2012

## Падзеі 
### Студзень 
* 1 студзеня:
** Данія стала старшынёй Еўрасаюза
** Ірландыя стала старшынёй АБСЕ
** На тэрыторыі Беларусі, Казахстана і Расіі створана Адзіная эканамічная прастора
** Пачала дзейнічаць новая Канстытуцыя Венгрыі
* 13 студзеня:
** Круізны лайнер Costa Concordia наскочыў на каменны рыф каля берагоў Італіі – 17 загінуўшых з 4252 пасажыраў і членаў экіпажа
** Адкрыліся I Зімовыя юнацкія Алімпійскія гульні (Інсбрук, Аўстрыя)
* 14 студзеня: Прэзідэнцкія выбары ў Рэспубліцы Кітай. Перамогу атрымаў дзейнічаючы прэзідэнт Ма Інцзю
* 15 студзеня: Датэрміновыя парламенцкія выбары ў Казахстане. Перамогу атрымала прапрэзідэнцкая партыя «Нур Атан»
* 17 студзеня: Марцін Шульц абраны старшынёй Еўрапейскага парламента
* 18 студзеня: У знак пратэсту супраць законапраекта «Stop Online Piracy Act» (SOPA), які абмяркоўваецца ў Кангрэсе ЗША, раздзел Вікіпедыі на англійскай мове быў адключаны на 24 гадзіны
* 21 студзеня: Парламенцкія выбары ў Егіпце. Перамогу атрымала ісламісцкая Партыя свабоды і справядлівасці, палітычнае крыло Братоў-мусульман
* 22 студзеня: Рэферэндум у Харватыі, на якім большасць прагаласавала за далучэнне да Еўрасаюза
* 23 студзеня: Еўрапейскі саюз уводзіць эмбарга на іранскую нафту
* 24 студзеня: У Егіпце адменена надзвычайнае становішча, якое дзейнічала з 1981 года
* 25 студзеня: Сусветны эканамічны форум адкрыўся ў Давосе (Швейцарыя)
* 28 студзеня: Вікторыя Азаранка перамагла ў фінале Адкрытага чэмпіянату Аўстраліі па тэнісе
* 29 студзеня:
** Чэмпіянат свету па хакеі з мячом пачаўся ў Алматы (Казахстан)
** Завяршыўся чэмпіянат Еўропы па фігурным катанні (Шэфілд, Вялікабрытанія)

### Люты 
* 1 лютага: Здарылася трагедыя на стадыёне ў Порт-Саідзе, Егіпет. 79 чалавек загінула, больш за 1000 параненых, 47 арыштавана.
* 2 лютага: Паром MV Rabaul Queen затануў каля берагоў Папуа — Новай Гвінеі. Больш за 100 чалавек прапалі без весткі.
* 7 лютага: Прэзідэнт Мальдываў Махамед Нашыд падаў у адстаўку з-за паліцэйскіх хваляванняў.
* 10 лютага: У рамках XIX Мінскай кніжнай выстаўкі-кірмашу прайшоў міжнародны «круглы стол» на тэму «Энцыклапедыя — пашпарт краіны. Задачы развіцця агульнай інфармацыйнай прасторы».
* 12 лютага: Прэзідэнцкія выбары ў Туркменістане. Перамогу атрымаў дзейнічаючы прэзідэнт Гурбангулы Бердымухамедаў.
* 15 лютага: Пажар у турме горада Камаягуа, Гандурас. 359 чалавек загінула.
* 17 лютага: Федэральны прэзідэнт Германіі Крысціян Вульф падаў у адстаўку з-за скандалу з ільготным крэдытам і парушэннем свабоды прэсы.
* 17 — 26 лютага: Чэмпіянат свету па бабслею і скелетону (Лейк-Плэсід, ЗША).
* 18 — 19 лютага: Чэмпіянат свету па канькабежнаму спорту (Масква, Расія).
* 18 лютага: На рэферэндуме ў Латвіі большая частка ўдзельнікаў выказаліся супраць надання рускай мове статусу дзяржаўнай.
* 20 лютага: Паўднёвая Карэя пачала марскія вучэнні паблізу спрэчнай мяжы з Паўночнай Карэяй.
* 21 лютага: Датэрміновыя прэзідэнцкія выбары ў Емене. Перамогу атрымаў былы віцэ-прэзідэнт Абд Рабу Мансур аль-Хадзі.
* 22 лютага: Чыгуначная катастрофа ў Аргенціне. 49 чалавек загінула, каля 600 паранена.
* 26 лютага: Рэферэндум аб прыняцці новай Канстытуцыі ў Сірыі.
* 29 лютага: Грузія ўводзіць бязвізавы рэжым для расійскіх грамадзян.

### Сакавік 
* 3 сакавіка: Упершыню ўручана літаратурная прэмія імя Ежы Гедройца
* 4 сакавіка: Уладзімір Пуцін атрымаў перамогу на прэзідэнцкіх выбарах у Расіі
* 16 сакавіка: Нікалае Цімофці абраны прэзідэнтам Малдовы
* 20 сакавіка: Землетрасенне ў Мексіцы магнітудай 7,4
* 21 сакавіка:
** Міністр адукацыі Беларусі Сяргей Маскевіч паведаміў пра намер перавесці выкладанне двух школьных прадметаў — гісторыі Беларусі і геаграфіі Беларусі — на беларускую мову
** Выйшаў першы студыйны альбом беларускага гурта «Hair Peace Salon» «Gentleman».
** Малійскія вайскоўцы захапілі прэзідэнцкі палац у Бамако, зрынутагы прэзідэнт Амаду Тумані Турэ, уладу ўзяў нацыянальный камітэт аднаўлення дэмакратыі і адраджэння дзяржавы на чале з Амаду Санога.

### Красавік 
* 6 красавіка: Туарэгскія сепаратысты абвясцілі аб стварэнні на падкантрольных ім паўночных тэрыторыях Малі незалежнай дзяржавы Азавад.
* 11 красавіка: Землетрасенне ў Інданезіі ля ўзбярэжжа Суматры магнітудай 8,6
* 14 красавіка:
** Рада Бяспекі ААН прыняла рэзалюцыю аб размяшчэнні першай групы назіральнікаў у Сірыі, каб сачыць за выкананнем пагаднення аб спыненні агню ў гэтай краіне
** Вызвалены з калоніі беларускі палітык Андрэй Саннікаў
* 20 красавіка: Авіякатастрофа ў Ісламабадзе

### Май 
 пасля перамогі на конкурсе песні «Еўрабачанне 2012»]]
* 4 мая: У Мінску ўпершыню адбыліся міжнародныя майстар класы, пад кіраўніцтвам Сокэ Кубота Такаюкі.
* 7 мая: Уладзімір Пуцін у трэці раз заступіў на пасаду Прэзідэнта Расіі
* 19 мая: Пачалося пранясенне Алімпійскага агню па Вялікабрытаніі і Паўночнай Ірландыі ў пераддзвер’і Летніх Алімпійскіх гульняў у Лондане.
* 20 мая: Землетрасенне на Поўначы Італіі магнітудай 6.0. 7 чалавек загінулі і больш 50 пацярпелі.
* 22 мая: Касмічная кампанія SpaceX ажыццявіла старт ракеты-носьбіта Falcon-9 з караблём-капсулай Dragon да МКС. Гэта першы прыватны камерцыйны апарат, які ідзе на стыкоўку са станцыяй.
* 25 мая: Распачаліся ўрачыстасці з нагоды 1150-годдзя Полацка. Аляксандр Лукашэнка раскрытыкаваў намер перавесці выкладанне асобных школьных прадметаў у Беларусі на беларускую мову.
* 26 мая: У фінале конкурса песні «Еўрабачанне 2012» (Баку) перамогу атрымала прадстаўніца Швецыі Ларын

### Чэрвень 
* 5 чэрвеня: У Смалявіцкім раёне створаны Кітайска-Беларускі індустрыяльны парк
* 6 чэрвеня: Праходжанне Венеры па дыску Сонца
* 8 чэрвеня: Адкрыццё чэмпіянату Еўропы па футболу ў Польшчы і Украіне
* 13 чэрвеня: Ваенны трыбунал Туніса прыгаварыў былога прэзідэнта краіны Зіна эль-Абідзіна Бен Алі да пажыццёвага турэмнага зняволення за забойства дэманстрантаў у час падаўлення паўстання ў 2011 годзе
* 17 чэрвеня: На тэнісным турніры ў Лондане Максім Мірны атрымаў 45-ю перамогу ў кар’еры як прафесійны парны гулец
* 28 чэрвеня: Узбекістан афіцыйна заявіў аб намеры выйсці з АДКБ
* 30 чэрвеня: Адлік часу па ўсім свеце быў спынены на 1 секунду, каб кампенсаваць розніцу паміж паказчыкамі эталонных гадзіннікаў і астранамічным часам

### Ліпень 
 у Лондане]]
* 1 ліпеня:
** Фінальны матч чэмпіянату Еўропы па футболу, чэмпіёнам стала зборная Іспаніі
** Адзінай крыніцай афіцыйнага апублікавання прававых актаў у Рэспубліцы Беларусь стаў Нацыянальны прававы інтэрнэт-партал
* 4 ліпеня: Зарэгістраваны ў Швецыі самалёт "Jodel D11" з тэрыторыі Літвы без дазволу пранік у паветраную прастору Беларусі. У раёне Івянца і Мінска з яго борта скідваліся плюшавыя мядзведзікі з прычэпленымі лозунгамі ў падтрымку свабоды
* 7 ліпеня: Упершыню за 40 гадоў у Лівіі прайшлі выбары ва ўстаноўчую Асамблею — Усеагульны Нацыянальны кангрэс
* 10 ліпеня: Руская Вікіпедыя закрылася на суткі ў знак пратэсту супраць унясення паправак у закон аб інфармацыі РФ
* 14 ліпеня: Шведская спявачка Ларын пасля свайго выступу на «Славянскім базары» ў Мінску сустрэлася з жонкай зняволенага Алеся Бяляцкага Наталляй Пінчук, праваабаронцамі і журналістамі
* 20 ліпеня: Пасля рэстаўрацыі адкрыўся Нясвіжскі палацава-паркавы комплекс
* 27 ліпеня: Адкрыццё Летніх Алімпійскіх гульняў 2012 у Лондане

### Жнівень 
* 3 жніўня: Беларускі бок абвясціў рашэнне пра непадаўжэнне акрэдытацыі шведскага пасла Стэфана Эрыксана
* 12 жніўня: Закрыццё Летніх Алімпійскіх гульняў 2012 у Лондане
* 22 жніўня: Расія ўступае ў Сусветную гандлёвую арганізацыю
* 31 жніўня: Прэм’ера палітычнага трылера рэжысёра Бена Афлека «Аперацыя „Арго“».

### Верасень 
 з патрабаваннем незалежнасці Каталоніі, 11 верасня]]
* 11 верасня:
** Каля 1,5 млн чалавек прынялі ўдзел у дэманстрацыі ў Барселоне з патрабаваннем незалежнасці Каталоніі ад Іспаніі
** Пасол ЗША ў Лівіі Крыстафер Стывенс і яшчэ тры супрацоўнікі амерыканскага пасольства забітыя ў выніку ўзброенага нападу на консульства Злучаных Штатаў у горадзе Бенгазі
* 14 верасня: Папа Рымскі Бенедыкт XVI прыбыў з візітам у Ліван і заклікаў да міру ў Сірыі
* 19 верасня: ФК БАТЭ атрымаў першую перамогу ў групавым этапе Лігі чэмпіёнаў УЕФА (над французскім «Лілем» з лікам 3:1)
* 23 верасня: Пераможцам снукернага турніру Шанхай Мастэрс стаў Джон Хігінс з Шатландыі, які адолеў англічаніна Джада Трампа ў фінальным матчы.

### Кастрычнік 
* 1 кастрычніка: Парламенцкія выбары ў Грузіі
* 5 кастрычніка: Галоўны аэрапорт Прагі афіцыйна перайменавалі ў гонар былога прэзідэнта Чэхіі Вацлава Гавела
* 12 кастрычніка: Нобелеўскую прэмію міру атрымаў Еўрапейскі Саюз
* 28 кастрычніка: Парламенцкія выбары ва Украіне

### Лістапад 
* 6 лістапада: Выбары прэзідэнта ЗША. Перамогу атрымаў Барак Абама
* 17 лістапада: У Старых Дарогах усталявалі помнік Анатолю Беламу
* 19 лістапада: Еўрапейскі Саюз прызнаў Нацыянальную кааліцыю сірыйскіх рэвалюцыйных і апазіцыйных сіл законным прадстаўніком сірыйскага народа і паабяцаў ёй падтрымку

### Снежань 
* 21 снежня: Пачатак новага цыклу па календары мая.
* 22 снежня: «Белгазпрамбанк» стаў першым беларускім банкам, які прыцягнуў сродкі ў нацыянальнай валюце ад замежнага інвестара.

## Памерлі 
* 1 студзеня: Кіра Глігараў, першы прэзідэнт Македоніі
* 3 студзеня: Ёзаф Шкворацкі, чэшскі пісьменнік
* 9 студзеня: Малам Бакай Санья, прэзідэнт Гвінеі-Бісау
* 15 студзеня: Мануэль Фрага Ірыбарнэ, іспанскі палітык
* 16 студзеня: Уладзімір Жбанаў, беларускі скульптар
* 20 студзеня: Эта Джэймс, амерыканская спявачка
* 20 студзеня: Іржы Рашка, чэшскі спартсмен
* 24 студзеня: Тэадорас Ангелопулас, грэчаскі кінарэжысёр
* 29 студзеня: Оскар Луіджы Скальфара, прэзідэнт Італіі
* 1 лютага: Віслава Шымборска, польская паэтэса, лаўрэат Нобелеўскай прэміі
* 11 лютага: Уітні Х'юстан, амерыканская спявачка
* 17 сакавіка: Шэнуда III Александрыйскі, копцкі патрыярх
* 6 красавіка: Анатоль Сабалеўскі, беларускі тэатразнавец, пісьменнік і педагог (нар. 27.5.1932)
* 9 красавіка: Арына Вячорка, беларускі грамадскі дзеяч (нар. 14.4.1961)
* 4 мая: Міхаіл Гапеевіч Булахаў, беларускі мовазнавец
* 15 мая: Карлас Фуэнтэс, мексіканскі пісьменнік
* 4 чэрвеня Эдуард Хіль, эстрадны спявак, народны артыст РСФСР (нар. 4.9.1934)
* 6 чэрвеня: Рэй Брэдберы, амерыканскі пісьменнік-фантаст
* 10 чэрвеня: Жорж Мацьё, французскі мастак
* 12 чэрвеня: Элінор Острам, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па эканоміцы (2009)
* 12 чэрвеня: Іцхак Шамір, ізраільскі палітычны дзеяч (нар. 15.10.1915)
* 15 ліпеня: Вера Вярба, беларуская паэтэса (нар. 14.1.1942)
* 22 ліпеня: Багдан Ступка, украінскі акцёр (нар. 27.8.1941)
* 23 ліпеня: Салі Райд, астранаўт ЗША
* 24 ліпеня: Джон Эванс Ата Мілс, прэзідэнт Ганы
* 31 ліпеня: Гор Відал, амерыканскі пісьменнік (нар. 3.10.1925)
* 31 ліпеня: Янка Саламевіч, беларускі літаратуразнавец, фалькларыст, бібліёграф, перакладчык (нар. 29.10.1938)
* 15 жніўня: Гары Гарысан, амерыканскі пісьменнік-фантаст  (нар. 12.3.1925)
* 24 жніўня: Алесь Петрашкевіч, беларускі гісторык, драматург і сцэнарыст (нар. 1.5.1930) 
* 25 жніўня: Ніл Армстранг, амерыканскі астранаўт, першы зямлянін, які ступіў на Месяц  (нар. 5.8.1930)
* 26 жніўня: Якаў Навуменка, беларускі спявак (нар. 28.3.1959)
* 23 верасня: Павел Грачоў, расійскі дзяржаўны і ваенны дзеяч (нар. 1.1.1948)
* 18 кастрычніка: Сільвія Крыстэль, нідэрландская мадэль, актрыса, пісьменніца (нар. 28.9.1952)
* 20 кастрычніка: Эдуард Донал Томас, амерыканскі ўрач-трансплантолаг, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіялогіі і медыцыне (1990) (нар. 15.3.1920)
* 26 лістапада: Джозеф Эдвард Мары, амерыканскі хірург-трансплантолаг, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіялогіі і медыцыне (1990) (нар. 1.4.1919)
* 5 снежня: Оскар Німеер, бразільскі архітэктар (нар. 15.12.1907)
* 30 снежня: Рыта Леві-Мантальчыні, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіялогіі і медыцыне (1986) (нар. 22.4.1909)