Тамара Саланевіч

**Тамара Саланевіч** (17 верасня 1938 г. у Нарэўцы — 18 ліпеня 2000 г. у Беластоку) — беларуска-польская кінарэжысёрка і сцэнарыстка дакументальных фільмаў.

## Біяграфія 
Нарадзілася ў сям'і даваеннай беларускай інтэлігенцыі, яе бацькамі былі Мікалай і Вольга Саланевічы. Вучылася ў пачатковай школе ў Нарэўцы, а затым у агульнаадукацыйным ліцэі ў Міхалове. Скончыла факультэт польскай філалогіі Варшаўскага ўніверсітэта і аспірантуру па журналістыцы.

З сярэдзіны 1960-х гадоў яна працавала на Польскім тэлебачанні, у штодзённай праграме «Дзённік тэлевізійны», у рэпартажным аддзеле Першага канала, у аддзелах сацыяльнага і дакументальнага кіно, а таксама ў Студыі дакументальных фільмаў у Лодзі. У 1990-х гадах супрацоўнічала з Беластоцкім аддзяленнем рэгіянальнага тэлебачання .

Падляшша з яго шматнацыянальнай і шматканфесійнай культурай натхніла тэматыку большасці фільмаў Саланевіч. Свой першы фільм пра гэты рэгіён яна зняла ў 1966 годзе. *«Мястэчка на ўскрайку пушчы»* — фільм пра жыццё ў Гайнаўцы ў той час.

Многія з яе фільмаў атрымалі ўзнагароды на фестывалях у Польшчы і за мяжой. Сярод яе найбольш вядомых і ўзнагароджаных фільмаў: *«Матэчнік»* — прэмія «Залаты экран» у 1975 годзе; *«Антыгона ў стадоле»* — бронзавая ўзнагарода «Конік» на Кракаўскім фестывалі дакументальнага кіно; *«Гэля Пацэвічаўна з Задважанаў»* — сярэбраная ўзнагарода «Конік» на Кракаўскім фестывалі дакументальнага кіно; *«Зямля*» — Гран-пры на Кракаўскім фестывалі дакументальнага кіно; *«Вузкая каляіна*» — прэмія *«Салідарнасці»* у 1981 годзе і першы прыз на сацыяльна-палітычным кінафестывалі 1984 года; і *«Польскі падкідыш*» — прэмія Асацыяцыі польскіх журналістаў у 1997 годзе.

## Фільмаграфія 
# 1966 – *Miasto na skraju puszczy* realizacja, сцэнарыстка
# 1974 – *Antygona w stodole* realizacja, сцэнарыстка
# 1975 – *Hela Pacewiczówna z Zadworzan* рэжысёрка
# 1977 – *Ziemia* reżyseria, сцэнарыстка
# 1978 – *Kto za, kto przeciw, kto się wstrzymał* realizacja, сцэнарыстка
# 1982 – *Wąski tor* рэжысёрка, сцэнарыстка
# 1985 – *Kresowa ballada 1935* reżyseria, сцэнарыстка
# 1985 – *Nieobecny, poległ na polu chwały* рэалізацыя
# 1987 – *Siłaczka z goran* reżyseria, сцэнарыстка
# 1987 – *Wiatrak w dolinie* reżyseria, сцэнарыстка
# 1987 - *Czy słyszysz jak płacze ziemia..* рэжысёрка, сцэнарыстка
# 1988 – *Andrzej i Maria* reżyseria, сцэнарыстка
# 1988 – *Żertwa* reżyseria, рэалізацыя на ТВ, сцэнарыстка
# 1993 – *Melodia duszy* рэжысёрка, сцэнарыстка
# 1994 – *Już niepotrzebni* рэжысёрка
# 1995 – *Bizancjum w Hajnówce* рэжысёрка
# 1995 – *Przeżycie obywatela Pikutina* рэжысёрка
# 1995 – *Polski podrzutek* рэжысёрка
# 1995 – *Łemko ze Żdyni* рэжысёрка
# 1997 – *Polski podrzutek II* рэжысёрка
# 1997 – *Gorzkie zwycięstwo* рэжысёрка
# 1999 – *Tango bezrobotnych* рэжысёрка
# 2000 – *Tatarzy w Polsce* рэжысёрка

## Кінапрэміі 
* 1981 — *Хто за, хто супраць, хто ўстрымаўся?* Кракаў (Нацыянальны фестываль кароткаметражных фільмаў) Прэмія KAFLREF і TV NSZZ *«Салідарнасць»*, Мазовецкае ваяводства
* 1978 – *Ziemia* Kraków (Нацыянальны фестываль кароткаметражных фільмаў) Гран-пры «Залаты конь-хобі»
* 1977 –  *Ziemia* Łódź - Гран Пры (ФФ Сацыяльна-палітычны)
* 1976 – *Hela Pacewiczówna z Zadworzanie* Lublin (Нацыянальны фестываль сельскагаспадарчага кіно) 2-я прэмія
* 1976 – *Hela Pacewiczówna z Zadworzanie* Kraków (Нацыянальны фестываль кароткаметражных фільмаў) Спецыяльны прыз «Сярэбраны конь-хобі»
* 1975 — *«Антыгона ў стадоле»,* Кракаў (Нацыянальны фестываль кароткаметражных фільмаў), бронзавы конік
* 1974 — *«Антыгона ў стадоле» ў* Любліне (Нацыянальны сельскагаспадарчы кінафестываль) 1-ы прыз 6-ы Нацыянальны сельскагаспадарчы кінафестываль — узнагарода старшыні Камітэта радыё і тэлебачання ў катэгорыі тэлевізійных фільмаў

## Ушанаванне памяці 
У самым цэнтры Беластока знаходзіцца бульвар Тамары Саланевіч (размешчаны ўздоўж ракі Белай і праспекта Пілсудскага і цягнецца ад вуліцы Генрыка Сянкевіча да вуліцы Фабрычнай).

У Гайнаўцы ёсць вуліца, названая ў гонар Тамары Салоневіч, а ў Нарэўцы — галерэя, названая ў яе гонар.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Памерлі ў 2000 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1938 годзе
Катэгорыя:Кінарэжысёры Польшчы