open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Кацюжанка

**Кацюжанка** () — вёска ў Вышгарадскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Вядомыя асобы 
* Наталля Вячаславаўна Сумская (нар. 1956) — украінская актрыса і тэлевядучая.

## Галерэя 

Файл:Katyuzhanka road.jpg|Аўтадарога
Файл:Katyuzhanka center.jpg|У цэнтры вёскі
Файл:Катюжанка Клуб IMG 4658.jpg|Клуб на рагу вуліц Шаўчэнкі і Белай
Файл:Катюжанка Каланча лісозаводу IMG 4764.jpg|Каланча лесозавода
Файл:Катюжанка Дамба IMG 4750.jpg|Дамба
Файл:Катюжанка Зона відпочинку IMG 4663.jpg|Зона адпачынку
Файл:Братська могила рад.воїнів IMG 4657.jpg|Брацкая магіла савецкіх воінаў
Файл:Пам.воїнам-односельцям IMG 4675.jpg||Помнік воінам-аднавяскоўцам
Файл:Катюжанка церква.jpg|Царква

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Вышгарадскага раёна
Любыміўка (Вышгарадскі раён)

**Любімаўка** ці **Любы́міўка** () — вёска ў Вышгарадскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Вышгарадскага раёна
Люціж

**Люціж** () — тапонім ва Украіне:
;Вёскі:
* Люціж - Кіеўская вобласць, Вышгарадскі раён.
* Люціж - Чарнігаўская вобласць, Гараднянскі раён.
Люціж (Вышгарадскі раён)

**Люціж** () — вёска ў Вышгарадскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

У ХІХ стагоддзі сяло Люціж было ў складзе Старапэтрыўскай воласці Кіеўскага павета Кіеўскай губерні.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Вышгарадскага раёна
Ныжча Дубэчня

**Ныжча Дубэчня** () — вёска ў Вышгарадскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Галерэя 

Файл:Master plan nyzhcha dubechnia.jpg|Генплан вёскі Ныжча Дубэчня
N. Dubechnya rada.JPG|Сельскі Савет
N. Dubechnya club.jpg|Клуб
N. Dubechnya house.JPG|Вясковы дом
Братська могила рад.воїнів DSC 0863 stitch.jpg|Брацкая магіла савецкіх воінаў
Пам’ятний знак жертвам Голодомору DSC 0895.jpg|Мемарыял ахвярам Галадамору

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Вышгарадскага раёна
Сувыд

**Сувыд** () — вёска ў Вышгарадскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Галерэя 

Сувидська сільрада DSC 0680.jpg|Сувідскі сельсавет
Сувид магазин DSC 0676.jpg|Крама
Сувид Автобусна зупинка DSC 0677.jpg|Аўтобусны прыпынак
Братська могила 5 рад.воїнів DSC 0665.jpg|Брацкая магіла ў цэнтры вёскі
Братська могила 15 активістів села DSC 0672.jpg|Адна з брацкіх магіл на могілках 

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Вышгарадскага раёна
Гай (Барадзянскі раён)

**Гай** () — вёска ў Барадзянскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Бучанскай гарадской абшчыны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Барадзянскага раёна
Чэрвонэ (Вышгарадскі раён)

**Чэрвонэ** () — вёска ў Вышгарадскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Галерэя 

Chervone (Vyshhorod)2.JPG|Вёска Чэрвонэ
Looks like Mars - panoramio.jpg|Ірпенская пойма
Карпатський чан.jpg|Карпацкі чан

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Вышгарадскага раёна
Pachychilon macedonicum

**Pachychilon macedonicum** — від прамянёвапёрых рыб сямейства карпавых.

## Арэал і экалогія 
Сустракаецца ў Грэцыі і Паўночнай Македоніі.

Яго прыроднымі месцымі пражывання з’яўляюцца рэкі і прэснаводныя азёры.

## Пагрозы 
Віду пагражае страта месцаў пражывання.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Карпавыя
Pachychilon

**Pachychilon** — род прамянёвапёрых рыб сямейства карпавых.

## Арэал 
Прадстаўнікі роду сустракаюцца ў Еўропе.

## Віды 
Вылучаюць 2 віды:

*  (Steindachner, 1892)
*  (Heckel & Kner, 1858)

Катэгорыя:Карпавыя
Pachychilon pictum

**Pachychilon pictum** — від карпавых рыб.

## Арэал і экалогія 
Насяляе ў Албаніі, Францыі, Грэцыі, Італіі, у Паўночнай Македоніі, Сербіі і Чарнагорыі.

Прыроднымі месцам пражывання віду з’яўляюцца рэкі і прэснаводныя азёры. Віду пагражае страта месцаў пражывання.

Катэгорыя:Карпавыя
Язвынка

**Язвынка** () — вёска ў Барадзянскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Барадзянскага раёна
Наві Пэтрыўці

**Наві Пэтрыўці** () — вёска ў Вышгарадскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

У ХІХ стагоддзі сяло Наві Пэтрыўці было ў складзе Стара-Пэтрыўскай воласці Кіеўскага павета Кіеўскай губерні.

На тэрыторыі вёскі размешчана гістарычная мясцовасць Межыгір’я, пазней — экс-рэзідэнцыя Віктара Януковіча.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Вышгарадскага раёна
Загальці

**Загальці** () — вёска ў Бучанскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Барадзянскага раёна
Клаўдзіева-Тарасавэ

**Клаўдзіева-Тарасавэ** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Барадзянскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Кіеўскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты Барадзянскага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1903 годзе
Quercus trojana

**Quercus trojana** — вечназялёнае дрэва, хуткарослы від роду  сямейства букавыя.

## Батанічнае апісанне 
Прадстаўляе сабой дрэва другой велічыні, з шэра-карычневай расколістай карой, прадаўгаватым лісцем лістамі з вялікім зубчастым краем і сядзячымі жалудамі, часткова схаванымі ў плюсцы.

## Арэал 
Расце лакальна на Апенінскім паўвостраве, на заходняй частцы Балканскага паўвострава і Малой Азіі.

У Балгарыі сустракаецца толькі ў гарах да захаду ад даліны ракі , паміж 900 і 1000 метрамі н. у. м. .

Катэгорыя:Дуб
Катэгорыя:Расліны на марках
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1839 годзе
Катэгорыя:Флора Еўразіі
Артэміўка (Барыспільскі раён)

**Артэміўка** () — вёска ў Барыспільскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Барыспільскага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1929 годзе
Гора (Барыспільскі раён)

**Го́ра** () — вёска ў Барыспільскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Вядомыя асобы 
На Горных хутарах нарадзіўся Пётр Пятровіч Верна (1876-1966), вядомы разьбяр па дрэве, заслужаны майстар народнай творчасці Украіны.

Таксама у вёсцы пражывае вядомая ўкраінская журналістка Таццяна Чарнавол.

Файл:Hora, Boryspil Raion - March 2014 - 08.jpg|Храм Пакрова Божай Маці, 2014
Файл:Hora-War memorial.jpg|Магіла ваяра Савецкай Арміі і помнік воінам-аднавяскоўцам, якія загінулі ў гады Другой сусветнай вайны

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Барыспільскага раёна
Краснасельскі сельсавет (значэнні)

Назву **Краснасе́льскі сельсавет** маюць:

* Краснасельскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Ваўкавыскага раёна Гродзенскай вобласці
* Краснасельскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Хойніцкага раёна Гомельскай акругі ў 1926—1927 гадах
Стаханаўская вуліца (Мінск)

**Стаханаўская вуліца** — вуліца ў Партызанскім раёне Мінска. Названа ў гонар Аляксея Рыгоравіча Стаханава. Перасякаецца з вуліцамі Будзённага, Алега Кашавога, Чабатарова і Клумава.

Грамадскі транспарт па вуліцы не ходзіць, але на перакрыжаванні з вуліцай Будзённага ёсць прыпыначны пункт «Стаханаўская», дзе спыняюцца аўтобус № 14 і тралейбус № 49. Найбліжэйшая да вуліцы станцыя метро — Трактарны завод.

## Спасылкі 
Фотаздымкі вуліцы 2021 г.
Талькаўскі сельсавет (Ваўкавыскі раён)

**Та́лькаўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Ваўкавыскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Талькаўцы.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Ваўкавыскага раёна Беластоцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Шылавіцкага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Ваўкавыскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Будынак духоўнай кансісторыі (Мінск)

**Будынак былой духоўнай кансісторыі** — будынак у Мінску, размешчаны па адрасе праспект Незалежнасці, 24, на рагу з Чырвонаармейскай вуліцай (№ 1). Помнік архітэктуры з рысамі класіцызму) у складзе комплексу архірэйскага падворка для размяшчэння кансісторыі, а таксама пакояў мінскага епархіяльнага архітэктара. У 2004 годзе ў будынку адкрыты Інстытут тэалогіі імя Кірыла і Мяфодзія Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта.

## Архітэктура 
Будынак невялікі, кампактны, Г-падобны ў плане. Першапачаткова быў двухпавярховы, сцены першага паверха руставаныя, другога — гладкія, вокны прамавугольныя. Пазней надбудаваны трэці паверх. Сцены фасадаў расчлянёны прамавугольнымі аконнымі праёмамі, якія на трэцім паверсе дэкарыраваны простымі сандрыкамі. Сцены двух першых паверхаў руставаныя і аддзеленыя ад трэцяга шырокім карнізным поясам. Будынак завершаны тонкапрафіляваным карнізам. Унутраная планіроўка змешанага калідорна-анфіладнага тыпу. Першы і другі паверхі маюць цыліндрычныя і крыжовыя скляпенні, трэці — плоскія.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Мінска
Катэгорыя:XIX стагоддзе ў Мінску
Катэгорыя:Збудаванні Мінска ў стылі класіцызм
Катэгорыя:Праспект Незалежнасці (Мінск)
Катэгорыя:Чырвонаармейская вуліца (Мінск)
Шылавіцкі сельсавет

Назву **Шы́лавіцкі сельсавет** маюць:

* Шылавіцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Ваўкавыскага раёна Гродзенскай вобласці.
* Шылавіцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Слонімскага раёна Гродзенскай вобласці.
* Шылавіцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Бялыніцкага раёна Магілёўскай вобласці.
Івана-Франковэ

**Івана-Франковэ** () — пасёлак Яварыўскага раёна Львоўскай вобласці Украіны. Размешчаны за 12 км на захад ад Львова, чыгуначная станцыя, да 1946 г. называўся **Янаў** (Янаў Львоўскі).

## Гісторыя 
Раней на месцы Янава было сяло Дэрэвач, затым назва змянілася на Залессе, гэта назва згадваецца ў дакументах 1370 г. Дакументы захавалі і дату ўтварэння і Янаўскага ставу, які адыграў не апошнюю ролю ў пазнейшыя часы. У 1407 г. кароль Ягайла выдаў Васілю Машэнцу права на вылаў рыбы паблізу вёскі Мальчыцы, за што той меў за свой рахунак зладзіць у Залессе стаў (сажалку) і запусціць туды рыбу. Вядома таксама, што ў 1428 г. Васіль Машэнец заснаваў у Залессі касцёл.

У 1611 г. кароль Жыгімонт III граматай дазволіў шляхцічу Яну Светаўскаму герба Абданк, пісару Львоўскаму земскаму, дзяржаўцу сяла Залессе, за баявыя заслугі заснаваць горад. 15 лістапада таго ж года горад атрымаў ад караля Магдэбургскае права.

Ульрых фон Вердум пісаў у сваім дзённіку ад 3 снежня 1670 г.: «Янаў калісьці быў прыгожым мястэчкам, але татары цалкам яго спустошылі. Ёсць тут 10 або 12 дрэнных дамоў і 3 драўляныя касцёлы зноў тут адбудаваныя. Горад знаходзіцца над возерам, якое разам з іншымі азёрамі староства дае ў год 1200 талераў парафіі».

У 1673 г. падчас падрыхтоўкі да паходу супраць туркаў і татараў для вызвалення Бучача, Камянец-Падольскага, Хоціна пад Янавам размяшчаўся лагер кароннага войска.

У часы Рэчы Паспалітай горад быў цэнтрам Янаўскага староства, у якое ўваходзілі 11 навакольных вёсак, у прыватнасці, Залессе, Парэчча, Страдч, Стаўкі, Біркы, Тычная, Сухалессе, Велікаполе, Карачынаў, Варацаў.

У 1867—1940 гг. Янаў уваходзіў у Гарадоцкі павет.

1 красавіка 1929 г. сяло Залессе было далучана да горада Янава.

27 сакавіка 1934 г. Янаў атрымаў статус горада.

У 1940—1941 і 1944—1962 гг быў цэнтрам Янаўскага (Івана-Франкоўскага) раёна.

У 1946 г. горад Янаў быў перайменаваны савецкімі ўладамі ў Івана-Франковэ ў гонар Івана Франка.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Львоўскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты Яварыўскага раёна
Уілмар (Мінесота)

**Уілмар** () — горад у акрузе Кандыяхай, штат Мінесота, ЗША. Паводле перапісу 2002 года пражываў 18351 чалавек. Шчыльнасць насельніцтва — 598,4 чал./км².

Катэгорыя:Гарады Мінесоты
Гранд-Марэ (Мінесота)

**Гранд-Марэ** () — горад у штаце Мінесота, ЗША. З’яўляецца адміністрацыйным цэнтрам акругі Кук. Паводле перапісу 2010 года ў горадзе пражываў 1351 чалавек. Назва горада перакладаецца з французскай як «Вялікія балоты». Гранд-Марэ размешчаны на паўночна-заходнім беразе возера Верхняе на паўночным усходзе штата Мінесота. Плошча населенага пункта складае 7,5 км².

Катэгорыя:Гарады Мінесоты
Змеявік

**Змеяві́к** (*Bistorta*) — род кветкавых раслін сямейства . Налічвае каля 30 відаў.

## Батанічнае апісанне 
Шматгадовыя травяністыя расліны з тоўстым карэнішчам, звычайна змеепадобнай формы. Сцёблы прамастойныя. Лісце простае, завостранае на канцах, чаргаванае па даўжыні сцябла і ў прыкаранёвай разетцы. Сцябловае лісце з невялікімі ліставымі пласцінкамі на кароткіх чаранках, з доўгімі похвамі. Прыкаранёвае — буйное і на доўгіх чаранках. Кветкі ружовага або ружова-белаватага колеру, у гронкападобных суквеццях. Плод — сухі арэшак трохграннай формы.

У  кветкі ніжняй часткі суквецця відазменены ў клубеньчыкі, служачыя вегетатыўнаму размнажэнню.

## Распаўсюджанне 
Расліны роду распаўсюджаны ў Паўночным паўшар’і, пераважна ў горных раёнах Азіі.

## Гаспадарчае значэнне 
Лекавыя, таніданосныя (у кветках да 25 % дубільных рэчываў), меданосныя і дэкаратыўныя расліны.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* Bistorta // The Plant List
* Змеевик — лекарственное растение // Образовательный портал «Живая планета» 
* Flora of North America

Катэгорыя:Драсёнавыя
Катэгорыя:Флора Еўразіі
Катэгорыя:Флора Паўночнай Амерыкі
Арцава

thumb|Карта Арцавы ў другой палове 2 тысячагоддзя да н. э.
**Арца́ва** — гістарычная вобласць і старажытнае дзяржаўнае ўтварэнне на захадзе Малой Азіі ў 2 тысячагоддзі да н. э.

Упершыню хецкія запісы, якія сведчылі пра існаванне Арцавы былі выяўлены толькі ў 1927 г. Большасць сучасных даследчыкаў лічаць, што яна месцілася на паўднёвым захадзе Анатоліі, аднак існуе меркаванне, што ў склад Арцавы ўключаліся і больш паўночныя тэрыторыі. Палітычны цэнтр краіны знаходзіўся або на тэрыторыі будучай Фрыгіі, або ў Апашы, на месцы Эфеса. Асноўную масу насельніцтва складалі заходнія лувійцы. 

На ўсходзе Арцава межавала з Хецкай дзяржавай, на поўдні — з Лікіяй, на паўднёвым захадзе — з ахейскай Мілавандай. Яна не мела поўнага палітычнага адзінства, паколькі ў яе складзе ўзгадваюцца самастойныя дробныя манархіі. Валадары Арцавы вялі перапіску на хецкай мове, шанавалі багоў Тархуна (бога маланкі) і Уху.  

У першай палове XV ст. да н. э. Мадуватас, князь заходняга арцаўскага княства Сіпасла, перамог хецкага стаўленіка Купанту-Куранту, заключыў дагавор з Ахіявай і захапіў багаты волавам востраў Алаша. Яго сын Тархундарадус пацясніў хетаў на захадзе цэнтральнай Анатоліі і меў дыпламатычныя стасункі з Егіптам. Каля 1350 г. да н. э. хецкае войска здолела перамагчы арцаўскага валадара Анцапахаду, а яго землі былі падзелены паміж некалькімі дзяржавамі, залежнымі ад хетаў. 

У далейшым на месцы Арцавы ўзгадваліся дзяржавы Міра, Хапала і Зямля ракі Сэх. У 1330-х гг. князь Ухазіці з Апашы ўзнавіў супольнае кіраванне, але ў 1327 г. да н. э. пацярпеў паражэнне ад хетаў. У канцы XIV ст. да н. э. няўдалую спробу авалодаць Арцавай рабіў Піямарадус, збеглы хецкі высакародны авантурыст, які знайшоў прытулак у Мілавандзе. 

Мярукуецца, што у канцы XIII ст. да н. э. Арцава была разбурана народамі мора.  

## Літаратура 
* Page, D. L. History and the Homeric Iliad / Denys Lionel Page. — Berkeley, Los Angeles: University of California Press, 1972 ISBN 0520009835

## Спасылкі 
* Arzawa (Luwia)
* The Arzawa letters in recent perspective 
* Evidence from Hittite Records 

Катэгорыя:Гістарычныя вобласці Малай Азіі
Катэгорыя:Гістарычныя дзяржавы Блізкага Усходу
Катэгорыя:Гісторыя Турцыі
Катэгорыя:Хецкае царства
Бэзугліўка (Барыспільскі раён)

**Бэзугліўка** () — вёска ў Барыспільскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Барыспільскага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1880 годзе
Інтэрнашэнал-Фолс

**Інтэрнашэнал-Фолс**  () — горад на поўначы ЗША, у штаце Мінесота, адміністрацыйны цэнтр акругі Кучычынг. Насельніцтва 6424 чалавека (2010). Размешчаны на левым беразе ля вытокаў ракі Рэйні-Рывер, на мяжы з Канадай. Насупраць яго, на правым беразе ракі, знаходзіцца канадскі горад Форт-Франсес. За 11 км на ўсход ад горада размяшчаецца нацыянальны парк. Паселішча было заснавана ў красавіку 1895 года, статус горада прысвоены ў 1909 годзе.

Катэгорыя:Гарады Мінесоты
Chondrostoma vardarense

**Chondrostoma vardarense** — від прэснаводных рыб сямейства , эндэмік Балкан.

## Арэал 
Від шырока распаўсюджаны ў Паўднёвай Албаніі , Паўночнай Македоніі, ,  і Усходняй Фракіі. Насяляе рэкі , Вардар, Бістрыца, , , , Марыца і іх прытокі.

## Спасылкі 
* *Chondrostoma vardarense* 

Катэгорыя:Карпавыя
Катэгорыя:Рыбы Еўропы
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1928 годзе
Катэгорыя:Жывёлы на марках
Касцёл Святога Яна Хрысціцеля (Мікалаеўшчына)

**Касцёл Свято́га Я́на Хрысці́целя** — страчаны каталіцкі храм у колішнім мястэчку Мікалаеўшчына Стаўбцоўскага раёна Мінскай вобласці, помнік драўлянай архітэктуры ХVII стагоддзя.

Узведзены па фундацыі дзяржаўнага і ваеннага дзеяча Вялікага Княства Літоўскага Аляксандра Людвіка Радзівіла. Дзейнічаў да 1866 года, пакуль не быў зачынены царскімі ўладамі і неўзабаве знесены дзеля пабудовы Мікалаеўскай царквы.

## Гісторыя 
Касцёл ўзгаданы ў якасці першага храма, пабудаванага ў Мікалаеўшчыне, згодна з інвентаром Нясвіжскай ардынацыі, датаваным 1628 годам. Хутчэй за ўсё, ён быў драўляным і патрабаваў аднаўлення, таму ў 1652 годзе тагачасны ўладальнік мястэчка Аляксандр Людвік Радзівіл заснаваў новы драўляны (па некаторых звестках — цагляны) касцёл, асвечаны ў гонар Яна Хрысціцеля. Ён прыпісаў да храма 6 валок зямлі і ахвяраваў касцёлу грошы ў суме, эквівалентнай 300 расійскім рублям (у коштах 1889 г.).

Па дадзеных 1784 года, касцёл з’яўляўся цэнтрам парафіі, уаходзіў у склад Навагрудскага дэканата Мінскай дыяцэзіі. У 1812 годзе будынак быў рэканструяваны. У 1830 годзе касцёл адзначаны як *«пахілены ад старасці»*, з чатырма алтарамі. Прыхаджан у 1863 годзе налічвалася 600 чалавек.
)]]
У выніку паўстання 1863—1864 гадоў касцёл быў зачынены, а прыхаджане пераведзены ў праваслаўе. У рапарце аб пераводзе жыхароў Мікалаеўшчыны ў праваслаўе, складзеным святаром Пятром Трускоўскім, падкрэслена, што мястэчка знаходзіцца сярод каталіцкага насельніцтва, касцёл у ім *«драўляны, крэпкі, пабудаваны алтаром на ўсход, звонку прыемны, з двума купаламі, годны да пераробкі ў праваслаўную царкву»*. Нягледзячы на гэта, у 1868 годзе стары храм быў разабраны і на яго месцы пачалося будаўніцтва Свята-Мікалаеўскай царквы, скончанае ў 1876 г. Святар касцёла Войцех Стэцкі (пасвечаны ў 1848 годзе) быў высланы на Урал, адкуль, па звестках 1889 года, ён так і не вярнуўся.

У міжваенны час, калі Мікалаеўшчына ўваходзіла ў склад Польшчы, каталіцкая парафія адраджалася, але дзейнічала толькі Мікалаеўская царква.

## Літаратура 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Мікалаеўшчына (Стаўбцоўскі раён)
Катэгорыя:Храмы паводле алфавіта
Катэгорыя:Касцёлы Стаўбцоўскага раёна
Катэгорыя:Колішнія касцёлы Мінскай вобласці
Проціў

**Проціў** () — вёска ў Барыспільскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Барыспільскага раёна
Мінская міжнародная кніжная выстаўка-кірмаш

**Мінская міжнародная кніжная выстаўка-кірмаш** — беларускі кніжны форум, які арганізуюць Міністэрства інфармацыі, Мінскі гарвыканкам, Саюз пісьменнікаў Беларусі.

## Гісторыя 
XXVI Мінская міжнародная кніжная выстаўка-кірмаш прайшла 6—10 лютага 2019 года пры ўдзеле Міністэрства замежных спраў, Міністэрства адукацыі, Міністэрства культуры, ААТ «Белкніга», ТАА «Макбел». Была прысвечана Году малой радзімы і ІІ Еўрапейскім гульням, а таксама юбілеям класікаў беларускай літаратуры і памятным гістарычным датам Беларусі. Праведзена на пляцоўках выставачнага комплексу, у кніжных магазінах, бібліятэках і музеях, былі арганізаваны літаратурныя экскурсіі, паэтычныя маршруты і тэматычныя семінары. Абмяркоўваліся сусветныя тэндэнцыі ў афармленні кніг, краўдфандынг, літаратурная крытыка і блогінг, работа ў сацыяльных сетках і іншыя пытанні кніжнай галіны.

У час выстаўкі арганізаваны сустрэчы з аўтарамі, выдаўцамі, мастакамі, прэзентацыі кніг, круглыя сталы, аўтограф-сесіі, майстар-класы, працавала дзіцячая пляцоўка. Экспазіцыя «Друкарскі двор XVI стагоддзя» прадэманстравала ўнікальную абстаноўку старадаўняга друкарскага двара. Адбыўся міжнародны сімпозіум літаратараў «Пісьменнік і час» з удзелам аўтараў з краін блізкага і далёкага замежжа, а таксама семінар маладых літаратараў і перакладчыкаў. Прайшла ўрачыстая цырымонія ўзнагароджання пераможцаў 58-га нацыянальнага конкурсу «Мастацтва кнігі» і конкурсу маладых літаратараў «Першацвет». Пачэсным госцем форуму сталі Злучаныя Штаты Амерыкі.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Кніжныя кірмашы
Гастомэль

**Гастомэль** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Кіеўскай вобласці Украіны. Падпарадкаваны Ірпінскаму гарадскому савету.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Кіеўскай вобласці
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Кіеўскай вобласці
Barbus macedonicus

**Barbus macedonicus** від прэснаводных рыб сямейства карпавых. Эндэмік Паўночнай Македоніі і  .

## Арэал 
Насяляе ракі Вардар, Бістрыца,  і іх прытокі.

Катэгорыя:Карпавыя
Дзівычкы

**Дзівычкы** () — вёска ў Пэрэяслаў-Хмэльныцкім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр Дзівычкыскай вясковай абшчыны.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Пэрэяслаў-Хмэльныцкага раёна
Узыходжанне (фільм, 1976)

**«Узыходжанне»** () — савецкі мастацкі фільм зняты па аповесці Васіля Быкава «Ліквідацыя» ў 1976 годзе на кінастудыі «Масфільм» (Трэцяе творчае аб’яднанне).

## Сюжэт 
Акупаваная Беларусь, зіма 1942 году. Партызаны — салдат Рыбак і афіцэр Сотнікаў адпраўляюцца на пошукі харчавання для партызанскага атрада. Пасля сутычкі з паліцаямі яны хаваюцца ў вёсцы, але праз некаторы час іх наганяюць карнікі. Допыты, катаванні, страх… Пошукі выхаду, кампрамісу, здзелкі з сумленнем прыводзяць аднаго з герояў фільма да здрады.

## У ролях 
### У эпізодах 
### Дзеці 
## Здымачная група 
* атары сцэнарыя — Юрый Клепікаў, 
* рэжысёр-пастаноўшчык — Ларыса Шэпіцька
* аператар-пастаноўшчык — Уладзімір Чухноў
* мастак-пастаноўшчык — Юрый Ракша
* кампазітар — А. Шнітке
* гукааператар — Я. Патоцкі
* дырыжор — Ю. Нікалаеўскі
* рэжысёр — В. Хаванская
* аператар — Э. Шчарбакоў
* гукааператар перазапісу — Е. Базанаў
* рэдактар — А. Рэпіна
* музычны рэдактар — Р. Лукіна
* кансультанты: палкоўнік, кандыдат гістарычных навук В. Быстроў, падпалкоўнік В. Сумцоў
* грым — С. Калініна
* мантаж — В. Бялова
* касцюмы — А. Буднікавай
* аператар камбінаваных здымак — В. Жанаў
* майстры па свеце — В. Загароднікаў, Л. Падсухскі, А. Мадэнаў
* асістэнты: рэжысёра — Э. Эліясава, Е. Цымбал; аператара — Ю. Валодзін, С. Падлягаеў; па мантажу — Э. Праксіна
* дырэктар карціны — В. Гелер

## Тэнічныя дадзеныя 
Фільм зняты на плёнцы Шосткінскага хімкамбіната «Свема». У 2018 годзе фільм прайшоў лічбавае аднаўленне пад кіраўніцтвам Карэна Шахназарава.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Фільмы-драмы 1977 года
Катэгорыя:Фільмы СССР 1977 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы СССР
Катэгорыя:Фільмы на рускай мове
Катэгорыя:Фільмы пра Вялікую Айчынную вайну
Катэгорыя:Фільмы пра Беларусь
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Залаты мядзведзь»
Катэгорыя:Чорна-белыя фільмы
Катэгорыя:Ваенныя драмы
Катэгорыя:Фільмы пра партызанаў
Катэгорыя:Фільмы студыі «Масфільм»
Катэгорыя:Фільмы, знятыя ў Расіі
MP 38/40

**MP** **38**, **MP** **38/40**, **MP** **40** (скар. ад ) — пісталет-кулямёт, распрацаваны фірмай ERMA у 1930-я гады. Галоўным канструктарам з’яўляўся Генрых Фольмер. Савецкія салдаты празвалі гэты пісталет-кулямёт «Шмайсерам», але гэтая зброя ні ў якім разе не адносілася да канструктара зброі Хуго Шмайсера. Дзякуючы савецкаму кінематографу быў створаны вобраз нямецкіх салдатаў, паўсюдна ўзброенных MP-40, але гэты пісталет-кулямёт не з’яўляўся самай распаўсюджанай мадэлью ў Вермахце.

## Канструкцыя 
Аўтаматыка MP 40 працуе па прынцыпу вольнага затвору. Ударна-спускавы механізм дазваляе весці толькі аўтаматычны агонь. Засцерагальніка як асобнай дэталі няма, яго ролю выконвае выманне на корпусе пісталета-кулямёта, куды заводзіцца дзяржальня ўзвядзення засаўкі. Прыклад стальны, паваротам складваецца пад ствольную скрынку. Прыцэл складаецца з двух шчыткоў з прарэзамі, нерухомага — для стральбы на далёкасць да 100 метраў, і адкіднога, з далёкасцю стральбы на 200 метраў.

## Варыянты і Мадыфікацыі 
**MP 41**

Сыходзячы з вопыту баёў пад Масквой у канцы 1941 г. Хуго Шмайсер прапанаваў "злучыць" MP 40 і MP 28, з апошняга ўзяў прыклад і сялектар. У выніку атрымаўся MP 41, ён быў даволі нязручны, таму ў войсках не набыў шырокага распаўсюджвання.

## Баявое прымяненне 
*  **Трэці рэйх**: Прымяняўся Вермахтам і злучэннямі СС на працягу Другой сусветнай вайны.
*  **Венгрыя**: Прымяняўся узброенымі сіламі Венгрыі на Усходнім фронце, а таксама падчас падзей 1956 года ў Венгрыі .
*  **Вялікабрытанія**: Выкарыстоўваўся як трафей, пасля Другой сусветнай вайны быў на ўзбраенні спецыяльнай службы SAS.
*  **Ізраіль**: Узбраенне набывалі ў Чэхаславакіі з нагоды СССР. Выкарыстоўваўся ў шэрагу араба-ізраільскіх канфліктаў  .
*  **СССР**: Прымяняўся Чырвонай арміяй і партызанамі ў якасці трафея.
*  **Югаславія**: быў на ўзбраенні да 1950-х гадоў, потым на ўзбраенне была прынята яго спрошчаная мадыфікацыя М56.
Васілёк Фішэра

**Васілёк Фішэра** (*Centaurea fischeri*) — від квітнеючых раслін сямейства Астравых

## Апісанне 
Можа дасягаць у вышыню 40-70 см. Лісце ланцэтнае, чарашковае, 15-25 см у даўжыню. Кветкі ад крэмава-белага да ружова-бэзавага колеру, дыяметрам каля 9 см.

## Арэал 
Расце на Каўказе ў поясе альпійскіх і субальпійскіх лугоў.

## У мастацтве 
Выява расліны была выкарыстана на паштовай марцы Азербайджана.

## Літаратура 
* *Кудрашова М. Г.*, *Пашына Г. В.* . — С. 418-419

Катэгорыя:Васілёк
Азэрнэ (Ягатынскі раён)

**Азэрнэ** () — вёска ў Ягатынскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Ягатынскага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1922 годзе
Вароніўшчына (Ягатынскі раён)

**Вароніўшчына** () — вёска ў Ягатынскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Ягатынскага раёна
Маісеевіцкі сельсавет

**Маісе́евіцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Ваўкавыскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Маісеевічы.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года як **Масевіцкі сельсавет** у складзе Ваўкавыскага раёна Беластоцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 19 снежня 1974 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Ваўкавыскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Ваўкавыскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1974 годзе
Старэ (Барыспільскі раён)

**Старэ** () — вёска ў Барыспільскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

У ХІХ стагоддзі сяло Старэ было ў складзе Рагазіўскай воласці Пераяслаўскага павета Палтаўскай губерні.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Барыспільскага раёна
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1455 годзе
Нычыпарыўка

**Нычыпарыўка** () — вёска ў Барыспільскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Ягатынскага раёна
Аўтавакзал «Тэрэмкы» (станцыя метро)

**Аўтавакзал «Тэрэмкы»** () — планаваная станцыя Кіеўскага метрапалітэна. Размешчана на Абалонска-Тэрэмкоўскай лініі, наступная за станцыяй Іпадром. Назва - ад аўтастанцыі, якая пабудавана побач.

Катэгорыя:Станцыі Кіеўскага метрапалітэна
Вуліца Крэйсера «Аўрора» (станцыя метро)

**Вуліца Крэйсера «Аўрора»** () — планаваная станцыя Кіеўскага метрапалітэна. Размешчана на Абалонска-Тэрэмкоўскай лініі, наступная за станцыяй Аўтавакзал «Тэрэмкы».

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт Кіеўскага метрапалітэна 
* Перспектыўная схема развіцця Кіеўскага метрапалітэна , якая была прадстаўлена праектным інстытутам «Укрметратунэльпраект» на пасяджэнні горадабудаўнічага савета Кіеўглаўархітэктуры 16 траўня 2007 года .
* Схема працягу Абалонска-Тэрэмкоўскай лініі.&nbsp;— Кіеў: Праектны інстытут «Укрметратунэльпраект», 2007 год 

Катэгорыя:Станцыі Кіеўскага метрапалітэна
Гейлсберг (Ілінойс)

**Гейлсберг** () — горад у штаце Ілінойс (ЗША), адміністрацыйны цэнтр акругі Нокс. Насельніцтва (2000) — 33 706 чалавек.

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Карл Сэндберг
* Джордж Ферыс

Катэгорыя:Гарады Ілінойса
Сент-Джонс (рака)

**Сент-Джонс** () — рака ў ЗША, у штаце Фларыда.

Даўжыня — 499 км. Рака цячэ з акругі Індыян-Рывер на поўнач і ўпадае ў акіян каля Джэксанвіла. У сярэднім цячэнні на рацэ знаходзіцца возера Джордж.

Катэгорыя:Рэкі Фларыды
Катэгорыя:Рэкі, якія ўпадаюць у Атлантычны акіян
Сент-Джонс (значэнні)

**Сент-Джонс**:
* Сент-Джонс — сталіца Антыгуа і Барбуда.
* Сент-Джонс — горад у Канадзе, сталіца правінцыі Ньюфаўндленд і Лабрадор.
* Сент-Джонс — рака ў ЗША, у штаце Фларыда.
Брэдберы

**Брэдберы** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Норыс Брэдберы — амерыканскі фізік
* Рэй Брэдберы — амерыканскі пісьменнік
* Стывен Брэдберы — аўстралійскі канькабежац
Нейпервіл

**Нейпервіл** () — горад на поўначы ЗША, у штаце Ілінойс. Па перапісу насельніцтва 2000 года ў горадзе пражывалі 128 358 чалавек, у 2010 годзе насельніцтва ўзрасло да 141 853 чал.
## Гарады-пабрацімы 
Катэгорыя:Гарады Ілінойса
Вайна пад стрэхамі (фільм)

**«Вайна пад стрэхамі»** () — беларускі мастацкі фільм рэжысёра Віктара Турава, зняты на кінастудыі «Беларусьфільм» у 1967 годзе.
## Сюжэт 
Пасля захопу значнай часткі СССР нямецкімі войскамі Ганна Корзун — загадчыца аптэкі — пачынае дапамагаць партызанам, перадаючы ім медыкаменты і інфармацыю. Кожны дзень рызыкуючы сабою і сваімі дзецьмі, Ганна ні на імгненне не засумнявалася ў правільнасці свайго рашэння. А калі небяспека быць выкрытай устае ў поўны рост, яна са сваімі сынамі сыходзіць у лес да партызанаў.
## У фільме здымаліся 
### У эпізодах 
## Здымачная група 
*сцэнарый — Аляксандр Адамовіч
*пастаноўка — Віктар Тураў
*галоўны аператар — Сяргей Пятроўскі
*мастак-пастаноўшчык — Яўген Ганкін
*рэжысёр — Ю. Рыбчанок
*гукааператар — К. Бакк
*касцюмы — М. Берковіч
*грым — Л. Емяльянава
*мантаж — Е. Аксененка
*асістэнты рэжысёра — Р. Фішман, А. Календа, Р. Мірскі
*рэдактары — В. Гузанаў, Ф. Конеў
*аператар камбінаваных здымкаў — С. Гразноў
*мастак камбінаваных здымкаў — І. Каваленка
*кансультант — Герой Савецкага Саюза Н. П. Пакроўскі (камандзір партызанскай брыгады «Беларусь»)
*дырэктар карціны — А. Жук

## Спасылкі 
Катэгорыя:Фільмы студыі «Беларусьфільм»
Сісера (Ілінойс)

**Сісера** () — горад у штаце Ілінойс, ЗША. Прыгарад Чыкага. Названы ў гонар горада Сісера ў штаце Нью-Ёрк, які ў сваю чаргу атрымаў назву ў гонар Марка Тулія Цыцэрона.

Насельніцтва 83,9 тыс. жыхароў (2010).

Катэгорыя:Гарады Ілінойса
Элджын (Ілінойс)

**Элджын** () — горад у штаце Ілінойс, ЗША. Большай часткай размешчаны ў акрузе Кейн, невялікая частка горада знаходзіцца ў акрузе Кук. Размешчаны па абодва бакі ракі Фокс, за 64 км на паўночны захад ад Чыкага.

Катэгорыя:Гарады Ілінойса
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1835 годзе
Пескаўскі сельсавет (Мастоўскі раён)

**Пе́скаўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Мастоўскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2010 г. вёска) Пескі.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Мастоўскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. З 25 снежня 1962 года па 6 студзеня 1965 года ў складзе Ваўкавыскага раёна. 28 жніўня 2013 года далучана тэрыторыя скасаванага Пацавіцкага сельсавета (19 населеных пунктаў: аграгарадкі Вялікая Рагозніца і Пацавічы, вёскі Боркі, Войдзевічы, Забалацце, Лаўры, Ліхінічы, Логнавічы, Лявонавічы, Малая Рагозніца, Парфенавічы, Самуйлавічы Горныя, Самуйлавічы Дольныя) і частка скасаванага Зарудаўеўскага сельсавета (аграгарадок Зарудаўе, вёскі Агароднікі, Бялавічы, Дамянішкі, Міжава, Старына).

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (9 населеных пунктаў) — 1188 чалавек, з іх 56,0 % — палякі, 38,9 % — беларусы, 3,4 % — рускія, 1,4 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года (28 населеных пунктаў) — 2328 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Ваўкавыскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Астраглядаўскі сельсавет

**Астрагля́даўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брагінскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Буркі. Знаходзіўся на паўночным захадзе раёна.

## Гісторыя 
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Брагінскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. Цэнтр — вёска Астрагляды. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет узбуйнены, у яго склад увайшла тэрыторыя скасаваных Багушскага, Вязкоўскага і Хатуцкага сельсаветаў. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года ў складзе Брагінскага раёна БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай вобласці. 14 студзеня 1960 года ў склад сельсавета з Мікуліцкага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў (Бакуны, Буркі, Кавалі, Марытон і Шчарбіны). У склад сельсавета да 1962 года ўваходзілі вёска Двор-Астрагляды і пасёлак Папаратнае (былі далучаны да в. Астрагляды). На 1 студзеня 1974 года ў складзе Астраглядаўскага сельсавета 11 населеных пунктаў. 8 студзеня 1987 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Буркі. 20 студзеня 2005 года з даных па ўліку населеных пунктаў як фактычна неіснуючыя выключаны пасёлак Печы і вёска Шчарбіны. 18 сакавіка 2005 года сельсавет перайменаваны ў Буркоўскі сельсавет.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Брагінскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1926 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2005 годзе
Дублінскі сельсавет

**Дублі́нскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брагінскага раёна Гомельскай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Дублін. Знаходзіўся ў цэнтральнай частцы раёна. 

Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Брагінскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Спярыжскага сельсавета.

18 сакавіка 2005 года Спярыжскі сельсавет перайменаваны ў Дублінскі сельсавет. 17 лістапада 2005 года скасавана вёска Міхалоў. 26 верасня 2006 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Чамярыскага сельсавета. На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 12 населеных пунктаў: вёскі Валахоўшчына, Глухавічы, Дублін, Ільічы, Казялужцы, Нудзічы, Рафалаў, Спярыжжа, Старыя Юркавічы, Ясяні, пасёлкі Дубраўка і Ленінец.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / А.И. Карпачева и др. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 1: (1917―1941 гг.). — Мн., «Беларусь», 1985. — 390 с.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Брагінскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1926 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1927 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 2005 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2006 годзе
Цацачны замак

**Цацачны замак** () — канадскі тэлесерыял у жанры фэнтэзі. Прэм’ера серыяла адбылася ў Канадзе 3 студзеня 2000 года на канале Treehouse.

## Сюжэт 
Серыял заснаваны на казцы «Устойлівы алавяны салдацік» Ханса Крысціяна Андэрсана. і разыгрываюць гісторыю на фоне чароўны замак. Калі дзеці прачынаюцца, цацкі прымаюць свой звычайны выгляд.

## Ролі агучвалі 
* Джордэн Морыс — Салдат
* Элізабэт Олдс — Балерына
* Джэніфер Уэлсман — Пастух
* Кэйр Найт — Клоўн
* Ясукэ Міно — Гобліны
* Саяка Карасугі — Рэгдал
* Рэйвен С. Уайлдэр — Матрос
* Дэвід Лукас — Стронгмен
* Андрэа Міслан — Фрыда
* Сафія Канстанцін — Фрэдрык
* Андрэа Міслан — Маці-мыш
* Майкл Флін — Бацька-Мыш
* Корын Вісей — Маленькая-Мыш

## Узнагароды 
* 2003 г. — Тэлесерыял «The Toy Castle» быў узнагароджаны Gemini Awards 2003 г. — Best Pre-School Program or Series.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт 
*  

Катэгорыя:Тэлесерыялы 2000 года
Катэгорыя:Ханс Крысціян Андэрсен
Катэгорыя:Тэлесерыялы Канады
Катэгорыя:Фэнтэзійныя тэлесерыялы
Алікудзі

**Аліку́дзі** () — востраў у групе Ліпарскіх астравоў. Уваходзіць у склад Італіі. Агульная плошча — 5,10 км². Насельніцтва (2001 г.) — 105 чалавек.

## Геаграфія 
міні|злева|Карта
Востраў Алікудзі — самы заходні з усіх Ліпарскіх астравоў. Месціцца ў 95 км на паўночны ўсход ад Палерма. Мае амаль круглявую форму. Даўжыня з поўначы на поўдзень — 2,58 км. Найбольшая шырыня з захаду на ўсход — 2,26 км. 

Востраў мае вулканічнае паходжанне. Лічыцца, што вулкан Алікудзі пачаў вывяргацца каля 150 тысяч гадоў таму. У нашы дні кальдэра займае цэнтральную частку. Яе схілы ўзвышаюцца да 675 м над узроўнем мора. 

Паўднёвыя схілы часткова тэрасаваны штучнымі насыпамі камянёў. Дзякуючы гэтаму мясцовыя насельнікі маюць магчымасць будаваць дамы на роўнай паверхні і займацца сельскай гаспадаркай.

У заходняй частцы ёсць пячора, скалістыя берагі прыдатны для нырання з аквалангам. 

Клімат міжземнаморскі са спякотным сухім летам і сталымі вятрамі.

Crater-vulcano.JPG|Кальдэра
Alicudi - Porto.jpg|Паўднёвыя тэрасаваныя схілы і порт

## Прырода 
Большая частка паверхні вострава камяністая. На тэрасах сустракаюцца зараснікі травы, хмызнякоў, алівы, фісташкі, ражковага дрэва, верасовых. На востраве стала жывуць дзікія трусы, кажаны, сапсаны, крумкачы, шызыя галубы, крыжанкі. Сезонна спыняюцца пеліканы, шэрая і чырвоная чаплі, фламінга.

## Гісторыя 
[thumb|left|Касцёл Сан-Бартола (пачатак [19 стагоддзе|XIX ст.)]]
Першыя людзі з'явіліся на востраве ў бронзавым веку. Археолагі выявілі ў цэнтральнай частцы артэфакты, застаўленыя ў XVII - XVI стст. да н. э. Цікавасць таксама ўяўляе саркафаг IV ст. да н. э. Старажытныя насельнікі займаліся земляробствам і рыбалоўствам. Алікудзі з'яўляўся важным марскім транзітным пунктам паміж Апенінскім паўвостравам і Сіцыліяй. 

Частыя напады піратаў вымушалі мясцовых жыхароў сяліцца на ўзвышшы і будаваць часавыя сховішчы ў найбольш непрыдатнай для перасоўвання зоне. На Алікудзі захаваліся прыклады старой традыцыйнай архітэктуры, у тым ліку каменныя жытлы і прыстанкі для авечак з конусападобнымі дахамі. Да канца XVII ст. з-за частых рэйдаў востраў спусцеў. Зноў быў населены пасля 1600 г. 

У XX ст. з-за эканамічных праблем назіралася эміграцыя тубыльцаў у Аўстралію і ЗША. Асновай сучаснай эканамічнай дзейнасці з'яўляюцца земляробства і аблугоўванне турыстаў. Алікудцы вырошчваюць на продаж масліны, вінаград і каперсы.

## Спасылкі 
* Alicudi — Eolie
* History Alicudi
* Evolution of the volcanic plumbing system of Alicudi

Катэгорыя:Ліпарскія астравы
Азёркаўскі сельсавет

**Азё́ркаўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Мастоўскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2009 г. вёска) Вялікія Азёркі.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Мастоўскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. З 25 снежня 1962 года па 6 студзеня 1965 года ў складзе Ваўкавыскага раёна. 28 жніўня 2013 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Курылавіцкага сельсавета.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 926 чалавек, з іх 91,9 % — беларусы, 3,1 % — палякі, 3,1 % — рускія.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 11 населеных пунктаў: аграгарадок Вялікія Азёркі, вёскі Букштава, Дварок, Дубраўка, Котчына, Лабзова, Лупачы, Малыя Азёркі, Сліжы Падграбельныя, Сліжы Пескавыя, Тумашы.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Мастоўскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Ваўкавыскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2013 годзе
Крыўчанскі сельсавет

**Крыўча́нскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брагінскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Крыўча. Знаходзіўся на паўднёвым усходзе раёна.

Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Брагінскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. Цэнтр — вёска Крыўча. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет узбуйнены, у яго склад увайшла тэрыторыя скасаваных Пераноскага і Сцежарэнскага сельсаветаў. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года ў складзе Брагінскага раёна БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Палескай вобласці. 10 ліпеня 1939 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Аляксееўка. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Гомельскай вобласці. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Крыўчанскага сельсавета 12 населеных пунктаў. 8 студзеня 1987 года ў склад Спярыжскага сельсавета перададзены 2 населеныя пункты (вёска Старыя Юркавічы і пасёлак Дубраўка), 26 сакавіка 1987 года ў склад Малейкаўскага сельсавета — 4 населеныя пункты (вёскі Гарадок, Зарэчча, Сцежарнае і пасёлак Сцежарнае). 10 ліпеня 1996 года цэнтр сельсавета вернуты ў вёску Крыўча. 20 верасня 2002 года скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Малажынскага сельсавета.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 6 населеных пунктаў: Аляксееўка, Дзямееўка, Дуброва, Красная Ніва, Крыўча і Пераносы.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Брагінскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1926 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2002 годзе
Альда Анараці

**Альда Анараці** (; нар. , Альбана-Лацыяле) — італьянскі паэт, празаік, даследчык літаратуры.

## Біяграфія 
Выкладаў італьянскую мову і літаратуру, супрацоўнічаў з газетай «L’Osservatore Romano» і іншымі італьянскімі перыядычнымі выданнямі.

Аўтар кніг паэзіі і прозы, паасобныя творы перакладзены на 20 моў, у т. л. на беларускую (у перакладзе Аксаны Данільчык) і рускую.

Даследчык літаратуры, у прыватнасці творчасці Дантэ, актыўна супрацоўнічае з Таварыствам «Дантэ Аліг’еры» (італ.: Società Dante Alighieri). Бярэ актыўны ўдзел у папулярызацыі італьянскай літаратуры, шмат выступае з лекцыямі. Супрацоўнічаў з італьянскім тэлебачаннем (перадачы на тэму школы і выхавання), займаўся выдавецкай дзейнасцю.

## Спасылкі 
* Сайт пісьменніка 
* *Куллэ Виктор*. Сентиментальность и простодушие (рецензия на издание: *Альдо Онорати*. Нелепые вопросы / Пер. с итал. Е.Солоновича, В.Ефремовой, Е.Титунова. — М.: «Podkova», 2004. — 96 с.) // Независимая газета, 04.11.2004.
* *Альда Анараці.* Пра італьянскую літаратуру і не толькі: гутарка // «Дзеяслоў», 2020, № 1 (104).

Катэгорыя:Пісьменнікі Італіі
Катэгорыя:Паэты Італіі
Арора (Ілінойс)

**Арора** () — горад на поўначы ЗША, з’яўляецца другім па велічыні горадам штата Ілінойс.

Акрамя афіцыйнай назвы ў Ароры таксама ёсць мянушка — «Горад агнёў». Афіцыйна гэта мянушка была прынята ў 1908 годзе. Яна звязана з фактам, калі ў 1881 г. Арора стала першым горадам у ЗША з цалкам электрыфікаванай сістэмай вулічнага асвятлення.

Катэгорыя:Гарады Ілінойса
Арора

**Арора**:
* Арора (Антарыа)
* Арора (Ілінойс)
* Арора (Каларада)
Джоліет (Ілінойс)

**Джоліет** () — горад у штаце Ілінойс, за 64 км на паўднёвы захад ад Чыкага. Па дадзеных перапісу 2008 года насельніцтва горада склала 152,812 чалавек. Гісторыя горада пачалася ў 1833 годзе, калі на месцы будучага пасёлка Чарлз Рыд пабудаваў невялікую хаціну. У 1852 годзе паселішчу быў прысвоены статус горада.

## Вядомыя асобы 
* Дэвід Кравіш (нар. 1992) — амерыканскі баскетбаліст.

Катэгорыя:Гарады Ілінойса
Ікацкі хрыбет

**Іка́цкі хрыбет** () — горны хрыбет у Азіяцкай частцы Расіі, у Забайкаллі, у Рэспубліцы Бурація, на ўсход ад возера Байкал і Баргузінскага хрыбта.

Даўжыня хрыбта больш за 200 км. Пераважаючыя вышыні 1800—2000 м, найбольшая вышыня 2573) м. Складзены пераважна з гранітаў і метамарфічных сланцаў. Да вышыні каля 900 м горны лесастэп, да 1200—1700 м — лістоўнічная тайга, яшчэ вышэй — зараснікі кедравага сланіку і горная тундра.

Ікацкі хрыбет з’яўляецца водападзелам рэк Баргузін і Віцім. На хрыбце бярэ пачатак рака Ікат.

## Літаратура 
*  — С. 194.
* Большая советская энциклопедия. — М.: Советская энциклопедия. 1969—1978.

## Спасылкі 
* Икатский хребет // «Мегаэнциклопедия Кирилла и Мефодия» megabook.ru
* Икатский хребет Словарь «География России». / Главный редактор А. П. Горкин — М.: Большая Российская энциклопедия, 1998.

Катэгорыя:Горныя хрыбты Бураціі
Філікудзі

**Філіку́дзі** () — востраў у групе Ліпарскіх астравоў. Уваходзіць у склад Італіі. Агульная плошча — 9,49 км². Насельніцтва (2001 г.) — 235 чалавек.

## Геаграфія 
Востраў Філікудзі месціцца ў Тырэнскім моры ў 45,28 км на поўнач ад Сіціліі, у 17,47 км на захад ад вострава Саліна і ў 15 км на ўсход ад вострава Алікудзі. Выцягнуты з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход на 5,4 км. Найбольшая шырыня — 3,14 км. Мае вулканічнае паходжанне. Вылучаецца 8 пагаслых вулканаў, найвышэйшы з якіх Фоса-Фельчы (773 м). 

## Прырода 
Для флоры характэрна перавага міжземнаморскіх раслін. Тут сустракаюцца апунцыя, алеандр, верасы, ясноткавыя, чабор, эндэмічны від зяноўца. Сушу насяляюць рэдкія птушкі і яшчаркі.

## Гісторыя 
На Філікудзі знойдзены рэшткі неалітычнай керамікі, застаўленай у 3 тысячагоддзі да н. э. На паўднёва-заходнім узбярэжжы выяўлены мікенская і пазнейшая грэчаская кераміка, рымскія артэфакты. Аднак упэўненасці ў існаванні сталых доўгатэрміновых паселішчаў у эпоху антычнасці няма. 

У сярэднявеччы востраў узгадваўся Аль-Ідрысі і Тамаза Фазэла як ненаселены. Прычынамі таму былі небяспека з боку піратаў і землятрусы. Жыхары суседніх астравоў выкарыстоўвалі Філікудзі для авечкагадоўлі. 

У 1970-х гг. Філікудзі стаў папулярным месцам сярод італьянскіх мастакоў і фатографаў. У нашы дні тут існуе некалькі невялікіх паселішчаў, абмежавана развіваецца турызм. На востраве працуе адзяленне музея археалогіі Ліпары.

## Спасылкі 
* Прырода
* Гісторыя
* Турыстычная інфармацыя

Катэгорыя:Ліпарскія астравы
Дэвісан

**Дэвісан** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Клінтан Джозеф Дэвісан — амерыканскі фізік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіцы (1937)
* Пол Дэвісан — англійскі прафесійны гулец у снукер
Олтан (Ілінойс)

**Олтан**  () — горад у штаце Ілінойс, ЗША. Ён размешчаны на рацэ Місісіпі ў акрузе Мэдысан. У 2010 годзе ў горадзе пражывала 27 865 чалавек. Олтан з’яўляецца цэнтрам перапрацоўкі сырой нафты. Заснаваны ў 1837 годзе. Размешчаны на паўднёвым захадзе штата Ілінойс, за 25 міль ад Сент-Луіса.
## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Майлс Дэйвіс
* Роберт Уодлаў

Катэгорыя:Гарады Ілінойса
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1818 годзе
Блумінгтан (Ілінойс)

**Блумінгтан** () — горад на поўначы ЗША, у акрузе Маклейн, штат Ілінойс. Размешчаны па суседстве з горадам Нормал. Знаходзіцца прыкладна за 200 км на паўднёвы захад ад Чыкага, 250 км да паўночны ўсход ад Сент-Луіса і за 100 км на паўночны ўсход ад сталіцы штата — Спрынгфілда. 76 610 жыхароў (перапіс 2010 года).

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Клінтан Джозеф Дэвісан

Катэгорыя:Гарады Ілінойса
Граніт-Сіці (Ілінойс)

**Граніт-Сіці** () — горад у акрузе Мадысан, штат Ілінойс, ЗША, у рэгіёне Вялікі Сент-Луіс. Насельніцтва — 29,849 жыхароў паводле перапісу 2010 года, другі па велічыні горад у рэгіёне Метра-Іст і Паўднёвы Ілінойс. Афіцыйна заснаваны ў 1896 годзе.

Катэгорыя:Гарады Ілінойса