open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Агееўка

**Аге́еўка** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Мастоцкага сельсавета. Размешчана за 14 км на поўнач ад Магілёва, 20 км ад чыгуначнай станцыі Лупалава на лініі Магілёў — Крычаў. Рэльеф раўнінны, на ўсход мяжуе з лесам. Транспартныя сувязі па шашы Санкт-Пецярбург — Адэса, якая праходзіць каля вёскі.

## Гісторыя 
### Вялікае Княства Літоўскае 
Вядома ў Вялікім Княстве Літоўскім з пачатку 17 ст. У 1604 годзе сяло (48 двароў) у Брылёўскім войтаўстве Магілёўскага староства-эканоміі Аршанскага павета Віцебскага ваяводства, дзяржаўная ўласнасць, меўся млын. Згадваецца ў 1611 годзе як вёска Агееўшчына ў складзе Брылёўскага войтаўства Магілёўскай воласці ў Аршанскім павеце ВКЛ. У 1635 годзе сяло Агееўшчына налічвала 60 двароў, у 1742 годзе — 20 двароў, мелася карчма.

### Пад уладай Расійскай імперыі 
У выніку першага падзелу Рэчы Паспалітай у 1772 годзе апынулася ў складзе Расійскай імперыі. У 1777 годзе сяло ў Магілёўскім павеце.

У 1847 годзе ў складзе маёнтка Палыкавічы, уласнасць памешчыка. У 1909 годзе ў Палыкавіцкай воласці Магілёўскага павета.

### Найноўшы час 
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня адышла разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У сакавіку 1924 года вёску вярнулі БССР, з 20 жніўня 1924 года ў Мастоцкім сельсавеце Лупалаўскага раёна Магілёўскай акругі (да 26 ліпеня 1930), з 2 сакавіка 1931 года Магілёўскага раёна, з 20 лютага 1938 года ў Магілёўскай вобласці. У 1931 годзе арганізаваны калгас імя Молатава. Дзейнічала пачатковая школа.

У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі.

У 1990 годзе ў складзе калгаса імя Заслонава (цэнтр — в. Масток). Размяшчаліся вытворчая брыгада, фермы буйной рагатай жывёлы і свінагадоўчая, працаваў фельчарска-акушэрскі пункт. У 2007 годзе працаваў фельчарска-акушэрскі пункт.

## Планіроўка 
Планіровачна складаецца з 2 прамалінейных вуліц, арыентаваных з паўднёвага захаду на паўночны ўсход і злучаных на поўдні кароткай просталінейнай вуліцай. Забудавана двухбакова, шчыльна традыцыйнымі драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.

## Насельніцтва 
* **XIX стагоддзе**:
** 1834 — 121 жыхар.
** 1847 — 26 двароў, 156 жыхароў.
** 1897 — 50 двароў, 408 жыхароў.
* **XX стагоддзе**:
** 1926 — 66 двароў, 407 жыхароў.
** 1990 — 73 гаспадаркі, 138 жыхароў.
* **XXI стагоддзе**:
** 2007 — 32 гаспадаркі, 58 жыхароў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Мастоцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Кастрыцы

**Кастры́цы** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Мастоцкага сельсавета.

Да 16 ліпеня 1954 года вёска ўваходзіла ў склад Заходскага сельсавета Шклоўскага раёна.

## Гісторыя 
У 1705 годзе згадваецца як вёска ў Аршанскім павеце ВКЛ.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Мастоцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Паўлаўка (Магілёўскі раён)

**Па́ўлаўка** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Мастоцкага сельсавета.

## Вядомыя асобы 
* Людміла Іванаўна Пятрова (нар. 1947) — беларускі літаратуразнавец, кнігавыдавец.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Мастоцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Бокатаўка

**Бо́катаўка** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Заводскаслабодскага сельсавета. Размешчана за 35 км на паўднёвы захад ад Магілёва, за 4 км ад чыгуначнай станцыі Семукачы на лініі Магілёў — Асіповічы. Рэльеф раўнінны. На захадзе цячэ р. Арлянка (прыток р. Друць). Транспартныя сувязі па мясцовай дарозе праз в. Завадская Слабада і далей па шашы Магілёў — Бабруйск.

## Гісторыя 
### Вялікае Княства Літоўскае 
Вядома ў Расійскай імперыі з XVIII ст. У 1777 годзе вёска Бакатаўка ў Старабыхаўскім павеце Магілёўскай губерні. У 1784 годзе вёска Бохацеўка ў Быхаўскім павеце, уласнасць памешчыка.

### Пад уладай Расійскай імперыі 
У 1858 годзе 58 жыхароў мужчынскага полу. Паводле перапісу 1897 года ў Гарадзішчанскай воласці Быхаўскага павета.

### Найноўшы час 
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала яе разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У сакавіку 1924 года вёску вярнулі БССР, з 17 ліпеня 1924 года ў Магілёўскім раёне Магілёўскай акругі (да 26 ліпеня 1930), з 20 лютага 1938 года ў Магілёўскай вобласці. У 1930 годзе арганізаваны калгас імя Леніна. Дзейнічала пачатковая школа, у якой у 1936 годзе было 142 вучні.

У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. У 1960—1965 гадах цэнтр Бокатаўскага сельсавета. У 1990 годзе ў складзе саўгаса «Барок» (цэнтр — в. Завадская Слабада), працавалі клуб, магазін.

## Планіроўка 
Планіровачна складаецца з просталінейнай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага захаду на паўночны ўсход і забудаванай двухбакова, няшчыльна традыцыйнымі драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу. На заходняй ускраіне — сад.

## Насельніцтва 
* **XVIII стагоддзе**:
** 1784 — 12 двароў, 87 жыхароў.
* **XIX стагоддзе**:
** 1858 — 58 жыхароў мужчынскага полу.
** 1897 — 19 двароў, 125 жыхароў.
* **XX стагоддзе**:
** 1909 — 22 двары, 150 жыхароў.
** 1926 — 35 двароў, 254 жыхары.
** 1990 — 26 гаспадарак, 62 жыхары.
* **XXI стагоддзе**:
** 2007 — 8 гаспадарак, 10 жыхароў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Заводскаслабодскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Вялікая Дубраўка

**Вялі́кая Ду́браўка** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Махаўскага сельсавета.

Размешчана за 32 км на паўднёвы ўсход ад Магілёва і чыгуначнай станцыі Раста на лініі Магілёў — Крычаў. Рэльеф раўнінны. На паўднёвы захад ад вёскі праходзіць меліярацыйны канал, злучаны з ракой Чарнаўка (прыток р. Беліца). Транспартныя сувязі па шашы Магілёў — Слаўгарад, якая праходзіць непадалёку ад вёскі.

## Гісторыя 
Заснаваная ў Вялікім Княстве Літоўскім у 1604 годзе. Тады вёска *Дуброўнік* уваходзіла ў Асавецкае войтаўства Магілёўскага староства-эканоміі, з’яўлялася дзяржаўнай уласнасцю.

Пасля першага падзелу Рэчы Паспалітай у 1772 годзе ўвайшла ў склад Расійскай імперыі. У 1777 годзе складзе Старабыхаўскага павета Магілёўскай губерні. У 1897 годзе ў вёсцы Дуброўка дзейнічалі хлебазапасны магазін і школа граматы.  

### Найноўшы час 
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай тэрыторыя абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала яе разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. З 26 красавіка 1919 года ў Гомельскай губерні РСФСР. У сакавіку 1924 года вёску вярнулі БССР.  

У 1930 годзе арганізаваны калгас «2-я пяцігодка».  

Падчас Вялікай Айчыннай вайны з ліпеня 1941 да 27 чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі.  

У 1958 годзе да вёскі далучаны пасёлак Чырвоны, у 1961 годзе — вёска Падазерск. У 1990 годзе — у складзе саўгаса «Махава» (цэнтр — вёска Махава).  

## Планіроўка 
Вёска складаецца з дзвюх вуліц — прамалінейнай і плаўна выгнутай, арыентаваных амаль мерыдыянальна і злучаных на поўдні і поўначы завулкамі. На поўначы адасоблена праходзіць кароткая прамалінейная вуліца мерыдыянальнай арыентацыі. Забудавана двухбакова, шчыльна, пераважна драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.  

## Насельніцтва 
* **XVII стагоддзе:**  
** 1604 — 11 жыхароў.  
* **XIX стагоддзе:**  
** 1897 — 46 двароў, 321 жыхар.  
** 1909 — 49 двароў, 388 жыхароў.  
* **XX стагоддзе:**  
** 1990 — 28 гаспадарак, 37 жыхароў.  
* **XXI стагоддзе:**  
** 2007 — 10 гаспадарак, 15 жыхароў.  

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Махаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Косцінка (Магілёўскі раён)

**Ко́сцінка** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Махаўскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1758 годзе згадваюцца царква Святога Спаса, карчма і млын.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Махаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Махава

**Ма́хава** (, ) — аграгарадок у Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Махаўскага сельсавета.

Знаходзіцца за 28 км у напрамку на поўдзень ад горада Магілёў.

## Гісторыя 
Згадваецца ў 1675 годзе як вёска Махаў ва ўладанні Станіслава Шэмета ў Аршанскім павеце Вялікага Княства Літоўскага.

У 1913 г. дзейнічала царкоўна-прыходская школа.

У 1924—1960 гадах цэнтр Махаўскага сельсавета, у 1960—1965 гадах — у складзе Нядашаўскага сельсавета, з 4 чэрвеня 1965 года — цэнтр адноўленага Махаўскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1999 год — 654 жыхары ў 268 дварах.

## Памятныя мясціны 
* Брацкая магіла савецкіх воінаў.
* Помнік землякам, загінуўшым у Вялікую Айчынную вайну.

## Вядомыя асобы 
* Наталля Эдуардаўна Тарасенка (нар. 1970) — беларускі палітык.
## Крыніцы 
## Літаратура 
*  — С. 222.
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Махаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Старая Мілееўка

**Стара́я Міле́еўка** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Махаўскага сельсавета.
## Вядомыя асобы 
* Пётр Яфімавіч Пракопаў (1909—1980) — беларускі вучоны ў галіне агульнага земляробства і раслінаводства.
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Махаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Баброва (Махаўскі сельсавет)

**Бабро́ва** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Махаўскага сельсавета. Размешчана за 33 км на паўднёвы ўсход ад Магілёва, за 20 км ад чыгуначнай станцыі Раста на лініі Магілёў—Крычаў. Рэльеф раўнінны, на поўдзень мяжуе з лесам. Транспартныя сувязі па мясцовай дарозе праз в. Вялікая Дубраўка і далей па шашы Магілёў—Слаўгарад.

## Гісторыя 
Заснавана ў пачатку 1920-х гадоў. З 20 жніўня 1924 года ў Махаўскім сельсавеце Лупалаўскага раёна Магілёўскай акругі (да 26 ліпеня 1930), з 2 сакавіка 1931 года ў Магілёўскім раёне, з 20 лютага 1938 года ў Магілёўскай вобласці. У 1930-х г. вяскоўцы ўступілі ў калгас.

У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. У 1990 годзе ў складзе саўгаса «Махава» (цэнтр — в. Махава).

## Планіроўка 
Планіроўка Г-падобная. Да кароткай просталінейнай вуліцы амаль шыротнай арыентацыі далучаецца з поўначы другая кароткая просталінейная вуліца. Забудавана двухбакова, шчыльна традыцыйнымі драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.

## Насельніцтва 
* **XX стагоддзе**:
** 1990 — 24 гаспадаркі, 54 жыхары.
* **XXI стагоддзе**:
** 2007 — 20 гаспадарак, 32 жыхары.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Махаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Дары (Магілёўскі раён)

**Дары́** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Падгор’еўскага сельсавета.

У 1954—1960 і 1965—1983 гадах цэнтр Дарскага сельсавета. У 1960—1965 гадах вёска ў складзе Вяйнянскага сельсавета. Да 26 сакавіка 1987 года вёска ўваходзіла ў склад Кадзінскага сельсавета.

## Гісторыя 
Згадваецца ў 1611 годзе як вёска ў складзе Вяйнянскага войтаўства Магілёўскай воласці ў Аршанскім павеце Вялікага Княства Літоўскага.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Падгор’еўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Амхавая 2

**Амхава́я 2** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Падгор’еўскага сельсавета. Размешчана за 16 км на паўднёвы ўсход ад Магілёва, за 20 км ад чыгуначнай станцыі Лупалава на лініі Магілёў—Крычаў. Рэльеф раўнінны, на захад мяжуе з лесам. Транспартныя сувязі па шашы Магілёў—Слаўгарад, якая праходзіць побач з вёскай.

## Гісторыя 
У 1858 годзе — вёска (51 рэвізская душа) у Чавускім павеце Магілёўскай губерні Расійскай імперыі. Меўся шынок.

25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала яе разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У сакавіку 1924 года вёску вярнулі БССР.

З 20 жніўня 1924 года ў Лупалаўскім, з 2 сакавіка 1931 года ў Магілёўскім раёнах, з 20 лютага 1938 года ў Магілёўскай вобласці. У 1930-я гады вяскоўцы ўступілі ў калгас.

У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. У 1990 годзе ў складзе саўгаса «Магілёўскі» (цэнтр — в. Амхавая 1).

## Планіроўка 
Планіровачна складаецца з захаду кароткіх прамалінейных вуліц, арыентаваных з паўднёвага захаду на паўночны ўсход і злучаных завулкамі. Забудавана двухбакова традыцыйнымі драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.

## Насельніцтва 
* **XX стагоддзе**:
** 1990 — 35 гаспадарак, 71 жыхар.
* **XXI стагоддзе**:
** 2007 — 16 гаспадарак, 21 жыхар.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Падгор’еўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Дубінка 1

**Дубі́нка 1** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Падгор’еўскага сельсавета.

## Гісторыя 
Вядомая з XVII ст, згадваецца ў 1717 годзе як закладная вёска ў складзе Вяйнянскага войтаўства Магілёўскай воласці ў Аршанскім павеце ВКЛ.

## Вядомыя асобы 
* Міхаіл Ягоравіч Раманькоў (1926—1966) — Герой Савецкага Саюза.
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Падгор’еўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Шчэгліца

**Шчэ́гліца** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Княжыцкага сельсавета.

## Гісторыя 
Шчэгліца вядома з XVII стагоддзя як сяло, на 1644 год адносілася да Аршанскага павета Віцебскага ваяводства Вялікага Княства Літоўскага.

У дакументах XIX стагоддзя называлася: сяло **Шчэгліцы**.

Вядома, што ў другой палове XVIII стагоддзя сяло было цэнтрам маёнтка, які належаў прадстаўнікам старажытнага шляхецкага роду Карабаноўскіх (Карабоўскіх, Карабанько, Карабаньковых). Пасля першага падзелу Рэчы Паспалітай Восіп Карабаноўскі, які абіраўся войтам і ўзначальваў магістрат Магілёва, прысягнуў расійскай імператарыцы Кацярыне II, праз што захаваў права на валоданне Шчэгліцкім маёнткам і быў залічаны да дваранскага саслоўя Расійскай імперыі (верагодна, дачцэ і бацьку). У Магілёве на Васкрасенскіх (т. зв. «лютэранскіх») могілках ёсць сямейнае пахаванне з надмагільнымі камянямі і абеліскам. На гранітных надмагіллях пазначаны імёны нябожчыкаў: Алена Эмільеўна Федаровіч (народжаная Борхман; памерла ў 1898 годзе на 52 годзе жыцця) і Іосіф Станіслававіч Федаровіч (памёр у 1910 годзе на 83 годзе жыцця). На мармуровым абеліску пазначана, што ён усталяваны ў памяць ад унука і дачкі. Па звестках за той жа 1910 год, жыхаром маёнтка значыўся ўжо толькі адзін чалавек.

Падчас Першай сусветнай вайны ў траўні—кастрычніку 1918 года Шчэгліца была акупавана германскімі войскамі.

У час Вялікай Айчыннай вайны вёска ізноў апынулася пад нямецкай акупацыяй, знаходзілася пад ёй з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года. Ваюючы на фронце і ў партызанах, загінулі 25 вяскоўцаў. На ўшанаванне іх памяці ў цэнтры вёскі, дзе раней месцілася царква (на т. зв. «царковішчы»), быў пастаўлены абеліск (дакладныя каардынаты: ). Будынак царквы быў разбураны напачатку 1950-х гадоў;
* 1833 год — паводле перапісу, колькасць мужчынскага насельніцтва ў Шчэгліцкім маёнтку складала 134 чалавекі;
* 1962 год — быў пабудаваны новы будынак школы;
* 1990 год — налічвалася 162 жыхары і 76 гаспадарак; вёска ўваходзіла ў склад калгаса «Беларусь» (цэнтр — вёска Нікіцінічы), у ёй размяшчаліся вытворчая брыгада, фермы буйной рагатай жывёлы і свінагадоўчая, зернедрабільня; працавалі 8-гадовая школа і раённая вочна-завочная сярэдняя школа, бібліятэка, крама, фельчарска-акушэрскі пункт;
* 2005 год — вёска разам з усім СВК «Лубнішчанскі» ўвайшла ў склад сельскагаспадарчага даччынага прадпрыемства «Авангард» (цэнтр — аграгарадок Сумарокава — Княжыцы), якое належыць Магілёўскаму аддзяленню Беларускай чыгункі;
* 2007 год — налічвалася 88 жыхароў і 37 гаспадарак.

Планіровачна складаецца з працяглай, ламанага абрысу вуліцы з завулкамі, арыентаванай з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход, забудаванай двухбакова, шчыльна, традыцыйнымі драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу. На паўднёвай ускраіне — гаспадарчы сектар.

Станам на зімовы перыяд 2015—2016 года па прыгарадным маршруце Магілёў—Шчэгліца штоддзённа здзяйсняліся пасажырскія перавозкі рэйсавым аўтобусным транспартам.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Катэгорыя:Княжыцкі сельсавет (Магілёўскі раён)
Галяні 1

**Галяні́ 1** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Падгор’еўскага сельсавета.

## Гісторыя 
Згадваюцца ў 1605 годзе як вёска Галяневічы ў складзе Магілёўскай воласці ў Аршанскім павеце ВКЛ. У 1619 годзе папу нядаўна пабудаванай царквы ў Галянях Федару Левановічу каралём Жыгімонтам ІІІ па хадайніцтве магілёўскага старосты канцлера Льва Сапегі зацверджаны прывілей на 4 валокі зямлі. У той час Галяні - сяло ў Гарбавіцкай воласці Магілёўскай эканоміі.

## Славутасці 
* Свята-Успенская царква (1903 год) — помнік эклектычнай архітэктуры, 

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Падгор’еўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Падгор’е (Магілёўскі раён)

**Падго́р’е** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Падгор’еўскага сельсавета.

Да 15 студзеня 1965 года вёска ўваходзіла ў склад Вяйнянскага сельсавета, да 26 сакавіка 1987 года — у склад Кадзінскага сельсавета (у 1965—1983 гадах — Дарскі сельсавет). З 26 сакавіка 1987 года вёска ў складзе Нядашаўскага сельсавета. З 9 лістапада 2016 года цэнтр сельсавета (у 2016—2017 гадах — Нядашаўскага, з 2017 года — Падгор’еўскага).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Падгор’еўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Мамойкі

**Мамойкі** — тапонім.

## Віцебская вобласць 
* Вёска Мамойкі, Бешанковіцкі раён
* Вёска Мамойкі, Шумілінскі раён
Днепр (пасёлак)

**Днепр** (, ) — пасёлак у Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Палыкавіцкага сельсавета.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Палыкавіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Нядашава 1

**Няда́шава 1** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Падгор’еўскага сельсавета.

Вёска знаходзіцца каля правага берага ракі Шчацінка.

У 1954—2016 гадах цэнтр Нядашаўскага сельсавета.

## Назва 
Фіксавалася віленскае прозвішча Недашэвіч.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Падгор’еўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Валокі (Магілёўскі раён)

**Вало́кі** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Пашкаўскага сельсавета. Чыгуначная станцыя на лініі Магілёў — Орша. Размешчана за 18 км на поўнач ад Магілёва. Рэльеф раўнінны. Транспартныя сувязі па мясцовай дарозе праз в. Купёлы і далей па шашы Шклоў — Магілёў.

## Гісторыя 
Вёска заснавана ў пачатку 1920-х гадоў перасяленцамі з суседніх вёсак. У сакавіку 1924 года ў выніку першага ўзбуйнення БССР увайшла ў склад Беларусі, з 17 ліпеня 1924 года ў Магілёўскім раёне Магілёўскай акругі (да 26 ліпеня 1930), з 20 лютага 1938 года ў Магілёўскай вобласці. У 1926 годзе хутары. З 1928 года дзейнічала сыраробная арцель. У 1932 годзе арганізаваны калгас «1 Мая», які ў той час меў 339 га зямлі і аб’ядноўваў у 1933 годзе 7 гаспадарак.

У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. У 1990 годзе ў складзе калгаса «Зара» (цэнтр — в. Рэчкі 1), працаваў магазін.

## Планіроўка 
Планіровачна складаецца з 2 прамалінейных паралельных вуліц, арыентаваных з паўднёвага захаду на паўночны ўсход і злучаных завулкамі. Забудавана двухбакова, няшчыльна традыцыйнымі драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу. Будынак чыгуначнай станцыі размешчаны адасоблена, каля чыгункі.

## Насельніцтва 
* **XX стагоддзе**:
** 1926 — 13 двароў, 68 жыхароў.
** 1990 — 57 гаспадарак, 135 жыхароў.
* **XXI стагоддзе**:
** 2007 — 37 гаспадарак, 58 жыхароў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Пашкаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Гараны (Магілёўскі раён)

**Гара́ны** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Пашкаўскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1744 годзе згадваецца як фальварак Гараны (інакш - Дравяншчына) у Аршанскім павеце ВКЛ.

У 1924—1954 гадах цэнтр Гаранскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Пашкаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Гаі (Магілёўскі раён)

**Гаі́** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Пашкаўскага сельсавета.

Размешчана за 9 км на поўнач ад Магілёва і за 6 км ад чыгуначнай станцыі Палыкаўскія Хутары на лініі Магілёў — Орша. Рэльеф раўнінны, на захадзе мяжуе з лесам. На ўсходзе пачынаецца рака Дубравенка (прыток р. Дняпро). Транспартныя сувязі па шашы Магілёў — Шклоў, якая праходзіць побач з вёскай.

## Гісторыя 
Паводле перапісу 1897 года — аколіца ў Магілёўскім павеце Магілёўскай губерні.  

25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай тэрыторыя абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала яе разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. З 26 красавіка 1919 года — у Гомельскай губерні РСФСР. У сакавіку 1924 года вёску вярнулі БССР.  

З 17 ліпеня 1924 года — у Магілёўскім раёне Магілёўскай акругі (да 26 ліпеня 1930), з 20 лютага 1938 года — у Магілёўскай вобласці. З 1924 года — ў Пашкаўскім сельсавеце. У 1930 годзе арганізаваны калгас «1 Мая», мелася кузня.  

Падчас Вялікай Айчыннай вайны з ліпеня 1941 да 27 чэрвеня 1944 года вёска была акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. У ліпені 1941 года каля вёскі адбываліся жорсткія баі: батальён міліцыі пад камандаваннем капітана К. Р. Уладзімірава трымаў абарону супраць гітлераўцаў. З 250 абаронцаў у жывых засталося толькі 19 чалавек. Загінулыя пахаваныя ў брацкай магіле на паўночнай ускраіне вёскі.  

У 1990 годзе — 66 гаспадарак, 171 жыхар, у складзе калгаса імя В. Валадарскага (цэнтр — вёска Новае Пашкава). Размяшчалася ферма буйной рагатай жывёлы.  

## Планіроўка 
Вёска складаецца з працяглай плаўна выгнутай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага захаду на паўночны ўсход. Паралельна ёй на паўночным захадзе праходзіць кароткая прамалінейная вуліца, злучаная з галоўнай завулкам. Забудавана двухбакова, шчыльна, пераважна драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу; на поўдні размешчаны сад і гаспадарчы сектар.  

## Насельніцтва 
* **XIX стагоддзе:**  
** 1897 — 10 двароў, 42 жыхары.  
* **XX стагоддзе:**  
** 1926 — 14 двароў, 59 жыхароў.  
** 1990 — 66 гаспадарак, 171 жыхар.  
* **XXI стагоддзе:**  
** 2007 — 51 гаспадарка, 101 жыхар.  

## Славутасці 
* Брацкая магіла байцоў зводнага батальёна міліцыі з помнікам у іх гонар (1941, 1980) — 

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Пашкаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Навасёлкі 1 (Магілёўскі раён)

**Навасёлкі 1** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Пашкаўскага сельсавета.

## Гісторыя 
Згадваецца ў 1675 годзе як вёска Навасёлкі ў складзе Княжыцкай воласці ў Аршанскім павеце Вялікага Княства Літоўскага.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Пашкаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Новае Пашкава

**Но́вае Па́шкава** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Пашкаўскага сельсавета.

Знаходзіцца за 5 км у напрамку на паўночны захад ад Магілёва.

## Насельніцтва 
* 2000 год — 622 жыхары ў 183 дварах.

## Гл. таксама 
* Пашкаўскі бой

## Крыніцы 
## Літаратура 
*  — С. 358.
* 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Пашкаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Прысна 2

**Пры́сна 2** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Пашкаўскага сельсавета.

Да 22 ліпеня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Цішоўскага сельсавета.

## Мікратапонімы 
**Ліпкі** — месца на ўскрайку вёскі, дзе растуць ліпы. Кажуць, што іх пасадзіў пан.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Пашкаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Рэчкі (Магілёўскі раён)

**Рэ́чкі** (, ), да 2010 года **Рэ́чкі 1** — аграгарадок у Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Пашкаўскага сельсавета.

У 2010 годзе вёска Рэчкі 1 атрымала статус аграгарадка і змяніла назву на Рэчкі.

## Гісторыя 
У 1744 годзе згадваецца як вёска ў Аршанскім павеце ВКЛ.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Пашкаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Казіміраўка (Магілёў)

**Казімі́раўка** (, ) — былая вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіла ў склад Пашкаўскага сельсавета. Большая частка з 1978 года ў складзе Магілёва, астатняя далучана ў 2007 годзе. Размешчана ў Ленінскім раёне, на паўночна-заходняй ускраіне горада.

## Гісторыя 
Да 1924 года ўваходзіла ў склад Княжыцкай воласці Магілёўскага павета, з 1924 года ў Пашкаўскім сельсавеце Магілёўскага раёна.

Да 22 ліпеня 1960 года вёска ўваходзіла ў склад Цішоўскага сельсавета.

31 мая 1978 года большая частка вёскі ўвайшла ў склад Ленінскага раёна Магілёва.

У 2007 годзе ў вёсцы 8 гаспадарак, 24 жыхары. 15 кастрычніка 2007 года астатняя частка вёска ўвайшла ў склад Ленінскага раёна Магілёва

## Забудова 
Галоўныя вуліцы Авіятараў, Аграрная, Каліноўскага, Карасёва, Качанава, Чырваназорная, Раўчакова, участак Мінскай шашы і інш. У пачатку 1990-х гадоў тут размяшчаліся прамысловыя прадпрыемства, будаўнічныя і гаспадарчыя арганізацыі (перасоўныя механізаваныя калоны рэм-будтрэста і трэста «Сельспецмантаж», міжкалгаснае будаўнічае аб’яднанне «Міжкалгасбуд», ўпраўленні механізацыі «Аблміжкалгасбуда» і «Водаканал» і інш.), жылыя дамы, сярэдняя школа, дзіцячыя сады і яслі, магазіны. Раён інтэнсіўна забудоўваўся і добраўпарадкоўваўся.

## Славутасці 
За 100 м ад Мінскай шашы помнік воінам-землякам.

## Вядомыя асобы 
* Пелагея Максімаўна Аўсеенка (1915-?) — Герой Сацыялістычнай Працы.
## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Ленінскі раён (Магілёў)
Катэгорыя:Населеныя пункты, якія ўвайшлі ў склад Магілёва
Александроў (пасёлак)

**Александро́ў** (, ) — пасёлак у Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Семукацкага сельсавета. Размешчана за 49 км на паўднёвы захад ад Магілёва, за 3 км ад чыгуначнай станцыі Семукачы на лініі Магілёў—Асіповічы. Рэльеф раўнінны, на захад мяжуе з лесам. Транспартныя сувязі па мясцовай дарозе і далей па шашы Магілёў—Бабруйск.

## Гісторыя 
Заснаваны ў пачатку 1920-х гг. перасяленцамі з суседніх вёсак. З 20 жніўня 1924 года ў Гарадзішчанскім сельсавеце Магілёўскага раёна Магілёўскай акругі (да 26 ліпеня 1930), з 20 лютага 1938 года ў Магілёўскай вобласці. У 1930-я г. пасялкоўцы ўступілі ў калгас.

У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года акупіраваны нямецка-фашысцкімі захопнікамі. З 16 ліпеня 1954 года ў Семукацкім сельсавеце, з 22 ліпеня 1960 года ў Бокатаўскім сельсавеце, з 4 чэрвеня 1965 года зноў у Семукацкім сельсавеце. У 1990 годзе ў складзе саўгаса «Колас» (цэнтр — в. Семукачы).

## Планіроўка 
Планіровачна складаецца з кароткай просталінейнай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага ўсходу на паўночны захад і забудаванай двухбакова традыцыйнымі драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.

## Насельніцтва 
* **XX стагоддзе**:
** 1926 — 5 двароў, 33 жыхары.
** 1990 — 8 гаспадарак, 11 жыхароў.
* **XXI стагоддзе**:
** 2007 — 3 гаспадаркі, 4 жыхары.
## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Семукацкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Александроў (вёска, Магілёўскі раён)

**Александро́ў** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Семукацкага сельсавета. Размешчана за 49 км на захад ад Магілёва, за 3 км ад чыгуначнай станцыі Семукачы на лініі Магілёў—Асіповічы. Рэльеф раўнінны, на захад мяжуе з лесам, цячэ р. Друць (прыток р. Дняпро). Транспартныя сувязі па мясцовай дарозе праз в. Семукачы і далей па шашы Магілёў—Бабруйск.

## Гісторыя 
### Пад уладай Расійскай імперыі 
У 1897 годзе ў Расійскай імперыі, хутар Аляксандрава ў Гарадзішчанскай воласці Быхаўскага павета Магілёўскай губерні.

### Найноўшы час 
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала яе разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. З 1919 года ў Гомельскай губерні. РСФСР.

У сакавіку 1924 года вёску вярнулі БССР, з 20 жніўня 1924 года ў Вялікабялевіцкім сельсавеце Магілёўскага раёна Магілёўскай акругі (да 26 ліпеня 1930), з 20 лютага 1938 года ў Магілёўскай вобласці. У 1929 годзе арганізаваны калгас «І Мая», мелася кузня.

У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. У час акупацыі ў вёсцы дзейнічала падпольная камсамольская арганізацыя. З 16 ліпеня 1954 года ў Семукацкім, з 22 ліпеня 1960 года ў Вендаражскім, з 4 чэрвеня 1965 года зноў у Семукацкім сельсаветах. У 1990 годзе ў складзе саўгаса «Бялевічы» (цэнтр — в. Бялевічы). Працавалі фельчарска-акушэрскі пункт, магазін, аддзяленне сувязі.

## Планіроўка 
Планіровачна складаецца з просталінейнай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага ўсходу на паўночны захад, ад якой на поўнач адыходзіць кароткая просталінейная вуліца. Забудавана двухбакова, шчыльна традыцыйнымі драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу. На паўночна-ўсходняй ускраіне — гаспадарчы сектар.

## Насельніцтва 
* **XIX стагоддзе**:
** 1897 —  2 двары, 14 жыхароў.
* **XX стагоддзе**:
** 1909 — 17 двароў, 128 жыхароў.
** 1926 — 43 двары, 198 жыхароў.
** 1990 — 52 гаспадаркі, 145 жыхароў.
* **XXI стагоддзе**:
** 2007 — 28 гаспадарак, 42 жыхары.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Семукацкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Купёлы

**Купёлы** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Палыкавіцкага сельсавета.

## Гісторыя 
Згадваецца ў 1669 годзе ў складзе Аршанскага павета ВКЛ.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Палыкавіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Арлянка (Магілёўскі раён)

**Арля́нка** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Семукацкага сельсавета. Размешчана за 42 км на паўднёвы захад ад Магілёва, за 3 км ад чыгуначнай станцыі Семукачы, на лініі Магілёў—Асіповічы. Рэльеф раўнінны. На поўнач цячэ р. Арлянка (прыток р. Друць). Транспартныя сувязі па мясцовай дарозе праз в. Кучын і далей па шашы Магілёў—Бабруйск.

## Гісторыя 
Паводле перапісу 1897 года ў Расійскай імперыі, пасёлак у Гарадзішчанскай воласці Быхаўскага павета.

### Найноўшы час 
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала яе разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. З 26 красавіка 1919 года ў Гомельскай губерні РСФСР. У сакавіку 1924 года вёску вярнулі БССР, з 17 ліпеня 1924 года ў Магілёўскім раёне Магілёўскай акругі (да 26 ліпеня 1930), з 20 лютага 1938 года ў Магілёўскай вобласці. З 20 жніўня 1924 года ў Коцінскім, з 21 жніўня 1925 года ў Хонаўскім сельсаветах.

У 1930-я гг. вяскоўцы ўступілі ў калгас.

У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. З 26 чэрвеня 1954 года ў Дасовіцкім, з 4 чэрвеня 1965 года ў Семукацкім сельсаветах. У 1990 годзе ў складзе саўгаса «Колас» (цэнтр — в. Семукачы).

## Планіроўка 
Планіровачна складаецца з просталінейнай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага захаду на паўночны ўсход і забудаванай традыцыйнымі драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.

## Насельніцтва 
* **XIX стагоддзе**:
** 1897 — 215 жыхароў.
* **XX стагоддзе**:
** 1909 — 20 двароў, 215 жыхароў.
** 1926 — 12 двароў, 72 жыхары.
** 1990 — 17 гаспадарак, 30 жыхароў.
* **XXI стагоддзе**:
** 2007 — 5 гаспадарак, 5 жыхароў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Семукацкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Барок (Магілёўскі раён)

**Баро́к** (, ) — былая вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіла ў склад Семукацкага сельсавета. Размешчана за 35 км на паўднёвы ўсход ад Магілёва, за 12 км ад чыгуначнай станцыі Вендрыж на лініі Магілёў—Асіповічы. Рэльеф раўнінны. Транспартныя сувязі па мясцовай дарозе праз в. Вендараж і далей па шашы Магілёў—Бабруйск.

## Гісторыя 
### Пад уладай Расійскай імперыі 
У 1857 годзе ў Расійскай імперыі, вёска ў Быхаўскім павеце, уласнасць памешчыка. Паводле перапісу 1897 года ў Гарадзішчанскай воласці Быхаўскага павета Магілёўскай губерні. Побач быў фальварак.

У 1909 годзе меўся вадзяны млын.

### Найноўшы час 
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала яе разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У сакавіку 1924 года вёску вярнулі БССР, з 20 жніўня 1924 года ў Вялікабялевіцкім сельсавеце Магілёўскага раёна Магілёўскай акругі (да 26 ліпеня 1930), з 20 лютага 1938 года ў Магілёўскай вобласці, з 16 ліпеня 1954 года ў Семукацкім, з 22 ліпеня 1960 года ў Вендаражскім, з 4 чэрвеня 1965 года зноў у Семукацкім сельсаветах. У 1925 годзе створана сыраварна-масларобная арцель (20 гаспадарак), дзейнічаў млын. У 1930-я г. вяскоўцы ўступілі ў калгас.

У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. Каля вёскі ў 1943 годзе партызаны разграмілі карны атрад акупантаў. У 1990 годзе ў складзе саўгаса «Бялевічы» (цэнтр — в. Вялікія Бялевічы).

Ліквідавана 5 жніўня 2010 года.

## Планіроўка 
Традыцыйная драўляная сялянская сядзіба з гаспадарчымі пабудовамі пастаўлена каля прасёлачнай дарогі.

## Насельніцтва 
* **XIX стагоддзе**:
** 1897 — 23 двары, 195 жыхароў; у фальварку — 4 двары, 5 жыхароў.
* **XX стагоддзе**:
** 1909 — 30 двароў, 249 жыхароў; у фальварку — 1 двор, 7 жыхароў.
** 1990 — 1 гаспадарка, 1 жыхар.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі
Вазраждзенне (Магілёўскі раён)

**Вазраждзе́нне** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Семукацкага сельсавета. Размешчана за 45 км на паўднёвы захад ад Магілёва, за 9 км ад чыгуначнай станцыі Друць на лініі Магілёў — Асіповічы. Рэльеф раўнінны, на ўсход мяжуе з лесам, на поўнач праходзяць меліярацыйныя каналы, злучаныя з р. Друць (прыток р. Дняпро). Транспартныя сувязі па шашы Бялынічы — чыгуначная станцыя Друць, якая праходзіць непадалёку ад вёскі.

## Гісторыя 
У ліпеня 1922 года тут на былых памешчыцкіх землях узнікла сельскагаспадарчая арцель «Адраджэнне» і пачаў складвацца населены пункт. У 1926 годзе арцель аб’ядноўвала 9 гаспадарак, мелася кузня. З 20 жніўня 1924 года ў Гарадзішчанскім сельсавеце Магілёўскага раёна Магілёўскай акругі (да 26 ліпеня 1930), з 20 лютага 1938 года ў Магілёўскай вобласці, з 24 чэрвеня 1960 года ў Бокатаўскім, з 4 чэрвеня 1965 года ў Семукацкім сельсаветах.

У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. Вяскоўцы Ф. А. Краўцоў і П. С. Старавойтаў аказвалі вялікую дапамогу партызанам — рамантавалі вінтоўкі, кулямёты, аднавілі 45-міліметровую гармату, зрабілі аўтамат, выраблялі неабходныя дэталі для стралковай зброі.

У 1990 годзе у складзе саўгаса «Колас» (цэнтр — в. Семукачы). Размяшчалася вытворчая брыгада.

## Планіроўка 
Планіровачна складаецца з кароткай вуліцы, арыентаванай з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход. Забудавана двухбакова традыцыйнымі драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.

## Насельніцтва 
* **XX стагоддзе**:
** 1990 — 24 гаспадаркі, 26 жыхароў.
* **XXI стагоддзе**:
** 2007 — 5 гаспадарак, 7 жыхароў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Семукацкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Катэгорыя:Перайменаваныя населеныя пункты Беларусі
Катвіна

**Ка́твіна** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Семукацкага сельсавета.

Да 16 ліпеня 1954 года вёска ўваходзіла ў склад Вялікабялевіцкага сельсавета, да 22 ліпеня 1960 года — у склад Семукацкага сельсавета, да 4 чэрвеня 1965 года — у склад Вендаражскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Семукацкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Гарадзішча (Магілёўскі раён)

**Гарадзі́шча** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Семукацкага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1868 годзе на зямлі, падоранай памешчыкам Сіпайла, заснавана 1-класнае народнае вучылішча (па стане на 1894 год у вучылішчы вучыліся 24 хлопчыкі і 1 дзяўчынка).

25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала яе разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У сакавіку 1924 года вёску вярнулі БССР, з 17 ліпеня 1924 года ў складзе Магілёўскага раёна Магілёўскай акругі (да 26 ліпеня 1930 года), з 20 лютага 1938 года ў Магілёўскай вобласці. У 1924—1954 гадах цэнтр сельсавета.

У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года акупіравана нямецкімі войскамі. У вёсцы базіраваўся нямецкі апорны пункт, які быў разгромлены 113-м партызанскім атрадам.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Семукацкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Вялікае Запаточча

**Вялі́кае Запато́чча** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Семукацкага сельсавета.

Размешчана за 48 км на паўднёвы захад ад Магілёва і за 4 км ад чыгуначнай станцыі Семукачы на лініі Магілёў — Асіповічы. Рэльеф раўнінна-ўзгорысты. На паўднёвы захад праходзяць меліярацыйныя каналы, злучаныя з ракой Арлянка (прыток р. Друць). Транспартныя сувязі па мясцовай дарозе і далей па шашы Магілёў — Бабруйск.

## Гісторыя 
### Вялікае Княства Літоўскае 
Вядома ў Вялікім Княстве Літоўскім з XVIII стагоддзя. У 1758 годзе — сяло ў Быхаўскім графстве, уласнасць памешчыка.  

### Пад уладай Расійскай імперыі 
Пасля першага падзелу Рэчы Паспалітай у 1772 годзе апынулася ў складзе Расійскай імперыі. У 1897 годзе вёска *Запаточча* ў Гарадзішчанскай воласці Быхаўскага павета Магілёўскай губерні. Дзейнічалі школа граматы і піцейны дом. Побач знаходзіўся фальварак, дзе меўся вадзяны млын.  

### Найноўшы час 
У 1912 годзе адкрыта земская школа, якая размяшчалася ў наёмным памяшканні.

25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай тэрыторыя абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала яе разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. З 26 красавіка 1919 года ў Гомельскай губерні РСФСР. У сакавіку 1924 года вёску вярнулі БССР.

З 17 ліпеня 1924 года ў Магілёўскім раёне Магілёўскай акругі (да 26 ліпеня 1930), з 20 лютага 1938 года — у Магілёўскай вобласці. У міжваенны час вёска была падзелена на дзве — Вялікае Запаточча і Малое Запаточча. У 1930-я гады вяскоўцы ўступілі ў калгас. 

Падчас Вялікай Айчыннай вайны з ліпеня 1941 да 27 чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. 

У 1990 годзе ў складзе саўгаса «Колас» (цэнтр — вёска Семукачы). У 2007 годзе - цэнтр дапаможнай гаспадаркі «Магілёўскай райагратэхнікі». 

## Планіроўка 
Планіровачна вёска складаецца з плаўна выгнутай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага захаду на паўночны ўсход і забудаванай двухбакова традыцыйнымі драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу. На захадзе — гаспадарчы сектар і сад. 

## Насельніцтва 
* **XVIII стагоддзе:**  
** 1758 — 24 двары.  
** 1784 — 23 двары, 219 жыхароў.  
* **XIX стагоддзе:**  
** 1897 — вёска: 83 двары, 592 жыхары, фальварак: 2 двары, 12 жыхароў.  
** 1909 — вёска: 108 двароў, 770 жыхароў, маёнтак: 1 двор, 6 жыхароў.  
* **XX стагоддзе:**  
** 1926 — 159 двароў, 963 жыхары.  
** 1990 — 87 гаспадарак, 168 жыхароў.  
* **XXI стагоддзе:**  
** 2007 — 52 гаспадаркі, 104 жыхары.  

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Семукацкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Лыкава

**Лы́кава** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Сідаравіцкага сельсавета.

## Гісторыя 
Згадваецца ў 1611 годзе як вёска Лыкаў у складзе Вяйнянскага войтаўства Магілёўскай воласці ў Аршанскім павеце Вялікага Княства Літоўскага.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Сідаравіцкі сельсавет (Магілёўскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Мірны (Магілёўскі раён)

**Мі́рны** (, ) — пасёлак у Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці, за 18 км на поўдзень ад Магілёва і чыгуначнай станцыі Лупалава на лініі Магілёў-Крычаў.

Транспартныя сувязі па шашы Санкт-Пецярбург-Адэса, якая праходзіць побач пасёлка.

Рэльеф раўнінны, на паўночным усходзе мяжуе з лесам.

## Гісторыя 
Заснаваны ў сакавіку 1965 года як цэнтральная сядзіба будаванай птушкафабрыкі. У 1969 годзе паселішча атрымала статус пасёлка і назву **Мірны**.

## Планіроўка 
Планіровачна складаеца з трох кароткіх прамалінейных вуліц мерыдыянальнай арыентацыі, злучаных завулкамі. На поўдзень — адасоблены ўчастак забудовы. Жылыя дамы пераважна драўляныя, сядзібнага тыпу. Грамадскія будынкі рамешчаны сярод жылой забудовы.  

## Інфраструктура 
У пасёлку працавалі адзяленне сувязі, дзіцячы сад-яслі, фельчарска-акушэрскі пункт, магазін.

## Насельніцтва 
* 1990 — 294 жыхары, 86 гаспадарак
* 2007 — 250 жыхароў, 101 гаспадарка
## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Сідаравіцкі сельсавет (Магілёўскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Бароўка (Магілёўскі раён)

**Баро́ўка** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Сідаравіцкага сельсавета. Размешчана за 25 км на поўдзень ад Магілёва, за 10 км ад чыгуначнай станцыі Дашкаўка на лініі Магілёў — Жлобін. Рэльеф раўнінны, на захад і поўдня мяжуе з лесам. На захадзе цячэ р. Ялец (прыток р. Дняпро). Транспартныя сувязі па шашы Санкт-Пецярбург — Адэса, якая праходзіць побач з вёскай.

## Гісторыя 
### Пад уладай Расійскай імперыі 
Вядома ў Расійскай імперыі з пачатку XX ст. У 1909 годзе вёска ў Грудзінаўскай воласці Быхаўскага павета Магілёўскай губерні.

### Найноўшы час 
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала яе разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У сакавіку 1924 года вёску вярнулі БССР, з 20 жніўня 1924 года ў Слабодкаўскім сельсавеце Лупалаўскага, з 2 сакавіка 1931 года Магілёўскага раёнаў, з 20 лютага 1938 года ў Магілёўскай вобласці.

У 1930 годзе арганізаваны калгас імя К. Я. Варашылава.

У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. З 4 чэрвеня 1965 года ў Сідаравіцкім сельсавеце. У 1966 годзе да вёскі далучана в. Доры 2. У 1990 годзе ў складзе калгаса «Расія» (цэнтр — в. Сідаравічы). Размяшчаліся ферма буйной рагатай жывёлы, комплекс па вырошчванні буйной рагатай жывёлы, працаваў магазін.

## Планіроўка 
Планіроўка Г-падобная. Галоўная просталінейная вуліца (адрэзак шашы) арыентавана шыротна. Ад яе заходняга канца адыходзіць на поўдзень кароткая просталінейная вуліца. Забудавана двухбакова, шчыльна традыцыйнымі драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу. На паўднёва-ўсходняй ускраіне — гаспадарчы сектар.

## Насельніцтва 
* **XX стагоддзе**:
** 1926 — 37 двароў, 220 жыхароў.
** 1990 — 55 гаспадарак, 154 жыхары.
* **XXI стагоддзе**:
** 2007 — 83 гаспадаркі, 215 жыхароў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Сідаравіцкі сельсавет (Магілёўскі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Мікалаеўка 2

**Мікала́еўка 2** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Палыкавіцкага сельсавета.

У 1954—1960 гадах цэнтр Мікалаеўскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Палыкавіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Зарэсце (вёска)

**Зарэ́сце** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Сухарэўскага сельсавета.

У 1924—1959 гадах цэнтр Зарэсценскага сельсавета.

## Гісторыя 
У 1738 годзе згадваецца як вёска ў Аршанскім павеце ВКЛ.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Сухарэўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна
Акулінцы

**Аку́лінцы** (, ) — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці. Уваходзіць у склад Сухарэўскага сельсавета. Размешчана за 20 км на ўсход ад Магілёва і чыгуначнай станцыі Лупалава на лініі Магілёў—Крычаў. Рэльеф раўнінны. На поўнач праходзяць меліярацыйныя каналы, злучаныя з р. Чэрня (прыток р. Рудзея). Транспартныя сувязі па шашы Магілёў—Мсціслаў, якая праходзіць каля вёскі.

## Гісторыя 
### Вялікае Княства Літоўскае 
Вядома ў Вялікім Княстве Літоўскім з пачатку 17 ст. У 1604 годзе сяло (27 двароў) у Брылёўскім войтаўстве Магілёўскага староства-эканоміі Аршанскага павета Віцебскага ваяводства, дзяржаўная ўласнасць. Згадваецца ў 1611 годзе як вёска Акулінічы ў складзе Брылёўскага войтаўства Магілёўскай воласці ў Аршанскім павеце ВКЛ. У 1635 годзе 57 двароў. У 1742 годзе мелася карчма.

### Пад уладай Расійскай імперыі 
У выніку першага падзелу Рэчы Паспалітай у 1772 годзе апынулася ў складзе Расійскай імперыі.

У 1785 годзе ў складзе маёнтка Сухары Чавускага павета, уласнасць памешчыка. У 1887 годзе адкрыта школа, якая размяшчалася ў наёмным памяшканні. Паводле перапісу 1897 года ў Чартоўскай воласці Чавускага павета Магілёўскай губерні.

### Найноўшы час 
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала яе разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У сакавіку 1924 года вёску вярнулі БССР. На базе дарэвалюцыйнай створана працоўная школа І-й ступені, у якой у 1925 годзе было 50 вучняў. З 20 жніўня 1924 года ў Сухарэўскім сельсавеце Лупалаўскага раёна, з 2 сакавіка 1931 года ў Чавускім раёне, з 20 лютага 1938 года ў Магілёўскай вобласці. У 1930-я гг. вяскоўцы ўступілі ў калгас.

У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 года да 27 чэрвеня 1944 года акупіравала нямецка-фашысцкімі захопнікамі. З 22 студзеня 1965 года ў Магілёўскім раёне. У 1990 годзе ў складзе калгаса «Камуністычны маніфест» (цэнтр — в. Сухары). Размяшчалася ферма буйной рагатай жывёлы.

## Планіроўка 
Планіровачна складаецца з просталінейнай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага захаду на паўночны ўсход і забудаванай двухбакова, няшчыльна традыцыйнымі драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу.

## Насельніцтва 
* **XVIII стагоддзе**:
** 1785 — 44 двары, 271 жыхар.
* **XIX стагоддзе**:
** 1897 — 69 двароў, 483 жыхары.
* **XX стагоддзе**:
** 1909 — 76 двароў, 591 жыхар.
** 1926 — 118 двароў, 643 жыхары.
** 1990 — 37 гаспадарак, 53 жыхары.
* **XXI стагоддзе**:
** 2007 — 8 гаспадарак, 8 жыхароў.

## Вядомыя асобы 
* Уладзімір Мікалаевіч Канаплёў — дзяржаўны дзеяч Беларусі.
* Сяргей Цярэнцьевіч Лодысеў — наркам юстыцыі БССР

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Сухарэўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Магілёўскага раёна