open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Нэлі Ігараўна Цямнова

**Нэлі Ігараўна Цямнова** (нар. , г. Гразавец, Валагодская вобласць, РСФСР)  — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыла ў 1962 годзе архітэктурны факультэт БПІ.

З 1962 года архітэктар у інстытуце «Белдзяржпраект», у 1967—1974 гадах кіраўнік групы архітэктараў у «Белдзяржпраекце», у 1974—1985 гадах кіраўнік групы архітэктараў у інстытуце «Мінскпраект», у 1985—1987 гадах галоўны эксперт Упраўлення Дзяржэкспертызы праектаў і каштарысаў Дзяржбуда БССР, у 1988—1998 гадах начальнік аддзела перспектыўнага праектавання ў інстытуце «Мінскпраект», у 1998—1999 гадах галоўны архітэктар праектаў у інстытуце «Мінскпраект», з 2000 года галоўны архітэктар праектаў ва УП «ТМ архітэктара Цямнова У. І.».

Член Саюза архітэктараў СССР з 1967 года (квіток № 10514).

## Творчасць 
]]
]]
Асноўныя працы: падземны пераход на плошчы Я. Коласа (1968), пуцеправод цераз Партызанскі праспаспект (1972) у г. Мінску; пуцеправод у Наваполацку (1972), піянерлагер «Зубраня» на возеры Нарач — спальныя карпусы і сталовая на 300 месцаў (1967); паліклініка трактарнага завода ў г. Мінску (1968); кінатэатр «Кіеў» (1972); рэканструкцыя Рэспубліканскай клінічнай псіхіятрычнай бальніцы на 2000 коек — спальны і адміністрацыйны карпусы, харчаблок для 2000 хворых і 1800 персанала (1973—1974); забудова мікрараёна «Масюкоўшчына-2»; 9-ці павярховыя жылыя дамы ў г. Мінску (1979); аэрапорт «Мінск-2» (1974—1979, медаль ВДНГ СССР); энергарэсурсазберагальны жылы дом — выйграны конкурс (1995), кінатэатр «Аўрора» ў г. Мінску (1997); рэканструкцыя турбаз «Браслаўскія азёры» і «Золава» на Браслаўскіх азёрах) (1999); 9-10-павярховы жылы дом з кватэрамі ў 2-х узроўнях па вул. Чарнышэўскага ў г. Мінску.

З 2000 года праектуе прыватныя жылыя дамы рознага ўзроўню ў Беларусі і Расіі; дзіцячы сад на 280 месцаў у г. Святагорску (2007, Расія), 9-ці павярховы жылы дом з падземнай аўтастаянкай і ўбудаванымі офісамі на 1-м паверсе ў г. Сестрарэцку (Расія); цэх для зборкі трактароў і будынак АБК у г. Тамбове (рэканструкцыя завода, Расія); вальер-гасцініца для сабак пад Мінскам (2012); прыватны жылы дом у в. Пятрушына, г.п. Горкі Ленінскія Маскоўскай вобласці (Расія); склад з офісам «ЛІГА» і склад з лабараторыяй і вытворчым цэхам фарбаў фірмы «ЛІГА» ў Фразіне (2011—2013, Расія).

Акрамя таго, распрацоўвала генпланы да сваіх аб’ектаў, малыя формы, азеляненне, а таксама інтэр’еры з падборам аздобных матэрыялаў, распрацоўкай мэблі.

## Сям’я 
У шлюбе з архітэктарам Уладзімірам Цямновым.

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Зарычча (Біскавыцкая вясковая абшчына)

**Зарычча** () — вёска ў Самбірскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Самбірскага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1442 годзе
Капань (Самбірскі раён)

**Капань** () — вёска ў Самбірскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Самбірскага раёна
ФК Зара Луганск

**«Зара»** () — украінскі футбольны клуб з горада Луганск. Выступае ва Украінскай Прэм’ер-лізе.

## Дасягненні 
### Украінская ССР 
* **Чэмпіянат УССР**
**  **Чэмпіён ** (**3**): 1938, 1962, 1986
**  **Віцэ-чэмпіён** (**1**): 1950

### СССР 
* **Чэмпіянат СССР**
**  **Чэмпіён ** (**1**): 1972
* **Кубак СССР**
**  **Фіналіст** (**2**): 1974, 1975
* **Першая ліга СССР**
**  **Чэмпіён ** (**2**): 1962, 1966
* **Другая ліга СССР**
**  **Чэмпіён ** (**1**): 1986
**  **Віцэ-чэмпіён** (**1**): 1991

### Украіна 
* **Украінская Прэм’ер-ліга **
**  **Бронзавы прызёр** (**2**): 2017, 2020
* **Кубак Украіны**
**  **Фіналіст** (**1**): 2016
* **Першая ліга Украіны**
**  **Чэмпіён** (**1**): 2006
**  **Бронзавы прызёр** (**1**): 2005
* **Другая ліга Украіны**
**  **Чэмпіён** (**1**): 2003
**  **Віцэ-чэмпіён** 1999
**  **Бронзавы прызёр** (**1**): 2000

## Спасылкі 
* Дасягненні клуба на афіцыйным сайце

Зара Луганск
Свята-Пакроўская царква (Сянно)

**Свята-Пакроўская царква** — колішні драўляны праваслаўны храм у горадзе Сянне Віцебскай вобласці.

## Гісторыя 
У 1860 годзе Ксаверый Войцехавіч Пуслаўскі, адзін з уладароў горада, будуе драўляную Пакроўскую царкву.

Пасля закрыцця царквы ў памяшканні доўгі час знаходзіўся мучны склад. У 1939—1940 гадах будынак быў разбураны. Пасля Другой сусветнай вайны на месцы храма пабудавалі спартыўны комплекс СШ № 2, а ў 1972 годзе быў пабудаваны новы будынак, дзе зараз размяшчаецца рэдакцыя раённай газеты «Голас Сенненшчыны».

## Архітэктура 
Царква была пабудавана ў народным драўляным стылі з рысамі класіцызму. Гэта быў прыходскі храм, які стаяў у планіровачным цэнтры горада і прызначаўся для вясковага насельніцтва Сенненскага павета, бяднейшых слаёў.

Царква ўяўляла сабой трохзрубны храм, выцягнуты восевай кампазіцыяй з двума купаламі. Ва ўсю даўжыню будынка ішоў неф, які ўпоперак перасякаўся з другім нефам — трансептам. Далей ішла апсіда, зробленая ў форме трох-чатырохгранных выступаў. Уся прастора царквы — прытвор, алтар і апсіда, была пакрыта адным двухсхільным дахам з франтонам над апсідай, трансептам і прытворам.

З левага боку знаходзілася рызніца, невялікае памяшканне пры алтарнай частцы, у якой захоўваліся царкоўныя рэчы. План царквы ўяўляў сабой выцягнуты крыж. У месцы перакрыжавання знаходзіўся васьмігранны барабан з васьмю аконнымі праёмамі, шатровым завяршэннем і невялікай галоўкай у форме цыбуліны. Вокны мелі класічную прамавугольную форму і былі аздоблены налічнікамі з франтонамі.

Над прытворам узнімаўся другі барабан у форме чацверыка са схіленымі вугламі, з чатырма аконнымі праёмамі, шатровым завяршэннем і галоўкай-цыбулінай. Тут знаходзілася званіца, афарбаваная ў блакітны колер, з зялёнымі купаламі. Тэрыторыя царквы была абсаджана ліпамі ў два рады і абнесена драўлянай агароджай.

## Літаратура 
* Пакроўская царква // Экскурсія да вытокаў г. Сянно: краязнаўчы маршрут па раённым цэнтры Віцебскай вобласці / распрац. В. В. Бандарэвіча. — Віцебск, 2000. — С. 126—132.
* Пакроўская царква // Экскурсія да вытокаў горада Сянно : краязнаўчыя нарысы / В. В. Бандарэвіч. — Мінск : Литература и искусство, 2008. — С. 80-83.

## Спасылкі 
* Покровская церковь 1860 г., разобрана в 1939-40 гг.

Катэгорыя:Колішнія праваслаўныя храмы Віцебскай вобласці
Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Сенненскага раёна
Катэгорыя:Славутасці Сянна
Катэгорыя:Збудаванні Беларусі ў псеўдарускім стылі
Катэгорыя:Храмы Пакрова Найсвяцейшай Багародзіцы
Катэгорыя:1860 год у Беларусі
Катэгорыя:Драўляныя цэрквы Беларусі
Барок (Сакальскі раён)

**Барок** (, у 1968—2019 — **Біркы**) — вёска ў Сакальскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Сакальскага раёна
Вэрбовэ (Пакроўскі раён)

**Вэрбовэ** () — вёска ў Пакроўскім раёне Днепрапятроўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Пакроўскага раёна (Днепрапятроўская вобласць)
Вэрбовэ (Каланчацкі раён)

**Вэрбовэ** () — вёска ў Каланчацкім раёне Херсонскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Каланчацкага раёна
Вэрбовэ (Вынаградзіўскі раён)

**Вэрбовэ** () — вёска ў Вынаградзіўскім раёне Закарпацкай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Вынаградзіўскага раёна
Вэрбовэ (Вільнянскі раён)

**Вэрбовэ** () — вёска ў Вільнянскім раёне Запарожскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Вільнянскага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1945 годзе
Павітуха еўрапейская

**Павіту́ха еўрапейская** (*Cuscuta europaea*) — від кветкавых раслін роду  сямейства .

## Батанічнае апісанне 
Аднагадовая травяністая расліна. Звычайных каранёў і лісця не мае. Сцябло таўшчынёй да 2,5 мм, галінастае, цёмна-ружовага або ружовага колеру. Кветкі ружавата-белыя або ружовыя, па 5—8 у шарападобных суквеццях. Вяночак 2,5—3,5 мм даўжынёй. Чашачка адваротнаконусападобнай формы, 2—3 мм даўжынёй. Плод — чатырохнасенная каробачка.

## Распаўсюджанне і экалогія 
Расліна распаўсюджана на тэрыторыі Еўразіі і Паўночнай Афрыкі (Алжыр). Натуралізавалася на тэрыторыі Паўночнай Амерыкі. Аддае перавагу тэрыторыям з залішнім увільгатненнем. Расліна-паразіт. Паразітуе на на многіх дзікарослых травах (асабліва на крапіве двухдомнай і хмелі звычайным), маладых хмызняках і дрэвах, а таксама на некаторых культурных раслінах (агрэст, парэчкі, каноплі, канюшына, бэз і інш.)

Цвіце ў чэрвені—ліпені.

## Сінонімы 
Паводле сайта The Plant List:
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Літаратура 
* 
*  

## Спасылкі 
* 
* Повилика // Праект «Архив природы России»  
* Депозитарий живых систем «Ноев ковчег»  // Праект Маскоўскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя М. В. Ламаносава
* Сорные растения. *Cuscuta europaea* L. — Повилика европейская // Агроэкологический атлас России и сопредельных стран 
* 

Катэгорыя:Бярозкавыя
Катэгорыя:Флора Еўразіі
Катэгорыя:Флора Паўночнай Афрыкі
Катэгорыя:Расліны-паразіты
Катэгорыя:Пустазелле
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1753 годзе
Свята-Мікалаеўскі сабор (Сянно)

**Свята-Мікалаеўскі сабор** — колішні мураваны праваслаўны храм у горадзе Сянне Віцебскай вобласці.

## Гісторыя 
Мікалаеўскі сабор быў пабудаваны ў цэнтры горада ў 1867 годзе. У 1934 годзе па загадзе Сенненскага райкама КП(б)Б храм быў разабраны. У 1935 годзе з цаглін ад храма быў пабудаваны Дом культуры, які стаіць да гэтага часу.

На месцы царквы спачатку быў разбіты парк, пастаўлены помнікі У. І. Леніну і І. В. Сталіну, якія стаялі да 1941 года. У 1961 годзе была пабудавана школа № 2.

## Архітэктура 
Мікалаеўскі сабор быў пабудаваны па ўзорах тыпавых праектаў рускага дойлідства XVII стагоддзя.

Крыжова-купальнае збудаванне мела пяць купалоў. Структура храма складалася з узаемнага перасячэння двух цыліндрычных нефаў, перакрытых крыжовымі скляпеннямі. У сілуэце храма панаваў цыбулепадобны «дуты» купал на светлавым цыліндрычным барабане, узведзеным над сяродкрыжжам.

Кожная званіца выглядала як чатырохграннік, па абодвух баках якога знаходзіліся па адным асобным праёме. Усе аконныя праёмы былі зроблены ў выглядзе выгнутых паўцыркульных арак, над якімі размяшчаліся круглыя аконныя праёмы-люкарны. Сцены званіц і нефаў былі ўпрыгожаны пілястрамі (плоскімі калонамі і карнізамі). Вежы званіц мелі тры ярусы, абмежаваныя карнізамі.

Трэці ярус званіц уяўляў вежачкі-чатырохграннікі са скошанымі вугламі і шырокімі арачнымі праёмамі з чатырох бакоў. У іх знаходзіліся званы. Вежачкі мелі завершаныя купалы ў выглядзе цыбулін. На ўзроўні вежачак у сярэдзіне перакрыжаванняў нефаў узвышаўся барабан круглай формы, а пад ім — купал-цыбуліна складанай формы.

Пярэдні фасад будынка выходзіў на вуліцу Ветраную (зараз — Кастрычніцкая). З правага боку царквы ў 1889 годзе была збудавана каменная каплічка ў памяць аб шчаслівым выратаванні імператарскай сям’і 17 кастрычніка 1888 года. Царква была агароджана драўляным плотам з цаглянымі слупамі. З левага боку знаходзілася крама для гандлю свечкамі і кнігамі духоўнага зместу.

У царкве стаялі скульптуры Аляксандра Неўскага і Дзмітрыя Данскога, створаныя майстрам Карпам з Ульянавіч.

## Літаратура 
* Сабор // Экскурсія да вытокаў г. Сянно: краязнаўчы маршрут па раённым цэнтры Віцебскай вобласці / распрац. В. В. Бандарэвіча. — Віцебск, 2000. — С. 110—117.
* Сабор // Экскурсія да вытокаў горада Сянно : краязнаўчыя нарысы / В. В. Бандарэвіч. — Мінск : Литература и искусство, 2008. — С. 80-83.
* Сабор у імя свяціцеля Мікалая Цудатворца // Праваслаўныя храмы Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; маст.: З. Э. Герасімовіч, У. П. Свентахоўскі. — Мінск : БелЭн імя П. Броўкі, 2007. — С. 594.
* Свята-Мікалаеўскі сабор // Праваслаўныя храмы на Беларусі : энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; маст. І. І. Бокі. — Мінск : БелЭн, 2001. — С. 299.

## Спасылкі 
* Царква Святога Мікалая | Сянно

Катэгорыя:Колішнія праваслаўныя храмы Віцебскай вобласці
Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Сенненскага раёна
Катэгорыя:Славутасці Сянна
Катэгорыя:1867 год у Беларусі
Катэгорыя:Храмы Святога Мікалая
Катэгорыя:Саборы Беларусі
Фратрыя

**Фра́трыя** (, літаральна «братэрскі саюз») — форма сваяцкай сацыяльнай арганізацыі. 

У Старажытнай Грэцыі фратрыя лічылася самакіруючай сваяцкім аб'яднаннем ніжэйшым за племя (), падзялялася на роды. Лічылася, што чальцы адной фратрыі мелі супольнага продка і супольнае месца пражывання. 

Фратрыі ўзгадваюцца ўжо ў творах Гамера. Відавочна, у яго эпоху яны адыгрывалі важную ролю ваеннай арганізацыі сваякоў, а пазней ператварылася ў ваенна-адміністрацыйную адзінку. Так, каля 700 г. да н. э. у Спарце вылучалася 27 фратрый, каля 9 у кожным племі. У класічную эпоху фратрыі ўзгадваліся рэдка, аднак існавалі блізкія па сутнасці аб'яднанні *ген* () высакародных сваякоў, што вялі паходжанне ад адзінага продка.    

Льюіс Генры Морган у працах, прысвечаных паўночнаамерыканскім індзейцам, увёў панецце **фратрыя** ў дачыненні да экзагамнай групы родаў. У гэтым сэнсе яно шырока ўжываецца ў этналогіі і культурнай антрапалогіі.

## Літаратура 
* Dillon, M. Ancient Greece: Social and Historical Documents from Archaic Times to the Death of Socrates / M. Dillon and L. Garland. — Routledge, 1994 ISBN 0-415-21754-7 
* Encyclopedia of the Ancient Greek World / Ed. by David Sacks, Oswyn Murray, Lisa R. Brody. — Facts on File, 2005. ISBN 0-8160-5722-2
* Morgan, L. Ancient society: or, Researches in the line of human progress from savagery through barbarism to civilization / L. H. Morgan. — Chicago, 1877

Катэгорыя:Культура Старажытнай Грэцыі
Катэгорыя:Сацыяльныя інстытуты
Катэгорыя:Этнаграфія
Хажэлі

**Хажэлі** () — горад у Польшчы, за 135 км на поўнач ад цэнтра Варшавы. Уваходзіць у склад Пшаснышскага павета Мазавецкага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Хажэлі. Плошча 17,51 км². Насельніцтва 3 тыс. чалавек (на 2018). 

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Сенненскі замак

**Сенненскі замак** — колішні замак у горадзе Сянне Віцебскай вобласці. Знаходзіўся на тэрыторыі, дзе цяпер размешчаны фізкультурна-аздараўленчы комплекс. Замак знаходзіўся на шляхах ваенных сутычак паміж Вялікім Княствам Літоўскім і Маскоўскай дзяржавай. Падчас Паўночнай вайны быў разбураны.

## Апісанне 
Пабудаваны ў 1573 годзе Дзмітрыем Сапегам і высіўся на ўзгорку, які гараджане называлі Замкавай гарой. Абапал узвышша быў выкапаны роў, запоўнены вадой, што паступала з рэчкі. Цераз роў быў перакінуты пад’ёмны мост, на гары знаходзіўся двухпавярховы дом-палац.

Аб збудаванні І. Слюнькоў піша ў кнізе «Архітэктура Верхняга Падняпроўя»:
 «Замак Сянно, заснаваны Дзмітраком Сапегам, уяўляе з сябе комплекс, падобны класічнаму ўзору ў трактатах XVI—XVII стст. „палаццаінфортэцца“, дзе палацавыя збудаванні самі па сабе былі пазбаўлены абарончых функцый, але абводзіліся сістэмай фартыфікацыйных збудаванняў. Сенненскі панскі дом з двума флігелямі займаў сіметрычнае становішча на квадратнай плошчы 80х80 м, абведзены па перыметры глыбокім ровам, запоўненым вадой. Двума мастамі ўздоўж папярэчнай асі замак з аднаго боку быў звязаны з выраўненым берагам возера, з другога — з жывапісным берагам става, штучна створанага на рэчцы, што ўпадае ў возера. Планіровачная сувязь замка з пасадам трымалася з дапамогай вуліцы-моста, якая ішла ад вугла Замкавай плошчы да рынку».

У часы Паўночнай вайны 1700—1721 гадах шведскія войскі з абозу генерала Левенгаўпта ішлі з Рыгі да Чарэі на злучэнне з войскамі караля Карла XII разрабавалі і разбурылі замак Сянно. Пасля вайны замак не быў аднаўлёны.

Замкавая гара была зруйнавана пра будаванне дарогі на Касцёлку і з яе зямлі рабіць падсыпку. Неабходнасць у такой дарозе ўзнікла пасля таго, як з’явілася чыгуначная станцыя Багушэўская ў 1903 годзе і патрэбы злучэння яе з дарогай з Сянно.

## Галерэя 

Sieńnienskaja fartecyja. Сеньненская фартэцыя (1801-15).jpg
Sieńnienskaja fartecyja. Сеньненская фартэцыя (1777-80) (2).jpg
Sieńnienskaja fartecyja. Сеньненская фартэцыя (1777-80).jpg

## Літаратура 
* Березюк, Е. Князья, гусары, гренадеры, а также разрушенные замки Беларуси оживают в работах сенненских школьников / Е. Березюк // Рэспубліка. — 2009. — 10 лют. — С. 4.
* Замак Сянно // Экскурсія да вытокаў г. Сянно: краязнаўчы маршрут па раённым цэнтры Віцебскай вобласці / распрац. В. В. Бандарэвіча. — Віцебск, 2000. — С. 58-61.
* Замак Сянно // Экскурсія да вытокаў горада Сянно : краязнаўчыя нарысы / В. В. Бандарэвіч. — Мінск : Литература и искусство, 2008. — С. 45-49.
* Яўгенаў, А. Хто мы, адкуль мы? / А. Яўгенаў // Голас Сенненшчыны. — 2017. — 26 жн. — С. 1, 3.

Катэгорыя:Замкі Вялікага Княства Літоўскага
Катэгорыя:Замкі Беларусі
Катэгорыя:Славутасці Сянна
Катэгорыя:XVI стагоддзе ў Беларусі
Катэгорыя:Зніклі ў XVIII стагоддзі
Лявон Іванавіч Дзейка

**Лявон Іванавіч Дзейка** ( — ) — беларускі палітык, і грамадскі дзеяч, дэпутат Вярхоўнага Савета БССР 12-га склікання. Інжынер-электронік, адзін з заснавальнікаў Беларускай сацыял-дэмакратычнай партыі (Народная Грамада).

## Біяграфія 
Працаваў інжынерам-электронікам на Клецкім механічым заводзе, першапачаткова член КПСС, потым у Апазіцыі БНФ «Адраджэнне». Абраны дэпутатам ад Клецкай выбарчай акругі № 62.

Член парламенцкай апазіцыі БНФ і фракцыі БСДГ. Удзельнічаў у распрацоўцы Дэкларацыі аб дзяржаўным суверэнітэце Беларусі, у галадоўцы дэпутатаў апазіцыі 11—12 красавіка 1995 года супраць ініцыяванага А. Лукашэнкам рэферэндума аб змене дзяржаўнай сімволікі, скасавання статусу беларускай мовы як адзінай дзяржаўнай, праве прэзідэнта распускаць Вярхоўны Савет і эканамічнай інтэграцыі з Расіяй.

Памёр 15 лютага 2021 года.

Катэгорыя:Палітыкі Беларусі
Катэгорыя:Грамадскія дзеячы Беларусі
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 12-га склікання
Катэгорыя:Члены КПСС
Голас Сенненшчыны

**Голас Сенненшчыны** — раённая газета Сенненскага раёна Віцебскай вобласці. Выдаецца з 1918 года. Заснавальнікі: Сенненскі раённы выканаўчы камітэт і Сенненскі раённы Савет дэпутатаў.

## Гісторыя 
Адна са старэйшых газет Віцебскай вобласці. 1 мая 1918 года ў горадзе Сянно выйшаў першы нумар *«Вести исполкома»* — выданне выканаўчага камітэта Саветаў рабочых, сялянскіх і салдацкіх дэпутатаў. У 1919 годзе — *«Факел»*, у 1930 годзе — *«Камунар»* (орган Сенненскага РК КП(б), РВК і райпрафсавета).

У 1935 годзе *«Бальшавіцкая трыбуна»*. У пачатку Вялікай Айчыннай вайны з 1941 года выданне было часова прыпынена. У 1943 годзе газета аднавіла свой выхад у падполлі, у Сенненскай партызанскай брыгадзе В. С. Лявонава.

У 1952—1962 гадах — «Шлях да камунізму», з пачатку мая 1962 года — *«Сцяг Ільіча»* пры Талачынскім тэрытарыяльным вытворчым калгасна-саўгасным упраўленні, з сакавіка 1963 года — *«Ленінская іскра»* Сенненскага райкама КПБ і раённага Савета дэпутатаў працоўных. З 1991 года — *«Голас Сенненшчыны»*.

## Рэдактары 
* Аляксандр Яўгенавіч Лазюк

## Супрацоўнікі 
* Уладзімір Рыгоравіч Скапа - беларускі журналіст

## Літаратура 
* Бандарэвіч, В. Пра што пісала «раёнка» паўстагоддзя назад / В. Бандарэвіч // Голас Сенненшчыны. — 2016. — 3 мая. — С. 4.
* Белов, М. Из истории газеты: ровесница и современница / М. Белов // Голас Сенненшчыны. — 2008. — 2 мая. — С. 7.
* Голас Сенненшчыны // Сродкі масавай інфармацыі Віцебскай вобласці : буклет / тэкст Л. Д. Мышлёнак. — Віцебск : Віцебская абласная друкарня, 2003. — С. 20-21.
* З юбілеем раёнка! // Голас Сенненшчыны. — 2003. — 29 крас. — С. 4.
* Іўеў, Л. Рэдактар падпольнай «раёнкі» / Л. Іўеў // Голас Сенненшчыны. — 2007. — 4 мая. — С. 2.
* Ляшук, С. 100 гадоў гучыць голас краю / С. Ляшук // Витебские вести. — 2018. — 5 мая. — С. 1.
* Ляшук, С. Голас краю / С. Ляшук // Голас Сенненшчыны. — 2018. — 5 мая. — С. 1, 5.
* Цапота, О. Голас Сенненшчыны / О. Цапота // Регионы Беларуси : энциклопедия : в 7 т. / редкол.: Т. В. Белова [и др.]. — Минск : БелЭн імя П. Броўкі, 2010. — Т. 2 : Витебская область : в 2 кн. — Кн. 1. — С. 322.

Катэгорыя:Газеты Беларусі
Катэгорыя:Культура Сенненскага раёна
Сяргей Пятровіч Папкоў (нар. 1940)

**

**Сяргей Пятровіч Папкоў''' (, г. Новая Ляля, Свярдлоўская вобласць) — беларускі палітык, і грамадскі дзеяч, дэпутат Вярхоўнага Савета БССР 12-га склікання. Член Беларускага Народнага Фронту «Адраджэнне».

## Біяграфія 
Бацькі ў пачатку 1930-х гадоў мінулага стагоддзя былі рэпрэсаваны бальшавікамі і высланыя ў Расію. Маці, Марыя Якаўлеўна, разам са сваімі бацькамі была выслана з Чэрвеньскага раёна Мінскай вобласці ў Комі-Пярмяцкую акругу. Бацька, Пётр Сафонавіч, быў высланы з Касцюковіцкага раёна Магілёўскай вобласці ў гэтыя ж ссыльныя мясцовасці. Быў вялікі падарунак лёсу ў тым, што ў 1947 годзе бацька атрымаў вольную і, не губляючы часу, вярнуўся разам з сям’ёй на сваю радзіму. Дзякуючы гэтаму Сяргей Папкоў з першага па дзясяты класы жыў у беларускім асяродку і вучыўся ў беларускай школе. Гэта стала грунтам для выбару жыццёвай і палітычнай пазіцыі ўжо ў сталыя гады.

Скончыў у 1964 годзе Днепрапятроўскі дзяржаўны ўніверсітэт па спецыяльнасці сістэмы кіравання беспілотных лятальных апаратаў. У Мінску жыве з 1966 года. Асноўная працоўная дзейнасць праходзіла ў Навукова-даследчым інстытуце па вылічальнай тэхніцы (1966—1971 гг.) і ў Навукова-вытворчым аб’яднанні «Інтэграл» (1972—1993 гг.) на інжынерных пасадах. Кірунак дзейнасці — распрацоўшчык вылічальных машынаў і сістэм.

Палітычнай дзейнасцю займаецца з 1987 года. У Беларускім Народным Фронце «Адраджэнне» з 1990 года. Займаецца сістэмным аналізам палітычных, сацыяльных і эканамічных працэсаў. Удзельнічаў у распрацоўцы эканамічнай праграмы Беларускага Народнага Фронту «Адраджэнне».

З 1990 па 9 студзеня 1996 года — дэпутат Вярхоўнага Савета 12-га склікання, ад Кастрычніцкай выбарчай акругі № 21 г. Мінска. Удзельнічаў у распрацоўцы Дэкларацыі аб дзяржаўным суверэнітэце Беларусі, у галадоўцы дэпутатаў апазіцыі 11-12 красавіка 1995 года супраць ініцыяванага Лукашэнкам рэферэндуму аб змене дзяржаўнай сімволікі, скасавання статусу беларускай мовы як адзіна дзяржаўнай, праве прэзідэнта распускаць Вярхоўны Савет і эканамічнай інтэграцыі з Расіяй.

Намеснік старшыні Беларускага Народнага Фронту «Адраджэнне» і Кансерватыўна-Хрысціянскай Партыі — БНФ.

Катэгорыя:Палітыкі Беларусі
Катэгорыя:Грамадскія дзеячы Беларусі
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 12-га склікання
Катэгорыя:Члены Кансерватыўна-Хрысціянскай Партыі — БНФ
Катэгорыя:Члены Беларускага народнага фронту
Алесь Шут

**Алесь Шут** (, Вілейка — , Лагойск) — беларускі ўрач, палітык і грамадскі дзеяч, дэпутат Вярхоўнага Савета Беларусі 12-га склікання. Член Беларускага Народнага Фронту «Адраджэнне».

## Біяграфія 
Нарадзіўся 5 мая 1952 года ў Вілейцы.

Скончыў Мінскі дзяржаўны медыцынскі інстытут. Працаваў намеснікам галоўнага ўрача Лагойскага раёна.

У 1990 годзе абраны ў Вярхоўны Савет Беларусі 12-га склікання. Балатаваўся ад Лагойскай акругі № 66. Спачатку — сябра КПСС, потым — у апазіцыі БНФ.

Галасаваў за прыняцце Закона «Аб забеспячэнні палітычнай і эканамічнай самастойнасці БССР».

Займаўся пытаннямі ліквідацыі наступстваў аварыі на Чарнобыльскай АЭС, аховы здароўя, дабіўся каб на тэрыторыі Беларусі спынілі распаўсюджванне забруджанага радыяцыяй мяса. Удзельнічаў у галадоўцы дэпутатаў 11 — 12 красавіка 1995 года супраць рэферэндуму 1995 года, быў жорстка збіты спецпрызнам спачатку ў Авальнай зале парламента, а потым — міліцыяй па-за Домам урада.

За некалькі дзён да смерці Алесю Шуту ўручылі юбілейны медаль Рады БНР за «заслугі ў здабыцці Незалежнасці Беларусі».

Памёр 6 лістапада 2019 года ў Лагойску ад анкалогіі. Пахаваны ў Лагойску.

Катэгорыя:Медыкі Беларусі
Катэгорыя:Палітыкі Беларусі
Катэгорыя:Грамадскія дзеячы Беларусі
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 12-га склікання
Катэгорыя:Члены Кансерватыўна-Хрысціянскай Партыі — БНФ
Катэгорыя:Члены Беларускага народнага фронту
Катэгорыя:Памерлі ад раку
Кабылка (Мазавецкае ваяводства)

**Кабылка** () — горад у Польшчы, за 20 км на паўночны ўсход ад цэнтра Варшавы, на чыгуначнай лініі Варшава — Беласток, частка Варшаўскай агламерацыі. З паўднёвага захаду прымыкае да Валоміна, уваходзіць у склад Валамінскага павета Мазавецкага ваяводства, утварае гарадскую гміну. Плошча 19,64 км². Насельніцтва 22,8 тыс. чалавек (на 2018).

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Катэхетычны каледж імя Зыгмунта Лазінскага

**Катэхетычны каледж імя Зыгмунта Лазінскага** — свецкая каталіцкая навучальная ўстанова ў горадзе Баранавічы. Каледж з’яўляецца цэнтрам парафіі Божай Міласэрнасці і Маці Божай Вастрабрамскай.

## Гісторыя 
Гісторыя каледжа пачалася яшчэ ў пачатку 1990-х гадоў. 3 кастрычніка 2009 года адбылося ўрачыстае адкрыццё каледжа. 19 снежня 2009 года адбылося першае спатканне студэнтаў і выкладчыкаў.

## Абітурыенты 
Навучанне ў каледжы працягваецца тры гады (з верасня па чэрвень). Форма навучання — завочная. Заняткі праводзяцца ў суботу і нядзелю два разы ў месяц. Навучанне бясплатнае. Іншагароднія студэнты забяспечваюцца начлегам і сілкаваннем. Прымаюцца асобы ад 18 гадоў.

## Выкладчыкі 
* Ян Саламон (у 2003—2015 рэктар Пінскай духоўнай семінарыі)
* Андрэй Рылка (з 2015 рэктар Пінскай духоўнай семінарыі)

## Дырэктары 
* кс. Алег Сількевіч (2009—2013)
* кс. Павел Рудзьман (2013—2017)
* кс. Юрый Дрозд (з 2017)

## Спецыялізацыі 
# **Спецыяльнасць «Катэхетыка»** прадугледжана для асобаў, якія жадаюць пасля заканчэння ўстановы працаваць у парафіях у якасці катэхета (выкладчыка катэхізіса). Студэнты гэтай групы, акрамя вывучэння тэалогіі, маюць магчымасць паглыбленага навучання ў галіне тэарэтычных асноваў і практычных метадаў катэхізацыі, якія існуюць у Каталіцкім Касцёле.
# **Спецыяльнасць «Агульная тэалогія»** прадугледжана для асобаў, якія не маюць намеру працаваць катэхетамі. Гэтая спецыялізацыя разлічаная на людзей, якія жадаюць паглыбіць сваю веру і веды, вывучаючы каталіцкую тэалогію. Акрамя гэтага, студэнты маюць магчымасць удасканаліць свае веды ў галіне рэлігійнага аспекту гуманітарных навук.
# **Спецыяльнасць «Сямейнае кансультаванне»** прадугледжана для асобаў, якія жадаюць на прафесійным узроўні дапамагаць душпастырам у вырашэнні разнастайных духоўных і маральных пытанняў, звязаных з сужэнскім і сямейным жыццём вернікаў.
# **Спецыяльнасць «Кансультаванне ў галіне залежнасцяў»** прадугледжана для асобаў, якія жадаюць на прафесійным узроўні дапамагаць душпастырам у вырашэнні разнастайных духоўных і маральных праблем, звязаных з разнастайнымі залежнасцямі і сузалежнасцю вернікаў.

## Спасылкі 
* Катэхетычны каледж імя Зыгмунта Лазінскага, г. Баранавічы на Catholic.by

Катэгорыя:Каледжы Беларусі
Катэгорыя:Навучальныя ўстановы Баранавічаў
Катэгорыя:Пінская дыяцэзія
Катэгорыя:2009 год у Беларусі
Катэгорыя:Каталіцкія навучальныя ўстановы
Катэгорыя:Духоўныя навучальныя ўстановы Беларусі
Грыфаў Слёнскі

**Грыфаў Слёнскі** () — горад у Польшчы на рацэ Квіса, уваходзіць у склад Львавэцкага павета Ніжнесілезскага ваяводства. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Грыфаў Слёнскі.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка
SARS-CoV-2

**SARS-CoV-2 (Severe acute respiratory syndrome coronavirus 2)**, раней **2019-nCoV**, таксама NCP **(Novel Coronavirus Pneumonia)** — адналанцужковы вірус, які змяшчае РНК. Упершыню выяўлены ў снежні 2019 года пасля тэставання нуклеінавай кіслаты на дадатнай пробе ў пацыента з пнеўманіяй падчас успышкі пнеўманіі ва Ухані 2019—2020 гадоў.

## Адкрыццё 
20 студзеня 2020 года ў кітайскай правінцыі Гуандун была пацверджана перадача віруса ад чалавека да чалавека, на той час невядомага. 30 студзеня 2020 года Сусветная арганізацыя аховы здароўя абвясціла ўспышку каранавіруса ў Кітаі «надзвычайнай сітуацыяй у галіне грамадскай аховы здароўя, якая мае міжнароднае значэнне». 

На 31 студзеня 2020 года ў Кітаі пацверджаны 9692 выпадкі заражэння і 213 смярцей ад віруса. Вірус распаўсюдзіўся і на іншыя краіны. Выпадкі заражэння каранавірусам пацверджаны ў ААЭ, Аўстраліі, В’етнаме, Германіі, ЗША, Індыі, Камбоджы, Рэспубліцы Карэя, Малайзіі, Непале, Сінгапуры, Тайландзе, Фінляндыі, Францыі, Японіі, а таксама на Філіпінах і Шры-Ланцы. Паводле звестак на 25 студзеня зафіксавана 38 выпадкаў паспяховага лячэння ад 2019-nCoV. Тэмпература цела аднаго пацыента трымалася ў норме на працягу 6 дзён. Паўторнае абследаванне паказала, што запаленне было цалкам ліквідавана, а два новыя тыпы тэстаў на каранавірус паказалі адмоўны вынік. Пасля ацэнкі гарадской экспертнай групай пацыента выпісалі.

7 лютага 2020 года каранавірусу 2019-nCoV прысвоілі скарочаную назву — NCP (Novel Coronavirus Pneumonia).

## Сімптомы 
Сімптомы каранавіруса 2019-nCoV падобныя да сімптомаў пнеўманіі або цяжкага вострага рэспіраторнага сіндрому:
* Страта свядомасці (у выніку прагрэсуючага разбурэння лёгачных тканін)
* Сухі, непрадуктыўны кашаль
* Ліхаманка і павышэнне тэмпературы (38 ° З або вышэй, дрыжыкі)
* Цяжкасці пры дыханні
* Болі ў вобласці грудзей
* Галаўны боль
* Боль у цягліцах
* Агульнае недамаганне

Інкубацыйны перыяд доўжыцца на працягу 6-12 дзён. Калі інфікаванне адбылося ад чалавека да чалавека, то інкубацыйны перыяд не перавышае пяці дзён. Больш працяглыя тэрміны інкубацыйнага перыяду могуць быць характэрныя пры перадачы віруса ад жывёл.

Папярэдні аналіз даных дазваляе сцвярджаць, што маецца высокая заразлівасць пры кантакце з хворым чалавекам.

Пацверджана і прадэманстравана перадача віруса ад чалавека да чалавека.

Асобы, якія кантактавалі ў хатніх ці бальнічных умовах з хворымі, найбольш схільныя да ўзнікнення стадыі вострага рэспіраторнага захворвання, у выпадку якога непасрэднай прычынай смерці з’яўляецца прагрэсавальная вострая некантралюемая дыхальная недастатковасць (рэспіраторны дыстрэс-сіндром).

## Гл. таксама 
* VOC-202012/01

## Зноскі 
## Спасылкі 
* Чым пагражае смяротны каранавірус з Кітая?

Катэгорыя:Вірусы паводле алфавіта
Катэгорыя:Пандэмія COVID-19
Катэгорыя:Каранавірусы
Мерана Цушцына

**Мерана Цушцына**, народжаная — **Райшэц** (; нар. 22 снежня 1961, Будзішын, ГДР) — сербалужыцкая пісьменніца, паэтка і педагог. Піша на верхнялужыцкай мове.

## Біяграфія 
Нарадзілася 22 снежня 1961 года ў Будзішыне. У 1980 годзе скончыла Сербалужыцкую пашыраную вышэйшую школу ў Будзішыне. З 1980 года па 1984 год вучылася на педагагічным факультэце ўніверсітэта імя Карла Маркса ў Лейпцыгу, дзе атрымала дыплом настаўніцы верхнялужыцкай і рускай моў. У 1985—1986 гадах працавала настаўніцай у Радвары. З 1986 года па 1989 год працавала ў школе імя Альберта Эйнштэйна ў Будішыне. З 1989 года працуе настаўніцай у Сербскай гімназіі.

## Сачыненні 
* *Jaskrawe jasle*, LND, 2000;
* *Wobraz ze skibami*, LND, 2001;
* *Z tobu po wšěch pućach*, LND, 2004;
* *Wodnjo dycham dypki*, LND, 2005;
* *Cyblowe suknički*, LND, 2008;
* *Brunica — Leben mit der Kohle*, LND, 2011;
* *Hdźe je sowa?*, LND, 2012;
* *Serbska poezija 59 — Měrana Cušcyna*, LND, 2013.

## Узнагароды 
* Літаратурная прэмія «Фонду сербалужыцкага народа» (1997);
* Лаўрэат прэміі імя Якуба Чышынскага (2003).

## Спасылкі 
* Біяграфія 
* Біяграфія 
* Бібліяграфія 
* Бібліяграфія 

Катэгорыя:Выпускнікі Лейпцыгскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі імя Якуба Чышынскага
Катэгорыя:Лужыцкамоўныя паэты
Катэгорыя:Верхнялужыцкія пісьменнікі
Катэгорыя:Вікіпедыя:Біяграфіі сучаснікаў
Грынкі

Назву **Грынкі́** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Гродзенская вобласць:
** Грынкі — аграгарадок у Свіслацкім раёне.
** Грынкі — вёска ў Слонімскім раёне.
** Грынкі 1 — вёска ў Свіслацкім раёне.
** Грынкі 3 — вёска ў Свіслацкім раёне.
Петш Янаш

**Пе́тш Я́наш**, іншы варыянт — **Клаўс-Петр Янаш**, нямецкі варыянт — **Петер Янаш, Клаўс-Петер Янаш** (, , 19 лістапада 1933, Котбус, Германія) — ніжнялужыцкі педагог, перакладчык, грамадскі дзеяч і выдавец слоўнікаў і падручнікаў ніжнялужыцкай мовы. Лаўрэат прэміі імя Якуба Чышынскага.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 19 лістапада 1933 года ў ніжнялужыцкай сям'і ў горадзе Котбус. У 1952 годзе скончыў Сербалужыцкую гімназію ў Будзішыне. Вывучаў германістыку і сарабістыку ў Лейпцыгскім універсітэце. З 1956 года выкладаў у ніжнялужыцкай камуне Боркавы, дзе ў 1958 годзе выдаў свой першы падручнік. Потым працаваў у Вышэйшай політэхнічнай школе ў камуне Боркавы і Сербалужыцкай вышэйшай школе ў Котбусе. З 1973 года працаваў у Сербалужыцкім педагагічным таварыстве. З 1979 года быў членам Ніжнялужыцкай моўнай камісіі, якая ўваходзіла ў склад Сербалужыцкай моўнай камісіі пры Інстытуце сербалужыцкага народазнаўства.

Пасля 1991 года разам з Марыянай Біртлер удзельнічаў у рэфармацыі сербалужыцкай адукацыі і арганізацыі тэлевяшчання на лужыцкіх мовах на канале ORB. У 1992 годзе заснаваў ніжнялужыцкую арганізацыю «Źěłanišćo za serbske kubłańske wuwijanje Chóśebuz».

У 2005 годзе быў удастоены прэміі імя Якуба Чышынскага «за яго значны ўклад у захаванне ніжнялужыцкай мовы». 24 лістапада 2012 года быў узнагароджаны памятным медалём горада Котбус.

## Сачыненні 
* Moja prědna serbska knigła. Domowina, Budyšyn, 1960
* Wjasole wuknjomy. Wucbnica za 2. lětnik za serbsku wucbu na wušych šulach z dolnoserbskeju wucbu. Domowina, Budyšyn, 1966
* Naša serbšćina: zakładny kurs dolnoserbšćiny za pśigotowańske rědownje Serbskeje rozšyrjoneje wušeje šule. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšyn, 1976
* Niedersorbische Grammatik. Domowina-Verlag, Bautzen, 1976
* Niedersorbische Grammatik für den Gebrauch der Sorbischen Oberschule. 2., durchgesehene Auflage. Domowina-Verlag, Bautzen, 1984
* Wörterbuch Deutsch-Niedersorbisch. Němsko-dolnoserbski słownik. Domowina-Verlag, Bautzen, 1990
* Spěwaj, grajkaj, powědaj! Wučbnica dolnoserbšćiny za wukubłanje źěśownicow. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšyn 1990

; Пераклады

* Antoine de Saint-Exupéry: Ten mały princ. Edition Tintenfass, Neckarsteinach 2010, ISBN 978-3-937467-72-6
* Wilhelm Busch: Maks a Moric. Edition Tintenfass, Neckarsteinach 2014 г., ISBN 978-3-943052-68-8
* Wilhelm Busch: Das Bad am Samstagabend. So kupać ma, hdyž wječor je a sobota. Se kupaś ma, gaž wjacor jo a sobota. Dreisprachige Ausgabe: Obersorbisch, Deutsch, Wendisch (Niedersorbisch). Edition Tintenfass, Neckarsteinach 2015 г., ISBN 978-3-943052-95-4

Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі імя Якуба Чышынскага
Катэгорыя:Ніжнялужыцкія пісьменнікі
Катэгорыя:Вікіпедыя:Біяграфіі сучаснікаў
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы (Юшкавічы)

**Касцёл Найсвяцейшай Тройцы** — мураваны каталіцкі храм у вёсцы Юшкавічы Баранавіцкага раёна Брэсцкай вобласці.

## Гісторыя 
У 1918 годзе на могілках быў пабудаваны драўляны касцёл з вежай.

У 1934 годзе было распачата будаўніцтва мураванага касцёла. Падмурак быў завершаны 8 лістапада 1935 года. У 1936 годзе касцёл быў пабудаваны і ў 1938 годзе ён быў асвечаны як касцёл Святой Тройцы.

У 1951 годзе савецкія ўлады закрылі касцёл і адаптавалі пад збожжасховішча.

20 лютага 1989 года быў створаны парафіяльны камітэт. 6 снежня 1989 года парафія атрымала рэгістрацыю.
 

## Спасылкі 
* 
* Касцёл | Юшкавічы
* 

Катэгорыя:Касцёлы Баранавіцкага раёна
Катэгорыя:Юшкавічы (Баранавіцкі раён)
Катэгорыя:Храмы Святой Тройцы
Катэгорыя:1938 год у Беларусі
Катэгорыя:Касцёлы Пінскай дыяцэзіі
ФК Ахмат Грозны

**«Ахмат»** () — расійскі футбольны клуб з горада Грозны. Выступае ў Расійскай Прэм’ер-лізе. Клуб быў заснаваны ў 1946 годзе як «Дынама». У 1948 годзе клуб быў перайменаваны ў «Нафтавік», у 1958 годзе — у «Церак», а ў 2017 годзе — у «Ахмат» у гонар Ахмата Кадырава.

З 2004 па 2011 гады прэзідэнтам футбольнага клуба з’яўляўся Рамзан Кадыраў.

## Дасягненні 
**Кубак Расіі па футболе**
*  **Уладальнік** (**1**): 2004

## Трэнеры 
* Анатоль Байдачны (2010)
* Станіслаў Чарчэсаў (2011—2013)
* Алег Конанаў (2017)

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт клуба 

Ахмат Грозны
Нутка (значэнні)

**Нутка** можа значыць:

* **Ну́тка** — індзейцы, карэнныя насельнікі заходняга берага вострава Ванкувер
* **Ну́тка** — востраў каля ціхаакіянскага ўзбярэжжа Канады
* **Ну́тка** — заліў на захадзе вострава Ванкувер
Язёрак

**Язёрак** (па-польску: Jeziorak; раней Гізэрэк (Gizerek), Езежыце (Jezierzyce), па-нямецку: Geserich See) — возера вадасцековае, размешчанае на паўночным усходзе Польшчы ў межах Ілаўскага паазер’я. Самае доўгае і шостае па велічыні возера ў Польшчы. Возера злучанае з Элблонгскім каналам. Берагі лясныя — паўночныя з высокімі дрэвамі, паўднёвыя з нізкімі. Над возерам Язёрак ляжыць горад Ілава. Працуе там водная валанцёрская хуткая дапамога.

Возера пад назвай Язёрак — месца падзей кнігі «Новыя прыгоды Пана Самаходжыка», у якой герой шукае скарбы, разрабаваныя падчас Другой сусветнай вайны.

Катэгорыя:Азёры Польшчы
Рудзенка (рака)

**Ру́дзенка** — рака ў Беларусі, у Жлобінскім і Буда-Кашалёўскім раёнах Гомельскай вобласці, левы прыток ракі Окра (басейн Дняпра).

Даўжыня ракі 15,8 км, з іх 11 км на тэрыторыі Жлобінскага раёна. Плошча вадазбору складае 142 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,7 м/км. Выток ракі знаходзіцца за 1,5 км у напрамку на ўсход ад вёскі Перамога Буда-Кашалёўскага раёна, на паўднёвы захад ад вёскі Галы. Вадазбор у межах Прыдняпроўскай нізіны. Упадае ў Окру злева прыкладна за 0,8 км у напрамку на захад ад пасёлка Асінавіца (Жлобінскі раён). Прытокі — ручаі і меліярацыйныя каналы.

Каля ракі населеныя пункты Пірэвічы, Кругавец, Рудзенка.

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* Общая характеристика речной сети Гомельской области (в разрезе районов) // Справочник «Водные объекты Республики Беларусь» 

Катэгорыя:Рэкі Жлобінскага раёна
Катэгорыя:Рэкі Буда-Кашалёўскага раёна
Катэгорыя:Басейн Дняпра
Мінскі дзяржаўны палац дзяцей і моладзі

**Мінскі дзяржаўны палац дзяцей і моладзі** (**МДПДіМ**) — будынак у Мінску, размешчаны на беразе Камсамольскага возера ў парку Перамогі, па адрасе Старавіленскі тракт, 41. Адна з найбуйнейшых сацыяльна-культурных і адукацыйных пазашкольных устаноў сталіцы.

Папярэднікам палаца з’яўляецца *Гарадскі дом піянераў*, адкрыты ў 1965 годзе на вуліцы Астроўскага. Дом піянераў размяшчаўся ў двухпавярховым будынку, у якім да гэтага знаходзіўся кінатэатр «Беларусь», а яшчэ раней — сінагога.

*Мінскі палац піянераў і школьнікаў* пабудаваны ў 1986 годзе (архітэктары В. Бялянкін, Т. Розава, Л. Селівончык, I. Новік, В. Чарназёмаў; першая чарга — клубны комплекс) з залацістым шклом, у якіх адлюстроўваецца навакольны пейзаж. У кампазіцыю сімвалічнага партала, які падтрымлівае навісаючы аб’ём залы, уваходзяць лесвіцы-трыбуны, якія вядуць да ўнутранага дворыка.

Цэнтр кампазіцыі — вялікая фае-зала для правядзення масавых мерапрыемстваў; прасторава аб’яднана з Ленінскай залай (для правядзення ўрачыстых рытуалаў і сустрэч) і Зімовым садам — часцінкай жывой прыроды з возерам, востравам, дрэвамі, птушкамі, залацістым вітражом, звернутым да возера. Да фае вядзе ўваходны вестыбюль з фантанам, асветлены верхнім святлом праз ліхтар авальнай формы. Па баках ад цэнтральнага фае на 4 паверхах размешчаны памяшканні для работы гурткоў тэхничнай і мастацкай творчасці, эстэтычнага выхавання. Да цэнтральнага фае прымыкаюць 3 залы: універсальная кіна-канцэртная на 900 месцаў, лекцыйная на 300 месцаў і піянерскага тэатра. Усе яны маюць сцэны і пакоі для рэпетыцый аркестра, заняткаў харэаграфіяй, спевамі і інш. Над галоўным уваходам размешчана зала касманаўтыкі. Для аздаблення інтэр’ераў буйных памяшканняў выкарыстаны белы мармур, граніт і інш. прыродныя матэрыялы, падвесная столь з акміграна, пафарбаванага алюмінію. Галоўнае фае аздабляюць ажурныя люстры, вестыбюль — дэкаратыўны басейн з фантанам, кантрастнае спалучэнне белай падлогі з інтэнсіўным чырвоным колерам столі.

Аформлены пляцоўкі для спорту і масавых гульняў, прадугледжвалася стварэнне плошчы парадаў, дэкаратыўнага басейна, алеі піянераў-герояў.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* Минский дворец молодежи

Катэгорыя:Старавіленскі тракт
Катэгорыя:1986 год у Мінску
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Мінска
Катэгорыя:Дамы культуры Беларусі
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Віталя Бялянкіна
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Тамары Розавай
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Віктара Чарназёмава
Герб Беластока

**Герб Беластока** — афіцыйны геральдычны сімвал Беластока.

## Апісанне 
Геральдычны шчыт падзелены насярэдзіне: зверху чырвоны, а знізу залаты. У верхняй частцы — срэбны арол з залатой каронай, залатымі дзюбай і кіпцюрамі, чырвоным языком. У ніжняй частцы — Пагоня. Конь срэбны з залатой конскай амуніцыяй і чырвонай патройнай папругай. Вершнік у сініх даспехах, сінім шлеме з адкрытым казырком і срэбным пяром, узнятым сінім мячом, залатымі шпорамі. На сінім шчыце вершніка — срэбны літоўскі крыж.

## Гл. таксама 
* Герб Пагоня

## Зноскі 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Беласток
Беласток
Сцяг Беластока

**Сцяг Беластока** — адзін з сімвалаў горада Беластока.

## Апісанне 
Сцяг уяўляе сабой прамавугольнае палотнішча і складзены з трох аднолькавых па памеры палос: верхняй — белага, сярэдняй — жоўтага і ніжняй — чырвонага колеру. У сярэдзіне сцяга размешчаны герб Беластока.

## Спасылкі 
* Urząd Miejski w Białymstoku. Historia i Symbole Miasta 

Катэгорыя:Беласток
Беласток
Герб Пулаў

**Герб Пулаў** — афіцыйны геральдычны сімвал Пулаў.

## Апісанне 
На геральдычным шчыце Пулаў — Пагоня на чырвоным полі над святыняй Сібіліі. Вершнік у срэбных даспехах, шлеме з адкрытым казырком, узнятым мячом. На сінім шчыце вершніка — залаты літоўскі крыж. Конь срэбны з сіняй конскай амуніцыяй і папругай.

## Гл. таксама 
* Герб Пагоня

Катэгорыя:Пулавы
Пулавы
Герб Седльцаў

**Герб Седльцаў** — афіцыйны геральдычны сімвал Седльцаў.

## Апісанне 
На геральдычным шчыце Седльцаў — Пагоня на чырвоным полі над замкам. Вершнік у срэбных даспехах і шлеме, з узнятым мячом, з чорнай барадой. На сінім шчыце вершніка — залаты літоўскі крыж. Конь срэбны з сіняй конскай амуніцыяй і папругай. Пад пярэднімі капытамі каня — сцяна замка з трыма вежамі, цэнтральная вышэйшая. Сцены і вежы замка — срэбныя, вароты і вокны — чорныя. Герб размешчаны на чырвоным геральдычным шчыце з чорнай аблямоўкай.

## Гл. таксама 
* Герб Пагоня

## Літаратура 
* Wanda Więch-Tchórzewska, 'Herb miasta Siedlce', Szkice Podlaskie 5, 7-14, 1996 

Катэгорыя:Седльцы
Седльцы
Сцяг Седльцаў

**Сцяг Седльцаў** — адзін з сімвалаў Седльцаў.

## Апісанне 
Сцяг уяўляе сабой белы прастакутнік з сіняй паласой пасярэдзіне, у цэнтральнай частцы сцяга знаходзіцца герб Седльцаў.

* Суадносіны шырыні і даўжыні складаюць 2 да 5.
* Суадносіны паміж шырынёй сіняй паласы і шырынёй цэлага сцяга складаюць 17 да 80.
* Герб Седльцаў размешчаны на адлегласці роўнай 1/4 даўжыні сцяга, лічачы ад дрэўца.

## Гл. таксама 
* Герб Седльцаў

Катэгорыя:Седльцы
Седльцы
Ганіўка

**Ганіўка** () — вёска ў Сакальскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Сакальскага раёна
Вораніў (Гарадэнкіўскі раён)

**Вораніў** () — вёска ў Гарадэнкіўскім раёне Івана-Франкоўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Гарадэнкіўскага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1750 годзе
Вораніў (Рагатынскі раён)

**Вораніў** () — вёска ў Рагатынскім раёне Івана-Франкоўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Рагатынскага раёна
Гарадышчэ (Маркіўскі раён)

**Гарадышчэ** () — вёска ў Маркіўскім раёне Луганскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Маркіўскага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1920 годзе
Гарадышчэ (Чарнухынскі раён)

**Гарадышчэ** () — вёска ў Чарнухынскім раёне Палтаўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Чарнухынскага раёна
Гарадышчэ (Казіўскі раён)

**Гарадышчэ** () — вёска ў Казіўскім раёне Цярнопальскай вобласці Украіны.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Казіўскага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1476 годзе
Гута (Сакальскі раён)

**Гу́та** () — вёска ў Сакальскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Сакальскага раёна
Бенедыкт Дырліх

**Бенедыкт Дырліх** (, 21 красавіка 1950, вёска Нова-Веска, Германская Дэмакратычная Рэспубліка) — лужыцкі паэт, пісьменнік, журналіст, палітык і грамадскі дзеяч.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 21 красавіка 1950 года ў сербалужыцкі вёсцы Нова-Веска ў ваколіцах Будзішына ў шматдзетнай сялянскай сям'і. З 1956 года па 1964 год навучаўся ў школе ў вёсцы Ворклецы. Да 1968 года паступіў у епіскапскую перадсемінарию ў Шэнайхе каля Берліна. Вывучаў тэалогію і філасофію ў Эрфурце. Працаваў медбратам у клініцы Карл-Маркс-Штадте і вучыўся ў вячэрняй сярэдняй школе, якую скончыў у 1973 годзе. З 1973 па 1975 год працаваў асістэнтам у Нямецка-сербалужыцім народным тэатры ў Баўтцэне. З 1975 г. па 1980 год вывучаў тэатральнае мастацтва ў Лейпцыгу.

У перыяд рэформаў у ГДР 1989-1990 гадоў займаўся палітычнай дзейнасцю ў Лужыцкім нацыянальным сходзе. У 1990 годзе быў абраны дэпутатам ад партыі СДПГ у Саксонскі парламент. Быў старшынёй Лужыцкага аддзялення СДПГ. У гэтым жа годзе быў абраны ў працоўную групу, якая распрацоўвала праект новай канстытуцыі зямлі Саксонія. У 1994 годзе ўдзельнічаў у выбарах. Не атрымаўшы дастатковай падтрымкі выбаршчыкаў, падаў у гэтым жа годзе ў адстаўку з пасады старшыні Лужыцкага аддзялення СДПГ.

З 1995 года па 2011 год быў галоўным рэдактарам сербалужыцкай газеты «Serbske Nowiny». У 2011 годзе ўдзельнічаў у арганізацыі «Серболужицкого сейміка» (Serbski sejmik), якая выступала за стварэнне выбарнага палітычнага органа, які прадстаўляе інтарэсы сербалужыцкага народа. Да 2014 года быў старшынёй Саюза лужыцкіх мастакоў.

Піша прозу і паэзію на верхнялужыцкай і нямецкай мовах.

## Сачыненні 
* *Fijałkojty čas*, Domowina Verlag 1963
* *Zelene hubki*, Domowina Verlag 1975
* *Třeće wóčko*, Domowina Verlag 1978
* *Trzecie oko*, Warszawski Klub Młodych Pisarzy 1978
* *Nocakowanje*, Domowina Verlag 1980
* *Grüne Küsse*, Aufbau-Verlag 1980
* *W paslache*, Domowina Verlag 1986
* *Hexenbrennen*, Aufbau-Verlag 1988
* *Tři pjeršćenje/Drei Ringe*, Domowina Verlag 1990
* *Fliegender Herbst*, Domowina Выдавецтва 1994
* *Wotmach womory*, Domowina Выдавецтва 1997
* *Wobraz ze skibami*, Domowina Выдавецтва 2001
* *Stysk wyska*, Domowina Выдавецтва 2006
* *Widźu nana, widźu mać*, Domowina Verlag 2007
* *Cyblowe suknički*, Domowina Выдавецтва 2008
* *Parabola*, Winicka metska drukarnia 2010
* *Der Tiger im Pyjama / Tiger w nócnej košli*, Domowina Verlag 2012

## Узнагароды 
* 5 ліпеня 2011 года быў удастоены прэміі імя Якуба Чышынскага.

## Літаратура 
* Гугнин А. А., Введение в историю серболужицкой словесности и литературы от истоков до наших дней, Российская академия наук, Институт славяноведения и балканистики, научный центр славяно-германских отношений, М., 1997, стр. 7, 174, 181—182, ISBN 5-7576-0063-2
* Дни лужицко-сербской литературы и искусства

## Спасылкі 
* Біяграфія
* Бібліяграфія

Катэгорыя:Лужыцкамоўныя паэты
Катэгорыя:Верхнялужыцкія пісьменнікі
Катэгорыя:Лужыцкія грамадскія дзеячы
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі імя Якуба Чышынскага
Катэгорыя:Вікіпедыя:Біяграфіі сучаснікаў
Гута (Славуцкі раён)

**Гу́та** () — вёска ў Славуцкім раёне Хмяльніцкай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Славуцкага раёна
Двірці (Сакальскі раён)

**Двірці** () — вёска ў Сакальскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Сакальскага раёна
Свята-Іаана-Багаслоўскі жаночы манастыр (Дамашаны)

**Свята-Іаана-Багаслоўскі жаночы манастыр** ― жаночы манастыр у вёсцы Дамашаны Смалявіцкага раёна Мінскай вобласці. Знаходзіцца побач з могілкамі.

## Гісторыя 
Заснаваны пастановай Сінода Беларускай праваслаўнай царквы ад 14 снежня 1997 года і па багаслаўленні мітрапаліта Філарэта. У 1997 годзе каля могілкавай царквы пачалося будаўніцтва манастыра.

## Царква ў гонар Ціхвінскага абраза Божай Маці 
У 2000 годзе была пабудавана і асвячона драўляная царква ў гонар Ціхвінскага абраза Божай Маці.
З’яўляецца помнікам архітэктуры беларускага народнага дойлідства. Царква вырашана 3-зрубным аб’ёмам: прамавугольны прытвор, кубападобная малітоўная зала, 5-гранная апсіда. Двухсхільны дах па цэнтры пераходзіць у шатровы, над апсідай — у вальмавы; завершаны 3 цыбулепадобнымі галоўкамі. Брусчатыя сцены, складзены «ў ластаўчын хвост», прарэзаны арачнымі аконнымі праёмамі.

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя манастыры Беларусі
Катэгорыя:Барысаўская епархія
Катэгорыя:Жаночыя манастыры
Катэгорыя:Дамашаны
Катэгорыя:1997 год у Беларусі
Катэгорыя:Культавыя збудаванні Смалявіцкага раёна
Катэгорыя:З’явіліся ў 1997 годзе
Дзіброва (Бахмуцкі раён)

**Дзіброва** () — вёска ў Бахмуцкім раёне Данецкай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Бахмуцкага раёна
Дзіброва (Лыманскі раён)

**Дзіброва** () — вёска ў Лыманскім раёне Данецкай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Лыманскай гарадской абшчыны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Данецкай вобласці
Дзіброва (Далынскі раён)

**Дзіброва** () — вёска ў Далынскім раёне Івана-Франкоўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Далынскага раёна (Івана-Франкоўская вобласць)
Дзіброва (Дыканьскі раён)

**Дзіброва** () — вёска ў Дыканьскім раёне Палтаўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Дыканьскага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1976 годзе