open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Allium notabile

**Allium notabile**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Ірака.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік паўночнага Іраку.

Насяляе натуральныя скалістыя сухія лугі паблізу дарогі і акружаны стэпавым адкрытым дубовым лесам або адкрытым хваёвым лесам адпаведна

## Выкарыстанне 
Від патэнцыйна ядомы і, хутчэй за ўсё, сабраны ў змешванні з некалькімі відамі Allium sect. Allium, напрыклад, , які традыцыйна збіраюць для ежы ў іншых курдскіх рэгіёнах.

## Пагрозы і ахова 
На гэтым этапе пагрозы невядомыя. Прыродаахоўных мерапрыемстваў няма.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium oltense

**Allium oltense**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ў Турцыі і Закаўказзі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджанне: паўднёва-ўсходняя Турцыя (Эрзурум), паўднёвае Закаўказзе.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium narcissiflorum

**Allium narcissiflorum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ў Францыі, Італіі, Партугаліі (магчыма інтрадукаваны).

## Апісанне 
Шматгадовая расліна 20-50&nbsp;см. Цыбуліна даўгаватыя; абалонка кудзелістая, карычневая. Сцябло жорсткае, цыліндрычнае, лісцяное ў ніжняй чвэрці. Лісткоў 4-8, лінейныя, плоскія, шырынёй 2-5&nbsp;мм, карацейшыя за сцябло. Кветкі ярка-ружовыя, буйныя.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Францыі, Італіі, Партугаліі (магчыма інтрадуцыраваны).

Расце на камяністых асыпках.

## Пагрозы і ахова 
Патрэбныя даследаванні для збору інфармацыі аб патэнцыйных пагрозах для гэтага віду.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Еўропы
Allium monachorum

**Allium monachorum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Краснаярскага края Расіі.

## Апісанне 
Цыбуліны па некалькі або групамі размешчаны на скарочаным карэнішчы, вузка-цыліндрычныя; вонкавыя абалонкі бурыя. Сцябло 60-80(90)&nbsp;см вышынёй, з ліставымі похвамі на 1/3-1/2. Лісткоў 3-4, лінейныя, шырынёй 4-6&nbsp;мм. Парасонік шарападобны, густы, да 4&nbsp;см у дыяметры, шматкветкавы (да 225 кветак у суквецці). Кветаножкі прыкметна няроўныя, у 3-4 разы даўжэйшыя за калякветнік. Лісточкі калякветніка светлыя, бледна-ружовыя, амаль белыя, з нярэзкай зялёнай жылкай.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Краснаярскага края Расія.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium olympicum

**Allium olympicum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ў Грэцыі і Турцыі.

## Апісанне 
Цыбуліна яйцападобная, дыяметрам 0,8-1&nbsp;см; вонкавыя абалонкі чарнаватыя, паласатыя. Сцябло вышынёй 30-50&nbsp;см. Лісткоў 2-3, вузкалінейныя, 3-4, 5&nbsp;мм шырынёй, плоскія. Парасонік паўсферычны, 2-3&nbsp;см дыяметрам, шматкветкавы, шчыльны. Калякветнік коратка-званочкавы; сегменты фіялетава-чырвоныя або бэзава-ружовыя, яйцападобныя, 3-4&nbsp;мм, тупыя. Пылавікі фіялетавыя. Каробачка кругла-трохвугольная, ≈ 3&nbsp;мм.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджанне: Эгейскія астравы (), поўнач Турцыі.

Насяляе піхтавыя і хваёвыя лясы, зараснікі хмызняковага ядлоўцу, альпійскія пашы над лініяй дрэва, здараецца на вышынях 1300—2800&nbsp;метраў н.у.м.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1844 годзе
Прудок (гарадзішча)

**Прудок** — гарадзішча жалезнага веку (І тыс. да н.э.) і перыяду Кіеўскай Русі (ХІІ—ХІІІ стст.). Знаходзіцца ў частцы мікрараёна Стары Аэрадром, прыналежнага да Чыгуначнага раёна Гомеля. Размешчана каля палаца лёгкай атлетыкі на высокай тэрасе правага берага ракі Сож (карэнны бераг). 

Першым з прафесійных археолагаў ім зацікавіўся Е. Р. Раманаў (1910). Традыцыйна для таго часу называў помнік «гарадком», адзначыў яго кепскую захаванасць («цяпер разараны»). Абследаванні тут праводзілі ў 1936 г. А. М. Ляўданскі і А. Д. Каваленя, а ў 1980 г. — А. А. Макушнікаў.

Катэгорыя:Гарадзішчы Гомельскай вобласці
Катэгорыя:Мілаградская культура
Катэгорыя:Славутасці Гомеля
Катэгорыя:Жалезны век на Беларусі
Allium oreoprasoides

**Allium oreoprasoides**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , эндэмік Казахстана.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Казахстана (хрыбет ).

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium orestis

**Allium orestis**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Грэцыі.

## Апісанне 
Колькасць храмасом складае 2n = 2x = 16. Яго бліжэйшы сваяк — .

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Грэцыі. Новы від расце ў падгор’і лясоў  і цяпер вядомы з трох раёнаў на гары Парнон і адной мясцовасці на гары Тайгет.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Еўропы
Allium ownbeyi

**Allium ownbeyi**&nbsp;— від травяністых раслін роду  сямейства , эндэмік штата Нуэва-Леон, Мексіка.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік штата Нуэва-Леон, Мексіка.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Паўночнай Амерыкі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1968 годзе
Allium pallens

**Allium pallens**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства .

## Апісанне 
Мае адзін яйцападобны клубень. Сцёблы да 50 см вышынёй, круглыя ў перасеку. Лісце доўгае, вузкае, і мясістае. Кветкі званочкавыя, белыя або бледна-фіялетавыя з бачнымі зялёнымі або фіялетавымі жылкамі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Паўночная Афрыка: Алжыр; Егіпет; Лівія; Марока; Туніс. Заходняя Азія: Кіпр; Егіпет — Сінай; Ізраіль; Сірыя; Турцыя. Паўднёвая Еўропа: Балгарыя, былая Югаславія; Грэцыя; Італія; Францыя — Корсіка; Партугалія; Гібралтар; Іспанія.

## Галерэя 

Allium pallens Flores 2010-6-24 DehesaBoyaldePuertollano.jpg|

Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1762 годзе
Катэгорыя:Флора Паўночнай Афрыкі
Катэгорыя:Флора Еўразіі
Катэгорыя:Цыбуля
Allium opacum

**Allium opacum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ў паўднёвай Турцыі і паўночнай Сірыі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў паўднёвай Турцыі і паўночнай Сірыі.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium optimae

**Allium optimae**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Грэцыі.

## Апісанне 
Від цесна звязаны з  L. Allium optimae мае больш кароткія лісточкі калякветніка і іншую форму лісця — пласцінка плоская, з трыма выразнымі вострымі рэбрамі ўздоўж абаксіяльнай паверхні.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Грэцыі. Гэта лакальны эндэмік усходняга ўзбярэжжа паўвострава .

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Еўропы
Allium oreodictyum

**Allium oreodictyum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Таджыкістане і Узбекістане.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Таджыкістане і Узбекістане.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium ophiophyllum

**Allium ophiophyllum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ва Узбекістане і Туркменістане.

## Апісанне 
Цыбуліна адна, яйцападобная, 1.5-2.5&nbsp;см у даўжыню і ≈ 1&nbsp;см у таўшчыню; вонкавыя абалонкі карычневыя. Цыбулінкі паралельна няроўныя.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ва Узбекістане і Туркменістане.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium oreophiloides

**Allium oreophiloides**&nbsp;— від травяністых раслін роду  сямейства ; распаўсюджаны ў Афганістане, Кыргызстане і Таджыкістане.

## Апісанне 
Цыбуліна адна (рэдка іх дзве), шарападобная, 0,8—1,5&nbsp;см таўшчынёй; вонкавыя абалонкі шэрыя. Сцябло 3—10&nbsp;см вышынёй, гладкае або шурпатае. Лісткоў 2, ніткападобныя, жалабковыя.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Афганістане, Кыргызстане і Таджыкістане.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1875 годзе
Allium papillare

**Allium papillare**&nbsp;— від кветкавых травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ва ўсходнім Міжземнамор’і.

## Апісанне 
Ліставыя похвы і частка ліставых пласцін пакрытыя малюсенькімі валасінкамі. Сегменты калякветніка тупыя з прыкметнымі пурпурнымі сярэдзіннымі жылкамі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ва ўсходнім Міжземнамор’і — паўднёвы Ізраіль, паўночна-ўсходні Сінай (Егіпет).

Насяляе пустынныя пяскі.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1854 годзе
Люблінскае ваяводства (1816—1837)

**Люблінскае ваяводства** () — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі ў 1816—1837 гадах. Сядзібай улад быў горад Люблін. 

## Падзел 
Ваяводства падзялялася на 4 вобласці (Грубяшоўская, Краснастаўская, Люблінская і Замойская) і 10 паветаў:
* Грубяшоўскі павет
* Замойскі павет
* Казімежскі павет
* Краснастаўскі павет
* Красніцкі павет
* Любартоўскі павет
* Люблінскі павет
* Тамашоўскі павет
* Тарногрудскі павет
* Хэлмскі павет

Катэгорыя:Гісторыя Люблінскага ваяводства
Катэгорыя:Ваяводствы Польшчы (1816—1837)
Падляскае ваяводства (1816—1837)

**Падляскае ваяводства** () — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі ў 1816—1837 гадах. Сядзібай улад быў горад Седльцы. 

## Падзел 
Ваяводства падзялялася на 4 вобласці (Бяльская, Лукоўская, Радзыньская і Сядлецкая) і 9 паветаў:
* Бяльскі павет
* Вэнгроўскі павет
* Гарвалінскі павет
* Жалехаўскі павет
* Ласіцкі павет
* Лукоўскі павет
* Радзыньскі павет
* Сядлецкі павет
* Уладаўскі павет

Катэгорыя:Гісторыя Мазавецкага ваяводства
Катэгорыя:Ваяводствы Польшчы (1816—1837)
Катэгорыя:Гісторыя Люблінскага ваяводства
Mediodactylus spinicauda

**Mediodactylus spinicauda** — від яшчарак з сямейства . Эндэмік паўночна-ўсходняга Ірана і поўдня Туркменістана.

Катэгорыя:Яшчаркі
Катэгорыя:Паўзуны Азіі
Аляксандр Міхайлавіч Літвякоў

**Аляксандр Міхайлавіч Літвякоў** (, Віцебск — ) — беларускі ўрач-тэрапеўт. Доктар медыцынскіх навук (1991), прафесар (1994).

## Біяграфія 
Скончыў Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (1973; аспірантура, 1979).
   
Працаваў у Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 1973, прафесар кафедры шпітальнай тэрапіі і эндакрыналогіі з курсам ФПК і ПК, з 1997 — загадчык кафедры).

Навуковыя інтарэсы: навуковая распрацоўка метадаў і практычнае выкарыстанне ўльтрагукавай дыягностыкі ўнутраных органаў; укараненне ў практычную ахову здароўя інавацыйных тэхналогій абследавання пацыентаў; праблемы кардыялогіі і рэўматалогіі. Пазапрафесійныя інтарэсы: радыёаматарства.

## Літаратура 
* Ультразвуковая диагностика сочетанной органной патологии при хронических заболеваниях гепатобилиарной системы : автореферат диссертации … доктора медицинских наук : 14.00.05 / Литвяков Александр Михайлович. ― Москва, 1991.
* Диагностическое значение исследования бета-адренергических регуляторных механизмов в печени у больных с хроническими холециститами, гепатитами и циррозами печени : автореферат диссертации … кандидата медицинских наук : 14.00.05 / Литвяков Александр Михайлович. — Минск, 1979.

Катэгорыя:Тэрапеўты СССР
Катэгорыя:Тэрапеўты Беларусі
Allium panjaoense

**Allium panjaoense**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Афганістана.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Афганістана.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Мазавецкае ваяводства (1816—1837)

**Мазавецкае ваяводства** () — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі ў 1816—1837 гадах. Сядзібай улад быў горад Варшава. 

## Падзел 
Ваяводства падзялялася на 7 абласцей (Гастынінская, Куяўская, Лэнчыцкая, Раўская, Сахачэўская, Станіславаўская і Варшаўская) і 15 паветаў:
* Арлоўскі павет
* Бжэзінскі павет
* Бжэсцькуяўскі павет
* Блоньскі павет
* Варшаўскі павет
* Гастынінскі павет
* Згежскі павет
* Кавальскі павет
* Лэнчыцкі павет
* Радзяёўскі павет
* Раўскі павет
* Сахачэўскі павет
* Сеніцкі павет
* Станіславаўскі павет
* Чэрскі павет

Катэгорыя:Гісторыя Мазавецкага ваяводства
Катэгорыя:Ваяводствы Польшчы (1816—1837)
Allium parhamii

**Allium parhamii**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства .

## Этымалогія 
Відавым эпітэтам ушанавалі нябожчыка Саіда Пархама, іранскага ахоўніка прыроды ў правінцыі , якога забілі браканьеры 1 снежня 2010 года, калі ён выконваў свае службовыя абавязкі ў запаведнай зоне .

## Біямарфалагічная характарыстыка 
Падобны на  па форме і афарбоўцы кветак, але адрозніваецца ад яго сваім шчыльным і шматкветкавым суквеццем, звычайна 2 лісткамі са значна больш шырокімі пласцінамі і вялікімі каробачкамі і насеннем. Па марфалагічных прыкметах новы від належыць да *A.* sect. *Asteroprason*.

## Таксанамія 
## Асяроддзе пражывання 
Тыповая мясцовасць *Allium parhamii* (гара Сівак) размешчана на паўднёва-ўсходніх межах запаведнай тэрыторыі , якая ахоўваецца з 1973 года. Гэтая тэрыторыя з’яўляецца часткай біясфернага запаведніка , які ўнесены ў спіс ЮНЕСКА.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium parvulum

**Allium parvulum**&nbsp;— від кветкавых раслін роду  сямейства ; распаўсюджаны ў Казахстане, Кыргызстане.

## Апісанне 
Травяністая шматгадовая расліна. Цыбуліна таўшчынёй 5—8&nbsp;мм. Лістоў 3—4, даўжынёй 10—15&nbsp;см. Кветканос вышынёй 10—20&nbsp;см.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Казахстане, Кыргызстане. Насяляе жвіровыя схілы на ніжніх схілах гор.

## Выкарыстанне 
Расліна, верагодна, збіраецца з дзікай прыроды для мясцовага выкарыстання дзеля ежы.

## Зноскі 
Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1934 годзе
Allium pendulinum

**Allium pendulinum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ў Італіі і на Корсіцы, Францыя.

## Апісанне 
Шматгадовая расліна 10-30&nbsp;см. Цыбуліна невялікая, яйцападобная, вонкава карычневая. Сцябло тонкае, нясе над асновай 2 лінейных лістка, шырынёй 4-6&nbsp;мм, плоскіх, даўжэйшыя за парасонік. Кветкі белыя, буйныя, па 2-5 у вельмі няшчыльным парасоніку.

Перыяд цвіцення: красавік-чэрвень.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Італіі і на Корсіцы, Францыя.

Расце ў лясах і вільготных, цяністых месцах, на вышынях ад 200 да 1500&nbsp;м н. у. м.

## Пагрозы і ахова 
Асноўных пагроз для гэтага віду няма.

Прысутнічае ў запаведных зонах па ўсім арэале.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Еўропы
Юрый Васілевіч Крылоў

**Юрый Васілевіч Крылоў** (, г. Вілейка, Мінская вобласць — ) — беларускі спецыяліст у галіне анкалогіі, паталагічнай анатоміі. Доктар медыцынскіх навук (1995), прафесар (1998).

## Біяграфія 
Скончыў Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (спецыяльнасць «Лячэбная справа», 1974).
    
Працаваў у Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 1974; лячэбны факультэт, кафедра паталагічнай анатоміі, у 1990—2005 — загадчык кафедры) і адначасова Віцебскам абласным клінічным патолагаанатамічным бюро (2003—2019, начальнік).
    
Навуковыя інтарэсы: паталагічная анатомія; лабараторная і марфалагічная дыягностыка рака страўніка, 5 патэнтаў, 1 вынаходства.

## Узнагароды 
Ордэн «Знак Пашаны», ганаровыя граматы.

## Літаратура 
* Количественный электронномикроскопический анализ аденокарцином желудка в аспекте определения степени катаплазии : автореферат диссертации … кандидата медицинских наук : 14.00.14 / Крылов Юрий Васильевич. — Москва, 1979.
* Крылов Юрий Васильевич // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2007. — Т. 4. — С. 324.
* Крылоў Юрый Васілевіч // Беларуская энцыклапедыя : у 18 т. — Мінск, 1999. — Т. 8. — С. 510.
* Памяти Юрия Васильевича Крылова // Здравоохранение. — 2019. — № 12. — С. .

Катэгорыя:Патолагаанатамы Беларусі
Катэгорыя:Патолагаанатамы СССР
Allium permixtum

**Allium permixtum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Італіі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Італіі; вымер на Сіцыліі.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Еўропы
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1827 годзе
Allium autumnale

**Allium permixtum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік вострава Кіпр.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік вострава Кіпр.

Расце пад покрывам хвой, а таксама ў гарыгах, на вапняках, пясчаніках або магматычных схілах, а часам у вінаградніках або жывых платах. Цвіце ў кастрычніку і лістападзе.

## Пагрозы і ахова 
Пагрозай з’яўляецца павелічэнне частаты і інтэнсіўнасці пажараў. Частка насельніцтва здараецца ў ахоўных тэрыторыях.

Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1949 годзе
Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium paradoxum

**Allium paradoxum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны на Паўночным Каўказе, у Закаўказзі, у паўночным Іране і Туркменістане.

## Апісанне 
Шматгадовая травяністая расліна з цыбулінай і прамым сцяблом, вышынёй 15-30&nbsp;см. Прыкаранёвае лісце ланцэтнае, ярка-зялёнае. Суквецце складаецца з адзінай кветкі і цыбулінак. Плод&nbsp;— каробачка. Лісткоў 1-2. Насенне сферычнае, злёгку пляскатае, 2.5-3 × 2.2-2.6&nbsp;мм, паверхня злёгку бліскучая або цьмяная, чорная. 2n=16.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Радзімай віду з’яўляецца Паўночны Каўказ, Закаўказзе, паўночны Іран, Туркменістан; натуралізаваны ў Паўночнай і Цэнтральнай Еўропе.

## Выкарыстанне 
Лісце выкарыстоўваюць у кулінарыі.

Катэгорыя:Флора Еўразіі
Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1827 годзе
Кракаўскае ваяводства (1816—1837)

**Кракаўскае ваяводства** () — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі ў 1816—1837 гадах. Сядзібай улад быў горад Кельцы. 

## Падзел 
Ваяводства падзялялася на 4 вобласці (Кялецкая, Мяхоўская, Алькушская і Стапніцкая) і 10 паветаў:
* Алькушскі павет
* Енджэёўскі павет
* Кракаўскі павет (без Вольнага горада Кракава)
* Кялецкі павет
* Лялёўскі павет
* Мяхоўскі павет
* Піліцкі павет
* Стапніцкі павет
* Шыдлаўскі павет

Катэгорыя:Гісторыя Малапольскага ваяводства
Катэгорыя:Ваяводствы Польшчы (1816—1837)
Катэгорыя:Гісторыя Свентакшыскага ваяводства
Уладзімір Паўлавіч Мацяшук

**Уладзімір Паўлавіч Мацяшук** (, Гродна — ) — савецкі ўрач-хірург. Доктар медыцынскіх навук (1949), прафесар (1949).

## Біяграфія 
Скончыў Маскоўскі ўніверсітэт (медыцынскі факультэт, 1917).

Працаваў у Кіеўскім медыцынскім інстытуце (1917—1918, урач-хірург клінікі), Рабоча-сялянскай Чырвонай арміі (1918—1921, урач 52-й дывізіі Паўднёва-Заходняга фронту, шпіталей г. Масквы, г. Варонежа), Паўночнай чыгунцы (чыгуначная бальніца ст. Шар’я, 1921—1925, урач-хірург), Народнай бальніцы г. Полацка (1926—1933, загадчык хірургічнага аддзялення), 1-й гарадской бальніцы г. Барысава (1933—1935, загадчык бальніцы), адначасова Барысаўскім філіяле Дзяржаўнага інстытута эксперыментальнай і клінічнай гематалогіі і пералівання крыві (навуковы кіраўнік), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (з 1935 — асістэнт кафедры хірургіі, у 1938—1941 — загадчык кафедры аперацыйнай хірургіі і тапаграфічнай анатоміі), Сталінградскім, Новасібірскім медыцынскім інстытуце і эвакашпіталі (1941—1943), Беларускім медыцынскім інстытуце (г. Яраслаўль, 1943), Яраслаўскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (1943—1966, загадчык кафедры факультэцкай хірургіі, у 1952—1961 — кафедры шпітальнай хірургіі).

Навуковыя інтарэсы: абдамінальная хірургія; інфузійная тэрапія; астэасінтэз трубчатых касцей; артэрыялізацыя кансерваванай крыві кіслародам.

## Літаратура 
* Наиболее простая и совершенная методика зашивания раны кишечника : однорядные узловые шелковые серомускулярные и сквозные кишечные швы с узелками изнутри просвета кишечника в практике желудочно-кишечных операций : диссертация … доктора медицинских наук / Владимир Павлович Матешук. — [Ярославль],1945.
* Матешук Владимир Павлович // История медицины Беларуси в биографиях ее врачей, XVII ― 1 пол. XX вв. : биобиблиографический справочник от А до Я / Кульпанович О. А. ― Минск, 2011. — С. 257—258.
* Владимир Павлович Матешук (1893—1966) / В. М. Никитин, И. И. Василевский // Здравоохранение Белоруссии. — 1977. — № 12. — С. 49—50.

Катэгорыя:Хірургі СССР
Катэгорыя:Ваенныя ўрачы СССР
Allium petri

**Allium petri**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , эндэмік Ірана.

## Апісанне 
Цыбуліна яйцападобная, 15-20 × 10-15&nbsp;мм, з паласатымі чырванавата-карычневымі вонкавымі абалонкамі. Сцябло цыліндрычнае, гладкае, толькі ў сухім стане рабрыстае, даўжынёй ≈ 30&nbsp;см. Лісткоў 5-7&nbsp;см × 2-3&nbsp;мм. Суквецце паўшарападобнае, з многімі кветкамі. Кветкі вузка званочкавыя; лісточкі калякветніка бялёса-ружовыя з зелянява-карычневай сярэдняй жылкай, выцягнута-эліптычныя, ≈ 4&nbsp;мм даўжынёй. Пылавікі бурыя.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Ірана.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium pilosum

**Allium pilosum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Грэцыі.

## Апісанне 
Сцябло карацей 15&nbsp;см. Лісточкі калякветніка ружова-бэзавыя і бліскучыя.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Грэцыі. Апісаны з вострава ; пазней знойдзены на астравах , , , ; таксама паведамляецца пра знаходкі на невялікім востраве , на паўночны захад ад Астыпалеі.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Еўропы
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1809 годзе
Уладзімір Сцяпанавіч Бажэнаў

**Уладзімір Сцяпанавіч Бажэнаў** (, г. Гомель — ) — беларускі ўрач-хірург. Доктар медыцынскіх навук (1967), прафесар (1968). Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.

## Біяграфія 
Скончыў Куйбышаўскую ваенна-медыцынскую акадэмію (паскораны курс, кваліфікацыя «Заўрад-урач», 1941), Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (1949).
    
Працаваў у Віцебскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (з 1953, у 1954—1956 — асістэнт кафедры факультэцкай хірургіі, з 1956 — кафедры шпітальнай хірургіі, з 1965 — загадчык кафедры), адначасова ў Віцебскай абласной процітуберкулёзнай бальніцы (1951—1957, загадчык хірургічнага аддзялення).
 
Навуковыя інтарэсы: даследаванне электрычнай стымуляцыі сэрца пры поўнай атрыявентрыкулярнай блакадзе; хірургічнае лячэнне туберкулезу лёгкіх.
 

## Літаратура 
* Полная атриовентрикулярная блокада сердца и ее лечение электрической стимуляцией и хирургическим методом : автореферат диссертации … доктора медицинских наук / В. С. Баженов. — Витебск, 1967.
* Интра- и экстраплевральный пневмолиз при лечении деструктивных форм легочного туберкулеза : автореферат диссертации … кандидата медицинских наук / В. С. Баженов. — Витебск, 1956.
* 

Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Хірургі СССР
Катэгорыя:Хірургі Беларусі
Наталля Іванаўна Кісялёва

**Наталля Іванаўна Кісялёва** (нар. , г. Веймар, Германія) — беларускі ўрач-акушэр-гінеколаг. Доктар медыцынскіх навук (2008), прафесар.

## Біяграфія 
Скончыла Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (спецыяльнасць «Лячэбная справа», 1986).
    
Працавала у Віцебскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (1986—1993, старшы лабарант кафедры акушэрства і гінекалогіі); Віцебскім гарадскім клінічным радзільным доме № 2 (1993—2001; урач-акушэр-гінеколаг, урач ультрагукавой дыягностыкі, з 1995 — загадчык жаночай кансультацыі); Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 2001; лячэбны факультэт, кафедра акушэрства і гінекалогіі, дацэнт, з 2008 — прафесар, з 2016 — загадчык кафедры, і адначасова ў 2007—2016 — намеснік дэкана факультэта).
    
Навуковыя інтарэсы: ускладненні цяжарнасці і родаў; гінекалагічная эндакрыналогія; ультрагукавая дыягностыка ў акушэрстве і гінекалогіі.

## Узнагароды 
Ганаровыя граматы Міністэрства аховы здароўя Рэспублікі Беларусь (2009), Адміністрацыі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь (2019) і інш.

## Літаратура 
* Гестоз: патогенез, диагностика, профилактика и терапия : диссертация на соискание ученой степени доктора медицинских наук : 14.00.01 : защищена 24.10.2007 : утверждена 23.01.2008 / Киселева Наталья Ивановна. — Витебск, 2007.
* Кісялёва Наталля Іванаўна // Кто есть Кто в Республике Беларусь = Who is who in the Republic of Belarus : Беларусь, 2016. ― Минск, 2016. — С. 51—52.

Катэгорыя:Акушэры Беларусі
Катэгорыя:Акушэры СССР
Катэгорыя:Гінеколагі Беларусі
Катэгорыя:Гінеколагі СССР
Калішскае ваяводства (1816—1837)

**Калішскае ваяводства** () — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі ў 1816—1837 гадах. Сядзібай улад быў горад Каліш. 

## Падзел 
Ваяводства падзялялася на 5 абласцей (Вялюньская, Калішская, Канінская, Пятркоўская і Сярадзкая) і 11 паветаў:
* Астшэшоўскі павет
* Варцянскі павет
* Вялюньскі павет
* Калішскі павет
* Канінскі павет
* Пыздрскі павет
* Пятркоўскі павет
* Радамшчанскі павет
* Сярадзкі павет
* Чэнстахоўскі павет
* Шадкоўкі павет

Катэгорыя:Гісторыя Велікапольскага ваяводства
Катэгорыя:Ваяводствы Польшчы (1816—1837)
Катэгорыя:Гісторыя Лодзьскага ваяводства
Allium parnassicum

**Allium parnassicum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Грэцыі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік паўднёвай Грэцыі.

Расце ў скалістых раёнах.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Еўропы
Allium peroninianum

**Allium peroninianum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , эндэмік Турцыі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Турцыі.

Засяляе скалістыя месцы на вышыні 250—1600&nbsp;метраў н.у.м.

## Пагрозы і ахова 
Гэты від расце ў раёне, дзе галоўная пагроза ўзнікае з-за пашырэння Стамбула, напрыклад, Якачыкская папуляцыя ў Стамбуле была цалкам знішчана новым паселішчам. Лясы ў межах арэалу таксама ўразлівыя для пажараў і пашырэння сельскагаспадарчых зямель, а таксама перадпланавай забудовы горада.

Гэты від занесены да тых, што трапляюцца ў Нацыянальным парку . У базе дадзеных аб стане пагрозы турэцкіх раслін ён занесены як «блізкі да пагрозы» (NT).

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Солец над Віслан

**Солец над Віслан** (, да 1969 года — **Солец**) — горад у Ліпскім павеце Мазавецкага ваяводства Польшчы на беразе Віслы, сядзіба аднайменнай вяскова-гарадской гміны.

Гістарычна горад знаходзіцца ў Малапольшчы. Каля 1370 года ён атрымаў статус горада. Гэта быў каралеўскі горад Кароны Каралеўства Польскага, у другой палове XVI стагоддзя знаходзіўся ў Радомскім павеце Сандамірскага ваяводства. Страціў гарадскія правы 13 студзеня 1870 года. 1 студзеня 2021 года паселішча зноў атрымала статус горада.

## Спасылкі
Марыя Васільеўна Антонава

**Марыя Васільеўна Антонава** (нар. , с. Чорны Верх, Арсеньеўскі раён, Тульская вобласць, Расія) — савецкі ўрач-гігіеніст. Доктар медыцынскіх навук (1973), дацэнт.

## Біяграфія 
Скончыла Харкаўскі медыцынскі інстытут (1949).
    
Працавала Пятроўскай раённай санітарна-эпідэміялагічнай станцыі (Харкаўская вобласць, Украіна; 1950—1957), Харкаўскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (асістэнт кафедры гігіены харчавання), Цярнопальскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (Украіна; загадчык кафедры гігіены), Пхеньянскім медыцынскім інстытуце (Карэйская Народна-Дэмакратычная Рэспубліка; 1955—1959, загадчык кафедры гігіены), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (1959—1971, дацэнт кафедры гігіены, у 1959—1969 — загадчык кафедры).

Навуковыя інтарэсы: гігіена харчавання.

## Літаратура 
* Распространение марганца во внешней среде и его биологическая характеристика в аспекте гигиены питания : диссертация … доктора медицинских наук : 756 : защищена 06.03.1972 : утверждена 29.06.1973 / Мария Васильевна Антонова. ― Витебск, 1971.
* Санитарно-гельминтологическая оценка овощей и их роль в распространении аскаридоза : автореферат диссертации … кандидата медицинских наук / Антонова М. В. — Харьков, 1954.
* Антонова Мария Васильевна // Руководители санитарно-эпидемиологической службы Республики Беларусь. ― Минск, 2001. — С. 46. — Информация: кандидат медицинских наук.

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Тульскай вобласці
Катэгорыя:Гігіеністы
Катэгорыя:Медыкі СССР
Сандамірскае ваяводства (1816—1837)

**Сандамірскае ваяводства** () — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі ў 1816—1837 гадах. Сядзібай улад быў горад Радам. 

## Падзел 
Ваяводства падзялялася на 4 вобласці (Апатоўская, Апачынская, Радомская і Сандамірская) і 9 паветаў:
* Апатоўскі павет
* Салецкі павет
* Канэцкі павет
* Апачынскі павет
* Шыдлавецкі павет
* Сандамірскі павет
* Казяніцкі павет
* Радомскі павет
* Сташоўскі павет

Катэгорыя:Гісторыя Мазавецкага ваяводства
Катэгорыя:Ваяводствы Польшчы (1816—1837)
Катэгорыя:Гісторыя Свентакшыскага ваяводства
Плоцкае ваяводства (1816—1837)

**Плоцкае ваяводства** () — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі ў 1816—1837 гадах. Сядзібай улад быў горад Плоцк.

## Падзел 
Ваяводства падзялялася на 6 абласцей і 6 паветаў:
* Ліпноўскі павет
* Млаўскі павет
* Астралэнцкі павет
* Плоцкі павет
* Пултускі павет
* Пшаснышскі павет

Катэгорыя:Гісторыя Мазавецкага ваяводства
Катэгорыя:Ваяводствы Польшчы (1816—1837)
Арташэс Айрапетавіч Кеварк’ян

**Арташэс Айрапетавіч Кеварк’ян** (, г. Нуха, Азербайджан — ) — урач-неўролаг, філосаф. Доктар медыцынскіх навук (1944), прафесар (1947). Удзельнік Грамадзянскай і Вялікай Айчыннай войн.

## Біяграфія 
Скончыў 2-і Маскоўскі дзяржаўны ўніверсітэт (педагагічны і медыцынскі факультэты, 1926), Інстытут чырвонай прафесуры.
   
Працаваў у 2-м Маскоўскім дзяржаўным універсітэце (з 1924, паралельна з вучобай загадчык кафедры грамадскіх навук), Азербайджанскім медыцынскім інстытуце (з 1930, загадчык кафедры філасофіі, асістэнт клінікі), часопісе «Азербайджанский медицинский журнал» (па сумяшчальніцтве, рэдактар), Азербайджанскім дзяржаўным навукова-даследчым інстытуце (па сумяшчальніцтве, намеснік дырэктара), газеце «Бакинский рабочий» (з 1933), Навукова-даследчым інстытуце гігіены працы і прафзахворванняў АМН СССР (1934—1941 і 1945—1950, загадчык аддзялення нервовых хвароб, навуковы супрацоўнік), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (у 1950—1955 — загадчык кафедры нервовых хвароб, адначасова з 1952 — дэкан лячэбнага факультэта, з 1954 — загадчык кафедры гісторыі медыцыны, з 1955 — намеснік дырэктара па вучэбнай і навуковай работце), Віцебскай абласнай клінічнай бальніцы (па сумяшчальніцтве, з 1953, загадчык неўралагічнага аддзялення).

Навуковыя інтарэсы: прафесійныя таксікозы нервовай сістэмы.
   
Памёр 29 ліпеня 1955 года, пахаваны на Армянскіх могілках у Маскве.

## Узнагароды 
Ордэны Чырвонай Зоркі (1943), Айчыннай вайны 2-й ступені (1945) і інш.

## Літаратура 
* Клиника профессиональных токсикозов нервной системы : диссертация … доктора медицинских наук / А. А. Кеворкьян. ― Москва, 1943.
* Армяне ў вышэйных навучальных установах Беларусі і іх уклад у падрыхтоўку навуковых і педагагічных кадраў / Максімчык Андрэй Мікалаевіч // Роль университетского образования и науки в современном обществе. ― Минск, 2019. — С. 618—626. — У змесце: Кеварк’ян Арташэс Айрапетавіч.

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Азербайджане
Катэгорыя:Дэканы лячэбнага факультэта ВДМУ
Катэгорыя:Неўролагі СССР
Катэгорыя:Філосафы СССР
Катэгорыя:Удзельнікі Грамадзянскай вайны ў Расіі
Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Уладзімір Іосіфавіч Казлоўскі

**Уладзімір Іосіфавіч Казлоўскі** (нар. , г. Пінск, Брэсцкая вобласць) — беларускі кардыёлаг. Доктар медыцынскіх навук (1992), прафесар (1996). Член Беларускага навуковага таварыства кардыёлагаў, Расійскага таварыства ўрачоў аднаўленчай медыцыны. Кіраўнік навуковай школы «Дыягностыка, тэрапія, прафілактыка захворванняў сардэчна-сасудзістай сістэмы».

## Біяграфія 
Скончыў Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (1976), Беларускі навукова-даследчы інстытут кардыялогіі (ардынатура, 1982).
   
Працаваў у Арэхаўскай раённай бальніцы, Віцебская вобласць (1977—1979, урач-тэрапеўт, загадчык тэрапеўтычнага аддзялення); Беларускім НДІ кардыялогіі (1980—1982, урач-ардынатар); санаторыі «Крыніца», пас. Ждановічы, Мінская вобласць (урач-тэрапеўт аддзялення рэабілітацыі хворых інфарктам міякарда); Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 1987; факультэт удасканалення ўрачоў, кафедра тэрапіі, асістэнт; з 1996 — лячэбны факультэт, кафедра факультэцкай тэрапіі, в. а. загадчыка, з 2000 — загадчык кафедры).

Навуковыя інтарэсы: тэрапія; кардыялогія; медыцынская рэабілітацыя.

## Узнагароды 
Узнагароды: знак «Выдатнік аховы здароўя Рэспублікі Беларусь» (2001).

## Літаратура 
* 
* Козловский Владимир Иосифович // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2007. — Т. 4. — С. 127.
* Козловский Владимир Иосифович // Ученые Пинщины. — Минск, 2003. — С. 57—58.

Катэгорыя:Кардыёлагі СССР
Катэгорыя:Кардыёлагі Беларусі
Аўгустоўскае ваяводства

**Аўгустоўскае ваяводства** () — адно з ваяводстваў, якія існавалі ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі ў 1816—1837 гадах. Сядзібай улад быў горад Сувалкі.

## Падзел 
Ваяводства падзялялася на 5 абласцей (Аўгустроўская, Кальварыйская, Ламжынская, Сэйненская і Марыямпальская) і 7 паветаў:
* Бебжаньскі павет
* Дамброўскі павет
* Кальварыйскі павет
* Ламжынскі павет
* Марыямпальскі павет
* Сэйнэнскі павет
* Тыкоцінскі павет

Катэгорыя:Гісторыя Падляскага ваяводства
Катэгорыя:Ваяводствы Польшчы (1816—1837)
Катэгорыя:Гісторыя Літвы
Хусінскае паўстанне

**Хусінскае паўстанне** — супрацьстаянне шахцёраў рудніка «Крэка» і ўзброеных сіл Югаславіі падчас усеагульнай забастоўкі гарнякоў Босніі і Герцагавіны ў перыяд з 21 па 28 снежня 1928 года. Названа ў гонар шахцёрскага пасёлка Хусіна каля Тузлы.

Страйк пачаўся з-за таго, што ўрад парушыў пагадненьне аб узроўні заробкаў шахцёраў. У ім удзельнічала каля 7 тысяч працоўных, а кіравала стачкай Камуністычная партыя Югаславіі. У ходзе забастоўкі сем'і шахцёраў былі выселены з дзяржаўнага жылля, а самі шахцёры мабілізаваны. Большасць шахцёраў, якія былі выселены, з'яўляліся этнічнымі славенцамі. Страйк скончыўся растрэлам паўстанцаў, падчас якога загінула 7 гарнякоў і мясцовых сялян, больш за 10 шахцёраў былі параненыя, яшчэ 400 былі арыштаваныя. Расстрэл паўстанцаў выклікаў акцыі пратэсту шахцёраў па ўсёй тэрыторыі Босніі і Герцагавіны.

Праз трынаццаць месяцаў пасля паўстання, арыштаваным шахцёрам вынеслі прысуды. 10 шахцёраў атрымалі розныя турэмныя тэрміны - ад аднаго да пятнаццаці месяцаў зняволення. Гарняк Юры Керашэвіч, абвінавачаны ў забойстве жандарма, быў прысуджаны да смяротнага пакарання. Прысуд Керашэвічу выклікаў акцыі пратэста ў Югаславіі і за мяжой, у выніку чаго прысуд быў заменены на 20 гадоў пазбаўлення волі.

## Літаратура 
* Dr. Boža Madžar. 1988. Husinska buna. U: *Enciklopedija Jugoslavije*. Jugoslovenski leksikografski institut u Zagrebu (5 tom JANj-HRV).

Катэгорыя:Забастоўкі ў Югаславіі
Катэгорыя:Снежань 1920 года
Катэгорыя:Канфлікты 1920 года
Катэгорыя:Гісторыя Югаславіі
Катэгорыя:Гісторыя Босніі і Герцагавіны
Катэгорыя:Тузла (горад)
Майсей Эмануілавіч Кашук

**Майсей Эмануілавіч Кашук** (, г. Кішынёў, Малдова — ) — урач-афтальмолаг. Доктар медыцынскіх навук (1949), старшы навуковы супрацоўнік (1939), прафесар (1955). Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.

## Біяграфія 
Скончыў Адэскі медыцынскі інстытут (1925).
    
Працаваў у г. Ізюм (Украіна, з 1925, урач-афтальмолаг), Адэскім інстытуце ўдасканалення ўрачоў (1930—1935), Адэскім медыцынскім інстытуце (1935—1937), Украінскім эксперыментальным інстытуце вочных хвароб (1937—1941 і 1945—1952), Ульянаўскай абласной бальніцы (1952—1954), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (1954—1961, загадчык кафедры вочных хвароб).
 
Навуковыя інтарэсы: фізіялогія і паталогія органаў зроку; дыягностыка і лячэнне вочных хвароб; афтальмахірургія; скразная перасадка рагавіцы; адслойка сятчаткі; глаўкома; катаракта.

## Узнагароды 
Ордэн «Знак Пашаны» і інш.

## Літаратура 
* Офтальмологические наблюдения при артериальной гипертонии : диссертация … доктора медицинских наук / Моисей Эммануилович Кашук. — Одесса, 1947.
* 
* Моисей Эммануилович Кашук : [некролог] // Здравоохранение Белоруссии. — 1961. — № 12. — С. 69.
* Памяти Моисея Эммануиловича Кашука // Вестник офтальмологии. — 1962. — № 1. — С. 94.
 

Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Афтальмолагі СССР
Людміла Расціслаўна Выхрысценка

**Людміла Расціслаўна Выхрысценка** (нар. , пас. Круглае, Бялыніцкі раён, Магілёўская вобласць) — беларускі ўрач, спецыяліст па ўнутраных хваробах. Доктар медыцынскіх навук (2014), прафесар (2016).

## Біяграфія 
Скончыла Віцебскі медыцынскі інстытут (спецыяльнасць «Лячэбная справа», 1984).
    
Працавала ў Віцебскай абласной клінічнай бальніцы (1985—1998, алергалагічнае аддзяленне, урач); Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 1998, лячэбны факультэт, кафедра клінічнай імуналогіі і алергалогіі з курсам ФПК і ПК, асістэнт, з 2003 — дацэнт, з 2014 — прафесар, з 2015 — кафедра агульнай урачэбнай практыкі, загадчык кафедры).
    
Навуковыя інтарэсы: клінічная імуналогія; алергалогія; рэўматалогія; нефралогія.

## Узнагароды 
Ганаровая грамата Міністэрства аховы здароўя Рэспублікі Беларусь (2006), нагрудны знак «Выдатнік аховы здароўя Рэспублікі Беларусь» (2015) і інш.

## Літаратура 
* Аллергенспецифическая иммунотерапия атопической бронхиальной астмы и аллергического ринита пероральными низкодозовыми аллерговакцинами : диссертация … доктора медицинских наук : 14.03.09 : защищена 20.02.2014 : утверждена 17.09.2014 / Выхристенко Людмила Ростиславовна. — Витебск, 2014.
* Специфическая иммунотерапия аллергенами как основной метод лечения аллергических заболеваний / Л. Р. Выхристенко // Медицинские новости. — 2012. — № 5. — С. 34—37.
* Фенотип-ориентированная иммунотерапия бронхиальной астмы / Е. В. Сидоренко, Л. Р. Выхристенко // Иммунопатология, аллергология, инфектология. — 2018. — № 3. — С. 60—68.
* Выхрысценка Людміла Расціслаўна // Кто есть Кто в Республике Беларусь = Who is who in the Republic of Belarus : Беларусь, 2016. ― Минск, 2016. — С. 24.

Катэгорыя:Імунолагі Беларусі
Катэгорыя:Імунолагі СССР
Allium pogonotepalum

**Allium pogonotepalum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Афганістане.

## Апісанне 
Цыбуліны шматлікія, на карэнішчы; вонкавыя абалонкі карычневыя. Сцябло даўжынёй 20-40&nbsp;см, дыяметрам 1-2.3&nbsp;мм.

## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Афганістане.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium ponticum

**Allium ponticum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ў Турцыі і Закаўказзі.

## Апісанне 
Вонкавыя абалонкі цыбуліны пурпурныя.

## Распаўсюджанне 
Распаўсюджанне: Закаўказзе, Турцыя.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Sanvitalia procumbens

**Sanvitalia procumbens** — тыпавы від роду  сямейства астравых.

## Выкарыстанне 
Уведзена ў культуру ў XVIII стагоддзі. Яе вырошчваюць у кашпо, у гаўбечных скрынях, у ракарыях і альпійскіх горках, яе кустамі апраўляюць садовыя дарожкі і клумбы, выкарыстоўваюць і як глебапакроўную расліну.

## Спасылкі 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Астравыя
Катэгорыя:Дэкаратыўныя расліны
Абрам Мордухавіч Давыдаў

**Абрам Мордухавіч Давыдаў** (, г. Себеж, Пскоўская вобласць, Расія — ?) — урач-тэрапеўт. Доктар медыцынскіх навук (1957), прафесар (1959). Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.

## Біяграфія 
Скончыў Маскоўскі дзяржаўны ўніверсітэт (медыцынскі факультэт, 1926).
    
Працаваў у Другім Маскоўскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (1946—1952, дацэнт кафедры прапедэўтычнай тэрапіі), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (1957—1975, загадчык кафедры факультэцкай тэрапіі).

Навуковыя інтарэсы: сардэчна-сасудзістыя змены пры гіпертанічнай хваробе; атэрасклероз; хранічная недастатковасць кровазвароту.

## Літаратура 
* Тонус и проницаемость сосудов при гипертонической болезни : автореферат диссертации … доктора медицинских наук / Давыдов А. М. — Москва, 1957.
* Давыдаў Абрам Мордухавіч // Беларуская савецкая энцыклапедыя : [у 12 т.]. — Мінск, 1971. — Т. 4. — С. 108.
* Профессор А. М. Давыдов (к 70-летию со дня рождения) // Здравоохранение Белоруссии. — 1969. — № 8. — С. 93.
* 110 лет со дня рождения Давыдова Абрама Мордуховича // Здравоохранение Беларуси: знаменательные и юбилейные даты, 2009 год. — Минск, 2009. — С. 76.
 

Катэгорыя:Выкладчыкі 2-га МДУ
Аляксандр Пятровіч Бурлуцкі

**Аляксандр Пятровіч Бурлуцкі** (, ст. Талавая, Варонежская вобласць, Расія — ) — урач-неўролаг, нейрахірург. Доктар медыцынскіх навук (1969), прафесар.

## Біяграфія 
Скончыў Варонежскі медыцынскі інстытут (педыятрычны факультэт, 1953), Маскоўскі інстытут нейрахірургіі (аспірантура).
    
Працаваў у Маскоўскім інстытуце нейрахірургіі (1953—1959, урач-ардынатар), Кіеўскім навукова-даследчым інстытуце нейрахірургіі (1959—1970, старшы навуковы супрацоўнік), Арэнбургскім медыцынскім інстытуце (1971—1972, загадчык кафедры нервовых хвароб), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (1972—1990, загадчык кафедры неўралогіі і нейрахірургіі), Варонежскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце імя М. Н. Бурдэнкі (1990—2009, у 1990—2003 — загадчык кафедры неўралогіі).

Навуковыя інтарэсы: сасудзістая паталогія галаўнога мозгу; нейраанкалогія.

## Літаратура 
* Шунтирующие системы сосудов большого мозга (артерио-венозные аневризмы и каротидно-кавернозные соустья, их клиника, диагностика и хирургическое лечение) : автореферат диссертации … доктора медицинских наук : 778 / А. П. Бурлуцкий. — Киев, 1969.
* Опухоли шишковидной железы : автореферат диссертации … кандидата медицинских наук / Бурлуцкий А. П. — Москва, 1959.
* 
* 
* Александр Петрович Бурлуцкий (к 60-летию со дня рождения) // Здравоохранение Белоруссии. — 1990. — № 1. — С. 73.

## Спасылкі 
* Ушёл из жизни Александр Петрович Бурлуцкий 

Катэгорыя:Выпускнікі Варонежскага дзяржаўнага медыцынскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Варонежскай вобласці
Катэгорыя:Неўролагі СССР
Катэгорыя:Неўролагі Расіі
Катэгорыя:Нейрахірургі
Allium popovii

**Allium popovii**&nbsp;— від кветкавых травяністых раслін роду  сямейства , эндэмік Таджыкістана.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Таджыкістана.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Таксоны, названыя ў гонар людзей
Allium praemixtum

**Allium praemixtum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ва Узбекістане, Кыргызстане і Таджыкістане.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ва Узбекістане, Кыргызстане і Таджыкістане.

Расце ў горных раёнах, аднак для гэтага віду адсутнічаюць звесткі пра месцы пражывання і экалогію.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Уладзіслаў Янавіч Бекіш

**Уладзіслаў Янавіч Бекіш** (нар. , Мінск) — беларускі ўрач-паразітолаг, генетык. Доктар медыцынскіх навук (2005), прафесар (2007).

## Біяграфія 
Скончыў Віцебскі дзяржаўны медыцынскі ўніверсітэт (спецыяльнасць «Лячэбная справа», 1996; аспірантура, спецыяльнасць «Паразіталогія», 1999; дактарантура, 2004), Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь (спецыяльнасць «Дзяржаўнае кіраванне сацыяльнай сферай», 2018).
    
Працуе ў Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 1999, лячэбны факультэт, кафедра медыцынскай біялогіі і агульнай генетыкі, прафесар, з 2010 — загадчык кафедры).

Навуковыя інтарэсы: паразіталогія, гельмінталогія; мутацыйная зменлівасць, біялагічныя мутагены; выкладанне медыцынскай біялогіі і агульнай генетыкі ў вышэйшай школе.

## Бібліяграфія 
* Паразитарные инвазии и способы защиты генома хозяина при гельминтозах : диссертация … доктора медицинских наук : 03.00.19 ; 03.00.15 : защищена 18.03.2005 : утверждена 29.06.2005 / Бекиш Владислав Янович. — Витебск, 2005.
* Состояние генома хозяина при гельминтозах / Вл. Я. Бекиш, О.-Я. Л. Бекиш. — Витебск, 2004.
* Цестодозы человека / О.-Я. Л. Бекиш, В. Я. Бекиш. — Витебск, 2008.
* Multiple choice questions book on medical biology : for foreign students of higher educational establishments on a medical speciality / V. Y. Bekish [et al.]. ― Vitebsk, 2008.
* Генотоксическое и цитотоксическое воздействия миграции личинок Ascaris Suum на клетки хозяина / В. Я. Бекиш, В. В. Зорина, О.-Я. Л. Бекиш // Российский паразитологический журнал. — 2008. — № 2. — С. 20—28.
* The alterations in genetic apparatus of somatic and generative cells of the host caused by helminthes metabolites / V. J. Bekish // Wiadomości parazytologiczne. — Warszawa, 2001. — T. 47, zeczyt 4. — 2001. — S. 891—896.

 

Катэгорыя:Паразітолагі
Катэгорыя:Генетыкі Беларусі
Allium protensum

**Allium protensum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Казахстане, Кыргызстане, Узбекістане, Афганістане, Таджыкістане.

## Апісанне 
Кветкавая галоўка вялікая, рэдка калі менш 15&nbsp;см. Кветкі зоркавыя, незвычайнага бледна-карычневага колеру. Кожны пялёстак мае цэнтральную зялёную палоску, унутры і звонку. Кветканосы значна адрозніваюцца па даўжыні. Пасля апылення яны выцягваюцца. Від батанічна блізкі да .

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Казахстане, Кыргызстане, Узбекістане, Афганістане, Таджыкістане.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1968 годзе
Ірына Міхайлаўна Арэстава

**Ірына Міхайлаўна Арэстава** (нар. , г. Запарожжа, Украіна) — беларускі ўрач-акушэр-гінеколаг. Доктар медыцынскіх навук (2004), прафесар (2010).

## Біяграфія 
Скончыла Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (спецыяльнасць «Лячэбная справа», 1979).
    
Працавала ў Радзільным доме № 1 г. Віцебска (1980—1986, урач-акушэр-гінеколаг); Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 1986, лячэбны факультэт, кафедра акушэрства і гінекалогіі, асістэнт, з 1999 — дацэнт, з 2004 — прафесар).

Навуковыя інтарэсы: неадкладныя станы ў акушэрстве і гінекалогіі; невыношванне цяжарнасці; генітальныя інфекцыі пры цяжарнасці; запаленчыя захворванні жаночых палавых органаў спецыфічнай і неспецыфічнай этыялогіі; рэцыдывіруючая герпетычная інфекцыя ў рэпрадуктыўнай і перынатальнай паталогіі (лячэнне, прафілактыка, тактыка вядзення цяжарнасці); дыягностыка, лячэнне, прафілактыка перынатальных і дзіцячых інфекцый і іх ускладненняў.

## Узнагароды 
Знак «Выдатнік аховы здароўя Рэспублікі Беларусь» (2004).

## Літаратура 
* Рецидивирующая герпетическая инфекция в репродуктивной и перинатальной патологии (лечение, профилактика, тактика ведения беременности) : диссертация … доктора медицинских наук : 14.00.01 : защищена 17.12.2003 : утверждена 15.04.2004 / Арестова Ирина Михайловна. — Витебск, 2003.
* Диагностика, лечение и профилактика некоторых инфекций, специфичных для перинатального периода. Особенности подготовки к беременности / И. М. Арестова [и др.] // Охрана материнства и детства. — 2015. — № 1. — С. 41—51.
* Арестова Ирина Михайловна // Кто есть кто в Республике Беларусь. Женщины Беларуси : [под редакцией И. В. Чекалова]. — Минск, 2018. — Т. 2. — С. 14 : ил.
 

Катэгорыя:Акушэры СССР
Катэгорыя:Акушэры Беларусі
Катэгорыя:Гінеколагі СССР
Катэгорыя:Гінеколагі Беларусі
Allium pevtzovii

**Allium pevtzovii**&nbsp;— від травяністых раслін роду  сямейства .

## Апісанне 
Цыбуліны скучаныя, цыліндрычныя; абалонка карычневая. Лісткі лінейныя, роўныя або трохі даўжэй, шырынёй 2—3&nbsp;мм. сцябло 20—25&nbsp;см, цыліндрычнае, пакрыта ліставымі похвамі толькі ў аснове. Парасонік паўсферычны, густа шматкветкавы. Калякветнік бледна-чырвоны, бліскучы; сегменты лінейна-ланцэтныя, 6—8 × 1—2&nbsp;мм. Перыяд цвіцення і плоданашэння: чэрвень-ліпень.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Кітая — паўднёва-заходні Сіньцзян.

Насяляе схілы; 1300—1400&nbsp;метраў н.у.м.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1930 годзе
Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium psebaicum

**Allium psebaicum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , эндэмік .

## Апісанне 
Тычынкавыя ніткі пурпураватыя. Лісточкі калякветніка раўнамерна ружовыя. Маладыя сцёблы спіральна выгнутыя.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Заходняга Каўказа (Краснадарскі край, Абхазія).

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium pseudoampeloprasum

**Allium pseudoampeloprasum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ў Заходняй Азіі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджанне: Закаўказзе, Турцыя.

## Выкарыстанне 
Усе часткі расліны выкарыстоўваюцца ў многіх стравах. Таксама ўжываецца звонку пры гаенні ран.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium pseudoalbidum

**Allium pseudoalbidum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , эндэмік Турцыі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў азіяцкай Турцыі (эндэмічны для паўночна-ўсходняй Анатоліі).

Засяляе горны стэп на 1900&nbsp;метрах н.у.м.

## Пагрозы і ахова 
Пагрозамі з’яўляюцца перавыпас, нарыхтоўка сена, лесанасаджэнне.

Расліна занесена ў Чырвоную кнігу Турцыі. Збор цыбулін забаронены.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium pseudofraseri

**Allium pseudofraseri**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , эндэмік Тэхаса, ЗША.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Тэхаса, ЗША.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Паўночнай Амерыкі
Allium pseudohollandicum

**Allium pseudohollandicum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Ірана.

## Апісанне 
2n=16.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Ірана.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium pseudophanerantherum

**Allium pseudophanerantherum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Лівана.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік паўночнага Лівана.

Насяляе скалістыя раёны ў вяршыні гары Ліван.

## Пагрозы 
Расліна вельмі ўразлівая да патэнцыйных пагроз, якія ўключаюць развіццё воднай інфраструктуры і звязаныя з гэтым дарогі.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium pseudocalyptratum

**Allium pseudostamineum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Ліване, Ізраілі і Саудаўскай Аравіі.

## Апісанне 
Расліна характарызуецца малымі пурпураватымі кветкамі і шырокімі лісткамі. 2n=48.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны на гары Хермон у Ліване і Ізраілі, таксама расце на захадзе Саудаўскай Аравіі.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium proponticum

**Allium proponticum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ў Турцыі і на ўсходніх Эгейскіх астравах.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджанне: усходнія Эгейскія астравы, Турцыя.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі