open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Бешанковіцкае выступленне рамеснікаў і сялян (1821—1822)

**Бешанковіцкае выступленне рамеснікаў і сялян** — пратэст супраць шматгадовага прыгнёту з боку ўладальніка мястэчка Бешанковічы і прылеглых вёсак графа I. Храптовіча. 

Паводле яго загаду пад пляцы для будоўляў было разбурана каля 100 двароў рамеснікаў і сялян, адабраны іх землі, яны самі абкладзены непасільнымі падаткамі і павіннасцямі, уведзены штодзенны прыгон, а графскія староста і аканом лупцавалі людзей. Не знайшоўшы паратунку ў беларускага ваеннага губернатара А. Вюртэмбергскага і віцебскага губернатара А. П. Бутовіча, рамеснікі і сяляне ў верасні 1821 г. падалі петыцыю цару Аляксандру I, у якой сцвярджалі, што паводле прывілея 1634 г., дадзенага Бешанковічам у часы Вялікага Княства Літоўскага каралём польскім і вялікім князем літоўскім Уладзіславам IV, жыхары мястэчка не аддаваліся Храптовічам у прыгон. 

Пратэстоўцы выбралі раду на чале з адстаўным паручнікам Б. Ступіным. Даведаўшыся пра петыцыю, граф таксама напісаў цару скаргу, што яго прыгонныя выйшлі з падпарадкавання, адмовіліся ад выканання ўсіх павіннасцей, паказваюць буянства і дзерзкасць. У выніку лепельскі павятовы земскі суд атрымаў прадпісанне губернскага начальства прывесці пратэстоўцаў у поўнае падпарадкаванне графу, а зачыншчыкаў аддаць пад суд. У Бешанковічы выехала камісія на чале з судовым спраўнікам Рылевічам. Але 730 бунтаўшчыкоў нават пад пагрозай экзекуцыі адхілілі ўсе заклікі камісіі падпарадкавацца графу і выконваць павіннасці. 3 работ у маёнтку былі зняты ўсе прыгонныя. Паліцыя арыштавала 9 кіраўнікоў і актыўных удзельнікаў выступлення. Дом, дзе іх трымалі, акружылі больш за 200 местачкоўцаў і сялян на чале з К. Станкевічам, і пад іх націскам паліцыя адпусціла арыштаваных. Ад прапанаванай графам харчовай дапамогі бунтаўшчыкі адмовіліся. Паводле прадпісання губернатара ў Бешанковічы прыбыў калежскі асэсар Мазурын, які разам з судовым спраўшкам угаворваў мяшчан і сялян выконваць павіннасці паводле інвентара, але тыя зноў адмовіліся. Выкліканая ваенная каманда арыштавала 4 кіраўнікоў і пад канвоем павяла іх у Лепель. Але ў выніку сутычкі паміж салдатамі і мяшчанамі арыштаваных адбілі. У Бешанковічы прыехаў сам губернатар, які загадаў самых непакорных аддаць пад суд. Павятовы суд, што адбыўся восенню 1822 г., стаў на абарону графа, не звярнуў увагі на шматлікія важкія доказы падсудных. 18 мяшчан і сялян прыгавораны да цялесных пакаранняў. Самыя актыўныя кіраўнікі выступлення I. Гілевіч, Я. Кісевіч, Л. Берасцень і Г. Журко засуджаны на пажыццёвую катаргу ў Табольскім астрозе.

## Літаратура 
* Крачкоўкі, А. В. Край наш Наддзвінскі / А. В. Крачкоўскі. — Мн.: Полымя, 1990. — 76, [4] с.: іл., факс., партр. — ISBN 5-345-00312-2.
* Марозава, А. І. Бешанковіцкае выступленне рамеснікаў і сялян 1821—22 / А. І. Марозава //  — С. 23—24.

Катэгорыя:Паўстанні ў Расійскай імперыі
Катэгорыя:Паўстанні ў Беларусі
Катэгорыя:Гісторыя Бешанковіцкага раёна
Катэгорыя:Акцыі пратэсту ў Беларусі
Катэгорыя:1821 год у Беларусі
Катэгорыя:Канфлікты 1821 года
Катэгорыя:Канфлікты 1822 года
Вячаслаў Аляксеевіч Савянкоў

**Вячаслаў Аляксеевіч Савянкоў** (нар. , г. Калінкавічы, Гомельская вобласць) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў у 1978 годзе Брэсцкі інжынерна-будаўнічы інстытут. У 1978 годзе працаваў архітэктарам у ПМ № 2 «Гроднаграмадзянпраект». У 1978—1980 гадах служыў у Савецкай Арміі. У 1980—1990 гадах архітэктар, старэйшы архітэктар інстытута «Гроднаграмадзянпраект»; у 1990—1995 гадах кіраўнік групы ў ПП «Спецпраектрэстаўрацыя»; у 1995—1997 гадах намеснік дырэктара па архітэктуры РСУ «Гроднааблаўтатранс»; у 1997—2005 гадах галоўны архітэктар праекта, кіраўнік майстэрні ААТ «Гроднадзіпрабуд»; у 2005—2009 гадах галоўны архітэктар ПУП «Розмысел»; з 2009 года галоўны архітэктар ТАА «Праектіндустрыя».

Член Беларускага саюза архітэктараў з 2003 года.

Пражывае ў Гродне па вул. Кабяка, 4/3

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары СССР
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Гродна
Анатоль Паўлавіч Жытко

**Анатоль Паўлавіч Жытко** (, в. Мінічы, Ляхавіцкі раён, Брэсцкая вобласць) — беларускі гісторык. Доктар гістарычных навук (2003).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 15 сакавіка 1957 года ў в. Мінічы Ляхавіцкага раёна Брэсцкай вобласці.

У 1979 годзе скончыў гістарычны факультэт Мінскі дзяржаўны педагагічны інстытут імя М. Горкага, працаваў настаўнікам гісторыі ў Самахвалавіцкай школе. У 1986 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю і з таго часу пачаў выкладчыцкую дзейнасць у МДПІ імя М. Горкага. З 1991 года дацэнт, а ў 1998 годзе стаў загадчыкам кафедры славянскай гісторыі і метадалогіі гістарычнай навукі. У 2003 абараніў доктарскую дысертацыю. З 2015 года — прафесар кафедры гісторыі Беларусі і славянскіх народаў. Навуковыя інтарэсы: сацыяльна-эканамічная гісторыя Беларусі перыяду капіталізму і метадалогія гісторыі.

### Сям’я 
Жонка Ірына Уладзіміраўна Жытко — кандыдат педагагічных навук, дацэнт.

Мае дачку і ўнучку.

## Педагагічная дзейнасць 
Чытае курс лекцый па дысцыплінах «Метадалогія гісторыі», спецкурс «Эвалюцыя вышэйшага саслоўя Беларусі (XIX — пачатак XX ст.)»

Ажыццяўляе дзейнасць па арганізацыі вышэйшай школы, падрыхтоўка спецыялістаў вышэйшай кваліфікацыі: падрыхтаваў 4 кандыдата гістарычных навук. Грамадская дзейнасць: старшыня савета па абароне дысертацый К02.21.03 пры ўстанове адукацыі «Беларускі дзяржаўны педагагічны універсітэт імя Максіма Танка», член праблемнага савета па праблемах гістарычнай навукі.

## Асноўныя публікацыі 
;Манаграфія
* 

;Падручнікі, навучальныя дапаможнікі
* 
* 
* 

## Узнагароды 
* медаль Францыска Скарыны (2020)..

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Катэгорыя:Аўтары падручнікаў
Кузьма Іванавіч Козак

**Кузьма Іванавіч Козак** (нар. )  — беларускі гісторык. Кандыдат гістарычных навук (1991).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 16 верасня 1955 года ў в. Альшаны Столінскага раёна Брэсцкай вобласці ў сялянскай сям’і.

У 1981 годзе скончыў гістарычны факультэт Мінскі дзяржаўны педагагічны інстытут імя М. Горкага. У 1991 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю. Працаваў настаўнікам Крывіцкай сярэдняй школы Салігорскага раёна. У розны час займаў пасаду намеснік дырэктара Нацыянальнага архіву і дырэктара Гістарычнай майстэрні.

З 1995 дацэнт кафедры крыніцазнаўства гістарычнага факультэта БДУ.

Аўтар больш за 200 навуковых прац, у тым ліку вучэбнага дапаможніка «Архівазнаўства Беларусі» ў 2 частках, «Гістарычная інфарматыка» (Мінск, 1999), «Архівы замежных краін» (Мінск, 2016); манаграфій «Забытыя жаўнеры Польскага войска ў час Другой сусветнай вайны» (Мінск, 2003), «Германскі акупацыйны рэжым на тэрыторыі Беларусі. 1941—1944: гістарыяграфія і крыніцы», «Германскія і калабарацыянісцкія страты на тэрыторыі Беларусі ў гады Вялікай Айчыннай вайны (1941—1944): аналіз і вынікі» (Мінск, 2012). Адзін з рэдактараў выданняў «Беларуска-польскі практыкум», «Беларуска-французскія кантраверсіі», «Беларуска-нямецкія дыялогі», зборніка «Жывыя сведчанні Беларусі».

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Столінскім раёне
Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Катэгорыя:Выпускнікі БДПУ імя Максіма Танка
Аляксандр Валер’евіч Касовіч

**Аляксандр Валер’евіч Касовіч** (нар. ) — беларускі гісторык. Кандыдат гістарычных навук (2004).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 18 снежня 1972 года ў горадзе Асіповічы Магілёўскай вобласці ў сям’і служачых.

У 1994 годзе скончыў з адзнакай Беларускі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя Максіма Танка па спецыяльнасці «Гісторыя і замежная мова» і аспірантуру пры ім у 1998 годзе.

У 2004 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю. Працаваў настаўнікам, намеснікам дырэктара па вучэбна — выхаваўчай рабоце СШ № 176 Мінска (1992—2001), галоўным інспектарам Галоўнага ўпраўлення кадравай палітыкі Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь (2001), памочнікам рэктара Акадэміі кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь, Беларускага дзяржаўнага педагагічнага універсітэта імя М. Танка (2002—2005), загадчыкам кафедры айчыннай і сусветнай гісторыі БДПУ (2006).

З лістапада 2006 года па сакавік 2015 года — дэкан факультэта сацыяльна-педагагічных тэхналогій. 26 сакавіка 2015 года па 1 лістапада 2019 года дэкан гістарычнага факультэта.

## Навуковая дзейнасць 
З’яўляўся кіраўніком фундаментальных навуковых праектаў «Антыгерманскае супраціўленне ў заходніх абласцях Беларусі ў гады Вялікай Айчыннай вайны», выкананай па гранту Фонду фундаментальных даследаванняў для маладых навукоўцаў (2005—2006), «Дзяржаўная маладзёжная палітыка» (2007—2011). Адзін з распрацоўшчыкаў Дзяржаўных адукацыйных стандартаў па спецыяльнасці «Сацыяльная педагогіка» (2008, 2013). Удзельнік міжнародных адукацыйных праектаў (COPERNICUS PROJECT, 2006, TEMPUS, 2007).

З’яўляецца членам Дзяржаўнага экспертнага савета па гуманітарных і сацыяльных навуках і пытаннях дзяржаўнасці пры Дзяржаўным камітэце па навуцы і тэхналогіях Рэспублікі Беларусь, Рэспубліканскага метадычнага савета па пытаннях удасканалення сацыяльнага абслугоўвання і ўкаранення інавацыйных тэхналогій сацыяльнай работы ва ўстановах сацыяльнага абслугоўвання пры Міністэрстве працы і сацыяльнай абароны Рэспублікі Беларусь.

Аўтар звыш 70 навуковых прац па гісторыі перыяду Вялікай Айчыннай вайны, дзяржаўнаму кіраванню і рэгуляванню сацыяльнай сферай, пытаннях выхавання і сацыяльнай работы.

Навуковыя інтарэсы: антыгерманскае супраціўленне у заходніх абласцях Беларусі ў гады Вялікай Айчыннай вайны, дзяржаўная маладзёжная палітыка, дзяржаўнае рэгуляванне і кіраванне сацыяльнай сферай.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Катэгорыя:Дэканы гістарычнага факультэта БДПУ імя Максіма Танка
Катэгорыя:Дэканы факультэта сацыяльна-педагагічных тэхналогій БДПУ імя М. Танка
Цэратадон пурпурны

**Цэратадон пурпурны** (*Ceratodon purpureus*) — від брыевых імхоў з роду  сямейства .

## Батанічнае апісанне 
Шматгадовыя двухдомныя лістасцябловыя расліны. Утвараюць дзярнінкі зялёнага або зялёна-карычневага, часам чырванаватага колеру. Сцябло прамастойнае, вышынёй 1—3 см, галінастае, густа пакрытае лісцем. Лісце ланцэтнае, завостранае, з адагнутым уверх краем. Каробачка нахіленая, амаль гарызантальная, на пурпурна-чырвонай бліскучай ножцы, бліскучая, чырвона-бурага колеру. Сухая каробачка моцна баразнаватая. Каўпачок шапкападобны. Споры (10—14) амаль гладкія.

## Распаўсюджанне і экалогія 
Сустракаецца паўсюдна, у тым ліку і на тэрыторыі Беларусі. Расце на аголеных глебах, на вогнішчах, каменні, на схілах узгоркаў, каля дарог, драўляных дахах і загнілай драўніне.

## Літаратура 
*  — С. 180.

## Спасылкі 
* 
* *Ceratodon purpureus* (Hedw.) Brid. // The Plant List
* Цератодон пурпурный — Сeratodon purpureus (Hedw.) Вrid. // Экологический центр «Экосистема»™

Катэгорыя:Брыевыя імхі
Цэнтральнаякуцкая раўніна

**Цэнтральнаякуцкая раўніна, Цэнтральнаякуцкая нізіна, Вілюйская нізіна** (, ) — раўніна на тэрыторыі Расіі, ва Усходняй Сібіры, у Якуціі.

Знаходзіцца ў міжрэччы рэк Лена і Вілюй. Уяўляе з сябе плоскую, моцна забалочаную раўніну, падзеленую далінамі рэк. Вышыні складаюць 60—400 м. Пашырана вечная мерзлата. На раўніне вялікая колькасць азёр тэрмакарставага паходжання, аласы і булгуняхі. Большая частка раўніны занятая лістоўнічнымі і лістоўнічна-хваёвымі лясамі. Месцамі бярозавыя лясы і лугавы стэп. Клімат рэзка кантынентальны.

На раўніне маюцца радовішчы каменнага вугалю, жалезных і поліметалічных руд, золата, алмазаў, слюды, прыроднага газу.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Центральноякутская низменность // «Мегаэнциклопедия Кирилла и Мефодия» megabook.ru

Катэгорыя:Геаграфія Якуціі
Катэгорыя:Нізіны Расіі
Катэгорыя:Раўніны Азіі
Свята-Раства-Багародзіцкая царква (Урыцкае)

**Свята-Раства-Багародзіцкая царква** — мураваны праваслаўны храм у аграгарадку Урыцкае Гомельскага раёна Гомельскай вобласці. Знаходзіцца на вул. Леніна, 102. З’яўляеццы цэнтрам гомельскага раённага благачыння.

## Гісторыя 
20 студзеня 1992 года быў зарэгістраваны прыход. Вырашэнне пра пачатак будаўніцтва прымаў архірэй Арыстарх. Першыя службы здзяйсняліся ў невялікім драўлянай доме побач з будаваным храмам.

Асвячэнне храма адбылося 16 кастрычніка 1994 года епіскапам Арыстархам. Вялікі ўнёсак у будаўніцтва храма ўнёс старшыня калгаса «Урыцкае» Аркадзь Аляксеевіч Паташкін.

У 2010 годзе было распачата будаўніцтва нядзельнай школы на месцы былога прыходскога дому.

 
Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Гомельскага раёна
Катэгорыя:Урыцкае
Катэгорыя:Храмы Гомельскай і Жлобінскай епархіі
Катэгорыя:1994 год у Беларусі
Свята-Мікалаеўская царква (Гомель)

**Свята-Мікалаеўская царква на Валатаве** — мураваны праваслаўны храм у горадзе Гомель. Знаходзіцца на вул. Бранская, 1.

## Гісторыя 
Будаўніцтва царквы датуецца 1805 годам, яна знаходзілася на поўдні былой вёскі Валатава (зараз Цэнтральны раён Гомеля). Храм быў збудаваны на датацыі і па дырэктыве графа Румянцава на месцы старой струхлелай драўлянай царквы.

У другой палове XIX стагоддзя Гомель перайшоў князю Івану Паскевічу і ўсе сяляне, якія жылі ў Валатаве, былі пераселены ў суседнюю вёску Іванаўка. У выніку чаго храм быў закрыты і пуставаў практычна паўстагоддзя.

У 1899 годзе, пасля рамонту, царква была зноў адкрыта. У часы СССР царква была закрыта.

У 1999 годзе было распачата аднаўленне храма.

## Архітэктура 
Для будаўніцтва новага храма з Англіі быў запрошаны архітэктар Джон Кларк. Галоўны алтар быў распісаны мясцовым іканапісцам Сазонавым. Праз некалькі гадоў пасля будаўніцтва храма драўляная падлога была заменена на цагляны.

У канцы XIX стагоддзя архітэктарам Камбуравым была пачата рэстаўрацыя храма.

Файл:Homiel, Vałatava, Mikałajeŭskaja. Гомель, Валатава, Мікалаеўская (XIX).jpg
Файл:Homiel, Vałatava, Mikałajeŭskaja. Гомель, Валатава, Мікалаеўская (07.1942).jpg
Файл:Гомель. Старая Волотова. Храм святителя Николая Чудотворца 08.jpg
Файл:Гомель. Старая Волотова. Храм святителя Николая Чудотворца 02.jpg
Файл:Гомель. Старая Волотова. Храм святителя Николая Чудотворца 07.jpg
Файл:Гомель. Старая Волотова. Храм святителя Николая Чудотворца 10.jpg
Файл:Гомель. Старая Волотова. Храм святителя Николая Чудотворца 13.jpg
Файл:Осенний вечер.jpg
Файл:Гомель. Старая Волотова. Храм святителя Николая Чудотворца 12.jpg

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Гомеля
Катэгорыя:Храмы Гомельскай і Жлобінскай епархіі
Катэгорыя:Храмы Святога Мікалая
Катэгорыя:1805 год у Беларусі
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Джона Кларка
Катэгорыя:Збудаванні Гомеля ў стылі класіцызм
Фёдар Іосіфавіч Вольфсан

**Фёдар Іосіфавіч Вольфсан** ( — ) — савецкі навуковец, доктар геолага-мінералагічных навук, прафесар, першаадкрывальнік уранавых радовішчаў.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 13 лістапада 1907 года ў в. Сідаравічы Магілёўскага павета Магілёўскай губерні ў яўрэйскай сялянскай сям’і.

Атрымаў сярэднюю адукацыю (1924). Працаваў у гаспадарцы бацькоў і адначасова вёў заняткі ў хаце-чытальні, складаўся ў камітэце сялянскай беднаты.

Па камсамольскім кірунку паступіў на геолагаразведачны факультэт Ленінградскага горнага інстытута. Пасля яго заканчэння (1930) пакінуты ў аспірантуру. Адразу выехаў ад Геалагічнага камітэта ў якасці начальніка стацыянарнай Такелійскай геолагавыведнай партыі. У 1931 годзе сумесна са штатам партыі пераведзены ў Сярэдазразведку, ў 1932 годзе перайшоў у штат Галоўгорхімпрама, працаваў на рудніку галоўным геолагам і тэхнічным кіраўніком.

У канцы 1932 года па запрашэнні акадэмікаў А. Я. Ферсмана і Дз. І. Шчарбакова паступіў у аспірантуру Ламаносаўскага інстытута Акадэміі навук СССР. У 1933—1938 гадах кіраўнік пошукавага атрада сярэднеазіяцкай экспедыцыі АН СССР і групы Мугаджарскай экспедыцыі. За гэты перыяд адкрыты радовішчы металаў: Наўгарзанскае флюарытавае, Лашкерэкскае і Гаўскае поліметалічныя, Кансайскія залатарудныя і некалькі іншых. У 1935 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю на тэму «Такелийское полиметаллическое месторождение».

У 1938—1944 гадах займаўся вывучэннем структур поліметалічных радовішчаў Цэнтральнага Казахстана, Алтая і Паўночнага Каўказа, у 1945—1950 гадах — геалагічных структур рэдкаметальных радовішчаў Сярэдняй Азіі. У 1946 годзе абараніў доктарскую дысертацыю. У 1948—1950 гадах дырэктар Геалагічнай станцыі АН СССР.

Адначасова з 1938 года выкладаў у Маскоўскім інстытуце каляровых металаў і золата імя М. І. Калініна (МІКМіЗ). У 1952—1955 гадах яго штатны прафесар кафедры карысных выкапняў, чытаў курс «Рудныя радовішча і структуры рудных радовішчаў». У гэты ж перыяд праводзіў навуковыя даследаванні на Каўказе і Усходнім Забайкаллі па дамове з прамысловымі арганізацыямі.

З 1955 года зноў працаваў у ІГЕМ АН СССР, у 1959 годзе прызначаны на пасаду начальніка Экспедыцыі № 1 СССР (Лабараторыя радыёгеалогіі), якой кіраваў да 1987 года.

Адначасова вёў педагагічную дзейнасць у МІКМіЗе (да 1963 года), у Маскоўскім геолагаразведачным інстытуце і Універсітэце дружбы народаў (да 1988).

## Літаратура 
* Геологи Академии в годы Великой Отечественной войны. — Природа, 1974, No 5&nbsp;°C, с. 48—57.

## Спасылкі 
* АВТОБИОГРАФИЯ Вольфсон Файтель (Федор) Иосифович
* Книга нашей памяти. ВОЛЬФСОН Ф. И. (1907—1989)
* К 110-летию со дня рождения Ф. И. Вольфсона 
* Ф. И. ВОЛЬФСОН  УЧЕНЫЙ, ПЕДАГОГ, ПАТРИОТ 

Катэгорыя:Дактары геолага-мінералагічных навук
Катэгорыя:Выпускнікі Санкт-Пецярбургскага дзяржаўнага горнага ўніверсітэта
Катэгорыя:Геолагі СССР
Браніслаў Кузьміч Малахаў

**Браніслаў Кузьміч Малахаў** (нар. , Сідаравічы, Магілёўскі раён) — беларускі гісторык. Кандыдат гістарычных навук (2004).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 25 студзеня 1941 года ў в. Сідаравічы Магілёўскага раёна Магілёўскай вобласці ў сям’і служачых.

У 1964 годзе скончыў гісторыка-геаграфічны факультэт Магілёўскага дзяржаўнага педагагічнага інстытута. З 1973 па 2002 гады працаваў у Магілёўска дзяржаўным універсітэце харчавання. У 1979 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю. З 1986 года дацэнт. З 2002 года працаваў у Магілёўскім філіяле Беларускім інстытуце правазнаўства.

Галіна навуковых інтарэсаў: гісторыя Беларусі, беларусазнаўства, пытанні дзяржаўнага суверэнітэту.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гісторыкі СССР
Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Падасінаўка (Варонежская вобласць)

**Падасінаўка** () — сяло ў Новахапёрскім раёне Варонежскай вобласці Расіі.

Насельніцтва сяла — 449 чалавек (2010 год).

## Славутасці 
У 1870 годзе па праекце Дзмітрыя Знабішына была пабудавана Свята-Праабражэнская царква, якая цяпер не дзейнічае.

## Вядомыя асобы 
* Валянцін Георгіевіч Маскалёў (нар. 1944) — беларускі гісторык.

Катэгорыя:Населеныя пункты Варонежскай вобласці
Мікалай Іосіфавіч Мініцкі

**Мікалай Іосіфавіч Мініцкі** (нар. , ) — беларускі гісторык, метадолаг. Доктар гістарычных навук.

Галоўны рэдактар часопіса «Гісторыя: праблемы выкладання» (з 1997 года). Аўтар больш за 150 прац.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 15 верасня 1942 года ў Полацку Віцебскай вобласці ў сям’і рабочых

У 1962 годзе скончыў гістарычны факультэт БДУ. У 1977 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю. З 1982 года дацэнт кафедры філасофіі Беларускага дзяржаўнага інстытута народнай гаспадаркі. З 1993 года — дацэнт. У 2007 годзе абараніў доктарскую дысертацыю і з таго ж года прафесар кафедры старажытных цывілізацый і сярэднявечча Беларускага дзяржаўнага педагагічнага ўніверсітэта імя М. Танка.

Навуковыя інтарэсы: антычная гісторыя, метадалогія гісторыі, тэорыя падручніка; пабудова і прадстаўленне ведаў, праблемы перакладу навуковага веды ў адукацыйную і навучальная.

## Асноўныя публікацыі 
* Методы построения научного и образовательного исторического знания. — Мн., 2006;
* Преподавание истории древнего мира: Учеб. пособ. — Мн., 2000;
* Да развіцця канцэпцыі школьнай гістарычнай адукацыі // Беларускі гістарычны часопіс. 2001. — № 5;
* «Энеида» и «Библия»: видения апокалипсиса (эмоционально-смысловая доминанта текста) // Весці БДПУ імя М. Танка. 2003. — № 4;
* Идеалы и практика античной демократии (структурно-композиционный анализ речи Перикла; Фукидид. История 1, 36-41) // Весці БДУ. — 2004. — № 1;
* Психолингвистические и информационные аспекты воспрития и обработки учебного текста // Белорусский психологический журнал. — 2004. — № 3;
* Гістарычная навука і адукацыйныя веды: гуманітарныя асновы міждысцыплінарнай інтэграцыі // Беларускі гістарычны часопіс. — 2006. — № 6.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Яўген Канстанцінавіч Новік

**Яўген Канстанцінавіч Новік** — беларускі гісторык, педагог. Доктар гістарычных навук (1989), прафесар (1991).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў сялянскай сям’і ў вёсцы Рахавец (Цяпер — Навагрудскі раён, Гродзенская вобласць, Беларусь).
У 1962 г. скончыў Мінскі педагагічны інстытут імя М. Горкага. З 1962 года працаваў настаўнікам, выкладаў у Навагрудскім гандлёва-эканамічным тэхнікуме. У 1967—1970 навучаўся ў асперантуры.

З 1970 года працаваў у Мінскім педагагічным інстытуце, Мінскім інстытуце культуры, Рэспубліканскім міжгаліновай інстытуце павышэння кваліфікацыі кіруючых работнікаў і спецыялістаў галін народнай гаспадаркі.

У 1988 абараніў доктарскую дысертацыю.

З 1989 па 2013 гады быў загадчыкам кафедры гуманітарных дысцыплін Беларускага дзяржаўнага універсітэта інфарматыкі і радыёэлектронікі, у цяперашні час працуе прафесарам на гэтай кафедры.

Займаў пасаду старшыні Экспертнага савета па гістарычных навуках ВАК Рэспублікі Беларусь.

## Навуковая і педагагічная дзейнасць 
Займаецца даследаваннем гісторыі палітычных партый, арганізацый і рухаў Беларусі, праблемы станаўлення народнай адукацыі Беларусі, пытанняў найноўшай гісторыі Беларусі, методыкі выкладання гісторыі ў вышэйшай і сярэдняй школе.

## Узнагароды 
Узнагароджаны знака «Выдатнік адукацыі Рэспублікі Беларусь».

## Літаратура 
* 
* Новік Яўген Канстанцінавіч // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т. — Т. 5.: М — Пуд / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (галоўны рэд.) і інш.; Маст. Э. Э. Жакевіч. — Мінск : БелЭн імя Петруся Броўкі, 1999. — С. 332.

Катэгорыя:Выкладчыкі БДПУ імя Максіма Танка
Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Катэгорыя:Выпускнікі БДПУ імя Максіма Танка
Ігар Анатолевіч Савіцкі

**Ігар Анатолевіч Савіцкі** (нар. , г. Мінск) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў у 1986 годзе Беларускі політэхнічны інстытут па спецыяльнасці «Архітэктура» (выкладчыкі А. В. Сычова, І. І. Корж, Г. У. Палянская). У 1986—1989 года архітэктар дзяржаўнага праектнага інстытута «Мінскпраект»; у 1990—1991 гадах вядучы архітэктар кааператыўнага праектнага інстытута «Інкапраект» пры Дзяржбудзе БССР; у 1997—2004 гадах архітэктар, галоўны архітэктар праектаў, вядучы спецыяліст (архітэктар) КУП «Смалявіцкае раённае праектнае архітэктурнае бюро»; у 2004 годзе вядучы спецыяліст (архітэктар)  «УКБ-Смалявічы»; з 2004 года галоўны архітэктар праекта ІБКУП «УКБ-Смалявічы».

Член Саюза архітэктараў Беларусі з 1992 года.

## Узнагароды 
Узнагароджаны заахвочвальнай прэміяй на конкурсе плаката UNESCO «Моладзь і ліквідацыя непісьменнасці» (1982); заахвочвальнай прэміяй на конкурсе плаката «У абарону Міру» БПІ (1983); 2-й прэміяй на конкурсе па добраўпарадкаванні дзіцячай зоны гарадскога парку ў г. Мазыры (1990); Граматай СА БССР на аглядзе-конкурсе творчасці маладых архітэктараў Беларусі (1991), заахвочвальнай прэміяй на конкурсе па распрацоўцы сімволікі САБ (1991); 1-й прэміяй у складзе аўтарскага калектыва (пад кіраўніцтвам Г. І. Белікава) на конкурсе ДПІ «Мінскпраект» на праектную прапанову па планіроўцы мікрараёна «Вяснянка» ў г. Мінску.

## Творчасць 
Асноўныя творчыя працы: праект Парку Перамогі ў г. Мінску па пр. Машэрава (1987, у складзе аўтарскага калектыва Г. М. Белікаў, Б.  Юрцін, М. Ф. Жлоба, Д. В. Герашчанка, Л. У. Белякова); праект рэканструкцыі парку ў г. Нясвіжы (1988, у складзе аўтарскага калектыва М. Ф. Жлоба, Д. В. Герашчанка, Л. У. Белякова); праект аўтобуснага прыпынка каля гарадскіх могілак у в. Глебкавічы (1989); рэканструкцыя інтэр’ера хола помніка архітэктуры XIX ст. у в. Алесіна (2002); загарадны дом у мікрараёне «Сад» г. Смалявічы (2005); загарадная сядзіба ў г. Смалявічы па вул. Беларускай (2006); праект крамы ў в. Барсукі Смалявіцкага раёна (2006); скульптура для музея Егіпецкіх старажытнасцей у г. Каіры (2007—2009). 

Удзел у выстаўках: мастацкая выстаўка нефармальнага мастацкага аб’яднання «ФОРМА» (1988, Мінск); экспазіцыя ў выставачным комплексе па пр. Машэрава, 7; мастацкая выстаўка дзіцячай творчасці «Свет дзяцінства» (у пошуках гармоніі) (1994, Мінск); мастацкая выстаўка «Зрабі сам» мастацкага грамадства «Арцель» (1995,  Мінск); экспазіцыя ў памяшканні ЖРЭА Першамайскага раёна (1995); экспазіцыя ў памяшканні прадстаўніцтва ААН у РБ (1996); выстаўка камянёў «З глыбіні стагоддзяў» у бібліятэцы імя М. Багдановіча ў г. Смалявічы.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Архітэктары Смалявічаў
Віктар Пятровіч Помазаў

**Віктар Пятровіч По́мазаў** (, Юркавічы, , Гомельская вобласць — ) — беларускі кампазітар. Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі БССР (1986). Член Беларускага саюза кампазітараў (1978).

## Біяграфія 
Скончыў Беларускую кансерваторыю па класу кампазіцыі дацэнта П. П. Падкавырава (1976) і асістэнтуру-стажыроўку пад кіраўніцтвам прафесара Я. А. Глебава (1979). У 1979—1981 гадах выкладаў у Беларускай кансерваторыі.

## Творчасць 
Харэаграфічныя навелы: «Дзяды» (1980), «Перапёлачка», «Крыжачок», (1982), «Таўкачыкі» (1983), «Лялькі-сувеніры» (1985). Вакальна-сімфанічныя паэмы: «Памяць» (словы народныя, 1984), «Янка Купала» (1984); народныя ецэны «Калядкі» для хору, «траістай музыкі» і ўдарных (1976). Кантаты: «Песня згоды» (сл. П. Макаля, 1979), рытуал «Заручыны» (словы народныя, 1984).

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Кампазітары СССР
Катэгорыя:Члены Беларускага саюза кампазітараў
Катэгорыя:Кампазітары Беларусі
Беларускі камітэт (Беласток)

, С. Пяткевіч, П. Барташэвіч, В. Маркевіч, Эдвард Валанцей, Мікола Чарнецкі. Сядзяць злева направа: Хведар Ільяшэвіч, В. Аляксеюк, Мікола Шчорс, Валянціна Міленушкіна, Уладзімір Тамашчык.]]

**Беларускі камітэт** — грамадская нацыянальная арганізацыя, якая дзейнічала ва ўмовах нацысцкай акупацыі ў часы Другой сусветнай вайны.

Камітэт быў створаны летам 1941 года ў акупаваным Беластоку з дазволу нямецкіх акупацыйных уладаў. Першапачаткова яго ўзначальваў Часлаў Ханяўка, пазней — Уладзімір Тамашчык і Хведар Ільяшэвіч. У задачы арганізацыі ўваходзіла дапамога беларускаму насельніцтву, абуджэнне беларускай нацыянальнай свядомасці, адукацыйныя і культурныя мерапрыемствы.

Cядзіба Беларускага камітэта мясцілася ў Беластоку на вул. Варшаўскай 6, пазней на Слонімскай 15, Кіеўскай 1 і Вясковай 1.

У камітэце сфармаваліся наступныя аддзелы: арганізацыйны, навучальны, прапаганды і культуры, а таксама забеспячэння.
Беларускі камітэт стварыў рэгіянальныя аддзяленні ў — Белавежы, Бельску Падляскім, Бераставіцы, Ваўкавыску, Гродне, Пружанах, Свіслачы, Скідзелі, Новым Двары, Нараўцы і Міхалове. Дакладная агульная колькасць членаў Беларускага камітэта ў Беластоцкай акрузе невядомая і ацэньваецца па-рознаму — ад некалькіх соцень да некалькіх тысяч чалавек.

У 1942 годзе пачала выходзіць беларускамоўная газета «Новая дарога». Газета выходзіла кожны тыдзень да чэрвеня 1944 г. Выйшла больш за 100 нумароў. Рэдакцыя мясцілася па адрасе: вул. Готгарда 1. Галоўным рэдактарам быў Хведар Ільяшэвіч, журналістамі, сярод іншых, Юрый Попка і Масей Сяднёў.

Пры Беларускім камітэце дзейнічаў беларускі хор, балетная трупа і аркестр. Хорам кіраваў Канстанцін Кіслы, а з сакавіка 1943 года — Дзмітрый Арлоў. Салістамі хора былі, сярод іншых, Лявон Богуш і Мікалай Чураба.

На Беласточчыне была створана сетка беларускіх пачатковых школ, інспектарам якіх быў прызначаны Аляксей Грыцук. На мяжы 1943—1944 гадоў на тэрыторыі былога Беластоцкага ваяводства колькасць беларускіх школ складала каля 70 %.

У сярэдзіне 1943 года структуры Беларускага камітэта пераўтварыліся ў Беларускае нацыянальнае аб’яднанне.

Улетку 1943 года была арганізавана беларуская дапаможная паліцыя. Палітычнае кіраўніцтва над ёй прыняло на сябе Беларускае нацыянальнае аб’яднанне. Камандаванне падраздзяленнем (120—150 чалавек) ажыццяўляў Іван Гелда.

Дзейнасць арганізацыі спынілася летам 1944 года.

## Спасылкі 
* Komitet Białoruski w Białymstoku 
* Беларускія арганізацыі ў Беластоку й на тэрыторыі Беласточчыны 

Катэгорыя:Арганізацыі беларусаў Польшчы
Катэгорыя:Гісторыя Беластока
Катэгорыя:Беларускі калабарацыянізм
Катэгорыя:З’явіліся ў 1941 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1944 годзе
Ёзэф Дзітрых

{{Ваенны дзеяч
|поўнае імя       = Ёзэф Дзітрых
|арыгінал імя     = 
|дата нараджэння  = 
|дата смерці      = 
|месца нараджэння = 
|месца смерці     = 
|партрэт          = 
|подпіс           = 
|мянушка          = 
|прыналежнасць    = 
|гады службы      = 1914—1945
|званне           = 
|род войскаў      =  Войскі СС
|камандаваў       = 
|частка           =
|бітвы            =
Першая сусветная вайна 
Другая сусветная вайна 
|узнагароды       =
**Германская імперыя**
{
     
-
  
}
**Трэці рэйх**
{
     
-
     
-
     
-
     
-
     
-
     
}
40px|link=:de:Kampfwagen-Erinnerungsabzeichen|Памятны знак танкіста (1921)
|сувязі =
|у адстаўцы = 
}}
**Ёзэф Дзітрых** (;  — ) — нямецкі военачальнік часоў Трэцяга рэйха, оберстгрупенфюрар СС і генерал-палкоўнік войскаў СС, член НСДАП.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Удзельнікі Першай сусветнай вайны (Германія)
Катэгорыя:Удзельнікі Другой сусветнай вайны
Катэгорыя:Члены Фрайкора
Катэгорыя:Нацысцкія злачынцы
Катэгорыя:Члены НСДАП
Кудлаі

**Кудлаі** () — вёска ў Нэмірыўскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Населеныя пункты Нэмірыўскага раёна
Макаў Мазавецкі

**Макаў Мазавецкі** () — горад у Польшчы, за 77 км на поўнач ад цэнтра Варшавы, адміністрацыйны цэнтр Макоўскага павета Мазавецкага ваяводства. Утварае гарадскую гміну. Займае плошчу 10,3 км². Насельніцтва 10 тыс. чалавек (на 2018).

## Вядомыя асобы 
* Давід Джошуа Азрыэлі (1922—2014) — канадскі і ізраільскі архітэктар, будаўнік, забудоўшчык і філантроп.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт горада
Сары (вопратка)

**Са́ры** (ад  «кавалак тканіны») — традыцыйная жаночая вопратка з Індыйскага субкантынента. Складаецца з доўгага кавалка тканіны, які абгортваюць вакол стану і праз плячо. Разам з сары апранаюць падцягнуты ліф або блузу і спадніцу.

Сары вядомы з перыяду імперыі Гупта.

У нашы дні існуюць шматлікія стылі абготвання і нашэння сары, у тым ліку бенгальскі без зморшчын, гуджарацкі з абгортваннем са спіны, *ніві* з абгортваннем вакол сцёгнаў, мегхалайскі з выкарыстаннем некалькіх кавалкаў тканіны і г. д.

## Спасылкі 
* Ancient Indian clothing: What did people wear in ancient India?
* 18 TRADITIONAL SAREE DRAPING STYLES FROM DIFFERENT PARTS OF INDIA
* The evolution of the sari: from ancient India to international runways

Катэгорыя:Жаночае адзенне
Катэгорыя:Нацыянальныя касцюмы
Катэгорыя:Нешытае адзенне
Катэгорыя:Культура Індыі
Валянцін Вітальевіч Лебедзеў

**Валянцін Вітальевіч Лебедзеў** (нар. 14 красавіка 1942, Масква) — савецкі касманаўт і навуковец. Двойчы Герой Савецкага Саюза. Член-карэспандэнт РАН.

Катэгорыя:Выкладчыкі Маскоўскага авіяцыйнага інстытута
Гродзіск Мазавецкі

**Гродзіск Мазавецкі** () — горад у Польшчы, за 40 км на паўднёвы захад ад цэнтра Варшавы, частка Варшаўскай агламерацыі. Адміністрацыйны цэнтр Градзіскага павета Мазавецкага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Гродзіск Мазавецкі. Займае плошчу 13,19 км². Насельніцтва 30,7 тыс. чалавек (на 2018).

## Гарады-пабрацімы 
## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка горада
Кокс-Базар

**Кокс-Базар** () — горад на паўднёвым усходзе Бангладэш, цэнтр муніцыпалітэту і аднайменнай акругі. Насельніцтва (2011 г.) — 223 522 чал.

## Гісторыя 
Кокс-Базар атрымаў сваю назву ў гонар брытанскага каланіяльнага адміністратара і выдатнага шахматыста Хірама Кокса, які ў XVIII ст. арганізоўваў дапамогу ўцекачам з тэрыторыі сучаснай М'янмы. Сам горад быў заснаваны на месцы яго дзейнасці ў 1869 г. У 1874 г. стаў адміністрацыйным цэнтрам акругі. 

У 2012 г. у горадзе адбываліся сутычкі паміж мусульманамі і будыстамі.

## Эканоміка і інфраструктура 
Кокс-Базар з'яўляецца галоўным турыстычным цэнтрам Бангладэш. Ён славіцца самым доўгім у краіне пляжам, ляснымі і горнымі тэрыторыямі па суседству. Дадатковыя галіны эканомікі: рыбалоўства, здабыча солі, абслугоўванне ВМФ Бангладэш. У горадзе працуюць некалькі каледжаў з універітэцкім узроўнем адукацыі, марскі порт і аэрапорт.   

## Асаблівасці культуры 
У горадзе і акрузе пражывае значная частка будысцкай абшчыны Бангладэш.

## Галерэя 

A dusk at Cox's Bazar sea beach.jpg|Пляж
View of cox's bazar city.jpg|Гарадская вуліца
Cox's Bazar Airport.jpg|Аэрапорт

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт 

Катэгорыя:Гарады Бангладэш
Apple Music Awards

**«Apple Music Awards»** — штогадовая музычная прэмія, якая заснавана кампаніяй «Apple» у 2019 годзе. Прэмія ўручаецца ў пяці намінацыях. «Альбом года» і «Песня года» вызначаюцца аўтаматычна ў залежнасці ад таго, што падпісанты «Apple Music» часцей за ўсё слухалі на працягу года. Лаўрэатаў у катэгорыях «Артыст года», «Лепшы аўтар песень» і «Прарыў года» вызначае каманда рэдактараў «Apple Music», у якую ўваходзяць музычныя крытыкі і знакамітасці.

## Цырымоніі 
Першая цырымонія ўручэння «Apple Music Awards» адбылася ў «Steve Jobs Theater» у штаб-кватэры кампаніі «» (Куперціна) 4 снежня 2019 года. На ёй з адмысловым канцэртам выступіла Білі Айліш.

### Лаўрэаты Apple Music Awards 2019 года 
* Артыст года — Білі Айліш
* Прарыў года — 
* Песня года — «Old Town Road» рэпера 
* Альбом года — «When We All Fall Asleep, Where Do We Go?» спявачкі Білі Айліш
* Аўтары песень года — Білі Айліш і 

### Лаўрэаты Apple Music Awards 2020 года 
* Артыст года — 
* Прарыў года — 
* Песня года — «» 
* Альбом года — «» Родзі Рыч
* Аўтар песні года — Тэйлар Свіфт

### Лаўрэаты Apple Music Awards 2021 года 
* Артыст года — 
* Прарыў года — Алівія Радрыга
* Альбом года — Алівія Радрыга
* Песня года — 
* Аўтар песні года — 
* Артыст года (Афрыка) — 
* Артыст года (Францыя) — 
* Артыст года (Германія) — 
* Артыст года (Японія) — «»
* Артыст года (Расія) — 

### Лаўрэаты Apple Music Awards 2022 года 
* Артыст года — 
### Лаўрэаты Apple Music Awards 2023 года 
* Артыст года — Тэйлар Свіфт
### Лаўрэаты Apple Music Awards 2024 года 
* Артыст года — Білі Айліш
### Лаўрэаты Apple Music Awards 2025 года 
* Артыст года — 

## Зноскі
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Музычныя прэміі
Катэгорыя:Apple
Кшатрыі

г.]]
**Кша́трыі** (ад  «улада») — адна з 4 асноўных варн у індуізме. Уяўляе сабою групу прывілеяваных ваенных каст, накшталт раджпутаў, кадава, наяраў, маратхаў і інш.

Згодна з гімнам X.XC Рыгведы, пры ахвярапрынашэнні першачалавека Пурушы багі зрабілі з яго вуснаў брахманаў, з рук — кшатрыяў (або раджаў), са сцёгнаў — вайш’яў, з ног — шудраў. Такім чынам, кшатрыі з’яўляліся другой па значнасці варнай пасля брахманаў. У законах Ману высакародны статус кшатрыяў падкрэсліваўся не толькі сацыяльнымі прывілегіямі ў параўнанні з вайш’ямі і шудрамі, але таксама такімі атрыбутамі, як калясніца і коні. У індуізме кшатрыяў прылічаюць да *двіджа* (літаральна «двойчы народжаных»), паколькі яны абавязаны прайсці абрад ініцыяцыі пры пераходзе ў дарослы стан.

Традыцыйна касты кшатрыяў фарміраваліся на поўначы Індыйскага субкантынента, дзе ў старажытнасці адбывалася рассяленне індаарыяў. У іншых мясцінах, куды індуісцкія вераванні прыйшлі пазней, грамадства звычайна падзялялася на варны брахманаў і шудраў. Прыкладам таму з’яўляецца поўдзень Індыі. Выхадцы з гэтага рэгіёна набылі статус кшатрыяў у позні перыяд. Так, вялікі военачальнік Шываджы толькі пасля другой спробы здолеў у 1674 г. дамагчыся ад брахманаў прызнання маратхаў кшатрыямі. Каста ваніяраў з Тамілнада замацавала высакародны статус толькі ў каланіяльны перыяд і да нашых дзён з’яўляецца адзінай з варны кшатрыяў у сваім штаце.

Выхадцамі з варны кшатрыяў былі рэлігійныя дзеячы старажытнай Індыі:
* Гаўтама Буда
* Махавіра

## Спасылкі 
* Kshatriya
* Kshatriyas — New World Encyclopedia

Катэгорыя:Касты
Царква Іверскай іконы Маці Божай (Гомель)

**Царква Іверскай іконы Маці Божай** — мураваны праваслаўны храм у горадзе Гомель. Знаходзіцца на вул. Быхаўская, 10.

## Гісторыя 
12 красавіка 1996 года была ўтворана парафія, пробашчам быў прызначаны протаіерэй Георгій Тур. Па багаслаўленні архіепіскапа Арыстарха 21 лістапада 1997 года пачалося будаўніцтва мураванага храма па праекце Валянціна Ліхапола. У 2002 годзе храм быў асвячоны Філарэтам.

Быў пабудаваны прыходскі будынак. У 2012 годзе завершана будаўніцтва званіцы. Пры храме працуе нядзельная школа.

Катэгорыя:Праваслаўныя храмы Гомеля
Катэгорыя:Храмы Гомельскай і Жлобінскай епархіі
Катэгорыя:2002 год у Гомелі
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Валянціна Ліхапола
Шкода

**Шкода** — пашкоджанне, урон, страта.

## Прамысловасць 
* Škoda Auto — чэшская аўтамабілебудаўнічая кампанія, якая ўваходзіць у Volkswagen Group, а таксама марка аўтамабіляў, якія выпускаюцца гэтай кампаніяй.
* Škoda Holding — адна з найбуйнейшых кампаній Чэхіі, якая спецыялізуецца на машынабудаванні.

## Прозвішча 
* Мілан Шкода (нар. 1986) — чэшскі футбаліст.
* Эміль Шкода (1839—1900)— чэшскі інжынер і прадпрымальнік, заснавальнік машынабудаўнічага завода Škoda.

## Іншае 
* Шкода (фільм) — псіхалагічны трылер 1992 года.
* *«Шкода»* — былая назва чэшскага футбольнага клуба «Вікторыя» з горада Пльзень.
Цэрэус

**Цэ́рэус** (*Cereus*) — род кветкавых раслін сямейства .

## Батанічнае апісанне 
Шматгадовыя дрэвападобныя або кустападобныя расліны, часам сцелюцца. Дасягаюць 20 метраў у вышыню і да 40 см у дыяметры. Сцябло рабрыстае, галінастае каля асновы, з калючкамі. Кветкі часцей за ўсё маюць белы колер, адзіночныя, раскрываюцца ноччу. Плод падобны на ягаду.

## Распаўсюджанне і экалогія 
Расліны роду паходзяць з Цэнтральнай і Паўднёвай Амерыкі. Пашыраны ў саваннах, камяністых пустынях, на марскіх узбярэжжах.

## Выкарыстанне 
Сцябло раслін выкарыстоўваюць у якасці паліва. Плады некаторых відаў ядомыя. Дэкаратыўныя расліны, вырошчваюцца ў пакоях і аранжарэях.

## Віды 
Род налічвае больш за 40 відаў (48 відаў). Некаторыя з іх:
* 
* 
* 
*  (цэрэус перуанскі)
* 
* 

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* 
* Cereus // The Plant List
* Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy)

Катэгорыя:Кактусавыя
Катэгорыя:Флора Паўднёвай Амерыкі
Катэгорыя:Флора Паўночнай Амерыкі
Пауль Гаўсер

{{Ваенны дзеяч
|поўнае імя       = Пауль Гаўсер
|арыгінал імя     = 
|дата нараджэння  = 
|дата смерці      = 
|месца нараджэння = 
|месца смерці     = 
|партрэт          = 
|подпіс           = 
|мянушка          = *Тата*
|прыналежнасць    = 
|гады службы      = 1892—1945
|званне           = 
|род войскаў      =  Войскі СС
|камандаваў       = 
|частка           =
|бітвы            =
Першая сусветная вайна 
Другая сусветная вайна 
|узнагароды       =
**Германская імперыя**
{
     
-
     
-
60px|link=:de:Friedrich-Kreuz|Крыж Фрыдрыха (Герцагства Ангальт)    
}
**Трэці рэйх**
{
     
-
     
}
|сувязі =
|у адстаўцы = 
}}
**Пауль Гаўсер** (;  — ) — нямецкі военачальнік часоў Трэцяга рэйха, оберстгрупенфюрар СС і генерал-палкоўнік войскаў СС, член НСДАП. Адзін са стваральнікаў і кіраўнікоў войскаў СС.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Удзельнікі Першай сусветнай вайны (Германія)
Катэгорыя:Удзельнікі Другой сусветнай вайны
Катэгорыя:Члены НСДАП
Ляхавіцкае благачынне

**Ляхавіцкае благачынне**, **Ляхавіцкая благачынная акруга** — акруга ў Пінскай і Лунінецкай епархіі Беларускай праваслаўнай царквы. Аб’ядноўвае прыходы Ляхавіцкага раёна Брэсцкай вобласці.

## Храмы і прыходы 
# Свята-Духаўская царква (Падлессе)
# Свята-Мікалаеўская царква (Дарава). Да царквы прыпісана Свята-Троіцкая царква (Дарава)
# Свята-Пакроўская царква (Крывошын)
# Свята-Крыжаўзвіжанская царква (Ляхавічы)
# Свята-Петра-Паўлаўская царква (Востраў)
# Свята-Іаана-Прадцечанская царква (Пранчакі)
# Царква (Свяціца)

## Благачынныя настаяцелі 
Протаіерэй Георгій Жытко.

## Спасылкі 
* Ляхавіцкае благачынне  на pinskeparh.by
 

Катэгорыя:Рэлігія ў Ляхавіцкім раёне
Катэгорыя:Благачынныя акругі Пінскай і Лунінецкай епархіі
Оберстгрупенфюрар

]]
]]
 (1942-45)]]
**Оберстгрупенфюрар** () — вышэйшае званне ў СС пачынаючы   звання рэйхсфюрара СС (якое насіў Генрых Гімлер). Адпавядала званню генерал-палкоўніка вермахта.

## Вызначэнне 
Званне было ўведзена з прычыны рэзкага павелічэння штатнай колькасці Вафен-СС ў 1941—1942 гадах. Пры прысваенні гэтага звання CC яго ўладальнік у адпаведнасці з працэдурай, прынятай для іншых генеральскіх званняў СС, атрымліваў дублючае званне ў адпаведнасці з ужо існуючых званнем:
* Оберстгрупенфюрар СС і генерал-палкоўнік паліцыі — 
* Оберстгрупенфюрар СС і генерал-палкоўнік Вафен-СС — .

## Оберстгрупенфюрары СС 
За ўсю гісторыю СС толькі чатыры чалавекі мелі званне оберстгрупенфюрара СС.

## Гл. таксама 
* Корпусныя колеры (Войскі СС)
* Званні і знакі адрознення войскаў СС

Катэгорыя:Воінскія званні СС
Walt Disney Pictures

**Walt Disney Pictures** — амерыканская кінакампанія, якая мае падраздзялення ў Японіі і на тэрыторыі ЗША. Гэта асноўная кінематаграфічная студыя забаўляльнага медиаконгломерата The Walt Disney Company са штаб-кватэрай у горадзе Бербанк, штат Каліфорнія. Walt Disney Pictures з’яўляецца даччынай кампаніяй з забаўляльнага сектара кампаніі Disney.

## Фільмаграфія 
* Дамба (1941)
* Бэмбі (1942)
* Сто адзін далмацін (1961)
* Кароль Леў (1994)
* Геркулес (1997)

Катэгорыя:Кінакампаніі ЗША
Катэгорыя:The Walt Disney Company
Аляксандр Сяргеевіч Зацэпін

**Аляксандр Сяргеевіч Зацэпін** (, нар. , Новасібірск, Сібірскі край) — савецкі і расійскі кампазітар. Атрымаў вядомасць як аўтар музыкі да многіх папулярных фільмаў, у тым ліку амаль да ўсіх фільмаў Леаніда Гайдая. Народны артыст Расійскай Федэрацыі (2003).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 10 сакавіка 1926 года ў Новасібірску ў сям’і хірурга Сяргея Дзмітрыевіча Зацэпіна і настаўніцы Валянціны Баляславаўны Аксянтовіч.

Скончыўшы сярэднюю школу № 12, паступіў у Новасібірскі інстытут інжынераў чыгуначнага транспарту. У сакавіку 1945 года яго адлічылі з ВНУ і прызвалі ў войска. Будучы на ваеннай службе, самастойна навучыўся граць на некалькіх інструментах. Пасля звальнення ў запас у 1947 годзе працаваў канцэртмайстрам у Новасібірскай філармоніі. Па словах Зацэпіна, калі б ён не пайшоў у войска, то не стаў бы кампазітарам.

Скончыў у 1956 годзе кансерваторыю ў Алма-Аце па класе фартэпіяна і кампазіцыі (педагог Я. Р. Брусілоўскі). Дыпломная работа — балет «Стары Хатабыч», які паставілі ў Алма-Ацінскім тэатры оперы і балета. Працаваў музычным афарміцелем на студыі «Казахфільм». У тым жа 1956 годзе напісаў музыку да свайго першага фільма «Наш мілы доктар».

Кампазітар напісаў больш за 300 песень і музыку больш як да 120 фільмаў і мультфільмаў. Аляксандр Зацэпін — заслужаны дзеяч мастацтваў Расіі (1997), член-карэспандэнт Нацыянальнай акадэміі кінематаграфічных мастацтваў і навук (2002), член Саюза кампазітараў СССР (1956) і Саюза кінематаграфістаў СССР (1957).

## Фільмаграфія 
* Аперацыя «Ы» і іншыя прыгоды Шурыка (1965)
* Каўказская паланянка, або Новыя прыгоды Шурыка (1966)
* Іван Васілевіч мяняе прафесію (1973)
* Зямля Саннікава (1973)

## Спасылкі 
Катэгорыя:Кампазітары СССР
Катэгорыя:Кампазітары Расіі
Катэгорыя:Кінакампазітары СССР
Катэгорыя:Кінакампазітары Расіі
Катэгорыя:Кампазітары XX стагоддзя
Катэгорыя:Кампазітары XXI стагоддзя
Катэгорыя:Рускія эмігранты трэцяй хвалі ў Францыі
Маяпур

**Маяпур** — горад у Індыі (штат Заходняя Бенгалія), на рацэ Ганг пры ўпадзенні ў яе ракі Джаланга.

Катэгорыя:Гарады Заходняй Бенгаліі
Катэгорыя:Святыя гарады індуізму
Катэгорыя:Вайшнавізм
Ганцавіцкае благачынне

**Ганцавіцкае благачынне**, **Ганцавіцкая благачынная акруга** — акруга ў Пінскай і Лунінецкай епархіі Беларускай праваслаўнай царквы. Аб’ядноўвае прыходы Ганцавіцкага раёна Брэсцкай вобласці.

## Храмы і прыходы 
# Спаса-Праабражэнская царква (Будча)
# Свята-Ціханаўская царква (Ганцавічы)
# Свята-Міхайлаўская царква (Дзяніскавічы)
# Свята-Георгіеўская царква (Вялікія Круговічы)
# Свята-Мікалаеўская царква (Малькавічы)
# Свята-Міхайлаўская царква (Нач)
# Свята-Уладзімірская царква (Агарэвічы)
# Свята-Успенская царква (Хатынічы)
# Свята-Георгіеўская царква (Чудзін)

## Благачынныя настаяцелі 
Протаіерэй Пётр Піліпчук.

## Спасылкі 
* Ганцавіцкае благачынне  на pinskeparh.by
 

Катэгорыя:Рэлігія ў Ганцавіцкім раёне
Катэгорыя:Благачынныя акругі Пінскай і Лунінецкай епархіі
Франц Ксавер Шварц

{{Ваенны дзеяч
|поўнае імя       = Франц Ксавер Шварц
|арыгінал імя     = 
|дата нараджэння  = 
|дата смерці      = 
|месца нараджэння = 
|месца смерці     = 
|партрэт          = 
|подпіс           = 
|мянушка          = 
|прыналежнасць    =  Германская імперыя Веймарская рэспубліка
|гады службы      = 1894—18991914—19181932—1945
|званне           = 
|род войскаў      = 
|камандаваў       = 
|частка           =
|бітвы            =
Першая сусветная вайна 
Другая сусветная вайна 
|узнагароды       =
{
     
-
     
-
 
}
|сувязі =
|у адстаўцы = 
}}
**Франц Ксавер Шварц** (партыйнае прозвішча **«Скнара»**) (; , Гюнцбург, Германская імперыя — ) — дзяржаўны і палітычны дзеяч нацысцкай Германіі, загадчык фінансамі НСДАП (). Рэйхсляйтар (1935). Обергрупенфюрар СА (9 лістапада 1933), обергрупенфюрар НСКК (23 лютага 1935), оберстгрупенфюрар СС (20 красавіка 1942 года).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў сям'і пекара, скончыў сярэднюю школу ў Гюнцбургу. У 1894—1899 гг. служыў у Баварскім гвардзейскім пяхотным палку. У 1900 г. паступіў на службу чыноўнікам у муніцыпалітэт Мюнхена. У Першую сусветную вайну, з-за непрыдатнасці па ўзросце і здароўю, служыў у ландверы. Пасля вайны зноў працаваў чыноўнікам у Мюнхене.

У 1922 г. Шварц, упершыню сустрэў А. Гітлера. Ён сцвярджаў, што з першага погляду прыняў Гітлера як «чалавека лёсу». Адным з першых уступіў у НСДАП ў 1922 г.Паўторна ўступіў 27 лютага 1925 г. (партыйны білет № 6). 21 сакавіка 1925 г. прызначаны казначэем НСДАП. Быў на гэтай пасадзе да капітуляцыі Германіі ў маі 1945 г. У 1929 г. абраны дэпутатам Мюнхенскага гарадскога савета. 13 чэрвеня 1932 г. у якасці ганаровага члена быў прыняты ў СС (службовае пасведчанне № 38500) і адразу ж атрымаў званне групенфюрара. У сакавіку 1933 г. абраны дэпутатам рэйхстага ад Франконіі. 1 ліпеня 1933 г. яму было прысвоена званне Обергрупенфюрар СС, а 20 красавіка 1942 г. — оберстгрупенфюрар СС. 

Акрамя высокіх званняў і пасадаў у НСДАП, СС і СА, Шварц таксама быў дырэктарам Нямецкага паляўнічага музея, ганаровым членам Акадэміі германскага права ў Мюнхене (з 3 кастрычніка 1933 па 1944 гг.) і старшынёй Асацыяцыі нямецкай будаўнічай прамысловасці.

Пасля капітуляцыі Германіі быў арыштаваны і адпраўлены ў лагер для ваеннапалонных Ашкан ў Бад-Мандорфе (Люксембург). Пазней пераведзены ў амерыканскі лагер для інтэрнаваных у Рэгенсбургу, дзе саюзнікі яго доўга і інтэнсіўна дапытвалі. У першую чаргу гаворка ішла пра месца знаходжання партыйнай казны і звязанай з ёй бухгалтарскай справаздачнасці.

Памёр у турме ад хваробы страўніка. У верасні 1948 г. Апеляцыйны суд Мюнхена прызнаў Шварца адным з «галоўных абвінавачаных».

## Спасылкі 
Катэгорыя:Удзельнікі Першай сусветнай вайны (Германія)
Катэгорыя:Рэйхсляйтары
Катэгорыя:Афіцэры СА
Катэгорыя:Члены НСДАП
Адаміўка (Пагрэбішчанскі раён)

**Адаміўка** () — вёска ў Пагрэбішчанскім раёне Вінніцкай вобласці Украіны.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Пагрэбішчанскага раёна
Абу Ібрагім аль-Хашымі аль-Курашы

**Абу Ібрагім аль-Хашымі аль-Курашы** () — «халіф» Ісламскай дзяржавы. Яго прызначэнне Саветам шуры было абвешчана СМІ ІД 31 кастрычніка 2019 года, менш чым праз тыдзень пасля смерці былога лідара арганізацыі Абу Бакра аль-Багдадзі. Лічыцца, што імя аль-Хашымі з’яўляецца псеўданімам, а яго сапраўднае імя невядома. Існавалі здагадкі, што аль-Хашымі — гэта Абдула Кардаш або Амір Мухамад Саід Абда Рахман аль-Мавла. Рыта Кац, дырэктар SITE Intelligence Group, лічыла малаверагодным, што ІД «выпусціць якія-небудзь відэа-выступы гэтага новага лідара ці хаця б тыя, якія паказваюць яго твар». Тым не менш 1 лістапада 2019 года прэзідэнт Злучаных Штатаў Дональд Трамп заявіў у сацыяльных сетках, што ўрад Злучаных Штатаў усталяваў сапраўдную асобу аль-Хашымі.

## Кар’ера 
Згодна з данымі ІД, аль-Хашымі з’яўляецца ветэранам «барацьбы супраць заходніх народаў», будучы рэлігійна адукаваным і дасведчаным вайскаводам. Ён быў апісаны як «навуковец, рабочы, прыхільнік», «бачная фігура ў джыхадзе» і «эмір вайны».

Менш чым праз тыдзень пасля смерці Абу Бакра аль-Багдадзі аль-Хашымі быў абраны саветам шуры ў якасці новага халіфа ІД. Яшчэ адзін доказ таго, што аль-Хашымі мог быць прызначаны пераемнікам былога лідара, можа быць выведзена з параўнальна хуткай пераемнасці.

5 мая 2020 года іракская разведка паведаміла аб тым, што ёй удалося затрымаць аль-Хашымі. Але пазней аказалася, што гаворка пра іншага чалавека — Абдула Кардашы.

## Гібель 
3 лютага 2022 года на сайце Белага дома з’явілася інфармацыя аб тым, што лідар групоўкі «Ісламская дзяржава» быў ліквідаваны вайскоўцамі ЗША ў сірыйскім правінцыі Ідліб. Амерыканцы прыбылі на верталётах, аблажыўшы дом у раёне горада Атма, каля мяжы з Турцыяй. Яны спрабавалі затрымаць або забіць Курашы, але ён забіў сам сябе падрывам бомбы, з-за чаго загінула яшчэ 12 чалавек, у тым ліку сям’я ісламіста.

Катэгорыя:Члены Ісламскай дзяржавы
Катэгорыя:Самазабойцы