Сейлавічы

**Се́йлавічы** (, ) — аграгарадок у Нясвіжскім раёне Мінскай вобласці, на рацэ Тур’і, адміністрацыйны цэнтр аднайменнага сельсавета. Знаходзіцца за 12 кіламетраў на паўночны ўсход ад Нясвіжа, у 17 кіламетрах ад чыгуначнай станцыі Гарадзея, на аўтамабільнай дарозе Нясвіж — Бузуны. Насельніцтва на 2009 год — 613 чалавек. Ёсць латышскае *Seila*.

Паводле В. А. Жучкевіча, тапонім утварыўся ад прозвішча *Сейлавіч*.

## Гісторыя 
Па пісьмовых крынціах упершыню згадваецца ў 1586 годзе, калі князь Мікалай Крыштаф Радзівіл Сіротка перадаў Нясвіжскай плябаніі 8 валок зямлі, што знаходзіліся паміж *«валок Сейлаўскіх»*. У 1722 годзе Сейлавічы значацца як засценак Нясвіжскай ардынацыі, які Ганна Кацярына Радзівіл аддала шляхце на леннае ўладанне. У 1793 годзе — вёска і засценак Сейлавічы фальварка Ганусаўшчызна, з 1796 года ў Слуцкім павеце, уладанне Радзівілаў. На той час у вёсцы была карчма.

У XIX стагоддзі існавалі аднайменныя вёска і засценак Сейлавічы. Станам на 1852 год, у засценку налічвалася 28 валок зямлі, у 1876 годзе — 1110 дзесяцін зямлі, уладанне Радзівілаў. Па выніках перапісу 1897 года, у вёсцы Сейлавічы працавалі хлебазапасны магазін і 2 ветраныя млыны, у засценку дзейнічала царква. Мясцовасць знаходзілася ў Гавязнянскай воласці.

У сакавіку 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Сейлавічы ўвайшлі ў склад Беларускай Народнай Рэспублікі. Па выніках Рыжскай мірнай дамовы ў 1921—39 гадах Сейлавічы знаходзіліся ў складзе Польшчы, у Гавязнянскай гміне Нясвіжскага павета. Па прычыне таго, што вёска размяшчалася каля савецка-польскай мяжы, у 1924—1939 гадах у ёй размяшчаўся штаб роты Корпуса аховы памежжа «Сейлавічы». 17 верасня 1939 года ў выніку пахода Чырвонай Арміі ў Заходнюю Беларусь вёска апынулася ўвайшла ў склад БССР. Непрацяглы час з 4 снежня 1939 года да 15 студзеня 1940 года яна працягвала ўваходзіць у Нясвіжскі павет, з 15 студзеня 1940 года ўвайшла ў Нясвіжскі раён Баранавіцкай вобласці. 12 кастрычніка 1940 года Сейлавічы сталі цэнтрам аднайменнага сельсавета. На той час у паселішчы былі 1 маторны і 4 ветраныя млыны (прыватныя), няпоўная сярэдняя школа, хата-чытальня, бальніца.

Падчас Другой сусветнай вайны, 7—8 верасня 1943 года ў Сейлавічах адбыўся бой партызанскага атрада імя Шчорса (камандзір А. І. Колчанка) па разгроме нацысцкага гарнізона (каля 100 жаўнераў). Гарнізон, умацаваны сістэмай дзотаў, бункераў, лініямі траншэй з некалькімі радамі калючага дроту і замініраванымі ўчасткамі абароны, перашкаджаў перадыслакацыі і баявым рэйдам партызанскіх фарміраванняў у Заходняй Беларусі. Увечары 7 верасня, калі савецкая разведка паведаміла, што 60 нямецкіх салдатаў гарнізона накіраваліся ў Гарадзею, партызанскі атрад у складзе 350 байцоў, узброеных 15 ручнымі кулямётамі, 25 аўтаматамі і 45-мм гарматай, скрытна падыйшоў да гарнізона, атакаваў і да гадзіны ночы знішчыў яго. Партызаны захапілі нямецкую зброю, боепрыпасы і без страт адыйшлі.

У верасні 1948 года ў засценку быў створаны калгас імя Дзяржынскага (старшыня С. В. Петрашэўскі), у верасні 1949 года ў вёсцы пачаў працу калгас «Перамога». З 1951 года Сейлавічы — цэнтр узбуйненага калгаса імя Андрэева, які 13 снежня 1961 года атрымаў назву «Світанне». 8 студзеня 1954 года, пасля скасавання Баранавіцкай вобласці, вёска апынулася ў Мінскай вобласці. Станам на 1 студзеня 2001 года, вёска — цэнтр Сейлавіцкага сельсавета і калгаса. Працуюць клуб, бібліятэка, сярэдняя школа, дзіцячы сад, урачэбная амбулаторыя, 3 крамы, сталовая, аддзяленне сувязі, філіял ААБ «Беларусбанк», аптэка, аўтаматычная тэлефонная станцыя, 2 жывёлагадоўчыя фермы, дзейнічае касцёл.

## Насельніцтва 
* **XVIII стагоддзе**: 1796 год — 285 чал., 53 двары.
* **XIX стагоддзе**: 1811 год — 167 *душ мужчынскага полу*, 62 двары; 1845 год — 332 чал., 69 двароў *у засценку Сейлавічы*; 1852 год — 287 чал., 51 двор *у вёсцы Сейлавічы*, 62 двары *у засценку Сейлавічы*; 1897 год — 511 чал., 89 двароў *у вёсцы Сейлавічы*, 513 чал., 96 двароў *у засценку Сейлавічы*.
* **XX стагоддзе**: 1909 год — 568 чал. *у вёсцы Сейлавічы*, 635 чал. *у засценку Сейлавічы*; 1921 год — 592 чал., 109 двары *ў вёсцы Сейлавічы*, 576 чал., 107 двароў *у засценку Сейлавічы*; 1940 год — 820 чал., 159 двароў *у вёсцы Сейлавічы*, 507 чал., 109 двароў *у засценку Сейлавічы*; 1999 год — 781 чал.
* **XXI стагоддзе**: 2001 год — 795 чал., 525 двароў, 2009 год — 613 чал.

## Славутасці 
* Касцёл Найсвяцейшага Сэрца Ісуса (XIX ст., драўляны).
* Помнік вяскоўцам, якія загінулі падчас Другой сусветнай вайны (адкрыты ў 2019 годзе).

## Вядомыя ўраджэнцы 
* Станіслаў Вацлававіч Суднік (нар. 1954) — беларускі літаратар, лідскі краязнавец, падпалкоўнік запасу

## Зноскі 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Сейлавіцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Нясвіжскага раёна