9 верасня

__NOTOC__
**9 верасня** — дзвесце пяцьдзясят другі (дзвесце пяцьдзясят трэці ў высакосны год) дзень года па Грыгарыянскім календары.

## Падзеі 
* 337: Пасля смерці Канстанціна I Вялікага кіраўнікамі Рымскай імперыі сталі тры яго сыны: Канстанцін II, Канстанцый II і Канстант.
* 622: Магамет са сваімі прыхільнікамі пакідае Мекку.
* 1087: Вільгельм II стаў каралём Англіі
* 1609: Войскі Вялікага Княства Літоўскага на чале з Львом Сапегам пачалі аблогу Смаленска.
* 1776: Зацвержаная новая назва аб’яднаных калоній Амерыкі — Злучаныя Штаты Амерыкі.
* 1791: Сталіца ЗША названа ў гонар прэзідэнта Джорджа Вашынгтона.
* 1850: Каліфорнія стала 31-м амерыканскім штатам.
* 1886: У Берне падпісаная Канвенцыя аб ахове літаратурных і мастацкіх твораў — першае міжнароднае пагадненне ў галіне аўтарскага права.
* 1888: Чылі абвясціла востраў Вялікдня сваёй тэрыторыяй.
* 1918: У Мінску адкрыліся беларускія настаўніцкія курсы.
* 1944: Заключана дамова паміж урадам БССР і Польскім камітэтам нацыянальнага вызвалення пра абмен насельніцтвам. У выніку абмену ў 1944—1947 гадах з Беларусі ў Польшчу выехалі 27,4 тыс. чалавек, з Польшчы ў Беларусь — 36 тыс. чалавек.
* 1969: У Канадзе набыў моц Закон пра мовы, які абвяшчаў англійскую і французскую мовы афіцыйнымі на ўсёй тэрыторыі краіны.
* 1991: Таджыкістан абвясціў незалежнасць.
* 1992: У Мінску адкрылася прадстаўніцтва ААН.
* 2001: Аляксандр Лукашэнка атрымаў перамогу на другіх прэзідэнцкіх выбарах у Беларусі.

## Нарадзіліся 
thumb|120px|Кардынал Рышэльё
* 384: Ганорый, першы заходнерымскі імператар
* 1585: Арман Жан дзю Плесі Рышэльё, французскі дзяржаўны дзеяч (пам. 4.12.1642)
* 1737: Луіджы Гальвані, італьянскі фізік і ўрач
* 1778: Клеменс Брэнтана, нямецкі паэт
* 1828: Леў Талстой, рускі пісьменнік, філосаф
* 1890: Курт Левін, амерыканскі псіхолаг
* 1923: Кліф Робертсан, амерыканскі акцёр
* 1924: Анатоль Гурыновіч, беларускі дзяржаўны дзеяч, міністр замежных спраў Беларусі ў 1966—1990 гадах (пам. у 1999)
* 1930: Надзея Румянцава, савецкая і расійская актрыса тэатра і кіно (пам. 8.4.2008)
* 1949: Адам Фішэр (дырыжор)
* 1956: Аві Вігдэрзон, ізраільскі матэматык
* 1958: Міра Лукша, беларуская пісьменніца
* 1960: Х’ю Грант, брытанскі акцёр
* 1961: Андрэй Вядзернікаў, заснавальнік і кіраўнік INTERNATIONAL KARATE ASSOCIATION OF BELARUS

## Памерлі 
thumb|right|120px|Ганна Ягелонка
* 1087: Вільгельм Заваёўнік, герцаг Нармандыі, кароль Англіі з 1066 (нар. 1027)
* 1596: Ганна Ягелонка, каралева польская і вялікая княгіня літоўская (нар. 18.10.1523)
* 1809: Аўгуст Людвіг Шлёцэр, нямецкі і расійскі гісторык, філолаг, публіцыст і статыстык (нар. 1735)
* 1832: Бернгард Кляйн, нямецкі кампазітар
* 1841: Агюстэн Пірам Дэкандоль, швейцарскі і французскі батанік
* 1863: Ігнат Будзіловіч, удзельнік паўстання 1863—1864 гг. у Аршанскім павеце, расстраляны (нар. 1841)
* 1898: Стэфан Малармэ, французскі паэт
* 1901: Анры дэ Тулуз-Латрэк, французскі мастак
* 1917: Ігнат Буйніцкі, беларускі акцёр, рэжысёр, тэатральны дзеяч, стваральнік нацыянальнага прафесійнага тэатра, удзельнік літаратурнага жыцця (нар. 10(22).8.1861)
* 1976: Мао Цзэдун, кітайскі дзяржаўны дзеяч, старшыня КНР (нар. 26.12.1893)
* 1997: Бёрджэс Мерэдыт, амерыканскі акцёр і рэжысёр
* 2000: Херберт Фрыдман, амерыканскі астрафізік
* 2006: Аркадзь Вольскі, савецкі і расійскі палітык
* 2019: Марці Валтанен, фінскі танцоўшчык

## Святкуюць 
### Нацыянальныя 
* : Дзень утварэння Карэйскай Народна-Дэмакратычнай Рэспублікі
* : Дзень незалежнасці

### Прафесійныя 
* Сусветны дзень прыгажосці — свята было ўстаноўлена Міжнародным камітэтам эстэтыкі і касметалогіі CIDESCO ў 1995 годзе.
* Дзень тэстыравальніка (неафіцыйнае свята) — адзначаецца ў памяць аб першым баге.

909