Печы (Барысаў)

**Ваенны гарадок Печы горада Барысава**, большы вядомы як проста **Печы** — раён Барысава, дзе жывуць афіцэры беларускай арміі і знаходзяцца казармы 72-га аб’яднанага вучэбнага цэнтра (АВЦ) Узброеных сіл Беларусі. Пад імем «Печы» могуць мець на ўвазе, як увесь ваенны гарадок (у тым ліку жылыя дамы, грамадзянскую інфраструктуру і сярэднюю школу), так і ўласна АВЦ-72. У розны час Печы былі закрытым і адкрытым ваенным гарадком. У цяперашні час яго існаванне як ваеннага гарадка ўмоўнае, бо практычна ўся інфраструктура перададзена на баланс горада Барысава.

Практычна ўсе шматкватэрныя дамы гэтага месца адносяцца да адной вуліцы — гвардыі сяржанта Сярэбрэнікава — і хаатычна раскіданы па тэрыторыі гарадка, а прыватны сектар адносіцца да вул. Падлеснай. Аднак на тэрыторыі Пячэй ёсць вуліцы братоў Вайнрубаў і Тухачэўскага. На 2014 год колькасць дамоў па вул. Сярэбрэнікава павялічылася да 45. Пэўны час тэрыторыя ваеннага гарадка была закрытым аб’ектам аб чым сведчыць наяўнасць бетоннага плоту і кантрольна-прапускных пунктаў (якія зараз не дзейнічаюць) вакол яго тэрыторыі.

## Назва 
Фіксавалася ашмянскае прозвішча Печ. З Індуры было Печэйка, са Шчучына Печоўскі, з-пад Шчучына (Жалудок) Печэўскі. Недалёка Ашмянаў была вёска Пячоўшчына (пазначаецца на польскай карце 1933 г. ля Люташы). Ёсць літоўскае *Pečaitis*, латышскія *Pečs, Pēčs**.*

## Гісторыя 
Прыкладна ў 1928—1929 гадах у лесе недалёк ад цяперашніх Пячэй, дакладней у раёне Зялёнага гарадка, з’явіліся першыя вайсковыя часткі Чырвонай Арміі. На беразе ракі Пліса стаяла вёска Печы (цяпер ад яе засталіся толькі падмуркі хат). Ад назвы вёскі ўзнікла паштовае аддзяленне, якім карысталіся вайскоўцы — «п/а Печы».

У 1934—1936 гадах вялася забудова пад патрэбы ваенных і членаў іх сямей пераехаўшай сюды 19-й кавалерыйскай дывізіі. На вул. Сярэбрэнікава ёсць некалькі дамоў з пазначанымі гадамі забудовы: 1934, 1935 і 1936. У 1936 годзе была заснавана школа (цяпер № 7 г. Барысава).

Пасля ўз’яднання Заходняй Беларусі з БССР 19-я дывізія была пераведзена ў Заходнюю Беларусь. Загадам Наркама абароны № 0195 ад 24.08.1940 г. Мінскае кавалерыйскае вучылішча перайменавана ў Барысаўскае кавалерыйскае вучылішча. 17 верасня 1940 года, згодна з загадам ЗахАВА № 11700 ад 05.08.1940 г. вучылішча пераведзена ў Нова-Барысаў, у ваенны гарадок Печы. З 14.02.1941 года згодна з загадам НКА № 060 вучылішча перафармавана ў бранятанкавае(начальнікі: генерал-маёр В. Т. Обухаў, з 1941 года — генерал Сусайкоў).

Падчас Вялікай Айчыннай вайны ў ліпені 1941 года выкладчыкі і навучэнцы вучылішча тры дні абаранялі падыход да Барысава, і потым адступілі на ўсход. У час нямецкай акупацыі на тэрыторыі ваеннага гарадка стаяў моцны нямецкі гарнізон і дзейнічала школа абвера «Сатурн», якая рыхтавала дыверсантаў для савецкага тыла.

Пасля вайны, у 1945—1947 гадах у Пячах стаяла стралковая дывізія генерала Хрусталёва. Многія будынкі былі ў руінах і афіцэры жылі ў вывезеных з Германіі часовых бараках.

У пасляваенны час будучую вуліцу Сярэбрэнікава масцілі аэрадромнымі плітамі, якія прывозілі на армейскіх «Студэбекерах». Пазней паверх тых пліт паклалі асфальт. У 1950-х гадах гарадок абнеслі драўляным плотам, які ў 1970-х гадах замянілі бетонным. Прыкладна ў 1974 годзе назва «п/а Печы» змянілася вуліцай Сярэбрэнікава. Пазней, у пачатку 1970-х гадоў, для аўтобуса № 10 зрабілі прыпынак прыкладна за 100 м ад цэнтральнага КПП (ён і цяпер там), а праезд транспартных сродкаў у гарадок стаў магчымы толькі па спецыяльных дазволах.

З 1996 года дзейнічае праваслаўны прыход. У пачатку 2000-х гадоў за плотам за 50 м ад цэнтральнага КПП пабудавана праваслаўная царква ў гонар Дзмітрыя Данскога, якая дзейнічае з 2006 года. Іншыя рэлігійныя аб’яднанні, якія маюць свае суполкі ў Пячах прадстаўлены Сведкамі Іеговы і Адвентыстамі 7-га дня.

На выбарах у мясцовыя саветы дэпутатаў 26-га склікання ў красавіку 2010 года адным з кандыдатаў быў начальнік 72-га АВЦ Валерый Гнілазуб, якому супрацьстаяла кандыдатка ад кампаніі «Гавары праўду» Тамара Каважэнка. Ёсць звесткі, што на закрытых участках у вайсковых часцях 72-га АВЦ Гнілазуб, паводле афіцыйных даных, атрымаў практычна стопрацэнтную перамогу, але на грамадзянскіх участках большасць галасоў была ў кандыдата ад «Гавары праўду». У выніку, перамогу на выбарах атрымаў Валерый Гнілазуб.

У 2013 годзе жыхары гарадка складалі скаргу ўладам горада Барысава ў сувязі з парушэннямі, якія мелі месца падчас будаўніцтва на тэрыторыі Пячэй і якія былі апісаны на рэсурсах Інтэрнэту. У адказ на скаргі чыноўнікі горада сустрэліся з печынскімі актывістамі ў мясцовым доме культуры і выслухалі іх прапановы. Падобная сустрэча была і ў адказ на масавыя скаргі жыхароў гарадка на праблемы з атапленнем шматкватэрных дамоў і стыхійны мітынг у 2003 годзе.

У 2014 годзе злева ад стэлы з зоркай на ўваходзе ў гарадок паставілі бюст сяржанту Сярэбрэнікаву, у гонар якога раней назвалі вуліцу. Саму стэлу з зоркай перафарбавалі ў верасні 2014 года.

У 2017—2018 гадах розныя СМІ Беларусі сталі пісаць пра Печы ў сувязі з расследаваннем смерці салдата тэрміновай службы Аляксандра Коржыча ў АВЦ-72. Гэта быў далёка не першы, але адзін з самых рэзанансных выпадкаў гібелі вайскоўца ў Пячах.

## Славутасці 
У Печах захаваліся некалькіх жылых дамоў-«сталінак», пабудаваных у 1934—1936 гадах. Найбольшую адметнасць уяўляюць будынак СШ № 7, праваслаўны храм імя Дзмітрыя Данскога і Дом культуры. Ёсць таксама некалькі ваенных помнікаў, частка з якіх знаходзіцца ў аварыйным стане.

У 2011 годзе будынак быў перададзены на баланс горада і стаў Печынскім домам культуры. Дом афіцэраў пераехаў на тэрыторыю казарм. На Печынскім доме культуры захаваліся сляды знаходжання савецкіх і нямецкіх ваенных.

Паводле інфармацыі музея гісторыі школы, у ёй вучыліся артысты Вадзім Галыгін і Аляксандр Вергуноў.

## Цікавыя факты 
* У Печах пасля заканчэння акадэміі служыў будучы міністр абароны СССР Маршал Савецкага Саюза Андрэй Грэчка.
* У красавіку 1970 года ў Печы прыязджаў на разбор вучэнняў «Дзвіна» Генеральны сакратар ЦК КПСС Леанід Брэжнеў. Газета была рускамоўнай, выходзіла тыражом 1000 экз і складалася з чатырох старонак. Большасць артыкулаў былі ананімнымі. Пераважная тэматыка: праблема самакіравання гарадка Печы і службовых злоўжыванняў вышэйшага афіцэрскага саставу гарадка. Газета выдавалася на прынцыпах самаакупнасці і адсутнасць самаакупнасці магла стаць прычынай яе знікнення.
* 7 лістапада 1990 года на старонках газеты «Печинские новости» заявіў пра сябе Рух за стварэнне Камітэта грамадскага самакіравання гарадка (КГС) на чале з афіцэрам Юрыем Мамцавым. У пачатку лістапада 1990 года ў Доме афіцэраў ініцыятары КГС арганізавалі сустрэчу жыхароў гарадка з некалькімі народнымі дэпутатамі і старшынёй Беларускага згуртавання вайскоўцаў (БЗВ) Мікалаем Статкевічам. На сустрэчы спрабавалі падняць пытанне аб правядзенні рэферэндуму аб самакіраванні гарадка і заслухаць справаздачу дэпутата Мінаблсавета Ігнаценкі аб правядзенні партыйнай наменклатурай незаконнай прыватызацыі пэўнай маёмасці, але адзін з камандзіраў Печынскага гарнізона і дэпутат гарадскога савета Барысава Новік не далі гэта зрабіць. Пасля гэтай падзеі маёр М. Варанец, адзін з арганізатараў сустрэчы, удзельнік КГС і член БЗВ быў звольнены з Узброеных сіл СССР. У канцы 1990 года Камітэт быў зарэгістраваны, аднак звестак аб его далейшай дзейнасці няма.

## Галерэя 

Файл:Брама былога КПП і стэла.2013.JPG|Былы галоўны КПП ваеннага гарадка Печы. 
Файл:Стэла з зоркай.Печы.2015.jpg|Стэла з зоркай у 2015 г. пасля перафарбоўкі.
Файл:Бюст сяржанта Сярэбранікава.jpg|200px|Бюст сяржанта Сярэбранікава. 2015 г. Печы. Барысаў.
Файл:Унутраны від музея СШ7 Барысава.JPG|Унутраны від музея гісторыі школы. СШ №7 г.Барысава. 2014 г.
Файл:Алея герояў Ровенскай дывізіі.JPG|Алея герояў Ровенскай дывізіі. Гарадок Печы. Барысаў. 2013 г.
Файл:Помнік артылерыстам.Печы.JPG|Помнік артылерыстам. Печы. 2013 г.
Файл:Печынскі ДК.2015.jpg|Печынскі Дом культуры. Былы Дом афіцэраў. 2015 г.
Файл:Жылы дом 1935 года.Вул.Сярэбрэнікава.JPG|Жылы дом па вул. Сярэбрэнікава, пабудаваны ў 1935 г.

## Спасылкі 
### Даследаванні, мастацкая літаратура 
* Дакументы па гісторыі ВАВ, у якіх узгадваюцца Печы  // Военная литература
* Разведывательно-диверсионные школы фашистской Германии  // Чекист.ру
* Борисовское кавалерийское училище // РККА.ру
* Борисов И. С. «Сатурн» на ладони: о разведке и разведчиках — Мн.: Беларусь, 1994—270 с.

### Карты, фотаграфіі і ўспаміны 
* Печы на Wikimapia
* Печы на Foursquare
* Печы на картах і фотаздымках // Блог Андрэя Берастоўскага
* Печы на фотаздымках і ва ўспамінах: частка 1, 2, 3 // Блог Андрэя Берастоўскага
* Печы ў каментарыях // Блог Андрэя Берастоўскага
* Про 72 учебный центр (Тихий омут) // Live Journal
* 37 PHOTOS FROM PECHI // Tripmondo. com

### У сацыяльных сетках 
* Военный городок Печи и вся армия Беларуси // УКантакце
* П/о Печи (вчера и сегодня) // УКантакце
* Борисов. Школа № 7 г. // УКантакце
* Печинский дом культуры // УКантакце
* Печинский дом культуры // Аднакласнікі
* Град Борисов // Facebook

Катэгорыя:Барысаў
Катэгорыя:Воінскія часці і фарміраванні Беларусі