Прэмія імя Францішка Багушэвіча

**Прэмія імя Францішка Багушэвіча** — штогадовая літаратурная прэмія Беларускага ПЭН-цэнтра. Заснавана ў 1994 годзе. Традыцыйна ўручаецца 22 сакавіка (да Дня Волі) за выдатную гістарычную прозу аўтарам кнігаў, якія спрыяюць абуджэнню пачуццяў гістарычнай самасвядомасці і нацыянальнае незалежнасці чытачоў.

## Лаўрэаты 
* 1995 — Кастусь Акула «Змагарныя дарогі»
* 1996 — Уладзімір Арлоў
* 1997 — Лявон Баршчэўскі Пераклад выбраных апавяданняў Франца Кафкі («Прысуд»), укладанне хрэстаматыі «Літаратура народаў свету»; Аляксандр Лукашук «За кіпучай чэкісцкай работай» і «Філістовіч. Вяртанне нацыяналіста»
* 1998 — Сяргей Ёрш «Вяртанне БНП»
* 1999 — Вячка Целеш «Гарады Беларусі на старых паштоўках» 
* 2000 — Ніна Стужынская «Беларусь мяцежная. З гісторыі антысавецкага ўзброенага супраціву. 20-ыя гады ХХ стагоддзя.» Вільня
* 2001 — Алесь Белы «Хроніка Белай Русi. Chronicon Russiae Albae. Нарыс гісторыі адной геаграфічнай назвы»
* 2002 — Андрэй Катлярчук «Шведы ў гісторыі і культуры беларусаў»
* 2003 — Захар Шыбека «Нарысы гісторыі Беларусі 1795—2002»
* 2004 — Аляксандр Надсан «Біскуп Чэслаў Сіповіч: святар і беларус», выдавецтва «БелФранс»
* 2006 — Леанід Маракоў «Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі 1794—1991»
* 2010 — Вольга Бабкова «…І цуды, і страхі»
* 2011 — Зміцер Санько серыя «Нашы славутыя землякі» і Людміла Рублеўская «Сутарэнні Ромула»
* 2012 — Алесь Краўцэвіч за кнігу «Гедымін (1316—1341). Каралеўства Літвы і Русі» і Уладзімір Ляхоўскі за кнігу «Ад гоманаўцаў да гайсакоў. Чыннасць беларускіх маладзёвых арганізацый у 2-й палове XIX ст. — 1-й палове XX ст. (да 1939 г.)» .
* 2013 — Дзмітрый Матвейчык за кнігу «Паўстанне 1863—1864 гадоў у Беларусі: нарыс баявых дзеянняў».
* 2014 — Анатоль Трафімчык за кнігу «1939 год і Беларусь: забытая вайна».
* 2015 — Святлана Марозава за кнігу «„Сваёй веры ламаць не будзем…“: супраціўленне дэўнізацыі ў Беларусі (1780—1839 гады)» і Дзяніс Лісейчыкаў за кнігу «Святар у беларускім соцыуме: прасапаграфія ўніяцкага духавенства 1596—1839 гг».
* 2016 — Віктар Корбут і Зміцер Ласько за кнігу «Мінск. Спадчына старога горада. 1067—1917».
* 2017 — Уладзімір Лякін за кнігу «Ліцвіны ў гвардыі Напалеона».
* 2018 — Васіль Герасімчык за кнігу «Кастусь Каліноўскі: Асоба і легенда», (выдавецтва «ЮрсаПрынт», 2018).
* 2019 — Алесь Смалянчук за кнігу «Раман Скірмунт (1868—1939): жыццяпіс грамадзяніна Краю», прысвечаную прэм’еру БНР і лідару правага крыла ў яе кіраўніцтве.
* 2020 — Сяргей Абламейка за кнігу «Кастусь Каліноўскі. Палітычнае нараджэньне Беларусі».
* 2021:
** Кніга «І немагчымае зрабі! Успаміны пра падзеі 1968 году. Памяці Алеся Разанава» (выдавецтва «Тэхналогія»; укладальнікі: Зміцер Санько, Алена Чарнавокая)
** Кніга Сяргея Тарасава «Еўфрасіння-Офрасіння-Афрасіння Полацкая. Яе час. Яе Крыж» (выд-ва «Раман Цымбераў»)
* 2022 — Таццяна Астроўская за кнігу «Культура і супраціў. Інтэлігенцыя, іншадумства і самвыдат у савецкай Беларусі (1968—1988)», прысвечаная культурніцкаму змаганню з аўтарытарызмам.
* 2023 — кніга Валянціна Акудовіча «Трэба ўявіць Сізіфа шчаслівым» — за гісторыю паўставання беларускай інтэлектуальнай прасторы
* 2024:
** Кацярына Ваданосава — за інтэлектуальную актуалізацыю матэрыяльнай спадчыны, яе праект «Нітка Зорка. Майстэрня Кацярыны Ваданосавай» на тэлеканале «Белсат»
** Наталля Гардзіенка і Лявон Юрэвіч — за грунтоўны ўнёсак у беларускую несмяротнасць за выданне «Кніга могілак. Беларускія пахаванні ў свеце»
** Сяргей Дубавец за крэатыўную рэінтэрпрэтацыю нацыянальнай класікі ў кнізе «Стагоддзе НН»

## Спасылкі 
* pen-centre.by 


Катэгорыя:Беларускі ПЭН-цэнтр