ЗАЗ-968

**ЗАЗ-968 «Запарожац»** *(Экспартаваўся пад брэндам «Yalta»)* — савецкі малалітражны аўтамабіль, які вырабляўся Запарожскім аўтамабільным заводам з 1970 па 1994 гады.

На базе аўтамабіля ствараліся спецыяльныя версіі для кіроўцаў, якія маюць абмежаванні па здароўю. Значная частка Запарожцаў (да 30 % ад агульнага выпуску) паступала ў органы сацзабеспячэння і  і размяркоўвалася бясплатна або са значнымі скідкамі.

## ЗАЗ-968 / ЗАЗ-968А 
У 1971 годзе **ЗАЗ-968** змяніў на канвееры мадэль ЗАЗ-966. Асноўнае адрозненне ад папярэдняй мадэлі заключалася ва ўсталяванні мадэрнізаванага рухавіка МеМЗ-968. Першапачаткова знешне мадэль практычна не адрознівалася ад ЗАЗ-966.

У 1973, у сувязі з узмацненнем сусветных патрабаванняў да пасіўнай бяспекі аўтамабіляў, з’явіўся новы варыянт — **ЗАЗ-968А**. Ад базавай мадэлі ён адрозніваўся абноўленым вонкавым выглядам, траўмабяспечным рулём з энергапаглынаючым элементам, тармазамі з асобным прывадам на пярэднія і заднія колы, рамянямі бяспекі і замком запальвання з супрацьугонным механізмам. Гэтая мадэль серыйна выпускалася да 1980 года, і пастаўлялася як на ўнутраны, так і на знешні рынак, пры гэтым вытворчасць мадэлі *ЗАЗ-968* паступова памяншалася і спынілася ў 1978 годзе.

### Мадыфікацыі ЗАЗ-968 і ЗАЗ-968А 
* **ЗАЗ-968АП** — пікап, які выкарыстоўваўся ў якасці ўнутрызаводскага транспарту;
* **ЗАЗ-968АБ** — для інвалідаў, якія маюць пашкоджаныя ці ампутаваныя абедзве нагі;
* **ЗАЗ-968АБ2** — для інвалідаў, якія маюць пашкоджаную правую нагу;
* **ЗАЗ-968АБ4** — для інвалідаў, якія маюць пашкоджаную левую нагу;
* **ЗАЗ-968Р** — для інвалідаў, якія маюць здаровыя адну руку і адну нагу;

## ЗАЗ-968М 
У 1979 годзе ў серыю пайшоў **ЗАЗ-968М** з абноўленым знешнім выглядам.

### Адрозненні ЗАЗ-968М ад ЗАЗ-968А 
* Заднія ліхтары (у 968А круглыя, у 968М — мадэрнізаваныя, прамавугольныя).
* Мадэрнізаваная панэль прыбораў (як раней на ЗАЗ-968АЭ).
* Панэль пераду змяніла форму, стала выпуклай (гэта дазволіла павялічыць аб’ём багажніка), на ёй з’явіліся прамавугольныя (замест круглых) указальнікі паваротаў, акантоўка фар — з чорнага пластыка, арнамент спераду заменены на чорную паласу з надпісам «968М». Бамперы атрымалі з’ёмныя бакавыя часткі з пластыка і сярэднюю гумавую паласу. Такім чынам, у ЗАЗ-968М стала менш храміраваных дэталяў.
* Запасное кола перанесена з багажніка пад капот, справа ад рухавіка.
* Зменена схема ахалоджвання рухавіка. Паветра пачало паступаць праз штампаваную рашотку ў накрыўцы капота. Замест бакавых паветразаборнікаў («вушэй») у задніх крылах засталіся невялікія адтуліны для вентыляцыі маторнага адсека.

### Мадыфікацыі ЗАЗ-968М 
Базавай была мадыфікацыя **ЗАЗ-968М-03** з 40-моцным рухавіком працоўным аб’ёмам 1197 см³. З 1979 па 1982 гады базавай мадэллю рухавіка быў *МеМЗ-968Э* з карбюратарам К-127, а з 1983 — *МеМЗ-968Н* з карбюратарам К-133 або К-133А. У 1979 годзе сталі вырабляць мадыфікацыю **ЗАЗ-968М-005** абсталяваную рухавіком *МеМЗ-966Г* (28 к.с., 887 см³). Акрамя таго, да 1 студзеня 1983 года ўсталёўваліся рухавікі з карбюратарам ДААЗ-2101-20: *МеМЗ-968ГЭ* магутнасцю 45 к.с., ступень сціску 7,2, і *МеМЗ-968БЭ* магутнасцю 50 к.с., ступень сціску 8,4.

* **ЗАЗ-968МП** — пікап, які выкарыстоўваўся ў якасці ўнутрызаводскага транспарту;
* **3A3-968МБ** — для інвалідаў, якія маюць пашкоджаныя ці ампутаваныя абедзве нагі;
* **ЗАЗ-968МД** — з рухавіком магутнасцю 40 к.с. — для інвалідаў, якія маюць пашкоджаную нагу.
* **ЗАЗ-968МГ** — з рухавіком магутнасцю 28 к.с. — для інвалідаў, якія маюць пашкоджаную нагу.
* **ЗАЗ-968МР** — для людзей з адной пашкоджанай рукой і адной нагой. Мадыфікацыя абсталёўвалася электравакуумным паўаўтаматам кіравання счаплення.

## Канструкцыя 
Асаблівасцямі мадэлі з’яўляюцца: заднематорная кампаноўка, V-падобны рухавік паветранага ахалоджвання ў адным блоку з трансмісіяй, аўтаномны ацяпляльнік.

Запарожац меў кузаў тыпу седан з дзвюма дзвярыма. Для таго, каб сесці на заднія сядзенні, неабходна было адкінуць пярэднія. Самі сядзенні маглі трансфармавацца ў спальныя месцы. Інтэр’ер салона быў выкананы са скураміту, а панэль прыбораў з пластыку і пенаполіурэтану.

## Тэхнічныя характарыстыкі 
## Гл. таксама 
* ЗАЗ-966

## Зноскі 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* 

968
Катэгорыя:Аўтамабілі паводле алфавіта
Катэгорыя:Аўтамабілі 1970-х
Катэгорыя:Аўтамабілі 1980-х