Крывасельскі сельсавет

**Крывасе́льскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Вілейскага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Цэнтр — аграгарадок Крывое Сяло.

*Юрыдычны адрас*: 222430, Мінская вобласць, Вілейскі раён, аг. Крывое Сяло, вул. Першамайская, д. 10.

## Гісторыя 
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года як **Рабунскі сельсавет** у складзе Куранецкага раёна Вілейскай вобласці БССР. Цэнтр — вёска Рабунь. З 20 верасня 1944 года ў складзе Маладзечанскай вобласці. З 5 ліпеня 1946 года ў складзе Вілейскага раёна. 6 верасня 1957 года ў склад сельсавета з Рэчкаўскага сельсавета перададзены 6 населеных пунктаў (Баравыя, Камары, Лейлава, Ліпневічы, Міхнічы і Татараўшчына). З 20 студзеня 1960 года ў складзе Мінскай вобласці. 28 мая 2013 года ў склад сельсавета перададзены 16 населеных пунктаў (Асавец, Балашы, Варонічы, Гарадзілавічы, Грыгаркі, Губы, Дашкаўка, Жукавічы, Катлоўцы, Куляшы, Малькевічы, Навікі, Путрычы, Рэчкі, Стражы, Усцінавічы) Куранецкага сельсавета і 11 населеных пунктаў (Альшэўцы, Арпа, Асташкава, Валоські, Горная, Гутараўшчына, Ерхі, Івашынавічы, Карэкаўцы, Лявонавічы, Сосенка) Касцяневіцкага сельсавета, цэнтр сельсавета быў перанесены ў аграгарадок Крывое Сяло, а сельсавет перайменаваны ў Крывасельскі.

## Геаграфія 
Сельсавет мяжуе з Куранецкім, Любанскім, Людвіноўскім, Ільянскім, Вязынскім і Асіпавіцкім сельсаветамі Вілейскага раёна і горадам Вілейка, таксама з Мядзельскім раёнам на поўначы. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок Крывое Сяло знаходзіцца за 10 км ад Вілейкі. Сельсавет месціцца на Нарачана-Вілейскай нізіне. З поўначы на поўдзень тэрыторыя сельсавета цягнецца на 20 км, з захаду на ўсход — на 21 км. На поўдні мяжуе з Вілейскім вадасховішчам, у якое ўпадаюць рэкі Жучка, Арпа, Касутка. На поўначы бярэ свой пачатак рака Чорная. На землях сельсавета развітая сістэма каналаў, шмат сажалак.

## Транспарт 
Праз тэрыторыю сельсавета праходзяць рэспубліканскія аўтамабільныя дарогі:  Ушачы — Вілейка,  Мінск — Калачы — Мядзел,  Барысаў — Вілейка — Ашмяны; развітая сетка мясцовых дарог. Чыгунка прадстаўлена участкам лініі Полацк — Маладзечна з прыпыначным пунктам Стражы.

## Склад 
Налічваецца 44 населеныя пункты.
Найбольш буйныя — аграгарадкі Крывое Сяло і Ерхі; вёскі Рабунь, Балашы, Рэчкі.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (17 населеных пунктаў) — 988 чалавек, з іх 96,7 % — беларусы, 2,4 % — рускія; паводле перапісу 2019 года (44 населеныя пункты) — 1699 чалавек.

## Дэмаграфічныя звесткі 
На тэрыторыі сельсавета жыве 1913 чалавек. Па ўзроставым складзе:
* дзяцей да 16 гадоў — 264
* працаздольнага насельніцтва — 968
* старэй працаздольнага — 681

## Прадпрыемствы 
адсутнічаюць

## Сельская гаспадарка 
* Філіял «Усходні» ААТ «Вілейскі камбікормавы завод»
* ААТ «Алая заря»

## Гандаль і побытавае абслугоўванне 
* 7 крам раённага спажывецкага грамадства (аграгарадкі Крывое Сяло, Ерхі, вёскі Чыжэвічы, Рабунь, Рэчкі, Балашы, Сосенка)
* 1 гандлёвы аб’ект ААТ «Вілейскі камбікормавы завод»
* 2 комплексна-прыёмных пункта (аграгарадкі Крывое Сяло, Ерхі)
* 1 страўня ФСГП ААТ «Вілейскі камбікормавы завод»

## Сувязь 
3 аддзяленні паштовай сувязі (аграгарадкі Крывое Сяло, Ерхі, вёска Рабунь).

## Ахова здароўя 
3 фельчарска — акушэрскіх пункта (аграгарадок Крывое Сяло, вёскі Рабунь і Балашы).

## Адукацыя 
* ДУА «Рабунскі КПК дзіцячы сад — базавая школа»
* ДУА «Ерхаўскі дзіцячы сад»

## Культура 
* 1 сельскі Дом культуры (аграгарадок Крывое Сяло)
* 2 сельскія клубы (аграгарадок Ерхі, вёска Рабунь)
* 4 бібліятэкі (аграгарадкі Крывое Сяло, Ерхі; вёскі Рабунь і Балашы)

## Рэлігійныя арганізацыі 
Тры прыходы праваслаўнай царквы:
* Свята-Духаўская царква (Рэчкі)
* Царква Успення Прасвятой Багародзіцы (Рабунь)
* Свята-Петрапаўлаўская царква (Касута)

## Вядомыя асобы 
* Піліп Орлік — украінскі палітычны, дзяржаўны і ваенны дзеяч, гетман Запарожскага Войска ў выгнанні (1710—1742), паэт, публіцыст (1672—1742)
* Эдвард Жалігоўскі — польскі паэт, філосаф, грамадскі дзеяч, (1816—1964)
* Ганна Аляксееўна Новік — беларуская паэтэса, удзельніца нацыянальна-вызваленчага руху ў Заходняй Беларусі на Вілейшчыне, (1914—1997)
* Вікенцій Іосіфавіч Аўдзей (Касьян Вясёлы) — беларускі пісьменнік, драматург, (1886—1916)
* Леанід Дзмітрыевіч Малькевіч — удзельнік партызанскага руху ў Вілейскай вобласці ў гады Вялікай Айчыннай вайны, (1922—1944)

## Славутасці 
* Брацкая магіла 1941—1944 гадоў у вёсцы Рэчкі (Спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей 613Д000130)
* Брацкая магіла савецкага воіна і партызана ў вёсцы Усцінавічы
* Помнікі землякам у вёсках Ерхі, Грыгаркі, Крывое Сяло, Рабунь, Рэчкі
* Мемарыял партызану Малькевічу Л.Д (1944) у вёсцы Малькевічы
* Магіла ахвяры фашызма (1943) Верамей Юліі Карэкаўцы
* Вайсковыя могілкі Першай сусветнай вайны ў вёсцы Рабунь 
* Памятныя крыжы на месцы растрэла вязняў Вілейскай турмы ля Касуты 
* Памятны знак Піліпу Орліку ў вёсцы Касута 
* Памятны знак, прысвечаны сяброўству Эдварда Жалігоўскага і Тараса Шаўчэнкі..
* Памятны знак пісьменніку Вікенцію Іосіфавічу Аўдзею (Касьян Вясёлы) 
* Пагоркі «Рэчкінскія» — геалагічны помнік прыроды рэспубліканскага значэння
* Вялікі камень івашынавіцкі — геалагічны помнік прыроды мясцовага значэння
* Крыніца «Святая вада» — гідралагічны помнік прыроды мясцовага значэння
* Гарадзішчы і селішчы (Арпа, Рэчкі), паселішчы (Сосенка)
* Капліцы ў вёсках Касута, Карэкаўцы  і Лявонавічы
* Культавыя валуны — «Язэпаў камень» , «Забалацкі камень», «Белы камень», безназоўны ля вёскі Татараўшчына

## Галерэя 

Файл:Помнік загінулым воінам і партызанам 1941-1945 г.г.jpg|Рэчкі. Брацкая магіла 
File:Помнік землякам. Грыгаркі.jpg|Грыгаркі. Помнік землякам. 
|Помнік землякам у Крывым Сяле
File:Мемарыял Малькевiчу Л.Д. 01.jpg|Малькевічы. Мемарыял партызану
File:Памятны знак Піліпу Орліку.jpg|Касута. Памятны знак Піліпу Орліку
|Памятны знак Э.Жалігоўскаму і Т.Шаўчэнку
File:Памятны знак Касьяну Вясёламу.jpg|Губы. Памятны знак Касьяну Вясёламу
File:Пагоркі Рэчкінскія.jpg|Пагоркі Рэчкінскія
File:Вялікі камень івашынавіцкі.jpg|Вялікі камень івашынавіцкі
File:Крыніца Святая вада.jpg|Крыніца «Святая вада»
File:Капліца. Касута.jpg|Капліца ў Касуце
File:Капліца ў Карэкаўцах.jpg|Капліца ў Карэкаўцах
File:Каплічка ў Лявонавічах Chapel in Lyavonavichy.jpg|Каплічка ў Лявонавічах
File:Язэпаў камень.jpg|Язэпаў камень
File:За́балацкі камень з лункамі.jpg|За́балацкі камень з ямкамі

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* Памяць. Вілейскі раён. // — Мн.: БелТА., 2003. — 704 с. — (Гісторыка-дакументальныя хронікі гарадоў і раёнаў Беларусі.). — 3000 экз. — ISBN 985-6302-56-0
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

## Спасылкі 
* Крывасельскі сельсавет  на сайце Вілейскага раённага выканаўчага камітэта  
* Вілейскі камбікормавы завод 
* ДУА «Рабунскі КПК дзіцячы сад — базавая школа»  
* ДУА «Ерхаўскі дзіцячы сад»  


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе