open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Георг Фрыдрых Цыбланд

(Мюнхен)]]
**Георг Фрыдрых Цыбланд** (; , Рэгенсбург, Свяшчэнная Рымская імперыя — , Мюнхен, Германская імперыя) — нямецкі архітэктар.

## Біяграфія 
Г. Ф. Цыбланд вывучаў архітэктуру ў мюнхенскай Акадэміі вытанчаных мастацтваў пад кіраўніцтвам Карла фон Фішэра і Фрыдрыха фон Гертнера. Вучыўся разам з Ёзафам Даніэлем Альмюлерам, з якім і пасля сябраваў і працаваў разам. Цыбланд увайшоў у гісторыю архітэктуры ў першую чаргу за развіццё буйнааркавага стылю класіцызму. Найбольш ярка ён выяўлены ў яго тэракота-цагляных камбінацыях, падобных раннехрысціянскім і візантыйскім будынкам, што праявілася ў пабудаванай Цыбландам царквы Санкт-Баніфац у Мюнхене. Царква была ім створаная пад уплывам паездкі ў Італію, куды Цыбланда адправіў для вывучэння рымскай архітэктуры баварскі кароль Людвіг I.

Цыбланд быў прафесарам архітэктуры ў мюнхенскай Акадэміі і старэйшым дарадцам архітэктуры. У 1864 годзе ён быў узнагароджаны баварскім ордэнам Максіміліяна «За дасягненні ў навуцы і мастацтве» і прускім ордэнам «Pour le Mérite».

## Выбраныя працы 
* 1820 — Заканчэнне мюнхенскага Палацавага тэатра
* 1839 — Заканчэнне  у Мюнхене (пасля смерці Ё. Д. Альмюлера)
* 1838—1845 — царква  ў Мюнхене
* 1838—1848 — будынак Дзяржаўнага антычнага збор у Мюнхене
* 1839—1850 — заканчэнне будаўніцтва замка Хоэншвангау
* 1849 — лютэранская  ў Мюнхен-Перлаху.

Катэгорыя:Архітэктары Германіі
Катэгорыя:Архітэктары Баварыі
Катэгорыя:Архітэктары Мюнхена
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Pour le Mérite
Майстар Амасіса

працы вазапісца Амасіса. Луўр.]]
**Амасіс** — умоўнае імя старажытнагрэчаскага вазапісца, які працаваў у стылі чорнафігурнага вазапісу ў 550—510 гг. да н. э. у Афінах. Сапраўднае імя вазапісца не захавалася, сваё ўмоўнае імя ён атрымаў па імені ганчара Амасіса, чые адпаведным чынам падпісаныя працы распісваў мастак.

Да творчасці вазапісца Амасіса адносяць каля 90 вазапісных работ. У ранніх працах Амасіс быў верны старым традыцыям малюнка: намаляваныя целы людзей выцягнутыя, у іх непамерна маленькія галовы і вуглаватыя рухі. У адрозненне ад сваіх папярэднікаў Амасіс здолеў удыхнуць жыццё ў малюнкі. Ён змякчыў існаваныя формы малюнка і ўзбагаціў іх новымі кампазіцыямі. Вобразы людзей з часам сталі адрознівацца большай паўнатой і выпраменьвалі жыццёвую энергію. Хутчэй за ўсё, такія змены ў творчасці вазапісца прыўнёс чырвонафігурны стыль вазапісу, які з'явіўся да 540 г. да н. э. і валодаў нябачанымі раней мастацкімі магчымасцямі. Амасіс паспрабаваў перанесці іх у свае чорнафігурныя працы. У адрозненне ад больш маладых калег, такіх як Андакід, на якога па ўсёй бачнасці арыентаваўся Амасіс, ён застаўся верным чорнафігурнаму вазапісу.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Вазапіс Старажытнай Грэцыі
Украінск

**Украінск** — горад раённага значэння ў Данецкай вобласці Украіны, падпарадкаваны Сэлідаўскаму гарадскому савеу горада Сэлідавэ. Размешчаны за 4 км ад чыгуначнага вузла Цукурына (лініі на Данецк, Пакроўск, Курахавэ). Размешчаны ў заходняй частцы вобласці, паблізу ад аўтадарогі Данецк—Дніпро.

Заснаваны ў 1952 годзе адначасова з будаўніцтвам шахты «Украіна», якая функцыянуе да гэтага часу. Да 1963 года называўся пасёлак Лясоўка.

18 верасня 1963 года пгт Лясоўка атрымаў статус горада.

Катэгорыя:Гарады Данецкай вобласці
Алабастран

**Алабастран** () — грушападобная або выцягнутая пасудзіна цыліндрычнай формы з акруглым дном. У адрозненне ад рытона, алабастран можа стаяць вертыкальна.

Алабастраны выкарыстоўваліся для захоўвання араматычных рэчываў і вадкасцяў, пераважна жанчынамі. Мужчыны карысталіся ў аналагічных выпадках арыбаламі.

Узорам для формы алабастрана паслужыла форма ўсходніх сасудаў з Егіпта, якія там вырабляліся з алебастру, якому і абавязаны сваёй назвай.

Алабастраны знаходзілі пры раскопках некропаляў Кноса і Феста на востраве Крыт; яны датуюцца 1900—1300 гг. да н. э. і ўпрыгожаны ў палацавым стылі выявамі птушак, рыб і васьміногаў.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Посуд Старажытнай Грэцыі
Асман Мусаевіч Касаеў

**Асман Мусаевіч Каса́еў** (1916—1944) — маёр Рабоча-сялянскай Чырвонай Арміі, камандзір партызанскага атрада Вялікай Айчыннай вайны, Герой Савецкага Саюза (1965).

## Біяграфія 
Асман Касаеў нарадзіўся 11 кастрычніка 1916 года ў ауле Хурзук (цяпер — Карачаеўскі раён Карачаева-Чаркесіі). Па нацыянальнасці — карачаевец. У 1931 годзе ён скончыў пачатковую школу, у 1936 годзе — рабфак. У 1937 годзе Касаеў прызваны на службу ў Рабоча-сялянскую Чырвоную Армію. Вучыўся ў кавалерыйскім ваенным вучылішчы, але праз год пераведзены ў Кіеўскае артылерыйскае вучылішча. Удзельнічаў у польскім паходзе. З пачатку Вялікай Айчыннай вайны — на яе франтах.

Неўзабаве па пачатку вайны дывізія, у якой служыў Касаеў, трапіла ў акружэнне і разгромлена. У канцы жніўня 1941 года група байцоў і камандзіраў, сярод іх і Касаеў, дайшла да Бялыніцкага раёна Магілёўскай вобласці Беларускай ССР і прыняла рашэнне пачаць баявыя дзеянні як партызанскае фарміраванне. Касаева абралі спачатку камісарам, а затым камандзірам партызанскага атрада, якому прысвоены нумар 121. Атрад паспяхова дзейнічаў у Магілёўскай вобласці, знішчаў гарнізоны, карныя атрады, склады, аўтабазы, камендатуры. Да канца 1943 года ў атрадзе налічвалася ўжо больш за 1200 партызан, тады яго ператварылі ў 121-ы партызанскі полк, камандзірам якога стаў Касаеў. Да лютага 1944 года полк прыняў удзел у 70 баях, знішчыў больш за 1000 салдат і афіцэраў праціўніка, падарваў 33 нямецкія эшалоны. 17 лютага 1944 года падчас пераходу паміж населенымі пунктамі ў Бярэзінскім раёне калона партызан была атакавана нямецкай авіяцыяй. Касаеў атрымаў цяжкія раненні і праз 18 гадзін, 18 лютага 1944 года, памёр.

Спачатку пахаваны ў вёсцы Хрыпялёва Бялыніцкага раёна, але ў жніўні 1948 года перапахаваны ў брацкай магіле на Вайсковых могілках па вуліцы Лазарэнкі ў Магілёве.

Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 8 мая 1965 года «напярэдадні 20-годдзя Перамогі савецкага народа над фашысцкай Германіяй за адмысловыя заслугі ў барацьбе супраць нямецка-фашысцкіх захопнікаў у тыле праціўніка і праяўленыя пры гэтым адвагу і геройства» маёр Асман Касаеў пасмяротна ўзнагароджаны званнем Героя Савецкага Саюза. Таксама ўзнагароджаны ордэнамі Леніна і Айчыннай вайны 1-й ступені, медалём.

У гонар Касаева вёска Сермяжанка Бялыніцкага раёна перайменавана ў Асман-Касаева. Таксама ў яго гонар названы вуліцы ў Магілёве і Чаркеску, школа ў вёсцы Заполле Бялыніцкага раёна, пастаўлены абеліск у вёсцы Вугольшчына і бюст у ауле Учкулан.

Таксама ў яго гонар названы перавал за Заходнім Каўказе.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* Всенародная борьба в Белоруссии. В 3 т. —Минск: «Беларусь», 1984.
* Люди легенд. Выпуск 4. — М., 1971.
* Навечно в сердце народном. 3-е изд., доп. и испр. — Минск, 1984.

Катэгорыя:Удзельнікі польскага паходу РСЧА
Катэгорыя:Партызаны Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Памерлі ад ран
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Карачаева-Чаркесіі
Катэгорыя:Камандзіры партызанскіх злучэнняў, брыгад і атрадаў у гады Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Маёры СССР
Міхаіл Афанасьевіч Замулаеў

{{Ваенны дзеяч
|імя = Міхаіл Апанасавіч Замулаеў
|арыгінал імя = 
|дата нараджэння  = 20.11.1924
|месца нараджэння = вёска Паляна, , Калужская вобласць
|дата смерці = 28.6.1944
|месца смерці = 
|выява =
|подпіс =
|мянушка =
|прыналежнасць = 
|гады службы = 1942—1944
|званне = 
|род войскаў = пяхота
|пасада =
|частка =
|бітвы = Вялікая Айчынная вайна
|узнагароды = { style="background: transparent"
 
}
{ style="background: transparent"
 
}
|сувязі = 
|у адстаўцы =
}}

**Міхаіл Апанасавіч Замулаеў** (1924—1944) — малодшы лейтэнант Рабоча-сялянскай Чырвонай Арміі, удзельнік Вялікай Айчыннай войнаў, Герой Савецкага Саюза (1945).

## Біяграфія 
Міхаіл Замулаеў нарадзіўся 20 лістапада 1924 года ў вёсцы Паляна (цяпер — Перамышльскі раён Калужскай вобласці). Скончыў сем класаў школы. У жніўні 1942 года Замулаеў быў прызваны на службу ў Рабоча-сялянскую Чырвоную Армію. З лютага 1943 года — на франтах Вялікай Айчыннай вайны. У 1944 годзе скончыў курсы малодшых лейтэнантаў, пасля чаго камандаваў стралковым узводам 830-га стралковага палка 238-й стралковай дывізіі 50-й арміі 2-га Беларускага фронту. Вылучыўся падчас вызвалення Магілёва.

27 чэрвеня 1944 года Замулаеў пераправіўся цераз Дняпро ў раёне вёскі Лупалава (цяпер — у межах Кастрычніцкага раёна Магілёва) і вызваліў вёску Ніжні Палавінны Лог, а затым захапіў нямецкі апорны пункт на заходнім беразе Дняпра. Пераследваючы адыходзячыя нямецкія войскі, узвод Замулаева выйшаў да ўскраіны Магілёва. У тым баі Замулаеў загінуў.

Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 24 сакавіка 1945 года за «ўзорнае выкананне баявых заданняў камандавання на фронце барацьбы з нямецкімі захопнікамі і праяўленыя пры гэтым мужнасць і гераічнасць» малодшы лейтэнант Міхаіл Замулаеў пасмяротна быў ганараваны высокім званнем Героя Савецкага Саюза. Таксама пасмяротна быў узнагароджаны ордэнам Леніна.

У гонар Замулаева названа школа ў яго роднай вёсцы.

## Літаратура 
* 
* Навечно в сердце народном. 3-е изд., доп. и испр. — Минск, 1984.
* *Поленков К. А., Хромиенков Н. А.* Калужане — Герои Советского Союза. — Калуга, 1963.

Катэгорыя:Пехацінцы Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Удзельнікі бітвы за Дняпро
Катэгорыя:Удзельнікі вызвалення Магілёва
Катэгорыя:Загінулі ў баях Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Пахаваныя на Вайсковых могілках (Магілёў)
Катэгорыя:Малодшыя лейтэнанты СССР
Вайсковыя могілкі (Магілёў)

**Вайсковыя могілкі** — могілкі ў Магілёве, размешчаныя ў скверы па вуліцы Лазарэнкі. Пахаваны 109 воінаў Савецкай Арміі і партызан, якія загінулі ў Вялікую Айчынную вайну. Сярод пахаваных — воіны 173-й стралковай дывізіі 13-й арміі Заходняга фронту, якая абараняла Магілёў у ліпені 1941 года, 49-й і 50-й армій 2-га Беларускага фронту, што загінулі ў чэрвені 1944 года пры вызваленні Магілёва ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў, а таксама Героі Савецкага Саюза Міхаіл Кандрацьевіч Буянаў, Міхаіл Апанасавіч Замулаеў, Асман Мусаевіч Касаеў і Мікалай Васілевіч Рамашка.

У 1965 годзе на могілках пастаўлены помнік — скульптурная кампазіцыя: воін з аўтаматам і дзяўчына, 19 надмагільных пліт з імёнамі загінуўшых. У наш час на магіле стаіць бронзавая скульптурная кампазіцыя вышынёй 4 м: дзве жанчыны, якія трымаюць цела салдата.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Спіс пахаваных 

Катэгорыя:Брацкія магілы Магілёва
Катэгорыя:Славутасці Магілёва
Катэгорыя:Помнікі Вялікай Айчыннай вайны ў Беларусі
Катэгорыя:вуліца Лазарэнкі (Магілёў)
Катэгорыя:Могілкі Магілёва
Катэгорыя:Сквер імя М. В. Рамашкі
Змяёўка (гарадзішча)

**Змяёўка** — мясцовая назва гарадзішча ў Магілёве, размешчанага на правым беразе р. Дубравенка (за 1,5 км вышэй упадзення яе ў Дняпро). Абследаваў у пачатку 20 ст. Е. Р. Раманаў, раскопкі ў 1973 годзе праводзіў Я. Р. Рыер. Даследавана 22 м² плошчы. Прасочаны 3 культурныя пласты: у ніжнім знойдзены рэшткі посуду культуры штрыхаванай керамікі ранняга жалезнага веку (6 ст. да н.э. — 4 ст. н.э.); сярэдні адносіцца да 3-й чвэрці 1-га тысячагоддзя н.э., для яго характэрны рэшткі ляпной керамікі; верхні меў фрагменты ганчарнай керамікі 11-12 стагоддзяў.

Матэрыялы раскопак захоўваюцца ў Магілёўскім абласным краязнаўчым музеі.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Славутасці Магілёва
Катэгорыя:Гарадзішчы Магілёўскай вобласці
Катэгорыя:Культура штрыхаванай керамікі
Катэгорыя:З’явіліся ў VI стагоддзі да н.э.
Ілля (прыток Ужа)

**Ілля** () — рака в Беларусі і ва Украіне, цячэ на тэрыторыі Гомельскай і Кіеўскай вобласці. Левы прыток Ужа (басейн Прыпяці).

## Апісанне 
Даўжыня ракі складае 48 км, плошча басейна — 381 км².

## Літаратура 
* Каталог річок України / Упорядник Г. І., Швець, Н. І. Дрозд, С. П. Левченко. — К.: Видавництво АН УРСР, 1957.
* Географічна енциклопедія України : у 3 т. / редколегія: О. М. Маринич (відпов. ред.) та ін. — К. : «Українська радянська енциклопедія» ім. М. П. Бажана, 1989.

Катэгорыя:Басейн Прыпяці
Катэгорыя:Рэкі Ельскага раёна
Катэгорыя:Рэкі Кіеўскай вобласці
Аляксей Рыгоравіч Варламаў

**Аляксей Рыгоравіч Варламаў** (, Галіч — , ) — савецкі мастак .

## Біяграфія 
У 1935—1940 гг. вучыўся ў Горкаўскім мастацкім вучылішчы, вучань А. В. Самсонава, Л. А. Хныгіна. Жыў і працаваў у г. Горкі. Член Саюза мастакоў Расіі з 1949 года. Народны мастак Расіі пачынаючы з 2000 года. Працаваў у галіне жанравай карціны, партрэта. З 1945 па 1947 гг выкладае ў Горкаўскім мастацкім вучылішчы. Аўтар гістарычных палотнаў. Стварыў шэраг вядомых жанравых прац, у тым ліку карціну «Па Волзе шырокай», якая знаходзіцца ў Дзяржаўным мастацкім музеі Ніжняга Ноўгарада. Работы Варламава прадстаўленыя ў ГТГ (Масква), ГРМ (СПб), у мастацкіх музеях Ніжняга Ноўгарада, Яраслаўля, Кастрамы, Разані. У Нью-Ёрку (ЗША) адкрыта галерэя імя А. Р. Варламава.

Памёр у 2000 годзе ў г. Масква.

Пачынаючы з 1940 году бярэ ўдзел у выстаўках рознага ўзроўню. Экспанент занальнага выстаў «Вялікая Волга», 1964 г., 1967 г., 1970,1974, 1980, 1991, 1998 год; рэспубліканскіх якія праводзяцца ў г. Масква, у 1960, 1967 г., 1970, 1985 гадах). Усесаюзных ў г. Масква, 1949 г., 1950 г. гады) мастацкіх выстаў. Персанальныя выставы: у гарадах Горкі ў 1970 годзе і Ніжні Ноўгарад 1991 г.

Катэгорыя:Мастакі СССР
Катэгорыя:Народныя мастакі Расіі
Алаіз Петэрле

**Алаіз Петэрле** (; нар. 5 ліпеня 1948, в. Чужня Вас, Мокроног-Требельно, Ніжняя Крайна, СР Славенія, СФРЮ) — славенскі палітык, першы прэм’ер-міністр незалежнай Славеніі (займаў пасаду у 1990—1992 гадах), міністр замежных спраў у 1993-1994 і 2000 гадах. Дэпутат Еўрапарламента з 2004 года ад партыі Новая Славенія.

Катэгорыя:Прэм’ер-міністры Славеніі
Катэгорыя:Міністры замежных спраў Славеніі
Катэгорыя:Дэпутаты Еўрапарламента ад Славеніі
Лебес

**Лебес** () — старажытнагрэчаскі посуд у форме чары на ножцы або трыножцы, які выкарыстоўваўся як для падрыхтоўкі ежы, так і для мыцця і прання. Першапачаткова яны вырабляліся з бронзы, срэбра або гліны.

Асаблівай формай лебеса з’яўляецца лебес гамікас (*вясельны кацёл*) з двума ручкамі. Лебес гамікас ставіўся на вясельных святах у непасрэднай блізкасці ад нявесты і выкарыстоўваліся ў цырымоніях ачышчэння, а таксама як кветкавыя вазы.

Лебесы таксама ўручаліся пераможцам спартыўных спаборніцтваў у якасці прыза.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Посуд Старажытнай Грэцыі
Шэньчжоу-9

**Шэньчжоу-9** () — чацвёрты пілатуемы касмічны карабель КНР серыі «Шэньчжоу». Запушчаны 16 чэрвеня 2012 года. Другі з караблёў серыі, які абсталяваны стыкоўным вузлом. Экіпаж карабля складаецца з трох чалавек. Упершыню ў кітайскай касманаўтыцы ў палёце ўдзельнічае жанчына-тайканаўт, тайканаўт здзяйсняе 2-і палёт, ажыццяўляецца кіраваная стыкоўка, фарміруецца пілатуемы комплекс і ажыццяўляюцца дастаўка і вяртанне грузаў для нацыянальнай касмічнай станцыі.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Пілатуемыя касмічныя апараты
Вазапісец пекла

а (цэнтральная фігура) у наіску]]
**Вазапісец пекла** — умоўная назва ананімнага старажытнагрэчаскага вазапісца. Працаваў у перыяд паміж 330 і 310 гадамі да нашай эры ў Апуліі. Лічыцца вучнем іншага ананімнага вазапісца Дарыя, з працамі якога яго работы часта блытаюць.

Сапраўднае імя вазапісца невядома, як і большасці іншых старажытнагрэчаскіх майстроў. Яго працы вызначаюцца выключна стылістычным аналізам. Сваё ж імя вазапісец пекла атрымаў па імянной вазе — кратары з валютамі з выявай Аіда і Персефоны, акружаных пякельнымі персанажамі. Кратар быў знойдзены ў Канозе, а цяпер захоўваецца ў Мюнхене (Munich, Staatl. Antikensamml., 3297). Некаторыя іншыя вазы майстра захоўваюцца ў музеі Геці.

Вазаписец пекла спецыялізаваўся на афармленні буйных пасудзін, такіх як кратары і лутрафоры. Маляваныя сюжэты разнастайныя: міфалагічныя, сцэны тэатралізаваных дзействаў або пахавальныя. Ва ўсіх гэтых сцэнах вазапісец пекла дэталёва прапрацоўваў усе фігуры, упрыгожваючы іх вопратку раскошным узорам.

## Літаратура 
* Імянная ваза вазапісца пекла 
* Вазапісец пекла — Музей Геці
* Mixing Vessel with a Deceased Youth
* Oxford Ency Classical Art 
* Arthur Dale Trendall: *Rotfigurige Vasen aus Unteritalien und Sizilien. Ein Handbuch.* von Zabern, Mainz 1991 (Kulturgeschichte der Antiken Welt Bd. 47), ISBN 3-8053-1111-7 (besonders S. 107f.)

Катэгорыя:Вазапіс Старажытнай Грэцыі
Дэтрыт

Тэрмін «**дэтрыт**» (ад  — сцёрты) мае некалькі значэнняў:
* мёртвае арганічнае рэчыва, часова выключанае з біялагічнага кругазвароту элементаў харчавання, якое складаецца з астанкаў беспазваночных жывёл, выдзяленняў і костак пазваночных жывёл і інш.;
* сукупнасць дробных (ад некалькіх мкм да некалькіх см) нераскладзеных часціц раслінных і жывёльных арганізмаў або іх выдзяленняў, узважаных у вадзе або аселых на дно вадаёма.
Адрозніваюць тонкадэтрытавы і грубадэтрытавы дэтрыты.

## Гл. таксама 
* Дэтрытафагі

## Літаратура 
* Детрит // Биологический энциклопедический словарь / глав. ред. М. С. Гиляров. — М.: Советская энциклопедия, 1986. — С. 175.

Катэгорыя:Экалагічныя тэрміны
Катэгорыя:Экалогія
Азарэла

**Азарэла** (*Azorella*) — род раслін сямейства . Шматгадовыя травы ці паўкусты са скурыстым лісцем, якое ўтварае шчыльныя, часта цвёрдыя падушкі (часам дыяметрам да 1 м і масай да 150 кг).

## Распаўсюджанне 
Віды роду ў дзікай прыродзе растуць у Паўднёвай Амерыцы, аддаюць перавагу высакагор’ю Анд, на Фалклендскіх астравах і ў Новай Зеландыі.

## Віды 
Паводле інфармацыі базы дадзеных *The Plant List*, род уключае 29 відаў:

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* 
* Азорелла ў Энцыклапедыі дэкаратыўных садовых раслін

Катэгорыя:Парасонавыя
Катэгорыя:Флора Паўднёвай Амерыкі
Вінсент Мінелі

**Вінсент Мінелі** (; 28 лютага 1903 — 25 ліпеня 1986) — амерыканскі рэжысёр тэатра і кіно. Вядомы па пастановак мюзіклаў, якія сталі класікай жанру («Сустрэнь мяне ў Сэнт-Луісе», «Амерыканец у Парыжы», «Тэатральны фургон», «Жыжкі»). Бацька Лайзы Мінелі.

## Зноскі
Алютарскі заліў

**Алю́тарскі заліў** () — заліў Берынгава мора ў Камчацкім краі Расіі, на паўночным усходзе паўвострава Камчатка, паміж паўвостравам Гавена і Алютарскім паўвостравам.

Даўжыня заліва 83 км. Шырыня каля ўвахода 228 км. Глыбіні да 1000 м. Прылівы паўсутачныя, вышынёй 0,3—1,9 м. Большую частку года заліў укрыты лёдам. У заліве бухты Лаўрова і Сумнення.

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Залівы Ціхага акіяна
Катэгорыя:Геаграфія Камчацкага края
Энэргадар

**Энергадар** ці **Энэргадар** — горад абласнога падпарадкавання ў паўночна-заходняй частцы Запарожскай вобласці Украіны. Размешчаны на левым беразе ракі Дняпро, на ўзбярэжжы Кахоўскага вадасховішча, за 20 км ад горада Кам’янка-Дніпроўска, 7 км ад аўтадарогі Кам’янка-Дніпроўска — Бэрдзянск. Плошча горада — 63,5 км².

Катэгорыя:Гарады Запарожскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты на Дняпры
Мэлітопаль

**Мелітопаль** ці **Мэлітопаль** (, ад  — «*мядовы горад*») — горад абласнога значэння ў Запарожскай вобласці Украіны, адміністрацыйны цэнтр Мэлітопальскага раёна і цэнтр Мэлітопальскай агламерацыі.
Ранейшыя назвы: *Кіз-Яр* да 1816 года, *Новааляксандраўка* да 1842 года.

Размешчаны на рацэ Малочнай, каля Малочнага лімана, які прымыкае да Азоўскага мора.

## Адукацыя і навука 
* Мэлітопальскі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя Багдана Хмяльніцкага
* Таўрычаскі дзяржаўны агратэхналагічны ўніверсітэт імя Дзмітрыя Маторнага

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Дзмітрый Іванавіч Данцоў (1883—1973) — украінскі публіцыст

Катэгорыя:Гарады Запарожскай вобласці

Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1784 годзе
Прыморск (Украіна)

**Прыморск**  () — горад у Прыморскім раёне Запарожскай вобласці, Украіны.

Насельніцтва — 12 860 чалавек (2001). Прыморск знаходзіцца за 2 км ад Азоўскага мора на берагах ракі Абітачная ў месцы ўпадзення ў яе ракі Кільтычыя, ніжэй па цячэнні размешчана сяло Камышуватка.

Катэгорыя:Гарады Запарожскай вобласці
Бэрдзянск

**Бярдзянск** ці **Бэрдзянск** (з 1939 па 1958 — *Асіпенка*) — горад у Запарожскай вобласці Украіны. Порт на беразе Азоўскага мора, чыгуначная станцыя. 114 тыс. жыхароў (2016). Заводы: сельскагаспадарчага машынабудавання, кабельны, дарожных машын, нафтаперапрацоўчы і інш. Абутковая, швейная і харчовая прамысловасць. Педагагічны ўніверсітэт; тэхнікумы: машынабудаўнічы, вінаградарства і вінаробства; медыцынскае вучылішча. Мастацкі і краязнаўчы музеі.

За 5 км ад горада размешчаны гразевы прыморскі курорт.

У горадзе дзейнічае Бэрдзянскі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт.

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
## Зноскі 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 
* Бердя́нськ // Українська радянська енциклопедія : у 12 т. / гол. ред. М. П. Бажан; редкол.: О. К. Антонов та ін. — 2-ге вид. — К. : Головна редакція УРЕ, 1977. — Т. 1 : А — Борона. — С. 404. — 542, [2] с., [38] арк. іл. : іл., табл., портр., карти с.

Катэгорыя:Гарады Запарожскай вобласці
Катэгорыя:Курорты Украіны
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1827 годзе
Малачанск

**Малача́нск** (да 1915 і ў 1941—1943 — *Гальбштат*) — горад на рацэ Малочная, у Такмацкім раёне Запарожскай вобласці Украіны, адміністрацыйны цэнтр аднайменнага гарадскога савета, у які не ўваходзяць іншыя населеныя пункты. Насельніцтва — 6627 чалавек.

Катэгорыя:Гарады Запарожскай вобласці
Гуляйполэ

**Гуляйпóле** ці **Гуляйпóлэ** — горад у Запарожскай вобласці Украіны, адміністрацыйны цэнтр Гуляйпольскага раёна і Гуляйпольскага гарадскога савета. Знаходзіцца на беразе ракі Гайчур.

## Гісторыя 
* 1785: дата заснавання.
* 1938: атрымаў статус горада.

## Насельніцтва 
## Вядомыя асобы 
* Нестар Іванавіч Махно (1888—1934) — украінскі палітычны і ваенны дзеяч, арганізатар і кіраўнік паўстанцкага руху ў часы грамадзянскай вайны ў 1918—1922 гадах

## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Запарожскай вобласці
Летнія Паралімпійскія гульні 2012

**Летнія Паралімпійскія гульні 2012 года** прайшлі ў Лондане, Вялікабрытанія з 29 жніўня па 9 верасня.

## Гл. таксама 
* Летнія Алімпійскія гульні 2012

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:2012 год у спорце
Катэгорыя:Жнівень 2012 года
Катэгорыя:Верасень 2012 года
Васыліўка

**Васільеўка** ці **Васыліўка** — горад, Васыліўскі гарадскі савет, Васыліўскі раён, Запарожская вобласць, Украіна. Сядзіба Папова. Аўтарэмонтны завод, элеватар.

## Вядомыя асобы 
* Віктар Іосіфавіч Давідкаў (1913—2001) — генерал-палкоўнік, Герой Савецкага Саюза.

Катэгорыя:Гарады Запарожскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты на Дняпры
Палогы

**Пало́гі** ці **Пало́гы** — горад у Запарожскай вобласці Украіны, адміністрацыйны і культурны цэнтр Палогыўскага раёна. Насельніцтва горада — 19,3 тыс. чалавек (2017). Палогі размешчаны пераважна на левым беразе ракі Кінска, вышэй па цячэнні прымыкае вёска Васкрэсэнка, ніжэй па цячэнні прымыкае вёска Інжэнэрнэ, на супрацьлеглым беразе — вёска Палогы.

Катэгорыя:Гарады Запарожскай вобласці
Кырыліўка

**Кірылаўка** ці **Кырыліўка** — пасёлак гарадскога тыпу, Кырыліўскі пасялковы савет, Якыміўскі раён, Запарожская вобласць, Украіна.

З’яўляецца адміністрацыйным цэнтрам Кырыліўскага пасёлкавага савета, у які, акрамя таго, уваходзяць вёска Лыманскэ і ліквідаваныя вёскі Азоўскэ і Стэпок. Насельніцтва 3486 жыхароў (2016).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Запарожскай вобласці
Катэгорыя:Курорты Украіны
Якыміўка

**Акімаўка** ці **Якыміўка** — пасёлак гарадскога тыпу, Якыміўскі пасялковы савет, Якыміўскі раён, Запарожская вобласць, Украіна. З’яўляецца адміністрацыйным цэнтрам Якыміўскага пасялковага савета, у які не ўваходзяць іншыя населеныя пункты. 11 894 жыхароў (2016).

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Запарожскай вобласці
Чэрнігіўка

**Чарнігаўка** ці **Чэрнігіўка** — пасёлак гарадскога тыпу, Чэрнігіўскі пасялковы савет, Чэрнігіўскі раён, Запарожская вобласць, Украіна. Насельніцтва 7415 жыхароў (2001). З’яўляецца адміністрацыйным цэнтрам Чэрнігіўскага раёна. 2 школы.

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Запарожскай вобласці
Арыхіў

**Арэхаў** ці **Арыхіў** — горад, Арыхіўскі гарадскі савет, Арыхіўскі раён, Запарожская вобласць, Украіна. Колькасць насельніцтва на 2023 год — каля 1000 чалавек.

## Вядомыя асобы 
* Богдан Чаркашчэнка (нар. 1996) — украінскі гандбаліст.

Катэгорыя:Гарады Запарожскай вобласці
Вэсэлэ (Запарожская вобласць)

**Вясёлае** ці **Вэсэлэ** — пасёлак гарадскога тыпу, Вэсэліўскі пасялковы савет, Вэсэліўскі раён, Запарожская вобласць, Украіна. З’яўляецца адміністрацыйным цэнтрам Вэсэліўскага раёна. Малаказавод. Элеватар.

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Запарожскай вобласці
Вільнянск

**Вільня́нск** ці **Вальня́нск** (да 1935 года — Сафіеўка, да 1939 года — Краснаармейскае, да 1966 года — Чырвонаармейскае) — горад раённага значэння, цэнтр Вільнянскага раёна, знаходзіцца ў паўночнай частцы Запарожскай вобласці Украіны. На тэрыторыі горада размешчана аднайменная чыгуначная станцыя (лінія Сынэльнікава — Запарожжа), за 18 км ад абласнога цэнтра — горада Запарожжа (аўтадарога Н15). Праз горад праходзіць аўтамагістраль Запарожжа — Данецк.

Катэгорыя:Гарады Запарожскай вобласці
Прыморск

Назву **Прыморск** маюць:

## Населеныя пункты 
### Расія 
* Прыморск — горад у Балтыйскім раёне Калінінградскай вобласці
* Прыморск — горад у Выбаргскім раёне Ленінградскай вобласці

### Украіна 
* Прыморск — горад у Запарожскай вобласці
Арэхаў

**Арэхаў** — прозвішча, тапонім.

## Прозвішча 
* Вадзім Іванавіч Арэхаў — савецкі ваенны дзеяч
* Юрый Рыгоравіч Арэхаў — савецкі скульптар

## Тапонім 
* Арэхаў (Арыхіў)
Кам’янка-Дніпроўска

**Каменка-Дняпроўская** ці **Кам’янка-Дніпроўска** () — горад у Запарожскай вобласці Украіны. Плошча 21 км². Насельніцтва 13 541 чал. (1 студзеня 2012).

## Гісторыя 
* 1786: дата заснавання.
* 1957: атрымаў статус горада.

## Насельніцтва 
## Вядомыя асобы 
* Валянціна Сяргееўна Пятліцкая (нар. 1947) — беларуская артыстка аперэты.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Гарады Запарожскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты на Дняпры
Нава Прылука

**Нава Прылука** () — сяло ў Лыпавэцкім раёне Вінніцкай вобласці Украіны. Цэнтр Новапрылуцкага сельскага савета.

## Вядомыя асобы 
* Зельман Ваксман, амерыканскі мікрабіёлаг і біяхімік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіялогіі і медыцыне.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Лыпавэцкага раёна
Відэахостынг

**Відэахостынг** — вэб-сэрвіс, які дазваляе загружаць і праглядаць відэа ў браўзеры, напрыклад, праз адмысловы прайгравальнік. Большасць падобных сэрвісаў не прадастаўляюць відэа, паводле прынцыпу «кантэнт генерыруе карыстальнік» (*User-generated content*). Відэахостынгі сталі набіраць папулярнасць разам з распаўсюджваннем шырокапалоснага доступу ў інтэрнэт і развіццём цвёрдых дыскаў, на якіх захоўваюцца вялізныя аб’ёмы інфармацыі.

## Спецыялізацыя 
Большасць відэахостынгаў тэматычна не абмяжоўваюць напаўненне. Аднак некаторыя відэахостынгі займаюць спецыялізаваныя сектары, прапануючы тэматычныя парталы. Асаблівае месца займае SciVee — сэрвіс публікацыі навуковага і навукова-папулярнага відэакантэнту, а таксама тэкставых вынікаў даследаванняў у дадатак да яго.

## Прававыя аспекты 
У той час, як на некаторых сайтах праводзіцца жорсткі кантроль запампаваных файлаў (як, напрыклад, на Вікісховішчы, дзе захоўваецца мноства свабодных ролікаў), многія відэахостынгі адчуваюць праблемы, звязаныя з тым, што карыстальнікі ўкладаюць відэафайлы, не з’яўляючыся іх праваўладальнікамі.

## Тэмпы росту аб’ёму і трафіка 
У канцы 2007 года трафік YouTube перасягнуў сумарны трафік на тэрыторыі ЗША ўзору 2000 года. У канцы 2008 года YouTube і Hulu перасягнулі гэты паказчык у два разы.

Катэгорыя:сайты паводле тыпу
Інтэрнэт-крама

**Інтэрнэт-крама**, або **анлайн-крама** () — сайт, праз які юрыдычная асоба ажыццяўляе гандаль таварамі або паслугамі праз сетку Інтэрнэт. Дазваляе карыстальнікам анлайн, праз браўзер або мабільную праграму, ствараць заказы на тавары. Для аплаты заказу анлайн-крамы звычайна прапануюць некалькі спосабаў, сярод іх аплата наяўнымі грашыма пры атрыманні заказу, банкаўскай карткай або праз электронныя плацежныя сістэмы, такія як АРІП або PayPal.

Анлайн-крама можа быць дапаўненнем да стацыянарнай крамы ці сеткі крам. Напрыклад, анлайн-крамы маюць такія кампаніі як IKEA, Walmart і Victoria’s Secret. Або наадварот, стацыянарныя крамы могуць з'явіцца ўжо пасля развіцця анлайн-крамы, як гэта адбылося з беларускай кампаніяй OZ.

У розных краінах продаж тавару анлайн мае пэўныя абмежаванні. Так, у Беларусі забаронены продаж алкаголю і тытунёвых вырабаў праз Інтэрнэт. У іншых краінах забарона распаўсюждваецца таксама на зброю, ювелірныя вырабы і іншыя рэгуляваныя тавары.

**Анлайн-маркетплэйс** () вельмі падобны да анлайн-крамы сваёй функцыянальнасцю. Аднак розніца паміж імі ў тым, што праз маркетплэйс гандаль ажыццяўляе мноства прадпрымальнікаў і пастаўшчыкоў. Маркетплэйс не валодае таварам, ён выступае пляцоўкай для размяшчэння аб'яў і дае гандлярам просты спосаб атрымання аплаты за тавар. Сусветна вядомыя такія маркетплэйсы як Amazon.com, EBay і AliExpress. У Беларусі дзейнічаюць Onliner.by, Wildberries і Ozon.

## Гл. таксама 
* 21vek.by
Горад Нью-Ёрк

**Горад Нью-Ёрк** () — амерыканскі чорна-белы мастацкі фільм 1941 года рэжысёра Чарлза Відара з  і  у галоўных ролях. Прэм’ера адбылася 1 кастрычніка 1941 года.

## Сінопсіс 
Віктар Балард (Фрэд Мак-Мюрэй) бедны, але шчаслівы вулічны фатограф у Нью-Ёрку. Ён здымае кватэру разам з польскім мастаком Стэфанам Яноўскім (Акім Таміраф). Фатаграфуючы мінакоў, Віктар выпадкова знаёміцца з Аляксандрай Керціс (Мэры Марцін). У яе няма грошай і Віктар разумее, што яна ў роспачы і мае патрэбу ў сябры, які дапаможа ёй выжыць на Манхэтэне без грошай. Ён пасяляе Аляксандру ў трэцім пакоі студыі і ўладкоўвае яе прадаваць сваі фатаграфіі. Наперадзе іх чакае шмат непаразуменняў, але застануцца яны неразлучныя.

## У ролях 
## Зноскі 
## Спасылкі 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Фільмы кампаніі Paramount Pictures
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Рамантычныя кінакамедыі
Катэгорыя:Кінакамедыі ЗША
Катэгорыя:Фільмы-меладрамы ЗША
Катэгорыя:Чорна-белыя фільмы ЗША
Катэгорыя:Кінакамедыі 1941 года
Каска Бродзі

thumb|Каска Бродзі M1917. Каска 5-га палка корпуса марской пяхоты ЗША, часоў Першай сусветнай вайны, аналагічная брытанскай thumb [thumb|Спадчыннік Бродзі шлем Mk III ([:en:Mk III helmet|Mk III helmet)]]

**Каска Бродзі** () - брытанскі сталёвы шлем, распрацаваны і запатэнтаваны ў 1915 годзе. Яго стваральнікам быў лонданец Джон Леапольд Бродзі.

## Стварэнне шлема 
У пачатку Першай сусветнай вайны, калі ваенныя дзеянні перайшлі ў пазіцыйную стадыю, аказалася, што існуючыя галаўныя ўборы, зробленыя са скуры або тканіны, не забяспечваюць дастатковай абароны салдат ад аскепкаў. Пасля ўвядзення французамі вельмі паспяховай каскі Адрыяна англічане вырашылі стварыць такую ж каску для абароны сваіх салдат. Шлем (**Helmet, steel, Mark I**) быў створаны на ўзор сярэднявечнай капеліны. Вытворчасць ажыццяўлялі з ліставога металу шляхам экструзіі, такім чынам, каб атрымаць каску высокай трываласці. Іншай важнай перавагай каскі нескладанай канструкцыі з'яўляўся нізкі кошт вытворчасці. Мэтай шлема была абарона галавы і плячэй салдата ад паражэння свінцовымі фрагментамі боепрыпасаў. Шлем такой формы мог добра выканаць гэтую задачу, калі салдаты знаходзіліся ў акопах. Пасля выхаду з іх ён выяўляў свой асноўны недахоп - шлем практычна не абараняў боку галавы. Шлем першапачаткова быў забяспечаны скураным падтулейнікам і скураным раменьчыкам для падбародка. У 1936 годзе падтулейная прылада была заменена на новую, больш зручную версію (версія Мк.1 H2).

Каскі былі выраблены з ліставай сталі Гадфільда і прыняты на ўзбраенне брытанскай арміі ў 1915 годзе, і амерыканскай арміі ў 1917 годзе пад пазначэннем М1917, і шырока ўжываліся названымі бакамі ў гады Першай сусветнай вайны - агульная колькасць шлемаў гэтага тыпу перавысіла 7,5 млн асобнікаў. Вага шлема (Mark I), па словах вытворцы, складала прыкладна 1,2 фунта (0,5 кг) (па іншых дадзеных каля двух фунтаў). Таўшчыня сталі 0,9 мм.

У брытанскай арміі ён быў заменены на шлем Mk.II у 1939 годзе і шлем MK.III у 1943 годзе. У войску ЗША шлем Бродзі з нязначнымі зменамі выкарыстоўваўся да 1942 года, калі ён быў заменены шлемам M1.
[thumb|none|Каска Бродзі ў параўнанні з Германскім [штальхельмам і французскай каскай Адрыяна]]

## Выявы 

File:Steel helmets.jpg|Шматлікія каскі Бродзі на фабрыцы ў Таронта
File:Canadian_troops_in_England, _1942.jpg|1942
File:British_helmet.JPG|Каска Mk II
File:NRA_machinegunners.jpg|Салдаты НРА падчас япона-кітайскай вайны

Катэгорыя:Ваенная каска
Кубак Дэвіса 2012

**Кубак Дэвіса 2012** — 101-ы па ліку розыгрыш самага прэстыжнага кубка сярод мужчынскіх зборных каманд па тэнісе. Шаснаццаць зборных прымаюць удзел у Сусветнай групе і больш за сто ў розных рэгіянальных групах.

18 лістапада новым уладальнікам Кубка стала зборная Чэхіі, якая абыграла ў фінальнай серыі леташняга чэмпіёна — зборную Іспаніі з лікам 3:2.
## Гл. таксама 
* Кубак Федэрацыі 2012

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:2012 год у спорце
Катэгорыя:Тэнісныя турніры
Кубак Федэрацыі 2012

**Кубак Федэрацыі 2012** — 50-ы па ліку розыгрыш найбольш прэстыжнага кубка сярод зборных каманд па тэнісе сярод жанчын.

Зборная Чэхіі абараніла свой тытул у якасці другой сеянай.

## Гл. таксама 
* Кубак Дэвіса 2012

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:2012 год у спорце
Катэгорыя:Тэніс
Stahlhelm M42

**Сталёвы шлем узору 1942 года** () - пяхотная каска, зацверджаная ў якасці стандартнага агульнавайсковага шлема ўзброеных сіл Трэцяга рэйха улетку 1942 года.

## Гісторыя 
У сувязі з неабходнасцю павелічэння аб'ёмаў выпуску прадукцыі вайсковага прызначэння ва ўмовах Другой сусветнай вайны 6 ліпеня 1942 года ОКХ дазволіў стварэнне новага агульнавайсковага шлема. Новы шлем распрацоўваўся па эканамічных меркаваннях .

1 жніўня 1942 года пачалася масавая вытворчасць шлемаў новага ўзору .

Шлем вырабляўся метадам гарачай штампоўкі са сталі без легіравальных дадаткаў (з мэтай эканоміі малібдэна і марганца, якія з'яўляліся стратэгічнай сыравінай і выкарыстоўваліся ў вытворчасці іншай прадукцыі вайсковага прызначэння), дарагі і працяглы працэс завальцоўкі краю быў заменены адбартоўкай  (што дазволіла скараціць час вытворчасці і знізіць кошт адзінкі прадукцыі).

Масавая вытворчасць шлемаў гэтага ўзору была спынена ў канцы 1944 - пачатку 1945 года, пасля таго, як большасць прадпрыемстваў-вытворцаў апынуліся пад кантролем краін антыгітлераўскай кааліцыі або ў прыфрантавой паласе, а тыя, што засталіся - пераарыентаваны на выпуск іншай прадукцыі .

## Краіны-эксплуатанты 
*  Трэці рэйх

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Floyd R. Tubbs, Robert W. Clawson. Stahlhelm: Evolution of the German steel helmet, revised and expanded edition. London, The Kent State University Press. 2000.

Катэгорыя:Ваенная каска
Ахтырка

**Ахтырка** () — горад у Сумскай вобласці Украіны. Плошча 31,86 км². Насельніцтва 40 000 чал. (2023).

У ХІХ стагоддзі горад Ахтырка быў у складзе Ахтырскай воласці Ахтырскага павета Харкаўскай губерні.

## Гісторыя 
* 1641: першыя згадкі ў гістарычных крыніцах.
* 1703: атрымаў статус горада.

## Насельніцтва 
## Вядомыя асобы 
* Мікалай Васільевіч Сергіенка (нар. 1952) — беларускі палітык.

Катэгорыя:Гарады Сумскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1641 годзе
Прэзідэнцкія выбары ў Егіпце (2012)

**Прэзідэнцкія выбары** прайшлі ў Егіпце ў два раўнды, першы — 23 і 24 мая, а другі — 16 і 17 чэрвеня 2012 года. «Браты-мусульмане» раніцай 18 чэрвеня 2012 года заявілі, што іх кандыдат Мухамед Мурсі перамог на прэзідэнцкіх выбарах у Егіпце, што стала першай перамогай ісламіста ў якасці кіраўніка дзяржавы ў арабскім свеце. Гэта былі другія прэзідэнцкія выбары ў гісторыі Егіпта з больш чым адным кандыдатам пасля выбараў 2005 года, і першыя прэзідэнцкія выбары пасля егіпецкай рэвалюцыі 2011 года, якая зрынула прэзідэнта Хосні Мубарака падчас арабскай вясны. Прэзідэнцтва Мурсі, аднак, доўжылася крыху больш за год, перш чым ён быў адхілены ад улады ў выніку ваеннага перавароту ў ліпені 2013 года.

У першым раўндзе, з яўкай выбаршчыкаў у 46%, вынікі былі падзеленыя паміж пяццю асноўнымі кандыдатамі: Мухамед Мурсі (25%), Ахмед Шафік (24%), Хамдін Сабахі (21%), Абдэль Манім Абул Фату (17% ) і Амр Муса (11%), у той час як астатнія 2% былі падзеленыя паміж некалькімі меншымі кандыдатамі. Выбары заклалі аснову для рухаў, якія павінны былі прытрымлівацца ўздоўж ісламісцкіх і свецкіх ліній, а таксама супраць тых, хто падтрымлівае ранейшую палітычную эліту. Ісламісцкія кандыдаты Мурсі і Фату атрымалі прыкладна 42% галасоў, у той час як астатнія свецкія кандыдаты атрымалі 56% галасоў. Кандыдаты Шафік і Муса займалі пасады падчас рэжыма Мубарака і атрымалі 35% галасоў, у той час як Сабахі быў бачным дысідэнтам падчас рэжымаў Садата і Мубарака.

Пасля другога раўнда з яўкай выбаршчыкаў 52% на 24 чэрвеня 2012 года, выбарчая камісія Егіпта абвясціла аб тым, што кандыдат «Братоў-мусульман» Мухамед Мурсі выйграў выбары прэзідэнта Егіпта. Мурсі выйграў з невялікай перавагай над Ахмедам Шафікам, апошнім прэм’ерам зрынутага прэзідэнта Хосні Мубарака. Камісія заявіла, што Мурсі атрымаў 51,7% галасоў супраць 48,3% за Шафіка. Мурсі быў прыведзены да прысягі 30 чэрвеня 2012 года, а затым быў адхілены ад улады ў выніку дзяржаўнага перавароту 3 ліпеня 2013 года.

## Гл. таксама 
* 

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

2012
Катэгорыя:2012 год у Егіпце
Катэгорыя:Май 2012 года
Катэгорыя:Чэрвень 2012 года
Катэгорыя:Выбары 2012 года
Білапілля

**Белапо́лле** ці **Білапілля** () — горад у Сумскай вобласці Украіны. Насельніцтва каля 6 тыс. чал. (22 мая 2024).

## Гісторыя 
* XI ст.: дата заснавання.
* 1672: першыя згадкі ў гістарычных крыніцах.
* 1672: атрымаў статус горада.

## Насельніцтва 
## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Антон Сямёнавіч Макаранка (1888—1939) — савецкі педагог і пісьменнік

## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Сумскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты Білапільскага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1672 годзе
Вароніж

**Варонеж** ці **Вароніж** — пасёлак гарадскога тыпу, Вароніжскі пасялковы савет, Шосткінскі раён, Сумская вобласць, Украіна. У 1938 годзе Вароніжу прысвоены статус пасёлка гарадскога тыпу. У 1989 годзе колькасць насельніцтва складала 9 108 чалавек. Па дадзеных Усеўкраінскага перапісу насельніцтва 2001 года, колькасць насельніцтва складала 7652 чалавека. Прамысловасць пасёлка: харчовая (вытворчасць макароны, семак, рыбных кансерваў), мэблевая і інш.
## Насельніцтва 
## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Панцеляймон Аляксандравіч Куліш, украінскі пісьменнік, этнограф

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Сумскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты Шосткінскага раёна
Бурынь

**Буры́нь** () — горад у Сумскай вобласці Украіны. Плошча 16,63 км². Насельніцтва 9222 чал. (1 студзеня 2012).

## Гісторыя 
* 14 ст.: дата заснавання.
* 1392: першыя згадкі ў гістарычных крыніцах.
* 1964: атрымаў статус горада.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гарады Сумскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты Бурыньскага раёна
Хуцір-Мыхайліўскі

**Хуцір-Мыхайліўскі** () — горад у Сумскай вобласці Украіны. Насельніцтва 2500 чал. (2024). 19 верасня 2024 года Вярхоўная Рада Украіны пераіменавала горад у межах дэрусіфікацыі.

## Гісторыя 
* 17 ст.: дата заснавання.
* 1962: атрымаў статус горада.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Сумскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты Ямпільскага раёна (Сумская вобласць)
Лэбэдын

**Лебядзі́н** ці **Лэбэды́н** () — горад у Сумскай вобласці Украіны. Плошча 27,4 км². Насельніцтва 24 000 чал. (2023).

## Гісторыя 
* 1654: першыя згадкі ў гістарычных крыніцах.
* 1993: атрымаў статус горада.

## Насельніцтва 
## Вядомыя асобы 
* Васіль Міхайлавіч Васкабойнікаў (1923—1997) — вучоны ў галіне ветэрынарыі, доктар ветэрынарных навук, прафесар.
* Антон Уладзіміравіч Дзянісаў (нар. 1982) — беларускі гісторык.

Катэгорыя:Гарады Сумскай вобласці

Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1654 годзе
Магілёў (гасцініца)

**«Магілёў»** — гасцініца ў Магілёве, размешчаная па праспекце Міру, 6. Пабудавана ў 1972 годзе, архітэктары В. Астаповіч, Г. Бенядзіктаў, А. Лукомская.

## Архітэктура 
Будынак 14-павярховы, пастаўлены перпендыкулярна да праспекта. Разлічаны на 654 месцы. Вырашаны ў простых манументальных формах, адпаведных яго вышыннаму аб'ёму. Першыя 2 паверхі маюць суцэльнае зашкленне, астатнія вырашаны адзіным аб'ёмам з рэгулярным рытмам балконаў-лоджый. У архітэктурны дэкор галоўнага фасада ўведзены канструкцыйныя металічныя дэталі, якія ўзбагачаюць яго пластыку; фасад, што выходзіць на праспект, члянёны вертыкальнай стужкай аконных праёмаў. На першым паверсе прасторны вестыбюль, хол, службовыя памяшканні. У інтэр'еры вестыбюля дэкаратыўнае пано (медзь, чаканка; мастак Ю. Любімаў). На другім паверсе знаходзяцца рэстаран, кафэ і камбінат бытавога абслугоўвання.

Да 14-павярховага корпуса па лініі забудовы прылягае 2-павярховы спартыўны блок (Дом спорту) з плавальным басейнам і фізкультурнай залай. Перад гасцініцай — невялікая плошча з стаянкамі для аўтамашын.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Праспект Міру (Магілёў)
Катэгорыя:Гасцініцы Магілёва
Катэгорыя:З’явіліся ў 1972 годзе
Катэгорыя:1972 год у Магілёве
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Магілёва
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Георгія Бенядзіктава
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Валянціна Астаповіча
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Алены Лукомскай
Ваксман

**Ваксман** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Дру Вайсман — амерыканскі імунолаг, біяхімік і вучоны-медык, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіялогіі і медыцыне 2023 года
* Зельман Ваксман — амерыканскі мікрабіёлаг, біяхімік
* Ісаак Фёдаравіч Ваксман — Герой Савецкага Саюза
* Філ Ваксман — джазавы музыкант, скрыпач
Лыпава Далына

**Ліпавая Даліна** ці **Лыпава Далына** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Раменскім раёне Сумскай вобласці Украіны, ляжыць на рацэ Харол. Насельніцтва 4479 чал. (2024).

## Насельніцтва 
### Колькасць 
### Мова 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Сумскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты Лыпавадалынскага раёна
Трасцянец (значэнні)

Назву **Трасцянец** маюць:
* Трасцянец — найбуйнейшы лагер смерці на тэрыторыі Беларусі ў гады Вялікай Айчыннай вайны

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Трасцянец — вёска ў Лоеўскім раёне Гомельскай вобласці
* Вялікі Трасцянец — вёска ў Мінскім раёне Мінскай вобласці
* Малы Трасцянец — былая вёска ў Мінскім раёне Мінскай вобласці, зараз у складзе Мінска

### Украіна 
* Трасцянэць ці Трасцянец — горад у Сумскай вобласці
Краснапілля (Сумская вобласць)

**Краснаполле** ці **Краснапілля** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Сумскай вобласці Украіны, на рацэ Сыроватка. Адміністрацыйны цэнтр Краснапільскага раёна. Насельніцтва 7471 чал.

## Насельніцтва 
### Колькасць 
### Мова 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Сумскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты Краснапільскага раёна
Дніпраруднэ

**Днепраруднае** ці **Дніпраруднэ** — горад, Дніпраруднэнскі гарадскі савет, Васыліўскі раён, Запарожская вобласць, Украіна. Насельніцтва — 21271 чалавек (2001). Запарожскі жалезарудны камбінат.

Катэгорыя:Гарады Запарожскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты на Дняпры
Псёл

**Псёл** — рака ў Расіі і Украіне, левы прыток Дняпра. Даўжыня 717 км, плошча басейна 22,8 тыс. км². Бярэ пачатак на Сярэднярускім ўзвышшы, цячэ ў асноўным па ўзгорысты раўніне, нізоўі на Прыдняпроўскай нізіне, ўпадае ў Днепрадзяржынскае вадасховішча. Пойма шырокая. Жыўленне пераважна снегавое. У вясновую паводку (сакавік — май) праходзіць да 70 % гадавога сцёку, нізкая летняя і асенняя межань. Сярэдні расход вады за 36 км ад вусця — 55 м³/с. Замярзае ў снежні, раскрываецца ў канцы лютага — пачатку красавіка. Асноўны прыток — Харол (правы). На рацэ — гарады Абаянь, Сумы, Гадзяч.

Катэгорыя:Прытокі Дняпра
Катэгорыя:Рэкі Курскай вобласці
Катэгорыя:Рэкі Белгародскай вобласці
Катэгорыя:Рэкі Сумскай вобласці
Катэгорыя:Рэкі Палтаўскай вобласці
Юшчанка

**Юшчанка** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Алекс Юшчанка — украінскі паэт.
* Віктар Андрэевіч Юшчанка — прэзідэнт Украіны
* Максім Ігаравіч Юшчанка — беларускі лёгкаатлет
Рыгор Восіпавіч Няхай

**Рыгор Восіпавіч Няхай** (, Сяліба, Бярэзінскі раён, Мінская вобласць — ) — беларускі пісьменнік.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў сялянскай сям'і. Скончыў Мінскі педагагічны тэхнікум (1935), выкладаў беларускую мову і літаратуру ў Калодзішчанскай сярэдняй школе пад Мінскам. Завочна скончыў літаратурны факультэт Мінскага настаўніцкага інстытута (1939). У 1939 годзе прызваны ў Чырвоную Армію. Удзельнічаў у баях на Паўднёвым, 1-м Украінскім франтах. У 1942—1943 гадах выконваў заданні Галоўнага разведупраўлення Савецкай Арміі ў тыле праціўніка (Кіеў — Чаркасы — Чарнігаў). Быў начальнікам асобага аддзела партызанскага злучэння Рыгора (Юрыя) Збанацкага. Удзельнічаў у баявых дзеяннях на тэрыторыі Польшчы, Германіі, Чэхаславакіі, Аўстрыі, Венгрыі. Закончыў вайну на Эльбе. З 1946 года працаваў у газеце «Літаратура і мастацтва». У 1952—1954 гадах — загадчык аддзела крытыкі і публіцыстыкі часопіса «Полымя», у 1956—1957 гадах — рэдактар Дзяржаўнага выдавецтва БССР. Сябра СП СССР з 1946 года.

## Творчасць 
Друкавацца пачаў у 1935 годзе (газета «Літаратура і мастацтва»). Аўтар зборнікаў вершаў «Па сонечных узгорках» (1939), «Мае пакаленне» (1950), «Вялікі мой і ціхі акіян» (1954), «Размова з восенню» (1961), «Асеннія пракосы» (выбранае, 1973), «Слова сябрам» (1982), зборніка апавяданняў і аповесцей «Навальнічнае рэха» (1958), «Героі не адступаюць» (1965), «Сарочы лес» (1966), «Алёшка-атаман» (1967), «Туман над стэпам» (1971), «Шлях на Эльбу» (1976), нарыса «Минская область» (1968, 2-е дапоўненае і перапрацаванае выданне ў 1974). Для дзяцей напісаў кніжкі «Пра храбрага хлопчыка» (вершы, 1962), «Як расцвітае кветка» (апавяданні, 1968), «Я з табою, гвардыя» (аповесць, 1983). У 1984 годзе выйшлі Выбраныя творы ў 2 тамах.

На беларускую мову пераклаў «Дзень айца Сойкі» С. Тудара (1952), «Над Чарамошам» М. Стэльмаха (1955), «Памфлеты» Ю. Мельнічука (1961), асобныя творы А. Твардоўскага, М. Рыльскага, П. Тычыны, А. Малышкі, Ю. Збанацкага і іншых рускіх і ўкраінскіх пісьменнікаў.

Зрабіў літаратурны запіс кніг «Партызанскі край» В. Лівенцава (1950), «Браты па зброі» І. Вятрова (1962), «Палескія былі» І. Шубітыдзэ (1969).

## Узнагароды 
* Ордэн Айчыннай вайны II ступені
* Ордэн Чырвонай Зоркі
* Ордэн «Знак Пашаны»
* медалі

## Літаратура 
* Беларускія пісьменнікі : біябібліяграфічны слоўнік. — Т. 4. — Мн., 1994.

Катэгорыя:Пісьменнікі Беларусі
Катэгорыя:Выпускнікі Мінскага беларускага педагагічнага тэхнікума
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Бярэзінскім раёне
Катэгорыя:Беларускамоўныя пісьменнікі
Катэгорыя:Перакладчыкі з рускай мовы
Катэгорыя:Перакладчыкі з украінскай мовы
Катэгорыя:Перакладчыкі на беларускую мову
Адкрыты чэмпіянат ЗША па тэнісе 2012

**Адкрыты чэмпіянат ЗША 2012** () — прафесійны тэнісны турнір, які праходзіў з 27 жніўня да 9 верасня 2012 года ў Нацыянальным тэнісным цэнтры Білі Джын Кінг у Нью-Ёрку, ЗША на хардавым пакрыцці. Чацвёртае і заключнае спаборніцтва з серыі Вялікага шлема ў 2012 годзе. Турнір стаў 132-м розыгрышам адкрытага чэмпіянату ЗША, які быў заснаваны ў 1881 годзе як Нацыянальны чэмпіянат ЗША і з таго часу праходзіць штогадова, з'яўляючыся адным з найстарэйшых тэнісных турніраў.

Дзеючымі чэмпіянамі ў адзіночных разрадах былі серб Новак Джокавіч і аўстралійка Саманта Стосур. Стосур саступіла ў чвэрцьфінале беларусцы Вікторыі Азаранка, а Джокавіч дайшоў да фіналу, дзе быў пераможаны Эндзі Марэем з Вялікабрытаніі, які выйграў свой першы турнір Вялікага шлема і стаў першым брытанцам, які дасягнуў гэтага з 1936 года, а таксама першым тэнісістам, які выйграў залаты медаль Алімпійскіх гульняў і адкрыты чэмпіянат ЗША у адным годзе. Чэмпіёнкай у жаночым адзіночным разрадзе ў чацвёрты раз у кар'еры стала амерыканка Серэна Уільямс, якая перамагла Азаранка ў фінальным паядынку і здабыла свой 15-ы тытул Вялікага шлема.

## Спасылкі 
* 

2012
Катэгорыя:2012 год у тэнісе
Катэгорыя:Спорт у ЗША ў 2012 годзе
Катэгорыя:Сусветны тур ATP 2012
Катэгорыя:Тур WTA 2012
Катэгорыя:Тэнісныя турніры ў ЗША
Катэгорыя:2012 год у Нью-Ёрку
Крыстафер Стывенс

**Джон Крыстафер Стывенс** (;  — , Бенгазі) — амерыканскі дыпламат і юрыст, служыў паслом ЗША ў Лівіі з чэрвеня па верасень 2012 года. Быў забіты падчас нападу баевікоў на амерыканскае консульства ў Бенгазі 11 верасня 2012 года. Разам з ім загінулі яшчэ тры чалавекі, двое іншых былі параненыя.

## Гл. таксама 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Адвакаты паводле алфавіта