open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Метабалічны сіндром

**Метабалі́чны сіндро́м** — атлусценне, пры якім адзначаюцца прынамсі 3 з наступных 5 акалічнасцей: 1) акружнасць таліі звыш 88 см, 2) гіпертанія звыш 130/85 мм іртутнага слупка, 3) узровень глюкозы ў крыві нашча звыш 5,6 мілімоль/літр, 4) паніжаная адчувальнасць клетак да інсуліну праз узровень трыгліцэрыдаў звыш 1,7 ммоль/літр, 5) паніжэнне ўзроўню добрага халестэрыну менш за 1,29 ммоль/літр.

Узнікае ад працяглага пераядання, калі спажыванне калорыяў з ежай і пітвом устойліва перавышае іх штодзённы выдатак. На сценках крывяносных суднаў адкладаюцца халестэрынавыя бляшкі, якія робяць сасуды менш эластычнымі. Пры аздараўленчым схудненні змяншаецца нагрузка на суставы, сэрца і пазваночнік. Выклікае ўскладненні, калі суадносіны акружнасці таліі да росту перавышаюць 0,48. Найбольшую небяспеку ўяўляе адкладанне тлушчу вакол таліі, калі патаўсценне адбываецца ў шарападобным выглядзе яблыка. Хвароба істотна зніжае працягласць жыцця. Прадухіленню хваробы спрыяе нізкакаларыйная ежа і штодзённая цялесная нагрузка, якая павышае выдатак калорыяў да ўзроўню іх паступлення. Пры хваробе прымаюць медфармін дзеля павелічэння адчувальнасці клетак да інсуліну, каб знізіць яго ўзровень у арганізме.

Катэгорыя:Эндакрынныя, харчовыя і метабалічныя захворванні
Катэгорыя:Цукровы дыябет
Катэгорыя:Метабалізм
Катэгорыя:Кардыялогія
Сядзіба Рэйнаў (Бабінічы)

**Сядзіба Рэйнаў** — колішняя сядзіба ў в. Звёздная Аршанскага раёна Беларусі. Сядзіба не захавалася. Да нашага часу дайшлі элементы парку.

## Гісторыя 
У XVI ст. сядзіба Бабінічы належала Кмітам. Найбольш вядомым прадстаўніком роду з’яўляўся ваенны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага Філон Кміта-Чарнобыльскі (каля 1530 — да 1587). У час Інфлянцкай вайны камандаваў войскамі на ўсходняй мяжы дзяржавы. За ваенныя заслугі ў 1566 г. атрымаў прывілей на Чарнобыль і прызначаны аршанскім старастам з абавязкам ахоўваць аршанска-смаленскае памежжа.

У пачатку XX ст. знаходзілася ў Пугляеўскай воласці Горацкага павета і належала адстаўному генерал-маёру Аскару Фёдаравічу Рэйну. Гаспадарка з’яўлялася ўзорнай, вядася аканомам. Усяго ў гаспадарцы было 3,75 тыс. дзесяцін зямлі. 3 іх пад садам, агародам і возерам — 27 дзесяцін, пад сенажацямі — 150 дз., пад лесам і зарасцямі — 2,38 дз., няўдобіц — 188 дз., ворнай — 400 дз. Маёнтак падзяляўся на эканомію і хутар. У гаспадарцы вёўся 8-польны севазварот. Вырошчваліся: азімае жыта (да 40 дз.) прабштэйскае, трысняговае, мясцовае і бесцягорка; яравая пшаніца (5 дз.) чырвонакалоска; ячмень (20 дз.) шэвалье, баварскі, дацкі, чэшскі; авёс (60 дз.) тульскі, шацілаўскі, канадскі, мясцовы, бесцягорка; гарох, віка белая і чорная, лубін, бульба (да 100 дз.) 16 гатункаў (глобус, персікавы цвет, цыбульны цвет, дабера, маскоўка, самсон, імператар, алкаголь, белы велікан, мучны шар, гіганцкі, сіні, ружовы і інш.). У продаж паступала насенне пшаніцы, аўса, бульбы.

Для патрэб гаспадаркі ўтрымліваўся статак коней на 60 галоў розных парод. Меўся статак кароў на 150 галоў: помесь мясцовай і ; свіней (50 галоў):  і ёркшыры для адкорму. Малако перапрацоўвалася на масла. Меўся сад (5 дз.), вырошчвалі яблыні антонаўку, цітаўку і інш., грушы, вішні, слівы, ягадныя кусты. Вялася лясная гаспадарка. Пры сядзібе меўся бульба-крухмальны завод, млын мукамольны з турбінай і крупадзёркай.

У пачатку 1990-х гг. заставаліся рэшткі 1-павярховага драўлянага сядзібнага дома.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Звёздная (Аршанскі раён)
Катэгорыя:Сядзібы Аршанскага раёна
Катэгорыя:Род Рэйнаў
Катэгорыя:Род Кмітаў
Катэгорыя:Знішчаныя збудаванні Беларусі
Саюз мастакоў СССР

**Саюз мастакоў СССР** — творчы саюз, які ў часы існавання Савецкага Саюза аб’ядноўваў савецкіх мастакоў і мастацтвазнаўцаў з 1931 па 1992 гады.

Саюз мастакоў пераследваў мэты «стварэння ідэйных, высокамастацкіх твораў мастацтва ўсіх відаў і жанраў і прац па мастацтвазнаўстве, садзейнічанне будаўніцтву камунізму ў СССР, умацаванне сувязі членаў Саюзу мастакоў СССР з практыкай камуністычнага будаўніцтва, развіццё сацыялістычнага па зместу і нацыянальнага па форме мастацтва народаў СССР, зацвярджэнне ідэалаў савецкага патрыятызму і пралетарскага інтэрнацыяналізму ў дзейнасці савецкіх мастакоў».

## Кіраўнікі 
* Аляксандр Міхайлавіч Герасімаў (1939—1954)
* Канстанцін Фёдаравіч Юон (1957—1958)
* Сяргей Васільевіч Герасімаў (1958—1964)
* Барыс Уладзіміравіч Іагансан (1964—1968)
* Кацярына Фёдараўна Белашова (1968—1971)
* Мікалай Апанасавіч Панамароў (1971—1988)
* Андрэй Уладзіміравіч Васняцоў (1988—1991)

## Гл. таксама 
* Саюз мастакоў БССР

Катэгорыя:Грамадскія арганізацыі СССР
Сядзіба Хлюдзінскіх (Антавіль)

**Сядзіба Хлюдзінскіх** — колішняя сядзіба ў в. Антавіль Аршанскага раёна Беларусі. Сядзіба не захавалася. Месца сядзібы адзначана мемарыяльным крыжам і памятнай шыльдай.

## Гісторыя 
3 пачатку XIX ст. маёнтак Антавіль належаў Хлюдзінскім. 29 кастрычніка 1833 г. у сям’і Ігната і Клемянціны Хлюдзінскіх нарадзілася дачка Цаліна, якая заснавала ў 1891 годзе жаночы манаскі ордэн (кангрэгацыю) Уваскрэсення Хрыста (Сясцёр Змёртвыхпаўтання Пана нашага Езуса Хрыста). У пачатку XX ст. знаходзіўся ў Мошкаўскай воласці Аршанскага павета і належаў К. Дадэрку. У гады савецкай улады была разбурана.

У пачатку XXI ст. на месцы былой сядзібы сёстры кангрэгацыі ўсталявалі мемарыяльны крыж з памятнай шыльдай, дзе на польскай і беларускай мовах змешчана інфармацыя пра бласлаўлёную Цаліну.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Антавіль
Катэгорыя:Сядзібы Аршанскага раёна
Катэгорыя:Хлюдзінскія
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Беларусі, знішчаныя савецкай уладай
Катэгорыя:Дадэркі
Новы Ропск

**Новы Ропск** () — сяло ў Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Наваропскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
У 1620 годзе ўпершыню згадваецца сяло пад назвай *Лозы*.
Да Лютаўскай рэвалюцыі 1917 года ў складзе Навазыбкаўскага павета Чарнігаўскай губерні Расійскай імперыі.

У 1917 годзе тут была ўсталявана савецкая ўлада, адноўленая пасля перыяду германскай акупацыі ў 1918 годзе. У 1919 годзе сяло перададзена ў Гомельскую губерню РСФСР, а пасля ліквідацыі губерні ў 1926 годзе ў Бранскую губерню.

З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшло ў склад Бранскай вобласці.

## Вядомыя ўраджэнцы 
* Іван Васілевіч Карасёў (1910—1983), беларускі савецкі мастак-пейзажыст.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Бальцанскі вольны ўніверсітэт

**Бальцанскі вольны ўніверсітэт** () — італьянская прыватная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Бальцана.

## Структура 
* Дэпартамент дызайну і мастацтваў
* Дэпартамент эканомікі
* Дэпартамент навук аб адукацыі
* Дэпартамент (дакладных) навук і тэхналогій
* Дэпартамент інфармацыйных навук і тэхналогій

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Універсітэты Італіі
Катэгорыя:Бальцана
Неба (фільм, 2021)

«**Неба**» — расійскі мастацкі фільм рэжысёра Ігара Капылова, які распавядае аб ваенных лётчыках у Сірыі. Прэм’ера адбылася ў Маскоўскім кінатэатры «Каро 11 Октябрь» 17 лістапада 2021 года.

Галоўныя героі фільма-расійскія ваенныя лётчыкі, якія апынуліся ў Сірыйскай Арабскай Рэспубліцы восенню 2015 года. Карціна падрабязна паказвае інцыдэнт, звязаны з гібеллю ваеннага лётчыка падпалкоўніка Алега Пешкава. Пры гэтым стваральнікі фільма падкрэсліваюць, што імкнуліся стварыць зборныя вобразы без стоадсоткавай адпаведнасці рэаліям. Пешкаў стаў прататыпам асноўнага героя, падпалкоўніка Сошнікава, штурман Канстанцін Мурахцін — прататыпам капітана Мураўёва.

Фільм быў зняты пры падтрымцы Міністэрства абароны Расійскай Федэрацыі. Здымкі пачаліся ў Крыме ў кастрычніку 2020 года; у далейшым яны ішлі ў Сірыі, Маскве, Санкт-Пецярбургу і Ліпецку, у тым ліку на дзеючых аб’ектах Міністэрства абароны Расіі. Вытворчасцю фільма займалася кінакампанія «Трыіксмедыя» сумесна з Міністэрствам абароны Расійскай Федэрацыі.

Перадпрэм‚ерны паказ адбыўся 14 лістапада 2021 года ў Санкт-Пецярбургу. Выхад фільма ў шырокі пракат быў намечаны на 7 кастрычніка 2021 года, пазней яго перанеслі на 18 лістапада 2021 года.

24 лістапада 2021 года адбыўся паказ фільма на авіябазе «Хмеймім». Вядома, што «Неба«ўключана ў пералік фільмаў, абавязковых да прагляду ва Узброеных Сілах Расійскай Федэрацыі.

Катэгорыя:Фільмы Расіі 2021 года
Трэнтаўскі ўніверсітэт

**Трэнтаўскі ўніверсітэт** () — італьянская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Трэнта.

## Структура 
* Дэпартамент клетачнай, вылічальнай і інтэграванай біялогіі
* Дэпартамент эканомікі і кіравання
* Дэпартамент правазнаўства
* Дэпартамент фізікі
* Дэпартамент цывільнай, экалагічнай і механічнай інжынерыі
* Дэпартамент інфармацыйнай інжынерыі
* Дэпартамент індустрыяльнай інжынерыі
* Дэпартамент філасофіі і літаратуры
* Дэпартамент матэматыкі
* Дэпартамент псіхалогіі і кагнітыўных навук
* Дэпартамент сацыялогіі і сацыяльных даследаванняў

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Універсітэты Італіі
Катэгорыя:Трэнта
Георгій Ільіч Скрыпнікаў

**Гео́ргі Ільі́ч Скры́пнікаў** (1908, в. Султан, Курсаўскі раён, Стаўрапольскі край, Расійская імперыя — , каля Варшавы, Польшча) — Герой Савецкага Саюза (1945, пасмяротна).

## Біяграфія 
На франтох Другой сусветнай вайны з 1941 г. 22 ліпеня 1944 батальён капітана Скрыпнікава першым у палку выйшаў да ракі Заходні Буг на поўдзень ад Брэста і фарсіраваў яе. На захопленым плацдарме адбіў 7 контратакаў ворага і вызваліў вёску Кодзень (Польшча). 28 ліпеня 1944 на падыходах да Брэста нанёс нямецкім войскам вялікія страты, разбіў два батальёны, і першым уварваўся ў Ціраспаль (Польшча).

Г. І. Скрыпнікаў загінуў у баі пад Варшавай 15 жніўня 1944. Пахаваны ў Брэсце ў брацкай магіле савецкіх воінаў і партызанаў.

## Ушанаванне памяці 
У 1964 Стралковая вуліца Брэста перайменаваная ў гонар Г. І. Скрыпнікава. На доме № 117 усталяваная мемарыяльная дошка Г. І. Скрыпнікаву. Яго імя змешчанае на алеі «Іхнімі імёнамі названыя вуліцы Брэста».

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Асобы
Катэгорыя:Героі Савецкага Саюза
Катэгорыя:Загінулі ў баі
Прагрэс (Клімаўскі раён)

**Прагрэс** () — пасёлак у Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Наваропскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
Пасёлак узнікае ў 1930-х гадах у Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзены ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшоў у склад Бранскай вобласці.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Дзьёрдзь Далаш

**Дзьё́рдзь Да́лаш** (; ) — венгерскі пісьменнік і гісторык. Піша на венгерскай і нямецкай мове.

## Біяграфія 
Далаш правёў сваё дзяцінства з бабуляй і дзедам, таму што яго бацька памёр у 1945 годзе ў канцлагеры, трапіўшы туды як жыд цягам Другой сусветнай вайны. З 1962 па 1967 з'яўляецца студэнтам гістарычнага факультэта Маскоўскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя Ламаносава. Пасля навучання вярнуўся ў родні горад Будапешт і пачаў працу ў музеі.

## Творчасць 
Кнігі Далаша перакладзены і выдадзены ў Англіі, Францыі, Даніі, Швецыі, Японіі, Турцыі, Партугаліі, Расіі, Аўстраліі, Ізраілі, ЗША і Галандыі. Лаўрэат некалькіх узнагарод, у тым ліку Прэмія імя Адэльберта фон Шамісо (1995) і Залаты знака прэзідэнта Венгерскай Рэспублікі (2000).

## Творы 
* 1983 «1985» — сіквел рамана Джорджа Оруэла «1984». Раман пачынаецца са смерці Вялікага Брата і адлюстроўвае прамежкавы перыяд паміж 1984 годам і больш аптымістычнае будучыняй. Адбываецца адыход ад артадаксальна-таталітарнай сістэмы, змена кіруючых колаў і атрымліваецца амаль перамога Еўразіі над паветранымі сіламі Акіяніі.
* 1990 «Абразанне» *(A körülmetélés)*
* 1993 «Пралетары Усіх Краін, Я прашу прабачэнні! (апошні жарт Усходняга блоку)» *(Proletarier aller Lander, entschuldigt mich!(Ende des Ostblockwitzes))*
* 1996 «Госць з будучыні» *(Vendég a jövőből)* — гісторыя аднаго кахання пра адносіны Ганны Ахматавай і сэра Ісая Берліна.
* 1999 «Сховішча Бога» *(Der Gottsucher)*
* 2004 «Венгрыя ў арэхавай шкарлупіне. Гісторыя маёй краіны» *(Ungarn in der Nusschale. Geschichte meines Landes)*
* 2006 «Смерць балатанскай брыгады» *(Die Balaton Brigade)*
* 2006 «1956: Венгерскае паўстанне» *(1956: Aufstand in Ungarn)*
* 2007 «Новае мастацтва» *(Jugenstil)*

## Спасылкі 
Катэгорыя:Асобы
Катэгорыя:Венгерскамоўныя паэты
Катэгорыя:Нямецкамоўныя пісьменнікі
Катэгорыя:Пісьменнікі Венгрыі
Катэгорыя:Члены Саксонскай акадэміі мастацтваў
Генадзь Паўлавіч Аляксеенка

**Генадзь Паўлавіч Аляксеенка** (нар. , г. Чавусы, Магілёўская вобласць) — беларускі дзяржаўны і грамадскі дзеяч, педагог.

## Біяграфія 
Вучыўся ў сярэдняй школе № 2 Чавус. Пасля заканчэння школы паступіў у Магілёўскі педінстытут на фізіка-матэматычны факультэт, але па шэрагу абставін пакінуў вучобу. Праз некаторы час паступіў у Гомельскі ўніверсітэт на факультэт фізічнай культуры, які скончыў у 1978 годзе. У 1993 годзе атрымаў другую вышэйшую адукацыю на гістарычным факультэце Магілёўскага педагагічнага інстытута. Член Партыі камуністаў Беларускай.

Прпцаваў настаўнікам, а потым і дырэктарам сярэдняй школы № 1 г. Чавусы, першым намеснікам міністра спорту і турызму Рэспублікі Беларусь, дырэктарам культурна-спартыўнага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Палац спорту», быў памочнікам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь па пытаннях фізічнай культуры, спорту і развіцця турызму і першым віцэ-прэзідэнтам НАК Беларусі кіраваў Рэспубліканскім цэнтрам алімпійскай падрыхтоўкі па лёгкай атлетыцы. Працуе ў Мінскім аб’яднаным спартыўным клубе Федэрацыі прафсаюзаў Беларусі.

У 1995 годзе стаў дэпутатам Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь трынаццатага склікання ад Чавускай выбарчай акругі № 175 Магілёўскай вобласці.

## Літаратура 
* Спортивная энциклопедия Беларуси. — Минск, 2005. — С. 23

## Спасылкі 
* Дзяржаўнай камісіі па кантролю 
* НАШ ЗЯМЛЯК, ГЕНАДЗЬ АЛЯКСЕЕНКА, ШМАТ ГАДОЎ ПРЫСВЯЦІЎ РАБОЦЕ Ў СПАРТЫЎНАЙ ГАЛІНЕ. 

Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 13-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га склікання
Катэгорыя:Памочнікі Прэзідэнта Беларусі
Катэгорыя:Намеснікі міністраў Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Спартыўныя функцыянеры Беларусі
Міклаш Месёй

**Мі́клаш Ме́сёй** (;  — ) — венгерскі паэт, празаік, драматург.

## Біяграфія 
Скончыў юрыдычны факультэт Будапешцкага ўніверсітэта ў 1942 годзе. У 1943—1944 гадах быў на фронце, дэзэрціраваў. Пасля вайны працаваў у газеце роднага горада, служыў рэдактарам у Будапешцкім тэатры лялек. Дэбютаваў як празаік у 1948.

## Творчасць 
Паўплываў на творчасць Петэра Надаша, Петэра Эстэрхазі.

## Выбраныя творы 
* 1957 «Цёмныя знакі» *(Sötét jelek)* — навелы
* 1960 «Чорны бусел» *(Fekete gólya)* — раман для дзетак
* 1966 «Смерць атлета» *(Az atléta halála)* — раман
* 1967 «Данясенне аб пяць мышах» *(Jelentés öt egérről)* — навелы
* 1968 «Савел» *(Saulus)* — раман
* 1970 «Сапраўдныя дарожныя гісторыі» *(Pontos történetek, útközben)* — раман
* 1976 «Фільм» *(A Movie)* — раман
* 1979 «Бункер. Сродак для чысткі шкла» *(Bunker; The Window-cleaner)* — п’есы
* 1981 «Начная мапа» *(A Movie)* — вершы
* 1984 «Прабачэнне» *(Megbocsátás)* — апавяданне
* 1989 «Была калісьці Цэнтральная Еўропа» *(Volt egyszer egy Közép-Európa)* — навелы
* 1990 «Чацвёрты шлях» *(A negyedik út)* — эсэ
* 1990 «Элегія» *(Elegy)* — вершы
* 1994 «Дом і свет» *(Otthon és világ)* — эсэ
* 1995 «Парадыйны раман» *(Hamisregény)*
* 1995 «На чужых берагах» *(Idegen partokon)* — навелы

## Узнагароды 
* Прэмія Цібара Дзеры *(Déry Tibor-díj)* (1986)
* Прэмія Кошута *(Kossuth-díj)* (1990)
* Прэмія Агнеша Немеша Надзя (2002)

* Ордэн *За заслугі перад Венгерскай рэспублікай* (1996)
* Ганаровы грамадзянін Будапешта (1996)

Катэгорыя:Асобы
Катэгорыя:Венгерскамоўныя пісьменнікі
Катэгорыя:Венгерскамоўныя паэты
Катэгорыя:Драматургі Венгрыі
Катэгорыя:Эсэісты Венгрыі
Катэгорыя:пісьменнікі Венгрыі
Катэгорыя:Ганаровыя грамадзяне Будапешта
Міцькаўка (Клімаўскі раён)

**Міцькаўка** () — сяло ў Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Міцькаўскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
Міцькаўка заснавана стараверамі ў канцы XVII ст.

Да Лютаўскай рэвалюцыі 1917 года ў складзе Навазыбкаўскага павета Чарнігаўскай губерні Расійскай імперыі.

У 1917 годзе тут была ўсталявана савецкая ўлада, адноўленая пасля перыяду германскай акупацыі ў 1918 годзе. У 1919 годзе сяло перададзена ў Гомельскую губерню РСФСР, а пасля ліквідацыі губерні ў 1926 годзе ў Бранскую губерню.

З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшло ў склад Бранскай вобласці.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Апцені

**Апцені** () — вёска ў Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Брахлоўскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
Вёска ўпершыню згадваецца ў XVII ст.

Да Лютаўскай рэвалюцыі вёска ў складзе Навазыбкаўскага павета Чарнігаўскай губерні. 20 лістапада 1917 года вёска абвяшчалася часткай Севершчыны Украінскай Народнай Рэспублікі. 25 снежня 1917 года вёска ўключана ў склад Украінскай рэспублікі Саветаў.

25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Аднак да мая 1919 года ў складзе Чарнігаўскай губерні Украінскай ССР, пасля чаго была перададзена ў Гомельскую губерню РСФСР, а пасля ліквідацыі губерні ў 1926 годзе ў Бранскую губерню.

З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшла ў склад Бранскай вобласці.

Пасля распаду СССР вёска апынулася на дзяржаўнай мяжы з Украінай. Станам на 2012 год вёска фактычна не існуе.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Тымайлаўка

**Тымайлаўка** () — пасёлак у Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Брахлоўскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
На месцы пасёлка ў XIX ст. размяшчаўся буйны бровар, але пасля Другой сусветнай вайны пасёлак стаў асобным населеным пунктам, ад сяла Брахлоў пасёлак аддзяляе рака Сноў.

Станам на 2020 год ад пасёлка захавалася воінскае пахаванне і рэшткі савецкага калгаса.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Украінскі правапіс 1904 года

**Украінскі правапіс 1904 года** () — афіцыйны ўкраінскі правапіс у Аўстра-Венгрыі на пачатку 20 стагоддзя. Правапіс быў афіцыйна аформлены ў выданні «Русінскі правапіс са слоўнікам» (*Руська правопись зі словарцем*), якое падрыхтавала і зацвердзіла Навуковае таварыства імя Шаўчэнкі ў Львове. У стварэнні гэтага правапіснага дапаможніка ўдзельнічалі не толькі заходнеўкраінскія лінгвісты, але і, між іншым, такія прыдняпроўскія вучоныя, як Агатангель Крымскі, Яўген Тымчанка, Міхаіл Грушэўскі, В. Дарашэнка.

## Выданне 
* Правапіс русінскі са слоўнікам. Львоў: Навуковае таварыства імя Шаўчэнкі пры К. Беднарскім. 1904 г. 152 с.
** (перадрук) Русінскі правапіс са слоўнікам. Укладальнікі: Сцяпан Смаль-Стоцкі, Тэадор Гартнер . Вініпег: Выдадзена русінскай кнігарняй. 1918 г. 152 с. (3-е выданне) ( pdf на сайце e-bibl. HathiThrust;  на сайце e-bibl. archive.org)

## Гл. таксама 
* Украінскі правапіс 1928 года
* Украінскі правапіс 1933 года
* Украінскі правапіс 1993 года
* Украінскі правапіс 2019 года

## Літаратура 
Катэгорыя:Украінская мова
Катэгорыя:Гісторыя ўкраінскай мовы
Катэгорыя:Правапісы ўкраінскай мовы
Катэгорыя:Параўнальна-гістарычнае мовазнаўства
Катэгорыя:Кірыліца
Катэгорыя:Гісторыя Украіны (1795—1917)
Сен-Барт перш за ўсё

**Сен-Барт перш за ўсё** () — палітычная партыя заморскай супольнасці Сен-Бартэльмі. Партыя звязана з партыяй метраполіі «Рэспубліканцы».

## Гісторыя 
На першых тэрытарыяльных выбарах партыя перамагла з вялікай перавагай і набраўшы 72,24% галасоў атрымала 16 мандатаў з 19. «Сен-Барт перш за ўсё» атрымаў права прызначыць свайго кандыдата прэзідэнтам Тэрытарыяльнага савета. Ім стаў французскі бізнесмен Бруна Магра. На выбарах партыя захавала колькасць сваіх мандатаў, што дазволіла выбраць прэзідэнта Тэрытарыяльнага савета Бруна Магра на другі тэрмін. 

## Удзел у выбарах 
Катэгорыя:Палітычныя партыі Сен-Бартэльмі
Трыесцкі ўніверсітэт

**Трыесцкі ўніверсітэт** () — італьянская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Трыест.

## Структура 
* Дэпартамент клінічнай медыцыны, хірургіі і навук аб здароўі
* Дэпартамент фізікі
* Дэпартамент інжынерыі і архітэктуры
* Дэпартамент матэматыкі і навук аб Зямлі
* Дэпартамент хімічных і фармацэўтычных навук
* Дэпартамент эканомікі, бізнесу, матэматыкі і статыстыкі
* Дэпартамент юрыдычных, моўных, вусных і перакладчыцкіх навук
* Дэпартамент палітычных і грамадскіх навук
* Дэпартамент навук аб жыцці
* Дэпартамент гуманітарных навук

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Універсітэты Італіі
Катэгорыя:Трыест
Удзінскі ўніверсітэт

**Удзінскі ўніверсітэт** () — італьянская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Удзінэ.

## Структура 
* Дэпартамент медыцыны
* Політэхнічны дэпартамент інжынерыі і архітэктуры
* Дэпартамент моў і літаратуры, камунікацый, адукацыі і грамадазнаўства
* Дэпартамент аграрных навук і харчавання, навакольнага асяроддзя і жывёлагадоўлі
* Дэпартамент эканомікі і статыстыкі
* Дэпартамент прававых навук
* Дэпартамент матэматычных, камп’ютарных і фізічных навук
* Дэпартамент гуманітарных навук і культурнай спадчыны

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Універсітэты Італіі
Катэгорыя:Удзінэ
Перуджыйскі ўніверсітэт для іншаземцаў

**Перуджыйскі ўніверсітэт для іншаземцаў** () — італьянская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Перуджа.

## Агульная характарыстыка 
Гісторыя ўніверсітэта пачалася ў 1921 годзе, калі юрыст Астар Лупатэлі заснаваў курсы «Высокая культура» для замежных студэнтаў з мэтай распаўсюджвання ведаў аб Італіі за мяжой, паказу яе гісторыі і мастацкіх прыгажосцяў.

У 1925 годзе каралеўскім указам ад 29 кастрычніка было афіцыйна санкцыянавана нараджэнне «Каралеўскага італьянскага ўніверсітэта для іншаземцаў». Тагачасная нацыяналістычная палітычная эліта Італіі спрыяла яго нараджэнню з прапагандысцкімі намерамі «зацвердзіць перавагу італьянскай культуры ў свеце».

Універсітэт структуруе сваю адукацыйную дзейнасць у адзіны дэпартамент — гуманітарных і сацыяльных навук.

Нягледзячы на тое, што ўніверсітэт спецыялізуецца на выкладанні і распаўсюджванні італьянскай мовы і культуры сярод іншаземцаў, ён таксама прапануе навучанне і італьянскім студэнтам, якія хочуць у будучым выкладаць італьянскую культуру і мову як замежную.

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Універсітэты Італіі
Катэгорыя:Лінгвістычныя навучальныя ўстановы
Катэгорыя:Перуджа
Перуджыйскі ўніверсітэт

**Перуджыйскі ўніверсітэт** () — італьянская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Перуджа.

## Структура 
* Дэпартамент хіміі, біялогіі і біятэхналогій
* Дэпартамент эканомікі
* Дэпартамент філасофіі, грамадскіх, гуманітарных і адукацыйных навук
* Дэпартамент фізікі і геалогіі
* Дэпартамент права
* Дэпартамент інжынерыі
* Дэпартамент цывільнай і экалагічнай інжынерыі
* Дэпартамент старажытных і сучасных моў, літаратуры і цывілізацый
* Дэпартамент матэматыкі і інфарматыкі
* Дэпартамент медыцыны і хірургіі
* Дэпартамент ветэрынарнай медыцыны
* Дэпартамент сельскагаспадарчых, харчовых і экалагічных навук
* Дэпартамент фармацэўтычных навук
* Дэпартамент палітычных навук

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Універсітэты Італіі
Катэгорыя:Перуджа
Чарнавокава (Клімаўскі раён)

**Чарнавокава** () — сяло ў Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Істопскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
Сяло вядома з XIII ст. у складзе Чарнігаўскага княства. З 1618 года ў складзе Смаленскага ваяводства Вялікага Княства Літоўскага.

Пасля паўстання Багдана Хмяльніцкага сяло апынулася ў складзе Гетманшчыны. З гэтых часоў сяло было прыватнапамешчацкім. Да Лютаўскай рэвалюцыі 1917 года ў складзе Навазыбкаўскага павета Чарнігаўскай губерні Расійскай імперыі.

У 1917 годзе тут была ўсталявана савецкая ўлада, адноўленая пасля перыяду германскай акупацыі ў 1918 годзе. У 1919 годзе сяло перададзена ў Гомельскую губерню РСФСР, а пасля ліквідацыі губерні ў 1926 годзе ў Бранскую губерню.

У 1929 годзе ў сяле пачынаеца калектывізацыя, вынікам якой стала стварэнне 8 калгасаў розных пасёлкаў, якія пасля ўвайшлі ў склад сяла.

З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці.

У перыяд Вялікай Айчыннай вайны сяло было акупавана нямецкімі войскамі. Акупацыя працягвалася са жніўня 1941 па верасень 1943 года. У школе была размешчана паліцмайстарская ўправа.

23 верасня 1943 года ў вёсцы было праведзена масавае пакаранне жыхароў сяла на могілках, было забіта 27 чалавек. У ноч на 24 верасня, фарсіраваўшы раку Сноў, пяхота 307 дывізіі авалодала апорнымі пунктамі Чарнавокава, Бабкі, Полхаў, Ляхаў. Тэрыторыю вёскі вызваляў Цэнтральны фронт пад камандаваннем К. Ракасоўскага. Усяго з сяла падчас Вялікай Айчыннай вайны было прызвана больш за трыста чалавек. Загінула — 238 чалавек. У сяло вярнулася толькі 82 чалавекі.

У 1944 годзе сяло ўвайшло ў склад Бранскай вобласці.

К 1948 году завяршылася аднаўленне сяла, была адбудавана школа, дом культуры з кіназалай. 1 лістапада 1950 года калгасы былі аб’яднаны ў калгас «Расія». У 2020 годзе ад калгаса засталіся парэшткі.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Аблога Пасольскага квартала ў Пекіне

**Аблога Пасольскага квартала ў Пекіне**, сталіцы імперыі Цын, адбылася у 1900 падчас паўстання іхэтуаняў, паўночнакітайскага руху антызаходняга і антыхрысціянскага кірунку. На працягу 55 дзён, з 20 чэрвеня да 14 жніўня, заходнія і японскія дыпламаты, маракі і салдаты (каля 900 чалавек), а таксама кітайцы-хрысціяне (каля 2,8 тыс.), якія шукалі паратунку, трымалі абарону супраць паўстанцаў. Урад імперыі ў гэты час схіляўся то да дапамогі абаронцам, то да падтрымкі баксёраў, у залежнасці ад таго, якая фракцыя пры імператарскім двары карысталася найбольшым уплывам. Аблога дыпламатычных місій была знята Альянсам васьмі дзяржаў, сілы якога высадзіліся ў Цяньцзыне і акупавалі Пекін. Увод замежных войскаў прывёў да перамяшчэння імператарскага ўрада ў Сіянь, падушэння паўстання, пераследавання кітайскіх чыноўнікаў, якія выступалі супраць іншаземцаў, і падпісання Заключнага пратакола, які пашыраў правы заходніх дзяржаў у Кітаі.

## У культуры 
* Падзеі аблогі сталі асновай амерыканскага гістарычнага фільма «55 дзён у Пекіне» (1963).

Катэгорыя:Іхэтуаньскае паўстанне
Усе за Сен-Барт

**Усе за Сен-Барт** () — палітычная партыя заморскай супольнасці Сен-Бартэльмі. 

## Гісторыя 
На першых тэрытарыяльных выбарах партыя, якая мела назву '''«Усе аб'ядналіся для Сен-Бартэльмі»''', набраўшы 9,94% галасоў атрымала толькі 1 з 19.

## Удзел у выбарах 
Катэгорыя:Палітычныя партыі Сен-Бартэльмі
Шамоўка (Клімаўскі раён)

**Шамоўка** () — вёска ў Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Істопскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
Вёска згадваецца ў XVII ст.

Да Лютаўскай рэвалюцыі вёска ў складзе Навазыбкаўскага павета Чарнігаўскай губерні. 20 лістапада 1917 года вёска абвяшчалася часткай Севершчыны Украінскай Народнай Рэспублікі. 25 снежня 1917 года вёска ўключана ў склад Украінскай рэспублікі Саветаў.

25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Аднак да мая 1919 года ў складзе Чарнігаўскай губерні Украінскай ССР, пасля чаго была перададзена ў Гомельскую губерню РСФСР, а пасля ліквідацыі губерні ў 1926 годзе ў Бранскую губерню.

З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшла ў склад Бранскай вобласці.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Засноўе (Клімаўскі раён)

**Засноўе** () — пасёлак у Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Істопскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
Пасёлак узнікае ў 1930-х гадах у складзе Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзены ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшоў у склад Бранскай вобласці.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
2-я Клічаўская партызанская брыгада

**2-я Клічаўская партызанская брыгада** — партызанская брыгада, створаная ў лістападзе 1942 года. Дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Клічаўскага і сумежных раёнаў. У маі 1943 года брыгада (657 партызан) была рафарміравана.

## Склад 
Брыгада была створана на базе 277-га, 537-га, 100-га атрадаў і Кіраўскага спецатрада, у сакавіку у сакавіку 1943 года былі арганізаваны 277-А і 277-Б атрады, красавіку 1943 года быў уключаны 278-ы атрад.

## Камандаанне 
### Камандзіры 
* С. Ц. Токараў;
* І. З. Ізох;

### Камісары 
* І. З. Ізох;
* Г. Л. Комар;
* А. Я. Шчыслёнак;
* К. Ф. Канавалаў.

### Начальнікі штаба 
* І. М. Мароз;
* Токараў.

## Гісторыя 
Партызаны вялі баі па абароне і расшырэнню партызанскай зоны. У красавіку 1943 года разбілі гарнізоны ў вёсках Глыбокі Брод, Сямікаўка, Макаўка Бялыніцкага раёна (Бялыніцкія аперацыі), удзельнічалі ў знішчэнні нямецкага гарнізона ў вёсцы Суша. У маі 1943 года, у ходзе нямецкай карнай аперацыі «Хрушч» брыгада апынулася ў блакадзе ва Усакінскім лесе (Клічаўская партызанская зона). Паводле загада Магілёўскай ваенна-аператыўнай групы пры падпольным абкаме КП(б)Б і Магілёўскага падпольнага абкама КП(б)Б брыгада разгрупавалася, пакінула ў лагерах частку параненых і закапала ўсё, што магло перашкодзіць хуткаму манеўру і прарыву. 6 мая, сумесна з 1-й Клічаўскай партызанскай брыгадай, прарвалі блакаду знішчыўшы артылерыйскія і мінамётныя батарэі, 2 бронемашыны і роту праціўніка.

Наносілі удары па нямецкіх камунікацыях Прыяміна — Крупкі, Магілёў — Жлобін, Асіповічы — Жлобін. Брыгада была расфарміравана ў маі 1943 года.

## Літаратура 
* 

## Крыніцы 
Катэгорыя:Савецкія партызанскія злучэнні, брыгады і атрады на акупіраванай тэрыторыі Беларусі (1941—1944)
Катэгорыя:З’явіліся ў 1942 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1943 годзе
Дзеянне, баланс, празрыстасць

**Дзеянне, баланс, празрыстасць** () — палітычная партыя заморскай супольнасці Сен-Бартэльмі. 

## Гісторыя 
На першых тэрытарыяльных выбарах партыя, набраўшы 9,94% галасоў атрымала ў Тэрытарыяльным савеце толькі 1 мандат з 19 .

## Удзел у выбарах 
Катэгорыя:Палітычныя партыі Сен-Бартэльмі
Смаргонскі раённы выканаўчы камітэт

**Смаргонскі раённы выканаўчы камітэт** — выканаўчы і распарадчы орган мясцовага кіравання базавага тэрытарыяльнага ўзроўню на тэрыторыі Смаргонскага раёна Гродзенскай вобласці Беларусі. Падсправаздачны і падкантрольны Прэзідэнту Рэспублікі Беларусь і Гродзенскаму аблвыканкаму, падсправаздачны таксама Смаргонскаму раённаму Савету дэпутатаў па пытаннях, аднесеных да яго кампетэнцыі. Агульнае кіраўніцтва дзейнасцю райвыканкама ажыццяўляе Старшыня выканкама. Выканаўчы камітэт размешчаны ў цэнтры горада, у будынку па вул. Леніна, 5.

## Структура 
* Упраўленне па працы, занятасці і сацыяльнай абароне;
* Упраўленне сельскай гаспадаркі і харчавання;
* Упраўленне справамі;
* Упраўленне эканомікі, гандлю і паслуг;
* Упраўленне адукацыі;
* Аддзел спорту і турызму;
* Юрыдычны аддзел;
* Сектар па працы са зваротамі грамадзян і юрыдычных асоб;
* Аддзел архітэктуры і будаўніцтва;
* Упраўленне землеўпарадкавання;
* Аддзел ідэалагічнай працы і па справах моладзі;
* Аддзел культуры;
* Аддзел жыллёва-камунальнай гаспадаркі;
* Аддзел арганізацыйна-кадравай працы;
* Аддзел запісу актаў грамадзянскага стану;
* Аддзяленне бухгалтарскага ўліку і справаздачнасці;
* Фінансавы аддзел;
* Аддзел унутраных спраў.

## Старшыні 
* Мечыслаў Браніслававіч Гой (з 2004);
* Генадзь Васільевіч Харужык (са снежня 2014).

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Арганізацыі Смаргоні
Катэгорыя:Раённыя выканаўчыя камітэты Гродзенскай вобласці
Катэгорыя:Смаргонскі раён
Саюз за Сен-Бартэльмі

**Саюз за Сен-Бартэльмі** () — палітычная партыя заморскай супольнасці Сен-Бартэльмі. 

## Гісторыя 
На першых сваіх тэрытарыяльных выбарах партыя, набраўшы 20,56% галасоў атрымала ў Тэрытарыяльным савеце 2 мандата з 19.

## Удзел у выбарах 
Катэгорыя:Палітычныя партыі Сен-Бартэльмі
Шандар Чоры

**Ша́ндар Чо́ры** (; , Замай - 12 верасня 2016, Будапешт) — венгерскі паэт, эсэіст, палітычны дзеяч.

## Біяграфія 
У 1950 годзе Чоры атрымлівае вышэйшую адукацыю ў Рэфарматарскім Епіскапскім калегіуме ў горадзе Папа і пачынае навучанне ў Будапешцкім універсітэце, аднак кідае вучобу з-за хваробы. Ён працуе ў шматлікіх выданнях: 1953—1954 — журнал «Літаратурная газета», 1955—1956 — «Новы гук». З 1956 года Чоры не можа знайсці працу, пакуль у 1960 не становіцца членам рэдкалегіі газеты пры Будапешцкім універсітэце тэхналогіі і эканомікі. У 1960-х — адзін з лідараў інтэлектуальнай і палітычнай апазіцыі афіцыйнаму курсу.

## Творчасць 
Яго першая паэма пабачыла свет у 1953 годзе і адразу ўсхвалявала паэтычную супольнасць Венгрыі. У ёй адназначна падымалася крытыка эпохі Мацьяша Ракашы, зрынутага СССР старшыні Рады Міністраў Венгерскай Народнай Рэспублікі. Неўзабаве ўлада заявіла, што Чоры не з'яўляецца адным з іх прыхільнікаў. Аднак Чоры не саступіўся і напісаў шэраг крытычных нарысаў аб ціску дыктатарскага рэжыму на жыццё чалавека і фарміраванне лёсу простага народа ў рэчышча сацыялістычных пераўтварэнняў. Ён быў пад наглядам спецслужбаў на працягу некалькіх год і не ганараваны ні воднай прэміяй.

На беларускую мову перакладаў Рыгор Барадулін.

## Творы 
## Узнагароды 
* Прэмія Атылы Ёжэфа *(József Attila-díj)* (1954, 1970)
* Прэмія Гердэра *(Alföld-díj)* (1978, 1990)
* *(Herder-díj)* (1981)
* *(Bibó István-díj)* (1984)
* Кніга годў (1985, 1995, 2004)
* *(Déry Tibor-díj)* (1987)
* *(Fitz József-díj)* (1989)
* Прэмія Кошута *(Kossuth-díj)* (1990)
* *(Magvető Könyvkiadó Nívódíja)* (1990)
* *(Radnóti Biennálé Költészeti Fődíja)* (1990)
* *(Eeva Joenpelto-díj)* (1995)
* *(Károli Gáspár-díj)* (1997)
* *(Magyar Örökség Díj)* (1997, 2005)
* *(Magyar Köztársasági Érdemrend középkeresztje a csillaggal)* (2000)
* *(Magyar Művészetért Díj)* (2004)
* Прэмія Балініта Балашы *(Balassi Bálint-emlékkard)* (2006)
* *(Prima Primissima díj)* (2008)

## Спасылкі 
Катэгорыя:Асобы
Катэгорыя:Венгерскамоўныя паэты
Катэгорыя:Дысідэнты Венгрыі
Катэгорыя:Пісьменнікі Венгрыі
Катэгорыя:Пахаваныя на Обудскіх могілках
Альховікі (Клімаўскі раён)

**Альховікі** () — пасёлак у Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Лакамабудскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
Пасёлак узнікае пасля вайны шляхам аб’яднання некалькіх хутароў: Альховікі, Кузьмін Мох, Ятвіж, Ятвіж-Пілігузаўка.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Арыніны Ляды

**Арыніны Ляды** () — пасёлак у Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Лакамабудскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
У пачатку XX ст. узнікаюць як *хутара Вараб’ёўскія*, у другой палове XX ст. пераўтворваюцца ў пасёлак *Арыніны Ляды*.

Станам на 2020 год пасёлак фактычна не існуе.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Катэгорыя:Перайменаваныя населеныя пункты Расіі
Сачкавічы (Клімаўскі раён)

**Сачкавічы** () — сяло ў Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Сачкавіцкага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
Сяло згадваецца ў пісьмовых крыніцах не пазней за XV ст.

Да Лютаўскай рэвалюцыі 1917 года ў складзе Навазыбкаўскага павета Чарнігаўскай губерні Расійскай імперыі.

У 1917 годзе тут была ўсталявана савецкая ўлада, адноўленая пасля перыяду германскай акупацыі ў 1918 годзе. У 1919 годзе сяло перададзена ў Гомельскую губерню РСФСР, а пасля ліквідацыі губерні ў 1926 годзе ў Бранскую губерню.

З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшло ў склад Бранскай вобласці.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Пабожаеўка

**Пабожаеўка** () — вёска ў Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Лакамабудскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
Да Лютаўскай рэвалюцыі хутар *Пабожаеўка* ў складзе Навазыбкаўскага павета Чарнігаўскай губерні. 20 лістапада 1917 года вёска абвяшчалася часткай Севершчыны Украінскай Народнай Рэспублікі. 25 снежня 1917 года вёска ўключана ў склад Украінскай рэспублікі Саветаў.

25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Аднак да мая 1919 года ў складзе Чарнігаўскай губерні Украінскай ССР, пасля чаго была перададзена ў Гомельскую губерню РСФСР, а пасля ліквідацыі губерні ў 1926 годзе ў Бранскую губерню.

З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшла ў склад Бранскай вобласці.

Пасля вайны да вёскі далучылі пасёлкі: Перваймайскі і Красны Акцябр.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Віктар Іванавіч Мярэжка

**Віктар Іванавіч Мярэжка** (,  — ) — савецкі і расійскі кінаакцёр, кінарэжысёр, сцэнарыст, драматург, пісьменнік, тэлевядучы. Народны артыст Расійскай Федэрацыі (2014).

## Біяграяія 
Нарадзіўся 27 ліпеня 1937 года на хутары Альгенфельд Аляксандраўскага раёна Растоўскай вобласці РСФСР.

У 1964—1968 гадах вучыўся ва Усерасійскім дзяржаўным інстытуце кінематаграфіі імя С. А. Герасімава. 

У 1989—1995 гадах вёў папулярную ў СССР і Расіі праграму «Кінапанарама».

Пачынаючы з 1990-х гадоў Мярэжка здымаўся як акцёр, у асноўным у крымінальных серыялах.

Памёр 30 студзеня 2022 года.

## Узнагароды 
* Народны артыст Расійскай Федэрацыі (2014).

## Спасылкі 
Катэгорыя:Акцёры СССР
Катэгорыя:Акцёры Расіі
Важыца

**Важыца** () — пасёлак у Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Сачкавіцкага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
Пасёлак узнікае на беразе аднайменнай ракі ў 1930-х гадах у складзе Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзены ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшоў у склад Бранскай вобласці.

Станам на 2020 год фактычна не існуе.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Новасяргееўка (Клімаўскі раён)

**Новасяргееўка** () — пасёлак у Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Сачкавіцкага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
У сярэдзіне XIX ст. вядомы *фальварак Сяргееўка*.

Да Лютаўскай рэвалюцыі фальварак у складзе Навазыбкаўскага павета Чарнігаўскай губерні.

З прыходам савецкай улады ў 1920-х пачынае фарміравацца пасёлак Нова-Сяргееўка, працуе мукамольны завод.

З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзены ў склад Арлоўскай вобласці.

Падчас вайны ў навакольных лясах дзейнічаў партызанскі атрад М. М. Папудрэнкі, які і загінуў у пасёлку Новасяргееўка. Пасёлак вызвалены восенню 1943 года, а ў 1944 годзе ўвайшоў у склад Бранскай вобласці.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Крабі (правінцыя)

**Крабі́** () — адна з 77 правінцый Тайланда, размяшчаецца на поўдні краіны на беразе Андаманскага мора. Насельніцтва —  чалавек (2010), якія пражываюць на тэрыторыі 4708,5 км². Адміністрацыйны цэнтр — горад Крабі. Правінцыя падзяляецца на восем ампхэ.

Крабі — адзін з асноўных цэнтраў пляжнага адпачынку ў Тайландзе. У склад правінцыі таксама ўваходзяць астравы Пхіпхі, дзе здымаўся папулярны фільм «Пляж». Прыморская частка Крабі не пацярпела пасля цунамі 2004 года, бо большасць астравоў, размешчаных на шляху цунамі, загасілі хвалю.

Катэгорыя:Правінцыі Тайланда
Пхіпхі

**Пхіпхі** () — астравы каля ўзбярэжжа Тайланда, паміж мацерыком і востравам Пхукет. Частка правінцыі Крабі. Астравы Пхіпхі складаюцца з двух асноўных (Пхі-Пхі-Дон і Пхі-Пхі-Ле) і 4 малюсенькіх астраўкоў.

Астравы моцна пацярпелі ад цунамі ў снежні 2004 года, загінула каля 2 тыс. чалавек (у тым ліку 1200 да гэтага часу лічацца зніклымі без вестак). Архіпелаг вядомы тым, што тут праходзілі здымкі фільма «Пляж» з Леанарда Дзі Капрыа ў галоўнай ролі.

Катэгорыя:Астравы Тайланда
Катэгорыя:Астравы Індыйскага акіяна
Наратхіват (правінцыя)

**Наратхіват** (тайск. นราธิวาส) — адна з 77 правінцый Тайланда, паўднёвая з правінцый, якія маюць выхад да мора. Мяжуе з правінцыямі Яла і Патані, а таксама з малайзійскім штатам Келантан.

Адміністрацыйны цэнтр правінцыі - горад Наратхіват. Правінцыя падзелена на 13 раёнаў-ампхэ. Паблізу горада Наратхівата ў 1975 годзе была пабудавана каралеўская рэзідэнцыя.

Катэгорыя:Правінцыі Тайланда
Жлобінскі раённы выканаўчы камітэт

**Жлобінскі раённы выканаўчы камітэт** — выканаўчы і распарадчы орган мясцовага кіравання базавага тэрытарыяльнага ўзроўню на тэрыторыі Жлобінскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Падсправаздачны і падкантрольны Прэзідэнту Рэспублікі Беларусь і Гомельскаму аблвыканкаму, падсправаздачны таксама Жлобінскаму раённаму Савету дэпутатаў па пытаннях, аднесеных да яго кампетэнцыі. Агульнае кіраўніцтва дзейнасцю райвыканкама ажыццяўляе Старшыня выканкама. Выканаўчы камітэт размешчаны ў цэнтры горада Жлобіна, у будынку па вул. Пятроўскага, 31.

## Структура 
* Упраўленне па працы, занятасці і сацыяльнай абароне;
* Упраўленне сельскай гаспадаркі і харчавання;
* Упраўленне справамі;
* Упраўленне эканомікі, гандлю і паслуг;
* Упраўленне адукацыі;
* Аддзел спорту і турызму;
* Юрыдычны аддзел;
* Сектар па працы са зваротамі грамадзян і юрыдычных асоб;
* Аддзел архітэктуры і будаўніцтва;
* Упраўленне землеўпарадкавання;
* Аддзел ідэалагічнай працы і па справах моладзі;
* Аддзел культуры;
* Аддзел жыллёва-камунальнай гаспадаркі;
* Аддзел арганізацыйна-кадравай працы;
* Аддзел запісу актаў грамадзянскага стану;
* Аддзяленне бухгалтарскага ўліку і справаздачнасці;
* Фінансавы аддзел;
* Аддзел унутраных спраў.

## Старшыні 
* Іван Анатолевіч Навуменка
* верасень 2020 — кастрычнік 2022 — Аляксандр Віктаравіч Грыгарэнка
* з 3 кастрычніка 2022 — Сяргей Барысавіч Ярэц

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Арганізацыі Жлобіна
Катэгорыя:Раённыя выканаўчыя камітэты Гомельскай вобласці
Катэгорыя:Жлобінскі раён
Саюз кінематаграфістаў СССР

**Саюз кінематаграфістаў СССР** — грамадская творчая арганізацыя, якая аб’ядноўвала дзеячаў савецкага кінематографа.

## Гісторыя 
Саюз быў створаны ў лістападзе 1965 года на Устаноўчым з’ездзе кінематаграфістаў СССР (аргкамітэт Саюза быў заснаваны ў 1957 годзе).

Вышэйшы кіруючы орган — з’езд, які склікаўся раз у пяць гадоў. Выканаўчы орган — праўленне.

Узнагароджаны ордэнам Леніна (1971).

У чэрвені 1990 года рашэннем VI з’езда пераўтвораны ў Федэрацыю Саюзаў кінематаграфістаў СССР. Старшыня — Даўлатназар Худаназараў.

У маі 1991 года Федэрацыя СК СССР рэарганізавана ў Канфедэрацыю Саюзаў кінематаграфістаў.

## Кіраўнікі 
* Іван Пыр’еў (1957—1965)
* Леў Куліджанаў (1965—1986)
* Элем Клімаў (1986—1988)
* Андрэй Смірноў (в. а. першага сакратара, 1988—1990).

Катэгорыя:Грамадскія арганізацыі СССР
Вараб’ёўка (Клімаўскі раён)

**Вараб’ёўка** () — пасёлак у Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Сачкавіцкага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
У сярэдзіне XIX ст. існуе як хутар у складзе Навазыбкаўскага павета Чарнігаўскай губерні. 20 лістапада 1917 года пасёлак абвяшчаўся часткай Севершчыны Украінскай Народнай Рэспублікі. 25 снежня 1917 года пасёлак уключаны ў склад Украінскай рэспублікі Саветаў.

25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай пасёлак абвяшчаўся часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Аднак да мая 1919 года ў складзе Чарнігаўскай губерні Украінскай ССР, пасля чаго быў перададзены ў Гомельскую губерню РСФСР, а пасля ліквідацыі губерні ў 1926 годзе ў Бранскую губерню.

З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзены ў склад Арлоўскай вобласці. Перад вайной у пасёлку пражывае каля 50 чалавек, працуе школа. У 1944 годзе ўвайшоў у склад Бранскай вобласці.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Крабі

**Крабі́** (тайск. กระบี่) — горад на поўдні Тайланда, адміністрацыйны цэнтр аднайменнай правінцыі, а таксама сталічнага раёна-ампхоэ Мыанг-Крабі.

Насельніцтва — 52,867 чалавек (2010). Горад размешчаны на беразе Андаманскага мора, ля вусця ракі Крабі. Турызм.

Катэгорыя:Гарады Тайланда
Лучынскі сельсавет

**Лучы́нскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Рагачоўскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Лучын.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Рагачоўскага раёна Бабруйскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Рагачоўскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Гомельскай вобласці. 16 студзеня 1975 года скасаваны пасёлак Шлях Селяніна. У 1988 годзе ў склад горада Рагачова ўключана вёска Задруцце. 1 снежня 2009 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Забалацкага сельсавета.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 808 чалавек, з іх 96,2 % — беларусы, 3,1 % — рускія.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 3 населеныя пункты: вёска Лучын і пасёлкі Альсагорка і Сверкаў.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Рагачоўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2009 годзе
Наратхіват

**Наратхіват** () — горад на поўдні Тайланда, адміністрацыйны цэнтр аднайменнай правінцыі. Знаходзіцца на тэрыторыі паўвострава Малака, на ўзбярэжжы Сіямскага заліва Паўднёва-Кітайскага мора, у месцы ўпадзення ў яго ракі Бангнара, за 810 кіламетраў на паўднёвы ўсход ад сталіцы краіны Бангкока. Абсалютная вышыня — 0 метраў над узроўнем мора. Асноўнымі прадуктамі гарадскога экспарту з’яўляюцца каўчук, какосавыя арэхі і рыс. Развіта рыбалоўства.

Катэгорыя:Гарады Тайланда
Корыценка (Клімаўскі раён)

**Корыценка** () — пасёлак у Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Сачкавіцкага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
Пасёлак узнікае пасля вайны, аддзяліўшыся ад пасёлка Вараб’ёўка.

Станам на 2020 пасёлак фактычна не існуе.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Фаевічы

**Фаевічы** () — сяло ў Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Чолхаўскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
Сяло вядома ў XVII ст.

Да Лютаўскай рэвалюцыі 1917 года ў складзе Навазыбкаўскага павета Чарнігаўскай губерні Расійскай імперыі.

У 1917 годзе тут была ўсталявана савецкая ўлада, адноўленая пасля перыяду германскай акупацыі ў 1918 годзе. У 1919 годзе сяло перададзена ў Гомельскую губерню РСФСР, а пасля ліквідацыі губерні ў 1926 годзе ў Бранскую губерню.

З 1929 года ў складзе Чуравіцкага раёна Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Клімаўскім раёне Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшло ў склад Чуравіцкага раёна Бранскай вобласці. З 1956 года зноў у Клімаўскім раёне.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Пхангнга (правінцыя)

**Пхангнга** (тайск. พังงา) — правінцыя на поўдні Тайланда, размешчана на ўзбярэжжы Андаманскага мора. Мяжуе з правінцыямі: Ранонг, Суратхані і Крабі; паўднёвей, праз вузкі праліў, размешчана правінцыя-востраў Пхукет.

Правінцыя размешчана на захадзе паўвострава Малака і ўключае ў сябе некалькі астравоў у заліве Пхангнга. Да правінцыі таксама адносяцца астравы Сімілан, размешчаныя за 70 км ад узбярэжжа.

Катэгорыя:Правінцыі Тайланда
Пруска (Клімаўскі раён)

**Пруска** () — вёска ў Клімаўскім раёне Бранскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Плавенскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
Вёска вядома з 1620 года.

Да Лютаўскай рэвалюцыі вёска ў складзе Навазыбкаўскага павета Чарнігаўскай губерні. 20 лістапада 1917 года вёска абвяшчалася часткай Севершчыны Украінскай Народнай Рэспублікі. 25 снежня 1917 года вёска ўключана ў склад Украінскай рэспублікі Саветаў.

Да мая 1919 года ў складзе Чарнігаўскай губерні Украінскай ССР, пасля чаго была перададзена ў Гомельскую губерню РСФСР, а пасля ліквідацыі губерні ў 1926 годзе ў Бранскую губерню.

З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшла ў склад Бранскай вобласці.

Да Другой сусветнай вайны пераважала ўкраінскае насельніцтва.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Клімаўскага раёна
Пхатхалунг (правінцыя)

**Пхатхалунг** (тайск. พัทลุง) — правінцыя на поўдні Тайланда. Цэнтр — горад Пхатхалунг. Мяжуе з правінцыямі: Накхонсітхамарат, Сангкхла, Сатун і Транг. Пхатхалунг размешчана на паўвостраве Малака. На ўсходзе правінцыі размешчана мелкаводнае возера Сангхла, а на захадзе распасціраюцца горныя хрыбты Накхансітхамарат.

Катэгорыя:Правінцыі Тайланда