Эн Сэкстан

**Эн Сэкстан** (, , Ньютан — ) — амерыканская паэтэса, лаўрэат Пулітцэраўскай прэміі.

## Біяграфія 
Эн Грэй Харві нарадзілася ў горадзе Ньютан, штат Масачусетс. Амаль усё дзяцінства правяла ў Бостане, навучалася ў школе-пансіёне Роджэрс-Хол у горадзе Лоўэл, а затым цягам году — у Школе Гарланд. Некаторыя час Эн супрацоўнічала з бостанскім мадэльным агенцтвам *Hart Agency*. Выйшла замуж у 1948 годзе за Альфрэда Мюлера Сэкстана, з якім была ў шлюбе да 1973 года. У іх было дзве дачкі: Лінда Грэй і Джойс Лэд.

Большую частку свайго жыцця Эн Сэкстан пакутавала на псіхічны разлад. Першы прыступ здарыўся з ёй у 1954 годзе ў сувязі з пасляродавай дэпрэсіяй пасля нараджэння першай дачкі, Сэкстан накіравалі ў нейрапсіхіятрычны шпіталь. Другі прыступ — у 1955, і тады ж яна звярнулася па дапамогу да доктара Марціна Орна, які параіў Эн заняцца паэзіяй.

Яе настаўнікам у першых паэтычных занятках быў паэт Джон Холмс. Яе раннія вершы адразу знайшлі водгук у крытыкаў, некаторыя творы друкаваліся ў «Нью-Ёркеры», «Харперс Мэгэзін» і «Сатэрдэй Рэв’ю». Крыху пазней Эн Сэкстан вучылася ў Бостанскім універсітэце разам з такімі літаратурнымі знакамітасцямі, як Роберт Лоўэл, Сільвія Плат і Джордж Старбак, а таксама паэткай і крытыкам Максім Кумін, з якой Сэкстан вельмі зблізілася.

У 1960 годзе выйшаў яе першы зборнік паэзіі «У Бедлам і на паўдарогі назад» (*To Bedlam and Part Way Back*), які ў многім быў прысвечаны высілкам аднавіць псіхічнае здароўе. Паэзію Сэкстан прынята адносіць да гэтак званай «спавядальнай паэзіі» (*confessional poetry*) разам з творчасцю Сільвіі Плат, Роберта Лоўэла, Джона Бэрымана і У. Д. Снодграса. Эн Сэкстан адзначала вялікі ўплыў на сябе паэмы Снодграса «Іголка сэрца» (*Heart’s Needle*), у якой паэт апісваў свой досвед расставання з трохгадовай дачкой. Тэкст сведчыў, што можна пісаць пра асабістае і інтымнае, а гэта было менавіта тым, чаго прагнула сама Эн Сэкстан. Сярод яе пазнейшых кніг — зборнікі паэзіі «Усе мае мілыя» (*All my Pretty Ones*, 1962), «Жыві ці памры» (*Live or Die*, 1966), які прынёс ёй Пулітцэраўскую прэмію, «Любоўныя вершы» (*Love Poems*, 1969), п’еса «Mercy Street» (1969), «Трансфармацыі» (*Transformations*, 1972). Апошняй яе прыжыццёвай кнігай быў зборнік «Нататнікі смерці» (*The Death Notebooks*, 1974). Пасмяротна выйшлі яшчэ тры кнігі вершаў паэтэсы.

Пры жыцці Эн Сэкстан была ў ліку самых уганараваных аўтараў ЗША: уладальніца Пулітцэраўскай прэміі, сябра Каралеўскага літаратурнага таварыства (*Royal Society of Literature*) і першая жанчына — сябра Гарвардскага таварыства *Phi Beta Kappa*.

Памерла Эн Сэкстан 4 кастрычніка 1974 года, здзейсніўшы самагубства. Яшчэ ўдзень яна сустракалася з Максім Кумін, каб абмеркаваць сваю новую кнігу «Жахлівая грэбля да Бога» (*The Awful Rowing Toward God*), друк якой быў запланаваны на сакавік наступнага году. Вярнуўшыся дахаты, паэтка надзела футра сваёй маці, зняла з сябе ўсе пярсцёнкі, выпіла шклянку гарэлкі і, зачыніўшыся ў гаражы, запусціла рухавік аўто.

На беларускую мову яе вершы пераклалі Таіса Бондар, Юлія Цімафеева.

## Спасылкі 
* З літасцю да сквапных. Вершы 

Катэгорыя:Пісьменнікі-самазабойцы
Катэгорыя:Паэты ЗША
Катэгорыя:Паэтэсы
Катэгорыя:Пісьменніцы ЗША
Катэгорыя:Дзіцячыя пісьменнікі ЗША