Краіны Восі

**Краіны нацысцкага блока**, **Краіны Восі** — ваенны блок паміж Германіяй, Італіяй, Японіяй і іншымі краінамі, якія ўдзельнічалі ў другой сусветнай вайне і процістаялі Антыгітлераўскай кааліцыі.

## Краіны «восі» 
[thumb|200px|left|Узгодненае ў студзені 1942 года [Трэці рэйх|Трэцім рэйхам і Японскай імперыяй падзел Еўразіі па 70-й даўгаце]]

* , з 27 верасня 1940
* , з 27 верасня 1940 да 8 верасня 1943
*  Італьянская сацыяльная рэспубліка, з 23 верасня 1943
* , з 27 верасня 1940
*  Каралеўства Румынія, з 23 лістапада 1940 да 23 жніўня 1944
*  Каралеўства Венгрыя, з 20 лістапада 1940 да 15 кастрычніка 1944
*  Венгерская дзяржава (рэжым Салашы), з 17 кастрычніка 1944
* , з 1 сакавіка 1941 да 9 верасня 1944
* , з 25 сакавіка да 27 сакавіка 1941
*  Першая Славацкая рэспубліка, з 24 лістапада 1940
*  Незалежная дзяржава Харватыя, з 15 чэрвеня 1941

## Саюзнікі і сатэліты 
*  лічыла сябе самастойным бокам канфлікту; гэта пазіцыя падтрымліваецца некаторымі фінскімі гісторыкамі і сёння. Незалежныя гісторыкі звычайна прылічваюць Фінляндыю да краін «восі». Пасля цяжкіх бітваў улетку 1944 года, Фінляндыя выйшла з вайны і заключыла перамір’е з СССР 6 верасня 1944 года (гл. Савецка-фінская вайна, 1941—1944).
*  з 25 студзеня 1942 года па верасень 1945 года.
*  Ірак у маі 1941 года падчас кароткачасовай англа-іракскай вайны. Ірак пасля дзяржаўнага перавароту пад кіраўніцтвам Рашыда Алі аль-Гайлані запытаў дапамогі ў Германіі і Італіі. Прыбыўшай германскай і італьянскай авіяцыі апынулася недастаткова, і 31 мая мяцеж быў падушаны. Пасля гэтага іракская армія ўдзельнічала ў баях на Блізкім Усходзе на боку Вялікабрытаніі.
*  Французская дзяржава (рэжым Вішы) з ліпеня 1940 года па жнівень 1944 года. Фармальна рэжым Вішы захоўваў нейтралітэт, аднак падтрымліваў з Германіяй эканамічнае і іншае супрацоўніцтва; лаяльныя ўраду Вішы ўзброеныя сілы бралі ўдзел у баявых дзеяннях супраць саюзнікаў на тэрыторыях некаторых калоній (гл. Мадагаскарская аперацыя, Сенегальская аперацыя, Сірыйска-Ліванская аперацыя, Габонская аперацыя). У 1943 годзе пры садзейнічанні Германіі ўрад Вішы сфармаваў французскую міліцыю, якая прыняла ўдзел у супраціўленні высадцы саюзнікаў у Францыю.

## Калабарацыянісцкія ўрады і адміністрацыі на акупаваных Германіяй тэрыторыях 
* border|22px Грэчаская дзяржава з 30 красавіка 1941;
* border|22px Недычаўская Сербія — гл. ніжэй;
*  Нарвегія (рэжым Квіслінга)
*  Нідэрланды (рэжым Мюсерта)
*  Беларусь (Беларуская цэнтральная рада)

## border|36px Марыянетачныя дзяржавы на тэрыторыях, занятых Японіяй 
* border|22px Маньчжоу-го з 27 верасня 1940 года;
* border|22px Мэнцзян (Унутраная Манголія) з 27 верасня 1940 года;
* border|22px Цэнтральны ўрад Кітайскай рэспублікі з 29 сакавіка 1941 года;
* border|22px Дзяржава Бірма з 1 жніўня 1943 года;
* border|22px Філіпіны: з 1942 года;
* В’етнамская імперыя з 11 сакавіка 1945 года да 23 жніўня 1945 года;
* border|22px Камбоджа з 9 сакавіка 1945 года да 15 красавіка 1945 года;
* border|22px Лаос з 1944 да 1945 года;
* border|22px Азад Хінд (1943—1945);

## border|34px Тэрыторыі, занятыя, анексаваныя Італіяй у яе калоніях і марыянетачных дзяржавах 
[thumb|250px|[Італьянская каланіяльная імперыя]]

* border|22px Албанскае каралеўства з 1 лістапада 1936 года да 8 верасня 1943 года анексавана Італіяй;
* border|22px Каралеўства Чарнагорыя (рэжым С. Дрлевіча), фармальна з 12 ліпеня 1941 года да 8 верасня 1943 года, фактычна — некалькі тыдняў у 1941 годзе;
* іншыя тэрыторыі Італьянскай каланіяльнай імперыі.

## Тэрыторыі, акупаваныя і анексаваныя Трэцім рэйхам 
thumb|right|250px|Германія і яе сатэліты ў перыяд іх максімальнай тэрытарыяльнай экспансіі ў Еўропе

*  Остмарк (Аўстрыя);
* border|22px Вестмарк (Саарская вобласць);
*  Польшча:
** Генерал-губернатарства;
** border|22px Вольны горад Данцыг (Гданьск);
** Вартэланд (Познань);
** Дыстрыкт Галіцыя;
*  Часткі былой Чэхаславакіі:
** border|22px Пратэктарат Багеміі і Маравіі з 15 сакавіка 1939 года;
** Судэтэнланд (Судэцкая вобласць);
*  Люксембург;
* ;
* Нармандскія астравы;
*  (генерал-губернатар Фалькенхаўзен);
* border|22px Грэчаская дзяржава з 30 красавіка 1941;
* Францыя (акупаваныя землі, уключаючы Эльзас і Латарынгію);
*  Албанія c 8 верасня 1943 года;
* border|22px Італьянская сацыяльная рэспубліка з 23 верасня 1943 года;
*  Часткі былой Югаславіі:
**  (уключаючы Банат) — марыянетачны рэжым Недыча з 1 верасня 1941 года;
** Ніжняя Карынтыя і Ніжняя Штырыя;
** border|22px Славенскае дамабранства (да 1943 гады падпарадкоўваліся Італіі, затым Германіі);
** border|22px Чарнагорыя — марыянетачны рэжым Вукчавіча з 8 верасня 1943 года
** border|22px Незалежная рэспубліка Македонія з 8 верасня 1944 года;
*  Венгерская дзяржава з 16 кастрычніка 1944 года;
* Усходнія рэйхскамісарыяты:
** Украіна;
** Остланд (Прыбалтыка і Беларусь);
** Каўказ;
** Масковія.

Image:NS administrative Gliederung 1944.png
Image:Kingdom_of_Italy_1942_with_provinces.svg
Image:Hungary map.png
Image:Romania1941.png
Image:Slovakia1941 02.png
Image:Map of Bulgaria during WWII.png
Image:Yugoslavia1936physical.jpg
Image:Ndh 1941.png
Image:Map of Finnish areas ceded to Soviet Union 1940.png
Image:Serbia1941 1944 01.png
Image:Montenegro during ww2.png

## Гл. таксама 
* Антыгітлераўская кааліцыя
* Удзельнікі Другой сусветнай вайны
* Тэрытарыяльна-палітычная экспансія Трэцяга рэйха
* Ваеннапалонныя ў СССР падчас Другой сусветнай вайны

## Заўвагі 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
*  The Axis Alliance


Катэгорыя:Спісы краін
Катэгорыя:Геапалітыка