Ураган у Беларусі (2024)

13—14 ліпеня 2024 года на тэрыторыю Рэспублікі Беларусь абрынуўся ўраган. Найбольш пацярпела Гомельская вобласць. Каля 2000 населеных пунктаў па ўсёй краіне засталіся без электрычнасці. 7 чалавек загінулі.

## Агульная сітуацыя 
У другі тыдзень ліпеня ў Беларусі ўсталявалася анамальна гарачае надвор’е. У сераду, 10-га чысла, абвешчаны аранжавы ўзровень пагрозы. Назіралася тэмпература да +32 па паўднёвай палове, у астатняй частцы  +24—29. Без ападкаў. Самым гарачым днём стала субота, 13 ліпеня, калі паветра на поўдні і ў цэнтры краіны прагрэлася вышэй за 35 градусаў (абвешчаны чырвоны ўзровень небяспекі, чакалася спякота ў +35—37°С). На метэастанцыі ў Жыткавічах былі зафіксаваныя рэкордныя з 1959 года +37,9. У Мінску пабіты рэкорд 1936 года — +35,2. У гэты час сіноптыкі сталі папярэджваць пра верагоднасць магутных навальнічных дажджоў. Белгідрамет выдаў папярэджанне аб набліжэнні штармавых вятроў.

Сіноптык Дзмітрый Рабаў заявіў, што ў бліжэйшыя дзесяцігоддзі клімат будзе мяняцца, адзначыўшы, што летам усё часцей і часцей будуць хвалі моцнай спёкі з ураганамі і штармамі. Падобнае меркаванне выказаў акадэмік Нацыянальнай акадэміі навук Уладзімір Логінаў. Як сказаў спецыяліст, у апошнія гады клімат у краіне ўсё больш становіцца падобным на трапічны, якому характэрны ўраганы і тайфуны.

## Уздзеянне стыхіі 
13—14 ліпеня ў Гродзенскай вобласці пацярпелі 54 населеныя пункты ў Дзятлаўскім, Іўеўскім, Карэліцкім, Навагрудскім, Ашмянскім, Слонімскім, Смаргонскім раёнах. Пашкоджаны дахі 169 прыватных жылых дамоў, 29 сельскагаспадарчых будынкаў і 8 аўтамабіляў. Парывы ветру дасягалі 29 метраў за секунду. Сітуацыя пагаршалася спякотай вышэй за +30°C.

Тэхналагічныя парушэнні ў электрасетках былі зафіксаваныя на працягласці больш за 12,5 тыс. км, без электразабеспячэння ў Гомельскай вобласці засталіся 1175 населеных пунктаў. Ад паваленых дрэў і элементаў даху загінулі 6 чалавек, з іх двое дзяцей.

У Магілёўскай вобласці пацярпелі каля 800 будынкаў, больш за 600 населеных пунктаў былі без святла, 5,5 тысяч гектараў лесу знішчаны. Паводле інфармацыі Беларускай чыгункі, падзення дрэў стала прычынай затрымкі 46 цягнікоў у Гомельскай і Магілёўскай абласцях, спазненне склала ад 6 хвілін да амаль 8 гадзін.

## Ліквідацыя наступстваў 
Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка ўзяў пад асабісты кантроль ліквідацыю наступстваў стыхіі. У паўднёва-ўсходні рэгіён, які пацярпеў найбольш за ўсё, накіраваны аварыйныя брыгады з іншых абласцей. Сфарміраваны аператыўны штаб, уключаючы 474 асобы з судзімасцю і 100 вайскоўцаў 6-й асобнай спецыяльнай міліцэйскай брыгады. Мясцовыя жыхары ініцыятыўна браліся дапамагаць прыбіраць завалы і паваленыя дрэвы, аказвалі садзейнічанне камунальнікам. Паводле папярэдніх звестак, на поўнае аднаўленне электрасетак спатрэбіцца да месяца. У некаторых вёсках сеткі давялося адбудоўваць нанова, бо залева разбурыла іх практычна цалкам. Канчаткова электрычнасць адноўлена 26 ліпеня ў 22:40, калі вёска Лозкі Калінкавіцкага раёна, апошні пацярпелы населены пункт, адключана ад перасоўнага дызельнага генератара і падключана да агульнай сеткі.

## Паўторная бура
У канцы месяца ўраган паўтарыўся. Парывы ветру дасягалі 25—27 м/с. Паваленымі дрэвамі пашкоджаны пяць аўтамабіляў у Гродна і ў Мінску. Паводле інфармацыі Мінэнерга на раніцу 29 ліпеня, за суткі без святла апынуліся 566 населеных пунктаў, зафіксаваны 91 выпадак падзення дрэў. Да ліквідацыі наступстваў непагадзі прыцягнутыя 246 чалавек і 105 адзінак тэхнікі. Энергетыкі і экстранныя службы краіны перайшлі на ўзмоцнены рэжым працы. На 29 і 30 ліпеня ў краіне аб’яўлены аранжавы ўзровень небяспекі з-за моцнага ветру.

Па ўдакладненых даных МНС, за 28—29 ліпеня зафіксавана 316 выпадкаў падзення дрэў: у Брэсцкай вобласці — 29, Віцебскай — 7, Гомельскай — 15, Гродзенскай — 137, Мінскай — 58, Магілёўскай — 18, Мінску — 52. Паваленымі дрэвамі пашкоджаныя 15 аўтамабіляў. З іх у Гомельскай вобласці — адзін транспартны сродак, Гродзенскай — чатыры, Магілёўскай — два, Мінску — восем. У Гродзенскім рэгіёне з-за паваленага дрэва адзін пасажырскі цягнік затрымаўся на 47 хвілін. Пацярпелі два чалавекі (у аграгарадку Ярэмічы Карэліцкага раёна і ў горадзе Бабруйску Магілёўскай вобласці).

Напярэдадні сіноптык Дзмітрый Рабаў папярэдзіў пра пахаладанне, вецер і дажджы ў Беларусі на тыдні з 29 ліпеня па 4 жніўня. На надвор’е паўплывалі паўночна-заходнія вятры і больш прахалодныя паветраныя масы. Адпаведна, панізілася тэмпература. Адзначаны ваганні атмасфернага ціску.

## Выяўленыя праблемы 
Лукашэнка раскрытыкаваў паводзіны службовых асоб рознага ўзроўню. Па заяве прэзідэнта, актыўных дзеянняў з іх боку для арганізацыі работ па ліквідацыі наступстваў, аператыўнай дапамогі пацярпелым рэгіёнам і людзям у дастатковай ступені не было. Не ўсюды было наладжана належнае ўзаемадзеянне паміж рознымі органамі пры прыняцці мер аператыўнага рэагавання, а часам замест аператыўных дзеянняў аб’яўляліся тэндэры па пошуку падрадчыкаў для правядзення рамонтных работ і ліквідацыі наступстваў стыхіі. Таксама раскрытыкаваная працэдура атрымання дапамогі з рэзерву матэрыяльных рэсурсаў. Аляксандр Лукашэнка заявіў аб неабходнасці ў цэлым мабілізоўваць насельніцтва і спецыялістаў для ліквідацыі наступстваў стыхіі, у тым ліку палітвязняў. Стыхію ён параўнаў з вайной, «*толькі няма стральбы з аўтаматаў і кулямётаў*».

## Гл. таксама 
* Хаўер (цыклон)

## Крыніцы 
Катэгорыя:Падзеі 14 ліпеня
Катэгорыя:Падзеі 13 ліпеня
Катэгорыя:Гісторыя Гомельскай вобласці
Катэгорыя:Ліпень 2024 года
Катэгорыя:2024 год у Беларусі
Катэгорыя:Стыхійныя бедствы
Катэгорыя:Ураганы
Катэгорыя:Старонкі з недагледжанымі перакладамі
Катэгорыя:Катастрофы ў Беларусі