open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Setaria (род чарвей)

**Setaria** — род паразітычных круглых чарвей сямейства .

## Апісанне 
У асноўным прадстаўнікі роду буйныя круглыя чэрві са складанай галаўной часткай, якая характарызуецца шыпамі, наяўнасцю чатырох губ і добра абароненага рота.

## Экалогія 
Некаторыя віды таксама заражаюць дзікіх млекакормячых, такіх як алені і антылопы. Род налічвае каля 43 відаў. Прадстаўнікі роду паразітуюць у брушной поласці цела.

Лічынкавыя інфекцыйныя формы перадаюцца ад адной жывёлы да іншай пры ўкусах камароў і мух. Акрамя таго, від  можа перадавацца ўнутрывантробна ад маці нованароджанаму цяляці

## Значэнне 
Заражаюць свойских млекакормячых, такіх як свінні, вярблюды, буйную рагатую жывёлу і коні. Мала што вядома аб іх патагенным уздзеянні, але вядома, што некаторыя з іх уплываюць на нервовую сістэму і вочы.

Рэдкі выпадак заражэння чалавека быў зафіксаваны ў 2016 годзе ў 15-гадовай іранскай дзяўчынкі, у якой у воку быў дыягнаставаны . Таксама чалавека могуць заражаць чэрві віду .

Інфекцыйнае заражэнне прадстаўнікамі роду называюць .

## Віды 
Некаторыя важныя віды роду:

*  — паразіты буйвалаў, бізонаў, аленяў і антылоп. Яны здольныя міграваць у цэнтральную нервовую сістэму, выклікаючы сур’ёзныя . Яны сустракаюцца па ўсім свеце і пераважна ў Еўропе і Азіі. Асноўны пераносчык — .
*  — паразіты буйной рагатай жывёлы ў Азіі. Быў завезены на Маўрыкій. Пераносчыкамі з’яўляюцца розныя віды камароў, у тым ліку ,  і . У цэнтральнай Японіі  з’яўляецца асноўным пераносчыкам.
*  — паразіты коней, мулаў і аслоў, а таксама здольныя заражаць буйную рагатую жывёлу і вярблюдаў. Асноўнымі пераносчыкамі з’яўляюцца віды камароў . Найбольш распаўсюджаныя ў Кеніі.
*  — паразіты аленяў сямейства  у Малайзіі. Іх перадае *Aedes togoi*.
*  — паразіты буйной рагатай жывёлы, а таксама іншых свойскіх жывёл.  і  з’яўляюцца пераносчыкамі ў Японіі, віды роду  — у Кеніі, а  — у Італіі.
*  — паразіты буйной рагатай жывёлы.

Катэгорыя:Круглыя чэрві
Бану Алкан

**Бану Алкан** (, імя пры нараджэнні — **Ліз Ромка Раброня**;  1 красавіка 1958, Дуброўнік, Югаславія) — турэцкая актрыса харвацкага паходжання, празваная «Афрадытай», якая аказала вялікі ўплыў на турэцкую поп-культуру і жывапіс. Турэцкая газета Sabah назвала актрысу «Афрадытай турэцкага кіно», а газета Hürriyet «Іконай поп-культуры 80-х».
* 2015 — Залатая пальмавая галіна Мерсіна.
* 2015 — Узнагарода Асацыяцыі культурнай салідарнасці Мерсіна за ўклад у праграму гендэрнай роўнасці ў адукацыі «Дзяўчынкі чытаюць».

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Спевакі і спявачкі Турцыі
Катэгорыя:Вікіпедыя:Біяграфіі сучаснікаў
Турын (правінцыя)

**Туры́н** (, ), **Тары́на** () — колішняя правінцыя ў вобласці П'емонт Італіі. У 2015 годзе замест правінцыі была ўтворана новая тэрытарыяльная адзінка метрапольны горад Турын.

Станам на 2011 год плошча правінцыі складала 6830 км², на яе тэрыторыі пражывала 2 306 676 чалавек. Мела найбольшую колькасць камун сярод італьянскіх правінцый — 316.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Скасаваныя правінцыі Італіі
Катэгорыя:Зніклі ў 2014 годзе
Etlingera

**Etlingera** — род шматгадовых раслін сямейства . Распаўсюджаны ў Інда-Ціхаакіянскім рэгіёне, змяшчае каля ста відаў, якія растуць пераважна ў раёне экватару.

Род названы ў гонар нямецкага батаніка Андрэаса Эрнста Этлінгера (1730—1790).

Некаторыя з буйных прадстаўнікоў відаў роду маюць магутныя аблісцвеныя парасткі вышынёй да 10 метраў і вонкавым абліччам нагадваюць дрэвавыя расліны.

## Арэал 
Віды роду сустракаюцца ў Індыі, Бангладэш, Бірме, Кітаі, Лаосе, Камбоджы, В’етнаме, Тайландзе, Малайзіі, Сінгапуры, Інданезіі, на Філіпінах, у султанаце Бруней, на Папуа — Новай Гвінеі, ў Аўстраліі і на некаторых астравах Ціхага акіяна, пераважна ў экватарыяльнай вобласці, на вышыні ад узроўню мора да 2 500 метраў.

## Віды 
Найбольш вядомым відам роду з’яўляцца . Назвы расліны ў еўрапейскіх мовах адлюстроўваюць яе раскошнае цвіценне — «факельны імбір» (), «Факельная лілея» (), «Фарфоравая ружа» (), або «Філіпінская васковая кветка» ().

Род уключае каля ста відаў. Некаторыя з іх:

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Таксоны раслін, названыя ў гонар людзей
Катэгорыя:Флора Аўстраліі і Акіяніі
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Імбірныя
Эдзі Фалка

**Эдзі Фалка** (; ) — амерыканская . Найбольш вядома па ролі Кармелы Сапрана ў серыяле HBO «Сапрана» (1999-2007) і медсястры Джэкі Пейтан у серыяле Showtime «Медсястра Джэкі» (2009-2015). Яна таксама сыграла Даян Уітлсі ў турэмнай драме HBO «Турма Оз» (1997–2000).

Лаўрэат двух «Залатых глобусаў», чатырох «Эмі», пяці прэмій Гільдыі кінаакцёраў ЗША, прэміі Асацыяцыі тэлевізійных крытыкаў і прэміі «Спадарожнік».

## Фільмаграфія 
## Зноскі 
## Спасылкі 
*
Setaria cervi

**Setaria cervi** — від паразітычных круглых чарвей сямейства . Від заражае буйную рагатую жывёлу, зуброў і авечак па ўсім свеце. Ён найбольш распаўсюджаны ў Еўропе і Азіі. Розныя віды камароў роду  могуць перадаваць філярый. Асноўны пераносчык — . Дарослыя чэрві ў асноўным прысутнічаюць у брушной (перытанеальнай) поласці, але здольныя міграваць у цэнтральную нервовую сістэму, выклікаючы сур’ёзныя .

## Апісанне 
*Setaria cervi* дэманструе палавы дымарфізм, як тыповы круглы чарвяк. Самцы адносна меншыя памерам 50&nbsp;мм у даўжыню і 40 мкм у шырыню, у той час як самкі значна буйнейшыя — 100 мм у даўжыню і 750 мкм у шырыню. Самцоў можна адрозніць ад асобін іншых відаў па бакавых прыдатках, падобным на рогі, і па характэрных палосах на брушным баку хваста. Лічынкі (мікрафілярыі) вельмі дробныя і маюць даўжыню ўсяго каля 200 мкм. Заразныя лічынкі каля 2 мм.

## Жыццёвы цыкл 
*Setaria cervi* перадаецца паміж сысунамі ў якасці канчатковых гаспадароў і насякомымі ў якасці прамежкавых гаспадароў. Мікрафілярыі праглынаюцца насякомымі-пераносчыкамі, калі яны кусаюць заражанага гаспадара. Апынуўшыся ў кішачніку насякомага, лічынкі скідаюць сваю ахоўную абалонку, гэты працэс называецца вылучэннем. Як правіла, гэта адбываецца на працягу 90 хвілін пасля першага прыёму. Яны пранікаюць праз сценкі страўніка і мігруюць у поласць цела, . Праз 48 гадзін яны пераходзяць у тлушчавыя целы, дзе развіваюцца шляхам лінькі. Другая лінька наступае праз 11 дзён пасля заражэння. Неўзабаве пасля гэтага маладыя асобіны вяртаюцца ў гемацэль, каб стаць цалкам інфекцыйнымі лічынкамі. Затым яны рухаюцца да хабатка, адкуль лёгка вызваляюцца. Інфекцыйныя лічынкі характарызуюцца шматлікімі выступамі, што называюцца грудкамі, на хваставым канцы.

Інфекцыйныя лічынкі трапляюць у арганізм млекакормячых, дзе яны падвяргаюцца трэцяй ліньцы. За кошт гэтага памеры цела значна павялічваюцца. Поўнае паспяванне ў рэпрадуктыўных дарослых асобін патрабуе каля года. Сярэдняя працягласць жыцця дарослай асобіны — 1,5 года. Часцей за ўсё выкарыстоўваюцца хетразан, тэтрамізол і левамізол.

## Спасылкі 
* Classification at Encyclopedia of Life
* The Merck Veterinary Manual

Катэгорыя:Круглыя чэрві
Катэгорыя:Паразіты млекакормячых
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1819 годзе
Катэгорыя:Паразіты авечак
Наста Ройц

**Наста Ройц** (;  6 лістапада 1883, Б’елавар, Аўстра-Венгрыя — 6 лістапада 1964, Заграб, Югаславія) — харвацкая мастачка.

## Біяграфія 
Наста Ройц нарадзілася ў сям’і палітыка Мілана Ройца. Пачаўшы захапляцца жывапісам, яна сутыкнулася з непаразуменнем з боку бацькі, якое ёй удалося пераадолець толькі выйшаўшы замуж за мастака з забяспечанай сям’і Браніміра Шэноа.

Свае першыя мастацкія навыкі яна атрымала ў Б’елаварскай гімназіі ў Ёсіпа Хохнеца і ў прыватнай школе Атона Івекавіча ў Заграбе, дзе напісала свае першыя карціны: «*Ulica u snijegu*» (1900-02) і «*Imanje Rojčevo i Snopovi žita*» (1902). Затым яна пераехала ў Вену, дзе з 1902 па 1904 год вучылася ў жаночай мастацкай школе ў Людвіга Міхалека, Ганса Ціхі і Ціны Блаў, з дапамогай якой Ройц ў 1905 годзе стварыла пленэр «*Motiv iz Bistre*». Праз два гады яна пераехала ў Мюнхен для навучання ў жаночай Акадэміі ў Генрыха Кніра і Ангела Янка. Там жа яна завяла знаёмства са скульптарам Міраславам Кралевічам, што заахвоціла яе вярнуцца ў Вену для вывучэння скульптурнага рамяства.

Пад канец першай сусветнай вайны Ройц стала членам суфражысцкай плыні і напісала аўтабіяграфію, у якой апісвала свой шлюб з Бранімірам Шэноа. У 1924 годзе яна адправілася ў падарожжа па Англіі і Шатландыі з двума афіцэрамі брытанскай арміі, падчас якога напісала некалькі карцін з якіх вылучаецца «*Naš auto u Škotsko*» — першы малюнак аўтамабіля, створаны харвацкім мастаком.

## Літаратура 
*
Флора Досен

**Флора Досен** (, сапраўднае імя **Цвіета Гроспіч** ;  26 лютага 1922, Госпіч — 21 красавіка 2015, Стрэза) — харвацкая пісьменніца, аўтар кніг на вострасацыяльныя і гістарычныя тэмы на французскай мове.

## Біяграфія 
Нарадзілася ў сям’і артапеда Фердэ Гроспіча. Ва ўзросце пяці гадоў пераехала са свайго роднага горада Госпіч ў Заграб, дзе ў 1941 годзе паступіла на філасофскі факультэт Заграбскага ўніверсітэта. Атрымаўшы дыплом у 1946 годзе, яна на два гады адправілася ў Прагу, дзе вывучала чэшскую і французскую мовы. Затым пераехала ў Мілан, дзе выйшла замуж за італьянскага прамыслоўца нямецкага паходжання Стэфана Веселя і пачала пісаць раманы і вершы. Яе першы раман «*Le Maestro*», апублікаваны ў 1961 годзе парыжскім выдавецтвам Фламарыён, быў напісаны на харвацкай мове, у адрозненне ад наступных прац, якія выходзілі з пад яе пяра выключна на французскай. З часам яе кнігі сталі перакладацца на італьянскую мову Юрэ Каштэланам і атрымліваць высокія ацэнкі з боку французскіх літаратурных крытыкаў. У сваіх працах Флора Досен спрабавала простым для чытача мовай асвятліць драматычныя аспекты жыцця буржуазнай сям’і.

Прозвішча для свайго псеўданіма яна запазычыла ад дзявочага прозвішча сваёй маці — Дошэн ().

## Выбраныя працы 
* *Le Maestro* (1961)
* *La messe du lundi* (1962)
* *La poussičre des jours preveo je za Forum* (1970)
* *Ja, svemir* (1976)
* *Život kao život* (1976)
* *Ilirka* (1988)

## Літаратура 
* 
*
Аніца Бошкавіч

**Аніца Бошкавіч** (;  3 снежня 1714, Дуброўніцкая рэспубліка — 13 жніўня 1804, Дуброўнік, Дуброўніцкая рэспубліка) — харвацкая паэтэса і перакладчыца.

## Біяграфія 
Аніца Бошкавіч была малодшым дзіцем у сям’і дуброўніцкага гандляра Ніколы Бошкавіча. Пасля нядоўгага навучання дома яна паступіла на вучобу ў манастыр Святой Катарыны, дзе яе старэйшая сястра Марыя была ігуменняй. Скончыўшы навучанне, яна захапілася стварэннем літаратурных твораў на харвацкай мове. Самай вядомай працай, якая выйшла з-пад яе пяра, стала, апублікаваная ў Венецыі ў 1758 годзе кніга «*Razgovor pastirski varhu porođenja Gospodinova jedne djevojčice Dubrovkinje*», якая перажыла тры выданні, выкананая ў форме актавы і арыентаваная ў першую чаргу на юных чытачак. Пазней гэты твор стаў вядомы пад назвай «*Ljubica*» і быў прызнаны адзінай надрукаванай кнігай у гісторыі Дуброўніцкай Рэспублікі, аднаасобна напісанай жанчынай. Кніга праз некаторы час была перакладзеная на італьянскую мову яе братам Руджэрам Іосіпам, з якім Аніца Бошкавіч вяла актыўную перапіску, якая цяпер захоўваецца ў архіве Каліфарнійскага універсітэта ў Берклі, у спецыяльным аддзеле пад назвай «Poesie Illyriche di Anna Boscovich». Акрамя напісання кніг, яна таксама займалася перакладамі рэлігійных тэкстаў і вершаў з італьянскай мовы.

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
*
Filicollis anatis

**Filicollis anatis** — від скрэбняў сямейства . Паразітуе ў тонкім кішэчніку свойскіх качак і гусей і многіх дзікіх качак, у тым ліку такіх відаў, як , ,  і . Захворванне, выкліканае паразітам, называецца філікалёзам.

## Апісанне 
Самцы *Filicollis anatis* маюць даўжыню 6—8 мм і шырыню 1,5 мм. Самкі памерам 20—26 мм і шырынёй 3—5 мм. Хабаток яйкападобны з гаплікамі, размешчанымі па 10—11 штук у 18 падоўжных спіральных шэрагах. У пярэдняй частцы цела, уздоўж кутыкулы, маецца 50—52 шэрагі дробных шыпікаў, размешчаных па 8 у шэрагу. Яечкі размешчаны адно за адным каля пярэдняга канца цела. Маецца 6 . Яйцы маюць выцягнутую эліптычную форму, з тоўстай чатырохслаёвай шкарлупінай.

## Жыццёвы цыкл і гаспадары 
Прамежкавы гаспадар — прэснаводнае ракападобнае . Яны заражаюцца яйцамі, што змяшчаюцца ў фекаліях, якія трапляюць у вадаёмы. Акантары пераходзяць у поласць цела і прыкладна праз 2 месяцы ператвараюцца ў прэакантэлу і акантэлу. З’ядаючы прамежкавых гаспадароў, качкі і гусі заражаюцца. У іх *Filicollis anatis* дасягае палавой сталасці прыкладна праз 30 дзён.

Распаўсюджванне філікалёзу носіць ачаговы характар і звязана з вадаёмамі, дзе жывуць стракозы. Яйцы захоўваюцца ў вадзе 5—6 месяцаў, а акантэлы могуць знаходзіцца ў ракападобных каля года і зімаваць у іх. Інвазія ў птушак адбываецца вясной.

## Літаратура 
* И. Василев, Ю. Вишняков. Ветеринарна паразитология и инвазионни болести. Земиздат, 1977, код 05-95346-53511-4790-95-77, с. 139-140 

Катэгорыя:Скрэбні
Катэгорыя:Паразіты птушак
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1788 годзе
Бошкавіч

**Бошкавіч** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Аніца Бошкавіч (1714—1804) — харвацкая паэтэса і перакладчыца.
* Тыяна Бошкавіч (нар. 1997) — сербская валейбалістка.
Кыргызскі дзяржаўны тэхнічны ўніверсітэт

**Кыргызскі дзяржаўны тэхнічны ўніверсітэт імя І. Раззакава** (КДТУ) — дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова 4-й ступені акрэдытацыі. Размешчаны ў г. Бішкек (Кыргызстан).

Носіць імя Героя Кыргызскай Рэспублікі Ісхака Раззакавіча Раззакава (1910—1979), савецкага дзяржаўнага і партыйнага дзеяча, першага сакратара ЦК Кампартыі Кіргізскай ССР (1950—1961).

## Гісторыя 
Заснаваны ў 1953 годзе, калі ў сувязі з вострым недахопам высокакваліфікаваных спецыялістаў у інжынернай галіне Кыргызстана, быў створаны тэхнічны факультэт пры Кыргызскім дзяржаўным універсітэце. Створаны 1 верасня 1954 г., як Фрунзенскі політэхнічны інстытут. Першым рэктарам ФПІ стаў прафесар Георгій Акімавіч Сухамлінаў.

Падрыхтоўка будучых інжынераў ажыццяўлялася 12 факультэтамі на 60 кафедрах, дзе навучаліся 13 тысяч студэнтаў па 26 спецыяльнасцях, 350 выкладчыкамі (200 — з вучонымі ступенямі і званнямі). ФПІ стаў кузняй падрыхтоўкі высокакваліфікаваных кадраў для прамысловасці і будаўніцтва Кіргізскай ССР і ўсяго сярэднеазіяцкага рэгіёна.

За дасягнутыя поспехі ў падрыхтоўцы высокакваліфікаваных кадраў калектыву ФПІ у ліку 26 лепшых ВНУ краіны ў гонар 50-годдзя ўтварэння СССР быў уручаны Юбілейны Ганаровы Знак ЦК КПСС, Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР, Савета Міністраў СССР і ВЦСПС.

З 1992 — КДТУ ім. І. Раззакава. Цяпер універсітэт гэта сучасны ўніверсітэцкі комплекс, найбуйнейшы навучальна-навуковы цэнтр падрыхтоўкі і перападрыхтоўкі інжынерна-тэхнічных і інжынерна-эканамічных кадраў па 77 спецыяльнасцях.

Катэгорыя:Бішкек
Катэгорыя:Вышэйшыя навучальныя ўстановы Кыргызстана
Eranthis pinnatifida

**Eranthis pinnatifida** — від шматгадовых раслін сямейства .

## Апісанне 
Пад зямлёй знаходзіцца шарападобны клубень цёмна-карычневага колеру дыяметрам 0,8-1,5 см, з якога выходзяць карані. Сцябло вышынёй 10-30 см, над ім растуць два сядзячых ліста. Сцябловае лісце 2-2,5 см даўжынёй і 3-5,5 см шырынёй, глыбока пёрыста-рассечанае, долі шырокалінейныя. Прыкаранёвы ліст адзінкавы, хвосцікі даўжынёй 7-15 см, пяцікутныя і 1-5 см даўжынёй і шырынёй, з 3 поўнымі долямі і пёрыстымі выемкамі.

Перыяд цвіцення — з лютага па красавік. Кветкі растуць адзінкава на кончыках сцеблаў, белыя, 2-2,5 см у дыяметры. Кветканос, які выходзіць са сцябла і лісця, мае даўжыню 0,5-1 см і тонкія варсінкі. Пялёсткаў звычайна 5, шырокаавальныя, 1-1,5 см у даўжыню, 1,5-0,8 см у шырыню, з завостраным кончыкам. Ёсць 5-10 вяночкаў, кончыкі двухлопасцевыя, утвараюць нектарнікі ад жоўтага да памяранцава-жоўтага колеру. Тычынак шмат, пылавікі бледна-фіялетавыя. Песцікаў 2-5. Плод — мяшочак, насенне — 2 мм у дыяметры, карычневага колеру і з гладкай паверхняй.

## Распаўсюджанне і арэал 
Від з’яўляецца эндэмікам Японіі. Расце на Хонсю (захад рэгіёна Канто), як правіла, аддаючы перавагу вапняковым глебам. Расце ў рэдкіх умераных зялёных лясах і ў паўценявых раёнах ля падножжа гор .

## Ахова віду 
Яго прыгожыя кветкі вельмі папулярныя, але цяпер расліна стала рэдкай з-за празмернага збору і разбурэння навакольнага асяроддзя яго роднага асяроддзя пражывання.

## Спасылкі 
* セツブンソウ
* 総領町・節分草自生地公開 例年2月中旬〜3月中旬（広島県庄原市総領町

Катэгорыя:Казяльцовыя (падсямейства)
Марыя Круцыфікса Казуліч

**Марыя Круціфікса Казуліч** (;  20 верасня 1852, Рыека, Аўстрыйская імперыя — 29 верасня 1922, Рыека, Свабодны горад Фіуме) — харвацкая дабрачынца, асветніца, заснавальніца Таварыства сясцёр Найсвяцейшага Сэрца Ісуса.

## Біяграфія 
Паходзіла з багатай сям’і суднаўладальнікаў з Лошыня, якая перасялілася ў Рыеку ў пачатку XIX стагоддзя. Ва ўзросце 14 гадоў яна скончыла гарадскую і музычную школу бенедыктыцінскі манастыр Святога Роха у сваім родным горадзе, дзе вывучыла італьянскую мову.

Пераехаўшы ў Трыест у 1879 годзе яна далучылася да культу Найсвяцейшага Сэрца Ісуса Хрыста і стала саўладальнікам і кіраўніком крамы царкоўных убораў. Пасля яна паступіла ў урсулінскае педагагічнае вучылішча ў Гарыцыі, якое скончыла ў 1895 годзе. У тым жа годзе, вярнуўшыся ў свой родны горад, Круцыфікса заснавала Інстытут Найсвяцейшага Сэрца Ісуса, які уключаў у сябе дзіцячы дом і дзіцячы сад, у якія прымалі бездаглядных дзяўчынак незалежна ад іх нацыянальнасці і веравызнання. Праз чатыры гады ёю было заснавана Таварыства сясцёр Найсвяцейшага Сэрца Ісуса, кіраўніком якога яна з’яўлялася аж да сваёй смерці.

## Памяць 
У 2007 годзе за асветніцкую і дабрачынную дзейнасць ёй было прысвоена званне Апостала Рыека, а пазней пачаты працэс па яе беатыфікацыі.

У 2008 годзе створанае ёю таварыства назвала ў яе гонар будынак жаночага студэнцкага дома ў Рыека.

У 2013 рэжысёрам Бернардзіна Модрычам быў зняты дакументальны фільм пра дзейнасць Круцыфіксы пад назвай «*Маці Рыека*» ().

## Літаратура 
* 
*
Джоха Аль-Харты

**Джоха Аль-Харты** (, , Аман) — аманская пісьменніца, лаўрэат Міжнароднай Букераўскай прэміі 2019 года за раман *«Нябесныя целы»* (, *«Сайідат Аль-Камар»*, 2010).

## Біяграфія 
Аль-Харты атрымала доктарскую ступень па класічнай арабскай літаратуры ў Вялікабрытаніі ў Эдынбургскім універсітэце, які скончыла ў 2011 годзе. Годам раней яе запрасілі выкладаць ва Універсітэт Султана Кабуса у Маскаце, у Амане, дзе станам на 2023 год яна займала пасаду асацыяванага прафесара класічнай літаратуры.

Аль-Харты апублікавала тры зборнікі апавяданняў, тры дзіцячыя кнігі і чатыры раманы. Яна таксама з’яўляецца аўтарам акадэмічных прац. Яе другі раман «Саідат Аль-Камар» быў перакладзены на англійскую мову Мэрылін Бут і выдадзены ў Вялікабрытаніі ў чэрвені 2018 года пад назвай *«Нябесныя целы»* (). У 2019 годзе Аль-Харты і Бут атрымалі за яго Міжнародную Букераўскую прэмію. Такім чынам, раман «Нябесныя целы» стаў першым арабамоўным творам, адзначаным гэтай узнагародай, а таксама першым раманам жанчыны-пісьменніцы з Амана, апублікаваным у англійскім перакладзе.

На рускай мове кнігу ўпершыню выпусцілі ў 2020 годзе ў выдавецтве «Эксмо». У лютым 2022 года кніга ўвайшла ў лонг-ліст прэміі «Ясная паляна» ў намінацыі «Замежная літаратура».

У маі 2022 года ў перакладзе Мэрылін Бут таксама выйшаў трэці раман Аль-Харты «Нарынджа» (, 2016), які ў англамоўнай версіі атрымаў назву *«Bitter Orange Tree»* (з англ. *«Горкае апельсінавае дрэва»*). Раман назвалі адным з лепшых перавыданняў у перакладзе за 2022 год, а таксама адным са 100 абавязковых да чытання твораў 2022 года па версіі часопіса «Time».

Аль-Харці жыве ў Маскаце. Яна замужам, у яе трое дзяцей.

## Бібліяграфія 
* *Manamat* (Beirut: Lebanon: al-Mu’assassah al- 'Arabiyah li al-Dirasat wa al-Nashr, 2004).
* *Sayyidat al-Qamar* (Beirut, Lebanon: Dār al-Ādāb, 2010). *«Нябесныя целы»*, перакладчык Мэрылін Бут (Scotland: Sandstone Press, 2018).
* *Narinjah* (Beirut, Lebanon: Dār al-Ādāb, 2016). *Bitter Orange Tree*, перакладчык Мэрылін Бут (New York: Catapult, 2022).
* *Harir al-Ghazala* (Beirut, Lebanon: Dār al-Ādāb, 2021).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт Джохі Аль-Харты
Сетарыя конская

**Сетарыя конская** (*Setaria equina*) — від круглых чарвей з сямейства .

## Гаспадары 
Прамежкавым гаспадаром з’яўляюцца двухкрылыя віду .

Канчатковымі гаспадарамі адзначаны розныя віды коней, у тым ліку , , , , , а таксама . Від сустракаўся і ў чалавека.

Катэгорыя:Круглыя чэрві
Катэгорыя:Паразіты коней
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1789 годзе
Марэн Адэ

**Марэн Адэ** (; нар. , ) — нямецкі кінарэжысёр, сцэнарыст і прадзюсар.

## Біяграфія 
Нарадзілася 12 снежня 1976 года ў Карлсруэ (зямля Бадэн-Вюртэмберг, Германія). Захаплялася кіно з дзяцінства і пачала здымаць першыя кароткаметражныя фільмы яшчэ падчас вучобы ў старэйшай школе. Скончыла факультэт прадзюсіравання і менеджменту медыя Універсітэта тэлебачання і кіно ў Мюнхене, а ў 2004 годзе атрымала другую вышэйшую адукацыю па спецыяльнасці «рэжысура».

У 2001 годзе разам з Джанін Якоўскі заснавала прадзюсарскую кампанію «Komplizen Film». Дэбютавала як рэжысёр з карцінай «Лес для дрэў» (2003), адзначанай прызам журы кінафестывалю «Сандэнс». У 2009 годзе ўдастоілася Гран-пры журы Берлінскага кінафестывалю з меладрамай «Страсць не ведае перашкод».

Адной з самых вядомых рэжысёрскіх работ стала драма «Тоні Эрдман» (2016), якая заваявала прэміі «Бодыль», прыз ФІПРЭСІ ў Канах і званне «Фільма года» на кінафестывалі ў Сан-Себасцьяне, а таксама намінацыі на прэміі BAFTA, «Залаты глобус» і «Оскар».

## Зноскі 
## Спасылкі 
* Марэн Адэ на сайце «Internet Movie Database»

Катэгорыя:Кінарэжысёры Германіі
Катэгорыя:Кінарэжысёры XXI стагоддзя
Катэгорыя:Сцэнарысты Германіі
Катэгорыя:Сцэнарысты XXI стагоддзя
Катэгорыя:Кінапрадзюсары Германіі
Катэгорыя:Кінапрадзюсары XXI стагоддзя
Setaria labiatopapillosa

**Setaria equina** — від круглых чарвей з сямейства .

## Пераносчыкі 
 і  з’яўляюцца пераносчыкамі ў Японіі, віды роду  — у Кеніі, а  — у Італіі.

## Значэнне для чалавека 
Могуць заражаць чалавека. Інфекцыйнае заражэнне прадстаўнікамі віду называюць .

Катэгорыя:Круглыя чэрві
Катэгорыя:Паразіты млекакормячых
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1838 годзе
Катэгорыя:Паразіты чалавека
Катэгорыя:Паразіты авечак
Катэгорыя:Паразіты насякомых
Philometra abdominalis

**Philometra abdominalis** — від круглых чарвей з сямейства , які з’яўляецца паразітам рыб.

## Гаспадары 
Сярод гаспадараў адзначаны такія віды, як  і .

Катэгорыя:Круглыя чэрві
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1789 годзе
Катэгорыя:Паразіты рыб
Балтыйская вуліца (Мінск)

**Балтыйская вуліца** — вуліца ў Ленінскім раёне Мінска. Назва вуліцы даволі разспаўсюджана на прасторы былога СССР. Месціцца ў раёне былога Козыраўскага прадмесця паміж вуліцамі Партызанскай і Козыраўскай. На вуліцы захаваўся адзін двухпавярховы дом (12), пабудаваны ў 1951-52 гг., уся астатняя забудова адносіцца да 2008-09, 2012-14 г.; частка двухпавярховых будынкаў пачатку 1950-х гг. знесена ў 1980-х гг., а яшчэ частка ў 2011 г. Будаўніцтва шматпавярховых дамоў 2 і 4 прывяло да знікнення суседняй Пілоцкай вуліцы, а дом 10 стаў напамінам аб яшчэ адной зніклай у 2010-х гг. вуліцы: Палтаўскай.

У маі 2020 г. вуліца патрапіла пад увагу недзяржаўных СМІ ў сувязі з хуткім распаўсюджаннем COVID-19 на гэтай вуліцы.

## Спасылкі 
* Балтыйская вуліца на карце АТО.ВУ
* Балтыйская вуліца на Wikimapia

Катэгорыя:Вуліцы Мінска
Катэгорыя:Ленінскі раён (Мінск)
Паліморфус вялікі

**Паліморфус вялікі** (*Polymorphus magnus*) — від скрэбняў сямейства . Апісаны К. Скрабіным у 1913 годзе.

## Арэал 
Сустракаецца ў Еўропе і Паўночнай Азіі.

## Значэнне 
Паразітуе на свойскіх качках і іншых дзікіх качках, у тым ліку на такіх відах, як  і .

Катэгорыя:Паразіты птушак
Катэгорыя:Скрэбні
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1911 годзе
Spilosoma lubricipeda

**Spilosoma lubricipeda** — від матылькоў з падсямейства .

## Апісанне 
Памер матылька — 15-23 мм. Размах крылаў 34 — 48 мм. Фон крылаў белы, можа быць светла-жоўтым, асабліва ў паўночных абласцях. Чорныя плямкі на крылах моцна вар’іруюць па колькасці і гушчыні, часам наогул адсутнічаюць, аднак у цэнтры задняга крыла заўсёды размяшчаецца адна пляма. Для гэтага віду характэрна жоўтае брушка з белым канцом. Хабаток развіты слаба. Від падобны на , але адрозніваецца вялікай колькасцю плям на пярэдніх крылах, якія размешчаны менш упарадкавана. На задніх крылах плям таксама больш.

## Распаўсюджанне 
Распаўсюджана па ўсёй Еўропе (акрамя поўначы), на Каўказе, у Сярэдняй Азіі, Сібір, на Далёкім Усходзе.

Жыве амаль усюды, у прыватнасці ў гарадах і садах.

## Асаблівасці біялогіі 
Лёт імага ў маі-чэрвені, у вялікай колькасці ляціць на святло. Пры небяспецы прыкідваецца мёртвым, у працэсе прытворства цела матыля выгінаецца і ворагу дэманструецца жоўта-чорны малюнак на брушку, які павінен вырабіць страшны эфект.

Вусень цёмна-буры, з пучкамі доўгіх чорных валасінак, белымі дыхальцамі жаўтлявай спінной лініяй. Корміцца на відах родаў , , , , , , , , , , , , ,  і іншых травах. Вусені неядомыя, што, зрэшты, характэрна і для лічынак многіх іншых мядзведзіц.

Катэгорыя:Мядзведзіцы
Надзеждзінская вуліца (Мінск)

**Надзеждзінская вуліца** — вуліца ў Ленінскім раёне Мінска. Месціцца ў раёне былога Козыраўскага прадмесця побач з палатном Беларускай чыгункі. Назва вуліца была дадзена яшчэ ў часы Расійскай імперыі. Архітэктура складаецца з трох тыпаў забудовы: сядзібнай, якая існавала з часоў заснавання вуліцы, хрушчовак 1968-69-х гг. і будынкаў 1990 г. Падчас ВАВ на вуліцы дзейнічалі падпольшчыкі Ваеннага Савета Партызанскага Руху, які быў выкрыты і разгромлены нямецкімі акупантамі ў 1942 г. У планах адміністрацыі Ленінскага раёна знос прыватнага сектара вуліцы да 2028 г., за выключэннем двух катэджаў (дд. 32 і 52).

## Сацыяльна-значныя аб'екты 
* Медцэнтр "Эксана" (д.2)
* СШ 55 г. Мінска (д.21)

## Спасылкі 
* Фотаздымкі вуліцы на сайце Д. Блішча. 2021 г.
* Фота вуліцы ў пачатку ХХ ст.
* Надзеждзінская вуліца на АТО.ВУ
* Надзеждзінская вуліца на Photobuildings

Катэгорыя:Вуліцы Мінска
Катэгорыя:Ленінскі раён (Мінск)
Spilosoma urticae

**Spilosoma urticae** — від матылькоў з падсямейства .

## Апісанне 
Памер складае 16-21 мм. Размах крыла — 38-46 мм. Крылы белыя ў абодвух палоў, з рэдкімі цёмнымі кропкамі, у самак звычайна больш шматлікімі і выбудаванымі ў шэраг ля вяршыні пярэдніх крылаў. Вельмі падобная на , адрозненні заключаюцца ў наступным: па-першае, звычайна ў  чорныя кропкі на пярэдніх крылах больш шматлікія, чым у *Spilosoma urticae*, па-другое, у  стрыжань вусіка чорнага колеру, тады як у *Spilosoma urticae* — белы. Хабаток рэдукаваны.

## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаная ў Еўропе, на Каўказе, у Сярэдняй Азіі, Сібіры, на Далёкім Усходзе.

Аддае перавагу лугам і балоцістай мясцовасці.

## Асаблівасці біялогіі 
Лёт імага з другой паловы чэрвеня да ліпеня.

Вусені цёмна-карычневыя, са светлай лініяй уздоўж спіны; жывуць на ,  і іншых травах.

Катэгорыя:Мядзведзіцы
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1789 годзе
Індустрыяльная вуліца (Мінск)

**Індустрыяльная вуліца** — вуліца ў Ленінскім раёне Мінска. Цягнецца ад Аранскай вуліцы да ракі Свіслач.  На вуліцы знаходзяцца тры дамы:
* № 5 — жылы дом, пабудаваны ў 1932-34 гг;
* № 5а — цягавая падстанцыя электрыфікаванага транспарту № 71, пабудаваная ў 1988-89 гг;
* № 7 — СТА, будынак якой пабудаваны паміж 1920 і 1941 г. 

## Спасылкі 
* Індустрыяльная вуліца на карце АТО.ВУ

Катэгорыя:Вуліцы Мінска
Катэгорыя:Ленінскі раён (Мінск)
Юзаф Такажэвіч

**Юзаф Такажэ́віч** (;  — ) — польскі пісьменнік і публіцыст. Вядомы пад псеўданімам * J.T.Hodі*

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў горадзе Бельск Падляскі (Польшча). У 1859 годзе скончыў гімназію ў Беластоку. Вучыўся ў Маскоўскім універсітэце ў 1859—1861 гадах. За ўдзел у студэнцкай дэманстрацыі ў Санкт-Пецярбургу ў 1861 годзе быў арыштаваны. Прымаў удзел у паўстанні 1863—1864 гадоў, у час якога стварыў атрад з бельскіх мяшчан і кіраваў ім. Пасля разгрому паўстання эміграваў у Францыю, вучыўся ў Парыжскім універсітэце. У пачатку 1865 года заснаваў Міжнароднае таварыства польскіх студэнтаў і двухтыднёвік «Przyszłość» (1866). У 1866—1867 гадах выпускаў рэвалюцыйна-дэмакратычнае выданне «Gmina», якое спачатку выходзіла ў рэдакцыі А. Герцэна ў Жэневе. У красавіку 1866 года Юзаф Такажэвіч быў вымушаны пакінуць Парыж. У 1867 годзе рэдагаваў «Gońca» у Жэневе, незадоўга да пруска-французскай вайны выдаваў рэвалюцыйную газету «Zmowę» («Змова») з літоўскім і беларуска-ўкраінскім падзагалоўкамі. У маі 1882 года Юзаф Такажэвіч вярнуўся на радзіму. У 1883—1893 гадах супрацоўнічаў у часопісе «Kraju» («Край») у Санкт-Пецярбургу. У 1902—1904 гадах жыў на Слонімшчыне ў маёнтку Падоль М. Федароўскага, разам з якім праводзіў фальклорна-этнаграфічныя даследаванні. На мяжы 1905—1906 гадоў быў сакратаром «Nowin Wileńskich». У 1907—1908 гадах жыў у Кіеве, працаваў у штомесячніку «Nasza Przeszłość».

Памёр Юзаф Такажэвіч у Гродзіску Мазавецкім 2 жніўня 1919 года. Пахаваны на мясцовых могілках.

## Творчасць 
Юзаф Такажэвіч вёў актыўную грамадска-палітычную, публіцыстычную і прапагандысцкую дзейнасць. Выступаў як літаратурны крытык. Прапагандаваў тэорыю абшчыннага сацыялізму А. Герцэна. Становішчу рускага і беларускага народаў прысвяціў артыкул «Рускае пытанне» (1868). Аўтар аповесцей «Пан сляпы Павел» (1881), «Пан глухі Гавал» (1891), успамінаў «У дні вайны і голаду» (1900). Пераклаў раман В. Гюго «Сабор Парыжскай Божай Маці» (1876).

Часта падпісваў свае працы, выкарыстоўваючы псеўданімы, якіх налічвалася каля васьмідзесяці.

## Памяць 
У горадзе Бельск Падляскі імем Юзафа Такажэвіча названа адна з вуліц. М. Федароўскі прысвяціў ўспаміны «Юзаф Такажэвіч — апошні камандзір атрада 1863 г.» (1921).

## Зноскі 
## Літаратура 
* 
* 
* *Fionik Doroteusz* Hodi — Białystok: Stowarzyszenie Muzeum Małej Ojczyzny w Studziwodach, 2019. — 96 s. - (Literatura Podlaskich Białorusinów) — ISBN 678-83-946675-9-7.

## Спасылкі 
* *Zbigniew Romaniuk* O Józefie Tokarzewiczu «Hodim». Zarys biografii i bielskie resentymenty pisarz // Bielski Almanach Historyczny, 4, 2019, s. 83-110
* «HODI». Rzecz o Joziefie Tokarzewiczu — spotkanie promocyjne

Катэгорыя:Пісьменнікі Польшчы
Катэгорыя:Публіцысты Польшчы
Катэгорыя:Удзельнікі паўстання 1863—1864 гадоў
Катэгорыя:Літаратурныя крытыкі Польшчы
Катэгорыя:Перакладчыкі з французскай мовы
Сонечнае зацьменне 8 красавіка 2024 года

**Сонечнае зацьменне 8 красавіка  2024 года** — поўнае сонечнае зацьменне 139 сараса, поўная фаза якога назіралася ў Паўночнай Амерыцы, а таксама над Ціхім і Атлантычным акіянамі.

Зацьменне мела велічыню 1,0566 і дасягнула свайго максімуму ў 18:18:29 UTC у пункце з каардынатамі 25°18′ пн. ш. 104°06′ з. д. Працягласць максімальнай фазы зацьмення склала 4 хв. 28 с., а месяцавы цень на зямной паверхні дасягнуў шырыні 198 км.

Зацьменне 8 красавіка 2024 года стала 1-ым сонечным зацьменнем у 2024 годзе і 51-ым у XXI стагоддзі. Папярэдняе сонечнае зацьменне адбылося 14 кастрычніка 2023 года, наступнае — 2 кастрычніка 2024 года.

Горад Карбандэйл (Ілінойс) стаў унікальным месцам, дзе можна было назіраць два поўных сонечных зацьменні з інтэрвалам у сем гадоў — у 2017 і ў 2024 гадах.

## Геаграфія зацьмення 
Асноўныя населеныя пункты, дзе можна было назіраць поўнае зацьменне:

## Звязаныя зацьменні 
## Галерэя 

Solar eclipse of April 2024 from Indianapolis.jpg |Поўнае зацьменне ў Індыянапалісе
2024_Total_Solar_Eclipse_(NHQ202404080201).jpg |Частковае зацьменне ў Вашынгтоне (на фоне монумента Вашынгтона)
Partial_Solar_Eclipse_of_2024.jpg |Частковае зацьменне ў Пенсільваніі
Cleveland Solar Eclipse (crop).png |Поўнае зацьменне ў Кліўлендзе
Totaleclipse24.jpg |Брыльянтавае кольца падчас поўнага зацьмення ў Агая
Solar eclipse on April 8, 2024 in Québec city.jpg |Частковае зацьменне ў Квебеку
Solar eclipse at James N. Allan Provincial Park - 2024 - 01.jpg |Поўнае зацьменне ў Антарыа
Partial_Solar_Eclipse_April_8,_2024_-_Little_Mountain,_SC.jpg |Частковае зацьменне ў Паўднёвай Караліне

## Гл. таксама 
* Сонечныя зацьменні XXI стагоддзя

## Зноскі 
## Спасылкі 
* Каталог сонечных зацьменняў 2001 — 2100
* Каталог сонечных зацьменняў 139 сараса
* Малая глабальная карта, на якой паказана геаграфія бачнасці зацьмення
* Вялікая глабальная карта, на якой паказана геаграфія бачнасці зацьмення

Катэгорыя:2024 год у астраноміі
2024-04-08
2024-04-08
2024-04-08
Катэгорыя:Падзеі 8 красавіка
Катэгорыя:Красавік 2024 года
Вуліца Маляўкі (Мінск)

**Вуліца Маляўкі** — вуліца ў Ленінскім раёне Мінска ў раёне ўпадання Слепні ў Свіслач. Названа ў гонар вёскі Маляўкі, якая ўвайшла ў склад горада ў 1967 г. На вуліцы захавалася некалькі дамоў.

## Славутасці 
* Цэнтр Грэблі (д.1А)
* Экалагічная сцежка Маляўкі
* Парк імя Грэкавай Н.Р.

## Спасылкі 
* Фотаздымкі вуліцы на сайце Д. Блішча
* Вуліца Маляўкі на АТО.ВУ

Катэгорыя:Вуліцы Мінска
Катэгорыя:Ленінскі раён (Мінск)
Юбілейная вуліца (Мінск)

**Юбілейная вуліца** — вуліца ў Ленінскім раёне Мінска ў мікрараёне Лошыца. Да 1988 г. носіла назву Цішкі Гартнага. На вуліцы 7 дамоў забудовы 1940-50-х гг.

## Спасылкі 
* Юбілейная вуліца на АТО.ВУ

Катэгорыя:Вуліцы Мінска
Катэгорыя:Ленінскі раён (Мінск)
Вуліца Грэбелькі (Мінск)

**Вуліца Грэбелькі** — вуліца ў Ленінскім раёне Мінска ў раёне ўпадання Слепні ў Свіслач. Названа ў гонар вёскі Грэбелька, якая ўвайшла ў склад горада ў 1967 г., а ў 1980-я гг. была забудавана шматпавярховымі дамамі вул. Малініна. На вуліцы захаваўся адзін дом пад № 53 катэджнай забудовы.

## Спасылкі 
* Фотаздымкі вуліцы на сайце Д. Блішча
* Вуліца Грэбелькі на АТО.ВУ
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Вуліцы Мінска
Катэгорыя:Ленінскі раён (Мінск)
Сезон 1998/1999 РТІ-АЗАА

У сезоне 1998/1999 баскетбольны клуб РТІ-АЗАА з горада Асіповічы прымаў удзел:
* Чэмпіянат Беларусі 1998/1999 ( **2 месца**),
* Кубак Корача 1998/1999 (вылет з папярэдняга раўнда).

## Склад каманды 
*  Дзмітрый Арзютаў
*  Сяргей Багдановіч
*  Дзяніс Бірукоў
*  Арсеній Бяссмертны
*  Аляксандр Вярэніч (прыйшоў у каманду падчас сезона)
*  Георгій Кандрусевіч (пераведзены ў фарм-клуб падчас сезона)
*  Дзяніс Коршук
*  Пётр Крышчык
*  Аляксей Лашкевіч
*  Пётр Лухверчык
*  Яўген Машанкоў (пераведзены ў фарм-клуб падчас сезона)
*  Максім Сабалеўскі (пераведзены з фарм-клуба падчас сезона)
*  Павел Ульянка
*  Андрэй Цэдрык

## Трэнеры каманды 
*  Мікалай Бузлякоў (галоўны трэнер)

## Фарм-клуб 
У сезоне 1998/1999 баскетбольны клуб РТІ-АЗАА-2 з горада Асіповічы прымаў удзел:
* Чэмпіянат Беларусі 1998/1999 (**7 месца**).

**Склад фарм-клуба**
*  Сяргей Главіцкі
*  Сяргей Губанаў
*  Ігар Доўнар
*  Ягор Казакевіч
*  Георгій Кандрусевіч (пераведзены з асноўнай каманды падчас сезона)
*  Сяргей Карпаў
*  Уладзіслаў Кацарэнка
*  Аляксандр Крыўцун
*  Яўген Лёгкі
*  Сяргей Матусевіч
*  Юрый Мацвеенка
*  Яўген Машанкоў (пераведзены з асноўнай каманды падчас сезона)
*  Фёдар Радэнка
*  Максім Сабалеўскі (пераведзены ў асноўную каманду падчас сезона)
*  Канстанцін Талкачоў
*  Дзмітрый Шпадарук (пакінуў каманду падчас сезона)
*  Дзяніс Шырокі

**Трэнеры фарм-клуба**
*  Уладзімір Краўчанка (галоўны трэнер, да студзеня 1999 года)
*  Анатоль Ваўлеў (галоўны трэнер, са студзеня 1999 года)

## Літаратура 
Прессбол №153 (721) от 03.10.1998. — Мн.: ЗАО «Прессбол-ТСЖ», 1998. — С. 7. — 8 с.

## Гл. таксама 
* Сезон 1997/1998 РТІ-АЗАА
* Сезон 1999/2000 РТІ-АЗАА

1998/1999
1998/1999
РТІ-АЗАА
Сезон 1998/1999 «Гродна-2»

У сезоне 1998/1999 баскетбольны клуб «Гродна-2» з Гродна прымаў удзел:
* Чэмпіянат Беларусі 1998/1999 (**9 месца**).

## Склад каманды 
*  Аляксандр Аблажэй
*  Андрэй Брусянец
*  Анджэй Дэдэвіч
*  Віталь Івашкевіч
*  Аляксандр Кец
*  Аляксандр Кудраўцаў
*  Спартак Паграбнёў
*  Віталь Паўловіч
*  Уладзімір Сакель
*  Аляксандр Самбук
*  Пётр Сарасек
*  Андрэй Сарокін
*  Юрый Трэйга
*  Вадзім Фёдараў

## Трэнеры каманды 
*  Сяргей Паграбнёў (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 1997/1998 «Гродна-2»
* Сезон 1999/2000 «Гродна-2»

## Літаратура 
Прессбол №153 (721) от 03.10.1998. — Мн.: ЗАО «Прессбол-ТСЖ», 1998. — С. 7. — 8 с.

1998/1999
Гродна-2
Катэгорыя:1998 год у Гродне
Катэгорыя:1999 год у Гродне
Паводка на Урале (2024)

**Вясновая паводка на рацэ Урал** у 2024 годзе характарызуецца як адна з самых буйных з пачатку XXI стагоддзя, а ў некаторых месцах і з моманту пачатку назіранняў.

Паводка найбольш закранула Орск Арэнбургскай вобласці Расіі. Вада ўвечары 5 красавіка прарвала ахоўную дамбу і пачала затапляць раёны горада. У наступныя дні былі прарваны яшчэ дзве дамбы. Узровень вады на 8 красавіка ў рацэ Урал склаў 975 см пры ўзроўні выхаду вады ў пойму — 360 см, і ўзроўні небяспечнай з’явы — 700 см.

У зоне паводкі знаходзіліся больш за 6 тысяч дамоў, адтуль было эвакуявана больш за 2 тысячы чалавек. У Орску былі адмененыя заняткі ў школах, частка з якіх аказалася затопленай, у іншых былі арганізаваны пункты часовага размяшчэння эвакуяваных. У горадзе быў абмежаваны рух аўтобусаў, частка з якіх была задзейнічана для перавозкі пацярпелых. Прыпыненая праца многіх прадпрыемстваў.

Адначасна стыхія закранула Наватроіцк — 8 красавіка адбылася паводка з прарывам ахоўнай дамбы, у горадзе пачалася эвакуацыя.

Таксама паводка закранула і іншыя населеныя пункты вобласці, уключаючы Арэнбург. Праводзілася частковая эвакуацыя жыхароў. У вобласці быў абвешчаны рэжым надзвычайнай сітуацыі федэральнага значэння.

## Рэакцыя 
Прэс-сакратар прэзідэнта Расійскай Федэрацыі Дзмітрый Пяскоў заявіў, што Прэзідэнт РФ Уладзімір Пуцін не плануе наведваць раён затаплення, дадаўшы, што Пуцін замест гэтага «атрымліваў інфармацыю і каардынаваў працу ўсіх галін улады».

8 красавіка жыхары Орска зладзілі пратэсты на цэнтральнай плошчы горада з нагоды недастатковай кампенсацыі, прадстаўленай мясцовым урадам за шкоду ад паводкі, а таксама з нагоды няздольнасці ліквідаваць структурныя недахопы плаціны. Пратэстоўцы таксама заклікалі да ўмяшання ў працэс прэзідэнта У. Пуціна, які раней загадаў урадавай камісіі кантраляваць рэакцыю на катастрофу і адправіў міністра па надзвычайных сітуацыях Расійскай Федэрацыі Аляксандра Куранкова ў Арэнбургскую вобласць. Прыбыўшы ў вобласць, міністр МНС А. Куранкоў у інтэрв’ю дзяржаўным тэлеканалам абвінаваціў мясцовае насельніцтва ў сабатажы эвакуацыі, пра якую не было абвешчана афіцыйнымі ўладамі.

## Гл. таксама 
* Паводка ў Казахстане (2024)

## Заўвагі 
Катэгорыя:Катастрофы ў Расіі
Катэгорыя:Красавік 2024 года
Катэгорыя:Паводкі 2024 года
Катэгорыя:2024 год у Расіі
Сезон 1998/1999 «Тэмп-АШВСМ» Магілёў

У сезоне 1998/1999 баскетбольны клуб «Тэмп-АШВСМ» з Магілёва прымаў удзел:
* Чэмпіянат Беларусі 1998/1999 (**5 месца**).

## Склад каманды 
*  Аляксандр Барысаў
*  Яўген Батвянкоў
*  Уладзіслаў Вярбіцкі
*  Анатоль Іваноўскі
*  Юрый Камароў
*  Алег Крыванос
*  Антон Маштапа
*  Аляксей Новікаў
*  Аляксандр Радыёнаў (прыйшоў у каманду падчас сезону)
*  Сяргей Савін
*  Андрэй Свірыдаў (прыйшоў у каманду падчас сезону)
*  Вадзім Тамашоў
*  Ігар Тучкоў
*  Максім Цішанкоў
*  Сяргей Чугаеў
*  Дзмітрый Шалай
*  Віктар Шкурыхін

## Трэнеры каманды 
*  Аляксандр Гуляеў (галоўны трэнер)
*  Віктар Барысаў

## Гл. таксама 
* Сезон 1997/1998 «Тэмп-АШВСМ» Магілёў
* Сезон 1999/2000 «Тэмп-АШВСМ» Магілёў

## Літаратура 
Прессбол №153 (721) от 03.10.1998. — Мн.: ЗАО «Прессбол-ТСЖ», 1998. — С. 7. — 8 с.

1998/1999
Тэмп-АШВСМ
Катэгорыя:1998 год у Магілёве
Катэгорыя:1999 год у Магілёве
Сезон 1998/1999 «Аўтазаводца-Джэнці»

У сезоне 1998/1999 баскетбольны клуб «Аўтазаводзец-Джэнці» з Мінска прымаў удзел:
* Чэмпіянат Беларусі 1998/1999 ( **3 месца**).

## Склад каманды 
*  Аляксандр Абрамовіч
*  Сяргей Будкін
*  Андрэй Вырастак
*  Ігар Галабурда
*  Алег Гладкі (прыйшоў у каманду падчас сезона)
*  Павел Казлоў
*  Юрый Картаўцаў
*  Уладзімір Кец
*  Ігар Налівайка
*  Анатоль Парфіяновіч
*  Андрэй Плотнікаў (прыйшоў у каманду падчас сезона)
*  Эдуард Прыйма
*  Яўген Пустагвар
*  Ігнат Рубановіч
*  Дзмітрый Рудніцкі
*  Канстанцін Церцель
*  Генадзь Цыркін
*  Дзмітрый Шпадарук (прыйшоў у каманду падчас сезона)

## Трэнеры каманды 
*  Аляксандр Таніеў (галоўны трэнер)

## Літаратура 
Прессбол №153 (721) от 03.10.1998. — Мн.: ЗАО «Прессбол-ТСЖ», 1998. — С. 7. — 8 с.

## Гл. таксама 
* Сезон 1997/1998 «Аўтазаводца-Джэнці»
* Сезон 1999/2000 «Аўтазаводца-Джэнці»

1998/1999
Аўтазаводзец-Джэнці
Катэгорыя:1998 год у Мінску
Катэгорыя:1999 год у Мінску
Ацэлот (бронеаўтамабіль)

**Ацэлот** () — лёгкі брытанскі бронеаўтамабіль. У брытанскай арміі мае пазначэнне **Foxhound**.

Распрацаваны кампаніяй Force Protection Europe і аўтабудаўнічай фірмай Ricardo. Прызначаны для армейскай разведкі, патрулявання, кіравання агнём і тылавой падтрымкі на любой мясцовасці. Машына спраектаваная так, што лёгка разбіраецца і збіраецца з заменай частак кузава. «Ацэлот» мае паасобныя прывады на ўсе чатыры колы. V-вобразнае дно добра супрацьстаіць асколкам і дазваляе эфектыўна рассейваць энергію выбуху.

Брытанскае Міністэрства абароны прыняло рашэнне прыняць «Ацэлот» на змену асноўнай машыны спецсіл — «Снэтч» фірмы Land Rover, якая выклікала нямала нараканняў у брытанскіх вайскоўцаў падчас баявых дзеянняў у Іраку і Афганістане. У 2010—2011 гадах было закуплена 200 адзінак.

## ТТХ 
* **Баявая маса:** 7500 кг
* **Экіпаж (дэсант):** 2 (6 ?) чал.
* **Памеры**
** **Даўжыня па корпусе** 5,32 м
** **Шырыня:** 2,1 м
** **Вышыня:** 2,35 м
* **Максімальная хуткасць:** 110 км/г
* **Рухавік:** дызель з турбанаддувам

## Спасылкі 
* BBC — Snatch Land Rover's replacement is revealed by MoD

Катэгорыя:Бронеаўтамабілі паводле алфавіта
Катэгорыя:Бранятэхніка Вялікабрытаніі
Сезон 1998/1999 «Лакаматыва» Віцебск (баскетбол)

У сезоне 1998/1999 баскетбольны клуб «Лакаматыў» з горада Віцебск прымаў удзел:
* Чэмпіянат Беларусі 1998/1999 (**6 месца**).

## Склад каманды 
*  Павел Арлоў
*  Руслан Байдакоў (прыйшоў у каманду падчас сезону)
*  Сяргей Болдаў
*  Андрэй Быкаў
*  Дзмітрый Зайцаў
*  Аляксандр Магера
*  Кірыл Маклашоў
*  Аляксандр Масаловіч
*  Сяргей Махонь
*  Вячаслаў Мыцько
*  Юрый Паміндзеяў
*  Анатоль Свірыдаў
*  Вадзім Хавякоў
*  Аляксей Хараненка
*  Анатоль Якубенка

## Трэнеры каманды 
*  Дзмітрый Рыбакоў (галоўны трэнер)
*  Леанід Дубін

## Гл. таксама 
* Сезон 1997/1998 «Лакаматыва» Віцебск (баскетбол)
* Сезон 1999/2000 «Лакаматыва» Віцебск (баскетбол)

## Літаратура 
Прессбол №153 (721) от 03.10.1998. — Мн.: ЗАО «Прессбол-ТСЖ», 1998. — С. 7. — 8 с.

1998/1999
Лакаматыў
Катэгорыя:1998 год у Віцебску
Катэгорыя:1999 год у Віцебску
Diaphora mendica

**Diaphora mendica** — від матылькоў з сямейства .

## Распаўсюджанне 
Від распаўсюджаны па ўсёй Еўропе, за выключэннем крайняй Поўначы і Міжземнамор’я, і Паўночнай Азіі на ўсход да Байкала. Жыве ў хваёвых лясах, на вільготных лугах і верасовых балотах.

## Апісанне 
Размах крылаў каля 30&nbsp;мм. Від характарызуецца выяўленым палавым дымарфізмам. Самцы шэра-карычневыя, а самкі ярка-белыя з некалькімі чорнымі плямамі. У абодвух пухнатыя галавы. Самкі падобныя да , але не маюць прыкметнага чорна-жоўтай афарбоўкі на брушку.

Файл:Diaphora_mendica_man.jpg|alt=Самець|Самец
Файл:Diaphora_mendica_01.JPG|alt=Самиця|Самка
Файл:Diaphora_mendica_caterpillar_-_Kulna.jpg|alt=Гусениця|Вусень

## Спосаб жыцця 
Матылі лётаюць у адным пакаленні з красавіка да пачатку ліпеня. Лічынкі харчуюцца відамі родаў , , ,  і . Самка адкладае на лісці круглыя злёгку зеленаватыя яйцы. Вусені сустракаюцца з ліпеня па кастрычнік. Лічынка шэра-карычневая, зеленаватая па баках, з чырванавата-карычневымі бародаўкамі і рудымі валасінкамі; на спіне ёсць сярэдняя лінія, якая часам невыразная.

## Спасылкі 
* Muslin moth on *UKMoths* 
* *Fauna Europaea* 
* *Lepidoptera of Belgium* 
*  Taxonomy
* *Lepiforum e.V.* 
* *De Vlinderstichting*  

Катэгорыя:Насякомыя Еўропы
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1759 годзе
Катэгорыя:Насякомыя Азіі
Катэгорыя:Мядзведзіцы
Dicallomera fascelina

**Dicallomera fascelina** — від матылькоў з сямейства .

## Распаўсюджанне 
Від распаўсюджаны ў Еўропе і Азіі на ўсход да Карэі.

## Апісанне 
Размах крылаў 35-45 мм. Пярэдняе крыло попельна-шэрае з чорнымі і жоўтымі палосамі. Заднія крылы шэрыя або бялёсыя.

## Спосаб жыцця 
Моль лётае з чэрвеня па ліпень. Лічынкі харчуюцца рознымі травяністымі раслінамі, такімі як , , , , ,  і .

## Спасылкі 
* 
* 
* «*Dicallomera fascelina* (Linnaeus, 1758)». *Fauna Europaea*. Retrieved 14 May 2020.
* 
* «10392 *Gynaephora fascelina* (Linnaeus, 1758)&nbsp;— Ginster-Streckfuß, Rötlichgrauer Bürstenspinner». *Lepiforum e. V.* Retrieved 14 May 2020. 

Катэгорыя:Насякомыя Еўропы
Катэгорыя:Насякомыя Азіі
Катэгорыя:Мядзведзіцы
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1758 годзе
Philometroides

**Philometroides** — род круглых чарвей сямейства .

## Арэал 
Віды гэтага роду сустракаюцца ў Еўропе і Паўночнай Амерыцы.

Катэгорыя:Круглыя чэрві
Дэніэл Калуя

**Дэніэл Калуя** (; ) — брытанскі . Сусветную вядомасць Калуя атрымаў пасля ролі Крыса Вашынгтона ў фільме жахаў «Прэч» (2017), якая прынесла яму намінацыі на прэміі «Оскар», BAFTA, «Залаты глобус» і прэмію Гільдыі кінаакцёраў ЗША у катэгорыі «Найлепшы акцёр». У 2018 годзе атрымаў узнагароду Брытанскай акадэміі ў катэгорыі «Узыходзячая зорка».

У 2021 годзе Калуя атрымаў прэміі «Оскар», BAFTA, «Залаты глобус» і прэмію Гільдыі кінаакцёраў ЗША ў намінацыі «Найлепшы акцёр другога плана» за ролю лідэра партыі «Чорныя пантэры» Фрэда Хэмптана ў драме «Іуда і чорны месія».

У 2021 годзе часопіс Time уключыў яго ў спіс 100 самых уплывовых людзей свету.

## Фільмаграфія 
## Зноскі 
## Спасылкі 
*
Элісан Джэні

**Элісан Брукс Джэні** (; ) — амерыканская  тэатра, кіно, тэлебачання і агучвання.

Уладальніца сямі прэмій «Эмі», сямі прэмій Гільдыі кінаакцёраў ЗША, прэміі «Залаты глобус» і прэміі BAFTA. Лаўрэат прэміі «Оскар» за ролю другога плана ў фільме «Я, Тоня» (2018).

У кастрычніку 2016 года Джэні атрымала зорку на Галівудскай алеі славы.

## Фільмаграфія 
## Зноскі 
## Спасылкі 
*
Сезон 1998/1999 «Гомельскіх рысей»

У сезоне 1998/1999 баскетбольны клуб «Гомельскія рысі» з горада Гомель прымаў удзел:
* Чэмпіянат Беларусі 1998/1999 (**4 месца**).

## Склад каманды 
* / Пітэр Алума (пакінуў каманду падчас сезону)
*  Руслан Байдакоў (пакінуў каманду падчас сезону)
*  Яўген Баронаў
*  Дзяніс Гандлін
*  Андрэй Гаўрыленка
*  Аляксандр Голуб
* / Адоніс Джордан (пакінуў каманду падчас сезону)
*  Уладзімір Дубадзелаў (прыйшоў у каманду падчас сезону)
*  Андрэй Кавалёў
*  Аляксандр Казлоўскі
*  Алег Кушнераў
*  Сяргей Максімаў
*  Сяргей Мацвееў
*  Аляксей Мельнікаў (прыйшоў у каманду падчас сезону)
*  Аляксандр Падзерачоў
* / Францыс Санго (прыйшоў у каманду падчас сезону)
*  Аляксандр Сапоцкі
*  Сяргей Смірноў (прыйшоў у каманду падчас сезону)
*  Сяргей Ткачэнка
*  Карл-Рэй Харыс (прыйшоў у каманду і пакінуў каманду падчас сезону)
*  Андрэй Чванькоў
*  Васіль Штык
*  Мікалай Шыкун

## Трэнеры каманды 
* / Карым-Амар Абдул-Хасан (галоўны трэнер, да студзеня 1999 года)
*  Ігар Марозаў (галоўны трэнер, са студзеня 1999 года)

## Гл. таксама 
* Сезон 1997/1998 «Сожа» Гомель
* Сезон 1999/2000 «Спартак-Кандытар»

## Спасылкі 
* Контуры сезона. В чемпионате страны обнаружен след “рысей”

## Літаратура 
Прессбол №153 (721) от 03.10.1998. — Мн.: ЗАО «Прессбол-ТСЖ», 1998. — С. 7. — 8 с.

1998/1999
Гомельскія рысі
Катэгорыя:1998 год у Гомелі
Катэгорыя:1999 год у Гомелі
Анастасія Віталеўна Шагун

**Анастасія Віталеўна Шагун** (нар. , Ваўкавыск, Беларусь) — беларуская валейбалістка. Майстар спорту Беларусь. Выступала за зборную Беларусі U-19. Майстар спорту Рэспублікі Беларусь.

## Біяграфія 
## Спасылкі 
* Шагун Анастасия
* Воспитанница Волковысской СДЮШОР № 2 Анастасия Шагун стала победителем Кубка Беларуси по волейболу 
* https://www.volkovysk.gov.by/printv/ru/volkovysk-news-ru/view/vospitannitsa-volkovysskoj-sdjushor-2-anastasija-shagun-i-trener-prepodavatel-sdjushor-2-sergej-15750-2021/(https://www.volkovysk.gov.by/printv/ru/volkovysk-news-ru/view/vospitannitsa-volkovysskoj-sdjushor-2-anastasija-shagun-i-trener-prepodavatel-sdjushor-2-sergej-15750-2021/) 

Катэгорыя:Валейбалісткі Беларусі
Катэгорыя:Майстры спорту Беларусі
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Беларусі па валейболе U-16
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Беларусі па валейболе U-19