Нарэндра Модзі

**Нарэ́ндра Дамадарда́с Мо́дзі** (, , ; ) — індыйскі палітычны і дзяржаўны дзеяч, галоўны міністр штата Гуджарат з 7 кастрычніка 2001 года, лідар Бхаратыя джаната парты. Прэм’ер-міністр Індыі з 26 мая 2014 года.

## Біяграфія 
### Маладыя гады 
Нарэндра Дамадардас Модзі нарадзіўся 17 верасня 1950 года ў горадзе Ваднагар. Ён быў трэцім з шасці дзяцей у сям’і Дамадардаса Мулчанда Модзі і яго жонкі Хірабен. З юнацтва пачаў цікавіцца палітыкай, уступіў у шэрагі Раштрыя сваямсевак сангх (РСС). Атрымаў адукацыю палітолага.

### Палітычная кар’ера 
У 1998 годзе, па даручэнні тагачаснага лідара Бхаратыя джаната парты Лала Крышны Адвані, узначаліў выбарчую кампанію гэтай партыі ў штатах Гуджарат і Хімачал-Прадэш. У кастрычніку 2001 года стаў галоўным міністрам Гуджарата, змяніўшы на гэтай пасадзе Кешубхая Патэля, які сышоў у адстаўку. У 2007 годзе быў пераабраны на трэці тэрмін, а ў 2012 годзе — на чацвёрты.

Як у Індыі, так і за мяжой, Модзі лічыцца вельмі супярэчлівай фігурай. Рэзкую крытыку выклікалі яго дзеянні падчас Гуджарацкага пагрому 2002 года. У прыватнасці, ён вінаваціўся ў непадаванні абароны індыйскім мусульманам. Нягледзячы на гэта, Модзі карыстаецца велізарнай падтрымкай сярод насельніцтва Гуджарата. Яму ставіцца ў заслугу бурны эканамічны рост штата ў 2000-я гады. Паводле версіі папулярнага часопіса «India Today», у 2006 і 2011 гадах Н. Модзі быў прызнаны лепшым галоўным міністрам Індыі.

### Пасада прэм’ер-міністра 
13 верасня 2013 года Нарэндра Модзі быў названы кандыдатам у прэм’ер-міністры ад Бхаратыя джаната парты і ўзначаліў перадвыбарную кампанію на парламенцкіх выбарах 2014 года. Паводле яго слоў, ён правёў 440 сустрэч з выбаршчыкамі па ўсёй краіне. Акрамя таго, Модзі паспяхова выкарыстоўваў сацыяльнай сеткі, звярнуўшыся нават да трохмерных галаграмам, каб «непасрэдна» мець зносіны з выбаршчыкамі і ў віртуальнай прасторы. Праграмны слоган БДП абвяшчаў: «Нацыяналізм — наша натхненне. Развіццё і добрае кіраванне — наша мэта».

Галасаванне на выбарах праводзілася ў дзевяць этапаў з 7 красавіка па 12 мая, з яўкай выбаршчыкаў у 66,38 %. 16 мая Выбарчая камісія Індыі пачала падлік галасоў. Паводле папярэдніх даных, Бхаратыя джаната парты лідыравала ў 276 выбарчых акругах з 543, а Нацыянальна-дэмакратычны альянс — у 331. Пасля таго, як папярэдні падлік галасоў паказаў перавагу БДП, прадстаўнік Індыйскага нацыянальнага кангрэса Раджыў Шукла ад імя партыі сказаў, што «мы прызнаём паражэнне. Мы гатовыя перайсці ў апазіцыю». Па падліках, БДП можа атрымаць 277 месцаў у новым складзе Лок Сабхі, пры 272 неабходных для простай большасці, а ІНК — каля 100 месцаў. Дзеючы прэм’ер-міністр Індыі Манмохан Сінгх павіншаваў Нарэндру Модзі з перамогай на выбарах. У сваю чаргу Модзі напісаў у Twitter: «Індыя перамагла! Наперадзе добрыя дні».

17 мая Нарэндра Модзі прыехаў у Дэлі з Гуджарата для правядзення пераможнага параду, які павінен быў завяршаецца каля штаб-кватэры партыі. Уздоўж шляху картэжа былі выстаўлены паліцэйскія і часці спецыяльнага прызначэння. Па шляху ў штаб-кватэру Бхаратыя джаната парты людзі, якія сабраліся ўздоўж вуліц, скандзіравалі яго імя, размахвалі сцягамі, абсыпалі кветкамі яго картэж, спявалі і скакалі пад гукі духавога аркестра і нацыянальных флейт. Модзі некалькі разоў выходзіў з машыны, паказваючы натоўпу знак «V». У той жа дзень, прэм’ер-міністр Індыі Манмохан Сінгх прызнаў перамогу Бхаратыя джаната парты на выбарах і падаў у адстаўку, заявіўшы, што «спрабаваў рабіць усё магчымае падчас свайго служэння вялікаму народу» Індыі. Паводле канчатковых вынікаў галасавання, Аб’яднаны прагрэсіўны альянс на чале з партыяй Індыйскі нацыянальны кангрэс перамог толькі ў 59 выбарчых акругах з 543, БДП — у 283 акругах, такім чынам, атрымаўшы абсалютную большасць і стаўшы першай за 30 гадоў партыяй, якая зможа сфарміраваць урад самастойна. БДП атрымала кантроль над толькі над ніжняй палатай парламента, Лок Сабхай, але ў Радж’я Сабсе, у яе ўсяго 46 мандатаў з 240, а ў ІНК — 68, што дае магчымасць вета.

26 мая Нарэндра Модзі прыняў прысягу прэм’ер-міністра Індыі. На ўрачыстай цырымоніі прысутнічалі палітыкі і прадстаўнікі замежных дзяржаў, сярод якіх быў прэм’ер-міністр Пакістана Наваз Шарыф. Дагэтуль яшчэ ніколі прэм’ер-міністры Індыі і Пакістана не прыязджалі на інаўгурацыю свайго калегі. Акрамя яго, прысутнічалі лідары краін, якія ўваходзяць у Паўднёва-Азіяцкую асацыяцыю рэгіянальнага супрацоўніцтва (SAARC), а таксама прэзідэнты Афганістана, Шры-Ланкі і Мальдываў, прэм’ер-міністры Непала і Бутана, спікер парламента Бангладэш. Перад пачаткам цырымоніі прыняцця прысягі ў прэзідэнцкім палацы ў Дэлі Наваз Шарыф сказаў, што абранне Модзі адкрывае магчымасці для паляпшэння адносін паміж дзвюма краінамі. На наступны дзень, Модзі правёў перамовы з Шарыфам, на якіх былі абмеркаваны пытанні супрацоўніцтва ў розных абласцях, у прыватнасці — у сферы бяспекі на граніцы.

Паўторна быў прызначаны на чале ўраду Індыі ў 2019 годзе. Пасля пермогі праўрадавай кааліцыі на чарговых парламенцкіх выбарах, 9 чэрвеня 2024 года Нарэндра Модзі ў трэці раз прынёс прысягу і заступіў на пасаду Прэм’ер-міністра Індыі.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* @narendramodi Афіцыйны і верыфікаваны акаунт у Twitter
* Narendra Modi Афіцыйны вэб-сайт
* Narendra Modi Персанальны блог
* Profile  на Афіцыйным партале штата Гуджарат
* Profile на BBC News

Катэгорыя:Дзеючыя кіраўнікі дзяржаў
Катэгорыя:Прэм’ер-міністры Індыі