:Збудаванні Беларусі ў стылі мадэрн
Катэгорыя:Выдранка (Краснапольскі раён)
Катэгорыя:Храмы Магілёўскай і Мсціслаўскай епархіі
Катэгорыя:1905 год у Беларусі
Манастыр базыльян (Орша)

**Манастыр базыльян** — помнік архітэктуры позняга барока ў Оршы. Размешчаны па адрасе Музейны завулак, 12, на правым беразе р. Аршыца. Ансамбль складаўся з царквы Апекі Маці Божай (1758—1774; не захавалася) і прыбудаванага да яе жылога корпуса.

## Гісторыя 
Быў заснаваны ў 1642 г. уніяцкім мітрапалітам Антоніем Сялявам. Першапачаткова будынкі былі драўляныя. Зроблены новы іканастас.

8 чэрвеня 1905 года ўраган знёс драўляны купал над сяродкрыжжам. У 1930-я гг. комплекс перададзены краязнаўчаму музею.

У 1967 годзе царква была ўзарвана. Жылы корпус выкарыстоўваўся пад жыллё.

## Архітэктура 
Складаўся з аб’яднаных у адзіны асіметрычны архітэктурны комплекс царквы Пакрова Божай Маці і жылога корпуса. Тэрыторыя манастыра была абгароджана мураванай сцяной.

Царква ўяўляла сабой трохнефавую крыжова-купальная двухвежавую базіліку. Над сяродкрыжжам быў узведзены высокі драўляны барабан з купалам. Мела мураваныя алтары ў імя Пакрова Багародзіцы, Распяцця Гасподняга і велікамучаніка Васіля.

Манастырскі копус вырашаны Г-падобным у плане 2-павярховым на высокім паўпадвальным паверсе будынкам пад вальмавым дахам. Сцены метровай таўшчыні крапаваны слаістымі пілястрамі і руставанымі лапаткамі, расчлянёны пазбаўленымі ліштваў прамавугольнымі аконнымі праёмамі і нішамі-блендамі паміж імі. Абодва паверхі маюць галерэйную планіроўку. У паўднёва-ўсходняй частцы размешчана лесвічная клетка і зала-трапезная. Астатнія памяшканні плошчай да 36 м² адводзіліся для жылля і працы. Моцныя сцены таўшчынёй 1 м аблегчаны нішамі. Перакрыцце 1-га паверха — крыжовыя скляпенні, 2-га — плоская бэлечная столь, паўпадвальнага паверха — цыліндрычныя скляпенні з распалубкамі.

## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Колішнія кляштары Беларусі
Катэгорыя:Колішнія манастыры Беларусі
Катэгорыя:Культавыя збудаванні Оршы
Катэгорыя:Базыльянскія манастыры Беларусі
Катэгорыя:Збудаванні Оршы ў стылі барока
Катэгорыя:Знішчаныя збудаванні Оршы
Катэгорыя:Колішнія ўніяцкія храмы Віцебскай вобласці
Катэгорыя:1758 год у Беларусі
Арома

**Арома** — народ групы кушытаў, адзін з 2-х асноўных народаў Эфіопіі. Жывуць таксама на поўначы Кеніі. Падзяляюцца на рэгіянальныя і племянныя групы: *тулама* (цэнтр Эфіопіі), *меча*, *ілу-бабур* (захад), *арсі*, *іту*, *ноле*, *джарсо*, *ала*, *бабіле* (паўднёвы ўсход), *борана* (поўдзень). Адносяцца да эфіопскай пераходнай расы. Гавораць на мовах арома ўсходняй кушыцкай групы афразійскай сям'і. Агульная колькасць (2014 г.) - 31 303 289 чал.

Традыцыйныя заняткі — пашаннае і ручное земляробства (у раёне г.Харэр з выкарыстаннем ірыгацыі) і жывёлагадоўля (буйны і дробны рагаты скот, аслы, коні), на паўднёвым усходзе і поўдні ёсць групы качавых і паўкачавых скатаводаў.

## Літаратура 
* Народы мира, «Советская энциклопедия», М., 1988 // С.349— 350

Катэгорыя:Народы Афрыкі
Катэгорыя:Народы Эфіопіі
Катэгорыя:Народы Кеніі
Катэгорыя:Кушыты
Бабіч

**Ба́біч** — беларускае прозвішча.
* Бабічы — шляхецкі род герба «Тапор».

## Вядомыя носьбіты 
* Віктар Канстанцінавіч Бабіч (нар. 1935) — Герой Сацыялістычнай Працы (1971).
* Іван Бабіч (1930—1994) — дзеяч беларускага нацыянальнага супраціву.
* Марыя Рыгораўна Бабіч (1928—2023) — дзяячка беларускага нацыянальнага супраціву.
* Міхаіл Віктаравіч Бабіч (нар. 1969) — расійскі дзяржаўны дзеяч, пасол Расіі ў Беларусі.
* Міхай Бабіч (1883—1941) — венгерскі паэт, пісьменнік.
* Наталля Аляксандраўна Бабіч (нар. 1981) — беларускі гісторык, архівіст.
* Якуб Бабіч (XVI стагоддзе) — старшыня гарадскога магістрата Вільні.
Мнішак

**Мнішак** — прозвішча прадстаўнікоў польскага дваранскага роду.

## Вядомыя носьбіты 
* Ежы Мнішак (1548—1613), польскі магнат, дзяржаўны і ваенны дзеяч Рэчы Паспалітай
* Ежы Аўгуст Мнішак (1715—1778), буйны землеўладальнік, дзяржаўны дзеяч Рэчы Паспалітай
* Ежы Ян Мнішак  (пам. 1693), дзяржаўны дзеяч Рэчы Паспалітай
* Марына Мнішак, дачка сандамірскага ваяводы Ежы Мнішка і Ядвігі Тарло, жонка Ілжэдзмітрыя I, каранаваная як руская царыца
* Мікалай Мнішак (к. 1484—1553), стараста радзынский (з 1534), падкаморы надворны каронны (1539), бургграф кракаўскі (1543—1553), пачынальнік роду Мнішкаў ў Рэчы Паспалітай.
* Міхал Ежы Мнішак (1748—1806), шляхтіч, дзяржаўны дзеяч Рэчы Паспалітай
* Станіслаў Баніфацый Мнішак (1580—1644), польскі магнат, старэйшы брат Марыны Мнішак
* Францішак Бернард Мнішак (1590—1661), дзяржаўны дзеяч Рэчы Паспалітай
* Юзаф Мнішак (1670—1747), дзяржаўны дзеяч Рэчы Паспалітай
* Ян Караль Мнішак (1716—1759), дзяржаўны дзеяч Рэчы Паспалітай
Паташня

Назву **Паташня** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць
** Пата́шня — былая вёска ў Верхнядзвінскім раёне
** Пата́шня — вёска ў Мяжанскім сельсавеце Гарадоцкага раёна
** Пата́шня — вёска ў Першамаскім сельсавеце Гарадоцкага раёна
** Пата́шня — вёска ў Лепельскім раёне
** Пата́шня — вёска ў Мёрскім раёне
** Пата́шня — вёска ў Пастаўскім раёне
* Гомельская вобласць
** Пата́шня — вёска ў Хойніцкім раёне
* Гродзенская вобласць
** Пата́шня — вёска ў Іўеўскім раёне
* Магілёўская вобласць
** Паташня́ — вёска ў Асіповіцкім раёне
** Пата́шня — вёска ў Дрыбінскім раёне

### Украіна 
* Паташня — вёска ў Бэршадскім раёне Вінніцкай вобласці
* Паташня — вёска ў Радамышльскім раёне Жытомірскай вобласці
Таўкачы

Назву **Таўкачы́** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Таўкачы — вёска ў Полацкім раёне
* Магілёўская вобласць:
** Таўкачы — вёска ў Дрыбінскім раёне
** Таўкачы — вёска ў Шклоўскім раёне

### Украіна 
* Таўкачы — вёска ў Жытомірскай вобласці
Перакоп

Назву **Перако́п** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Перакоп — вёска ў Рагачоўскім раёне Гомельскай вобласці
* Перакоп — пасёлак у Шклоўскім раёне Магілёўскай вобласці
### Расія 
* Перакоп (Клімаўскі раён)
### Украіна 
* Перакоп — сяло ў Валкаўскім раёне Харкаўскай вобласці.
* Перакоп — сяло ў Гэнічэскам раёне Херсонскай вобласці.

#### Крым 
* Перакоп — гістарычны горад у Крыме, знішчаны ў 1920 годзе.
* Перакоп — сяло ў Армянскім гарсавеце Аўтаномнай Рэспублікі Крым, названае ў памяць горада Перакопа.
* *Перакоп* — гутарковая назва горада Краснапэрэкопска.
* Перакоп — аўтамабільны пункт пропуску на трасе Армянск — Чаплінка.
Жамойцін

**Жамойцін** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Алесь Жамойцін (нар. 1955) — беларускі паэт.
* Аляксандр Адольфавіч Жамойцін (нар. 1935) — Герой Сацыялістычнай Працы.
* Янка Жамойцін (1922—2003) — беларускі пісьменнік-публіцыст, літаратурны крытык.
Гондэр

**Гондэр** () — горад у Эфіопіі, у рэгіёне Амхара. Аэрапорт. Цэнтр гістарычнай правінцыі Бэгемдыр і Сымен. У 1638-1855 Гондэр быў сталіцай Эфіопіі. У горадзе захавалася крэпасць Фасіл-Гебі, пабудаваная пры ўдзеле партугальскіх інжынераў і архітэктараў, высокая гарадская сцяна з дванаццаццю вежамі, звыш сарака хрысціянскіх цэркваў, сярэднявечныя сінагогі, а таксама лазні Фасілідаса і Кусквам. У 1979 годзе Фасіл-Гебі і ўся вобласць Гондэр былі ўключаныя ў спіс Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА. Размешчаны ў 30 км на поўнач ад возера Тана, на вышыні 2132 м над узроўнем мора.

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
Катэгорыя:Гарады Эфіопіі
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1635 годзе
Фейсалабад

**Фейсалабад** (да 1977 года **Лаялпур**) — горад і адміністрацыйны цэнтр аднайменнай акругі, размешчаны ў пакістанскай правінцыі Пенджаб. Трэці па велічыні горад Пакістана пасля Карачы і Лахора.

## Геаграфія 
Горад знаходзіцца ў правінцыі Пенджаб, у міжрэччы рэк Чынаб (ва ўсходняй частцы) і Раві (у заходняй частцы). У сезон дажджоў Раві часта выходзіць з берагоў і затапляе навакольныя тэрыторыі, наносячы шкоду ўраджаю і найбліжэйшым пасёлкам. Асноўнай крыніцай ірыгацыйнай вады з'яўляецца Чынабскі канал. Адлегласць да найбуйнейшых гарадоў: Карачы (1 135 км), Лахор (128 км), Ісламабад (350 км). Цэнтр горада размяшчаецца на вышыні 171 м над узроўнем мора.

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Нусрат Фацех Алі Хан, пакістанскі спявак

Катэгорыя:Гарады Пакістана
Сезон 2014 ФК Дынама Мінск

У 2014-м годзе футбольны клуб «Дынама» з Мінска прымаў удзел у трох афіцыйных турнірах: 
* Чэмпіянаце Беларусі 2014 (2 месца), 
* Кубку Беларусі 2013/2014 (выхад у чвэрцьфінал),
* Лізе Еўропы 2014/2015 (вылет па выніках групавога раўнда).

У сезоне 2014 дынамаўцы ўпершыню ў сваёй гісторыі выйшлі ў групавы этап еўракубка, а таксама упершыню за 5 гадоў узялі срэбраныя медалі чэмпіянату.

## Склад каманды 
### Ігракі 
|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

*Заўвагі*
# Ігрок пакінуў ФК «Дынама» (яго нумар можа быць выдадзены іншаму іграку).
# Пасля рыскі пададзены ігракі, якія прыйшлі ў каманду ў сярэдзіне сезону.

* Капітан каманды:  Дзмітрый Молаш

### Трэнерскі штаб 
*  Уладзімір Журавель (1971 г.н.) − галоўны трэнер
*  Ігар Гарэлаў (1972 г.н.) − старшы трэнер
*  Алег Дулуб (1965 г.н.) − трэнер
*  Сяргей Прыходзька (1962 г.н.) − трэнер брамнікаў
*  Сяргей Ясковіч (1972 г.н.) − галоўны трэнер дубля

### Трансферы зіма 2013—2014 
#### Прыйшлі ў клуб 
#### Вярнуліся і пакінулі клуб 
#### Пакінулі клуб 
* У арэнду
** З арэнды

### Трансферы лета 2014 
#### Прыйшлі ў клуб 
* З арэнды

#### Пакінулі клуб 
* У арэнду

## Спасылкі 
* Сезон 2014 на сайце football.by
* Сезон 2014 на сайце teams.by

2014
Дынама Мінск
Катэгорыя:2014 год у Мінску
Басра

**Басра** (араб. البصرة) — горад на паўднёвым усходзе Ірака, галоўны порт краіны. Адміністрацыйны цэнтр мухафазы Басра. Насельніцтва — 1.914.205 чал.

## Гісторыя 
Заснаваны ў 637 або 638 г. халіфам Амарам як апорны пункт арабаў у заваяванай імі Месапатаміі. У 8-9 стст. адзін з найважнейшых культурных і эканамічных цэнтраў Халіфата. У 1258 разгромлены манголамі. У 1538 г. захоплены турэцкім султанам Сулейманам і ўвайшоў у склад Асманскай імперыі.

Цяперашні горад Басра паўстаў толькі ў XVII стагоддзі, пасля заняпаду Старой Басры. Калі Мурад IV заваяваў Багдад у 1638 г., уся вобласць перайшла да туркаў і цяперашні горад Басра зрабіўся галоўным горадам вялікага пашалыка. У канцы XVII ст. ім авалодалі персы, у 1701 г. туркі яго адваявалі, потым ў 1771 г. персы зноў занялі горад, але павінны былі саступіць яго ў 1778 г. туркам, а ў 1787 г. Басра перайшла да арабаў і, нарэшце, зноў да туркаў. З 1810 вахабіты неаднаразова пагражалі гораду і блакавалі яго, але пацярпелі ў 1815 годзе рашучае паражэнне ад егіпецкіх войскаў Ібрагіма-пашы. У перыяд 1832—1840 гг. Басра знаходзілася ў руках Мухамада Алі.

22 лістапада 1914 года акупаваны англійскімі войскамі, пасля Першай сусветнай вайны увайшоў у склад Ірака. Падчас Другой сусветнай вайны Басра, нароўні з іранскім Бушырам, была асноўным портам, па якім у СССР (праз тэрыторыю Ірана) дастаўляліся тавары па ленд-лізу (у асноўным ваенныя аўтамабілі сваім ходам). У 1980-87 гг. моцна пацярпеў (асабліва порт) ад іранскіх артылерыйскіх абстрэлаў падчас ірана-іракскай вайны, а таксама падчас ўварвання ЗША ў ходзе Іракскай вайны.

Катэгорыя:Гарады Ірака
Часноўскі

**Часноўскі** — беларускае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Мечыслаў Эдвардавіч Часноўскі (1948—2021) — беларускі гісторык, дыпламат.
* Павел Генадзевіч Часноўскі — беларускі футбаліст.
Эмблема Эфіопіі

**Эмблема Эфіопіі** — адзін з дзяржаўных сімвалаў Эфіопіі, у сучаснай форме выкарыстоўваецца з 1996 года.

## Апісанне 
У блакітным крузе залатая пентаграма з пяццю залатымі прамянямі. Пентаграма сімвалізуе адзінства народаў Эфіопіі.

## Гісторыя 

Выява:Lion of Judah emblem of the Ethiopian Empire.svg|Герб Эфіопскай дзяржавы, да 1974
Выява:Derg emblem.png|Герб Эфіопіі, 1974-1987
Выява:Emblem of the Peoples' Democratic Republic of Ethiopia.svg|Герб Эфіопіі, 1987-1991

## Літаратура 
* Karl-Heinz Hesmer: Flaggen und Wappen der Welt. Geschichte und Symbolik der Flaggen und Wappen aller Staaten. Gütersloh: Bertelsmann Lexikon Verlag, 1992. ISBN 3-570-01082-1

Катэгорыя:Эфіопія
Сядзіба Ежы Іваноўскага (Галавічполе)

**Сядзіба Ежы Іваноўскага** — помнік драўлянага дойлідства пачатку XX стагоддзя ў вёсцы Галавічполе (Шчучынскі раён Гродзенскай вобласці). Знаходзіцца на паўднёвай ускраіне вёскі.

Сядзібны дом па наступных уладальніках часта называюць «**домам Валеяк**» або **Валейкаў**, а таксама скажона «**домам Вадэйкаў**».

## Гісторыя 
Сядзібны дом пабудаваны ў 1935 годзе.

Пры тым, што гэтую пабудову называюць «домам Вадэйкаў», насамрэч дом пабудаваў Ежы Іваноўскі. Менавіта ён у 1930 годзе ўспадкаваў палову Галавічполя, а Валейкам тым часам належала другая палова. Пасля Ежы Іваноўскі на месцы згарэлага старога драўлянага, пабудаваў новы дом. А спраектаваў яго беларускі архітэктар Лявон Вітан-Дубейкаўскі. Адначасова з пабудовай дома Ежы Іваноўскі пасадзіў новы сад на 10 га, імаверна, з тых часоў недалёка ад дома захавалася і афіцына.

У савецкія часы дом стаў школьным інтэрнатам, а затым стаў уладаннем парафіі касцёла ў Старых Васілішках. Выкарыстоўваецца як каталіцкая капліца Святога Казіміра.

## Архітэктура 
Помнік архітэктуры закапанскага стылю. Яго складаную архітэктурна-пластычную кампазіцыю фарміруюць высокі мансардавы дах цэнтральнага прамавугольнага ў плане зруба, вальмавыя перакрыцці вуглавых алькежаў і мезанінаў. Вынасы пакрыццяў над фасадамі трымаюцца разнымі бэлькамі-кранштэйнамі. Элемент асіметрыі ў аб’ёмную кампазіцыю ўносяць 4-слуповы ганак з трохвугольным франтонам і вуглавая лоджыя. Неашаляваныя сцены прарублены прамавугольнымі аконнымі праёмамі розных памераў.

Але, вядома, што архітэктар будынка Лявон Іванавіч Дубейкаўскі ў той час распрацоўваў так званы "беларускі стыль" і таму магчыма можна лічыць, што сядзібны дом Іваноўскага пабудаваны менавіта ў гэтым архітэктурным стылі.

## Гл. таксама 
* Сядзібна-паркавы комплекс Іваноўскіх (Галавічполе)

## Крыніцы 
## Літаратура 
*  — С. 81

## Спасылкі 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Славутасці Шчучынскага раёна
Катэгорыя:Іваноўскія
Катэгорыя:Палацава-паркавыя і сядзібна-паркавыя ансамблі Беларусі
Катэгорыя:Галавічполе
Катэгорыя:Драўляная архітэктура Беларусі
Катэгорыя:З’явіліся ў 1935 годзе
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Лявона Дубейкаўскага
Катэгорыя:1935 год у Беларусі
Касцёл Адведзін Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Вялікая Бераставіца)

**Касцёл Адведзін Найсвяцейшай Дзевы Марыі** — каталіцкі храм у г. п. Вялікая Бераставіца. Помнік архітэктуры ранняга барока.

## Гісторыя 
Пабудаваны каля 1615 г.па фундацыі Гераніма Хадкевіча пад уплывам касцёльнай архітэктуры Д. Трэвана, з улікам мясцовага будаўніцтва.
thumb|злева|Касцёл у пач. XIX ст.
З дакументаў, якія захаваліся, ні адзін не ўказвае на існаванне кармеліцкага касцёла ў Бераставіцы, і таму можна меркаваць, што ў час заснавання касцёла ролю капеланаў у ім выконвала духавенства, якое прадстаўляла ордэн кармелітаў. Але сам касцёл з моманту асвячэння вядомы як касцёл Наведвання Дзевы Марыі. У 1741 г. праведзены рамонт касцёла (фундатар — кракаўскі кашталян Юзаф Мнішак). У 1794 г. пры касцёле існаваў шпіталь, які быў пабудаваны па фундацыі Ю. Патоцкай, у другой палове XVIII — першай палове XIX ст. — дзейнічала школа. У 1855 г. праведзены рамонт. З 1866 г. праваслаўная царква. З 1920—1940 гг. мураваная трохнефная базіліка з трансептам, паўкруглай апсідай і дзвюма нізкімі сакрысціямі па баках алтарнай часткі.

У 1963 годзе касцёл быў зачынены савецкімі ўладамі. Будынак выкарыстоўваўся для розных гаспадарчых патрэб, як склад і з часам разбурыўся. Касцёл быў залічаны да помнікаў архітэктуры рэспубліканскага значэння, але гэта не палепшыла яго стану.

У 1990 г. перададзены вернікам. У 1992 годзе падчас пажару згарэў дах касцёла і абрушыліся скляпенні. З таго часу знаходзіцца ў руінах.

## Архітэктура 
Галоўны заходні фасад бязвежавы, падзелены пілястрамі на тры часткі і завершаны ступеньчатым атыкам. Сярэдняя ўзвышаная частка ўвянчаная франтонам з авальнай нішай у цэнтры. Сцены цэнтральнага нефа расчлянёныя пілястрамі, бакавых нефаў — лапаткамі. Аконныя праёмы з лучковымі арачнымі завяршэннямі. Інтер'ер падзелены чатырма масіўнымі слупамі на тры нефы. Цэнтральны павышаны неф перакрыты цыліндрычнымі скляпеннямі на распалубках, бакавыя — крыжовымі. Пры ўваходзе — хоры.

Найважнейшай рэліквіяй касцёла быў абраз анёлаў-ахоўнікаў, які напісаў Францішак Смуглевіч (1797—1807 гг.). Пад будынкам крыпта — дзевяць памяшканняў, злучаных пераходамі.

Распрацаваны праект рэканструкцыі касцёла (архітэктары А. Бабіцын, С. Шэйко).

## Літаратура 
* Архітэктура Беларусі. Энцыклапедычны даведнік. — Мінск, 1993.
* Габрусь Т. В. Мураваныя харалы: Сакральная архітэктура беларускага барока / Т. В. Габрусь. Мн.: Ураджай, 2001.— 287 с.: іл. ISBN 985-04-0499-X, с. 222-223.

## Спасылкі 
* 
* 
* slowo.grodnensis.by

Катэгорыя:Вялікая Бераставіца
Катэгорыя:Касцёлы Гродзенскай дыяцэзіі
Катэгорыя:Збудаванні Беларусі ў стылі барока
Катэгорыя:Касцёлы Бераставіцкага раёна
Катэгорыя:XVII стагоддзе ў Беларусі
Замчышча (Гарадок)

**Замчышча** — помнік абарончага дойлідства XIV—XVIII стст. Размешчаны ў паўночнай частцы в. Гарадок (Маладзечанскі раён)), на левым беразе р. Бярэзіна (прыток Нёмана).

## Апісанне 
]]
Авальны ў плане дзядзінец (60х40 м), абкружаны з поўдня вадзяным ровам (шырыня 25—30 м), захаду і поўначы — магутным земляным валам (вышыня да 10 м). З усходу ў разрыве валу стаяла вежа (засталася круглая пляцоўка дыяметрам каля 7 м), якая ахоўвала ўезд у замак. Да ўваходу ў замак цераз роў быў перакінуты драўляны мост. На дзядзінцы знаходзіліся мураваныя і драўляныя жылыя і гаспадарчыя пабудовы. Падчас раскопак знойдзеная кераміка XIV—XVIII стст., сярод якой вылучаецца паліваная кафля з раслінным арнаментам і выявай арла.

Комплекс збярогся часткова (засталіся валы, роў, падмуркі асобных будынкаў).

Гарадзішча згадваецца з сярэдзіны ХІХ ст. Даследваў у 1966 г. Я. Г. Звяруга. Помнік археалогіі ўзяты пад ахову дзяржавай у 1988 годзе.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* Гарадзішча в. Гарадок
* 
* 

Катэгорыя:Гарадок (Маладзечанскі раён)
Катэгорыя:Гарадзішчы Маладзечанскага раёна
Сядзібна-паркавы ансамбль Бутаўт-Андрэйкавічаў (Гарнастаевічы)

**Сядзібна-паркавы ансамбль Бутаўт-Андрэйкавічаў** — помнік сядзібна-паркавай архітэктуры класіцызму ў в. Гарнастаевічы (Свіслацкі раён). Пабудаваная ў другой палове ХІХ ст. Уключае гасподу, гаспадарчыя пабудовы, невялікі парк з садам і сажалкай, касцёл.

## Архітэктура 
### Гаспода 
Гаспода — Т-падобны ў плане будынак. Складаецца з падоўжанага аднапавярховага і кароткага двухпавярховага прамавугольных аб'ёмаў. Планіроўка анфіладна-калідорная. Галоўны ўваход аформлены чатырохкалонным порцікам. Фасады дэкарыраваныя лапаткамі, рустам, пластычнымі ліштвамі акон, прафіляванымі цягамі. У інтэр'еры кафляныя грубкі, паркетная падлога, каваная і літая фурнітура, прафіляваныя бэлькі перакрыцця. Выкарыстоўваецца адміністрацыйнай установай.

### Касцёл 
Касцёл — прамавугольны ў плане, з сакрысціямі абапал алтарнай часткі, накрыты двухсхільным дахам з дахоўкі. Сцены з бутавага каменю, антаблемент, ліштвы акон, пілястры, порцік з цэглы. Галоўны фасад вылучаны шасцікалонным порцікам дарычнага ордара. У інтэр'еры над уваходам хоры.

## Літаратура 
* 
* 
* *Aftanazy, R.* Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej : w 11 t. / R. Aftanazy. — Wrocław – Warszawa – Kraków : Zaklad im Ossolinskich, 1991. — Cz. 1. Wielkie księstwo Litewskie. Inflanty. Kurlandia. — T. 2. Województwa brzesko-litewskie, nowogródzkie. — 474 s. 
** Butautas R.S. Butautai Andreikavičiai gyvenimo labirintuose. Vilnius. Gediminas, 300 p.&nbsp;2018. ISBN 978-9955-806-11-0

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Палацава-паркавыя і сядзібна-паркавыя ансамблі Беларусі
Катэгорыя:Гарнастаевічы
Катэгорыя:Славутасці Свіслацкага раёна
Катэгорыя:З’явіліся ў XIX стагоддзі
Катэгорыя:Збудаванні Беларусі ў стылі класіцызм
Катэгорыя:Бутаўт-Андрайковічы
Германавіцкая сядзіба

**Германавіцкая сядзіба** — палацава-паркавы комплекс у вёсцы Германавічы (Шаркаўшчынскі раён) на правым беразе ракі Дзісна. Помнік сядзібна-паркавай архітэктуры ў стылі класіцызм. Створаны ў канцы XVIII ст. (пасля 1782 г.) Належала I. Зрыня-Шырыну, які набыў маёнтак у графа I. Гільзена.

## Архітэктура 
Сядзіба мае рэгулярную планіроўку з геаметрычна правільнымі ўчасткамі пладовага саду, агароду і шэрагам прамавугольных ставоў. Да ракі спускаецца невялікі парк пейзажнага тыпу. У цэнтры кампазіцыі мураваная гаспода — прамавугольны ў плане двухпавярховы будынак з пакатым вальмавым дахам. Планіроўка анфіладная. У тарцах будынку знаходзяцца трохмаршавыя лесвіцы. Вось сіметрыі падкрэсленая на галоўным фасадзе атыкам, на дваровым — рызалітам з трохвугольным франтонам. Вуглы фланкіраваныя плоскімі рызалітамі, у якіх зробленыя ўваходы, аформленыя прысценнымі порцікамі. Сцены аздобленыя на першым паверсе рустоўкай, на другім — каланадай. Гаспадарчыя пабудовы знаходзяцца ў паўнёва-ўсходняй частцы сядзібы.

## Сучасны стан 
У палацы Шырынаў зараз знаходзіцца музей культуры і побыту. Комплекс — помнік рэспубліканскага значэння.

## Літаратура 
* 
* *Кулагин А. Н.* Германовичская усадьба // 

## Спасылкі 
* 
* 
* Установа культуры «Германавіцкі музей культуры і побыту» 
* 

Катэгорыя:Палацы Беларусі
Катэгорыя:Славутасці Шаркаўшчынскага раёна
Катэгорыя:Германавічы
Катэгорыя:Збудаванні Беларусі ў стылі класіцызм
Катэгорыя:З’явіліся ў 1780-я гады
Катэгорыя:Палацава-паркавыя і сядзібна-паркавыя ансамблі Беларусі
Катэгорыя:1780-я ў Беларусі
Спіс аб’ектаў Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА ў Эфіопіі

У **спісе аб’ектаў Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА ў Эфіопіі** значацца  (на 2013 год). Агульны спіс Сусветнай спадчыны на  год складаецца з . Такім чынам, доля аб’ектаў Эфіопіі ў свеце складае прыкладна .

## Спіс 
У гэтай табліцы аб’екты размешчаны ў парадку іх дадання ў спіс Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.

### Геаграфічнае размяшчэнне аб’ектаў 
## Кандыдаты ў спіс 
У табліцы аб’екты размешчаны ў парадку іх дадання ў папярэдні спіс. У гэтым спісе паказаны аб’екты, прапанаваныя ўрадам Эфіопіі ў якасці кандыдатаў на ўнясенне ў спіс Сусветнай спадчыны.

### Геаграфічнае размяшчэнне кандыдатаў 

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт ЮНЕСКА. Спіс аб’ектаў Сусветнай спадчыны ў Эфіопіі

Эфіопія
Катэгорыя:Сусветная спадчына ў Эфіопіі
Будынак духоўнага вучылішча (Гомель)

**Будынак духоўнага вучылішча** — помнік архітэктуры класіцызму.

## Гісторыя 
Пабудаваны ў 1799—1819 гг. у Гомелі на вуліцы Мільённай (сучасная вул. Білецкага, 11) як летні дом М. П. Румянцава. Архітэктар Дж. Кларк. З 1880 годзе ў будынку размяшчалася духоўная семінарыя.

Зараз у будынку размешчаны вучэбны корпус Гомельскага дзяржаўнага медыцынскага ўніверсітэта. Занесены ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь як аб’ект гісторыка-культурнай спадчыны рэгіянальнага значэння.

## Архітэктура 
Складаўся з трох аб’ёмаў, пастаўленых на адной лініі: двухпавярховага драўлянага корпуса і злучаных з ім галерэямі двухпавярховых флігеляў. Корпус — прамавугольны ў плане будынак, на першым паверсе знаходзіліся две парадныя залы, на другім — жылыя пакоі. Галоўны фасад, быў вылучаны рызалітам з шасцікалонным порцікам дарычнага ордара і аздоблены балконам. Вокны першага паверху афармляліся паўкруглымі нішамі. Рызаліт, прасценкі першага паверху корпусу і сцены флігеляў былі апрацаваны гарызантальнай рустоўкай. У другой палове XIX ст. перабудаваны. Мураваны двухпавярховы П-падобны ў плане будынак (бакавыя крылы пабудаваныя ў 1960-я гады). Цэнтр галоўнага прамавугольнага ў плане аб’ёму вылучаны магутнымі рызалітамі на галоўным і дваровых фасадах. Цэнтральны ўваход з казырком на двух слупах падкрэслены фігурным атыкам. Галоўны фасад дэкарыраваны сандрыкамі, лепкай (на атыку), падзелены гарызантальнай цягай на дзве часткі. Дваровыя фасады бакавых карпусоў апрацаваныя рустам, завершаныя карнізам. Унутраная планіроўка калідорная. На другім паверсе знаходзілася семінарская царква (цяпер актавая зала).

## Галерэя 

Файл:Homiel, Miljonnaja, Duchoŭnaja. Гомель, Мільённая, Духоўная (1911).jpg|З боку Ліпавай вуліцы.
Файл:Homiel, Sož-Nabiarežnaja. Гомель, Сож-Набярэжная (1914) (2).jpg|З боку ракі Сож і Баярскага спуску.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Славутасці Гомеля
Катэгорыя:З’явіліся ў 1799 годзе
Катэгорыя:1819 год у Беларусі
Катэгорыя:XIX стагоддзе ў Гомелі
Катэгорыя:Гомельскі дзяржаўны медыцынскі ўніверсітэт
Катэгорыя:Вуліца Білецкага (Гомель)
Сезон 2014 ФК Дняпро Магілёў

У 2014-м годзе футбольны клуб «Дняпро» з Магілёва прымаў удзел у трох афіцыйных турнірах: 
* Чэмпіянаце Беларусі 2014 (12 месца),  
* Кубку Беларусі 2013/2014 (паражэнне ў паўфінале),
* Кубку Беларусі 2014/2015 (вылет на стадыі 1/8 фінала).

Заняўшы апошняе месца ў Вышэйшай лізе, «Дняпро» быў вымушаны бараніць сваё месца ў мацнейшым дывізіёне ў стыкавых матчах. Па выніках стыкавых матчаў з «Віцебскам» (0:2, 1:1) «Дняпро» страціў месца ў Вышэйшай лізе.

## Склад каманды 
|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

*Заўвагі*
# Ігрок пакінуў ФК «Дняпро» (яго нумар можа быць выдадзены іншаму іграку).
# Пасля рыскі пададзены ігракі, якія прыйшлі ў каманду ў сярэдзіне сезону.

* Капітан каманды:  Барыс Панкратаў

### Трэнерскі штаб 
*  Юрый Лукашоў (1974 г.н.) — галоўны трэнер
*  Аляксандр Чайка (1976 г.н.) − старшы трэнер
*  Уладзімір Касцюкоў (1954 г.н.) − трэнер па навукова-метадычнай працы
*  Руслан Сіманенка (1990 г.н.) − трэнер брамнікаў
*  Аляксандр Вопсеў (1968 г.н.) − галоўны трэнер дубля

### Трансферы зіма 2013—2014 
#### Прыйшлі ў клуб 
#### Пакінулі клуб 
* З арэнды

### Трансферы лета 2014 
#### Прыйшлі ў клуб 
* У арэнду

#### Пакінулі клуб 
### Трансферы восень 2014 
#### Прыйшлі ў клуб 
#### Пакінулі клуб 
## Спасылкі 
* Сезон 2014 на сайце football.by
* Сезон 2014 на сайце teams.by

2014
Дняпро Магілёў
Катэгорыя:2014 год у Магілёве