Гусь (ежа)

**Гусь** — у кулінарыі і гастраноміі — мяса некалькіх відаў птушак сямейства , якое ўключае таксама качак і лебедзяў. Сямейства касмапалітычна распаўсюджана, і розныя дзікія віды і свойскія пароды ўжываюць у кулінарыі розных кухняў. Ужо ў 2500 годзе да н.э. ёсць сведчанні свядомага адкорму свойскіх гусей у Старажытным Егіпце.

,  і іншыя органы, ,  і  ўжываюць у кулінарыі ў розных кухнях. Спосабы гатавання ўключаюць запяканне, , , гатаванне на пары, ,  і . Да страў адносяць смажаніну, пячыста, супы, рагу, кары, каўбасы, фарш, пельмені.

У многіх кулінарных традыцыях  — святочная страва, рэцэпты якой існавалі на працягу стагоддзяў.

## Рэгіянальныя асаблівасці 
Мяса, печань і іншыя органы, тлушч, скура і кроў ужываюць у кулінарыі ў розных кухнях. Мяса мае своеасаблівы водар.

 таксама выкарыстоўваюцца ў кулінарыі, але ў адрозненне ад курыных яны даступныя толькі сезонна, у Вялікабрытаніі гусіныя яйкі даступныя ад восені да пачатку зімы.  гусь была традыцыйным кампанентам .

Пабочным прадуктам смажэння гусі з’яўляецца тое, што пры гэтым  шмат тлушчу выдатнай якасці, які можна выкарыстоўваць для смажання бульбы ці іншай гародніны, у якасці  ў каржы для пірага (салодкага або салёнага), як намазкі на хлеб і для мноства іншых кулінарных мэт. Можна таксама тушыць кавалкі гусі ў тлушчы для . У некаторых кухнях гусей вырошчваюць пераважна для . Паводле NPR, гусіны тлушч — гэта «лепшы з лепшых сярод тлушчаў».

З гусака і гусінай печані робяць таксама фуа-гра, паштэты і розныя віды фаршу.

## Усходняя Азія 
### Кітай 
Большасць кітайскіх спосабаў гатаваць гусь прадугледжвае яе дбайную апрацоўку. У  смажаная гусь — разнавіднасць . Яе гатуюць з прыправамі, часта ў печы на  пры высокай тэмпературы. Смажаныя гусі высокай якасці вылучаюцца хрумсткай скурай з сакавітым і далікатным мясам, якое часам падаюць з соусамі.

У  ў Сінгапуры тушаная гусь — традыцыйная страва; тыповыя інгрэдыенты  ўключаюць соевы соус, , часнок і спецыі, такія як карыца, імбір і бадзян.
у]]

### Ганконг 
Смажаная гусь традыцыйна папулярная і застаецца звычайнай асноўнай стравай у  Смажаная гусь, якая падаецца ў Ганконгу, асабліва ў горадзе , падобная аналагам у суседняй правінцыі Гуандун на поўдні Кітая.

## Еўропа 
У многіх еўрапейскіх культурах запечаную гусь традыцыйна ядуць толькі ў пэўныя святочныя дні, уключаючы Каляды і . Запечаная гусь была традыцыйнай  у яўрэяў Усходняй Еўропы.  з’яўляецца значнай часткай экспарту .

### Польшча 
У Польшчы на працягу многіх стагоддзяў гусей вырошчвалі на ежу. У 1600-х і 1700-х гадах яны былі асабліва папулярныя на святах і ўрачыстых абедах. Традыцыйна папулярнай была чорная поліўка, у складзе якой часта выкарыстоўвалася . Нацыянальнае спажыванне гусей скарацілася, прычым больш за ўсё гусей ядуць у Дзень святога Марціна.

### Францыя 
У некаторых частках Францыі, такіх як , гусь звычайна ядуць асноўнай стравай.   — абавязковы інгрэдыент традыцыйнага . У Харватыі таксама ёсць страва з смажанай гусі,  з каштанамі () — яе часта падаюць на .

### Канада 
Многія  жыхары Паўночнай Амерыкі традыцыйна ў значнай ступені залежалі ад гусей як ежы.

## Каўказ і Блізкі Усход 
### Егіпет 
У Старажытным Егіпце елі гусей.

### Іарданія 
 — традыцыйная , якое часта падаюць падчас вяселляў і іншых урачыстасцяў; звычайна яго гатуюць з тонкіх кавалачкаў бараніны або казляціны, прыгатаваных са спецыямі, якія падаюць на рысавай падсцілцы і заліваюць ёгуртавым соусам, але часам выкарыстоўваюць гусінае мяса.

### Іран 
У  гусінае мяса часта выкарыстоўваюць у страве , рагу з жоўтага колатага гароху, нарэзанай кубікамі бульбы і мяса, прыгатаванага ў таматным соусе.

### Турцыя 
Смажаная гусь — звычайная асноўная страва ў некаторых раёнах . Правінцыя Карс у Турцыі спецыялізуецца на прыгатаванні смажанай гусі па-карску, або *Kars kazı ve bulgur pilavı* (карскі гусь з пловам з булгура). Карская гусь — таксама парода гусей, выгадаваных у гэтым раёне спецыяльна для выкарыстання ў гэтай страве. Гусь запякаюць пры вельмі высокай тэмпературы ў тандыры над стравай з булгурам, на якую капае тлушч з гусі.

## Галерэя 

Файл:Gęsi_Pipek_Hala_Gwardii_2017b.jpg|Gęsie pipki (гусіныя шыі, фаршаваныя мясам)
Файл:Gänsesuppe_mit_Wurzelgemüse_2.JPG|Суп з гусі з карняплодамі
Файл:Goose_roasted.JPG|Смажаная гусь з кнэдлікамі і чырвонай капустай
Файл:卤水鹅片_Braised_Goose_Breast_-_朝江春_Chiu_Chow_Garden,_Taikoo_(2229895089).jpg|Тушаная гусь
Файл:Roast_goose_with_rice_(48892093826)_(cropped).jpg|Смажаная гусь кары падаецца з рысам у рэстаране ў Тайландзе
Файл:Gansjung_Blutsosse_Linde_Willmersreuth_(1).JPG|Гусь у крывяным соусе ў рэстаране ў Германіі
Файл:2018_National_Agricultural_Exhibition_in_Poznan_(16)_goose_lard.jpg|Слоікі з 
Файл:Goose_pie.jpg|Пірог з рэшткамі гусінага мяса ад смажанай гусі
Файл:Kaz_tiridi_in_Turkey,_una_especialidad_de_Samsun._(cropped).jpg|Kaz tiridi, турэцкая страва з гусінага мяса, якое падаюць на булгуры
Файл:Tscholent_Gellert_Hotel_Budapest.JPG|Чолент,  з фасолі, запраўленае вэнджанай гусяцінай
Файл:Pierogi_z_gęsiną,_Toruń.jpg|Гусіныя 
Файл:Stinky_tofu_with_goose_blood.JPG| з гусінай крывёй
Файл:A_basket_of_Goose_Eggs.jpg|Гусіныя яйкі
Файл:Lu_Wei_dishes_with_pork_belleries_and_octopus_and_goose_intestines.jpg|Свіная грудзінка з васьміногам і гусінымі 
Файл:Gänsefett-Brot.jpg|Гусіны тлушч у выглядзе намазкі на жытні хлеб

## Крыніцы 
Катэгорыя:Калядная ежа
Катэгорыя:Еўрапейская кухня
Катэгорыя:Усходняя кухня
Катэгорыя:Ізраільская кухня
Катэгорыя:Турэцкая кухня
Катэгорыя:Нямецкая кухня
Катэгорыя:Кітайская кухня
Катэгорыя:Амерыканская кухня