open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Габрусь

**Га́брусь** — беларускае прозвішча. Утворана ад імя Габрые́ль.

## Вядомыя носьбіты 
* Тамара Віктараўна Габрусь (нар. 1945) — беларускі гісторык архітэктуры і мастацтвазнавец
* Уладзімір Аляксандравіч Габрусь (нар. 1948) — расійскі грамадскі і палітычны дзеяч.

## Крыніцы
Саладухінскі сельсавет

**Саладу́хінскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Мехаўскага раёна Віцебскай вобласці. Цэнтр — вёска Горкі.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Езярышчанскага раёна Віцебскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Саладухі. 12 кастрычніка 1929 года цэнтр перанесены ў вёску Горкі. З 12 кастрычніка 1929 года ў Гарадоцкім раёне Віцебскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы з 26 ліпеня 1930 года ў Гарадоцкім раёне БССР. З 12 лютага 1935 года ў складзе новаўтворанага Мехаўскага раёна, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя ўвайшла ў склад новаўтворанага Кудзінскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Езярышчанскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Гарадоцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Мяжанскі сельсавет (Гарадоцкі раён)

**Мяжа́нскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Гарадоцкага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок Мяжа.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Мяжанскага раёна Віцебскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы з 26 ліпеня 1930 года ў Мяжанскім раёне БССР. З 8 ліпеня 1931 года ў складзе Гарадоцкага раёна, з 12 лютага 1935 года ў складзе новаўтворанага Мехаўскага раёна, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Паташнянскага сельсавета. З 18 сакавіка 1958 года ў складзе Езярышчанскага раёна. 16 верасня 1960 года ў склад сельсавета з Руднянскага сельсавета перададзены 7 населеных пунктаў (Кавалёва, Каверзіна, Махалава, Немцава, Трубачова, Ціпоры і Шаўрова). З 25 снежня 1962 года ў Гарадоцкім раёне. 7 чэрвеня 1966 года ў склад Гуркінскага сельсавета перададзены 4 населеныя пункты (Кавалёва, Каверзіна, Немцава і Шаўрова). На 1 студзеня 1974 года ў складзе Мяжанскага сельсавета 20 населеных пунктаў. 4 сакавіка 1987 года ў склад Газьбенскага сельсавета перададзены вёскі Каверзы і Лялеўшчына. 8 красавіка 2004 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаваных Зайкаўскага (вёскі Альгова, Вішнёўка, Зайкава, Лёшкава Сяло, Мядзведзева, Палова, Рудакова, Сцяпанавічы) і Хмяльніцкага (вёскі Азёркі, Альхавец, Аляксеева, Баркі, Бярозаўка, Вірок, Двухполле, Забарочча, Зімнік, Карабы, Лыськава, Палавейскае, Савецкая, Свабода, Селязні, Ствалкова, Украішча, Хацейка, Хмяльнік) сельсаветаў і частка скасаванага Газьбенскага сельсавета (вёскі Каверзы і Лялеўшчына). 29 верасня 2017 года скасавана вёска Прыбыткава. 13 верасня 2018 года да сельсавета далучана частка скасаванага Руднянскага сельсавета (9 населеных пунктаў: вёскі Андрэева, Астапкавічы, Баркі, Газьба, Гаці, Лугаўскія, Рэпішча, Халіпы, Шмані). 24 верасня 2021 года скасавана вёска Ствалкова.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (46 населеных пунктаў) — 1844 чалавекі, з іх 91,9 % — беларусы, 6,3 % — рускія, 0,9 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года (54 населеныя пункты) — 1529 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

## Спасылкі 
* Межанский сельский Совет 


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Езярышчанскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Мяжанскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Цэнтральны раён (Магілёў)

**Цэнтральны раён** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка Магілёва. Створаны 7 снежня 1979 г. ўказам Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР шляхам разбуйнення ўжо існуючых Ленінскага і Кастрычніцкага раёнаў.

На тэрыторыі раёна знаходзіліся: Магілёўскі ўніверсітэт імя А. Куляшова, Магілёўскі недзяржаўны фінансава-эканамічны інстытут, педагагічны факультэт Беларускай акадэміі музыкі, 6 сярэдніх спецыяльных навучальных устаноў, 7 прафесійна-тэхнічных вучылішчаў, 17 школ; абласны драматычны тэатр і 3 кінатэатры; 5 музеяў; касцёл Св. Станіслава (18 ст.), жаночы манастыр (17—18 стст.), архіерэйскі і архіепіскапскі палацы (18 ст.). На тэрыторыі раёна знаходзілася больш за 35 прадпрыемстваў: завод «Зеніт» па вытворчасці апаратуры высокачастотнай сувязі, завод «Электрарухавік», Магілёўская фабрыка марожанага, ПКФ «Валеры», адкрытае акцыянернае таварыства «Лента» і інш. Раён скасаваны ў 2003 годзе.

Катэгорыя:Раёны Магілёва
Катэгорыя:З’явіліся ў 1979 годзе
Катэгорыя:1979 год у Магілёве
Катэгорыя:Зніклі ў 2003 годзе
Катэгорыя:2003 год у Магілёве
Кастрычніцкі раён (Магілёў)

**Кастрычніцкі раён** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка Магілёва. Заснаваны 25 снежня 1962 года ў адпаведнасці з Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР.

У 1980-я гады пачалося жыллёвае будаўніцтва для хімікаў. У раёне сканцэнтравана больш за палову прамысловага і тэрытарыяльнага патэнцыялу Магілёва. Два прадпрыемствы Кастрычніцкага раёна — вытворчае аб’яднанне «Хімвалакно» і сумеснае прадпрыемства «Белпак» — вырабляюць 77 % прадукцыі раёна, а разам з аўтазаводам імя С. Кірава і мясакамбінатам — 90 %. Гэтыя прадпрыемствы вызначаюць палажэнне не толькі ў раёне, але і ў горадзе ў цэлым. Акрамя гэтага, у раёне знаходзіцца яшчэ 27 прадпрыемстваў: аўтобусны парк, АП «Вольт» і інш. Працуе больш за 30 магазінаў, бібліятэкі, дзіцячы парк, кінатэатры «Ветразь» і «Космас», Палац культуры «Хімвалакно», «Лядовы палац», Магілёўскі дзяржаўны ўніверсітэт харчавання, Сучасны гуманітарны інстытут.

## Кіраўнікі адміністрацыі 
* Сяргей Юльянавіч Шлапак
* з 26 снежня 2019 — Пётр Аляксандравіч Салаўёў.
 

Катэгорыя:Раёны Магілёва
Катэгорыя:З’явіліся ў 1962 годзе
Катэгорыя:1962 год у Магілёве
Шчарчоўскі сельсавет

**Шчарчо́ўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пружанскага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок Шчарчова.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года як **Шчэрчаўскі сельсавет** у складзе Шарашоўскага раёна Брэсцкай вобласці БССР. Цэнтр — вёска Шчэрчава. З 17 снежня 1956 года ў складзе Пружанскага раёна. 15 студзеня 1962 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Бродскага сельсавета. У 1964 годзе ў склад Крыніцкага сельсавета перададзена вёска Ясень. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета 23 населеныя пункты. 5 сакавіка 1981 года сельсавет перайменаваны ў Шчарчоўскі, а яго цэнтр — у Шчарчова.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 867 чалавек, з іх 86,2 % — беларусы, 6,6 % — украінцы, 5,8 % — рускія, 1,0 % — палякі; паводле перапісу 2019 года — 606 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Шарашоўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Роўбіцкі сельсавет

**Ро́ўбіцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пружанскага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Роўбіцк.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Шарашоўскага раёна Брэсцкай вобласці БССР. Цэнтр — вёска Роўбіцкая. З 17 снежня 1956 года ў складзе Пружанскага раёна. 11 чэрвеня 1962 года да сельсавета далучана частка тэрыторыі скасаванага Папялёўскага сельсавета (населеныя пункты Нікар і Хвойнік). На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета 7 населеных пунктаў.

7 верасня 2006 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Сухопальскага сельсавета.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 7 вёсак: Бабінец, Глушэц, Ляўкі, Прыкалесь, Роўбіцк, Хвойнік, Чадзель.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Пружанскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Шарашоўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2006 годзе
Сяргей Леанідавіч Варанец

**Сяргей Леанідавіч Варане́ц** (нар. , г. )  — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў у 1982 годзе архітэктурны факультэт Беларускага політэхнічнага інстытута (выкладчыкі В. І. Кожар, Воінаў, Г. У. Палянская, Г. А. Трушнікава, Ю. Н. Кішык, Чантурыя, Н. А. Зельтэн, І. Іода).

У 1982—2006 гадах працаваў архітэктарам, а пазней начальнікам архітэктурна-канструктарскай майстэрні № 3 у інстытуце «Магілёўграмадзянпраект»; галоўны архітэктар г. Магілёва (2006); намеснік старшыні камітэта па архітэктуры і будаўніцтве Магілёўскага аблвыканкама, з 2007 года галоўны архітэктар Магілёўскай вобласці. Саветнік Беларускай акадэміі архітэктуры.

Член Саюза архітэктараў Беларусі з 2002 года.

Католік.

## Творчасць 
Асноўныя працы: кінатэатр «Ветразь», 40-кватэрны жылы дом па вул. Мянжынскага, 80-кватэрны жылы дом па вул. Чалюскінцаў, 290-кватэрны жылы дом па вул. Гагарына, 108 кв. жылы дом па вул. Сіманава, Рэканструкцыя стадыёна «Спартак», рэканструкцыя лёгкаатлетычнага манежа з залай гульнявых відаў спорту па вул. 30 гадоў Перамогі, Цэнтр спорту і адпачынку па пр. Міру — усе ў Магілёве, рэканструкцыя і інтэр’еры філіяла гасцініцы «Магілёў», дзіцячы аздараўленчы комплекс у в. Прыбар Бялыніцкага раёна, інтэр’еры Палаца грамадзянскіх абрадаў, рэканструкцыя вул. Ленінскай, рэканструкцыя Камсамольскага сквера, рэканструкцыя рэстарана «Полі» пад фірменны магазін «Крышталь» з барам, рэканструкцыя спортбазы «Космас» — усе у Магілёве, адміністрацыйны будынак «Аховы» ў г. Бабруйску, рэканструкцыя галоўпаштамта, інтэр’еры рэстаранаў «Мадэрн», «Саломенка», рэканструкцыя і інтэр’еры магазіна абутку «Бадэн», інтэр’еры Магілёўскага філіяла Інстытута правазнаўства ў Магілёве, рэканструкцыя плошчы Леніна ў г. Бабруйску, касцёл Святога Антонія, жылы дом на скрыжаванні вул. Піянерскай і К. Лібкнехта, інтэр’еры Гарадскога дома культуры, навучальна-лабараторны корпус са спорткомплексам Беларуска-Расійскага ўніверсітэта — усе ў г. Магілёве.

## Узнагароды 
Лаўрэат Нацыянальных фестываляў архітэктуры ў Брэсце, Гомелі, Мінску. Лаўрэат спецпрэміі «Дасягненне» Магілёўскага гарвыканкама (2005).

## Сям’я 
У шлюбе з архітэктарам Ірынай Варанец.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Магілёва
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Члены Беларускага саюза архітэктараў
Катэгорыя:Архітэктары Бабруйска
Катэгорыя:Галоўныя архітэктары Магілёва
Катэгорыя:Галоўныя архітэктары Магілёўскай вобласці
Шарашэўскі сельсавет

**Шарашэ́ўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пружанскага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — гарадскі пасёлак Шарашова.

12 кастрычніка 1940 года ўтвораны Шарашоўскі пассавет у складзе Шарашоўскага раёна Брэсцкай вобласці БССР. З 17 снежня 1956 года ў складзе Пружанскага раёна. 26 лютага 2002 года да пассавета далучана тэрыторыя скасаванага Крыніцкага сельсавета. 29 мая 2015 года Шарашоўскі пассавет рэарганізаваны ў Шарашэўскі сельсавет.

Насельніцтва паводле перапісу 2009 года (15 населеных пунктаў, без Шарашова) — 758 чалавек, з іх 86,8 % — беларусы, 6,5 % — украінцы, 3,8 % — рускія, 2,5 % — палякі; паводле перапісу 2019 года (16 населеных пунктаў) — 2144 чалавекі.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 2015 годзе
Марына Андрэеўна Гаеўская

**Марына Андрэеўна Гае́ўская** (нар. , г. Гродна) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыла ў 1978 годзе архітэктурны факультэт БПІ. У 1978—2004 гадах архітэктар, вядучы архітэктар, начальнік групы архітэктараў у інстытуце «Белдзяржпраект»; у 2004—2006 гадах загадчык групай архітэктараў КУП «Мінскпраект»; у 2009—2010 гадах галоўны архітэктар праектаў УП «АрхКомплексПраект»; з 2010 года вядучы эксперт, галоўны эксперт РУП «Галоўдзяржбудэкспертыза». 

Член Беларускага саюза архітэктараў з 1990 года. 

## Творчасць 
Аўтар у складзе творчых калектываў шэрагу жылых і грамадскіх будынкаў, у т.л. тыпавых школ рознай умяшчальнасці ў розных канструкцыях для будаўніцтва ў гарадах; сярэдняя школа ў мікрараёне Сухарава ў г. Мінску; шматпрофільнай паліклінікі ў мікрараёне Малінаўка ў г. Мінску; адміністрацыйнага будынка па вул. Сапёраў у г. Мінску і інш.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Члены Беларускага саюза архітэктараў
Гаеўская

**Гае́ўская** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Марына Андрэеўна Гаеўская (нар. 1956) — беларускі архітэктар.
* Таццяна Васільеўна Гаеўская (нар. 1946) — беларускі хімік.

## Гл. таксама 
* Гаеўскі
Ірына Міхайлаўна Гаўрыленка

**Ірына Міхайлаўна Гаўрыленка** (нар. , г. Мінск) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыла ў 1979 годзе архітэктурны факультэт Беларускага політэхнічнага інстытута. У 1979—1991 гадах архітэктар, старшы архітэктар інстытута «Мінскграмадзянпраект». У 1991—2007 гадах архітэктар, вядучы архітэктар, кіраўнік групы архітэктараў інстытута «Мінскпраект». З 2007 года галоўны архітэктар праектаў УП «Мінскпраект».

Член Беларускага саюза архітэктараў з 2007 года.

## Творчасць 
Асноўныя працы (усе ў Мінску): 10-12 павярховы жылы дом з убудавана-прыбудаванымі памяшканнямі па вуліцы Старажоўскай, 9-павярховы 3-секцыйны эксперыментальны жылы дом па вуліцы Бурдзейнага, рэканструкцыя будынка Нацыянальнага банка па вуліцы Леніна; група шматпавярховых жылых дамоў з аб’ектамі сацкультбыту па вуліцы Гамарніка — Лагойскі тракт, блок абслугоўвання пры інтэрнатах Беларускага нацыянальнага тэхнічнага ўніверсітэта па вуліцы Францыска Скарыны, жылы дом у мікрараёне «Лошыца-1», ЗАГС Савецкага раёна, універсам «Радзівілаўскі» і кафэ «Маэстра» ў ГЦ «Сталіца», студэнцкія інтэрнаты № 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14 студэнцкага жылога комплексу па праспекце Дзяржынскага, шматпавярховыя цагляныя жылыя дамы з убудаванымі памяшканнямі па праспекце Незалежнасці (у складзе аўтарскага калектыва), рэканструкцыя парку Дружбы народаў, маладзёжная эстрада, аддзел ЗАГС Маскоўскага раёна, шматкватэрны жылы дом з памяшканнямі грамадскага прызначэння па праспекце Дзяржынскага, адміністрацыйна-гаспадарчы блок з дэпазітарыем музея Вялікай Айчыннай вайны па вуліцы Ціміразева.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Гавриленко Ирина Михайловна  // Сайт Беларускага саюза архітэктараў
* Архитектор «Минскпроекта» *Татьяна Семенкова* Ирина Гавриленко — о реализованных проектах, идеальных формах и новых объектах  // СБ. Беларусь сегодня

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Архітэктары СССР
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Члены Беларускага саюза архітэктараў
Адам Аляксандравіч Васкалей

**Адам Аляксандравіч Васкалей** (нар. , в. Канюхі, Пінскі раён, Брэсцкая вобласць) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў Пінскае ГПТВ-88 будаўнікоў, у 1974 годзе — архітэктурны факультэт Брэсцкага інжынерна-будаўнічага інстытута. У 1974—1979 гадах галоўны архітэктар Лунінецкага раёна і г. Лунінца; у 1979—1991 гадах галоўны архітэктар Пінска. У 1991—1995 гадах кіраўнік персанальнай творчай майстэрні Саюза архітэктараў. У 1995—1997 гадах намеснік дырэктары ВА «Гідрасельмаш». З 1997 па 2014 дырэктар Пінскай дзіцячай школы выяўленчага мастацтва. Абіраўся дэпутатам Пінскага гарсавета.

Член Саюза архітэктараў Беларусі з 1985 года па 2018.

## Крымінальная справа 
У сакавіку 2015 года суд Пінскага раёна і горада Пінска прызнаў Адама Васкалея вінаватым у распусных дзеяннях у дачыненні да непаўналетніх і прысудзіў яму да чатырох гадоў пазбаўлення свабоды ў калоніі агульнага рэжыму. Аднак пракуратура палічыла прысуд занадта мяккім і падала касацыйны пратэст. Ужо 5 мая судовая калегія па крымінальных справах Брэсцкага абласнога суда адмяніла прысуд і накіравала справу на паўторны разгляд. 12 чэрвеня суд прызнаў Васкалея вінаватым  у тым ліку і ў гвалтоўных дзеяннях сексуальнага характару, прысудзіўшы яму да 10 гадоў пазбаўлення волі ў калоніі ўзмоцненага рэжыму, а таксама пакрыць агулам 270 млн рублёў маральнай шкоды пацярпелым.

## Творчасць 
Кіраўнік і сааўтар распрацоўкі генпланаў і праектаў дэталёвай планіроўкі Лунінца і Пінска; аўтар асобных праектаў добраўпарадкавання і азелянення Пінска; кіраўнік і сааўтар праекта рэгенерацыі гістарычнага цэнтра Пінска. Аўтар уязнога знака ў Пінск, памятнага знака «У гонар першага бою партызанскага атрада В. З. Каржа», праектаў праваслаўнай царквы ў в. Сошна Пінскага раёна, Дамоў малітваў у Баранавічах і Пінску.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары Пінска
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Члены Беларускага саюза архітэктараў
Катэгорыя:Галоўныя архітэктары  Лунінца
Катэгорыя:Галоўныя архітэктары Пінска
Катэгорыя:Дэпутаты Пінскага гарадскога Савета дэпутатаў
Алена Якаўлеўна Гарцуева

**Алена Якаўлеўна Гарцуева** (нар. , г. Омск, Новасібірская вобласць, РСФСР) — беларускі архітэктар, спецыяліст у галіне горадабудаўніцтва і землеўпарадкавання.

## Біяграфія 
Скончыла ў 1973 годзе архітэктурны факультэт БПІ. З 1973 года інжынер-архітэктар, з 1976 — старэйшы архітэктар, у 1977—1993 — малодшы, пасля старэйшы навуковы супрацоўнік, у 1994—1996 гадах загадчык аддзела праблем горадабудаўнічага кіравання «БелНДІдзіпрасельбуда». У 1976—1980 гадах аспірант кафедры «Горадабудаўніцтва» архітэктурнага факультэта БПІ.

З 1996 года галоўны спецыяліст, у 1997—2013 гадах старэйшы навуковы супрацоўнік РУП «БелНДЦзем» Дзяржаўнага камітэта па маёмасці Рэспублікі Беларусь.

## Грамадская дзейнасць 
Член Беларускага саюза архітэктараў з 1984 года. З 2005 года член рэвізійнай камісіі БСА. Член грамадскага аб’яднання «Зямельная рэформа» з 1998 года, з 2006 старшыня рэвізійнай камісіі.

## Навуковая 
Кіраўнік і адказны выканаўца 43 навукова-даследчых і метадычных прац, адказны выканаўца 14 эксперыментальных і навукова-праектных прац, сааўтар 16 праектных прац, аўтар 20 навуковых публікацый і сааўтар навуковага і вытворча-практычнага выданняў, у т.л. «Тэрытарыяльнае планаванне ў Рэспубліцы Беларусь» (2004, 2007).

## Узнагароды 
Лаўрэат Усесаюзнага конкурсу на лепшы эскізны праект планіроўкі і забудовы пасёлка Крамёнкі калгаса імя Леніна Жукоўскага раёна Калужскай вобласці (1978, у складзе аўтарскага калектыва); лаўрэат Усесаюзнага конкурсу на лепшы эскізны праект планіроўкі і забудовы пасёлка Сырымбет Казахскай ССР (1982, 3 месца, у складзе аўтарскага калектыва); дыпламант Рэспубліканскага конкурсу на лепшы сельскі населены пункт Абухава Гродзенскага раёна Гродзенскай вобласці (дыплом першай ступені будаўнічай выстаўкі Дзяржбуда БССР, 1986).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Члены Беларускага саюза архітэктараў
Катэгорыя:Горадабудаўнікі Беларусі
Катэгорыя:Постаці беларускага землеўпарадкавання
Ленінскі раён (Магілёў)

**Ленінскі раён** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка Магілёва. Адміністрацыя раёна размешчана па праспекце Міру, 55a. Насельніцтва раёна — 192,1 тысячы чалавек.

## Гісторыя 
Заснаваны 25 снежня 1962 года ў адпаведнасці з Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР. 7 снежня 1979 года са складу раёна быў вылучаны Цэнтральны раён, у 2003 годзе скасаваны і зноў далучаны да Ленінскага раёна.

## Геаграфія 
Размешчаны ў паўночнай частцы горада. Граніца з Кастрычніцкім раёнам праходзіць па рацэ Дняпро. Асноўныя магістралі: вуліцы Першамайская, Крупскай, Грышына, Піянерская, Чалюскінцаў, Касманаўтаў, праспект Міру.

Колькасць жыхароў раёна паводле перапісу 1999 года — 95 958 чалавек. Плошча раёна складае 24,9 км², у тым ліку каля 500 га зялёных насаджэнняў, у прыватнасці — Пячэрскі лесапарк.

## Эканоміка 
У раёне размешчана 22 прамысловыя прадпрыемствы. Яго эканоміка прадстаўлена наступнымі галінамі: машынабудаванне, прыборабудаванне, дрэваапрацоўчая вытворчасць, лёгкая і харчовая прамысловасць і інш. На тэрыторыі раёна размешчаны ААТ «Тэхнапрыбор», заводы «Строммашына», «Магілёўтрансмаш», «Электрарухавік», «Магатэкс», металургічны завод, ліфтабудаўнічы завод, швейная фірма «Вяснянка», ААТ «Абутак», жэлацінавы завод і іншыя прадпрыемствы.

## Культура 
У раёне размешчаны Дом спорту, спорткомплекс «Лакаматыў», фізкультурна-аздараўляльны камбінат, 23 спартыўныя залы, 3 басейны і г. д. Вельмі папулярныя масавыя святы, якія праходзяць на стадыёне «Лакаматыў».

## Крыніцы 
Катэгорыя:Раёны Магілёва
Катэгорыя:З’явіліся ў 1962 годзе

Катэгорыя:1962 год у Магілёве
Георгій Барысавіч Гераўкер

**Георгій Барысавіч Гераўкер** ( — ) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў у 1974 годзе БПІ па спецыяльнасці «Архітэктура». З 1974 года архітэктар, з 1981 — галоўны архітэктар праектаў інстытута «Белдзяржпраект».

Член Саюза архітэктараў Беларусі.

## Творчасць 
Асноўныя працы: пасёлак нафтавікоў Лангепас у Цюменскай вобласці, двухзальны кінатэатр на 600 месцаў, пасёлак чыгуначнікаў на станцыі Муякан на трасе БАМа, комплекс будынкаў НДІ хімічнага профіля акадэмгарадка АН БССР у г. Мінску (1980), рэканструкцыя лячэбнага корпуса на 320 коек НДІТА г. Мінска, рэканструкцыя карпусоў 4-й гарадской клінічнай бальніцы з будаўніцтвам новага ўралагічнага корпуса, медыцынскі цэнтр «Нардзін», праект рэканструкцыі карпусоў 9-й ГКБ па вул. Сямашкі з прыбудовай кардыёхірургічнага аперблока і блока трансплантацыі ствалавых клетак, санаторыя-прафілакторый у пасёлку Траскоўшчына Мінскага раёна, спальны корпус і рэканструкцыя спелеалячэбніцы ў горадзе Салігорску.

## Узнагароды 
Быў удзельнікам Будаўнічай выстаўкі БССР, па яе выніках узнагароджаны дыпломам першай ступені за праект комплексу навукова-вытворчай зоны АН БССР. Узнагароджаны Ганаровай граматай Міністэрства архітэктуры і будаўніцтва Беларусі (2012).

## Сям’я 
Сын мастака Барыса Іосіфавіча Гераўкера (1920—2018), брат дызайнера Уладзіміра Барысавіча Гераўкера (1947—2009).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Члены Беларускага саюза архітэктараў
Наталля Валянцінаўна Герасімава

**Наталля Валянцінаўна Герасімава** (нар. , г. Белаазёрск, Бярозаўскі раён, Брэсцкая вобласць) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыла ў 1985 годзе архітэктурны факультэт БПІ. У 1985—1988 гадах архітэктар «БелНДІдзіпрасельбуда», у 1988—1995 гадах архітэктар інстытута «Мінсксельбудпраект», у 1995—1998 гадах вядучы архітэктар НТТАА «Сувязьінфармсэрвіс», у 1998—2000 гадах вядучы архітэктар УП «Творчая майстэрня архітэктара  Корбута А. І.», у 2000—2014 гадах вядучы архітэктар, галоўны архітэктар праектаў, начальнік архітэктурнага аддзела ТДА «Праектінжбуд». З 2014 года дырэктар прыватнага праектнага прадпрыемства «Творчая майстэрня архітэктара Герасімавай Н. В.».

Член Беларускага саюза архітэктараў.

## Творчасць 
Аўтар больш 30 праектаў будынкаў і збудаванняў, генеральных планаў і праектаў планіроўкі і забудовы населеных месцаў Рэспублікі Беларусь.

## Узнагароды 
Лаўрэат XIII Рэспубліканскага конкурсу лепшых архітэктурных твораў.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Члены Беларускага саюза архітэктараў
Роберт Донат

**Роберт Донат** (, 18 сакавіка 1905, Уітынгтон — 9 чэрвеня 1958, Лондан) — англійскі акцёр тэатра і кіно, прадзюсар, рэжысёр, сцэнарыст.

Больш за ўсё акцёр вядомы сваімі ролямі ў фільме Альфрэда Хічкака «Трыццаць дзевяць прыступак» і «Да пабачэння, містэр Чыпс», за які ён атрымаў «Оскара» за лепшую мужчынскую ролю.

## Зноскі 
Катэгорыя:Памерлі ад астмы
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі «Оскар»
Катэгорыя:Акцёры Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Акцёры XX стагоддзя
Ялоўскі сельсавет (Шарашоўскі раён)

**Яло́ўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Шарашоўскага раёна Брэсцкай вобласці. Цэнтр — вёска Ялова.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Шарашоўскага раёна Брэсцкай вобласці БССР. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя ўвайшла ў склад новаўтворанага Бакунскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Шарашоўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Смаленскае намесніцтва

**Смаленскае намесніцтва** () — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка Расійскай імперыі, якая існавала ў 1775—1796 гадах з цэнтрам у горадзе Смаленску.

Смаленскае намесніцтва было створана 23 снежня 1775 года. У яго склад, у дадатак да тэрыторыі скасаванай Смаленскай губерні, увайшлі часткі Маскоўскай і Белгародскай губерняў.

У ходзе рэформы адміністрацыйна-тэрытарыяльнага дзялення 1796 г. Смаленскае намесніцтва было ператворана ў Смаленскую губерню.

Катэгорыя:Намесніцтвы Расійскай імперыі
Валерый Мікалаевіч Герус

**Валерый Мікалаевіч Герус** (нар. , г. ) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў у 1978 годзе БПІ. У 1978—1985 гадах архітэктар праектнага інстытута «БелНДІпгорадабудаўніцтва», у 1985—1990 гадах старэйшы архітэктар праектнага інстытута «Мінскграмадзянпраект», у 1990—1997 гадах кіраўнік групы, галоўны архітэктар праектаў «КПІ пры Дзяржбудзе БССР „Інкапраект“», у 1997—1999 гадах галоўны архітэктар праектаў архітэктурна-будаўнічай фірмы «БЕТА-буд», у 1999—2004 гадах галоўны архітэктар праектаў інстытута «Мінскпраект», у 2005—2006 гадах галоўны архітэктар праектаў інстытута «Мінскграмадзянпраект», у 2006—2008 гадах начальнік планіровачнай майстэрні ПДКУП «Мінскграда», у 2008—2010 галоўны архітэктар, намеснік дырэктара ТАА «АрхІнтэрБуд», з 2010 года начальнік майстэрні інстытута «Ваенпраект».

Член Саюза архітэктараў Беларусі.

## Творчасць 
Асноўныя працы: жылыя групы пасёлка Дружны (першая чарга); коннаспартыўны манеж дзіцячай школы ў г. Гомелі; жылы квартал у скрыжавання вуліц Чарвякова, Старавіленскі тракт, Веры Харужай; водна-трэніровачны комплекс па вул. Герояў 120-й дывізіі ў Мінску (добраўпарадкаванне); шматпавярховы жылы дом на скрыжаванні вуліц Бялыніцкага-Бірулі і Мінскай шашы ў г. Магілёве.

## Узнагароды 
Лаўрэат рэспубліканскага конкурсу «На знак 1000-годдзя г. Віцебска і забудову цэнтральнай плошчы»; першага і другога этапаў міжнароднага конкурсу «Жылое асяроддзе ў буйным горадзе». Забудова жылога раёна «Лебядзіны»; нацыянальнага фестывалю архітэктуры (2000) за распрацоўку эскіза забудовы квартала па вуліцах Янкоўскага — Гарэцкага; «Лепшы праект года» (гран-пры) рэспубліканскага агляду-конкурсу лепшых архітэктурных твораў (2002) за распрацоўку эскіза ў складзе ПДП «Жылая забудова ў граніцах вуліц П. Глебкі, Матусевіча, Кунцаўшчына, пас. Масюкоўшчына» XIII—га рэспубліканскага конкурсу лепшых архітэктурных твораў 2005—2007. Дыплом Саюза архітэктараў Расіі за праект «Забудова тэрыторыі „Аэрапорт Мінск-1“ з фарміраваннем дзелавога цэнтра „Мінск-Сіці“» і інш.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Члены Беларускага саюза архітэктараў
Велікасельскі сельсавет (Пружанскі раён)

**Велікасе́льскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пружанскага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2008 года вёска) Вялікае Сяло.

Утвораны 16 ліпеня 1954 года як **Бакунскі сельсавет** у складзе Шарашоўскага раёна Брэсцкай вобласці БССР шляхам аб’яднання скасаваных Котранскага і Ялоўскага сельсаветаў, цэнтр — вёска Бакуны. З 17 снежня 1956 года ў складзе Пружанскага раёна. 16 красавіка 1973 года перайменаваны ў Велікасельскі сельсавет, цэнтр перанесены ў вёску Вялікае Сяло, вёскі Котра і Пескі перададзены ў склад Мокраўскага сельсавета. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета 8 населеных пунктаў.

1 снежня 2009 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Старавольскага сельсавета (5 населеных пунктаў: вёскі Абруб, Зарэчча, Лазоўка, Перадзельск, Стараволя).

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (8 населеных пунктаў) — 970 чалавек, з іх 88,2 % — беларусы, 5,1 % — палякі, 4,6 % — украінцы, 2,0 % — рускія; паводле перапісу 2019 года (13 населеных пунктаў) — 1115 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / С.Д. Гриневич и др. — Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 2: (1944―1980 гг.). — Минск: «Беларусь», 1987. — 283 с.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Шарашоўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1954 годзе
Дзіджасаліс

Назву **Дзіджа́саліс** () маюць:

## Населеныя пункты 
### Літва 
* Уцянскі павет:
** Дзіджасаліс — вёска ў Дукштаскай сянюніі Ігналінскага раёна.
** Дзіджасаліс — вёска ў Ігналінскай сянюніі Ігналінскага раёна.
** Дзіджасаліс — горад у Ігналінскім раёне.
* Віленскі павет:
** Дзіджасаліс — вёска ў Віленскім раёне.

## Гл. таксама 
* Вялікае Сяло
Роюс (Ігналінскі раён)

**Ро́юс** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Дукштаскай сянюніі. Размешчана на поўначы раёна, на паўднёва-заходнім узбярэжжы Бяржынінкайскага возера.

## Насельніцтва 
## Славутасці 
* Мемарыяльны музей Адама Грабніцкага (1959);
* Помнік Адамам Грабніцкаму (1961, скульптар Л. Жукліс).
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Дукштаская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Аляксандр Абрамавіч Грэйман

**Аляксандр Абрамавіч Грэ́йман** (, — , ) — вучоны ў галіне хірургіі, доктар медыцынскіх навук (1961), прафесар (1963).

## Біяграфія 
А. А. Грэйман нарадзіўся ў Казані. Паступіў на вучобу на медыцынскі факультэт Казанскага ўніверсітэта, быў пераведзены на медыцынскі факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, які скончыў у 1926 годзе. У 1926—1931 гг. працаваў у Бярэзінскім раёне хірургам у раённай бальніцы, загадчыкам раённым аддзелам аховы здароўя. У 1931—1934 гг. ардынатар хірургічнай клінікі БДУ, адначасова намеснік дырэктара 1-а клінічнага гарадка Мінска. У 1939—1940 гг. праходзіў службу ў Чырвонай Арміі. У час Вялікай Айчыннай вайны камандзір медыка-санітарнага батальёна, вядучы і галоўны хірург эвакашпіталяў. У 1945—1947 гг. асістэнт кафедры шпітальнай хірургіі Мінскага медыцынскага інстытута. У 1946 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю на тэму «Экспериментальные данные к вопросу об эволюции и патогенезе эндемического зоба в БССР». У 1947—1948 гг. дацэнт кафедры хірургіі Беларускага інстытута ўдасканалення ўрачоў, у 1948—1956 і ў 1957—1963 гг. дацэнт кафедры агульнай хірургіі Мінскага медыцынскага інстытута, у 1956—1957 гг. загадчык кафедрай. У 1961 годзе А. А. Грэйману прысвоена вучоная ступень доктара навук, у 1963 годзе вучонае званне прафесара. У 1963—1970 гг. ён на пасадзе 2-й кафедрай шпітальнай хірургіі Мінскага медыцынскага інстытута.

Памёр А. А. Грэйман 1 чэрвеня 1970 г. Пахаваны на Усходніх могілках Мінска.

## Навуковая дзейнасць 
А. А. Грэйману належаць навуковыя працы па хірургіі валляка і пухлін шчытападобнай залозы, органаў брушной поласці. Займаў пасаду намесніка старшыні Беларускага навуковага таварыства хірургаў. Аўтар больш за 60 навуковых прац, у тым ліку манаграфіі «Хирургическое лечение и патоморфология зоба» (1964). Рэдактар манаграфіі «Актуальные вопросы острого аппендицита» (1969).

Сярод апублікаванага:
* Хирургическое лечение и патоморфология зоба. Клинико-морфол. материалы по Белорус. ССР [Текст] / А. А. Грейман. — Минск: Беларусь, 1964. — 136 с.

## Узнагароды 
Узнагароджаны баявым ордэнам і медалямі, Ганаровай граматай Вярхоўнага Савета БССР, значком «Выдатнік аховы здароўя».

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Грейман Александр Абрамович (26.06(08.07).1899—01.06.1970) // Сайт УА «Беларускі дзяржаўны медыцынскі ўніверсітэт»
* Здравоохранение Беларуси: Знаменитые и юбилейные даты. 2009 год // Музей гісторыі медыцыны Беларусі. Рэспубліканская навуковая медыцынская бібліятэка — Мн., 2009.

Катэгорыя:Выкладчыкі БДМУ
Катэгорыя:Хірургі СССР
Катэгорыя:Медыкі Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Педагогі СССР
Катэгорыя:Выкладчыкі Беларускай медыцынскай акадэміі паслядыпломнай адукацыі
Трудай (Ігналінскі раён)

**Тру́дай** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Казіцішкіскай сянюніі. Размешчана за 25 км ад Казіцішкіса і за 1 км ад Губавы. Насельніцтва 8 чал. (2001 г.).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Казіцішкіская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Казлупішке

**Казлу́пішке** () — хутар у Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Казіцішкіскай сянюніі. Насельніцтва 4 чал. (2001 г.). Захавалася .

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Казіцішкіская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Пакяўніс

**Пакяўні́с** () — населены пункт у Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Размешчаны за 5 км ад Лінкмяніса. Насельніцтва 3 чал. (2001 г.).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лінкмяніская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Аляюнай

**Аляю́най** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Дукштаскай сянюніі. Размешчана за 3 км ад Дукштаса.

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 52 жыхары, 11 двароў.
* 1938 год — 81 жыхар, 13 двароў.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Дукштаская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Валенай (Ігналінскі раён)

**Валена́й** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Цэйкінейскай сянюніі. Размешчана за 10 км ад Цэйкінея. Насельніцтва 6 чал. (2001 г.).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Цэйкінейская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Жагарыне (Ігналінскі раён)

**Жагары́не** (), традыцыйная беларуская назва — **Загор’е** — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Дукштаскай сянюніі. Размешчана на паўночны захад ад Дзіджасаліса, на ўсходнім беразе Луодзіса. Насельніцтва 3 чал. (2001 г.).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Дукштаская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Чальнукай

**Чальну́кай** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Цвярачускай сянюніі. Захаваўся  са следам чорта.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Цвярачуская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Сянойі Кацінаўцішке

**Сяно́йі Каціна́ўцішке** (), традыцыйная беларуская назва — **Качаноўшчына** — kupetinis вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Дзіджасаліскай сянюніі.  Размешчана на ўсходзе раёна.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Дзіджасаліская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Эльвіра Мікалаеўна Георгіева

**Эльвіра Мікалаеўна Георгіева** (нар. , г. Нікапаль, Днепрапятроўская вобласць, Украіна) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыла ў 1969 годзе архітэктурнае аддзяленне БПІ па спецыяльнасці «Горадабудаўніцтва» (кіраўнік Яўген Львовіч Заслаўскі).

У 1969—1972 гадах у Віцебскім філіяле «Белдзяржпраекта», у 1972—1987 гадах у інстытуце «Мінскпраект», у 1987—1988 гадах у інстытуце «Мінсксельбудпраект», у 1988—1997 гадах у інстытуце «Мінскпраект», з 1997 года УП «Мінскграда».

Член Саюза архітэктараў СССР з 1974 года. Пражывае ў Мінску.

## Творчасць 
Асноўныя працы: у аўтарскім калектыве; праект планіроўкі Новалукомля (1970); ПДП лесапаркаў на заходнім і паўднёвым берагах Заслаўскага вадасховішча (1973, 1983); праект забудовы цэнтра Віцебска і раёна «Паўднёвы» (1971), ПДП жылога раёна па пр. Машэрава (1980), Лошыцкай водна-зялёнай сістэмы (1982), схема размяшчэння ўстаноў кароткачасовага адпачынку насельніцтва Мінска (1974), генеральная схема азелянення горада і лесапаркавага пояса (1975) у Мінску, галоўным архітэктарам горадабудаўнічых праектаў дэталёвага планавання: жылы раён «Каменная Горка» (2004, карэктура 2008); тэрыторыя парка «Цівалі» ў граніцах вул. Прытыцкага — П. Глебкі — Матусевіча — Цімашэнкі (2006); рэканструкцыя тэрыторыі ў граніцах вуліц Р. Люксембург — пр. Жукава — Харкаўская — паласа адводу чыгункі (2006); тэрыторыя ў граніцах вуліц Маскоўская — К. Цэткін — Кальварыйская — чыгунка «Мінск-Маладзечна» (2006); Севастопальскі парк (2006).

## Узнагароды 
1-я прэмія на рэспубліканскім конкурсе за праект забудовы цэнтра Віцебска і раёна Паўднёвы (1971, у аўтарскім калектыве).

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Члены Беларускага саюза архітэктараў
Катэгорыя:Горадабудаўнікі Беларусі
Катэгорыя:Члены  Саюза архітэктараў СССР
Аўкштакальней (Ігналінскі раён)

**Аўкшта́кальней** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Дукштаскай сянюніі. Размешчана за 5 км на ўсход ад Салакаса, на аўтамабільнай дарозе . Размешчана на паўднёва-ўсходнім беразе возера Луодзіс. Захаваліся стараверская  (пабудавана ў канцы XIX ст.), могілкі (з 1905 г.) з капліцай.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Дукштаская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Плавеяй

**Плавея́й** (), традыцыйная беларуская назва — **Плаўлі** — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Дукштаскай сянюніі. Насельніцтва 28 чал. (2001 г.). Захаваўся  з рознымі знакамі (помнік археалогіі).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Дукштаская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Мікалавас (Ігналінскі раён)

**Мікала́вас** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Наўясісдаўгелішкіскай сянюніі. Размешчана за 3 км на паўднёвы ўсход ад Наўясіс Даўгелішкіса, на аўтамабільнай дарозе . Насельніцтва 72 чал. (2001 г.). У вёсцы знаходзіцца . Праз вёску працякае Вірэкштаўскі ручай, на поўдні знаходзіцца Мікалаваскае возера.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Наўясісдаўгелішкіская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Пушынас (вёска)

**Пушы́нас** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Рымшэўскай сянюніі. Размешчана за 6 км ад Рымшэ. Насельніцтва 11 чал. (2001 г.).

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Рымшэўская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Рэквіем (музыка)

**Рэ́квіем** (ад першага слова лацінскага тэксту  — «Спакой вечны даруй ім, Божа») — жалобная памінальная меса, прысвечаная памяці памерлых. Ад урачыстай каталіцкай месы адрозніваецца тым, што замест частак «Глорыя» і «Крэда» ўводзяцца «Рэквіем», «Дыез ірэ», «Туба мірум», «Лакрымоза» і інш.

Першапачаткова інтанацыйнай асновай рэквіема служылі мелодыі грыгарыянскага харала. У XVII—XVIII стст. рэквіем ператварыўся ў буйную цыклічную кампазіцыю для салістаў, хору і аркестра, дзе поліфанічны склад спалучаўся з гамафонна-гарманічным. Лепшыя ўзоры рэквіемаў набылі пазакультавы, канцэртны характар. Сусветную вядомасць набыў Рэквіем В. А. Моцарта (1791; скончаны Ф. К. Зюсмайрам).

Сярод аўтараў найбольш выдатных рэквіемаў XIX ст. Г. Берліёз, Дж. Вердзі, І. Брамс; у XX ст. — П. Хіндэміт, Ф. Дэліус, Б. Брытэн. Рэквіем стаў, з аднаго боку, галіной неакласіцызму (І. Стравінскі, А. Шнітке), а з другога — аб’ектам эксперыментаў у навейшых музычных плынях (Дз. Лігеці).

У беларускай музыцы рысы рэквіема маюць паэма-рэквіем «Хатынскія званы» Ю. Семянякі, рэквіем-балада А. Мдывані, рэквіем «Помніце» Л. Шлег і інш.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Жанры класічнай музыкі
*
Катэгорыя:Каталіцкае набажэнства
Катэгорыя:Жанры духоўнай музыкі
Казіміерышке (Ігналінскі раён)

**Казі́міерышке** () — населены пункт у Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Размешчаны за 3 км на паўднёвы захад ад Шакарвы. Насельніцтва 2 чал. (2001 г.). Знаходзіцца ў Аўкштайцкім нацыянальным парку. На захад ад вёскі знаходзіцца возераБалціс, на поўнач - балота.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лінкмяніская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Эрзветас (вёска)

**Э́рзветас** (), традыцыйная беларуская назва — **Аржвета** — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Цвярачускай сянюніі. Размешчана каля возера Эрзветас.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Цвярачуская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Царква прападобнага Серафіма Сароўскага (Свіслач)

**Царква прападобнага Серафіма Сароўскага** — мураваны праваслаўны храм у г. п. Свіслач Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. З 2015 года ўваходзіць у 2-ую Пухавіцкую благачынную акругу. Знаходзіцца на вул. Садовая, 1.

## Гісторыя 
17 красавіка 2008 года была зарэгістравана праваслаўная рэлігійная грамада.

1 жніўня 2015 года епіскапам Барысаўскім і Мар’інагорскім Веніямін была асвячона месца пад будаўніцтва царквы і была зроблена закладка капсулы ў падмурак храма.

## Настаяцелі 
* протаіерэй Віктар Машлякевіч.

Царква прападобнага Серафіма Сароўскага (Свіслач) 1.jpg|Праект
Свіслач (Пухавіцкі раён), храм прападобнага Серафіма Сароўскага, будова.jpg|30 чэрвеня 2018
Царква прападобнага Серафіма Сароўскага (Свіслач) 3.jpg|27 ліпеня 2020
Царква прападобнага Серафіма Сароўскага (Свіслач).jpg|27 ліпеня 2020
Свіслач. Царква прападобнага Серафіма Сароўскага (2021-05-11).jpg|11 мая 2021

## Гл. таксама 
* Храмы Пухавіцкага раёна

## Спасылкі 
Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Пухавіцкага раёна
Катэгорыя:Свіслач (Пухавіцкі раён)
Рэквіем (літаратура)

**Рэ́квіем** (ад першага слова лацінскага тэксту  — «Спакой вечны даруй ім, Божа») — жанрава-стылявы тып твора спецыфічнага ідэйна-маральнага зместу — жалобна-элегічнага ці гераічнага, у якім паэтычна апяваюцца (нярэдка ў традыцыях народных галашэнняў) ахвяры, страты і адначасова раскрываюцца магутнасць і хараство жыццёвых сіл, здольных процістаяць злу. У рэквіеме спалучаюцца лірычна-прачулы журботны (ці трагічна-балючы) і ўзвышана-суровы, стрымана-ўрачысты, часам прамоўніцка-публіцыстычны пачаткі.

У беларускай літаратуры рысы рэквіема ўпершыню праявіліся ў творах пачатку XX ст. («Зваяваным», «Курган» Я. Купалы, «Страцім-лебедзь», «Максім і Магдалена» М. Багдановіча).

У сучаснай паэзіі рэквіем найчасцей увасабляецца ў жанрах паэмы, балады. Трагічнае пачуццё страт і гарачы антыфашыцскі пафас, высокае філасофска-гуманістычнае асэнсаванне праблем сучаснасці характэрны для паэм «Блакада» Р. Барадуліна, «Голас сэрца» П. Броўкі, «Паэма расстання» Г. Бураўкіна, «Заазёр’е» А. Вярцінскага, «Трыпутнік» К. Кірэенкі, «Варшаўскі шлях» А. Куляшова, «Паэма жніва» Н. Мацяш. Асаблівасці рэквіема ўласцівы малым паэтычным формам, дзе зліваюцца трагічнае і гераічнае («Хатынскі снег» Г. Бураўкіна, «Рэквіем» А. Вярцінскага, «Над брацкай магілай» А. Куляшова, «Рэквіем» М. Танка і інш.).

Радзей рэквіем выяўляе сябе ў прозе: у ёй слаба выражаны інтанацыйны лад, эмацыянальнае гучанне. Рысы рэквіема ўласцівы творам А. Адамовіча «Хатынская аповесць», В. Быкава «Абеліск», «Мёртвым не баліць», «Знак бяды», «Аблава», В. Казько «Суд у Слабадзе», І. Пташнікава «Тартак», дакументальным кнігам Адамовіча, Я. Брыля, У. Калесніка «Я з вогненнай вёскі», С. Алексіевіч «Чарнобыльская малітва».

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Літаратура
Каўкішке (Лінкмяніская сянюнія)

**Ка́ўкішке** () — населены пункт у Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Размешчаны за 0,5 км на поўдзень ад Анталксне. Насельніцтва 5 чал. (2001 г.). Знаходзіцца ў Аўкштайцкім нацыянальным парку. На паўночны ўсход ад вёскі знаходзіцца возера Лушыкшціс. Праз Каўкішке праходзіць аўтамабільная дарога Кірдзейкей-Шакарвы.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лінкмяніская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Казлупішке II

**Казлу́пішке II** () — хутар у Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Наўясісдаўгелішкіскай сянюніі. Насельніцтва 10 чал. (2001 г.). Размешчаны 3 км на захад ад вёскі Мажэнай. Недалёка ад хутара знаходзіцца возера Дзіснікшціс.

## Гісторыя 
У 1921—1939 гадах вёска ў складзе Браслаўскага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі.

## Насельніцтва 
* 1921 год — 30 жыхароў, 6 двароў.
* 1931 год — 29 жыхароў, 6 двароў.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Наўясісдаўгелішкіская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Антапрудзе

**Анта́прудзе** () — хутар у Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Лінкмяніскай сянюніі. Размешчаны за 2,5 км на паўднёвы ўсход ад Лінкмяніса. Побач праходзіць аўтамабільная дарога. Знаходзіцца ў Аўкштайцкім нацыянальным парку.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Лінкмяніская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Лобіней (Ігналінскі раён)

**Ло́біней** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Відзішкескай сянюніі. Размешчана за 5 км на поўнач ад Відзішкея. Насельніцтва 17 чал. (2001 г.). Чыгуначная станцыя.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Відзішкеская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Кальвішке (Казіцішкіская сянюнія)

**Ка́львішке** (), традыцыйная беларуская назва — **Кальвішкі** — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Казіцішкіскай сянюніі. Насельніцтва 1 чал. (2001 г.).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Казіцішкіская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Кальвішкей (Ігналінскі раён)

**Ка́львішкей** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Рымшэўскай сянюніі. Размешчана за 5 км ад Рымшэ. Насельніцтва 14 чал. (2001 г.).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Рымшэўская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Антоніа Месераці

**Антоніа Месераці** (,  ; 26 cнежня 1731, Італія — 17 снежня 1796, Парма) — дзеяч каталіцкага касцёла і Ордэна езуітаў, педагог.

Уступіў у Таварыства Ісуса 15 кастрычніка 1755 г. у Міланскай правінцыі. Выкладаў філасофію ў езуіцкім калегіуме ў Кома, быў рэктарам калегіума ў Павіі, а пасля скасавання Таварыства Ісуса (1773) стаў духоўным настаўнікам у калегіуме ў Монцы. У 1785 г. пераехаў на Беларусь. З 1785 па 1793 гг. — прафесар маральнай тэалогіі Полацкага езуіцкага калегіума.

Перакладаў казанні Пятра Скаргі на італьянскую мову.

## Літаратура 
* *Инглот, М.* Общество Иисуса в Российской Империи (1772—1820 гг.) и его роль в повсеместном восстановлении Ордена во всем мире / М. Инглот; пер. А. Н. Коваля. — М. : Институт философии, теологии и истории св. Фомы, 2004. — 632 с.
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków: Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Выкладчыкі Полацкага езуіцкага калегіума
Гіруцішке II

**Гіруці́шке II** () — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Дукштаскай сянюніі. Размешчана ў паўночнай частцы раёна. Насельніцтва 26 чал. (2001 г.).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Дукштаская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна
Балтасіс

**Балта́сіс** () — хутар у Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Міелагенайскай сянюніі. Размешчаны за за 4 км на паўднёвы ўсход ад Міелагеная, на ўсход ад Мілашайціскага тэльмалагічнага запаведніка і Мілашайціскага лесу, на паўднёва-ўсходняй ускраіне возера Мілашайціс. Насельніцтва 2 чал. (2001 г.).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Міелагенайская сянюнія
Катэгорыя:Населеныя пункты Ігналінскага раёна