Стэфан Якабельскі

**Стэфан Караль Якабельскі** (польск. *Stefan Karol Jakobielski*, 11 жніўня 1937 года ў Варшаве) — польскі гісторык, археолаг, філолаг, эпіграфіст. Адзін з піянераў нубіялогіі. Удзельнік археалагічных экспедыцый у Фарасе, Тэль-Атрыбе, Пальміры, Дэйр эль-Бахры і Каср Ібрыме, кіраўнік археалагічных работ у Старой Данголе.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 11 жніўня 1937 года ў Варшаве, яго бацькамі былі Караль Якабельскі і Галіна з дому Гжымала (Grzymała). Снончыў ліцэй імя С. Малахоўскага ў Плоцку. У 1954 годзе пачаў навучанне ў Варшаўскім універсітэце.

З пачатку 60-х гадоў XX стагоддзя прымаў удзел у археалагічных раскопках у Фарасе, якія праводзіліся прафесарам Казімежам Міхалоўскім. З 1961 года працаваў у экспедыцыі каптолагам, займаўся дакументацыяй і апрацоўкай надпісаў. Прымаў удзел у ключавых работах у Фарасе — у сезоне 1961/62 выяўленні сабора з фрэскамі. У наступных двух экспедыцыях (1962—1963 і 1963—1964), удзельнічаў ў пераносе фрэсак з сцен сабора і дакументацыі знаходак, выстаўленых у цяперашні час у Галерэі Фарас імя Казімежа Міхалоўскага ў Нацыянальным музеі ў Варшаве. У пачатку 60-х гадоў Якабельскі працаваў пры даследаваннях шматлікіх іншых археалагічных помнікаў. У 1962 годзе ён прымаў удзел у экспедыцыі ў Тэль-Атрыбе як археолаг-эпіграфіст і ў экспедыцыі ў Пальміры. На гэтым жа становішчы працаваў у Дэйр эль-Бахры ў сезоне 1962—1963 падчас археалагічных пошукаў на верхнім двары храма Хатшэпсут, а таксама ў час раскопак на тэрыторыі храма Тутмоса III. У 1968 годзе абараніў доктарскую дысертацыю. У рамках гэтых даследаванняў быў, у прыватнасці, знойдзены Манастыр св. Тройцы. Справаздачы з раскопак Якабельскі публікаваў на старонках часопісу «Dongola Studien». У 2006 годзе работы ў Данголе ўвянчаліся выставай у Нацыянальным музеі ў Варшаве *Польскія раскопкі ў Старой Данголе. 45 гадоў археалагічнага супрацоўніцтва з Суданам*, сукуратарам якой быў доктар Якабельскі. На выставе былі паказаны экспанаты з музея ў Хартуме, выяўленыя падчас шматлікіх экспедыцый Якабельскага.

З 1972 па 1974 год па запрашэнні Таварыства даследаванняў Егіпта (Egypt Exploration Society) ён у якасці археолага-эпіграфіста ўдзельнічаў у англа-амерыкана-польскай археалагічнай экспедыцыі ў Каср Ібрыме.

У перыяд 1974—2002 Якабельскі займаў пасаду кіраўніка Лабараторыі нубіялогіі ў Цэнтры міжземнаморскай археалогіі Варшаўскага ўніверсітэта, адначасова узначальваў Майстэрню архітэктурна-археалагічнай дакументацыі. З 1974 па 1989 год выкладаў у Акадэміі каталіцкай тэалогіі ў Варшаве. У 2006—2009 гадах чытаў лекцыі па археалогіі ў Вышэйшай тэалагічнай і гуманітарнай школе ў Падкове-Лесьнай. Якабельскі з'яўляецца супрацоўнікам Інстытута міжземнаморскіх і ўсходніх культур Польскай акадэміі навук, аўтарам шматлікіх публікацый, шматгадовым рэдактарам серыі навучальных дапаможнікаў, у тым ліку *Nubia, Études et Travaux*, *Nubica et Aethiopica* і *Bibliotheca nubica*. З 2005 года ён — сурэдактар часопісу «Gdańsk Archaeological Museum African Reports».

## Літаратура 
* *50 years of Polish excavations in Egypt and the Near East. Acts of the Symposium at the Warsaw University 1986*, рэд. S. Jakobielski, J. Karkowski, Varsovie 1992.
* Górzyński M., *Gawędy o Małachowiakach*, Płock-Warszawa 2014. ISBN 978-83-9223-318-3.
* Jakobielski S., Kobylecka K., *Wspomnienia z Faras. Dr Stefan Jakobielski*, Fundacja Wspomagania Wsi.
* Jakobielski S., Martens-Czarnecka M., *Polskie wykopaliska w Starej Dongoli. 45 lat współpracy archeologicznej z Sudanem*, Warszawa 2006.
* Michałowski K., *Od Edfu do Faras*, Warszawa 1974.
* *Stara Dongola* , Zakład Archeologii Śródziemnomorskiej Polskiej Akademii Nauk.
* *W pustyni i w słońcu. Polskie wykopaliska w Starej Dongoli*, Culture.pl 

Катэгорыя:Узнагароджаныя ордэнам Адраджэння Польшчы
Катэгорыя:Археолагі Польшчы