open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Марвін Гэй

**Марвін Пенц Гэй малодшы** (; , Вашынгтон — , ) — амерыканскі спявак, аранжыроўшчык, музыкант-мультыінструменталіст, аўтар песень і музычны прадзюсар, нараўне са Сціві Уандэр стаяў ля вытокаў сучаснага рытм-н-блюзу.

Празваны «князем Мотауна», Гэй эвалюцыянаваў ад лёгкага мотаунаўскага рытм-энд-блюзу да вытанчанага соўлу альбомаў «What’s Going On» (1971) і «Let’s Get It On» (1973), якія лічацца яго шэдэўрамі. У ліку першых ён ператварыў рытм-энд-блюз з лёгкага забаўляльнага жанру ў спосаб мастацкага самавыяўлення, які дазволіў яму даносіць асабісты боль і палітычныя погляды да мільёнаў слухачоў.

Загінуў падчас сямейнай сваркі ад рукі бацькі за дзень да свайго 45-годдзя, 1 красавіка 1984 года. Пры стварэнні Залы славы рок-н-ролу (1987) у ёй было ўшанавана і імя Марвіна Гэя.

## Дыскаграфія 
Катэгорыя:Выканаўцы Columbia Records
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі «Грэмі»
Катэгорыя:Фанк-музыканты
Diderma stellulum

**Diderma stellulum** — від слізевікоў сямейства , упершыню апісаны Мары Леанор Фар у 1988 годзе. Сустракаецца ў Бразіліі, у трапічных паўлісцевых лясах.

## Спасылкі 
* Апісанне *Diderma stellulum* на DiscoverLife

Катэгорыя:Фізаральныя
Shorea robusta

**Shorea robusta** — від раслін сямейства .

## Батанічнае апісанне 
Лістападнае дрэва з круглявай кронай да 50 метраў вышыні. Лісце гладкае, 15 см даўжыні. Маладое лісце чырванаватага колеру. Жоўта-белыя кветкі сабраны ў вялікія гронкі. Апыляецца насякомымі атраду . Насенне мае крыло, з дапамогай якога разлятаецца далёка ад дрэва.

## Распаўсюджанне і асяроддзе пражывання 
Расце ў Непале, Індыі, М’янме.

## Практычнае выкарыстанне 
У Індыі з насення вараць кашу разам з кветкамі  і пладамі . У Чэнаі гарадская бяднота робіць са здробненага насення хлеб.
 з квітнеючым дрэвам віду Shorea robusta]]

## У культуры 
Паводле індуісцкіх легенд, расліна — улюбёнае дрэва Вішну. У будызме, паводле легенды, маці Буды Махамая трымала галінку гэтага дрэва, калі нараджала сына. Дрэва часам блытаюць з відамі  і .

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Харчовыя расліны
Катэгорыя:Мальвакветныя
Сан-Мігель-дэ-Альендэ

**Сан-Мігель-дэ-Альендэ** () — горад і адміністрацыйны цэнтр аднайменнага муніцыпалітэта ў мексіканскім штаце Гуанахуата.

Насельніцтва - 69 811 чалавек (перапіс 2010). У 1542 годзе горад заснаваў Фрай Хуан дэ Сан-Мігель. Стары горад багаты на помнікі каланіяльнага перыяду, за што быў уключаны ў 2008 годзе ў спіс аб'ектаў Сусветнай спадчыны.

## Гарады-пабрацімы 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1542 годзе
Катэгорыя:Гарады Мексікі
Айна Гэнсэн

**Айна Мар’ята Гэнсэн** (; 1925—2011) — нямецкая вучоная-ліхенолаг.

## Біяграфія 
Айна Гэнсэн нарадзілася 12 красавіка 1925 года ў горадзе Эльберфельд (цяпер — частка Вуперталя) другім дзіцем у сям’і нямецкага  Готфрыда Гэнсэна і яго жонкі, фінкі Тойні Сарастэ. Старэйшы брат Айна загінуў падчас Другой сусветнай вайны, малодшая сястра не дажыла да пяцігадовага ўзросту. Пачатковую адукацыю атрымлівала ў Берліне, у 1944 годзе паступіла ў Фрайбургскі ўніверсітэт. У 1946 годзе сям’я перасялілася з Берліна ў Марбург. У канцы 1945 года Гэнсэн працягнула навучанне ў Марбургскім універсітэце, ў 1953 годзе атрымала ступень доктара філасофіі. У дысертацыі яна разглядала фізіялогію зімоўкі раскі.

У 1954—1956 Айна Гэнсэн працавала ў Інстытуце бактэрыялогіі ў Берліне, займалася вывучэннем . Па запрашэнні фінскага брыёлага Хейкі Райвайнена ездзіла на экспедыцыю па Энантэкія, дзе зацікавілася лішайнікамі. Пасля Гэнсэн працавала ў Хельсінкскім універсітэце, Упсальскім універсітэце, Таронцкім універсітэце, Гарвардскім універсітэце і Універсітэце ў Боулдере. У 1959—1961 працавала ў лабараторыі Юхана Акселя Нанфельта.

У 1963 годзе Гэнсэн была прызначаная куратарам Марбургскага гербарыя. У 1965 годзе прайшла хабілітацыю, з 1970 па 1990 была прафесарам крыптагамічнай батанікі Марбургскага ўніверсітэта.

У 1992 годзе Айна Гэнсэн была сярод першых узнагароджаных медалём Ахарыуса.

Айна Мар’ята Гэнсэн памерла 29 жніўня 2011.

Гербарый Айна Гэнсэн, які змяшчаў каля 40 тысяч узораў, быў перададзены Фінскаму музею натуральнай гісторыі ў Хельсінкі. Бібліятэка вучонай была пакінута Зенкенбергскаму музею ў Франкфурце.

## Некаторыя навуковыя публікацыі 
* 

## Роды і віды, названыя ў гонар А. Гэнсэн 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Мікрабіёлагі Германіі
Катэгорыя:Ліхенолагі
Epipactis microphylla

**Epipactis microphylla** — від травяністых раслін роду  сямейства . З’яўляецца родным для большай часткі Еўропы і Паўднёва-Заходняй Азіі, аж да Ірана, хоць прыкметна адсутнічае на Брытанскіх астравах і ў Скандынавіі. Таксама быў знойдзены ў Паўночнай Афрыцы, у гарах Бабор у Малой Кабіліі, Алжыр.

## Спасылкі 
* Czech Botany (in English), *Epipactis microphylla* (Ehrh.) Sw. — Small-leaved Helleborine
* Tela Botanica, Épipactis à petites feuilles*, Epipactis microphylla* Swartz
* Rogier Van Vugt photo gallery, Orchids of Anatalya, Turkey, *Epipactis microphylla*
* Orchideen in Baden-Württemberg, *Epipactis microphylla* (Ehrh.) Sw., Kleinblütige Stendelwurz 
* Orchids of Cyprus, *Epipactis microphylla* Πολύ σπάνιο είδος με περιορισμένη εξάπλωση. Ανθοφορία κατά τον μήνα Ιούνιο.

Катэгорыя:Архідныя
Agathidium pulchellum

**Agathidium pulchellum**&nbsp;— від жукоў сямейства .

## Распаўсюджанне 
Рэдкі від. Сустракаецца на паўночным захадзе Еўропы (Швецыя, Фінляндыя, Літва, Латвія, Беларусь). У Швецыі адзінае назіранне гэтага жука было ў 1996 годзе, а ў Беларусі яшчэ ў XIX стагоддзі. У Фінляндыі, пачынаючы з 1975 года, было каля 10 знаходак.

## Апісанне 
Дробны жук, даўжынёй 2,0-2,5&nbsp;мм, спінка вельмі выпуклая. Надкрыллі жаўтлява-карычневага колеру з цёмнай плямай спераду і цёмным сэрцападобным малюнкам пасярэдзіне крылаў. Пры небяспецы жук скручваецца ў шар.

## Спосаб жыцця 
Жыве ў старажытных лясах. Трапляецца пад карой старых асін. І лічынкі, і імага харчуюцца грыбкамі-міксаміцэтамі

## Спасылкі 
* kuva  [Архіў 9 кастрычніка 2006 года ў Wayback Machine.]
* Artfakta: brokig aspmycelbagge
* kuva

Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1869 годзе
Катэгорыя:Насякомыя Еўропы
Катэгорыя:Жукі
Фуліга гніласны

**Фуліга гніласны** (*Fuligo septica*) — від слізевікоў, які ўваходзіць у род  сямейства .

## Біялагічнае апісанне 
Плазмодый часцей за ўсё жоўтага колеру, радзей белы або крэмавы.

Эталіі адзінкавыя, падушкападобнай формы, рознай афарбоўкі: белыя, жоўтыя, іржава-аранжавыя, фіялетавыя, 2-20 см у найбольшым вымярэнні, да 3 см таўшчынёй. Гіпаталус аднаслаёвы або шматслаёвы, неафарбаваны або карычневы. Кортэкс тоўсты і ломкі, радзей тонкі або зусім адсутнічае. Перыдый неафарбаваны, плёнкавы. Капіліцый з белых, жоўтых і бураватых спляценняў, злучаных гіялінавымі ніткамі. Споры ў масе цёмна-карычневыя, амаль чорныя, пры павелічэнні светла-карычневыя, шарападобныя, дробнашыпаватыя, невялікія: 6-9 мкм у дыяметры.

### Падобныя віды 
Ад падобных відаў адрозніваецца дробнымі спорамі і добра развітым кортэксам.

## Экалогія і арэал 
Сустракаецца на гнілых раслінных рэштках. Касмапаліт.

## Сінонімы 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Фізаравыя
Сент-Іпаліт (Аверон)

**Сент-Іпаліт** (, ) — камуна ў Францыі, знаходзіцца ў рэгіёне Аксітанія. Дэпартамент - Аверон. Уваходзіць у склад кантона Антрэйг-сюр-Труер. Акруга камуны - Радэз. Код INSEE камуны - 12226.

Камуна размешчана прыблізна за 470 км на поўдзень ад Парыжа, за 155 км на паўночны ўсход ад Тулузы, за 45 км на поўнач ад Радэза.

Катэгорыя:Камуны Францыі
Рыўз

**Рыўз** — прозвішча, тапонім.

## Прозвішча 
* Алівія Рыўз — амерыканская цяжкаатлетка
* Кіану Рыўз — канадскі акцёр і музыкант
* Мэт Рыўз — амерыканскі рэжысёр

## Тапонім 
* Рыўз (акруга)
Кротаў

**Кротаў** — прозвішча, тапонім.

## Прозвішча 
* Аляксандр Дзмітрыевіч Кротаў — беларускі футбаліст
* Веньямін Рыгоравіч Кротаў — беларускі матэматык
* Раман Цімафеевіч Кротаў — поўны кавалер ордэна Славы
* Юрый Уладзіміравіч Кротаў — расійскі і беларускі навуковец

## Тапонім 
* Кротаў (вёска)
Джын Карнахан

**Джын Энн Карпентэр Карнахан** (;  — ) — амерыканскі палітык, сенатар ад штата Місуры (дэмакраты) у 2001—2002 гадах. Першая жанчына, якая прадстаўляла Місуры ў Сенаце ЗША. Была прызначаная сенатарам рашэннем губернатара, паколькі на пасаду ў сенаце была абрана не яна, а яе муж Мел Карнахан, губернатар штата Місуры, які загінуў у авіякатастрофе за некалькі тыдняў да выбараў, але пакінуты ў выбарчым бюлетэні. У 2002 годзе Джын Карнахан прайграла выбары ў сенат. У 2004 годзе членам Палаты прадстаўнікоў ЗША быў абраны яе сын Рас Карнахан.

Джын Карнахан вяла актыўнае грамадскае жыццё, апублікавала некалькі кніг.
Рыўз (акруга)

**Акруга Рыўз** () — акруга штата Тэхас Злучаных Штатаў Амерыкі. На 2000 год у ёй пражывала 13137 чалавек. Па ацэнцы бюро перапісу насельніцтва ЗША ў 2009 годзе насельніцтва акругі складала 11 046 чалавек. У акрузе тры гарады: Балмарэй, Таявэйл і Пекас; апошні — акруговы цэнтр. Сфарміравана ў 1883 годзе. Названа ў гонар Джорджа Робертсана Рыўза, члена легіслатуры штата і палкоўніка арміі канфедэратаў.

Катэгорыя:Акругі Тэхаса
Птушкі (значэнні)

* Птушкі
* Птушкі (Смаленская вобласць)
* Птушкі (фільм, 1963)
Птушкі (фільм, 1963)

**«Птушкі»** () (1963) — прыродны фільм жахаў рэжысёра Альфрэда Хічкака з Родам Тэйларам, Тыпі Хедрэн, Джэсікай Тэндзі, Сюзан Плешэт і Веранікай Картрайт у галоўных ролях, вольная экранізацыя аднайменнага апавядання Дафны дзю Мар’е, прысвечанага шэрагу раптоўных і невытлумачальных жорсткіх нападаў птушак на жыхароў паселішча Бадэга-Бей, Каліфорнія, на працягу некалькіх дзён. Сцэнарый напісаў Эван Хантэр, якому Хічкак параіў распрацаваць новых персанажаў і больш складаны сюжэт, захаваўшы пры гэтым арыгінальную назву твора і канцэпцыю невытлумачальных нападаў птушак. Жанрава карціна таксама спалучае элементы трылера, апакаліптычнага фільма-катастрофы і традыцыйнай меладрамы.

Пасля таго як фільм быў паказаны па канале «NBC-TV» у 1968 годзе, ён стаў самай рэйтынгавай карцінай на тэлебачанні на момант прэм’еры, захоўваў рэкорд на працягу 4 гадоў. Хедрэн, для якой роля стала дэбютам у вялікім кіно, атрымала прэмію «Залаты глобус» у адпаведнай намінацыі. Карціна таксама намінавалася на «Оскар» за лепшыя візуальныя эфекты.

У 2016 годзе занесены ў Нацыянальны рэестр фільмаў ЗША, які валодае «культурным, гістарычным ці эстэтычным значэннем».

Па версіі Амерыканскага інстытута кінамастацтва карціна займае 7-е месца ў спісе 100 вострасюжэтных фільмаў.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы-трылеры ЗША
Катэгорыя:Фільмы жахаў ЗША
Катэгорыя:Нацыянальны рэестр фільмаў
Глеб Сяргеевіч Сямёнаў

**Глеб Сяргеевіч Сямёнаў** (, пры нараджэнні **Глеб Барысавіч Дэген** ();  — ) — рускі савецкі паэт, перакладчык, кіраўнік літаратурных аб’яднанняў маладых пісьменнікаў.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Петраградзе. Скончыў сярэднюю школу. Паступіў на хімічны факультэт Ленінградскага дзяржаўнага ўніверсітэта, які скончыў у 1941 годзе. Працаваў у Ленінградзе ў лабараторыі мясцовай супрацьпаветранай абароны. У 1943 годзе быў эвакуіраваны, да 1944 года жыў у вёсцы Шыбунічы ў Пермскай вобласці. У 1944 годзе Глеб Сямёнаў вярнуся ў Ленінград. Стаў членам Саюз пісьменнікаў СССР, займаўся творчасцю, працаваў адказным сакратаром Камісіі па працы з маладымі літаратарамі пры Ленінградскім аддзяленні Саюза пісьменнікаў. У 1947—1981 гадах кіраваў некалькімі літаратурнымі аб’яднаннямі: Палаца піянераў імя Жданава (1947—1950), Політэхнічнага інстытута, Горнага інстытута (з пачатку 1950-х па 1957 год), Палаца культуры імя Першай пяцігодкі (у канцы 1950-х — 1960-х гадах). Да 1981 года кіраваў аб’яднаннем пісьменнікаў Дома вучоных імя М. Горкага. Падчас нядоўгага жыцця ў Маскве кіраваў і некалькімі маскоўскімі літаратурнымі аб’яднаннямі.

## Творчасць 
Друкавацца пачаў у 1935 годзе. Творчасці Глеба Сямёнава ўласцівы высокая культура верша. У цэнтры яго паэтычнага свету — жыццё сучасніка-гараджаніна ў складаным, часам нябачным драматызме быцця, роздум пра радзіму, апавяданне рускай прыроды, успамін пра блакаду Ленінграда, роздум пра паўсядзённае жыццё горада, пра лёс звычайнага чалавека з яго клопатамі і праблемамі.

Таксама Г. С. Сямёнаў займаўся перакладамі. Перакладаў на рускую мову рубаі Амара Хаяма, паэзію славянскіх народаў і народаў Крайняй Поўначы. Пераклаў каля 50 твораў Янкі Купалы.

## Зноскі 
## Літаратура 
* 
* 
* Семёнов Глеб Сергеевич // Лексикон русской литературы XX века = Lexikon der russischen Literatur ab 1917 / В. Казак; [пер. с нем.]. — М. : РИК «Культура», 1996. — С. 373. — 491, [1] с. — 5000 экз. — ISBN 5-8334-0019-8.

## Спасылкі 
* *Нина Королёва* Наш учитель поэт Глеб Семенов // Журнал «Звезда», № 5, 2008
* *Подольский С. Я.* Поэты моей юности. Глеб Сергеевич Семёнов // «Литературный Кисловодск», № 77 (2021)
* *Сергей Стратановский* К 100-летию Глеба Семёнова // Журнал «Звезда»
* *Акимов В. М.* Семёнов Глеб Сергеевич // ХРОНОС

Катэгорыя:Паэты СССР
Катэгорыя:Паэты Расіі XX стагоддзя
Катэгорыя:Перакладчыкі СССР
Катэгорыя:Перакладчыкі XX стагоддзя
Катэгорыя:Перакладчыкі паэзіі на рускую мову
Катэгорыя:Перакладчыкі з беларускай мовы
Джозеф Баакаі

**Джозеф Ньюма Баакаі** (; нар. 30 лістапада 1944, в. Варсонга, акруга Фоя, графства Лофа, Ліберыя) — ліберыйскі палітык. Прэзідэнт Ліберыі з 22 студзеня 2024 года, віцэ-прэзідэнт Ліберыі ў 2006—2018 гадах. З 1983 па 1985 год займаў пасаду міністра сельскай гаспадаркі Ліберыі.

## Раннія гады жыцця і адукацыя 
Джозеф Баакаі нарадзіўся 30 лістапада 1944 года ў вёсцы Варсонга у сям’і непісьменных бацькоў.

Наведваў пачатковую і сярэднюю школу ў Сьера-Леонэ і Ліберыі. Скончыў Каледж Заходняй Афрыкі ў Манровіі, затым паступіў ва Універсітэт Ліберыі, які скончыў у 1972 годзе са ступенню бакалаўра дзелавога адміністравання. Атрымаў грант Агенцтва ЗША па міжнародным развіцці на паступленне ва Універсітэт штата Канзас, які скончыў у 1976 годзе.

## Палітычная кар’ера 
Пасля заканчэння ўніверсітэта працаваў менеджарам як у дзяржаўным, так і ў прыватным сектары: у прыватнасці, быў менеджарам (1973—1980) і кіруючым дырэктарам (1980—1982) Ліберыйскай карпарацыі вытворчага маркетынгу (), аднак у выніку адбыўся 26 снежня 2017 года. У другім туры выбараў Баакаі пацярпеў канчатковую паразу ад Джорджа Веа.

Паводле інфармацыі часопіса The Economist, Джозэф Баакаі мае рэпутацыю сумленнага і некарумпаванага палітыка.

У канцы 2023 года ў краіне прайшлі чарговыя выбары прэзідэнта. Баакаі перамог у другім туры 14 лістапада, набраўшы 50,89 % галасоў і перамогшы дзейнага прэзідэнта Джорджа Веа 49,11 %.

Падчас сваёй інаўгурацыі ў якасці прэзідэнта 22 студзеня 2024 года Баакаі быў заўважаны, калі ён адчуваў цяжкасці пры вымаўленні сваёй інаўгурацыйнай прамовы, якую ён не змог скончыць, і яго суправадзілі з трыбуны, у паведамленнях гаварылася, што ён пакутуе ад цеплавога знясілення.

## Асабістае жыццё 
Джозэф Баакаі жанаты на Картуму Баакаі (), у іх сям’і чацвёра дзяцей. Ён з’яўляецца хрысціянінам-баптыстам і дыяканам баптысцкай царквы Эфорта.

Катэгорыя:Прэзідэнты Ліберыі
Катэгорыя:Дзеючыя кіраўнікі дзяржаў
Катэгорыя:Міністры сельскай гаспадаркі
Катэгорыя:Старонкі з недагледжанымі перакладамі
Універсітэт Ліберыі

**Універсітэт Ліберыі** ( — дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова, размешчаная ў Манровіі, сталіцы Ліберыі. Галоўны будынак універсітэта размешчаны ў Манровіі на тэрыторыі кампуса гарадскога тыпу. Займае 2-ы радок нацыянальнага рэйтынгу ВНУ Ліберыі.

Мае чатыры кампуса; уключаючы кампус *Capitol Hill* у Манровіі, кампус *Fendall* у Луізіяне, за межамі Манровіі, кампус медыцынскай школы ў горадзе Конга і кампус *Straz-Sinje*, размешчаны ў акрузе Sinje Grand Cape Mount County. Ва ўніверсітэце навучаецца каля 18 000 студэнтаў, і ён з’яўляецца адной з найстарэйшых вышэйшых навучальных устаноў Заходняй Афрыкі.

## Гісторыя 
Заснаваны як Ліберыйскі каледж у 1862 годзе. Фактычна працу пачаў у 1863 годзе. У 1951 годзе Дж. Макс Бонд з дапамогай некалькіх выкладчыкаў, уключаючы Фаціму Масакву і ўрада, рэарганізаваў каледж ва ўніверсітэт. З тых часоў атрымаў сваю цяперашнюю назву.

Універсітэт Ліберыі — сярэдняя па памерах навучальная ўстанова, якая змяшчае не больш за 20 тысяч навучэнцаў. Акадэмічны склад універсітэта ўключае 1500 выкладчыкаў. Студэнтам навучальнай установы даступныя розныя праграмы па міжнароднаму абмену.

Універсітэт Ліберыі з’яўляецца найстарэйшай навучальнай установай Заходняй Афрыкі, якая прысуджае навуковую ступень.

## Структура 
У складзе ўніверсітэта шэсць каледжаў — Ліберыйскі каледж сацыяльных і гуманітарных навук, Каледж бізнесу і дзяржаўнага кіравання, каледж агульных даследаванняў і Каледж навукі і тэхналогій Т .Дж. Р. Фолкнера (*TJR Faulkner College of Science and Technology*). Акрамя таго, ёсць яшчэ педагагічны каледж Уільяма Табмана і Каледж сельскай і лясной гаспадаркі Уільяма Толберта, абодва названыя ў гонар прэзідэнтаў Ліберыі.

Лекцыі праводзяцца на англійскай мове, навучальны год доўжыцца з сакавіка па снежань. Ступень бакалаўра выпускнікі атрымліваюць пасля чатырох гадоў навучання, ступень магістра — яшчэ праз два гады. Доктарскія ступені ў галіне медыцыны прысуджаюцца па завяршэнні сямігадовай праграмы.

## Спасылкі 
* University of Liberia (UL)

Катэгорыя:Манровія
Трыхія гронкападобная

**Трыхія гронкападобная** (*Trichia botrytis*) — від слізевікоў сямейства . Жыве сапратрофна на мёртвай драўніне ў хвойных і мяшаных лясах .

## Апісанне 
Спорангіі свабодныя або ў групах. Колер жаўтлява-аліўкавы, чырванавата-карычневы, карычневы або фіялетавы. Перыдый складаецца з двух слаёў. Самы знешні зарад складаецца з грануляванага матэрыялу і працягваецца ў сцябло. Унутраны пласт перапончаты, напаўпразрысты і ахоплівае споры.

Перыдый складаецца з двух слаёў. Вонкавы пласт зярністы, а ўнутраны — перапончаты, напаўпразрысты і ахоплівае споры.

Сцябло цыліндрычнай формы чырвонага або пурпурна-карычневага колеру, унутры складаецца з губчатай тканіны, якая змяшчае адходы.

Жоўта-карычневыя капіліцыі тонкія, часам галінастыя. Яны паступова звужаюцца да доўгіх тонкіх кропак, гладкіх на канцах. Яны высланы ад 3 да 5 пляскатых або прыкметных друзлых і часта шурпатых спіраляў.

Споры тонка калючыя і памерам ад 9 да 11&nbsp;дыяметр мкм.

## Распаўсюджанне 
У асноўным сустракаецца ў Еўропе і Паўночнай Амерыцы, Аўстраліі і Новай Зеландыі, але таксама спарадычна сустракаецца ў іншых месцах.

## Галерэя 

Файл:Slime_Mold_(Trichia_botrytis)_sporangia_ripening_(13563523854).jpg
Файл:Trichia_botrytis_107734083.jpg
Файл:Trichia_botrytis_59552848.jpg
Файл:Trichia_botrytis_59552854.jpg

Катэгорыя:Міксаміцэты
Рэбека Масіка Кацува

**Рэбека Масіка Кацува** (; 26 мая 1966 — 2 лютага 2016) — кангалезская актывістка і праваабаронца.

## Біяграфія 
Нарадзілася ў Паўднёвым Ківу. Ажанілася з Боска Кацува. У шлюбе нарадзіліся дзве дачкі.

У 1999 годзе, падчас Другой кангалезскай вайны, у дом сям’і ўварваліся невядомыя нападнікі. Яны забілі Боска, згвалтавалі Рэбеку і яе дачок, якім тады было 9 і 13 гадоў.

У тым жа годзе Кацува заснавала цэнтр навучання, таксама вядомы як дом праслухоўвання. У 2002 годзе цэнтр пераназваны ў Association des Personnes Desherites Unies pour le Development (APDUD). Ён служыў прытулкам для жанчын, якія пацярпелі ад сексуальнага гвалту. Пры жыцці актывісткі створана сетка з амаль 50 дамоў. Сама яна ўсынавіла 18 дзяцей, народжаных пасля згвалтаванняў.

## Узнагароды 
* Прэмія Джанеты Саган (2010)

## Гл. таксама 
* Сексуальны гвалт падчас Кангалезскіх войн

## Крыніцы 
Катэгорыя:Памерлі ад малярыі
Катэгорыя:Актывісты
Катэгорыя:Праваабаронцы
Катэгорыя:Ахвяры сексуальнага гвалту
Трыхаглос

**Трыхагло́с** (*Trichoglossum*) — род сумчатых грыбоў сямейства . Назва ўпершыню апублікавана ў 1885 годзе.

## Апісанне 
Пладовыя целы прамастойныя, вышынёй да 8 см, на цыліндрычнай ножцы. У грыбоў роду пераважаюць доўгія цыліндрычныя шматклетачныя споры, афарбаваныя ў буры колер. Пад уздзеяннем гідрастатычнага ціску ў сумцы споры па адной выкідваюцца вонкі.

На балотах і на забалочаных лугах нярэдка можна ўбачыць чорныя булавападобныя пладовыя целы віду . Гэты грыб любіць вільгаць, як і іншыя прадстаўнікі сямейства. Яго пладовае цела пакрыта шматлікімі цёмна-карычневымі ігольчастымі шчацінкамі, так што ўвесь грыб здаецца аксаміцістым.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* Boudier, J.L.É. 1885. Nouvelle classification naturelle des Discomycètes charnus. Bulletin de la Société Mycologique de France. 1:97-120 — P.110

Катэгорыя:Роды грыбоў
Катэгорыя:Геаглосавыя
Прышэльцы (фільм)

**«Прышэ́льцы»** (, літаральна «Візіцёры») — французская камедыя 1993 года рэжысёра Жана-Мары Пуарэ. Галоўныя ролі ў карціне выканалі Жан Рэно, Крысціян Клаўе.

Фільм заняў першае месца ў французскім пракаце ў 1993 годзе і займае пятае месца ў спісе самых касавых карцін Францыі за ўвесь час.

Фільм мае адкрыты фінал, дзякуючы чаму пасля поспеху быў зняты лагічны працяг «Прышэльцы 2: Калідоры часу» (1998).

## Сюжэт 
Францыя 1122 год. Граф Годфруа дэ Манмірай стаўшы ахвярай праклёну злой вядзьмаркі, забівае бацьку сваёй нявесты. Годфруа звяртаецца за дапамогай да чараўніка Эўсебіуса, які прапануе графу адправіцца па калідорах часу ў мінулае і выправіць сваю памылку.

Дэ Манмірай згаджаецца на гэтую прапанову, але з-за памылкі чараўніка ён і яго слуга трапляюць у 90-я гады нашага часу. У ХХ стагоддзі іх чакае шмат прыгод і сустрэча са сваімі нашчадкамі...

## У ролях 
## Узнагароды 
* 1994 — **Прэмія «Сезар»**
** Найлепшая жаночая роля другога плана (Валеры Лемерсье)

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы на французскай мове
Катэгорыя:Кінакамедыі Францыі
Катэгорыя:Фантастычныя фільмы Францыі
Катэгорыя:Фільмы пра падарожжы ў часе
Катэгорыя:Фільмы Gaumont
Катэгорыя:Фільмы Францыі 1993 года
Катэгорыя:Фантастычныя камедыі
Катэгорыя:Фільмы пра Францыю
Прышэльцы 2: Калідоры часу

**«Прышэ́льцы 2: Калідо́ры ча́су»** () — французсая камедыя рэжысёра Жана-Мары Пуарэ, якая выйшла на экраны ў 1998 годзе. 

Сюжэт фільма з'яўляецца працягам фільма 1993 года «Прышэльцы». Акцёрскі склад застаўся ранейшым, за выключэннем ролі Беатрыс, якую сыграла Мюрыэль Робін замест Валеры Лемерсье.

## Сюжэт 
Калі граф Дэ Манмірай вяртаўся з мінулага ў першы раз, то замест свайго слугі Жакуя прыхапіў выпадкова яго далёкага сваяка. Сапраўдны Жакуй застаўся ў сучаснасці. Ён не губляе часу дарма: гуляе ў казіно, выдатна праводзіць час са сваёй сяброўкай. У гэты час няшчасны граф Дэ Манмірай не можа ажаніцца са сваёй каханай з-за таго, што адбыліся змены ў часе, якія пацягнула за сабой падмена Жакуя. Граф прыходзіць да высновы, што адзінае выйсце - гэта вярнуцца ў будучыню, каб усё выправіць.

## У ролях 
## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы на французскай мове
Катэгорыя:Кінакамедыі Францыі
Катэгорыя:Фантастычныя фільмы Францыі
Катэгорыя:Фільмы пра падарожжы ў часе
Катэгорыя:Фільмы Gaumont
Катэгорыя:Фантастычныя камедыі
Катэгорыя:Фільмы пра Францыю
Слуцкі дзяцінец

**Слуцкі дзяцінец** — умацаваная цэнтральная частка старажытнарускага Случаска, цяперашняга Слуцка.

Першае летапіснае згадванне пра горад як пра крэпасць на паўночных рубяжах Тураўскага княства адносіцца да 1116 года, калі яго спаліў менскі князь Глеб Усяславіч. Пасля тут узніклі новыя драўляныя ўмацаванні. У эпоху Вялікага Княства Літоўскага на месцы старажытнарускага дзяцінца пад 1409 годам упершыню згадваецца новы драўляны замак (Верхні замак), на месцы вакольнага горада ўзнікае Ніжні замак. У пачатку XVI стагоддзя слуцкія ўмацаванні вытрымалі некалькі нападаў крымскіх татараў, а таксама аблогу з боку войск мяцежнага князя Міхаіла Глінскага. Сёння на месцы дзяцінца знаходзіцца Дом культуры.

Дзяцінец размяшчаўся на авальным пагорку плошчай 80х100 м, абароненым з захаду і поўдня рэкамі Бычок і Случ. Іншая ўмацаваная пляцоўка з’яўлялася вакольным горадам плошчай у 0,8 га. Ён прымыкаў да дзяцінца з паўднёва-ўсходняга боку і быў аддзелены ровам.

Слуцкі дзяцінец быў абнесены магутным валам, шырыня якога ў аснове была больш за 20 метраў, вышыня — каля 6 метраў. Па грэбні вала ішоў частакол з дубовых бярвёнаў, а перад валам размяшчаўся роў глыбінёй да 2 і шырынёй каля 25 метраў, які злучаўся з ракой Бычок, у той час яшчэ паўнаводнай. Увайсці ў дзяцінец можна было толькі праз браму. Меўся каменны храм XII стагоддзя, пабудаваны з тонкай цэглы (плінфы) і вапняковых пліт. Таксама тут знаходзіўся церам удзельных князёў Слуцкага княства.

Дзяцінец Слуцка абследавалі С. А. Дубінскі, А. М. Ляўданскі, Э. М. Загарульскі, П. Ф. Лысенка і іншыя. Культурны пласт складае да 4 м і часткова захаваў прадметы арганічнага паходжання. Выяўлены драўляныя пабудовы, насцілы вуліц, частаколы. Знойдзены жалезныя нажы, ключы, замкі, шарнірныя нажніцы, частка сашніка, косы, пісала, абломкі шкляных бранзалетаў, шыферныя прасліцы, двухбаковыя драўляныя грабяні. Мяркуючы па кераміцы і іншых знаходках, паселішча ў Слуцку ўзнікла на мяжы XI—XII стагоддзяў.

## Літаратура 
* Куза А. В. Древнерусские городища X–XIII вв. Свод археологических памятников / Ред. А. К. Зайцев. Российский гуманитарный научный фонд.. — М.: Христианское издательство, 1996. — С. 96—97.
* 

Катэгорыя:Гісторыя Слуцка
Дзяніс Лазавік

**Дзяні́с Лазаві́к** ( 17 лістапада 2006) — беларускі шахматыст, наймаладзейшы гросмайстар з Беларусі.

У снежні 2022 прыняў удзел у чэмпіянатах свету па рапідзе і бліцы, заняўшы 42-е і 16-е месцы адпаведна.

У студзені 2023 стаў пераможцам турніру, каторы праводзіў Chess.com, перамогшы Джэфры Сюна ў тайбрэйку.

У ліпені 2023 Лазавік перамог у II дывізіёне аднаго з этапаў Турніру шахматных чэмпіёнаў, што дазволіла яму прыняць удзел у суперфінале спаборніцтва ў снежні таго года.

## Прэміі і ўзнагароды 
* Шахматыст году Беларусі (2022)
* Чэмпіён Беларусі (2023)

## Крыніцы 
Катэгорыя:Удзельнікі шахматных алімпіяд
Катэгорыя:Шахматныя гросмайстры
Катэгорыя:Шахматысты Беларусі
Усходне-Арэгонскі ўніверсітэт

**Усходне-Арэгонскі ўніверсітэт** () — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая месціцца ў горадзе Ла-Гранд у штаце Арэгон, ЗША.

## Агульная характарыстыка 
Ён быў заснаваны ў 1929 годзе як педагагічны каледж і сёння з'яўляецца адукацыйным, культурным і навуковым цэнтрам у сельскай мясцовасці штата. Універсітэт прапануе ступені бакалаўра і магістра.

## Структура 
* Каледж бізнесу
* Каледж навук, тэхналогій, інжынерыі, матэматыкі і медыцынскіх навук
* Каледж мастацтваў і сацыяльных навук
* Каледж адукацыі

## Гл. таксама 
* Спіс універсітэтаў штата Арэгон

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з англійскай мовай навучання
Катэгорыя:Універсітэты паводле алфавіта
Катэгорыя:Універсітэты Арэгона
Dana Mall

**«Dana Mall»** («Дана Мол») — гандлёва-забаўляльны цэнтр у Мінску. Найбуйнейшы дзеючы ГЗЦ у Беларусі.

## Гісторыя 
Пабудаваны ў 2016 годзе ў рамках узвядзення жылога комплексу «Маяк Мінска». Праект рэалізаваны сумесным таварыствам з абмежаванай адказнасцю «Белинте-Роба», якое ўваходзіць у групу кампаній Dana Holdings.

2 лістапада 2016 года адкрыліся для пакупнікоў гіпермаркет гандлёвай сеткі Green і падземны паркінг. Урачыстая цырымонія адкрыцця ўсяго комплексу, у якой прынялі ўдзел кіраўнікі ўрадаў Беларусі і Сербіі Андрэй Кабякоў і Аляксандр Вучыч, адбылася 27 студзеня 2017 года.

## Апісанне 
Доўгі чырвона-зялёны фасад «Дана Мол» з крывалінейнай паверхняй выцягнуты ўздоўж праспекта Незалежнасці. Трохпавярховы гандлёва-забаўляльны цэнтр, маючы агульную плошчу 97 тысяч м², з’яўляецца самым вялікім у Беларусі. Акрамя крам, маецца фудкорт, дзіцячы забаўляльны цэнтр, кінатэатр, трэнажорная зала.

## Крытыка 
Беларускі партал Onliner.by уключыў гандлёва-забаўляльны цэнтр у свой спіс дзесяці горшых сучасных будынкаў горада Мінска. Як адзначала доктар мастацтвазнаўства Ала Шамрук, прамалінейная сімволіка і каларыстычнае рашэнне збудавання разбурылі сімвалічнае значэнне ансамбля 1970-х гадоў, які выступаў у якасці «ўязной брамы» беларускай сталіцы.

## Заўвагі 
## Літаратура 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Мінска
Dana Holdings

**Dana Holdings** (Дана Холдынгз) — беларуская група будаўнічых кампаній, асноўнымі ўладальнікамі якой лічыцца сям’я сербскіх бізнесменаў Карычаў (браты Багалюб і Драгамір). Кампанія рэалізуе шэраг буйных дэвелаперскіх праектаў у Мінску.

## Міжнародныя санкцыі
17 снежня 2020 года на кампанію былі накладзены санкцыі Еўрапейскага Саюза за падтрымку рэжыму Лукашэнкі. 18 снежня 2020 года ў свой санкцыйны спіс кампанію «Дана Холдынгс» унесла Вялікабрытанія, 22 сакавіка 2021 года — Швейцарыя. Албанія, Ісландыя, Ліхтэнштэйн, Нарвегія, Паўночная Македонія, Чарнагорыя далучыліся да снежаньскага пакета санкцый ЕС 26 студзеня. Як высветлілася пасля, замест кіпрскай Dana Holdings пад еўрапейскія і брытанскія санкцыі патрапіла фірма-клон, зарэгістраваная ў Мінску.

У сакавіку 2022 года Dana Holdings трапіў пад санкцыі Японіі, а «Дубай Вотэр Фронт» і «Эмірэйтс Блю Скай» былі ўключаны ў санкцыйны спіс Канады. У кастрычніку 2022 года санкцыі супраць «Дана Астра» і «Эмірэйтс Блю Скай» увяла Украіна. У чэрвені таго ж года ў санкцыйны спіс ЕС быў уключаны Багалюб Карыч; да санкцый супраць яго далучылася і Швейцарыя.

Таксама, са жніўня 2021 года да жніўня 2025 года, кампанія «Дана Холдынгс» і адзін з яе акцыянераў Небойша Карыч знаходзіліся пад санкцыямі ЗША.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Будаўнічыя кампаніі Беларусі
Катэгорыя:Беларускія юрыдычныя асобы ў спісе спецыяльна прызначаных грамадзян і заблакіраваных асоб ЗША
Катэгорыя:Беларускія юрыдычныя асобы ў Чорным спісе ЕС
Pseudoryx nghetinhensis

**Pseudoryx nghetinhensis** — від парнакапытных млекакормячых сямейства . Жыве ў В’етнаме. Упершыню від быў апісаны ў 1993 годзе. Ён быў знойдзены на невялікай тэрыторыі запаведніка Ву-Куан ў Анамскіх гарах. Родавая назва паказвае на падабенства з родам , а відавая — на назву былой правінцыі Нгецінь. Колькасць гэтай антылопы не перавышае 200 асобін.

## Апісанне 
Вышыня ў карку складае 80-90&nbsp;см, цела даўжынёй 1,5-2&nbsp;м, хвост 13&nbsp;см, а вага прыкладна 100&nbsp;кг; рогі даўжынёй ад 32 да 52&nbsp;см. Верхняя частка цела ярка-карычневая з яркімі белымі плямамі на мордзе, падбародку і горле, белай або жоўтай паласой над і пад кожным вокам, чорным «рамянём» уздоўж пазваночніка і белай паласой па баках, якая аддзяляе карычневую спіну ад чорных ног з белымі «шкарпэткамі».

## Спосаб жыцця 
Жыве ў першасных дажджавых лясах. Жыве групамі па 2-3 асобіны. В’етнамскі ўрад узяў від пад ахову і пашырыў плошчу запаведніка Ву-Куанг з 16 000 да 60 000 га. На аснове папярэдніх даследаванняў ДНК від аднеслі да падсямейства .

## Спасылкі 
* Pseudoryx nghetinhensis на сайце МСОП
* Артыкул пра Pseudoryx nghetinhensis на сайце Compulenta
* Рэдкае Антылопа — падобнае млекакормячае злоўлена ў Азіі Артыкул на сайце BBC News

Катэгорыя:Пустарогія
Маладая гвардыя (раман)

**Маладая гвардыя** () — раман савецкага пісьменніка Аляксандра Фадзеева, прысвечаны дзеючай у Краснадоне падчас Другой сусветнай вайны моладзевай падпольнай арганізацыі пад назвай «Маладая гвардыя» (1942—1943), многія члены якой былі пакараныя нямецкімі захопнікамі.

Большасць галоўных герояў рамана: Алег Кашавы, Ульяна Громава, Любоў Шаўцова, Іван Зямнухоў, Сяргей Цюленін і інш. — сапраўдныя людзі. Нараўне з імі, у рамане дзейнічаюць і выдуманыя персанажы. Акрамя таго, аўтар, выкарыстаўшы вядомыя яму імёны юных падпольшчыкаў, якія фактычна існавалі, надзяліў іх літаратурнымі рысамі, характарамі і дзеяннямі, творча пераасэнсаваўшы вобразы гэтых персанажаў.

Існуюць дзве рэдакцыі рамана. Раман «Маладая гвардыя» быў другім па выдавальнасці творам дзіцячай літаратуры ў СССР за 1918—1986 гады: агульны тыраж 276 выданняў склаў 26,143 млн экзэмпляраў.

## Гісторыя стварэння 
Адразу пасля заканчэння Другой сусветнай вайны савецкі пісьменнік Аляксандр Фадзееў узяўся за напісанне мастацкага твора пра краснадонскае падполле, узрушаны подзвігам зусім юных хлопчыкаў і дзяўчынак, старшакласнікаў і выпускнікоў мясцовай школы.

Пісьменнік у Краснадоне збіраў матэрыял, даследаваў дакументы, гутарыў са сведкамі. Раман быў напісаны вельмі хутка, з прычыны чаго змяшчаў шмат недакладнасцяў і памылак, якія пазней сур’ёзна адбіліся на лёсах многіх рэальных жывых людзей, згаданых на старонках рамана. Упершыню кніга выйшла ў свет у 1946 годзе.

Фадзееў быў падвергнуты рэзкай крытыцы за тое, што ў рамане ён недастаткова яскрава адлюстраваў «кіруючую і накіроўвалую» ролю камуністычнай партыі. Супраць твора былі вылучаны сур’ёзныя ідэалагічныя абвінавачванні ў газеце «Праўда», органе ЦК УКП(б), і, як мяркуецца, ад Сакратара ЦК УКП(б) І. В. Сталіна.

Фадзееў сеў перапісваць раман, дадаўшы ў яго новых персанажаў-камуністаў, і ў 1951 годзе выйшла другая рэдакцыя рамана «Маладая гвардыя».

## Роля кнігі 
Кніга была прызнана неабходнай для патрыятычнага выхавання падрастаючага пакалення і ўвайшла ў школьную праграму СССР, што зрабіла яе абавязковай для прачытання. Да канца 1980-х гадоў раман «Маладая гвардыя» успрымаўся як ідэалагічна ўхваленая гісторыя арганізацыі.

Не ўсе падзеі, апісаныя аўтарам, адбываліся насамрэч. Некалькі чалавек, якія з’яўляюцца прататыпамі персанажаў, прадстаўленыя ў рамане здраднікамі і з прычыны гэтага абвінавачаныя ў здрадзе ў рэальным жыцці, настойвалі на сваёй невінаватасці і былі пазней рэабілітаваны

## Крыніцы 
Катэгорыя:Кнігі пра Вялікую Айчынную вайну
Ла-Гранд (Арэгон)

**Ла-Гранд** () — горад ЗША, у акрузе Юніён, штат Арэгон. Насельніцтва — 13 082 чалавекі (2010). Усходне-Арэгонскі ўніверсітэт.

## Зноскі 
Катэгорыя:Гарады Арэгона
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1861 годзе
Brefeldia maxima

***Brefeldia maxima*** — від грыбападобных арганізмаў, адзіны прадстаўнік рода брэфэльдыя (*Brefeldia*).

## Назва 
Род *Brefeldia* названы ў гонар нямецкага міколага Оскара Брэфельда (1839—1925).

## Апісанне 
Звычайна расце на трухлявых пнях, ствалах дрэў, апалага лісці і іншым раслінным смецці, але можа расці і на жывых раслінах. Утварае белы, слізісты бясформенны плазмодый, які не ўтрымлівае хларафіл і не мае цытаплазматычных мембран. Гэта самы вялікі плазмодый сярод усіх слізевых формаў ва ўсім свеце. Звычайна *Brefeldia maxima* дасягае 4-30&nbsp;см у дыяметры і таўшчыні 0,5 — 1,5&nbsp;см. У Паўночным Уэльсе быў знойдзены ўзор плошчай каля 1 м², таўшчынёй каля 1&nbsp;см і вагой 20&nbsp;кг. Калі прыняць да ўвагі, што плазмодый з’яўляецца аднаклетачнай істотай, ён таксама з’яўляецца адной з найбуйнейшых клетак у свеце.

У пошуках пажыўных рэчываў павольна рухаецца па зямлі псеўдаподыямі. Пры паспяванні на яго знешняй паверхні ўтвараецца карычнева-чорная скарынка, а змесціва ўнутры становіцца іржавага або карычнева-чорнага колеру. Характэрнай асаблівасцю гэтага віду з’яўляецца наяўнасць клеткавых везікулярных бурбалак. Адзінарная спора жоўта-карычневая і мае памер 9-12 мкм. Споры распаўсюджваюцца ветрам, а таксама жукамі сямейства .

## Пашырэнне 
Від распаўсюджаны ў Еўропе (адзначаны і ў Беларусі), Азіі, Паўночнай Амерыцы, на Маршалавых астравах. Субстрат: кара і гнілая драўніна.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 
* DVD Of the Tapioca Lime Mold at Spier’s Old School Grounds 

Катэгорыя:Стэманітальныя
Самервел (акруга)

**Акруга Самервел** () — акруга штата Тэхас (ЗША) . У 2000 годзе ў ёй пражывала 6809 чалавек. Па дадзеных Бюро перапісу насельніцтва ЗША, насельніцтва акругі ў 2009 годзе складала 8031 чалавек. Раённы цэнтр — горад Глен-Роўз. Створана ў 1875 годзе. Названа ў гонар Аляксандра Самервела, салдата Тэхаскай рэвалюцыі.

Катэгорыя:Акругі Тэхаса
Лазавік

**Лазавік** — шматзначны тэрмін.

* Лазавік (міфалогія) — у беларускай міфалогіі дух, які жыве ў лазе
## Прозвішча 
* Мікалай Іванавіч Лазавік — сакратар Цэнтральнай камісіі Рэспублікі Беларусь па выбарах і правядзенні рэспубліканскіх рэферэндумаў (2000—2016)
* Дзяніс Лазавік — беларускі шахматыст, наймаладзейшы гросмайстар з Беларусі
Соліхал

**Соліхал** () — горад у графстве Уэст-Мідлендс Вялікабрытаніі, адміністрацыйны цэнтр акругі Соліхал. Знаходзіцца ў цэнтры Англіі, частка гарадской агламерацыі Бірмінгем. Насельніцтва — 94 753 чалавекі (на 2001 год).

Катэгорыя:Гарады Англіі
Сатан (акруга)

**Акруга Сатан** () — акруга штата Тэхас (ЗША). У 2000 годзе ў ёй пражывала 4077 чалавек. Па дадзеных Бюро перапісу насельніцтва ЗША, у 2009 годзе насельніцтва акругі складала 4273 чалавекі. Адміністрацыйны цэнтр — горад Санора. Створана ў 1887 годзе. Названа ў гонар Джона Шайлера Сатана, тэхаскага рэйнджара, салдата Тэхаскай рэвалюцыі і амерыкана-мексіканскай вайны.

Катэгорыя:Акругі Тэхаса
Сміт (акруга, Тэхас)

**Акруга Сміт** () — акруга ў штаце Тэхас (ЗША). Адміністрацыйны цэнтр акругі — горад Тайлер. Утворана ў 1846 годзе і названа ў гонар Джэймса Сміта, генерала Тэхаскай рэвалюцыі.

Катэгорыя:Акругі Тэхаса
Ранелс (акруга)

**Акруга Ранелс** () — акруга штата Тэхас Злучаных Штатаў Амерыкі. На 2000 год у ёй пражывала 11495 чалавек. Па ацэнцы бюро перапісу насельніцтва ЗША ў 2009 годзе насельніцтва акругі складала 10 170 чалавек. Акруговы цэнтр - горад Балінджэр. Сфарміравана ў 1858 годзе. Названа ў гонар Хайрэма Ранелса, 9-га губернатара Місісіпі і плантатара ў Тэхасе.

Катэгорыя:Акругі Тэхаса
Пала-Пінта (акруга)

**Акруга Пала-Пінта** () — акруга штата Тэхас Злучаных Штатаў Амерыкі. На 2000 год у ёй пражывала 27026 чалавек. Па ацэнцы бюро перапісу насельніцтва ЗША ў 2009 годзе насельніцтва акругі складала 27 567 чалавек. Акруговы цэнтр - абшчына Пала-Пінта. Сфарміравана ў 1856 годзе. Названа ад назвы ракі Пала-Пінта-Крык (ісп.: Palo Pinto — фарбаваны кій).

Катэгорыя:Акругі Тэхаса
Остын (акруга)

**Акруга Остын** () — акруга штата Тэхас Злучаных Штатаў Амерыкі. На 2000 год у ёй пражывала 23590 чалавек. Па ацэнцы бюро перапісу насельніцтва ЗША ў 2008 годзе насельніцтва акругі складала 26 851 чалавек. Акруговы цэнтр - горад Белвіл.

Сфарміравана ў 1837 годзе. Названа ў гонар Стывена Фулера Остына, які пачаў асваенне і каланізацыю Тэхаса і празванага «бацькам Тэхаса».

Катэгорыя:Акругі Тэхаса
Стывен Фулер Остын

**Стывен Фулер Остын** (; , Віргінія, ЗША — , Калумбія, рэспубліка Тэхас) — амерыканскі дзяржаўны дзеяч, адна з ключавых фігур у гісторыі Тэхаса. У гонар Стывена Остына атрымалі сваю назву горад Остын, сталіца штата Тэхас; акруга Отын; Універсітэт імя Стывена Ф. Остына ў Накадочэсе; Каледж Остына ў Шармане.

Помнікі Остыну ёсць у некалькіх гарадах Тэхаса, а таксама ў Капітоліі.
Чыта Рывера

**Далорэс Канчыта Фігероа дэль Рывера** (, больш вядомая як **Чыта Рывера** (); , , ЗША — ) — амерыканская актрыса, спявачка, танцорка, ролях у тэатры, кіно, музычных шоу Брадвея.

## Біяграфія 
Бацька Чыты Рывера — Пэдра Хуліа Фігероа дэль Рывера, пуэртарыканец, саксафаніст у аркестры ваенна-марскога флоту ЗША. Маці — Кэтрын Фігероа дэль Рывера, з італа-шатландскай сям’і. Пасля смерці мужа ў 1940 годзе, Кэтрын паступіла на службу чыноўнікам у Пентагон.

Калі Рыверы споўнілася 11, яе прынялі ў балетную студыю (Jones-Haywood School of Ballet). Праз чатыры гады выкладчык са Школы амерыканскага балета пасля наведвання студыі запрасіў дзвюх дзяўчат на конкурсны адбор у Нью-Ёрк. Рывера адбор прайшла і стала студэнткай прэстыжнай балетнай школы George Balanchine’s School of American Ballet.

У 1952 годзе Рывера суправаджала сяброўку на адбор танцорак для брадвейскага шоў. Яе ўгаварылі прыняць удзел у конкурсе. У выніку Рывера не толькі прайшла ў фінальны тур, але і атрымала адну з цэнтральных роляў. Ідуць новыя прапановы і ролі. «Хлопцы і лялячкі», «Канкан», «Сёмае Неба».

У 1957 годзе Рывера атрымала ролю Аніты ў брадвейскім мюзікле «Вестсайдская гісторыя». Гэтая роля адразу пасля прэм’еры прынесла ёй вядомасць. У гэтым жа годзе яна выйшла замуж за Тоні Мадэнтэ, танцоўшчыка з гэтага ж мюзікла. Шлюб быў скасаваны ў 1966 годзе. У былых мужа і жонкі ёсць дачка, Ліза Мадэнтэ, якая стала харэографам.

Адна з самых вядомых кінароляў Рыверы — роля Нікі ў кінаверсіі мюзікла Боба Фоса «Мілая Чарыці» (1969). Вядома камеа Рыверы ў фільме «Чыкага» (2002). У 1978 годзе актрыса прыняла ўдзел у здымках фільма «Аркестр клуба адзінокіх сэрцаў сяржанта Пепера».

На працягу кар’еры Рывера гуляла вядучыя ролі ў найбольш вядомых музычных пастаноўках Брадвея: мюзікле Джона Кандэра і Фрэда Эба «Чыкага» — Вельма Кэлі, «Трохграшовая опера» — Джэні, «Пацалунак мяне, Кэт» і многіх іншых.

У 1986 годзе Рывера патрапіла ў аўтамабільную аварыю ў цэнтры Нью-Ёрка. Васемнаццаць пераломаў зрабілі немагчымай далейшую кар’еру актрысы мюзікла. Пасля двухгадовай рэабілітацыі Рывера пагрузілася ў рэстаранны бізнэс.

У 2003 годзе Рывера вярнулася на Брадвей у пастаноўцы «Дзевяць». Гэта музычная апрацоўка сцэнара Федэрыка Феліні да кінафільма «Восем з паловай» («8½»). Сямідзесяцігадовая актрыса выканала некалькі вакальных і танцавальных нумароў. Яе партнёр — Антоніа Бандэрас.

У жніўні 2009 года атрымала ад Барака Абамы адну з найвышэйшых узнагарод ЗША — Прэзідэнцкі медаль свабоды.

У лістападзе 2009 года выпусціла музычную кружэлку «А зараз я спяваю свінг».
Олдэм (акруга, Тэхас)

**Акруга Олдэм** () — акруга ЗША, у штаце Тэхас. Станам на 2000 год колькасць насельніцтва складала 2185 чалавек. Акруговы цэнтр — горад Вега. Заснавана ў 1876 годзе, да 1880 года акруга Олдэм была арганізавана і атрымала сваю назву ў гонар тэхаскага заканадаўца і сенатара канфедэрацыі — Уільямсана Сімпсана Олдэма.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Акругі Тэхаса
Олдэм (значэнні)

**Олдэм**:
* Олдэм — горад у Вялікабрытаніі
* Олдэм (акруга, Кентукі)
* Олдэм (акруга, Тэхас)

## Прозвішча 
* Сэм Олдэм — брытанскі гімнаст
Олдэм

**Олдэм** () — горад у графстве Вялікі Манчэстэр (Англія), адміністрацыйны цэнтр метрапалітэнскага раёна Олдэм. Насельніцтва — 103544 чалавекі (2011). У горадзе базуецца футбольны клуб «Олдэм Атлетык», які выступае ў англійскай Лізе 2 (чацвёртая па значнасці футбольная ліга Англіі).

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
## Зноскі 
Катэгорыя:Гарады Англіі
Імператар Мантоку

— 55-ы імператар Японіі, які кіраваў з 31 мая 850 па 7 кастрычніка 858 года. Імя — Міціясу. Мянушка — Тамура-но мікаді.

## Дэвізы праўлення 
Імператар кіраваў пад наступнымі дэвізамі:

* *Кадзё* (848—851)
* *Ніндзю* (851—854)
* *Сайка* (854—857)
* ''Тэн'ян'' (857—859)

## Літаратура 
* 
*  (фр.)

Катэгорыя:Кіраўнікі Азіі IX стагоддзя
Сэка Камісака

— японскі мастак і дызайнер пачатку XX стагоддзя, які прылічваў сябе да паслядоўнікаў мастацкай школы  і стаў першапраходцам у стылі мадэрн в Японіі.

## Біяграфія 
Камісака Сэка нарадзіўся ў Кіёта; яго талент у мастацтве і дызайне пачаў праяўляцца з дзяцінства; навучанне жывапісу ён пачаў з 16 гадоў. Першапачаткова ён навучаўся пад кіраўніцтвам майстра са . З 1888 ён стаў навучацца ў Киси Кокэя, майстры школы Рымпа, пасля чаго ён стаў паслядоўнікам менавіта гэтай традыцыйнай мастацкай школы, якая бярэ пачатак у XVI стагоддзі. Камісака Сэка лічыцца апошнім вялікім прадстаўніком гэтай традыцыі ў японскім жывапісе. Акрамя жывапісу ён працаваў у розных формах дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва і дызайну. У Еўропе ён стараўся даведвацца больш пра з’яву , пра тое, якія элементы японскага мастацтва больш за ўсё прыцягваюць еўрапейскую публіку.

## Творчасць 
Пасля вяртання ў Японію на пачаў выкладаць у новай муніцыпальнай школе мастацтваў, якая адкрылася ў Кіёта, паралельна ён працягваў эксперыментаваць з элементамі, стылямі і тэхнікамі заходняга мастацтва, спрабуючы знайсці ім прымяненне ў традыцыйным японскім мастацтве. Камісака Сэка застаўся верны традыцыйным сюжэтам жывапісу і некаторым прынцыпам і тэхнікам школы Рымпа (напрыклад, , прымяненне гэтай тэхнікі можна ўбачыць на скрутку *Дзюрадзін* і размаляванай  «*Бамбук і хвалі»*, выстаўленых у Метраполітэн-музеі ў Нью-Йорку), але ў цэлым, яго працы ў той жа ступені імкнуліся да захаду і стылю мадэрн. Ён выкарыстаў у працы яркія колеры і шырокія мазкі, вобразы знаходзяцца на мяжы паміж дэкаратыўнасцю і рэалізмам; колеры і матывы могуць «выскокваць», амаль што надаючы малюнку эфект трохмернасці.

Шэдэўрамі мастака лічацца створаныя ім зборнікі ілюстрацый *Тыгуса* (Тысяча траў, 1899 год) і *Момаягуса* (Свет рэчаў). *Тыгуса* ўяўляе сабой тры зборніка ілюстрацый, дзе знаходзяць адлюстраванне не толькі травы, і раслінная тэматыка ў цэлым, але і японскія тканіны, традыцыйныя прадметы японскага побыту і дэкору. На шасцідзесяці ілюстрацыях прадстаўлены пейзажы, людзі, класічныя сюжэты і новыя тэмы. Зборнік увасабляе поўнае авалоданне мастаком майстэрствам традыцыйнага стылю школы Рымпа і яго злучэнне з інавацыямі ў мастацтве таго часу

Файл:神坂雪佳筆_竹波図襖-Bamboo_and_Waves_MET_2011_526_1a-d_Strm1_S1.jpg
Файл:神坂雪佳筆_竹波図襖-Bamboo_and_Waves_MET_2011_526_1a-d_Strm1_S2.jpg

## Спасылкі 
Буклет да выстаўкі Камісакі Сэкі(pdf)

Катэгорыя:Мастакі XX стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі XIX стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі Японіі
Батарэя 3R12

**Батарэя 3R12** — тыпаразмер электрычных батарэй шырокага прымянення, складаецца з трох элементаў тыпаразмера R12 у агульным корпусе, злучаных паслядоўна. Станоўчы полюс знаходзіцца на кароткім вывадзе, адмоўны полюс — на доўгім вывадзе.Такія батарэі вядомыя з пачатку XX стагоддзя, і прызначаліся першапачаткова для кішэнных ліхтароў.

Абазначэнне *3R12* прынята для батарэй з солевымі элементамі, *3LR12* - для батарэй з шчолачнымі элементамі.

## Гісторыя 
Сухую гальванічную батарэю тыпаразмеру 3R12 стварыў нямецкі вынаходнік і прадпрымальнік, заснавальнік фірмы DAIMON Паўль Шміт у 1901 годзе. Ён пачаў масавую вытворчасць запатэнтаванай ім сухой батарэі напружаннем  і папулярных кішэнных ліхтароў, у якіх яны ўжываліся.

### СССР 
У СССР у 1950-я — 1960-я гады батарэя мела гандлёвае назву **КБС** (кішэнная батарэя сухая), а пазней - **3336** і «**Планета**». Шчолачны варыянт галетнай канструкцыі (аналагічнай «Кроне-ВЦ»), які меў значна большую ёмістасць, чым 3336, але разлічаны на невялікія токі разраду, выпускаўся таксама пад маркай «**Рубін**». корпусе, выпуск 1981 г.]]У прастамоўі яна называлася «*плоская*» або «*квадратная батарэйка*». Існавалі «летні» і «холадаўстойлівы» варыянты, яны пазначаліся *КБС-Л-0,5*, *3,7-ФМЦ-0,50*, *3336Л* і *КБС-Х-0,7*, *4,1-ФМЦ-0,50*, *3336Х* адпаведна. Сустракалася таксама абазначэнне *КБС-Т-0,5*. Вывады батарэі заклейваліся папяровай кантрольнай стужкай з паўтараючымся надпісам «Не праверыўшы, ня зрывай!». Ужываліся ў кішэнных ліхтарах, некаторых радыёпрымачах («Атмасфера», «Альпініст», «Спідола» і інш.), дзіцячых цацках, і г. д.
Раннія батарэі збіраліся ў кардонным футарале, залітым зверху (з боку кантактаў) смалой, сучасныя маюць пластмасавы футляр.

Адзін час выпускаліся адаптары. Яны ўяўлялі сабой пластмасавы корпус габарытаў батарэі КБС (3R12), у які ўсталёўваліся тры элемента тыпаразмеру R6 (316) або R10 (332). Адаптар меў два пласціністых вывады, як і ў арыгінальнай батарэі КБС. Дадзеныя адаптары выпускаліся для таго, каб папоўніць дэфіцыт батарэі КБС.

У габарытах 3R12 выпускалася таксама свінцовая акумулятарная батарэя **2СГ-1,3** напругай 4 В і ёмістасцю 1,3 А•г.

## Тэхнічныя характарыстыкі 
* Памеры: 62 мм × 67 мм × 22 мм.
* Электрарухаючая сіла — каля 4,5 В (на батарэях КБС і некаторых іншых паказвалася не ЭРС, а напружанне пад некаторай нагрузкай - 3,7...3,8 В).
* Ёмістасць (з солевым электралітам) - 0,5...0,7 А•г.
* Кошт КБС-Л-0,5 у савецкі час (пасля грашовай рэформы 1961 г.) - 17 капеек, 3336 «Планета-1» - 30 капеек.

## Зноскі 
Катэгорыя:Крыніцы сілкавання
Павел Анатолевіч Трубчык

**Павел Анатолевіч Трубчык** (нар. , в. Атраднае, Любанскі раён) — беларускі гісторык. Кандыдат гістарычных навук (2013), дацэнт (2016).

З 2021 года старшы навуковы супрацоўнік аддзела гісторыі Беларусі канца XVIII — пачатку ХХ стагоддзяў Інстытута гісторыі НАН Беларусі, з 2022 года вучоны сакратар, з лістапада 2022 г. намеснік дырэктара па навуковай працы.

## Навуковая дзейнасць 
Навуковыя інтарэсы: сацыяльна-эканамічныя і грамадска-палітычныя працэсы ў Беларусі (канец 19 — пачатак 20 ст.); гістарыяграфія гісторыі Беларусі другой паловы ХІХ–ХХІ ст.

## Спасылкі 
*
Мотлі (акруга)

**Акруга Мотлі** () — акруга ў штаце Тэхас Злучаных Штатаў Амерыкі. Афіцыйна ўтворана ў 1876 годзе, названа ў гонар Юніуса Мотлі — салдата Тэхаскай рэвалюцыі, які ўдзельнічаў у распрацоўцы і прыняцці тэхаскай дэкларацыі аб незалежнасці і загінуў у бітве пры Сан-Хасінта. Адрозненні ў напісанні назвы акругі выкліканы недакладнасцямі, дапушчанымі ва ўстаноўчых дакументах пры іх складанні. Станам на 2000 год колькасць насельніцтва складала 1426 чалавек. Акруговы цэнтр — горад Матадор.

Акруга Мотлі ўваходзіць у лік 46 акруг Тэхаса з дзейным сухім законам або абмежаваннямі на продаж спіртных напояў.

Катэгорыя:Акругі Тэхаса
Мотлі

**Мотлі** — прозвішча, тапонім.

## Прозвішча 
* Мія Мотлі — прэм’ер-міністр Барбадаса

## Тапонім 
* Мотлі (акруга)
* Мотлі (горад, Мінесота)