Прадастаўленне аўтакефаліі праваслаўнай царкве ва Украіне

**Прадстаўленне аўтакефаліі праваслаўнай царкве ва Украіне** — дзеянні дзяржаўнай і царкоўнай улад ва Украіне і мацярынскай Канстанцінопальскай царквы, накіраваныя на стварэнне адзінай Памеснай праваслаўнай царквы ва Украіне і ўступлення аўтакефаліі. Адным з магчымых спосабаў прадстаўлення аўтакефаліі будзе папярэдняе аб’яднанне праваслаўных цэркваў Украіны, а менавіта УАПЦ, УПЦ КП і часткі УПЦ МП і абранне прадстаяцеля адзінай памеснай праваслаўнай царквы Украіны.

## Перадача заявы аб прадстаўленні аўтакефаліі 
thumb|368x368px|Уручэнне подпісаў патрыярхам Філарэтам прэзідэнту Украіны — Пятру Парашэнку
18 красавіка 2018 года Прэзідэнт Украіны П. Парашэнка сустрэўся з мітрапалітам Макарыем, мітрапалітам Ануфрыем і патрыярхам Філарэтам і афіцыйна перадаў подпісы 40 архірэяў Кіеўскага патрыярхата, 12 архірэяў аўтакефальнай царквы і каля 10 архірэяў Маскоўскага патрыярхата да Усяленскага Патрыярха аб прадастаўленні Томаса аб аўтакефаліі Украінскай царкве.

19 красавіка 2018 года Вярхоўная Рада Украіны прыняла пастанову № 2410-VIII аб падтрымцы заявы Прэзідэнта Украіны да Усяленскага Патрыярха Варфаламея аб прадастаўленні Томаса аб аўтакефаліі Праваслаўнай Царкве ва Украіне. У той жа дзень гэтую пастанову падпісаў Старшыня Вярхоўнай Рады Украіны.

20 красавіка 2018 года намеснік кіраўніка прэзідэнцкай адміністрацыі Расціслаў Паўленка вылецеў у Стамбул для перадачы Усяленскаму Патрыярху Варфаламею звароту аб прадастаўленні Томаса аб аўтакефаліі Праваслаўнай Царкве ва Украіне.

## Архірэйскі сабор у Канстанцінопалі 
На адкрыцці Архірэйскага сабора Канстанцінопальскай Царквы 1 верасня ў Стамбуле Патрыярх Канстанцінопальскі Варфаламей прачытаў даклад, у якім адзначыў, што: «Масква на працягу многіх стагоддзяў распараджалася Кіеўскай мітраполіяй, праваслаўнай царквой у Украіне, без ведама Канстанцінопаля». На Архірэйскім саборы Канстанцінопальскай царквы ў Стамбуле 2 верасня епіскапы вырашылі, што «Канстанцінопальскі патрыярхат можа аказваць аўтакефалію без якіх-небудзь узгадненняў».

## Сусветная Патрыярхія апублікавала дакументы 
У канцы верасня 2018 года Сусветная Патрыярхія апублікавала даследаванне гістарычных царкоўных дакументаў, якім хацела даказаць, што Канстанцінопаль ніколі не аддаваў Кіеўскую мітраполію ў кананічную тэрыторыю Рускай Праваслаўнай Царквы.

## Сінод Канстанцінопальскай праваслаўнай царквы 
9-11 кастрычніка адбыўся сінод Канстанцінопальскай праваслаўнай царквы, на якім было вырашана:

# Пацвердзіць ужо прынятае рашэнне аб тым, каб Сусветны Патрыярхат прыступіў да прадастаўлення аўтакефаліі УПЦ КП.
# Аднавіць на сённяшні дзень Стаўрапігію Сусветнага Патрыярха ў Кіеве, адну з яго шматлікіх стаўрапігій ва Украіне, якія заўсёды там існавалі.

### Сінод РПЦ у Беларусі 
Гэта першы ў гісторыі надзвычайны сінод Маскоўскага патрыярхата за межамі Расіі. Пасяджэнне сінода адбылося 15 кастрычніка 2018 года ў памяшканні Мінскай епархіі. Прэс-сакратар патрыярха Кірыла святар  заявіў, што сінод РПЦ МП рыхтуе «адэкватны і жорсткі» адказ на рашэнне Канстанцінопальскага Патрыярхата даць Томас аб аўтакефаліі. УПЦ МП на саборы Рускай праваслаўнай царквы ў Мінску прадстаўляе яе старшыня мітрапаліт Ануфрый (Беразоўскі), а таксама мітрапаліт Запарожскі і Мелітопальскі Лука (Каваленка). На пасяджэнні сінод Рускай праваслаўнай царквы вырашыў разарваць еўхарыстычныя зносіны са Сусветным патрыярхатам.

У рашэнні гэтага сінода сказана: «З гэтага часу і аж да адмовы Канстанцінопальскага Патрыярхата ад прынятых ім антыкананічных рашэнняў для ўсіх святароў Рускай Праваслаўнай Царквы немагчыма канцэлебрацыі з духоўнымі Канстанцінопальскай Царквы, а для вернікаў — удзел у сакраментах, якія ажыццяўляюцца ў яе храмах». Такім чынам, РПЦ і УПЦ МП (як частка РПЦ) пайшлі на схізму. Але так як РПЦ мае зносіны з Антыахійскай ПЦ, Грузінскай ПЦ і іншымі Праваслаўнымі Цэрквамі якія ў сваю чаргу маюць зносіны з так званай РПЦ з «раскольніцкай і ерэтычнай Канстанцінопальскай ПЦ», то і сама РПЦ становіцца раскольніцкай і ерэтычнай.

## Юрысдыкцыя 
Пасля рашэння сінода Сусветнага патрыярхату аб адмене юрысдыкцыі Рускай Праваслаўнай Царквы над украінскім епіскапатам ўсе праваслаўныя архірэі Украіны (зарэгістраваныя рэлігійныя арганізацыі ў ) кананічна лічацца слугамі Сусветнага прастола, незалежна ад таго, да якой Праваслаўнай Царквы яны належалі да таго часу, у сувязі з чым абавязаны ўзгадняць дзеянні з Сусветным патрыярхатам.

### Заканадаўства 
thumb|250px|Пётр Парашэнка і патрыярх Варфаламей падпісваюць пагадненне «Аб супрацоўніцтве і ўзаемадзеянні паміж Украінай і Сусветным Канстанцінопальскім Патрыярхатам». 3 лістапада 2018 г.
18 кастрычніка 2018 года ў Вярхоўнай Радзе 237 галасамі «за» быў прыняты законапраект № 9208, пададзены Прэзідэнтам Парашэнка 17 кастрычніка пра тое, што Андрэеўская царква Нацыянальнага запаведніка «Сафія Кіеўская» перадаецца ў бязвыплатнае пастаяннае карыстанне Сусветнага патрыярхату для здзяйснення набажэнстваў і абрадаў (пры гэтым Андрэеўская царква застаецца ў дзяржаўнай уласнасці). У ёй запланавана размяшчэнне стаўрапігіі Сусветнага патрыярхату, што фактычна будзе выконваць ролю пасольства Сусветнага Патрыярха.

У Вярхоўнай Радзе зарэгістраваныя законапраекты № 5309 («адносна назвы рэлігійных арганізацый») і № 4128 («па змяненні рэлігійнымі суполкамі падпарадкаванасці»), закліканыя ўпарадкаваць некаторыя арганізацыйныя пытанні.

3 лістапада 2018 года Прэзідэнт Украіны і Сусветны Патрыярх падпісалі пагадненне аб супрацоўніцтве.

### Каноны 
У працэсе вырашэння надання томаса ўкраінскаму праваслаўю выявілася, што Рускай праваслаўнай царкве сусветны патрыярх ніколі не надаваў томаса на права абвяшчэння аўтакефаліі і стварэння Маскоўскай патрыярхіі.

У канцы верасня 2018 года Сусветная Патрыярхія абнародавала даклад «Сусветны прастол і Украінская Царква. Кажуць дакументы», прысвечаны абгрунтаванню тэзіса, што Канстанцінопальскі Патрыярхат ніколі не аддаваў Кіеўскую мітраполію ў кананічную тэрыторыю Рускай Праваслаўнай Царквы, а толькі дазваляў Маскоўскаму патрыярху хіратонію кіеўскага мітрапаліта.

Сусветны Патрыярх абвясціў аднаўленне сваёй кананічнай тэрыторыі без права ўмешвацца РПЦ МП у справы Украіны, абвясціў незаконным і палітызаваным акт Рускай Праваслаўнай Царквы анафемы супраць украінскага хрысціяніна і гетмана Івана Мазепы.

## Цікавыя факты 
На Усеправаслаўным саборы на в. Крыт 21 чэрвеня 2016 года Руская праваслаўная царква была абвінавачаная ў ерасі этнафілетызма (гл. «Сусветны сабор»). Абвінавачванні абвясціў кіпрскі архіепіскап Хрызастом II.

У працэсе вырашэння прадстаўлення Томаса ўкраінскаму праваслаўю аказалася, што Рускай праваслаўнай царкве Сусветны Патрыярх ніколі не надаваў Томаса на права абвяшчэння аўтакефаліі і стварэння Маскоўскай Патрыярхіі.

## Гл. таксама 
* Праваслаўе ў Беларусі
* 
*
*Каляндарная рэформа ва Украіне
** Кіеўскі сабор (2023)

## Зноскі 
## Спасылкі 
* Український день на Фанарі 
* Єдина помісна Православна Церква: спроба 2018
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* Візити до Варфоломія з проханням про автокефалію відбувалися ще на зорі незалежності України,&nbsp;— академік Жулинський
* ФСБ ні перед чим не зупиниться, щоби зірвати надання Томоcу УПЦ,&nbsp;— Людмила Филипович
* Емісари з сусідньої країни намагалися підкупити єрархів, щоби зірвати процес автокефалії,&nbsp;— Порошенко
* 
* 
* Предстоятель УАПЦ Макарій: Я не претендую на роль глави Помісної Церкви
* «Патріарх Варфоломій прийняв рішення щодо Томосу Українській Церкві»,&nbsp;— отець Кирило Говорун
* Пропагандистська війна проти отримання Україною Томосу
* 
* Вселенський Патріарх зараз ще більше зацікавлений у вирішенні проблем Православ’я в Україні,&nbsp;— прес-служба Константинополя
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Гісторыя хрысціянства
Катэгорыя:Кананічнае права
Катэгорыя:Царкоўнае права
Катэгорыя:Праваслаўная царква Украіны
Катэгорыя:Канстанцінопальскі Патрыярхат
Катэгорыя:Рэлігійнае права
Катэгорыя:Украінская праваслаўная царква Кіеўскага патрыярхата