Артур Конан Дойл

Сэр **А́ртур Ігна́цыус Ко́нан Дойл** (, , Шатландыя, Вялікабрытанія — , , Англія, Вялікабрытанія) — брытанскі пісьменнік, атрымаў найбольшую вядомасць дзякуючы сваім дэтэктыўным гісторыям пра Шэрлака Шолмса і Доктара Уатсана, якія сталі прарывам у галіне дэтэктыўнага жанру. Акрамя гэтага пісаў навуковую фантастыку, гістарычныя навелы, п’есы і г. д.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Эдынбургу ў сям’і ірландскіх католікаў, людзей мастацтва. Бацька будучага пісьменніка, Чарлз Алтамонт Дойл, ва ўзросце 22 гадоў ажаніўся з 17 гадовай Мэры Фоўлі, якая вельмі любіла кнігі. Пісьменнік згадваў у аўтабіяграфіі, што літаратуру палюбіў дзякуючы маці, а яго самыя яскравыя ўспаміны з дзяцінства — пра гісторыі, што яна расказвала. Пасля смерці дзядзькі пісьменнік вырашыў узяць яго прозвішча ў якасці другога імя, і пасля ўсе свае творы падпісваў як Артур Конан Дойл.

Сям’я жыла бедна, бацька піў і меў запальчывы характар, з 9 гадоў хлопчык жыў і вучыўся ў закрытым езуіцкім каледжы Стоніхерст. Па звароце з каледжа ў 1876 Артур быў вымушаны перапісаць на сябе бацькавы паперы, бо той амаль што звар'яцеў. Малады Дойл паступае на медыцынскі факультэт у Эдынбургскі ўніверсітэт, дзе ў яго з’яўляецца шмат сяброў, і сярод іх — Джэймс Бары і Роберт Льюіс Стывенсан.

## Ушанаванне памяці 
У Лондане створаны мемарыяльны Музей Шэрлака Холмса.

## Беларускія пераклады 
* Глыбіня Маракота: [раман] / Конан-Дойль - Менск [Мінск] : Беларускае дзяржаўнае выдавецтва, 1928 (пераклад Кастуся Гарабурды)
* Знак чатырох: аповесці / Перакл. з англ. Кацярына Маціеўская і Ганна Янкута. — Мн.: Выдавец А. М. Янушкевіч, 2017.
** Эцюд у пунсовым. Аповесць / Пераклала Кацярына Маціеўская
** Знак чатырох. Аповесць / Пераклала Ганна Янкута
* Нататкі пра Шэрлака Холмса: апавяданні / Артур Конан Дойл. — Мінск: Кнігазбор, 2015. — 303, [3] с. — ISBN 978-985-7119-99-8
** Срэбны Месяц / Пераклала Алена Казлова
** Кардонная скрынка / Пераклала Кацярына Маціеўская
** Жоўты твар / Пераклала Алена Пятровіч
** Біржавы клерк / Пераклала Марыя Мартысевіч
** «Глорыя Скот» / Пераклала А. Казлова
** Рытуал Масгрэйваў (*The Adventure of the Musgrave Ritual*). Апавяданне / Пераклала Ганна Янкута
** Райгецкія сквайры / Пераклала К. Маціеўская
** Скурчаны чалавек / Пераклала М. Мартысевіч
** Пастаянны пацыент / Пераклаў Сяржук Мядзведзеў
** Грэк-перакладчык / Пераклала М. Мартысевіч
** Марская дамова / Пераклала М. Мартысевіч
** Апошняя справа Холмса / Пераклала Г. Янкута
* Прыгоды Шэрлака Холмса: апавяданні / Артур Конан Дойл. — Мінск: Кнігазбор, 2014. — 344 с.
** Скандал у Багеміі / Перакл. Г. Янкута
** Саюз рудых / Перакл. А. Казлова
** Высвятленне асобы / Перакл. К. Маціеўская
** Таямніца Боскамскай даліны / Перакл. Г. Янкута
** Пяць апельсінавых зярнятак / Перакл. Г. Янкута
** Чалавек з выкручанай губой. Перакл. А. Казлова
** Стракатая стужка / Перакл. Г. Янкута
** Палец інжынера / Перакл. Аляксей Арцёмаў і Ганна Янкута
** Высакародны кавалер / Перакл. А. Пятровіч
** Берылавая дыядэма / Перакл. Г. Янкута
** Лясныя Букі / Перакл. Г. Янкута
* Апошняя справа Холмса  / Перакл. Г. Янкута // Дзеяслоў № 5 (60), 2012.
* Зборнік містычнага апавядання / Укладанне Г. Янкуты. — Мінск : Кнігазбор, 2013. — 444 с. — ISBN 978-985-7057-99-3
** Вусцішны пакой (*The Nightmare Room*). Апавяданне / Перакл. А. Пятровіч
** Гісторыя лэдзі Сэнакс (*The Case of Lady Sannox*). Апавяданне / Перакл. А. Пятровіч
** Пярсцёнак Тота (*The Ring of Thoth*). Апавяданне
* ПрайдзіСвет: часопіс перакладной літаратуры [Электронны рэсурс] — Рэжым доступу http://prajdzisvet.org/
** Лакаваная скрынка (*The Japanned Box*). Апавяданне
** Вампір у Сасэксе (*The Adventure of the Sussex Vampire*). Апавяданне
* Як брыгадзір Жарар трапіў у Менск / Перакл. Алесь Кудраўцаў; Радыёпастаноўка Засада ў горадзе Менску паводле гэтага ж твору зроблена У. Мехавым у 1970-я
* Шэсць Напалеонаў / Аўдыёкніга, 1993

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Артур Конан Дойл (Arthur Conan Doyle) // ПрайдзіСвет: часопіс перакладной літаратуры [Электронны рэсурс] — Рэжым доступу http://prajdzisvet.org/
* *Лявонава Е. А.* Плыні і постаці: З гісторыі сусветнай літаратуры другой паловы XIX—XX стагоддзяў. — Мн., 1998.

## Спасылкі 
* eTexts of Arthur Conan Doyle’s works на Project Gutenberg
* Official site of Doyle’s estate — includes lengthy biography, history of the estate, bibliography, and more
* Sir Arthur Conan Doyle — большасць яго твораў у HTML фармаце

Катэгорыя:Памерлі ў Сусексе
Катэгорыя:Аўтары гістарычных раманаў
Катэгорыя:Англамоўныя пісьменнікі
Катэгорыя:Пісьменнікі-фантасты Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Пісьменнікі Шатландыі
Катэгорыя:Пісьменнікі Вялікабрытаніі XIX стагоддзя
Катэгорыя:Пісьменнікі Вялікабрытаніі XX стагоддзя
Катэгорыя:Аўтары дэтэктыўнай прозы

Катэгорыя:Медыкі Шатландыі
Катэгорыя:Аўтары прыгодніцкай літаратуры
Катэгорыя:Пісьменнікі Вялікабрытаніі