Іахім Цеханавецкі

**Іакім Цехановіч** (**Цеханавецкі**) (? — ) — грэка-каталіцкі царкоўны дзеяч, епіскап Пінскі і Тураўскі ў 1716—1719 гадах.

## Біяграфія 
Пра ўніяцкага епіскапа Іакіма (Якіма) Цехановіча (часам сустракаецца —  Цеханавецкага) вядома не шмат. Паводле гісторыка Дзяніса Лісейчыкава сапраўднае прозвішча Пінскага ўніяцкага ўладыкі — Цехановіч, бо ў такім варыянце ён запісаны ў памянніку. Бацька яго, пінскі падкаморы Станіслаў Цехановіч таксама карыстаўся такім жа варыянтам прозвішча, як і брат Антон. Цеханавецкі — гэта нейкая пазнейшая прыдумка або памылка. Ягонае свецкае імя пры нараджэнні — Ян Язафат Цехановіч, пра што сведчыць ліст яго маці Канстанцыі з роду Маскевіч, якая пісала пратэстацыю на імя протаархімандрыта базыльянаў, не жадаючы, каб яе сын уступаў у ордэн і стаў манахам.

Пасля складання вечных абетаў, у 1710—1711 гг. ён вывучаў логіку і фізіку ў Віленскім езуіцкім калегіуме. У 1716 г. быў прызначаны Пінска-Тураўскім епіскапам. Хіратонія на епіскапа Пінскага адбылася ў Супрасльскім манастыры 20 красавіка 1716 года, калі Яну Язафату Цехановічу было 30 гадоў. 15 верасня 1717 г. напісаў ліст літоўскаму канцлеру Каралю Станіславу Радзівілу з прапановай аб звальненні духавенства яго епархіі ад абавязку ваеннай кантрыбуцыі. Епіскапам быў тры гады. Памёр епіскап Іакім Цехановіч 4 красавіка 1719 г. у Пінску, паводле іншай інфармацыі, якую падае гісторык Дзяніс Лісейчыкаў — 29 красавіка старога стылю (10 мая — паводле грыгарыянскага календара), бо менавіта гэтая дата пазначана ў базыльянскім памянніку. Згодна з сваёй воляй, як базыльянін, быў пахаваны ў агульнай пахавальні Успенскага сабора ў Жыровіцкім манастыры.

## Ацэнкі 
Паводле Ігната Сцябельскага, Іакім Цехановіч (Цеханавецкі) *«вызначаўся вялікай богабаязню і святасцю жыцця. Епіскапам быў толькі тры з паловай гады, аднак у вачах людзей і Бога стаў святым»*.

Быў вядомы 

## Ушанаванне памяці 
Парэшткі ўладыкі Іакіма былі перапахаваны ля галоўнага ўвахода ва Успенскі сабор у Жыровічах, знутры з правага боку, у каплічцы, пад харамі ў склепе. У манастыры жыве паданне, што гэта зрабілі праваслаўныя ў 1870-я, калі ачышчалі склепы пад царквой ад пахаваных там законнікаў-базыльянаў і свецкіх людзей, а цела ўладыкі Іакіма было знойдзена ў непарушным стане. Да пачатку 1990-х гг. грэка-каталіцкаму епіскапу праваслаўныя адпраўлялі паніхіду: штогод два разы — 4 красавіка (дзень смерці епіскапа) і 9 верасня (дзень імянін).

## Літаратура 
* *Wereda Dorota*. Biskupi unickiej metropolii kijowskiej w XVIII wieku .&nbsp;— Siedlce-Lublin 2013.&nbsp;— 375 S.&nbsp;— 
* [Лаўрэш Леанід. Пра трываласць беларускай рэлігійнай традыцыі (пра біскупа Цеханавецкага) // Слонімскі край. 2019. № 10(44). С. 14–15.; 2019. № 11(45). С. 12–14.](http://pawet.net/library/history/bel_history/_rhist/2031/%D0%9F%D1%80%D0%B0_%D1%82%D1%80%D1%8B%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%86%D1%8C_%D0%B1%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%80%D1%83%D1%81%D0%BA%D0%B0%D0%B9_%D1%80%D1%8D%D0%BB%D1%96%D0%B3%D1%96%D0%B9%D0%BD%D0%B0%D0%B9_%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%B4%D1%8B%D1%86%D1%8B%D1%96_(%D0%B5%D0%BF%D1%96%D1%81%D0%BA%D0%B0%D0%BF_%D0%86%D1%8F%D0%B0%D0%BA%D1%96%D0%BC_%D0%A6%D0%B5%D1%85%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D1%96%D1%87_%D0%A6%D0%B5%D1%85%D0%B0%D0%BD%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D1%86%D0%BA%D1%96).html)

Катэгорыя:Базыльяне
Катэгорыя:Пінскія і тураўскія ўніяцкія епіскапы