1 жніўня

__NOTOC__

**1 жніўня** — дзвесце трынаццаты (дзвесце чатырнаццаты ў высакосны год) дзень года па Грыгарыянскім календары.

## Падзеі 
thumb|right|100px|Герб штата Каларада
* 527: Юстыніян І стаў імператарам Візантыі
* 608: У Рыме збудавана Калона Фокі
* 902: Аглабіды захапілі Таарміну, апошнюю крэпасць Візантыі на Сіцыліі.
* 1137: Людовік VII Малады стаў каралём Францыі
* 1291: Створана Швейцарская канфедырацыя
* 1347: Кола дзі Рыенца абвясціў аднаўленне правоў рымскага народа, а Рым — сталіцай свету
* 1461: Эдуард IV каранаваны як кароль Англіі
* 1498: Хрыстафор Калумб адкрыў узбярэжжа сучаснай Венесуэлы
* 1514: Армія Маскоўскай дзяржавы пасля трэцяй аблогі ўзяла Смаленск
* 1557: Была ліквідавана каталіцкая Архідыяцэзія Упсалы
* 1780: Швецыя заявіла аб сваім пастаянным нейтралітэце
* 1789: Бітва пад Факшанамі, перамога руска-аўстрыйскага войска пад кіраўніцтвам А. Суворава
* 1808: Іаахім Мюрат стаў каралём Неапалю
* 1812: Напалеон Банапарт выдаў дэкрэт аб стварэнні войска адноўленага ВКЛ
* 1834: Парламент Вялікабрытаніі абвясціў закон аб адмене рабства.
* 1876: Штат Каларада ўвайшоў у склад ЗША (стаў 38-ым штатам)
* 1894: Пачалася Япона-кітайская вайна, 1894—1895 гг.
* 1914: Пачалася Першая сусветная вайна
* 1926: Заснаваны італьянскі футбольны клуб Напалі
* 1936: У Берліне Адольф Гітлер адкрыў XI Летнія Алімпійскія гульні
* 1937: У Мінску супрацоўнікі НКВД спалілі некалькі дзесяткаў тысяч рукапісаў беларускіх літаратараў
* 1944: Пачалося Варшаўскае паўстанне
* 1946: Уведзена венгерская грашовая адзінка форынт
* 1946: Створаны італьянскі футбольны клуб Сампдорыя
* 1960: Бенін атрымаў незалежнасць ад Францыі
* 2010: У Чорным моры выяўлена падводная рака

## Нарадзіліся 
thumb|left|100px|Джанкарла Джаніні
* 10 да н.э.: Клаўдзій, імператар рымскі (пам. 54)
* 126: Пертынакс, імператар рымскі (пам. 193)
* 1313: Коган, імператар Японіі (пам. 1364)
* 1520: Жыгімонт Аўгуст, кароль польскі і вялікі князь літоўскі (пам. 23.6.1572)
* 1744: Жан-Батыст Ламарк, французскі вучоны-біёлаг (пам. 18.12.1829)
* 1779: Фрэнсіс Скот Кі, амерыканскі правазнаўца, паэт, аўтар нацыянальнага гімна ЗША (пам. 1843)
* 1819: Герман Мелвіл, амерыканскі пісьменнік (пам. 28.9.1891)
* 1862: Мантэг’ю Родс Джэймс, англійскі пісьменнік
* 1923: Мікола Грынчык, беларускі літаратуразнавец і крытык (пам. 1999)
* 1923: Шыман Перэс, прэм’ер-міністр Ізраіля
* 1924: Жорж Шарпак, французскі  фізік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіцы (1992)
* 1925: Эрнст Яндль, аўстрыйскі пісьменнік
* 1930: Лоўрэнс Іглбергер, амерыканскі дзяржаўны дзеяч, дыпламат
* 1930: П'ер Бурдзьё, французскі сацыёлаг і філосаф
* 1936: Іў Сен Ларан, французскі мадэльер (пам. 1.6.2008)
* 1942: Джанкарла Джаніні, італьянскі акцёр
* 1948: Івар Калныньш, латвійскі акцёр
* 1948: Людміла Сяргееўна Шырына, украінская оперная спявачка
* 1949: Джым Кэрал, амерыканскі пісьменнік
* 1963: Эмбер Рад, брытанскі палітык
* 1964: Наталля Шыколенка, беларуская лёгкаатлетка
* 1970: Элон Ліндэнштраус, ізраільскі матэматык
* 1977: Аляксей Бацюкоў, беларускі пісьменнік
* 1979: Джэйсан Мамоа, амерыканскі акцёр
* 2004: Эмануэл Ваньёньі, кенійскі лёгкаатлет

## Памерлі 
thumb|right|100px|Фахд ібн Абдэль Азіз ас-Сауд
* 1137: Людовік VI Тоўсты, кароль Францыі
* 1714: Ганна, каралева брытанская
* 1911: Конрад Дудэн, нямецкі філолаг
* 1944:  Мануэль Кесан, 2-і прэзідэнт Філіпін
* 1970: Ота Генрых Варбург, нямецкі біяхімік, доктар і фізіёлаг, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіялогіі і медыцыне (1931)
* 1987: Пола Негры, актрыса
* 1993: Альфрэд Манесье, французскі мастак
* 1996: Тадэвуш Рэйхштэйн, швейцарскі хімік
* 1997: Святаслаў Тэафілавіч Рыхтэр, савецкі і расійскі піяніст-віртуоз
* 2005: Фахд ібн Абдэль Азіз ас-Сауд, 5-ы кароль Саудаўскай Аравіі
* 2005: Канстант (мастак)
* 2021: Аляксей Уладзімір Мжачык, беларускі цяжкаатлет

## Святкуюць 
*  Азербайджан: Дзень азербайджанскага алфавіта і мовы
*  Ангола: Дзень узброеных сіл
*  Бенін: Дзень незалежнасці
*  Каларада, ЗША: Дзень штата
*  Кітай: Дзень узброеных сіл
*  Лівія: Дзень узброеных сіл
*  Польшча: Нацыянальны дзень памяці Варшаўскага паўстання
*  Украіна: Дзень ваенна-марскога флоту
*  Швейцарыя: Дзень заснавання Канфедэрацыі

801