Lancia

**Lancia Automobiles SpA** — італьянская аўтамабілебудаўнічая кампанія. Асноўная вытворчасць размешчана ў Турыне, Італія. Заснавана ў 1906 годзе . У 1969 годзе стала часткай Fiat. З 2021 года — у складзе канцэрна Stellantis.

## Гісторыя 
27 лістапада 1906 года вядомы гоншчык Вінчэнца Лянча разам з кампаньёнам Клаўдзіа Фаджалінам заснаваў у Турыне фірму *Fabbrica Automobili Lancia*.

[left|thumb| [Lancia Theta ]]

Праз год, 23 верасня 1907 года, з брамы завода выехаў першы аўтамабіль пад маркай «Лянча». Гэта была мадэль *18-24 HP*. Пазней па радзе старэйшага брата ён стаў называць свае машыны літарамі грэцкага алфавіту. Натуральна, першая мадэль атрымала імя *Alpha*. У 1908 годзе на базе *Alpha* была зробленая мадэль *Dialpha* з шасціцыліндравым рухавіком. У 1913 годзе з’явілася мадэль *Theta*. Менавіта на гэтай мадэлі ўпершыню было серыйна ўстаноўлена электраасвятленне (іншыя вытворцы прапаноўвалі яго як опцыю). Таксама *Theta* запомнілася як вельмі надзейны аўтамабіль.

[left|thumb| [Lancia Lambda ]]

У перыяд Першай сусветнай вайны «Лянча» стала ваенным прадпрыемствам і перайшла на выпуск грузавікоў і бронетэхнікі. У гэты перыяд былі распрацаваны новыя рухавікі: 8-ці і 12-ці цыліндравыя. Пасля вайны плошча завадскіх тэрыторый ужо складала 60000 м². Была пачата вытворчасць новай мадэлі *Kappa*. У 1921 годзе з брамы завода выехаў першы ў свеце аўтамабіль з апорным кузавам. Гэта была мадэль *Lambda*. Акрамя апорнага кузава, у яе была таксама незалежная падвеска. Машына выпускалася ў 1921—1931 гадах.

[thumb| [Lancia Aprilia ]]

Наступнай этапнай мадэллю стала *Astura*. Дзякуючы запатэнтаванаму механізму, які злучае рухавік і раму, у салоне не адчуваліся вібрацыі сілавога агрэгата. Апошняй мадэллю, у распрацоўцы якой прыняў удзел Вінчэнца Лянча, стала *Aprilia*. 15 лютага 1937 года Вінчэнца Лянча памёр. У тым жа годзе *Aprilia* стала на канвеер.

На змену *Aprilia* прыйшла новая мадэль *Aurelia*. Кузаў для гэтай машыны быў спраектаваны атэлье *Pininfarina*, а канструктарам быў . У гэтай машына была свая асаблівасць — 6-цыліндравы V-падобны рухавік (тады лічылася, што збалансаваць яго немагчыма).

[left|thumb| [Lancia Flavia ]]

У 1960 годзе «Лянча» адмовілася ад класічнай схемы, прадставіўшы першую пярэднепрывадную машыну *Flavia*, спраектаваную . На *Flavia* ўсталявалі 4-цыліндравы апазітны рухавік працоўным аб’ёмам 1498 см³, праз 3 гады павялічаным да 1798 см³.

У 1969 годзе «Лянча» увайшла ў склад канцэрна Fiat. Але нягледзячы на гэта, працягвала самастойную распрацоўку мадэляў такіх, як Stratos, Delta, Gamma і Beta. У 1972 годзе на рынку з’явіліся *Lancia Beta* з папярочна размешчанымі маторамі, якія мелі па два верхнія размеркавальныя валы. У 1972 годзе таксама была створана спартыўная мадэль *Stratos* са сярэднематорнай кампаноўкай. На гэту машыну ўсталёўваўся рухавік V6 Ferrari Dino магутнасцю 190 конскіх сіл. Тры гады запар *Lancia Stratos* выйгравала чэмпіянат свету па ралі.

У 1980-я гады кампанія шчыльна супрацоўнічала з Saab: *Delta* прадавалася ў Швецыі як Saab 600, а Lancia Thema была пабудавана на адной платформе з Fiat Croma, Saab 9000 і Alfa Romeo 164.

 (2011–2024)]]
У 1991 годзе мадэльны шэраг Lancia ўключаў Dedra, Delta, седан і ўніверсал Thema. У 1996 годзе было ўжо восем мадэляў. У 2006 годзе — пяць. У 2012 годзе іх колькасць павялічылася да шасці машын, сярод іх пад брэндам «Lancia» прапаноўваліся тры мадэлі Chrysler. З 2016 года ў Lancia засталася толькі адна мадэль — Ypsilon, якая прадаецца выключна на італьянскім рынку.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Энциклопедия легковых автомобилей. — М.: Издательство «За рулём», 2003. — 
* Тени предков: биография автомобильной марки Lancia // «Авторевю» № 24, 2001.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт