open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Сезон 1999/2000 «Камунальніка» Гродна

У сезоне 1999—2000 валейбольны клуб «Камунальнік» з Гродна прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 1999/2000 (**Бронзавы прызёр	**),
* Кубак Беларусі 1999 (**Уладальнік**).

## Склад каманды 
* Арцём Буцько (1982)
* Аляксандр Елістратаў (1977)
* Вадзім Азімка (1974)
* Эдуард Венскі (1977)
* Уладзімір Дуброўшчык (1975)
* Аляксандр Пазняк (1975)
* Аляксандр Мякіш (1976)
* Андрэй Абухоўскі (1974)
* Андрэй Шчаткоў (1982)
* Антон Касцоў (1982)
* Артур Папай (1969)
* Дзмітрый Кот (1975)
* Максім Дацэнка (1978)
* Мікалай Пасеяў (1974)
* Віктар Бекша (1974)

## Гл. таксама 
* Сезон 1998/1999 «Камунальніка» Гродна
* Сезон 2000/2001 «Камунальніка» Гродна

## Спасылкі 
* 1999/2000 European Cups Kommunalnik GRODNO
* Kommunalnik Grodno 
1999/2000
Камунальнік Гродна
Катэгорыя:1999 год у Гродне
Катэгорыя:2000 год у Гродне
Сезон 2001/2002 «Заходняга Буга» Брэст

У сезоне 2001—2002 валейбольны клуб «Заходні Буг» з горада Брэст прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2001/2002 (**Сярэбраны прызёр**)
* Кубак Беларусі 2001 (**Бронзавы прызёр**).

## Склад каманды 
* Андрэй Абухоўскі (1974)
* Арцём Буцько (1982)
* Валерый Буяк (1971)
* Ігар Чэрнік (1975)
* Вячаслаў Гуц (1980)
* Дзмітрый Кандраценя (1985)
* Валерый Лычоў (1973)
* Вадзім Мінюк (1979)
* Дзмітрый Ціхмановіч (1979)
* Віктар Вашчук (1975)
* Аляксандр Віркоўскі (1975)
* Аляксей Еўтуховіч (1981)

## Гл. таксама 
* Сезон 2000/2001 «Заходняга Буга» Брэст
* Сезон 2002/2003 «Заходняга Буга» Брэст

## Спасылкі 
* 2001/2002 European Cups Zapadny Bug BREST
* Zapadny Bug Brest
2001/2002
Заходні Буг Брэст
Катэгорыя:2001 год у Брэсце
Катэгорыя:2002 год у Брэсце
Алекс Хантэр (футбаліст)

**Аляксандр Кэмпбэл Хантэр** () быў шатландскім прафесійным футбалістам, які гуляў на пазіцыі галкіпера за «Куінз Парк», «Тотэнхэм Хотспур», «Уіган Бара» і «Нью-Бедфард Уэйлерз».

## Крыніцы
Сезон 1998/1999 «Заходняга Буга» Брэст

У сезоне 1998—1999 валейбольны клуб «Заходні Буг» з горада Брэст прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 1998/1999 (**Сярэбраны прызёр**.

## Склад каманды 
* Канстанцін Асіпчык (1978)
* Дзмітрый Зайкоўскі (1974)
* Віталь Кавальчук (1979)
* Валерый Буяк (1971)
* Аляксей Густыр (1979)
* Аляксандр Каваленка (1978)
* Валерый Лычоў (1973)
* Вадзім Мінюк (1979)
* Андрэй Абуховіч (1978)
* Дзмітрый Ціхмановіч (1979)
* Аляксандр Віркоўскі (1975)
* Віктар Вашчук (1975)

## Гл. таксама 
* Сезон 1997/1998 «Заходняга Буга» Брэст
* Сезон 1999/2000 «Заходняга Буга» Брэст

## Спасылкі 
* 1998/1999 European Cups Zapadny Bug BREST
* Zapadny Bug Brest
1998/1999
Заходні Буг Брэст
Катэгорыя:1998 год у Брэсце
Катэгорыя:1999 год у Брэсце
Сезон 2007/2008 «Заходняга Буга» Брэст

У сезоне 2007—2008 валейбольны клуб «Заходні Буг» з горада Брэст прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2007/2008 (**5-е месца**).

## Склад каманды 
* Сяргей Кітун (1982)
* Анатоль Клышэўскі (1987)
* Раман Сідзюк (1987)
* Уладзімір Козіч (1980)
* Юрый Бацян (1983)
* Вячаслаў Гуц (1980)
* Дзмітрый Кандраценя (1985) 
* Андрэй Марголь (1983)
* Вадзім Мінюк (1979)
* Дзмітрый Панцэвіч (1983)
* Павел Пашкевіч (1987)
* Аляксей Праневіч (1988)
* Аляксей Семянчук (1987)
* Павел Трухановіч (1988)
* Дзмітрый Ціхмановіч (1979)
* Аляксандр Віркоўскі (1975)
 

## Трэнеры каманды 
*  Аляксандр Герасімаў (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2006/2007 «Заходняга Буга» Брэст
* Сезон 2008/2009 «Заходняга Буга» Брэст

## Спасылкі 
* 2007/2008 European Cups	Zapadny Bug BREST
* Zapadny Bug Brest
2007/2008
Заходні Буг Брэст
Катэгорыя:2007 год у Брэсце
Катэгорыя:2008 год у Брэсце
Медаль Няскораных (Ларысы Геніюш)

**Медаль Няскораных (Ларысы Геніюш)** — узнагарода Аб’яднанага пераходнага кабінета Беларусі. Заснаваны пастановай кіраўніцы Кабінета Святланы Ціханоўскай ад 30 ліпеня 2024 года.

## Статут 
У адпаведнасці са Статутам узнагароды, які набыў моц 31 ліпеня 2024 года, медаль можа ўручацца беларускім і замежным грамадзянам, якія
* Леанід Судаленка, праваабаронца, грамадскі актывіст;
* Аляксандр Кабанаў, блогер, грамадскі актывіст;
* Сяргей Пятрухін, блогер, грамадскі актывіст;
* Алеся Буневіч, грамадская актывістка;
* Наталля Хершэ, грамадска-палітычная актывістка;
* Валерыя Чарнаморцава, грамадская дзеячка, даследчыца, экскурсаводка;
* Алана Гебрэмарыям, актывістка «Моладзевага Блоку»;
* Зміцер Фурманаў, сябар ініцыятыўнай групы па вылучэнні ў прэзідэнты Святланы Ціханоўскай.
* 5 узнагароджаных не былі названыя з меркаванняў бяспекі.

; 24 лютага 2025

* Паліна Шарэнда-Панасюк

; 21 сакавіка 2025

* Ксенія Луцкіна

## Крыніцы 
Катэгорыя:Медалі Аб’яднанага пераходнага кабінета Беларусі
Янійыгі

**Янійыгі** (, , ) — рака ў Эстоніі. Правы прыток сярэдняга цячэння Ягалы. Цячэ па тэрыторыі паветаў Ляэнэ-Вірумаа, Ярвамаа і Хар'юмаа на поўначы краіны.

Даўжыня ракі — 32 км, плошча вадазборнага басейна — 190 км².
## Крыніцы 
Катэгорыя:Рэкі Эстоніі
Янеда

**Янеда** () — вёска ў воласці Тапа павета Ляэнэ-Вірумаа, Эстонія.

Размешчана на поўначы Эстоніі, у сярэднім цячэнні ракі Янійыгі, на тэрыторыі прыроднага парку Кырвемаа. Праз вёску праходзіць чыгунка Талін-Тапа і шаша Пійбэ. Адлегласць да Таліна па шашы — 54 кіламетры, да валаснога цэнтра — горада Тапа — каля 15 кіламетраў. Вышыня над узроўнем мора — 82 метры.

У цэнтры Янеда знаходзяцца тры возеры, самае вялікае з якіх — маляўнічае возера Алікаярв з звілістай берагавой лініяй (плошча 3,2 гектара). Каля былога млына знаходзіцца плаціннае возера плошчай 2 гектары, побач з былым будынкам саўгаса-тэхнікума — штучнае возера памерам 0,4 гектара.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Тарвасйыгі

**Тарвасйыгі** () — рака ў Эстоніі. Левы прыток ракі Янійыгі.

Даўжыня ракі — 24 км, плошча вадазборнага басейна — 67,3 км². Працякае па тэрыторыі ландшафтнага заказніка Кырвемаа праз лясістую мясцовасць.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Рэкі Эстоніі
Нірза

**Ні́рза** () — населены пункт у Лудзенскім краі Латвіі. Адміністрацыйны цэнтр Нірзінскай воласці. Знаходзіцца на беразе возера Нірзас. Побач з вёскай праходзіць еўрапейскі маршрут E 22. За 20 км ад горада Лудза.

## Насельніцтва 
## Інфраструктура 
Вваласная адміністрацыя, пачатковая школа, народны дом, бібліятэка.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Латвіі
Какердая

**Какердая** () — балота ў сістэме верхавых балот цэнтральнай Эстоніі. Размешчана ў воласці Ярва, на мяжы павета Ярвамаа з паветам Хар'юмаа, за 70 км ад Таліна. Вышыня над узроўнем мора — 75 метраў.

Тэрыторыя балота ўваходзіць у склад прыроднага парка Кырвемаа. Плошча балота — 2 400 гектараў.

У цэнтры балота размешчана возера Какердзі (Какердая) плошчай 6,7 га. Глыбіня возера 5 метраў, берагі стромкія, тарфяныя. Дно пакрыта тарфяным брудам.

Балота ўваходзіць у торфараспрацоўкі Эпу-Какердзі, але на тэрыторыі самога балота торф не здабываецца.
Катэгорыя:Балоты Эстоніі
Ягала (рака)

**Ягала** () — рака, якая праходзіць па тэрыторыі Эстоніі, свой пачатак бярэ з заходняга схілу ўзвышша Пандыверэ, упадае ў Фінскі заліў. Даўжыня ракі — 97 км, плошча вадазборнага басейна — 1570 км².

У верхнім цячэнні рака працякае праз балота Кырвемаа. Левы прыток — Йыэляхтмэ; правыя прытокі — Амбла, Тарвасйыгі, Янійыгі, Мустйыгі. Іншыя прытокі: Соадла.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Рэкі Эстоніі
Нітаўрэ

**Ні́таўрэ** () — буйная вёска ў цэнтральнай частцы Латвіі, у Амацкім краі. Адміністрацыйны цэнтр Нітаўрскай воласці. Размешчаны на выгіне ракі Мэргупэ, якая агінае вёску з поўначы, на скрыжаванні аўтадарог P3 і P32, за 32 км ад краёвай думы Аўмас («Ausmās»), за 80 км ад Рыгі.
## Насельніцтва 
## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Андрыс Бэрзіньш, латвійскі дзяржаўны дзеяч
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Латвіі
Мэргупэ

**Мэргупэ** () — рака ў Латвіі (рэгіён Відзэмэ). Даўжыня ракі — 53 км, падзенне 157 м. Выток — возера Бунэну, знаходзіцца на тэрыторыі Нітаўрскай воласці, недалёка ад пасёлка Нітаўрэ на вышыні 260 метраў над узроўнем мора.

У верхнім цячэнні, да ўпадзення Брэндупэ, рака называецца ручаём Бунэну. Працякае па тэрыторыі Амацкага, Сігулдскага і Малпілскага краёў. Зліваючыся з ракой Суда, утварае раку Ліела-Юга, якая ўпадае ў возера Юглас у нізоўях ракі Даўгава.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Рэкі Латвіі
Югла (рака)

**Югла** () — рака ў Латвіі, якая ўтвараецца пры зліцці рэк Ліела-Югла і Маза-Югла і ўпадае ў возера Юглас каля вострава Судрабсаліня. Гэты ўчастак ракі даўжынёй 2,5 км называюць таксама Бергюпэ. Таксама ўключае ў сябе пратоку даўжынёй 3 км, якая выцякае з возера і ўпадае ў возера Кішэзэрс.
Катэгорыя:Рэкі Латвіі
Ліела-Югла

**Ліела-Югла** () — рака ў Латвіі, правы складнік ракі Югла. Даўжыня ракі — 62 км, плошча вадазборнага басейна — 1626 км².

Утвараецца зліццём рэк Суда (правы складнік) і Мэргупэ (левы складнік) каля населенага пункта Сідгунда Малпілскага краю. Цячэ пераважна ў заходнім напрамку праз лясы паралельна рацэ Маза-Югла. У ніжнім цячэнні працякае па Прыморскай нізіне. Зліваецца з ракой Маза-Юга ў паўднёва-ўсходняй частцы возера Юглас.

Рака звілістая, берагі пераважна нізінныя. Дно камяніста-пясчанае, месцамі невялікія парогі.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Рэкі Латвіі
Маза-Югла

**Маза-Югла** () — рака ў Латвіі, левы складальнік ракі Югла. Даўжыня ракі — 119 км, плошча вадазборнага басейна — 675,3 км².

Бярэ пачатак у Таўрупскай воласці на заходніх схілах Цэнтральна-Відзэмскага ўзвышша. Цячэ пераважна ў заходнім напрамку праз лясы паралельна рацэ Ліела-Югла. У ніжнім цячэнні працякае па Прыморскай нізіне. Зліваецца з ракой Ліела-Югла ў паўднёва-ўсходняй частцы возера Юглас.

Рака звілістая, берагі пераважна нізінныя. Дно камяніста-пясчанае, месцамі невялікія парогі. Падзенне рэчышча ў верхнім цячэнні — 3-4 м/км. На берагах месцамі знаходзяцца дэвонскія агаленні. У ніжнім цячэнні па берагах растуць трыснёг, чарот і аер. Каля вёскі Дабэлніякі на рацэ пабудавана ГЭС.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Рэкі Латвіі
Катэгорыя:Прытокі Заходняй Дзвіны
Ніцгалэ

**Ніцгалэ** () — населены пункт у Аўгшдаўгаўскім краі Латвіі. Адміністрацыйны цэнтр Ніцгальскай воласці. Знаходзіцца каля рэгіянальнай аўтадарогі P64 (Вішкі — Ніцгалэ). За 39 км ад горада Даўгаўпілс. Чыгуначная станцыя Ніцгалэ на лініі Крустпілс — Даўгаўпілс.
## Насельніцтва 
## Інфраструктура 
Валасная адміністрацыя, пачатковая школа, дзіцячы садок, бібліятэка, грамадскі цэнтр, паліклініка, паштовае аддзяленне, дзве крамы.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Латвіі
Раке (станцыя)

**Ра́ке** () —  чыгуначная станцыя ў пасёлку Раке ў воласці Вяйке-Маар'я павета Ляэнэ-Вірумаа (Эстонія), на лініі Тапа — Тарту. Знаходзіцца за 36 км ад Тапа, 76,5 км ад Тарту і за 113,6 км ад Таліна.
## Крыніцы
Раке (пасёлак)

**Раке** () — пасёлак у воласці Вяйке-Маар'я павета Ляэнэ-Вірумаа, Эстонія.

Да адміністрацыйнай рэформы мясцовых самакіраванняў Эстоніі 2017 года ўваходзіў у склад воласці Раке і быў яе адміністрацыйным цэнтрам. Размешчаны ў паўднёвай частцы павета Ляэнэ-Вірумаа. Бліжэйшыя гарады: Тапа — 45 кіламетраў, Ракверэ — 45 км, Йыгева — 32 км, Пайдэ — 50 км. Адлегласць да Таліна — 140 км, да Тарту — 80 км, да валаснога цэнтра — пасёлка Вяйке-Маар’я — 15 км. Плошча пасёлка Раке — 3 км². Вышыня над узроўнем мора — 103 метры.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Каарэперэ

**Ка́арэперэ** () — вёска ў воласці Йыгева павета Йыгевамаа, Эстонія. Размешчана каля чыгункі Талін—Тарту, за 11 км на паўднёвы ўсход ад валаснога і павятовага цэнтра — горада Йыгева. Вышыня над узроўнем мора — 79 метраў.

Па заходняй і паўднёвай мяжы вёскі працякае рака Лаэва. Клімат умераны. Паштовы індэкс — 49201.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Паламусэ

**Паламусэ** () — населены пункт у павеце Йыгевамаа воласці Йыгева, Эстонія. Знаходзіцца прыкладна за 12 км на паўднёвы ўсход ад горада Йыгева. Працякае рака Амэ.

Паламусэ былі найбуйнейшым паселішчам і адміністрацыйным цэнтрам аднайменнай воласці.

Паламусэ была апісана ў рамане Оскара Лутса «Вясна» (1912—1913) пад назвай «Паўнверэ». Экранізацыя «Вясна» 1969 года таксама была знята ў Паламусэ. Яго брат, рэжысёр Тэадор Лутс (1896—1980) нарадзіўся ў Паламусэ.

Упершыню Паламусэ згадваецца ў лісце Папы Грыгорыя IX 20 лістапада 1234 года.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Амэ

**А́мэ** () — рака ў Эстоніі. Бярэ пачатак з возера Курэмаа, а ўпадае ў больш буйную рэку — Эмайыгі. Даўжыня — 59 кіламетраў, плошча басейна 501 км².
## Крыніцы 
Катэгорыя:Рэкі Эстоніі
Лутс

**Лутс** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Аксела Лутс — эстонская актрыса
* Мета Лутс — эстонская актрыса
* Оскар Лутс — эстонскі пісьменнік, драматург
* Тэадор Лутс — эстонскі кінарэжысёр
Тэадор Лутс

**Тэадор Лутс** (; 2 (14) жніўня 1896, Паламусэ — , ) — эстонскі кінарэжысёр і кінааператар. Адзін з піянераў эстонскай кінематаграфіі. Яго патрыятычны фільм «Noored kotkad» (Маладыя арлы, 1927) лічыцца адным з асноўных для эстонскага кіно, а фільм «Päikese lapsed» (Дзеці Сонца, 1932), рэжысаваны Лутсам — першы эстонскі поўнаметражны гукавы фільм.

## Біяграфія 
Вучыўся на эканамічным факультэце Талінскай настаўніцкай семінарыі. Браў удзел у вызваленчай вайне. Скончыўшы вайсковае вучылішча, стаў афіцэрам артылерыі. Працаваў настаўнікам сучасных танцаў. У 1926—1927 гадах вучыўся кінематаграфіі ў Парыжы.

З 1927 па 1932 год зняў у Эстоніі 3 ігравыя і каля 10 дакументальных фільмаў. Яго першай працай стаў фільм пра вызваленчую вайну «Noored kotkad» (Маладыя арлы, 1927).

Працаваў на субсідуемай дзяржавай кінастудыі «Eesti Kultuurfilm». У 1932 годзе з’ехаў у Фінляндыю, дзе зрабіў паспяховую кар’еру. Да 1939 года ён зняў там у якасці аператара 20 ігравых фільмаў. У 1942 годзе разам з фінскімі калегамі заснаваў кінасупольнасць «Фенна-Фільмі». Там ён з 1943 па 1944 год у якасці рэжысёра і прадзюсара зняў 6 ігравых фільмаў. Сярод іх «Salainen ase» (1943) і «Varjoja Kannaksella» (1943). Затым пераехаў у Швецыю, дзе ў 1945—1946 гадах працаваў аператарам. У 1947 годзе эміграваў у Бразілію. Там ён зняў фільм «Caraça, Porta do Céu» у 1950 годзе.

Знятыя ў Эстоніі фільмы Тэадора Лутса захоўваюцца ў Эстонскім кінаархіве. Жонка — Аксела Лутс.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Кінарэжысёры Эстоніі
Аксела Лутс

**Аксела Лутс** (; пры нараджэнні: *Аксела Хільдэгард Капста*;  — ) — эстонская актрыса, сцэнарыст, танцоўшчыца, харэограф, мантажор і фотажурналіст.

Нарадзілася ў Маскве ў сям’і эстонскіх бацькоў Марціна і Марыі Капста. Яна была сярэднім дзіцем з трох братоў і сясцёр; яе сястра Эрыка Рэгіна нарадзілася ў 1903 годзе, а яе брат Альфрэд нарадзіўся ў 1911 годзе. Сям’я вярнулася ў Эстонію, калі яна была зусім маленькай. Яна вучылася ў сярэдняй школе ў Тарту, якую скончыла ў 1924 годзе, наведвала курсы танцаў у Тарту, а потым у Саюзе прафесараў танца Францыі (UDPDF) у Парыжы, дзе вывучала сучасны танец. Выйшла замуж за будучага эстонскага рэжысёра Тэадора Лутса (малодшага брата пісьменніка Оскара Лутса) у 19 гадоў, і яны адкрылі танцавальную студыю ў Тарту.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Сцэнарысты Эстоніі
Маладыя арлы (фільм)

**«Маладыя арлы»** () — эстонскі патрыятычны чорна-белы нямы мастацкі фільм, зняты ў 1927 годзе рэжысёрам Тэадорам Лутсам на студыі «Taska Film». Прэм’ера фільма адбылася 19 лістапада 1927 г.

Адзін з першых кінафільмаў Эстоніі.

## Сюжэт 
Фільм прысвечаны салдатам эстонскай вайны за незалежнасць 1918—1920 гг. Расказвае пра прыгоды трох студэнтаў, якія добраахвотнікамі пайшлі на вайну, калі іх краіну спрабавалі захапіць бальшавікі ў 1918—1920 гадах.

## У ролях 
* Арнальд Вайна — Тамекенд
* Руут Тарма — Лепік
* Юхан Нымік — Лаансоа
* Амалія Конса — маці Лаансоа
* Валдэка Ратасеп — камісар Чырвонай Арміі
* Аксела Лутс — дачка лесніка
* Элі Пыдэр-Рохт — Хіля
* Алеў Рэйнталу — чырвонаармеец
* Вамбола Кург — эстонскі камандзір
* Юхан Сютыстэ — камандзір эстонцаў
## Крыніцы 
Катэгорыя:Фільмы 1927 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Эстоніі
Катэгорыя:Фільмы на эстонскай мове
Амалія Конса

**Амалія Конса** (;  — ) — эстонская актрыса, спявачка, заслужаная артыстка Эстонскай ССР (1948).

## Біяграфія 
Нарадзілася ў шматдзетнай сям’і. Бацька-эстонец быў рабочым, маці — літоўка. Амалія выступала на сцэне з 1886 года ў якасці спявачкі хору пеўчага таварыства «Ванемуйнэ», заснаванага ў Тарту Ёханам Янсенам.

У канцы XIX стагоддзя пад псеўданімам Brigitta (Брыгіта) была адной з самых папулярных актрыс тэатральнай трупы эстонскага імпрэсарыа Аўгуста Війра (1853—1919).

У 1906 годзе разам з Леапольдам Хансенам і Карлам Менінгам была сярод заснавальнікаў эстонскай тэатральнай трупы, якая стала пасля тэатрам «Ванемуйнэ».

Да сваёй смерці ў 1949 годзе Амалія Конса (з перапынкамі) працавала ў тэатры «Ванемуйнэ».

Амалія Конса была адной з самых вядомых і папулярных характарных актрыс у Эстоніі.

## Фільмаграфія 
* (1927) «Маладыя арлы» — маці Лаансоа
## Крыніцы 
Катэгорыя:Актрысы Эстоніі
Кучук

**Кучук** — беларускае прозвішча, а таксама тапонім.

## Тапонім 
* Возера Кучук — возера ў Алтайскім краі Расіі.

## Прозвішча 
* Дзмітрый Уладзіміравіч Кучук (нар. 1975) — беларускі ваенны, гвардыі палкоўнік.
* Леанід Станіслававіч Кучук (нар. 1959) — беларускі футбаліст (абаронца) і трэнер.
* Мікалай Віктаравіч Кучук (нар. 1958) — украінскі вучоны-генетык.

## Гл. таксама 
* Кучукі — вялікалітоўскі шляхецкі род герба «Сякера».

Катэгорыя:Беларускія прозвішчы
Дзмітрый Уладзіміравіч Кучук

**Дзмітрый Уладзіміравіч Кучук** () — беларускі ваенны. Генерал-маёр (з 16 чэрвеня 2025 года). Начальнік Мінскага сувораўскага ваеннага вучылішча (з 2023).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 17 студзеня 1975 года ў сям’і вайскоўца.

У 1990—1992 гадах навучаўся ў 3 узводзе 1 роты Мінскага сувораўскага ваеннага вучылішча. Пасля гэтага паступіў у Разанскае гвардзейскае вышэйшае паветрана-дэсантнае каманднае вучылішча, а скончыў вучобу ўжо ў Ваеннай акадэміі Рэспублікі Беларусь, дзе быў створаны ўзвод ПДВ. Пазней скончыў камандна-штабны факультэт, а ў 2022 годзе — факультэт Генеральнага штаба Ваеннай акадэміі Рэспублікі Беларусь.

З 2017 года — па снежань 2020 года камандаваў 5-й асобнай брыгадай спецыяльнага прызначэння.

З 2018 года — дэпутат Пухавіцкага раённага Савета дэпутатаў 28-га склікання.

З 2022 года праходзіў службу на пасадзе намесніка камандуючага сіламі спецыяльных аперацый.

28 ліпеня 2023 года назначаны начальнікам Мінскага сувораўскага ваеннага вучылішча.

## Узнагароды 
* Ордэн «За службу Радзіме» III ступені.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Дэпутаты мясцовых саветаў Беларусі 28-га склікання
Мацюшонак

**Мацюшонак** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Міхаіл Міхайлавіч Мацюшонак — Герой Сацыялістычнай Працы
* Эдуард Уладзіміравіч Мацюшонак — беларускі мастак
Могілкі Раадзі

**Могілкі Раадзі** () — некропаль у Тарту.

Уяўляе сабой комплекс пяці могілак.
— парафіяльныя могілкі Св. Пятра і Св. Марыі
— праваслаўныя Успенскія могілкі
— нямецкія могілкі Св. Іаана
— універсітэцкія могілкі
— вайсковыя могілкі
— яўрэйскія могілкі
У 1961 годзе аб’яднаны пад агульнай назвай — могілкі Раадзі.

## Гісторыя 
Пры арганізацыі могілак былі закладзены царква Св. Іаана на нямецкай частцы могілак, а таксама праваслаўная капліца на рускіх могілках (пасля перабудавана).

Да 1841 года былі адзінымі могілкамі горада. У 1855 годзе былі пашыраны за кошт сядзібных палёў. У 1924 годзе былі адкрыты вайсковыя могілкі. З рэпатрыяцыяй пасля 1939 года этнічных немцаў з краін Балтыі ў Германію колькасць пахаванняў на могілках моцна зменшылася.

У савецкі час магіла Юліуса Купер’янава, які загінуў падчас вызваленчай вайны (1919), сталі сімвалам супраціву, куды таемна прыносілі кветкі і свечкі. Абеліск на магіле — скульптар Яан Коарт (1925).

Па ўрачыстых днях могілкі наведваюць першыя асобы Эстоніі, тут праходзяць мерапрыемствы, прымеркаваныя да гадавіны падпісання Тартускага мірнага дагавора — кіраўнікі горада Тарту ўскладаюць вянкі да магілы Юліуса Купер’янава.

Катэгорыя:Могілкі Эстоніі
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Тарту
Катэгорыя:Славутасці Тарту
Ордэн «Мугунхва»

**Вялікі Ордэн «Мугунхва»** () — вышэйшая дзяржаўная ўзнагарода Рэспублікі Карэя.

«Мугунхва» — гэта кветка гібіскуса (лат. Hibiscus), у перакладзе з карэйскай таксама азначае *«вечна квітнеючая ружа»* або *«сухацвет»*, іншая назва — *«кітайская ружа»*.

З’яўляецца дзяржаўным сімвалам Рэспублікі Карэя, малюецца на атрыбутах дзяржаўнай улады.

Ордэнам узнагароджваюцца: Прэзідэнт Рэспублікі Карэя і яго жонка, кіраўнікі замежных дзяржаў і ўрадаў і іх сужэнцы. Пры гэтым вялікі ордэн «Мугунхва» для ўзнагароджання грамадзян Рэспублікі Карэя мае залаты колер, для замежных грамадзян — срэбраны.

Паводле статусу, вялікім ордэнам «Мугунхва» узнагароджваюцца асобы, якія ўнеслі «выбітны ўнёсак у справу ўмацавання і развіцця дзяржавы, забеспячэння міру і працвітання народаў».

Узнагарода заснавана 13 жніўня 1949 года. У 1967 і 1973 гадах у статут ордэна ўносіліся змены. З моманту яе заснавання было ўзнагароджана ўсяго 117 чалавек, галоўным чынам, прэзідэнты і прэм’ер-міністры замежных дзяржаў, у тым ліку, Францыі, Вялікабрытаніі, Бразіліі, Малайзіі, Мексікі, Філіпін, з якімі Рэспубліка Карэя мае асабліва цесныя, сяброўскія адносіны.

## Інсігніі 
Інсігніі ордэна складаюцца са знака на ланцугу, знака на шырокай стужцы праз плячо, нагруднай зоркі. Да ордэнскіх інсігній таксама адносяцца сімвал ордэна — пятлічная разетка, выкананая ў выглядзе цэнтральнага элемента знака ордэна.

## Спасылкі 
* Republic of Korea’s Award System

Катэгорыя:Вышэйшыя дзяржаўныя ўзнагароды
Атагскі ўніверсітэт

**Атагскі ўніверсітэт** () — новазеландская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам даследчага ўніверсітэта ў горадзе Данідын.

## Агульная характарыстыка 
Заснаваны ў 1869 годзе, універсітэт з'яўляецца старэйшым універсітэтам Новай Зеландыі і адным з найстарэйшых універсітэтаў Акіяніі. Назва ўстановы паходзіць ад назвы рэгіёна (Атага), дзе яна знаходзіцца.

## Структура 
* Аддзяленне медыцынскіх навук
* Аддзяленне гуманітарных навук
* Аддзяленне прыродазнаўчых навук
* Школа бізнесу

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

## Крыніцы 
Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з англійскай мовай навучання
Катэгорыя:Універсітэты Новай Зеландыі
Вайкатскі ўніверсітэт

**Вайкатскі ўніверсітэт** () — новазеландская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам даследчага ўніверсітэта ў горадзе Гамільтан.

## Агульная характарыстыка 
Гэта ўніверсітэт з найбольшай у свеце колькасцю студэнтаў-маоры. 

Назва ўстановы паходзіць ад назвы рэгіёна (Вайката), дзе яна знаходзіцца.

## Структура 
* Школа мастацтваў
* Школа інфарматыкі і матэматычных навук
* Школа адукацыі
* Школа інжынерыі
* Аддзяленне здароўя
* Факультэт права
* Школа менеджменту
* Факультэт вывучэння маоры і карэннага насельніцтва
* Школа псіхалагічных і сацыяльных навук
* Школа прыродазнаўчых навук
* Школа магістратуры і аспірантуры

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

## Крыніцы 
Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з англійскай мовай навучання
Катэгорыя:Універсітэты Новай Зеландыі
2027 год у гісторыі кіно

**2027** год будзе адзначаны шэрагам кінематаграфічных падзей.
## Лідары праката
## Падзеі
## Фільмы
## Узнагароды 
## Нарадзіліся 
## Памерлі 
## Гл. таксама
## Зноскі
## Літаратура
## Спасылкі
Кіно
Катэгорыя:Гады ў кінематографе
Сезон 2014/2015 «Заходняга Буга» Брэст

У сезоне 2014—2015 валейбольны клуб «Заходні Буг» з горада Брэст прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2014/2015 (**4-е месца**)
* Кубак Беларусі 2014 (**Фіналіст**).

## Склад каманды 
1. Ігар Антанюк (1984) 
3. Дзмітрый Блеян (1989) 
5. Дзмітрый Кандраценя (1983) 
6. Аляксей Комар (1990) 
7. Вадзім Гурленя (1989) 
8. Кірыл Хварасцяноў (1994) 
9. Раман Борута (1989) 
10. Максім Будзюхін (1992) 
11. Сяргей Кітун (1982) 
13. Аляксей Цярэшка (1983) 
17. Павел Трухановіч (1988) 
18. Яўгеній Русак (1985) 
99. Яўген Місюк (1989) 

## Трэнеры каманды 
*  Валерый Лычоў (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2013/2014 «Заходняга Буга» Брэст
* Сезон 2015/2016 «Заходняга Буга» Брэст

## Спасылкі 
* Zapadny Bug Brest
* СОСТАВ ЗАПАДНОГО БУГА-2014/2015
2014/2015
Заходні Буг Брэст
Катэгорыя:2014 год у Брэсце
Катэгорыя:2015 год у Брэсце
Ігар Браніслававіч Антанюк

**Ігар Браніслававіч Антанюк** (нар. , Роўна, Украіна) — украінскі валейбаліст. Майстар спорту Украіны.

## Біяграфія 
Валейболам займаецца з 13 гадоў. Першы трэнер — Васіль Мазураў. Выступаў за «Азоўсталь» (Маркохім, Марыупаль), ВК «Будзівельнік-Дынама-Букавіна» (Чарнаўцы). У снежні 2009 года кіраўніцтва ВК «Саматлор» дамовілася пра пераход у каманду «Югра-Саматлор». 9 чэрвеня 2010 года падпісаў кантракт з ХМВК «Лакаматыў» (Харкаў).
 
Браў удзел ва Універсіядзе за зборную Украіны ў Тайландзе ў 2007 годзе

## Дасягненні 
*   Сярэбраны прызёр Кубка Беларусі: 2014/15

## Спасылкі 
* Ігор Броніславович Антонюк 
* ПОПОЛНЕНИЕ

Катэгорыя:Валейбалісты Украіны
Катэгорыя:Ігракі зборнай Украіны па валейболе
2028 год у гісторыі метрапалітэна

У гэтым артыкуле пералічваюцца асноўныя падзеі з гісторыі метрапалітэнаў у 2028 годзе.
## Падзеі 
*Маскоўскі метрапалітэн:
**3 квартал – падаўжэнне Арбацка-Пакроўскай лініі на 1 станцыю («Шчолкаўская» – «»).
**Адкрыццё ўчастка  на 10 станцый ( – «»).
*Адкрыццё .

## Зноскі
## Літаратура
## Спасылкі
Катэгорыя:2028
Катэгорыя:Гады ў гісторыі метрапалітэна
Катэгорыя:Транспарт у 2020-я
Сезон 2014/2015 «Легіёна» Абухава

У сезоне 2014—2015 валейбольны клуб «Легіён» з аграгарадка Абухава прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2014/2015 (**6-е месца**),
* Кубак Беларусі 2014 (**4-е месца**).

## Склад каманды 
1. Арцём Шумель (1994) 
2. Ягор Азаронак (1992) 
3. Юрый Мартынаў (1991) 
4. Аляксей Ахцямаў (1989) 
5. Аляксей Гедрайць (1991) 
7. Юрый Аўдзеенка (1989) 
8. Святаслаў Шмат (1996) 
9. Дзяніс Серада (1989) 
10. Максім Танковіч (1994) 
11. Анатоль Клышэўскі (1987) 
12. Андрэй Геда (1995) 
15. Дзмітрый Кумаса (1994) 
18. Яраслаў Прышмонт (1989) 

## Трэнеры каманды 
*  Аляксей Гедрайць (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2013/2014 «Легіёна» Абухава
* Сезон 2015/2016 «Легіёна» Абухава

## Спасылкі 
* 2014/15
* Легион
2014/2015
Легіён
Пуруравас

**Пуруравас** () — у індуізме першы цар Месяцовай дынастыі.

## Легенда 
З часоў Вед Пуруравас лічыцца сынам Ілы (ці Іды) і Будхі. У «Махабхараце» ён названы сынам Ілы, якая адначасова была яму і бацькам, і маці. Пуруравас пакахаў апсару Урвашы і захацеў, каб яна жыла з ім на зямлі. Апсара пагадзілася, але паставіла ўмову — яна не павінна ўбачыць яго аголеным. Гандхарвы, каб перапыніць гэта, скралі двух любімых авечак Урвашы. Пуруравас кінуўся галышом даганяць выкрадальнікаў, і Урвашы ўбачыла яго аголеным і знікла. Цар шукаў яе па ўсёй зямлі і знайшоў на возеры на Курукшэтры. Пуруравас маліў Урвашы вярнуцца, і яна сказала, каб ён прыйшоў праз год. Праз год Урвашы нарадзіла сына Аюса, і Пуруравас папрасіў у гандхарваў зрабіць яго сваім суродзічам. Гандхарвы далі яму святы агонь, але цар страціў яго і змушаны быў здабываць агонь трэннем з дошчачак. Здабыўшы агонь, Пуруравас стаў гандхарвай і ўз’яднаўся з Урвашы.

Макс Мюлер ідэнтыфікаваў Пурураваса і Урвашы як увасабленне вячэрняга змяркання і ранішняга світання.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Постаці Старажытнай Індыі
Атлант Паставы

**Атлант Паставы** — беларускі валейбольны клуб з горада Паставы.

## Гісторыя 
Каманда заснавана ў 1993 годзе на базе Пастаўскага фізкультурна-спартовага клуба. Склад каманды быў сфармаваны з супрацоўнікаў аддзела ўнутраных спраў Пастаўскага райвыканкама. Галоўным трэнерам каманды стаў начальнік аддзела фізічнай культуры і спорту Пастаўскага РВК Васіль Аляксеевіч Захарэвіч.

## Назвы 
* «Атлант-Д» (1993—2016)
* «Атлант» (з 2016).

## Дасягненні 
*  **Чэмпіён першай лігі (2)** 2012/13, 2011/12
*  **Сярэбраны прызёр першай лігі (4)** 2016/17, 2013/14, 2010/11, 2003/04
*  **Бронзавы прызёр першай лігі (5)** 2023/24, 2017/18, 2007/08, 1996/97, 1993/94

## Статыстыка выступленняў 
## Трэнеры 
* Васіль Захарэвіч (1992-?)
* Генадзь Генадзевіч Савосін
* Павел Вавінскі
* Аляксей Лабуць (2024)

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* АТЛАНТ-Д
* Atlant Postavy 
* ВК «Атлант» 1 лига 
* Волейбольный клуб «Атлант»
Сезон 2023/2024 «Атланта» Паставы

У сезоне 2023—2024 валейбольны клуб «Атлант» з горада Паставы.

## Склад каманды 
2. Дзмітрый Багдзель
3. Руслан Мацкевіч
4. Аляксей Канаш
5. Дзмітрый Грыневіч
7. Аляксандр Каспер
8. Вячаслаў Панавас
9. Аляксей Голуб
10. Леанід Лосік
11. Аляксей Лабуць
12. Кірыл Пранько
13. Андрэй Казлоўскі
14. Руслан Сімагасціцкі
15. Аляксандр Зарэцкі
17. Арцём Літвіновіч
18. Дзяніс Вырвіч
19. Міхаіл Трава
20. Аляксей Іўчанка

## Гл. таксама 
* Сезон 2022/2023 «Атланта» Паставы
* Сезон 2024/2025 «Атланта» Паставы

## Спасылкі 
* Atlant Postavy 
* Состав мужской команды «ВК Атлант (Поставы)». Сезон 2023/2024
 
2023/2024
Атлант
Халакост у Шчучынскім раёне

За час акупацыі практычна ўсе яўрэі Шчучынскага раёна былі забітыя. Самыя масавыя забойствы адбыліся ў Шчучыне, Васілішках, Жалудку, Астрыне, Ражанцы, Першамайскай. Нешматлікія ацалелыя ў большасці сваёй ваявалі пасля ў партызанскіх атрадах.

Немцы, рэалізуючы нацысцкую праграму знішчэння яўрэяў, стварылі на тэрыторыі раёна 5 гета.
* У гета ў вёсцы Васілішкі (лета 1941 — 10 мая 1942) былі забітыя каля 2200 чалавек.
* У гета ў пасёлку Жалудок (лета 1941 — 9 мая 1942) былі забітыя каля 2000 чалавек.
* У гета ў пасёлку Астрына (лета 1941 — лістапад 1942) былі забітыя каля 2000 чалавек.
* У гета пасёлка Шчучын (верасень 1941 — 17 верасня 1943) былі забітыя да 3000 чалавек.
* З гета вёскі Каменка (да 3 сакавіка / лютага 1943 года) яўрэяў перанакіравалі ў Асвенцім.

У Шчучынскім раёне 14 чалавек былі ўдастоены ганаровага звання «Праведнік народаў свету» ад ізраільскага мемарыяльнага інстытута «Яд ва-Шэм» «*у знак глыбокай удзячнасці за дапамогу, аказаную яўрэйскаму народу ў гады Другой сусветнай вайны*»: Задарноўская Ірэна, Габіс Антаніна, Яцэвіч Алена, Чэслаў і Эла, Саўко (Яцэвіч) Ядвіга, Ажынская Ева, Карнецкая (Іванаўская) Ганна, Іванаўская Сабіна, Скіндэрава-Іванаўская Хелена, Данілевіч Адольф, Талочка Міхаіл, Стэфаніда і Марыя. 

Помнікі ахвярам генацыду яўрэяў раёна ўстаноўлены ў Шчучыне, Васілішках, Жалудку і Астрыне.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

Шчучынскі раён
Катэгорыя:Гісторыя Шчучынскага раёна
Мардвілка

**Мардвілка** — беларускае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Аляксандр Канстанцінавіч Мардвілка (1867—1938) — расійскі і савецкі заолаг.
* Аркадзь Пятровіч Мардвілка (1905—1986) — беларускі лінгвіст, празаік, крытык, перакладчык.
* Таццяна Аляксандраўна Мардвілка (1905—1985) — расійскі і савецкі палеантолаг, стратыграф.
Сезон 2014/2015 «Марка»

У сезоне 2014—2015 валейбольны клуб «Марка-ВДТУ» з горада Віцебск прымаў удзел у наступных турнірах:
* Кубак Беларусі 2014 (**Чвэрцьфінал**).

## Склад каманды 
1. Аляксандр Навалетаў (1995)
2. Вадзім Міцько (1980)
6. Кірыл Капылоў (1997) 
7. Уладзімір Юзвовіч (1990)
9. Арцём Масько (1996) 
10. Пётр Лазука (1997) 
11. Сяргей Фурман (1978) 
12. Аляксандр Карец (1991) 
13. Аляксей Рабека (1992) 
15. Максім Шкрэдаў (1997) 
18. Юрый Бацян (1983) 
99. Яўген Хадзянок (1996) 
99. Вадзім Качмароў 
99. Ігар Петрачэнка	(1981) 

## Трэнеры каманды 
*  Сяргей Фурман (галоўны трэнер)
*  Міхаіл Хоняк (трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2013/2014 «Марка»
* Сезон 2015/2016 «Марка-ВДТУ»

## Спасылкі 
* 2014/15 
* СОСТАВ МАРКО-2014/2015
2014/2015
Марка
Катэгорыя:2014 год у Віцебску
Катэгорыя:2015 год у Віцебску
Чэмпіянат Беларусі па валейболе 2014/2015

**Чэмпіянат Беларусі па валейболе 2014/2015** — 24-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па валейболе.

## Турнірная табліца 
## Выніковае размеркаванне месцаў 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Беларуская федэрацыя валейбола
* ТУРНИРНАЯ ТАБЛИЦА

2015
Катэгорыя:2014 год у валейболе
Катэгорыя:2015 год у валейболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2014 годзе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2015 годзе
Каменьскі бой

**Каменьскі бой** — бой паміж 1-й ротай 78-га Слуцкага стралковага палка Арміі Краёвай і дзвюма брыгадамі савецкіх партызан, які адбыўся неўзабаве пасля поўначы 14 мая 1944 года ў вёсцы Камень, на ўскраіне Налібоцкай пушчы.

Нечаканая і добра падрыхтаваная атака нанесла вялікія страты польскаму гарнізону. Нягледзячы на нечаканасць і перавагу праціўніка, салдаты Арміі Краёвай аказалі супраціўленне і здолелі пратрымацца да прыбыцця дапамогі

## Перадумовы 
Пасля завяршэння польскай абарончай вайны Стаўбцоўскі павет разам з астатнімі памежнымі тэрыторыямі апынуўся пад уладай Савецкага Саюза. У той жа час шырокая Налібоцкая пушча стала прытулкам для чырвонаармейцаў, якім удалося пазбегнуць нямецкага палону, і для яўрэяў, якія ўцяклі з бліжэйшых гета. Гэтыя рыхлыя групы пад кіраўніцтвам савецкіх афіцэраў і камісараў пачалі пераўтварацца ў рэгулярныя партызанскія атрады.

На мяжы 1941/42 гадоў у былым Стаўбцоўскім павеце былі створаны першыя структуры Арміі Краёвай. У адпаведнасці з указаннямі штаба Арміі Краёвай польскае падполле не прадпрынімала сур'ёзных ваенных дзеянняў. Толькі 3 чэрвеня 1943 года на базе Стаўбцоўскага цэнтра Навагрудскай акругі Арміі Краёвай быў арганізаваны Польскі партызанскі атрад, які пачаў сваю дзейнасць атакай на Івянец (19 чэрвеня 1943 г.). Нягледзячы на вялікія страты, панесенныя падчас нямецкай карнай аперацыі ў Налібоцкай пушчы, да канца лістапада 1943 атрад Арміі Краёвай дасягнуў колькасці асабовага складу, эквівалентнага батальёну.

Першапачаткова, адносіны паміж польскімі і савецкімі партызанамі былі добрымі. Але пасля разрыва дыпламатычных адносін СССР з польскім урадам у выгнанні і аслабленнем пазіцый Польшчы ў шэрагах антыгітлетаўскай кааліцыі, яны хутка пагоршыліся. 1 снежня 1943 года было выкрадзена камандаванне польскага батальёна, якое пасля запрашэння палкоўніка Р. А. Сідарка (псеўданім «Дубаў») накіравалася ў штаб Івянецкага партызанскага злучэння для ўдзелу ў ваенным савеце. У той жа час савецкія партызанскія брыгады пачалі раззбройваць і ліквідаваць падраздзяленні без афіцэраў. Некалькі дзясяткаў польскіх салдат былі расстраляныя падчас раззбраення, або забітыя ў палоне. Пяцёра выкрадзеных афіцэраў былі дастаўлены па паветры на другі бок фронту. Астатніх палонных групамі па 3-4 чалавекі перадавалі ў асобныя савецкія партызанскія атрады дзе падвяргалі строгаму нагляду. З чатырохсот чалавек батальёна на свабодзе застаўся толькі прыблізна батальён коннай разведкі з шасцідзесяці чалавек, пад камандаваннем прапаршчыка Здзіслава Нуркевіча (псеўданім «Ноч»). Пазбег палону і намеснік камандзіра батальёна падпаручык Адольф Пільх (псеўданім «Гура»), які прыняў камандаванне ацалелымі салдатамі

## Бой 
## Наступствы 
## Заўвагі 
## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Бітвы з удзелам Арміі Краёвай
Катэгорыя:Бітвы Другой сусветнай вайны з удзелам савецкіх партызан у Беларусі
Катэгорыя:Канфлікты 1944 года
Катэгорыя:Май 1944 года
Катэгорыя:1944 год у Беларусі
Кырвемаа (прыродны парк)

**Кырвемаа** () — прыродны парк у паўночнай частцы Эстоніі. Заснаваны 11 ліпеня 1957 года.

## Геаграфія 
Размешчаны ў паветах Хар’юмаа, Ярвамаа, Ляэнэ-Вірумаа і муніцыпалітэце Пайдэ. Тэрыторыя — 206,534 км², плошча ўнутраных вадаёмаў — 135,9 гектара.

Па тэрыторыі парка працякае рака Ягала і яе прытокі: Мустйыгі і Янійыгі. Азёр — 12: Ахвена, Вахеярва, Каліярва, Крэа-Лінаярва, Лінаярва, Нікер’ярва, Пургатсі, Сісаліка, Урбуксэ, Янеды, Суур-Калаярва і Вяйкі-Калаярва. Самае вялікае возера — Урбуксе (4,6 га), самае глыбокае — Пургатсі (13 м). Прыродаахоўная тэрыторыя ўключае ў сябе балота Какердая.

## Рэльеф 
Мае ў асноўным роўны рэльеф, дасягаючы вышыні 60-80 метраў над узроўнем мора. На тэрыторыі парку размешчаны дзве групы кам — Мягедэ і Таганурга. Самым высокім пунктам парка з’яўляецца гара Валгехобусэ ў групе кам Мягедэ (106,9 м). Паводле легенды, гэтае месца, дзе ваўкі загрызлі каня Калевіпаэга, і з яго тулава ўтварылася гара.

Катэгорыя:Запаведнікі Эстоніі
Катэгорыя:Паркі Эстоніі
Лінкальнскі ўніверсітэт (Новая Зеландыя)

**Лінкальнскі ўніверсітэт** () — новазеландская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта і сядзібай у мястэчку Лінкальн.

## Агульная характарыстыка 
Універсітэт быў створаны ў 1990 годзе, калі мясцовы каледж стаў незалежным ад Кентэрберыйскага ўніверсітэта. Заснаваная ў 1878 годзе, гэта найстарэйшая сельскагаспадарчая навучальная ўстанова ў Паўднёвым паўшар'і. Ён застаецца самым маленькім універсітэтам Новай Зеландыі па колькасці студэнтаў. Кампус у 50 га размешчаны прыкладна ў 15 км за межамі горада Крайстчэрч, у мястэчку Лінкальн.

## Структура 
* Факультэт аграбізнесу і камерцыі
* Факультэт сельскай гаспадаркі і біялагічных навук
* Факультэт навакольнага асяроддзя, грамадства і дызайну

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

## Крыніцы 
Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з англійскай мовай навучання
Катэгорыя:Універсітэты Новай Зеландыі
Кубак Беларусі па валейболе 2016

**Кубак Беларусі па валейболе 2016** — 26-ы розыгрыш Кубак Беларусі. Лепшыя гульцы: Жэлька Чорыч, Вадзім Пранько, Андрэй Радзюк.

## Вынікі 
### Матч за 3-е месца 
* **Шахцёр Салігорск** — Легіён Абухава — 3:1 (25:23, 23:25, 25:20, 25:22).
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Беларуская федэрацыя валейбола
* Состоялась жеребьевка Кубка Беларуси по волейболу 2016 года
* Строитель — семикратный обладатель Кубка РБ! 

Катэгорыя:2016 год у валейболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2016 годзе
Катэгорыя:Кубак Беларусі па валейболе
Сезон 2013/2014 « МАПІДа» (валейбол)

У сезоне 2013—2014 валейбольны клуб «МАПІДа» з Мінска прымаў удзел у наступных турнірах:
* Першая ліга чэмпіяната Беларусі па валейболе 2013/2014 (**Чэмпіён**).

## Склад каманды 
* Яўгеній Адамчык
* Яўгеній Быкаў
* Антон Вярбіцкі
* Андрэй Каваленка
* Ігар Казлоўскі
* Арцём Кудрашоў
* Дзмітрый Ліхута
* Яўгеній Назараў
* Андрэй Папкоў
* Максім Ралавец
* Артур Сабыніч
* Ян Сакалоўскі
* Барыс Чабатароў

## Трэнеры каманды 
*  Уладзімір Майсіевіч (галоўны трэнер)
*  Аляксандр Герасімаў
*  Валерый Ткачук

## Гл. таксама 
* Сезон 2012/2013 «МАПІДа» (валейбол)
* Сезон 2014/2015 «МАПІДа» (валейбол)

## Спасылкі 
* МАПИД — чемпион! 
* players 
2013/2014
МАПІД
Катэгорыя:2013 год у Мінску
Катэгорыя:2014 год у Мінску
Клаус Одэнінг

**Клаус Одэнінг** (; нар. 29 снежня 1932, Лейпцыг) — нямецкі заолаг і паразітолаг.

## Біяграфія 
Одэнінг вывучаў біялогію ва ўніверсітэтах Ростака і Гале з 1950 па 1954 год і атрымаў доктарскую ступень у Гале ў 1958 годзе. У  ён стварыў у заапарку зону паразіталагічных работ Цэнтра заалагічных даследаванняў. У 1965 годзе атрымаў дыплом ва ўніверсітэце імя Гумбальта ў Берліне. У 1967 годзе стаў ганаровым членам Усесаюзнага таварыства гельмінтолагаў пры АН СССР. У 1976 годзе быў прызначаны прафесарам заалогіі.

З 1980 па 1996 год быў галоўным рэдактарам часопіса «Angewandte Parasitologie» ().

## Выбраная бібліяграфія 
* *Entwicklungswege der Schmarotzerwürmer oder Helminthen*, 1969
* *Der Große Leberegel und seine Verwandten*, 1971
* *Parasitismus: Grundfragen und Grundbegriffe*, 1974
* *Parasiten — Geißel der Menschheit?* (= *Akzent-Reihe* Band 40), 1979
* *Antarktische Tierwelt*, 1984

## Крыніцы 
Катэгорыя:Члены РАН
Катэгорыя:Паразітолагі
Катэгорыя:Гельмінтолагі
Вілафранка

**Вілафранка** () — частка назвы шэрагу камун Італіі.
* Вілафранка-д’Асты — камуна ў правінцыі Асты, рэгіён П'емонт.
* Вілафранка-дзі-Верона — камуна ў правінцыі Верона, рэгіён Венета.
* Вілафранка-Падавана — камуна ў правінцыі Падуя, рэгіён Венета.
* Вілафранка-П'емонтэ — камуна ў правінцыі Турын, рэгіён П'емонт.
* Вілафранка-ін-Луніджана — камуна ў правінцыі Маса-Карара, рэгіён Таскана.
* Вілафранка-Сікула — камуна ў правінцыі Агрыджэнта, рэгіён Сіцылія.
* Вілафранка-Тырэна — камуна ў правінцыі Месіна, рэгіён Сіцылія.

## Гл. таксама 
* Вілафранк — геалагічны тэрмін, то ж, што Вілафранкскі ярус.
* Віла-Франкская заалагічная станцыя
* Віла Франка — будынак у горадзе Савецк (Калінінградская вобласць), помнік архітэктуры.
*  — будынак у камуне Маса, (Італія).
* Вільяфранка (значэнні)
* Вільфранш
Кубак Беларусі па валейболе 2015

**Кубак Беларусі па валейболе 2015** — 25-ы розыгрыш Кубак Беларусі. Найлепшымі ігракамі Кубка Беларусі 2015 года сталі Радзівон Міскевіч (найлепшы гулец турніру), Дзмітрый Ваш (пасуючы), Вадзім Пранько (найлепшы блакіруючы).

## Вынікі чатырох 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Мінскі "Будаўнік" шосты раз выйграў Кубак Беларусі па валейболе
* Строитель – обладатель Кубка Беларуси 2015!!! 

Катэгорыя:2015 год у валейболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2015 годзе
Катэгорыя:Кубак Беларусі па валейболе
Дынастыя Прадыёта

**Дынастыя Прадыёта** — старажытная індыйская дынастыя, уладарыла Княствам Аванці (сучасный штат Мадх’я-Прадэш), хаця большасць Пуран паказвае, што дынастыя атрымала ў спадчыну трон Магадхі ад дынастыі Брыгадратха.

## Гісторыя 
Згодна з Пуранамі, Прадыёты заваявалі Магадху і кіравалі каралеўствам каля 138 гадоў (799—684 да н.э.). Палака, сын авантыйскага цара Прадыёты, заваяваў Касамбі. Пасля выгнання з Магадхі, Прадыёты працягвалі кіраваць у Аванце, пакуль княства не было заваявана каралём Шайшунагай, які перамог апошняга кіраўніка дынастыі Прадыёта Нандзівардхану, а таксама зрынуў дынастыю Хар’янта ў 413 г. да н.э.

## Уладары дынастыі 
* Прадыёта Махасена
* Палака
* Вісакхаюпа
* Аджака
* Варцівардхана

## Крыніцы 
Катэгорыя:Індыйскія манархі
Катэгорыя:Гісторыя Індыі
Катэгорыя:Дынастыі
Лецыдэла

**Лецыдэ́ла** (*Lecidella*) — род накіпных лішайнікаў сямейства леканоравых.

## Апісанне 
Талом накіпны, суцэльны, ад арэаляванага да бародаўчата-арэаляванага або зярністага, парэпаны, альбо апушчаны ў субстрат і непрыкметны. Падслаявіна чорная ці сіне-чорная, выразная, можа адсутнічаць. Апатэцыі звычайна круглыя, сядзячыя са звужанай асновай або напаўапушчаныя, плоскія або выпуклыя, з добра развітым выпуклым краем, голыя або з налётам, чорныя ці чырвона-карычневыя. Слаявінны край адсутнічае. Сумкі булавападобныя, таўстасценныя, маюць 8 спор. Споры аднаклетачныя, мала калі бясколерныя, ад эліпсоідных да шырокаавальных і яйцападобных, таўстасценныя.

## Пашырэнне 
Адрозніваецца звыш 40 відаў, шырока распаўсюджаных у абодвух паўшар’ях. Лішайнікі сустракаюцца на камяністым субстраце, кары дрэў, драўніне, імхах, на раслінных рэштках і глебе. У Беларусі часта сустракаецца эпіфітны лішайнік — , на валунах —  і , на драўніне — . 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Роды грыбоў
Катэгорыя:Леканаральныя
Гіпагімнія ўздутая

**Гіпагімнія ўздутая** (*Hypogymnia physodes*) — від лішайнікаў сямейства пармеліевых.

## Апісанне 
Слаявіна (талом) вельмі разнастайная па форме — разеткападобная, паўразеткападобная, нявызначанай формы з цесна збліжанымі або налягаючымі адна на адну лопасцямі, у цэнтры даволі шчыльна прыціснута да субстрату, па краях звычайна больш свабодная. Лопасці да 5 мм даўжынёй і 2-6 мм шырынёй, на канцах часта пашыраныя, губападобна адагнутыя, усярэдзіне полыя. Вонкавая паверхня талома шаравата- або шыза-зялёная, шэрая, часам з цёмнымі плямамі, па краях можа быць бураватая, гладкая або маршчыніста-складкаватая. Ніжні бок слаявіны чорны ці цёмна-карычневы, маршчыніста-складкаваты, матавы, па краях звычайна некалькі святлейшы, бліскучы, без адтулін.

Пладовыя целы (апатэцыі) сустракаюцца рэдка, звычайна сядзячыя або на кароткіх ножках. Сумкі булавападобныя. Споры аднаклетачныя, эліпсоідныя.

## Пашырэнне 
Пашырэнне: Еўропа, Азія, Афрыка, Паўночная і Паўднёвая Амерыка, Грэнландыя, Аўстралія, Акіянія. На Беларусі звычайны від, часта ўкрывае ствалы дрэў (асабліва хвоі). Лішайнік сустракаецца пераважна на ствалах і галінах хвойых парод і бярозы, радзей адзначаны на галінках, на ствале лісцяных дрэў, на драўніне, у тым ліку і апрацаванай, на валунах, а таксама на самых разнастайных субстратах. Адрозніваецца шэраг форм.

## Літаратура 
* Флора Беларуси. Лишайники. В 4 т. Т. 1 / А. П. Яцына [и др.]; под общ. ред В. И. Парфенова; Нац. акад. наук Беларуси, Ин-т эксперим. ботаники им. В. Ф. Купревича. — Минск: Беларуская навука, 2019. — 341 с. ISBN 978-985-08-2480-6 

Катэгорыя:Пармеліевыя
Брыхадбала

**Брыхадбала** () — цар Кашалы з Сонечнай дынастыі, згаданы ў індыйскім эпасе Махабхарата. Яго апісваюць як апошняга ўладара Кашалы. У вайне Курукшэтра Брыхадбала ваяваў на баку Каўраваў.

## Легенда 
Згодна з Пуранамі належыць да Сур’явамшы (Сонечнай дынастыі). Ён лічыцца апошнім каралём з роду Ікшваку, які ахопліваў 31—32 пакаленні паміж Рамай і ім.

Брыхадбала быў царом Кашалы і падпарадкаваўся Бхіма падчас ахвярапрынашэння Раджасуя. Пазней ён стаў верным Кауравам падчас вайны Курукшэтра. На трынаццаты дзень вайны Брыхадбала змагаўся з Абхіманью і быў смяротна паранены яго стрэламі.

Згодна з Шыва Пуране, Брыхадбалу змяніў яго сын Бархінаман.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Індыйскія манархі
Катэгорыя:Кіраўнікі Індыі
Катэгорыя:Індуізм
Катэгорыя:Памерлі ў Індыі
Катэгорыя:Постаці Старажытнай Індыі
Сонечная дынастыя

**Сур’явамша**, або **Сонечная дынастыя**, таксама *Дынастыя Ікшваку* (), у індуісцкай літаратуры кіравала Царствам Кашалы са сталіцай у Аёдх’і, а пазней у Шравасці.  

Разам з Месяцовай дынастыяй, Сонечная дынастыя складае адну з асноўных ліній варны кшатрыяў у індуізме.

Пасля смерці магутнага караля Пасенадзі і знікнення яго пераемніка Віўдабхі пасля перамогі над Шак’ямі, царства Кашала прыйшло ў заняпад. Кароль Сумітра, які лічыў сябе апошнім кіраўніком Сур’явамшы, пацярпеў паражэнне ад магутнага імператара Махападмы Нанды з Магадхі ў 362 г. да н.э. Аднак ён не быў забіты, а збег у Рохтас, размешчаны ў сучасным Біхары.

## Гл. таксама 
* Месяцовая дынастыя
* Кашала

## Крыніцы 
Катэгорыя:Дынастыі Старажытнага Усходу
Катэгорыя:Дынастыі
Катэгорыя:Гісторыя Індыі
Катэгорыя:Кіраўнікі Індыі
Халакост у Бялыніцкім раёне

За час акупацыі практычна ўсе яўрэі Бялыніцкага раёна былі забітыя, а нешматлікія ацалелыя ў большасці ваявалі пасля ў партызанскіх атрадах.

Яўрэяў у раёне забілі ў Бялынічах, Галоўчыне, Эсьмонах, Ількавічах, Дзевашычах, Заазер’і, Майску і многіх іншых месцах.

Рэалізуючы нацысцкую праграму знішчэння яўрэяў, немцы стварылі на тэрыторыі раёна 3 гета: у Бялынічах (да 12 снежня 1941, 1200 загінулых), Галоўчыне (да снежня 1041, 126 загінулых.

Помнікі забітым яўрэям раёна ўстаноўлены ў Бялынічах і Эсьмонах.

## Крыніцы 
## Літаратра 
* 
* 
* 

Бялыніцкі раён
Катэгорыя:Гісторыя Бялыніцкага раёна
Кубак Беларусі па валейболе 2014

**Кубак Беларусі па валейболе 2014** — 24-ы розыгрыш Кубак Беларусі.

## Вынікі 
### Матч за 3-е месца 
* Легіён Абухава — **Камунальнік Гродна** — 2:3 (22:25, 21:25, 25:18, 25:19, 8:15)

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* СТРОИТЕЛЬ — ОБЛАДАТЕЛЬ КУБКА БЕЛАРУСИ

Катэгорыя:2014 год у валейболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2014 годзе
Катэгорыя:Кубак Беларусі па валейболе
Качадыжнік жаночы

**Качадыжнік жаночы**, **папараць жаночая**, **папарацень** (*Athyrium filix-femina*) — від папарацей з роду качадыжнік.

## Апісанне 
Спарафіт — шматгадовая травяністая расліна вышынёй 40—120 см. Карэнішча тоўстае, кароткае, з чорна-бурымі рэшткамі старых лісцевых чаранкоў. Лісце шматлікае, з кароткімі ўкрытымі рэдкімі бураватымі лускавінкамі чаранкамі, каля асновы сабрана ў разыходны пучок. Лісцевая пласцінка тонкая, светла-зялёная, у абрысах падоўжана-эліпсоідная або шырокаланцэтная, у верхняй частцы двойчы- у ніжняй тройчыперыстарассечаная; долі 1-га парадку на чаранку, 2-га — сядзячыя. Сорусы (кучкі спарангіяў) касыя, падоўжаныя, авальныя або паўмесяцападобна сагнутыя, з падоўжанымі ці серпападобнымі (накшталт косак) пакрывальцамі (індузіямі), размешчаны ў адзін, радзей у два рады ўздоўж сярэдняй жылкі на ніжнім баку долек ліста. Споры авальна-ныркападобныя, бурыя, з дробназярністай ці тонкамаршчыкаватай паверхняй.

Гаметафіт (зарастак) наземны, зялёны, двухполы.

## Пашырэнне 
Галарктычны барэальны від. На Беларусі трапляецца па ўсёй тэрыторыі. Расце ў сырых цяністых хвойных, радзей мяшаных лясах, зарасніках хмызняку на вільготных сугліністых і гліністых кіслых глебах. Спараносіць у ліпені-верасні.

## Выкарыстанне 
Лекавая (глістагонны сродак, выкарыстоўваецца карэнішча), дэкаратыўная (вядома каля 300 культурных разнавіднасцей), тэхнічная (мае да 12% дубільнікаў) і харчовая расліна.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Аспленіевыя
Катэгорыя:Дэкаратыўныя расліны
Катэгорыя:Травы
Каморскія астравы (значэнні)

* Каморскія астравы, Каморскі архіпелаг — архіпелаг у Індыйскім акіяне
* Каморскія Астравы — дзяржава на архіпелагу Каморскіх астравоў
Спіс касмічных запускаў у 2025 годзе

У гэтым спісе прыводзіцца інфармацыя аб **запусках касмічных аб’ектаў у 2025 годзе**. У спісе прадстаўлены запускі, якія ставілі сваёй мэтай вывядзенне  (або ) на калязямную арбіту або траекторыю адлёту ў . У спісе не прадстаўлены субарбітальныя запускі, а таксама запускі балістычных,  і  ракет. Інфармацыя ўзята з адкрытых афіцыйных крыніц. Назвы аб’ектаў і запускаючых дзяржаў адпавядаюць дадзеным, якія прадстаўляюцца краінамі ўдзельнікамі «Канвенцыі аб рэгістрацыі аб’ектаў, якія запускаюцца ў касмічную прастору», прынятай на Генеральнай Асамблеі ААН у 1974 годзе.

## Спіс арбітальных запускаў 
## Зводныя табліцы
### Па дзяржавах, якія запускаюць
Тэрмін «запускаючая дзяржава» абазначае дзяржаву, з тэрыторыі або ўстановак якой ажыццяўляецца запуск касмічнага аб’екта.

## Гл. таксама
*2025 год у гісторыі астраноміі

## Зноскі
## Літаратура
## Спасылкі
Катэгорыя:2025 год у касманаўтыцы
Катэгорыя:Спісы касмічных запускаў