open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ілья Васілевіч Бранавец

**Ілья Бранавец** (нар. , ) — беларускі футбаліст, брамнік клуба «Слуцк».

## Клубная кар’ера 
З 2008 года пачаў выступаць за клуб «Слуцкцукар» (пазней «Слуцк») у Другой лізе і прайшоў з ім шлях да Вышэйшай лігі. Спачатку быў адным з асноўных брамнікаў, потым стаў другім і трэцім брамнікам.

З 2014 года, пасля выхаду слуцкай каманды ў Вышэйшую лігу, стаў выступаць за дубль. У верасні 2014 года да канца сезона быў аддадзены ў арэнду ў пінскую «Хвалю», дзе быў асноўным брамнікам, аднак не здолеў выратаваць каманду ад вылету ў Другую лігу.

У 2015 годзе вярнуўся ў «Слуцк» і зноў стаў гуляць за дубль. У 2016 годзе ў сувязі з траўмамі асноўных брамнікаў Артура Лясько і Канстанціна Рудзянка правёў пяць матчаў у Вышэйшай лізе, пасля чаго зноў стаў выступаць за дубль. У верасні 2018 года згуляў яшчэ
ў трох матчах у Вышэйшай лізе. У снежні 2018 года падоўжыў кантракт са «Слуцкам». У сезоне 2019, як і ў папярэдніх, быў другім брамнікам пасля Барыса Панкратава, але пры гэтым стаў часцей прыцягвацца да стартавага складу. У снежні 2019 года падпісаў новае пагадненне са слуцкім клубам. Заставаўся другім брамнікам у 2020 годзе, у канцы сезона выхадзіў у стартавым складзе. У студзені 2021 года стала вядома, што Бранавец застаецца ў слуцкай камандзе.

У пачатку сезона 2021 чаргаваўся ў аснове з Дзмітрыем Харытонавым, з лета саступіў месца ў складзе Арцёму Гамялько, з кастрычніка 2021 года вярнуўся ў стартавы склад. У студзені 2022 года падоўжыў кантракт са «Слуцкам». У сезоне 2022 быў асноўным брамнікам каманды.

У пачатку 2023 года з-за забароны Міністэрства спорту і турызму не трапіў у заяўку «Слуцка» на сезон і не ўдзельнічаў у афіцыйных матчах. У студзені 2024 года афіцыйна быў дапушчаны да прафесійнай дзейнасці спартсмена ў Беларусі камісіяй пры Генпракуратуры, пасля чаго ў лютым падпісаў новы кантракт з клубам.

## Дасягненні 
*  Пераможца Першай лігі чэмпіянату Беларусі: 2013

## Статыстыка выступленняў 
## Грамадзянская пазіцыя 
Пасля жорсткага разгону акцый пратэстаў, выкліканых масавымі фальсіфікацыямі на прэзідэнцкіх выбарах 2020 года, збіцця і катаванняў затрыманых пратэстоўцаў, разам з 92 іншымі беларускімі футбалістамі выступіў з асуджэннем гвалту ў Беларусі.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбольныя варатары
Катэгорыя:Футбалісты Беларусі
Катэгорыя:Ігракі ФК Слуцк
Катэгорыя:Ігракі ФК Хваля Пінск
Мартын Панцеляймонавіч Цеплякоў

{{Ваенны дзеяч
|імя              = Мартын Панцеляймонавіч Цеплякоў
|арыгінал імя     = Мартын Пантелеймонович Тепляков
|дата нараджэння  = 
|месца нараджэння = 
|дата смерці      = 
|месца смерці     = 
|выява            = Мартын_Панцеляймонавіч_Цеплякоў.jpg
|шырыня           = 
|мянушка          = 
|прыналежнасць    = 
|гады службы      = 1940—1944
|званне           = 
|род войскаў      = 
|камандаваў       = 
|часць            = 
|бітвы            = Вялікая Айчынная вайна
|узнагароды       = {
 
}
{
 
}
|сувязі           = 
|у адстаўцы       = 
}}

**Марцін Пантелеймонович Цеплякоў** (10.01.1918, г. Заводаўкоўск Цюменская вобласць — 30.01.1944, Гомельская вобласць) — камандзір аддзялення 467-га стралковага палка, сяржант. Герой Савецкага Саюза.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 10 студзеня 1918 года ў вёсцы Дроново цяпер Заводаўкаўскага раёна Цюменскай вобласці. З 1936 года жыў у Якуціі, працаваў на Алданских залатых капальнях.

У 1940 годзе быў прызваны ў Чырвоную Армію, райваенкаматам. На фронце ў Вялікую Айчынную вайну з лютага 1942 года. Член ВКП(б) з 1943 года. Асабліва вызначыўся ў баях за вызваленне Беларусі, пры фарсіраванні Дняпра.

У ноч на 1 кастрычніка 1943 года пад агнём праціўніка з першым дэсантам байцы аддзялення сяржанта Цеплякова пераправіліся праз Дняпро у раёне вёскі Глушэц. У баі за плацдарм свае агнём прыкрывалі пераправу роты, адбіўшы 19 разлютаваных контратак праціўніка.

Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 15 студзеня 1944 года за ўзорнае выкананне баявых заданняў камандавання і праяўленыя пры гэтым мужнасць і гераізм сяржанту Цеплякову Мартыну Панцеляймонавічу прысвоена званне Героя Савецкага Саюза.

Высокія ўзнагароды радзімы Герой атрымаць не паспеў. 30 студзеня 1944 года ў баі каля вёскі Зарэчча сяржант Цеплякоў загінуў. Пахаваны ў брацкай магіле ў вёсцы Дуброва Светлагорскага раёна Гомельскай вобласці.

Узнагароджаны ордэнам Леніна.

Імем Героя названы вуліцы ў горадзе Алдане, Заводаўкаўске і ў вёсцы Дронава, дзе ў будынку школы ўстаноўлены абеліск. У пасёлку Ленінскім Алданскага ўлуса Рэспублікі Саха усталяваны помнік Героям Савецкага Саюза — алданцам Кір’янаву. П. Н., Лебядзеву А. І., Жадзейкіну М. С., Касмачэву М. М., Цеплякову М. П.

## Літаратура 
* 
* Якутяне — Герои Советского Союза. Якутск, 2005.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Загінулі ў баях Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Пахаваныя ў Светлагорскім раёне
Катэгорыя:Удзельнікі бітвы за Дняпро
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Цюменскай вобласці
Дзінка Трэбоціч

**Дзінка Трэбоціч** (; нар. , ) — харвацкі футбаліст, паўабаронца румынскага клуба «Бузэў».

## Клубная кар’ера 
Выхаванец спліцкага «Хайдука», дэбютаваў за каманду 5 кастрычніка 2008 года ў матчы супраць «Краацыі Сесветэ». Больш у сезоне 2008/09 на полі не з’яўляўся, пазней выступаў у арэндзе ў клубах другога дывізіёна «Юнак» і «Рудаш». Вярнуўся ў «Хайдук» у ліпені 2010 года і стаў іграком асноўнага складу.

У лютым 2012 года да канца сезона 2011/12 быў аддадзены ў арэнду ў «Заграб». У жніўні таго ж года, пакінуўшы «Хайдук», перайшоў у «Лакаматыву». Праз два гады далучыўся да венгерскага «Відэатона», разам з якім стаў чэмпіёнам Венгрыі. У ліпені 2016 года перайшоў у «Бней Іегуду», першую палову 2017 года правёў у нарвежскім «Фрэдрыкстадзе». У сезоне 2017/18 выступаў за «Славен Бялупа».

У чэрвені 2018 года падпісаў кантракт з беларускім клубам «Дынама» з Мінска, дзе стаў іграком асноўнага складу. У пачатку 2019 года, з прыходам новага галоўнага трэнера Рамана Піліпчука, быў пазбаўлены месца ў складзе і не заяўлены на сезон 2019. У чэрвені 2019 года, калі дынамаўцаў зноў узначаліў Сяргей Гурэнка, вярнуўся ў асноўны склад. У першым жа сваім матчы 16 чэрвеня 2019 года аформіў дубль у браму «Энергетыка-БДУ» (выніковы лік 6:1). З верасня зноў страціў месца ў аснове.

У студзені 2020 года быў аддадзены ў арэнду венгерскаму клубу «Ракацы», дзе спачатку выхадзіў на замену, а пасля замацаваўся ў стартавым складзе. У ліпені 2020 года вярнуўся ў «Дынама», згуляў адзін матч за дубль, пасля чаго па пагадненні бакоў разарваў кантракт з беларускім клубам.

У жніўні 2020 года стаў іграком баснійскага клуба «Зрыньскі», а ў ліпені 2021 года перайшоў у «Агілас» з чацвёртага дывізіёна Іспаніі. У студзені 2022 года далучыўся да румынскага «Бузэў».

## Міжнародная кар’ера 
Выступаў за моладзевую зборную Харватыі.

## Дасягненні 
*   Срэбраны прызёр чэмпіянату Харватыі (2): 2010/11, 2012/13
*   Чэмпіён Венгрыі: 2014/15
*   Срэбраны прызёр чэмпіянату Венгрыі: 2015/16
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі: 2018

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Харватыі
Катэгорыя:Ігракі ФК Бузэў
Катэгорыя:Ігракі ФК Агілас
Катэгорыя:Ігракі ФК Зрыньскі Мостар
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Ракацы Капашвар
Катэгорыя:Ігракі ФК Славен Бялупа
Катэгорыя:Ігракі ФК Фрэдрыкстад
Катэгорыя:Ігракі ФК Бней Іегуда
Катэгорыя:Ігракі ФК Фехервар
Катэгорыя:Ігракі ФК Лакаматыва Заграб
Катэгорыя:Ігракі ФК Хайдук Спліт
Катэгорыя:Ігракі ФК Заграб
Катэгорыя:Ігракі ФК Рудаш
Катэгорыя:Ігракі ФК Юнак Сінь
Сярго Гедэванавіч Чыгладзэ

{{Ваенны дзеяч
|імя              = Сярго Гедэванавіч Чыгладзэ
|арыгінал імя     = 
|дата нараджэння  = 
|месца нараджэння = 
|дата смерці      = 
|месца смерці     = 
|выява            = 
|шырыня           = 
|мянушка          = 
|прыналежнасць    = 
|гады службы      = 1942—1944
|званне           = 
|род войскаў      = пяхота
|камандаваў       = 
|часць            = 
|бітвы            = Вялікая Айчынная вайна
|узнагароды       = {
 
}
{
 
}
|сувязі           = 
|у адстаўцы       = 
}}
**Сярго Гедэванавіч Чыгладзэ (Чыхладзэ) ** (1920-1944) — удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, малодшы сяржант, Герой Савецкага Саюза.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 12 сакавіка 1920 года ў вёсцы Зодзі цяпер Чыатурскага раёна Грузіі. Працаваў на рудніку.

У 1942 годзе трапіў на фронт. Ваяваў на Паўночна-Заходнім, Бранскім і Беларускім франтах.

Кулямётчык 889-га стралковага палка 197-й стралковай дывізіі, малодшы сяржант Сярго Чыгладзэ геройскі змагаўся за вызваленне Парыцкага раёна Палескай вобласці Беларусі.

1 лютага 1944 г. з групай разведчыкаў атрымаў загад правесці разведку ў ваколіцах вёскі Дуброва. Байцам удалося прабрацца ў тыл ворага і выйсці на пазіцыю, з якой вёска выдатна праглядалася. З кулямёта яны адкрылі агонь па гітлераўцам, што заселі ў вёсцы. Калі патроны былі на зыходзе, Чыгладзэ здолеў захапіць нямецкі кулямёт і працягнуць абстрэл. У баі быў паранены, але бітву не пакінуў. Знішчыў больш за 70 фашыстаў. На наступны дзень, 2 лютага, праз балоты прабраўся да пазіцый праціўніка, знішчыў дзве кулямётныя кропкі, каля 50 салдат праціўніка. Загінуў у гэтым баі смерцю храбрых.

Пахаваны ў брацкай магіле ў цэнтры вёскі Дуброва Светлагорскага раёна Гомельскай вобласці.

Званне Героя Савецкага Саюза было прысвоена 23 ліпеня 1944 года пасмяротна.

## Памяць 
У горадзе Мінску адна з вуліц названа імем Героя Савецкага Саюза Чыгладзэ Сярго Гедэванавіча. На доме № 2 па вуліцы Чыгладзэ была ўстаноўлена мемарыяльная дошка, у сярэдзіне 2000-х была перанесена на дом №4. На дошцы надпіс: «Вуліца названа імем Героя Савецкага Саюза Чыгладзэ Сярго Гедэванавіча, сына грузінскага народа, які здзейсніў бессмяротны подзвіг у гады вайны з нямецка-фашысцкімі захопнікамі за вызваленне Беларусі ў лютым 1944 года». 

## Спасылкі 
* Их именами названы улицы .
* Газета «Минский курьер» .

Катэгорыя:Загінулі ў баях Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Пахаваныя ў Светлагорскім раёне
Бродніцкі сельсавет (Іванаўскі раён)

**Бро́дніцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Іванаўскага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Цэнтр сельсавета — аграгарадок (да 2010 года вёска) Бродніца.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Жабчыцкага раёна Пінскай вобласці. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Брэсцкай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Яечкавіцкага сельсавета. З 14 кастрычніка 1957 года ў складзе Іванаўскага раёна. З 25 снежня 1962 года ў складзе Пінскага раёна. З 6 студзеня 1965 года ў Іванаўскім раёне. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Бродніцкага сельсавета было 13 населеных пунктаў. 26 чэрвеня 2013 года ў склад Махроўскага сельсавета перададзена вёска Завышша. 20 сакавіка 2020 года скасавана вёска Людзінавічы.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (13 населеных пунктаў) — 3175 чалавек, з іх 89,4 % — беларусы, 6,8 % — украінцы, 1,8 % — рускія, 1,5 % — цыганы; паводле перапісу 2019 года (12 населеных пунктаў) — 2130 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Жабчыцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Пінскага раёна
Мярлінскі сельсавет

**Мярлінскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Столінскага раёна Брэсцкай вобласці. Цэнтр сельсавета — вёска Мярлін.

## Гісторыя 
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Давыд-Гарадоцкага раёна Пінскай вобласці, з 8 студзеня 1954 года Брэсцкай вобласці. Пасля скасавання Давыд-Гарадоцкага раёна 19 студзеня 1961 года ў складзе Столінскага раёна. Скасаваны 2 кастрычніка 1962 года.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Давыд-Гарадоцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Столінскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1962 годзе
Ліга нацый УЕФА

**Ліга нацый УЕФА**. Турнір пакліканы палегчыць ці замяніць правядзенне таварыскіх матчаў.

27 сакавіка 2014 года на XXXVIII чарговым кангрэсе УЕФА ў Астане прапанова стварэння Лігі нацый была адзінагалосна падтрымана ўсімі 54 краінамі-членамі УЕФА.

## Фармат 
У першым сезоне турніру 55 нацыянальных зборных УЕФА (дадалося Косава) падзяляліся на чатыры лігі (дывізіёны).

Пачынаючы з другога сезона колькасць каманд у лігах была змененая: у лізе A, лізе B і лізе C стала па 16 каманд, у лізе D засталіся 7 каманд і 2 групы.

Кожны сезон Лігі гуляецца ў верасні — лістападзе няцотнага года (групавы этап) і сканчацца ў наступным годзе (фінал чатырох Лігі A).

## Фіналы чатырох 
## Гл. таксама 
* Ліга нацый КАНКАКАФ

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:УЕФА
Катэгорыя:Спаборніцтвы нацыянальных зборных па футболе
Катэгорыя:2018 год у футболе
Катэгорыя:2018 год у Еўропе
Катэгорыя:З’явіліся ў 2018 годзе
Кехіндэ Фатаі

**Кехіндэ Фатаі** (; нар. , Абуджа) — нігерыйскі футбаліст, нападнік румынскага клуба «Ацэлул» з Галаца.

## Клубная кар’ера 
На моладзевым узроўні гуляў на радзіме за клуб JUTH, а ў ліпені 2007 года пераехаў у Еўропу, далучыўшыся да «Фарула» з Канстанцы. У чэрвені 2010 года ў якасці свабоднага агента перабраўся ў іншы румынскі клуб — «Астру», дзе стаў адным з асноўных ігракоў. У верасні 2013 года на правах арэнды стаў іграком бельгійскага «Бругэ», аднак не здолеў замацавацца ў складзе і праз год вярнуўся ў «Астру».

У маі 2015 года падпісаў трохгадовы кантракт з пражскай «Спартай». У жніўні 2016 года перабраўся ў расійскі клуб «Уфа». Спачатку быў трывалым іграком асновы, аднак у першай палове 2018 года стаў у асноўным заставацца на лаўцы запасных. У жніўні 2018 года па пагадненні бакоў разарваў кантракт з «Уфой».

Неўзабаве пасля зыходу з «Уфы» падпісаў кантракт з беларускім клубам «Дынама» з Мінска, дзе хутка замацаваўся ў аснове. 20 кастрычніка ў матчы з «Мінскам» адзначыўся хет-трыкам (выніковы лік 3:3). Сезон 2019 пачынаў у стартавым складзе дынамаўцаў, з лета стаў часцей выхадзіць на замену. У снежні 2019 года па заканчэнні кантракта пакінуў мінскі клуб.

У студзені 2020 года папоўніў склад румынскай «Астры». Пакінуў клуб па заканчэнні сезона 2020/21. У верасні 2021 года далучыўся да «Арджэша», а ў жніўні 2022 года перайшоў у казахстанскі «Туран».

У лютым 2023 года стаў іграком «Ацэлула».

## Міжнародная кар’ера 
Выступаў за моладзевую зборную Нігерыі.

## Дасягненні 
*   Срэбраны прызёр чэмпіянату Бельгіі: 2013/14
*   Срэбраны прызёр чэмпіянату Чэхіі: 2015/16
*  Уладальнік Суперкубка Румыніі: 2014
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі: 2018

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Нігерыі
Катэгорыя:Ігракі ФК Фарул Канстанца
Катэгорыя:Ігракі ФК Астра Джурджу
Катэгорыя:Ігракі ФК Бругэ
Катэгорыя:Ігракі ФК Спарта Прага
Катэгорыя:Ігракі ФК Уфа
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Арджэш Пітэшці
Катэгорыя:Ігракі ФК Туран Туркестан
Катэгорыя:Ігракі ФК Ацэлул
Шчугар

**Шчу́гар, Шчугер** (, . Упадае ў Пячору за 1037 км ад яе вусця. Жыўленне ракі пераважна снегавое. Замярзае ў канцы кастрычніка, вызваляецца ад лёду ў пачатку чэрвеня.

Прытокі: Пеленкур’я, Хальмер’я, Нярт-Сюю, Глубнік, Сед-Ю, Шэр-Кыртаёль, Катя-Ёль, Кыртаёль і іншыя.

## Літаратура 
* 
* Щугор // 

## Спасылкі 
* Река Щугор // Государственный водный реестр РФ
* *Фролова Н. Л.* Щугор // Научно-популярная энциклопедия «Вода России»
* Tshugor At Mickhabichevnik // A Regional, Electronic, Hydrographic Data Network For the Arctic Region (R-ArcticNET)

Катэгорыя:Рэкі Рэспублікі Комі
Катэгорыя:Прытокі Пячоры
Ясачная

**Яса́чная** (, ) — рака ў Азіяцкай частцы Расіі, ва Усходняй Сібіры, у Магаданскай вобласці і Рэспубліцы Саха (Якуція), левы прыток ракі Калыма.

Даўжыня ракі 490 км (разам з ракой Правая Ясачна). Плошча вадазбору 35 900 км². Сярэдні расход вады за 80 км ад вусця (каля сяла Нелемнае) складае 329 м³/с, аб’ём сцёку 10,384.

Прытокі: Левая Ясачная, Эрген, Эльгенчэк (Эльгенчак), Папоў, Чайка, Яалбыга, Барагы, Тыэл, Туманы, Старца, Новы, Неру, Ізульдзі (Ігульдзі), Амулёўка, Расоха, Ганюха і іншыя рэкі і ручаі.

У басейне Ясачнай каля 2500 азёр агульнай плошчай 306 км².

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* Река Ясачная (в верховье Прав. Ясачная) // Государственный водный реестр РФ
* *Чернов А. В.* Ясачная // Научно-популярная энциклопедия «Вода России»
* Yasachnaya At Nelemnoye // A Regional, Electronic, Hydrographic Data Network For the Arctic Region (R-ArcticNET)

Катэгорыя:Рэкі Магаданскай вобласці
Катэгорыя:Рэкі Якуціі
Катэгорыя:Басейн Усходне-Сібірскага мора
Сабор Святога Кірылы Тураўскага

**Кафедральны Сабор Святога Кірылы Тураўскага** — праваслаўны мураваны храм Беларускай аўтакефальнай праваслаўнай царквы ў Нью-Ёрку.

## Гісторыя 
Будынак царквы быў закладзены ў 1850 годзе. Цягам гадоў ён пераходзіў ад адной канфесіі да іншай, але заўсёды заставаўся хрысціянскім храмам.

Праваслаўная парафія ў Брукліне была арганізаваная ў 1950 годзе ўцекачамі з Беларусі, якія ў канцы 1940-х гадоў згодна з пастановай Кангрэса прыехалі ў Злучаныя Штаты і пасяліліся ў Нью-Ёрку і ягоных ваколіцах. Першым часам Божыя Літургіі адбываліся ў арандаванай залі па вуліцы Ашворд, што ў знаходзіцца ў раёне заходняга Нью-Ёрка ў Брукліне. У 1951 годзе, пасля прыезду епіскапа Васіля, была дасягнутая дамоўленасць з парафіяй Святое Тройцы Карпата-Рускай праваслаўнай царквы. Там пачалі спраўляцца сумесныя Божыя Службы, якія адбываліся да 1956 года. У 1956 годзе, пасля смерці настаяцеля парафіі Святое Тройцы, парафія вымушаны была зноўку здымаць часовыя памяшканьні. Разам з тым быў актывізаваны збор сродкаў і пошук шляхаў набыцця ўласнага будынка.

У 1957 годзе быў знойдзены і набыты будынак сучаснай катэдры, і 3 лістапада тут адбылася першая служба. 

У 2021 годзе сабору была ахвяраваная копія Крыжа Ефрасінні Полацкай майстра Ігара Вырвіча. Ефрасіннеўскі Крыж пакладзены ў храме, дзе таксама знаходзіцца ікона Святой Ефрасінні з часткаю ейных мошчаў. 25 ліпеня 2021 года Кафедральны Сабор Св. Кірылы Тураўскага наведала дэмакратычны лідар Беларусі Святлана Ціханоўская.

26 сакавіка 2022 года каля будынку царквы адбылося ўрачыстае адкрыццё бюстаў вялікім беларускім дзеячам — Тадэвушу Касцюшку і Кастусю Каліноўскаму. Аўтар бюстаў — скульптар Гэнік Лойка.

## Кіраўнікі прыходу 
* Хведар Данілюк (26 жніўня 1950 — 29 ліпеня 1960)
* Васіль Кендыш (1973—1981)
* Андрэй (Крыт) (1981—1983)
* Ізяслаў (Бруцкі) (2001)
* Святаслаў (Логін) (2005—2006)
* а. Міхаіл
* Святаслаў (Логін) (з 2008)

## Спасылкі 
* Катэдральны Сабор Сьвятога Кірылы Тураўскага ў Нью Ёрку / Saint Cyril’s of Turau Cathedral 

Катэгорыя:Беларуская аўтакефальная праваслаўная царква
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Нью-Ёрка
Катэгорыя:Аб’екты, названыя ў гонар Кірылы Тураўскага
Катэгорыя:Збудаванні ЗША ў неагатычным стылі
Катэгорыя:З’явіліся ў 1902 годзе
Катэгорыя:Праваслаўныя храмы ЗША
Рыгор Атабальдавіч Глазер

**Рыгор Атабальдавіч Глазер** ( — ?) — інжынер-архітэктар.

## Біяграфія 
### Сям’я і дзяцінства 
Нарадзіўся ў 1842 годзе ў сям’і абрусеўшых немцаў інжынера-палкоўніка Атабальда Андрэевіча Глазера, начальніка Жытомірскай тэлеграфнай акругі, і яго жонкі Надзеі Рыгораўны, народжанай Зомер. Меў прынамсі двух братоў, Мікалая і Аляксандра, і дзвюх сясцёр. Мужам сястры Лізаветы быў інжынер шляхоў зносін Сяргей Канстанцінавіч Лямін. Сястра Алена разам з мужам Аляксандрам Максімавічам Кірыенка-Валошыным сталі бацькамі паэта Максімільяна Валошына-99 гадах згаданы малодшым архітэктарам мінскага губернскага будаўнічага аддзялення.

Юбілейны зборнік звестак аб дзейнасці былых выхаванцаў Інстытута грамадзянскіх інжынераў (Будаўнічага вучылішча) кажа, што Р. Глазер памёр каля 1881 года, але гэтыя звесткі не пацверджваюцца іншымі крыніцамі. Р. Глазер пражыў яшчэ амаль 10 гадоў і памёр каля 1900 года.

## Літаратура 
* Барановский Г. В. Юбилейный сборник сведений о деятельности бывших воспитанников Института гражданских инженеров (Строительного училища). 1842—1892. — СПб., 1893, с. 83—84
* Листок архитектурного журнала «Зодчий». — СПб., 1877, 34.

Катэгорыя:Архітэктары XIX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Расійскай імперыі
Катэгорыя:Архітэктары Расіі
Катэгорыя:Архітэктары Калугі
Катэгорыя:Архітэктары Арла
Катэгорыя:Архітэктары Латвіі
Глазер

**Глазер** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Дональд Артур Глазер (нар. 1926) — амерыканскі фізік і нейрабіёлаг, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіцы (1960).
* Рыгор Атабальдавіч Глазер (1842—?) — інжынер-архітэктар.
Юрый Аляксеевіч Ягораў

**Юрый Аляксеевіч Ягораў** (, г. Ніжні Ноўгарад — ) — беларускі архітэктар і даследчык архітэктуры. Кандыдат архітэктуры (1940). Доктар мастацтвазнаўства (1951), прафесар (1952). Заснавальнік беларускай горадабудаўнічай навукі.

## Біяграфія 
Скончыў у 1935 годзе Маскоўскі архітэктурны інстытут. Працаваў загадчыкам кафедры Маскоўскага інстытута інжынераў гарадскога будаўніцтва, Маскоўскага інжынерна-будаўнічага інстытута. У 1944—1948 начальнікам Упраўлення па справах архітэктуры, галоўным архітэктарам Мінска. У 1949—1954 загадчык архітэктурна-будаўнічага сектара АН БССР, адначасова ў 1948—1954 гадах выкладчык БПІ, загадчык кафедры архітэктуры.

3 1954 года выкладчык інстытута інжынераў гарадскога будаўніцтва Массавета.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1958 года.

## Творчасць 
Адзін з удзельнікаў распрацоўкі праектаў планіроўкі і забудовы цэнтра і Ленінскага праспекта (цяпер праспект Незалежнасці) Мінска (1944—1948), праектаў забудовы Цэнтральнай плошчы і вул. Савецкай. Аўтар капітальных прац па горадабудаўніцтве, у т.л. кніг: «Горадабудаўніцтва Беларусі» (Масква, 1954), «Ансамбль у горадабудаўніцтве СССР» (Масква, 1961).

## Узнагароды 
Узнагароджаны медалямі.

## Творы 
* Градостроительство Белоруссии. М., 1954;
* Архитектура и градостроительство Советской Белоруссии. Мн., 1957 (у сааўтарстве);
* Ансамбль в градостроительстве СССР: Очерки. М., 1961.

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Архітэктары СССР
Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Галоўныя архітэктары Мінска
Катэгорыя:Тэарэтыкі архітэктуры
Катэгорыя:Горадабудаўнікі Беларусі
Леанід Васільевіч Дабралюбаў

**Леанід Васільевіч Дабралюбаў** — архітэктар, калежскі асэсар.

## Біяграфія 
З 1901 год займаў пасаду мінскага губернскага інжынера.

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары Расійскай імперыі
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Мінскія губернскія інжынеры
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Хайленд-Парк (Нью-Джэрсі)

**Хайленд-Парк** () — горад на ўсходзе ЗША, у штаце Нью-Джэрсі.

## Славутасці 
* царква св. Жыровіцкай Іконы Божай Маці, храм Беларускай аўтакефальнай праваслаўнай царквы.

Катэгорыя:Населеныя пункты Нью-Джэрсі
Дом з гадзіннікам

**Дом з гадзіннікам**:
## Беларусь 
* Дом па праспекце Незалежнасці, 16
## Расія 
* Дом з гадзіннікам (Новасібірск)
Дубайскі сельсавет (Столінскі раён)

**Дубайскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Столінскага раёна Пінскай вобласці, з 8 студзеня 1954 года Брэсцкай вобласці. Цэнтр сельсавета — вёска Дубай.

## Гісторыя 
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года. Скасаваны 31 сакавіка 1959 года, тэрыторыя сельсавета ўвайшла ў склад новаўтворанага Відзіборскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / С.Д. Гриневич и др. — Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 2: (1944―1980 гг.).

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Столінскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1959 годзе
Насельніцтва Пакістана

Па колькасці насельніцтва ў 2018 годзе Пакістан апярэдзіў Бразілію і цяпер займае 5-е месца ў свеце. Дзяржаўныя мовы — урду і англійская, шырока ўжываюцца мовы пенджабі, сіндхі, пушту. Дзяржаўная рэлігія — іслам. Сталіца — Ісламабад, найбуйнейшыя гарады, галоўныя эканамічныя цэнтры — Карачы і Лахор.

## Дэмаграфія 
Пакістан адносіцца да найбольш населеных краін свету. У канцы ХХ стагоддзя па колькасці жыхароў Пакістан абышоў Японію і Расію, а ў 2018 (мяркуючы па ўсім) з 212 млн чалавек апярэдзіў Бразілію, такім чынам, замкнуўшы першую пяцёрку краін па колькасці насельніцтва. Сярэднегадавы прырорст складае 1,5 % (2017) — гэта найвышэйшы ў Паўднёвай Азіі і адзін з найвышэйшых у Азіі паказчыкаў. У 2030 годзе Пакістан "плануе" зрынуць Інданезію з яе чацвёртага месца і стаць буйнейшай мусульманскай краінай свету. Пры гэтым нельга не адзначыць, што ў параўнанні з канцом ХХ стагоддзя даволі моцна зменшылася нараджальнасць (сумарны каэфіцыент нараджальнасці — 2,62) і хуткія тэмпы росту насельніцтва яшчэ трымаюцца толькі дзякуючы яго маладой структуры (31,5 % складаюць дзеці і падлеткі да 15 гадоў) і павелічэнню працягласці жыцця (да 68 гадоў).

## Этнічны склад 
Пакістан — шматнацыянальная краіна. Найбуйнейшыя народы належаць да індаеўрапейскай моўнай сям'і: пенджабцы (пераважна правінцыя Пенджаб), сіндхі (паўднёвая частка даліны Інда) — прадстаўнікі індаарыйскае групы; пуштуны (раёны на паўночным захадзе), белуджы (Белуджыстан) — носьбіты іранскіх моваў. Жывуць таксама брагуі, кхто, кахістанцы, выхадцы з Індыі і Ірана. Дзяржаўнай мовай служыць агульнапакістанская урду (па-сутнасці лінгва франка). 

## Канфесійны склад 
Амаль усе вернікі — мусульмане (сунітаў 77 %, шыітаў, паводле розных ацэнак, 5-20 %). Па 1,5 % складаюць індуісты і хрысціяне. Канстытуцыя Пакістана гарантуе ўсім вернікам свабоду веравызнання. 

## Размяшчэнне і рассяленне 
Сярэдняя шчыльнасць насельніцтва 244 чал./км², найбольшая на арашальных землях у даліне Інда і яго прытокаў (Пенджабе) да 500 чал./км², у гарах і пустынных раёнах — каля 10-20 чал./км². Гарадское насельніцтва 36,7 %. Буйнейшыя гарады размешчаны ў Пенджабе і на крайняй поўначы краіны: Лахор (11,7 млн чал.), Фейсалабад (3,3), Хайдарабад, Равалпіндзі (2,2), Мултан, Пешавар, Гуджранвала. На Індыйскім узбярэжжы (ды і ўсім поўдні) знаходзіцца толькі адна (але ж агромністая) агламерацыя Карачы (15 млн чал).

У сельскай гаспадарцы занята 42 % эканамічна актыўнага насельніцтва, у прамысловасці — 23 %, астатнія ў галіне абслугоўвання.
Усмань (значэнні)

**Усмань** — тапонім:

* Усмань — горад у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Усманскага раёна Ліпецкай вобласці
* Усмань — рака ў Варонежскай і Ліпецкай абласцях Расіі, прыток ракі Варонеж
Біл Рычардсан

**Уільям Блейн Рычардсан**, больш вядомы як Біл Рычардсан (; нар. 15 лістапада 1947, Пасадэна, Каліфорнія) — амерыканскі палітык, які працаваў на розных пасадах у адміністрацыі прэзідэнта ЗША Біла Клінтана. З 1 студзеня 2003 года па 1 студзеня 2011 года — губернатар штата Нью-Мексіка.

Катэгорыя:Члены Дэмакратычнай партыі ЗША
Катэгорыя:Члены Палаты прадстаўнікоў ад штата Нью-Мексіка
Катэгорыя:Губернатары Нью-Мексіка
Катэгорыя:Міністры энергетыкі ЗША
Катэгорыя:Пастаянныя прадстаўнікі ЗША пры ААН
Фіцрой (рака, упадае ў заліў Кінг)

**Фіцрой** () — рака на паўночным захадзе Аўстраліі, у штаце Заходняя Аўстралія.

Даўжыня ракі каля 520 (525) км, разам з прытокам Ган — 733 км. Плошча вадазбору 86 500 км². Сярэдні расход вады каля 100 м³/с. Выток ракі знаходзіцца ў гарах Дзюрак. Працякае праз хрыбет Караля Леапольда, цясніну Гейкі, па тэрыторыі рэгіёна Кімберлі і ўпадае ў заліў Кінг Індыйскага акіяна каля горада Дэрбі.

Рака атрымала назву ў гонар англійскага гідрографа і метэаролага Рорберта Фіцроя.

## Літаратура 
* 
* 
* 

## Спасылкі 
* Fitzroy River // Encyclopaedia Britannica

Катэгорыя:Рэкі Заходняй Аўстраліі
Катэгорыя:Басейн Індыйскага акіяна ў Аўстраліі
Літвіны (значэнні)

**Літвіны** мае некалькі значэнняў:
* **Літвіны** — назва жыхароў Вялікага Княства Літоўскага.

## Тапонім 
* **Літвіны** — вёска ў Брэсцкім раёне Брэсцкай вобласці.
* **Літвіны** — вёска ў Кабэляцкім раёне Палтаўскай вобласці Украіны.

## Гл. таксама 
* Літвякі
Завод горнага воску

**Завод горнага воску** — беларускае прадпрыемства па вытворчасці шырокага асартыменту нафтахімічнай прадукцыі для розных галін прамысловасці ў г.п. Свіслач Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці.

## Гісторыя 
Гісторыя ААТ «Завод горнага воску» пачынаецца з 22 красавіка 1961 года, з моманту атрымання першай прадукцыі — тарфянога воску.

У 1971 годзе Дзяржаўны камітэт па навуцы і тэхніцы пры Савеце Міністраў СССР прыняў пастанову аб рэканструкцыі завода. У 1973 годзе быў збудованы цэх па выпуску тарфянога воску на аснове новай тэхналогіі, участак па атрыманні торфа шчолачнага рэагенту для свідравання, цэх па вытворчасці тэхналагічных змазак, корпус дасведчаных усталёвак.

У 1994 годзе вытворчасць тарфянога воску была спынена.

Да 1996 года завод меў статус дзяржаўнага прадпрыемства, а ў 1996 годзе завод ператвораны ў адкрытае акцыянернае таварыства.

22 студзеня 2010 года на ААТ «Завод горнага воску» адбыўся афіцыйны запуск цэха па вытворчасці парафіну нафтавага цвёрдага.

## Дырэктары 
* Віктар Ячнік (1970—1986)
* Валер Уладзіміравіч Ясніцкі

## Галерэя 

Свіслач (Пухавіцкі раён), Завод горнага воску 1.jpg|Завод горнага воску
Свіслач (Пухавіцкі раён), Завод горнага воску, прахадная.jpg|Прахадная завода
Свіслач (Пухавіцкі раён), Завод горнага воску.jpg|Завод горнага воску
Свіслач (Пухавіцкі раён), дом Віктара Ячніка.jpg|Дом з мемарыяльнай дошкай ў памяць Віктара Ячніка, былога дырэктара завода
Свіслач (Пухавіцкі раён), валун з памятнай таблічкай.jpg|Валун з памятнай таблічкай былому дырэктару завода

Катэгорыя:Хімічныя і нафтахімічныя прадпрыемствы
Катэгорыя:Прадпрыемствы Пухавіцкага раёна
Катэгорыя:Свіслач (Пухавіцкі раён)
Катэгорыя:1961 год у Беларусі
Уладзімір Канстанцінавіч Салаўёў

**Уладзімір Канстанцінавіч Салаўёў** — архітэктар, калежскі сакратар.

## Біяграфія 
З 1900.

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары Расійскай імперыі
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Дабралюбаў

**Дабралюбаў** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Ігар Міхайлавіч Дабралюбаў (1933—2010) — беларускі рэжысёр, сцэнарыст.
* Леанід Васільевіч Дабралюбаў — беларускі архітэктар.
* Мікалай Аляксандравіч Дабралюбаў (1836—1861) — рускі літаратурны крытык, паэт, публіцыст.
Данілаў манастыр

**Данілаў манастыр** — мужчынскі манастыр Рускай праваслаўнай царквы, размешчаны ў Маскве на правым беразе Масквы-ракі. Заснаваны ў канцы XIII стагоддзя маскоўскім князем Данілам Аляксандравічам.

Быў зачынены ў 1929 годзе ў сувязі са змяненнем дзяржаўнага ладу. Адроджаны ў 1983 годзе, з’яўляецца духоўна-адміністрацыйным цэнтрам РПЦ. На яго тэрыторыі размешчаны аддзел знешніх царкоўных сувязяў і Сінадальная рэзідэнцыя, у якой праводзяцца пасяджэнні Свяшчэннага сінода.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Праваслаўныя манастыры
Катэгорыя:Мужчынскія манастыры
Катэгорыя:Манастыры Масквы
Катэгорыя:Аб’екты культурнай спадчыны Расіі
Віктар Васілевіч Ягадніцкі

**Віктар Васілевіч Ягадні́цкі** (нар. , в. Раманаўка, Семяціцкі раён, Беластоцкая вобласць, цяпер Польшча) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў у 1961 годзе Беларускі політэхнічны інстытут. Галоўны архітэктар г. Джэзказган (Казахстан; 1961—1966), галоўны архітэктар праектаў, галоўны архітэктар майстэрні Закарпацкага філіяла Дзіпраграда г. Ужгарад (1966—1971), кіраўнік групы ў інстытуце «Мінскпраект» (1971—1974), з 1974 года начальнік Упраўлення па будаўніцтве і архітэктуры Віцебскага аблвыканкама.

Пасля працаваў галоўным спецыялістам па архітэктуры ў інстытутах «Віцебскграмадзянпраект», «Віцебсксельбудпраект», выкладаў у Віцебскім дзяржаўным тэхнічным каледжы.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1966 года.

Памёр у 2018 годзе.

## Творчасць 
]]
Асноўныя работы: рэстаран «Верхавіна» ў Кіеве (1967), гасцініца «Дружба» (1971), музей народнага дойлідства ў г. Ужгарад (1969), аўтавакзал «Усходні» у Мінску (1982, у сааўтарстве),  у Глыбокім (1979, у сааўтарстве з І. Панамаровым, Р. Махмутавым, Музей партызанскай славы ў пас. Ушачы Віцебскай вобласці (1983), піянерскі лагер у Шумілінскім раёне (1980), помнік А. С. Пушкіну (1989, І. Казак), помнік дзецям Шмырова (Бацька Мінай) у г.п. Сураж (1984), помнік Ефрасінні Полацкай у дворыку БДУ (1999, скульптар Ігар Голубеў).

## Узнагароды 
Узнагароджаны сярэбраным медалём ВДНГ СССР (1978).

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* Ушел мудрец, наставник, вожак…

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Архітэктары Жэзказгана
Катэгорыя:Архітэктары Ужгарада
Катэгорыя:Архітэктары Глыбокага
Катэгорыя:Архітэктары Кіева
Катэгорыя:Супрацоўнікі Віцебскграмадзянпраекта
Катэгорыя:Выкладчыкі Віцебскага дзяржаўнага тэхнічнага каледжа
Алексія Нідэрландская

Яе Каралеўскае Высокасць **Алексія**, прынцэса Нідэрландаў і прынцэса Аранская-Насаў (; нар, 26 чэрвеня 2005, Гаага) — сярэдняя дачка караля Нідэрландаў Вілема-Аляксандра і каралевы Максімы, унучка прынцэсы Беатрыкс.

## Спасылкі 
* Алексія Нідэрландская

Катэгорыя:Аранская дынастыя
Катэгорыя:Прынцэсы Нідэрландаў
Катэгорыя:Каралеўскія дзеці
Іпаліт Восіпавіч Яўнішка

**Іпаліт Восіпавіч Яўнішка** ( — ?) — архітэктар.

## Біяграфія 
### Дзяцінства і адукацыя 
Нарадзіўся ў сялянскай сям’і ў 1857 годзе.

### Прафесійная дзейнасць 
Працаваў звышштатным тэхнікам будаўнічага аддзялення маскоўскага губернскага праўлення. Прымаў удзел у будаўніцтве Верхніх гандлёвых радоў у Маскве-1915 гадах працаваў малодшым інжынерам пры мінскім губернскім будаўнічым аддзяленні.

У 1917 годзе пражываў у Маскве, падаў прашэнне аб звальненні са службы па хваробе.

## Літаратура 
* РГИА, ф. 789, оп. 10, д. 49
* ГАЧО, ф. 1, оп. 1(О), д. 6680
* Центральный исторический архив г. Москвы, ф. 54, оп. 178, д. 25
* Кондаков С. В. Список рус. художников. К юбилейному справочнику Императорской Академии художеств. — СПб., 1914. — Ч. 2. Библиогр.
* Зодчие Москвы времени эклектики, модерна и неоклассицизма (1830-1917-е). — М., 1998.

## Спасылкі 
* Энциклопедия Забайкалья 

Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары XIX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Расійскай імперыі
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Архітэктары Масквы
Катэгорыя:Архітэктары Забайкальскага края
Катэгорыя:Архітэктары Нерчынска
Свяшчэнны сінод Рускай праваслаўнай царквы

ў Маскве]]
**Свяшчэнны сінод Рускай праваслаўнай царквы** — паводле дзейснага статуту РПЦ, «орган кіравання Рускай праваслаўнай царквы ў перыяд паміж Архіерэйскімі саборамі».

Старшыня Свяшчэннага сінода — Патрыярх Маскоўскі і ўсяе Русі Кірыл.

Сінадальная рэзідэнцыя Патрыярха Маскоўскага і ўсяе Русі знаходзіцца ў Свята-Данілавым манастыры ў Маскве.

15 кастрычніка 2018 года пасяджэнне Свяшчэннага сінода Рускай праваслаўнай царквы было праведзена ў Мінску. На ім прынята рашэнне аб поўным разрыве еўхарыстычных зносін з Канстанцінопалем.

## Гл. таксама 
* Сінод Беларускай праваслаўнай царквы

Катэгорыя:Руская праваслаўная царква
Катэгорыя:Царкоўнае кіраванне
Флагман флоту 1-га рангу

Флагмана флоту 1-га рангу]]
**Фла́гман фло́ту 1-га ра́нгу** — воінскае званне Марскіх Сіл Рабоча-Сялянскай Чырвонай Арміі Саюза ССР (МС РСЧА СССР) было ўведзена Пастановай ЦВК СССР і СНК СССР ад 22 верасня 1935 года і зацверджана пастановай Савета Народных Камісараў СССР № 2591 для Марскіх Сіл РСЧА СССР ад 22 верасня 1935 года і абвешчана загадам Народнага Камісара абароны № 144 ад 26 верасня 1935 года. Званне флагман флоту 1-га рангу было адменена 7 мая 1940 года ў сувязі з увядзеннем новых званняў, зацверджаных Указам Прэзідыума Вярхоўнага савета СССР «Аб устанаўленні воінскіх званняў вышэйшага каманднага саставу Ваенна-Марскога Флоту».

Вышэй за флагмана флоту 2-га рангу. Адпавядала званням камандарма 1-га рангу, армейскага камісара 1-га рангу.

## Парадак прысваення і пазбаўлення звання 
Для ваеннаслужачых каманднага і начальніцкага складу, якія мелі ваеннае званне камбрыг (і яму адпаведныя ваенныя званні) і вышэй, тэрмін выслугі ў ваенных званнях не ўстанаўліваўся. Прысвойванне гэтым ваеннаслужачым званняў камдываў і вышэйшых камандных званняў (і адпаведных ім ваенных званняў) ажыццяўлялася рашэннем Народнага Камісара Абароны СССР. Званнi камандарма 1-га і 2-га рангу, флагмана флоту 1-га і 2-га рангу, армейскага камісара 1-га і 2-га рангу (і ім адпаведныя) прысвойваліся пастановай Урада Саюза ССР па прадстаўленні Народнага Камісара Абароны Саюза ССР.

Зніжэнне ў званні дапускалася толькі ў выключных выпадках і толькі па асобай пастанове Урада Саюза ССР.

Пазбаўленне ваеннага звання камдыва і вышэй (і ім адпаведных) ажыццяўлялася па прысуду суда, зацверджанаму Урадам Саюза ССР.

## Прысваенне звання 
* 20.11.1935 — Міхаіл Уладзіміравіч Віктараў — камандуючы Ціхаакіянскім флотам.
* 20.11.1935 — Уладзімір Мітрафанавіч Арлоў — начальнік Упраўлення Марскіх сіл РСЧА.

## Гл. таксама 
* Камандарм 1-га рангу
* Армейскі камісар 1-га рангу
* Спіс флагманаў флоту 1-га рангу, флагманаў флоту 2-га рангу, флагманаў 1-га рангу, флагманаў 2-га рангу Марскіх сіл РСЧА СССР (1935—1940)
* Спіс інжынер-флагманаў флоту, інжынер-флагманаў 1-га рангу, інжынер-флагманаў 2-га рангу, інжынер-флагманаў 3-га рангу МС РСЧА СССР (1935—1940)
* Спіс адміралаў, віцэ-адміралаў, контр-адміралаў ВМФ СССР (1940—1945)
* Спіс адміралаў, віцэ-адміралаў, контр-адміралаў ВМФ СССР (1946—1960)

## Спасылкі 
* Спіс прысваення вышэйшых афіцэрскіх званняў Арміі, Флоту і НКУС 1935—1942 гг.

Катэгорыя:Воінскія званні Узброеных сіл СССР
Катэгорыя:Ваенна-марскія званні
Асаўскі сельсавет (Столінскі раён)

**Асаўскі́ сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Столінскага раёна Пінскай вобласці, з 8 студзеня 1954 года Брэсцкай вобласці. Цэнтр сельсавета — вёска Асавая.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года. Скасаваны 31 сакавіка 1959 года, тэрыторыя сельсавета ўвайшла ў склад новаўтворанага Відзіборскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / С.Д. Гриневич и др. — Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 2: (1944―1980 гг.).

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Столінскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1959 годзе
Знакі адрознення

**Зна́кі адро́знення** — знакі на абмундзіраванні (форме адзення, форменнай вопратцы) для абазначэння персанальных воінскіх і спецыяльных званняў, класных чыноў і пасад, і прыналежнасці да віду ўзброеных сіл, роду войскаў, службе або ведамству.

Уключаюць у сябе: пагоны, эпалеты, знакі на галаўных уборах (кукарды) і на пятліцах (эмблемы), нагрудныя і нарукаўныя знакі — гаржэты, гузікі, нашыўкі, лычкі, шэўроны, канты і лампасы, іншыя элементы формы адзення (папаха, аксельбант і г. д.).

## Гісторыя з’яўлення знакаў адрознення 
Знакі адрознення — адзін з самых старажытных артэфактаў. На працягу ўсёй гісторыі плямёнаў існавалі асаблівыя сімвалы, якія дазвалялі адрозніць членаў аднаго роду ад іншага. Такія знакі лічыліся святымі, аказвалі нябачную падтрымку, былі свайго роду аб’яднаўчым пачаткам. Акрамя таго, знакі адрознення дапамагалі выбудаваць іерархічную лесвіцу. Пры гэтым знешні выгляд такіх знакаў кардынальна змяняўся на працягу чалавечай гісторыі.

Спачатку сімволіка была далёкая ад сучаснага фармату. Бо першыя знакі адрознення — гэта былі татуіроўкі. Акрамя таго, у розных народнасцяў у якасці знакаў адрознення выкарыстоўваліся пёры, каменныя каралі, ракавінкі і іншыя ўпрыгажэнні, якія дапаўнялі вопратку першабытных людзей.

Калі менавіта гэтыя знакі ператварыліся ў сучасныя нам пагоны, шэўроны, зорачкі і нашыўкі, сказаць складана. Але ўжо ў Старажытным Кітаі сустракаюцца першыя знакі адрознення на вопратцы. Іх насілі грамадзянскія людзі, і яны пазначалі пасады чыноўнікаў.

Прыкладна тады ж з’явіліся правобразы ваенных нашывак. Шырока вядомыя нашыўкі рымскіх легіянераў. У кожнай кагорты або падраздзялення Рымскай імперыі была свая эмблема, якая несла ў сабе вельмі важную для паплечнікаў інфармацыю. Затым такога роду апазнавальныя знакі распаўсюдзіліся па ўсёй Еўропе.

З часам знакі адрознення значна трансфармаваліся.

Так, адной з разнавіднасцяў знакаў адрознення сталі нашыўкі, якія сталі неад’емным элементам прафесійнага, карпаратыўнага і нават цалкам звычайнага адзення. Нашыўкі часта выкарыстоўваюцца ў моладзевай вопратцы. Існуе спецыяльная навука сігнуманістыка, якая займаецца калекцыянаваннем і сістэматызацыяй розных нашывак, а таксама шэраг геральдычных правілаў, паводле якіх складаюцца малюнкі на нашыўках.

Сёння складана ўявіць без тых ці іншых знакаў адрознення пэўныя віды прафесійнага і карпаратыўнага адзення, афіцыйную форму і вопратку спартсменаў і ваеннаслужачых.

## Спасылкі 
* Знакі адрознення ВС СССР у ВЭС
* 
* старонка «Форма і знакі адрознення» на сайце «Анатомія арміі»
* Знакі адрознення ва ўзброеных сілах ЗША
* Міжнародная энцыклапедыя знакаў адрознення (англ.)
* Рускі калекцыянер. Форум аматараў ваеннага антыкварыяту
* Ваенная геральдыка: знакі адрознення
Рудзенск (прадпрыемства)

**Рудзенск** — беларускае прадпрыемства па святлотэхнічнай прадукцыі для аўтатранспарту ў г.п. Рудзенск Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад холдынгу «Аўтакампаненты».

## Гісторыя 
Гісторыя прадпрыемства пачынаецца ў 1928 годзе, калі на базе цагельні стварыўся Рудзенскі прамкамбінат, дзе асноўнымі выглядамі дзейнасці былі будматэрыялы, швейная галантарэя, металаапрацоўка. У 1960-я гады ўкараняецца ў вытворчасць выпуск вырабаў з пластмас, а ўжо ў 1980-я гады Рудзенскі завод пластмасавых вырабаў уяўляе сабою спецыялізаванае прадпрыемства па выпуску тавараў народнага спажывання, дзіцячай цацкі, вырабаў з плёнкі, крэму для абутку.

З сярэдзіны 1990-х гадоў пасля рэканструкцыі на прадпрыемстве распачаты выпуск святлотэхнічных вырабаў для аўтатрактарнай прамысловасці.

У 1995 годзе Рудзенскі завод пластмасавых вырабаў быў ператвораны ў адкрытае акцыянернае таварыства (ААТ «Рудзенск»).

Згодна з указам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь ад 30 жніўня 2011 года № 388 «Аб некаторых пытаннях стварэння і дзейнасці холдынгу „Аўтакампаненты“» ААТ «Рудзенск» увашоў у холдынг «Аўтакампаненты».

У ліпені 2013 года уведзены ў эксплуатацыю новы вытворчы цэх.

ААТ «Рудзенск». Галоўны ўваход.jpg
Рудзенск, ААТ«Рудзенск».jpg
Рудзенск (прадпрыемства).jpg
Рудзенскі завод пластмасавых вырабаў. Навагодняя ёлачная цацка.jpg|Навагодняя ёлачная цацка часоў БССР. Знаходзіцца ў калекцыі Таццяны Семянякі.

## Дырэктары 
* Валянцін Баляслававіч Татарыцкі
* Андрэй Аляксандравіч Салановіч

 
Катэгорыя:Прадпрыемствы Пухавіцкага раёна
Катэгорыя:Рудзенск
Катэгорыя:1928 год у Беларусі
Сонечнае зацьменне 20 сакавіка 2015 года

**Сонечнае зацьменне 20 сакавіка 2015 года** — поўнае сонечнае зацьменне 120 сараса. Паласа поўнага зацьмення праходзіла праз паўночную частку Атлантычнага акіяна (Фарэрскія астравы, Нарвежскае мора). У Беларусі фаза зацьмення складала ад 0,63 у Брагіне да 0,73 у Браславе, у Мінску — 0,7. Такім чынам, гэта першае добра бачнае з тэрыторыі Беларусі зацьменне ў ХХІ стагоддзі.

Зацьменне мела велічыню 1,0445 і дасягнула свайго максімуму ў 09:46:47 UTC у пункце з каардынатамі 64° пн. ш. 7° з. д. Працягласць максімальнай фазы зацьмення склала 2 хв. 47 с., а месяцавы цень на зямной паверхні дасягнуў шырыні 463 км.

Зацьменне 20 сакавіка 2015 года стала 1-ым сонечным зацьменнем у 2015 годзе і 31-ым у XXI стагоддзі. Папярэдняе сонечнае зацьменне адбылося 23 кастрычніка 2014 года, наступнае — 13 верасня 2015 года.

## Мадэляванне 
## Галерэя 
## Гл. таксама 
* Сонечныя зацьменні XXI стагоддзя

## Зноскі 
## Спасылкі 
* Каталог сонечных зацьменняў 2001 — 2100
* Каталог сонечных зацьменняў 120 сараса
* Малая глабальная карта, на якой паказана геаграфія бачнасці зацьмення
* Вялікая глабальная карта, на якой паказана геаграфія бачнасці зацьмення
* Карта зацьмення

Катэгорыя:2015 год у астраноміі
2015-03-20
2015-03-20
2015-03-20
Катэгорыя:Падзеі 20 сакавіка
Катэгорыя:Сакавік 2015 года
Дзякавіцкі сельсавет

**Дзя́кавіцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Жыткавіцкага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2010 года — вёска) Дзякавічы. Плошча 239,41 км².

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Старобінскага раёна Слуцкай акругі. З 8 кастрычніка 1924 года ў Жыткавіцкім раёне Мазырскай акругі. З 21 жніўня 1925 года зноў у Старобінскім раёне Слуцкай акругі (з 9 чэрвеня 1927 года — Бабруйскай акругі). 5 красавіка 1935 года вернуты ў склад Жыткавіцкага раёна. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Вятчынскага сельсавета. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Дзякавіцкага сельсавета 7 населеных пунктаў. 26 сакавіка 1987 года ў склад Марохараўскага сельсавета перададзена вёска Вятчынская Рудня. 27 снежня 2022 года Дзякавіцкі сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Марохараўскага сельсавета.

## Склад 
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 6 населеных пунктаў: аграгарадок Дзякавічы, вёскі Буда, Вятчын, Лутоўе, Пасталы і Хвойка.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 1098 чалавек, з іх 98,9 % — беларусы, 0,6 % — рускія; паводле перапісу 2019 года — 698 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012.— 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Жыткавіцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Старобінскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2022 годзе
Лугскі сельсавет

**Лу́гскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лунінецкага раёна Брэсцкай вобласці. Цэнтр сельсавета — вёска Лугі.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Лунінецкага раёна Пінскай вобласці. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Брэсцкай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета быў далучаны скасаваны Гоцкі сельсавет. 26 красавіка 1956 года вёска Гоцк была перададзена ў склад Хорастаўскага сельсавета Ленінскага раёна Брэсцкай вобласці. Сельсавет скасаваны 8 верасня 1959 года, яго тэрыторыя далучана да Чучавіцкага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Лунінецкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1959 годзе
Урух (рака)

**Уру́х** (, , ) — рака ў Расіі, на Паўночным Каўказе, у Паўночнай Асеціі і Кабардзіна-Балкарыі, левы прыток ракі Церак.

Даўжыня ракі 104 км. Плошча вадазбору 1280 км². Сярэдні расход вады на адлегласці 47 км ад вусця складае 20,2 м³/с. Рака бярэ пачатак у ледавіках Галоўнага (Водападзельнага) хрыбта Вялікага Каўказа. У верхнім цячэнні Урух мае горны характар. У нізоўі цячэ па ўзгорыстай раўніне. Жыўленне пераважна за кошт раставання ледавікоў і снегу ў гарах. Вада з ракі выкарыстоўваецца на арашэнне.

Прытокі: Біялгі-Ком, Айгамуга (Даргон-Ком, Сангуці-Дон), Хазні-Дон (Хазны-Дон) і іншыя рэкі і ручаі.

## Літаратура 
* Урух // 
* Словарь современных географических названий. / Под общей редакцией акад. В. М. Котлякова — Екатеринбург: У-Фактория, 2006.
* 

## Спасылкі 
* Река Урух (Харвес) // Государственный водный реестр РФ

Катэгорыя:Рэкі Кабардзіна-Балкарыі
Катэгорыя:Рэкі Паўночнай Асеціі
Катэгорыя:Басейн Каспійскага мора
Апанас Іванавіч Ранвід

**Апанас Іванавіч Ранвід** ( — , ) — архітэктар.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1806 годзе.

У 1869 годзе прызначаны вытворцам прац па падтрымцы крэпасных сцен Пскова, у 1870-х кіраваў надбудовай 2 і 3 паверхаў гарадскога корпуса (паўднёвага) у Апочцы. Па яго праекце зроблена прыбудова да будынка Духоўнай кансісторыі (1872, Пскоў, Крэмль, 6). У 1881 годзе склаў праект інтэр’ераў, іканастаса Крыжовай царквы Пскоўскага Архіерэйскага дома.

## Творчасць 
У 1858—1860 гадах займаўся рэканструкцыяй  у Вільнюсе.

Катэгорыя:Архітэктары Расійскай імперыі
Катэгорыя:Архітэктары Пскова
Катэгорыя:Архітэктары Расіі
Катэгорыя:Архітэктары Літвы
Катэгорыя:Архітэктары XIX стагоддзя
Катэгорыя:Віленскія губернскія архітэктары
Катэгорыя:Пскоўскія губернскія архітэктары
Катэгорыя:Архітэктары Вільнюса