Міжславянская мова

**Міжславянская мова** (саманазва: *меджусловјанскы, medžuslovjansky*) — апастэрыёрная панславянская мова, створаная на моўным матэрыяле стараславянскай мовы і існуючых славянскіх моў, прызначаная для зносін паміж іх носьбітамі.

## Ідэя 
Славянскія мовы — адносна аднародная група моў. Яна складаецца з трох падгруп, якія маюць шмат агульных рыс у граматыцы, лексіцы і сінтаксісе. Веданне адной з славянскіх моў дастаткова, каб разумець (хаця б трохі) тэкст на іншай славянскай мове.

Асноўнай задачай, якую ставілі перад сабой распрацоўшчыкі міжславянскай мовы — стварыць мову, якая будзе зразумелай без папярэдняга вывучэння ўсім або большасці носьбітаў славянскіх моў. Мова мае спрошчаную граматыку з мінімальнай колькасцю выключэнняў, якая дазваляе славянафону (славянагаворачаму) лёгка авалодаць ёй. Міжславянская мова можа выкарыстоўвацца на першым этапе вывучэння славянскіх моў, паколькі спалучае ў сабе агульныя рысы моў гэтай групы.

Міжславянская мова можа быць добрай падтрымкай для падарожнікаў і вельмі карысным інструментам для ўсіх хто жадае звярнуцца да ўсяго славянскага свету праз сеціва без перакладу тэксту на некалькі моў. Веданне гэтай мовы дазволіць чалавеку размаўляць і пісаць даволі зразумела для носьбітаў любога з жывых славянскіх моў, а таксама і самому лепей разумець тэксты на любой з іх.

## Гісторыя 
Праект **Славянскі** (Slovianski) створаны ў 2006 годзе супольнымі намаганнямі групы людзей з розных краін, сабраўшыхся на Славянскім форуме. Асноўныя распрацоўшчыкі — Ондрэй Рэчнік (Ondrej Rečnik), Габрыэль Свобада (Gabriel Svoboda), Ян ван Стэнберген (Jan van Steenbergen), Ігар Палякоў. Славянскі існаваў у трох варыянтах:

* *Slovianski-P (Одкаўскі)* — значна спрошчаная мова з элементамі піджына (Андрэй Рэчнік, Габрыэль Свобода). Характарызуецца адсутнасцю скланення назоўнікаў паводле склонаў і дапасавання прыметнікаў з назоўнікамі ў родзе. Замест роднага склону шырока ўжываецца канструкцыя з прыназоўнікам *од*, з-за чаго гэтая мова таксама вядома як *Одкаўскі*.
* *Slovianski-N* — натуралістычная мова, створаная на агульных для ўсіх славянскіх моў элементах (Ян ван Стенберген, пазней Ігар Палякоў)
* *Slovianski-S* — спроба спалучаць схематычныя элементы з натуралістычнымі (Габрыэль Свобода, Ігар Палякоў)

У 2007 годзе распрацоўшчыкі адмовіліся ад схематычных версій мовы, і зараз пад назвай славянскі маецца на ўвазе яго натуралістычная версія Slovianski-N.

Таксама блізкія да Славянскі былі іншыя праекты панславянскіх моў. У 2009 годзе Стывен Радзікаўскі, Андрэй Марачэўскі і Міхал Боравічка прэзентавалі палепшаную версію словіа пад назвай **Славіёскі** (*Slovioski*). У 2010 з’явіўся праект **новаславянская мовa** (*Novoslovienskij*, пазней *Novoslověnsky*) чэшскага аўтара Войцеха Мярункі, заснаваны на стараславянскай мове.

У 2011 годзе праектнымі групамі *славянскі*, *славіёскі* і *новаславянскай мовы* было прынята прынцыповае рашэнне аб зліцці гэтых блізкіх праектаў у **міжславянскую мову**. Пры гэтым, аб’яднанне адбывалася не шляхам стварэння агульнай граматыкі і агульнага слоўніка, а шляхам набліжэння маючыхся граматык і слоўнікаў у выніку пастаянна адбываючайся міжпраектнай дыскусіі. Пасля Першай канферэнцыі аб міжславянскай мове (CISLa) у 2017 годзе наступіла поўнае аб’яднанне гэтых праектаў.

З 2011 года ў праект таксама ўваходзіць **Славіянта** (*Slovianto*) — радыкальна спрошчаная мова, якая прапаноўваецца для пачатковага этапа вывучэння міжславянскай мовы людзям, не знаёмых з асаблівасцямі славянскіх моў.

## Арфаграфія і фанетыка 
Мова выкарыстоўвае два алфавіта — лацініцу (з літарамі **č, ž, š** для шыпячых і **ě** для стараславянскяй яці) і кірыліцу (з **љ, њ** для палаталізаваных зычных **ль, нь** і **ј** для йатацыі):

| ||
|valign=top|

|}

## Граматыка і лексіка 
Граматыка міжславянскай мовы мае вялікае падабенства з граматыкамі славянскіх моў. Яна мае граматычныя рысы, уласцівыя ўсім або большасці славянскіх моў. Такім чынам, як і ў натуральных славянскіх мовах, назоўнікі маюць тры роды і два лікі і дапасуюцца з прыметнікамі паводле роду, ліку і шасці склонам. Дзеясловы маюць закончанае і незакончанае трыванне і змяняюцца па ліках у цяперашнім часе і паводле роду ў мінулым, таксама маюцца загадны і ўмоўны лады.

Слова ў адпаведным значэнні дадаецца ў слоўнік мовы, калі яно набірае 3 балы, пры гэтым, руская і польская мовы даюць па аднаму балу, беларуская, украінская, чэшская, славацкая, славенская, сербскахарвацкая, македонская, балгарская па 0,5 бала. Такім чынам па 2 балы мае кожная з 3 груп славянскіх моў — усходнеславянская, заходнеславянская і паўднёваславянскія.

Калі для якога-небудзь значэння не знаходзіцца слова, якое набірае тры балы, то выбар ажыццяўляецца шляхам публічнай дыскусіі на Міжславянскім форуме з слоў, якія маюцца ў жывых славянскіх мовах. У выключных выпадках таварыства дазваляе неалагізмы (напрыклад, «часина» ў значэнні «гадзіна» — прапанавана Габрыэлем Свобадай).

Пасля аб’яднання Славянскі, Словіоскі і Новаславянскай мовы, таварыства ўжывала 3 слоўнікі:
* Слоўнік Славянскі (больш за 8300 слоў на пачатак 2012 года)
* Лексікон Славіёскі  (некалькі дзясяткаў тысяч слоў)
* Новаславянскі слоўнік  (каля 6000 слоў)

Пры гэтым, першыя 2 з іх дапаўняюцца, а 3-і — не.

Зараз ужываецца дынамічны слоўнік (больш за 17000 слоў у 2018 годзе), а з 2019 года таксама шматмоўны слоўнік.

### Спіс Сводзеша для міжславянскай мовы 
## Прыклады тэкстаў 
* Она приноси јаблока, да бы дєти были здраве (Яна носіць яблыкі, каб дзеці былі здаровы)
* Ктора жена љуби туттого мужа? (Якая жанчына любіць гэтага мужчыну?)

### Ойча наш 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Галоўная старонка міжславянскай мовы
* Шматмоўны слоўнік
* Інфармацыйны партал
* Стужка навін на міжславянскай мове 
* «Славяне» — навуковы часопіс на міжславянскай мове
* Група ў Фейсбуке
* Вікі
* Вікізборнік
* Форум распрацоўшчыкаў мовы Славянскі 
* «Свете мысли» — збор духоўных цытат на міжславянскай мове 
* Слоўнік створаны з выкарыстанне алгарытму Левенштэйна

Катэгорыя:Штучныя мовы
Катэгорыя:Міжнародныя дапаможныя мовы
Катэгорыя:Славянскія мовы