Уладзімір Сяргеевіч Кошалеў

**Уладзімір Сяргеевіч Кошалеў** (нар. 1 чэрвеня 1947, в. Сасноўка, Брэсцкая вобласць) — савецкі і беларускі гісторык-усходазнавец. Доктар гістарычных навук, прафесар Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Адзін з самых вядомых беларускіх ўсходазнаўцаў.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 1 чэрвеня 1947 года ў вёсцы Сасноўка Пружанскага раёна Брэсцкай вобласці. У 1963—1967 гадах вучыўся на гістарычным факультэце БДУ. У 1967 годзе скончыў БДУ, дзе і працуе да гэтага часу. Прайшоў усходазнаўчую падрыхтоўку ў Інстытуце ўсходніх моў пры Маскоўскім дзяржаўным універсітэце імя М. В. Ламаносава ў 1968—1970 гадах і ў Каірскім універсітэце ў Егіпце ў 1971—1972 гадах. У 1970 годзе стаў выкладчыкам. У 1989 годзе ўзначаліў кафедру гісторыі новага і найноўшага часу Беларускага дзяржаўнага універсітэта. У 1995 годзе праходзіў стажыроўку ў Джорджтаўнскім універсітэце. Дзеючы член Міжнароднай акадэміі навук вышэйшай школы (1993). Член Беларускай акадэміі адукацыі (1994). Член Міжнароднай Кірыла-Мяфодзьеўскай акадэміі славянскай асветы (2007).

Быў адным з кіраўнікоў Дзяржаўнай праграмы прыкладных навуковых даследаванняў «Гісторыя і культура». Адзін з стваральнікаў ВАК Рэспублікі Беларусь. Старшыня Савета па абароне доктарскіх дысертацый пры Беларускім дзяржаўным універсітэце ў 1995—1997 гадах. Быў членам рэдкалегіі 6-томнай «Энцыклапедыі гісторыі Беларусі» і 18-томнай «Беларускай энцыклапедыі». Член рэдкалегіі і рэдакцыйных саветаў некалькіх гістарычных часопісаў («Беларускі гістарычны часопіс», «Гісторыя: праблемы выкладання», «Вышэйшая школа»).

## Навуковая дзейнасць 
У 1974 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю па тэме «Унутрыпалітычная барацьба ў Егіпце ў першыя гады Другой сусветнай вайны (1939—1942)» (навуковы кіраўнік — доктар гістарычных навук Р. Р. Ланда). У 1977 годзе выйшла манаграфія У. С. Кошалева «Егіпет да Эль-Аламейна: з гісторыі ўнутрыпалітычнай барацьбы (1939—1942)». У 1979 годзе ў часопісе «Народы Азіі і Афрыкі» была апублікаваная рэцэнзія Б. Г. Сейраняна на гэтую манаграфію. У рэцэнзіі былі адзначаны фундаментальнасці, сур’ёзны падыход да вывучэння тэмы, а таксама шырокае выкарыстанне не толькі егіпецкіх і савецкіх, але і іншых замежных крыніц. У 1984 годзе выйшла новая манаграфія, якая падрабязна разглядала найноўшую палітычную гісторыю Егіпта. У 1988 годзе ў Інстытуце краін Азіі і Афрыкі Кошалеў абараніў доктарскую дысертацыю па тэме «Сацыяльна-палітычная барацьба і антыкаланіяльны рух у Егіпце (1879—1924)». Апанентамі Кошалева былі Л. І. Мядведка, Г. І. Мірскі і Л. А. Фрыдман. З 1990 года — прафесар па спецыяльнасці «Гісторыя». У 1992 годзе выйшла чарговая манаграфія Кошалева ў Маскве.

Сфера навуковых інтарэсаў:
* гісторыя новага і найноўшага часу,
* гісторыя арабскіх краін і краін Захаду,
* сучасны іслам,
* ісламская праблематыка,
* метадалагічныя праблемы сусветнай гісторыі.

Падрыхтаваў 8 дактароў і 35 кандыдатаў навук.

Аўтар звыш 200 навуковых і навукова-метадычных прац, у тым ліку 5 манаграфій, больш за 30 падручнікаў, навучальных праграм і дапаможнікаў па гісторыі для базавай і сярэдняй школы.

## Ацэнка гістарычных асоб 
Уладзімір Кошалеў адзначыў: «Наўрад ці хто-небудзь з навукоўцаў зможа адмаўляць значэнне тых рэформаў, якія ажыццявіў імператар Аляксандру II». У сувязі з гэтым у Мінску трэба ўсталяваць помнік цару Аляксандру II, бо «аднаўленне або ўсталяванне помніка Аляксандру II у Мінску цалкам адказвае духу знешнепалітычнага курсу Беларусі на стратэгічны саюз з Расійскай Федэрацыяй, на пабудову сумеснымі намаганнямі Еўразійскага саюза».

## Узнагароды і званні 
* прэмія імя У. І. Пічэты ў галіне гуманітарных навук (1993),
* нагрудны знак «Выдатнік адукацыі» Рэспублікі Беларусь (2006),
* медаль Францыска Скарыны (2014),
* Заслужаны работнік адукацыі Рэспублікі Беларусь (3 чэрвеня 2020).

## Сям’я 
Жанаты, мае двух дачок — Уладлену (1967 г. н.) і Наталлю (1978 г. н.). Уладлена скончыла біялагічны факультэт БДУ, жыве ў Мінску і працуе выхавальніцай у дзіцячым садзе (па стане на 2017 год). Наталля пасля абароны кандыдацкай дысертацыі па гісторыі працуе дацэнтам кафедры гісторыі старажытнага свету і сярэдніх вякоў гістарычнага факультэта БДУ. У Уладзіміра Кошалева ёсць унук Уладзіслаў.

## Асноўныя працы 
* *Кошелев В. С.* Египет до Эль-Аламейна: из истории внутриполитической борьбы (1939—1942) / В. С. Кошелев. — Минск: Изд-во БГУ, 1977. — 175 c.
* *Кошелев В. С.* Из истории тайных антибританских организаций в Египте (1870—1924 гг.) // Народы Азии и Африки. — 1980. — № 1. — С. 111—119.
* *Кошелев В. С.* Египет: уроки истории. Борьба против колониального господства и контрреволюции (1879—1981). — Минск: Изд-во «Университетское», 1984. — 204 c.
* *Кошелев В. С.* Египет: от Ораби-паши до Саада Заглула, 1879—1924 / В. С. Кошелев. — М.: Наука, 1992. — 288 c. — .
* *Кошелев В. С.* Многообразие политического ислама / редкол.: В. Н. Сидорцов (отв. ред.) и др. — Минск: БГУ, 2004. — С. 292—294.
* *Кошелев В. С.* Феномен ислама в Европе / под общей редакцией В. В. Старостина. — Могилёв: МГУ имени А. А. Кулешова, 2006. — С. 59—60.
* *Кошелев В. С.* Кафедра нового и новейшего времени БГУ: 75 лет в строю (1937—2012) / редкол.: В. С. Кошелев (пред.) [и др.]. — Минск: Изд. центр БГУ, 2012. — С. 6—9.
* *Кошелев В. С.* Радикальный исламизм в Европе / редкол.: В. С. Кошелев (пред.) [и др.]. — Минск: Изд. центр БГУ, 2012. — С. 107—110.
* *Кошелев В. С.* Первая мировая война: истоки, причины, последствия / редкол.: В. А. Богуш (пред.) [и др.]. — Минск: Изд. центр БГУ, 2014. — С. 10—24.
* *Кошелев В. С.* Феномен исламизма в современном мире / под научной редакцией В. С. Кошелева. — Минск: РИВШ, 2014. — С. 14—23.
* Хрестоматия по истории стран Западной Европы и Северной Америки (вторая половина XX — начало XXI в.): пособие для студентов исторического факультета / авторы-составители: В. С. Кошелев, Г. А. Космач, М. А. Краснова; под научной редакцией В. С. Кошелева. — Минск: БГУ, 2011. — 455 с.
* Хрестоматия по новейшей истории стран Азии, Африки и Латинской Америки (1945—2010 гг.): пособие / составители: В. С. Кошелев, Г. А. Космач, М. А. Краснова, Д. Г. Ларионов; под научной редакцией В. С. Кошелева. — Минск: БГУ, 2012. — 336 с.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 8: Канто — Кулі / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн, 1999. — С. 440. — 576 с.: іл. — 10 000 экз.
* Прафесары і дактары навук Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, 1921—2001: 80 год / склад. А. А. Яноўскі; рэдкал.: А. У. Казулін (старш.) і інш. — Мінск: БДУ, 2001. — С. 142—143. — 339 с.
* Кошалеў Уладзімір Сяргеевіч // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (галоўны рэд.) і інш.; Маст. Э. Э. Жакевіч. — Мн.: БелЭн, 1997. — Т. 4:Кадэты-Ляшчэня. — С. 245. — 432 с. — 10 000 экз.
* *Корзенко Г. В.* Историки Беларуси в начале XXI столетия: биобиблиографический справочник / Г. В. Корзенко. — Минск: Белорусская наука, 2007. — С. 192—193. — 470 с. — 600 экз.
* Профессор В. С. Кошелев. Во славу просвещения и науки / составители: В. А. Острога, Д. Г. Ларионов. — Минск: РИВШ, 2017. — 178 с.: ил.
* Республика Беларусь: энциклопедия в 6 т. / Редкол.: Г. П. Пашков (гл. ред.) и др. — Мн.: БелЭн, 2007. — Т. 4: Картография — Миноговые. — С. 258. — 768 с.

## Спасылкі 
* Биография на сайте БГУ
* Кошелев Владимир Сергеевич 
* Заслуженные работники БГУ 
* Кафедра истории нового и новейшего времени
* Труды в электронной библиотеке БГУ

Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Катэгорыя:Усходазнаўцы Беларусі
Катэгорыя:Гісторыкі СССР
Катэгорыя:Усходазнаўцы СССР