open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Empusa fasciata

**Empusa fasciata** — від насякомых з сямейства .

Даўжыня цела імага складае 47-64 мм. Німфы імітуюць ружовыя кветкі .

Жыве на адкрытых кустарнікавых прасторах. Сустракаецца на раслінах відаў , , , ,  і . Распаўсюджаны ў Крыму, Турцыі, Малой Азіі, ў Грэцыі, уключаючы востраў Крыт, на Кіпры, у Румыніі, Славеніі, Ізраілі, Палесціне, Іране, Іарданіі, Індыі і Алжыры.

## Спасылкі 
* Эмпуза полосатая (Empusa fasciata).

Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1832 годзе
Катэгорыя:Насякомыя Афрыкі
Катэгорыя:Насякомыя Еўразіі
Катэгорыя:Багамолы
Васіль Васілевіч Нешытой

**Васіль Васільевіч Нешытой** (, с. Кацічы, Навазыбкаўскі раён, Бранская вобласць — ) — беларускі спецыяліст у галіне тэарэтычных асноў інфарматыкі, прыкладной і матэматычнай лінгвістыкі. Доктар тэхнічных навук (1990), кандыдат філалагічных навук (1973), прафесар (2011).

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі інстытут інжынераў чыгуначнага транспарту (факультэт прамысловага і грамадзянскага будаўніцтва, 1970), Інстытут мовазнаўства імя Я. Коласа (аспірантура, спецыяльнасць «Структурная, прыкладная і матэматычная лінгвістыка», 1973).
    
Працаваў у Беларускім дзяржаўным універсітэце культуры і мастацтваў (з верасня 2004, факультэт інфармацыйна-дакументных камунікацый, кафедра інфармацыйных рэсурсаў, загадчык кафедры, з 2014 — прафесар).

Навуковыя інтарэсы: матэматычная лінвістыка; інфарматыка; тэорыя імавернасцей і матэматычная статыстыка; тэорыя абагульненых размеркаванняў (аўтара) і яе прымяненне ў розных галінах ведаў; праграмаванне; сістэмы менеджменту якасці; прагназіраванне, у тым ліку індэксаў цэн у будаўніцтве; матэматыка-статыстычныя метады ў бібліятэчна-інфармацыйнай дзейнасці.

## Бібліяграфія 
* Исследование статистических закономерностей текста и информационных потоков : диссертация … доктора технических наук : 05.25.01 : защищена 28.02.1990 : утверждена 06.07.1990 / Нешитой Василий Васильевич. — Минск, 1987.
* Законы распределения слов в тексте и его лексическая параметризация : автореферат диссертации … кандидата филологических наук : 10.02.21 / Нешитой Василий Васильевич. — Минск, 1973.
* Элементы теории обобщенных распределений / В. В. Нешитой. — Минск, 2009.
* Информетрия: математические модели и методы исследования / В. В. Нешитой. — Минск, 2017.

## Літаратура 
Катэгорыя:Выпускнікі факультэта прамысловага і грамадзянскага будаўніцтва БелДУТ
Фрыдэнсрайх Хундэртвасэр

**Фрыдэнсрэйх Хундэртвасер** (, сапраўднае імя — **Фрыдрых Штовасер** (); , , Аўстрыя — , «Куін Элізабет 2») — аўстрыйскі мастак і архітэктар.

У 1948 годзе ён некаторы час займаўся ў Акадэміі прыгожых мастацтваў у Вене.

## Творы 
* Дом Хундэртвасэра

Катэгорыя:Архітэктары Аўстрыі
Катэгорыя:Мастакі Аўстрыі
Катэгорыя:Мастакі марак
Катэгорыя:Манархісты
Малакарачаеўскі раён

**Малакарачаеўскі раён** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у складзе Карачаева-Чаркескай Рэспублікі Расійскай Федэрацыі. Плошча раёна — 1291,89 км² (з 2015 года).

Адміністрацыйны цэнтр — сяло Учкекен.

Катэгорыя:Раёны Карачаева-Чаркесіі
Ікі-Бурул

**Ікі-Бурул** (, ) — пасёлак (сельскага тыпу), адміністрацыйны цэнтр Ікі-Бурульскага раёна і Ікі-Бурульскага сельскага муніцыпальнага ўтварэння Рэспублікі Калмыкія. Размешчаны на паўднёвым усходзе Ергеней, за 62 кіламетры на паўднёвы ўсход ад Элісты.

Заснаваны як хатон Чонын-Сала ў 1880 годзе.
## Насельніцтва 
Катэгорыя:Населеныя пункты Калмыкіі
Малыя Дэрбеты

**Малыя Дэрбеты** (, ) — сяло, адміністрацыйны цэнтр Маладэрбетаўскага раёна Калмыкіі і Маладэрбетаўскага сельскага муніцыпальнага ўтварэння на поўначы Рэспублікі Калмыкія. Сяло размешчана за 190 км на поўнач ад горада Элісты.

Найбуйнейшы населены пункт Маладэрбетаўскага раёна (пражывае больш за 60 % насельніцтва).

Заснавана як стаўка Маладэрбетаўскага ўлуса ў 1803 годзе.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Калмыкіі
Прыютнае (Калмыкія)

**Прыютнае** (, ) — сяло ў Калмыкіі. Адміністрацыйны цэнтр Прыютненскага раёна і Прыютненскага сельскага муніцыпальнага ўтварэння. Сяло размешчана ў межах Кума-Маныцкай упадзіны, якая з’яўляецца часткай Усходне-Еўрапейскай раўніны. Сярэдняя вышыня над узроўнем мора — 26 м. Рэльеф мясцовасці раўнінны. Мясцовасць мае агульны ўхіл з усходу на захад. На паўночны захад ад вёскі працякае рака Наін-Шара, захад — возера Ліман Голы, на поўдзень — возера Вараб’ёва.

Па аўтамабільнай дарозе адлегласць да сталіцы Калмыкіі горада Элісты — 66 км (да цэнтра горада). Найбліжэйшы населены пункт пасёлак Доцэнг размешчаны за 6,9 км на поўдзень ад сяла. Сяло перасякае федэральная аўтадарога Эліста — Стаўрапаль Р216.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Калмыкіі
Аксарка

**Аксарка** — сяло ў Ямала-Ненецкай аўтаномнай акрузе Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Прыуральскага раёна. Знаходзіцца на правым беразе Обі, за 52 км на ўсход ад Салехарда. Сяло размешчана на лініі Паўночнага палярнага круга. У 1900 годзе гандлёвы дом «Міхаіл Плотнікаў і сыны» адкрыў на месцы будучага сяла Аксаркаўскае аддзяленне кансервавай фабрыкі.

У 1930—1932 гадах у Аксарку былі пераселены сасланыя з Паўднёвага і Сярэдняга Урала і аддзяленне стала сялом. У 1940 годзе сяло стала адміністрацыйным цэнтрам Прыуральскага раёна. Рыбзавод, культурны цэнтр народаў Поўначы.

Катэгорыя:Населеныя пункты Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі
Яр-Сале

**Я́р-Сале** — сяло ў Ямала-Ненецкай аўтаномнай акрузе Расіі, адміністрацыйны цэнтр Ямальскага раёна. Размешчана на рацэ Юмбе, за 189 км на ўсход ад Салехарда. Насельніцтва — 7410 чалавек (2021)

## Гісторыя 
У 1923 годзе на месцы будучага паселішча знаходзіўся гандлёвы пункт, так званая «гарачая крама». Заснавана ў 1927 годзе. У 1932 годзе стала цэнтрам Ямальскага раёна. У перакладзе з ненецкай мовы «Яр-Сале» азначае «пясчаны мыс»: яр з ненецкай — «пясчаны», сале — «мыс». З 2004 па 2021 гады сяло было таксама цэнтрам Яр-Салінскага сельскага паселішча, скасаванага ў сувязі з пераўтварэннем муніцыпальнага раёна ў муніцыпальную акругу.

Катэгорыя:Населеныя пункты Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі
Вялікае Поўпіна

**Вялікае Поўпіна** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Бранскай вобласці Расіі. Размешчаны за 10 км на ўсход ад Бранска на рацэ Снежаць.

## Гісторыя 
Пасёлак атрымаў сваю назву па ўрочышчы Поўбіна, размешчаным уздоўж ракі Снежаць і згаданым у 1706 годзе. Вёска вядома з сярэдзіны XVIII стагоддзя як валоданне Бранскага Петрапаўлаўскага манастыра, з XIX стагоддзя — Белабярэжскай пустыні (размешчана за 6 км на ўсход). З канца XVIII стагоддзя — парафіяльнае сяло з Мікалаеўскім храмам (закрыты ў 1937 годзе, разбураны ў 1943 годзе; з 2002 года дзейнічае новы храм).

Статус пасёлка гарадскога тыпу з 27 снежня 1933 года.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Бранскай вобласці
Тазаўскі

**Та́заўскі** (да 1949 года **Хальмер-Седэ**, з 1949 па 1962 гады — **Тазаўскае**) — пасёлак у Ямала-Ненецкай аўтаномнай акрузе Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Тазаўскага раёна. Да 1964 года быў сялом, з 1964 па 2012 гады — пасёлкам гарадскога тыпу. Пасёлак размешчаны на левым беразе ракі Таз, за 8 км ад яе ўпадзення ў Тазаўскую губу.

З 2014 года ўваходзіць у памежную зону РФ, якая ў межах ЯНАА ўсталявана ў паласе мясцовасці шырынёй 10 км ад марскога ўзбярэжжа. Заснаваны ў 1883 годзе як прамысловая факторыя пад назвай Хальмер-Седэ.

Катэгорыя:Населеныя пункты Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі
Мужы (Ямала-Ненецкая аўтаномная акруга)

**Мужы** — сяло ў Ямала-Ненецкай аўтаномнай акрузе Расіі, адміністрацыйны цэнтр Шурышкарскага раёна. Насельніцтва — 3741 чал. (2015). Размешчана на беразе рэк Малой Обі і Ёган, пратокі Вылью, з працяглай планіровачнай структурай. Сяло перасякаецца раўчукамі і ярамі ў шыротным кірунку. Адзін з найбольш буйных яраў дзеліць умоўна Мужы на паўднёвы і паўночны раёны.

Райцэнтр Мужы знаходзіцца за 220 км на паўднёвы захад ад абласнога цэнтра Салехарда. Заснавана ў 1840 годзе. У 1930 годзе стала цэнтрам Шурышкарскага раёна Асцяка-Вагульскай нацыянальнай акругі, а з 1937 года адышло да Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі.

Катэгорыя:Населеныя пункты Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі
Хубер

**Хубер** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Іаган Рудольф Хубер, швейцарскі мастак
* Карл Хубер, канцлер Швейцарыі
* Конрад Хубер (мастак, 1752)
* Конрад Хубер (стралок), фінскі стралок, прызёр Алімпійскіх гульняў
* Роберт Хубер, нямецкі біяхімік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па хіміі (1988)
Ёган Рудольф Губер

**Ёган Рудольф Губер** (ням.: Johann Rudolf Huber; —) — швейцарскі мастак і гравёр, а таксама дзяржаўны дзеяч.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 21 красавіка (1 траўня) 1668 у Базелі. Паходзіў са старажытнага роду Губер.

Першыя ўрокі малявання атрымаў у дзесяцігадовым узросце ў сям’і. Потым навучаўся ў майстэрні базельскага мастака-партрэтыста Ёгана Каспара Маера (1645—1705). У 1683 годзе Ёган Губер увайшоў у хатнюю акадэмію мастака і гравёра Жазефа Вернера ў Берне. У 1685 годзе вучыўся ў нямецкага майстра Ніклауса Даксельхофера (1634—1707). У гэтым жа годзе ён накіраваўся ў Венецыю. Тут у 1686 годзе знайшоў працу ў выхадца з Галандыі мастака Кавальерэ Тэмпеста (1637—1701), напісаў шмат партрэтаў. У 1689 годзе Губер паступіў у рымскую Акадэмію Святога Лукі, дзе стаў вучнем знакамітага Карла Марата. Пасля шасці гадоў знаходжання ў Італіі, праз Жэневу і Ліён ён прыехаў у Парыж.

Увесну 1693 года ён вярнуўся ў Базель і неўзабаве быў запісаны ў гільдыю «Zunft zum Himmel». У наступным годзе быў абраны ў кіраванне гільдыі і адначасова ў Вялікі Савет Базеля. У 1694 годзе Губер пазнаёміўся з маркграфам Бадэн-Дурлаха Фрыдрыхам VII і ў 1696 годзе — з герцагам Вюртэмберга Эберхардам Людвігам. Атрымаў заказ на партрэт нявесты герцага — прынцэсы Ёганы Лізаветы Бадэн-Дурлахскай. У чэрвені 1697 года Ёган Рудольф адправіўся ў Штутгарт да герцага, дзе стаў яго прыдворным мастаком. Таксама ён прымаў удзел у роспісе часткі памяшканняў яго замка ў Штутгарце ў 1698 годзе (амаль усе яны былі пашкоджаны падчас я пажару ў 1931 годзе). У 1699 годзе Губер пакінуў Вюртэмбергскі двор па невядомых прычынах. У Штутгарце ён пазнаёміўся з нямецкім паэтам і перакладчыкам Карлам Дролінгерам, з якім у яго склалася шматгадовае сяброўства.

З восені 1702 года Губер працаваў па большай частцы ў Берне, наведваючы пры гэтым часта Базель. У 1705 годзе яны стварыў партрэт Сюзаны Шцюрлер (ням.: Susanna Margaretha Stürler, 1668—1740) у вобразе наяды. Сюзана і яе муж Ёган Фрышынг (ням.: Johann Frisching) былі аднымі з лепшых кліентаў Губера ў Берне. У гэты час Ёган Рудольф Губер браў удзел і ў палітычных справах, у прыватнасці быў удзельнікам Бадэнскай дамовы пасля вайны за іспанскую спадчыну. Працаваў у бернскай рэгістратуры, быў абраны ў Малую Раду Базеля, займаючы гэтую пасаду да сваёй смерці.

Памёр 28 лютага 1748 г. у Базелі.
Карл Людвіг Бадэнскі

**Карл Людвіг Бадэнскі** (; ) — спадчынны прынц Бадэнскі. Бацька расійскай імператрыцы Лізаветы Аляксееўны, жонкі Аляксандра I,  і дзядуля расійскай імператрыцы Марыі Аляксандраўны, жонкі Аляксандра II.

Старэйшы сын маркграфа Карла Фрыдрыха Бадэнскага і яго першай жонкі Караліны Луізы Гесэн-Дармштацкай. Карл Людвіг так і не ўзышоў на бадэнскі трон, памёршы раней за бацьку.

## Сям'я 
У 1774 годзе Карл Людвіг ажаніўся са сваёй кузінай Амаліі Гесэн-Дармштацкай (1754—1832), дачкой ландграфа Людвіга IX. Дзеці:

* Амалія (1776—1823);
* Караліна (1776—1841), замужам за каралём Баварыі Максіміліянам I (яго другая жонка);
* Луіза (1779—1826), замужам за расійскім імператарам Аляксандрам I;
* Фрыдэрыка (1781—1826), замужам за каралём Швецыі Густавам IV Адольфам;
* Марыя (1782—1808), замужам за Фрыдрыхам Вільгельмам, герцагам Браўншвайгскім;
* Карл Фрыдрых (1784—1785)
* Карл (1786—1818), вялікі герцаг Бадэна з 1811 па 1818;
* Вільгельміна (1788—1836), замужам за Людвігам II, вялікім герцагам Гесэнскім. Яе дачка стала жонкай расійскага імператара Аляксандра II.

Яго дочкі пабраліся вельмі выгоднымі шлюбамі, і ў гэтым заслуга Карла Людвіга. Ён памёр 16 снежня 1801 года ў Швецыі ў гасцях у дачкі Фрыдэрыкі.

6 жніўня 1801 года быў узнагароджаны ордэнам Св. Андрэя Першазванага.

Катэгорыя:Спадчыннікі, якія не ўзышлі на прастолы германскіх дзяржаў
Катэгорыя:Бадэнскія прынцы
Вільгельміна Бадэнская

**Вільгельміна Луіза Бадэнская** (; ) — маці расійскай імператрыцы Марыі Аляксандраўны (жонкі Аляксандра II), жонка Людвіга II Гесэнскага, вялікая герцагіня Гесэнская і Прырэйнская.

## Біяграфія 
Нарадзілася малодшай дачкой у сям’і Карла Людвіга, спадчыннага прынца Бадэнскага і Амаліі Гесэн-Дармштацкай. Яе старэйшая сястра Лізавета стала жонкай расійскага імператара Аляксандра I. Саму ж Вільгельміну выдалі замуж 19 чэрвеня 1804 года за яе кузена, роднага пляменніка яе маці, спадчыннага прынца Гесэнскага Людвіга, які быў нашмат старэйшым за яе і атрымаў у спадчыну тытул вялікага герцага ў 1830 годзе.

Іх дзеці:
* Людвіг (1806—1877)
* мёртванароджаны сын (1807)
* Карл (1809—1877)

Каля 1820 года сужэнцы сталі жыць асобна. У 1820 годзе Вільгельміна набыла маёнтак Гайлігенберг, дзе пасялілася са сваім камергерам, баронам Аўгустам фон Сенарклен дэ Грансі.
thumb|200px|left|Дачка — імператрыца Марыя Аляксандраўна
Дзеці, народжаныя пасля 1820 года:
* Лізавета (1821—1826)
* мёртванароджаная дачка (1822)
* Аляксандр (1823—1888) — служыў пры рускім двары, стаў дзедам каралевы Іспаніі Вікторыі, жонкі Альфонса XIII, каралевы Швецыі Луізы, жонкі Густава VI Адольфа і прадзедам Філіпа Эдынбургскага, мужа англійскай каралевы Лізаветы II.
* Марыя (1824—1880)

Людвіг, муж Вільгельміны, пад націскам брата і сясцёр Вільгельміны (вялікага герцага Бадэнскага, Імператрыцы Расіі Лізаветы Аляксееўны, каралеў Баварыі, Швецыі і герцагіні Браўншвайгскай) афіцыйна прызнаў гэтых дзяцей.

Катэгорыя:Бадэнскія прынцэсы
Катэгорыя:Вялікія герцагіні Гесэнскія
Катэгорыя:Дамы вялікага крыжа ордэна Святой Кацярыны
Конрад Хубер (стралок)

**Конрад Валянцін Хубер** (фін.: Konrad Walentin Huber;  — ) — фінскі стралок, прызёр Алімпійскіх гульняў. Малодшы брат стрэлка Роберта Хубера.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1892 годзе ў Гельсінгфорсе, Вялікае княства Фінляндскае. У 1924 годзе на Алімпійскіх гульнях у Парыжы ён заваяваў сярэбраны медаль у трапе ў асабістым першынстве, і бронзавы — у камандным. У 1952 годзе ён прыняў удзел у Алімпійскіх гульнях у Хельсінкі, але на гэты раз стаў у асабістым першынстве ў трапе толькі 5-м.
Раман Фёдаравіч Брант

**Раман Фёдаравіч Брант** (, ) — расійскі мовазнавец, славіст. Член-карэспандэнт Імператарскай Пецярбургскай акадэміі навук (1902). Прафесар Маскоўскага ўніверсітэта (1886). Малодшы сын акадэміка Ф. Ф. Бранта.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Санкт-Пецярбургу 4 (16) снежня 1853 года; быў малодшым сынам выхадца з Прусіі, вядомага заолага, акадэміка Ф. Ф. Бранта.

У 1875 годзе скончыў Імператарскі Пецярбургскі ўніверсітэт. Быў пакінуты на два гады пры ўніверсітэце для падрыхтоўкі да прафесарскага звання; першы год займаўся пад кіраўніцтвам І. І. Сразнеўскага і , на другі год адправіўся за мяжу (Лейпцыгскі і Пражскі ўніверсітэты). Пасля вяртання, 1 жніўня 1877 года быў вызначаны выканаўцам пасады экстраардынарнага прафесара Нежынскага гісторыка-філалагічнага інстытута па кафедры славянскай філалогіі.

## Навуковая дзейнасць 
Аўтар прац па гісторыі славянскіх моў і літаратур; з лінгвістычных даследаванняў найбольш значныя па славянскаму націску, словаўтварэнні, фанетыцы, граматыцы, палеаграфіі («Апісанне славянскай акцэнталогіі», 1880, і інш.).

Распрацоўваў праблемы стварэння і выкарыстання міжнародных штучных моў (у т.л. эсперанта).

Далучаўся да кірунку младаграматызму.

## Літаратура 
* 
*
Фёдар Фёдаравіч Брант

**Фёдар Фёдаравіч (Іаган Фрыдрых фон) Брант** (, , г. , Германія — ) — расійскі заолаг, прэзідэнт Рускага энтамалагічнага таварыства. Акадэмік Імператарскай Пецярбургскай акадэміі навук (1833).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 25 мая 1802 года ў Ютэрбогу ў прускай Саксоніі. Пачатковую адукацыю атрымаў спачатку ў гімназіі роднага горада, а потым у ліцэі Вітэнберга.

Скончыў Берлінскі ўніверсітэт. У 1826—1831 гадах працаваў у ім (з 1831 года — прафесар).

З 1831 года ў Расіі: заснаваў і ўзначаліў Заалагічны музей Пецярбургскай акадэміі навук, у 1857—1869 гадах — прафесар  ў Санкт-Пецярбургу.

Прыняў удзел у экспедыцыі Рускага геаграфічнага таварыства 1846—1850 гадоў пад кіраўніцтвам . Ён прахварэў значную частку экпедыцыі, але напісаў вялікі артыкул у зводны том экспедыцыйнай справаздачы, апублікаваны ў 1856 годзе.

З 14 чэрвеня 1837 года — стацкі саветнік, з 7 снежня 1854 года — сапраўдны стацкі саветнік, з 1 студзеня 1869 года — тайны саветнік. Быў удастоены 12 студзеня 1876 года ордэна Белага арла і ў тым жа годзе ўзнагароджаны прускім ордэнам Чырвонага арла 2-й ступені з зоркай.

Памёр 3 (15) ліпеня 1879 года ў мястэчку Мерэкюль, каля Нарвы. Пахаваны на Смаленскіх лютэранскіх могілках у Пецярбургу.

## Навуковая дзейнасць 
Аўтар навуковых прац па сістэматыцы, палеанталогіі, заалогіі і зоагеаграфіі млекакормячых і іншых пазваночных.

Адзін з аўтараў «Медыцынскай заалогіі» (т.1-2, 1829—1834), «Кароткага абрысу параўнальнай анатоміі з далучэннем гісторыі развіцця жывёл» (1858).

## Літаратура 
*
Конрад Губер (мастак, 1752)

**Конрад Губер** (; , Альтдорф-Вайнгартэн — , ) — нямецкі жывапісец, працаваў у стылі пераходным ад барока да класіцызму. Быў вучнем Андрэаса Бругера і Франца Марціна Кюна, майстэрня якога перайшла да яго ў 1773 годзе, пасля вяртання з паездкі ў Італію. Да 1820 года пісаў фрэскі ў кляштарах, а пасля секулярызацыі — рэлігійныя карціны ў стылі назарэйцаў.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Мастакі Германіі XVIII стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі Германіі XIX стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі барока
Катэгорыя:Мастакі  класіцызму
Караблекрушэнне ля Кратонэ (2023)

Серджа Матарэла шануе памяць загінуўшых ля іх трунаў.]]
**Караблекрушэнне ля Кратонэ** — інцыдэнт, які адбыўся 26 лютага 2023 года, калі пры спробе прыбіцца да ўзбярэжжа Калабрыі на поўдні Італіі ў суровых пагодных умовах затанула судна з мігрантамі. На борце знаходзілася ад 150 да 200 чалавек, з якіх не менш за 68 чалавек загінулі, у тым ліку дзіця ва ўзросце да аднаго года. 81 бежанец быў выратаваны.

## Перадгісторыя
У 2010-я гады павялічыўся паток мігрантаў з рэгіёнаў Азіі і Афрыкі, якія пакідалі радзіму ў пошуках лепшага жыцця ў Еўропе. Адзін з асноўных маршрутаў — па моры. Па даных Міжнароднай арганізацыі па міграцыі, з 2014 года ў Міжземным моры загінула або прапала без вестак больш за 20 000 мігрантаў.

## Інцыдэнт 
26 лютага 2023 года ля ўсходняга ўзбярэжжа горада Кратонэ затанула судна, якое некалькімі днямі раней адправілася з турэцкага Ізміра. Лодка затанула пры спробе прыбіцца, але з-за дрэннага надвор’я ўрэзалася ў скалы. На відэазапісе інцыдэнту відаць, як бярвёны з судна разбіты на кавалкі і плаваюць уздоўж берага. Часткі корпуса лодкі вынесла на сушу, але аперацыя была абцяжарана суровымі ўмовамі надвор’я.

На борце знаходзіліся мігранты з Ірана, Пакістана і Афганістана. 81 чалавек быў выратаваны. Аднаго выжылага арыштавалі па абвінавачванні ў гандлі людзьмі.

## Рэакцыя 
Прэм’ер-міністр Італіі Джорджа Мелоні выказала глыбокі смутак з нагоды караблекрушэння і асудзіла «абмен» жыццямі мігрантаў на *«кошт квітка, выплачанага імі ў ілжывай перспектыве шчаснага плавання»*.

Міністр унутраных спраў Матэа Піянтэдосі падкрэсліў важнасць спынення нелегальных марскіх пераходаў.

## Гл. таксама
* Крушэнне лодкі з мігрантамі ля берагоў Грэцыі (2023)

Катэгорыя:Люты 2023 года
Катэгорыя:Падзеі 26 лютага
Катэгорыя:Караблекрушэнні 2023 года
Катэгорыя:2023 год у Італіі
Караліна Бадэнская

{{Дзяржаўны дзеяч
| шырыня           = 200
| герб             = Coat_of_Arms_of_Caroline_of_Baden,_Queen_of_Bavaria.svg
| пасада        = курфюрсціна Баварыі
| перыядпачатак     = 16 лютага 1799
| перыядканец      = 1 студзеня 1806
| папярэднік   = Марыя Леапальдзіна Аўстрыйская-Эстэ
| пераемнік         = тытул скасаваны
| пасада_2      = каралева Баварыі
| парадак-жан_2    = 1
| перыядпачатак_2   = 1 студзеня 1806
| перыядканец_2    = 13 кастрычніка 1825
| папярэднік_2 = тытул створаны
| пераемнік_2       = Тэрэза Саксен-Гільдбурггаўзенская
| дзеці             = 
| узнагароды          = {

}
}}
**Фрыдэрыка Караліна Вільгельміна Бадэнская** (; ) — прынцэса Бадэнская, курфюрсціна Баварская, пасля першая каралева Баварыі, жонка караля Максіміліяна I. Старэйшая сястра рускай імператрыцы Лізаветы Аляксееўны і каралевы Швецыі Фрыдэрыкі. Бабуля аўстрыйскага імператара Франца Іосіфа I і імператрыцы Сісі.

## Біяграфія 
Караліна нарадзілася 13 ліпеня 1776 года ў сям’і Карла Людвіга Бадэнскага і Амаліі Гесэн-Дармштацкай. Сястра-двайнятка Амаліі Бадэнскай. Прынцэса разглядалася ў нявесты герцагу Энгіенскага, французскаму прынцу крыві, але з прычыны палітычных праблем яе сям’я адмовілася ад шлюбу.

9 сакавіка 1797 года Караліна стала другой жонкай курфюрста Пфальц-Цвайбрукенскага Максіміліяна Баварскага. У 1806 годзе спыніла існаванне Свяшчэнная Рымская імперыя. Муж Караліны атрымаў тытул караля Баварыі. Караліна ж стала каралевай-кансорт. Каралеве Караліне было дазволена застацца ў пратэстанцкай рэлігіі і наведваць сваю царкву, што было адзіным выпадкам для каралеў Баварыі. Сваім дочкам Караліна спрабавала прышчапіць пачуццё доўгу і адказнасці.

Караліна памерла 13 лістапада 1841 года, перажыўшы мужа на шаснаццаць гадоў. З прычыны таго, што каралева вызнавала пратэстанцкую рэлігію, пахаванне было вельмі сціплым.

## Дзеці 
* сын (1799)
* Максіміліян (1800—1803);
* Лізавета (1801—1873), у 1823 годзе выйшла замуж за караля Прусіі Фрыдрыха Вільгельма IV;
* Амалія (1801—1877), у 1822 годзе выйшла замуж за караля Саксоніі Ёгана;
* Марыя (1805—1877), у 1833 годзе выйшла замуж за караля Саксоніі Фрыдрыха Аўгуста II;
* Сафія (1805—1872), у 1824 годзе выйшла замуж за Франца Карла Аўстрыйскага;
* Людавіка (1808—1892), у 1828 годзе выйшла замуж за герцага Максіміліяна Вітэльсбаха.
* Максіміліяна (1810—1821).

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Ernst Gillmann: *Ludwig Friedrich Schmidt (1764—1857). Der «Kabinettsprediger» der bayerischen Königin — seine frühen Lehrjahre im Birkenfelder Land*, in: Monatshefte für Evangelische Kirchengeschichte des Rheinlandes 53 (2004) 519—530.
* Martha Schad: *Bayerns Königinnen*, Piper Verlag, 2004

## Спасылкі 
* Fernsehdokumentation «Königin Caroline». Bayerischer Rundfunk 2006
* Carolinenkirche in Pasing-Obermenzing

Катэгорыя:Вітэльсбахі
Катэгорыя:Бадэнскія прынцэсы
Катэгорыя:Жонкі кіраўнікоў XIX стагоддзя
Катэгорыя:Каралевы-жонкі
Югавара

— пасёлак у Японіі, знаходзіцца ў павеце Асігарасіма прэфектуры Канагава. 

## Геаграфія 
Пасёлак размешчаны на востраве Хонсю ў прэфектуры Канагава рэгіёна Канто. З ім мяжуюць гарады Адавара, Атамі і пасёлкі Хаконэ, Манадзуру, Канамі.

## Насельніцтва 
## Сімволіка 
Дрэвам пасёлка лічыцца сакура, кветкі — мандарын уншыу, птушка — японская белавочка.

Катэгорыя:Канагава
Катэгорыя:Населеныя пункты Японіі
Карл Хубух

**Карл Хубух** (; ,  — , ) — нямецкі жывапісец, гравёр і малявальшчык, прадстаўнік верызму. Вучыўся ў Акадэміі мастацтваў у Карлсруэ, потым разам з Георгам Гросам у Эміля Орліка ў Берліне. У пачатку 1920-х гадоў ён, як і Грос, рабіў малюнкі і літаграфіі на сацыяльна-палітычныя тэмы. Звярнуўся да жывапісу ў 1925 годзе, ствараў жанравыя карціны, у 1928 годзе стаў прафесарам Акадэміі мастацтваў у Карлсруэ. У 1933 годзе забаранілі яму працаваць, прылічылі творы Хубуха да «дэгенератыўнага мастацтва».

## Спасылкі 
Катэгорыя:Верызм
Катэгорыя:Мастакі Германіі
Катэгорыя:Гравёры Германіі
Каманда 6 (Конга)

**Коммандо 6** () — падраздзяленне еўрапеоідных наймітаў часоў Кангалезскага крызісу 1960-х. Ад вядомага ваеннага авантурыста Боба Дэнара байцы атрада атрымалі мянушку *«les affreux»*, інакш кажучы *«жудасныя»*.

## Атрад 
Першапачаткова ў групу ўвайшлі замежныя баевікі з Францыі, Бельгіі і Італіі, якія не трапілі ў «Каманда 5». Першым камандзірам атрада стаў падпалкоўнік Ламулін, дзеючы афіцэр бельгійскай арміі. Пазней на яго месца прыйшоў Боб Дэнар.

Падраздзяленне, агульнай колькасцю 550 чалавек, было падзелена на так званыя «шокі» (). Па памерах яны адпавядалі ротам. Усяго такіх фарміраванняў было пяць: у Лебо дыслакаваўся 1-ы «шок» маёра Карла Кука (забіты 1 жніўня 1967 г.), у Стэнлівілі — 2-і капітана Крысціяна Лабудзіга, у Пангу — 3-і маёра Юбера Пінатона, у Акеці — 4-ы капітана Фажэра (11 ліпеня 1967 г. паранены і эвакуіраваны ў Анголу), ва Увіра — 5-ы маёра Роберта «Боба» Надзіна.

Таксама як і ў «Каманда 5», дысцыпліна ў «Каманда 6» пакідала жадаць лепшага.

## Баявы шлях 
Сілы «Каманда 6» змагаліся на баку Кангалезскай нацыянальнай арміі, шчыльна ўзаемадзейнічаю з катангскімі падраздзяленнямі ўрадавых войск і бельгійскімі інтэрвентамі.

Першай місіяй атрада стала навядзенне парадку ў горадзе Стэнлівіль, з чым найміты паспяхова справіліся. Пасля большую частку «Каманда 6» адправілі на ўзмацненне дваццаці шасці гарнізонаў кангалезскай арміі, якія былі раскіданы па поўначы і ўсходу краіны. Так, мяжу з ЦАР узялі пад ахову іспанскія найміты (парадку 100 чалавек), а французы і бельгійцы грунтаваліся пад Стэнлівілем. З-за гэтай фрагментацыі група не змагла атрымаць рэпутацыю эфектыўнай баявой сілы, роўнай «Каманда 5».

У 1967 годзе, калі наёмнікі здзейснілі ўзброенае паўстанне ў Стэнлівілі, улады краіны падраздзяленне расфарміравалі.

## Зноскі 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Кангалезскі крызіс
Катэгорыя:Часці і злучэнні наймітаў
Катэгорыя:Старонкі з недагледжанымі перакладамі
Эдуард Карлавіч Брант

**Эдуард Карлавіч Брант** (—) — педагог, прафесар заалогіі і параўнальнай анатоміі ў . Прэзідэнт Рускага энтамалагічнага таварыства (1880—1889).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Санкт-Пецярбургу 15 (27) лютага 1839 года.

З 1849 па 1856 гады вучыўся ў Галоўным нямецкім вучылішчы Святога Пятра (Петрышуле) і скончыў у ім класічны гімназічны клас з пахвальным лістом.

У 1857 годзе паступіў у , скончыў яе ў 1862 годзе, атрымаўшы званне лекара. У акадэміі займаўся пераважна заалогіяй і параўнальнай анатоміяй пад кіраўніцтвам свайго дзядзькі Ф. Ф. Бранта. Наведваў таксама яго прыватныя лекцыі па параўнальнай анатоміі, якія чыталіся ім у Акадэміі навук па жаданні студэнтаў Санкт-Пецярбургскага ўніверсітэта. Таксама ён слухаў універсітэцкія лекцыі С. С. Кутаргі па палеанталогіі і Л. С. Цанкоўскага па споравых раслінах, займаючыся ў кабінеце апошняга вывучэннем грыбоў, водарасцяў і ягеляў. Пры дапамозе акадэміка  вывучаў флору Санкт-Пецярбургскай губерні, здзяйсняў батанічныя экскурсіі з кансерватарам Акадэміі навук Мейнсгаўзенам. Цікавячыся яшчэ з дзяцінства энтамалогіяй, будучы студэнтам, ён часта наведваў Рускае энтамалагічнае таварыства для вывучэння насякомых.

У 1865 годзе Э. К. Брандт быў удастоены ступені доктара медыцыны, а ў 1876 годзе — магістра заалогіі. У сваёй першай замежнай паездцы, у 1866 годзе, ён займаўся параўнальнай анатоміяй у  і  ў Парыжы і ў Оўэна ў Лондане, а таксама самастойна — у , каля Шэрбура, параўнальна-анатамічнымі даследаваннямі розных класаў беспазваночных жывёл.

У 1889 годзе атрымаў званне акадэміка. З 1889 года выкладаў прыродазнаўства на Жаночых педагагічных курсах. За параўнальна-анатамічныя даследаванні нервовай сістэмы насякомых быў узнагароджаны Парыжскай акадэміяй навук прэміяй Тора.

Памёр у Санкт-Пецярбургу 17(29) лістапада 1891 года. Пахаваны на Смаленскіх праваслаўных могілках, магіла страчана.
Рэнтген (фільм)

**«Рэнтген»** () — дакументальны фільм, зняты ў 1974 годзе польскім кінарэжысёрам Кшыштафам Кеслёўскім.

## Апісанне фільма 
Пацыенты, хворыя на туберкулёз, гавораць аб сваіх страхах і жаданні вярнуцца да нармальнага жыцця.

## Зноскі 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
*  
* «Рэнтген» на сайце «*FilmPolski.pl*»

Катэгорыя:Фільмы Польшчы 1974 года
Катэгорыя:Дакументальныя фільмы Польшчы
Катэгорыя:Кароткаметражныя фільмы Польшчы
Катэгорыя:Фільмы, знятыя ў Польшчы
Катэгорыя:Фільмы на польскай мове
Катэгорыя:Фільмы Кшыштафа Кеслёўскага
Катэгорыя:Фільмы па сцэнарыях Кшыштафа Кеслёўскага
Каляндры

**Каляндры** (праз  ад &nbsp;— «каток», «вал»)&nbsp;— машына для бесперапыннага фарміравання ліста палімеру, гумы, тэкстылю або паперы метадам прапускання праз яго  паміж абарачальнымі валамі. У выніку каляндравання атрымліваецца палатно неабходнай таўшчыні і шырыні. Таксама каляндры выкарыстоўваюцца для нанясення малюнка, ўзору метадам . Асноўнымі характарыстыкамі каляндраў з’яўляецца лік валкоў, іх даўжыня, дыяметр і ўзаемнае размяшчэнне.

## Апісанне 
Геаметрыя каляндравых валкоў з’яўляецца вызначальным фактарам якасці паверхні ліста. Для абароны валаў ад зносу ўжываюць высакахуткаснае газапалымянае напыленне цвёрдых сплаваў (больш працяглая абарона) або  храмаванне (больш распаўсюджана).

 ў тэкстыльнай вытворчасці выкарыстоўваецца для надання тканінам шчыльнасці, гладкасці, глянцу, ціснення, малюнка ці ўзору) — вялікая прафесійная прасавальная машына, якая вырабляе працэсы прасавання і сушкі бялізны з дапамогай гарачага цыліндра (вала). Такі тып каляндраў з’яўляецца неад’емнай часткай любой пральні, гэтая працэдура значна скарачае час, які мог быць выдаткаваны на ручное прасаванне.

Пры працы з каляндрамі неабходна строга выконваць тэхніку бяспекі. Верагоднасць траплення чалавека ў машыну блізкая да нуля дзякуючы ахоўным планкам, пры ўздыме якіх агрэгат спыняе працу, але такія выпадкі былі і заканчваліся смяротным зыходам.

Катэгорыя:Палімеры
Катэгорыя:Тэкстыльная прамысловасць
Катэгорыя:Папера
Камзол

, каля 1715 г.]]
**Камзол** (фр. *camisole* — кофта) — мужчынскае адзенне (воінскае або прыдворнае), пашытае ў талію, даўжынёй да каленяў, часам без рукавоў, са стаячым або адкладным каўняром, апраналі пад . З’явіўся ў Францыі ў 1-й палове XVII стагоддзя; ў XVIII стагоддзі атрымаў распаўсюджванне ў іншых краінах Заходняй Еўропы, а таксама ў Расійскай імперыі (з увядзеннем заходнееўрапейскага касцюма сярод ). Камзол рабіўся з сукна, шоўку, аксаміту, упрыгожваўся вышыўкай, галунамі, гузікамі. У XVII стагоддзі насілі пад камзол даспехі, пазней сталі насіць ужо без іх, пакінуўшы толькі жалезны каўнер, які пераходзіў у .
, каля 1750 г.]]
Камзолам у нацыянальным касцюме башкіраў, татар (), казахаў () называецца жаночае адзенне без рукавоў, складовая частка нацыянальнага касцюма. Камзол шыюць з аднатоннай, часам каляровай шчыльнай тканіны (аксаміту, шоўку, атласу і г д.), падол і бакавіны арнаментуюць аплікацыяй, вышыўкай. Зашпільваецца спераду на таліі, часам падпяразваецца рамянём. Колеру і спосабу арнаментацыі надаецца пэўнае значэнне. Вылучаюць камзол незамужніх дзяўчат, нявестак, шматдзетных маці і г. д.). У кіргізаў камзолам () называлася мужчынская і жаночая безрукаўная вопратка, кроенная ў талію.

Камзол з’яўляўся таксама прадметам ваеннай формы, якая насілася пад  (у рускай мове звычайна называецца кафтан); у Расіі ўведзены пры Пятры I, выкарыстоўваўся ў гэтай якасці да канца XVIII стагоддзя.

## Літаратура 
* Андреева Р. П. Камзол // Энциклопедия моды. — СПб.: Издательство «Литера», 1997. — С. 186. — ISBN 5-86617-030-2.
* Беловинский Л. В. Камзол // Иллюстрированный энциклопедический историко-бытовой словарь русского народа. XVIII — начало XIX в. / под ред. Н. Ерёминой. — М.: Эксмо, 2007. — С. 260—261. — 784 с. — 5000 экз. — ISBN 978-5-699-24458-4.
* Буровик К. А. Камзол // Красная книга вещей: Словарь. — М.: Экономика, 1996. — С. 25—26. — 215 с. — ISBN 5-282-01639-7.
* Буровик К. А. Камзол // Популярная энциклопедия вещей. Исторический магазин. — М.: Дрофа-Плюс, 2004. — С. 22. — 192 с. — 5000 экз. — ISBN 5-9555-0279-3.
* Глинкина Л. А. Камзол // Иллюстрированный словарь забытых и трудных слов русского языка: ок. 7000 единиц: более 500 ил. / Л. А. Глинкина; худож. М. М. Салтыков. — М.: Мир энциклопедий Аванта+, 2008. — С. 72. — 432 с. — ISBN 978-5-98986-208-5.

Катэгорыя:Верхняе адзенне
Катэгорыя:Мужчынскае адзенне
Катэгорыя:Жаночае адзенне
Браўншвайгская рэзідэнцыя

**Браўншвайгскі палац** () — асноўная рэзідэнцыя старэйшай лініі Вельфаў, герцагаў Браўншвайгскіх, з 1753 па 1884 год. Размешчана ў цэнтры нямецкага горада Браўншвайг.

## Будаўніцтва 
thumb|left|Герцагскі палац у канцы XIX стагоддзя
Да таго часу, калі Браўншвайг вярнуўся ў рукі Вельфаў у 1671 годзе, глава княства Браўншвайг-Вольфенбютэль на працягу некалькіх стагоддзяў займаў рэзідэнцыю ў Вольфенбютэлі. Браўншвайг быў значна буйнейшым і багацейшым горадам, чым Вольфенбютэль, аднак герцагі наведваліся туды нячаста з прычыны адсутнасці годнага месца пражывання.

У 1718 годзе на былых кляштарных землях прыдворны архітэктар Герман Корб заклаў палац у стылі барока. Хоць будаўніцтва ішло павольна, герцаг Карл I у 1753 годзе пераехаў разам са сваім дваром на пастаяннае пражыванне ў няскончаную браўншвайгскую рэзідэнцыю. Галоўны будынак ансамбля быў дабудаваны толькі ў 1783—1791 гадах у стылі класіцызму па праекце архітэктараў Х. Г. Лангвагена і В. фон Гебхардзі.

У 1830 годзе жыхары Браўншвайга паднялі паўстанне супраць Карла II, празванага за марнатраўнасць «Дыяментавым герцагам». Рэзідэнцыя герцагаў была спалена дашчэнту; ацалела толькі паўднёвае крыло. Для будаўніцтва новага палаца быў запрошаны прадстаўнік позняга класіцызму  — адзін з вучняў Шынкеля. Асноўныя будаўнічыя працы былі завершаны да 1841 годзе.
thumb|, 2015 год
Абапал ад параднага ўваходу ў палац пастаўлены бронзавыя статуі самых знакамітых палкаводцаў у гісторыі дзяржавы — герцагаў Фрыдрыха Вільгельма і Карла Вільгельма Фердынанда. Над фасадам узнеслася магутная квадрыга з фігурай  (увасабленне браўншвайгскай дзяржаўнасці), якую вылепіў Эрнст Рытшэль. Гэта скульптурная група загінула падчас буйнога пажару ў 1865 годзе і была заменена новай.

Апошнім кіраўніком, які займаў рэзідэнцыю ў 1913—1918 гадах, быў герцаг Эрнст Аўгуст, зяць кайзера Вільгельма II. Будынак моцна пацярпеў ад бамбардзіровак саюзнікаў у час Другой сусветнай вайны. Ён прастаяў у руінах да 1960 года, калі гарадскія ўлады распарадзіліся іх разабраць, а на іх месцы разбілі гарадскі парк (Тая ж доля спасцігла рэзідэнцыю Гогенцолернаў у Берліне, але па ідэалагічных прычынах). Захаваную квадрыгу нелегальна здалі на металалом.

У 2004 годзе ўлады горада Браўншвайг санкцыянавалі будаўніцтва на месцы парку буйнога гандлёвага цэнтра Schloss-Arkaden — пры ўмове, што яго заходні фасад будзе цалкам паўтараць аблічча страчанага палаца. Адбудова фасада завершана ў 2007 годзе. Пазней таксама ўзноўлена і .

## Гл. таксама 
* Гарадская бібліятэка Браўншвайга

## Літаратура 
* Bernd Wedemeyer. *Das ehemalige Residenzschloß zu Braunschweig. Eine Dokumentation über das Gebäude und seinen Abbruch im Jahre 1960*. 2. Aufl., Braunschweig 1993.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Палацы Ніжняй Саксоніі
Катэгорыя:Замкі Ніжняй Саксоніі
Катэгорыя:Адноўленыя палацы
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Браўншвайга
Катэгорыя:Архітэктура класіцызму
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні, закладзеныя ў 1718 годзе
Катэгорыя:Неагістарызм
Катэгорыя:Адноўленыя будынкі і збудаванні Германіі
Катэгорыя:Знішчаныя збудаванні Германіі
Катэгорыя:Збудаванні Германіі ў стылі класіцызм
Бластамікоз

**Бластамікоз** — хранічны, некантагіёзны мікоз, які пашкоджвае скуру, лёгкія і іншыя ўнутраныя органы чалавека і некаторых жывёл (сабак, радзей каней). Распаўсюджаны ў ЗША, Канадзе, адзінкавыя выпадкі зарэгістраваны ў іншых краінах. Захворванне і ўзбуджальнік упершыню апісаны  і  у 1896 - 1898 гадах.

Адрозніваюць бластамікоз: 
* *паўночна-амерыканскі* (хвароба Гілкрыста)
* *еўрапейскі* ()
* *паўднёваамерыканскі* ()
* *келоідны* (хвароба Лабо).

Узбуджальнік бластамікоза — дражджавыя і дрожджападобныя паразітычныя грыбкі ( і інш.), якія размнажаюцца пачкаваннем. Заражэнне адбываецца пры ўдыханні спораў грыбка з пылам.

Першасны ачаг лакалізуецца ў лёгкіх, потым пашкоджваецца скура. Пры лакалізавальных пашкоджаннях прагноз спрыяльны, пры пашкоджаннях унутраных органаў — высокая смяротнасць.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Грыбковыя захворванні
Легенда (фільм, 1975)

**«Легенда»** () — дакументальны фільм, зняты ў 1975 годзе польскім кінарэжысёрам Кшыштафам Кеслёўскім.

Малавядомы фільм Кеслёўскага, які да 2008 года лічыўся незавершаным. У біяграфіі рэжысёра за аўтарствам Станіслава Завіслінскага і ў кнізе Мікалая Яздона «Дакументы Кеслёўскага» сцвярджалася, што «Легенда» была адзіным няскончаным фільмам рэжысёра. Аднак, насуперак гэтым звесткам, фільм апынуўся завершаным і захоўваўся ў Архіве Польскага тэлебачання, хоць, верагодна, не выходзіў у эфір да 2008 года (першая трансляцыя фільма адбылася ў красавіку 2008 года). Фільм з’яўляецца першай часткай серыі «Зямля Жаромскага».

## Апісанне фільма 
Здымачная група (на экране з’яўляецца сам Кеслёўскі, які бярэ інтэрв’ю) блукае па Келеччыне ў пошуках слядоў Стэфана Жаромскага, размаўляе з людзьмі, якія памятаюць пісьменніка, слухае гісторыі, якія яго натхнілі, размаўляе з вучнямі гімназіі ў Хабжанах, дзе часта бываў аўтар «».

## Зноскі 
## Спасылкі 
*  
* «Легенда» на сайце «*FilmPolski.pl*»

Катэгорыя:Фільмы Польшчы 1975 года
Катэгорыя:Дакументальныя фільмы Польшчы
Катэгорыя:Кароткаметражныя фільмы Польшчы
Катэгорыя:Фільмы, знятыя ў Польшчы
Катэгорыя:Фільмы на польскай мове
Катэгорыя:Фільмы Кшыштафа Кеслёўскага
Уільям Гамільтан, 11-ы герцаг Гамільтан

**Уільям Аляксандр Арчыбальд Гамільтан** (19 лютага 1811, Лондан— 8 ліпеня 1863, Парыж) — шатландскі арыстакрат і першы пэр Шатландыі, 11-ы герцаг Гамільтан і 8-ы герцаг Брэндан (1852—1863), лорд-лейтэнант Ланаркшыра (1852—1863), вялікі магістр Вялікай ложы Шатландыі (1833—1835).

## Біяграфія 
Сын Аляксандра Гамільтана (1767—1852), 10-га герцага Гамільтана і 7-га герцага Брэндана (1819—1852), і С’юзаны Ефіміі Бекфард (1786—1859), дачкі англійскага пісьменніка Уільяма Бекфарда.

З 1811 да 1819 года насіў тытул графа Ангуса, з 1819 па 1852 год — маркіз Дуглас і Клейдэсдаль.

Атрымаў адукацыю ў Ітанскім універсітэце і каледжы Крайст-Чэрч у Оксфардзе.

Граф-маршал Шатландыі (1846—1863) і лорд-лейтэнант Ланаркшыра (1852—1863).

## Сям’я і дзеці 
23 лютага 1843 года ў Мангейме ажаніўся з прынцэсай Марыяй Амеліяй Бадэнскай (1817—1888), дачкой вялікага герцага Бадэнскага Карла Людвіга Фрыдрыха (1786—1818) і Стэфаніі дэ Багарнэ (1789—1860), прыёмнай дачкі імператара Францыі Напалеона I Банапарта. Іх дзеці:

* Уільям Дуглас-Гамільтан (1845—1895), 12-ы герцаг Гамільтан і 9-ы герцаг Брэндан (1863—1895)
* лейтэнант Чарльз Джордж Дуглас-Гамільтан (1847—1886), 7-ы граф Селкірк (1885—1886)
* лэдзі Мэры Вікторыя Гамільтан (1850—1922), 1-ы муж з 1869 года — спадчынны прынц Альбер I (1848—1922), будучы князь Манака (1889—1922), 2-і муж з 1880 года — граф Тасіла Фештэціч фон Тольн (1850—1933), з 1911 года — князь.

## Спасылкі 
* *www.thepeerage.com*

Катэгорыя:Асобы
Уільям, 11-ы герцаг Гамільтан
11
08
08
11
Катэгорыя:Палітыкі Шатландыі
Страшылы (фільм)

**«Страшылы»** () — новазеландска-амерыканская камедыя жахаў 1996 года рэжысёра Пітэра Джэксана.

## Сюжэт 
Экстрасэнс Фрэнк Баністэр, які зарабляе на жыццё тым, што за сціплую плату паспяхова пазбаўляе дамы ад загадзя пасланага ім палтэргейста, сутыкаецца з грозным супернікам — маньякам-забойцам, які вярнуўся з таго свету, дакладней, затрымаўся на ім пасля пакарання смерцю.

## Акцёрскі склад 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Фільмы Новай Зеландыі 1996 года
Катэгорыя:Фільмы ЗША 1996 года
Катэгорыя:Кінакамедыі 1996 года
Катэгорыя:Фэнтэзійныя фільмы 1996 года
Катэгорыя:Фільмы жахаў 1996 года
Катэгорыя:Кінакамедыі Новай Зеландыі
Катэгорыя:Фэнтэзійныя фільмы Новай Зеландыі
Катэгорыя:Фільмы жахаў Новай Зеландыі
Катэгорыя:Кінакамедыі ЗША
Катэгорыя:Фэнтэзійныя фільмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы жахаў ЗША
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы Пітэра Джэксана
Катэгорыя:Фільмы па сцэнарыях Пітэра Джэксана
Катэгорыя:Фільмы па сцэнарыях Фрэн Уолш
Катэгорыя:Фільмы, музыку да якіх напісаў Дэні Эльфман
Шурышкарскі раён

**Шуры́шкарскі раён** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальная акруга, з 2005 па 2022 гады — муніцыпальны раён) у Ямала-Ненецкай аўтаномнай акрузе Расіі.

Адміністрацыйны цэнтр — сяло Мужы. Шурышкарскі раён утвораны 10 снежня 1930 года пастановай УЦВК.

Да 1937 года ўваходзіў у склад Асцяка-Вагульскай нацыянальнай акругі.

## Геаграфія 
Размешчаны на захадзе аўтаномнай акругі. Мяжуе на ўсходзе і поўначы з Прыуральскім раёнам ЯНАА; на поўдні і паўднёвым захадзе — з Ханты-Мансійскай аўтаномнай акругай — Югра, у прыватнасці, з Белаярскім і Бярозаўскім раёнамі ХМАА; а на захадзе — з Рэспублікай Комі, у прыватнасці, з тэрыторыямі, падпарадкаванымі гарадам рэспубліканскага значэння (гарадскімі акругамі) Варкута і Інта.

Плошча тэрыторыі — . Асноўная водная артэрыя — рака Об з яе рукавамі і пратокамі.

Катэгорыя:Раёны Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі
Густаў Шведскі (1799)

**Густаў Ваза** (; ) — спадчынны прынц Швецыі, сын караля Швецыі Густава IV Адольфа і каралевы Фрыдэрыкі.

## Біяграфія 
Быў старэйшым сынам караля Густава IV і адразу пасля нараджэння абвешчаны спадчыннікам прастола. Калі яму было дзесяць гадоў, яго бацька быў зрынуты ў выніку перавароту. Жадаючы захаваць карону за сынам, кароль 29 сакавіка 1809 года адрокся ад прастола, аднак 10 мая рыксдаг абвясціў, што ён і ўсе яго нашчадкі пазбаўляюцца права займаць шведскі прастол, пасля чаго сям’і давялося адправіцца ў выгнанне і жыць у розных краінах Еўропы.

Прыхільнікі караля — густавіянцы — некалькі разоў спрабавалі дамагчыся прызнання Густава законным спадчыннікам прастола, але беспаспяхова. У 1816 годзе прыняў тытул графа Ітэнбурга, служыў афіцэрам у арміі габсбургскай Аўстрыі і ў 1829 годзе ўдастоены тытула князя Вазы ад імператара Франца II. У 1836 годзе стаў фельдмаршал-лейтэнантам аўстрыйскай арміі.

У 1828 годзе заручыўся з прынцэсай Марыянай Нідэрландскай, але з палітычных прычын быў вымушаны разарваць заручыны і 9 лістапада 1830 года ў Карлсруэ ажаніўся са сваёй стрыечнай сястрой Луізай Амаліяй Бадэнскай, з якой развёўся ў 1843 годзе. У шлюбе нарадзіліся сын Людвіг (1832), які памёр у маленстве, і дачка, прынцэса Карола (1833—1907), якая выйшла пасля замуж за караля Саксоніі Альберта, але гэты шлюб быў бяздзетным.

У 1830 і 1862 гадах кандыдатура Густава ўсплывала ў сувязі з выбарамі караля Грэцыі, аднак сур’ёзнай падтрымкі ён не атрымаў.

У 1884 годзе рэшткі Густава і яго сына былі перапахаваны ў Стакгольме.

## Спасылкі 
* Біяграфія 

Катэгорыя:Прынцы Швецыі
Катэгорыя:Фельдмаршал-лейтэнанты (Аўстрыйская імперыя)
Катэгорыя:Спадчыннікі, якія не ўзышлі на прастол (Швецыя)
Краснасялькуп

**Краснасялькуп** — сяло ў Ямала-Ненецкай аўтаномнай акрузе Расіі, адміністрацыйны цэнтр Краснасялькупскага раёна. Раней называлася Тундравы Яр. Размешчана на рацэ Таз, за 900 км на ўсход ад Салехарда.

З’яўляецца адным з самых паўднёвых населеных пунктаў, у якіх назіраецца палярны дзень. Узнікла ў 1933 годзе на месцы сялькупскага стойбішча Ньярыль Мач.

Катэгорыя:Населеныя пункты Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1937 годзе
Краснасялькупскі раён

**Краснасялькупскі раён** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальная акруга, з 2005 па 2021 гады — муніцыпальны раён) у Ямала-Ненецкай аўтаномнай акрузе Расіі.

Адміністрацыйны цэнтр — сяло Краснасялькуп.

## Геаграфія 
Размешчаны ў паўднёва-ўсходняй частцы аўтаномнай акругі. Працягласць з поўначы на поўдзень складае 500 км, з захаду на ўсход — 350 км. Плошча раёна — 106 758,99 км², што складае прыблізна 13,88 % ад агульнай плошчы Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі і 7,29 % ад плошчы ўсёй Цюменскай вобласці. Акрамя таго, па плошчы Краснасялькупскі раён буйнейшы за 54 з 85 рэгіёнаў Расіі.

Краснасялькупскі раён мяжуе:
* на поўначы — з Тазаўскім раёнам Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі;
* на захадзе — з Пуроўскім раёнам Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі;
* на поўдні — з Ніжневартаўскім раёнам суседняй Ханты-Мансійскай аўтаномнай акругі — Югры;
* на ўсходзе — з Туруханскім раёнам суседняга Краснаярскага края.

Акрамя таго, усходняя мяжа раёна з’яўляецца часткай мяжы паміж Уральскай і Сібірскай федэральнымі акругамі, а таксама Заходне-Сібірскім і Усходне-Сібірскім эканамічнымі раёнамі Расіі.

Асноўная водная артэрыя — рака Таз з яе прытокамі. Ёсць значныя запасы нафты і газу.

Катэгорыя:Раёны Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі
Надымскі раён

**Надымскі раён** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальная акруга, з 2005 па 2020 гады — муніцыпальны раён) у складзе Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі Расійскай Федэрацыі.

Адміністрацыйны цэнтр — горад Надым. Раён утвораны ў 1930 годзе, да 1972 года яго цэнтрам было сяло Ныда. Надымскі раён быў утвораны 10 снежня 1930 года з цэнтрам у сяле Хэ ў Ямальскай (Ненецкай) нацыянальнай акрузе Уральскай вобласці.

## Геаграфія 
Размешчаны ў цэнтральнай частцы ЯНАА, на поўдзень ад Обскай губы. Мяжуе на ўсходзе з Пураўскім, на паўночным усходзе — з Тазаўскім, на захадзе — з Прыуральскім, на паўночным захадзе і поўначы (праз Обскую губу) — з Ямальскім раёнам ЯНАА.

На поўдні праходзіць мяжа з Ханты-Мансійскай аўтаномнай акругай — Югра, у прыватнасці, з Белаярскім і Сургуцкім раёнамі ХМАА.

Паўночны ўсход раёна ахоплівае заходнюю і паўночна-заходнюю часткі Тазаўскага паўвострава, з выхадам на яго поўначы і паўднёвым усходзе на ўчасткі ўзбярэжжа Тазаўскай губы.

Катэгорыя:Раёны Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі
Прыазёрны

**Прыазёрны** — тапонім.

## Беларусь 
* Прыазёрны (Гомельскі раён)

## Расія 
* Прыазёрны (Ямала-Ненецкая аўтаномная акруга)
Прыазёрны (Ямала-Ненецкая аўтаномная акруга)

**Прыазёрны** — пасёлак у Надымскім раёне Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі Расіі. Пасёлак размешчаны на 383 кіламетры газаправода Урэнгой — Ужгарад, на левым беразе ракі Левай Хеты. Пасёлак быў заснаваны ў 1982 годзе ў сувязі з будаўніцтвам кампрэсарнай станцыі на 383 кіламетры газаправода Урэнгой — Ужгарад.

Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета РСФСР ад 5.11.1984 года № 1565 населенаму пункту Надымскага раёна Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі прысвоена найменне пасёлак Прыазёрны.

Катэгорыя:Населеныя пункты Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі
Тазаўскі раён

**Тазаўскі раён** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальная акруга, з 2005 па 2021 гады — муніцыпальны раён) у складзе Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі Расійскай Федэрацыі.

Адміністрацыйны цэнтр — пасёлак Тазаўскі. Раён утвораны 10 снежня 1930 года.

## Геаграфія 
Размешчаны за Палярным кругам, на паўночным усходзе ЯНАА. Мяжуе з Пураўскім, Надымскім, Краснасялькупскім раёнамі, праз Обскую губу мяжуе з Ямальскім раёнам. На ўсходзе мяжуе з Краснаярскім краем.

Плошча тэрыторыі — 174 343,92 км². Большая частка раёна размяшчаецца на Гыданскім паўвостраве. Паўднёвы захад раёна ахоплівае паўночна-ўсходнюю частку Тазаўскага паўвострава. Акрамя гэтага, да раёна адносяцца прылеглыя астравы Карскага мора: Алені, Шакальскага, Вількіцкага, Неўпакоева, а таксама астравы ў дэльце ракі Таз і Тазаўскай губы.

Важнае транспартнае значэнне ў раёне маюць рэкі і залівы: Таз, Обская губа, Гыданская губа, Тазаўская губа. Навігацыя доўжыцца з ліпеня па верасень.

Самыя буйныя рэкі раёна — Таз, Танама, Месаяха, Юрыбей.

Катэгорыя:Раёны Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі
Ямальскі раён

**Ямальскі раён** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка (раён) і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальная акруга, з 2005 па 2021 гады — муніцыпальны раён) у складзе Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі Расійскай Федэрацыі. Геаграфічна адпавядае паўвостраву Ямал.

Адміністрацыйны цэнтр — сяло Яр-Сале.

## Геаграфія 
Ямальскі раён размешчаны ў паўночна-заходняй частцы Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі. На ўсходзе ён мяжуе з Тазаўскім раёнам, на поўдні (праз Обскую губу) — з Надымскім раёнам, на паўднёвым захадзе — з Прыуральскім раёнам, на захадзе і поўначы мяжа праходзіць па акваторыі Байдарацкай губы і Карскага мора.

У межах Ямальскага раёна акрамя паўвострава Ямал разам з прылеглай акваторыяй Карскага мора, Байдарацкай і Обскай губ, рэк Об (Надымская Об) і Хаманельская Об, таксама ўваходзяць землі на правабярэжжы Обі ў ваколіцах вёскі Салемал і на поўдзень ад яго. Акрамя гэтага да раёна адносіцца найбуйнейшы па плошчы ў аўтаномнай акрузе востраў Белы, а таксама шматлікія іншыя астравы: Літке, Нганярца і Паўмесяц у Байдарацкай губе, астравы Шарапавы Кошкі ў заліве Шарапаў Шар і ўласна астравы ў дэльце Обі і іншыя.

Плошча Ямальскага раёна — .

Катэгорыя:Раёны Ямала-Ненецкай аўтаномнай акругі
Бад-Кроцынген

**Бад-Кроцынген** (, ) — горад у Германіі, курорт, размешчаны ў зямлі Бадэн-Вюртэмберг. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Фрайбург. Уваходзіць у склад раёна Брайсгау — Верхні Шварцвальд. Насельніцтва —  (на 31 снежня 2010 года). Плошча — 35,66 км². Афіцыйны код — 08 3 15 006.

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Гарады Бадэн-Вюртэмберга
Катэгорыя:Курорты Германіі