Васіль Мікітавіч Лубяка

**Васіль Мікітавіч Лубя́ка** (нар. , Горкі Магілёўская губерня — , Мінск) — беларускі вучоны, эканаміст, доктар сельскагаспадарчых навук (1931), прафесар (1929), заслужаны дзеяч навукі БССР (1944), акадэмік АН БССР (1931).

## Біяграфія 
З 1919 па 1925 год працаваў рабочым у Горацкім сельскагаспадарчым інстытуце, ў 1919 годзе абіраўся намеснікам сакратара па стварэнні сельскагаспадарчага інстытута.

Вучыўся на рабфаку ў Горках, затым паступіў у Маскоўскую сельскагаспадарчую акадэмію, якую скончыў у 1925 годзе. У акадэміі займаўся ў аспірантуры і працаваў на кафедры арганізацыі сацыялістычных сельскагаспадарчых прадпрыемстваў. У 1929—1930 гадах — дэкан эканамічнага факультэта гэтай акадэміі, загадчык кафедры арганізацыі сацыялістычных сельскагаспадарчых прадпрыемстваў.

У 1929 годзе апублікаваў манаграфію аб кіруючых асновах складання арганізацыйных планаў саўгасаў. Манаграфія падвергнулася неабгрунтаванай крытыцы, а В. Лубяку назвалі паслядоўнікам А. В. Чаянава, расстралянага ў 1937 годзе. У часопісе «Социалистическая реконструкция сельского хозяйства» (№ 9-10, 1930) яе прызналі палітычна шкоднай. Аднак, у 1931 годзе В. М. Лубяку ўдалося абараніць доктарскую дысертацыю, і ў гэтым жа годзе ён быў абраны акадэмікам АН БССР. У 1944 годзе ўдастоены звання заслужанага дзеяча навукі БССР. З 1940 па 1946 год — дырэктар Інстытута эканомікі АН БССР. Памёр 16 чэрвеня 1950 года.

## Уклад у навуку 
Аўтар больш за 50 навуковых прац па пытаннях арганізацыі і планавання сельскагаспадарчай вытворчасці, развіцця сыравіннай і энергетычнай базы Беларусі. Даследаваў новыя для свайго часу формы сельскагаспадарчых прадпрыемстваў: калгасаў, саўгасаў, машына-трактарных станцый, распрацоўваў методыкі складання арганізацыйна-гаспадарчых планаў, арганізацыі ўнутрыгаспадарчага планавання, форм і сістэм аплаты працы ў сельскай гаспадарцы. Лічыў, што акрамя калгасаў і саўгасаў могуць існаваць і асабістыя гаспадаркі.

Пад яго кіраўніцтвам у 1944—1946 гг. былі сабраны матэрыялы пра становішча сельскай гаспадаркі Гомельскай, Палескай, Магілёўскай і Віцебскай абласцей пасля Вялікай Айчыннай вайны. Займаўся рашэннем праблем пасляваеннага аднаўлення і развіцця народнай гаспадаркі Беларусі, пытаннямі севазваротаў і пашырэння пасеваў пшаніцы ў рэспубліцы.

В. М. Лубяка адным з першых у СССР распрацаваў лекцыйны курс арганізацыі сельскагаспадарчых прадпрыемстваў, які быў уведзены ва ўсіх сельскагаспадарчых ВНУ краіны.

## Прызнанне 
* Акадэмік АН БССР.
* Заслужаны дзеяч навукі БССР (1944)
* Ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга
* Ордэн «Знак Пашаны» (1940).

## Бібліяграфія 
* Руководящие основы для составления организационных планов совхозов. — М.: 1929.
* Программа курса организации социалистического сельскохозяйственного производства для сельскохозяйственных ВУЗов. — Краснодар, 1934.

## Літаратура 
* 
* 
* Институт экономики Национальной академии наук Беларуси: (к 70-летию создания). 1931—2001. — Мн.: Право и экономика, 2001.
* Лубяка Васіль Мікітавіч // Памяць: гіст. — дак . хроніка Горацкага р — на . — Мн.: 1996. — С. 556
* *Лившиц В. М.* Роль В. Н. Лубяко в разработке научных основ организации сельскохозяйственных предприятий// Формирование новой системы социально-экономического развития села. Ч. 2.
* Василий Никитович Лубяко// В кн: Лившиц, В. М, Цыганов, А. Р., Саскевич, П. А. Гордость и слава Белорусской государственной сельскохозяйственной академии. Профессора и выпускники: академики и члены корреспонденты. — Горки: 2017. — С. 11—12..- Горки:1998. — С. 22—23.
* Василий Никитович Лубяко //Лившиц В. М. Гордость и слава Горецкой земли. В 3-х книгах Кн.1. Учёные — земляки. — Горки, 2013.— С. 9—11.

## Спасылкі 
* Акадэмік Лубяка Васіль Мікітавіч на сайце Акадэміі навук Беларусі
* Васіль Мікітавіч Лубяка ў базе даных «История белорусской науки в лицах» Цэнтральнай навуковай бібліятэкі імя Якуба Коласа НАН Беларусі 
* История кафедры организации и предпринимательства в АПК // Российский государственный аграрный университет — МСХА имени К. А. Тимирязева 

Катэгорыя:Акадэмікі Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі
Катэгорыя:Дактары сельскагаспадарчых навук
Катэгорыя:Заслужаныя дзеячы навукі Беларускай ССР
Катэгорыя:Эканамісты СССР
Катэгорыя:Эканамісты Беларусі
Катэгорыя:Выпускнікі РДАУ-МСГА імя К. А. Ціміразева
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Працоўнага Чырвонага Сцяга