Луі Даву

{{Дзяржаўны дзеяч
 |імя                = Луі-Нікаля Даву
 |арыгінал імя     = 
 |выява        = Louis-Nicolas Davout.jpg
 |апісанне выявы = Маршал Даву, герцаг Аўэрштэцкі
 |шырыня             = 220px
 |герб               = Blason Louis Nicolas d'Avout (1770-1823) duc d'Auerstaedt.svg
 |подпіс герба      = герб 1-га герцага Аўэрштэцкага
 |шырыня герба       = 
 |пасада          = Ваенны міністр Францыі
 |парадак            = 
 |сцяг               = Imperial Coat of Arms of France (1804-1815).svg
 |сцяг2              = Flag of France.svg
 |перыядпачатак       = 20 сакавіка 1815
 |перыядканец        = 7 ліпеня 1815
 |папярэднік     = А.-Ж.-Г. Кларк
 |пераемнік           = Л. дэ Гувіён Сен-Сір
 |прэм'ер            = Ж. Фушэ
 |манарх             = Напалеон I
 |парадак_2          = 
 |сцяг_2             = 
 |флаг2_2            = 
 |перыядпачатак_2     = 
 |перыядканец_2      = 
 |папярэднік_2   = 
 |пераемнік_2         = 
 |прэм'ер_2          = 
 |манарх_2 = Фрыдрых Аўгуст 
 |пасада_3        = мэр Савіньі-сюр-Орж
 |парадак_3          = 
 |сцяг_3             = 
 |сцяг2_3            = 
 |перыядпачатак_3     = 
 |перыядканец_3      = 
 |папярэднік_3   = 
 |пераемнік_3         = 
 |прэм'ер_3          = 
 |манарх_3           =  
 |дата нараджэння      = 
 |месца нараджэння     = 
 |дата смерці        =
 |месца смерці       =
 |пахаваны          = 
 |род                = 
 |бацька               = 
 |маці               = 
 |жонка            = 
 |дзеці               = 
 |званне             = маршал Францыі
 |гады службы        = 1788—1815
 |прыналежнасць     =  Першая імперыя
 |род войскаў          = пяхота
 |камандаваў         = 1-ы армейскі корпус (Вялікая армія)
 |бітвы           =
Рэвалюцыйныя войны:
* бітва ля Неервіндэна
Егіпецкі паход:
* бітва ля пірамід
* бітва пры Абукіры
Напалеонаўскія войны:
* бітва пры Марэнга
* бітва пад Ульмам
* бітва пад Аўстэрліцам
* бітва пры Аўэрштэце
* бітва пры Прэйсіш-Эйлау
* бітва пад Фрыдландам
* бітва пры Экмюле
* бітва пры Ваграме
Айчынная вайна:
* бой пад Салтанаўкай
* Смаленская бітва
* Барадзінская бітва
 |адукацыя        = ваенная школа ў Брыен-ле-Шато
 |узнагароды            = {
     
-
     
-
     
-
     
}
 |аўтограф           = 
 |манаграма         = 
 |сайт               = 
}}
**Луі Нікаля Даву** ( або *D’Avout, Davoust*; 10 мая 1770, Ану, Шампань — 1 чэрвеня 1823, Парыж) — французскі ваенны дзеяч. Маршал Францыі (1804), герцаг Аўэрштэцкі (1808), прынц Экмюльскі (1809).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў арыстакратычнай сям’і, старэйшы з дзяцей кавалерыйскага лейтэнанта Жана-Франсуа д’Аву (*Jean-François d’Avout*; 1739—1779) і Франсуазы-Адэлаіды Мінар дэ Велар (*Françoise-Adelaide Minard de Velars*; 1741—1810).

Скончыў ваеннае вучылішча ў Асеры ў 1785 і Парыжы ў 1778. гадах У 1789 годзе падтрымаў рэвалюцыю і перайшоў у рэвалюцыйную армію, пасля чаго ў 1793 годзе стаў генералам. Удзельнічаў у вайне супраць першай антыфранцузскай кааліцыі, грамадзянскай вайне ў Вандэі, Егіпецкай і Італьянскай кампаніях.

Даву лічыўся адным з выдатнейшых палкаводцаў Напалеона. У 1807—1808 гадах быў генералам-губернатарам Варшаўскага герцагства. З 1811 года камандзір першага Эльбскага абсервацыйнага корпуса, які ў студзені 1812 года быў ператвораны ў 1-ы корпус «Вялікай арміі» для вайны супраць Расіі. У ходзе Віленскай аперацыі 1812 года Даву спрабаваў акружыць другую рускую армію П. І. Баграціёна; заняў 23 чэрвеня Валожын і 26 чэрвеня Мінск, чым парушыў сувязь паміж рускімі арміямі. Праз недысцыплінаванасць Жэрома Банапарта, які адмовіўся падначаліцца Даву, Баграціён здолеў адысці на Бабруйск. Праследуючы 2-ю армію, Даву ўзяў Магілёў, у баі каля Салтанаўкі адкінуў Баграціёна на поўдзень, але не змог перашкодзіць яго пераправе на левы бераг Дняпра. 22 ліпеня 1-ы корпус злучыўся з галоўнымі сіламі Напалеона каля Дуброўны, у далейшым удзельнічаў у Смаленскай аперацыі 1812 года. У Барадзінскай бітве Даву быў паранены. Пры адступленні з Масквы Даву камандаваў ар’ергардам арміі, жорсткімі мерамі здолеў захаваць дысцыпліну ў сваім корпусе.

У 1813—1814 гадах камандзір 13-га корпуса, кіраваў абаронай Гамбурга. У час «Ста дзён» Напалеона быў ваенным міністрам. Пры другой рэстаўрацыі Бурбонаў звольнены з арміі і да 1817 года высланы пад нагляд паліцыі.

Пасля бітвы пры Ватэрлоа Даву высунуў саюзнікам патрабаванне абвясціць поўную амністыю ўсім асобам, якія ўдзельнічалі ў рэстаўрацыі Напалеона. У выніку перамоў саюзнікі былі вымушаны прыняць яго патрабаванне. Даву быў адзіным маршалам Напалеона, які ніколі не прыносіў прысягу Бурбонам. У 1818 годзе Даву быў дапушчаны да двара Людовіка XVIII, а ў 1819 годзе ўзведзены ў пэры Францыі.

Памёр Даву 1 чэрвеня 1823 года ў Парыжы ад туберкулёзу лёгкіх.

## Літаратура 
* Chenier Davout, duc d’Auerstaedt. — P., 1866.
* Marquise de Blocqueville. Le Maréchal Davout raconté par les siens et lui-même. — P., 1870—1880, 1887. (Успаміны дачкі Даву.)
* John G. Gallaher. The Iron Mashal — a biography of Louis N. Davout. — L.: The Greenhill Books, 2000.
* Чиняков М. К. Луи-Никола Даву. — Вопросы истории. — 1999. — № 2. — С. 59-72.
* Исходящая переписка маршала Даву (с 14 октября по 31 декабря 1811 г.) // Отечественная война 1812 года. Отд. 2. Т. 1. Спб., 1903.

Катэгорыя:Кіраўнікі ваеннага ведамства Францыі
Катэгорыя:Памерлі ад туберкулёзу
Катэгорыя:Імёны, высечаныя пад Трыумфальнай аркай (Парыж)