Паўночная Інгрыя

**Паўночная І́нгрыя** (), таксама '''рэспу́бліка Кір'яса́ла''' () — кароткатэрміновае дзяржаўнае ўтварэнне інгерманландскіх фінаў на поўдні Карэльскага перашыйку, якое існавала ў часы Грамадзянскай вайны ў Расіі.

## Гісторыя 
Рэспубліка абвясціла пра сваё аддзяленне ад Савецкай Расіі па Кастрычніцкай рэвалюцыі і кіравала часткай Петраградскага павета Петраградскай губерні з 1919 па 1920 гады на тэрыторыях на поўнач ад сучаснага Санкт-Пецярбургу.

Адміністрацыйным цэнтрам дзяржаўнага ўтварэння з'яўлялася вёска Кір'ясала ў сучасным Усевалажскім раёне Ленінградскай вобласці Расіі.

Увесну 1919 года ў расійскай частцы Карэльскага перашыйку (тэрыторыя Расіі паміж Фінскім залівам і Ладажскім возерам) з ініцыятывы фінскай секцыі Петраградскага губернскага камітэта РКП(б) пачалася актыўная кампанія па правядзенні мабілізацыі інгерманландскага насельніцтва ў Чырвоную армію. Сялянства Інгерманландыі, гістарычнага рэгіёна на захадзе сучаснай Ленінградскай вобласці, пазбягала мабілізацыі, на што ўлады адказалі рэпрэсіямі — некалькі сотняў чалавек было арыштавана, а іх маёмасць канфіскаваная. Карнымі акцыямі кіраваў начальнік унутранай абароны Петраграда Якаў Петэрс. Ратуючыся ад пераследу, жыхары тэрыторый ля тагачаснай мяжы Фінляндыі (якая ў тыя часы была бліжэй да Санкт-Пецярбурга, чым цяпер) пераходзілі на тэрыторыю апошняй. Усяго ў ваколіцах Раўту (сучаснае Саснова) і Раасулі (сучаснае Арэхава) сабралося каля трох тысяч бежанцаў.

11 чэрвеня група мяцежных сялян колькасцю ў 150—200 чалавек захапіла мясцовасць Кір'ясала ў складзе пяці бліжэйшых вёсак (Аўтыё, Пусанмякі, Тыканмякі, Уўсікюля, Ванхакюля) і мытнага паста,  якія знаходзіліся на савецкім баку мяжы. Фактычна гэтая тэрыторыя, якая мела плошчу каля 30 км², аддзялілася ад Расіі.

9 ліпеня ў Раўту адбыўся сход бежанцаў, у якім узялі ўдзел каля 400 чалавек. На сходзе быў абраны Часовы камітэт Паўночнай Інгрыі і абвешчана ідэя стварэння незалежнай Інгрыі. Гэтая заява, у прыватнасці, была рэакцыяй на рэпрэсіі з боку бальшавіцкага кіраўніцтва Расіі, бо да гэтага высоўваліся толькі лозунгі шырокай нацыянальнай аўтаноміі — гэты рэгіён быў традыцыйным месцам пражывання фінаў.

За нядоўгі час фактычнага існавання Паўночная Інгрыя мела ўсе традыцыйныя дзяржаўныя атрыбуты: герб, сцяг, гімн, армію, флот, ваенную форму і ўзнагароды, суд, друкаванае выданне («Kirjasalon Sanomat»), пошту і паштовыя маркі.

Па заключэнні ў 1920 годзе Тартускага мірнага дагавору тэрыторыя рэспублікі была прызнаная за РСФСР. 6 снежня быў спушчаны сцяг, у гэты ж дзень усё насельніцтва вёскі Кір'ясала сышло ў Фінляндыю. У 1927 годзе на тэрыторыі рэспублікі існавала мясцовае нацыянальнае ўтварэнне — Куйвазаўскі фінскі нацыянальны раён, пераназваны ў 1936 годзе ў Токсаўскі фінскі нацыянальны раён і скасаваны ў 1939 годзе.

Выява:Elfvengren1920.jpg|Полк Паўночнай Інгрыі ў Кір'ясала, зіма 1920
Выява:Kirjasalo 06 12 1920.jpg|Развітвальны парад у Кір'ясала, 6 снежня 1920

## Старшыні дзяржаўнага савета 
thumb|Юр'ё Эльфенгрэн. Глава рэспублікі Паўночная Інгрыя ў 1919—1920 гг.
* Сантэры Тэрманен (9 ліпеня 1919 — верасень 1919);
* Юха Пека Кока (14 верасня 1919 — лістапад 1919);
* Юр'ё Эльфенгрэн (16 лістапада 1919 — май 1920);
* Юка Тыранен (чэрвень 1920 — 6 верасня 1920).
## Гл. таксама 
* Паўночнакарэльская дзяржава
* Эстонская Інгерманландыя
* Кір'ясала
* Гісторыя пошты і паштовых марак Інгерманландыі
* Сцяг Інгерманландыі
* Герб Інгерманландыі
* Першая савецка-фінская вайна

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Гістарычныя дзяржавы Еўропы
Катэгорыя:Дзяржаўныя ўтварэнні часоў Грамадзянскай вайны ў Расіі
Катэгорыя:Інгерманландыя