Нацыянальная галерэя (Прага)

міні|праворуч|230пкс|Базіліка Св. Георгія&nbsp;— аддзел Нацыянальнай галерэі. Фасад арх. Франчэска Караці. перыяд барока

**Нацыянальная галерэя ў Празе** () — дзяржаўная арганізацыя, у распараджэнні якой знаходзяцца найбуйнейшыя калекцыі выяўленчага і прыкладнога мастацтва ў Чэхіі.

Утворана ў 1949 годзе зліццём некалькіх раней створаных галерэй. Экспазіцыі Нацыянальнай галерэі размяшчаюцца ў некалькіх гістарычных будынках і палацах у Празе і за яе межамі, найбуйнейшы з якіх — Выставачны палац ().

## Гісторыя 
Гісторыя галерэі пачалася 5 лютага 1796 года, калі групай патрыятычна настроеных чэшскіх арыстакратаў і адукаваных інтэлектуалаў з сярэдняга класа было створана Таварыства патрыятычных сяброў мастацтва для асветы і прылучэння да мастацтва насельніцтва. Таварыства заснавала дзве арганізацыі — Акадэмію мастацтваў і Галерэю, адкрытую для наведванняў гараджан. Менавіта яна стала папярэдніцай сучаснай Нацыянальнай галерэі.

У 1902 годзе Таварыства арганізавала Галерэю сучаснага мастацтва Чэшскага каралеўства, у якую ўвайшла калекцыя, падораная імператарам Францам Іосіфам I.

У 1918 годзе калекцыя Таварыства стала галоўным мастацкім зборам Чэхаславакіі.

У 1942 годзе да Галерэі, якая звалася тады Чэшска-Мараўская земская галерэя, былі далучаны калекцыі расфармаванай Галерэі сучаснага мастацтва Чэшскага каралеўства.

Законам 1949 года была ўтворана Нацыянальная галерэя ў Празе. У збор увайшлі таксама графічныя калекцыі Нацыянальнага музея і Універсітэцкай бібліятэкі.

## Галоўныя аддзелы і будынкі Нацыянальнай галерэі 
міні|злева| 200пкс |Старамесцкая плошча. Палац Кінскіх каля гатычнага Тынскага сабора
Калекцыя галерэі размешчана ў некалькіх будынках:

* Кляштар Св. Агнэсы Чэшскай () — сярэднявечнае мастацтва Багеміі і цэнтральнай Еўропы
* Палац Кінскіх () — чэшскія пейзажы 17—20 стагоддзяў
* Палац Штэрнберг () — еўрапейскае мастацтва з часоў Антычнасці да эпохі барока
* Палац выставак () — мастацтва з XIX стагоддзя да нашых дзён
* Манеж Вальдштэйн () — зменныя экспазіцыі

Выява:Hradcany sv Jiri Praha 3888.JPG|Базіліка Святога Георгія, фасад. арх. Ф. Караці. 17 стагоддзе.
Выява:Valdstejn Palace stables.jpg|Манеж палаца Вальдштэйн
Выява:Anežský klášter, kostely svatého Salvátora a Františka.jpg|Гатычны кляштар Св. Агнэсы Чэшскай, Прага.
Выява:Sternersky palac Praha 001.JPG|Палац Штэрнберг са скульптурай Бары ў дворыку.
Выява:Zbraslav10.jpg|Замак Збраслаў
Выява:Praha, Staré Město, Dům u černé matky Boží EX.JPG|Дом Ля Чорнай Мадоны
Выява:Praha Veletržní palác jih.jpg|Прага, Вялікі палац
Выява:Praha Veletržní palác hala2.jpg|Інтэр'ер Вялікага палаца

## Галерэя 
### Сярэднявечча і протарэнесанс 

Выява:St George and the Dragon-altar wing-NG-Praha.jpg|Св. Георгій са Зміем, 1470
Выява:Sveta Anezka.jpg|Св. Агнэса (Анежка), 1482
Выява:XV century painting of St Sebastian, St Linhart and St Catherine.jpg|Святыя Себасцьян, Лейнхарт, Кацярына
Выява:Convent of St Agnes of Bohemia - Saint Sebastian.jpg|Пакутніцтва Св. Себасцьяна, 1551

Выява:Jan Gossaert 005.jpg|Ян Госарт. *Евангеліст Лука піша абраз Багародзіцы* (каля 1520)
Выява:Meister Theoderich von Prag 002.jpg|Тэадорык. *Св. Еранім* (каля 1370)
Выява:Albrecht Dürer 099.jpg| Альбрэхт Дзюрэр. *Свята пацерак* (1506)
Выява:The Resurrection – NG.O 477.jpg|Майстар Тржэбаньскага алтара.*Уваскрэсенне Хрыста* (каля 1380—1390)

### Скульптура 

Выява:Jiri hlavicesloupku mini.jpg|Сярэднявечная капітэль
Выява:Gothic replica of the Krumlov Madonna.jpg|Гатычная Мадонна з дзіцем з Крумлава

Выява:Tympanon sv.Jiri.jpg|Тымпан - Багародзіца на троне
Выява:Brokof03.jpg|Скульптар Брокоф. Херувім з распяццем Хрыста

### Барока 

Выява:The Martyrdom of Saint thomas.JPG|Рубенс, пакутніцтва Святога Тамаша.
Выява:Jan Kupecký - Vlastní podobizna umělce malujícího portrét manželky (1711).jpg| Ян Купецкі, аўтапартрэт, 1711
Выява:José de Ribera 036.jpg|Хасэ дэ Рыбера, Св. Еранім
Выява:Karel Skréta 002.jpg|К. Шкрэта, Дзідона і Эней, 1670

### Нацюрморт 

Выява:Cornelis Norbertus Gysbrechts 004.jpg|Карнеліс Гейсбрэхтс, нацюрморт 1663
Выява:Georg Flegel - Stilleben mit Nelken (1630-35).jpg|Георг Флегель, 1635
Выява:Jacob van Es - Still life of grapes with a walnut.jpg|Якаб ван Эс, 17 стагоддзе

### Імпрэсіянізм, постімпрэсіянізм 

Выява:Paul Gauguin 066.jpg|Добры дзень, спадар Гаген, 1889
Выява:Maison et ferme du Jas de Bouffan, par Paul Cézanne.jpg|Поль Сезан, Жа дэ Буфан, 1887
Выява:Henri de Toulouse-Lautrec 028.jpg|Тулуз-Латрэк, Танцы ў Мулен Руж
Выява:Pierre-Auguste_Renoir_068_(Les_amoureux).jpg|Рэнуар, Закаханая пара.

## Літаратура 
* "Национальная галерея (в Праге)". БСЭ. 3-е издание.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт галерэі (чэш.)
* http://www.ngprague.cz/16/detail/narodni-galerie-v-praze/ 
* Галерэі ў Празе 

Катэгорыя:Музеі Прагі
Катэгорыя:Мастацкія музеі Чэхіі
Катэгорыя:Нацыянальныя музеі Чэхіі
Катэгорыя:З’явіліся ў XVIII стагоддзі
Катэгорыя:XVIII стагоддзе ў Празе
Катэгорыя:З’явіліся ў 1949 годзе
Катэгорыя:1949 год у Празе