open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Андрэй Казімір Крышпін-Кіршэнштэйн

**Андрэй Казімір Крышпін-Кіршэнштэйн** (? — 1704) — вялікалітоўскі дзяржаўны дзеяч.

## Біяграфія 
Паходзіў са шляхецкага роду Крышпінаў-Кіршэнштэйнаў. Сын Гераніма і Ганны з Млоцкіх, дачкі аршанскага старосты Андрэя Млоцкага.

У 1674 годзе на элекцыйным сойме прызнаў абранне Яна Сабескага на каралеўскі прастол. Пасол на соймы 1688, 1688—1689, 1690, 1692—1693 (яго маршалак), 1693 гадоў.

Пісар польны літоўскі ў 1683—1698 гадах, ваявода віцебскі з 1695 года; стараста шарашоўскі, пуньскі. У 1691 годзе ўдзельнічаў у паходзе супраць туркаў.

Належаў да каралеўскай групоўкі ў Вялікім Княстве Літоўскім, выступаў супраць Сапегаў. На сойме 1695 года Сапегі паспрабавалі выгнаць яго з пасольскай ізбы і не дазволілі яму заняць пасаду соймавага маршалка. Гэта прывяло да зрыву сойма. Кароль Ян Сабескі, жадаючы ўзнагародзіць яго за вернасць, у 1695 годзе надаў яму пасаду віцебскага ваяводы.

У 1696 годзе Сапегі інспіравалі дэкрэт Трыбунала Вялікага Княства Літоўскага, быццам Крышпіны-Кіршэнштэйны не шляхта і не маюць правоў займаць годнасці і ўрады. Пры садзейнічанні каралевы Марыі Казіміры арганізаваў канфедэрацыю войскаў Вялікага Княства Літоўскага. Разам з братам Янам Геранімам узначальваў антысапегаўскі рух у Жамойці. Пазней прымірыўся з Сапегамі, якія прызналі яго шляхецкае паходжанне.

Падтрымаў абранне на трон Аўгуста II Моцнага. 20 ліпеня 1697 года ён вітаў у Тарноўскіх Гурах новага польскага караля Аўгуста Моцнага ад імя ўрада Вялікага Княства Літоўскага.

## Творчасць 
Аўтар кнігі «Паважнасць розуму, альбо Палітычная навука падчас злых намераў» («Stateczność umysłu albo Nauka polityczna podczas złych umysłów», Варшава, 1769).

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* Tadeusz Wasilewski, Andrzej Kazimierz Kryszpin-Kirszensztein, w: Polski Słownik Biograficzny, 1970, t. XV, s. 496—497.

Катэгорыя:Ваяводы віцебскія
Катэгорыя:Пісары польныя літоўскія
Катэгорыя:Дэпутаты Сойма Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Сенатары Рэчы Паспалітай
Андрэй Казімір
Катэгорыя:Старосты шарашоўскія
Катэгорыя:Старосты пунскія
Катэгорыя:Маршалкі Сойма Рэчы Паспалітай
Кормак Мёрфі-О’Конар

**Кормак Мэрфі О’Конар** (, г. Рэдынг, Англія — , Лондан) — арцыбіскуп Вестмінстэрскі.

## Біяграфія 
Кормак Мэрфі О’Конар нарадзіўся 24 жніўня 1932 года ў англійскім Рэдынгу ў сям’і ўрача-ірландца і быў адным з шасці дзяцей. Трое яго братоў сталі святарамі. Прэзбітэрскае пасвячэнне Кормак Мэрфі О’Конар атрымаў у 1956 годзе. У 1977 годзе быў прызначаны біскупам Арундэла і Брайтана. У 2000 стаў арцыбіскупам Вестмінстэрскім.

У пачатку жніўня 2017 года стан здароўя арцыбіскупа Вестмінстэрскага рэзка пагоршыўся, іерарх быў шпіталізаваны. Памёр 1 верасня ва ўзросце 85 гадоў з прычыны анкалагічнай хваробы.

Катэгорыя:Каталіцтва ў Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Кардыналы Англіі
Франц Лакнер

**Франц Лакнер** (, в. Санкт-Анна-ам-Айген, Штырыя) — арцыбіскуп, Старшыня Канферэнцыі біскупаў Аўстрыі.

## Біяграфія 
Франц Лакнер нарадзіўся 14 ліпеня 1956 года і пры хросце атрымаў імя Антон. Выхоўваўся ў сялянскай сям’і і пасля заканчэння сярэдняй школы працаваў электрыкам. Пасля вайсковай службы, якую праходзіў у падраздзяленні ААН на Кіпры ў 1978–1979 гадах, вырашыў стаць святаром і распачаў вучобу ў ліцэі ў Хорне (Ніжняя Аўстрыя).

У 1984 годзе ўступіў у ордэн францішканаў, у якім прыняў манаскае імя Францішак і ў 1989 годзе як Франц Лакнер прынёс вечныя манаскія абяцанні, а ў 1991 годзе стаў святаром. Вывучаў тэалогію і абараніў доктарскую дысертацыю па філасофіі ў Папскім універсітэце Antonianium францішканскага ордэна ў Рыме, пасля чаго выкладаў метафізіку. У 1999 годзе быў прызначаны настаяцелем францішканскай правінцыі ў Вене і з гэтага часу выкладаў філасофію ў Філасофска-тэалагічным універсітэце ў Хайлігенкройцы ў Ніжняй Аўстрыі.

У кастрычніку 2002 года а. Франц Лакнер быў менаваны дапаможным біскупам дыяцэзіі Грац-Зэкау.

Біскупскае пасвячэнне прыняў 8 снежня 2002 года, а 10 лістапада 2013 года мітрапалітальны капітул Зальцбурга выбраў яго Зальцбуржскім арцыбіскупам.

Катэгорыя:Постаці аўстрыйскага каталіцтва
Ежы Геранім Крышпін-Кіршэнштэйн

**Ежы Геранім Крышпін-Кіршэнштэйн** (каля 1673 — да 12 лістапада 1736) — вялікалітоўскі дзяржаўны і ваенны дзеяч.

## Біяграфія 
Паходзіў са шляхецкага роду Крышпінаў-Кіршэнштэйнаў. Сын Марціна Міхала і Яны з Валадковічаў, дачкі новагародскага ваяводы Крыштафа Валадковіча.

Вучыўся ў Падуанскім універсітэце. Староста аршанскі з 1699 года, пісар польны літоўскі ў 1704—1708 гадах.

У Паўночную вайну камандаваў дывізіяй пад камандаваннем гетмана Міхала Вішнявецкага, тытулаваўся палкоўнікам і генеральным рэгіментарам войска ВКЛ. У 1707 годзе перайшоў на бок шведаў і караля Станіслава Ляшчынскага, ад якога атрымаў урад падчашага вялікага літоўскага (тытулаваўся так у 1708—1713). Пасля паражэння шведаў пад Палтавай пераехаў у Прусію, дзе атрымаў ад Ляшчынскага ўрад польнага гетмана літоўскага (ужываў тытул у 1710). Удзельнічаў у няўдалым паходзе 1711 года на Вялікае Княства Літоўскае. Пасля пераехаў да Ляшчынскага ў Бендэры, дзе рыхтаваў татарскія напады на Рэч Паспалітую.

У 1713 годзе асеў ва Уроцлаве, у 1721 годзе вярнуўся на радзіму. Генерал-лейтэнант войска ВКЛ (1722), пасол на сойм 1722, кашталян жамойцкі з 1722 года.

## Літаратура 
* 

Ежы Геранім
Катэгорыя:Сенатары Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Кашталяны жамойцкія
Катэгорыя:Гетманы польныя літоўскія
Катэгорыя:Падчашыі вялікія літоўскія
Катэгорыя:Пісары польныя літоўскія
Катэгорыя:Старосты аршанскія
Катэгорыя:Дэпутаты Сойма Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Ваенныя Рэчы Паспалітай
Мар’ян Яворскі

**Мар’ян Яворскі** (, Львоў — , Кракаў) — арцыбіскуп Львоўскі.

## Біяграфія 
У 1950 годзе атрымаў прэзбітэрскае пасвячэнне. Вывучаў тэалогію і філасофію ў Ягелонскім універсітэце ў Кракаве, Люблінскім каталіцкім універсітэце і Каталіцкай тэалагічнай акадэміі ў Варшаве. Займаўся выкладчыцкай і душпастырскай дзейнасцю. З 1981 года па 1987 год — першы рэктар Папскай тэалагічнай акадэміі ў Кракаве.

У мае 1984 года быў прызначаны Апостальскім адміністратарам польскай часткі Львоўскай архідыяцэзіі, праз месяц прыняў біскупскую сакру. З 1991 годзе — арцыбіскуп і Мітрапаліт Львоўскі. З 1992 года па 2008 год — старшыня Канферэнцыі Каталіцкіх Біскупаў Украіны. Іерарх прымаў актыўны ўдзел у адраджэнні касцёльных структур і рэлігійнага жыцця ва Украіне. З 1996 года па 1998 год — быў таксама Апостальскім адміністратарам Луцкай дыяцэзіі, а з 1997 года — рэктарам Львоўскай духоўнай семінарыі. У 1998 годзе Ян Павел II надаў яму кардынальскую годнасць. У 2008 годзе сышоў на пенсію, пражываў на тэрыторыі Кракаўскай архідыяцэзіі.

 
Катэгорыя:Львоўская архідыяцэзія
Катэгорыя:Ганаровыя грамадзяне Кракава
Катэгорыя:Рэктары ВНУ Украіны
Катэгорыя:Кардыналы Польшчы
Катэгорыя:Каталіцкія біскупы Украіны
Катэгорыя:Ганаровыя дактары Уроцлаўскага ўніверсітэта
Генадзь Лаўрэнцьевіч Жарын

**Генадзь Лаўрэнцьевіч Жа́рын** (, Гомель — ) — беларускі жывапісец.

## Біяграфія 
Меў брата Анатоля (нар. 1950). У дзяцінстве быў астматыкам.

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Мастакі Беларусі
Джэймс Манджакал

**Джэймс Манджакал** (нар. , Чэрувала, Керала, Індыя) — харызмат, каталіцкі святар, манах.

## Біяграфія 
У 1973 годзе атрымаў святарскае пасвячэнне ў Кангрэгацыі Місіянераў св. Францішка Сальскага. На працягу года працаваў на місіях у Вішакхапатнаме. З’яўляўся выкладчыкам у семінарыі ў штаце Керала.

Праводзіць харызматычныя рэкалекцыі. Першыя з іх адбыліся ў 1976 годзе.

У 1989 годзе заснаваў «Charis Bhavan» — вядомы цэнтр аднаўлення ў Духу Святым у штаце Керала. На працягу 6 гадоў з’яўляўся кіраўніком цэнтра. Кангрэгацыя Місіянераў св. Францішка Сальскага паспрыяла, каб душпастарскае служэнне а. Манджакала было даступна ва ўсім Касцёле. Так, у 87 краінах на ўсіх кантынентах святар праводзіў рэкалекцыі, кангрэсы, цэлебраваў св. Імшы пра аздараўленне, праводзіў евангельскія школы і місіі сярод мусульман.

Айцец Манджакал з’яўляецца аўтарам кніг, вершаў, артыкулаў, многія з якіх былі ператлумачаны на еўрапейскія мовы.

Катэгорыя:Паэты Індыі
Катэгорыя:Пісьменнікі Індыі
Катэгорыя:Манахі
Катэгорыя:Каталіцкія святары
Віталій Скамароўскі

**Віталій Скамароўскі** (нар. , Бярдзічаў) — біскуп Луцкай дыяцэзіі.

## Біяграфія 
Скончыў Рыжскую духоўную семінарыю. 27 мая 1990 года атрымаў святарскае пасвячэнне, пасля чаго быў вікарыем у Бярдзічаве і пробашчам у Сумах, а з 2000 года па 2003 год — віцэ-рэктарам духоўнай семінарыі Кіеўска-Жытомірскай дыяцэзіі.

У 2003 годзе Ян Павел II прызначыў яго дапаможным біскупам Кіеўска-Жытомірскай дыяцэзіі, а 12 красавіка 2014 года папа Францішак — біскупам луцкім.

Катэгорыя:Каталіцкія біскупы Украіны
Катэгорыя:Біскупы луцкія
Катэгорыя:Кіеўска-Жытомірская дыяцэзія
Касцёл Святога Клімента (Севастопаль)

**Касцёл Святога Клімента** — мураваны касцёл у Севастопалі.

## Гісторыя 
Фундатарам севастопальскай каталіцкай парафіі ў першай палове XVIII стагоддзя быў заснавальнік горада расійскі контр-адмірал шатландскага паходжання Томас Мак-Кензі, па веравызнанні католік.

Касцёл быў пабудаваны ў 1911 годзе. Ён складаўся з галоўнай залы для набажэнстваў і дапаможных памяшканняў, хору з арганамі і званіцы, якая стаяла перад касцёлам. Дзейнічала да снежня 1936 года, пасля чаго савецкія ўлады яе закрылі, арыштаваўшы мясцовага пробашча, які пазней, а парафія знішчана. Праз год у святыні размясцілася мясцовая радыёстанцыя.

У часы Другой сусветнай вайны Севастопаль быў моцна разбураны, аднак будынак касцёла пацярпеў адносна няшмат.

З 1960 года па 2009 год у закрытай святыні размяшчаўся дзіцячы кінатэатр «Дружба». На пачатку 1990 гадоў супольнасць севастопальскіх католікаў распачала намаганні па вяртанні сваёй святыні. Іх хадайніцтва было задаволена толькі ў 2017 годзе. Першая Св. Імша ў святыні пасля яе вяртання вернікам адбылася 23 лістапада 2018 года.

Паводле мясцовых святароў, сёння каталіцкая супольнасць у Севастопалі налічвае каля 400 вернікаў.

## Архітэктура 
Прыстасаваны пад кінатэатр будынак святыні быў моцна перабудаваны. Замест званіцы з’явілася прыбудова да асноўнага будынка, хор перарабілі пад памяшканне для аператара і кінаабсталявання, у цэнтральнай наве панізілі скляпенне, а падлогу ўзнялі ў выглядзе амфітэатра.

Катэгорыя:Касцёлы Украіны
Катэгорыя:Севастопаль
Катэгорыя:Збудаванні Украіны ў гатычным стылі
Катэгорыя:1911 год ва Украіне
Катэгорыя:Адэска-Сімферопальская дыяцэзія
Кіраўская ваенна-аператыўная група

**Кіраўская ваенна-аператыўная група**; **Кіраўская ВАГ** **Ваенна-аператыўная група пры Кіраўскім падпольным райкоме КП(б)Б** — партызанскае злучэнне, якое дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Кіраўскага, Клічаўскага, Бабруйскага і Рагачоўскага раёнаў; таксама назва органа кіраўніцтва гэтым злучэннем. Уваходзіла ў Магілёўскае партызанскае злучэнне.

Створана ў ліпені 1943 года ў адпаведнасці з пастановай Магілёўскага падпольнага абкома КП(б)Б і загадам Магілёўскай (абласной) ВАГ на базе 537-га, 538-га, 100-га партызанскіх атрадаў і Кіраўскага спецатрада (пазней 539-ы атрад) расфарміраванай 9-й Кіраўскай партызанскай брыгады. У жніўні 1943 года ў Кіраўскую ваенна-аператыўную групу ўключаны 620-ы атрад (пазней 620-ы партызанскі атрад імя В. І. Чапаева, у студзені 1944 года перабазіраваны ў Клецкі раён і ўключаны ў склад Баранавіцкага партызанскага злучэння паўднёвай зоны). У верасні 1943 года створаны 540-ы партызанскі атрад. У кастрычніку 1943 537-ы партызанскі атрад разгорнуты ў 537-ы партызанскі полк, у чэрвені 1944 года 539-ы партызанскі атрад — у 9-ю партызанскую брыгаду імя С. М. Кірава. 27 чэрвеня 1944 года ваенна-аператыўная група (2986 партызан) злучылася з Чырвонай Арміяй.

## Камандаванне 
### Камандзір 
* Сцяпан Іванавіч Свірыд

### Начальнікі штаба 
* Дз. Ц. Ігнаценка (ліпень — жнівень 1943, загінуў);
* В. Дз. Саўкін (жнівень — снежань 1943);
* А. А. Вязельшчыкаў (снежань 1943 — чэрвень 1944).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Савецкія партызанскія злучэнні, брыгады і атрады на акупіраванай тэрыторыі Беларусі (1941—1944)
Катэгорыя:З’явіліся ў 1943 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1944 годзе
Катэгорыя:Гісторыя Магілёўскай вобласці
Сінскі сельсавет

**Сі́нскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лоеўскага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр — вёска Сінск.

Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Лоеўскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Бывалькаўскага сельсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / А.И. Карпачева и др. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 1: (1917―1941 гг.). — Мн., «Беларусь», 1985. — 390 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Лоеўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1926 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1927 годзе
Міхей

**Міхе́й** (сапраўднае імя **Сярге́й Яўге́навіч Кру́цікаў**; 11 снежня 1970, Данецк — 27 кастрычніка 2002, Масква) — расійскі спявак у стылі R'n'B, танцор брэйк-дансу, заснавальнік гурта «Михей и Джуманджи».

## Спасылкі 
Катэгорыя:Спевакі і спявачкі Расіі
Катэгорыя:Памерлі 27 кастрычніка
Катэгорыя:Артыстычныя псеўданімы
Катэгорыя:Рэперы
Катэгорыя:Памерлі ад сардэчнай недастатковасці
Шарбэль Маклуф

**Шарбэль Маклуф** (, Бека-Кафра, Ліван — , Анная, Ліван) — каталіцкі святы.

## Біяграфія 
У 23 гады пакінуў родную вёску. Ён паступіў у кляштар св. Марона. Атрымаў манаскае імя Шарбэль у гонар эдэскага мучаніка, які памёр на пачатку ІІ стагоддзя.

У кляштары Шарбэль вёў аскетычнае жыццё. 23 ліпеня 1859 года атрымаў прэзбітэрскае пасвячэнне. Разам з душпастырствам, апякуючыся вернікамі наваколля, ён займаўся і фізічнай працай на палях кляштара.

У кляштары Шарбэль пражыў 47 гадоў, 23 з іх — у пустэльніцтве. Ён захоўваў строгі пост і маліўся ўначы. Шарбэль памёр у вігілію Божага Нараджэння 1898 года, пахавалі на Божае Нараджэнне.

Яшчэ пры жыцці Шарбэль быў вядомы як цудатворца, а пасля смерці колькасць аздараўленняў праз яго заступніцтва ўзрасла. На яго магіле з’явілася незвычайнае святло, пра якое сведчылі многія, у тым ліку мясцовы мусульманскі прэфект. Гэтае святло немагчыма было вытлумачыць рацыянальна. Урэшце ўлады далі дазвол адчыніць труну. Цела Шарбэля аказалася несапсутым, а праз чатыры месяцы яго зноў адкрылі ў прысутнасці камісіі экспертаў, якія пацвердзілі, што цела захавалася ў такім стане, быццам яго толькі што паклалі ў труну.

Мараніцкі ордэн, да якога належаў Шарбэль, звярнуўся да Святога Пасаду з просьбай аб яго кананізацыі. Мясцовы біскуп збіраў звесткі пра святасць жыцця Шарбэля і цуды, якія адбыліся па яго малітвах. У чэрвені 1956 года было пацверджана, што яго жыццё было сапраўдным подзвігам і адрознівалася хрысціянскімі цнотамі.

У лістападзе 1965 года прызнаныя невытлумачальнымі аздараўленні манашкі Марыі Абэль Камары, якая 14 гадоў пакутавала на цяжкую хваробу страўніку, і Аляксандра Абеіда, які неверагодным чынам пачаў бачыць пасля 13 гадоў слепаты. Абодва аздараўленні адбыліся дзякуючы малітвам да Шарбэля Маклуфа.

5 снежня 1965 года у базыліцы св. Пятра ў Ватыкане ён быў беатыфікаваны. Для кананізацыі неабходна было даказаць яшчэ адзін цуд, і сярод шматлікіх для экспертызы абралі аздараўленне ад раку Марыям Асаф Ауад. Ён і паслужыў апошнім сведчаннем для падпісання Паўлам VI Дэкрэта аб кананізацыі, якое адбылася 9 кастрычніка 1977 года у ватыканскай базыліцы.

Катэгорыя:Каталіцкія святыя
Катэгорыя:Рэлігія ў Ліване
Жанна Франсуаза дэ Шанталь

**Жанна Франсуаза дэ Шанталь** (, Дыжон, Францыя — ) — каталіцкі святы.

## Біяграфія 
Нарадзілася ў сям’і старшыні парламента Бургундыі. Яна выйшла замуж і ў шлюбе нарадзіла шасцярых дзяцей. Калі раптоўна памёр муж Жанны, яна цалкам прысвяціла сваё жыццё рэлігіі. У 1610 годзе ў французскім мястэчку Анэсі яна разам са святым Францішкам Сальскім заснавала законную супольнасць Адведзінаў Найсвяцейшай Панны Марыі, сясцёр якой называюць таксама «візіткамі» ад лацінскага слова visitatio — адведзіны.

Супольнасць вельмі хутка расла і на момант смерці заснавальніцы мела ўжо больш за 80 кляштараў. Жанна Франсуаза атрымала шмат містычных ласкаў, але разам з тым да канца жыцця змагалася з цяжкімі спакусамі і пакутавала ад розных хваробаў, якія зносіла як мучаніцтва, без скаргаў.

Памерла 13 снежня 1641 года і была пахаваная ў касцёле сясцёр візітак у Анэсі. Кананізаваная ў 1767 годзе, з’яўляецца апякункаю заснаванай ёю ордэна.

Катэгорыя:Заснавальнікі манаскіх ордэнаў
Катэгорыя:Кананізаваныя ў XVIII стагоддзі
Катэгорыя:Святыя Францыі
Катэгорыя:Хрысціянскія святыя XVII стагоддзя
Катэгорыя:Каталіцкія святыя
Агнешка Рымская

**Агнешка Рымская** (каля 291 года, Рым — каля 304 года, Рым) — святая і хрысціянская мучаніца.

## Біяграфія 
Была зусім маладой дзяўчынай, калі прыняла ў Рыме мучаніцкую смерць за веру, прагнучы захаваць чыстасць.

Паводле адной з легенд, калі Ангнешцы ледзь споўнілася трынаццаць гадоў, да яе пасватаўся Сіфрыній (сын прэфекта Рыма Семпронія) з-за яе незвычайнай прыгажосці. Каб заваяваць сэрца прыгажуні, юнак абяцаў ёй велізарнае багацце і пашану, але Агнешка адказала яму, што сваё жыццё яна ўжо прысвяціла Хрысту. Схопленую па даносе як хрысціянку, яе спачатку выставілі на ўсеагульны агляд аголенай, а затым прыгаварылі да смерці.

У IV стагоддзі прынцэса Канстанціна, дачка імператара Канстанціна, загадала пабудаваць храм на вуліцы Наментана над месцам яе пахавання. Святыня перажыла ўжо некалькі рэканструкцый і сёння застаецца ў ліку самых важных рымскіх храмаў.

Папа Дамас ушанаваў яе песняй, а многія Айцы Касцёла праслаўлялі яе як прыклад хрысціянскіх цнотаў. Паводле старажытнага звычаю, у гэты дзень Папа пасвячае двух ягнятаў, з воўны якіх робіцца палій — знак улады арцыбіскупа.

Катэгорыя:Ахвяры забойстваў
Катэгорыя:Мучанікі
Катэгорыя:Хрысціянскія святыя IV стагоддзя
Катэгорыя:Рымскія святыя
Катэгорыя:Каталіцкія і праваслаўныя святыя
Джон Дылсан

**Джон Х. Дылсан** (; , Бруклін, Нью-Ёрк, штат Нью-Ёрк, ЗША — , , штат Каліфорнія, ЗША) — амерыканскі акцёр, які згуляў ў больш чым 250 фільмах паміж 1934 і 1944 гадамі.

## Біяграфія 
Джон Дылсан нарадзіўся 18 лютага 1891 года ў Брукліне (Нью-Ёрк, ЗША).

Ён быў акцёрам, і згуляў ў больш чым 250 фільмах паміж 1934 і 1944 гадамі.

Памёр Джон Дылсан 1 чэрвеня 1944 года ў гораде Вентура (штат Каліфорнія, ЗША).

## Выбарачная фільмаграфія 
## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Акцёры ЗША
Memory Alpha

**Memory Alpha** (**Мэмары Альфа**) — вікі-энцыклапедыя па тэмах, звязаных з фільмамі і серыяламі пра выдуманы сусвет «Star Trek». Сайт таксама даступны на некалькіх іншых мовах, уключаючы балгарскую, іўрыт, італьянскую, іспанскую, эсперанта, каталонскую, кітайскую, нідэрландскую, нямецкую, польскую, партугальскую, румынскую, рускую, сербскую, французскую, украінскую, чэшскую, шведскую і японскую. Па стане на снежань 2019 года «Memory Alpha» змяшчае больш за 47 000 артыкулаў і 44 000 малюнкаў у англамоўнай версіі, што робіць яго адным з найбуйнейшых вікі-праектаў.

## Гісторыя
Створаны Гары Додема і Дэном Карлсанам ў верасні 2003 года і афіцыйна запушчаны 5 снежня таго ж года. Ён выкарыстоўвае мадэль вікі і размяшчаецца на Wikia, Inc. у аснове пакету MediaWiki. 

Праект названы ў гонар аднайменнага найбуйнейшага архіва інфармацыі выдуманай , які з'явіўся ў трэцім сезоне «Зорнага шляху» у эпізодзе .

## Апісанне
Сайт дае вычарпальны крыніцы інфармацыі пра персанажаў, расы і тэхналогіі з навукова-фантастычнага сусвету «Star Trek», якія звязаны адзін з адным гіперспасылкамі. Змяшчае падрабязнае апісанне ўсіх эпізодаў серыялаў і фільмаў «Star Trek», раскрываючы іх гісторыю без папярэдняга паведамлення. 

У адрозненне ад апрацоўкі ў Вікіпедыі, «Memory Alpha» дазваляе выкарыстоўваць малюнкі і іншыя мультымедыйныя запісы з «Star Trek» у сваёй палітыцы ліцэнзавання. 

Згодна з ліцэнзіі Creative Commons, змест артыкулаў застаецца ўласнасцю удзельнікаў, якія публікуюць кантэнт выключна для некамерцыйнага выкарыстання, захоўваючы пры гэтым ліцэнзію. Аднак сам сайт «Memory Alpha» дае месца для рэкламных банэраў.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка
* Memory Beta
* Star Trek Expanded Universe

Катэгорыя:Зорны шлях
Катэгорыя:Навуковая фантастыка
Катэгорыя:Анлайнавыя энцыклапедыі
Васіль Фёдаравіч Цюрын

**Васіль Фёдаравіч Цюрын** (, в. Цыплякова, Разанская губерня — , Саланянскі раён, Днепрапятроўская вобласць) — удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, Герой Савецкага Саюза (1944).

## Біяграфія 
. Мемарыял 8-ай танкавай дывізіі]]

Скончыў пачатковую школу, працаваў у калгасе.

З 1939 года ў Чырвонай Арміі. Ваяваў на Паўднёва-Заходнім, Варонежскім (з 20 кастрычніка 1943 года ў 1-й Украінскі) і 3-м Украінскім франтах. Быў двойчы паранены.

Удзельнічаў у баях за выхад да Дняпра ў верасні-кастрычніку 1943 года. 10-11 верасня ў раёне станцыі Сераднякі знішчыў 6 варожых салдат і ўзяў у палон траіх. У баях па пашырэнні плацдарма ў кастрычніку 1943 года знішчыў да 40 салдат праціўніка, праводзіў разведку і забяспечваў праход танкаў праз мінныя палі.

Пасля лячэння ў шпіталі быў накіраваны для далейшага праходжання службы ў 27-ю гвардзейскую стралковую дывізію і прызначаны камандзірам аддзялення ў 36-м гвардзейскім стралковым палку. Загінуў у баі 20 снежня 1943 года.

Першапачаткова быў пахаваны ў брацкай магіле каля хутара Чырвоны Луг Саланянскага раёна Днепрапятроўскай вобласці. Перапахаваны ў брацкай магіле ў вёсцы Алэксандрапіль Саланянскага раёна.

Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 3 чэрвеня 1944 года за «ўзорнае выкананне баявых заданняў камандавання на фронце барацьбы з нямецкімі захопнікамі і праяўленыя пры гэтым мужнасць і гераізм» было прысвоена званне Героя Савецкага Саюза.

## Літаратура 
* Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. — М.: Воениздат, 1988. — Т. 2 /Любов — Ящук/. — 863 с. — 100 000 экз. — ISBN 5-203-00536-2.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Загінулі ў баях Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Удзельнікі бітвы за Дняпро
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Разанскай вобласці
Вінніцкі нацыянальны медыцынскі ўніверсітэт імя М. І. Пірагова

**Вінніцкі нацыянальны медыцынскі ўніверсітэт імя М. І. Пірагова** — украінская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам нацыянальнага ўніверсітэта, якая знаходзіцца ў Вінніцы. 

## Гісторыя 
Вышэйшая медыцынская навучальная ўстанова заснавана ў 1921 годзе. У 1960 годзе навучальнай установе прысвоена імя Мікалая Пірагова, у 1984 годзе ВНУ ўзнагароджана ордэнам «Знак Пашаны». З 1994 года Вінніцкі медінстытут атэставаны і акрэдытаваны па IV узроўню акрэдытацыі, яму прадастаўлены статус універсітэта. Нацыянальны статус універсітэт набыў у 2002 годзе.

## Структура 
* Факультэт паслядыпломнай адукацыі
* Падрыхтоўчы факультэт для замежных грамадзян
* Фармацэўтычны факультэт (Фармацыя, клінічная фармацыя)
* Стаматалагічны факультэт (Стаматалогія)
* Медыцынскі факультэт № 1 (Лячэбнае справа)
* Медыцынскі факультэт № 2 (Педыятрыя, медыцынская псіхалогія)

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт установы

Катэгорыя:1921 год ва Украіне
Катэгорыя:Арганізацыі, узнагароджаныя ордэнам «Знак Пашаны»

Катэгорыя:Універсітэты Вінніцы
Катэгорыя:Нацыянальныя вышэйшыя навучальныя ўстановы Украіны
Дзімамерыцкі сельсавет

**Дзіма́мерыцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лоеўскага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр — вёска Дзімамерка.

Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Лоеўскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Ручаёўскага сельсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / А.И. Карпачева и др. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 1: (1917―1941 гг.). — Мн., «Беларусь», 1985. — 390 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Лоеўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1926 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1927 годзе
Ручаёўскі сельсавет

**Ручаё́ўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лоеўскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Цэнтр — аграгарадок (да 2011 г. вёска) Ручаёўка.

Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Лоеўскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет узбуйнены, у яго склад увайшла тэрыторыя скасаваных Алешкаўскага, Грохаўскага, Дзімамерыцкага, Карчомскага і Крывінскага сельсаветаў. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Лоеўскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Гомельскай вобласці. З 25 снежня 1962 года ў складзе Брагінскага раёна. З 30 ліпеня 1966 года ў складзе адноўленага Лоеўскага раёна. Станам на 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета было 10 населеных пунктаў. 11 мая 1986 года скасавана вёска Крывін, 23 верасня 2011 года — вёска Старая Алешкаўка.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (9 населеных пунктаў) — 669 чалавек, з іх 99,4 % — беларусы; паводле перапісу 2019 года (8 населеных пунктаў) — 539 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Брагінскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1926 годзе
Вінніцкі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя Міхаіла Кацюбінскага

**Вінніцкі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя Міхаіла Кацюбінскага** — украінская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам ўніверсітэта, якая знаходзіцца ў Вінніцы. 

## Гісторыя 
Вінніцкі настаўніцкі інстытут пачаў сваю дзейнасць 1 ліпеня 1912 года. у адведзеным горадам будынку. Афіцыйнае адкрыццё адбылося 14 верасня 1912 года. Інстытут быў заснаваны без падзелу на аддзяленні або факультэты. Студэнт, які сканчаў гэтую навучальную ўстанову, мог выкладаць любы прадмет. Спачатку ў ім навучалася 20 студэнтаў, у наступныя гады кантынгент рос, але не дасягаў больш за 100 чалавек. У 1920 годзе настаўніцкі інстытут быў рэарганізаваны ў Інстытут народнай адукацыі, у якім функцыянавала два аддзяленні - дашкольная і школьная. У лістападзе 1922 года Вінніцкаму інстытуту народнай адукацыі было прысвоена імя У. Леніна.  У 1924 годзе інстытут перавялі ў Камянец-Падольскі і аб'ядналі з мясцовым ВНУ. Затое ў 1925 годзе у Вінніцы быў створаны Украінскі педагагічны тэхнікум імя І. Франка. У 1926 годзе Украінскі педтэхнікум атрымаў статус вышэйшай навучальнай установы гуманітарнага профілю. На аснове педтэхнікума ў жніўні 1930 года у Вінніцы пастановай Савета Народных Камісараў УССР зноў была створана вышэйшая навучальная ўстанова — Інстытут сацыяльнага выхавання, дзе функцыянавала 4 аддзялення — гісторыка-эканамічнае, аграбіялагічнае, моўна-літаратурнае, тэхніка-эканамічнае. У 1933 годзе калегія Наркамата адукацыі УССР ператварыла інстытуты сацыяльнага выхавання ў педагагічныя інстытуты з 4-х гадовым тэрмінам навучання. 

## Структура 
* Прыродазнаўча-геаграфічны факультэт
* Факультэт філалогіі і журналістыкі імя Міхаіла Стэльмаха
* Факультэт дашкольнай, пачатковай адукацыі і мастацтваў імя Валянціны Валошын
* Факультэт гісторыі, права і публічнага кіравання
* Факультэт замежных моў
* Факультэт матэматыкі, фізікі, камп'ютэрных навук і тэхналогій
* Факультэт фізічнага выхавання і спорту
* Вучэбна-навуковы інстытут педагогікі, псіхалогіі, падрыхтоўкі спецыялістаў вышэйшай кваліфікацыі

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт установы

Катэгорыя:1912 год ва Украіне
Катэгорыя:Універсітэты Украіны
Катэгорыя:Універсітэты Вінніцы
Палескі нацыянальны ўніверсітэт

**Палескі нацыянальны ўніверсітэт** — украінская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам нацыянальнага ўніверсітэта, якая знаходзіцца ў Жытоміры. 

## Гісторыя 
* 1922 - Валынскі агранамічны тэхнікум у Новай Чартарыі
* 1929 - Валынскі сельскагаспадарчы палітэхнікум у Жытоміры
* 1930 - Жытомірскі сельскагаспадарчы інстытут тэхнічных культур
* 1935 - Жытомірскі сельскагаспадарчы інстытут
* 1994 - Дзяржаўная аграэкалагічная акадэмія Украіны
* 2001 - Дзяржаўны аграэкалагічны ўніверсітэт
* 2008 - Жытомірскі нацыянальны аграэкалагічны ўніверсітэт
* 2020 - Палескі нацыянальны ўніверсітэт

## Факультэты 
* Агранамічны 
* Ветэрынарнай медыцыны
* Экалогіі і права
* Эканомікі і менеджменту
* Інжынерыі і энергетыкі
* Тэхналагічны 
* Лясной гаспадаркі
* Уліку і фінансаў

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт установы 

Катэгорыя:1922 год ва Украіне
Катэгорыя:Універсітэты Украіны
Катэгорыя:Універсітэты Жытоміра
Вінніцкі нацыянальны аграрны ўніверсітэт

**Вінніцкі нацыянальны аграрны ўніверсітэт** — украінская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам нацыянальнага ўніверсітэта, якая знаходзіцца ў Вінніцы. 

## Гісторыя 
Гісторыя вучэльні бярэ пачатак у кастрычніку 1982 года - з часу стварэння Вінніцкага філіяла Украінскай сельскагаспадарчай акадэміі на базе Вінніцкай школы павышэння кваліфікацыі работнікаў сельскай гаспадаркі. 5 красавіка 1991 года Дзяржаўнай камісіяй пры Савеце Міністраў СССР на базе Вінніцкага філіяла Украінскай сельскагаспадарчай акадэміі створаны Вінніцкі дзяржаўны сельскагаспадарчы інстытут. Пастановай Кабінета Міністраў Украіны ад 16 сакавіка 2000 года на базе інстытута створаны Вінніцкі дзяржаўны аграрны ўніверсітэт.

## Структура 
* Факультэт аграноміі і лесаводства
* Факультэт эканомікі і прадпрымальніцтва
* Факультэт уліку і аўдыту
* Факультэт тэхналогій вырабніцтва і перапрацоўкі прадукцыі жывёлагадоўлі і ветэрынарыі
* Факультэт менеджменту і права
* Інжынерна-тэхналагічны факультэт

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт установы

Катэгорыя:1982 год ва Украіне
Катэгорыя:Універсітэты Украіны
Катэгорыя:Універсітэты Вінніцы
Вінніцкі нацыянальны тэхнічны ўніверсітэт

**Вінніцкі нацыянальны тэхнічны ўніверсітэт** — украінская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам нацыянальнага ўніверсітэта, якая знаходзіцца ў Вінніцы. 

## Гісторыя 
* 1960 - у Вінніцы створаны агульнатэхнічны факультэт Кіеўскага інстытута харчовай прамысловасці
* 1962 - агульнатэхнічны факультэт выведзены на самастойны баланс
* 1964 - Вінніцкі тэхнічны факультэт падпарадкаваны Кіеўскаму політэхнічнаму інстытуту як Вінніцкі філіял КПІ
* 1967 - рашэннем Вінніцкага абласнога савета дэпутатаў для фарміравання вышэйшай навучальнай установы політэхнічнага профілю было выдзелена 25 гектараў зямлі, на якіх пабудаваны два першыя навучальныя корпуса, студэнцкі інтэрнат і некалькі гаспадарчых памяшканняў
* 1974 - на базе Вінніцкага філіяла КПІ створаны Вінніцкі політэхнічны інстытут - сёмы ва УССР у гэтай групе устаноў вышэйшай адукацыі
* 1994 - Вінніцкі політэхнічны інстытут рэарганізаваны ў Вінніцкі дзяржаўны тэхнічны ўніверсітэт
* 2003 - універсітэту нададзены статус нацыянальнага

## Структура 
* Факультэт камп'ютарных сістэм і аўтаматыкі
* Факультэт будаўніцтва, цеплаэнергетыкі і газазабеспячэння
* Факультэт электраэнергетыкі і электрамеханікі
* Факультэт інфармацыйных тэхналогій і камп'ютарнай інжынерыі
* Факультэт машынабудавання і транспарту
* Факультэт інфакамунікацый, радыёэлектронікі і нанасістэм
* Факультэт менеджменту і інфармацыйнай бяспекі
* Інстытут экалагічнай бяспекі і маніторынгу навакольнага асяроддзя

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт установы

Катэгорыя:1960 год ва Украіне
Катэгорыя:Універсітэты Украіны
Катэгорыя:Універсітэты Вінніцы
Дзяржаўны ўніверсітэт «Жытомірская політэхніка»

**Дзяржаўны універсітэт «Жытомірская політэхніка»** — украінская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова політэхнічнага профілю са статусам ўніверсітэта, якая знаходзіцца ў Жытоміры. 

## Гісторыя 
* 1960 - Агульнатэхнічны факультэт Кіеўскага політэхнічнага інстытута ў Жытоміры
* 1975 - Жытомірскі філіял Кіеўскага політэхнічнага інстытута
* 1994 - Жытомірскі інжынерна-тэхналагічны інстытут
* 2003 - Жытомірскі дзяржаўны тэхналагічны універсітэт 
* 2019 - Дзяржаўны універсітэт «Жытомірская палітэхніка»

## Структура 
* Факультэт камп'ютарна-інтэграваных тэхналогій, мехатронікі і робататэхнікі
* Факультэт інфармацыйна-камп'ютарных тэхналогій
* Факультэт эканомікі і менеджменту
* Горна-экалагічны факультэт
* Факультэт ўліку і фінансаў
* Факультэт публічнага кіравання і права

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт установы

Катэгорыя:1920 год ва Украіне
Катэгорыя:Універсітэты Украіны
Катэгорыя:Універсітэты Жытоміра
Атака на штаб-кватэру паліцыі Кербелы

**Атака на штаб-кватэру паліцыі Кербелы** — спецаперацыя, праведзеная 20 студзеня 2007 года групоўкай «Асаіб Ахль Аль-Хак» супраць кааліцыйных сіл. Мэтай акцыі была Аб’яднаная станцыя бяспекі, размешчаная ў штаб-кватэры паліцыі Ірака. Штурм, у выніку якога загінулі пяць амерыканскіх салдат і трое паранены, названы «самым смелым і складаным нападам за чатыры гады вайны», і, акрамя таго, з’яўляецца адным з нямногіх выпадкаў, калі баевікам удалося паланіць амерыканскіх салдат.

Напад быў здзейснены дзевяццю—дванацаццю баевікамі, якія выдалі сябе за амерыканцаў.

Пасля таго, як каля 17:45 байцы супраціву пракаціліся праз апошні з трох пунктаў пропуску, у якім знаходзіліся іракскія ваенныя, яны прыпаркавалі свае пяць пазадарожнікаў каля галоўнага будынка Часовага аб’яднанага каардынацыйнага цэнтра горада. Калона партызан падзялілася па прыбыцці, некаторыя машыны стаялі ззаду галоўнага будынка, іншыя стаялі наперадзе. Каманда выкарыстала самаробную выбухоўку, каб спаліць два аўтамабілі бяспекі звонку. Затым яны закідалі будынак гранатамі і ўвайшлі ўнутр, спрабуючы ізаляваць двух афіцэраў. Баевікі ўварваліся ў пакой, што амерыканцы выкарыстоўвалі як памяшканне для казарм, атакуючы гранатамі і агнём са стралковай зброі. Пасля таго, як салдаты ў пакоі былі ізаляваны, партызаны ўзялі ў палон двух амерыканскіх салдат, Джэйкаба Ноэля Фрыца і Браяна Скота Фрымана. Таксама яны выцягнулі яшчэ двух салдат, Шона Патрыка Фальтэра і Джонатана Браяна Чызма з бранявога «Хамві» ля ўваходу. Калі граната, кінутая паўстанцамі, узарвалася ў пакоі казармы на першым паверсе будынка адзін салдат, Джонатан Майлз Мілікан, загінуў і трое былі паранены. Тры амерыканскіх «Хамві» былі пашкоджаны асобнымі выбухамі ў выніку рэйду. Падчас бою іракскія паліцыянты і ваенныя не пацярпелі, бо байцы супраціву спецыяльна нацэліліся менавіта на амерыканскіх салдат.

Прыблізна ў 18:00 паўстанцы спынілі атаку і пакінулі будынак са сваімі зняволенымі, накіроўваючыся на ўсход да суседняй правінцыі Бабіль. Неўзабаве пасля пераправы праз раку Еўфрат баевікі, за якімі следавалі амерыканскія верталёты, расстралялі сваіх чатырох палонных і кінулі пяць машын разам з уніформай, абсталяваннем і вінтоўкай. Пазней іракская паліцыя знайшла трох салдат з агнястрэльнымі раненнямі ў грудзі каля вёскі Бу-Алван, недалёка ад Махавіла. Трое ўжо былі мёртвымі (двое ў кайданках разам у задняй частцы аднаго пазадарожніка, а другі на зямлі), а чацвёрты з’явіўся ў суседняй бальніцы з агнястрэльным раненнем галавы. У дзень нападу амерыканскія вайскоўцы паведамілі толькі пра тое, што пяць салдат былі забіты пры адбіцці атакі.

Катэгорыя:Бітвы і аперацыі Іракскай вайны
Катэгорыя:Студзень 2007 года
Катэгорыя:Бітвы ЗША
Катэгорыя:Падзеі 20 студзеня
Катэгорыя:Канфлікты 2007 года
Міжнародны дзень валанцёра

**Міжнародны дзень валанцёра ў імя эканамічнага і сацыяльнага развіцця** (, , ) — адзін з міжнародных дзён ААН. Прысвечаны асобам, якія займаюцца валанцёрствам.

Генеральная Асамблея ААН у 1985 годзе на сваёй 40-й сесіі ў спецыяльнай рэзалюцыі прапанавала ўрадам адзначыць 5 снежня як «Міжнародным днём валанцёра ў імя эканамічнага і сацыяльнага развіцця» (рэзалюцыя № A / RES / 47/3), заклікаючы іх ажыццявіць меры па абуджэнню людзей ва ўсіх сферах жыцця прапаноўваць свае паслугі ў якасці валанцёраў.

У сваіх штогадовых паведамленнях да Дня валанцёра Генеральны сакратар ААН высока ацэньвае ролю і значэнне валанцёраў, незалежна ад іх канкрэтнай дзейнасці. Ён адзначае выкарыстанне інфармацыйных тэхналогій у валанцёрстве: стварэнне баз даных і вэб-сайтаў, распрацоўцы навучальных праграм для школ і іншыя задачы, якія можна выканаць з дапамогай хатняга камп’ютара. Генеральны сакратар заклікае ўрады стварыць больш магчымасцяў для валанцёраў для развіцця.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка Дня валанцёраў 
* Рэзалюцыя Генеральнай Асамблеі №&nbsp;40/212 

Катэгорыя:Дабрачыннасць
Катэгорыя:Міжнародныя дні ААН
Катэгорыя:Святы 5 снежня
Забароненая зона (фільм)

**«Забароненая зона»** () — беларускі незалежны мастацкі фільм, зняты ў 2020 годзе.

## Сюжэт 
Падзеі адбываюцца ў Беларусі ў канцы 1980-х гадоў мінулага стагоддзя ў зоне адсялення, якая ўзнікла пасля аварыі на Чарнобыльскай АЭС. У цэнтры ўвагі — трансфармацыя свядомасці грамадства і адносін паміж людзьмі ў гэтыя няпростыя гады. 6 маладых людзей, падарожнічаючы па рацэ, заплываюць у зону адсялення. Воляю выпадку яны становяцца прычынай гібелі чалавека. Гэта марадзёр, які размясціўся ў зоне адсялення і зарабляе на пошуку і продажы каштоўных рэчаў, якія засталіся ў пакінутых населеных пунктах. У галоўных герояў аказваецца сумка з велізарнай на той час сумай…

## У фільме здымаліся 
## Здымачная група 
* рэжысёр — Мітрый Сямёнаў-Алейнікаў

## Крытыка 
Журналіст Ульяна Будзік адзначае, што карціна не моцна прэтэндуе на гістарычную дакладнасць, як гэта было ў выпадку з папулярным серыялам HBO, але ў міжрадковай крытыцы тагачасных уладаў здзіўляе сваёй шчырасцю.

## Спасылкі 
* «Забароненая зона» на сайце  

Катэгорыя:Фільмы Беларусі
Катэгорыя:Незалежныя фільмы
Катэгорыя:Незалежныя фільмы Беларусі
Катэгорыя:Фільмы на рускай мове
Катэгорыя:Фільмы Беларусі 2020 года
Катэгорыя:Фільмы-трылеры 2020 года
Катэгорыя:Фільмы-трылеры Беларусі
Катэгорыя:Чарнобыль у масавай культуры
Катэгорыя:Фільмы Мітрыя Сямёнава-Алейнікава
Антоній Марыя Дзакарыя

**Антоній Марыя Дзакарыя** (, Крэмона, Італія — , Крэмона, Італія) — святар, каталіцкі святы.

## Біяграфія 
У Падуі скончыў медыцынскі факультэт, вярнуўшыся ў родны горад, катэхізаваў бедную моладзь.

У 1528 годзе прыняў святарскае пасвячэнне. Адрадзіў дзейнасць брацтва «Вечнай мудрасці», якое існавала пры кляштары с. аўгустыянак у Крэмоне, пазней брацтва ператварылася ў тры ордэны, якія называюць «барнабітамі». Між іншым працаваў у Мілане, Рыме.

Для ажыўлення духоўнасці распачаў практыку «15 пятніц»: у гадзіну смерці Езуса жыхары збіраліся ў касцёле на набажэнства. Стомлены апостальскай працай, Антоній памёр ва ўзросце 37 гадоў.

У 1987 годзе папа Леў XIII кананізаваў Антонія Дзакарыю.

 
Катэгорыя:Каталіцкія святыя
Катэгорыя:Заснавальнікі манаскіх ордэнаў
Катэгорыя:Кананізаваныя ў XIX стагоддзі
Катэгорыя:Хрысціянскія святыя XVI стагоддзя
Катэгорыя:Святыя Італіі
Асіповіцкая ваенна-аператыўная група

**Асіповіцкая ваенна-аператыўная група**; **Асіповіцкая ВАГ**; **Ваенна-аператыўная група пры Асіповіцкім падпольным райкоме КП(б)Б** — партызанскае злучэнне, якое дзейнічала на акупаванай тэрыторыі Асіповіцкага, Бабруйскага раёнаў Магілёўскай, Чэрвеньскага, Пухавіцкага раёнаў Мінскай абласцей; таксама назва органа кіраўніцтва гэтым злучэннем. Уваходзіла ў Магілёўскае партызанскае злучэнне.

## Гісторыя 
Створаная ў ліпені 1943 года ў адпаведнасці з пастановай Магілёўскага падпольнага абкома КП(б)Б і загадам Магілёўскай (абласной) ваенна-аператыўнай групы на базе 210-га, 211-га, 212-га, 213-га партызанскіх атрадаў расфарміраванай 1-й Асіповіцкай партызанскай брыгады. У ліпені 1943 створаныя 214-ы і 215-ы атрады, у жніўні — 216-ы атрад, у лістападзе 1943 уключаны асобны 309-ы атрад.

28 чэрвеня — 3 ліпеня 1944 ваенна-аператыўная група (1854 партызаны) злучылася з Чырвонай Арміяй. Камандзіру ваенна-аператыўнай групы Мікалаю Піліпавічу Каралёву прысвоена званне Героя Савецкага Саюза.

## Кіраванне ваенна-аператыўнай групы 
Сакратар падпольнага РК КП(б)Б Рыгор Максімавіч Вайцянкоў

### Камандзіры 
* Мікалай Піліпавіч Каралёў (ліпень 1943 — сакавік 1944);
* І. Б. Гнядзько (сакавік — май 1944, выконваў абавязкі);
* Васіль Васілевіч Глотаў (май — ліпень 1944).

### Начальнікі штаба 
* А. А. Няхай (ліпень 1943 — студень 1944);
* Ф. Дз. Лашкевіч (студзень — ліпень 1944).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Савецкія партызанскія злучэнні, брыгады і атрады на акупіраванай тэрыторыі Беларусі (1941—1944)
Катэгорыя:З’явіліся ў 1943 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1944 годзе
Катэгорыя:Гісторыя Магілёўскай вобласці
Катэгорыя:Гісторыя Мінскай вобласці
Катэгорыя:1943 год у Беларусі
Жытомірскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Івана Франка

**Жытомірскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Івана Франка** — украінская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам ўніверсітэта, якая знаходзіцца ў Жытоміры.

## Гісторыя 
Гісторыя стварэння вучэльні звязаная з Жытомірскай мужчынскай гімназіяй, адкрытай 1 студзеня 1833 года, на базе якой 16 кастрычніка 1919 года быў адкрыты інстытут — першая вышэйшая навучальная ўстанова ў краі. Ён атрымаў у спадчыну матэрыяльную базу гімназіі, яе бібліятэку, музей, метэаралагічную станцыю. Спачатку ён называўся Валынскім настаўніцкім інстытутам, а пасля — Жытомірскім педагагічным інстытутам. За ўсю сваю гісторыю ён неаднаразова мяняў назву. У 1926 годзе адзначала 70-годдзе з дня нараджэння Івана Франка. Урад УССР прыняў рашэнне аб прысваенні яго імя Жытомірскаму інстытуту народнай адукацыі. У 1999 годзе Жытомірскі педагагічны інстытут імя Івана Франка быў рэарганізаваны ў Жытомірскі педагагічны універсітэт імя Івана Франка, а ў 2004 годзе — у Жытомірскі дзяржаўны універсітэт імя Івана Франка.

## Структура 
* Інстытут замежнай філалогіі
* Інстытут педагогікі
* Інстытут філалогіі і журналістыкі
* Гістарычны факультэт
* Прыродазнаўчы факультэт
* Сацыяльна-псіхалагічны факультэт
* Фізіка-матэматычны факультэт
* Факультэт фізічнага выхавання і спорту

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:1919 год ва Украіне
Катэгорыя:Універсітэты Украіны
Катэгорыя:Універсітэты Жытоміра
Маршрут 13

**«Маршрут 13»** () — беларускі савецкі кароткаметражны дакументальны фільм, зняты Мінскай студыяй навукова-папулярных і хранікальна-дакументальных фільмаў у 1968 годзе.

## Змест і гісторыя стварэння
У 1968 годзе ў Мінску адбыўся Першы фестываль біт-ансамбляў. Дзейства ў РТІ здымала кінахроніка. Стужка ляжала на паліцы, пакуль не была з усімі рабочымі матэрыяламі па акце знішчана ў 1977 годзе.

Але сцэнарыст і аператар Эдуард Гайдук захаваў копію і ў 1987 годзе паказаў фільм у Доме кіно. Затым аўтар перадаў стужку музыкам. Поўную версію фільма захаваў журналіст і музыка Віктар Сямашка і перадаў для публікацыі.
## У фільме здымаліся
## Здымачная група
*сцэнарый — І. Гаско, Э. Гайдук
*аператары — М. Бераў, Э. Гайдук, У. Цэслюк
*гукааператар — Л. Вяжнявец
*асістэнт па мантажу — В. Шаталава
*музычны рэдактар — А. Сакалоў
*рэдактар — С. Міхайлава
*дырэктар карціны — І. Філоненка
*рэжысёр — І. Гаско

## Літаратура
*

## Спасылкі
*

Катэгорыя:Дакументальныя фільмы Беларусі
Катэгорыя:Кароткаметражныя фільмы Беларусі
Андрэй Кім Таэгон

**Андрэй Кім Таэгон** (, Карэя — , Сеул) — святар, каталіцкі святы.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў сям’і хрысціянаў і пры хросце атрымаў імя Андрэй. Нягледзячы на жорсткі пераслед хрысціянскай веры, які лютаваў тады ў Карэі, Андрэй Кім захаваў ёй вернасць і ў 1845 годзе прыняў у Шанхаі (Кітай) святарскае пасвячэнне, стаўшы першым каталіцкім святаром карэйскага паходжання. Рызыкуючы жыццём, ён вярнуўся на радзіму, пасля чаго дапамог таксама іншым святарам прабрацца ў Карэю.

Праз год пасля пасвячэння, 16 верасня 1846 года, у Сеуле, Андрэй быў арыштаваны і забіты праз адсячэнне галавы.

У 1984 годзе Папа Ян Павел II кананізаваў 103 карэйскіх мучанікаў, якія аддалі жыццё за веру.

Катэгорыя:Абезгалоўленыя
Катэгорыя:Кананізаваныя ў XX стагоддзі
Катэгорыя:Святыя Карэі
Катэгорыя:Хрысціянскія святыя XIX стагоддзя
Катэгорыя:Каталіцкія святыя
Анжэла Мерычы

**Анжэла Мерычы** (, Італія — , ) — каталіцкая святая.

## Біяграфія 
Нарадзілася ў невялікім мястэчку ў італьянскіх Альпах. Уступіўшы ў трэці закон святога Францішка, прысвяціла сябе дабрачыннай дзейнасці. У 1525 годзе здзейсніла паломніцтва ў Святую Зямлю, пасля чаго зразумела, што яе пакліканнем з’яўляецца хрысціянскае выхаванне моладзі, асабліва дзяўчат.

У 1535 годзе заснавала таварыства святой Уршулі і стала першай настаяцельніцай распаўсюджанага ў наш час закону ўршулянак, які з’яўляецца ўзорам рэлігійнага жыцця ў жаночай супольнасці і вядомы сваёй выхаваўчай дзейнасцю. Анжэла вяла вельмі аскетычнае жыццё і пры гэтым была цудоўнай дарадчыцай і педагогам.

Памерла 27 студзеня 1540 годзе ў Брэшыі, дзе была пахавана ў касцёле, які сёння названы яе імем. Належыць да ліку найбольшых рэфарматараў свайго часу.

Катэгорыя:Асобы
Катэгорыя:Хрысціянскія святыя XVI стагоддзя
Катэгорыя:Святыя Італіі
Катэгорыя:Каталіцкія святыя
Песняры (фільм)

**«Песняры»** () — беларускі савецкі кароткаметражны дакументальны фільм, зняты рэжысёрам Уладзімірам Арловым на Беларускім тэлебачанні («Тэлефільм») у 1971 годзе.

## Змест 
Музычны фільм, які паказвае запісы ансамбля «Песняры».

## У фільме здымаліся 
## Здымачная група 
* рэжысёр — У. Арлоў
* аператары — Л. Броўтман, В. Хайцін
* мастакі — Е. Ігнацьеў, А. Зайцаў
* гукарэжысёры — І. Афанасьеў, М. Рэзнік
* грымёр — Л. Гразнова
* мантажор — З. Будзінская
* рэдактар — А. Браілоўскі
* дырэктар фільма — С. Ганчароў

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Дакументальныя фільмы Беларусі
Катэгорыя:Кароткаметражныя фільмы Беларусі
Катэгорыя:Тэлевізійныя фільмы Беларусі
Катэгорыя:Фільмы Уладзіміра Арлова
Алаізій Стэпінац

**Алаізій Віктар Стэпінац** (, в. Брэзарыч, Харватыя — , Харватыя) — біскуп і мучанік.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў вёсцы Брэзарыч за 40 кіламетраў ад Заграба і быў пятым з васьмі дзяцей у сям’і. Пасля заканчэння класічнай гімназіі ў 1916 годзе хацеў паступіць у семінарыю, але Першая сусветная вайна перашкодзіла здзейсніць гэты намер: Алаізій быў мабілізаваны і накіраваны на фронт, дзе трапіў у палон. На пачатку 1920 гадоў ён вярнуўся на радзіму, якая апынулася ў складзе Югаславіі, і паступіў у сельскагаспадарчую акадэмію.

У 1930 годзе у Рыме атрымаў ступень доктара філасофіі і тэалогіі і прыняў святарскае пасвячэнне. Вярнуўшыся ў Заграб, стаў супрацоўнікам мясцовага арцыбіскупа і пасля смерці папярэдніка ў 1937 годзе заняў яго месца. Падчас фашысцкай дыктатуры ў Харватыі выступаў супраць тэрору і дапамагаў ратаваць сербаў і яўрэяў ад этнічных чыстак. Пасля ўсталявання ў Югаславіі прасавецкага рэжыму арцыбіскуп Стэпінац супрацьстаяў пераследу Касцёла новымі ўладамі і жорстка іх крытыкаваў. У 1946 годзе ён быў арыштаваны і асуджаны на 16 гадоў зняволення. Праз пяць гадоў, праведзеных у вязніцы, быў пераведзены пад хатні арышт.

У 1953 годзе быў менаваны кардыналам, аднак так і не змог прыняць з рук Папы кардынальскага берэту.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Постаці харвацкага каталіцтва
Катэгорыя:Ваеннапалонныя Першай сусветнай вайны (Аўстра-Венгрыя)
Леанід Васілевіч Хобатаў

**Леанід Васілевіч Хобатаў** (нар. , г. Рэчыца, Гомельская вобласць, БССР) — беларускі жывапісец.

## Біяграфія 
Скончыў у 1970 годзе Рэспубліканскую школу-інтэрнат па музыцы і выяўленчым мастацтве. У 1975—1981 гадах вучыўся на аддзяленні манументальнага жывапісу Беларускага дзяржаўнага тэатральна-мастацкага інстытута ў прафесара Г. Х. Вашчанкі.

## Творчасць 
Працуе ў галіне манументальна-дэкаратыўнага і станковага жывапісу. Аўтар мастацкага вырашэння станцыі метро «Няміга» (1987), размалёвак «Купалле» для рэстарана «Папараць-кветка» ў г. Маладзечна (1983), Дома шлюбу Цэнтральнага раёна Мінска (1989). Галоўныя формаўтваральныя кампаненты пластычна багатых жывапісных кампазіцый — колер і рытм: «Фамільная чаша», «Вершнік», «Патаемныя сустрэчы», «Доўгі шлях» (усе 1989), «Расставанне» (1990), «Выкраданне Еўропы», «Прыкметы ночы» (абедзве 1991), «Купальшчыцы», «Ва ўвесь голас» (абедзве 1992), «У палоне ў дзеў», «Сустрэча», «Лёс», «Чаканне», «Знак» (усе 1993), «Паданне», «Скрозь вякі», «Прыма», «Пачатак» (усе 1994), «Раўнадзенства» (1997), «Фуга ў чырвоным», «Трыумф белага», «Плынь» (усе 1998), «Праекцыя 7 частак», «Абуджэнне», «Праламленне» (усе 1999), «Марына» (2000), «Агонь» (2002) і інш.

Творы мастака знаходзяцца ў зборах Дзяржаўнага мастацкага музея Рэспублікі Беларусь, Дзяржаўнай Трэццякоўскай галерэі (Масква, Расія), Міністэрстваў культуры Рэспублікі Беларусь і Расійскай Федэрацыі, фондах Беларускага Саюза мастакоў, Нацыянальнага цэнтра сучасных мастацтваў Рэспублікі Беларусь, Музея сучаснага мастацтва (Сабадэль, Іспанія), а таксама прыватных калекцыях Беларусі, Расіі, Францыі, Іспаніі, Канады, Ізраіля, Германіі, ЗША.

## Узнагароды 
Узнагароджаны медалём Францыска Скарыны.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Творчая сустрэча з мастаком Леанідам Хобатавым

Катэгорыя:Мастакі Беларусі