Цепліцы

**Це́пліцы** (; **Тэ́пліц**, ) — горад на паўночным захадзе Чэхіі, у раёне Цепліцы Усцецкага края. Насельніцтва складае 50 379 жыхароў (2012). Размешчаны за 90 км ад Прагі ў Рудных гарах, у даліне ракі Біліны. Вышыня над узроўнем мора — 220 м. Чыгуначны вузел. Бальнеалагічны курорт.

## Гісторыя 
Археалагічныя раскопкі сведчаць, што першыя пасяленцы з'явіліся тут каля 10-40 тысяч гадоў назад. Пазней, у IV стагоддзі да н.э., тут жылі кельты, а пасля іх германскія плямёны маркаманы і квады.

Тэрмальныя крыніцы былі выяўлены тут ужо ў 762 годзе. Аднак першы ўспамін пра адзні з раёнаў горада — Трнован, датуюцца 1057 годам. Далейшае развіццё Цепліцаў адносяцца ўжо да XII стагоддзя. У 1160 годзе каралева , жонка , каля старажытнага славянскага паселішча заснавала кляштар манашак-бенедыктынак. Праз стагоддзе на гэтым месцы ўзнік умацаваны горад. Праз Цепліцы праходзіла шырока вядомая дарога «Да Саксаў». Кляштар быў зачынены ў хуткім часе пасля заканчэння Гусіцкіх войнаў, уся яго маёмасць была перададзена ў прыватную ўласнасць.
]]

Уладальнікі горада часта змянялі адзін аднаго, на месцы кляштара быў пабудаваны замак у рэнесансным стылі. Працягвала развівацца курортная галіна. Апошні чэшскі ўласнік Цепліцах Вілем Вхінскі з Вхініцаў і Альбрэхт фон Валенштэйн былі забіты ў лютым 1643 года ў Хебе. Гэтыя тэрыторыі былі канфіскаваны імператарам і перададзены немцу Яну з Альдрынгена, які сканаў у тым жа годзе пры нявысветленых акалічнасцях, так і не пабачыўшы сваіх новых зямель. Землі Цепліцаў перайшлі да яго сястры, якая у замужжы змяніла прозвішча на Клары.

Пасля Трыццацігадовай вайны часткова знішчанае мясцовае насельніцтва было папоўнена нямецкімі перасяленцамі. Да 1680 года адносяцца найстарэйшыя ў Чэхіі спісы адпачывальнікаў на мясцовых курортах, якія захаваліся да нашых дзён. Клары-Альдрынгены перабудоўваюць замак у стылі барока, У 1718 годзе быў узведзены Чумны слуп Найсвяцейшай Тройцы працы Маціяша Браўна, які і цяпер упрыгожвае Замецкую плошчу горада.

У XVIII стагоддзі інтэнсіўна развіваецца прамысловасць, у 1742 годзе з'яўляюцца медныя рудні. Цепліцы становяцца цэнтрам тэкстыльнай вытворчасці (у прыватнасці, панчохаў). У 1793 годзе ў горадзе адбыўся моцны пажар, у якім згарэла цалкам, або значна пацярпела значная частка драўляных пабудоў. Адбудаваны горад набыў рысы класіцызму.

Цепліцы стаў месцам падпісання ў 1813 годзе дагавора паміж Расіяй, Прусіяй і Аўстрыяй супраць Напалеона.

У 1938 годзе гэтыя землі былі перададзены Трэцяму рэйху як частка «спрадвечна нямецкіх зямель» — Судэтаў. Цепліцы былі вызвалены ўвесну 1945 года. Падчас правядзення Пражскай аперацыі пасля вызвалення сталіцы Чэхаславакіі, Цепліцы стаў пунктам збору і транзіту савецкіх войскаў з Германіі для ачысткі Прагі ад нямецка-фашысцкіх акупантаў.

## Эканоміка 
Развіты дакладнае машынабудаванне, хімічная, шклокерамічная, тэкстыльная прамысловасць. У раёне Цепліцаў — здабыча бурага вугалю.

## Славутасці 
* 
*  (1549—1568)
*  (1585—1594)
*  (1728—1730)
*  (1861—1864)
*  (1864—1877)
*  (1866)
*  (1908—1909)
* Старая ратуша (Stará radnice)
* Новая ратуша (Nová radnice)
* Коластуевы вежкі
* Юбілейны фантан (1862)
* Чумны слуп (Morový sloup)
* Плошча Бенеша (Benešovo náměstí)
* Плошча Свабоды (náměstí Svobody)
* Замкавая плошча (Zámecké náměstí)
* 

Schloss_Teplitz.jpg|Цепліцкі замак
Kostel Povýšení svatého Kříže, Teplice.jpg|Касцёл Узвіжання Святога Крыжа
(TTO) Kostel sv. Jana Křtitele (Teplice) 1.JPG|Касцёл Святога Яна Хрысціцеля
(TTO) Kaple Nalezení sv Kříže, tzv Seumeho kaple (Teplice) 3.jpg|Капліца Адшукання Святога Крыжа
Teplice - kostel svaté Alžběty.JPG|Касцёл Святой Лізаветы Венгерскай
Červený_kostel_Teplice,_Trnovany.JPG|Касцёл Найсвяцейшага Сэрца Божага (Чырвоны касцёл)
(TTO) Kostel svatého Bartoloměje (Teplice) 4.JPG|Лютэранскі сабор Святога Варфаламея
Teplice Beuron a.JPG|Капліца Святога Карла Барамея (Беўранская капліца)
Teplice, Benešovo náměstí, trolejbusy.jpg|Плошча Бенеша
Teplice, náměstí Svobody, kašna a radnice (01).jpg|Плошча Свабоды
(TTO) Činžovní dům (Restaurant Radnice) - Teplice, náměstí Svobody 225 3.JPG|Старая ратуша
(TTO) Nová radnice - Teplice, náměstí Svobody 2 5.jpg|Новая ратуша
(TTO) Kašna jubilejní, Kolestůjova (Teplice) 5.JPG|Юбілейны фантан
(TTO) Kostel sv. Jana Křtitele (Teplice) 16.JPG|Замкавая плошча з Чумным слупом
Zámecká_7.jpg|Замкавы парк
(TTO) Lázeňský dům - areál lázní Beethoven (Teplice) - Teplice 73 & okolí 42.jpg|Коластуевы вежкі

## Вядомыя асобы 
* Антоні Вільгельм Радзівіл — вайсковы дзеяч Прусіі. Генерал артылерыі (1889), XIV ардынат нясвіжскі, XI ардынат клецкі.

## Літаратура 
* Цепліцы. 
* 

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт адміністрацыі горада  


Катэгорыя:Курорты Чэхіі
Катэгорыя:Гарады Усцецкага края