Любань (Акцябрскі раён)

**Лю́бань** (, ) — аграгарадок у Акцябрскім раёне Гомельскай вобласці. Цэнтр Любанскага сельсавета.

## Геаграфія 
За 23 км на ўсход ад гарадскога пасёлка Акцябрскі, 227 км ад Гомеля, 23 км ад чыгуначнай станцыі Рабкор, размешчанай на чыгунцы Бабруйск — Рабкор, адгалінаванні лініі Асіповічы — Жлобін.

Транспартныя сувязі па прасёлкавай, затым аўтамабільнай дарозе Акцябрскі — Азарычы.

Планіроўка складаецца з трох прамалінейных, паралельных паміж сабой вуліц мерыдыянальнай арыентацыі, да якіх на поўначы далучаецца просталінейная шыротная вуліца. Забудова двухбаковая, драўляная, сядзібнага тыпу. 

## Гісторыя 
Па пісьмовых крыніцах вядомая з XVII стагоддзя як паселішча ў Мінскім ваяводстве Вялікага княства Літоўскага. У XVIII стагоддзі ва ўладанні Крыштаповічаў. Пасля другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793 год) у складзе Расійскай імперыі, у Бабруйскім павеце Мінскай губерні. У 1797 годзе Крыштаповіч здаў вёску ў арэнду шляхціцу М. С. Чапскаму. У XIX стагоддзі ў складзе маёнтка Любань, што належаў памешчыку Ваньковічу. На 1908 год у Рудабельскай воласці Бабруйскага павета.

З 20 жніўня 1924 года цэнтр Любанскага сельсавета Парыцкага, з 28 чэрвеня 1939 года Акцябрскага, з 25 снежня 1962 года Светлагорскага, з 30 ліпеня 1966 года — адноўленага Акцябрскага раёнаў. Да 26 ліпеня 1930 года — у складзе Бабруйскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Палескай, з 20 верасня 1944 года — Бабруйскай, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай абласцей. У 1930 годзе створаны калгас, працавалі цагельня, паравы млын, пільня, гамарня, сталярная майстэрня, цыркулярка.

Падчас Вялікай Айчыннай вайны партызаны разграмілі ў вёсцы апорны пункт нямецкіх акупантаў. У красавіку 1942 года карнікі спалілі 5 двароў, забілі 85 жыхароў. У канцы 1943 года, калі савецкія войскі ўступілі ў Акцябрскую партызанскую зону, побач з вёскамі Майсееўка, Гадуні і Любань з 28 лістапада да 21 снежня існаваў прарыў у абароне нямецкіх войскаў шырынёй каля 10 км, вядомы як «Рудабельскія вароты». У баях каля вёскі і наваколлях у 1943-44 гадах загінулі 1100 салдат 28-й арміі і 7 партызан (пахаваны ў брацкай магіле ў цэнтры вёскі). Пры прарыве варожай абароны каля вёскі вызначыўся батальён на чале з маёрам П. С. Жукавым (удастоены звання Героя Савецкага Саюза). 71 жыхар загінуў на фронце.

Да Вялікай Айчыннай вайны ў склад Любанскага сельсавета ўваходзіла вёска Зімча, знішчаная нямецкімі акупантамі і не адноўленая.

У 1986 годзе пабудавана 50 мураваных хат, у якіх размясціліся перасяленцы з забруджаных радыяцыяй у выніку аварыі на Чарнобыльскай АЭС месцаў. 

## Насельніцтва 
* 1795 год — 13 двароў, 65 жыхароў.
* 1897 год — 48 двароў, 347 жыхароў (паводле перапісу).
* 1908 год — 50 двароў, 408 жыхароў.
* 1917 год — 420 жыхароў.
* 1940 год — 148 двароў, 582 жыхары.
* 1959 год — 489 жыхароў (паводле перапісу).
* 1997 год — 190 гаспадарак, 507 жыхароў.
* 1999 год — 189 двароў, 480 жыхароў.
* 2004 год — 165 гаспадарак, 390 жыхароў.
* 2011 год — 158 гаспадарак, 394 жыхары.

## Эканоміка, інфраструктура 
Цэнтр сельскагаспадарчага ААТ «Бумажкова-Агра», малочнатаварная ферма, машынна-трактарны двор, зернесушыльны комплекс, 2 зернепляцоўкі. Лясніцтва, сярэдняя школа, дзіцячы сад, Дом народнай творчасці, фельчарска-акушэрскі пункт, аддзяленне сувязі, комплексны прыёмны пункт, крама.

## Памятныя мясціны 
* Брацкая магіла, 1943–1944 гады, побач з будынкам № 3 па вул. Савецкая — 

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Гарады і вёскі Беларусі: Энцыклапедыя. Т.1, кн.1. Гомельская вобласць/С. В. Марцэлеў; Рэдкалегія: Г. П. Пашкоў (галоўны рэдактар) і інш. — Мн.: БелЭн, 2004. 632с.: іл. Тыраж 4000 экз. ISBN 985-11-0303-9 ISBN 985-11-0302-0
* 
* 

## Спасылкі 

Катэгорыя:Любанскі сельсавет (Акцябрскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Акцябрскага раёна