Наталля Уладзіміраўна Сліж

**Наталля Уладзіміраўна Сліж** () — беларускі гісторык. Спецыяліст па гісторыі беларускага сямейнага права і гендарнай гісторыі часоў Вялікага Княства Літоўскага. Кандыдат гістарычных навук (2002).

## Біяграфія 
Нарадзілася ў 1974 годзе ў Гродне. Скончыла гістарычны факультэт ГрДУ імя Я. Купалы, пасля — аспірантуру ГрДУ. У 2002 годзе абараніла кандыдацкую дысертацыю па тэме «Шляхецкая сям’я ў Вялікім княстве Літоўскім у XVI—XVII ст.: уздзеянне саслоўнага падзелу грамадства на яе фарміраванне і развіццё».

Дацэнт кафедры грамадзянскага і міжнароднага права Гродзенскага філіяла БІП — Інстытут правазнаўства.

Стажыравалася ў Нямецкім гістарычным інстытуце ў Варшаве, Віленскай акадэміі мастацтваў, Беластоцкім універсітэце і інш.

## Навуковая дзейнасць 
Аўтар больш за 150 артыкулаў. Асноўная сфера інтарэсаў — гісторыя шляхецкай сям’і, шлюбу, Гродна ў XVI—XVII стст., цудатворныя абразы; гендарная тэорыя ў гістарычным даследаванні.

## Грамадская дзейнасць 
У 2001—2021 гадах — сябар Гродзенскага абласнога грамадскага аб’яднання маладых навукоўцаў «ВІТ». Актывістка кампаніі «Выратуем Гродна»

## Асноўныя публікацыі 
* Статус жанчыны-шляхцянкі ў ВКЛ (XVI—XVIII стст.) // Беларускі гістарычны часопіс. 96. № 4. С. 57—66.
* Уплыў польскай культуры на фарміраванне шляхецкай сям’і ў Вялікім Княстве Літоўскім XVI—XVIII стст. // Весці АНМ. 1997. № 1. С. 26—28.
* Уплыў грамадска-палітычных працэсаў на жыццё гарадзенскай шляхты ў XVIII ст. // Гродзенскія запісы. Старонкі гісторыі і культуры. Вып. 3. Гродна, 1997. С. 30—43.
* Шляхецкія тэстаменты 16 — пачатку 18 ст. // Гістарычны альманах. Т. 3. Гродна, 2000. С. 90-110. Разам з М. Гардзеевым.
* Жанчына ў шляхецкая сям’і ў XVI—XVII стагоддзях // Женщины в истории: возможность быть увиденными: Сб. науч. ст. / Под ред. И. Р. Чикаловой. Мн.: БГПУ им. М. Танка, 2001. С. 270—277.
* Крыніцы па гісторыі шляхецкай сям’і XVI—XVII стст. // Герольд Litherland. 2001. № 2. С. 66—72.
* Nieznany testament Piotra Kochlewskigo // Odrodzenie i Reformacja w Polsce. T. XLV. W., 2001. S. 189.
* Шляхецкая сям’я ў Вялікім княстве Літоўскім у XVI—XVII стст.: уздзеянне саслоўнага падзелу грамадства на яе фарміраванне і развіццё. Аўтарэф. дыс. … канд. гіст. навук. Мн., 2002.
* Сліж Н. Род Саламярэцкіх на Магілёўшчыне ў XVI — першай палове XVII стст. // Мінулае і сучаснасць Магілёва: зборнік навуковых прац / Уклад. І. А. Пушкін. — Магілёў: УПКП «Магілёўская абласная ўзбуйненая друкарня», 2001. — С. 56—63.
* Сліж Н. Сексуальнае жыццё шляхты Вялікага княства Літоўскага ў XVI—XVIII стст. // Terra Alba. T. 2. Homo venerus: Сексуальная прастора беларускай культуры / Пад. рэд. С. І. Даніленкі; Магілёўскю т-ва гуманіт. Інтэлектуал. І культур. Ініцыятыў «Брама». — Мн.: Экаперспектыва, 2001. — С. 138—167.
* Подорожі Віленського єпископа Павла Гольшанського у 1538—1539 р. // Молода нація: Альманах. К., 2003. № 3 (28). С. 104—110.
* Сям’я Аляксандра Слізня, ашмянскага стольніка // Культура Гродзенскага рэгіёну: праблемы развіцця ва ўмовах поліэтнічнага сумежжа. Зборнік навуковых прац. Гродна: ГрДУ, 2003. С. 39—44.
* Сліж Н. Тэрміналогія па гісторыі шляхецкай сям’і Вялікага княства Літоўскага ў 16-17 ст. // Гістарычны альманах. — 2003. — Т. 9. — С. 49—63.
* Сліж Н. Гендэрная тэорыя ў гістарычным даследаванні // Вялікае княства Літоўскае: Метадалогія і метады даследавання / Пад рэд. С. Каўна. — СПБ, 2003. — С. 72—91.
* Сліж Н. Асноўныя кірункі даследавання гісторыі сям’і // XXI век: актуальные проблемы исторической науки. Материалы международной научной конференции, посвященной 70-летию исторического факультета БГУ, Минск 15-16 апреля 2004 г. — Мн.: БГУ, 2004. — С. 180—182.
* Śliż N. Książka w rodzinie szlacheckiej Wielkiego Księstwa Litewskiego // Księga — Nauka — Wiara w średniowiecznej Europie / Pod red. T. Ratajczka. — Poznań, 2004. — S. 85—87.
* Śliż N. Elementy pogaństwa w kulturze szlacheckiej Wielkiego Księstwa Litewskiego w XVI—XVII w. // Księga — Nauka — Wiara w średniowiecznej Europie / Pod red. T. Ratajczka. — Poznań, 2004. — S. 182—184.
* Сліж Н. Даследаванне гісторыі шляхецкай сям’і: невыкарыстанныя магчымасці беларускай гістарыяграфіі // Гістарычны альманах. — 2004. — Т. 10. — С. 74—80.
* Сліж Н. Рэцэнзія на кнігу: Iwona Kulesza-Woronecka. Rozwody w rodzinach magnackich w Polsce XVI—XVIII wieku. Poznań-Wrocław, 2002. // Гістарычны альманах. — 2004. — Т. 10. — С. 226—228.
* Сліж Н. Лёс шляхцянак у вайне 1654—1667 г. // Герольд-Litherland. — 2004. — № 3-4 (15-16). — С. 85—90.
* Сліж Н. Гендэрна-ролевыя функцыі шляхціца ў сям’і і грамадстве Вялікага княства Літоўскага // Соціум. Альманах соціальної історії. — Київ, 2005. — Вип. 5. — С. 165—184.
* Слиж Н. Судьба Трубецких в контексте межгосударственных отношений Великого княжества Литовского и Московского княжества // Общество, государство, верховная власть в России в Средние века и раннее Новое время в контексте истории Европы и Азии (X—XVIII столетия). Международная конференция, посвященная 100-летию со дня рождения академика Л. В. Черепнина, Москва, 30 ноября — 2 декабря 2005. Тезисы докладов и сообщений. Препринт. — Москва, 2005. С. 221—222.
* Сліж Н. Сямейныя адносіны і шлюбныя стратэгіі Саламярэцкіх у 16 — першай палове 17 ст. // Гістарычны альманах. — 2005. — Т. 11. — С. 86—121.
* Slizh N. Lithuania Grand Duchy of // Encyclopedia of Witchcraft. The Western Tradition. Volume 3, K-P. / editor Richard M. Golden. — Santa Barbara; Denver; Oxford: ABC-CLIO, 2006. — P. 658—660.
* Вялікае княства Літоўскае: гісторыя вывучэння ў 1991—2003 гг.-Grand Duchy of Lithuania: history of research, 1991—2003: матэрыялы міжнароднага круглага стала «Гісторыя вывучэння Вялікага княства Літоўскага ў 1991—2003 гг.», Гродна (16-18 мая 2003 г.) / рэдкал. С. Б. Каўн (адказ.рэд.), нам. адказнага рэдактара Н. У. Сліж. Мінск: Медісонт, 2006.
* Сліж Н. Унутрысямейныя адносіны ў сям’і Мялешкаў са Слонімскага павета ВКЛ у другой палове XVII ст. // Павятовая шляхта ВКЛ: гісторыя, геральдыка, генеалогія, культура (XVI—XVIII ст.). Матэрыялы навуковай канферэнцыі, Горадня, 18 лютага 2005 г. Горадня, 2006. — С. 76—86.
* Сліж Н. Рэцэнзія на Sarcevičiene J. Lietuvos didikės proginėje literatūroje portretai ir įvaizdžiai. Vilnius: Versus aureus, 2005. — 646 р. // Беларускі гістарычны агляд. — 2006. — Т. 13. Сш. 2 (25). — С. 475—487
* Сліж Н. Ідэальныя палачанкі // Commentarii Polocenses Historici. — 2006. — T. 3. — С. 42—44.
* Канструкцыя і дэканструкцыя Вялікага Княства Літоўскага: матэрыялы міжнар. навук. канф., Гродна, 23-25 крас.2004 г. / Пад рэд. Н. У. Сліж. Мінск: Лімарыус, 2007. — 188 с.
* Сліж Н. Гендэрная ідэнтыфікацыя шляхціча або што такое быць сапраўдным мужчынам у ВКЛ у XVI—XVII ст. // Канструкцыя і дэканструкцыя Вялікага Княства Літоўскага: матэрыялы міжнар. навук. канф., Гродна, 23-25 крас.2004 г. / Пад рэд. Н. У. Сліж. Мінск: Лімарыус, 2007. С. 135—142.
* Сліж Н. Гісторыя роду Трубецкіх у Вялікім Княстве Літоўскім // Архіварыус. № 5. — Мінск, 2007. — С. 137—159.
* śliż N. Testament Piotra Kochlewskiego, sędziego ziemskiego brzeskiego z 1646 roku // Zapiski historyczny. — 2007. — T. LXXII. Zeszyt. 1. — S. 97—109.
* Сліж Н. Мараль і норавы вялікага князя і шляхты ў эпоху Жыгімонта Аўгуста // Ягелоны: дынастыя, эпоха, спадчына. Матэрыялы міжнароднай навукова-практычнай канферэнцыі (Мінск, Гальшаны, Навагрудак, 2006). Мн., 2007. С. 207—216.
* Сліж Н. Сямейнае і штодзённае жыццё Гальшкі Гаслаўскай // Леў Сапега (1557—1633 гг.) і яго час. Зборнік навуковых артыкулаў. — Гродна, 2007. — С. 270—277.
* Сліж Н. Шляхецкі род Халецкіх у гісторыі Рэчыцкага павета // «Шостыя міжнародныя Доўнарскія чытанні», міжнародная навуковая канферэнцыя «Шостыя міжнародныя Доўнарскія чытанні», 14-15 лістапада 2007 г.: у 2 ч. Ч. 2: Рэчыца ў часе і прасторы 795 год заснавання горада / Адк. рэд. В. М. Лебедзева. — Гомель, 2008. — С. 62—81.
* Сліж Н. Як вярнуць збеглую жонку: прыгоды з жыцця Ульяны Гарнастаевай з роду Багавіцінавічаў (?-1575) // Homo historicus. — 2008. — С. 78—91.
* Слиж Н. Частная жизнь простестантов: развод капитана королевских войск Самуеля Мнинского и его жены Констанции // Viešosios ir privačiosios erdvės XVIII amžiaus Lietuvos Didžiojo Kunigaikštystėje / Sudarė R. Šmigelskytė-Stukienė. Vilnius, 2008. P. 333—346.
* Сліж Н. Тэстамент менскага падкаморыя Крыштафа Кавячынскага (1659 г.) // Мінск і мінчане: дзесяць стагоддзяў гісторыі (да 940-годдзя горада)": матэрыялы міжнароднай навук.-практ. канф (Мінск, 7-9 верасня 2007 г.) / рэдкал. А. А. Каваленя і [інш.]. — Мінск, 2008. — С. 134—139.
* Гродзенскі палімпсест XII—XX стст. Матэрыялы міжнароднай навуковай канферэнцыі (Гродна, 7 лістапада 2008 г.) / Пад рэдакцыяй А. Ф. Смаленчука і Н. У. Сліж. — Гродна — Беласток: ІГДБ (ЕГУ), 2008. — 228 с.
* Сліж Н. З гісторыі Прачысценскай царквы ў Гародні. XVI—XVIII ст. // Гродзенскі палімпсест XII—XX стст. Матэрыялы міжнароднай навуковай канферэнцыі (Гродна, 7 лістапада 2008 г.) / Пад рэдакцыяй А. Ф. Смаленчука і Н. У. Сліж. — Гродна — Беласток: ІГДБ (ЕГУ), 2008. — С. 64—95.
* Дзянісава К., Сліж Н. Inscriptiones Ecclesiarum Grodnensium: Касцёл Маці Божай Анёльскай і кляштар францысканцаў // Гродзенскі палімпсест XII—XX стст. Матэрыялы міжнароднай навуковай канферэнцыі (Гродна, 7 лістапада 2008 г.) / Пад рэдакцыяй А. Ф. Смаленчука і Н. У. Сліж. — Гродна — Беласток: ІГДБ (ЕГУ), 2008. — С. 221—226.
* Сліж Н. Вяноўныя запісы ў слонімскай земскай кнізе за 1575 г. // Нацыянальны гістарычны архіў Беларусі: гісторыя і сучаснасць: матэрыялы юбілейн. навук.-практ. канф., прысвечанай 70-годдзю Нац. гіст. Архіва Беларусі (Мінск, 8 ліп. 2008 г.) / уклад. З. Л. Яцкевіч; навук.рэд. У. І. Адамушка. — Мн., 2008. — С. 135—150.
* Сліж Н. Царква і манастыр у Старым Саламярэччы // Архіварыус. № 6. — Мінск, 2008. — С. 203—212.
* Śliż N. Wędrówki Pawła Holszańskiego, biskupa wileńskiego w latach 1538—1539 // Podróżnicy — Fundatorzy — Święci / Pod red. T. Ratajczka. — Poznań, 2008. — S. 52—56.
* Сліж Н. «Збор знакамітых цудаў і ласкаў Найсвяцейшай Дзевы Марыі Студэнцкай» як крыніца па гісторыі Гародні // Архіварыус. — Вып. 7. — Мн., 2009. — С. 132—181.
* Сліж Н. Афармленне інстытута шляхецкай сям’і ў Вялікім Княстве Літоўскім // Atenaeum. Vol. XII: Silva rerum nova. Штудыі ў гонар 70-годдзя Георгія Я. Галенчанкі. — Вільня; Мінск, 2009. — С. 264—278.
* Сліж Н. Справа аднаго наезду або пра рэпутацыю Льва Сапегі // Беларускі гістарычны агляд. — 2009. — Т. 16. — С. 152—158.
* Гродзенскі палімпсест. 2009. Дзяржаўныя ўстановы і палітычнае жыццё. XV—XX ст. / Пад рэд. А. Ф. Смаленчука, Н.У Сліж. — Гродна, 2009.
* Сліж Н. Вяноўныя запісы ў кнізе гарадзенскага земскага суда за 1578—1579 гг. // Гарадзенскі палімпсест. 2009. Дзяржаўныя ўстановы і палітычнае жыццё. XV—XX ст. / Пад рэд. А. Ф. Смаленчука, Н.У Сліж. — Гародня, 2009. — С. 65—74.
* Сліж Н. Маёмасць гарадзенскага ключніка Мікалая Яновіча ў першай палове XVI ст. // Гродзенскі палімпсест. 2009. Дзяржаўныя ўстановы і палітычнае жыццё. XV—XX ст. / Пад рэд. А. Ф. Смаленчука, Н.У Сліж. — Гродна, 2009. — С. 238—245.
* Сліж Н. Практыка разводаў у Вялікім Княстве Літоўскім у 16-18 ст. // Гістарычны альманах. — 2009. — Т. 15. — С. 14—34.
* Сліж Н. Кананічнае права па рэгуляванню сямейна-шлюбных дачыненняў пратэстантаў ВКЛ (XVI—XVII стст.) // Studia Historica Europae Orientalis=Исследования по истории Восточной Европы: науч.сб. Вып. 2. Минск, 2009. — С. 201—211.
* Сьліж Н. Лава ў капліцы Маці Божай Студэнцкай у фарным касьцёле Гародні // Arche. Другая Гародня. 2010. № 1, 2. C. 66—98.
* Слиж Н. Историческая память о Ливонской войне в панегирической литературе XVII века // Балтийский вопрос в конце XV—XVI в. Сборник научных статей. М., 2010. С. 365—380.
* Сьліж Н. «Нябесная скарбніца…» Вільні // Arche. Genius urbis. 2010. № 3. C. 62-99.
* Слиж Н. В. Судьба Трубецких в контексте межгосударственных отношений Великого княжества Литовского и Московского княжества // Сословия, институты и государственная власть в России (Средние века и раннее Новое время): Сб. ст. памяти акад. Л. В. Черепнина / Отв. ред. В. Л. Янин, В. Д. Назаров. М.: Языки славянских культур, 2010. С. 652—658.
* Сліж Н. Астрожчыцкі замак у сярэдзіне XVI ст. // Архіварыўс. Вып.8. Мн.: НГАБ, 2010. С. 121—129.
* Сліж Н. З гісторыі валодання гарадзенскім дварамі ў канцы XV — пачатку XVI ст. // Гарадзенскі палімпсест. 2010. Дзяржаўныя і сацыяльныя структуры. XVI—XX ст. / Пад рэд. А. Ф. Смаленчука, Н.У Сліж. — Мінск, 2011. — С. 217—221.
* Сліж Н. Гарадзенскія падворкі ў XVII ст. // Гарадзенскі палімпсест. 2010. Дзяржаўныя і сацыяльныя структуры. XVI—XX ст. / Пад рэд. А. Ф. Смаленчука, Н. У. Сліж. — Мінск, 2011. — С. 222—254.
* Сліж Н. Граць вяселле па шляхецку // Arche. Пачатак. Праз свята да душы. 2011. № 7 8 (ліпень жнівень). С. 38 66.
* Śliż N. Obrędy weselne jako droga przekazywania tradycji w rodzinie szlacheckiej w Wielkim Księstwie Litewskim w XVI XVII wieku // Tradycja — metody przekazywania i formy upamiętnienia w państwie polsko-litewskim, XV — piersza połowa XIX wieku. Materiały XIX konferencji Komisji Lituanistycznej przy Komietecie Nauk Historycznych PAN w dniach 21 22 września 2010 / Pod red. U. Augustuniak. W., 2011. — S. 185—200.
* Сліж Н. Пасагавы рэестр жонкі вендэнскага падкаморыя Пятра Княжэвіча // Ашмяншчына : праблемы рэгіянальнай гісторыі Беларусі: зб. навук.арт. / рэдкал.: А. А. Каваленя [і інш.] — Мінск: Беларус. навука, 2011. — С. 220—226.
* Сліж Н. Праявы язычніцтва ў Ашмянскім павеце ў XVII ст. // Ашмяншчына : праблемы рэгіянальнай гісторыі Беларусі: зб. навук.арт. / рэдкал.: А. А. Каваленя [і інш.] Мінск: Беларус. навука, 2011. С.314 — 324.
* Сліж Н. Шляхцянкі на старонках прыватна-прававых і судовых дакументаў XVI—XVII стст. // Arche. Пачатак. Жаночая гісторыя Беларусі. 2011. №. 12.
* Сліж Н. Магдэбургскае права ў Гародні ў канцы XV — першай палове XVI ст.: увядзенне і развіццё // Гарадзенскі палімпсест. 2011. Асоба, грамадства, дзяржава. XV—XX стст. // Пад рэд. А. Ф. Смаленчука, Н. У. Сліж. Мінск, 2012. — С. 10-44.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Катэгорыя:Даследчыкі гісторыі Вялікага Княства Літоўскага