open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ваенная акадэмія Генеральнага штаба Узброеных Сіл Расійскай Федэрацыі

**Ваенная акадэмія Генеральнага штаба Узброеных Сіл Расійскай Федэрацыі** () — вышэйшая ваенная навучальная ўстанова ў Расійскай імперыі, СССР і Расійскай Федэрацыі. Задачай акадэміі была падрыхтоўка афіцэраў з вышэйшай ваеннай і вышэйшай ваенна-спецыяльнай адукацыяй.

## Спіс назваў 
На працягу свайго існавання акадэмія мела наступныя назвы:
* З 1832 года — Імператарская ваенная акадэмія;
* З 1855 года — Мікалаеўская акадэмія Генеральнага штаба;
* З 1909 года — Мікалаеўская ваенная акадэмія;
* З 1910 года — Імператарская Мікалаеўская ваенная акадэмія;
* З 1917 года — Мікалаеўская ваенная акадэмія;
* З 1918 года — Акадэмія Генеральнага штаба Чырвонай Арміі (РСЧА);
* З 1921 года — Ваенная акадэмія РСЧА;
* З 1936 года — Акадэмія Генеральнага штаба РСЧА;
* З 1941 года — Ваенная акадэмія Генеральнага штаба РСЧА імя К. Я. Варашылава;
* З 1942 года — Вышэйшая ваенная акадэмія імя К. Я. Варашылава;
* З 1958 года — Ваенная акадэмія Генеральнага штаба Узброеных Сіл СССР;
* З 1969 года — Ваенная Генеральнага штаба Узброеных Сіл СССР імя К. Я. Варашылава;
* З 1992 года — Ваенная акадэмія Генеральнага штаба Узброеных сіл Расійскай Федэрацыі.

## Начальнікі акадэміі 
* 1832—1854 — Іван Ануфрыевіч Сухазанет

## Вядомыя выпускнікі 
* Гл. :Катэгорыя:Выпускнікі Ваеннай акадэміі Генштаба

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт 
* Інфармацыя на сайце Міністэрства абароны РФ 

Катэгорыя:Вышэйшыя навучальныя ўстановы Масквы
Катэгорыя:Ваенныя вышэйшыя навучальныя ўстановы Расіі
Катэгорыя:Ваенныя вышэйшыя навучальныя ўстановы СССР
Чарлз Інслі

**Чарлз Інслі** (; студзень 1870, Нью-Ёрк, ЗША — верасень 1922, Нью-Ёрк, ЗША) — амерыканскі акцёр нямога кіно.

## Біяграфія 
Чарлз Інслі нарадзіўся ў Нью-Ёрку ў студзені 1870 года.

Упершыню зняўся ў кіно ў 1908 годзе. Працаваў у студыях Edison, Biograph, Bison і Kalem.

Ён зняўся ў 156 фільмах паміж 1908 і 1921 гадамі.

Памёр у верасні 1922 у Нью-Ёрку.

## Выбарачная фільмаграфія 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Акцёры нямога кіно
Катэгорыя:Акцёры ЗША
Дынама

**Дынама** (, *cіла*) — неадназначны тэрмін.

## Спорт 
### Спартыўныя арганізацыі 
* Спартыўнае таварыства «Дынама» (СССР) — спартыўнае таварыства ў СССР.
* Спартыўнае таварыства «Дынама» (ГДР) — спартыўнае таварыства ў ГДР.
* Беларускае фізкультурна-спартыўнае таварыства «Дынама» — спартыўнае таварыства ў Беларусі.

### Футбольныя клубы 
* ФК Віцьбіч-Дынама-Энерга — Беларусь
* ФК Дынама Дрэздэн — Германія
* ФК Дынама Заграб — Харватыя
* ФК Дынама Кіеў — Украіна
* ФК Дынама Масква — Расія
* ФК Дынама Мінск — Беларусь
* ФК Дынама Санкт-Пецярбург — Расія
* ФК Дынама Тбілісі — Грузія
* ФК Дынама Тырана — Албанія
* ФК Дынама-93 Мінск — Беларусь
* ФК Дынама-Брэст — Беларусь
* ФК Дынама-Юні Мінск — Беларусь

### Міні-футбольныя клубы 
* МФК Дынама Масква — Расія
* МФК Дынама-БНТУ — Беларусь

### Хакейныя клубы 
* ХК Дынама Масква — Расія
* ХК Дынама Мінск — Беларусь
* ХК Дынама Рыга — Латвія
* ХК Дынама-Бабруйск — Беларусь
* ХК Дынама-Маладзечна — Беларусь

### Гандбольныя клубы 
* ГК Дынама Мінск — Беларусь

### Стадыёны 
* Дынама (стадыён, Мінск) — футбольны стадыён у Беларусі.
* Дынама-Юні (стадыён) — футбольны стадыён у Беларусі.
* Дынама (стадыён, Масква) — футбольны стадыён у Расіі.
* Дынама (стадыён, Кіеў) — футбольны стадыён ва Украіне.

## Станцыі метрапалітэна 
* Дынама (станцыя метро, Масква) — станцыя Маскоўскага метрапалітэна.
* Дынама (станцыя метро, Екацерынбург) станцыя Екацярынбургскага метрапалітэна.

## Іншае 
* Дынама-машына — састарэлая назва генератара пастаяннага току.
* Сонечнае дынама — фізічны працэс, адказны за генерацыю магнітных палёў на Сонцы.
Вольга Фёдараўна Нячай

**Вольга Фёдараўна Няча́й** (нар. , г. Растоў-на-Доне, РСФСР — ) — беларускі кіназнавец і кінакрытык. Доктар мастацтвазнаўства (1986).

## Біяграфія 
Дачка беларускага гісторыка Фёдара Макаравіча Нячая. Скончыла ў 1958 годзе БДУ. 3 1958 года ў Інстытуце мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору Нацыянальнай АН Беларусі, адначасова з 1980 выкладае ў Беларускім універсітэце культуры.

Член Беларускага саюза кінематаграфістаў з 1969 года, член Беларускага саюза літаратурна-мастацкіх крытыкаў з 1997 года.

## Навуковая дзейнасць 
Даследуе гісторыю і тэорыю экраннага мастацтва (кіно і тэлебачання) у сістэме культуры і масавых камунікацый, праблемы кінаадукацыі. Беларускае кіно разглядае з пазіцый культурнай антрапалогіі («Біякультурная адаптацыя ў постчарнобыльскі перыяд (на прыкладзе кінамастацтва)», 1998—1999).

Адна з аўтараў «Гісторыі беларускага кіно» (1969—1970), зборнікаў «Кіно Савецкай Беларусі» (1975), «Сучаснае беларускае кіно» (1985), «Панарама беларускага кіно апошніх гадоў», «Беларускае сучаснае мастацтвазнаўства і крытыка» (абодва 1998), «Экран і культура: (Беларускае дакументальнае кіно і культура Беларусі)» (1999).

## Творы 
* Экран и мы. — Мн., 1971;
* Фильм у нас дома. — Мн., 1974;
* Становление художественного телефильма. — Мн., 1976;
* Большой мир малого экрана. — Мн., 1979;
* Телевидение как художественная система. — Мн., 1981;
* Блеск и нищета «массовой культуры». — Мн., 1984;
* Основы киноискусства. — М., 1989;
* Ракурсы: О телевизион. коммуникации и эстетике. — М., 1990.

## Літаратура 
* 
* Кино: Энциклопедический словарь. / Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др. — М.: Советская энциклопедия, 1987.

Катэгорыя:Кіназнаўцы Беларусі
Анатоль Канстанцінавіч Бабкоў

**Анатоль Канстанцінавіч Бабкоў** (нар. , в. Бірча Бабруйскага раёна Магілёўскай вобласці) — беларускі юрыст і палітык. Палкоўнік міліцыі.

## Біяграфія 
Скончыў Беларускую сельскагаспадарчую акадэмію (эканаміст), Мінскую вышэйшую школу МУС СССР (юрыст).

Працоўную дзейнасць пачаў слесарам на аўтабазе г. Бабруйска. Служыў у радах Узброеных Сіл. Працаваў старшым оперупаўнаважаным группы БКСУ, старшым следчым аддзела ўнутраных спраў Бабруйскага райвыканкама, начальнікам следчага аддзялення, начальнікам аддзела ўнутраных спраў Бабруйскага райвыканкама.

Выбіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь трынаццатага склікання, дэпутатам Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га і 2-га скліканняў.

## Узнагароды 
Узнагароджаны медалямі «За бездакорную службу» I, II, III ступені, Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь.

## Літаратура 
* Бабкоў А. К. // Парламент — Нацыянальны сход Рэспублікі Беларусь другога склікання / Пад агульн. рэд. У. М. Канаплёва і М. А. Аўласевіча.-Мн., 2003.-С. 70.

Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 13-га склікання
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га склікання
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 2-га склікання
Катэгорыя:Міліцыянеры Беларусі
Аляксандр Аляксандравіч Асьмёркін

**Аляксандр Аляксандравіч Асьмёркін** (1892, Елісаветград — , ) — рускі мастак.

## Творчая біяграфія 
Працаваў у тэхніках графікі і жывапісу, тэатральным мастаком. Належаў да гуртка мастакоў «». У 1910 годзе вучыўся ў Рысавальнай школе Таварыства заахвочвання мастацтваў у Кіеве. Вучань І. І. Машкова, уваходзіў у калектыў «» і ў , быў арганізатарам мастацкага аб’яднання «Крыло».

У 1920-я А. А. Асьмёркін выкладаў у Вышэйшых мастацка-тэхнічных майстэрнях. У 1930-я і 1940-я А. А. Асьмёркін спалучаў актыўную творчую дзейнасць з педагагічнай працай у Інстытуце жывапісу, скульптуры і архітэктуры Усерасійскай Акадэміі мастацтваў у Санкт-Пецярбургу і . А. А. Асьмёркін выхаваў шэраг слыўных мастакоў.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Бубновы валет
Катэгорыя:Мастакі Расіі XX стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі Расіі
Катэгорыя:Мастакі-партрэтысты Расіі
Катэгорыя:Мастакі-пейзажысты Расіі
Катэгорыя:Мастакі-пейзажысты СССР
Катэгорыя:Майстры нацюрморта Расіі
Катэгорыя:Майстры нацюрморта СССР
Катэгорыя:Мастакі рускага авангарда
Катэгорыя:Выкладчыкі ЗНУМ
Катэгорыя:Члены Таварыства маскоўскіх мастакоў
Катэгорыя:Пахаваныя на Ваганькаўскіх могілках
Катэгорыя:Мастакі-педагогі
Катэгорыя:Мастакі-футурысты
Дзірчастая плямістасць лісця костачкавых

**Дзірчастая плямістасць лісця костачкавых** —  , выкліканых грыбам віду  ( ).

## Сімптомы 
Захворванне паражае слівы, вішні, персікі і абрыкосы. Яно сустракаецца ў асноўным на лісці. Першапачаткова гэта невялікія бурыя плямы дыяметрам 1-5 мм, акружаныя цёмна-чырвонай аблямоўкай. Пераважаюць нязначныя плямы. З цягам часу тканка вакол плям некратызуецца і рассыпаецца, што прыводзіць да таго, што ў плямах утвараюцца дзіркі. Пры моцным заражэнні лісце заўчасна ападае. На пладах рэдка з’яўляюцца карычневыя і злёгку заглыбленыя плямы. Аднак, калі гэта адбываецца ў вялікай ступені, гэта прыводзіць да падзення заражаных пладоў. Даволі часта ўзбуджальнік атакуе маладыя парасткі. Гэта выклікае нарасты альбо перыферычны некроз на іх. У персікаў і абрыкосаў камедзь вельмі часта выцякае з паражаных частак парасткаў, на сліве яна бывае радзей, а часам і на вішні.

Адтуліны на лісці могуць таксама быць выкліканыя іншымі фактарамі: вірусамі, бактэрыямі або лічынкамі насякомых.

## Эпідэміялогія 
Споры міцэлію і канідыі зімуюць у заражаных парастках, ранах кары і пупышках. Увесну канідыі, разбуджаныя дажджавымі кроплямі, паражаюць у першую чаргу лісце і маладыя парасткі.

## Меры аховы 
Каб прадухіліць распаўсюджванне хваробы, паражаныя парасткі трэба зрэзаць. У бязлісты перыяд дрэвы апырскваюць прэпаратамі медзі. Хвароба таксама прыпыняецца прэпаратамі, якія выкарыстоўваюцца для барацьбы з іншымі грыбковымі захворваннямі.

Катэгорыя:Грыбковыя захворванні раслін
Катэгорыя:Захворванні костачкавых
Віктар Паўлавіч Бруцкі

**Віктар Паўлавіч Бруцкі** (, в. Белавуша, Столінскі раён, Брэсцкая вобласць — ) — беларускі дзяржаўны і грамадскі дзеяч.

## Біяграфія 
Па адукацыі інжынер-суднабудаўнік. З 1983 па 2014 гады — дырэктар Пінскага суднабудаўнічага завода.

Выбіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь трынаццатага склікання, прызначаўся дэпутатам Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га склікання.

Старшыня Пінскай гарадской арганізацыі грамадскага аб’яднання «Белая Русь» (на 2018 год).

Памёр 21 снежня 2020 года ў рэанімацыі ад каранавіруснай інфекцыі COVID-19.

## Узнагароды 
* медаль «За працоўныя заслугі» (2011).

## Літаратура 
* Словы — бы смецце : гумарыстычная аповесць у навелах і гумарэсках / Віктар Бруцкі. — Баранавічы, 2018.
* Кто есть кто в Беларуси. — Минск, 1999.

Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 13-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га склікання
Катэгорыя:Інжынеры Беларусі
Катэгорыя:Постаці Пінска
Катэгорыя:Памерлі ад каранавіруснай інфекцыі COVID-19
Нацыянальная акадэмія ўнутраных спраў

**Нацыянальная акадэмія ўнутраных спраў** — вышэйшая навучальная ўстанова Міністэрства ўнутраных спраў Украіны IV узроўню акрэдытацыі, якая знаходзіцца ў Кіеве.

## Гісторыя 
* 1921 — Курсы міліцыянтаў Харкаўскай губернскай міліцыі
* 1922 — Першыя акруговыя курсы малодшага каманднага складу Галоўнага ўпраўлення міліцыі УССР
* 1922 — Школа старэйшага каманднага складу рабоча-сялянскай міліцыі УССР
* 1923 — Усеўкраінская школа міліцыі і крымінальнага вышуку (у Харкаве)
* 1925 — Усеўкраінская школа каманднага складу міліцыі і крымінальнага вышуку (пераведзена ў Кіеў)
* 1925 — Усеўкраінская школа міліцыі і крымінальнага вышуку
* 1928 — Школа каманднага складу рабоча-сялянскай міліцыі УССР і курсы працаўнікоў папраўча-працоўных устаноў
* 1931 — Школа каманднага складу рабоча-сялянскай міліцыі імя В. А. Баліцкага
* 1936 — Школа старэйшага начальніцкага складу рабоча-сялянскай міліцыі імя В. А. Баліцкага
* 1937 — Кіеўская школа ўдасканалення начальніцкага складу рабоча-сялянскай міліцыі
* 1939 — Кіеўскія курсы кіравання папраўча-працоўных лагераў і калоній НКУС
* 1944 — Усеўкраінская школа НКУС СССР
* 1946 — Кіеўская школа НКУС СССР
* 1948 — Кіеўская афіцэрская школа МУС СССР
* 1949 — Кіеўская школа МУС СССР
* 1956 — Кіеўская спецыяльная сярэдняя школа міліцыі МУС СССР
* 1958 — Кіеўскі філіял Вышэйшай школы МУС СССР
* 1960 — Вышэйшая школа МУС УССР
* 1962 — Вышэйшая школа Міністэрства аховы грамадскага парадку УССР
* 1966 — Кіеўская вышэйшая школа Міністэрства аховы грамадскага парадку СССР
* 1968 — Кіеўская вышэйшая школа МУС СССР
* 1992 — Украінская акадэмія ўнутраных спраў
* 1996 — Нацыянальная акадэмія ўнутраных спраў Украіны
* 2009 — Кіеўскі нацыянальны ўніверсітэт унутраных спраў
* 2010 — Нацыянальная акадэмія ўнутраных спраў

## Структура 
* Вучэбна-навуковы інстытут № 1 (Кіеўская вобл., с. Віта-Паштова)
* Вучэбна-навуковы інстытут № 2 (г. Кіеў, вул. Карбышава 3)
* Вучэбна-навуковы інстытут № 3 (г. Кіеў, вул. Калектарная 4)
* Прыкарпацкі факультэт (г. Івана-Франкоўск, вул. Нацыянальнай гвардыі 3)
* Інстытут падрыхтоўкі кіруючых кадраў і павышэння кваліфікацыі
* Вучэбна-навуковы інстытут завочнага і дыстанцыйнага навучання

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт акадэміі 

Катэгорыя:1921 год ва Украіне

Катэгорыя:Вышэйшыя навучальныя ўстановы Кіева
Катэгорыя:Паліцэйскія акадэміі
Лабанаў-Растоўскі

**Лабанаў-Растоўскі (Лабанава-Растоўская)** — прозвішча.

* Лаба́навы-Расто́ўскія — княжацкі род, да якога належалі наступныя асобы:

## Лабанаў-Растоўскі 
* 

* Андрэй Анатолевіч Лабанаў-Растоўскі (1892—1979) — рускі афіцэр, гісторык, прафесар Мічыганскага ўніверсітэта.
* Афанасій Васільевіч Лабачоў-Растоўскі (?—1629) — ваявода ў Свіяжску.
* Васіль Міхайлавіч Лабачоў-Растоўскі Вялікі (?—1606) — рускі ваенны дзеяч, ваявода.
* Дзмітрый Іванавіч Лабачоў-Растоўскі (1758—1838) — рускі военачальнік, генерал ад інфантэрыі.

* Пётр Сямёнавіч Лабанаў-Растоўскі (?—1597) — палкавы ваявода, акольнічы і ваявода ў Ноўгарадзе.
* Сямён Міхайлавіч Лабачоў-Растоўскі (пам. пасля 1597) — рускі ваенны і дзяржаўны дзеяч, палкавы ваявода.
* Фёдар Міхайлавіч Лабачоў-Растоўскі — пры Фёдару Іаанавічу ваявода ў Астрахані, Табольску і на Тарках.
Аляксандр Іванавіч Лабанаў-Растоўскі

**Аляксандр Іванавіч Лабанаў-Растоўскі:**
* Аляксандр Іванавіч Лабанаў-Растоўскі (?—1677) — рускі ваенны і дзяржаўны дзеяч, стольнік (1640), акольнічы (1676) і ваявода.
* Аляксандр Іванавіч Лабанаў-Растоўскі (1752/1754—1830) — генерал-маёр рускай імператарскай арміі, родапачынальнік старэйшай лініі Лабанавых-Растоўскіх.
Лазар Веніямінавіч Шарашэўскі

**Ла́зар Веніямі́навіч Шарашэ́ўскі** (; ,  — , ) — расійскі паэт, перакладчык.

## Біяграфія 
Бацька Лазара Веніямін Аронавіч нарадзіўся ў Навагрудку. Пад канец XIX стагоддзя сям’я дзеда Веніяміна пераехала пад Кіеў. Дзед з боку маці паходзіў з Мазыра, бабуля — з Пінску. У 1938 бацька Лазара быў арыштаваны, а пасля расстраляны.

Лазар навучаўся ў сярэдняй школе № 44 Кіева. У 1930-я належаў да кола маладых кіеўскіх паэтаў, у які ўваходзілі Якаў Хялемскі, Іван Ялагін, Рыталій Заслаўскі, Навум Каржавін.

У пачатку Вялікай Айчыннай вайны эвакуіраваны ў Горкаўскую вобласць, адкуль у 1943, пасля скончыўшы дзевяць класаў сярэдняй школы, пайшоў у Чырвоную армію, удзельнічаў у баявых дзеянняў на Паўночна-Заходнім фронце. У 1944 па даносе быў арыштаваны і па абвінавачанні ў антысавецкай агітацыі прыгавораны да 5 гадоў лагераў з паражэннем у правах. Зняволенне адбываў у Бяскуднікаўскім лагеры (Комі АССР), дзе працаваў на будаўніцтве 501-й Запалярнай дарогі.

Пасля вызвалення жыў у Салехардзе, дзе пазнаёміўся з будучай жонкай. Каб ажаніцца, Геля мусіла выйсці з партыі.

Па смерці Сталіна ў 1953 Шарашэўскія пераехалі ў Горкі, дзе Лазар скончыў гістарычна-філалагічны факультэт Горкаўскага ўніверсітэта (1958).

Працаваў у рэдакцыях, пасля на творчай працы. З 1971 — у Маскве.

Член Саюза пісьменнікаў СССР (1966). Лаўрэат прэміі часопіса «Літва літаратурная» (1980).

Пахаваны ў Маскве на Ваганькаўскіх могілках.

## Творчасць 
Друкавацца пачаў з 1955 года. Перакладаў на рускую мову вершы Эдуардаса Межалайціса, Юстынаса Марцінкявічуса, Кайсына Куліева, Геворга Эміна, Дэборы Хайкінай.

### Паэзія 
* Дороги дальние. Горький, 1958
* Доверие: Стихи. Горький, 1966
* Созвездие весов: Стихи. Горький, 1969
* Преломление. М., 1993
* Да, и я прошагал войной. М., 1995
* Перемещенье сроков: Стихи. М., 1996

### Пераклады 
* Шахмурзаев С. Стихи. Нальчик, 1975
* Сулейманов А. С. Симфония гор: Стихи и поэмы. Грозный, 1977
* Межелайтис Э. Пантомима: Стихи. М., 1980

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Мемуары аўтара пра час, калі ён быў вязнем сралінскага лагера 
* Век перакладу
* А. Чадаева. Но жаль того огня… 
* Кіеў далёкі, Кіеў даваенны 
* Будоўля № 503  

Катэгорыя:Рускамоўныя паэты
Катэгорыя:Перакладчыкі Расіі
Катэгорыя:Перакладчыкі СССР
Катэгорыя:Перакладчыкі паэзіі на рускую мову
Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя савецкай уладай
Прокшына (Рослаўльскі раён)

**Прокшына** () — вёска ў Рослаўльскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Прыгор’еўскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Прокшына абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.

У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.

## Геаграфія 
Праз вёску праходзіць аўтадарога .

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Рослаўльскага раёна
Валерый Уладзіміравіч Драко

**Валерый Уладзіміравіч Драко** (нар. , в. Саўкова Капыльскага раёна) — беларускі педагог і палітык. Выдатнік народнай адукацыі.

## Біяграфія 
Вучыўся ў Ленінскай сярэдняй школе, з 1960 па 1966 год — у Ляхавіцкім саўгасе-тэхнікуме. З 1969 года пасля заканчэння Мінскага дзяржаўнага педінстытута працаваў настаўнікам беларускай мовы і літаратуры, затым дырэктарам школы Мінскага раёна.

Працаваў інспектарам школ Міністэрства адукацыі і ў апараце Урада Беларусі. Больш за 30 гадоў працаваў у сістэме дзяржаўнага кіравання, добра ведае праблемы адукацыі, навукі, культуры і г.д.

Працаваў старшым рэферэнтам, галоўным спецыялістам Кіраўніцтва справамі Савета Міністраў, галоўным спецыялістам групы саветнікаў прэм’ер-міністра Рэспублікі Беларусь (1995—1996).

У 2006 годзе стаў першым сакратаром Мінскага гаркама Камуністычнай партыі Беларусі.

Выбіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь трынаццатага склікання, прызначаўся дэпутатам Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га склікання.

## Літаратура 
* Драко Валерий Владимирович // Кто есть кто в Республике Беларусь. — М.: Завигар, 1999. — С. 93.

Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 13-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га склікання
Марыя Міхайлаўна Вінакурава

**Марыя Міхайлаўна Вінакурава** (нар. , Брожа Бабруйскага раёна Магілёўскай вобласці) — беларускі інжынер і палітык.

## Біяграфія 
Скончыла Калінінскі політэхнічны інстытут, інжынер-будаўнік.

Працоўную дзейнасць пачала сушыльшчыцай на Бабруйскім цагельным заводзе. Працавала майстрам Бабруйскага гарпрамкамбіната, інжынерам, начальнікам вытворчага аддзела Бабруйскага завода зборнага жалезабетону, старшым інжынерам Савецкага агульнабудаўнічага трэста ў Ангольскай Народнай Рэспубліцы, начальнікам вытворчага аддзела Бабруйскага завода буйнапанельнага домабудавання, дырэктарам арэнднага прадпрыемства «Бабруйскі завод буйнапанельнага домабудавання».

Выбіралася дэпутатам Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь трынаццатага склікання, дэпутатам Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га і 2-га скліканняў.

## Узнагароды 
Узнагароджана ордэнам Пашаны, двума медалямі, Граматай Вярхоўнага Савета БССР, Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Алімпійскім ордэнам Нацыянальнага алімпійскага камітэта Рэспублікі Беларусь.

## Літаратура 
* Вінакурава Марыя Міхайлаўна // Парламент — Нацыянальны сход Рэспублікі Беларусь другога склікання / Пад агульн. рэд. У. М. Канаплёва і М. А. Аўласевіча. — Мн., 2003. — С. 78.

Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 13-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 2-га склікання
Катэгорыя:Будаўнікі Беларусі
Пунсовыя ветразі (аповесць)

**Пунсо́выя ве́тразі** () — аповесць-феерыя Аляксандра Грына, напісаная ў 1916—1922 гадах і выдадзеная ў 1923 годзе.

## Змест 
Аповесць распавядае гісторыю пра дзяўчынку Асоль, якая засталася без маці, калі ёй было толькі пяць месяцаў. Асоль жыла са сваім бацькам-мараком. Пасля адстаўкі ён пачаў рабіць цацкі, каб зарабіць сабе і маленькай дачцэ на жыццё.

Аднойчы ў лесе, падчас «пагоні» за ўплываючай цацачнай яхтай, Асоль сустракае «збіральніка песень, легенд, паданняў і казак»; старца з імем Эгль. Ён распавядае ёй, што калі яна вырасце і стане дарослай, да яе аднойчы прыплыве прынц на караблі з пунцовымі парусамі.

Асоль паверыла старцу і стала чакаць прынца. Аднойчы яе мара спраўдзілася ў выглядзе трохмачтавага галіёта «Сакрэт» пад алымі парусамі і ў выглядзе маладога капітана Артура Грэя, закаханага ў яе.

## Беларускія пераклады 
* Пунсовыя ветразі: [аповесць-феерыя] / Аляксандр Грын. — Мінск : Зміцер Колас, 2015. — 110, [1] с.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Аповесці
Катэгорыя:Кнігі 1922 года
Катэгорыя:Літаратурныя творы на рускай мове
Мікалай Антонавіч Торык

**Мікалай Антонавіч То́рык** (, в. Перавоз Капыльскага раёна Мінскай вобласці — , Масква) — марскі военачальнік, віцэ-адмірал.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў сям’і сялян. У 1923 годзе скончыў сямігадовую школу ў мястэчку Раманава (сучасны аграгарадок Леніна Слуцкага раёна). З 1926 года на камсамольскай рабоце ў Слуцкім раённым камітэце ЛКСМБ. У Чырвонай Арміі з 1928 года. Пасля заканчэння ў 1931 годзе Ленінградскіх ваенна-палітычных курсаў імя Ф. Энгельса, па люты 1933 года служыў у Ленінградскай ваеннай акрузе памочнікам камандзіра батарэі па палітчастцы. У час Вялікай Айчыннай вайны займаў пасаду начальніка Палітычнага ўпраўлення Паўночнага Флоту.

Пасля вайны, у 1952 годзе, скончыў акадэмію Генеральнага штаба. Да 1966 года ўзначальваў палітупраўленні Паўночнага, Чарнаморскага і Балтыйскага флатоў.

18 лютага 1958 года прысвоена званне «віцэ-адмірал».

## Узнагароды 
Ганаровы грамадзянін горада Слуцка.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 

## Спасылкі 
* Торик Николай Антонович // Праект «Память народа»
* Торик Николай Антонович // Центр военно-политических исследований МГИМО
* Почетные граждане Слуцка и Слуцкого района // Наследие слуцкого края
* Знаменитые выпускники. Торик Николай Антонович  // Сайт Раманаўскай сярэдняй школы

Катэгорыя:Дэлегаты XXIII з’езда КПСС
Катэгорыя:Дэлегаты XXII з’езда КПСС
Катэгорыя:Дэлегаты XXI з’езда КПСС
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета УССР 6-га склікання
Катэгорыя:Ганаровыя грамадзяне Слуцка
Катэгорыя:Удзельнікі савецка-фінскай вайны
Катэгорыя:Віцэ-адміралы СССР
Катэгорыя:Члены КПСС
Архіпелаг ГУЛАГ

**«Архіпелаг ГУЛАГ»** () — нарыс расійскага пісьменніка Аляксандра Салжаніцына пра прымусовую працу ў Савецкім Саюзе і сетку канцэнтрацыйных лагераў. Трохтомная кніга складаецца ў асноўным з наратыву, сабранага са сведчанняў відавочцаў і даследчага матэрыялу, а таксама з уласнага вопыту аўтара, які быў вязнем такіх рабочых лагераў.

Кніга напісаная, як паказана пры яе сканчэнні, у 1958—1968 гадах. Упершыню была апублікавана ў арыгінале па-руску ў Францыі ў 1973 годзе. У Савецкім саюзе існавала ў фармаце самвыдату, да афіцыйнага выдання ў 1989 годзе.

Назва кнігі хавае ў сабе метафару, якая прасочваецца ва ўсёй працы. Словам архіпелаг малюецца метад і сістэма канцэнтрацыйных лагераў, якія былі раскіданы па ўсім СССР, параўноўваючы яе з бязмежных «ланцужком астравоў», якія вядомыя тым, хто меў няшчасце на іх трапіць.

## Спасылкі 
* Трохтомны збор кнігі на сайце прысвечаным Салжаніцыну

Катэгорыя:Цэнзура ў СССР
Катэгорыя:Кнігі 1967 года
Катэгорыя:Дакументальная проза
Катэгорыя:ГУЛАГ
Катэгорыя:Гістарычныя сачыненні
Сяргей Львовіч Аганаў

**Сяргей Львовіч Ага́наў** (нар. , г. Ліда, Гродзенская вобласць, БССР) — беларускі скульптар.

## Біяграфія 
Сын скульптара Льва Аганава. Скончыў у 1994 годзе аддзяленне скульптуры Мінскага мастацкага вучылішча імя А. К. Глебава, у 2000 годзе Беларускую акадэмію мастацтваў па спецыяльнасці «скульптура» (выкладчыкамі Аляксандр Міхайлавіч Фінскі, Уладзімір Іванавіч Слабодчыкаў).

да 2005 года стажыраваўся ў Творчых майстэрнях жывапісу, графікі і скульптуры пры Міністэрстве культуры Рэспублікі Беларусь пад кіраўніцтвам М. А. Савіцкага і Л. М. Гумілеўскага.

## Творчасць 
Працуе ў манументальная і станковай скульптуры. Матэрыял — бронза, метал, камень, мемарыяльны знак у Курапатах (сумесна з В. Нячай, архітэктарамі Марыяй Маркаўцовай і Вольгай Ярмолінай).

Творы знаходзяцца ў галерэях і прыватных калекцыях.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Скульптары-манументалісты
Катэгорыя:Скульптары Беларусі
Брэменскія музыканты

«**Брэ́менскія музыка́нты**» () — казка братоў Грым пра вандруючых музыкантаў.

## Змест 
Галоўныя героі казкі — пакрыўджаныя сваімі гаспадарамі асёл, сабака, кот і певень выпраўляюцца да горада Брэмена, каб стаць гарадскімі музыкамі.

Толькі яны ме маглі за адзін дзень дайсці да Брэмену і вырашылі застацца на ноч у лесе. Асёл і сабака ляглі спаць пад вялікім дрэвам, кот уладзіўся на ветцы, а певень узляцеў на самую верхавіну — там яму здавалася больш за ўсё бяспечней.

Запыніўшыся ў лесе, яны знаходзяць хаціну з разбойнікамі. Брэменскія музыканты ўзбіраюцца адзін на аднаго і пачынаюць лямант: асёл пачаў раўці, сабака — брахаць, кот — мяўкаць, певень — спяваць. Разбойнікі са страху ўцяклі.

Кожны з Брэменскіх музыкантаў кладзецца спаць як падабаецца і звык: асёл кладзецца ў двары на кучы смецця, сабака — за дзвярамі, кот — на камінцы, а певень садзіцца на дах хаціны разбойнікаў.

Пазней гэтай ноччу атаман разбойнікаў дасылае аднаго з членаў банды паглядзець, хто ўсё ж захапіў іх хаціну. Але разведніка царапае кот, кусае сабака, брыкае асёл, а певень голасна гамоніць з даху. Апанаваны страхам разбойнік прыбягае да атамана і распавядае, што хату захапілі жудасныя стварэнні. Разбойнікі больш не наважваюцца вяртацца, а брэменскія музыканты засталіся жыць у лясной хаціне.

## Экранізацыя (выбарачна)
* 1922: *The Four Musicians of Bremen* (), ЗША, рэжысёр: Уолт Дысней, 7 хвілін — анімацыйны фільм.
* 1969: *Бременские музыканты* (), СССР, рэжысёр: Васіль Ліванаў, 21 хвіліна — анімацыйны фільм.
* 2009: *Die Bremer Stadtmusikanten* (), ФРГ, тэлекампанія ARD, рэжысёр: Дырк Рэгель, 60 хвілін — мастацкі фільм.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Казкі братоў Грым
Катэгорыя:Брэмен
Катэгорыя:Выдуманыя жывёлы
Энвер Галім

**Энве́р Галі́м** (; 15 сакавіка 1915, Казань, Расійская імперыя — 2 сакавіка 1988, Нью-Ёрк, ЗША) — татарскі пісьменнік і журналіст, адзін з перакладчыкаў Бібліі на татарскую мову.

У 1938 годзе Энвер Галім скончыў Інстытут татарскай мовы і літаратуры, пасля чаго працаваў школьным настаўнікам і журналістам. У 1941 трапіў у войска, ваяваў з нацыстамі. Моцна паранены, трапіў у нямецкі палон. Знаходзячыся ў лагеры для ваеннапалонных, пачаў пісаць артыкулы для газеты «Ідэль-Урал», якая выдавалася для татарскіх легіянераў. Пасля вызвалення збаяўся вяртацца ў СССР, а каб пазбегнуць дэпартацыі, прыняў турэцкае грамадзянства і змяніў імя на Энвер Галімаглу.

Па вайне працягнуў журналісцкую кар’еру, пісаў артыкулы для часопіса татарскіх эмігрантаў «Азад Ватан» (). У 1953—1988 працаваў радыёжурналістам у татарска-башкірскай службе Радыё «Свабода» (з 1968 — нью-ёрцкі карэспандэнт). У ЗША далучыўся да Рэспубліканскай партыі, актыўна ўдзельнічаў у палітычных мерапрыемствах.

Вольна валодаў татарскай, рускай, нямецкай, турэцкай і англійскай мовамі. Адным з яго найзначнейшых твораў стаў пераклад Бібліі на татарскую мову.

Катэгорыя:Савецкія ваеннапалонныя падчас Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Руская эміграцыя другой хвалі
Катэгорыя:Мемуарысты Расіі
Катэгорыя:Перакладчыкі ЗША
Катэгорыя:Перакладчыкі Бібліі
Катэгорыя:Перакладчыкі на татарскую мову
Катэгорыя:Татарскамоўныя пісьменнікі
Катэгорыя:Перакладчыкі Бібліі на татарскую мову‎
Міхаіл Фёдаравіч Навіцкі

**Міхаіл Фёдаравіч Наві́цкі** (, г. Лагойск, Мінская вобласць — ) — беларускі жывапісец.

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі тэатральна-мастацкі інстытут у 1962 годзе.

Член Беларускага саюза мастакоў з 1963 года.

## Творчасць 
Працаваў у жанрах тэматычнай карціны, партрэта, пейзажа. Сярод работ: «Год сорак другі», «Памяці герояў Брэста» (абедзве 1962), «Студзень», «Адліга», «Фестывальны засяляецца» (усе 1963), «Партрэт штурмана Галіны Дакутовіч» (1964), «Снегапад», «Жураўлі» (абедзве 1969), «Восень на Мазыршчыне» (1971), «Світанне» (1972) і інш.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Мастакі-партрэтысты Беларусі
Катэгорыя:Мастакі-пейзажысты Беларусі
Гарошкаўскі сельсавет (Хойніцкі раён)

**Гаро́шкаўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Хойніцкага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр — вёска Гарошкаў.

Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Хойніцкага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Карчоўскага сельсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / А.И. Карпачева и др. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 1: (1917―1941 гг.). — Мн., «Беларусь», 1985. — 390 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Хойніцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1926 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1927 годзе
Гладкі

**Гладкі** — прозвішча, тапонім.

## Прозвішча 
* Аляксандр Пятровіч Гладкі (1909—?) — вучоны-гістолаг, доктар медыцынскіх навук (1951), прафесар (1959).
* Язэп Адамавіч Гладкі (1890—1972)— беларускі грамадскі дзеяч, фалькларыст, этнограф.
## Тапонім 
* Гладкі (пасёлак)
## Гл. таксама 
* Гладкая
Гарошкаўскі сельсавет

Назву **Гаро́шкаўскі сельсавет** маюць:

* Гарошкаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Рэчыцкага раёна Гомельскай акругі
* Гарошкаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Хойніцкага раёна Гомельскай акругі
Міхаіл Навіцкі

**Міхаіл Навіцкі**:
* Міхаіл Вітальевіч Навіцкі (нар. 2000) — расійскі валейбаліст.
* Міхаіл Фёдаравіч Навіцкі (1933—1979) — беларускі жывапісец.
Ігар Іосіфавіч Надашкевіч

**Ігар Іосіфавіч Надашке́віч** (нар. , пас. Калодзішчы, Мінскі раён) — беларускі жывапісец.

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі тэатральна-мастацкі інстытут у 1987 годзе. З 1987 года працуе на Мастацкім камбінаце ў Мінску.

Член Беларускага саюза мастакоў з 1989 года.

## Творчасць 
У творчасці прытрымліваецца сюжэтнай лініі рэалістычнага выканання ў спалучэнні з яркім, адкрыта фавістычным каляровым вырашэннем. Аўтар серый «Архаіка» (1995—2000), «Бацькоўскі дом» (1998—2000), «Памяці М. Раманюка», «Эгейскія скарбы» (абедзве 1998), «Дульсінея», «Жэмчуг лета» (абедзве 1999).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Мастакі Беларусі
Колпіна (Рослаўльскі раён)

**Колпіна** () — вёска ў Рослаўльскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Якімавіцкага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Колпіна абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.

У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.

З 2004 па 2019 год у складзе Багданаўскага сельскага паселішча.

## Геаграфія 
Праз вёску праходзіць аўтадарога .

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Рослаўльскага раёна
Нацыянальная акадэмія Службы бяспекі Украіны

**Нацыянальная акадэмія Службы бяспекі Украіны** — вышэйшая навучальная ўстанова Службы бяспекі Украіны IV узроўню акрэдытацыі, якая знаходзіцца ў Кіеве. 

## Гісторыя 
У 1954 годзе ў Кіеве пачала падрыхтоўку кадраў школа № 204 КДБ СССР, у 1969 годзе яна ператворана ў Курсы КДБ, з 1975 года - Вышэйшыя курсы КДБ. 

27 студзеня 1992 года быў створаны Інстытут падрыхтоўкі кадраў Службы бяспекі Украіны. З 17 лістапада 1995 года - гэта ўжо Акадэмія Службы бяспекі Украіны. Са жніўня 1999 года - Нацыянальная акадэмія Службы бяспекі Украіны. 

Сёння гэта шматпрофільная спецыялізаваная ўстанова вышэйшай адукацыі, дзе ажыццяўляецца падрыхтоўка, перападрыхтоўка, павышэнне кваліфікацыі спецыялістаў з вышэйшай адукацыяй для патрэб Службы бяспекі Украіны і іншых зацікаўленых цэнтральных органаў выканаўчай улады Украіны згодна з дзяржаўнай замовай.

## Структура 
* Вучэбна-навуковы інстытут контрразведвальнай дзейнасці
* Вучэбна-навуковы інстытут інфармацыйнай бяспекі
* Вучэбна-навуковы цэнтр моўнай падрыхтоўкі
* Вучэбна-навуковы інстытут перападрыхтоўкі і павышэння кваліфікацыі

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт акадэміі 

Катэгорыя:Універсітэты Кіева
Катэгорыя:1954 год ва Украіне
Яновіч

**Яновіч** — беларускае прозвішча, утворанае ад імя Ян.

## Выбітныя носьбіты 
* Алаіз Яновіч (1792—1849) — польскі і літоўскі ваенны дзеяч.
* Алена Іванаўна Яновіч (нар. 1933) — беларускі мовазнавец, спецыяліст у галіне рускага і беларускага мовазнаўства. Доктар філалагічных навук, прафесар.
* Аляксей Аляксандравіч Яновіч (нар. 1939) — беларускі гаспадарчы і дзяржаўны дзеяч, былы старшыня Магілёўскага аблвыканкама.
* Леанід Аляксандравіч Яновіч (1934—2022) — беларускі вучоны ў галіне матэматыкі, доктар фізіка-матэматычных навук (1987), член-карэспандэнт Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі (1989), прафесар (1992).
* Сакрат Яновіч (1936—2013) — польскі беларускі пісьменнік, аўтар 30 кніг. Член Беларускага літаратурнага аб’яднання «Белавежа» і Саюза польскіх пісьменнікаў (з 1971), старшыня Клубу Саюза польскіх пісьменнікаў у Беластоку (1976—1981).
Дзённік Ганны Франк

**«Дзённік Ганны Франк»** (, даслоўна «У задняй частцы дома», другі пераклад — «Прытулак») — запісы на нідэрландскай мове, якія вяла яўрэйская дзяўчынка Ганна Франк з 12 чэрвеня 1942 года па 1 жніўня 1944 года ў перыяд нацысцкай акупацыі Нідэрландаў. З пачатку 1944 года Ганна пачала літаратурна апрацоўваць свае запісы, у прыватнасці, замяняючы імёны дзеючых асоб, спадзеючыся на публікацыю дзённіка пасля вызвалення Нідэрландаў, аднак гэтая праца засталася няскончанай. Апошні запіс у дзённіку датаваны 1 жніўня 1944 года, праз тры дні гестапа арыштавала ўсіх, хто хаваўся ў прытулку. Сама Ганна памерла ў канцэнтрацыйным лагеры Берген-Бельзен. Яе запісы захаваліся і былі перададзены ейнаму ацалеламу ў Асвенціме бацьку Ота Франку, які ў 1947 годзе склаў скарочаны варыянт для публікацыі. Ота Франк завяшчаў арыгінал дзённіка Нідэрландскаму дзяржаўнаму інстытуту ваеннай дакументацыі.

Упершыню твор быў выдадзены ў Нідэрландах у 1947 годзе, у ЗША і Вялікабрытаніі ў 1952 годзе пад назвай «Дзённік дзяўчынкі» (). На аснове дзённіка было створана некалькі мастацкіх твораў.

## Спасылкі 
* Сайт прысвечаны Ганне Франк, Халакосту і Другой сусветнай вайне

Франк Ганна
Катэгорыя:Даследаванні Халакоста
Катэгорыя:Кнігі паводле алфавіта
Катэгорыя:Гісторыя Нідэрландаў
Катэгорыя:Творы, апублікаваныя пасмяротна
Катэгорыя:Мемарыялізацыя Халакоста
Катэгорыя:Літаратура на нідэрландскай мове
Катэгорыя:Літаратура Нідэрландаў
Катэгорыя:Аб’екты рэестра Памяць свету
Катэгорыя:Дакументальная проза
БКМ-Stadler 856

**Stadler 85600M Чыжык** — трамвай вытворчасці завода Stadler Minsk. Распрацаваны на аснове трамвая БКМ-Stadler 853 Мяцеліца. У трамвая падоўжана сярэдняя секцыя. Таксама мае мадыфікацыю *Stadler 85601M*, якая мае шырыню каляіны 1435 мм.

Станам на студзень 2022 года пабудавана 23 трамваі мадэлі B85600M для Санкт-Пецярбурга (Расія) і 12 трамваеў B85601M для Качабамбы (Балівія).

Пасажырскія дзверы знаходзяцца з двух бакоў рухомага складу, што дае магчымасць забяспечваць пасадку / высадку пасажыраў у гарадах як з правабаковым, так і з левабаковым рухам. Салон абсталяваны сістэмай клімат-кантролю.

Падлога салона нізкаўзроўневая, што дазваляе лягчэй ажыццяўляць пасадку асобам з абмежаванымі магчымасцямі і пасажырам з дзіцячымі вазкамі.

Катэгорыя:Транспарт Санкт-Пецярбурга
Аляксандр Пятровіч Гладкі

**Аляксандр Пятровіч Гладкі** (, в. Леніна Слуцкага раёна Мінскай вобласці — ?) — вучоны-гістолаг, доктар медыцынскіх навук (1951), прафесар (1959).

## Біяграфія 
У 1931 годзе скончыў Слуцкае педвучылішча, у 1934—1939 гадах вучыўся ў Ленінградскім універсітэце. Удзельнік савецка-фінляндскай і Вялікай Айчыннай войнаў.

З 1959 года загадчык кафедры гісталогіі Калінінскага медыцынскага інстытута, прарэктар па вучэбна-навуковай рабоце.

## Навуковая дзейнасць 
Аўтар звыш 40 навуковых прац, у тым ліку «О развитии и реактивности гладкой мышечной ткани» (1951), « Гистогенез чувствительных нервных окончаний стенки тонкой кишки» (1958), «Реактивные изменения нервных элементов тонкого кишечника при повреждении» (1961).

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Слуцкім раёне
Катэгорыя:Гістолагі СССР
Катэгорыя:Удзельнікі савецка-фінскай вайны
Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Сцяпан Уладзіміравіч Чачуха

**Сцяпа́н Уладзі́міравіч Чачу́ха** (нар. ,  Мінскай вобласці) — беларускі дзеяч мясцовага кіравання, старшыня Глускага раённага выканаўчага камітэта (з 2018 года).

## Біяграфія 
Скончыў Беларускую дзяржаўную сельскагаспадарчую акадэмію па спецыяльнасці *аграномія*, Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці *дзяржаўнае і мясцовае кіраванне*.

Працоўную дзейнасць пачаў у калгасе «Барацьбіт». Працаваў аграномам, старшынёй прафкама, галоўным аграномам, пяць гадоў узначальваў гэтую гаспадарку. У 2000—2007 гадах узначальваў Дражнаўскі сельскі Савет дэпутатаў, пасля быў абраны старшынёй Старадарожскага раённага Савета дэпутатаў. З 2009 па 2016 год працаваў старшынёй Старадарожскага раённага выканаўчага камітэта, потым стаў дырэктарам прадстаўніцтва Белдзяржстраха па Старадарожскім раёне, гэту пасаду ён займаў да назначэння ў Глускі раён.

## Спасылкі 
* .

Катэгорыя:Аграномы Беларусі
Катэгорыя:Старшыні калгасаў
Катэгорыя:Старшыні Старадарожскага раённага выканаўчага камітэта
Катэгорыя:Старшыні Глускага раённага выканаўчага камітэта
Катэгорыя:Дэпутаты мясцовых саветаў Беларусі 25-га склікання
Катэгорыя:Старшыні мясцовых саветаў Беларусі
Катэгорыя:Дэпутаты Старадарожскага раённага Савета дэпутатаў
Адступнікі

«**Адступнікі**» () — мастацкі фільм 2006 года рэжысёра Марціна Скарсэзэ. Галоўныя ролі ў фільме выканалі Леанарда Дзі Капрыа, Мэт Дэйман, Джэк Нікалсан.

## Сюжэт 
Два найлепшыя выпускнікі паліцэйскай акадэміі апынуліся па розныя бакі барыкады: адзін з іх — агент мафіі ў радах праваахоўных органаў, другі — «*крот*», укаранёны ў мафію. Кожны лічыць сваім доўгам выявіць і знішчыць праціўніка, але жыццё ў пастаянна скажоных рэаліях змяняе ўнутраны свет герояў.

## Узнагароды 
Паводле інфармацыі сайта «*Internet Movie Database*» фільм быў адзначаны 98 кінаўзнагародамі і яшчэ 140 намінацыямі.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы-драмы 2006 года
Катэгорыя:Фільмы-трылеры 2006 года
Катэгорыя:Крымінальныя фільмы 2006 года
Катэгорыя:Фільмы ЗША 2006 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы-трылеры ЗША
Катэгорыя:Крымінальныя фільмы ЗША
Катэгорыя:Дэтэктыўныя фільмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы Марціна Скарсэзэ
Катэгорыя:Фільмы, музыку да якіх напісаў Говард Шор
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Оскар» за «Найлепшы фільм»
Леанід Аляксандравіч Яновіч

**Леанід Аляксандравіч Яновіч** ( в. Кажушкі, Слуцкі раён — ) — беларускі вучоны ў галіне матэматыкі, доктар фізіка-матэматычных навук (1987), член-карэспандэнт Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі (1989), прафесар (1992).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 4 сакавіка 1934 года ў в. Кажушкі Слуцкага раёна.

Скончыў Ленінскую сярэднюю школу (1949), Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (1957). У 1957—1967 гадах — малодшы навуковы супрацоўнік, старшы інжынер-канструктар, галоўны інжынер, у 1967—1996 гадах — загадчык лабараторыі, з 1996 года — галоўны навуковы супрацоўнік Інстытута матэматыкі НАН Беларусі.

Памёр 26 лістапада 2022 года.

## Навуковая дзейнасць 
Навуковыя даследаванні ў галіне набліжаных метадаў аналізу і вылічальнай матэматыкі.

Аўтар звыш 80 навуковых прац, у тым ліку 4 манаграфій.

## Узнагароды 
Узнагароджаны ордэнам «Знак Пашаны» (1976), медалямі. Лаўрэат прэміі НАН Беларусі 1993 года за распрацоўку набліжаных метадаў функцыянальнага інтэгравання.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Леанід Аляксандравіч Яновіч у базе даных «История белорусской науки в лицах» Цэнтральнай навуковай бібліятэкі імя Якуба Коласа НАН Беларусі 

Катэгорыя:Матэматыкі СССР
Катэгорыя:Матэматыкі Беларусі
Нячай

**Няча́й** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Іван Нячай (? — пасля 1669) — палкоўнік казацкага запарожскага войска на Беларусі ў час вайны Расіі з Рэччу Паспалітай 1654—1667.
* Вольга Фёдараўна Нячай (нар. 1936) — беларускі кіназнавец.
* Вольга Нячай (нар. 1985) — беларуская мастачка, скульптар, дызайнер.
* Фёдар Макаравіч Нячай (1905—1990) — вучоны, гісторык.
Руслан Міхайлавіч Ігнацішчаў

**Руслан Міхайлавіч Ігнацішчаў** () — беларускі вучоны ў галіне машыназнаўства і дэталяў машын, заслужаны дзеяч навукі Беларусі. Доктар тэхнічных навук, прафесар.

## Біяграфія 
Скончыў Харкаўскі горны інстытут, інжынер-электрамеханік.

Працаваў старшым выкладчыкам, дацэнтам кафедры тэарэтычнай і прыкладной механікі філіяла Харкаўскага горнага інстытута, дэканам транспартнага факультэта Магілёўскага машынабудаўнічага інстытута.

Выбіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь трынаццатага склікання, дэпутатам Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га склікання.

## Літаратура 
* Кто есть кто в Беларуси. Москва: Книжный дом «Университет». 1999.

Катэгорыя:Машынабудаўнікі Беларусі
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 13-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 1-га склікання
Катэгорыя:Дэканы Беларуска-Расійскага ўніверсітэта
Вольга Нячай (скульптар)

**Вольга Няча́й** (нар. , Мінск) — беларуская мастачка, скульптар, дызайнер. Магістр мастацтвазнаўства.

## Біяграфія 
У 1995—2003 гадах вучылася ў Рэспубліканскім каледжы мастацтваў імя І. В. Ахрэмчыка, у 2003—2009 гадах на аддзяленні скульптуры Беларускай акадэміі мастацтваў, у 2007—2009 гадах на кафедры перападрыхтоўкі і перакваліфікацыі кадраў пры БДАМ па спецыяльнасці «Дызайн інтэр’ера».

З 2009 года працуе ў Творчых акадэмічных майстэрнях жывапісу, графікі і скульптуры.

У 2010—2011 гадах вучылася ў магістратуры на аддзяленні «Тэорыя і гісторыя мастацтваў» Беларускай акадэміі мастацтваў .

Член Беларускага саюза мастакоў з 2011 года.

## Творчасць 
Сярод манументальных твораў: мемарыяльная дошка Янку Купалу ў Вільнюсе (2013, сумесна з Сяргеем Аганавым), помнік Гедыміну ў Лідзе (2018, сумесна з Сяргеем Аганавым), мемарыяльны знак у Курапатах (сумесна з Сяргеем Аганавым, архітэктарамі Марыяй Маркаўцовай і Вольгай Ярмолінай).

Удзельнічае ў міжнародных фестывалях і плэнэрах. Удзельнічае ў выстаўках з 2004 года.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Мастакі Беларусі
Катэгорыя:Скульптары Беларусі
Катэгорыя:Дызайнеры Беларусі
Піна Несбіт

**Піна Несбіт** (; 26 лістапада 1896, Галіфакс, Новая Шатландыя, Канада — 31 сакавіка 1950, Санта-Барбара, Каліфорнія, ЗША) — канадская акцёрка кіно і тэатра, якая працавала ў амерыканскім нямым кінематографе.

## Біяграфія
Піна Несбіт нарадзілася 26 лістапада 1896 года у Галіфаксе, Новая Шатландыя, Канада. Яна была дачкой капітана Уільяма А. Несбіта, афіцэра брытанскай арміі, які служыў у Таронта, Антарыё, Канада.

Здымаць яна пачала ў 1917 годзе. З кіно яна пайшла ў 1920 годзе.

Памерла 31 сакавіка 1950 года у гораде Санта-Барбара, штат Каліфорнія, ЗША.

## Асабістае жыццё
Яна была замужам тройчы. Яе першым мужам быў брытанскі рэжысёр і прадзюсар  (1880-1936). Другім яе мужам быў Джон Гастон з Бостана.

Піна Несбіт мела раман з каралём Эдвардам VIII, калі ён быў прынцам Уэльскім, а яшчэ не каралём. На момант рамана з прынцам Уэльскім яна была у трэцім шлюбе з лейтэнантам Фрэдэрыкам Х. Кругерам.

## Фільмаграфія
## Спасылкі 
* 
* 
* Піна Несбіт на сайце «American Film Institute Catalog» 
* 

Катэгорыя:Акцёры нямога кіно
Дзмітрый Львовіч Аганаў

**Дзмітрый Львовіч Ага́наў** (нар. , Наваполацк) — беларускі скульптар.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў сям’і вядомага скульптара Льва Аганава. Скончыў Мінскае мастацкае вучылішча імя А. К. Глебава і Беларускую дзяржаўную акадэмію мастацтваў па спецыяльнасці «Скульптура».

Стажыраваўся ў Творчых майстэрнях жывапісу, графікі і скульптуры пры Міністэрстве культуры Рэспублікі Беларусь. Выкладае ў БДУ.

Удзельнічаў у шматлікіх выставах.

Сябар Беларускага саюза мастакоў.

## Узнагароды 
Мае шэраг дыпломаў і ўзнагарод: дыплом ААН у намінацыі «Экалогія» (2000), 2-е месца ў конкурсе ААТ «Пріорбанк» за кампазіцыю «Адлюстраванне прыгажосці» (2004), дыплом архітэктурнай выставы «Леанарда» (2005), падзяку мэра Наваполацка за манументальна-дэкаратыўную кампазіцыю «Юнацтва» (2012), перамогу на конкурсе на стварэнне кампазіцыі «Знаходжанне іконы Божай Маці Мінскай» (2013).

## Творчасць 
]]
Работы Дзмітрыя Аганава ўстаноўлены ў Мінску, Наваполацку і Мюнстэры (Германія). Многія яго творы захоўваюцца ў прыватных калекцыях у Беларусі, Расіі, Германіі, Ірландыі, ЗША, Аб’яднаных Арабскіх Эміратах.

## Спасылкі 
* Скульптар Дзмітрый АГАНАЎ: «Усё мастацтва сканцэнтравана вакол чалавека. І існуе яно таксама для чалавека…» 

Катэгорыя:Скульптары Беларусі
Армія пераможнай абшчыны

**Джэйш ат-Таіфа аль-Мансура** ( *армія пераможнай абшчыны*) — іракская суніцкая экстрэмісцкая групоўка, якая ўваходзіла ў склад Аль-Каіды ў Іраку.

## Гісторыя 
Групоўка была заснавана шэйхам Абу Амарам аль-Ансары, аднак застаецца невядомым калі.

У маі 2004 года «Джэйш ат-Таіфа аль-Мансура» захапіла ў закладнікі супрацоўнікаў кампаніі «Интерэнергосервис» Аляксандра Гардзіенка і Андрэя Мешчаракова. У сваёй заяве групоўка запатрабавала вывесці з Ірака «агрэсараў» з іншых краін.

15 студзеня 2006 арганізацыя, вядомая як Дарадчы сход маджахедаў у Іраку, абвясціла аб сваім стварэнні. Армія пераможнай абшчыны абвешчана адной са складнікаў яе груп, нароўні з Аль-Каідай у Іраку, брыгадамі прыхільнікаў манатэізму, групай Сарай аль-Джыхад, брыгадамі Аль-Гураба і брыгадамі Аль-Ахваль.

Групоўка атрымала вядомасць 1 верасня таго ж года дзякуючы мінамётнаму абстрэлу блізу моста Аль-Аіма над ракой Тыгр, праз які ішла працэсія шыітаў у бок грабніцы імама Мусы аль-Казіма. Непасрэдна з-за абстрэлу загінулі 7 і былі паранены 35 чалавек, а ў выніку цісканіны на мосце, па розных ацэнках, загінулі ад 953 да 1033 чалавек, раненні атрымалі ад 322 да 815 чалавек.

Катэгорыя:Іракскія паўстанцы
Катэгорыя:Зніклі ў 2006 годзе
Катэгорыя:Аль-Каіда
Аганаў

**Ага́наў** — мужчынскае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Дзмітрый Львовіч Аганаў (нар. 1976) — беларускі скульптар.
* Леў Рыгоравіч Аганаў (нар. 1942) — беларускі скульптар.
* Сяргей Львовіч Аганаў (нар. 1974) — беларускі скульптар.
Скрадзены рай

**«Скрадзены рай»** () — амерыканскі чорна-белы нямы драматычны мастацкі фільм 1917 года рэжысёра . Прэм’ера адбылася 18 чэрвеня 1917 года.

## Сінопсіс 
Джоан Мэрыфілд (Этэль Клейтан) закахана ў Дэвіда Кліфтана (Эдвард Лэнгфард), але ён кахае стрыечную сястру Джаан Кэтрын Ламберт (Піна Несбіт). Дэвід губляе зрок, ратуючы жыцці Кэтрын, але яна нават не прыйшла да яго ў бальніцу. Джоан наведвае яго кожны дзень і выдае сябе за Кэтрын. Неўзабаве Джоан і Дэвід жэняцца, і дзякуючы яе падтрымцы і супрацоўніцтве ён становіцца вядомым пісьменнікам. Пасля Дэвід здаравее, да яго вяртаецца зрок, і ён выяўляе падман …

## У ролях 
## Спасылкі 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Нямыя фільмы ЗША
Катэгорыя:Чорна-белыя фільмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы-драмы ЗША