open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Шатойскі раён

**Шатойскі раён** (, ) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у складзе Чачэнскай Рэспублікі. Адміністрацыйны цэнтр — сяло Шатой.

## Геаграфія 
Раён знаходзіцца ў горнай частцы паўднёвай Чачні. Мяжуе на поўначы з Грозненскім раёнам, на поўдні — з Ітум-Калінскім, на ўсходзе — з Шаройскім, на захадзе — з Урус-Мартанаўскім раёнамі рэспублікі.

Плошча тэрыторыі раёна — 876,26 км². Значную частку раёна займае Аргунская цясніна.

Сярэдняя вышыня пласкагор’я 800—1000 м над узроўнем мора, а навакольныя хрыбты дасягаюць вышыні ад 1500 м да 2600 м.

У раёне працякаюць рэчышчы рэк каньённага тыпу Шарааргуна і Чанты-Аргуна, пачынаючы з поўдня бакавых хрыбтоў Галоўнага Каўказскага хрыбта і на поўнач да Чачэнскай раўніны, дзе зліваюцца з Сунжай.

У высакагорнай частцы Чачэнскай Рэспублікі выпадае 800—1000 мм ападкаў у год.

Катэгорыя:Раёны Чачні
Шарааргун

**Шарааргун** — рака ў Рэспубліцы Чачня. Правы прыток Аргуна. Даўжыня — 86 км. Плошча вадазборнага басейна — 1150 км².

Бярэ пачатак на паўночным схіле Тушацкага хрыбта са снягоў і ледавікоў яго вяршыняў: Данасмта, Чэшос-мта, Вялікі Качу і Малы Качу. Упадае ў Аргун паблізу былога Аргунскага ўмацавання, крыху вышэй за сяло Старыя Атагі. Шарааргун уяўляе даволі вялікую і вельмі хуткую горную рэчку, шырынёй месцамі 40 метраў і больш.

Катэгорыя:Рэкі Чачні
Катэгорыя:Басейн Каспійскага мора
Чэмпіянат свету па хакеі з шайбай 2024

**Чэмпіянат свету па хакеі з шайбай 2024 года** ― 87-ы чэмпіянат свету па хакеі з шайбай, які праходзіў з 10 па 26 мая 2024 года ў чэшскіх гарадах Прага і Острава. Месца правядзення было выбрана на кангрэсе ІІХФ  у Браціславе 24 мая 2019 года. Чэмпіёнам стала зборная каманда гаспадароў.

## Групавы этап 
**Група A** (Прага)
*
*
*
*
*
*
*
*

**Група B** (Острава)
*
*
*
*
*
*
*
*

## Плэй-оф 
## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

2024
Катэгорыя:2024 год у спорце
Катэгорыя:2024 год у Чэхіі
Катэгорыя:Май 2024 года
Старыя Атагі

**Старыя Атагі** (, ) — сяло на левым беразе ракі Аргун, за 15 км на поўдзень ад горада Грозны і за 14 км на ўсход ад Урус-Мартана.

Найбліжэйшыя населеныя пункты: на поўначы — сяло Гікала, на паўночным усходзе — сяло Чачэн-Аул, на ўсходзе — сяло Новыя Атагі, на паўднёвым усходзе — сяло Чыры-Юрт, на паўночным захадзе — сяло Гойты, на поўдні — сяло Чыры-Юрт, на паўднёвым захадзе — сёлы Гойскае і Алхазурава, на захадзе — горад Урус-Мартан і на паўночным захадзе — сяло Гойты.

На паўднёвым баку ад сяла знаходзіцца гара Чахкеры-Корт.
## Насельніцтва 
## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Махмуд Алісултанавіч Эсамбаеў, чачэнскі артыст балета

Катэгорыя:Населеныя пункты Чачні
Новыя Атагі

**Новыя Атагі** (, ) — сяло ў Шалінскім раёне Чачэнскай Рэспублікі. Адміністрацыйны цэнтр Нова-Атагінскага сельскага паселішча. Сяло размешчана на правым беразе ракі Аргун, за 7 км на паўднёвы захад ад раённага цэнтра Шалі і за 22 км на паўднёвы ўсход ад горада Грозны.

Найбліжэйшыя населеныя пункты: на поўначы — сяло Чачэн-Аул, на паўночным усходзе — сяло Белгатай, на ўсходзе — Шалі, на паўднёвым захадзе — сяло Чыры-Юрт і на захадзе за ракой Аргун — сяло Старыя Атагі.

Катэгорыя:Населеныя пункты Чачні
Пліс

**Пліс** (, ,  ад  — «волас») — баваўняная або шарсцяная тканіна з доўгім ворсам да 6 мм, выкананая ў аксамітнай тэхніцы і падобная на плюш.

Пліс з’явіўся ў Расіі ў XVIII стагоддзі і карыстаўся вялікай папулярнасцю, хоць і саступаў аксаміту ў прэстыжы. Як правіла, пліс выпускалі аднатонным, але ў самых розных адценнях: ад глыбокага чорнага да чырвона-карычневага, шаравата-жоўтага і серабрыста-сіняватага. Найбольш вядомыя гатункі пліса — вельвецін і бівер. Дваране і заможныя людзі насілі з пліса хатняе адзенне і мяккі зручны абутак. Плісавая куртка прысутнічае ў «Паненцы-сялянцы» А. С. Пушкіна, у І. А. Ганчарова ў «» ў плісавых  хадзіў з кута ў кут бацька Ілюшы. У купецтва і заможнага сялянства пліс карыстаўся асаблівым поспехам, яны заказвалі сабе з плісу прыбраную вопратку: кафтан, , штаны, картузы. У «Карабейніках» М. А. Някрасава  разносяць тавары па вёсках «Паркалі ёсць у нас багатыя, ёсць міткаль, кумач і пліс». Данскія казачкі у канцы XIX — пачатку XX стагоддзя насілі зімой пліскі — паліто прамога крою з пліса на ваце з падшэўкай, аздобленыя круглым каўняром, чорнымі стужкамі і карункамі на грудзях. Звычайна пліс сустракаўся ў мужчынскім гардэробе, тым не менш, пластычныя ўласцівасці тканіны прыцягнулі і жаночых майстроў. У «Мёртвыя душы» М. В. Гогаля адна вельмі ветлівая дама з-за нязручнасці ў назе парушыла стыль адзення і з’явілася на баль у хатніх плісавых ботах. У XIX стагоддзі з’явіўся мэблевы пліс з шарсцяным ворсам для абіўкі мэблі ў бюджэтным выкананні.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Андреева Р. П. Плис // Энциклопедия моды. — СПб.: Издательство «Литера», 1997. — С. 290. — ISBN 5-86617-030-2.
* 
* 

Катэгорыя:Варсаваныя тканіны
Катэгорыя:Баваўняныя тканіны
Катэгорыя:Шарсцяныя тканіны
Чыры-Юрт

**Чыры-Юрт** (, ) — пасёлак (з 1974 па 2009 гады пасёлак гарадскога тыпу) у Шалінскім раёне Чачэнскай Рэспублікі. Адміністрацыйны цэнтр Чыры-Юртаўскага сельскага паселішча. Размешчаны на правым беразе Аргуна, за 15 км на паўднёвы захад ад раённага цэнтра Шалі і за 25 км на паўднёвы ўсход ад горада Грозны.

Найбліжэйшыя населеныя пункты: на паўночным захадзе — сяло Старыя Атагі, на поўначы — сяло Новыя Атагі, на паўночным усходзе — горад Шалі, на поўдні — сяло Дуба-Юрт, на паўднёвым захадзе — сёлы Лаха-Варанды і Алхазурава.

Катэгорыя:Населеныя пункты Чачні
Дуба-Юрт

**Дуба-Юрт** (, ) — сяло ў Шалінскім раёне Чачэнскай Рэспублікі. Адміністрацыйны цэнтр Дуба-Юртаўскага сельскага паселішча. Непадалёк ад сяла вядзецца будаўніцтва Дуба-Юртаўскай ГЭС. Сяло размешчана на правым беразе ракі Аргун, за 24 км на паўднёвы захад ад раённага цэнтра — Шалі і за 30 кіламетраў на поўдзень ад горада Грозны.

Найбліжэйшыя населеныя пункты: на поўначы — сёлы Чыры-Юрт і Старыя Атагі, на паўночным захадзе — сяло Алхазурава, на захадзе — сяло Лаха-Варанды, на паўднёвым захадзе — сяло Чышкі, на поўдні — сяло Дачу-Барзой, на паўднёва- усходзе — сяло Улус-Керт.

Катэгорыя:Населеныя пункты Чачні
Эфі Ахцыёглу

**Эўтыхія** (**Эфі**) **Ахцыёглу** (;  4 студзеня 1985, Яніца, Грэцыя) — грэчаская жанчына-палітык. Член партыі СІРЫЗА. Дэпутат парламента Грэцыі з 2019 года. Міністр працы, сацыяльнага страхавання і сацыяльнага забеспячэння ў 2016—2019 гадах.

## Біяграфія 
Нарадзілася 4 студзеня 1985 года ў Яніцы.

Скончыла юрыдычны факультэт Універсітэта Арыстоцеля ў Салоніках, атрымала ступень бакалаўра з адзнакай, а ў 2009 годзе — ступень магістра з адзнакай са спецыялізацыяй у галіне міжнароднага публічнага права і палітычных навук. У 2014 годзе абараніла доктарскую дысертацыю па працоўным праве пад кіраўніцтвам прафесара Арыстыдзіса Казакоса ().

У 2009—2013 гадах працавала на юрыдычным факультэце Універсітэта Арыстоцеля ў Салоніках. Таксама працавала адвакатам, даследчыкам у некамерцыйнай арганізацыі  (; скар. /) у Салоніках, затым — палітычным саветнікам дэпутата Еўрапейскага парламента ад партыі СІРЫЗА.

З’яўляецца членам Цэнтральнага Камітэта СІРЫЗА.

5 лістапада 2016 года атрымала партфель міністра працы і сацыяльнай абароны. Стала самым маладым (31год) міністрам у другім кабінеце Цыпраса.

Па выніках парламенцкіх выбараў 7 ліпеня 2019 года абраная дэпутатам.

Катэгорыя:Дэпутаты парламента Грэцыі
Катэгорыя:Міністры Грэцыі
Марыліза Ксенаянакапулу

**Марыя-Эліза (Марыліза) Ксенаянакопулу** (,  20 лютага 1963, Афіны, Грэцыя) — грэчаскі юрыст, палітычны і дзяржаўны дзеяч. Сябра партыі СІРЫЗА. Дзеючы дэпутат парламента Грэцыі з 7 ліпеня 2019 года. У мінулым — міністр адміністрацыйнай рэформы (2018—2019), першы намеснік міністра замежных спраў Грэцыі (2010—2012), міністр аховы здароўя і сацыяльнай салідарнасці (2009—2010), дэпутат парламента Грэцыі (2007—2012), дэпутат Еўрапейскага парламента (2004—2007).

## Біяграфія 
Нарадзілася 20 лютага 1963 ў Афінах.

У 1985 годзе скончыла юрыдычны факультэт Афінскага ўніверсітэта. У 1986 годзе атрымала дыплом DEA па публічным праве ва Універсітэце Парыж I Пантэон-Сарбона.

Шмат гадоў працавала ў еўрапейскіх інстытутах у Бруселі, у Еўрапейскім парламенце, у Сакратарыяце Сацыялістычнай групы (1986—1995) і ў Еўрапейскай камісіі (1995—1999).

Па выніках выбараў у Еўрапейскі парламент 2004 года абраная дэпутатам, пакінула Еўрапарламент у верасні 2007 года пасля абрання ў парламент Грэцыі, яе замяніла Ані Падымата.

З юнацтва актыўна ўдзельнічала ў студэнцкім руху, у ПАСП і ПАСОК. Член аддзела міжнародных сувязяў моладзевага камітэта ПАСОК (1983—1985) і член праўлення Асацыяцыі студэнтаў-юрыстаў (1982—1983). Была членам аддзела міжнародных адносін ПАСОК (1985—1999) і намеснікам сакратара сектара мясцовага самакіравання (1999—2005). Прадстаўнік ПАСОК ў Сацыялістычным Інтэрнацыянале (1990—1992) і ў Бюро Саюза еўрапейскіх сацыялістычных партый (1989—1991). У 1994—2005 гадах — член ЦК ПАСОК, у 2005—2012 гадах — член Нацыянальнага савета ПАСОК, у 2005—2006 гадах — сакратар Нацыянальнага савета ПАСОК уступіла на пасаду першага намесніка міністра замежных спраў па еўрапейскіх справах. Захавала пасаду ва ўрадзе Лукаса Пападзімаса. Усяго з урада сышлі шэсць членаў. Парламент у панядзелак, 13 лютага ўхваліў шматгадовую праграму бюджэтнай эканоміі і скарачэння выдаткаў, у абмен «тройка» міжнародных крэдытораў (Еўракамісія, ЕЦБ і МВФ) далі другі пакет дапамогі на 130 мільярдаў еўра. 44 дэпутаты кіруючай кааліцыі (ПАСОК і «Новая дэмакратыя») прагаласавалі супраць гэтага Пагаднення і, як следства, былі выключаныя са сваіх фракцый за парушэнне партыйнай дысцыпліны. Сярод іх — Марыліза Ксенаяннакапулу, перагляд сістэмы сацыяльнага забеспячэння і звальненне дзяржслужачых. У чацвер, 8 лістапада парламент прыняў законапраект. Перад галасаваннем Марыліза Ксенаяннакапулу выйшла з партыі ПАСОК. Знаходзілася на пасадзе да заканчэння паўнамоцтваў урада ў ліпені 2019 года.

Па выніках парламенцкіх выбараў 2019 года абраная ў выбарчай акрузе Б1 паўночных Афін дэпутатам парламента ад партыі СІРЫЗА.

Валодае англійскай і французскай мовамі.

Катэгорыя:Дэпутаты Еўрапарламента ад Грэцыі
Катэгорыя:Міністры Грэцыі
Катэгорыя:Дэпутаты парламента Грэцыі
Катэгорыя:Старонкі з недагледжанымі перакладамі
Шалінскі раён

**Шалінскі раён** (, ) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у складзе Чачэнскай Рэспублікі. Адміністрацыйны цэнтр — горад Шалі.

## Геаграфія 
Раён знаходзіцца ў перадгорнай зоне, у цэнтральнай частцы рэспублікі. На поўдні мяжуе з Шатойскім, на ўсходзе — з Ведзенскім і Курчалоеўскім, на захадзе — з Грозненскім раёнамі, а на поўначы — з гарадской акругай горад Аргун.

Плошча тэрыторыі раёна — 598,89 км² (па іншых дадзеных — 635,73 км²).

Па яго тэрыторыі працякае мноства рэк, найбольш буйнымі з якіх з’яўляюцца — Аргун, Бас, Джалка, Хулхулау і іншыя.

Катэгорыя:Раёны Чачні
Талстой-Юрт

**Талстой-Юрт** (, ; да 1944 года — *Стары-Юрт*) — сяло ў Чачэнскай Рэспубліцы. Названа ў гонар рускага пісьменніка Льва Талстога.

Адміністрацыйны цэнтр Грозненскага муніцыпальнага раёна (з 21 чэрвеня 2021 г.), адпаведнага адміністрацыйнага раёна і Талстой-Юртаўскага сельскага паселішча.

Сяло размешчана ля паўночнага падножжа Церскага хрыбта, за 12 км на паўночны ўсход ад горада Грозны.

Найбліжэйшыя населеныя пункты: на поўначы — станіца Мікалаеўская і пасёлак Набярэжны, на паўночным усходзе — сяло Вінаграднае, на паўднёвым усходзе — сяло Петрапаўлаўская, на поўдні — сяло Гарачаісточненская, на паўднёвым захадзе — сяло Алхан-Чурт (цяпер у складзе горада Грозны)) і на паўночным захадзе — сяло Правабярэжнае.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Населеныя пункты Чачні
Сезон 2012 ЖФК Гомель-СДЮШАР-8

У 2012 годзе жаночы футбольны клуб «Гомель-СДЮШАР-8» прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
* Чэмпіянат Беларусі 2012 (5 месца),
* Кубак Беларусі 2012 (паўфінал),

## Склад каманды 
## Спасылкі 
* FK GOMEL SDJUSHOR-8
 
2012
Гомель-СДЮШАР-8
Катэгорыя:2012 год у Гомелі
Гётынгенская акадэмія навук

**Гётынгенская акадэмія навук** () — грамадская некамерцыйная арганізацыя ў Гётынгене, галоўны навукова-даследчы цэнтр Ніжняй Саксоніі, член Саюза Акадэмій навук Германіі.

## Гісторыя 
Гётынгенская акадэмія навук была створана ў 1751 годзе па распараджэнні курфюрста Георга II як навуковы сход курфюрства Гановер і такім чынам з’яўляецца другім па старшынстве дзяржаўным навуковым сходам Германіі (пасля Берлінскай акадэміі навук).

Асаблівасцю новай установы, якая адрознівала яго ад іншых акадэмій навук XVIII стагоддзя, была вельмі цесная сувязь з універсітэтам. У сутнасці абедзве арганізацыі першапачаткова задумваліся як узаемазлучаная сістэма: задачай універсітэта абвяшчалася «навучанне юнацтва», у абавязкі ж акадэміі ўваходзіла «ажыццяўляць даследаванні і спрыяць росквіту навук». Зыходзячы з гэтага, членам Акадэміі мог стаць любы прафесар з Georgia Augusta, які вырашыў прысвяціць сябе не столькі выкладанню, колькі навукова-даследчай дзейнасці. Так, першым прэзідэнтам Акадэміі навук стаў адзін з кіраўнікоў Гётынгенскага ўніверсітэта, славуты анатам Альбрэхт Галер (1708—1777). Сёння Акадэмія па сутнасці з’яўляецца навукова-даследчым і экспертным цэнтрам пры Універсітэце.

## Структура 
Гётынгенская акадэмія навук мае класічнае для навуковых таварыстваў Германіі падзел на класы. З моманту заснавання і па цяперашні час вылучаецца два класы: фізіка-матэматычны і гісторыка-філалагічны. Аднак, залічэнне ў Акадэмію па адпаведным класе з’яўляецца фармальнасцю, паколькі асноўным прынцыпам Акадэміі абвешчаны прынцып міждысцыплінарнасці. Агульнае кіраванне ажыццяўляе пленум — сход усіх правадзейных членаў Акадэміі. У перапынках паміж скліканнямі пленума адміністраванне даручана прэзідыуму ў складзе прэзідэнта, віцэ-прэзідэнта, старшыняў абодвух класаў і членаў акадэміі, прызначаных у прэзідыум па рашэнні Пленума. Кіраўніком Акадэміі з’яўляецца прэзідэнт.

## Праекты 
Цесная ўзаемасувязь з Гётынгенскім універсітэтам прадвызначыла асаблівую цікавасць Акадэміі да гісторыі нямецкай мовы і літаратуры. Сярод традыцыйных кірункаў навукова-даследчай дзейнасці — вывучэнне творчасці Ё. В. Гётэ і Братоў Грым. Сёння ў Акадэміі створаны пастаянныя рабочыя групы па складанні Слоўніка Гётэ () і Энцыклапедыі казак ().

## Узнагароды 
Гётынгенская акадэмія навук уручае ўзнагароды: прэмію імя Дэні Гайнемана,  і іншыя.

## Крыніцы 
## Літаратура 
*  (в пер.)

Катэгорыя:Акадэміі навук
Катэгорыя:Навуковыя арганізацыі Германіі
Катэгорыя:Гётынген
Катэгорыя:Арганізацыі, заснаваныя ў 1751 годзе
*
Чэмпіянат свету па валейболе сярод мужчын

**Чэмпіянат свету па валейболе сярод мужчын** — міжнародны турнір па валейболе, які праводзіцца раз на 4 гады пад эгідай  (ФІВБ). З’яўляецца самым прэстыжным, пасля , турнірам для нацыянальных зборных па гэтым відзе спорту.

## Гл. таксама 
* Чэмпіянат свету па валейболе сярод жанчын

## Заўвагі 
## Спасылкі 
*
Грозненскі раён

**Грозненскі раён** (, ) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка і муніцыпальнае ўтварэнне (муніцыпальны раён) у складзе Чачэнскай Рэспублікі.

Адміністрацыйны цэнтр — сяло Талстой-Юрт, паводле Статута горад Грозны.

Пры гэтым адміністрацыя муніцыпальнага раёна знаходзілася ў станіцы Гарачаісточненскай, а 21 чэрвеня 2021 г. адміністрацыйны цэнтр Грозненскага муніцыпальнага раёна перанесены ў сяло Талстой-Юрт.

## Геаграфія 
Раён знаходзіцца ў цэнтральнай частцы Чачэнскай Рэспублікі.

Прыродна-кліматычныя і эканамічныя ўмовы дазваляюць поўнасцю забяспечыць патрэбнасці насельніцтва муніцыпальнага ўтварэння сельскагаспадарчай прадукцыяй: збожжам, агароднінай, садавіной, ягадамі, жывёлагадоўчымі прадуктамі мясамалочнага напрамку.

З 1 студзеня 2020 года, пасля ўступлення ў сілу закона № 41-РЗ адбыліся змены межаў Чачэнскай Рэспублікі.

Раён мяжуе з Рэспублікай Інгушэція, з гарадамі Грозны і Аргун (ад паўднёвага захаду да поўначы, ад поўначы да паўднёвага ўсходу «паўмесяцам» вакол г. Грознага, на паўднёвым усходзе з г. Аргун), на паўднёвым захадзе з Урус-Мартанаўскім, Ачхой-Мартаноўскім, на захадзе з Сернаводскім, на паўночным захадзе з Надцерачным, на поўначы з Наурскім, Шалкаўскім і на ўсходзе з Гудэрмескім раёнамі.

Працягласць раёна з поўначы на поўдзень складае — 18 км, з захаду на ўсход — 74 км, з поўначы на паўднёвы ўсход — 30 км, з поўначы на паўднёвы захад — 43 км.

Плошча тэрыторыі раёна складае 1236,26 км² (да 1 студзеня 2020 года — 1480,43 км²).

Катэгорыя:Раёны Чачні
Міжнародны кінафестываль у Салоніках

**Міжнародны кінафестываль у Салоніках** () — штогадовы кінафестываль у Салоніках, Грэцыя. Прэзідэнт кінафестывалю — грэчаскі акцёр .

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Кінафестывалі
Катэгорыя:Кінематограф Грэцыі
Катэгорыя:Салонікі
Штадлер Мінск

**ЗАТ «Штадлер Мінск»** — беларускае прамысловае прадпрыемства па вытворчасці чыгуначнага рухомага саставу, частка міжнароднага канцэрна Stadler Rail.

## Гісторыя 
 ЭПг Мінскіх гарадскіх ліній.]]
19 сакавіка 2010 года паміж Беларускай чыгункай і швейцарскай кампаніяй Stadler Rail AG быў заключаны кантракт на пастаўку 10 цягнікоў «Stadler FLIRT».

У снежні 2011 года ААТ «Белкамунмаш» і Stadler Rail заснавалі сумеснае прадпрыемства ў Фаніпалі Мінскай вобласці — ААТ «Электрычны транспарт». У 2012 годзе прадпрыемства стала рэзідэнтам свабоднай эканамічнай зоны «Мінск».

6 лістапада 2013 года «Электрычны транспарт» перайменавалі ў «Штадлер Мінск». У 2014 годзе кампанія Stadler Rail выкупіла беларускую долю і стала адзіным уладальнікам акцый прадпрыемства. 16 студзеня 2015 года «Штадлер Мінск» пераўтварылі з ААТ у ЗАТ.

У чэрвені 2022 года набылі моц заходнія санкцыі ў дачыненні да Беларусі і Расіі, якія вымусілі кампанію значна скараціць дзейнасць у Фаніпалі. З прычыны абмежаванняў станам на 2024 года на беларускім заводзе не вырабляюць ні адзін від транспарту. Як і раней дазволены толькі механічныя працы з кампанентамі..

## Уласная вытворчасць 
* Электрацягнікі Stadler FLIRT і Stadler KISS
* Трамвай БКМ-Stadler 853 «Мяцеліца»
* Вагоны метро Stadler M110/M111

## Крыніцы
Сезон 2013 ЖФК Маладзечна

У 2013 годзе жаночы футбольны клуб «Маладзечна» прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
* Чэмпіянат Беларусі 2013 (9 месца),
* Кубак Беларусі 2013 (чвэрцьфінал),

## Склад каманды 
## Спасылкі 
* FK MOLODECHNO

2013
Маладзечна
Катэгорыя:2013 год у Маладзечне
Плісіроўка

**Плісіроўка** або **плісэ́** (ад  — «моршчыць», што ад  — «зморшчына»; індаеўрапейскі корань *plek*) — дэкаратыўны элемент адзення ў выглядзе дробных, механічна запрасаваных, незастрочаных зморшчын, якія могуць быць як плоскімі (ляжаць), так і выступаючымі гармонікам (гафрэ).

Як правіла, плісіраваныя спадніцы выконваюцца прамымі і расклёшанымі («паўсонца» або «сонца»), нярэдка плісіраваная  выкарыстоўваецца для аздаблення спадніц (па нізе), сукенак або блуз (па рукавах або каўнеру). На выкананне плісіроўкі патрабуецца прыкладна ў тры разы больш матэрыі, чым шырыня закончанага вырабу.

## Літаратура 
* Андреева Р. П. Плиссе // Энциклопедия моды. — СПб.: Издательство «Литера», 1997. — С. 290. — ISBN 5-86617-030-2.

## Спасылкі 
* Плиссировка

Катэгорыя:Тканіны
Катэгорыя:Дэкаратыўна-прыкладное мастацтва
Палатно

**Палатно́** (&nbsp;— «льняная тканіна»)&nbsp;— гладкая і шчыльная льняная або канапляная тканіна самага простага перапляцення, якое атрымала ад яе назву палатнянага. Ніткі асновы і ўтка ў ім чаргуюцца ў шахматным парадку (рапарт асновы роўны рапарту ўтка).

Палатно ткуць з  і пачасся, яго шчыльнасць залежыць ад нумара пражы. Апрацоўка складаецца з адбельвання і каляндравання для надання бляску. Да распаўсюджвання баваўняных і джутавых тканін у сярэдзіне XIX стагоддзя вытворчасць палатна заставалася высокай, потым яна пайшла на спад, скараціўшыся ўдвая. У канцы XIX ст&nbsp;— пачатак XX ст&nbsp;арт. назіраўся рост аб’ёмаў яго вытворчасці .

## Віды 
### Хатняе палатно 
Даматканае палатно ( «палатніна») масава выраблялася сялянамі да распаўсюджання фабрычных тканін. З лёну (канопель) гатавалі кудзелю (часаны і пачассе), пралі пражу рознай таўшчыні і ткалі палатно на ручным ткацкім станку.

### Батыст 
Батыст&nbsp;— льняная (таксама баваўняная) тканіна палатнянага перапляцення. З усіх відаў палатна яно самае тонкае, бо вырабляецца з пражы самых высокіх нумароў (вышэй 150).

### Палатно для вышывання 
Адзенне і ручнікі з палатна маглі ўпрыгожвацца вышыўкай. Для вышывання карцін выкарыстоўваецца спецыяльнае палатно&nbsp;— канва.

### Малярнае палатно 
Палатно&nbsp;— тканевая аснова для малявання карціны алейнымі фарбамі, матэрыял, на які наносіцца маляўнічы пласт. Перад выкарыстаннем малярнае палатно праклейваюць, грунтуюць і нацягваюць на падрамніку.

### Парусіна 
Парусіна&nbsp;— грубае, шчыльнае ільняное або паўльняное палатно, з якога шыюць парусы, а таксама чахлы, спецвопратку, палаткі.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Полотно // Українська мала енциклопедія : 16 кн. : у 8 т. / проф. Є. Онацький. — Накладом Адміністратури УАПЦ в Аргентині. — Буенос-Айрес, 1963. — Т. 6, кн. XI : Літери Пере — По. — С. 1425—1426. — 1000 екз.

Катэгорыя:Тканіны
Катэгорыя:Старонкі з недагледжанымі перакладамі
Зорка Венера (песня)

**Зорка Венера** — песня (раманс) Сымона Рак-Міхайлоўскага на верш «Зорка Венера» Максіма Багдановіча, напісаны ў 1912 годзе.

## Словы 

Зорка Венера ўзышла над зямлёю,
Светлыя згадкі з сабой прывяла…
Помніш, калі я спаткаўся з табою,
Зорка Венера ўзышла.

З гэтай пары я пачаў углядацца
Ў неба начное і зорку шукаў.
Ціхім каханнем к табе разгарацца
З гэтай пары я пачаў.

Але расстацца нам час наступае;
Пэўна, ўжо доля такая у нас.
Моцна кахаў я цябе, дарагая,
Але расстацца нам час.

Буду ў далёкім краю я нудзіцца,
Ў сэрцы любоў затаіўшы сваю;
Кожную ночку на зорку дзівіцца
Буду ў далёкім краю.

Глянь іншы раз на яе, — у расстанні
Там з ёй зліём мы пагляды свае…
Каб хоць на міг уваскрэсла каханне,
Глянь іншы раз на яе…

## Выкарыстанне ў оперы і аўтарства 
Раманс «Зорка Венера» стаў лейтматывам оперы «Зорка Венера» кампазітара Юрыя Семянякі, пастаўленай на лібрэта Алеся Бачылы ў 1970 годзе пад кіраўніцтвам дырыжора Кірыла Ціханава рэжысёрам Сямёнам Штэйнам. З-за таго, што Сямён Рак-Міхайлоўскі быў рэпрэсаваны, аўтарства раманса ў даведачнай літаратуры падавалася народным, а пасля выкарыстання музыкі ў оперы «Зорка Венера» аўтарам памылкова лічылі Юрыя Семяняку.

## Спасылкі 
* Зорка Венера ўзышла над зямлёю…
* Песні‐кветкі ў славу Багдановіча 
* Зоркі і васількі сплятаюцца ў «Вянок» у Белдзяржфілармоніі 

Катэгорыя:Песні Беларусі
Катэгорыя:Песні на беларускай мове
Сезон 2012 ЖФК Маладзечна

У 2012 годзе жаночы футбольны клуб «Маладзечна» прымаў удзел у адным афіцыйным турніре на рэспубліканскім узроўні:
* Чэмпіянат Беларусі 2012 (10 месца),

## Склад каманды 
## Спасылкі 
* FK MOLODECHNO
 
2012
Маладзечна
Катэгорыя:2012 год у Маладзечне
Зорка Венера

**Зорка Венера** можа азначаць:
* Зорка Венера — верш Максіма Багдановіча, напісаны ў 1912 годзе.
* Зорка Венера — песня (раманс) Сямёна Рака-Міхайлоўскага на вершы Максіма Багдановіча.
* Зорка Венера — опера кампазітара Юрыя Семянякі, пастаўленая на лібрэта Алеся Бачылы ў 1970 годзе пад кіраўніцтвам дырыжора Кірыла Ціханава рэжысёрам Сямёнам Штэйнам.
* Зорка Венера — кінатэатр у Салігорску.
Стратыфікацыя

**Стратыфікацыя** — шматзначны тэрмін.

* Стратыфікацыя атмасферы
* Стратыфікацыя вадаёмаў
* Стратыфікацыя моў
* Стратыфікацыя насення
* Стратыфікацыя (сацыялогія)
БДК

**БДК** — трохлітарная абрэвіятура. Можа азначаць:
* **Беларуская дзяржаўная кансерваторыя** — назва Беларускай дзяржаўнай акадэміі музыкі да 1992 года.
* **Беларускі дзяржаўны камітэт** — грамадска-палітычная арганізацыя ў Сярэдняй Літве.
* **Беларускі добраахвотніцкі корпус** — аб’яднанне беларускіх добраахвотнікаў, якія змагаюцца з расійскай агрэсіяй у шэрагах Узброеных сіл Украіны.
Стратыграфія (археалогія)

з разметкай]]
]]
**Стратыгра́фія** — вертыкальны разрэз і апісанне культурнага пласта археалагічнага помніка (селішча, гарадзішча, кургана, могільніка і інш.), які агаляе напластаванні розных храналагічных перыядаў. Сам тэрмін і шэраг методык узятыя з геалогіі.

Стратыграфія з’яўляецца важным інструментам вызначэння адноснага ўзросту культурных пластоў. Дае магчымасць вызначаць іх змену ў часе і параўноўваць час існавання археалагічных помнікаў у пэўным месцы («вертыкальная» стратыграфія). Апісанне вядзецца па пластах зверху ўніз. Пазначаецца характар глебы, прыродныя ўключэнні, перабудовы, змены характару жыццядзейнасці, парушэнні натуральнага залягання. Калі рэчы рознага часу знаходзяцца ў адным гарызонце, выкарыстоўваецца «гарызантальная» стратыграфія, якая дазваляе пазначыць паслядоўнасць змены месцаў чалавечай актыўнасці на археалагічным помніку. «Параўнальная» стратыграфія (параўнанне розных археалагічных комплексаў) дае магчымасць вызначаць храналогію асобных культурных з’яў на тэрыторыі рэгіёна, краіны, кантынента і ўсяго свету.

Стратыграфія з’яўляецца асновай стварэння адноснай храналогіі (перыядызацыі) помніка археалогіі, эталонных стратыграфічных калонак, сінхранізуемых па аднолькавых знаходках і дадзеных прыродазнаўчых навук, праверкі вынікаў выкарыстання тыпалагічнага і іншых метадаў даціроўкі археалагічных культур.

Стратыграфія цесна звязаная з геалогіяй і глебазнаўствам.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* *Мерперт Н. Я.* Стратиграфия (в археологии) // Советская историческая энциклопедия / Под ред. Е. М. Жукова. — М.: Советская энциклопедия, 1973—1982.
* 

## Спасылкі 
* 
* Стратиграфия  // Праект «Открытая археология»
* Стратиграфия // Росархеолог  

Катэгорыя:Археалогія
Катэгорыя:Метады даследаванняў
Песня за песняй

«**Песня за песняй**» () — амерыканскі эксперыментальны меладраматычны фільм 2017 года, пастаўлены рэжысёрам Тэрэнсам Малікам па ўласным сцэнарыі. Галоўныя ролі ў фільме выканалі Раян Гослінг, Майкл Фасбендэр, Руні Мара, Наталі Портман і Кейт Бланшэт.

## Сюжэт 
Фільм апавядае пра два звязаныя любоўныя трыкутнікі. Гэта гісторыя пра сексуальную апантанасць і здраду на фоне музычнай сцэны ў Осціне, штат Тэхас.

На адной з шумных вечарынак ля басейна мілая і сімпатычная дзяўчына Фэй (Руні Мара) знаёміцца з маладым таленавітым музыкантам БіВі (Раян Гослінг). Між дзвюма рамантычнымі натурамі адразу ж успыхвае страсць, і іх стасункі пачынаюць імкліва развівацца. Але ў Фэй ёсць адзін маленькі, але сур’ёзны сакрэт — яна ўжо некаторы час перыядычна сустракаецца з багатым і ўплывовым музычным прадзюсарам Кукам (Майкл Фасбендэр), які да таго ж з’яўляецца добрым знаёмым БіВі. Дзяўчына пачынае кідацца між двух мужчын і ў выніку робіць свой няпросты выбар. Вось толькі гэта далёка не апошні выбар, што ёй трэба зрабіць. Неўзабаве ёй трэба будзе вырашаць, што для яе важней: кар’ера, аб якой яна нядаўна магла толькі марыць, ці каханне, якое пасялілася ў яе сэрцы.

Паралельна з гэтым Кук знаёміцца з прывабнай і амбітнай афіцыянткай Рондай (Наталі Портман), якая даволі хутка займае значнае месца ў ягоным жыцці. Лёсы ўсіх персанажаў мудрагеліста перасякаюцца між сабой, прымушаючы кожнага з герояў сур’ёзна задумацца над тым, што адбываецца, і ў пэўны момант свайго жыцця зрабіць няпросты выбар, які вызначыць іх будучыню.

## Акцёрскі склад 
* Раян Гослінг — *БіВі*
* Майкл Фасбендэр — *Кук*
* Руні Мара — *Фэй*
* Наталі Портман — *Ронда*
* Кейт Бланшэт — *Аманда*
* Люке Лі — *Люке*
* Вэл Кілмер — *Дуэйн*
*  — *Зоўі*
* Холі Хантэр — *Міранда*
*  — *брат БіВі*
*  — *брат БіВі*
*  — *Джудзі, маці БіВі*

## Узнагароды 
Паводле рэсурса «*Internet Movie Database*» фільм быў адзначаны 8 намінацыямі на кінаўзнагароды.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы-драмы 2017 года
Катэгорыя:Фільмы-меладрамы 2017 года
Катэгорыя:Фільмы ЗША 2017 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы-меладрамы ЗША
Катэгорыя:Музычныя фільмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы Тэрэнса Маліка
Катэгорыя:Фільмы па сцэнарыях Тэрэнса Маліка
Стратыфікацыя насення

**Стратыфіка́цыя насе́ння** — прыём перадпасяўной падрыхтоўкі насення з мэтай паскарэння яго прарастання. Выкарыстоўваецца галоўным чынам для насення драўняных і хмызняковых парод (пладовых, лясных, дэкаратыўных), некаторых лекавых раслін.

Насенне пераслойваюць вільготным пяском, пілавіннем, імхом, торфам і вытрымліваюць пры тэмпературы 1—5.

## Літаратура 
* 
* 
* *Юрин В. М.* Физиология растений: учебное пособие / В. М. Юрин. — Мн.: БГУ, 2010. С. 12—15. — 455 с. — 100 экз. — ISBN 978-985-518-292-5.
* Стратификация семян // Сельско-хозяйственный энциклопедический словарь. / Главный редактор: В. К. Месяц. — М.: Советская энциклопедия, 1989.
* Стратификация семян // Биология. Современная иллюстрированная энциклопедия. / Гл. ред. А. П. Горкин. — М.: Росмэн, 2006.

## Спасылкі 
* Стратификация и скарификация   // Батанічны сад-інстытут Паволжскага дзяржаўнага тэхналагічнага ўніверсітэта

Катэгорыя:Агратэхніка
Катэгорыя:Лесаводства
Катэгорыя:Кветкаводства
Сезон 2011 ЖФК Маладзечна

У 2011 годзе жаночы футбольны клуб «Маладзечна» прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
* Чэмпіянат Беларусі 2011 (10 месца),
* Кубак Беларусі 2011 (1/8 фінала),

## Склад каманды 
## Спасылкі 
* FK MOLODECHNO
 
2011
Маладзечна
Катэгорыя:2011 год у Маладзечне
Элен Антаніядзіс-Бібіку

**Элен Антаніядзіс-Бібіку** (,,  21 ліпеня 1923, Афіны, Каралеўства Грэцыя — 13 чэрвеня 2017, Афіны, Грэцыя) — французская даследчыца, -візантыніст. Член Comité français des études byzantines (CFEB).

## Біяграфія 
Нарадзілася 21 ліпеня 1923 года ў Афінах.

Падчас дыктатуры Метаксаса ўступіла ў Федэрацыю камуністычнай моладзі Грэцыі (), маладзёжную арганізацыю Камуністычнай партыі Грэцыі. Падчас акупацыі Грэцыі краінамі «восі» ўступіла ў Нацыянальна-вызваленчы фронт Грэцыі (). Была адной з заснавальніц пірэйскай арганізацыі Адзінай усегрэчаскай арганізацыі моладзі (). Пісала ў падпольнай газеце .

У 1945 годзе скончыла Афінскі ўніверсітэт, дзе вучылася на кафедры гісторыі і археалогіі і сустрэлася з візантыстам Дыянісіясам Закіцінасам.

Пасля заканчэння Другой сусветнай вайны ўдзельнічала ў стварэнні Французска-грэчаскага студэнцкага саюза (*Union Franco-Hellénique des Jeunes*). Атрымала пры падтрымцы элініста Актавія Мерлье, дырэктара Французскага інстытута ў Афінах (IFG) стыпендыю французскага ўрада, якая дазволіла ёй бегчы ад Грамадзянскай вайны ў Грэцыі і пасяліцца ў Парыжы у 1947 годзе.

У 1951 годзе, будучы студэнткай IV-ай секцыі (філалагічных і гістарычных навук) Практычнай школы вышэйшых даследаванняў (EPHE), ўступіла ў Нацыянальны цэнтр навуковых даследаванняў (CNRS). З 1955 года наведвала семінары візантыніста Поля Лемерля разам з грэкамі Нікасам Звараносам і Элені Глікадзі-Арвелер. Затым далучылася да знакамітай VI-й секцыі (эканамічных і сацыяльных навук) EPHE гісторыка Фернана Бродэля (з 1975 года — Вышэйшая школа сацыяльных навук, EHESS), якая аказала на яе вялікі ўплыў. З 1965 года на працягу 30 гадоў вяла семінар «Эканамічная і сацыяльная гісторыя Візантыі і сучаснай Грэцыі» (*Histoire économique et sociale de Byzance et de la Grèce moderne*).

Вывучала ваенныя канфлікты з удзелам візантыйскага флоту, асаблівую ўвагу пры гэтым надаючы яго развіццю і імператарскай палітыцы ў дачыненні да флоту.

У 1963 годзе апублікавала манаграфію *Recherches sur les douanes à Byzance* у серыі Cahiers des Annales пра візантыйскія мытні і мытныя зборы. Прыцягнула пячаткі для аднаўлення гісторыі візантыйскіх мытняў і гандлю.

Прыняла ўдзел у першым двухбаковым франка-савецкім калоквіуме па праблемах візантыназнаўства 5—6 лістапада 1979 года ў Парыжы.

У перыяд дыктатуры «чорных палкоўнікаў» абіраецца генеральным сакратаром руху «Грэка-французскага руху За свабодную Грэцыю» (*Mouvement gréco-français pour une Grèce libre*), які ўзначальвае Ралан Дзюма.

Муж — Антуан Антаніядзіс (*Antoine Antoniadis*, ) быў парыжскім карэспандэнтам «Рызаспастыс», афінскай штодзённай газеты Камуністычнай партыі Грэцыі. Пасля яго смерці ў 1983 годзе, Элен Антаніядзіс-Бібіку стала парыжскім карэспандэнтам «Рызаспастыс» да 1991 года.

Памерла ў Афінах 13 чэрвеня 2017 года ва ўзросце 93 гадоў. Пахавана на могілках Заграфу () ў Заграфосе у суботу, 17 чэрвеня 2017 года.

Катэгорыя:Камуністы Грэцыі
Катэгорыя:Візантыністы
Равендук

**Равендук** ( — «тонкая парусіна», таксама **равентух**, **рэвентух** () — падобная на парусіну тканіна шараватага колеру і шурпатай паверхні палатнянага перапляцення з пянькі або лёну нізкіх нумароў.

Карабельныя гатункі равендука ткалі з пянькі, акрамя парусоў пяньковы равендук ішоў на пашыў салдацкіх намётаў, плашчоў і . Вытворчасць ільнянога равендука было наладжана ў Расійскай імперыі ў Кастрамской і Уладзімірскай губернях ужо ў другой палове XVIII стагоддзя. У продажы меліся тры гатункі равендука: цяжкі, тоўсты і тонкі. З ільнянога равендука шылі вопратку, шторы, фіранкі, сурвэткі, чахлы на мэблю і выкарыстоўвалі пад жывапісныя палотны. Прадметы інтэр’еру ўпрыгожвалі вышыўкай кветкавымі гірляндамі з руж, незабудак і браткоў і аздаблялі мярэжкай. У А. І. Герцэна у рамане «» у доме графіні былі шторы з равендука. Карабельны равендук перасталі вырабляць з сярэдзіны XIX стагоддзя са скасаваннем паруснага флоту. У 1920-я гады з равендука шылі летнія кашулі . Ільняны равендук быў распаўсюджаны ў Расіі да канца 1950-х гадоў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Андреева Р. П. Равендук // Энциклопедия моды. — СПб.: Издательство «Литера», 1997. — С. 308. — ISBN 5-86617-030-2.
* Беловинский Л. В. Равендук // Иллюстрированный энциклопедический историко-бытовой словарь русского народа. XVIII — начало XIX в. / под ред. Н. Ерёминой. — М.: Эксмо, 2007. — С. 559. — 784 с. — 5000 экз. — ISBN 978-5-699-24458-4.
* 
* 
* Кирсанова Р. М. Равендук // Розовая ксандрейка и драдедамовый платок: Костюм — вещь и образ в русской литературе XIX в. / под ред. Э. Б. Кузьминой. — М.: Книга, 1989. — С. 193. — 286 с. — 55 000 экз. — ISBN 5-212-00130-7.

Катэгорыя:Льняныя тканіны
Еўрапейская кінапрэмія 2023

**36-я цырымо́нія ўручэ́ння Еўрапе́йскай кінапрэ́міі** адбылася 9 снежня 2023 года ў «Mercedes-Benz Arena» у Берліне. На мерапрыемстве ўзнагароджваюцца , афіцыйна прадстаўленыя ў перыяд з 1 чэрвеня 2022 года па 31 мая 2023 года і прызнаныя найлепшымі па выніках галасавання больш чым 4400 членаў Еўрапейскай кінаакадэміі.

Узнагароды прысуджаліся ў 26 катэгорыях. Трыумфатарам цырымоніі стала французская стужка «Анатомія падзення», якая атрымала ўзнагароды за Найлепшы фільм, Найлепшую рэжысуру, Найлепшы сцэнарый, Найлепшую актрысу і Найлепшы мантаж.

Брытанская актрыса Ванеса Рэдгрэйв атрымала Прэмію за жыццёвыя дасягненні, а іспанская рэжысёрка  была ўдастоена Прэміі за дасягненні ў сусветным кінематографе.

## Пераможцы і намінанты 
Ніжэй прыведзены спісы пераможцаў і намінантаў. У межах адной катэгорыі намінанты ўпарадкаваны паводле беларускага алфавіта. Пераможца адзначаны блакітным колерам фона &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; і прыводзіцца першым.

### Узнагароды за фільм 
### Персанальныя ўзнагароды 
### Ганаровыя ўзнагароды 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт Еўрапейскай кінаакадэміі 
* Афіцыйны сайт Еўрапейскай кінапрэміі 
* Еўрапейская кінапрэмія на Internet Movie Database 

2023
Катэгорыя:Кінапрэміі 2023 года
Катэгорыя:2023 год у кіно
Катэгорыя:2023 год у Берліне
Катэгорыя:Падзеі ў Берліне
Катэгорыя:Падзеі 9 снежня
Катэгорыя:Снежань 2023 года
Кукмар

**Ку́кмар** (, ) — горад (у 1928—2017 гадах — пасёлак гарадскога тыпу) у Кукмарскім раёне Рэспублікі Татарстан. Утварае гарадское паселішча горад Кукмар. 
## Насельніцтва 
Катэгорыя:Гарады Татарстана
Чарамшан

**Чарамшан** (, ) — сяло, адміністрацыйны цэнтр Чарамшанскага раёна Рэспублікі Татарстан. Размешчана на поўдні Татарстана, каля адміністрацыйнай мяжы з Самарскай вобласцю, на месцы ўпадзення ракі Яўрка ў Вялікі Чарамшан, за 26 км на поўнач ад чыгуначнай станцыі Шэнтала.

Сяло размешчана ў лесастэпавай зоне на рацэ Вялікі Чарамшан. Зямлі багатыя на чарназём.

Катэгорыя:Населеныя пункты Татарстана
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1732 годзе
Цюлячы

**Цюлячы** — сяло, адміністрацыйны цэнтр Цюлячынскага раёна Татарстана. Сяло размешчана ў лесастэпавай зоне і не абаронена ад вятроў. Знаходзіцца на паўночным захадзе Татарстана, за 78 км ад Казані паблізу ўпадзення ракі Малая Мёша ў раку Мёша. Насельніцтва — 3928 чалавек (2021).

Катэгорыя:Населеныя пункты Татарстана
Сарманава

**Сарманава** (, ) — сяло ў Татарстане, адміністрацыйны цэнтр Сарманаўскага раёна і Сарманаўскага сельскага паселішча. Размешчана за 40 км ад чыгуначнай станцыі Заінск, каля сяла Іляксаз, рэк Татарскі Ілек, Мензеля. Насельніцтва — 7134 чалавекі (2021).

Катэгорыя:Населеныя пункты Татарстана
Пестрацы

**Пестрацы́** (; ) — сяло ў Расіі, адміністрацыйны цэнтр Пестрачынскага раёна Татарстана. Знаходзіцца за 45 км ад Казані. Насельніцтва — 8 102 чалавекі (2010). У часы Расійскай імперыі сяло ўваходзіла ў склад Казанскай губерні.

Катэгорыя:Населеныя пункты Татарстана
Новашашмінск

**Новашашмі́нск** (, ) — сяло ў Расіі, адміністрацыйны цэнтр Новашашмінскага раёна Татарстана. Знаходзіцца за 197 км ад Казані. Насельніцтва — 4 594 чалавекі (2017). Большасць насельніцтва — рускія (59,0 %), значную частку таксама складаюць татары (34,2 %) і чувашы (4,5 %).

Катэгорыя:Населеныя пункты Татарстана
Муслюмава (Муслюмаўскі раён)

**Муслю́мава** (, ) — сяло ў Расіі, адміністрацыйны цэнтр Муслюмаўскага раёна Татарстана. Знаходзіцца за 319 км ад Казані. Насельніцтва — 7 348 чалавек (2010). Да 1920 года знаходзілася ў складзе Уфімскай губерні. З 1920 года ўваходзіла ў Мензялінскі кантон Татарскай АССР, а з 10 жніўня 1930 года — цэнтр Муслюмаўскага раёна.

Катэгорыя:Населеныя пункты Татарстана
Верхні Услон

**Верхні Услон** (, ) — сяло ў Татарстане. Адміністрацыйны цэнтр Верхнеўслонскага раёна і муніцыпальнага ўтварэння «Верхнеўслонскае сельскае паселішча». Размешчана на абрывістым мысе на правым беразе Волгі (Куйбышаўскае вадасховішча) насупраць Казані, у блізкай зоне Казанскай агламерацыі. На захад ад сяла (1,5 км) размешчана сяло Пячышчы. Сяло Ніжні Услон размешчана за 7 км уніз па цячэнні. Насельніцтва — 4140 чалавек (2021).

Катэгорыя:Населеныя пункты Татарстана
Чэмпіянат свету па валейболе сярод жанчын

**Чэмпіянат свету па валейболе сярод жанчын** — міжнародны турнір па валейболе сярод жаночых каманд, які праводзіцца з 1952 года раз на 4 гады пад эгідай  (ФІВБ). З’яўляецца самым прэстыжным, пасля , турнірам для нацыянальных зборных па гэтым відзе спорту.

## Гл. таксама 
* Чэмпіянат свету па валейболе сярод мужчын

## Заўвагі 
## Спасылкі 
*
Арск

**Арск** (, ) — горад у Рэспубліцы Татарстан. Адміністрацыйны цэнтр Арскага раёна, утварае муніцыпальнае ўтварэнне «горад Арск», якое мае статус гарадскога паселішча. Горад размешчаны на рацэ Казанка (прыток Волгі), за 65 км на паўночны ўсход ад Казані. Чыгуначная станцыя на лініі Казань — Агрыз. Маршруты прыгарадных цягнікоў звязваюць Арск з гарадамі Казань, Вяцкія Паляны і Іжэўск.
## Насельніцтва 
Катэгорыя:Гарады Татарстана
Ценішава

**Ценішава** — прозвішча, тапонім.

## Прозвішча 
* Марыя Клаўдзіеўна Ценішава — расійская дваранка

## Тапонім 
* Ценішава (Татарстан)
Ду (востраў)

**Ду**, **Манастырскі** — самы вялікі востраў Беларусі. Знаходзіцца ў заходняй частцы Асвейскага возера  (Верхнядзвінскі раён). Плошча каля 5 км².

Паверхня ўзгорыстая. Найвышэйшы пункт вострава — гара Піліпаўка мае адзнаку 162,5 м над узроўнем мора, узвышаецца на 32,7 м над урэзам вады Асвейскага возера. Вяршыня адзначана жалезабетонным слупком і прывяршынным ровам. Знаходзіцца ў цэнтральнай частцы вострава за 0,4 км на паўднёвы ўсход ад урочышча Востраў (аднайменная вёска да цяперашняга часу не захавалася).

Вакол вострава палоса надводнай расліннасці (чарот, трыснёг) шырынёй да 100 м і невялікія ўчасткі пяску каля паўднёвага берага.

## Спасылкі 
* Репортаж о самом большом острове в Беларуси и его последних жителях — onliner.by

Катэгорыя:Астравы Беларусі
Катэгорыя:Геаграфія Верхнядзвінскага раёна
Інаполіс

**Інаполіс** (, ) — горад у Верхнеўслонскім раёне Рэспублікі Татарстан, горад-спадарожнік Казані, які ўваходзіць у яе агламерацыю. У ім размешчаны Універсітэт Інаполіс і асобая эканамічная зона «Інаполіс». З’яўляецца адным з трох навукаградаў у Расійскай Федэрацыі (разам з падмаскоўным цэнтрам Сколкава і новасібірскім Кальцовым), створаных для развіцця інфармацыйных тэхналогій і інавацыйных высокіх тэхналогій.

Інаполіс знаходзіцца за 40 кіламетраў ад Казані на правым схіле Куйбышаўскага вадасховішча, насупраць Свіяжска.

## Гл. таксама 
* Інаполіс (Асаблівая эканамічная зона)

## Спасылкі 
Катэгорыя:Гарады Татарстана
Катэгорыя:Навукаграды
Урусу

**Урусу** (, ) — пасёлак гарадскога тыпу, адміністрацыйны цэнтр Ютазінскага раёна Рэспублікі Татарстан. Утварае муніцыпальнае ўтварэнне пасёлак гарадскога тыпу Урусу са статусам гарадскога паселішча як адзіны населены пункт у яго складзе. Пасёлак размешчаны на левым беразе ракі Ік, за 380 км на паўднёвы ўсход ад Казані.

Праз пасёлак праходзяць некалькі аўтадарог рэспубліканскага і раённага значэння, а таксама чыгунка Уфа — Ульянаўск, станцыя Урусу.

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Татарстана
Ценішава (Татарстан)

**Ценішава** (, ) — пасёлак гарадскога тыпу ў Камска-Усцінскім раёне Рэспублікі Татарстан. Утварае муніцыпальнае ўтварэнне пасёлак гарадскога тыпу Ценішава са статусам гарадскога паселішча як адзіны населены пункт у яго складзе.

Насельніцтва — 708 чал. (2021). Пасёлак размешчаны на правым беразе Волгі (Куйбышаўскае вадасховішча), за 7 км на паўночны захад ад Камскага Вусця.

Населены пункт размешчаны на схіле Багародскіх гор. Побач знаходзіцца помнік прыроды Юр’еўская пячора.

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Татарстана
Аспазія (паэтэса)

**Аспазія** (; сапраўднае імя *Ёханна Эмілія Лізетэ Розенберга* (), у замужжы *Элза Пліекшанэ* (); —) — латышская паэтэса, драматург, жонка Райніса.

## Біяграфія 
Нарадзілася 4 (16) сакавіка 1865 года на хутары Даўкшас цяперашняй Заленіецкай воласці.

У школьныя гады пісала вершы на латышскай і нямецкай мовах. У сваім раннім зборніку вершаў «Чырвоныя кветкі», выдадзеным у 1897 годзе, драмах «Жрыца» (1894) і «Сярэбранае покрыва» (латыш. Sidraba šķidrauts, таксама перакладаецца як «Сярэбраная фата», 1901—1905). прынцыпы рамантызму. Выступала за эмансіпацыю і падтрымлівала сацыял-дэмакратычныя ідэі свайго мужа. Разам з мужам знаходзілася на эміграцыі ў Швейцарыі з 1905 па 1920 год, жыла ў Кастаньёле каля возера Лугана. Пасля вяртання на радзіму Аспазіі і Райнісу быў аказаны самы сардэчны прыём, у іх гонар былі перайменаваны два бульвары ў цэнтры Рыгі.

Аспазія была абрана ў склад Устаноўчага сходу ад ЛСДРП, прымала актыўны ўдзел у станаўленні латвійскай дзяржаўнасці, актыўна адстойвала правы жанчын.

Памерла 5 лістапада 1943 года ў пасёлку Дубулты (Юрмала), дзе жыла з 1933 года. Пахавана ў Рызе на могілках Райніса.

## Узнагароды 
* Ордэн Трох Зорак III ступені
* Крыж Прызнання II ступені № 6 (16 лістапада 1938)

## Памяць 
У гонар паэтэсы названа вуліца ў Рызе — бульвар Аспазіяс. Дом Райніса і Аспазіі.
Сезон 2010 ЖФК Маладзечна

У 2010 годзе жаночы футбольны клуб «Маладзечна» прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
* Чэмпіянат Беларусі 2010 (9 месца),
* Кубак Беларусі 2010 (чвэрцьфінал),

## Склад каманды 
## Спасылкі 
* FK MOLODECHNO
 
2010
Маладзечна
Катэгорыя:2010 год у Маладзечне
Сезон 2005 ЖФК Маладзечна

У 2005 годзе жаночы футбольны клуб «Маладзечна» прымаў удзел у адным афіцыйным турніре на рэспубліканскім узроўні:
* Чэмпіянат Беларусі 2005 (5 месца),

## Склад каманды 
* Таццяна Дубатоўка,
* Таццяна Новікава,
* Вольга Радзько,
* Аксана Радчанка,
* Іна Сыцько,
* Марыя Курдун,
* Святлана Мілашэўская,
* Алена Адамчук (к),
* Валянціна Неруш,
* Іна Альховік,
* Кацярына Рэйт,
* Кацярына Аўхімовіч,
* Вікторыя Якель,
* Вольга Цярэшка,
* Жулева,
* Ярашова,
* Тропнікава,
* К. Волкава,
* Казубоўская,
* Кудрына
* Галіна Станкевіч
* Тамковіч

## Дублюючы склад 
* К. Волкава,
* Панарад,
* Цярэшка
* Тропнікава,
* Неруш
* Манід,
* Алена Гарэлік,
* Вікторыя Гарэлік,
* Казубоўская,
* Мачулка,
* Ласянкова,
* Шкуратава
* Сыцько,
* Ляшкевіч,
* Казлоўская,
* Ярашова,
* А. Новікава,
* Ю. Ліс

## Літаратура 
* Новшество у женщин — дублирующие составы // Всё о футболе. — 2005. — 7 мая (№ 22). — С. 12.
* Чемпионат Беларуси // Всё о футболе. — 2005. — 27 июня (№ 24). — С. 12.
* Чемпион осечек не знает // Все о футболе. — 2005. — 28 июня (№ 25). — С. 10.
* Плысов В. Кто остановит витебчанок? // Все о футболе. — 2005. — 19 июня (№ 28). — С. 11.
* В ожидании вестей из Чехии // Все о футболе. — 2005. — 9 августа (№ 31). — С. 10.
* Михаленя А. Отвели душу // Все о футболе. — 2005. — 6 сентября (№ 35). — С. 13.
* Плысов В. Финалистки определились // Все о футболе. — 2005. — 13 сентября (№ 36). — С. 15.
* Михаленя А. Без Кузнецовой, зато с Анисковцевой // Все о футболе. — 2005. — 20 сентября (№ 37). — С. 9.

2005
Маладзечна
Катэгорыя:2005 год у Маладзечне
Рацін

**Рацін** () — шарсцяная тканіна са своеасаблівымі кароткімі завіткамі густога ворсу.

Рацін робіцца аздабленнем ворсавай тканіны пры дапамозе рацініральнай машыны, дзе ворсавая тканіна прапускаецца паміж дзвюма плітамі, што труцца адна аб адну. Такі працэс называецца рацініраваннем. У залежнасці ад матэрыялу паверхні (напрыклад, валасяная , плюш, мяккая гума або сукно), напрамку і амплітуды руху верхняй пліты, яе ціску на тканіну атрымліваюцца малюнкі з ворсу. Варсінкі закочваюцца, утвараюць шарыкі і згортваюцца ў выглядзе вузельчыкаў або ўкладваюцца хвалямі, а затым фіксуюцца шляхам тэрмаапрацоўкі. Рацініраванне паляпшае вонкавы выгляд ворсу і надае яму вялікую ўстойлівасць да выцірання; выкарыстоўваецца пры вырабе высакаякасных тканін для паліто (напрыклад, драп-рацін).

## Літаратура 
* Андреева Р. П. Ратин // Энциклопедия моды. — СПб.: Издательство «Литера», 1997. — С. 308. — ISBN 5-86617-030-2.
* 
* Кирсанова Р. М. Ратин // Розовая ксандрейка и драдедамовый платок: Костюм — вещь и образ в русской литературе XIX в. / под ред. Э. Б. Кузьминой. — М.: Книга, 1989. — С. 193—194. — 286 с. — 55 000 экз. — ISBN 5-212-00130-7.

Катэгорыя:Шарсцяныя тканіны
Страхаў

**Страхаў** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Мікалай Мікалаевіч Страхаў (1828—1896) — рускі філосаф, публіцыст, літаратурны крытык.
* Мікалай Міхайлавіч Страхаў (1900—1978) — савецкі геолаг і геахімік.
* Уладзімір Мікалаевіч Страхаў (1932—2012) — расійскі і савецкі вучоны ў галіне геафізікі і вылічальнай матэматыкі.
Вэцслабадскі бой

**Вэцслабадскі бой** — сумесная баявая аперцыя партызанскіх фарміраванняў Беларусі, Латвіі, Літвы і Калінінскай вобласці РСФСР супраць нямецка-фашысцкіх захопнікаў у населеным пункце Вэцслабада Латвійскай ССР 13 студзеня 1943 года.

## Ход аперацыі 
У аперацыі ўдзельнічала 800 байцоў трох партызанскіх брыгад — «За Савецкую Беларусь», Асвейскай партызанскай брыгады імя М. В. Фрунзэ, Дрысенскай, 4-я Калінінская партызанская брыгада, Латышскі і Літоўскі партызанскія атрады. План аперацыі быў распрацаваны штабам Латышскага партызанскага атрада, кіраўніцтва ёю ажыццяўляў штаб брыгады «За Савецкую Беларусь» на чале з камандзірам брыгады А. В. Раманавым. Атрады «Бясстрашны» Дрысенскай брыгады, імя Шчорса брыгады «За Савецкую Беларусь» і Латышскі склалі штурмавую групу. Астатнія атрады арганізавалі засадныя групы і групы прыкрыцця дарог, якія звязвалі гарнізон Вэцслабады з найбліжэйшымі гарнізонамі праціўніка, а таксама групы эвакуацыі збожжа.

У ноч на 13 студзеня штурмавыя групы скрытна падышлі да ўскраіны Вэцслабады, па агульным сігнале атакавалі нямецкія дзоты і ўварваліся на цэнтральную вуліцу. Падчас бою партызаны разграмілі будынкі камендатуры, паліцэйскага ўчастка, валасной управы, падпалілі пошту, спіртзавод, узарвалі складскія памяшканні, захапілі 400 мяшкоў збожжа, 65 мяшкоў цукру, 4 тоны воўны, знішчылі больш за 50 гітлераўцаў.

У выніку гэтай аперацыі партызаны сарвалі адпраўку у Германію вялікіх запасаў збожжа і іншых прадуктаў харчавання, а таксама планы карных аперацый праціўніка супраць партызан.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Бітвы Другой сусветнай вайны з удзелам савецкіх партызан
Катэгорыя:Канфлікты 1943 года
Катэгорыя:Студзень 1943 года
Сяргей Аляксандравіч Лукашанец

**Сяргей Аляксандравіч Лукашанец** () — беларускі гісторык, спецыяліст па ўсеагульнай гісторыі. Кандыдат гістарычных навук (2008).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1982 годзе ў сям’і беларускіх мовазнаўцаў Аляксандра і Алены Лукашанцаў.

Скончыў гістарычны факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Вучыўся ў аспірантуры БДУ, кандыдат гістарычных навук (2008). Дацэнт кафедры дыпламатычнай і консульскай службы факультэта міжнародных адносін Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта (2009—2010).

## Навуковая дзейнасць 
Навуковыя інтарэсы: гісторыя міжнародных адносін, польская палітыка ў адносінах да нямецкага насельніцтва ў 1945—1950 гадах, культурная дыпламатыя.

Аўтар шэрагу публікацый па гісторыі польска-нямецкіх адносін.