Алена Мікалаеўна Рудэнка

**Алена Мікалаеўна Рудэнка** (нар. , г. Чыгырын, Чаркаская вобласць, УССР) — беларускі мовазнавец. Доктар філалагічных навук (2000), прафесар (2005).

## Біяграфія 
Скончыла Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (філалагічны факультэт, спецыяльнасць «Руская мова і літаратура», 1985), Інстытут мовазнаўства імя Я. Коласа АН БССР (аспірантура, 1988), Мінскі дзяржаўны лінгвістычны ўніверсітэт (дактарантура, 1999).

Працавала ў Інстытуце мовазнаўства АН БССР (1988—1989), Мінскім дзяржаўным лінгвістычным універсітэце (з 1989, кафедра мовазнаўства, старшы выкладчык), Беларускім дзяржаўным універсітэце (філалагічны факультэт, кафедра тэарэтычнага і славянскага мовазнаўства, з 2005 — прафесар; факультэт міжнародных адносін, кафедра мовазнаўства і краіназнаўства Усходу, прафесар).

Член Этналінгвістычнай камісіі пры Міжнародным камітэце славістаў.

## Навуковая дзейнасць 
Навуковыя інтарэсы: семантыка мовы; гісторыя мовы; кагнітыўная лінгвістыка; этналінгвістыка.

## Асноўныя публікацыі 
Алена Рудэнка мае каля 250 публікацый.

### Кнігі 
* *Этнолингвистика без границ (Введение в лингвистическую антропологию) [Etnolingvistika bez granic — Ethnolinguistics without borders]*. Minsk: BSU (2014).
* *Дзеясловы з семантыкай разумовых працэсаў у беларускай мове. [Dzejaslovy z semantykaj razumovyh pracesaў u belaruskaj move — Verbs with semantics of cognitive processes in the Belarusian Language]*. Minsk: BSU (2000).

### Кнігі ў сааўтарстве 
* Bartmiński, J., Grzeszczak, M., Rudenka, A. (red.) (2024). *Leksykon aksjologiczny słowian i ich sąsiadów. — Axiological Lexicon of Slavs and Their Neighbours*. Lublin — Warszawa: Instytut Slawistyki Polskiej Akademii Nauk, Fundacja Slawistyczna, Wydaw­nictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.
* Ivašina, N., Janovec, L., Rudenka, A. (2011). *Kolokabilita neslovesných adjektiv v češtině a běloruštině. — Collocability of non-verbal adjectives in Czech and Belarusian*. Praha: Nakladatelství Karolinum.
* Мерзлякова, А., Руденка, А. и др. (2011). *Лингвокультурный анализ языковых картин мира. Lingvokul’turnyj analiz jazykovyh kartin mira: dinamika i sopostavlenije*. — Merzlyakova, A., Rudenka A. & others. *Linguocultural analysis of linguistic worldviews: dynamics and comparison*. Izhevsk: Udmurtia University.
* Мерзлякова, А., Руденка, А. и др. (2010). *Культурные концепты: сопоставительный анализ. Kul’turnyje koncepty: sopostavitel’nyj analiz*. — Merzlyakova, A., Rudenka A. & others. *Cultural Concepts: the Comparative Analysis*. Izhevsk: Udmurtia University.
* Ivashina, N., Janovec, L., Rudenka, A. (2006). *Falešní přátelé překladatele. Iлжывыя сябры перакладчыка. — False Friends of Translator (Czech — Belarusian)*. Prague: Charles University.
* Ивашина, Н., Руденко, Е., Яумен, Н. *Семантико-синтаксическое сопоставление славянских глаголов. Semantiko-sintaksicheskoje sopostavlenije slavjanskih glagolov (na materiale belorusskogo, pol’skogo, russkogo i cheshskogo jazykov)*. — Ivashina, N., Rudenka, A., Jaumen, N. (2004). *The Semantic and Syntactic Comparison of the Slavic Verbs (in the Belarusian, Polish, Russian and Czech languages)*. Minsk: BSU.
* Руденко, Е., Соколова, М. (1996). *Системное движение и гуманитарные науки. Sistemnoe dvizhenije i gumanitarnye nauki. — Rudenka, A., Sokolova, M. System Movement and the Humanities*. Minsk: Minsk State Linguistic University (MSLU).
* Кожинова, А., Руденко, Е. (1994). *Интеллектуальные обозначения: функционирование и мотивация. «Intellektual’nye» oboznachenija: funkcionirovanije i motivacija*. — Kozhinova, A., Rudenka, A. *«Intellectual» Words: Functioning and Motivation*. Minsk: MSLU.

### Раздзелы ў кнігах 
* Руденко, Е. (2001). *Грамматическая категория числа и выражение количества в белорусском языке. Grammaticheskaja kategorija chisla i vyrazhenije kolichestwa*, [in:] Jachnow, H., Norman, B., Suprun., A. (eds.). Quantität und Graduierung als kognitiv-semantische Kategorien. — Rudenka, A. The Grammatical Category of Quantity in the Belarusian language, [in:] Jachnow, H., Norman, B., Suprun., A. (eds.). Quantität und Graduierung als kognitiv-semantische Kategorien. The collective monograph. Wiesbaden: Harassowitz Verlag, 288—316.
* Руденко, Е. (1998). *Дискурсивный анализ общественно-политической лексики 2-ой половины XIX века. Diskursivnyj analiz obshchestvenno-politicheskoj leksiki 2-oj poloviny XIX veka, [in:] Uhvanova-Shmygova, I (ed.). Metody issledovanija politicheskogo diskursa*. — Rudenka, A. *Discourse Analysis of Socio-Political Lexics at the Second Half of the XIX century*, [in:] Uhvanova-Shmygova, I (ed.). Research Methods of Political Discourse. Minsk: BSU, 146—162.

### Падручнікі 
* Руденко, Е. (2009). *Интернет. Язык. Лингвистика. Лекцыi па Iнтэрнэт-лінгвістыцы. Internet. Jazyk. Lingvistika. Lekcyi pa Intjernjet-lіngvіstycy*. — Rudenka, A. *Internet. Language. Linguistics*. Minsk: Pravo i ekonomika.
* Руденко, Е. (2008). *Введение в германскую филологию (курс лекций). Vvedenie v germanskuju filologiju (kurs lekcij)*. — Rudenka, A. *Basics of German Philology*. Minsk: BSU, 2008.
* Руденко, Е. (1995). *Этымалогiя: задачы, прынцыпы, метады. Etymalogija: zadachy, pryncypy, metady*. — Rudenka, A. *Etymology: Principles, Objectives, Methods*. Minsk: MGLU.

### Падручнікі ў сааўтарстве 
* Кожинова, А. (ред.) (2019). *Введение в славянскую филологию. Vvedenie v slavianskuju filologiju [Wprowadzenie do filologii słowiańskiej / (Introduction to Slavic Philology)]*. Minsk: BGU. Rozdziały (Chapters by A. Rudenka): «Восточные славяне и восточнославянские языки» (Eastern Slavs and East Slavic languages, p. 75-84); «Западные славяне и западнославянские языки» (Western Slavs and West Slavic languages, p. 118—122); «Хорватский язык, боснийский язык, черногорский язык» (Croatian language, Bosnian language, Montenegrin language, p. 229—240).
* Красней, В., Рудэнка, А. (2007). *Беларуская мова. Падручнiк для 3га класса школ з беларускай мовай навучання. Belaruskaja mova. Padruchnik dlja 3ga klassa shkol z belaruskaj movaj navuchannja*. — Krasney, V., Rudenka, A. *Belarusian. Textbook for the 3rd grade of schools with the Belarusian language of instruction*. Minsk: Nacyjanal’ny instytut adukacyi. P. 1 — 2. (3 editions).
* Задворная, Е., Кожинова, А., Руденко, Е. (2005). *Белорусский язык. Профессиональная лексика. Belorusskij jazyk. Professional’naja leksika*. — Zadvornaja, E., Kozhinova, A., Rudenka, A. *Belarusian. Professional Lexics*. Minsk: TetraSistems.
* Кожинова, А., Руденко, Е., Тарасевич, Е. (1994). *Белорусский язык для русскоязычных. Belorusskij jazyk dlja russkojazychnyh*. — Kozhinova, A., Rudenka, A., Tarasevich, E. *The Belarusian Language for Russian Speakers*. Minsk: MGLU.
* Леановiч, В., Рудэнка, А., Тарасевiч, А. (1998). *Беларуская мова. Падручнiк для 2га класа агульнаадукацыйнай школы з беларускай мовай навучання. Belaruskaja mova. Padruchnik dlja 2ga klasa agul’naadukacyjnaj shkoly z belaruskaj movaj navuchannja*. — Leanovich, V., Rudenka, A., Tarasevich, A. *Belarusian. Textbook for the 2nd grade of schools with the Belarusian language of instruction*. Minsk: Assar. (2 editions).
* Леановiч, В., Рудэнка, А., Тарасевiч, А. (1996). *Беларуская мова. Падручнiк для 1 класа школ з беларускай мовай навучання. Belaruskaja mova. Padruchnik dlja 1ga klasa shkol z belaruskaj movaj navuchannja*. — Leanovich, V., Rudenka, A., Tarasevich, A. *Belarusian. Textbook for the 1st grade of schools with the Belarusian language of instruction*. Minsk: Assar.

## Спасылкі 
* https://sites.google.com/a/rudenka.com/ar/
* https://ispan.waw.pl/default/pracownik/alena-rudenka/
* https://pan-pl.academia.edu/AlenaRudenka
* Research Gate: https://www.researchgate.net/profile/Alena-Rudenka-2
* ORCID: https://orcid.org/0000-0002-1165-3299

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Руденко Елена Николаевна / Н. Н. Кривко // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2008. — Т. 6. — С. 521.
* Рудэнка Алена Мікалаеўна / М. Н. Крыўко // Беларуская энцыклапедыя : у 18 т. — Мінск, 2001. — Т. 13. — С. 432.
* Рудэнка Алена Мікалаеўна // Прафесары і дактары навук Беларускага дзяржаўнага універсітэта, 1921—2001 : 80 год. — Мінск, 2001. — С. 243.

Катэгорыя:Мовазнаўцы Беларусі