open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Дэпартамент дзяржаўнай бяспекі Літвы

**Дэпартамент дзяржаўнай бяспекі, ДДБ** () — спецыяльная служба Літвы. Займаецца разведкай, контрразведкай і абаронай сакрэтнай інфармацыі. 

## Дзейнасць 
Разведвальнай мэтай ДДБ з’яўляецца выяўленне пагроз з-за мяжы, якія ўяўляюць небяспеку для суверэнітэту, тэрытарыяльнай бяспекі, канстытуцыйнага ладу, інтарэсаў Літвы, абароны і эканамічнай моцы.

Мэты контрразведкі:
* Прагназаваць, выяўляць і ліквідаваць пагрозы, якія ўзнікаюць у Літве і могуць паўплываць на палітыку ці эканоміку, парушыць суверэнітэт Літвы, тэрытарыяльную бяспеку, канстытуцыйны парадак, інтарэсы Літвы, абарону і эканамічную моц Літвы;
* Выяўляць дзейнасць замежнай разведкі або падобных устаноў і іх агентаў;
* Арганізаваць і ажыццяўляць ахову дзяржаўных і службовых сакрэтаў і кантраляваць ахову сакрэтаў у Літве і яе замежных установах.

## Гісторыя 
27 кастрычніка 1918 года ў складзе літоўскай арміі створаны Аддзел разведкі. У 1923 годзе, калі сітуацыя ва Усходняй Еўропе стабілізавалася і Літоўская дзяржава была прызнана міжнароднай супольнасцю, орган быў рэарганізаваны: ваенная разведка і контрразведка былі пакінуты арміі, а палітычны нагляд перададзены Міністэрству ўнутраных спраў  (у жніўні—снежні 1923 курыраваўся крымінальным аддзелам «Б», у 1924–1926 — аддзелам палітычнай паліцыі, у 1927 — аддзелам «А» Упраўлення крымінальнай паліцыі, у 1927 — І аддзелам).

1 чэрвеня 1933 годзе Калегія крымінальнай паліцыі была рэарганізавана ў Дэпартамент дзяржаўнай бяспекі. Гэтая дата лічыцца днём заснавання ДДБ. Установа прызначалася для барацьбы з антыдзяржаўнымі (камуністычнымі, нацысцкімі і інш.) групоўкамі, прадухілення дзяржаўных пераваротаў і путчаў.

26 сакавіка 1990 год Урадам адноўленай Літоўскай Рэспублікі пры Кабінеце міністраў створана Служба дзяржаўнай бяспекі.

20 студзеня 1994 год Сейм прыняў Закон аб Службе дзяржаўнай бяспекі, вызначаючы накірункі дзейнасці службы. У канцы года Урад зацвердзіў статут органа.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Arvydas Anušauskas „Lietuvos slaptosios tarnybos, 1918–1940“, Vilnius, Mintis, 1993, ISBN 5-417-00652-1

Катэгорыя:Спецслужбы
Катэгорыя:Дзяржаўны лад Літвы
Віталь Пятровіч Барчук

**Віталь Пятровіч Барчук** () — беларускі дыпламат.

## Біяграфія 
У 2000 годзе скончыў Ваенную акадэмію Рэспублікі Беларусь. У 2005 годзе — Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь. У 2010 годзе — установу адукацыі «Ваенная акадэмія Рэспублікі Беларусь».

З 1995 па 2013 гады служыў ва Узброеных Сілах Рэспублікі Беларусь.

З 2013 па 2015 гады — эксперт па знешнепалітычных пытаннях ЗАТ «Белтэхэкспарт», галоўны эксперт па знешнепалітычных пытаннях ЗАТ «Белтэхэкспарт», начальнік аддзела знешнеэканамічнай дзейнасці — галоўны эксперт па знешнеэканамічнай дзейнасці, начальнік упраўлення знешнеэканамічнага супрацоўніцтва ЗАТ «Белтэхэкспарт».

У 2018 годзе — кіраўнік прадстаўніцтва прыватнай акцыянернай кампаніі з абмежаванай адказнасцю «Nord Group N.G. Limited» у Рэспубліцы Беларусь.

У 2019 годзе — дырэктар ТАА «Інавацыйная кампанія „ІНТЭС“».

З 2021 па 2022 гады — галоўны спецыяліст, кансультант аддзела супрацоўніцтва з краінамі СНД галоўнага ўпраўлення знешнеэканамічных сувязей Міністэрства прамысловасці Рэспублікі Беларусь.

У 2022 годзе — памочнік Міністра прамысловасці Рэспублікі Беларусь.

З 2023 па студзень 2025 года — начальнік галоўнага ўпраўлення знешнеэканамічных сувязей Міністэрства прамысловасці Рэспублікі Беларусь.

14 студзеня 2025 года быў прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Паслом Рэспублікі Беларусь у Рэспубліцы Куба і па сумяшчальніцтве ў Дамініканскай Рэспубліцы і Нікарагуа.

Валодае іспанскай і англійскай мовамі.

## Асабістае жыццё 
Жанаты, выхоўвае сына і дачку.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Надзвычайны і Паўнамоцны Пасол Рэспублікі Беларусь у Рэспубліцы Куба 

Катэгорыя:Дыпламаты Беларусі
Катэгорыя:Паслы Беларусі на Кубе
Катэгорыя:Паслы Беларусі ў Нікарагуа
Суст (Нідэрланды)

**Суст** () — горад і абшчына ў Нідэрландах. Абшчына Суст знаходзіцца ў цэнтральнай частцы Нідэрландаў, у правінцыі Утрэхт, за 20 км на паўночны ўсход ад горада Утрэхт і за 7 км на захад ад Амерсфарта, на мяжы ляснога масіва і рэчышча ракі Эм. Акрамя ўласна горада Суст, у абшчыну ўваходзяць пасёлкі Сустэрберг і Сустдзейнен. Абшчына размешчана ў вобласці Эмланд.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Абшчыны правінцыі Утрэхт
Суст (Пакістан)

**Суст** () — сухі порт у Гілгіт-Балтыстане. Апошні пакістанскі горад на Каракарумскай шашы, размешчаны на мяжы з Кітаем.

Мае стратэгічнае значэнне, праз яго праходзяць усе пасажырскія і грузавыя перавозкі праз пакістана-кітайскую мяжу. У Сусце дзейнічае аблегчаная мытная схема, кітайскія тавары праходзяць мытную ачыстку тут і затым развозяцца па гарадах Пакістана.

Пасля адкрыцця сухога порта і мытні ў Сусце, штогадовы тавараабарот паміж Кітаем і Пакістанам вырас з менш чым 2 мільярдаў долараў ЗША ў 2002 годзе да 6,9 млрд. дол. ЗША.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Пакістана
Мікалай Леанідавіч Аўсянка

**Мікалай Леанідавіч Аўсянка** () — беларускі дыпламат.

## Біяграфія 
У 1999 годзе скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт.

Сваю працоўную дзейнасць пачаў пасля заканчэння ВНУ. З 1999 года працаваў на розных пасадах Міністэрства замежных спраў Беларусі. З 1999 па 2002 гады — другі сакратар, першы сакратар упраўлення інфармацыі. У 2002 годзе стаў працаваць у пасольстве Беларусі ў ЗША на пасадзе другога сакратара. У ЗША прапрацаваў да 2005 года, пасля чаго быў прызначаны першым сакратаром, саветнікам упраўлення міжнароднай бяспекі і кантролю над узбраеннямі МЗС Беларусі. З 2009 па 2014 гады працаваў саветнікам Пастаяннага прадстаўніцтва Рэспублікі Беларусь пры ААН. З 2014 па 2016 гады — старшы саветнік упраўлення міжнароднай бяспекі і кантролю над узбраеннямі МЗС Беларусі. З 2018 па 2019 гады — начальнік аддзела міжнароднай бяспекі і кантролю над узбраеннямі галоўнага ўпраўлення шматбаковай дыпламатыі МЗС Беларусі. 21 лютага 2019 года ўручыў даверчую грамату Прэзідэнту Эквадора Марэна Леніну.

21 сакавіка 2022 года вызвалены з пасады пасла Беларусі ў Нікарагуа па сумяшчальніцтве, 30 мая 2023 года — з пасады Надзвычайнага і Паўнамоцнага Пасла Беларусі ў Калумбіі і па сумяшчальніцтве ў Панаме і Эквадоры.

Акрамя роднай мовы валодае англійскай і іспанскай мовамі.

## Асабістае жыццё 
Жанаты, мае дачку і сына.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Дыпламаты Беларусі
Катэгорыя:Паслы Беларусі ў Нікарагуа
Катэгорыя:Паслы Беларусі ў Эквадоры
Сяргей Мікалаевіч Маліноўскі

**Сяргей Мікалаевіч Маліноўскі** () — беларускі дыпламат.

## Біяграфія 
У 1990 годзе скончыў Ваенны інстытут Міністэрства абароны Расійскай Федэрацыі (Масква), у 2013 годзе — Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь.

З 1990 па 1995 гады праходзіў ваенную службу.

З 1995 па 1999 гады працаваў на розных пасадах ва ўпраўленні інфармацыі і ўпраўленні Еўропы Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь.

З 2000 па 2002 гады — першы сакратар Пасольства Рэспублікі Беларусь у Федэратыўнай Рэспубліцы Германія.

З 2002 па 2004 гады — начальнік аддзела Заходняй Еўропы ўпраўлення Еўропы Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь.

З 2004 па 2008 гады — саветнік Пасольства Рэспублікі Беларусь у Федэратыўнай Рэспубліцы Германія.

З 2008 па 2012 гады — намеснік начальніка ўпраўлення Еўропы Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь.

З 2013 па 2017 гады — саветнік-пасланнік Пасольства Рэспублікі Беларусь у Федэратыўнай Рэспубліцы Германія.

З 2017 па 2018 гады — намеснік начальніка галоўнага інфармацыйна-аналітычнага ўпраўлення, начальнік аддзела знешнепалітычнага аналізу Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь.

З 2018 па 2023 гады — начальнік галоўнага інфармацыйна-аналітычнага ўпраўлення Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь.

20 лістапада 2023 года быў прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Паслом Беларусі ў Сербіі, а таксама ў Македоніі па сумяшчальніцтве.

20 лістапада 2025 года прызначаны Надзвычайным і Паўнамоцным Паслом Рэспублікі Беларусь у Чарнагорыі па сумяшчальніцтве.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Чрезвычайный и Полномочный Посол Республики Беларусь в Республике Сербия и по совместительству в Республике Северная Македония 

Катэгорыя:Дыпламаты Беларусі
Катэгорыя:Паслы Беларусі ў Сербіі
Катэгорыя:Паслы Беларусі ў Паўночнай Македоніі
Сезон 2020/2021 «Камунальніка» Магілёў

У сезоне 2020—2021 валейбольны клуб «Камунальнік» з Магілёва прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2020/2021 (**9-е месца**),
* Кубак Беларусі 2020 (**кваліфікацыйны раўнд	**).

## Склад каманды 
1. Уладзіслаў Карэнка (1997)
2. Сяргей Вайцянкоў (1996)
3. Максім Фралянкоў (2001)
4. Аляксандр Мелюх (1989)
5. Дзяніс Тхораў (2000)
6. Антон Скварцоў (1998)
7. Уладзіслаў Чарныш (1999)
8. Мікалай Казлоў (1999)
9. Антон Маслакоў (1993)
10. Ягор Кавалёў (2001)
12. Станіслаў Кулагін (2003) 
13. Павел Галота (2002) 
14. Дзмітрый Абраменка 
16. Ягор Зуеў 
20. Дзмітрый Булахаў (1994)
99. Ягор Міцін (1998; Расія)

## Трэнеры каманды 
*  Аляксандр Котаў (галоўны трэнер)
*  Павел Перецяцька(трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2019/2020 «Камунальніка» Магілёў
* Сезон 2021/2022 «Камунальніка» Магілёў

## Спасылкі 
* players 
* 16.12.2020 13-й тур Коммунальник Могилев:Минск (Минск)
2020/2021
Камунальнік Магілёў
Катэгорыя:2020 год у Магілёве
Катэгорыя:2021 год у Магілёве
Сезон 2021/2022 «Камунальніка» Магілёў

У сезоне 2021—2022 валейбольны клуб «Камунальнік» з Магілёва прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2021/2022 (**9-е месца**),
* Кубак Беларусі 2021 (**чвэрцьфінал**).

## Склад каманды 
4. Дзмітрый Ляонаў (1999)
10. Антон Скварцоў (1998)
13. Павел Галота (2002) 
17. Сяргей Вайцянкоў (1996)
19. Аляксандр Мелюх (1989)
25. Антон Лунькоў (2001)
26. Мікіта Верхаўцоў (2005)
27. Данііл Ляпёшкін (2003)
28. Арцём Салдатаў (2005)
29. Мікіта Сіманькоў (2005)
30. Данііл Сахарёў (2005)
31. Арсеній Калацкі (2004)
32. Захар Калацкі (2004)
33. Максім Пасюкоў (2005)
34. Ілья Сякерка (2003)
35. Уладзіслаў Гайла (2005)
99. Дзмітрый Булахаў (1994)
99. Мікалай Казлоў (1999)
99. Антон Маслакоў (1993)
99. Дзяніс Тхораў (2000)
99. Уладзіслаў Карэнка (1997)

## Трэнеры каманды 
*  Аляксандр Котаў (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2020/2021 «Камунальніка» Магілёў
* Сезон 2022/2023 «Камунальніка» Магілёў

## Спасылкі 
* players 
* [Состав команды «Коммунальник» Галерея. Сезон 2021/2022]
2021/2022
Камунальнік Магілёў
Катэгорыя:2021 год у Магілёве
Катэгорыя:2022 год у Магілёве
Сезон 2020/2021 «Заходняга Буга» Брэст

У сезоне 2020—2021 валейбольны клуб «Заходні Буг» з горада Брэст прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2020/2021 (**6-е месца**)
* Кубак Беларусі 2020 (**чвэрцьфінал**).

## Склад каманды 
3. Уладзімір Краўчанка
5. Дзмітрый Кандраценя
7. Андрэй Марголь
10. Павел Емяльянаў (1998)
11. Сяргей Кітун (1982)
13. Аляксей Блізняцоў (1996)
14. Яўгеній Язерскі (1999)
17. Дзмітрый Блеян (1988)
18. Сяргей Пазднёў (1994)
22. Ілья Навакшонаў (1996)
23. Яўгеній Стасюк
99. Дзяніс Іваніцкі (1997)

## Трэнеры каманды 
*  Аляксандр Віркоўскі (галоўны трэнер)
*  Аляксандр Неўдах (трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2019/2020 «Заходняга Буга» Брэст
* Сезон 2021/2022 «Заходняга Буга» Брэст

## Спасылкі 
* Zapadny Bug Brest
* 07.11.2020 8-й тур Западный Буг:Минск (Минск) 
* 24.10.2020 6-й тур Западный Буг:Столица (Минск) 
2020/2021
Заходні Буг Брэст
Катэгорыя:2020 год у Брэсце
Катэгорыя:2021 год у Брэсце
Рысавая папера

**Рысавая папера** — высокагатункавая, тонкая, друзлая, з шурпатай паверхняй (падобнай на ) папера белага колеру. Атрымала сваю назву, відавочна, па зыходным прадукце для яе вырабу — . У Расійскай імперыі ўжывалася ў другой палове XIX — пачатку XX стагоддзя для друку раскошных выданняў, а таксама выкарыстоўвалася ў якасці пракладкі паміж ілюстрацыямі ў асабліва мастацкіх выданнях.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Рыс
Катэгорыя:Папера
Сюаньская папера

**Сюаньская папера** (), або **Шуанская папера**, або **рысавая папера** — разнавіднасць паперы, якая паходзіць з старажытнага Кітая і выкарыстоўваецца для пісьма і малявання. Сюаньская папера вядомая сваёй мяккасцю і тонкай тэкстурай, прыдатнай для перадачы мастацкага выказвання як кітайскай каліграфіі, так і жывапісу.

## Паходжанне 
Сюаньская папера ўпершыню згадваецца ў старажытных кітайскіх кнігах «Запіскі мінулых вядомых карцін» і «Новая кніга Тан». Першапачаткова яна выраблялася ў часы дынастыі Тан у павеце Цзін, які знаходзіўся пад юрысдыкцыяй прэфектуры Сюань (Сюаньчжоу), адсюль і назва паперы. У часы дынастыі Тан папера часта была сумессю канопляў (першага валакна, якое выкарыстоўвалася для паперы ў Кітаі) і валакна шаўкоўніцы. Падчас дынастыі Сун прамысловасць па вытворчасці паперы ў Хуэйчжоу і Чычжоу паступова перайшла ў акругу Цзін.

## Класіфікацыя 
З-за розных метадаў вытворчасці сюаньскую паперу можна падзяліць на *Shengxuan*, *Shuxuan* і *Banshuxuan*. Shengxuan (літаральна «Шэры Сюань»), які не прайшоў спецыяльнай апрацоўкі, адрозніваецца сваёй здольнасцю ўпітваць ваду, з-за чаго чарніла на ім расплываюцца. На адмену ад Shengxuan у Shuxuan (літаральна «Саспелы Сюань») падчас вытворчасці дадаецца , што прыводзіць да больш жорсткай тэкстуры, зніжанай здольнасці паглынаць ваду і меншай ўстойлівасці да напругі зруху (гэта азначае, што яго значна лягчэй парваць). Гэтая функцыя робіць Shuxuan больш прыдатным для тэхнікі , а не для тэхнікі . Banshuxuan (літаральна «Паўспелы Сюань») мае прамежкавую упітвальнасць, паміж Shengxuan і Shuxuan.

## Асаблівасці 
Сюаньская папера мае высокую трываласць на разрыў, гладкую паверхню, чыстыя тэкстуру і штрых, цудоўную ўстойлівасць да змінання, карозіі, молі і цвілі. Большасць старажытных кітайскіх кніг і карцін вядомых мастакоў, якія дайшлі да нашых дзён, добра захаваліся на такой паперы. Сюаньская папера атрымала залатую ўзнагароду на  ў 1915 годзе. Сюаньская папера выкарыстоўвалася для вырабу скруткаў.

## Матэрыял і выраб 
Матэрыял, які выкарыстоўваецца ў вырабе сюаньскай паперы, цесна звязаны з геаграфіяй акругі Цзін. Кара , распаўсюджанага віду дрэў у гэтым раёне, выкарыстоўвалася як асноўны матэрыял для яе вытворчасці.  разам з некалькімі іншымі матэрыяламі пасля была дададзены да рэцэпту ў дынастыях Сун і Юань. Бамбук і шаўкоўніца таксама пачалі выкарыстоўвацца для вытворчасці сюаньскай паперы прыкладна ў той час.

Вытворчасць Сюаньскай паперы можна ўмоўна апісаць як працэс з 18 крокаў, а падрабязнае апісанне будзе ўключаць больш за сотню крокаў. Некаторыя вытворцы паперы вынайшлі крокі, якія трымаліся ў сакрэце ад іншых. Працэс уключае апрацоўку парай і адбельванне кары , а таксама даданне розных сокаў.

## Гл. таксама 
* Рысавая папера

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Артыкул Anhui Xuan на chinaculture.org
* Папера ў Інтэрнэт-бібліятэцы, праверана 08.02.2009.

Катэгорыя:Папера
Катэгорыя:Кітайская каліграфія
Катэгорыя:Вынаходніцтвы Кітая
Катэгорыя:Кітайскі жывапіс
Катэгорыя:Нематэрыяльная культурная спадчына
Маўнд

**Маўнд** () — штучны пагорак у цэнтры Эдынбурга (Шатландыя), які злучае Стары горад з Новым.

 на *The Mound*]]

Пагорак быў створаны ў XVIII стагоддзі, калі з-за дэмаграфічных праблем было прынята рашэнне аб пашырэнні Эдынбурга праз будаўніцтва Новага горада. Для насыпанай структуры выкарысталі 1&nbsp;501&nbsp;000 вазоў з грунтам, атрыманага пры асушэнні возера Нор-Лох, на месцы якога пазней з’явіліся парк *Princes Street Gardens* і вуліца Прынсэс-стрыт. *The Mound* быў афіцыйна адкрыты ў 1781 годзе. Са з’яўленнем чыгуначных станцый у асушанай даліне і іх далейшым аб’яднаннем у вакзал Эдынбург-Уэверлі ў 1846 годзе, пад пагоркам былі прабіты тунэлі, каб пракласці рэйкі ў заходнім напрамку.

]]
На *The Mound* знаходзяцца такія значныя будынкі, як Шатландская нацыянальная галерэя, Каралеўская шатландская акадэмія, *New College* — тэалагічны факультэт Эдынбургскага ўніверсітэта, будынак Генеральнай асамблеі Царквы Шатландыі і штаб-кватэра Bank of Scotland.

Аднайменная дарога на пагорку з’яўляецца адной з асноўных транспартных артэрый паміж Старым і Новым горадам, вядзе з Прынсэс-стрыт да Каралеўскай мілі.

## Спасылкі 
* Апісанне на VisitScotland.com 
* Гісторыя і архітэктура комплексу Нацыянальнай галерэі    

Катэгорыя:Будынкі і збудаванні, пабудаваныя ў 1781 годзе
Катэгорыя:З’явіліся ў 1781 годзе ў Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні, пабудаваныя ў 1780-я гады ў Вялікабрытаніі
Катэгорыя:XVIII стагоддзе ў Шатландыі
Катэгорыя:Штучныя геаграфічныя аб'екты Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Штучныя пагоркі
Катэгорыя:Узгоркі Эдынбурга
Майкі Мэдысан

**Мікаэла «Майкі» Мэдысан Росберг** (; ) — амерыканская .

Мэдысан набыла вядомасць пасля сваёй паспяховай ігры ў галоўнай ролі ў рамантычным камедыйна-драматычным фільме «Анора» (2024), якая прынесла ёй мноства намінацый і ўзнагарод, уключаючы прэмію BAFTA за найлепшую жаночую ролю і намінацыі на «Залаты глобус», прэмію Гільдыі кінаакцёраў і прэмію «Оскар».

## Крыніцы 
## Спасылкі 
*
Боні Райт

**Боні Франчэска Райт** (; ) — брытанская , вядомая дзякуючы ролі Джыні Уізлі ў фільмах пра Гары Потэра. Кіраўнік і заснавальнік кінакампаніі «Бон-Бон-Люм’ер» (Bon Bon Lumiere), , , .

## Біяграфія 
Нарадзілася ў Лондане. Яе бацькі, Шэйла Тыг і Гары Райт, па прафесіі ювеліры, якія валодаюць уласнай кампаніяй «Райт-Энд-Тыг». Ёсць старэйшы брат Льюіс, які старэйшы на тры гады. Райт скончыла пачатковую школу «Праё-Вестэрн», а затым школу «Кінг-Алфрэд» у Лондане. Падчас здымак «Гары Потэра і Дароў Смерці» яна наведвала Лонданскі ўніверсітэт мастацтваў для вывучэння кіно і тэлебачання, скончыла ў 2012 годзе са ступенню бакалаўра гуманітарных навук.

У вольны час Боні падабаецца танчыць, маляваць, падарожнічаць і іграць на музычных інструментах — піяніна і блокфлейта. Сярод відаў спорту яна захапляецца футболам, плаваннем, тэнісам, конным спортам, серфінгам і лёгкай атлетыкай, а таксама катаецца на каньках і веласіпедзе.

З 2015 года інтэнсіўна займаецца ёгай, медытацыямі і астралогіяй. Прытрымліваецца вегетарыянскага харчавання.

## Зноскі 
Катэгорыя:Актрысы Вялікабрытаніі
Іосіф Іосіфавіч Белановіч

**Іосіф Іосіфавіч Белановіч** (, г. Менск — ) — беларускі жывапісец, графік, педагог.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў  года ў Менску ў сям’і рабочага. У 16-гадовым узросце паехаў у Ніжні Тагіл, а затым у Перм, дзе паступіў у мастацкае вучылішча, якое не паспеў скончыць, бо ў 1941 годзе быў прызваны ў Чырвоную армію. Вучыўся ў В. Цвіркі, В. Волкава, А. Мазалёва. Дыпломнай работай Белановіч абраў тэму абароны Брэсцкай крэпасці, выкарыстаўшы свае шматлікія зскізы своеасаблівага «Брэсцкага цыкла» 1948 г.

Выкладаў малюнак на архітэктурным аддзяленні Беларускага політэхнічнага інстытута.

Член Беларускага саюза мастакоў з 1962 года.

Памёр  года.

## Творчасць 
Працаваў у жанрах сюжэтна-тэматычнай карціны, партрэт, пейзаж, нацюрморт, займаўся графікай (рысунак, акварэль).

Асноўныя творы: «Брэсцкая крэпасць», «Героі бессмяротныя», «Памяць», «Салдаты», «Хлеб партызанам» (1978), «Поле памяці», «Сейбіты» (1977), «Зямля мужнасці» (1981), «Агрэсія», «Складаны час», «Эшалоны» (1981), «Камсамольцы 30-х гадоў» (1982), «Эталоны», «Фінал».

Сярод партрэтаў вылучаюцца вобразы Я. Купалы (1980), прафесара С. Секача (1987), М. Багдановіча (1990) і інш.

## Выставы і спадчына 
Творы мастака экспанаваліся ў шматлікіх мастацкіх галерэях. У 2010 годзе ў рамках святкавання 65-годдзя Перамогі ў Рэспубліканскай мастацкай галерэі адбылася выстава «Фарбы пераможнай вясны», дзе асобная зала была адведзена яго творам.

Творы І. Белановіча знаходзяцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Беларусі, Дзяржаўным музеі гісторыі Вялікай Айчыннай вайны, фондах Беларускага саюза мастакоў, мемарыяльным комплексе «Брэсцкая крэпасць-герой», Музеі сучаснага выяўленчага мастацтва, Дзяржаўным літаратурным музеі Янкі Купалы, а таксама ў музеях Пінска, Брэста, Барысава і ў прыватных калекцыях у Бельгіі, Германіі, ЗША, Ізраілі, Расіі і іншых краінах.

## Узнагароды 
* Ордэн Айчыннай вайны I і II ступеняў
* Ордэн Чырвонай Зоркі
* Медаль «За адвагу»
* Медаль «За баявыя заслугі»
* Іншыя ўзнагароды

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Лусу

**Лусу** () — вёска на самым вялікім эстонскім востраве Саарэмаа. Уваходзіць у склад воласці Саарэмаа (да 2017 г.: воласць Ляэнэ-Саарэ) ў павеце Саарэмаа. 

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Таямніца Сен-Трапэ

**«Таямніца Сен-Трапэ»** () — франка-бельгійская камедыя 2021 года рэжысёра Нікаля Бенаму.

## Сюжэт 
Парыжскі камісар Жан Булен, самаўпэўнены, але не самы таленавіты дэтэктыў, адпраўляецца ў Сен-Трапэ, каб расследаваць замах на жонку вядомага бельгійскага мільярдэра. На раскошнай віле, дзе сабраліся ўсе вяршкі шоў-бізнэсу, інспектару трэба будзе адшукаць злачынцу.

## У ролях 
* Крысціян Клаўе — інспектар Жан Булен
* Бенуа Пульворд — барон Клод Транша
* Жэрар Дэпардзьё — прэфект Марыс Лефранк
* Цьеры Лерміт — Іў Ламарк

## Зноскі 
Катэгорыя:Фільмы 2021 года
Катэгорыя:Фільмы Францыі 2021 года
Катэгорыя:Фільмы Бельгіі 2021 года
Катэгорыя:Кінакамедыі Францыі
Катэгорыя:Кінакамедыі Бельгіі
Катэгорыя:Дэтэктыўныя фільмы Францыі
Мары-Анн Шазель

**Мары-Анн Франс Жаклін Шазель** (; ) — французская ,  і , удзельніца французскай тэатральнай трупы «Le Splendid».

## Біяграфія 
Першы поспех прыйшоў да гурта «Splendid» у 1976 годзе з пастаноўкай п’есы «Amour, coquillages et crustacés» (Каханне, ракавінкі і ракападобныя). У 1978 годзе знялася ў ролі Жыжы ў фільме «Загарэлыя» камедыі, якая стала культавай у Францыі. У 1979 годзе выйшаў працяг камедыі «Загарэлыя на лыжах». Актрыса ўдзельнічала ў трэцім фільме знятым амаль праз 30 гадоў — «Вясёлыя і загарэлыя».

У 1981 годзе ў тэатры, а ў 1982 годзе і ў кіно яна сыграла ролю Жазет у фільме «Дзед Мароз — адмарозак». Мары-Анн здымалася ў фільмах «Распуснае жыццё Жэрара Флока» (1986), «Прышэльцы» (1992), «Помста бландынкі» (1994), «Сёстры Солей» (1996).

Муж — Крысціян Клаўе.

## Фільмаграфія 
* (1976) «Крыльца ці ножка»
* (1993) «Прышэльцы»
* (1998) «Прышэльцы 2: Калідоры часу»

## Зноскі 
Катэгорыя:Актрысы Францыі
Пагаворым, брат…

**«Пагаворым, брат…»** () — беларускі мастацкі фільм, зняты на кінастудыі «Беларусьфільм» у 1978 годзе.
## Сюжэт
Класічны трохкутнік — два браты і жанчына паміж імі. Старэйшы — стары бальшавік, малодшы — малады камуніст. Жанчына — медсястра, але таксама душой належыць рэвалюцыі. І ўсе яны — у лясным атрадзе. Атрад гэты ў 1922 годзе ў што б там ні стала павінен адбіць у белых чыгуначны вузел — Жукаўку. У белых — дасведчаны палкоўнік. Ён заслаў у лес шпіёна і перакрыў дарогі. Шпіён прыкінуўся «нашым» і раскладае партызан знутры. Што рабіць атраду? Куды падацца са скарбам, жонкамі і дзецьмі? Адказ, здаецца, ясны: здзейсніць пераход праз мясцовыя Альпы падчас землятрусу.
## Акцёры
## Здымкі
Вопытных савецкіх кінаглядачоў было не прывабіць на фільмы пра рэвалюцыю, як яе разумелі далёкаўсходнія партызаны. Пастаноўшчык Юрый Чулюкін сваім гледачом даражыў («Дзяўчаты», «Якія не паддаюцца»). У яго была верная карта — любоўная, ён з яе і хадзіў. Але двухсерыйныя і шырокафарматныя пастаноўкі ў тыя часы — толькі пад рэвалюцыю. У сваю чаргу, серыі і фармат — гэта новы віток майстэрства. Так што Чулюкіну заставалася толькі перанесці на Далёкі Ўсход колькі можна любові і змяшаць яе з прыгодамі і шпіёнскім дэтэктывам. Справа дакладная, якая так спадабалася пастаноўшчыку, што пасля першай пробы ў фільме «І на Ціхім акіяне» (1973), ён узяўся за другую — «Пагаворым, брат…».
## Здымачны гурт
*рэжысёр: Юрый Чулюкін;
*сцэнарысты: Георгій Кушнірэнка, Юрый Чулюкін, Альберт Іваноў;
*аператары: Уладзімір Захарчук, Валенцін Макараў;
*кампазітар: Аляксандр Градскі;
*мастак: Вячаслаў Кубараў.

## Гл. таксама
## Зноскі
## Літаратура
## Спасылкі
*
*
*Поговорим, брат… (1978) на 
*
Фабр

**Фабр** () — французскае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Жан Анры Фабр — французскі вучоны-энтамолаг і пісьменнік.
* Франсуа-Ксаўе Фабр — французскі жывапісец.
Уладзімір Касма

**Уладзімі́р Касма́** (; ) — румынска-французскі  і . Вядомы перш за ўсё як кампазітар кіно, які напісаў музыку для многіх вядомых французскіх фільмаў, усяго больш за 200 саўндтрэкаў. Двойчы быў удастоены прэміі «Сезар» за найлепшую музыку да фільма (фільмы «Дзіва» (1982) Жан-Жака Бэнэкса і «Баль» (1984) Этарэ Сколы). Фільмы з музыкай Уладзіміра Касмы таксама станавіліся лаўрэатамі Канскага кінафестывалю.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 13 красавіка 1940 года ў Бухарэсце, Румынія ў сям’і музыкантаў: бацька, Тэадор Касма — піяніст і дырыжор; маці — кампазітар; дзядзька, Эдгар Касма — кампазітар і дырыжор; бабуля — піяністка, выпускніца бухарэсцкай кансерваторыі.

У Парыж пераехаў у 1963 годзе, вучыўся ў школе музыкі Надзі Буланжэ. Прабіўся ў кінаіндустрыю, аранжыруючы мелодыі для Мішэля Леграна.

## Узнагароды 
* Афіцэр ордэна Ганаровага легіёна (29 снежня 2023 года).
* Кавалер ордэна Ганаровага легіёна (13 ліпеня 2004 года).
* Камандор ордэна Мастацтваў і літаратуры (1986 год).
* Вялікі афіцэр ордэна «За заслугі перад культурай» у катэгорыі B «Музыка» (2003 год, Румынія).

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 
* 
*
Гап (горад)

**Гап** (, ) — горад і камуна на паўднёвым усходзе Францыі, прэфектура дэпартамента Верхнія Альпы. Размешчаны на рацэ Люі, на поўдні ад горных масіваў Альпаў Дафінэ. Адміністрацыйна Гап адносіцца да Правансу, гістарычна ён хутчэй належыць да вобласці Дафінэ. Знаходзіцца на «дарозе Напалеона», якая злучае Грэнобль з Блакітным Берагам праз Альпы.
## Насельніцтва 
## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Мары-Анн Шазель, французская актрыса
## Крыніцы 
Катэгорыя:Гарады Францыі
Арон Ісакавіч Зысман

**Арон Ісакавіч Зысман** — беларускі інжынер-канструктар, адзін з вядучых спецыялістаў Беларусі ў галіне будаўнічых канструкцый.

## Біяграфія 
Скончыў у 1939 годзе Беларускі політэхнічны інстытут. Працаваў у 1933—1941, 1944—1957 і 1963—1980 гадах Беларускім дзяржаўным праектным інстытуце, дзе займаў пасады намесніка галоўнага інжынера, галоўнага канструктара інстытута і галоўнага спецыяліста.

Член Саюза архітэктараў БССР з 1955 года.

## Прафесійная дзейнасць 
Аўтар распрацовак канструкцыйных частак многіх праектаў жылых і грамадскіх будынкаў па Ленінскім праспекце, на плошчы Перамогі ў Мінску і ў раёне Чыланзар у Ташкенце. Удзельнічаў у распрацоўцы серый тыпавых праектаў, рэспубліканскага Каталога індустрыяльных уніфікаваных канструкцый, праектных прапаноў. Аўтар манаграфій і артыкулаў у розных прафесійных часопісах.

## Узнагароды 
Узнагароджаны Ганаровымі граматамі Вярхоўнага Савета БССР і Вярхоўнага Савета УзССР.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:інжынеры Беларусі
Катэгорыя:Інжынеры Узбекістана
Сінція Эрыва

**Сінція Эрыва** (; ) — брытанская  і . 

Лаўрэат дзённай прэміі «Эмі», прэміі «Грэмі», «Драма Дэск» і прэміі «Тоні», а таксама была намінаваная на дзве прэміі BAFTA, тры прэміі «Оскар» і чатыры прэміі «Залаты глобус». Адна з нямногіх выканаўцаў, якія атрымалі намінацыі на ЭГОТ.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 
*
Хаапсу

**Хаапсу** () — вёска на самым вялікім эстонскім востраве Саарэмаа. Уваходзіць у склад воласці Саарэмаа (да 2017 г.: воласць Орыссаарэ) ў павеце Саарэмаа. Знаходзіцца на беразе Балтыйскага мора.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Жан Кармэ

**Жан Габрыэль Эдман Кармэ** (; ) — французскі .

Намінаваны на прэмію «Сезар» за найлепшую мужчынскую ролю за галоўную ролю ў фільме 1986 года «Міс Мона». Двойчы ён выйграваў прэмію «Сезар» за найлепшую мужчынскую ролю другога плана і быў намінаваны яшчэ двойчы. У лютым 1994 года, каб адзначыць яго 50-годдзе ў кіно, французская кінаіндустрыя ўзнагародзіла яго спецыяльнай прэміяй «Сезар» за выдатныя заслугі ў кінематографе.

## Біяграфія 
Жан Кармэ граў пераважна другарадныя камічныя ролі, валодаў драматычным талентам. У карціне «Суп з капустай» (рэж. Жан Жыро) яму дасталася галоўная роля, у квебекскім фільме «Кот-праныра» — роля галоўнага адмоўнага героя. Да ліку найболей вядомых персанажаў Кармэ належыць няўдачлівы прыяцель галоўнага героя Марыс у дылогіі Іва Рабера «Высокі бландзін у чорным чаравіку» і «Вяртанне высокага бландзіна», а таксама роля Планшэ ў экранізацыі 1961 г. знакамітага рамана Аляксандра Дзюма «Тры мушкецёры».

Мсье Лажуа з вострасацыяльнага фільма французскага рэжысёра Іва Буасэ «Гэта здарылася на свята» (арыгінальная назва карціны «Дзюпон Лажуа»). Роля пасрэднага, абмежаванага абывацеля, апантанага цёмнымі расавымі інстынктамі і юрлівасцю — адна з лепшых у акцёрскай біяграфіі Кармэ.

Ён сыграў у фільмах такіх вядомых рэжысёраў, як Жан Рэнуар, Крысціян-Жак, Луіс Буньюэль, Бертран Бліе і Клод Шаброль. Эпізадычная роля, якую Кармэ сыграў у фільме Арыяны Мнушкінай «Мальер», была выразана пры канчатковым мантажы.

Жан Кармэ памёр ад сардэчнага прыступу.

## Фільмаграфія 
* (1972) «Высокі бландзін у чорным чаравіку» — Марыс Лефеўр, сябар Перэна
* (1974) «Вяртанне высокага бландзіна» — Марыс Лефеўр, сябар Перэна
* (1986) «Уцекачы» — ветэрынар Мартэн
* (1991) «Дзякуй, жыццё» — Раймонд (стары бацька)

## Зноскі 
Катэгорыя:Акцёры Францыі
Кармэ

**Кармэ**:
## Астраномія 
* Група Кармэ
* Кармэ (спадарожнік)
## Прозвішча 
* Жан Кармэ, французскі акцёр
Роўнастаронні трохвугольнік

**Роўнастаронні трохвугольнік** або **правільны трохвугольнік** — трохвугольнік, у якога ўсе тры стараны аднолькавай даўжыні. У роўнастароннім трохвугольніку ўсе вуглы роўныя 60° (або \frac{\pi}{3}).

## Уласнасці 
У роўнастароннім трохвугольніку:
* бісектрыса, медыяна і вышыня, праведзеныя да адной стараны, супадаюць.
* цэнтры ўмежанай, апісанай акружнасцей і пункт, дзе перасякаюцца бісектрысы (і медыяны і вышыні), супадаюць.
** Гэты пункт разбівае бісектрысу (і медыяну і вышыню) на два адрэзкі, якія з’яўляюцца радыусам умежанай акружнасці (меншы) і радыусам апісанай акружнасці (большы).

## Формулы 
У роўнастароннім трохвугольніку, з даўжынёй стараны a:
* Перыметр: 3a
* Плошча: \frac{\sqrt{3}}{4}a^2
* Даўжыня вышыні (і бісектрысы і медыяны): \frac{\sqrt{3}}{2}a
* Радыус умежанай акружнасці: \frac{\sqrt{3}}{6}a
* Радыус апісанай акружнасці: \frac{\sqrt{3}}{3}a

## Крыніцы 
Катэгорыя:Многавугольнікі
Дэвід Тэнант

**Дэвід Джон Тэнант** (, пры нараджэнні **Мак-Дональд** (); ) — шатландскі .

Стаў вядомы дзякуючы ролі Дзесятага Доктара ў тэлесерыяле «Доктар Хто» (2005—2010, 2013). У 2023 годзе вярнуўся ў серыял, сыграўшы Чатырнаццатага Доктара. Іншымі характэрнымі ролямі акцёра з’яўляюцца Алек Хардзі ў тэлесерыяле «Броўдчёрч» (2013—2017), Кілгрэйв у тэлесерыяле «Джэсіка Джонс» (2015—2019) і Кроўлі ў тэлесерыяле «Добрыя прадвесця» (з 2019 года).

Да самых яркіх тэатральных прац Тэнанта адносяцца «Гамлет», «Рычард II» і «Герой вестыбюля». Роля ў апошняй прынесла Дэвіду намінацыю на брытанскую тэатральную ўзнагароду Лорэнса Аліўе ў катэгорыі «Найлепшы акцёр у п’есе».

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 
*
Гета ў Высокім

**Гета ў Высокім** (лета 1941 — студзень 1942) — яўрэйскае гета, месца прымусовага перасялення яўрэяў горада Высокае (Высока-Літоўск) Камянецкага раёна і бліжэйшых населеных пунктаў падчас Халакосту.

## Гісторыя 
Паводле перапісу 1939 года ў горадзе пражывала 2000 яўрэяў.

Высокае было захоплена нямецкімі войскамі 23 чэрвеня 1941 года, і акупацыя доўжылася 3 гады і 1 месяц — да 28 ліпеня 1944 года. Неўзабаве тут было створана гета. Паводле звестак Нацыянальнага архіва Рэспублікі Беларусь, у Высачанскім гета знаходзілася 3600 чалавек.

Яшчэ да вывазу яўрэяў з гета акупанты праводзілі буйныя акцыі, расстрэльваючы людзей каля вёскі Агароднікі ва ўрочышчы Пясчаны, а таксама пастаянна здзяйснялі адзінкавыя забойствы. Масавыя забойствы праводзіліся таксама і ў Вульцы Такарскай.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

Высокае
Катэгорыя:Гісторыя Камянецкага раёна
Катэгорыя:Высокае
Чжан Чжы

**Чжан Чжы** (, ? — 192), дарослае імя **Баін** () — кітайскі каліграф часоў Імперыі Хань. Нарадзіліся ў Цзюцюані, Ганьсу і быў старэйшым сынам ханьскага палкаводца Чжан Хуаня. Чжан Чжы быў заснавальнікам сучаснага курсіўнага пісьма і быў традыцыйна ўшанаваны як **мудрэц курсіўнага пісьма** (草聖). Акрамя таго, у кітайскай каліграфіі ён вядомы як адзін з **чацвярых талентаў** (四賢).

Нягледзячы на вялікую славу, якой Чжан Чжы карыстаўся ў старажытнасці, прац, якія пэўна належаць яму, не захавалася. Яму прыпісваецца выраз: "занадта заняты, каб пісаць курсівам "(匆匆不暇草書), якая паказвае, што выкананне курсіўнага пісьма, першапачаткова вынайдзенага з мэтай эканоміі часу, патрабуе спакойнага стану розуму.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Zhong, Mingshan, "«Zhang Zhi». *Encyclopedia of China* (Arts Edition), 1st ed.

Катэгорыя:Каліграфы Кітая
Цай Юн

**Цай Юн** (; 132—192) — кітайскі інтэлектуал эпохі Хань, каліграф, музыкант, найбуйнейшы спецыяліст свайго часу па рытуалу, гісторыі і астраноміі.

## Біяграфія 
Служыў пры двары імператара Лін-дзі (кір. 168 — 89) і генерала-дыктатара Дун Чжо (190-92), насіў тытул *чжунлан* 中郎. Памёр у турме.

Дачка Цай Юна —  (177—250); таксама вядомая як Цай Янь) — знакамітая паэтэса і кампазітар эпохі позняй Хань.

## Праца 
Большасць твораў Цай Юна згубленыя альбо захаваліся ў цытатах (у тым ліку ў «»). Адно з важных выключэнняў складае трактат «Цынь цаа» 琴操 аб гульні на . У ім захаваліся найбольш раннія сярод традыцыйных табулатур для гэтага інструмента.

## У культуры 
З’яўляецца героем твора «» (даслоўна «Казка ») . Сюжэт пра маладога вучонага, які пакінуў жонку даглядаць за бацькамі і з’ехаў у сталіцу на экзамен. Бліскуча здаўшы яго, ён становіцца зяцем першага міністра. Пасля таго як бацькі памерлі ад голаду, «вясковая жонка» адпраўляецца на пошукі мужа. Фінал п’есы шчасны: яна займае, са згоды дачкі міністра, сваё законнае месца.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Астраномы Кітая
Катэгорыя:Музыканты Кітая
Катэгорыя:Каліграфы Кітая
Катэгорыя:Гісторыкі Кітая
Walther PPS

**Walther PPS** (Policei-Pistole Schmal) — паўаўтаматычны пісталет, распрацаваны нямецкай кампаніяй Carl Walther GmbH Sportwaffen з Ульма для схаванага нашэння грамадзянскімі асобамі і супрацоўнікамі праваахоўных органаў у цывільным. Вырабляецца пад патроны  9×19 мм Парабэлум і .40 S&W. Упершыню ён быў паказаны ў 2007 годзе на IWA & OutdoorClassics.

Пісталет уяўляе сабой тонкую зброю з палімернай рамай, падобнага памеру да пісталета Walther PPK. Аднак тэхнічна PPS значна больш заснаваны на пісталеце Walther P99.

## Дэталі дызайну 
### Механізм працы 
Walther PPS — гэта паўаўтаматычны пісталет з кароткай аддачай і замыканнем казённай часткі, у якім выкарыстоўваецца мадыфікаваная сістэма кулачковых замкаў Браўнінга, адаптаваная з пісталета Hi-Power. PPS мае палімерную раму, армаваную шкловалакном, і сталёвы затвор.

Пісталет можна разабраць на асноўныя часткі без дапамогі інструментаў.

### Боезабеспячэнне 
У PPS могуць прымяняцца магазіны рознай ёмістасці. Распрацаваны малыя, сярэднія (+1) і вялікія (+2) накладкі магазінаў. Малы магазін знаходзіцца на адным узроўні з дном ручкі. Падоўжаныя «падлогавыя пліты» на +1 і +2 патрон інтэгруюцца з рамай, даючы большую прастору пальцам стралка для лепшага захопу пісталету. Магазіны зроблены са сталі для Walther італьянскім субпадрадчыкам MEC-GAR і маюць антыфрыкцыйнае пакрыццё для лёгкай загрузкі і антыкаразійныя адтуліны, каб убачыць, колькі патронаў у магазіне. Сталёвая спружына прыводзіць у рух пластыкавы рычаг. Стандартныя магазіны PPS важаць 43 грам (6 патронаў 9×19mm ці 5 .40 S&W), 59 грам (7 патронаў 9×19 мм Parabellum ці 6 для .40 S&W) і 67 (8 патронаў 9×19mm Parabellum ці 7 для.40 S&W). Пасля стрэлу апошняга патрона рычаг магазіна аказвае ціск уверх на затворны ўпор, прымушаючы яго «спыніцца» ў «адкрытым» становішчы. 

Рычаг фіксатара затвора размешчаны з левага боку рамы непасрэдна пад затворам, і ім можна маніпуляваць вялікім пальцам рукі (калі страляе праўша).

Пры наяўнасці патрона ў патронніку пісталет усё адно можа стрэліць, нават калі магазін у зброю не ўстаўлены. Walther, аднак, на некаторых мадыфікацыях PPS, рабіў механізм які прадухіляе стрэл пісталета без устаўленага магазіна.

### Боепрыпасы пад залішнім ціскам 
Маркіроўка «Plus-P» альбо «+P» на боепрыпасах азначае, што ціск газаў пры стрэле будзе перавышаць устаноўленыя галіновыя стандарты, а гэта можа паўплываць на характарыстыкі зносу пісталета або нават проста перавысіць запас трываласці. Выкарыстанне боепрыпасаў «Plus-P» можа, па словах фірмы Walther, прывесці да неабходнасці больш частага абслугоўвання пісталета. Таму Walther не рэкамендуе выкарыстоўваць у сваіх пісталетах боепрыпасы пад залішнім ціскам. 

## Крыніцы 
Катэгорыя:Самазарадныя пісталеты Германіі
Катэгорыя:Пісталеты
Катэгорыя:Зброя паводле алфавіта
Гета ў Кемелішках

**Гета ў Кемелішках** (кастрычнік 1941 — 24 кастрычніка 1942) — яўрэйскае гета, месца прымусовага перасялення яўрэяў вёскі Кемелішкі Астравецкага раёна і бліжэйшых населеных пунктаў падчас Халакосту.

## Гісторыя 
Вёска Кемелішкі (Рытанскі сельсавет) была акупаваная нямецкімі войскамі з 27 чэрвеня 1941 года да ліпеня 1944 года. Пасля акупацыі немцы, рэалізуючы нацысцкую праграму знішчэння яўрэяў, у кастрычніку 1941 года арганізавалі ў мястэчку гета, у якое сагналі каля 400 яўрэяў.

Гета знаходзілася каля мясцовага касцёла, не ахоўвалася і не было агароджана, але яўрэяў, якія самавольна выйшлі за яго межы, катавалі і забівалі.

Вязні знаходзіліся ў невыносных умовах. Нованароджаных немаўлятаў нацысты і паліцаі адразу ж забіралі ад маці і забівалі.

Большую частку моладзі неўзабаве выслалі ў канцэнтрацыйныя лагеры, а тыя, хто змог, беглі ў лес да партызан.

24 кастрычніка 1943 года (16 кастрычніка 1942 года) у Кемелішскае гета прыбыла брыгада карнікаў з Вільні, якая складалася з немцаў-эсэсаўцаў і літоўцаў — служачых вермахта, пад камандаваннем нямецкіх афіцэраў, у тым ліку віленскага гебітскаменданта Вульфа. Частка салдат адправілі на капанні расстрэльнай ямы ў маёнтак Малыя Свіранкі. Астатнія карнікі пачалі прачэсваць месцы за межамі гета і суседнія вёскі ў пошуках яўрэяў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

Кемелішкі
Катэгорыя:Гісторыя Астравецкага раёна
Катэгорыя:Кемелішкі
Ваналывэ

**Ваналывэ** () — вёска на самым вялікім эстонскім востраве Саарэмаа. Уваходзіць у склад воласці Саарэмаа (да 2017 г.: воласці Вальяла) ў павеце Саарэмаа.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Біл

**Біл** — імя, прозвішча.

## Прозвішча 
* Джэсіка Біл — амерыканская актрыса, мадэль і спявачка
* Сайман Расел Біл — брытанскі акцёр
Кяру

**Кяру**:
* Кяру (воласць)
* Кяру (пасёлак)
* Кяру (прыпыначны пункт)
* Кяру (рака)
Кяру (пасёлак)

**Кя́ру** () — пасёлак у воласці Цюры павета Ярвамаа, Эстонія. Да рэформы мясцовых самакіраванняў Эстоніі 2017 года з’яўляўся адміністрацыйным цэнтрам воласці Кяру ў складзе павета Рапламаа. Знаходзіцца каля шашы Рапла-Цюры, на беразе ракі Кяру. Размешчаны за 23 км на захад ад павятовага цэнтра — горада Пайдэ і за 17 км на захад ад валаснога цэнтра — горада Цюры. Вышыня над узроўнем мора — 64 метры. Побач з пасёлкам, на чыгуначнай лініі Талін—Вільяндзі знаходзіцца прыпыначны пункт Кяру. Упершыню пасяленне на месцы пасёлка было згадана ў 1435 годзе.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Мінскае таварыства аматараў прыродазнаўства, этнаграфіі і археалогіі

**Мінскае таварыства аматараў прыродазнаўства, этнаграфіі і археалогіі** — навукова-даследчая арганізацыя, якая існавала ў 1912—1915 гадах у Мінску.  

Таварыства займалася навуковым вывучэннем прыроды краю, гістарычна-археалагічнымі даследаваннямі, аховай прыродных помнікаў, а таксама пашырэннем ведаў у галіне прыродазнаўства, гісторыі і геаграфіі на тэрыторыі Мінскай губерні. Спачатку размяшчалася ў памяшканні Мінскай губернскай земскай управы і гімназіі К. В. Фальковіча, з 1913 года — у Мінскім гарадскім музеі.  

Кіравала таварыствам рада з шасці чалавек. Першы старшыня — дырэктар Мінскай балотнай доследнай станцыі А. Ф. Флёраў. Сярод членаў былі ўрачы А. П. Грацыянскі і С. М. Урванцоў, інжынер-тэхнолаг, член гарадской управы Ф. Цывінскі, кіраўнік Упраўлення земляробства і дзяржаўных маёмасцей Мінскай губерні І. М. Шэмішнаў, старшыня губернскай казённай палаты Ф. М. Ястрэмскі.  

Члены таварыства займаліся навуковай працай, чыталі даклады па медыцыне, геалогіі, глебазнаўстве, даследавалі флору і фаўну Беларусі, разглядалі праблемы зберажэння народных багаццяў. Арганізацыя падтрымлівала сувязі з шэрагам універсітэтаў і навуковых таварыстваў. У 1914 годзе выдала навуковы зборнік «Весці».  

Таварыства займалася зборам калекцый старадаўніх кніг, манет, мінералаў, беларускіх нацыянальных строяў, гербарыяў, якія захоўваліся ў створаным ім гарадскім музеі.

Спыніла дзейнасць у 1915 годзе праз падзеі Першай сусветнай вайны.  

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Грамадскія арганізацыі Беларусі
Катэгорыя:Навуковыя таварыствы Беларусі
Катэгорыя:Археалогія Беларусі
Катэгорыя:Этнаграфія Беларусі
Катэгорыя:Геаграфія Беларусі
Катэгорыя:Арганізацыі, заснаваныя ў 1912 годзе
Катэгорыя:Арганізацыі, ліквідаваныя ў 1915 годзе
Катэгорыя:Арганізацыі Мінска
Катэгорыя:1912 год у Мінску
Ван До

**Ван До** (1592—1652) — кітайскі мастак, паэт, каліграф часоў дынастый Мін і Цын.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў беднай сям’і ў павеце Мэнцзінь (у сучаснай правінцыі Хэнань). З дзяцінства імкнуўся да ведаў, навучаўся спачатку ў мясцовай школе, пасля ў Пекіне. Пасля — у 1622 годзе — тут яго прымаюць у Імператарскую Акадэмію. З  ў 1644 годзе маньчжурскай арміі ў Кітай збег у Нанкін. Зрэшты ў 1649 годзе здаўся разам з жыхарамі горада войскам маньчжураў, быў прыняты на службу дынастыі Цын. Зрэшты ўжо ў 1651 годзе быў адпраўлены ў адстаўку. Памёр у 1652 годзе.

## Творчасць 
Ван До з’яўляецца яркім прадстаўніком напрамку эксцэнтрыкаў (се) у каліграфіі часоў падзення дынастыі Мін. Усебакова вывучаў спадчына Ван Січжы, а таксама стылі Мі Фэя і Дун Цічана. Ван любіў авальную пластыку малюнку. У канцы жыцця захапіўся прапрацоўкай блаклых тонаў тушы, пачынаючы ад жамчужна-шэрага да чорнага, як онікс. Пад «вільготнымі» рысамі ёсць лёгкая пульсацыя, якая нагадвае стыль. У якасці асновы для сваіх работ Ван До выкарыстоўваў дамаст. Некаторыя з яго вертыкальных скруткаў незвычайна доўгія. Самым вядомым з’яўляецца: «Некалькі сухіх галін архідэі», «Снежны пейзаж».

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Каліграфы Кітая
Катэгорыя:Мастакі Кітая
Кяру (рака)

**Кя́ру** (; у вярхоўі **Вахастуоя**) — рака ў Эстоніі. Даўжыня — 58,7 км, з адгалінаваннямі — 72,4 км, плошча вадазборнага басейна — 315,5 км².

Выцякае з возера Аэлі. Працякае па паветах Ярвамаа, Пярнумаа і Рапламаа. Правы прыток ракі Пярну.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Басейн Пярну
Катэгорыя:Рэкі Эстоніі
Каю

**Каю** () — пасёлак у воласці Рапла павета Рапламаа Эстоніі. У 1993—2017 гадах (да адміністрацыйнай рэформы мясцовага самакіравання Эстоніі) быў адміністрацыйным цэнтрам аднайменнай воласці.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Геадэзічны факультэт ПДУ

**Геадэзічны факультэт** — адзін з факультэтаў Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта, які існаваў у 1979—2017 гадах.

## Агульная характарыстыка 
Геадэзічны факультэт Полацкага ўніверсітэта з’яўляўся адзіным у Беларусі, які забяспечваў кваліфікаванымі кадрамі ў галіне геадэзіі спецыялізаваныя картографа-геадэзічныя, навукова-даследчыя, праектныя, будаўнічыя арганізацыі, вышэйшыя і сярэднія спецыяльныя навучальныя ўстановы, аддзелы архітэктуры і камітэты па зямельных рэсурсах выканкамаў абласных, раённых і гарадскіх саветаў, буйныя прамысловыя і горназдабываючыя прадпрыемствы краіны.

Прафесарска-выкладчыцкі склад факультэта станам на 2008 год налічваў 2 дактароў навук, прафесараў і 10 кандыдатаў навук, дацэнтаў.

Факультэт быў створаны 1 чэрвеня 1979 года. Станам на 2008 год у структуру факультэта ўваходзілі кафедры прыкладной геадэзіі і фотаграмметрыі (загадчык — доктар тэхнічных навук, прафесар У. П. Падшывалаў), якая ажыццяўляла падрыхтоўку інжынераў па спецыяльнасцях «Прыкладная геадэзія» і «Фотаграмметрыя», а таксама кафедра геадэзіі і кадастраў (загадчык — кандыдат тэхнічных навук, дацэнт І. Р. Картавенкаў), якая ажыццяўляла падрыхтоўку па спецыяльнасцях «Геадэзія», «Зямельны кадастр» і падрыхтоўку спецыялістаў у галіне інжынернай геадэзіі, геалогіі і гідрагеалогіі.

На факультэце меліся спецыялізаваныя лабараторыі, якія былі абсталяваныя оптыка-электроннымі прыборамі для высакадакладных вымярэнняў, у тым ліку для вымярэння паскарэння сілы цяжкасці і матэматычнай апрацоўкі аэра- і касмічных стэрэаздымкаў і інш.

Студэнты і выпускнікі факультэта, якія добра валодалі англійскай мовай, мелі магчымасць працягнуць навучанне за мяжой. У рамках дамовы са Швецыяй, штогод 5 выпускнікоў факультэта маглі выехаць у Швецыю для навучання ў магістратуры ў галіне землекарыстання ў Каралеўскім тэхналагічным інстытуце ў Стакгольме.

Станам на 2008 год на факультэце навучалася каля 350 студэнтаў дзённай і завочнай формы навучання, дзейнічала магістратура і аспірантура, а таксама Савет па абароне дысертацый на саісканне навуковай ступені кандыдата тэхнічных навук па спецыяльнасці «Геадэзія».

З часам дзве кафедры факультэта былі аб’яднаныя ў адну, якая ў цяперашні час з’яўляецца часткай факультэта інфармацыйных тэхналогій ПДУ.

## Літаратура 
* Полацкі дзяржаўны ўніверсітэт : вытокі, гісторыя станаўлення і дзейнасць (да 40-годдзя заснавання) / Рэдкалегія: Дз. М. Лазоўскі, Дз. У. Дук, Э. М. Бабенка, У. С. Філіпенка, Т. М. Глазырына, Т. А. Грудніцкая. — Наваполацк: ПДУ, 2008.- 312 с. ISBN 978-985-418-662-7

## Спасылкі 
* Геодезический факультет Полоцкого государственного университета
* Полоцкий государственный университет - Геодезический факультет (2015)

Катэгорыя:Факультэты ПДУ
Катэгорыя:З’явіліся ў 1979 годзе
Катэгорыя:1979 год у Беларусі
Катэгорыя:Зніклі ў 2017 годзе
Кехтна

**Кехтна** () — пасёлак у воласці Кехтна павета Рапламаа, Эстонія. Да адміністрацыйнай рэформы мясцовых самакіраванняў Эстоніі 2017 года ўваходзіў у склад скасаванай воласці Кехтна і быў яе адміністрацыйным цэнтрам. Размешчаны ў верхнім цячэнні ракі Куўзіку, каля шашы Талін—Вільяндзі, за 10 кіламетраў на паўднёвы ўсход ад павятовага цэнтра — горада Ракверэ. Вышыня над узроўнем мора — 66 метраў.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Ківі-Вігала

**Ківі-Вігала** () — вёска ў воласці Мяр’ямаа павета Рапламаа, Эстонія. Да адміністрацыйнай рэформы мясцовых самакіраванняў Эстоніі 2017 года ўваходзіла ў склад воласці Вігала і была яе адміністрацыйным цэнтрам. Знаходзіцца за 40 кіламетраў на паўднёвы захад ад павятовага цэнтра — горада Рапла — і за 21 км на поўдзень ад валаснога цэнтра — пасёлка Мяр’ямаа. Размешчана ўздоўж ракі Энгэ. У вёсцы Ківі-Вігала ў Энгэ ўпадаюць ручаі Нараверэ і Канаперэ, а таксама ёсць сажалка.

Вышыня над узроўнем мора — 17 метраў.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Саламяны палюбоўнік

**«Саламяны палюбоўнік»** () — французскі кінафільм 1950 года (выйшаў у 1951) годзе.

## Сюжэт 
У Жызэль, жонкі вытворцы зброі Гастона Саразена дэ Фантэнуа, ёсць палюбоўнік Джымі, які працуе на фабрыцы яе мужа. Каб трымаць гэтую сувязь у сакрэце, яна заводзіць «саламянага палюбоўніка» Станісласа, сябра Джымі. Гастан упэўнены ў іх любоўнай сувязі і, каб нейтралізаваць суперніка, бярэ яго да сябе на працу…

## У ролях 
* Альфрэд Адам — ​​Гастон Саразен дэ Фантэнуа, гандляр зброяй
* Габі Сільвія — Жызэль Саразен дэ Фантэнуа, яго жонка.
* Андрэ Версіні — Джымі, рабочы на фабрыцы Гастона, палюбоўнік Жызэлі.
* Жан-П'ер Амон — Станіслас Мішадзье, сябар Джымі
* Луі дэ Фюнэс — псіхіятр Бруно

## Зноскі 
Катэгорыя:Фільмы на французскай мове
Катэгорыя:Фільмы 1951 года
Катэгорыя:Кінакамедыі Францыі
Катэгорыя:Кінакамедыі 1951 года