open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Тараклійскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Рыгора Цамблака

**Тараклійскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Рыгора Цамблака** () — малдоўская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова, якая знаходзіцца ў горадзе Тараклія на поўдні Малдовы.

Універсітэт створаны указам прэзідэнта Рэспублікі Малдова ад 30 сакавіка 2004 года ў горадзе Тараклія - месцы кампактнага пражывання балгарскай меншасці ў Малдове. Адкрыты ўрачыста 1 кастрычніка 2004 года ў прысутнасці прэзідэнтаў Рэспублікі Малдова Уладзіміра Вароніна і Прэзідэнта Рэспублікі Балгарыя Георгія Пырванава.

Першапачаткова насіў назву «Тараклійскі дзяржаўны ўніверсітэт», у адпаведнасці з Указам Прэзідэнта Рэспублікі Малдова ад 13 сакавіка 2009 года носіць імя Рыгора Цамблака.

У канцы 2010-х гадоў ва ўніверсітэце навучалася каля 300 студэнтаў, каля 80 % з іх былі этнічнымі балгарамі, навучаецца таксама пэўная колькасць гагаузаў.

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з румынскай мовай навучання
Акадэмія публічнага кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Малдова

**Акадэмія публічнага кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Малдова** () — малдоўская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова, якая знаходзіцца ў Кішынёве.

Заснавана Указам Прэзідэнта Рэспублікі Малдова ў 1993 годзе як Акадэмія студый ў публічным кіраванні. 12 лютага 2003 года Указам Прэзідэнта Рэспублікі Малдова ўстанова змяніла сваю назву на сучасную.

## Гл. таксама 
* Прэзідэнт Рэспублікі Малдова
* Акадэмія кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы 

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з румынскай мовай навучання
Бакен Беарз (баскетбольны клуб)

**Бакен Беарз** — баскетбольны клуб з горада Орхус, Данія.

## Гісторыя 
Заснаваны ў 1954 годзе. З’яўляецца самым тытулаваным за ўсю гісторыю дацкага баскетбола: 17 залатых медалёў нацыянальнага чэмпіянату і 12 перамог у Кубку краіны. Дарэчы, свой апошні Кубак яны заваявалі тры тыдні таму.

Каманда стабільна выступае ў еўракубках з 2004 года. Лепшае дасягненне датчан здарылася ў сезоне 2017/18, калі каманда трапіла ў паўфінал, дзе саступіла «Авеліна».

У Лізе Чэмпіёнаў удзельнічалі ў 2015 годзе. На групавым этапе датчане саступілі ў 13 з 14 матчаў і занялі апошні радок.

Катэгорыя:Баскетбольныя клубы Даніі
Катэгорыя:Орхус
Аўтадор (баскетбольны клуб)

**Аўтадор** — баскетбольны клуб з горада Саратаў, Расія.

## Гісторыя 
Заснаваны ў 1960 годзе.

У Адзінай Лізе ВТБ клуб выступае з сезона 2014/15, а лепшае яго дасягненне — 5 месца рэгуляркі 2 гады таму.

## Назва 
* Спартак (1960—1988)
* Аўтамабіліст (1988—1990)
* Аўтадарожнік (1990—1996)
* Аўтадор (з 1996)

## Трэнеры 
* Дональдас Кайрыс (2020)
Камітэт Шай

**Камітэт Шай** () — быў камітэтам, створаным урадам Нарвегіі для змены структурнай арганізацыі муніцыпалітэтаў Нарвегіі пасля Другой сусветнай вайны.

Ён быў скліканы ў 1946 годзе. Яго больш распаўсюджаная назва паходзіць ад лідара камітэта Нікалаі Шая, які ў той час быў губернатарам акругі Согн-ог-Ф’юранэ.

Камітэт распачаў сваю працу ў 1962 годзе. Да таго часу ён апублікаваў васемнаццацітомную працу пад назвай «Канчатковая рэкамендацыя муніцыпальнага падраздзялення па муніцыпальным падраздзяленні» (*Kommuneinndelingskomitéens endelige tilråding om kommunedelingen)*.

Высновы камітэта аказалі вялікі ўплыў; гэта стымулявала серыю зліццяў муніцыпалітэтаў, асабліва ў 1960-х гадах, скарачэнне колькасці муніцыпалітэтаў (камун) ў Нарвегіі з 747 да 454. З тых часоў іх колькасць працягвала скарачацца яшчэ больш, але не так хутка, як раней.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Камуны Нарвегіі
Анангула

**Анангула** (), або ** Ананіўліяк** () — невялікі востраў у складзе Алеуцкага архіпелага (Аляска, ЗША). Плошча — каля 1,5 км². Хаця востраў з’яўляецца найстаражытнейшым вядомым населеным месцам на Алеуцкіх астравах, у нашы дні тут няма сталых жыхароў.

## Геаграфія і прырода 
Востраў Анангула месціцца за 1,57 км ад большага па плошчы вострава Умнак. Мае агульнае з ім паходжанне і доўгі час з’яўляўся часткай Умнака. Адлучыўся пасля заканчэння ледавіковай эпохі ў сувязі з падвышэннем узроўню акіяна. Даўжыня з паўночнага ўсходу на паўднёвы захад — 2,5 км. Шырыня — ад 180 м да 640 м. Берагавая лінія крутая і няроўная, сустракаюцца камяністыя пляжы, на паўднёвым захадзе прыбярэжныя скалы рэзка ўзвышаюцца над вадой да 50—54 м.

Паверхня вострава пакрыта тундрай. Фаўна прадстаўлена трусамі, інтрадуцыраванымі ў пачатку XX стагоддзя, а таксама марскімі птушкамі.

## Археалогія 
У 1938 г. амерыканскі антраполаг , удзельнік экспедыцыі Смітсанаўскага інстытута, адкрыў археалагічны помнік Ігахсіілуг («месца вырабу каменных лёзаў») на паўднёвым захадзе Анангулы. Далейшыя даследаванні паказалі, што гэта найстаражытнейшае вядомае месца, населенае чалавекам, на Алеуцкіх астравах. Яно датавана 6400 г. да н.э. Насельнікі Ігахсіілуга займаліся вытворчасцю каменных прылад (пластынчатых адшчэпаў, скрэблаў і лёзаў) з мясцовых радовішчаў абсідыяна, крамяню і сланца. Паселішча было знішчана вывяржэннем вулкана на суседнім востраве Умнак і апынулася пад тоўстым пластом попелу.

Над пластом попелу знойдзены рэшткі 2 алеуцкіх вёсак з характэрнымі будынкамі-барабарамі. Яны існавалі на працягу 500 гадоў. У нашы дні нашчадкі алеутаў з Анангулы жывуць у паселішчы Ніколькі на востраве Умнак.

У 1978 г. археалагічныя помнікі Анангулы (усяго 19 га) былі абвешчаны раёнам нацыянальных гістарычных славутасцей.

## Спасылкі 
* Anangula: An 8,500 B.P. coastal occupation in the Aleutian Islands 
* Anangula National Historic Landmark

Катэгорыя:Алеуцкія астравы
Катэгорыя:Незаселеныя астравы
Катэгорыя:Археалагічныя аб’екты ў ЗША
Катэгорыя:Гісторыя Аляскі
Чалука

г.]]

**Чалука** () — помнік археалогіі на месцы неалітычнай стаянкі на востраве Умнак (Аляска, ЗША).

Чалука ўяўляе сабою пагорак 61 м у вышыню і 213 м у шырыню на паўднёвым захадзе Умнака на месцы, дзе з перыяду 4000 гадоў таму і да XII ст. бесперапынна існавала алеуцкае паселішча. Помнік быў адкрыты ў 1908 г., аднак упершыню даследаваны экспедыцыяй Смітсанаўскага інстытута толькі ў 1938 г. Знутры пагорка археолагамі выяўлены значны культурны пласт, які ўтрымоўваў рэшткі людзей, жывёл, марскіх ракавін, прылад працы і палявання. Усяго было знойдзена каля 4000 артэфактаў.

Чалука з’яўляецца сведчаннем старажытнасці алеуцкай культуры, выдатнай адаптацыі гэтага народа да мясцовых экалагічных умоў. Непадалёк знаходзіцца паселішча Ніколькі, дзе і ў нашы дні жывуць алеуты.

У 1962 г. Чалука была афіцыйна прызнана важным гістарычным аб’ектам ЗША.

## Літаратура 
* *Ляпунова Р. Г.* Алеуты: Очерки этнической истории. — Ленинград: Наука, 1987. ISBN 978-0-9965837-1-8
* *Laughlin, W.S.* Aleuts: Survivors of the Bering Land Bridge. — New York: Holt, Rinehart and Winston, 1980. ISBN 9780030812699

## Спасылкі 
* Chaluka Site National Historic Landmark
* Chaluka: A Site so Remote, The Ancient Aleutians of Alaska Lived in Peace for Millennia
* Richard S. Davis, Continuity and Change in the Eastern Aleutian Archaeological Sequence

Катэгорыя:Археалагічныя аб’екты ў ЗША
Катэгорыя:Неаліт
Катэгорыя:Гісторыя Аляскі
Самарын

**Самарын** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Іван Васілевіч Самарын (1817—1885) — рускі акцёр, драматург і тэатральны педагог.
* Юрый Фёдаравіч Самарын (1819—1876) — рускі эканаміст, філосаф, публіцыст і грамадскі дзеяч.
Іван Васілевіч Самарын

**Іван Васілевіч Сама́рын** (;  — ) — рускі акцёр, драматург і тэатральны педагог.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Санкт-Пецярбургу. У 1837 годзе скончыў Маскоўскае тэатральнае вучылішча і паступіў у трупу Малога тэатра. Вучань М. С. Шчэпкіна. Адначасова выкладаў у тэатральным вучылішчы з 1862 года. З 1874 года кіраваў драматычным класам Маскоўскай кансерваторыі.

## Творчасць 
У тэатры пачынаў з амплуа «першага палюбоўніка», а з канца 1850-х гадоў перайшоў да характарных роляў. Найбольш значныя ролі: Чацкі , Фамусаў («Гора ад розуму» А. Грыбаедава); Хлестакоў («Рэвізор» М. В. Гогаля); Гамлет («Гамлет» У. Шэкспіра); Мурамскі («Вяселле Крачынскага» А. Сухаво-Кабыліна). У 1879 годзе сіламі студэнтаў опернага класа Маскоўскай кансерваторыі ўпершыню паставіў на сцэне Малога тэатра оперу «Яўген Анегін» П. І. Чайкоўскага.

Аўтар шэрагу п’ес, якія ставіліся ў правінцыі.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Самарин Иван Васильевич  // Афіцыйны сайт Малага тэатра
* Самарин Иван Васильевич  // Партал «Культура России»

Катэгорыя:Акцёры Расійскай імперыі
Катэгорыя:Тэатральныя педагогі Расійскай імперыі
Катэгорыя:Акцёры XIX стагоддзя
Хусангарская царква

**Хусангарская царква** () — прыхадская царква Нарвежскай лютэранскай царквы ў камуне Астэрой у графстве Вестлан, Нарвегія. Яна знаходзіцца ў вёсцы Хусангар на паўночным беразе вострава Астэрой. Гэта царква знаходзіцца на тэрыторыі лютэранскай епархіі Б’ёргвін. Белакаменная царква была пабудавана ў сучасным стылі ў 1796 годзе. Царква можа ўмясціць каля 275 чалавек.

## Гісторыя 
У Хусангары з часоў Сярэднявечча была рыма-каталіцкая царква. Самыя раннія існуючыя гістарычныя запісы пра царкву датуюцца 1329 годам, але яна не была пабудавана ў тым годзе. Першая царква ў Хусангары, хутчэй за ўсё, была каркаснай царквой. Гэтая царква была заменена ў нейкі невядомы час драўлянай царквой. У часы з’яўлення пратэстанства царкву забралі ў каталікоў і перадалі дзяржаўнай лютэранскай царкоўнай абшчыне. У справаздачы ад 1686 года апісана як «вельмі запушчаная» з-за дрэннага вонкавага абслугоўвання, што кажа пра тое, што царква ў той час была ўжо адносна старой. На Раство 1795 года ў царкву ўдарыла маланка, і яна згарэла дашчэнту. У наступным годзе на тым жа месцы была пабудавана новая мураваная царква. Гэтая каменная царква была адрамантаваная і пашырана ў 1863—1865 гадах, а затым у 1962—1964 гадах.

## Галерэя 

Hosanger kirke og Holme prestegård ved Mjøsvågen, Osterøy.jpg
Hosanger kirkested med omgivelser ved Mjøsvågen, Osterøy.jpg
Hosanger kirkested ved Mjøsvågen, Osterøy.jpg
Alter Hosanger kyrkje.jpg
Dåpsengel Hosanger 01.jpg

## Спасылкі 
Катэгорыя:Нарвежская лютэранская царква
Катэгорыя:Мураваныя цэрквы ў Нарвегіі
Катэгорыя:Хрысціянства ў Нарвегіі
Катэгорыя:Лютэранскія цэрквы Нарвегіі
Сялец-Халапееўскі сельсавет

**Сяле́ц-Халапе́еўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Журавіцкага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — вёска Сялец-Халапееў.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Быхаўскага раёна Магілёўскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Быхаўскім раёне БССР. З 12 лютага 1935 года ў складзе Доўскага раёна, які 5 красавіка 1935 года быў перайменаваны ў Журавіцкі раён. З 20 лютага 1938 года ў складзе Гомельскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Абідавіцкага сельсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Журавіцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Быхаўскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Доўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Клуж-Напока (баскетбольны клуб)

**Клуж-Напока** — румынскі прафесійны баскетбольны клуб, які базуецца ў аднайменным горадзе Клуж-Напока, Румынія. У нацыянальным чэмпіянаце гуляе пад доўгай назвай «У-Банка Трансільванія Клуж-Напока», што звязана з спонсарскімі абавязкамі.

## Гісторыя 
Спачатку быў часткай спартовага клуба «У Клуж» (U Cluj). Клуб быў заснаваны ў 1919 годзе, баскетбольная каманда з’явілася ў 1947 годзе, а ўпершыню згуляла на чэмпіянаце Румыніі ў 1966 годзе. З той пары «Клуж» увесь час быў у першым румынскім дывізіёне. Лепшыя дасягнення былі ў 1990-х гадах, калі ён тройчы выйграў чэмпіянат Румыніі. Клуб заваюе чэмпіёнства яшчэ 2 разы: у 2011 і 2017 гадах. А таксама тройчы стане ўладальнікам Кубку краіны (2011, 2016, 2017).

Самым вядомым гульцом, які гуляў за «Клуж», быў Георгі Мурашан. Ён стаў адным з двух самых высокіх гульцоў у гісторыі НБА (231 см).
Парма (баскетбольны клуб)

**Парма** — расійскі прафесійны баскетбольны клуб з Пермі. Выступае ў Адзінай лізе ВТБ і Кубку Расіі.

## Гісторыя 
У 2009 годзе з-за фінансавых праблем у Пермі спыніў сваю прафесійную дзейнасць вядомы «Урал-Грэйт» і толькі праз 3 гады ў 2012 не з’явілася новая мясцовая каманда «Парма». Спачатку кіраўніцтва планавала выхоўваць уласных выхаванцаў для асноўнай каманды. Але ўсё змянілася пасля траплення ў Адну Лігу ВТБ. Першы сезон пермякі скончылі на апошнім месцы. У 2017 годзе галоўным трэнерам стаў латвіец Нікалайс Мазурс, які раней працаваў з юнацкімі зборнымі Латвіі, рыжскім ВЭФам, грузінскай «Вітай» і саратаўскім «Аўтадорам», пратрымаўся ў Пермі да сярэдзіны мінулага сезону.

У 2019 годзе на пост галоўнага трэнера быў прызначаны літоўскі спецыяліст Казіс Масквіціс, які мае ў сваім актыве золата чэмпіянату свету з моладзевай камандай U-19.

## Трэнеры 
* Нікалайс Мазурс (2017—2019)
* Казіс Масквіціс (з 2019)
Тыгіль (сяло)

**Тыгіль** () — сяло ў Камчацкім краі Расіі, адміністрацыйны цэнтр Тыгільскага раёна. Утварае сельскае пасяленне «Сяло Тыгіль». Насельніцтва — 1372 чалавек (2021). Аэрапорт. Сяло размешчана ў паўночна-заходняй частцы паўвострава Камчатка, на рацэ Тыгіль, за 48 км ад яе ўпадзення ў Ахоцкае мора. Адлегласць ад Тыгіля да пасёлка Палана па прамой — 165 км, да Петрапаўлаўска-Камчацкага — 523 км.
## Насельніцтва 
Катэгорыя:Населеныя пункты Камчацкага края
Прадстаўнік АБСЕ па свабодзе СМІ

**Прадстаўні́к АБСЕ па свабо́дзе СМІ** — пасада па адсочванні развіцця СМІ ва ўсіх 57 дзяржавах-удзельніцах Арганізацыі па бяспецы і супрацоўніцтве ў Еўропе (АБСЕ). Прадстаўнік рыхтуе паведамленні пры спробах парушэнняў свабоды слова, адстойвае поўную адпаведнасць з прынцыпамі АБСЕ і абавязкамі, датычнымі свабоды слова і прэсы.

У выпадку сур’ёзных парушэнняў прадстаўнік (-ца) спрабуе наўпрост скантактавацца з дзяржавай-парушальніцай і іншымі зацікаўленымі бакамі, дае ацэнку фактам і судзейнічае ў вырашэнні праблемы.

Прадстаўнік (-ца) збірае і атрымлівае звесткі па сітуацыі са СМІ з розных крыніц, у тым ліку ад краін-удзельніц, недзяржаўных і медыйных арганізацый.

Офіс прадстаўніка знаходзіцца ў Вене і мае 15 супрацоўнікаў.

Пасада прадстаўніка па свабодзе СМІ складае адзін з чатырох міжнародных механізмаў па спрыянні свабодзе слова. Астатнія тры — Адмысловы дакладчык ААН па свабодзе слова і думкі, Адмысловы дакладчык па свабодзе слова ААД і Адмысловы дакладчык па свабодзе слова Афрыканскі камітэт па правах чалавецтва і чалавека. штогоду яны выдаюць супольны даклад з апісаннем сусветных праблем з волевыяўленнем.

## Прадстаўнікі па свабодзе СМІ 
*  (Германія): 1998—2004
* Міклаш Харасці (Венгрыя): 2004—2010
*  (Боснія і Герцагавіна): 2010—2017
*  (Францыя): 2017—2020
*  (Партугалія): ад 2020

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка 
* Мандат Прадстаўніка 

Катэгорыя:АБСЕ
Катэгорыя:Свабода слова
Катэгорыя:Міжнародныя праваабарончыя арганізацыі
Катэгорыя:Журналісцкія арганізацыі
Прудоцкі сельсавет (Слаўгарадскі раён)

**Прудо́цкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Слаўгарадскага раёна Магілёўскай вобласці. Цэнтр — вёска Прудок.

Утвораны 16 ліпеня 1954 года ў складзе Слаўгарадскага раёна Магілёўскай вобласці БССР шляхам аб’яднання тэрыторыі скасаваных Рагоўскага і Чарнякоўскага сельсаветаў. 30 лістапада 1961 года скасаваны, тэрыторыя сельсавета ўвайшла ў склад новаўтворанага Свенскага сельсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / С.Д. Гриневич и др. — Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 2: (1944―1980 гг.). — Минск: «Беларусь», 1987. — 283 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Слаўгарадскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1954 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1961 годзе
Крыстафер Клайберн

**Крыстафер Клайберн** (нар. , Дэтройт, ЗША) — амерыканскі баскетбаліст, абаронца.

## Кар’ера 
Пачынаў займацца баскетболам у старэйшай школе Ромулуса (штат Мічыган), а праз горад перабраўся ў школу Фітчбурга.

Прафесійная кар’ера гульца пачалася ва Універсітэце Невады (UNLV), дзе ён правёў 3 сезоны за мясцовую каманду. Статыстыка ў апошнім для сябе студэнцкім сезоне 2018/19 — 14.1 ачка ды 5.3 падбору. Абаронца не быў абраны на драфце-2019, але паспрабаваў свае сілы ў Летняй Лізе за «Мілуокі».

Сезон 2019/20 правёў у быдгашчскай «Асторыі». Абаронца сыграў 21 сустрэчу ў польскай лізе са статыстыкай 15.3 ачка, 4.6 падбору за 28.1 хвіліны на пляцоўцы.

У чэрвені 2020 года падпісаў кантракт з баскетбольным клубам «Цмокі-Мінск».

Катэгорыя:Баскетбалісты ЗША
Катэгорыя:Ігракі «Цмокі-Мінск»
Катэгорыя:Ігракі «Мілуокі Бакс»
Катэгорыя:Ігракі «Асторыі» Быдгашч
Зеніт (баскетбольны клуб, Санкт-Пецярбург)

**Зеніт** — расійскі прафесійны баскетбольны клуб з Санкт-Пецярбургі.

## Гісторыя 
Карані клуба ідуць у Падмаскоўе, летам 2014 года баскетбольны клуб «Трыумф» з падмаскоўных Люберцаў з-за фінансавых цяжкасцяў змяніў прапіску і перабраўся на берагі Нявы пад эгіду футбольнага клубу «Зеніт». Пры гэтым пераемніку дасталіся ўсе правы і прывілеі: піцерцы аўтаматычна атрымалі месца ў Адзінай Лізе ВТБ і Кубку Еўропы.

Летам 2019 года арганізатары Еўралігі далі клубу «wild card» для ўдзелу ў самым моцным клубным турніры Еўропы.

## Трэнеры 
* Жаан Плаза (2018—2020)

Катэгорыя:Зеніт (баскетбольны клуб, Санкт-Пецярбург)
Вуліца 40 год БССР (Гомель)

**Вуліца 40 год БССР** — вуліца ў Чыгуначным раёне горада Гомеля. Адносіцца да жылога масіву Прудок. Праходзіць ад вуліцы Каменшчыкава да вуліцы Свірыдава. Перасякаецца з безназоўным правулкам. Складаецца з індывідуальнай забудовы пераважна сядзібнага тыпу.

## З гісторыі 
Сфарміравалася ў канцы 1950-х гадоў праз уразанне прысядзібных участкаў жыхароў Юнацкай вуліцы і вуліцы Мічурына. Назву атрымала ў гонар саракавой гадавіны ўтварэння Беларускай ССР, якая адзначалася ў 1959 годзе. Засялялася пераважна не прудкоўцамі, а перасяленцамі з іншых раёнаў. Па ўспамінах старажылаў, у 1966 годзе пацярпела ад паводкі.

## Сучаснасць 
У сектары між канцавымі адрэзкамі вуліцы 40 год БССР і вуліцы Мічурына знаходзіцца зона адпачынку з сажалкай.

У студзені 2023 г. Гомельскі гарадскі аддзел па надзвычайных сітуацыях паведамляў аб падтапленні талымі водамі аднаго з домаўладанняў вуліцы 40 год БССР.

Катэгорыя:Вуліцы Гомеля
Арадзя (баскетбольны клуб)

**Арадзя** — румынскі прафесійны баскетбольны клуб, які базуецца ў аднайменным горадзе Арадзя, Румынія.

## Гісторыя 
Створаны ў 2003 годзе, трапіў у дывізіён А толькі ў 2005 годзе. У самым моцным дывізіёне выступае з 2007 года.

Доўгі час лепшым для каманды быў 2012 год, калі яны прабіліся ў паўфінал Кубку Румыніі.

Клуб станавіўся лепшым у краіне яшчэ двойчы: у сезонах 2017/18 і 2018/19. Дасягненні ў 2019 годзе дазволіла паспрабаваць свае сілы ў Лізе Чэмпіёнаў, але каманда не змагла прабіцца праз сіта кваліфікацыйнага раўнду.
Зеніт (значэнні)

**Зеніт**:
* Зеніт (прыпыначны пункт)
* Зеніт (станцыя метро)
* Зеніт (фільм, 2015)
## Спорт 
* ЖФК Зеніт Санкт-Пецярбург
* ФК Зеніт Санкт-Пецярбург
* Зеніт (баскетбольны клуб, Санкт-Пецярбург)
Уладзімір Рыгоравіч Пуцыла

**Уладзімір Рыгоравіч Пуцыла** — беларускі суддзя і адвакат. Мае першы кваліфікацыйны клас суддзі.

## Біяграфія 
У 1996 годзе вызвалены ад пасады суддзі  і прызначаны суддзёй Магілёўскага абласнога суда.

У 2004 годзе працаваў намеснікам старшыні Магілёўскага абласнога суда.

З 26 лютага 2008 года па 5 чэрвеня 2013 года працаваў суддзёй, потым і старшынёй Мінскага гарадскога суда.

5 чэрвеня 2013 года прызначаны суддзёй Вярхоўнага Суда Рэспублікі Беларусь.

Працуе адвакатам у адвакацкім бюро «Петрашэвіч і партнёры», спецыялізуецца на адміністрацыйным, грамадзянскім, крымінальным і гаспадарчым праве.

## Сям’я 
Мае сына Алега, які працуе адвакатам.

## Узнагароды 
* нагрудны знак Міністэрства юстыцыі Рэспублікі Беларусь «Ганаровы работнік юстыцыі Беларусі».

## Санкцыі ЕС 
27 лютага 2012 года Пуцыла як старшыня Мінскага гарадскога суда, які адхіліў апеляцыі палітвязняў Паўла Севярынца і Аляксандра Атрошчанкава, быў унесены ў Чорны спіс Еўрасаюза.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Суддзі Беларусі
Катэгорыя:Суддзі Вярхоўнага Суда Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Адвакаты Беларусі
Катэгорыя:Беларускія асобы ў Чорным спісе ЕС
Усць-Бальшарэцк

**Усць-Бальшарэцк** () — сяло ў Камчацкім краі Расіі, адміністрацыйны цэнтр (з 1928 года) Усць-Бальшарэцкага раёна. Утварае Усць-Бальшарэцкае сельскае паселішча. Размешчана на беразе ракі Амчагача, прытоку ракі Бальшой. Знаходзіцца на заходнім узбярэжжы паўвострава за 12 км ад Ахоцкага мора і за 219 км на паўднёвы захад ад Петрапаўлаўска-Камчацкага.
## Насельніцтва 
Катэгорыя:Населеныя пункты Камчацкага края
Вуліца Каменшчыкава (Гомель)

**Вуліца Каменшчыкава** — вуліца ў Чыгуначным і Цэнтральным раёнах горада Гомеля. Пачынаецца ў жылым масіве Прудок, праходзіць па паўднёвых ускраінах мікрараёнаў Валатава і Клёнкаўскі. Праходзіць ад вуліцы Крупскай да Чачэрскай вуліцы і Усходняга абыходу. Перасякаецца з вуліцамі Мічурына, 7-я Навасёлкавая, 8-я Навасёлкавая. На яе выходзяць вуліцы Ягаўкіна, Юнацкая, 40 год БССР, Верхняя, 10-я Навасёлкавая, 1-я Навасёлкавая, Агарэнкі, Петруся Броўкі і Макаёнка (з поўначы), 2-я Светлая, 1-я Светлая, 2-я Навасёлкавая, 3-я Навасёлкавая, 6-я Навасёлкавая, 9-я Навасёлкавая, Мазурава (з поўдня). На прудкоўскім адрэзку пераважае індывідуальная забудова сядзібнага тыпу сумежных вуліц, на валатаўскім адрэзку жылая забудова складаецца з трох шматпавярховых дамоў, на клёнкаўскім адрэзку жылой забудовы, якая б непасрэдна адносілася да вуліцы Каменшчыкава, няма.

## З гісторыі 
Фарміраванне трасы вуліцы пачалося яшчэ да 2-й сусветнай вайны. На нямецкіх аэрафотаздымках 1941 года зафіксавана дарога паміж вуліцай Леніна (будучая Крупскай) і вуліцай Камсамольскай (будучая Юнацкая). Вуліца склалася ў пасляваенны час. Да 1975 года называлася 3-й Праезджай. Цяперашнюю назву атрымала ў гонар У. Р. Каменшчыкава — савецкага ваеннага лётчыка, Героя Савецкага Саюза, удзельніка баявых дзеянняў 1941—1943 гадоў. Інфармацыйны стэнд з партрэтам і біяграфічнымі звесткамі Каменшчыкава ў канцы 1980-х — пачатку 1990-х гадоў быў на фасадзе дома па 9-й Навасёлкавай вуліцы, які выходзіць на вуліцу Каменшчыкава.

## Сучаснасць 
На вуліцы знаходзяцца:

* харчовая міні-крама;
* аўтарская майстэрня «Кузніца» (продаж каваных вырабаў і металаканструкцый; здача гандлёвых памяшканняў у арэнду);
* рынкавы комплекс «Прудкоўскі» (займае 4,2 га.);
* шматфункцыянальны комплекс з піцэрыяй, стаматалагічнай клінікай, крамай вопраткі;
* крама кветак;
* фітнес-клуб;
* майстэрня па рамонце мабільных тэлефонаў, бытавой тэхнікі;
* турыстычнае агенцтва;
* праваслаўны храм Праабражэння Гасподняга;
* аўтамабільная паркоўка (каля 0,3 га).

## Перспектывы 
У перспектыве плануюць пашырыць вуліцу Каменшчыкава на адрэзку ад вуліцы Крупской да Прудкоўскага рынку.

Катэгорыя:Вуліцы Гомеля
Беспарадкі ў Паўднёва-Афрыканскай Рэспубліцы (2021)

Серыя беспарадкаў і акцый пратэсту ў Паўднёва-Афрыканскай Рэспубліцы пачалася ўвечары 9 ліпеня 2021 года ў правінцыі Квазулу-Натал. Увечары 11 ліпеня 2021 года беспарадкі таксама распаўсюдзіліся на правінцыю Гаўтэнг. Беспарадкі пачаліся ў адказ на арышт былога прэзідэнта ПАР Джэйкаба Зумы за непавагу да суду з-за яго адмовы даць паказанні камісіі, якая расследуе абвінавачванні ў карупцыі. Першапачаткова беспарадкі ўяўлялі з сябе акцыі пратэстаў прыхільнікаў Зумы ў Квазулу-Натале, але пазней яны перараслі ў шырокамаштабныя рабаванні і акты гвалту ў правінцыях Квазулу-Натал і Гаўтэнг. Па стане на 22 ліпеня ў беспарадках загінула 337 чалавекі і 2300 былі арыштаваныя.

Катэгорыя:2021 год у ПАР
Катэгорыя:Ліпень 2021 года
Катэгорыя:Пратэсты 2021 года
Яснотка белая

**Яснотка белая**, **глухая крапіва** (*Lamium album*) — травяністая расліна сямейства ясноткавых.

## Назва 
Лісты па фор­ме падобныя з лістамі кра­півы, але не жыгу­чыя (адсюль другая назва). Народныя назвы: *шанта, белая крапіва, мядоўнік*.

## Апісанне 
Шматгадовая расліна з паўзучым доўгім карэнішчам. Сцябло вышынёй 30-70 см, прамастойнае, 4-граннае, простае або галінастае, разам з лісцем укрыта рэдкімі белаватымі валаскамі. Лісце супраціўнае, сэрцападобна-авальнае, завостранае, па краі пілаватае. Кветкі белыя, сядзячыя па 6-12 у пазухах верхняга лісця (ніжняя губа венчыка каля асновы з зеленаватымі крапінкамі). Чашачка трубчаста-званочкападобная, з 5 амаль аднолькавымі зубцамі. Венчык двухгубы. Плод — арэшак.

## Пашырэнне 
Пашырана ва ўмераным поясе Еўразіі, інтрадукавана ў Паўночнай Амерыцы. Трапляецца ў населеных месцах, на пустэчы, сметніках, у садах, парках.

## Асаблівасці біялогіі 
Размнажаецца насеннем, узнаўляецца карэнішчамі. На Беларусі цвіце ў маі-верасні.

## Выкарыстанне 
Лекавая расліна. Маладое лісце ядомае. У садоўніцтве часам выкарыстоўваецца стракаталістая форма.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Яснотка
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1753 годзе
Катэгорыя:Травы
Ірані Нёс Цыёна

**Ірані** — ізраільскі прафесійны баскетбольны клуб з горада Нёс Цыёна ў 30 кіламетрах ад Тэль-Авіву, Ізраіль.

## Гісторыя 
Заснаваны ў 2005 годзе, прабіўся ў элітны дывізіён ў сезоне 2013/2014. Пасля 3 сезонаў быў змушаны вярнуцца на год у другі дывізіён — Лігу Леуіт.

Катэгорыя:Баскетбольныя клубы Ізраіля
Калеў (баскетбольны клуб)

**Калеў** — эстонскі прафесійны баскетбольны клуб, які базуецца ў горадзе Талін, Эстонія.

## Гісторыя 
Заснаваны ў 1920-х гадах пры аднайменным эстонскім спартовым аб’яднанні. З’яўляецца пераможцам апошняга чэмпіянату СССР па баскетболе 1991 года.

У 2018 годзе ў Адзінай Лізе ВТБ «Калеў» упершыню ў гісторыі прабіўся ў плэй-оф, фінішаваўшы на 7-м месцы па выніках «рэгуляркі». У чвэрцьфінальнай серыі «Калеў» тройчы прайграў казанскаму УНІКСу.

## Трэнеры 
* Дональдас Кайрыс (2017—2019)
* Робертс Штельмахерс (з 2019)
Дніпро (баскетбольны клуб)

**Дніпро** — украінскі прафесійны баскетбольны клуб, які базуецца ў аднайменным горадзе Дніпро, Украіна.

## Гісторыя 
Клуб створаны 12 снежня 2003 года. Аб’яднаў мужчынскую каманду суперлігі, вышэйшай і першай лігі, жаночую каманду «Сталь», а таксама юнацкія каманды. Дэ-факта быў створаны на аснове «Дынама», існаваўшага ў горадзе раней.

Першы сезон у чэмпіянаце пры новым кіраўніцтве каманда завяршыла на 7-м месцы. Потым на працягу некалькіх гадоў балансавала ў сярэдзіне турнірнай табліцы, але не падымалася вышэй 5-га месца.

У 2011 году «Дняпро» выйграў першы трафей — Кубак Суперлігі, але ўжо на наступны сезон адбыўся крызіс.

«Залатая эпоха» каманды пачалася ў 2015 годзе, калі яна стала фіналістам Кубку Украіны і выйграла срэбныя медалі чэмпіянату. У 2018 упершыню выйграла Суперкубак Украіны, а ў 2019 годзе аформіла «залаты дубль» — перамог у Кубку і Суперкубку краіны.

У сезоне 2018 года «Дняпро» упершыню ўзяў ўдзел у Кубку ФІБА-Еўропа.

## Трэнеры 
* Дзяніс Жураўлёў
Маалік Уэйнс

**Маалік Уэйнс** (нар. , Філадэльфія, ЗША) — амерыканскі баскетбаліст. Выступаў за нацыянальную зборную Беларусі.

## Кар’ера 
У Філадэльфіі пачаў сваю баскетбольную кар’еру ў рымска-каталіцкай старэйшай школе. Потым былі 3 гады ва ўніверсітэце Віланова, дзе да другога сезона Маалік замацаваўся ў стартавай пяцёрцы.

Пасля ўніверсітэту не быў задрафтаваны клубамі НБА, аднак здолеў прабіцца туды, прадэманстраваўшы свае навыкі ў летніх кэмпах. У сезоне 2012-13 падпісвае кантракт з «Philadelphia 76ers» і ў студзені пераходзіць у «Rio Grande Valley Vipers» (D-ліга), а ў сакавіку вяртаецца ў НБА ў склад «Los Angeles Clippers». Там пачынае новы сезон, але праводзіць толькі 2 гульні і вяртаецца ў «Rio Grande Valley Vipers».

У лютым 2015 года Уэйнс падпісвае кантракт з «Delaware 87ers» (D-ліга), а канчае сезон у «Atenienses de Manati» (Пуэрта-Рыка ПБЛ).

Сезон 2016/17 рызыгрываючы праводзіць у італьянскім «Varese», які выступае ў серыі А. Потым пераязджае ў Краснаярск, каб бараніць колеры мясцовага «Енісея». Але ў лістападзе 2016 ізноў змяняе клуб і краіну і перабіраецца ў Ізраіль, каб гуляць за «Maccabi Rishon LeZion».

Міжсезонне гулец праводзіць у летнім кэмпе «Washington Wizards», што дазваляе яму практычна падпісаць кантракт з «Dallas Mavericks», але, не правёўшы ніводнай гульні, адпраўляецца ў «Joventut Badalona».

Сезон 2018 правёў у італьянскім «Universo Treviso Basket», дзе адзначыўся 11.5 ачкамі, 1.8 падбору і 3.5 асістамі ў сярэднім за гульню.

У жніўні 2019 года падпісаў кантракт з баскетбольным клубам «Цмокі-Мінск».

Катэгорыя:Баскетбалісты ЗША
Катэгорыя:Ігракі «Цмокі-Мінск»
Катэгорыя:Ігракі зборнай Беларусі па баскетболе
Катэгорыя:Ігракі «Філадэльфія Севенці Сіксерс»
Катэгорыя:Ігракі «Далас Маверыкс»
Катэгорыя:Ігракі «Лос-Анджэлес Кліперс»
Катэгорыя:Ігракі «Жальгірыса» Каўнас
Кіеў-Баскет

**Кіеў-Баскет** — украінскі баскетбольны клуб з горада Кіеў, Украіна.

## Гісторыя 
Заснаваны ў 1992 годзе, як «Макабі-Дэндзі», украінскім палітыкам і бізнесоўцам Міхалам Бродскім. У жніўні 1996 года прэзідэнт клубу пераназывае яго на «Дэндзі-Баскет», бо спонсарам каманды была кампанія «Дэндзі». Клуб паспеў двойчы стаць срэбным і двойчы бронзавым прызёрам украінскай суперлігі, пакуль у 1998 годзе не спыніў сваё існаванне з-за фінансавых праблем.

У лістападзе 2017 года клуб «адраджаецца» і ў структуры з’яўляюцца жаночая і дзве мужчынскія каманды. Тады ж была прэзентавана і новая эмблема «Кіеў-Баскета» з пчалой, а хатняй арэнай становіцца спарткомплекс «Мерыдыян».

## Трэнеры 
* Айнарс Багацкіс (2019—2022)

Катэгорыя:Баскетбольныя клубы Украіны
Катэгорыя:Спорт у Кіеве
Яснотка пурпуровая

**Яснотка пурпуровая** або **шанта чырвоная** (*Lamium purpureum*) — кветкавая травяністая расліна сямейства ясноткавых.

## Апісанне 
Шматгадовая расліна. Лісце супраціўнае, суцэльнае. Кветкі ружова-пурпуровыя, сядзячыя, па 6-10 у пазушных кальчаках. Плод — арэшак.

## Пашырэнне 
Расце па лісцевых лясах, горных схілах, як пустазелле на палях, у садах і агародах. На Беларусі цвіце ў чэрвені-верасні.

## Выкарыстанне 
Меданос.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Яснотка
Катэгорыя:Меданосныя расліны
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1753 годзе
Катэгорыя:Травы
Каўхаёкі Карху

**Каўхаёкі Карху**  — фінскіскі прафесійны баскетбольны клуб з Каўхаёкі, Фінляндыя.

## Гісторыя 
з 2017 года па 2018 год з’яўляояся мацнейшай камандай Фінляндыі. У 2018 годзе яны дайшлі да трэцяга кваліфікацыйнага раунду Лігі Чэмпіёнаў, дзе саступілі «Нантэру 92».
Роберт Лоўры

**Роберт Лоўры** (нар. , Філадэльфія, ЗША) — амерыканскі баскетбаліст, разыгрываючы.

## Кар’ера 
Баскетболам пачаў занімацца ў старэйшай школе. Быў у камандзе коледжа Сесіл і 2 сезоны ва ўніверсітэце Дэйтана.

Прафесійная кар’ера разыгрываючага пачалася ў другой нямецкай лізе, у клубе «Саар-Пфальц Бравес». Затым сезон у чэшскім «Хамутоў», пасля якога ён перабраўся ў турэцкі «Балыкесірспор».

У сезоне 2013/14 гуляў у італьянскім клубе другога дывізіёну «Трапані», а наступны год пачаў у грэчаскім клубе «Каройвас», але ўжо ў снежні 2014 года перайшоў у ВЭФ, з якім стаў чэмпіёнам Латвіі.

Наступным клубам Роберта стаў «Неа Кіфісія», але ўжо ў студзені ён перабіраецца ў нямецкую «Альбу». Потым — «Астана», «Антальяспор» і «Торунь». Сезон 2019 гулец пачынаў у грэчаскім «Прамітэасе».

У кастрычніку 2019 года падпісаў кантракт з баскетбольным клубам «Цмокі-Мінск».

Катэгорыя:Баскетбалісты ЗША
Катэгорыя:Ігракі «Цмокі-Мінск»
Катэгорыя:Ігракі «Астаны» (баскетбол)
Катэгорыя:Ігракі ВЭФ
Катэгорыя:Ігракі «Перніка» Торунь
Вядомыя асобы Валожына

]]
Вядомыя ўраджэнцы Валожына:

]]
]]
]]
]]

## А 
* Дыяна Арбеніна (нар. 1974) — спявачка, паэт, музыкант, вакалістка расійскага рок-гурта «Ночные Снайперы».

## Б 
* Меір Бар-Ілан (1880—1949) — рабін, адзін з лідараў рэлігійнага сіянізму, сын Нафталі Цві Егуды Берліна.
* Юзаф Беркман (1838—1919) — мастак, публіцыст.

## Г 
* Святлана Горваль (нар. 1986) — беларускі камерсант, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7 склікання.
* Валянціна Гіруць-Русакевіч (1953—2021) — беларуская паэтэса, журналістка. Член Саюза беларускіх пісьменнікаў (1998).

## К 
* Мікалай Казлоў (нар. 1967) — беларускі палітык, старшыня Аб’яднанай грамадзянскай партыі.
* Ізроіл Каплан (1902-2003) — пісьменнік, гісторык, рабін.
* Дзмітрый Міраслававіч Курловіч (нар. 1980) — беларускі географ. Кандыдат геаграфічных навук (2011), дацэнт (2014).

## Л 
* Таццяна Ліхачова (нар. 1952) — беларуская актрыса. Заслужаная артыстка Рэспублікі Беларусь (2001).

## М 
* Іван Маркевіч (нар. 1966) — работнік раённага і абласнога кіравання ў Беларусі, дэпутат Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь VIII склікання.

## Р 
* Ізраіль Рагозін (1887—1971) — амерыканскі прадпрымальнік у тэкстыльнай прамысловасці і дабрачынец.
* Ганна Рубацкая (1900 — 1993) — беларуская самадзейная паэтка, захавальніца беларускай народнай песеннай спадчыны.

## С 
* Хаім Салавейчык (1853—1918) — галоўны рабін Брэст-Літоўска.
* Стары Улас (1865—1939) — беларускі паэт.
* Васіль Струк (нар. 1949) — вучоны ў галіне матэрыялазнаўства, доктар тэхнічных навук, прафесар.
* Аляксей Сухавецкі (нар. 1982) — беларускі баскетбаліст, трэнер.

## Т 
* Алег Таўгень (нар. 1962) — беларускі матэматык, доктар фізіка-матэматычных навук, прафесар (1995).

## Ч 
* Сяргей Чарыкаў (нар. 1982) — беларускі баскетбаліст, абаронца.

## Ш 
* Марыя Шакун (нар. 1937) — беларуская паэтка, настаўніца. Член Саюза пісьменнікаў Беларусі (2014).
Дудчынскі сельсавет

**Ду́дчынскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Полацкага раёна Віцебскай вобласці. Цэнтр — вёска Дудчына.

Утвораны 16 ліпеня 1954 года ў складзе Расонскага раёна Віцебскай вобласці БССР шляхам аб’яднання скасаваных Круцікаўскага і Шнітаўскага сельсаветаў. З 25 снежня 1962 года ў складзе Полацкага раёна. 17 ліпеня 1964 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Гарбачэўскага (11 населеных пунктаў: Антонава, Галубова, Дарчына, Дзейчына, Дразды, Дудчына, Крывашапава, Крыжы, Латышы, Старына, Ямна) і Заборскага (8 населеных пунктаў: Грышына, Дзмітрава, Ільіна, Лісіцы, Нізінкі, Смальяны, Хоцькава, Шнітаўка) сельсаветаў.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 19 населеных пунктаў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / С.Д. Гриневич и др. — Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 2: (1944―1980 гг.). — Минск: «Беларусь», 1987. — 283 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Полацкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Расонскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1954 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1964 годзе
Трудаўскі сельсавет

**Трудаўскі́ сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Полацкага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Труды.

Утвораны 20 жніўня 1924 года як **Арлейскі сельсавет** у складзе Дрэтунскага раёна Полацкай акругі БССР. Цэнтр — вёска Арлея. З 3 ліпеня 1925 года ў складзе Краснапольскага, з 4 жніўня 1927 года ў складзе Полацкага раёнаў Полацкай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Полацкім раёне БССР, з 21 чэрвеня 1935 года — Полацкай акругі, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. У 1939 годзе цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Труды. З 20 верасня 1944 года ў Полацкім раёне Полацкай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Віцебскай вобласці. 7 чэрвеня 1968 года перайменаваны ў Трудаўскі сельсавет. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета 13 населеных пунктаў. 8 красавіка 2004 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Маласітнянскага сельсавета.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 12 населеных пунктаў: Арлея, Белае, Быхаўцы, Грыбна, Жэльцы, Забалоцце, Засітніца, Званае, Стадольніца, Труды, Уладзіміраўка і Фёдараўка.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Полацкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Дрэтунскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Краснапольскага раёна (Полацкая акруга)
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2004 годзе
Аляксей Іосіфавіч Сухавецкі

**Аляксей Іосіфавіч Сухавецкі** (нар. , Папа, Венгрыя) — беларускі баскетбаліст, трэнер. Разыгрываючы абаронца. Выступаў за моладзевую зборную Беларусі.

## Кар’ера 
Пачаў займацца баскетболам у 1989 годзе ў Валожыне. Першы трэнер — Леанід Уладзіміравіч Хвядчэня. У 1992—1994 гадах каманда з Валожына была чэмпіёнам краіны ў сваёй узроставай катэгорыі.

У 1998 годзе трапіў у РВАР, а потым выступаў у мужчынскім чэмпіянаце Беларусі за мінскія клубы: РШВСМ-РВАР (1998/99), РШВСМ-БДПА (1999—2001), РТІ / РТІ-РВАР (2001—2003), «Мінск-БНТУ» (2003/04). З 2004 па 2009 гады гуляў у казахскім клубе «Барсы-Атырау», а 2009—2011 гады правёў у «Гродна-93». Потым яшчэ на год вярнуўся ў Атырау і скончыў прафесійную кар’еру.

Выступаў за юніёрскую (1999—2000) і моладзевую (2001—2002) зборную Беларусі.

Скончыў БДУФК (2004). З 2015 года працаваў дзіцячым трэнерам у «Цмоках», куды яго запрасіў Пётр Леанідавіч Івашкоў. У сезоне 2015/16 быў гуляючым галоўным трэнерам клуба «Віталюр» — чэмпіёна Непрафесійнай баскетбольнай лігі Беларусі.

У верасні 2019 года ўвайшоў у трэнерскі штаб БК «Цмокі-Мінск». Са снежня 2023 года — выконваючы абавязкі галоўнага трэнера БК «Мінск», з сакавіка па ліпень 2024 года — галоўны трэнер. З чэрвеня 2025 года — галоўны трэнер расійскага клуба ТСК-Урал-УрГУПС (Екацярынбург).

У верасні 2020 года прызначаны галоўным трэнерам юніёрскай зборнай Беларусі (U-18). У лістападзе 2020 года ўвайшоў у трэнерскі штаб мужчынскай зборнай Беларусі.

## Дасягненні 
### У якасці баскетбаліста 
*  Сярэбраны прызёр чэмпіянату Беларусі (3): 2002/2003, 2009/2010, 2010/2011.
*  Сярэбраны прызёр чэмпіянату Казахстана (1): 2011/2012.
*  Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі (1): 2001/2002.
*  Бронзавы прызёр чэмпіянату Казахстана (1): 2006/2007.
*  Фіналіст Кубка Беларусі (1): 2003.
### У якасці трэнера 
*  Чэмпіён Беларусі (1): 2023/2024.

## Спасылкі 
* Суховецкий Алексей Иосифович
* Профіль на сайце БК «Цмокі-Мінск»

Катэгорыя:Баскетбалісты Беларусі
Катэгорыя:Баскетбольныя трэнеры Беларусі
Катэгорыя:Ігракі РДВАР
Катэгорыя:Ігракі РТІ
Катэгорыя:Ігракі БНТУ (баскетбол)
Катэгорыя:Ігракі «Гродна-93»
Катэгорыя:Трэнеры «Віталюр-РДВАР» Мінск
Катэгорыя:Трэнеры «Цмокі-Мінск»
Паводкі ў Еўропе (2021)

е, Германія]]
**Паводкі ў Еўропе** — серыя паводак, якія пачаліся 12 ліпеня 2021 года пасля праліўных дажджоў, выкліканых цыклонам Бернд (Bernd). Некалькі рачных басейнаў выйшлі з берагоў. Асноўная шкода нанесена Германіі. Паводка была названа найбуйнейшай за апошнія 100 гадоў. Загінулі не менш за 243 чалавекі — 196 у Германіі, 43 у Бельгіі, 2 у Румыніі, па аднаму Італіі, Аўстрыі, дзясяткі прапалі без вестак.

## Паводка 
З-за праліўных дажджоў з 12 ліпеня на захадзе і паўднёвым захадзе Германіі выйшлі з берагоў прытокі Рэйна Ар і Мозель, а таксама некалькі маленькіх рэк. Асноўны ўдар стыхіі прыйшоўся на зямлі Паўночны Рэйн-Вестфалія і Рэйнланд-Пфальц. Больш за 165 000 чалавек засталіся без электрычнасці, былі пашкоджаны чыгуначныя магістралі. Патокам вады былі разбураны масты і дама. Мінабароны абвясціла рэжым ваеннай катастрофы на захадзе краіны. Пры паводцы загінулі больш за 100 чалавек, яшчэ больш за 1 300 прапалі без вестак. Паводка стала самай разбуральнай і смертаноснай у Германіі за апошнія дзесяцігоддзі.

Былі адзначаны выпадкі марадзёрства. У некаторых гарадах зафіксаваны перабоі з падачай пітной вады.

12 ліпеня навальніца з ліўнямі абрынулася на Лондан. Былі падтоплены вуліцы, зачынены некалькі станцый метро.

У Бельгіі ў выніку паводкі загінулі 22 чалавек, больш за 10 прапалі без вестак. Стыхія закранула правінцыі Л’еж, Намюр, Валёнскі Брабант, Люксембург, Антвэрпэн і Фламандскага Брабант. Дзясяткі тысяч людзей вымушана эвакуяваліся. У пацярпелых рэгіёнах назіраліся перабоі з электрычнасцю.

]]
Некалькі камун былі эвакуіраваны ў Люксембургу.

16 ліпеня пачалася эвакуацыя жыхароў у Лімбургу. У правінцыі назіраліся праблемы з электразабеспячэннем. Эвакуявана 15 000 чалавек.

У выніку непагадзі на поўначы Італіі загінуў 1 чалавек, пашкоджана канатная дарога.

## Рэакцыя 
Віцэ-канцлер ФРГ Олаф Шольц сказаў, што прыродная катастрофа звязана са зменамі клімату.

Улады зямлі Рэйнланд-Пфальц выдзелілі 50 мільёнаў еўра для ліквідацыі шкоды, нанесенай непагаддзю.

Лідары краін выказалі спачуванні Германіі ў сувязі са шматлікімі ахвярамі паводкі.

Папа Рымскі выказаў *«духоўную блізкасць усім пацярпелым ад паводкі, а таксама аварыйна-выратавальным службам, якія бяруць удзел у ліквідацыі наступстваў разгулу стыхіі»*.

Еўрапейскі Саюз заявіў аб гатоўнасці дапамагчы пацярпелым раёнам.

## Зноскі 
Катэгорыя:Паводкі
Катэгорыя:Катастрофы 2021 года
Катэгорыя:Падзеі 12 ліпеня
Катэгорыя:Ліпень 2021 года
Катэгорыя:2021 год у Еўропе
Катэгорыя:2021 год у Германіі
Ірына Мікалаеўна Савельева

**Ірына Мікалаеўна Савельева** (, Санкт-Пецярбург — ) — беларуская артыстка балета, педагог. Заслужаны артыст Таджыкскай ССР (1957), Народны артыст Беларускай ССР (1964).

## Біяграфія 
Скончыла ў 1951 годзе Ленінградскае харэаграфічнае вучылішча. 3 1951 года працавала ў Туркменскім, Чалябінскім, Куйбышаўскім тэатрах оперы і балета. У 1959—1972 гадах адна з вядучых танцоўшчыц Дзяржаўнага тэатра оперы і балета Беларусі. Адначасова з 1962 года (з перапынкамі) педагог Беларускага харэаграфічнага вучылішча, у 1971—1977 гадах — мастацкі кіраўнік.

Член Беларускага саюза тэатральных дзеячаў з 1951 года.

## Творчасць 
Яе мастацтва вызначалі светлы, аптымістычны настрой, сталая тэхніка, артыстызм. Сярод партый: Марыя («Мара» Я. Глебава), Анежка («Святло і цені» Г. Вагнера), Адэта — Адылія, Аўрора («Лебядзінае возера», «Спячая прыгажуня» П. Чайкоўскага), Кітры, Гамзаці («Дон Кіхот», «» Л. Мінкуса), Царэўна («Казка пра мёртвую царэўну» У. Дзешавова на тэмы А. Лядава), Джульета («Рамэа і Джульета» С. Пракоф’ева), Фрыгія («» А. Хачатурана). Сярод вучаніц Л. Бржазоўская, Н. Паўлава.

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Заслужаныя артысты Таджыкскай ССР
Катэгорыя:Артысты балета XX стагоддзя
Катэгорыя:Артысты балета Беларусі
Катэгорыя:Тэатральныя педагогі XX стагоддзя
Катэгорыя:Тэатральныя педагогі Беларусі
Іван Іванавіч Пешкур

**Іван Іванавіч Пе́шкур** (, в. Вострава, Капыльскі раён, Мінская вобласць — ) — беларускі мастак тэатра, жывапісец.

## Біяграфія 
Скончыў у 1939 годзе Віцебскае мастацкае вучылішча (настаўнікі У. Хрусталёў, І. Ахрэмчык, В. Дзежыц, Л. Лейтман, Ф. Фогт, Х. Даркевіч). Быў рэкамендаваны для паступлення ў мастацкую акадэмію імя Рэпіна ў Ленінград. Аднак быў мабілізаваны і замест працягу вучобы прышлося адправіцца на савецка-фінскую вайну.

Удзельнічаў у Вялікай Айчыннай вайне, падчас якой стварыў шэраг сатырычных антыфашысцкіх плакатаў.

Пасля вызвалення Беларусі ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў прымаў удзел у адраджэнні і развіцці тэатральна-дэкаратыўнага мастацтва рэспублікі. У 1944—1957 і 1970—1980 гадах мастак Дзяржаўнага тэатра оперы і балета Беларусі.

У 1967 г. для музея Вялікай Айчыннай вайны (у супрацоўніцтве з мастаком Я. Красоўскім) напісаў дыяраму «Лагер смерці у Малым Трасцянцы».

Займаўся таксама станковым жывапісам, пісаў партрэты, пейзажы. Сярод жывапісных работ «Бярозы» (1960), «Крыжоўка» (1971), «Заслаўе», «Курган Славы» (абедзве 1972), «Рака Вяча» (1973), «Зімовыя далі» (1974) і інш.

Творы захоўваюцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь, Музеі гісторыі тэатральнай і музычнай культуры Беларусі.

## Узнагароды 
Творчая дзейнасць адзначаны ордэнам «Знак Пашаны», а таксама Ганаровай граматай Вярхоўнага Савета і граматай Міністэрства культуры БССР.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Тэатральныя мастакі Беларусі
Катэгорыя:Мастакі Беларусі
Спіс палітвязняў Беларусі (2020—2021)

## Спасылкі 
* Палітычныя вязні ў Беларусі на сайце Праваабарончага цэнтра «Вясна»

Катэгорыя:Палітычныя рэпрэсіі ў Беларусі
Раян Марцін

**Раян Марцін** (нар. , Спаніш-Таўн, Ямайка) — баскетбаліст, форвард.

## Кар’ера 
Раян нарадзіўся на Ямайцы, але пачаў сваю баскетбольную кар’еру ў Англіі. Гулец выступаў за нацыянальныя каманды (U-18, U-20) гэтай краіны. У 2013 годзе перспектыўны малады гулец перабраўся ў ЗША, дзе спачатку выступаў за коледж «South Plains», а потым два сезоны правёў у тэхналагічным універсітэце Тэнэсі.

На гэтым амерыканскі этап кар’еры форварда скончыўся, і ў сезон 2016/17 ён вярнуўся ў Еўропу. Спачатку ў Італію («Banco di Sardegna Sassari»), потым і ў Францыю («FOS Provence Basket» і «STB Le Havre»). Наступны гульнявы год гулец правёў у славацкім «Prievidza», а потым перайшоў у стан дацкіх мядзведзяў «Bakken Bears», з якімі робіцца чэмпіёнам краіны.

У жніўні 2019 года падпісаў кантракт з баскетбольным клубам «Цмокі-Мінск»Раян Марцін зменіць «Bakken Bears» на «Цмокі-Мінск» .

Катэгорыя:Баскетбалісты Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Ігракі «Цмокі-Мінск»
Армія вызвалення Капрыві

**Армія вызвалення Капрыві** (анг. *Caprivi Liberation Army*) — палітычная сіла, якая вяла ўзброенае змаганне ў рэгіёне Палоса Капрыві на поўначы Намібіі. Армія складалася з прадстаўнікоў народа лозі.

## Гісторыя 
У Намібіі лозі з’яўляюцца меншасцю (усяго 4 % насельніцтвы), большасць з іх жывуць у Капрыві, у рэгіёне, які змесцаваны да поўдня ад дзяржавы Замбія. Урадлівыя землі Капрыві з’яўляюцца важнаму эканамічнаму складніку эканомікі Намібіі.

У 1972 годзе ўлада Паўднёва-Афрыканскай Рэспублікі, чыёй калоніяй фактычна з’яўлялася ў той час Намібія, арганізавала для народа лозі рэзервацыю (бантустан), спачатку атрымалую назву Ўсходні Капрыві, пасля названую Лозі. У 1976 годзе бантустан Лозі атрымаў самакіраванне, што фактычна азначала яго незалежнасць (па аналогіі з дамініёнамі, то бок самакіраванымі асадамі). Пад канец 1980-х гадоў на фоне падання рэжыму апартэіду ў ПАР пачалася падрыхтоўка да стварэння на тэрыторыі Паўднёва-заходняй Афрыкі новай дзяржавы — Намібія. Нягледзячы на тое, што такой дзяржавы ніколі раней у гісторыі не існавала, пытанне самавызначэння народаў Паўднёва-заходняй Афрыкі не ставілася. Гэта ж тычыцца народаў незалежных бантустанаў. У траўні 1989 года быў ліквідаваны бантустан Лозі, і народ лозі пазбыўся незалежнасці.

У 1994 годзе была сфармавана Армія вызвалення Капрыві, якая пачала праводзіць кампанію за падаванне аўтаноміі рэгіёну і ўсталяванню цяснейшых сувязяў з народам лозі на захадзе Замбіі. З 1998 года супрацьстаянне канфлікту перайшло ва ўзброеную фазу. Па ацэнках каля 2,500 намібійцаў з палосы Капрыві беглі ад узброеных дзеянняў у Батсвану, а лідар арганізацыі Мішаке Муёнга атрымаў сховішча ў Даніі.

## Гл. таксама 
* Канфлікт у Капрыві

Катэгорыя:Палітычныя партыі, заснаваныя ў 1994 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1999 годзе
Катэгорыя:Сепаратызм
Катэгорыя:Партызанскія рухі
Дамінез Барнет

**Дамінез Барнет** (нар. , Флінт, ЗША) — амерыканскі баскетбаліст.

## Кар’ера 
Пачаў займацца баскетболам у Паўночна-заходняй старэйшай школе ў камандзе «Flint». Потым былі 4 гады (2012—2016) ва ўніверсітэце Давенпорту ў NCIA (асацыяцыя малых коледжаў і ўніверсітэтаў), дзе ён адразу замацаваўся ў стартавай пяцёрцы.

Свой першы прафесійны год Барнет правёў у Еўропе і асеў на паўтара года ў чэшскай «Pardubice» (2016—2018). У студзені 2018 года абаронца перабіраецца ў латышскі «Ventspils», з якім стаў чэмпіёнам Латвіі, а сезон 2018/19 правёў у Італіі — «De Longhi Treviso Basket», дзе правёў 43 гульні, набіраючы ў сярэднім 13,2 ачка, 3,6 падбору і 3,3 рэзультатыўныя перадачы.

У жніўні 2019 года падпісаў кантракт з баскетбольным клубам «Цмокі-Мінск». У верасні 2019 года стаў з клубам уладальнікам Кубка Беларусі. У Адзінай лізе ВТБ выступаў за «Цмокі-Мінск» да спынення турніру ў сакавіку 2020 года з-за пандэміі COVID-19. Правёў у лізе 18 гульняў, набіраючы ў сярэднім 14,1 ачкоў, 3 падборы і 2,8 рэзультатыўных перадачаў. У ліпені 2020 года пакінуў клуб пасля заканчэння тэрміну кантракта.

У далейшым Барнет выступаў за клубы «MZT Skopje» (Паўночная Македонія, 2021), «Pardubice» (Чэхія, 2021), «Vichy-Clermont» (Францыя, 2021/22), «Ironi Nahariya» (Ізраіль, 2022/23).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Профіль на сайце eurobasket.com
* Профіль на сайце championat.com
* Профіль на сайце soccerstand.com

Катэгорыя:Баскетбалісты ЗША
Катэгорыя:Ігракі «Цмокі-Мінск»
Катэгорыя:Ігракі «Вэнтспілса» (баскетбол)