Амплітудная мадуляцыя

**Амплітудная мадуляцыя** — від мадуляцыі, пры якой амплітуда апорнага сігналу з'яўляецца яго параметрам, які змяняецца з часам. 

## Ужыванне ў радыётэхніцы 
Першыя доследы па перадачы гаворкі і музыкі з дапамогай радыёхваль метадам амплітуднай мадуляцыі ажыццявіў у 1906 годзе амерыканскі інжынер Р. Фесендэн. У яго доследах апорная частата 50 кГц радыёперадавальніка выпрацоўвалася электрамашынным генератарам (альтэрнатарам). Для яе мадуляцыі паміж генератарам і антэнай уключаўся вугальны мікрафон, што змяняў згасанне сігналу ў контуры.

З 1920 гады замест электрамашынных генератараў для генерацыі апорнай частаты сталі выкарыстоўвацца генератары на электронных лямпах. У другой палове 1930-х гадоў, па меры засваення ультракароткіх хваль, амплітудная мадуляцыя паступова пачала выцясняцца з радыёвяшчання і радыёсувязі на УКХ частотнай мадуляцыяй.

З сярэдзіны XX стагоддзя ў службовай і аматарскай радыёсувязі на ўсіх частотах пачалі ўжываць мадуляцыю з адной бакавой паласой (АБП), якая мае шэраг важных пераваг перад АМ, галоўная з якіх - звужэнне ў 2 разы паласы частаты, якую займае радыёсігнал. У сувязі з гэтым прапанавалася перавесці на АБП і масавае радыёвяшчанне, аднак гэта запатрабавала б замены ўсіх радыёвяшчальных прымачоў на больш складаныя і дарагія, таму гэта не было ажыццёўлена.

У канцы XX стагоддзя пачаўся пераход да лічбавага радыёвяшчання з выкарыстаннем сігналаў з амплітуднай маніпуляцыяй.

## Вызначэнне 
Няхай
* S(t) — інфармацыйны сігнал, |S(t)|,
* U_c(t) — апорнае ваганне.
Тады амплітудна-мадуляваны сігнал U_\text{am}(t) можа быць запісаны наступным чынам:

: U_\text{am}(t)=U_c(t)[1+mS(t)].\qquad\qquad(1)

Тут m — некаторая канстанта, званая каэфіцыентам мадуляцыі. Формула (1) апісвае апорны сігнал U_c(t), мадуляваны па амплітудзе сігналам S(t) з каэфіцыентам мадуляцыі m. Мяркуецца таксама, што выкананы ўмовы:

: |S(t)|

Выкананне ўмоў (2) неабходна для таго, каб выраз у квадратных дужках у (1) заўсёды быў дадатным. Калі ён можа прымаць адмоўныя значэнні ў нейкі момант часу, тое адбываецца так званая перамадуляцыя (залішняя мадуляцыя). Простыя дэмадулятары (тыпу квадратычнага дэтэктара) дэмадулююць такі сігнал з моцнымі скажэннямі.

## Прыклад 
Дапусцім, што мы жадаем прамадуляваць апорнае ваганне монагарманічным сігналам. Выраз для апорнага вагання з частатой \omega_c мае выгляд (пачатковую фазу пакладзём роўнай нулю):

: U_c(t)=C\sin(\omega_c t).

дзе C - амплітуда апорнага вагання.

Выраз для мадулюючага *сінусоіднага сігналу* з частатой \omega_s мае выгляд:

: U_s(t)=U_0\sin(\omega_s t+\varphi),

дзе \varphi — пачатковая фаза. Тады, у адпаведнасці з (1):

: U_\mathrm{am}(t)=C[1+m U_0\sin(\omega_s t+\varphi)]\sin(\omega_c t).

Прыведзеная вышэй формула для y(t) можа быць запісана ў наступным выглядзе:

: U_\mathrm{am}(t)=C\sin(\omega_c t)+\frac{mCU_0}{2}[\cos((\omega_c-\omega_s)t-\varphi)-
\cos((\omega_c+\omega_s)t+\varphi)].

Радыёсігнал складаецца з апорнага вагання і двух так званых бакавых палос, бакавыя палосы маюць частату, адрозную ад \omega_c. Для сінусоіднага сігналу, скарыстанага ў якасці прыкладу тут, бакавыя палосы ўяўляюць сабою сінусоідныя сігналы і іх частоты роўныя \omega_c+\omega_s і \omega_c-\omega_s.

Пакуль апорныя частоты суседніх па частаце радыёстанцый досыць разнесены па частаце, і бакавыя палосы ў спектры сігналаў суседніх па частаце станцый не перакрываюцца паміж сабой, станцыі не будуць ствараць узаемных перашкод.

## Гл. таксама 
* Амплітудная маніпуляцыя
* Квадратурная мадуляцыя

## Спасылкі 
* Прынцыпы АM і ФМ. Параўнанне з іншымі выглядамі мадуляцыі 
* Amplitude Modulation ()

Катэгорыя:Мадуляцыя