Кісялі-Дымакуры

## Сучасны стан 
За 0,8 м на захад ад Кісялёў, на левым беразе ракі Сакалянкі. Мысавага тыпу, пляцоўка прамавугольная 42×32 м, узвышаецца на 15 м над узроўнем ракі.

Абследавалі Л. А. Міхайлоўскі (1950) і В. М. Ляўко (1981). У 1950 і 1956 гадах раскопкі праводзіў Л. В. Аляксееў, у 1988—1989 гадах даследавала В. М. Ляўко. Выяўлены тры перыяды засялення, першы — культуры штрыхаванай керамікі, другі — банцараўскай, трэці — старажытнарускага часу.

## Гісторыя 
### 1-ы перыяд 
Выяўлены рэчы культуры штрыхаванай керамікі і днепра-дзвінскай культуры — абломкі штрыхаванага і гладкасценнага посуду, прасліца, бронзавы наканечнік стралы, бронзавыя фібулы першых стагоддзяў нашай эры і інш.

Паселішча ўмацавана класічнай для жалезнага веку сістэмай з некалькіх радоў валоў і равоў з напольнага боку.

Л. В. Аляксееў выявіў у шурфах быццам ляпную кераміку ранняга жалезнага веку, пазней памылкова падаў гэтыя вынікі як знаходкі ў Копысі.

### 2-і перыяд 
Выяўлены рэчы культуры тыпу верхняга пласта Банцараўшчыны (VI—VIII ст.) — кераміка, а таксама ліцейная форма для адліўкі бронзавай падвескі.

На думку В. М. Ляўко, на гарадзішчах у Друцку і Кісялях у 3-й чвэрці І-га тысячагоддзя сфарміраваліся цэнтры пасяленскіх структур крывічоў.

У 3-й чвэрці І-га тысячагоддзя па краі пляцоўкі гарадзішча ўмацавалі кальцавым земляным валам з драўлянымі ўнутранымі канструкцыямі са зрубаў, запоўненых зямлёй. На вале ўзвялі тын, насып з боку пляцоўкі дадаткова ўмацавалі каменнем.

### 3-і перыяд 
Выяўлены рэчы раннефеадальнага часу (X—XIII ст.) — фрагменты ляпнога, але падпраўленага на ганчарным крузе посуду, яркага тэракотавага колеру з добра загладжанай паверхняй. Гэты посуд мае высокі прамы або злёгку адагнуты венчык, арнаментаваны хваляй па венчыку і тулаве, круглабокі, плечукі апушчаны, можа датавацца IX — пачаткам X ст. Таксама сярод знаходак перстні, бранзалеты, пацеркі, нажы, шпоры. Шматлікі матэрыял сведчыць пра шчыльную населенасць ваколіц гарадзішча і высокім узроўні эканамічнага развіцця.

Пляцоўку гарадзішча пашырылі, першапачатковы кальцавы вал часткова знівеліравалі. З напольнага боку па краі пляцоўкі насыпалі падковападобны вал вышынёй да 8,2 м. Абарончую функцыю працягвалі выконваць і два падковападобныя валы жалезнага веку каля падэшвы гарадзішча вышынёй да 1,5 м.

Магчыма, гарадзішча можна атаясняць з «горадам» **Одрскам**, які згадвае ў сваім «Павучанні» князь Уладзімір Манамах.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* *Левко О. Н.*, *Колосовский Ю. В.* Раскопки городища у д. Кисели (Дымокуры) Толочинского района и у д. Черкасово Оршанского района Витебской области // Матэрыялы па археалогіі Беларусі. — 2003. — № 8. — (Ранние славяне Белорусского Поднепровья и Подвинья).
* *Спицип А. А.* Сведения 1873 г. о городищах и курганах // ИАК. Вып.5. — 1903. — С. 50, 51.
* *Міхайлоўскі Л. А.* Гарадзішча Дымакуры // Беларусь № 5. — Мінск, 1951. — С. 5.
* *Алексеев Л. В.* Археологические памятники эпохи железа в среднем течении Западной Двины (Материалы к археологической карте Витебской области БССР) // Труды ПОКЭ. — Т.1. — 1959. — С. 300.
* *Штыхов Г. В.* Археологическая карта Белоруссии (Памятники железного века и эпохи феодализма). Вып.2. — Минск, 1971. — С. 81.
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Гарадзішчы Талачынскага раёна
Катэгорыя:Кісялі (Талачынскі раён)
Катэгорыя:Культура штрыхаванай керамікі
Катэгорыя:Банцараўская культура
Катэгорыя:Кіеўская Русь