Уладзімір Уладзіміравіч Мацкевіч

**Уладзі́мір Уладзі́міравіч Мацке́віч** ( года, , Іркуцкая вобл., РСФСР), беларускі філосаф і , грамадска-палітычны дзеяч, тэлевядучы. Заснавальнік і кіраўнік Агенцтва гуманітарных тэхналогій (Мінск). Першы кіраўнік Рады Міжнароднага кансорцыума «ЕўраБеларусь» (2011—2016).

## Сям’я, некаторыя факты біяграфіі 
Продкі — праваслаўныя сяляне, якія жылі ў в. Машталеры (Гродзенскі раён).

Абодва дзеда (Касьян Мацкевіч — па бацьку, Карп Лазавік — па маці) з пачаткам ваеннай агрэсіі супраць Польшчы ў верасні 1939 года былі мабілізаваныя ў Войска Польскае, трапілі ў савецкі палон. Потым пры фарміраванні Арміі Андэрса ўступілі ў яе, ваявалі ў Егіпце, Італіі і Францыі (Касьян Мацкевіч за ўдзел у  быў узнагароджаны брытанскім ваенным ордэнам). У 1948 годзе абодва вярнуліся ў Беларусь (Касьян Мацкевіч — з Францыі, Карп Лазавік — з Вялікабрытаніі) і праз некалькі гадоў разам з сем’ямі былі дэпартаваныя ў Сібір. Бацька і маці У. У. Мацкевіча пазнаёміліся ў ссылцы, якую адбывалі ў г. Чарамхова (Іркуцкая вобл.), там жа пабраліся шлюбам і абзавяліся дзецьмі.

Уся сям’я вярнулася ў Беларусь у кастрычніку 1966 года і пасялілася ў Гродне.

У 1974—1976 гадах праходзіў тэрміновую ваенную службу ў Савецкай арміі, служыў у г. Хусце (Закарпацкая вобл., Украіна).

Жанаты, мае сына і дзвюх дачок.

У 1982 годзе пасля заканчэння ЛДУ па размеркаванні быў накіраваны ў Вільнюс, семінары якога наведваў на працягу 8 гадоў, пачынаючы з 1985 года. Называе А. Я. Аляксейчыка ў ліку сваіх настаўнікаў, належыць да «генерацыі 1980-х гадоў» удзельнікаў  (ММГ), называецца ў ліку лідараў метадалагічнага руху.

### Знаёмства з СМД-метадалогіяй і ўваходжанне ў ММГ 
Пазнаёміўся з  і яго распрацоўшчыкамі яшчэ ў гады студэнцтва

У 1978 годзе на адной з студэнцкіх канферэнцый адбылося знаёмства з , ад якога атрымаў запрашэнне прыняць удзел у зімовай студэнцкай школе Маскоўскага дзяржаўнага педагагічнага інстытута, у межах гэтай школы завязаў знаёмства з  

Студэнцкі дыплом пісаў на тэму, у якой разгортваў ідэі, узятыя з кнігі В. Я. Дуброўскага і Л. П. Шчадравіцкага «Проблемы системного инженерно-психологического проектирования» (М., 1971), пасля якой атрымаў запрашэнне ад  ўдзельнічаць у наступных АД-гульнях у складзе каманды гульнятэхнікаў. У чарговай АДГ удзельнічаў як памочнік , пасля гэтага стаў пастаянным удзельнікам мерапрыемстваў, якія ладзіліся бацькам і сынам Шчадравіцкімі. У. У. Мацкевіч браў удзел у дзейнасці ШКП у якасці эксперта-кансультанта.

З 1989 года працаваў у лабараторыі метадалогіі ўпраўлення Заходняга філіяла УНДІ эканомікі рыбнай гаспадаркі (УНДІЭРГ), браў удзел у правядзенні стратэгічных мерапрыемстваў (АДГ і ўпраўленчыя сесіі).

У 1990 годзе заснаваў Рыжскае аддзяленне Школы культурнай палітыкі, была ўтворана на базе бюро (лабараторыі) канкрэтных сацыяльных даследаванняў ЛІІЧТ, з якім У. У. Мацкевіч супрацоўнічаў яшчэ ў студэнцкія гады. У сваёй дзейнасці актыўна супрацоўнічаў з Міністэрствам адукацыі ЛатССР. У межах гэтага семінара было прачытана некалькі курсаў лекцый, а таксама падрыхтаваны і праведзены шэраг мерапрыемстваў і работ, накіраваных на асэнсаванне і рэфармаванне сістэмы адукацыі ў Беларусі:

* У чэрвені 1993 года для Міністэрства адукацыі была складзена службовая запіска па праблеме распрацоўкі стандартаў адукацыі. Аднак гэтыя рэкамендацыі беларускім Міністэрствам адукацыі прынятыя не былі.

У межах Лятучага ўніверсітэта чытае аўтарскія курсы: «Уводзіны ў сістэмны падыход» (2011—2014), «Педагогіка як практычная філасофія» (2012), «Асабістая адукацыйная і кар’ерная траекторыя» (2013—2014) і інш., вядзе семінар па дыдактыцы курса «Уводзіны ў сістэмны падыход» (2014—2015).

Таксама чытае лекцыі ў Беларускім калегіуме.

## Кансалтынгавая дзейнасць 
З кон. 1980-х гадоў займаецца арганізацыйным і бізнес-.

У 1988—1994 гадах працаваў у Рызе, Маскве, Краснаярску, Находцы, Цверы, Калінінградзе ды інш. рэгіёнах былога СССР, у пач. 1990-х гадоў дзейнасць галоўным чынам была звязана з удзелам у развіцці , у 1993—1994 гадах працаваў з адміністрацыямі Краснаярскага краю і Калінінградскай вобл. Пасля пераезду ў Мінск кансультаваў шэраг мясцовых бізнес-праектаў.

## Грамадска-палітычная дзейнасць 
У старэйшых класах школы захапляўся рухам хіпі, быў удзельнікам «дэманстрацыі хіпі» ў Гародне ў жніўні 1971 года.

### Гады перабудовы і аднаўлення Латвіяй незалежнасці 
У гады перабудовы прымаў актыўны ўдзел у дэмакратычных пераўтварэннях у Ліепае, падтрымаў вяртанне Латвіяй незалежнасці, працаваў у цесным кантакце з Народным фронтам Латвіі і рускамоўным , аказваў прафесійную дапамогу першаму ўраду Латвійскай Рэспублікі ў адбудоўванні дзяржаўных інстытутаў, запуску рэформы сістэмы адукацыі (супрацоўнічаў з міністрам адукацыі Андрысам Піебалгсам, у 1991—1992 гадах быў дарадцай у Дэпартаменце па нацыянальных пытаннях латвійскага ўрада).

### Удзел у кампаніі па выбарах першага прэзідэнта Рэспублікі Беларусь у 1994 годзе 
Уключэнне ў грамадска-палітычнае жыццё Беларусі ў пер. пал. 1990-х гадоў, па словах У. У. Мацкевіча, было звязана з жаданнем запусціць працэс рэформы адукацыі ў Рэспубліцы Беларусь, выкарыстоўваючы для гэтага сітуацыю першых прэзідэнцкіх выбараў у краіне:

Атрымаўшы адмову ад лідара БНФ З. С. Пазняка, звярнуўся ў лютым 1994 года з той жа самай прапановай да экс-спікера Вярхоўнага Савета Беларусі С. С. Шушкевіча, які даў згоду на ўключэнне У. У. Мацкевіча ў свой перадвыбарчы штаб для забеспячэння  падтрымкі. Аднак ужо ў траўні 1994 года з-за ўзніклых рознагалоссяў па іміджавых і змястоўных пытаннях перадвыбарчай кампаніі супрацоўніцтва было спынена: у чэрвені пад выглядам журналісцкага інтэрв’ю сустракаўся з кіраўніком Нацбанка Беларусі С. А. Багданкевічам, чыя кандыдатура разглядалася ў якасці лідара новай партыі, аднак гэтыя прапановы не знайшлі падтрымкі ў партыйным асяродку.

У 1997—1998 гадах уваходзіў у склад Палітсавета АГП. У сакавіку 1997 года на III з’ездзе АГП выстаўляў сваю кандыдатуру ў лідары партыі ў якасці альтэрнатывы С. А. Багданкевічу, набраў 10 % галасоў. Гэты свой учынак У. У. Мацкевіч патлумачыў жаданнем у сітуацыі вострага палітычнага крызісу ў краіне паўплываць на змяненне стратэгіі і тактыкі партыі, а таксама ўнутрыпартыйных адносін, аднак афіцыйна з яе не выходзіў.

З’яўляецца аўтарам тэксту дэкларацыі «Хартыя’97», якая атрымала сваю назву па аналогіі з чэхаславацкай «Хартыяй 77» і дала імя новай ініцыятыве. Па выніках удзелу напісаў вострапалемічную кнігу «Вопиющее молчание» (у 2007 годзе кніга была выдадзена пад назвай «Вызывающее молчание»), тым не менш, прапанаваная У. У. Мацкевічам у якасці ідэалагічнай асновы БХД «Дактрына беларускага кансерватызму» была часткова прынятая, асноўныя яе палажэнні ўключаныя ў праграмны дакумент партыі.

### Перыяд «Рушэньня» 
### Удзел у акцыі «Пост-галадоўка» 
### Удзел у стварэнні і дзейнасці «ЕўраБеларусі» 
### Удзел у стварэнні і дзейнасці Беларускай нацыянальнай платформы Форума грамадзянскай супольнасці Усходняга партнёрства 
## Праца на тэлебачанні 
У 1994—1997 гадах быў распрацоўшчыкам, аўтарам і вядучым трох цыклавых перадач на Беларускім тэлебачанні (БТ), паспеў падрыхтаваць 8 выпускаў ток-шоу, быў звольнены напярэдадні памятнага красавіцкага семiнара кiраўнiкоў рэспублiканскiх i мясцовых дзяржаўных органаў па пытаннях удасканалення iдэалагiчнай работы.

З 2012 года — вядучы праграмы «Размова дня» тэлеканала «Белсат».

## Палітычны пераслед 
### 2016
9 сакавіка 2016 года Мацкевіч атрымаў позву ў суд Цэнтральнага раёна Мінска з прадпісаннем з’явіцца ў якасці асобы, у дачыненні да якой вядзецца адміністрацыйны працэс за ўдзел у адбыўшымся 15 лютага таго ж года ў цэнтры Мінска несанкцыянаваным мітынгу індывідуальных прадпрымальнікаў.

15 сакавіка 2016 года ходам судовага разбіральніцтва тры супрацоўнікі міліцыі, якія выступалі ў якасці сведкаў, упэўнена апазналі ва У. У. Мацкевічу чалавека, які прымаў удзел у мітынгу, што таксама, па іх словах, нібыта пацвярджаецца матэрыяламі ажыццяўляўшайся фотаздымкі, на падставе якіх і быў складзены пратакол аб адміністрацыйным правапарушэнні. У сваю чаргу, У. У. Мацкевічам суду былі прадстаўлены доказы таго, што 15 лютага 2016 года ён не толькі не прысутнічаў на мітынгу, але і наогул знаходзіўся за межамі краіны: адзнакі ў пашпарце аб перасячэнні мяжы і авіябілеты, згодна з якімі ён паляцеў з Мінска ў Варшаву 14 лютага і вярнуўся назад 16 лютага. У выніку суд прыняў рашэнне вярнуць пратакол аб адміністрацыйным правапарушэнні ў  на дапрацоўку.

Адразу пасля суда Мацкевіч заявіў пра намер прыцягнуць міліцыянераў, якія сведчылі супраць яго, да адказнасці за ілжэсведчанне, у тым ліку каб звярнуць увагу на падобную практыку пераследу грамадзян, незадаволеных дзеючым у Беларусі палітычным рэжымам.

30 сакавіка 2016 года У. У. Мацкевіч падаў заяву ў пракуратуру з просьбай даць прававую ацэнку сітуацыі.

5 красавіка 2016 года міністр унутраных спраў І. А. Шуневіч, адказваючы на пытанні журналістаў, акрэдытаваных у Палаце прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, прызнаў памылку, дапушчаную супрацоўнікамі міліцыі ў дачыненні да У. У. Мацкевіча: 

### 2021–2025
4 жніўня 2021 года пасля ператрусу арыштаваны КДБ Беларусі па падазрэнні ў арганізацыі пратэстаў. 6 жніўня сумеснай заявай васьмі арганізацый, сярод якіх Праваабарончы цэнтр «Вясна», Беларуская асацыяцыя журналістаў, Беларускі Хельсінскі камітэт, быў прызнаны палітычным зняволеным, а група «Хрысціянская візія» Каардынацыйнай рады звярнулася да беларускай і сусветнай хрысціянскай супольнасці з заклікам выступіць у ягоную падтрымку.

23 чэрвеня 2022 года Мінскі абласны суд прыгаварыў Уладзіміра Мацкевіча да 5 гадоў узмоцненага рэжыму па трох артыкулах Крымінальнага кодэксу: ч. 1 арт. 342 (актыўны ўдзел у групавых дзеяннях, якія груба парушаюць грамадскі парадак) за «Марш Народнага Ультыматуму» 25 кастрычніка 2020 года, ч. 1 арт. 361-1 (стварэнне экстрэмісцкага фармавання) за платформу «Сход», а таксама ч. 1 арт. 368 (абраза Лукашэнкі) за відэазапіс на YouTube-канале. 11 верасня 2025 года быў вызвалены з турмы пасля сустрэчы Аляксандра Лукашэнка з прадстаўніком Дональда Трампа Джонам Коўлам.

## Публіцыстычная дзейнасць. Бібліяграфія 
Быў ініцыятарам і ўдзельнікам «Менскага філязофскага кола» — творчага аб’яднання мінскіх гуманітарыяў, якое дзейнічала ў др. пал. 1990-х — пач. 2000-х гадоў і ставіла перад сабой задачу падрыхтоўкі і выдання корпуса гуманітарна-філасофскіх слоўнікаў, хрэстаматый i вучэбных дапаможнікаў.

Удзельнічаў у працы над складаннем выданняў: «Новейший философский словарь»  (Мн., 1999. — ISBN 985-6235-17-0) и «Всемирная энциклопедия: Философия» (Мн., 2001. — ISBN 5-17-007278-3) .

Рыхтуецца да выдання аўтарскі цыкл лекцый «Уводзіны ў філасофію», які быў прачытаны У. У. Мацкевічам у рамках Мінскага метадалагічнага семінара ў 2008—2009 годзе.

З’яўляецца аўтарам вялікай колькасці публіцыстычных артыкулаў і каля 50 навуковых прац па пытаннях палітыкі, культуры і трансфармацыі адукацыі. Найбольш важныя з іх:

* Беларусь для пачаткоўцаў: ад разумення да дзеяння: зборнік нарысаў  / *Ул. Мацкевіч*, *Т. Вадалажская*, *А. Ягораў*; пераклад на беларускую мову. — Мн., 2012. — (Серыя «Беларусь для пачаткоўцаў»). — ISBN 978-985-562-048-9.
* Десоветизация в контексте трансформации беларусского общества: Сборник статей / Под ред. *В. Мацкевича*. — Вильнюс, 2012. — УДК 316.42:303.425.2(476)(062).
* Общественный диалог в Беларуси: от народовластия к гражданскому участию / *В. Мацкевич*. — Мн., 2012. — (Серия «Беларусь для начинающих»). — ISBN 978-985-562-018-2.
* Public dialog in Belarus: from grass-roots democracy to civic participation  / *Uladzimir Matskevich*. — Minsk, 2012. — (Belarus for beginners). — ISBN 978-985-562-019-9.
* Не думайте о рыжем и слепом утконосе: Сборник статей  (начало книги) / *В. Мацкевич*; Редколлегия: *Т. Водолажская* (гл. редактор) и др. — Мн., 2011. — (Серия «Культурная политика»). — ISBN 978-985-6991-31-1.
* Университет: дискуссия об основаниях: Сборник статей  / *В. Мацкевич*, *П. Барковский*; Под ред. *Т. Водолажской*. — Мн., 2011. — (Серия «Universitas Ludens»). — ISBN 978-985-6991-64-9.
* The quality and way of life in Belarus: evolution and possibilities of transformation  / *Tatiana Vadalazhskaya*, *Uladzimir Matskevich*. — 2011. — (Belarus for beginners).
* Качество и образ жизни в Беларуси: эволюция и возможности трансформации / *Т. Водолажская*, *В. Мацкевич*. — Мн., 2010. — (Серия «Беларусь для начинающих»). — УДК 304.3:303.425.2(476)(091)"19/20".
* Переоценка ценностей в культуре и истории Беларуси / *В. Мацкевич*. — Мн., 2010. — (Серия «Беларусь для начинающих»). — ISBN 978-985-6991-03-8.
* The infancy of a civil nation in Belarus. From allegiance to citizenship  / *Uladzimir Matskevich*, *Tatiana Vadalazhskaya*, *Andrei Yahorau*. — Vilnius, 2009. — (Belarus for beginners).
* Становление нации в Беларуси: от подданства к гражданству: заметки к концепции гражданского образования в Беларуси  / *В. Мацкевич*, *А. Егоров*, *Т. Водолажская*. — Мн., 2008. — (Серия «Беларусь для начинающих»). — УДК 342.71.01(476)+37.017.4(476).
* Communities building and development  / *Tatiana Vadalazhskaya*, *Uladzimir Matskevich*. — 2008. — (Belarus for beginners).
* Становление и развитие сообществ / *Т. Водолажская*, *В. Мацкевич*. — Мн., 2007. — (Серия «Беларусь для начинающих»). — УДК 316.3(476).
* Функциональная грамотность в системе образования Беларуси / *С. А. Крупник*, *В. В. Мацкевич*. — Мн., 2003. — ISBN 985-6643-57-0.
* Вопиющее молчание / *В. Мацкевич*. — Мн., 2000 (Першае друкаванае выданне: Вызывающее молчание / *В. Мацкевич*. — М., 2007. — (Серия «Культурная политика»). — ISBN 978-5-903360-10-9).
* *Мацкевич В.* Москва должна быть разрушена . — 1998.
* Беларусская демократия: вопреки очевидности / *В. Мацкевич*. — Мн., 1996. — УДК 321.7(476)+342.83(476)+323(476) (Перавыданне: Вопреки очевидности: Сборник (ч. 1, ч. 2, ч. 3, ч. 4) / *В. Мацкевич*. — СПб., 2006. — (Серия «Культурная политика»). — ISBN 5-94716-032-3).
* Оргпроект реформы образования Республики Беларусь / *В. В. Мацкевич*, *Б. В. Пальчевский*, *Л. С. Фридман*, *С. А. Крупник*, *Г. Н. Петровский*. — Мн., 1996. — УДК 37.014.3(476)(083.9).
* Полемические этюды об образовании / *В. Мацкевич*. — Лиепая, 1993 (Переиздание: Об образовании: полемические этюды / *В. Мацкевич*. — Мн., 2008. — ISBN 978-985-6783-44-2).
* *Мацкевич В.* Чего не хватает, чтобы ответить на вопрос: «Как нам обустроить Россию?» // Бизнес и политика. — 1995. — № 1(2).
* О реформе образования в Беларуси образца 1994 года (Зеленая тетрадь). — Мн., 1994.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* Старонка Уладзіміра Мацкевіча на сайце Праваабарончага цэнтра «Вясна»

Катэгорыя:Філосафы Беларусі
Катэгорыя:Палітвязні Беларусі
Катэгорыя:Асобы, прызнаныя палітычнымі зняволенымі праваабарончым цэнтрам «Вясна»