Генеральны план Ост

**Генеральны план «Ост»** () — сакрэтны план нямецкага ўраду Трэцяга рэйха па правядзенні этнічных чыстак на тэрыторыі Усходняй Еўропы і яе нямецкай каланізацыі пасля перамогі над СССР.

Варыянт плана распрацаваны ў 1941 годзе ў Галоўным упраўленнем імперскай бяспекі і прадстаўлены 28 мая 1942 года супрацоўнікам Упраўлення штаба імперскага камісара па пытаннях кансалідацыі германскага народа, оберфюрэрам СС Конрадам Мэерам-Хэтлінгам пад назвай «Генеральны план „Ост“ — асновы прававой, эканамічнай і тэрытарыяльнай структуры Усходу». Тэкст дакумента знойдзены ў федэральным архіве Германіі ў канцы 1980-х гадоў, асобныя дакументы адтуль прадстаўлены на выставе ў 1991 годзе, але цалкам алічбаваны і апублікаваны дакумент толькі ў лістападзе-снежні 2009 года.

На Нюрнбергскім працэсе адзіным доказам існавання плана былі «Заўвагі і прапановы Міністэрства ўсходніх тэрыторый па генеральным плане „Ост“», па словах абвінаваўцаў, напісаныя 27 красавіка 1942 года супрацоўнікам Міністэрства ўсходніх тэрыторый Э. Ветцэлем пасля азнаямлення з праектам плана, падрыхтаваным Галоўным упраўленнем імперскай бяспекі.

## Праект Розенберга 
Генеральнаму плану папярэднічаў праект, распрацаваны Рэйхсміністэрствам акупаваных тэрыторый, якое ўзначальваў Альфрэд Розенберг. Розенберг 9 мая 1941 года прадставіў фюрару праект дырэктыў па пытаннях палітыкі на тэрыторыях, якія павінны быць акупаванымі ў выніку агрэсіі супраць СССР.

Розенберг прапанаваў стварыць на тэрыторыі СССР пяць губернатарстваў. Гітлер выступіў супраць аўтаноміі Украіны і замяніў паняцце «губернатарства» на «рэйхскамісарыят». У выніку ідэі Розенберга прынялі наступныя формы ўвасаблення.

* Остланд — павінен быў уключаць Беларусь, Эстонію, Латвію і Літву. Остланд, дзе, на думку Розенберга, жыло насельніцтва з арыйскай крывёй, падлягаў поўнай германізацыі на працягу двух пакаленняў.
* Украіна — уключаў бы ў сябе тэрыторыю былой УССР, Крым, шэраг тэрыторый па Дону і Волзе, а таксама землі скасаванай савецкай Аўтаномнай Рэспублікі немцаў Паволжа. Па ідэі Розенберга, тэрыторыя павінна было атрымаць аўтаномію і стаць апорай Трэцяга рэйха на Усходзе.
* Каўказ — уключаў бы ў сябе рэспублікі Паўночнага Каўказа і Закаўказзя і аддзяляў бы Расію ад Чорнага мора.
* Масковія — Расія да Урала.
* Пятым рэйхскамісарыятам мусіў стаць Туркестан.

Поспех нямецкай кампаніі лета-восені 1941 года прывёў да перагляду і ўзмацнення жорсткасці планаў немцаў у дачыненні да ўсходніх зямель, у выніку з’явіўся план «Ост».

## Апісанне плана 
Па некаторых звестках, «План „Ост“» быў падзелены на два — «Малы план» () і «Вялікі план» (). Малы план планавалася правесці падчас вайны. На Вялікім плане нямецкі ўрад хацеў засяродзіцца пасля вайны. План прадугледжваў розны працэнт германізацыі для розных заваяваных славянскіх і іншых народаў. «Негерманізаваныя» павінны быць выселеныя ў Заходнюю Сібір або фізічна знішчаны. Выкананне плана павінна было гарантаваць, што заваяваныя тэрыторыі набылі б незваротна нямецкі характар.

## Заўвагі і прапановы Ветцэля 
Сярод гісторыкаў распаўсюджаныдакумент, вядомы як «Заўвагі і прапановы Міністэрства ўсходніх тэрыторый па генеральным плане „Ост“».

Ветцэль прапанаваў выгнанне дзясяткаў мільёнаў славян за Урал. Палякі, паводле Ветцэля, «былі найбольш варожа настроеным да немцаў, колькасна вялікім і таму самым небяспечным народам».

«Generalplan Ost», як можна разумець, меў на ўвазе таксама «Канчатковае рашэнне яўрэйскага пытання» (), паводле якога яўрэі падлягалі татальнаму знішчэнню:

У былых балтыйскі краінах латышы лічыліся больш прыдатнымі «германізацыі», а літоўцы і латгальцы — не, бо сярод іх было занадта «славянскіх прымесяў». Паводле прапаноў Ветцэля, рускі народ павінен быў падвяргацца такім мерам, як асіміляцыя («анямечванне») і скарачэнне колькасці праз скарачэнне нараджальнасці.

### Dokument Nr. 2 (NG-2325) I/214 geh. Rs. Stellungnahme und Gedanken zum Generalplan Ost des Reichsführers SS. Berlin, den 27.4.1942  
## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Documentary sources regarding Generalplan Ost 
* HITLER’S PLANS FOR EASTERN EUROPE 
* Генеральны План Ост  
* *Эрнст-Людвиг Виннакер*. Наука, планирование, изгнание: «Генеральный план Ост» национал-социалистов (речь на открытии выставки) 
* Материалы выставки «Наука, планирование, изгнание: „Генеральный план Ост“ национал-социалистов» 
* *Ольга Сорокина*. Этносы на оккупированной территории СССР в годы Второй мировой войны   
* Если б не победа…  
* План Ост (Generalplan Ost) 
* *Дашичев В. И.* Замечания и предложения «Восточного министерства» по генеральному плану Ост 
* *Безыменский Л. А.* «Гитлер и Сталин перед схваткой»., гл. 29 
* *Безыменский Л. А.* «Германские генералы — с Гитлером и без него»., гл.6 «Планы на бумаге и в жизни. План „Барбаросса“» 
* Статья из журнала «Родина» о том, как сложилась бы судьба России, победи нацисты.  
* Дитрих Айххольтц. Цели Германии в войне против СССР 
* Дитрих Айххольтц. «Генеральный план Ост: к вопросу о порабощении восточноевропейских народов» 

Катэгорыя:Трэці рэйх
Катэгорыя:Другая сусветная вайна
Катэгорыя:Вялікая Айчынная вайна
Катэгорыя:Халакост
Катэгорыя:Еўгеніка