open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Сергій V Неапалітанскі

**Сергій V Неапалітанскі** () — герцаг Неапаля ў 1042—1082 гадах, сын і пераемнік Іаана V.

Улетку 1074 года Сергій умяшаўся ў канфлікт двух нарманскіх кіраўнікоў Роберта Гвіскара, герцага Апуліі, і Рычарда I, князя Капуі, на баку Гвіскара. У выніку Сергій ледзь пазбег паражэння і быў вымушаны прасіць пасродніцтва ў папы Рыгора VII. Пасля ўзяцця Робертам Гвіскарам Салерна Неапаль застаўся адзінай не-нарманскай дзяржавай Паўднёвай Італіі і быў вымушаны лавіраваць паміж моцнымі суседзямі.

Катэгорыя: герцагі неапалітанскія
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы XI стагоддзя
Іаан II Неапалітанскі

**Іаан II** (; памёр у ) — герцаг Неапалітанскі ў 915—919 гадах, сын герцага Неапалітанскага Рыгора IV.

## Біяграфія 
Яшчэ пры жыцці бацькі Іаан удзельнічаў у 915 годзе ў пераможнай для хрысціян бітве пры Гарыльяна.

Іаан II падчас свайго кіравання працягваў палітыку бацькі па пошуку саюзнікаў у Паўднёвай Італіі. Увесь час свайго кіравання прайшлі ў свеце з суседзямі-хрысціянамі. Іаан II умацаваў сцены Неапаля і палепшыў забеспячэнне войска, дзякуючы чаму разбіў арабаў у бітве пры Рэгіі. Пасля гэтага арабы абавязаліся плаціць Іаану даніну, выплату якой спынілі толькі пасля яго смерці.

Іаан II сканаў улетку 919 года, калі яго паразіў інфаркт. Пазней яго цела было перавезена ў Канстанцінопаль.
Яго спадчыннікам стаў яго сын Марын I.

## Літаратура 
* Caravale, Mario (ed). *Dizionario Biografico degli Italiani: LIX Graziando — Grossi Gondi*. Rome, 2002.

Катэгорыя:герцагі неапалітанскія
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы X стагоддзя
Мутазы

Мута́зы — ферменты класа ізамераз, якія каталізуюць перанос асобных груповак ад аднаго ўчастка малекулы да другога. Напрыклад, пераўтварэнне глюкоза-6-фасфату ў глюкозу-1-фасфат пры гліколізе каталізуецца фосфаглюкамутазай, якая ажыццяўляе ўнутрымалекулярны перанос.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Ізамеразы
Сергій II Неапалітанскі

**Сергій II Неапалітанскі** () — герцаг Неапаля ў 870—877 гадах.

## Біяграфія 
Сергій II быў сынам герцага Рыгора III і працягваў палітыку бацькі і дзеда, Сергія I, умела лавіруючы паміж Заходняй і Усходняй імперыямі. Адначасова Сергію ўдавалася падтрымліваць дружалюбныя адносіны з арабамі, ператварыўшы Неапаль, па выразе храніста, «*у другое Палерма, другую Афрыку*». За саюз з арабамі Папа Рымскі Ян VIII адлучыў Сергія ад Царквы. Уласны брат Сергія, біскуп неапалітанскі Афанасій, выступіў супраць герцага і быў сасланы. Але затым ролі змяніліся: Афанасій зрынуў і асляпіў Сергія і заняў яго трон. Сергій быў высланы ў Рым, дзе і памёр. Пасля сын Сергія Рыгор IV заняў трон Неапаля, стаўшы спадчыннікам дзядзькі-біскупа.

### Дзеці 
* **Рыгор IV** — герцаг Неапаля ў 898 — 915 гадах.

Катэгорыя: герцагі неапалітанскія
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы IX стагоддзя
Мутацыйная тэорыя

**Мутацы́йная тэо́рыя**, *тэорыя зменлівасці і эвалюцыі* — раздзел генетыкі, які закладае асновы генетычнай зменлівасці і эвалюцыі.

## Гісторыя 
Распрацаваў Г. дэ Фрыз у 1903 годзе. Падобную сістэму прадстаўленняў пра зменлівасць і эвалюцыю распрацаваў і С. І. Каржынскі ў 1899 годзе.

Развіццё генетыкі абвергла асноўныя палажэнні мутацыйнай генетыкі.

Сучасныя прадстаўленні аб спадчыннасці і іх сінтэзе з эвалюцыйным вучэннем сфармуляваў С. С. Чацверыкоў у 1926 годзе.

## Асноўныя палажэнні 
Існуе дзве катэгорыі зменлівасці — бесперапынная і перарывістая. Паводле гэтай тэорыі толькі перарывістая зменлівасць з'яўляецца спадчыннай. Для яе абазначэння ўведзены тэрмін «мутацыя».

Мутацыйная тэорыя сцвярджае, што мутацыі могуць быць *прагрэсіўныя* (з'яўленне новых спадчынных уласцівасцей, што раўназначна ўзнікненню новых элементарных відаў) або *рэгрэсіўныя* (страта якіх-небудзь існуючых уласцівасцей, якія прыводзяць да ўзнікнення разнавіднасцей).

Новыя жарданоны ўзнікаюць шляхам прагрэсіўных мутацый раптоўна, без пераходаў і звычайна адразу спадчынна пастаянныя.

Масавыя мутацыі прымеркаваны да асобых рэдкіх мутацыйных перыядаў, што ў жыцці кожнага віду чаргуюцца з працяглымі перыядамі спакою.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Мутацыі
Заходнепалеская школа дойлідства

**Заходнепалеская школа дойлідства** сфармавалася, як і усходнепалеская (прыпяцкая) школа,  у XVII—XVIII стагоддзях у драўляным грамадзянскім і культавым дойлідстве Беларускага Палесся, і развівалася да пачатку XX стагоддзя. Склалася ў межах сучаснай Брэсцкай вобласці паміж Брэстам і Пінскам. Для школы характэрныя сувязі з дойлідствам Украіны (Валынь, Букавіна), Літвы і Польшчы.

## Народнае жыллё 
Народнае жыллё гэтай зоны вылучаецца своеасаблівасцю канструкцыі, планіроўкі, арганізацыі панадворку, архітэктуры пабудоў. Зрубы жылых і гаспадарчых пабудоў ставілі пераважна з брусоў і дыляў з рубкай вуглоў «у каню», «у просты замок» і без «астатку». У гаспадарчых збудаваннях была пашыраная слупавая канструкцыя плеценых з лазы сцен. Шырока бытавалі чатырохсхільныя стрэхі і паўвальмавыя з прычолкамі, накрытыя саломай ці чаротам. Здаўна характэрная каркасная канструкцыя страхі на сохах, стаяках, козлах, пазней — на кроквах. Своеасаблівасць планіроўкі трохкамернага жылля заключалася ў тым, што жылы пакой сенцамі злучаўся часам не з клеццю, а з варыўняй. Найбольш пашыраны былі пагонныя двары.

## Культавае дойлідства 
### Цэрквы 
 ў Здзітаве]]
 ў Чарнаўчыцах]]
 ў Олтушы]]

У культавым дойлідстве пераважалі храмы падоўжна-восевай кампазіцыі, дзе розныя па памерах і форме зрубы аб’ядноўвалі агульным пластычным гонтавым дахам, як, напрыклад, у здзітаўскай Мікітаўскай царкве, Вавуліцкай царкве Раства Багародзіцы і інш. Будавалі таксама цэрквы з невысокімі пірамідальнымі вярхамі, часам зрэзанымі ў верхняй частцы, як у Олтушскай Спаса-Праабражэнскай царкве, храмы з вежамі-званіцамі на галоўным фасадзе, як у Альбінскай Георгіеўскай царквы, крыжовыя з перавагай у кампазіцыі падоўжнай восі, як у Чарнаўчыцкай царкве Параскевы Пятніцы.
 ў Опалі]]
 ў Валавелі, пачатак XX ст.]]

Пад уплывам стылю барока з’явіліся храмы падоўжна-восевай кампазіцыі з дзвюхвежавым галоўным фасадам, напрыклад, Валавельская Юр’еўская царква, і базілікальныя, да якіх адносіцца Опальская царква Параскевы Пятніцы.

### Званіцы 
Асноўныя тыпы званіц — слупавыя (званіца ў в. Ражкоўка Камянецкага раёна), каркасныя (званіца ў в. Хмелева Жабінкаўскага раёна) і ярусныя зрубна-каркасныя (званіца ў Чэрску).

## Літаратура 
* 

## Спасылкі
Дом па вуліцы Максіма Багдановіча, 13

**Дом па вуліцы Максіма Багдановіча, 13** — будынак у Мінску, размешчаны ў Траецкім прадмесці. Пабудаваны ў XX ст. з цэглы. Разам з дамамі № 15 і 17 уяўляе сабой вялікім аб'ёмны будынак, які мае адзіны план сіметрычнай кампазіцыі, адзіны дваровы фасад. У будынках размешчаны Дзяржаўны музей гісторыі беларускай літаратуры.

## Архітэктура 
Дом № 13 уяўляе сабой двухпавярховы будынак, падзелены па гарызанталі карнізным поясам. Другі паверх дома члянёны лучковымі вокнамі ў простых ліштвах, некаторыя з іх дапоўнены лучковымі сандрыкамі. Цэнтр агульнага з дамамі № 15 і 17 дваровага фасада вылучаны неглыбокім рызалітам з плоскімі лапаткамі па вуглах і ступеньчатым атыкам. Бакавыя рызаліты дваровага фасада завершаны трохвугольнымі люкарнамі. На другім паверсе праходзіць лёгкая драўляная галерэя, на якую вядзе лесвіца.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Мінска
Катэгорыя:Вуліца Максіма Багдановіча (Мінск)
Катэгорыя:Траецкае прадмесце
Катэгорыя:З’явіліся ў XX стагоддзі
Катэгорыя:XX стагоддзе ў Мінску
Бадуэн VI Фландрскі

**Бадуэн VI Монс (Міралюбны)** (, каля 1030—, ) — граф Эно з 1051 года, граф Фландрыі з 1067 года, сын графа Бадуэна V Фландрскага і Адэлы Французскай, дочкі караля Францыі Роберта II. Паходзіў з Першага Фландрскага дому.

## Біяграфія 
У 1045 годзе імператар Генрыха III часова перадаў Бадуэну маркграфства Антверпен. Раней, бацька Бадуэна Бадуэн V страціў яго падчас вайны з Генрыхам. У 1051 годзе Бадуэн ажаніўся па патрабаванні бацькі з Рыхільдай, графіняй Эно, удавой графа Германа. Нягледзячы на пратэст імператара, Бадуэн завалодаў графствам, а таксама графствам Монс, маркграфствам Валансьен і паўднёвай часткай ландграфства Брабант, якія ўваходзілі ў яго на той момант. З-за блізкага сваяцтва жонкі былі адлучаны ад царквы біскупам Камбрэ Энгельбертам, але затым Папа Леў IX даў згоду на шлюб. Двое дзяцей Рыхільды ад Германа былі пазбаўлены спадчыны бацькі; яго сын Ражэ ў 1066 годзе стаў біскупам Шалон-сюр-Марна, а дачка сышла ў манастыр.

Пасля смерці бацькі ў 1067 годзе Бадуэн VI аб’яднаў Фландрыю і Эно, дзе кіраваў тры гады да сваёй смерці ў 1070 годзе. Як граф Эно, Бадуэн прызнаў паміж 1066 і 1070 гадамі гільдыю ў Валансьене. Ён аднавіў абацтва Анон, дзе пасля і быў пахаваны. Пачатак яго кіраванне было адзначана заснаваннем абацтва Грамон (Гераардсберген), якое атрымала палёгкі ў 1068 годзе.

Ведаючы, што ён хворы, Бадуэн склікаў савет у Аўдэнардэ, на якім прыняў рашэнне паставіць двух малалетніх сыноў — Арнульфа і Бадуэна пад апеку маці, прычым у выпадку смерці аднаго з яго сыноў, іншы павінен быў стаць яго спадчыннікам. Перад смерцю яму ўдалося перадаць свае землі старэйшаму сыну Арнульфу III. Таксама ён папрасіў свайго брата Роберта Фрызскага абараняць сваіх дзяцей. Ён памёр неўзабаве пасля гэтага, 17 ліпеня 1070 года.

Кіраванне Бадуэна VI адзначылася перыядам унутранага і знешняга міру. Нягледзячы на ўсе меры, ранняя смерць Бадуэна спарадзіла дынастычныя спрэчкі. Ужо 22 лютага 1071 года Арнульф быў забіты ў барацьбе са сваім дзядзькам Робертам Фрызскім у бітве пры Каселі разам з графам Херэфарда Вільямам Фіц-Осбернам, а Роберт узурпаваў уладу ў Фландрыі. Малодшы сын, Бадуэн II стаў графам Эно пасля гібелі Арнульфа.

## Шлюб і дзеці 
Жонка (з 1051): **Рыхільда дэ Эно** (памерла 15 сакавіка 1087, Месін, пахавана ў абацтве Анон), удава графа Эно Германа. Дзеці ад гэтага шлюбу:
* **Арнульф III** (1054, Бавінгоф — 22 лютага 1071 года) — граф Фландрыі і граф Эно з 1070
* **Бадуэн II** (1056—1098, пасля 8 чэрвеня) — граф Эно з 1071
* **Агнэс** (памерла 1071 ці пазней)

## Літаратура 
* Пиренн А. Средневековые города Бельгии. — СПб.: Издательская группа «Евразия», 2001. — 512 с. — 2000 экз. — ISBN 5-8071-0093-X.
* 
* 

## Спасылкі 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Фландрскі дом
Катэгорыя:Графы фландрскія
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы XI стагоддзя
ФК Завіша Быдгашч

**«Завіша»** () — польскі футбольны клуб з горада Быдгашч.

## Дасягненні 
* **Кубак Польшчы: (1)**: 
** 2013/14

* **Суперкубак Польшчы: (1)**: 
** 2014

## Стадыён 
## Вядомыя ігракі 
**Беларусь**
*  Іван Маеўскі

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт 

Завіша Быдгашч
Капітан (значэнні)

* Капітан
* Капітан, футбол

## Людзі 
* Людміла Аляксандраўна Капітан (нар. 1989) — беларуская валейбалістка.
Хідры (Кобрынскі раён)

**Хі́дры** (, ) — аграгарадок у Кобрынскім раёне Брэсцкай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр Хідрынскага сельсавета. Размешчаны каля аўтадарогі Кобрын — Дзівін, за 10 кіламетраў на поўдзень ад горада і 13 кіламетраў ад чыгуначнай станцыі Кобрын, 56 кіламетраў ад Брэста.

У 1940—1954 гадах і з 1972 года цэнтр сельсавета.

## Насельніцтва 
* 1999 год — 799 жыхароў
* 2002 год — 802 жыхары, 260 двароў
* 2010 год — 755 жыхароў

## Інфраструктура 
* Сярэдняя школа
* Дом культуры і бібліятэка
* Фізкультурна-аздараўленчы комплекс
* Амбулаторыя
* Аддзяленне сувязі
## Вядомыя асобы 
* Юрый Аляксеевіч Вашчук (нар. 1983) — беларускі кампазітар, аранжыроўшчык, спявак.
* Міхаіл Калістратавіч Дубінка (1937—2011) — беларускі перадавік сельскагаспадарчай вытворчасці, Герой Сацыялістычнай Працы (1976).
* Таццяна Антонаўна Сакалюк (1932—2009) — беларускі перадавік сельскагаспадарчай вытворчасці, Герой Сацыялістычнай Працы (1971).

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Хідрынскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Кобрынскага раёна
Аколава

Назву **Аколава** маюць:

## Населеныя пункты 
* Аколава — вёска ў Стаўбцоўскім раёне Мінскай вобласці

## Прорзвішча 
* Валянціна Валянцінаўна Аколава (1954—2013) — беларуская паэтэса, перакладчыца.

## Гл. таксама 
* Акалова
Хівінскае ханства

**Хівінскае ханства** — дзяржава ў Сярэдняй Азіі ў XVI — пачатку XX стагоддзяў на тэрыторыі старажытнага Харэзма, паўночнай часткі Харасана і Туркменіі. Сталіцы — Вазір, Ургенч, Хіва. Узнікла ў 1512 годзе пад уладай узбекскага хана Ільбарса. У XVI — пачатку XVIII стагоддзяў у Хівінскім ханстве ішла вострая міжусобная барацьба (улада была сканцэнтравана ў руках галоўных саветнікаў хана — інакаў), адначасова вяліся войны з качэўнікамі-туркменамі і іншаземнымі заваёўнікамі. У 1740 годзе ханства падпарадкаваў правіцель Ірана Надзір-шах. У 1763 годзе да ўлады прыйшоў інак Мухамед Амін, пры якім адбылася ўнутрыпалітычная і эканамічная стабілізацыя ханства. Яго ўнук Ільтузар (1804—1806) абвясціў сябе ханам і заснаваў дынастыю Кунграт, якая кіравала да канца існавання Хівінскага ханства. Найбольшай магутнасці Хівінскае ханства дасягнула пры хане Мухамадзе Рахіме (1806—1825), які завяршыў яго аб’яднанне, правёў падатковую рэформу, падпарадкаваў суседнія ўладанні (аральскае, каракалпакаў і іншыя). У 1840-1860-я гады аднавіліся войны з Бухарскім эміратам і туркменамі, што прывяло да заняпаду дзяржавы. У 1873 годзе Хіву занялі расійскія войскі, і Хівінскае ханства прызнала пратэктарат Расійскай імперыі пры захаванні ўнутрапалітычнай аўтаноміі. У пачатку XX стагоддзя ў ханстве вырасла роля туркменскіх плямён на чале з Джунаід-ханам, які двойчы захопліваў уладу ў Хівінскім ханстве (1916 і 1918), што зноў выклікала міжусобіцы. У пачатку 1920 года Чырвоная Армія ўвайшла на тэрыторыю Хівінскага ханства і прымусіла хана 2 лютага 1920 года перадаць уладу рэўкаму Харэзмскай Народнай Савецкай Рэспублікі.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гісторыя Узбекістана
Катэгорыя:Хівінскае ханства
Ніна Уладзіміраўна Шарубіна

**Ні́на Уладзі́міраўна Шару́біна** (, , Беларусь) — беларуская артыстка оперы (сапрана), педагог. Народная артыстка Беларусі (2016).

## Жыццё і творчасць 
Вырасла ў в. Калінавая на Дняпры, Магілёўскі раён.

Скончыла Магілёўскае музычнае вучылішча (1983, харавое дырыжыраванне, клас Таццяны Кузінай), Беларускую дзяржаўную акадэмію музыкі (1994, сольныя спевы, клас Валянціны Раговіч), асістэнтуру-стажыроўку Беларускай дзяржаўнай акадэміі музыкі (1999, клас Леаніда Івашкова). Заняткі сольнымі спевамі пачала ў Магілёве ў Людмілы Браілоўскай.

У 1994—2002 салістка Магілёўскай абласной філармоніі.

На сцэне Нацыянальнага акадэмічнага Вялікага тэатра оперы і балета Рэспублікі Беларусь дэбютавала ў 1998 годзе ў партыі Мікаэлы («Кармэн» Ж. Бізэ), з 2002 года — салістка тэатра. Адначасова выкладае ў Беларускай дзяржаўнай акадэміі музыкі.

У тэатры імкліва заняла месца вядучай салісткі, выконваючы ўсе асноўныя партыі драматычнага сапрана класічнага і нацыянальнага рэпертуару. Найлепшымі партыямі спявачкі лічацца: Абігайль («Набука» Дж. Вердзі), Аіда («Аіда» Дж. Вердзі), Амелія («Баль-маскарад» Дж. Вердзі), Сантуцца («» П. Масканьі), Тоска («» Дж. Пучыні), Чыа-Чыа-сан («Мадам Батэрфляй» Дж. Пучыні).

Выступае галоўным чынам як оперная спявачка, аднак валодае высокім майстэрствам камернай выканаўцы.

## Ацэнка творчасці 
Паводле водгукаў крытыкі, артыстка валодае моцным лірыка-драматычным сапрана прыгожага спелага пазнавальнага тэмбру, вялікім сцэнічным талентам, дарам пераўвасаблення. Выканальніцкай манеры Ніны Шарубінай уласцівы эмацыйнасць, шчырасць, гранічная руплівасць у працы над вобразамі. Творчасць Ніны Шарубінай стала прыкметнай з’явай у айчынным мастацтве, яскравым прыкладам прафесіяналізму опернага выканаўцы, адданасці прафесіі. Артыстка значна ўзбагаціла беларускае опернае выканальніцтва пач. XXІ стагоддзя.

## Рэпертуар 
* *Абігайль* («Набука» паводле Дж. Вердзі)
* *Аіда* («Аіда» паводле Дж. Вердзі)
* *Амелія* («Баль-маскарад» паводле Дж. Вердзі)
* *Лэдзі Макбет* («» паводле Дж. Вердзі)
* *Сента* («Лятучы галандзец» паводле Р. Вагнера)
* *Чыа-Чыа-сан* («Мадам Батэрфляй» паводле Дж. Пучыні)
* *Тоска* («» паводле Дж. Пучыні)
* *Турандот* («Турандот» паводле Дж. Пучыні)
* *Неда* («» паводле Р. Леанкавала)
* *Сантуца* («» паводле П. Масканьі)
* *Мікаэла* («Кармэн» паводле Ж. Бізэ)
* *Ліза* («Пікавая дама» паводле П. Чайкоўскага)
* *Яраслаўна* («Князь Ігар» паводле А. Барадзіна)
* *Земфіра* («Алека» паводле С. Рахманінава)
* *Ірына* («Сівая легенда» паводле Дз. Смольскага)

## Узнагароды і званні 
* Медаль Францыска Скарыны (2008)
* Заслужаная артыстка Рэспублікі Беларусь (2010)
* Дзяржаўная прэмія Рэспублікі Беларусь (2013)
* Народная артыстка Беларусі (2016)

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Педагогі Беларусі
Катэгорыя:Оперныя спевакі і спявачкі Беларусі
Хіла (прыток Каларада)

**Хіла** — рака на поўдні ЗША, левы прыток ракі Каларада. Даўжыня 1040 км, плошча басейна 150 тыс.км². Вытокі на плато Каларада. У верхнім і сярэднім цячэнні даліна каньёнападобная, рэчышча з пастаянным цячэннем, у ніжнім (у пустыні Хіла) — звычайна перасыхае. Сярэдні расход вады 15 м³/с. У сярэднім цячэнні плаціны Кулідж і Гілеспі.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Рэкі Арызоны
Катэгорыя:Рэкі Нью-Мексіка
Trichocereeae

**Trichocereeae** — трыба, якая адносіцца да падсямейства  сямейства  і аб'ядноўвае 25 родаў сукулентных раслін.

## Класіфікацыя 
У трыбу уваходзяць 25 родаў:
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* , межродавы гібрыд *Haageocereus* × *Espostoa*
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Кактусавыя
Катэгорыя:Флора Паўднёвай Амерыкі
Катэгорыя:Сукуленты
Бёрдмэн

**«Бёрдмэн»** () — амерыканская камедыйная драма рэжысёра Алехандра Гансалеса Іньярыту з Майклам Кітанам у галоўнай ролі. 27 жніўня 2014 года была прадстаўлена ў асноўнай конкурснай праграме 71-га Венецыянскага кінафестывалю. Выхад у пракат ЗША адбыўся 17 кастрычніка 2014 года. Пераважнай большасцю прадстаўнікоў кінапрэсы прызнаны адной з 10 найлепшых карцін 2014 года, ганаравана мноствам узнагарод, уключаючы прэмію «Оскар» за найлепшы фільм.

## Сюжэт 
Гісторыя акцёра Рыгана Томпсана, вядомага па ролі культавага супергероя Бёрдмэна, які на ўсе жылы рыхтуецца сыграць у брадвейскай п’есе, каб вярнуць сабе славу. За некалькі дзён да прэм’еры ён змагаецца са сваім эга, спрабуючы аднавіць сваю кар’еру, сваю сям’ю і сябе самога.

## У ролях 
## Здымкі 
Здымкі фільма пачаліся ў сакавіку 2013 года і праходзілі ў Нью-Ёрку.

## Успрыманне, узнагароды 
Фільм быў ганараваны вельмі высокіх адзнак сусветнай кінапрэсы і шырока прызнаны адным з наймацнейшых кінапраектаў 2014 года.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Фільмы ЗША 2014 года
Катэгорыя:Кінакамедыі 2014 года
Катэгорыя:Кінакамедыі ЗША
Катэгорыя:Фільмы 20th Century Fox
Катэгорыя:Фільмы пра Нью-Ёрк
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Сезар» за найлепшы замежны фільм
Амерыканскі легіён

**Амерыканскі легіён** (англ. American Legion) — арганізацыя ветэранаў Першай сусветнай вайны, арміі ЗША, створаная 15 сакавіка 1919 года. Кіраўніцтва арганізацыі ажыццяўляецца выканакамам Легіёна і камандорам. У кожным штаце ЗША Легіён мае свой дэпартамент, які займаецца каардынацыяй дзейнасці пастоў, якія могуць знаходзіцца ў розных гарадах і акругах штата. Дэвіз арганізацыі: «За Бога і за краіну».

У розны час колькасць членаў арганізацыі вагалася ад 2 да 3 млн, у 2014 г. іх было 2,4 млн.

## Мэты арганізацыі 
Амерыканскі легіён быў створаны пераважна з мэтай падтрымкі амерыканскіх ветэранаў вайны.

Таксама Легіён з пачатку свайго існавання паставіў сябе як непалітычную арганізацыю, якая не падтрымлівала ніякую палітычную партыю і імкнулася развіваць патрыятычныя пачуцці ў яе членаў і павагу да грамадскага парадку.

Адначасова арганізацыя заняла анцікамуністычную пазіцыю, і такім чынам стала правацэнтрысцкай.

У сувязі з анцікамуністычнай пазіцыяй Легіёна, яго ўдзельнікі мелі дачыненне да гвалтоўных акцый супраць тых, каго падазравалі ў сімпатыі да левых палітычных груп (камуністаў, сацыялістаў і анархістаў) у 1920-50-х гг. Сярод іншага праследвалі ўдзельнікаў прафсаюзаў, актывістаў барацьбы за роўныя правы белых і чорных амерыканцаў і Сведкаў Іеговы (апошніх за актыўнае распаўсюджанне сваіх вучэнняў).

Тым не менш, ідэі арганізацыі былі даволі папулярны ў грамадстве ЗША на працягу дзясяцігоддзяў існавання Легіёна, што можна заўважыць па колькасці легіянераў.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт Амерыканскага легіёна 

Катэгорыя:Гісторыя ЗША
Катэгорыя:Арганізацыі ЗША
Адкрыты чэмпіянат Гдыні па снукеры

**Адкрыты чэмпіянат Гдыні** () — прафесійны нізкарэйтынгавы турнір па снукеры. Ён быў заснаваны ў 2012 годзе і праходзіць на спартыўнай арэне Гдыні ў Гдыні, Польшча. Адкрыты чэмпіянат Гдыні быў шостым нізкарэйтынгавым турнірам у еўрапейскім туры серыі PTC сезона 2015/2016 і адным з шасці нізкарэйтынгавых першынстваў, якія праходзілі ў кантынентальнай частцы Еўропы. З сезона 2013/2014 прызавы фонд кожнага турніру еўрапейскага туру складае €125,000, што болей, чым у два разы менш, чым самы малы прызавы фонд рэйтынгавага турніру ў сезоне 2015/2016.

У 2016 годзе турнір праходзіў на працягу пяці дзён у канцы лютага (першы адкрыты чэмпіянат Гдыні праходзіў у кастрычніку, а розыгрыш 2014 года — у пачатку лютага), а ў нядзелю былі згуляныя матчы 1/8 фіналу, чвэрцьфіналы, паўфіналы і фінальны двубой спаборніцтва.

Фармат адкрытага чэмпіянату Гдыні ўключае ў сябе тры кваліфікацыйныя раўнды, якія праходзяць у першыя дні турніру і ў якіх могуць прыняць удзел усе жадаючыя аматары за пэўную плату (у 2012 годзе праходзіў толькі адзін кваліфікацыйны раўнд). У асноўную стадыю трапляюць 103 сеяных прафесіяналаў (аўтаматычна) і 25 пераможцаў апошняга кваліфікацыйнага раўнда, якія гуляюць на выбыванне, пачынаючы з 1/64 фіналу.

Рэкардсменам па колькасці тытулаў, а таксама дзеючым пераможцам турніру з'яўляецца аўстраліец Ніл Робертсан, які выйграў чэмпіянаты ў 2012 і 2015 гадах. У 2014 годзе перамогу ў Гдыні атрымаў Шон Мёрфі, які на тым жа спаборніцтве зрабіў першую і адзіную максімальную серыю на адкрытых чэмпіянатах Гдыні.

## Вынікі 
### Фіналісты турніру 
### Пераможцы турніру паводле краін 
## Рэкорды адкрытага чэмпіянату Гдыні 
### Агульныя вынікі розыгрышай 
### Дасягненні ігракоў 
#### Усе розыгрышы 
; Найбольшая колькасць выйграных тытулаў: 2,  Ніл Робертсан (2012, 2015).
; Найбольшая колькасць фіналаў: 2,  Ніл Робертсан (2012, 2015).
; Найбольшая колькасць паўфіналаў: 2,  Ніл Робертсан (2012, 2015),  Шон Мёрфі (2014, 2015).
; Найбольшая колькасць чвэрцьфіналаў: 2,  Стывен Магуайр (2012, 2014),  Ніл Робертсан (2012, 2015),  Шон Мёрфі (2014, 2015),  Джад Трамп (2014, 2015).
; Найбольшая колькасць выхыдаў у 1/8 фіналу: 3,  Мартын Гоўлд (2012, 2015, 2016).
; Найбольшая колькасць выхыдаў у 1/16 фіналу: 4 (*усе розыгрышы*),  Мартын Гоўлд,  Фергал О’Браен.
Пасынкі

Назву **Па́сынкі** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Пасынкі — вёска ў Чашніцкім раёне
* Гродзенская вобласць:
** Пасынкі — вёска ў Ваўкавыскім раёне
** Пасынкі — вёска ў Смаргонскім раёне
* Мінская вобласць:
** Пасынкі — вёска ў Мядзельскім раёне

### Польшча 
* Пасынкі — вёска ў Беластоцкім павеце Падляскага ваяводства
* Пасынкі — вёска ў Бельскім павеце Падляскага ваяводства

## Іншае 
* Пасынкі — біялагічны заказнік у Мядзельскім раёне Мінскай вобласці Беларусі
Семянчук

**Семянчук** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Алег Аляксеевіч Семянчук (нар. 1958) — беларускі палітык.
* Альбіна Аляксандраўна Семянчук (нар. 1963) — беларускі гісторык.
* Генадзь Мікалаевіч Семянчук (нар. 1963) — беларускі гісторык.
* Уладзімір Мікалаевіч Семянчук (1951—2019) — беларускі матэматык, спецыяліст у галіне матэматычнай логікі, алгебры і тэорыі лікаў.
* Яўген Фёдаравіч Семянчук (нар. 2001) — беларускі футбаліст.
Сулейман Шах

**Сулейман Шах** — ( — Süleyman bin Kaya Alp; (1178—1227 г.) — дзед Асмана I, сын Кыя Алпа, родапачынальніка кіраўнікоў племяннога саюза каі і Асманскай імперыі, продка дынастыі Асманаў.

Сулейман патануў пры пераправе праз раку Еўфрат і быў пахаваны непадалёк ад ракі ў мястэчку, званым «Грабніца Турка» (), якая лічыцца святой (каля замка Джабер). Да 22 лютага 2015 года  знаходзілася на тэрыторыі Сірыі, але па дагаворы 1923 года Турцыя атрымала права ўсталяваць на грабніцы свой сцяг і выставіць там ганаровую варту.

Падчас ваеннай аперацыі, 22 лютага 2015 года варта аховы грабніцы была знята, а грабніца эвакуіравана на прыгранічную з Сірыяй тэрыторыю. Грабніцу ахоўвалі 40 турэцкіх салдатаў. Тэрыторыя знаходзілася пад кантролем баявікоў ІДІЛ, аднак, за ўвесь перыяд іх знаходжання, грабніцы і турэцкім салдатам не было нанесена ніякай шкоды. Падчас эвакуацыі загінуў адзін турэцкі салдат. Прэм'ер міністр Турцыі Ахмет Давутаглу заявіў, што пазней грабніца будзе вернута на сірыйскую тэрыторыю.

## Літаратура 
* Рубль В. А. История средневекового Востока: Курс лекций: Учеб. пособие .. — Киев: «Лебедь», 1997. — 464 с.

Катэгорыя:Султаны Асманскай імперыі
Катэгорыя:Патанулі
Стаўпы

Назву **Стаўпы** маюць:

* Стаўпы — вёска ў Жабінкаўскім раёне Брэсцкай вобласці
* Стаўпы — вёска ў Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці
Kilkim Žaibu

«**Kilkim Žaibu»** — фестываль блэк метал/хэві метал і народнай музыкі ў Балтыйскім рэгіёне Еўропы. Ён праводзіцца штогод з 1999 года. Фестываль адрозніваецца ад іншых буйных металічных фестываляў уключэннем у шоў разам з блэк метал выканаўцамі, таксама сярэднявечных фальклорных калектываў і ваенна-гістарычных клубаў рэканструкцыі.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт фестывалю   

Катэгорыя:Фестывалі Літвы
Карал Слаўкаўскі

**Ка́рал Сла́ўкаўскі** (; , Бештвіна, цяпер раён Хрудзім, Чэхія — , ) — чэшскі піяніст.

Пачаў вучыцца музыцы ў свайго дзядзькі, мясцовага настаўніка. Затым перабраўся ў Прагу, дзе вучыўся ў кампазітара Чэнека Вінаржа і піяніста Аляксандра Драйшака. У 1864 годзе дэбютаваў як акампаніятар, першы сольны канцэрт даў у 1870 годзе. Адным з першых пражскіх выканаўцаў зацікавіўся старадаўняй музыкай, выконваў творы Даменіка Скарлаці. Найбольш вядомы як першы выканаўца Фартэпіяннага канцэрту Антаніна Дворжака (24 сакавіка 1878), быў таксама першым выканаўцам некаторых фартэпіянных п'ес Бедржыха Сметаны, ахвотна іграў ранніх чэшскіх кампазітараў (Воржышака, Душака). З 1867 года вёў таксама выкладчыцкую дзейнасць.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Піяністы Чэхіі
Катэгорыя:Акадэмічныя музыканты Чэхіі
Штандартэнфюрар

, штандартэнфюрар Вафен-СС]]

**Штандартэнфюрар** () — чын (званне) у СС і СА, адпавядаў чыну палкоўніка.

У 1929 годзе гэты чын быў уведзены ў структуру СС для кіраўнікоў тэрытарыяльных падраздзяленняў СС — штандартаў (SS Standarte). Звычайна штандарт фарміраваўся з членаў СС вялікага горада ці дзвюх-трох малых гарадоў. У штандарт уваходзілі тры штурмбаны (SS Sturmbann), адзін рэзервовы штурмбан (з ліку старэйшых членаў СС ва ўзросце 35-45 гадоў) і шпільманцуг (аркестр). Колькасць штандарта даходзіла да 3500 чалавек.

З 1936 года, пасля стварэння войскаў СС, чын штандартэнфюрара адпавядаў чыну палкоўніка і пасады камандзіра палка.

;Знакі адрознення штандартэнфюрара СС (Вафен-СС):

Выява: WSS Inf OF5 Oberf Staf h 1945.jpg|Пагон
Выява: SS-Standartenführer Collar Rank.svg |Пятліцы
Выява: Oberst Staf OF5 cam slv 1942-1945.png |Нарукаўная нашыўка на маскіровачны касцюм

## Гл. таксама 
* Корпусныя колеры (Войскі СС)
* Званні і знакі адрознення войскаў СС

Катэгорыя:Воінскія званні СА
Катэгорыя:Воінскія званні СС
Штандарт СС

**Штандарт СС** () — асноўная адміністрацыйна-тэрытарыяльная арганізацыйная адзінка СС. Штандарты СС прыкладна адпавядалі армейскаму палку і складаліся з 1-3 тыс. чал.

Усяго існавала 230 пешых і 24 кавалерыйскіх штандарта СС. Пешыя штандарты складаліся з трох лінейных і аднаго рэзервовага штурмбана. На чале штандарта стаяў штандартэнфюрар СС. У склад штандарта СС уваходзілі: камандзір, асабісты рэферэнт і ад'ютанты, рэферэнты па страявой і стралковай падрыхтоўцы, па спорце, па сацыяльным навучанні, юрысконсульт, начальнік аркестра, кіраўнік гаспадаркай, камандзір штурму сувязі, камандзіры штурмбанаў СС.

Тры штандарта СС складалі **абшніт СС** ()

thumb|180px| Сцяг 34-га штандарта СС «Верхняя Баварыя»)

## Спіс штандартаў СС 
**Па ўзрастанні**
* 1-ы штандарт СС (Юліус Шрэк)
* 4-ы штандарт СС (Любек)
* 5-ы штандарт СС (Брандэнбург)
* 6-ы штандарт СС (Берлін)
* 10-ы штандарт СС (Кайзерслаўтэрн)
* 22-і штандарт СС (Шверын)
* 24-ы штандарт СС (Ольдэнбург)
* 27-ы штандарт СС (Франкфурт-на-Одэры)
* 30-ы штандарт СС (Хаген)
* 34-ы штандарт СС (Верхняя Баварыя)
* 37-ы штандарт СС (Лінц)
* 52-і штандарт СС (Ніжняя Аўстрыя)
* 53-і штандарт СС (Весельбурэн)
* 58-ы штандарт СС (Кёльн)
* 74-ы штандарт СС (Остзэе)
* 89-ы штандарт СС (Вена)
* 108-ы штандарт СС (Прага)

## «Лейбштандарт СС Адольф Гітлер» 
**Матарызаваны пешы штандарт СС «Лейбштандарт Адольф Гітлер» (), 1934 год**
* Штаб штандара СС ()
* l штурмбан ()
* ll штурмбан ()
* lll штурмбан ()
* Музычны ўзвод ()

Катэгорыя:СС
Еўрапейскі тур PTC 2014/2015 – Этап 6 (снукер)

**Еўрапейскі тур PTC 2014/2015 – Этап 6** (таксама вядомы як **Адкрыты чэмпіянат Гдыні 2015** ()) — прафесійны нізкарэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 25 лютага па 1 сакавіка 2015 года на спартыўнай арэне Гдыні, у Гдыні, Польшча. Прызавы фонд турніру склаў €, з якіх € атрымаў пераможца.

Пераможцам турніру стаў Ніл Робертсан з Аўстраліі, які перайграў на сваім шляху да тытула Адама Дафі (4:3), Энтані Хэмілтана (4:0), Тоні Дрэгу (4:0), Олівера Лайнса (4:3), Джада Трампа ў чвэрцьфінале (4:3), Шона Мёрфі ў паўфінальным матчы (4:2) і Марка Уільямса ў фінальным паядынку з лікам 4:0. Гэтая перамога стала другім (рэкордным) тытулам адкрытага чэмпіянату Гдыні, трэцім нізкарэйтынгавым турнірам у Польшчы і чацвёртым турнірам серыі PTC у кар’еры 33-гадовага аўстралійца, а таксама другім прафесійным тытулам, выйграным Робертсанам у сезоне (пасля перамогі на Усі Класік у чэрвені 2014 года).

## Прызавыя грошы 
Прызавы фонд турніру склаў €125,000, як і на ўсіх астатніх турнірах серыі PTC 2014/2015, якія праходзілі ў Еўропе. Пераможца спаборніцтва атрымаў €25,000.

Згодна з грашовай рэйтынгавай сістэмай, якая прыняла статус афіцыйнай з сезона 2014/2015, прызавыя грошы сталі эквівалентнымі рэйтынгавым ачкам. Такім чынам, рэйтынг снукерыста стаў адлюстроўваць суму прызавых грошай, якія ён зарабіў на рэйтынгавых турнірах за апошнія два гады. Аднак, у адрозненні ад падліку ачкоў у сезонах 2012/2013 і 2013/2014, калі снукерыст, які прайграваў у першым жа матчы на турніры, атрымліваў у рэйтынг колькасць ачкоў у два разы меншую за колькасць прызавых грошай, з сезона 2014/2015 снукерыст, які прайгравае ў сваім першым матчы, увогуле не атрымлівае рэйтынгавых ачкоў.

## Папярэднія раўнды 
### Першы раўнд 

### Другі раўнд 

### Трэці раўнд 

## Асноўная сетка 
### Верхняя частка 
### Ніжняя частка 
## Фінал 
|-
| colspan="3" align="center" | 

|-
| colspan="3" align="center" style="font-size: 100%" | **65**:17 (**65**), **64**:5, **71**:67 (**67** *Уільямс*, **63** *Робертсан*) , **117**:0 (**109**)
|-
| align="right" | **109**
| align="center" | Найвышэйшая серыя
| 67
|-
| align="right" | **1**
| align="center" | Соценныя серыі
| 0
|-
| align="right" | **3**
| align="center" | Серыі 50+
| 1
|}

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт адкрытага чэмпіянату Гдыні  
* Адкрыты чэмпіянат Гдыні 2015 на Snooker.org 
* Статыстыка адкрытага чэмпіянату Гдыні 2015 на CueTracker.net 

Катэгорыя:Адкрыты чэмпіянат Гдыні па снукеры
Катэгорыя:Players Tour Championship 2014/2015 (снукер)
Катэгорыя:2015 год у снукеры
Катэгорыя:Спорт у Польшчы ў 2015 годзе
Катэгорыя:Снукерны сезон 2014/2015
Катэгорыя:Снукерныя турніры ў Польшчы
Раймунд Драйшак

**Раймунд Драйшак** (; , Жакі (, ) каля Часлава — , ) — чэшскі скрыпач. Брат піяніста Аляксандра Драйшака, дзядзька кампазітара Здэнека Фібіха.

Вучыўся ў Пражскай кансерваторыі ў Фрыдрыха Вільгельма Піксіса. З 1845 года інтэнсіўна гастраляваў па Еўропе, у тым ліку разам з братам. У 1850 годзе пасяліўся ў Лейпцыгу, амаль адразу атрымаўшы ў аркестры Гевандхаўза месца віцэ-канцэртмайстра (за пультам з Фердынандам Давідам). З 1860 года таксама прафесар скрыпкі ў Лейпцыгскай кансерваторыі.

Аўтар салонных п’ес для скрыпкі і фартэпіяна.

Быў жанаты са спявачкай Элізабет Нозэ (1832—1911); іх сын Фелікс Драйшак таксама стаў кампазітарам і музычным педагогам.

Катэгорыя:Скрыпачы Чэхіі
Катэгорыя:Акадэмічныя музыканты Чэхіі
Раймунд
Катэгорыя:Нарадзіліся ў раёне Кутна-Гора
Аляксандр Драйшак

**Аляксандр Драйшак** (; , Жакі (, ) каля Часлава — , ) — чэшскі піяніст і кампазітар. Старэйшы брат скрыпача Раймунда Драйшака.

З 1834 г. вучыўся ў Празе ў Вацлава Томашка. У 1838 г. распачаў першы гастрольны тур па Германіі. У 1840—1842 гг. жыў і працаваў у Санкт-Пецярбургу, затым трыўмфальна праехаў па ўсёй Еўропе, асабліва ўразіўшы ў 1843 г. Парыж выкананнем знакамітага Рэвалюцыйнага эцюда Шапена, паколькі гэта п'еса давала магчымасць прадэманстраваць асабліва віртуозную тэхніку левай рукі. Драйшаку прысвяціў захопленае чатырохрадкоўе Ганс Хрысціян Андэрсан, які чуў яго меркавана ў Капенгагене ў 1856 годзе.

У 1862 г. па запрашэнні Антона Рубінштэйна Драйшак ізноў прыехаў у Пецярбург і стаў прафесарам Санкт-Пецярбургскай кансерваторыі, у 1865 г. дадаўшы да гэтай пасады пасаду прыдворнага піяніста. Сярод вучняў Драйшака, у прыватнасці, быў Аркадзь Абаза. Аднак паўночны клімат катастрафічна адбіўся на яго здароўе, ён захварэў на сухоты і ў 1868 г. пераехаў на лячэнне ў Італію, дзе неўзабаве памёр.

Кампазітарская спадчына Драйшака ўключае значную колькасць твораў для фартэпіяна сола і з аркестрам.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Піяністы Чэхіі
Катэгорыя:Кампазітары Чэхіі
Катэгорыя:Акадэмічныя музыканты Чэхіі
Катэгорыя:Музычныя педагогі Расіі
Катэгорыя:Кампазітары паводле алфавіта
Катэгорыя:Музыканты паводле алфавіта
Катэгорыя:Памерлі ад туберкулёзу
Аляксандр
Катэгорыя:Нарадзіліся ў раёне Кутна-Гора
Самусік

**Самусік** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Андрэй Фёдаравіч Самусік, беларускі гісторык
* Вольга Эдуардаўна Самусік, беларуская рок-вакалістка
2002 год у гісторыі беларускага выяўленчага мастацтва

**2002** год быў адзначаны шэрагам падзей, якія пакінулі прыкметны след у гісторыі беларускага выяўленчага мастацтва.

## Падзеі 
* 18 лютага — 25 сакавіка: Выстаўка твораў, прысвечаных 80-годззю з дня нараджэння Міхаіла Савіцкага у Нацыянальным мастацкім музеі Беларусі
* «Час не стаiць i не чакае», рэспубліканская моладзевая выстаўка, Палац мастацтва, Мінск
* «Фердынанд Рушчыцу прысвячаецца...», арт-праект Міхаіла Баразны, Беларуская дзяржаўная акадэмія мастацтваў, Мінск
* «Фрагменты страчанага часу», групавая выстаўка, мастацкая галерэя «Жыльбел», Мінск (М. Баразна)
* Мiнiстэрствам сувязi Беларусі, РУП «Белпошта» і выдавецкім цэнтрам «Марка» быў выданы блок паштовых марак, прысвечаны 120-годдзю з дня нараджэння Янкi Купалы i Якуба Коласа. Мастак — Мікола Рыжы

міні|centre

## З’явіліся 
* 15 мая — Брэсцкі чыгуначны музей
* Музей гісторыі Магілёва
* Мемарыяльны комплекс «Партызанам Палесся», Пінск

## Памерлі 
* 12 студзеня — Яўген Кулік (нар. 1937), — беларускі мастак пасляваеннага перыяда, аўтар эталона гербу «Пагоня» ў якасці дзяржаўнага герба Рэспублікі Беларусь у 1991—1995 гг.
* 7 ліпеня — Леанід Дробаў (нар. 6.8.1926), беларускі мастак-жывапісец, доктар мастацтвазнаўства.
* 28 кастрычніка — Леанід Давідзенка (нар. 1941), беларускі скульптар, жывапісец, графік, педагог.
* Іван Рэй (нар. 1930), беларускі жывапісец, Заслужаны дзеяч мастацтваў БССР (1988).

## Галерэя жывапісу 

Выява:Vasily Sharangovich Selfportrait Stamp of Belarus 2014.jpg|Васіль Шаранговіч «Аўтапартрэт»
|Уладзімір Акулаў «Не ў крывадушнасці моц»
Выява:Denis Barsukov Happiness Tree 2002 oil on canvas.jpg|Дзяніс Барсукоў «Дрэва шчасця»

## Галерэя скульптуры 

Выява:Anton Barkhatkov by sculptor Evgeny Kolchev.jpg|Яўген Колчаў, «Мастак Антон Бархаткоў»
Выява:Пинск. Памятник партизанам..JPG|Мемарыяльны комплекс «Партызанам Палесся», Пінск

 

Катэгорыя:2002 год у Беларусі
Катэгорыя:Гісторыя беларускага выяўленчага мастацтва паводле гадоў
Фелікс Драйшак

**Фелікс Драйшак** (; ,  — , ) — нямецкі кампазітар і піяніст чэшскага паходжання. Сын скрыпача Раймунда Драйшака і спявачкі Элізабет Нозэ (1832—1911).

Вучыўся ў лейпцыгскага арганіста Карла Юнэ, затым, пасля смерці бацькі ў 1869 г. і пераезду маці ў Берлін, у берлінскіх спецыялістаў, сярод якіх былі Эрнст Рударф, Вільгельм Таўберт і Фрыдрых Кіль, і нарэшце ў берлінскай Кансерваторыі Штэрна ў Генрыха Эрліха, затым выкладаў там жа (першапачаткова — замяшчаючы свайго настаўніка; пра тое, наколькі моцнае ўражанне зрабіў на яго Драйшак у параўнанні з Эрліхам, успамінаў пасля Бруна Вальтэр). Дэбютаваў як саліст у 1883 годзе, выступаў таксама і ў ансамблі (напрыклад, са скрыпачкай Армай Зенкрай). Аўтар шматлікіх фартэпіянных эцюдаў, а таксама песень, у тым ліку на вершы Генрыха Гейнэ, Паўля Хейзэ і інш. Запісаў на ролік Welte-Mignon аранжаваны Ферэнцам Лістам Вясельны марш Фелікса Мендэльсона.

Драйшаку прысвечаны Дзве п'есы для фартэпіяна Op. 45 Морыца Машкоўскага.

## Спасылкі 
* 
* Біяграфічная даведка 1901 года 

Катэгорыя:Піяністы Германіі
Катэгорыя:Кампазітары Германіі
Катэгорыя:Акадэмічныя музыканты Германіі
Фелікс
Часлаў

**Ча́слаў** (, ) — другі па колькасці насельніцтва горад у раёне Кутна-Гора Сярэднечэшскага края, муніцыпалітэт з пашыранымі паўнамоцтвамі. Размешчаны на рацэ Брсленцы.

## Гісторыя 
Паселішча славян на месцы сучаснага Часлава існавала меркавана з VIII ці IX стагоддзя, але горадам яно стала ў сярэдзіне XIII стагоддзя падчас кіравання караля Багеміі Пржэмысла Отакара II. У горадзе быў пабудаваны касцёл Св. Пятра і Паўла і іншыя будынкі, якія ў наш час уяўляюць турыстычную цікавасць. Падчас Гусіцкіх войнаў, сойм скліканы ў Чаславе з 3 па 7 чэрвеня 1421 года, выбраў новы часовы ўрад, Чатыры пражскія артыкулы былі абвешчаны законам, а імператар Свяшчэннай Рымскай імперыі Жыгімонт быў пазбаўлены чэшскага прастола. У 1424 годзе ў Чаславе быў пахаваны палкаводзец Ян Жыжка — адзін з правадыроў гусітаў, нацыянальны герой Чэхіі. Падчас Трыццацігадовай вайны Часлаў занялі і часткова разбурылі шведскія войскі. Цалкам аднавіцца пасля вайны і зноў набыць страчаныя раней функцыі эканоміка-палітычнага цэнтра горад змог толькі ў XVIII — XIX стагоддзі.

Цяпер Часлаў — гэта невялікі горад, які з'яўляецца параўнальна папулярным месцам для турыстаў. У ім ёсць музей, бібліятэка. Заснаваны ў 1902 годзе футбольны клуб «Зеніт» з Часлава гуляе ў Другой лізе Чэхіі па футболу.

## Славутасці 
* Касцёл Святых апосталаў Пятра і Паўла

## Вядомыя асобы 
* Ян Дзюсек (1760—1812) — чэшскі кампазітар і піяніст.
* Філіп Максіміліян Опіц (1787—1858) — чэшскі батанік-самавук, міколаг.
* Ёзаф Свобада (1920—2002) — чэхаславацкі і чэшскі сцэнограф.
* Рудальф Цеснаглідак (1882—1928) — чэшскі пісьменнік, паэт і журналіст.
* Мілаш Форман (нар. 1932) — чэшска-амерыканскі кінарэжысёр і сцэнарыст.
* Людміла Форманава (нар. 1974) — лёгкаатлетка.
* Давід Яралім (нар. 1979) — чэшскі футбаліст, паўабаронца.

## Спасылкі 
* афіцыйны сайт горада

Катэгорыя:Гарады Сярэднячэшскага края
Фрыдрых Кіль

**Фрыдрых Кіль** (; 8 кастрычніка 1821, Пудэрбах, цяпер у складзе горада Бад-Ласфэ — 13 верасня 1885) — нямецкі кампазітар.

## Біяграфія 
Таленавіты самавук, Кіль пачаў іграць на фартэпіяна ў шасцігадовым узросце, пісаць музыку ў трынаццацігадовым. З пераездам сям'і Кіля ў Шварцэнау (цяпер у складзе горада Бад-Берлебург) таленавіты хлопчык у 1835 г. патрапіў у поле зроку графа Сайн-Вітгенштэйн-Берлебург: Кіль быў прыцягнуты да выступленняў графскай капэлы, пазней быў накіраваны ў Кобург вучыцца ў флейтыста і кампазітара Каспара Кумера, а па вяртанні ў 1840—1842 гг. узначальваў графскую капэлу. Затым у 1842 г. з ім некаторы час займаўся Людвіг Шпор, пасля чаго Кіль адправіўся ў Берлін вучыцца ў Зігфрыда Дэна. У 1852 г. яго першае спелае сачыненне, 15 канонаў для фартэпіяна Op. 1, было апублікавана ў Лейпцыгу з прысвячэннем Ферэнцу Лісту, з якім малады кампазітар не быў знаёмы.

Захоплены альпініст, у 60-гадовым узросце Кіль здзяйсняў узыходжанні на найвышэйшыя альпійскія вяршыні масіва Монтэ-Роза.

## Творчасць 
Сярод твораў Кіля — рэквіем (1862), араторыя «Хрыстос» (1870), «Te Deum», фартэпіянны канцэрт, камерныя сачыненні для фартэпіяна, фартэпіяна са скрыпкай, фартэпіяннага трыа, шматлікія песні. Сачыненні Кіля, асабліва араторыя, былі шырока вядомыя ў Германіі. Яго музычны стыль прытрымліваўся сярэдняй лініі паміж кансерватыўнай традыцыяй, якая была спадчынніцай Роберта Шумана і Фелікса Мендэльсона, і рэфарматарскай дзейнасцю Ферэнца Ліста. Нягледзячы на вядомую мастацкую ўмеранасць, Кіль карыстаўся падтрымкай Ганса фон Бюлава, які першапачаткова адгукнуўся на яго Варыяцыі і фугу Op. 17 адмоўна, але затым змяніў сваё меркаванне.

## Выкладанне 
Кіль пачаў выкладаць з 1866 г. у Кансерваторыі Штэрна (з 1868 г. прафесар), у 1870 г. перайшоў у арганізаваную Іозефам Іаахімам Берлінскую Вышэйшую школу музыкі; сярод яго вучняў, у прыватнасці, Ігнац Падзярэўскі, Морыц Машкоўскі, Антоній Стольпэ, Бернхард Ставенгаген, Арнальд Круг.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Кампазітары Германіі
Катэгорыя:Акадэмічныя музыканты Германіі
Катэгорыя:Музычныя педагогі Германіі
Катэгорыя:Кампазітары паводле алфавіта
2003 год у гісторыі беларускага выяўленчага мастацтва

**2003** год быў адзначаны шэрагам падзей, якія пакінулі прыкметны след у гісторыі беларускага выяўленчага мастацтва.

## Падзеі 
* «Этна», мастацкі folk-праект у Ратушы Віцебска
* «Ідзе вясна», персанальная выстаўка жывапісу і графікі  Дзяніса Барсукова. Дзяржаўны літаратурны музей Янкі Купалы, Мінск
* «50 гадоў Мастацкага факультэта БДАМ», выстаўка ў Палацы мастацтва, Мінск
* «Адроджаны свет. Яўрэйскае жыццё ў Цэнтральнай і Усходняй Еўропе». Музей сучаснага выяўленчага мастацтва, Мінск; Музей беларускага кнігадрукавання, Полацк; Магілёўскі абласны мастацкі музей імя Паўла Масленікава, Магілёў; Карцінная галерэя Г. Х. Вашчанкі, Гомель; Выставачная зала Бабруйскай гарадской арганізацыі Беларускага саюза мастакоў, Бабруйск
* «Краса Айчыны», групавая выстаўка ў Нацыянальным гістарычным музеі, Мінск
* «Салодкае саламянае жыццё», персанальны арт-праект Артура Клінава, галерэя «RLBQ», Марсель, Францыя
* Персанальная выстаўка Анатоля Бараноўскага «Адзiнства разнастайнасцi» (сумесна з А. Бараноўскай і В. Герасiмавым). Палац мастацтваў. г. Мінск

### Выстаўка жывапісу Марты Шматавай, Цэнтр культуры Bois D’Arcy, Францыя 

Выява:2003 Цэнтр культуры Bois D’Arcy France.jpg
Выява:2003 Цeнтр культуры Bois D’Arcy France.jpg

## Памерлі 
* 18 ліпеня — Юрый Нікіфараў (нар. 1937), беларускі мастак-график, педагог.
* 16 жніўня — Венанцый Бутрым (нар. 1936), беларускі мастак, педагог, літаратар.
* 4 лістапада — Уладзімір Кульваноўскі (нар. 1918), беларускі тэатральны мастак, жывапісец, графік.

## Галерэя жывапісу 

Выява:Vasily Sharangovich Autumn Field Covers of Belarus 2014.jpg|Васіль Шаранговіч, «Восеньскае поле»
|Барыс Аракчэеў, «Прыйшла восень у Астрашыцкі гарадок», кардон, алей, 24 х 31 см

## Галерэя скульптуры 

Выява:Mikelangelo Relief by Eugeny Kolchev.jpg|Яўген Колчаў, «Мікеланджэла» 
Выява:Fishes Sculptures by Eugeny Kolchev.jpg|Яўген Колчаў, «Рыбы»

## Мастацкія капэрты і паштоўкі

Выява:Гальяш Леўчык паштоўка.jpg|Гальяш Леўчык. Мастак Мікола Рыжы

 

Катэгорыя:2003 год у Беларусі
Катэгорыя:Гісторыя беларускага выяўленчага мастацтва паводле гадоў
Уладзіслаў Віталевіч Паўленка

**Уладзіслаў Паўленка** (нар. , , Украіна) — украінскі футбаліст, паўабаронца.

## Клубная кар’ера 
З 2006 па 2008 год выступаў за каманду «Нікапаль-98» у першынстве Днепрапятроўскай вобласці. Пазней, з 2010 года, выступаў за днепрапятроўскае вучылішча фізічнай культуры (ВФК) у дзіцяча-юнацкім чэмпіянаце Украіны.

У ліпені 2011 года перайшоў у сімферопальскую «Таўрыю». Спачатку доўгі час выступаў за дубль крымскага клуба. Узімку 2012/2013 далучыўся да асноўнага складу «Таўрыі», што ў многім стала магчыма дзякуючы забароне ФІФА на ажыццяўленне «Таўрыяй» трансфераў. Дэбютаваў у Прэм’ер-лізе 3 сакавіка 2013 года ў матчы з «Карпатамі», выйшаўшы ў стартавым складзе. Усяго ў сезоне 2012/13 прыняў удзел у 7 матчах.

У першай палове сезона 2013/14 звычайна толькі выхадзіў на замену, але з сакавіка 2014 года стаў трывалым іграком асновы. Па заканчэнні сезона «Таўрыя» спыніла існаванне. Другую палову 2014 года правёў у складзе «Гаверлы», за якую згуляў у 4 матчах, а з кастрычніка 2014 года выступаў толькі за моладзевы склад закарпацкага клуба.

У лютым 2014 года пасля прагляду падпісаў кантракт з «Віцебскам», які па выніках сезона 2014 вярнуўся ў Вышэйшую лігу Беларусі. У віцебскім клубе трывала замацаваўся на пазіцыі апорнага паўабаронцы. У студзені 2016 года па заканчэнні кантракта пакінуў «Віцебск».

У сакавіку 2016 года далучыўся да ўзбекскага «Наўбахора», а ў жніўні 2016 года перайшоў у «Маш’ал». У жніўні 2017 года стаў іграком клуба другога дывізіёна Узбекістана «Сурхан» з Тэрмеза. У 2018 годзе зноў гуляў за «Маш’ал», а ў верасні вярнуўся ва Украіну, далучыўшыся да клуба «Нікапаль», пакінуў яго ў канцы года.

З ліпеня 2019 года пачаў выступаць за «Ужгарад». У лютым 2020 года далучыўся да армянскага «Арагаца», а сезон 2020/21 правёў у малдаўскай «Сперанцы». У лютым 2022 года стаў іграком «Любамыр», аднак так і не згуляў за клуб, а ў верасні 2022 года перайшоў у «Рубікон». У сакавіку 2023 года быў заяўлены за «Звягель». У жніўні 2023 года далучыўся да мікалаеўскага «Васта», аднак у тым жа месяцы пакінуў каманду.

## Міжнародная кар’ера 
У 2012—2013 гадах выступаў за юніёрскую зборную Украіны (да 19). Увосень 2012 года гуляў за юніёрскую зборную ў кваліфікацыйным раўндзе чэмпіянату Еўропы да 19, дзе адзначыўся двума галамі і дапамог камандзе прайсці ў элітны раўнд. Пасля элітнага раўнда (май 2013 года) Украіна выбыла з далейшай барацьбы, і Паўленка скончыў выступы за зборную.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Украіны
Катэгорыя:Ігракі ФК Таўрыя Сімферопаль
Катэгорыя:Ігракі ФК Гаверла Ужгарад
Катэгорыя:Ігракі ФК Віцебск
Катэгорыя:Ігракі ФК Наўбахор
Катэгорыя:Ігракі ФК Маш’ал
Катэгорыя:Ігракі ФК Сурхан Тэрмез
Катэгорыя:Ігракі ФК Нікапаль
Катэгорыя:Ігракі ФК Ужгарад
Катэгорыя:Ігракі ФК Арагац
Катэгорыя:Ігракі ФК Сперанца Ніспарэнь
Катэгорыя:Ігракі ФК Любамыр Ставышчэ
Катэгорыя:Ігракі ФК Рубікон Кіеў
Катэгорыя:Ігракі ФК Звягель
Катэгорыя:Ігракі ФК Васт Мікалаеў
Няманя Човіч

**Няманя Човіч** (; нар. , , Сербія) — сербскі футбаліст, нападнік кітайскага клуба «Хэнань» з Чжэнчжоу.

## Клубная кар’ера 
Пачынаў кар’еру, гуляючы ў ніжэйшых лігах Сербіі. У 2010 годзе апынуўся ў складзе прымаверы італьянскай «Пармы», але так і не дасягнуў асновы клуба. Улетку 2011 года стаў іграком клуба сербскай Суперлігі «Вайводзіна», але ўжо праз месяц перабраўся ў «Спартак Злацібар Вода», дзе гуляў на працягу двух гадоў.

У другой палове 2013 года выступаў за «Доньі Срэм». Першую палову 2014 года правёў у Казахстане, гуляючы за «Спартак» з Семея. Пасля вярнуўся ў «Пролетар», гуляў з ім у Першай лізе Сербіі.

У лютым 2015 года пасля прагляду падпісаў кантракт з салігорскім «Шахцёрам». У першай палове сезона 2015 трывала з’яўляўся на полі, нярэдка і ў стартавым складзе, але пазней страціў месца ў аснове. У лістападзе 2015 года стала вядома, што «Шахцёр» не будзе падаўжаць кантракт з сербам, і той пакінуў клуб.

У сакавіку 2016 года вярнуўся ў «Пролетар». Згуляў за клуб чатыры матчы, пасля чаго зноў апынуўся ў Беларусі, падпісаўшы кантракт з «Мінскам». Здолеў замацавацца ў аснове мінчан, з 8 галамі ў чэмпіянаце стаў адным з найлепшых бамбардзіраў каманды ў сезоне. У лістападзе 2016 года па заканчэнні кантракта пакінуў «Мінск».

У лютым 2017 года стаў іграком клуба «Ламія» з другога дывізіёна Грэцыі. Аднак, ужо ў сакавіку разарваў кантракт і неўзабаве зноў далучыўся да «Мінска». У першай палове сезона 2017 гуляў нерэгулярна, шмат прапускаючы з-за траўм, але пазней стаў трывалым іграком асновы. У лістападзе 2017 года па заканчэнні кантракта пакінуў каманду.

У пачатку 2018 года зноў стаў іграком «Пролетара». У ліпені 2019 года перайшоў у «Вайводзіну», з якой выйграў Кубак Сербіі. У красавіку 2022 года перабраўся ў кітайскі клуб «Куньшань», якому па выніках сезона 2022 дапамог перамагчы ў Першай лізе, а сам стаў найлепшым бамбардзірам каманды. У сакавіку 2023 года «Куньшань» спыніў існаванне, і ў красавіку нападнік перабраўся ў «Хэнань».

## Міжнародная кар’ера 
Выступаў за юнацкія і моладзевыя зборныя Сербіі.

25 студзеня 2021 года дэбютаваў у нацыянальнай зборнай Сербіі, адгуляўшы другі тайм таварыскага матча супраць Дамініканскай Рэспублікі (0:0).

## Дасягненні 
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі: 2015
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Сербіі: 2020
*  Уладальнік Кубка Сербіі: 2020
*  Пераможца Першай лігі Кітая: 2022

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Сербіі
Катэгорыя:Ігракі зборнай Сербіі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ФК Пролетар Нові-Сад
Катэгорыя:Ігракі ФК Парма
Катэгорыя:Ігракі ФК Вайводзіна
Катэгорыя:Ігракі ФК Спартак Субаціца
Катэгорыя:Ігракі ФК Доньі Срэм
Катэгорыя:Ігракі ФК Спартак Семей
Катэгорыя:Ігракі ФК Шахцёр Салігорск
Катэгорыя:Ігракі ФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Ламія
Катэгорыя:Ігракі ФК Куньшань
Катэгорыя:Ігракі ФК Хэнань
Лю Чэньвэй

**Лу Чэньвэй** (; нар. , Кітай) — кітайскі прафесійны гулец у снукер.

## Спасылкі 
* Профіль на World Snooker 
* Статыстыка Лу Чэньвэя на CueTracker.net  

Катэгорыя:Снукерысты Кітая
Лі Уолкер

**Лі Уолкер** (; , ) — валійскі прафесійны гулец у снукер. Чвэрцьфіналіст чэмпіянату свету 1997 года.

## Спасылкі 
* Профіль на World Snooker 
* Статыстыка Лі Уолкера на CueTracker.net 

Катэгорыя:Снукерысты Уэльса