Судкова (аграгарадок)

**Судко́ва**, або **Судко́ў** (, ) — аграгарадок у Хойніцкім раёне Гомельскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр Судкоўскага сельсавета.

## Геаграфія 
Месціцца за 5 км на захад ад раённага цэнтра Хойнікі, за 11 км ад чыгуначнай станцыі Хойнікі (на лініі Васілевічы — Хойнікі ад лініі Гомель — Калінкавічы), за 108 км ад Гомеля.

Паблізу знаходзяцца радовішчы суглінкаў і жалезняку, а таксама вадасховішча Судкова.

## Гісторыя 
### Расійская імперыя 
У крыніцы, заснаванай на матэрыялах расійскай рэвізіі 1795 года, у складзе Загальскага староства, акрамя іншых паселішчаў, названыя фальварак Судкоў і *Ш*а*ц*коў. Староства належала «малолетнему Станиславу Бужинскому по жизни его», але на той час было ў арэндзе ў суддзі Вінцэнція Жука. У метрычных кнігах Астраглядаўскага касцёла Унебаўзяцця Найсвяцейшай Панны Марыі ёсць запіс, датаваны 10 днём красавіка 1799 года, аб хросце ксяндзом Тэадорам Чабаноўскім Тэафіла Юстына, сына шляхетных Ігнацыя і Катарыны Корбутаў, кумамі пры тым былі Ян Паеўскі і Яна Казлоўская з маёнтку Судкоў (de praedio Sudkow).

Як вынікае з матэрыялаў шляхецкай рэвізіі 1811 года,  Загальскага казённага маёнтка на той час выступаў абшарнік Тадэвуш Солтан. У ходзе рэформы П. Д. Кісялёва ў межах названага маёнтка, у складзе якога знаходзіўся і Судкоў, была ўтворана воласць  з управай, згаданая ў 1848 годзе..

У парэформенны перыяд Судкоў адміністрацыйна належаў да Хойніцкай воласці. У 1868 годзе стараста сяла Барысаўшчына Піліп Казёл атрымаў у арэнду ад Мінскай губернскай управы 800 дзесяцін зямлі ва ўрочышчы Судкова Загальскага маёнтку за плату ў 350—360 рублёў на год. Высветлілася, аднак, што ён быў хіба падстаўной асобай, а арандаванай фермай на справе завалодалі хойніцкія яўрэі Янкель Конік, Невах Рабы, Хаім з Гноева і Бейрах з Храпкава. Дзеля гэтага яны падкупілі старшыню ўправы Дзяніса Турскага. З тамтэйшых сялян падпольныя арандатары запатрабавалі па 2 рублі за карыстанне дзесяцінай зямлі супраць ранейшых 75 капеек, пачалі нібыта адбіраць кожны другі сноп збожжа і кожны другі стог сена. Скаргі сялян дайшлі да рэчыцкага павятовага начальства. У разборы справы бралі ўдзел міравы пасярэднік Брагін і хойніцкі валасны старшыня Васіль Жаўняк. Выракам Мінскай управы па справах маёмасці было: П. Казла арэнды пазбавіць, а старшыню Д. Турскага за злоўжыванні прыцягнуць да адказнасці.

На 1909 год у маёнтку Су*т*коў (Су*т*ковъ) Хойніцкай воласці Рэчыцкага павета Мінскай губерні — 1 двор, 35 жыхароў. У 1911 годзе ўладальнікам маёнтку Судкоў (Судково) у 509 дзесяцін угоддзяў названы Васіль Іванаў Андрашчук.

### Найноўшы час 
9 лютага 1918 года, яшчэ да падпісання Брэсцкага міру з бальшавіцкай Расіяй (3 сакавіка), Германія перадала паўднёвую частку Беларусі Украінскай Народнай Рэспубліцы. У адказ на гэта, 9 сакавіка Другой Устаўной граматай тэрыторыя абвешчана была часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. Судкоў, аднак, апынуўся ў складзе часова створанай 15 чэрвеня Палескай губерні з цэнтрам у Рэчыцы, з кастрычніка — у Мазыры. З 18 мая тут дзейнічала «варта Украінскай Дзяржавы» гетмана Паўла Скарападскага.

1 студзеня 1919 года, паводле пастановы І з’езда КП(б) Беларусі, Хойніцкая воласць увайшла ў склад Сацыялістычнай Савецкай Рэспублікі Беларусі, аднак 16 студзеня Масква адабрала яе разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.

Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года Судкоў — у Дварышчанскім сельсавеце Хойніцкага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. Арганізаваны саўгас «Судкова», дзейнічалі крухмальны завод, стальмашня, кузня, рымарская майстэрня. З 20 лютага 1938 года ў складзе Палескай вобласці з цэнтрам у Мазыры.

У гады Вялікай Айчыннай вайны на франтах загінулі 17 вяскоўцаў.

З 8 студзеня 1954 года Судкоў — у складзе Гомельскай вобласці. Цэнтр саўгаса «Судкова».

1 снежня 2009 года ў склад Дварышчанскага сельсавета перададзены 6 населеных пунктаў (Загалле, Загальская Слабада, Казялужжа, Клівы, Небытаў, Паташня) скасаванага Казялужскага сельсавета, а таксама пасёлкі Будаўнік і Езапоў, якія знаходзіліся ў раённым падпарадкаванні, вёска Храпкаў перададзена ў склад Барысаўшчынскага сельсавета, цэнтр сельсавета перанесены ў аграгарадок Судкова, сельсавет перайменаваны ў Судкоўскі. Працуюць сярэдняя школа, дом культуры, бібліятэка, амбулаторыя, аддзяленне сувязі, швейная майстэрня, сталовая, крама, дзіцячы садок.

## Насельніцтва 
* 2001 год — 233 двары, 590 жыхароў.
* 2021 год — 213 двароў, 577 жыхароў

## Заўвагі 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Судкоўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Хойніцкага раёна