Кірк Дуглас

**Кірк Ду́глас** (, сапраўднае **Ісэр Даніеловіч**; 9 снежня 1916, Амстэрдам, Нью-Ёрк, ЗША — 5 лютага 2020) — амерыканскі кінаакцёр і прадзюсар. Амерыканскі Інстытут Кіно прызнаў яго адным з лепшых кінаакцёраў усіх часоў.

## Кар’ера 
Сын Гершэля Даніловіча і Брыны Занглель, гомельскіх яўрэяў, якія ў 1908 годзе эмігравалі ў ЗША. Прафесійна займаўся барацьбой ва Універсітэце Святога Лаўрэнція. Неўзабаве атрымаў адукацыю ў Амерыканскай Акадэміі Драматычнага Мастацтва ў Нью-Ёрку. У 1941—1945 служыў на Флоце. Пасля сканчэння Другой сусветнай вайны працаваў у рэкламнай сферы, у тэатры і на радыё. У 1946 годзе з дапамогай актрысы Лорэн Бекал, сваёй аднакласніцы па Акадэміі Драматычнага Мастацтва, быў упершыню запрошаны ў кіно.

За сваю акцёрскую кар’еру Кірк Дуглас тройчы намінаваўся на «Оскар» (за свае ролі ў фільмах «Чэмпіён», «Злодзей і прыгажуня» і «Прага жыцця»), аднак саму ўзнагароду атрымаў толькі ў 1996 за 50-гадовую працу ў кіно. За свой унёсак у кінаіндустрыю атрымаў шэраг узнагародаў, у тым ліку ў 1984 атрымаў зорку на Галівудскай Алеі Славы, а ў кастрычніку 2004 у гонар яго быў названы праспект у горадзе Палм-Спрынгз, штат Каліфорнія.

Займаецца гуманітарнай дапамогай, за што атрымаў Прэзідэнцкі Медаль за Свабоду ў 1981, Ордэн Французскага Легіёна ў 1985 і Нацыянальны Медаль за дасягненні ў галіне мастацтва ў 2005. Пэўны час быў паслом добрай волі ў Дэпартаменце ЗША.

У 1996 годзе Кірк Дуглас перанёс інфаркт і на пэўны час страціў магчымасць размаўляць.

## Асабістае жыццё 
Дуглас жанаты двойчы. Першы раз — з Даянай Дыл (ажаніліся 2 лістапада 1943, развяліся ў 1951), ад якой мае двух сыноў — акцёра Майкла Дугласа (нарадзіўся 5 верасня 1944) і прадзюсара Джоэля Дугласа (нарадзіўся 23 студзеня 1947). Другая яго жонка — Энн Буйдэнс (ажаніліся 29 мая 1954), іх дзеці — прадзюсар Пітэр Вінсент Дуглас (нарадзіўся 23 лістапада 1955) і акцёр Эрык Дуглас (чэрвень 1958—6 ліпеня 2004). Мае пяцёх унукаў.

## Фільмаграфія 
* *Дзіўнае каханне Марты Іверс* (1946) у ролі Уолтэра О’Ніла
* *Па-за мінулым* (1947) у ролі Уіта Стэрлінга
* *Смутак стаў Электрай* (1947) у ролі Пітэра Найлза
* *Я іду адзін* (1948) у ролі Нола «Піжона» Цёрнера
* *Сцены Джэрыкі* (1948) у ролі Такера Уэджа
* *Мая любая сакратарка* (1949) у ролі Оўэна Уотэрберы
* *Ліст да трох жонак* (1949)
* *Чэмпіён* (1949) у ролі Майкла «Камара» Келі
* *Юнак з рогам* (1950) у ролі Рыка Марціна
* *Шкляная клетка* (1950) у ролі Джыма О’Конара
* *На мяжы жыцця і смер*ці (1951) у ролі шэрыфа Лена Мерыка
* *Ас у даліне* (1951) у ролі Чарльза «Кураня» Тэтума
* *Дэтэктыўная гісторыя* (1951) у ролі дэтэктыва Джэймса «Джыма» Маклаўда
* *Вялікія дрэвы* (1952) у ролі Джыма Фелана
* *Высокае неба* (1952) у ролі Джыма Дыкінса
* *Злодзей і прыгажуня* (1952) у ролі Джонатана Шыльдза
* *Гісторыя трох каханняў* (1953) у ролі П’ера Нарваля
* *Фокуснік* (1953) у ролі Ганса Мюллера
* *Каханне* (1953)
* *20 000 лье пад вадой* (1954) у ролі Неда Ленда
* *Гоншчыкі* (1955)
* *Уліс* (1955) у ролі Уліса (Адысея)
* *Чалавек без зоркі* (1955) у ролі Дэмпсі Рэя
* *Індыйскі змагар* (1955) у ролі Джоні Хокса
* *Ван Гог: цемра ў святле* (1956)
* *Прага жыцця* (1956) у ролі Вінцэнта ван Гога
* *Абсалютна Сакрэтна* (1957) у ролі генерала Мелвіла Гудвіна
* *Перастрэлка ў О. К. Корала* (1957) у ролі «Дока» Халідэя
* *Сцяжыны Славы* (1957) (адначасова і прадзюсар), у ролі палкоўніка Дакса
* *Вікінгі* (1958) у ролі Эйнара
* *Апошні Цягнік з Хан Гілю* (1959) у ролі шэрыфа Мэта Моргана
* *Д’яблавы правілы* (1959) у ролі Дыка Даджэна
* *Калі сустрэнемся, мы незнаёмыя* (1960) у ролі Леры Коў
* *Спартак* (1960) (таксама і прадзюсар) у ролі Спартака
* *Горад без літасці* (1961) у ролі мэра Стыва Гарэта
* *Апошні заход Сонца* (1961) у ролі Брэндана О’Мэйлі
* *Апошні Каўбой* (1962) у ролі Джэка Борнса
* *Два тыдні ў іншым горадзе* (1962) у ролі Джэка Эндруса
* *Крук* (1963) у ролі сяржанта П.Дж. Брыскоў
* *Спіс Адрыяна Месенджэра* (1963) у ролі Джорджа Броэма, ксяндза Этлі, Пэна Пітыяна, Артура Гендэрсана
* *Па каханні ці па разліку* (1963) у ролі Дэка Джэнтры
* *Сем майскіх дзён* (1964) у ролі палкоўніка Марціна «Мурына» Кейсы
* *Шкодным шляхам* (1965)
* *Героі Тэлемарку* (1965) у ролі доктара Рольфа Педэрсана
* *У цені волата* (1966)
* *Ці гарыць Парыж?* (1966) у ролі генерала Джорджа С. Петана Малодшага
* *Шлях на Захад* (1967) у ролі сенатара Уільяма Тэдлака
* *Бронецягнік* (1967) у ролі Ломакса
* *Аднойчы за рулём* (1968) (дакументальны)
* *Роўэн і Марты ў кіно* (1968)
* *Выдатны спосаб памерці* (1968)
* *Братэрства* (1968) (таксама прадзюсар) у ролі Фрэнка Джынеты
* *Пагадненне* (1969)
* *Жыў сабе лайдак* (1970) у ролі Пэрыса Пітмана Малодшага
* *Злавіць шпіка* (1971)
* *Святло на краі свету* (1971) (таксама прадзюсар)
* *Перастрэлка* (1971)
* *Чалавек варты павагі* (1972) у ролі Стыва Уолеса
* *Дотык Майстра* (1972)
* *Доктар Джэкіл і Спадар Гайд* (1972)
* *Нягоднік* (1973) (таксама рэжысёр) у ролі Пэга
* *Аддзел* (1975) у ролі Гаварда Найтынгейла (таксама рэжысёр і прадзюсар)
* *Без абавязкаў* (1975) у ролі Майка Уэйна
* *Бітва пры Энтэбэ* (1976) у ролі Гершэля Вільнофскага
* *Халакост 2000* (1977) у ролі Роберта Кейна
* *Фурыя* (1978) у ролі Пітэра
* *Злыдзень* (1979) у ролі Джэка Кактуса
* *Сатурн-3* (1980) у ролі Эдама
* *Хатняе Відэа* (1980) у ролі доктара Татла
* *Зваротны адлік* (1980) у ролі капітана Мэцью Елянда
* *Чалавек з-над Снежнай Ракі* (1982) у ролі Гарысана/Спора
* *Уцёкі Эды Мэкана* (1983) у ролі Карла Марзака
* *Агонь!* (1984) у ролі Гары
* *Амас* (1985) у ролі Амаса Лешэра
* *Крутыя хлопцы* (1986) у ролі Арчы Лонга
* *Хто сее вецер…* (1986) у ролі Мэцью Гарысана Брэды
* *Квіні* (мінісерыял) у ролі Дэвіда Коніга
* *Оскар* (1991) у ролі Правоўна
* *Вераз* (1991)
* *Мужчынскія казкі* (1991) у ролі генерала
* *Таямніца* (1992) у ролі Майка Данмора
* *Стагоддзе кіно* (1994) (дакументальны)
* *Сквапнасць* (1994) у ролі Джо МакТыгі
* *Брыліянты* (1999) у ролі Гары Агенскага
* *Усялякае ў сям’і* (2003) у ролі Мічэла Громберга
* *Ілюзія* (2004) у ролі Донала Бэйнса

## Бібліяграфія 
* *Мудрасць старэйшых* (1986)
* *Сын стар’ёўшчыка* (1988)
* *Танцы з д’яблам* (1991)
* *Падарунак* (1992)
* *Апошняе танга ў Брукліне* (1994)
* *Пабітае люстэрка* (1997)
* *Юныя героі Бібліі* (1999)
* *Узлязанне на гару: Мой пошук сэнсу* (2000)
* *Рабіны: Агляд 100 найбольш уплывовых рабінаў XXІ стагоддзя* (2002)
* *Утрыманне шчасця* (2003)
* *Сустрэньма гэта* (2007)

## Зноскі 
## Спасылкі 
* Архіў Керка Дугласа, 1945—1978  (на англійскай мове)
* 

Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі «Залаты глобус»
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі «Сезар»
Катэгорыя:Узнагароджаныя Прэзідэнцкім медалём Свабоды
Катэгорыя:Артыстычныя псеўданімы
Катэгорыя:Лаўрэаты ганаровай прэміі «Оскар»
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі Сесіля Б. Дэ Міля
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі Гільдыі кінаакцёраў ЗША за ўклад у кінематограф
Катэгорыя:Акцёрскія дынастыі
Катэгорыя:Акцёры XX стагоддзя
Катэгорыя:Акцёры XXI стагоддзя
Катэгорыя:Стагадовыя доўгажыхары