open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Мінская аперацыя

**Мінская аперацыя** (29 чэрвеня — 4 ліпеня 1944) — стратэгічная ваенная наступальная аперацыя ўзброеных сілаў СССР супраць нямецкіх войскаў у час Вялікай Айчыннай вайны, праведзеная ва Усходняй Беларусі. З’яўляецца складовай часткай Беларускай аперацыі. Ажыццяўлялася сіламі 1-га, 2-га і 3-га Беларускіх франтоў пры садзейнічанні 1-га Прыбалтыйскага фронту.

## Ход аперацыі 
Войскі 3-га Беларускага і 1-га Беларускіх франтоў адначасова ў злучальным кірунку нанеслі ўдар па праціўніку ў напрамку Мінска. Далей разам з войскамі 2-га Беларускага фронту было завершана акружэнне Мінска. Адначасова з гэтымі дзеяннямі войскі 1-га Прыбалтыйскага фронту сумесна з асобнымі злучэннямі 3-га Беларускага і 2-га Беларускага франтоў, працягнулі імклівы наступ у заходнім кірунку, знішчаючы умацаванні суперніка, і займаючы плацдарм для наступнага развіцця наступлення савецкіх войскаў. Істотную дапамогу войскам аказалі беларускія партызаны, якія ладзілі засады на шляхах адступлення нямецкіх сілаў, грамілі штабы, знішчалі масты і пераправы.
. «Мінск 3 ліпеня 1944 года». 1945—1955. НММБ]]

29-30 чэрвеня войскі 3-га Беларускага фронту выйшлі да Бярэзіны, фарсіравалі яе і працягнулі імклівае наступленне на Мінск. У ноч з 30 чэрвеня на 1 ліпеня нямецкія злучэнні пакінулі Мінск. Але гэта не перашкодзіла савецкай авіяцыі здзейсніць бамбардзіроўку горада перад уступленнем у яго. 3 ліпеня танкавае падраздзяленне ўварвалася ў горад. Неўзабаве было завершана акружэнне асноўных сілаў 4 арміі, усяго 105 тыс. чал. Да 12 ліпеня групоўка была ліквідаваная.

За ўмелыя і гераічныя дзеянні ў ходзе Мінскай аперацыі 1944 года, 52 злучэнні і часткі атрымалі ганаровае званне «Мінскія».

## Вынік аперацыі 
Да вечара 3 ліпеня Мінск быў вызвалены. Была ліквідаваная значная групоўка сіл праціўніка, чым быў нанесены моцны ўрон нямецкім дывізіям на Усходнім фронце.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Бітвы паводле алфавіта
Катэгорыя:Беларуская аперацыя (1944)
Катэгорыя:Бітвы СССР
Катэгорыя:Бітвы Германіі
Катэгорыя:Бітвы ў Беларусі
Катэгорыя:Чэрвень 1944 года
Катэгорыя:Ліпень 1944 года
Катэгорыя:Гісторыя Мінскай вобласці
Разэла Сэнсі

**Разэла Сэнсі** (; нарадзілася 18 снежня 1971 года ў Рыме) — італьянская бізнес-лэдзі. З'яўляецца прэзідэнтам італьянскага футбольнага клуба АС Рома.

Катэгорыя:ФК Рома
Катэгорыя:Асобы
Катэгорыя:Нарадзіліся 18 снежня
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1971 годзе
Катэгорыя:Прадпрымальнікі Італіі
Беластоцка-Мінская бітва

**Беластоцка-Мінская бітва** — назва прыгранічнай бітвы на цэнтральным участку савецка-германскага фронту падчас Вялікай Айчыннай вайны 22 чэрвеня — 8 ліпеня 1941 года. У выніку бітвы асноўныя сілы савецкага Заходняга фронту апынуліся ў акружэнні і былі разгромленыя, 28 чэрвеня нямецкія войскі ўзялі Мінск.

## Гл. таксама 
* Абарончая аперацыя на Беларусі, 1941
* Абарона Мінска, 1941

## Спасылкі 
Катэгорыя:Гісторыя Беластока
Катэгорыя:Абарончыя бітвы ў Беларусі (1941)
Дода

**Дарóта «До́да» Рабчэ́ўская** (; (н.  г., Цяханаў, Польшча) — польская рок- і поп-спявачка.

## Дыскаграфія 
### Альбомы 
#### з гуртом 
* 2002 *Virgin*
* 2004 *Bimbo*
* 2005 *Ficca*
* 2016 *Choni*

#### сола 
* 2007 *Diamond Bitch*
* 2011 *The Seven Temptations*
* 2019 *Dorota*
* 2022 *Aquaria*

### Сінглы 
#### з гуртом 
* 2002: «To Ty»
* 2002: «Mam Tylko Ciebie»
* 2004: «Dżaga»
* 2004: «Kolejny Raz»
* 2005: «Nie Zawiedź Mnie»
* 2005: «Znak Pokoju»
* 2005: «2 bajki»
* 2006: «Szansa»
* 2016: "Niebezpieczna Kobieta "
* 2016: «Kopiuj Wklej»
* 2017: «Sens»

#### сола 
* 2007: «Katharsis»
* 2007: «To Jest To»
* 2008: «Nie Daj Się»
* 2009: «Dziękuję»
* 2010: «Bad Girls»
* 2010: «My Way or No Way»
* 2011: «Electrode»
* 2011: «Kac Wawa»
* 2012: «Twa Energia»
* 2012: «Fuck It!»
* 2013 «Electrode»
* 2013 «Wkręceni (High life)»
* 2014 "Riotka "
* 2015 «Not over you»
* 2015 "Nie pytaj mnie "

## тур 
* Diamond Tour (2007—2010)
* Rock’n’Roll Palace Tour (2010—2011)
* The Seven Temptations Tour (2011—2013)
* Fly High Tour (2013—2015)
* Anty Tour (2014-present)
* Riotka Tour (2015-present)

## Фільмаграфія 
* 2006 — *Asterix i wikingowie*
* 2008 — *Serce na dłoni*
* 2018 — *Pitbull. Ostatni pies*

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт  

Катэгорыя:Асобы
Катэгорыя:Спевакі і спявачкі Польшчы
Катэгорыя:Музыканты Польшчы
Ніжагародскі трамвай

300px|thumb|Ніжагародскі трамвай 71-407
**Ніжагародскі трамвай** — сістэма трамвая ў Ніжнім Ноўгарадзе, якая працуе з 1896 года.

Ніжні Ноўгарад — адзін з першых гарадоў у Расіі, дзе з'явіўся электрычны трамвай. Трамвайны рух быў адкрыты 8 (20) мая 1896. Ніжагародскі трамвай часам называюць самым старым трамваем Расіі, аднак гэта вызначэнне не з'яўляецца адназначным, бо першы электрычны трамвай у Расійскай імперыі быў пушчаны ў Кіеве ў 1892, а самая старая Трамвайная сістэма на тэрыторыі Расійскай Федэрацыі знаходзіцца ў Калінінградзе (1895, гл. Калінінградскі трамвай). Акрамя ўсяго, яшчэ ў 1894 г. быў арганізаваны зімовы рух электрычнага трамвая па лёдзе Нявы ў Санкт-Пецярбургу.

На Ніжагародскай трамваі ўжываецца стандартная ў Расіі каляіна 1524 мм (5 футаў). Працягласць ліній Ніжагародскага трамвая на 2007 год складае каля 98 км, сярэднесутачны аб'ём перавозак - каля 200 тыс. пасажыраў (ацэначным, сыходзячы з падліку прададзеных білетаў). Лініі абслугоўваюцца трыма дэпо, выпускаюць агулам прыкладна 190 14-метровых чатырохосных вагонаў. Аператарам Ніжагародскага трамвая з'яўляецца *МУП Нижегородэлектротранс*.

Катэгорыя:Трамвайныя сістэмы Расіі
Катэгорыя:Ніжні Ноўгарад
Краснадарскі тралейбус

**Краснадарскі тралейбус** () — тралейбусная сістэма ў сталіцы Краснадарскага края горадзе Краснадары, Расія.

## Гісторыя 
Тралейбусны рух у Краснадары пачаўся 28 ліпеня 1950 года. Зараз краснадарскія тралейбусы працуюць на 16 гарадскіх маршрутах, якія ахопліваюць практычна ўсе раёны горада.

## Гл. таксама 
* Краснадарскі трамвай

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Тралейбусныя сістэмы Расіі
Катэгорыя:Краснадар
Катэгорыя:З’явіліся ў 1950 годзе
Катэгорыя:1950 год у Расіі
Vario LF3

**Vario LF3** — чэшскі васьміосны шарнірна-сучленены трамвайны вагон з пераменным узроўнем падлогі. Распрацаваны заводам Прагаімекс. Доля нізкай падлогі — 50 %.

## Технічныя характарыстыкі 
Трамвайны вагон прызначаны для эксплуатацыі на гарадскіх хуткасных трамвайных лініях. Ён складаецца з трох секцый, размешчаных на чатырох вагонныя возіках. Злучэнне секцый шарнірнае, шарніры размешчаны над сярэднім возікам. Вышыня падлогі камбінаванай 860/350 мм. Усе ўваходы паміж возік вагона маюць зніжаны ўзровень падлогі вышынёй 350 мм над узроўнем каляіны.

Для перамяшчэння вагона выкарыстоўваюцца чатыры прывадныя поўнапаваротныя цягавыя вагонныя возікі з падвойным падрэсараваннем тыпу «Камфорт». Аснову возіка складае падзеленая шарнірная рама. Кожны возік прыводзіцца ў рух ўласным падоўжна размешчаным несінхронным цягавым рухавіком. Круцячы момант пераносіцца пры дапамозе шарнірнага вала і восевай каробкі перадач з конуснай гіпоіднай перадачай.

Выкарыстоўваецца транзістарнае аснашчэнне тыпу TV EUROPULSE з несінхроннымі рухавікамі з агульнай цягавай магутнасцю 720 кВт. Адзін інвертар прызначаны для аднаго возіка. Для кіравання і дыягностыкі электрычнага абсталявання выкарыстоўваецца мікрапрацэсарная сістэма кіравання CECOMM. Абсталяванне размешчана на даху транспартнага сродку.

Завод можа прапанаваць заказчыку наступныя опцыі:
* Шырыня каляіны 1435 мм / 1000 мм / 1524 мм
* Аднабаковы / двухбаковы
* Прывад асінхронны / Калектарны

Катэгорыя:Трамваі паводле алфавіта
Катэгорыя:Трамваі Aliance TW Team
Куфэрак Віленшчыны

**«Куфэ́рак Ві́леншчыны»** — гісторыка-краязнаўчы і літаратурна-мастацкі часопіс. Выдаваўся з кастрычніка 2000 года ў Маладзечне на беларускай мове неперыядычна.

Змяшчаў матэрыялы, прысвечаныя краязнаўству, гісторыі, фальклору, этнаграфіі, станаўленню асветы на Віленшчыне, прапагандаваў творчасць мясцовых пісьменнікаў і мастакоў. Кожны нумар прысвечаны пэўнай гістарычнай асобе або роду Віленшчыны.

Рэдактар-выдавец — Міхась Казлоўскі.

З 2000 па 2008 год выйшла 13 нумароў. У 2012 годзе выйшаў 14-ы нумар. У 2013 годзе надрукаваны 15-ы нумар часопіса.

На думку Аляксандра Пашкевіча, многія з матэрыялаў краязнаўчага часопіса можна таксама выкарыстоўваць у акадэмічнай навуцы.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Часопісы на беларускай мове
Катэгорыя:Часопісы Беларусі
Абарона Барысава (1941)

**Абарона Барысава** — баявыя дзеянні 1-й Маскоўскай дывізіі і іншых падраздзяленняў Чырвонай Арміі ўздоўж шашы Мінск-Масква ў канцы чэрвеня і пачатку ліпеня 1941 года ў час Вялікай Айчыннай вайны.

З 29 чэрвеня 1941 г. абарончыя баі ў раёне Барысава вялі курсанты Барысаўскага танкавага вучылішча (начальнік вучылішча — карпусны камісар I. З. Сусайкаў); зводная дывізія з воінаў, якія адышлі з раёна Мінска (пераважна падраздзяленні 13‑й арміі); з 30 чэрвеня — 1‑я Маскоўская мотастралковая дывізія (палкоўнік Я. Р. Крэйзер). У горадзе і ўздоўж шашы Мінск — Масква 3 дні ішлі жорсткія баі, з двух бакоў у іх удзельнічала каля 300 танкаў. Барысаў акупіраваны 2 ліпеня 1941 года. 

Дзеянні ў рухомай абароне дазволілі затрымаць прасоўванне ўдарных частак вермахта на Маскву і далі магчымасць разгарнуць абарону другога стратэгічнага эшалона РСЧА ў верхнім цячэнні Дняпра. 

## Крыніцы 
Катэгорыя:Абарончыя бітвы ў Беларусі (1941)
Катэгорыя:Бітвы СССР
Катэгорыя:Бітвы Германіі
Катэгорыя:Ліпень 1941 года
Катэгорыя:Гісторыя Барысава
Лагойск (гарналыжны цэнтр)

**Гарналыжны цэнтр «Лагойск»** — гарналыжны цэнтр у Лагойскім раёне Мінскай вобласці Беларусі. 32 кіламетры ад Мінска. З'яўляецца месцам правядзення шматлікіх фестываляў.

Маецца чатыры гарналыжныя трасы рознай ступені складанасці абсталяваны пад’ёмнікамі. Ёсць вучэбная траса. Пяць трас для бегавых лыж і біятлона агульнай працягласцю 13 км са стрэльбішчам. У вячэрні час трасы асвятляюцца.

## Санкцыі ЕС 
23 сакавіка 2012 года Савет Еўрапейскага саюза дадаў Юрый Чыжа ў Чорны спіс Еўрасаюза, таксама пад еўрапейскія санкцыі трапілі і яго кампаніі, у тым ліку курорт пад Лагойскам. 6 лістапада 2015 года санкцыі супраць Чыжа і яго актываў былі знятыя.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт 

Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Лагойскага раёна
Катэгорыя:Гарналыжныя курорты Беларусі
Катэгорыя:Беларускія юрыдычныя асобы ў Чорным спісе ЕС
Някера перыстая

**Някера перыстая** (таксама **Некера перыстая**) (*Neckera pennata*) — від мхоў сямейства Neckeraceae, які сустракаецца на старых ствалах дрэў, радзей на сухіх скалах.

## Ахова 
У 2012 годзе ўнесена ў Чырвоную кнігу Беларусі.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Неккера перистая — Neckera pennata Hedw. 

Катэгорыя:Гіпнавыя імхі
Міхась Казлоўскі

**Міхась Казлоўскі**, поўнае імя Міхаіл Міхайлавіч Казлоўскі () — беларускі краязнавец, грамадскі дзеяч, крытык, публіцыст, выдавец.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 9 лютага 1959 года.

Працаваў на заводзе, навуковым супрацоўнікам Гудзевіцкага літаратурна-краязнаўчага музея, кіраўніком клуба ў Цэнтры эстэтычнага выхавання г. Маладзечна. 3 2000 года метадыст Маладзечанскай цэнтральнай раённай бібліятэкі. Заснавальнік клуба беларускай патрыятычнай моладзі «Беларуская хатка» (1982-87), мастацкай гасцёўні Я. Драздовіча (1983), літаратурнага музея У. Караткевіча ў Маладзечне (1984), адзін са стваральнікаў гісторыка-краязнаўчага аб’яднання «Крывіч», арганізатар і першы старшыня Маладзечанскага аддзела Таварыства беларускай мовы імя Ф. Скарыны. Рэдактар-выдавец альманаха «Куфэрак Віленшчыны». Пад яго рэдакцыяй выйшлі кнігі паэзіі, прозы і краязнаўчай публіцыстыкі, шэраг паштовак, прысвечаных дзеячам беларускай культуры. Аўтар і ўкладальнік старонак «Куфэрак» у тыднёвіку «Рэгіянальная газета». Аўтар шматлікіх краязнаўчых публікацый, рэцэнзій у перыядычных выданнях.

## Кнігі 
* Іван Козел «Над хвалямі Серабранкі» (Маладзечна, 2005). Укладанне Міхася Казлоўскага.
* «Я тут бачу свой край…: Маладзечаншчына літаратурная: проза, паэзія, публіцыстыка, драматургія» (Мінск, 2005). Укладанне — Міхась Казлоўскі.
* «Галасы разбуджаных птушак» (Мінск, 2006)
* «Нашчадак слаўных крывiчоў: эцюд да партрэта Адольфа Клiмовiча, чалавека i грамадзянiна» (Мінск, 2008)
* «Колькі ў небе зор…: Смаргоншчына літаратурная: паэзія, проза, публіцыстыка» (Мінск, 2009). Укладанне — Міхась Казлоўскі.
* «Пра кніжнікаў і кнігі : нататкі бібліяфіла, эпісталярная спадчына» (Мінск, 2011)
* «Маладзечанскі край» (Мінск, 2011)
* Рыгор Семашкевіч «Янка Купала і беларускае адраджэнне» (Маладзечна, 2012). Укладанне — Міхась Казлоўскі.
* «Там, дзе возера Глыбокае: Глыбоччына літаратурная: паэзія, проза, драматургія, публіцыстыка» (Мінск, 2012). Укладанне — Міхась Казлоўскі.
* «Бацькаўшчыны светлае крыло» (Мінск, 2013)
* «Язэп Драздовіч. Праз церні да зорак» (Мінск, 2014). Укладанне, прадмова і каментар — Міхась Казлоўскі.
* «Там, дзе Уша серабрыцца: Маладзечаншчына літаратурная: паэзія, проза, публіцыстыка, пераклад» (Маладзечна, 2015). Укладанне і прадмова — Міхась Казлоўскі.
* «Цяпло айчынных камянёў» (Мінск, 2015)
* «Вольга Сахарава. Сяргей Сахараў. Выбраныя творы» (Мінск, 2015). Укладанне, прадмова і каментар — Міхась Казлоўскі і Сяргей Панізнік.
* «Добры дух зямлі дняпроўскай…: Рагачоўшчына літаратурная: паэзія, проза, драматургія, публіцыстыка» (Мінск, 2016). Укладанне — Міхась Казлоўскі.
* «Пятро Сакол. Валянціна Казлоўская. Выбраныя творы» (Мінск, 2016). Укладанне, прадмова і каментар — Міхась Казлоўскі і Сяргей Панізнік.
* «Крывіцкія руны» выпуск 2 «Беларускі культурны мацярык у Латвіі». Укладанне, прадмова і каментар — Міхась Казлоўскі і Сяргей Панізнік

## Крыніцы 
Катэгорыя:Члены Таварыства беларускай мовы
Катэгорыя:Краязнаўцы Беларусі
Катэгорыя:Крытыкі Беларусі
Катэгорыя:Публіцысты Беларусі
Катэгорыя:Выдаўцы
Рова

**Ро́ва** — рака ў Смалявіцкім і Барысаўскім раёнах Мінскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Бярэзіна (басейн Дняпра).

Даўжыня ракі 29 км. Плошча вадазбору 245 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,9 ‰. Пачынаецца за 5 км у напрамку на захад ад гарадскога пасёлка Зялёны Бор Смалявіцкага раёна, за 2 км на поўнач ад вёскі Замосце. Вусце за 2 км на паўднёвым усходзе ад вёскі Навасёлкі Барысаўскага раёна. Вадазбор на паўночнай частцы Цэнтральнабярэзінскай раўніны. Рэчышча на трох участках каналізаванае: выток — 2,2 км на ўсход ад Зялёнага Бору (8,0 км); паўднёвая ўскраіна вёскі Слабодка Барысаўскага раёна — 0,3 км вышэй вусця ракі Чарніца (2 км); вёска Краснае Барысаўскага раёна — вусце (9 км). Асноўныя прытокі — Чарніца (злева) і Маска (справа).

У верхнім цячэнні падыход да ракі забалочаны, у гэтых месцах на ёй водзяцца бабры.

Каля ракі знаходзяцца вёскі: Слабодка, Засценак, Краснае, Персцень.

## Літаратура 
* 
* 
*  — С. 374.
* 

## Спасылкі 
* Общая характеристика речной сети Минской области // Справочник «Водные объекты Республики Беларусь» 

Катэгорыя:Рэкі Барысаўскага раёна
Катэгорыя:Рэкі Смалявіцкага раёна
Блонскі сельсавет

**Бло́нскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок Блонь.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Пухавіцкага раёна Менскай акругі Беларускай ССР. Цэнтр — вёска Блонь. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Пухавіцкім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Менскай вобласці. У 1939 годзе цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Зарэчча. У часе Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 года да ліпеня 1944 года тэрыторыя сельсавета была акупіравана нямецкімі войскамі. На 1 студзеня 1947 года ў складзе сельсавета 11 населеных пунктаў. 16 ліпеня 1954 года цэнтр сельсавета вернуты ў вёску Блонь.

8 верасня 2017 года ў склад сельсавета з раённага падпарадкавання перададзены 5 вёсак (Залужжа, Ізбішча, Рошча, Цагельня і Чырвоны Бераг).

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (8 населеных пунктаў) — 2306 чалавек, з іх 89,2 % — беларусы, 7,3 % — рускія, 1,1 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года (13 населеных пунктаў) — 2770 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Пуханос альпійскі

**Пуханос альпійскі** (*Trichophorum alpinum* ці *Baeothryon alpinum*) — від кветкавых раслін роду  сямейства .

## Батанічнае апісанне 
) Pers. syn. *Eriophorum alpinum* L.
2. *Eriophorum vaginatum* L.]]
Шматгадовая травяністая расліна шэра-зялёнага колеру, вышынёй да 25 см. Утварае дзярніну. Сцяблы шматлікія, тонкія, трохгранныя. Ніжняе лісце лускападобнае. Верхні ліст з кароткай пласцінкай. Колас мае даўжыню 5—8 см. Каласкі складаюцца з 2—3 двухполых кветак у пазухах спіральна размешчаных лускавінак. Калякветнік з 6 падоўжаных звілістых валаскоў, утвараючых негустую пухоўку. Плод — трохгранны арэшак.

## Распаўсюджанне і экалогія 
Расце на сфагнавых балотах. Пры частковым асушэнні і на выпрацаваных тарфянішчах захоўваецца доўгі час і нават разрастаецца, асабліва пры паўторным забалачванні. Квітнее ў маі — чэрвені, пладаносіць ў жніўні. Размнажаюцца насеннем і вегетатыўна.

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* 
* Выявы
* Пуханос альпійскі ў Чырвонай кнізе Беларусі

Катэгорыя:Асаковыя
Катэгорыя:Флора Еўразіі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1805 годзе
Блужскі сельсавет

**Блу́жскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2010 г. вёска) Блужа.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Пухавіцкага раёна Менскай акругі Беларускай ССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Пухавіцкім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Менскай вобласці. У час Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 года да ліпеня 1944 года тэрыторыя сельсавета была акупіравана нямецкімі войскамі. 

27 студзеня 1986 года ў склад Дубраўскага сельсавета перададзены 3 населеныя пункты (вёскі Новы Уборак, Пушча і Спічнік). 30 кастрычніка 2009 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Талькаўскага сельсавета (17 населеных пунктаў: Арэшкавічы, Блужскі Бор, Весялова, Вялікае Поле, Дзям’янаўка, Калінаўка, Каляюгі, Ленінск, Лявонаўка, Малінаўка, Насыцк, Рудня, Слабодка, Талька, Церабуты, Чароты і Яноўка). 28 мая 2013 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Суцінскага сельсавета (6 населеных пунктаў: Залог Пяцілеткі, Каменка, Красны Пасёлак, Мацеевічы, Суцін і Шэлехава).

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (9 населеных пунктаў) — 722 чалавекі, з іх 88,5 % — беларусы, 8,7 % — рускія, 0,7 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года (32 населеныя пункты) — 1967 чалавек.

## Населеныя пункты 
* 1947 — 11
* 2009 — 9
* 2010 — 26
* 2014 — 32

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Вецярэвіцкі сельсавет

**Вецярэ́віцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Вецярэвічы 2.

Утвораны 4 студзеня 1964 года ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці БССР шляхам аб’яднання скасаваных Селецкага і Слабадскога сельсаветаў. 29 лютага 1968 года з часткі сельсавета зноў утвораны Селецкі сельсавет. 15 чэрвеня 1972 года скасавана вёска Варонічы. 11 чэрвеня 1984 года скасавана вёска Зарэчча. 29 чэрвеня 2006 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Селецкага сельсавета (22 населеныя пункты: Борцы, Бярэзнікі, Выемка, Грыбное, Дубавое, Ельнікі, Завод, Ільінка, Карнічае, Кашалі, Ладымер, Медзенае, Міжылішча, Мірная, Пагарэлец, Паднямонец, Парэчча, Пахар, Рудзіца, Селецк, Селішча і Ямнае). 28 мая 2013 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Шацкага сельсавета.

Насельніцтва сельсавета станам на 1999 год складала 846 чалавек, паводле перапісу 2009 года — 954 чалавекі, з іх 95,5 % — беларусы, 2,9 % — рускія, 0,5 % — палякі, 0,5 % — украінцы.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзіў 31 населены пункт: Антанова, Борцы, Бярэзнікі, Вецярэвічы, Вецярэвічы 2, Выемка, Вяркалы, Грыбное, Дубавое, Ельнікі, Завод, Ільінка, Карнічае, Кашалі, Ладымер, Лучкі, Медзенае, Міжылішча, Мірная, Міхалова, Пагарэлец, Паднямонец, Парэчча, Пахар, Пратасаўшчына, Пруцк, Рудзіца, Селецк, Селішча, Слабада і Ямнае.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / С.Д. Гриневич и др. — Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 2: (1944―1980 гг.). — Минск: «Беларусь», 1987. — 283 с.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Пухавіцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1964 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2013 годзе
Глівінскі сельсавет

**Глі́вінскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Барысаўскага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Глівін.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Барысаўскага раёна Барысаўскай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Менскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Барысаўскім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Мінскай вобласці. 30 кастрычніка 2009 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Чарневіцкага сельсавета (12 населеных пунктаў: вёскі Беліна, Восава, Малышкі, Ніўкі, Пабярэжжа, Палялюм, Пескі, Сыч, Сяменькавічы, Цешкаўка, Чарневічы і Шабынькі), 28 мая 2013 года — тэрыторыя скасаванага Забашавіцкага сельсавета (15 населеных пунктаў: аграгарадок Забашавічы, вёскі Забашэўка, Заручча, Засценак, Краснае, Мурашкі, Навішчына, Ніціеўшчына, Плоскае, Святое, Слабодка, Смолле, Устрона, Шабліншчына і хутар Рыбачнае).

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (10 населеных пунктаў) — 1839 чалавек, з іх 92,4 % — беларусы, 5,1 % — рускія, 0,8 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года (37 населеных пунктаў) — 3271 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Гарэлецкі сельсавет

**Гарэ́лецкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Гарэлец.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Шацкага раёна Менскай акругі Беларускай ССР. Цэнтр — вёска Гарэлец. З 4 жніўня 1927 года ў складзе Пухавіцкага раёна Менскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Пухавіцкім раёне БССР. З 12 лютага па 12 сакавіка 1935 года ў складзе Рудзенскага раёна. Пасля ўвядзення абласнога падзелу 20 лютага 1938 года ў Рудзенскім раёне Менскай вобласці. У 1939 годзе цэнтр сельсавета перанесены ў пасёлак імя Янкі Купалы. Пад час Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 года да ліпеня 1944 года тэрыторыя сельсавета акупіравана нямецкімі войскамі. 16 ліпеня 1954 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Гарэлец. 29 чэрвеня 2006 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Навасёлкаўскага сельсавета.

Станам на 1 студзеня 1947 года сельсавет уключаў 9 населеных пунктаў. На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 7 населеных пунктаў: Гарэлец, Ліпнікі, Ліпск, Пцічанская, Пясчанка, Ржышча і Янка Купала.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.
*  С. 144

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Пухавіцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Шацкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Рудзенскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2006 годзе
Дрычынскі сельсавет (Пухавіцкі раён)

**Дры́чынскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2008 г. вёска) Дрычын.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Пухавіцкага раёна Менскай акругі Беларускай ССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Пухавіцкім раёне БССР. З 12 лютага 1935 года ў складзе Рудзенскага раёна, з 6 ліпеня 1935 года — Смілавіцкага раёна, з 11 лютага 1938 года — Рудзенскага раёна. З 20 лютага 1938 года ў складзе Менскай вобласці. У час Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 года да пачатку ліпеня 1944 года тэрыторыя сельсавета была акупіравана нямецкімі войскамі. З 20 студзеня 1960 года сельсавет у складзе Пухавіцкага раёна. У 1968 годзе скасаваны пасёлак Хацешава. 28 мая 2013 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Дукорскага сельсавета.

## Склад 
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 23 населеныя пункты: аграгарадок Дрычын, вёскі Белае, Вішнёўка, Вясёлае, Горкі, Граддзё, Груд, Калінаўка, Капейнае, Каробавічы, Красны Яр, Малінаўка, Маргі, Нізоўка, Ніўкі, Новы Кут, Паддуб’е, Пенякі, Салаўі, Сетча, Станіславова, Шыманаў Кут і Янкава.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 1460 чалавек, з іх 89,8 % — беларусы, 8,2 % — рускія, 1,1 % — украінцы.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Пухавіцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Рудзенскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Смілавіцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2013 годзе
Пухавіцкі сельсавет

**Пу́хавіцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2009 года вёска) Пухавічы.

## Гісторыя 
Утвораны 18 снежня 1925 года ў складзе Пухавіцкага раёна Менскай акругі Беларускай ССР з цэнтрам у мястэчку Пухавічы, у склад сельсавета ўключана тэрыторыя скасаванага Слабадскога сельсавета. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года сельсавет у Пухавіцкім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Менскай вобласці БССР. 

У Другую сусветную вайну з канца чэрвеня 1941 года да пачатку ліпеня 1944 года тэрыторыя пад акупацыяй Германіі.

15 чэрвеня 1972 года скасавана вёска Зосіна, у 1978 годзе — вёскі Беразянка і Грабаўё. 29 чэрвеня 2006 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Краснаакцябрскага сельсавета (14 населеных пунктаў: Асавок, Балоча, Высокая Старына, Дукаўка, Залессе, Зафранцузская Грэбля, Красны Акцябр, Падкоссе, Растокі, Рэпішча, Снусцік, Французская Грэбля, Хідра, Ясная Паляна).

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 3038 чалавек, з іх 92,3 % — беларусы, 5,5 % — рускія, 1,1 % — украінцы, 0,4 % — палякі; паводле перапісу 2019 года — 3020 чалавек.

## Населеныя пункты 
* 1 студзеня 1947 года — 21
* 29 чэрвеня 2006 года — 31

## Гл. таксама 
* Пухавіцкая воласць

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.
* 
*  С. 9


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1925 годзе
Навапольскі сельсавет

**Навапо́льскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2010 г. вёска) Наваполле.

## Гісторыя 
8 красавіка 1957 года цэнтр Узлянскага сельсавета Рудзенскага раёна Мінскай вобласці БССР быў перанесены ў вёску Наваполле, сельсавет перайменаваны ў Навапольскі. Пасля скасавання Рудзенскага раёна 20 студзеня 1960 года ў складзе Уздзенскага раёна (за выключэннем часткі сельсавета з 13 населенымі пунктамі (Альхоўка, Баравая Слабада, Берчукі, Едліна, Залессе, Навасады, Падбор’е, Пагуляйка, Паляны, пасёлак Паляны, Пяскі, Узляны і Ушанка), якія перададзены ў склад Пухавіцкага раёна). З 25 снежня 1962 года ў складзе Пухавіцкага раёна. 28 ліпеня 2011 года на тэрыторыі сельсавета ўтвораны хутар Сасноўка. 28 мая 2013 года да сельсавета далучана частка (8 населеных пунктаў: Азярычына, Будзёнаўка, Вераб’ёўка, Кухараўка, Ленінскі, Махоўка, Таварскія, Шалягі) скасаванага Узлянскага сельсавета, а таксама ўсе населеныя пункты — Барбарова, Валасач, Дубрава, Кавалевічы, Крыстампалле, Кукіга, Лебядзінае, Малінаўка, Прыстань, Слопішчы, Сяргеевічы, Церабель — скасаванага Праўдзінскага пассавета.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (15 населеных пунктаў) — 814 чалавек, з іх 90,9 % — беларусы, 4,3 % — рускія, 2,2 % — татары, 1,2 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года (36 населеных пунктаў) — 1797 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / С. Д. Гриневич и др. — Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 2: (1944―1980 гг.). — Минск: «Беларусь», 1987. — 283 с.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.
*  С. 9, 126, 217


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Рудзенскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Уздзенскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1957 годзе
Пярэжырскі сельсавет

**Пярэ́жырскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — вёска Пярэжыр.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Смілавіцкага раёна Менскай акругі Беларускай ССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Смілавіцкім раёне БССР. 8 ліпеня 1931 года раён скасаваны, сельсавет далучаны да Пухавіцкага раёна. 12 лютага 1935 года сельсавет перададзены ў склад новаўтворанага Рудзенскага раёна. 6 ліпеня 1935 года раён перайменаваны ў Смілавіцкі, які з 11 лютага 1938 года атрымаў ранейшую назву. З 20 лютага 1938 года ў складзе Менскай вобласці.

У час Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 года да ліпеня 1944 года тэрыторыя сельсавета была акупіравана нямецкімі войскамі.

З 20 студзеня 1960 года сельсавет у складзе Пухавіцкага раёна. 1 красавіка 1960 года ў склад сельсавета ўключаны 13 населеных пунктаў (Альхоўка, Баравая Слабада, Берчукі, Едліна, Залессе, Навасады, Падбор’е, Пагуляйка, Паляны, пасёлак Паляны, Пяскі, Узляны і Ушанка), якія былі перададзены 20 студзеня 1960 года ў склад Пухавіцкага раёна падчас скасавання Рудзенскага раёна. 28 мая 2013 года да сельсавета далучана частка скасаванага Узлянскага сельсавета (10 населеных пунктаў: Баравая Слабада, Берчукі, Едліна, Залессе, Навасады, Пагуляйка, Падбор’е, Пяскі, Узляны, Ушанка), а ў склад Голацкага сельсавета з сельсавета перададзены 4 населеныя пункты (Зазер’е, Лешніца, Такарня і Яснаўка).

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (13 населеных пунктаў) — 1430 чалавек, з іх 90,1 % — беларусы, 6,6 % — рускія, 1,5 % — украінцы, 0,4 % — армяне, 0,4 % — палякі; паводле перапісу 2019 года (19 населеных пунктаў) — 3111 чалавек.

## Гл. таксама 
* Пярэжырская воласць

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.
*  С. 9, 126, 367


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Смілавіцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Рудзенскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Сяргеевіцкі сельсавет (Пухавіцкі раён)

**Сярге́евіцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Сяргеевічы.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Шацкага раёна Мінскай акругі БССР. З 4 жніўня 1927 года ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай акругі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Пухавіцкім раёне БССР, з 12 лютага 1935 года — у Рудзенскім раёне, з 6 ліпеня 1935 года — у Смілавіцкім раёне, з 11 лютага 1938 года — у Рудзенскім раёне. Пасля ўвядзення абласнога падзелу 20 лютага 1938 года ў Рудзенскім раёне Мінскай вобласці. Пад час Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 года да ліпеня 1944 года тэрыторыя сельсавета акупіравана нямецкімі войскамі. З 20 студзеня 1960 года сельсавет у складзе Пухавіцкага раёна. 31 сакавіка 1977 года ў склад сельсавета з Цітвянскага сельсавета перададзены пасёлак Праўдзінскі. 29 чэрвеня 2006 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Праўдзінскага пассавета.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 11 населеных пунктаў: Барбарова, Валасач, Дубрава, Кавалевічы, Крыстампалле, Кукіга, Малінаўка, Прыстань, Слопішчы, Сяргеевічы, Церабель.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Пухавіцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Шацкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Рудзенскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Смілавіцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2006 годзе
Суцінскі сельсавет

**Су́цінскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Залог Пяцілеткі.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Суцін. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Пухавіцкім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Мінскай вобласці. Пад час Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 года да ліпеня 1944 года тэрыторыя сельсавета была акупіравана нямецкімі войскамі. У 1976 годзе скасаваны пасёлак Руды. 28 лістапада 2003 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Залог Пяцілеткі. 28 мая 2013 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Блужскага сельсавета.

## Населеныя пункты 
* 1 студзеня 1947 года — 6
* 28 мая 2013 года (на момант скасавання сельсавета) — 6 (Залог Пяцілеткі, Каменка, Красны Пасёлак, Мацеевічы, Суцін і Шэлехава)

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 751 чалавек, з іх 97,3 % — беларусы, 2,1 % — рускія.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.
*  С. 9

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Пухавіцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2013 годзе
Турынскі сельсавет

**Ту́рынскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2009 года вёска) Турын.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Пухавіцкага раёна Менскай акругі Беларускай ССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Пухавіцкім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Менскай вобласці. У час Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 года да ліпеня 1944 года тэрыторыя сельсавета была акупіравана нямецкімі войскамі. 28 мая 2013 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Ананіцкага сельсавета (10 населеных пунктаў: аграгарадок Сітнікі і вёскі Ананічы, Баські, Дубраўка, Капскія, Крамяні, Падбярэжжа, Слабада, Стары Двор, Хочын).

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (19 населеных пунктаў) — 1268 чалавек, з іх 89,2 % — беларусы, 7,7 % — рускія, 1,2 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года (29 населеных пунктаў) — 2030 чалавек.

## Населеныя пункты 
* 20 жніўня 1947 года — 12
* 1 студзеня 1947 года — 24
* 2013 год — 29

## Крыніцы 
## Літаратура 
*  С. 9
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Голацкі сельсавет

**Го́лацкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2009 года вёска) Голацк.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Смілавіцкага раёна Менскай акругі Беларускай ССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Смілавіцкім раёне. З 8 ліпеня 1931 года ў складзе Пухавіцкага раёна, з 12 лютага 1935 года — Рудзенскага раёна, з 6 ліпеня 1935 года — Смілавіцкага раёна, з 11 лютага 1938 года — Рудзенскага раёна. З 20 лютага 1938 года ў складзе Менскай вобласці. 

У час Другой сусветнай вайны з чэрвеня 1941 года да ліпеня 1944 года тэрыторыя сельсавета была акупіравана нямецкімі войскамі. З 20 студзеня 1960 года сельсавет у складзе Пухавіцкага раёна. 28 мая 2013 года ў склад сельсавета перададзеныя населеныя пункты Зазер’е, Лешніца, Такарня і Яснаўка, якія ўваходзілі ў склад Пярэжырскага сельсавета.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (11 населеных пунктаў) — 1430 чалавек, з іх 88,2 % — беларусы, 6,0 % — рускія, 1,7 % — украінцы, 1,3 % — азербайджанцы, 1,3 % — грузіны; паводле перапісу 2019 года (15 населеных пунктаў) — 2671 чалавек.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.
*  С. 9, 126, 367
* Памяць: Пухавіцкі раён: гісторыка-дакументальныя хронікі гарадоў і раёнаў Беларусі / [укладальнік А. А. Прановіч; рэдкалегія: А. М. Карлюкевіч і інш.]. — Мінск : Беларусь, 2003. — 748 с. — 3000 экз. ISBN 985-01-0251-9


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Смілавіцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Рудзенскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Дубраўскі сельсавет (Пухавіцкі раён)

**Ду́браўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2008 г. вёска) Дубраўка.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года як **Сінчанскі сельсавет** у складзе Пухавіцкага раёна Менскай акругі Беларускай ССР. Цэнтр — вёска Сінча. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Пухавіцкім раёне БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Менскай вобласці. 

5 мая 1962 года да сельсавета далучана частка скасаванага Варашылаўскага сельсавета (8 населеных пунктаў: Апляўніца, Быцень, Вомельна, Востраў, Клятное, Любячка, Мельніца і Палёк). 23 снежня 1965 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Вомельна. 15 чэрвеня 1972 года сельсавет перайменаваны ў **Амяльнянскі сельсавет**. У 1976 годзе скасавана вёска Востраў (злілася з вёскай Вомельна). 22 жніўня 1983 года скасаваны пасёлак Палёк. 23 ліпеня 1984 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Дубраўка, сельсавет перайменаваны ў Дубраўскі. 27 студзеня 1986 года ў склад сельсавета з Блужскага сельсавета перададзены 3 населеныя пункты (вёскі Новы Уборак, Пушча і Спічнік).

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 2024 чалавекі, з іх 92,6 % — беларусы, 5,7 % — рускія, 0,9 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года — 1809 чалавек.

## Населеныя пункты 
* 1 студзеня 1947 года — 9

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Урэчнік

**Урэчнік**, **Рдзест** (*Potamogéton*) — шматгадовыя водныя кветкавыя расліны; род сямейства Урэчнікавыя. Асобныя парасткі або часткі раслін свабодна плаваюць у вадзе непасрэдна на паверхні або пад паверхняй вады.

## Назва 
Родавая лацінская назва *Potamogeton* паходзіць ад грэч. **ποτάμι**, што значыць *рака*, і **γείτων**, што значыць *сусед*, і паказвае на прастору пражывання раслін гэтага роду.

## Віды 
На Беларусі 16 відаў:

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Значэнне і выкарыстанне 
Віды ўрэчніку вялікага практычнага значэння не маюць. Урэчнікам харчуюцца водныя малюскі, насякомыя, рыбы, андатры, бабры. Утрымлівае шмат вапны и можа служыць угнаеннем.

## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

*
Даўгахвостая кугакаўка

]]

**Даўгахвостая кугакаўка**, **даўгахвостая няясыць** (*Strix uralensis*) — птушка сямейства . Від *Strix uralensis* падзяляецца (залежыць таксама ад існуючых класіфікацый, універсальнай класіфікацыі пакуль не існуе) на 15 падвідаў, два падвіды, *Strix uralensis liturata* і *Strix uralensis macroura* гняздзяцца таксама ў Цэнтральнай Еўропе. Занесеная ў Чырвоную кнігу Рэспублікі Беларусь.

## Апісанне 
Буйная сава (даўжыня цела 50—60 см, маса 680—980 г, размах крылаў 115—140 см) з доўгім (26—30 см) паласатым хвастом. Самкі буйнейшыя за самцоў. Апярэнне спіннога боку вохрыстае з густымі цёмнымі падоўжнымі стракацінамі, брушнога — белае з бурымі падоўжнымі плямамі. Тваравы дыск светла-шэры, з бакоў і знізу аблямаваны вузкай палосай з дробных серабрыста-белых пёраў. Першарадныя махавыя цёмна-бурыя з светлымі папярочнымі палоскамі. Дзюба жоўтая, радужына цёмна-карычневая, кіпцюры чорныя. Апярэнне ног белаватае або вохрыстае, даходзіць да кіпцюроў.

## Пашырэнне 
Арэал разарваны: паўночны ўсход Еўропы (акрамя крайняй поўначы), ідзе шырокім поясам праз Азію да Сахаліна і Японіі ўключна, а таксама Карпаты і Дынарскае нагор’е, паўднёвы Кітай. На тэрыторыі Беларусі рэдкі, распаўсюджаны ў паўночнай палове краіны аселы від.

Насяляе спелыя, старыя хваёвыя або мяшаныя дрэвастоі (рэдка лісцевыя) са слаба развітым падлескам. Звычайна засяляе нізіны, але ў Славакіі даходзіць да 850 м, у Румыніі — да 1600 м над узроўнем мора.

Галоўным чынам аселая і качуючая птушкі. Месцы зімовак у межах гнездавога арэала, а таксама на поўдзень ад яго ў Цэнтрадьнай Азіі.

## Асаблівасці біялогіі 
Манагам. Гнездавыя ўчасткі пастаянныя на працягу многіх гадоў. Такаванне пачынаецца ў першыя дні сакавіка, найбольш актыўнае — у канцы сакавіка — першай палове красавіка. Гняздуецца ў дуплах, у спарахнелых ствалах, гнездавых скрынках (таксама напалавіну адкрытых), у глыбі лесу, часам займае гнёзды вялікіх птушак, галоўным чынам драпежных або крумкачовых, можа займаць гнёзды вавёрак). У выключных выпадках селіцца ў будынках, на зямлі або скалах. Гняздо без высцілкі.

Кладка з 2—4 (часам 1—6) яек у красавіку. Яйкі памерамі 50 x 42 мм, з аднолькавымі тупымі канцамі, авальныя, амаль акруглыя, белыя, бліскучыя. Наседжванне 28 сутак, пачынаючы з першага знесенага яйка. Птушаняты пакідаюць гняздо ў канцы мая. Лётны маладняк ў сярэдзіне ліпеня. Корміць птушанят самец. Дарослыя птушкі кормяцца мышападобнымі грызунамі, землярыйкамі, радзей птушкамі. У паслягнездавы перыяд шырока вандруе.

## Зноскі 
## Літаратура 
* 
* Чырвоная кніга Рэспублікі Беларусь: Рэдкія і тыя, што знаходзяцца пад пагрозай знікнення віды жывёл і раслін. — Мн.: БелЭн, 1993. ISBN 5-85700-095-5

## Спасылкі 
Катэгорыя:Савіныя
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1771 годзе
Катэгорыя:Птушкі Еўразіі
Катэгорыя:Птушкі на марках
Герэнук

**Герэнук** (*Litocranius walleri*) або **жырафавая газель** — афрыканская антылопа з сямейства сапраўдных антылоп, у якім утварае асобны род. Яе назва, верагодна, паходзіць ад самалійскага слова «гарануг».

## Апісанне 
Герэнука цяжка зблытаць з іншай жывёлай з-за яго вельмі дліннай шыі і ног. Яго вышыня дасягае 95 см. Поўсць зверху чырвона-карычневая, па баках болей светлая. Выразная лінія аддзяляе амаль белую ніжнюю частку цела. Вакол вачэй знаходзяцца белыя плямы, якія звужаюцца ў бок рота. Рогі маюць толькі самцы.

## Распаўсюджванне 
Арэал герэнукаў ахапляе землі ад Эфіопіі і Самалі да поўначы Танзаніі. Раней герэнукі жылі таксама ў Судане
і Егіпце, але ўжо доўгі час там вынішчаны. Абсягам пражывання герэнукаў з’яўляюцца сухія тэрыторыі, як правіла, парослыя калючым кустарнікам саванны. Жыве ў засушлівых або адносна вільготных стэпах з зараснікамі хмызнякоў, на раўнінах і пагорках, падымаецца ў горы да 1800 м.

## Паводзіны 
На сухіх тэрыторыях герэнукі могуць вельмі доўга абыходзіцца без вады. Яны сілкуюцца выключна лісцем і, падобна да няроднасных ім жыраф, развілі для гэтага ў працэсе эвалюцыі доўгую шыю і канечнасці. Як і ў жыраф, у іх вельмі жорсткі язык, а таксама падоўжаныя і нячулыя вусны, якімі яны могуць абхапляць калючыя галінкі. З закрытым ротам герэнук адцягвае галаву назад і сашчыпвае з галін усё лісце. Для таго, каб дацягнуцца да высокіх галінак, герэнук становіцца на заднія ногі, абапіраючыся пярэднімі аб ствол дрэва.

Актыўны раніцай і вечарам. Сілкуецца лісцем, парасткамі і галінкамі кустоў і дрэў.

Самкі жывуць разам з маладняком у невялікіх групах ад двух да пяці звяроў. Дарослыя самцы жывуць па адзіночцы і валодаюць уласным арэалам. Падчас шлюбных перыядаў яны спрабуюць утрымаць самак у сваіх арэалах, каб з імі спарвацца.

## Статус папуляцыі 
Герэнукі, верагодна, ніколі не былі асабліва шматлікімі жывёламі. З-за іх звычкі жыць паасобку яны часта не кідаюцца ў вочы сярод буйных статкаў іншых капытных, якія сустракаюцца ў саванах. З-за палявання герэнукі за апошнія дзесяцігоддзі сталі яшчэ радзейшымі. Большасць герэнукаў жыве ў нашы дні ў Эфіопіі. Іх агульная колькасць складае 70 тысяч асобін. Від занесены ў міжнародную Чырвоную кнігу.

## Іншае 
Герэнук месцамі даволі шматлікі, бо самалійцы не палююць на яго і не ядуць яго мяса. Яны лічаць герэнука сваяком вярблюда. Па народных павер’ях, забойства герэнука пацягне за сабой гібель вярблюдаў, якіх лічаць сваякамі антылопы і якія складаюць галоўную каштоўнасць качэўнікаў.

Мяркуючы па наскальных малюнках 4000—2900 гг. да н. э., знойдзеных на правым беразе Ніла (у Вадзі Саб), спробы прыручыць герэнука прадпрымаліся ўжо старажытнымі егіпцянамі.

Катэгорыя:Пустарогія
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1878 годзе