open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Бярозна

Назву **Бярозна** маюць:
* Бярозна — вёска ў Кобрынскім раёне Брэсцкай вобласці
* Бярозна — вёска ў Гарадоцкім раёне Віцебскай вобласці
* Бярозна — вёска ў Лідскім раёне Гродзенскай вобласці
Бароўка

Назву **Баро́ўка** маюць:

## Азёры 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Бароўка — возера ў Сенненскім раёне

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Бароўка — вёска ў Верхнядзвінскім раёне
** Бароўка — былая вёска ў Докшыцкім раёне
** Бароўка — вёска ў Лепельскім раёне 
** Бароўка 2 — вёска ў Лепельскім раёне

* Магілёўская вобласць:
** Бароўка — вёска ў Быхаўскім раёне
** Бароўка — вёска ў Касцюковіцкім раёне
** Бароўка — вёска ў Магілёўскім раёне
### Расія 
* Бароўка (Дарагабужскі раён)
* Бароўка (Клімаўскі раён)
* Бароўка (Хіславіцкі раён)

## Рэкі 
### Беларусь 
* Магілёўская вобласць:
** Бароўка — рака ў Чэрыкаўскім і Клімавіцкім раёнах, левы прыток ракі Лабжанка
** Бароўка — вёска ў Магілёўскім раёне

## Урочышчы 
### Беларусь 
* Гродзенская вобласць:
** Бароўка — урочышча ў Баранавіцкім раёне

* Віцебская вобласць:
** Бароўка — урочышча ў Браслаўскім раёне
** Бароўка — урочышча ў Сенненскім раёне

* Гродзенская вобласць:
** Бароўка — урочышча ў Астравецкім раёне

* Мінская вобласць:
** Бароўка — урочышча ў Мядзельскім раёне

## Прозвішча 
* Ангеліна Бароўка (1931?—1999) — дзяячка беларускага нацыянальнага супраціву.
* Ванда Юльянаўна Бароўка (нар. 1959) — беларускі літаратуразнавец. Доктар філалагічных навук, прафесар.
* Іван Бароўка (1930) — дзеяч беларускага нацыянальнага супраціву.

## Гл. таксама 
* Вялікая Бароўка — вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі
* Малая Бароўка — былая вёска ў Магілёўскім раёне Магілёўскай вобласці Беларусі. Цяпер у складзе Магілёва
* Бароўна
* Бароўшчына
Бярэзінскі сельсавет

Назву **Бярэ́зінскі сельсавет** маюць:

* Бярэзінскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Докшыцкага раёна Віцебскай вобласці 
* Бярэзінскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Бярэзінскага раёна Мінскай вобласці

## Гл. таксама 
* Бярэзінскі раён
Більдзюгі

Назву **Більдзюгі** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць
** Більдзюгі — былы хутар у Браслаўскім раёне
** Більдзюгі — вёска ў Шаркаўшчынскім раёне
Вайнілавічы

Назву **Вайнілавічы** маюць:

* Вайнілавічы — вёска ў Мастоўскім раёне Гродзенскай вобласці
* Вайнілавічы — вёска ў Нясвіжскім раёне Мінскай вобласці
Вайнілаўскі сельсавет

Назву **Вайні́лаўскі сельсавет** маюць:

* Вайнілаўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Чавускага раёна Магілёўскай вобласці
* Вайнілаўскі сельсавет — назва Чэрвеньскага сельсавета Чэрвеньскага раёна Мінскай вобласці ў 1924—2009 гадах
Валока (значэнні)

Назву **Вало́ка** маюць:

* Валока — старажытная адзінка вымярэння плошчы зямельных участкаў.

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Гродзенская вобласць:
** Валока — вёска ў Шчучынскім раёне

## Іншае 
* Валока — урочышча ў Барысаўскім раёне Мінскай вобласці

## Падвойныя назвы 
* Чортава Валока

## Гл. таксама 
* Валокі
* Волак
Валосавіцкі сельсавет

Назву **Вало́савіцкі сельсавет** маюць:

* Валосавіцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лепельскага раёна Віцебскай вобласці
* Валосавіцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Чачэрскага раёна Гомельскай акругі
* Валосавіцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Акцябрскага раёна Гомельскай вобласці
Валоўшчына

Назву **Валоўшчына** маюць:

* Валоўшчына — вёска ў Гаранскім сельсавеце Мінскага раёна Мінскай вобласці
* Валоўшчына — вёска ў Ждановіцкім сельсавеце Мінскага раёна Мінскай вобласці
Вараноўка

Назву **Варано́ўка** маюць:

* Вараноўка — вёска ў Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці
* Вараноўка — вёска ў Беняконскім сельсавеце Воранаўскага раёна Гродзенскай вобласці
* Вараноўка — аграгарадок у Воранаўскім сельсавеце Воранаўскага раёна Гродзенскай вобласці
* Вараноўка — пасёлак ва Уздзенскім раёне Мінскай вобласці
* Вараноўка — рака ў Глыбоцкім раёне Віцебскай вобласці, левы прыток ракі Свіліца
Варанцэвічы

Назву **Варанцэвічы** маюць:

* Варанцэвічы — аграгарадок у Талачынскім раёне Віцебскай вобласці
* Варанцэвічы — вёска ў Талачынскім раёне Віцебскай вобласці
Варані

Назву **Варані́** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Брэсцкая вобласць:
** Варані — вёска ў Столінскім раёне

* Мінская вобласць:
** Варані — вёска ў Валожынскім раёне

## Гл. таксама 
* Варанілавічы 
* Вароніна 
* Варонічы
Валожынскі сельсавет

Назву **Вало́жынскі сельсавет** маюць:

* Валожынскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Шаркаўшчынскага раёна Віцебскай вобласці
* Валожынскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Валожынскага раёна Мінскай вобласці

## Гл. таксама 
* Валожынскі раён
Васілеўка

Назву **Васі́леўка** маюць:

* Васілеўка — адселенная вёска ў Кармянскім раёне Гомельскай вобласці
* Васілеўка — былая вёска ў Шклоўскім раёне Магілёўскай вобласці
* Васілеўка — рака ў Бялыніцкім і Шклоўскім раёнах Магілёўскай вобласці, левы прыток ракі Вабіч
Васілеўшчына

Назву **Васіле́ўшчына** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Васілеўшчына — вёска ў Докшыцкім раёне
** Васілеўшчына — вёска ў Пастаўскім раёне

* Магілёўская вобласць:
** Васілеўшчына — былая вёска ў Бялыніцкім раёне

* Мінская вобласць:
** Васілеўшчына — вёска ў Бярэзінскім раёне
** Васілеўшчына — вёска ў Капыльскім раёне
** Васілеўшчына — вёска ў Волменскім сельсавеце Дзяржынскага раёна
** Васілеўшчына — вёска ў Фаніпальскім сельсавеце Дзяржынскага раёна
** Васілеўшчына — вёска ў Мінскім раёне
** Васілеўшчына — вёска ў Мядзельскім раёне
** Васілеўшчына — вёска ў Стаўбцоўскім раёне

## Гл. таксама 
* Васілева
* Васілевічы
Ваўкавыск (значэнні)

Назву **Ваўкавы́ск** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Гродзенская вобласць:
** Ваўкавыск — горад, цэнтр Ваўкавыскага раёна

* Мінская вобласць:
** Ваўкавыск — вёска ў Чэрвеньскім раёне
** Ваўкавыск — вёска ў Крупскім раёне

## Гл. таксама 
* Ваўкавыскі 
* Ваўкі 
* Воўкавічы 
* Воўкаў 
* Воўкава
* Воўкаўка 
* Воўкаўцы 
* Воўкаўшчына
Ваўковічы

Назву **Ваўковічы** маюць:

* Ваўковічы — вёска ў Камянецкім раёне Брэсцкай вобласці
* Ваўковічы — вёска ў Навагрудскім раёне Гродзенскай вобласці

## Гл. таксама 
* Ваўкавічы
* Воўкавічы
Ваўчанка

Назву **Ваўчанка** маюць:
## Беларусь 
* **Ваўчанка** — рака ў Асіповіцкім і Бабруйскім раёнах Магілёўскай вобласці, правы прыток ракі Бярэзіна (басейн Дняпра).
* **Ваўчанка** — рака ў Дзятлаўскім раёне Гродзенскай вобласці, правы прыток ракі Шчара (басейн Нёмана).
## Казахстан 
* Ваўчанка (Усходне-Казахстанская вобласць)
Ваўчо

Назву **Ваўчо** маюць:

* Ваўчо — возера ва Ушацкім раёне Віцебскай вобласці, у басейне ракі Крашанка
* Ваўчо — вёска ва Ушацкім раёне Віцебскай вобласці
Трапезная

**Тра́пезная**, **трапеза** (ад  — стол, ежа) — спецыяльны будынак з залай для сумесных трапез, з царквою і дапаможнымі памяшканнямі ў хрысціянскіх манастырах. У саціі трапезныя ў XVI—XVII стагоддзях мелі вялікія адна, двухстоўпныя або бясстоўпныя залы з адкрытымі тэрасамі-гульбішчамі і лесвіцамі, багатым дэкаратыўным убраннем.

Таксам прасторная невысокая прыбудова з зяходняга боку хрысціянскага храма, якая служыць для богаслужэння ў зімовы час і грамадскіх патрэб прыхаджан. Трапезныя найбольш характэрны для рускай архітэктуры XVII—XVIII стагоддзяў, пашыраны ў пабудовах рэтраспектыўна-рускага стылю канца XIX — пачатку XX стагоддзяў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Будова храма
Катэгорыя:Храмавая архітэктура
*
Валодзькаўскі сельсавет

Назву **Вало́дзькаўскі сельсавет** маюць:

* Валодзькаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пліскага раёна Віцебскай вобласці
* Валодзькаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Докшыцкага раёна Маладзечанскай вобласці.
* Валодзькаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Маладзечанскага раёна Мінскай вобласці.
Раман Афтаназы

**Раман Афтаназы** (; , Моршын, цяпер  Украіны — ) — польскі гісторык культуры.

## Біяграфія 
Скончыў Уроцлаўскі ўніверсітэт (1946). У 1944—1981 працаваў у Бібліятэцы Нацыянальнага цэнтра імя Асалінскіх у Львове і Вроцлаве. Даследаваў гісторыю магнацкіх і шляхецкіх сядзібаў на былых усходніх землях Рэчы Паспалітай (Беларусь, Украіна, Літва, Латвія), архітэктуру маёнткаў, паркавае мастацтва, гісторыю мастацкіх збораў і бібліятэк, генеалогію ўладальнікаў сядзіб. Увёў у навуковы ўжытак шматлікія дакументы з дзяржаўных і прыватных архіваў, багатыя іканаграфічныя матэрыялы.

## Творы 
* *Aftanazy, R.* Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej : w 11 t. / R. Aftanazy. — Wrocław — Warszawa — Kraków : Zaklad im Ossolinskich, 1991. — Cz. 1. Wielkie księstwo Litewskie. Inflanty. Kurlandia. — T. 1. Województwa mińskie, mścisławskie, połockie, witebskie. — 352 s.
* *Aftanazy, R.* Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej : w 11 t. / R. Aftanazy. — Wrocław — Warszawa — Kraków : Zaklad im Ossolinskich, 1991. — Cz. 1. Wielkie księstwo Litewskie. Inflanty. Kurlandia. — T. 2. Województwa brzesko-litewskie, nowogródzkie. — 474 s.
* *Aftanazy, R.* Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej : w 11 t. / R. Aftanazy. — Wrocław — Warszawa — Kraków : Zaklad im. Ossolinskich Wyd-wo, 1993. — Cz. 1. Wielkie księstwo Litewskie. Inflanty. Kurlandia. — T. 3. Województwo trockie, Księstwo Żmudzkie, Inflanty Polskie, Księstwo Kurlandzkie. — 413 s.
* *Aftanazy, R.* Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej : w 11 t. / R. Aftanazy. — Wrocław-Warszawa-Kraków : Zaklad im. Ossolinskich Wyd-wo, 1997. — Cz. 2. — T. 11. Województwo kijowskie oraz uzupełnienia do tomów 1-10. — 787 s.

## Літаратура 
* Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. Т. 6, кн. ІІ. — Мінск, 2003. — С. 325.
* Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 2: Аршыца — Беларусцы / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн., 1996. — 480 с.: іл. ISBN 985-11-0061-7 (т. 2), ISBN 985-11-0035-8

Катэгорыя:Гісторыкі Польшчы
Катэгорыя:Гісторыкі культуры
Вежкі

Назву **Вежкі** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Брэсцкая вобласць:
** Вежкі — вёска ў Жабінкаўскім раёне

* Віцебская вобласць
** Вежкі — вёска ў Дубровенскім раёне
Верацейскі сельсавет

Назву **Вераце́йскі сельсавет** маюць:

* Верацейскі сельсавет — назва Халмоўскага сельсавета Аршанскага раёна Віцебскай вобласці ў 1924—1954 гадах
* Верацейскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пліскага раёна Маладзечанскай вобласці
Верацея

Назву **Верацея** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Верацея — вёска ў Аршанскім раёне 

* Мінская вобласць:
** Верацея — вёска, зараз не існуе, знаходзілася на тэрыторыі сучаснага Барысаўскага раёна

### Расія 
* Верацея (Смаленская вобласць)

## Рэкі 
### Беларусь 
* Верацея — рака ў Чашніцкім і Бешанковіцкім раёнах Віцебскай вобласці.

## Гл. таксама 
* Верацеі 
* Верацейка
Лясная (Баранавіцкі раён)

**Лясна́я** (, ) — аграгарадок у Баранавіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Адміністрацыйны цэнтр Ляснянскага сельсавета. Размешчана за 25 км на паўднёвы захад ад Баранавічаў, за 2,5 км ад шашы Баранавічы — Брэст. Чыгуначная станцыя Лясная знаходзіцца на лініі Баранавічы — Брэст.

## Гісторыя 
Вядома з 1880-х гадоў як чыгуначная станцыя Лясная ў Навамышскай воласці Навагрудскага павета Мінскай губерні.

З 1921 года ў складзе Польшчы, у Навамышскай гміне Баранавіцкага павета Навагрудскага ваяводства.

З 1939 года ў БССР. З 12 кастрычніка 1940 года цэнтр сельсавета ў Навамышскім раёне Баранавіцкай, з 8 студзеня 1954 года Брэсцкай абласцей, з 8 красавіка 1957 года ў Баранавіцкім раёне.

У Вялікую Айчынную вайну з чэрвеня 1941 года да 9 ліпеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. У баі каля вёскі 8 ліпеня 1944 года вызначыўся Герой Савецкага Саюза М. П. Акімаў. У верасня 1941 года ў вёсцы гітлераўцы стварылі лагер № 337 для масавай загубы савецкіх ваеннапалонных, у якім пастаянна ўтрымлівалі каля 55 тысяч чалавек. У 1941—1944 гадах у Ляснянскім лагеры смерці акупанты загубілі 88,5 тыс. чал.

У 1972 годзе ў вёсцы працавалі лясніцтва, пякарня, цэх Баранавіцкай мэблевай фабрыкі, сярэдняя школа, сталовая, бібліятэка, дзіцячы сад, бальніца, аддзяленне сувязі, швейная майстэрня, 5 магазінаў.

## Інфраструктура 
Працуюць лясніцтва, сярэдняя школа (у школе ў 1986 годзе адкрыты музей імя Галубка), бальніца, дзіцячыя яслі-сад, аддзяленне сувязі, Дом быту, бальніца, аптэка, бібліятэка, 5 магазінаў, ашчадны банк.

## Насельніцтва 
* **XIX стагоддзе**:
** 1897 год — 3 двары, 18 жыхароў.
* **XX стагоддзе**:
** 1909 год — 10 двароў, 50 жыхароў.
** 1921 год — 26 дамоў, 167 жыхароў.
** 1939 год — 565 жыхароў.
** 1959 год — 1213 жыхароў.
** 1972 год — 310 двароў, 1391 жыхар.
** 1998 год — 556 двароў, 1639 жыхароў.

## Славутасці 
* Абеліск на магіле 60 ахвяр фашызму, расстраляных у 1941 годзе (1979), на паўднёва-заходняй ускраіне вёскі.
* Скульптура воіна на брацкай магіле 47 савецкіх воінаў і 50 ваеннапалонных, якія загінулі ў баях і загублены ў Ляснянскім лагеры смерці ў Вялікую Айчынную вайну (1958), каля чыгуначнай станцыі.
* На будынку школы ў 1988 годзе ўстаноўлена мемарыяльная дошка на ўшанаванне памяці народнага артыста БССР і пісьменніка У. І. Галубка (1882—1942), які нарадзіўся ў в. Лясная.
* Царква ў гонар Казанскай іконы Маці Божай.
* Касцёл Найсвяцейшай Дзевы Марыі Анёльскай (2000).

## Вядомыя асобы 
* У. І. Галубок (сапраўднае прозвішча Голуб) — беларускі пісьменнік, рэжысёр, акцёр, мастак, першы народны артыст БССР.

## Літаратура 
* 
* 
*  — С. 710.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Ляснянскі сельсавет (Баранавіцкі раён)
Катэгорыя:Населеныя пункты Баранавіцкага раёна
Філёнга

**Філёнга** (ад , літаральна — напаўненне) — квадратнае або прамавугольнае поле сцяны, пілястры, столі, скляпення і інш., абведзенае рамкай. Філёнгі звычайна рабілі з таго самага матэрыялу, што і сцяну, часам з іншага. Дэкарыравалі скульптурным ці жывапісным арнаментам, геральдычнымі выявамі, фактурнай ці колернай тынкоўкай.

Таксама тонкая дошка або фанера, якая ўстаўляецца ў дзвярную раму і абрамляецца накладным прафіляваным бруском. Такія дзверы называюцца філянговымі.

## Літаратура 
* 
* Філёнга // 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Архітэктурныя элементы
Васільеўскі сельсавет

Назву **Васі́льеўскі сельсавет** маюць:

* Васільеўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Полацкага раёна Віцебскай вобласці
* Васільеўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Добрушскага раёна Гомельскай вобласці
Белічаны

Назву **Белічаны** маюць:

* Белічаны — вёска ў Гродзенскім раёне Гродзенскай вобласці
* Белічаны — вёска ў Бярэзінскім раёне Мінскай вобласці
Весялова

Назву **Весяло́ва** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Весялова — вёска ў Лепельскім раёне 
** Весялова — вёска ў Шаркаўшчынскім раёне 

* Гродзенская вобласць:
** Весялова — вёска ў Навагрудскім раёне 

* Мінская вобласць:
** Весялова — вёска ў Барысаўскім раёне
** Весялова — вёска ў Крупскім раёне
** Весялова — вёска ў Пухавіцкім раёне

## Гл. таксама 
* Весялоўка 
* Весялуха 
* Вясёлае 
* Вясёлкі 
* Вясёлы
Войская

Назву **Войская** маюць:

* **Войская** — вёска ў Камянецкім раёне Брэсцкай вобласці.
* **Войская** — рака ў Хоцімскім раёне Магілёўскай вобласці, левы прыток ракі Беседзь (басейн Дняпра)
Войстам

Назву **Во́йстам** маюць:

* Войстам — аграгарадок у Смаргонскім раёне Гродзенскай вобласці
* Войстам — колішняя вясковая гміна ў Віленскім ваяводстве ў 1922—1939 гадах
* Войстам — хутар у Смаргонскім раёне Гродзенскай вобласці
Волька

Назву **Волька** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Брэсцкая вобласць:
** Волька — вёска ў Івацэвіцкім раёне
** Волька — вёска ў Ляхавіцкім раёне

### Польшча 
* Падляскае ваяводства:
** Волька — вёска ў гмінe Орля Бельскага павета
** Волька — вёска ў гмінe Чыжы Гайнаўскага павета
Ветах (значэнні)

Назву **Ветах** маюць:
* Ветах — апошняя квадра Месяца
* Ветах — беларускі гурт дударскай музыкі.
Восаў

Назву **Во́саў** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Гомельская вобласць:
** Восаў — пасёлак у Крыўскім сельсавеце Буда-Кашалёўскага раёна
** Восаў — былы пасёлак у Марозавіцкім сельсавеце Буда-Кашалёўскага раёна
** Восаў — былая вёска ў Кармянскім раёне
** Восаў — вёска ў Лельчыцкім раёне
** Восаў — пасёлак у Рагачоўскім раёне
** Восаў — вёска ў Рэчыцкім раёне
** Восаў — вёска ў Хойніцкім раёне

* Магілёўская вобласць:
** Восаў — былая вёска ў Касцюковіцкім раёне
** Восаў — вёска ў Клічаўскім раёне
** Восаў — былая вёска ў Краснапольскім раёне

## Падвойныя назвы 
* Чорны Восаў — вёска ў Барысаўскім раёне
* Хутар Восаў — вёска ў Барысаўскім раёне

## Гл. таксама 
* Асава
* Асавая
* Асавец
* Асавецкая Буда
* Асавецкі
* Асавіно
* Асавок
* Асавы
* Асавыя
* Асаўляны
* Асаўнік
* Асаўніца
* Асаўцы
* Воса
* Восава
* Восаўскі
* Восаўскі Бор
* Восаўцы
Воўкавічы

Назву **Во́ўкавічы** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Воўкавічы — вёска ў Талачынскім раёне

* Мінская вобласць:
** Воўкавічы — вёска ў Дзяржынскім раёне
** Воўкавічы — вёска ў Мінскім раёне

## Гл. таксама 
* Ваўкавічы
* Ваўкавыск
* Ваўковічы
* Ваўкі
* Воўкава
* Воўкаў
* Воўкаўка
* Воўкаўцы
* Воўкаўшчына
Воўкаўка

Назву **Во́ўкаўка** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Магілёўская вобласць:
** Воўкаўка — вёска ў Мсціслаўскім раёне

## Рэкі 
### Беларусь 
* Воўкаўка — рака ва Уздзенскім раёне Мінскай вобласці

## Гл. таксама 
* Ваўкавыск 
* Ваўкі 
* Воўкава 
* Воўкавічы 
* Воўкаў 
* Воўкаўцы 
* Воўкаўшчына
Вужанка

**Вужанка:**

* Вужанка — вёска ў Нясвіжскім раёне Мінскай вобласці; 
* Вужанка — рака ў Капыльскім і Слуцкім раёнах Мінскай вобласці.
Вулькаўскі сельсавет

Назву **Ву́лькаўскі сельсавет** маюць:

* Вулькаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пінскага раёна Брэсцкай вобласці
* Вулькаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Драгічынскага раёна Брэсцкай вобласці.
* Вулькаўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лунінецкага раёна Брэсцкай вобласці.

## Гл. таксама 
* Вулькаўскі 1-шы сельсавет
* Вулькаўскі 2-гі сельсавет
Вусава

Назву **Ву́сава** маюць:

* Вусава — вёска ў Глыбоцкім раёне Віцебскай вобласці
* Вусава — вёска ў Гродзенскім раёне Гродзенскай вобласці
* Вусава — вёска ў Капыльскім раёне Мінскай вобласці
* Вусава — былы пасёлак у Капыльскім раёне Мінскай вобласці
Выгада

Назву **Вы́гада** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Брэсцкая вобласць
** Выгада — вёска ў Кобрынскім раёне
* Віцебская вобласць
** Выгада — вёска ў Сенненскім раёне
*Гродзенская вобласць
** Выгада — былы хутар у Ашмянскім раёне
** Выгада — хутар у Дзятлаўскім раёне
### Украіна 
* Выгада (Жытомірскі раён)
* Выгада — пасёлак гарадскога тыпу ў Далынскім раёне Івана-Франкоўскай вобласці

## Азёры 
* Выгада — возера ў Глускім раёне Магілёўскай вобласці

## Гл. таксама 
* Выгода
Выдрэя

Назву **Выдрэя** маюць:

* Выдрэя — рака ў Лёзненскім раёне Віцебскай вобласці, правы прыток ракі Сухадроўка, басейн Заходняй Дзвіны
* Выдрэя — пасёлак у Лёзненскім раёне Віцебскай вобласці
* Выдрэя — прыпыначны пункт Віцебскага аддзялення Беларускай чыгункі ў Лёзненскім раёне Віцебскай вобласці
Вылазы

Назву **Вылазы** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Брэсцкая вобласць:
** Вылазы — вёска ў Пінскім раёне

* Мінская вобласць:
** Вылазы — вёска, зараз не існуе; знаходзілася ў двух кіламетрах на паўднёвы захад ад вёскі Забашавічы (Барысаўскі раён)
Войса

Існуюць наступныя паняткі з назвай **Войса**:

* Войса — вёска ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі
* Войса — возера ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі
Высокая Гара

Назву **Высо́кая Гара́** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Высокая Гара — вёска ў Бешанковіцкім раёне 

* Мінская вобласць:
** Высокая Гара — вёска ў Багушэвіцкім сельсавеце Бярэзінскага раёна
** Высокая Гара — вёска ў Дзмітравіцкім сельсавеце Бярэзінскага раёна

## Гл. таксама 
* Гара
Вуглоўскі сельсавет

Назву **Вугло́ўскі сельсавет** маюць:

* Вуглоўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пліскага раёна Віцебскай вобласці
* Вуглоўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брагінскага раёна Гомельскай вобласці
* Вуглоўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Нараўлянскага раёна Гомельскай вобласці
Вышкава

Назву **Вышкава** маюць:

## Беларусь 
* Вышкава — вёска ў Карэліцкім раёне Гродзенскай вобласці
* Вышкава — вёска ў Мінскім раёне Мінскай вобласці
* Вышкава — вёска ў Шклоўскім раёне Магілёўскай вобласці

## Украіна 
* Вышкава - пасёлак гарадскога тыпу ў Хусцкім раёне  Закарпацкай вобласці
Вяжышча

Назву **Вяжы́шча** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Вяжышча — вёска ў Бешанковіцкім раёне

* Гомельская вобласць:
** Вяжышча (нежыл.) — былая вёска ў Нараўлянскім раёне

## Гл. таксама 
* Вяжы
Вяліка

Назву **Вялі́ка** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Брэсцкая вобласць:
** Вяліка Вялікая — вёска ў Відамлянскім сельсавеце Камянецкага раёна
** Вяліка Малая — вёска ў Відамлянскім сельсавеце Камянецкага раёна
Вязаўка

Назоў **Вя́заўка** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Магілёўская вобласць:
** Вязаўка — вёска ў Кіраўскім раёне
** Вязаўка — былая вёска ў Клічаўскім раёне
## Рэкі 
* Вязаўка — рака ў Дзятлаўскім раёне Гродзенскай вобласці, левы прыток Нёмана
* Вязаўка — рака ў Дубровенскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі і Краснінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі, правы прыток ракі Альшанка
Сан-Жоржы

**Сан-Жо́ржы** () — востраў у цэнтральнай групе Азорскіх астравоў у Атлантычным акіяне. Плошча - 243,65 км².  Насельніцтва (2011 г.) - 9 171 чал.

## Геаграфія 
Востраў Сан-Жоржы знаходзіцца ў цэнтральнай групе Азорскіх астравоў у 18,3 км на поўнач ад Піку, у 36 км на поўдзень ад Грасіёзы, у 37 км на паўднёвы захад ад Тэрсейры. Выцягнуты з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход на 54,8 км. Найбольшая шырыня - 6,8 км.

Сан-Жоржы мае вулканічнае паходжанне. Сфарміраваўся ў выніку некалькіх масіўных вывяржэнняў падводных вулканаў. Вывяржэнні і моцныя землетрасенні характэрны і для нашага часу. Рэльеф скалісты. Уздоўж цэнтральнай часткі цягнецца вулканічны хрыбет з гарамі, кратарамі і азёрамі. Гара Піку-да-Эшперанса дасягае вышыні 1053 м. Берагі рэзка ўзняты над паверхняй акіяна, асабліва на поўначы. Месцамі вылучаюцца прыбярэжныя нізкія платформы *fajãs*.

Клімат умераны міжземнаморскі. Сярэднегадавая тэмпература +17&nbsp;°C. Сярэднегадавая норма ападкаў 1020. Найбольш вільготная пара года — зіма.

## Гісторыя 
Востраў Сан-Жоржы ўпершыню ўзгадваецца ў партугальскіх пісьмовых крыніцах у 1439 г. як ненаселены кавалак сушы. Аднак да 1470 г. тут з'явіліся дзве групы перасяленцаў з Партугаліі і Фландрыі. Фламандскія каланісты заснавалі паселішча Велаш на паўночна-заходнім узбярэжжы. У 1483 г. Велаш атрымаў статус горада. Перасяленцы вырошчвалі вінаград і пшаніцу.

У 1583 г. Сан-Жоржы быў захоплены іспанцамі, улада якіх працягвалася да 1640 г. У XVI — XVII стст. на востраў нападалі англійскія, французскія і алжырскія піраты. Згодна паданню, калі англійскія піраты высадзіліся на бераг, мясцовыя жыхары кідалі ў іх камяні, бо не мелі іншай зброі. Адзін з партугальскіх салдат, выхапіў у піратаў сцяг. Напады алжырцаў працягваліся да 1816 г. У 1580 г., 1757 г. і 1808 г. астравіцяне пацярпелі ад моцных землетрасенняў.

У XIX — трэцяй чвэрці XX стст. жыхары Сан-Жоржы займаліся здабычай кітоў. З'явілася сталая эміграцыя. У канцы XX ст. парты Велаш і Кальета былі рэканструяваны. Асновай эканомікі сталі жывёлагадоўля, рыбалоўства і кансервавая прамысловасць. Важнае месца займае экспарт мясцовага сыра.

## Асаблівасці культуры 
Большасць жыхароў вострава Сан-Жоржы — прамыя нашчадкі сярэдневяковых перасяленцаў з Партугаліі і Фландрыі. Яны займаюцца пераважна рыбалоўствам, жывёлагадоўляй і земляробствам. Захаваліся некаторыя старажытныя рамёствы. Згодна старадаўняй традыцыі, рамеснікі і землеўладальнікі аб'яднаны ў карпарацыі, якія ў нашы дні маюць сімвалічнае значэнне. Важную ролю ў гуртаванні астравіцян адыгрывае каталіцкі касцёл. Асноўныя мясцовыя святы прысвечаны рэлігійным каляндарным падзеям. У XX ст. многія выхадцы з Сан-Жоржы перасяліліся ў ЗША, Бразілію, Бельгію, аднак эмігранты працягваюць захоўваць шчыльныя сувязі з малой радзімай.

Адметнай рысай пабытовай культуры вострава Сан-Жоржы з'яўляецца мясцовая кухня. Для яе характэрна перавага вельмі вострых і салодкіх страў. Астравіцяне ўжываюць шмат свініны, рыбы, ямсу, малюскаў. Хлеб пякуць з кукурузнай мукі.

## Спасылкі 
* Saojorge.com 
* São Jorge — Azores

Катэгорыя:Астравы Партугаліі
Катэгорыя:Астравы Атлантычнага акіяна
Катэгорыя:Азорскія астравы
Паўна

**Паўна** — тапонім:

* Паўна — рака ў Горацкім раёне Магілёўскай вобласці, левы прыток ракі Бася
* Паўна — рака ў Быхаўскім і Магілёўскім раёнах, левы прыток Дняпра
Высокаўскі сельсавет

Назву **Высо́каўскі сельсавет** маюць:

* Высокаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Бярозаўскага раёна Брэсцкай вобласці
* Высокаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пінскага раёна Брэсцкай вобласці
* Высокаўскі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Аршанскага раёна Віцебскай вобласці
* Высокаўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Шклоўскага раёна Магілёўскай вобласці

## Гл. таксама 
* Высакоўскі сельсавет
* Высокаўскі раён
Аляксандр Гіевіч Гурулі

** Аляксандр Гурулі** (; нар. , , Грузінская ССР) — грузінскі футбаліст, паўабаронца французскага клуба «Сен-Амер».

Сын вядомага грузінскага футбаліста і трэнера Гіі Гурулі.

## Клубная кар’ера 
Пачаў займацца футболам у Францыі, дзе на той час выступаў яго бацька. Выступаў за моладзевую каманду «Алімпіка» з Ліёна, пасля гуляў за клубы ніжэйшых французскіх дывізіёнаў.

У верасні 2008 года стаў іграком украінскіх «Карпатаў», дзе гуляў на працягу чатырох сезонаў. У лютым 2012 года адправіўся ў арэнду ў грузінскую «Дзілу», дзе правёў увесь 2012 год. Пасля вяртання з арэнды ў лютым 2013 года кантракт з «Карпатамі» быў разарваны.

У выніку Аляксандр пачаў 2013 год у Грузіі, у клубе «Дынама» з Батумі, дзе трэнерам быў яго бацька. Улетку 2013 года перайшоў у «Зестафоні».

У лютым 2014 года перайшоў у салігорскі «Шахцёр». У салігорскім клубе стаў асноўным левым паўабаронцам, хоць значную частку першай паловы сезону 2014 прапусціў з-за траўмы. У студзені 2015 года пакінуў «Шахцёр».

У сакавіку 2015 года вярнуўся на радзіму, стаўшы іграком клуба «Самтрэдыя». У верасні 2015 года перайшоў у азербайджанскі  АЗАЛ. Улетку 2016 года вярнуўся ў Грузію, стаўшы іграком «Шукуры».

У пачатку 2018 года зноў адправіўся ў Францыі, стаўшы іграком аматарскага клуба «Алімпік» Гранд-Сент з пятага дывізіёна, а летам таго ж года перабраўся ў «Сен-Амер».

## Міжнародная кар’ера 
Выступаў за нацыянальную зборную Грузіі.

## Дасягненні 
*  Уладальнік Кубка Грузіі: 2012
*  Уладальнік Кубка Беларусі: 2014
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі: 2014

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Грузіі
Катэгорыя:Ігракі зборнай Грузіі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ФК Сен-Амер
Катэгорыя:Ігракі ФК Алімпік Гранд-Сент
Катэгорыя:Ігракі ФК Шукура Кабулеці
Катэгорыя:Ігракі ФК АЗАЛ
Катэгорыя:Ігракі ФК Самтрэдыя
Катэгорыя:Ігракі ФК Шахцёр Салігорск
Катэгорыя:Ігракі ФК Зестафоні
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама Батумі
Катэгорыя:Ігракі ФК Дзіла Горы
Катэгорыя:Ігракі ФК Карпаты Львоў
Арцём Сяргеевіч Старгародскі

**Арцём Старгародскі** (нар. , , УССР) — ўкраінскі футбаліст, паўабаронца клуба «Левы бераг» з Кіева.

## Клубная кар’ера 
Пачынаў кар’еру ў складзе моладзевых каманд кіеўскага «Дынама». Пасля выступаў за розныя каманды ў Першай лізе. У 2005 годзе дэбютаваў у Вышэйшай лізе ў складзе сімферопальскай «Таўрыі».

З 2007 года доўгі час выступаў за кіеўскі «Арсенал». У студзені 2013 года перайшоў у адэскі «Чарнаморац», але ўлетку 2013 года вярнуўся ў «Арсенал». У кастрычніку 2013 года «Арсенал» зняўся з чэмпіянату і спыніў сваё існаванне, у выніку Арцём стаў свабодным агентам.

У студзені 2014 года перайшоў у салігорскі «Шахцёр». У складзе «Шахцёра» замацаваўся як асноўны атакуючы паўабаронца. 3 мая 2014 года забіў гол у фінальным матчы Кубка Беларусі супраць «Нёмана», які стаў адзіным у матчы і першым афіцыйным на новаадчыненай Барысаў-Арэне, такім чынам прынёс «Шахцёру» перамогу ў Кубку. У гэтым жа матчы атрымаў траўму, з-за якой адсутнічаў да ліпеня, пасля вярнуўся ў асноўны склад.
 
У снежні 2014 падоўжыў кантракт з гарнякамі. У сезоне 2015 стаў капітанам салігорскай каманды. Сезон распачаў на пазіцыі апорнага паўабаронцы, але потым вярнуўся на месца атакуючага паўабаронцы. У лістападзе 2015 года зноў падоўжыў пагадненне з салігорцамі, заставаўся асноўным атакуючым паўабаронцам у сезоне 2016. У снежні 2016 года новы галоўны трэнер салігорскага клуба Алег Кубараў абвясціў, што Старгародскі пакідае «Шахцёр».

У лютым 2017 года зноў стаў іграком кіеўскага «Арсенала». Па выніках сезона 2017/18 дапамог клубу вярнуцца ў Прэм’ер-лігу. У ліпені 2018 года вярнуўся ў Беларусь, стаўшы іграком «Віцебска». У віцебскай камандзе замацаваўся ў стартавым складзе. У снежні 2019 года пакінуў «Віцебск», а ў сакавіку 2020 года прыняў канчатковае рашэнне аб завяршэнні кар’еры.

Летам 2020 года ў якасці аматара гуляў у чэмпіянаце Кіеўскай вобласці за «Колас» з Пуставарыўкі, а ў 2021 годзе далучыўся да клуба «Левы бераг».

## Міжнародная кар’ера 
Двойчы ў складзе зборнай Украіны станавіўся пераможцам сусветнай Універсіяды.

## Дасягненні 
*   Срэбраны прызёр чэмпіянату Беларусі: 2016
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі (2): 2014, 2015
*  Уладальнік Кубка Беларусі: 2014
*  У спісе 22 найлепшых футбалістаў чэмпіянату Беларусі: 2015
*  Пераможца Першай лігі Украіны: 2017/18
*  Пераможца сусветнай Універсіяды: 2007, 2009

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Украіны
Катэгорыя:Ігракі ФК Левы бераг Кіеў
Катэгорыя:Ігракі ФК Колас Пуставарыўка
Катэгорыя:Ігракі ФК Віцебск
Катэгорыя:Ігракі ФК Арсенал Кіеў
Катэгорыя:Ігракі ФК Шахцёр Салігорск
Катэгорыя:Ігракі ФК Чарнаморац Адэса
Катэгорыя:Ігракі ФК Крымцяпліца
Катэгорыя:Ігракі ФК Таўрыя Сімферопаль
Катэгорыя:Ігракі ФК Нафтавік-Укрнафта
Катэгорыя:Ігракі ФК Інтэр Боярка
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама-2 Кіеў
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама-3 Кіеў
Ветвіца

Назву **Ве́твіца** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Гомельская вобласць:
** Ветвіца — вёска ў Лельчыцкім раёне
** Ветвіца — другая назва вёскі Вецвіца ў Чачэрскім раёне
Мадорка

**Мадо́рка** — рака ў Рагачоўскім раёне Гомельскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Дняпро.

Даўжыня ракі 11 км. Плошча вадазбору 58 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 1,7 ‰. Пачынаецца за 1 км на ўсход ад вёскі Яленава, вусце за 2 км на паўднёвы захад ад вёскі Мадора. У нізоўі цячэ праз старычныя азёры.

## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Прытокі Дняпра
Катэгорыя:Рэкі Рагачоўскага раёна
Струменка

**Стру́менка** — рака ў Рагачоўскім раёне Гомельскай вобласці, правы прыток ракі Ракатун. Даўжыня 7,6 км. Пачынаецца ў лясным урочышчы за 2,4 км на поўнач ад вёскі Партызаны, вусце за 0,5 км на захад ад вёскі Свержань. Рэчышча на працягу 3 км (ад в. Партызаны да вусця) каналізаванае.

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Басейн Дняпра
Катэгорыя:Рэкі Рагачоўскага раёна
Санта-Марыя (Азорскія астравы)

**Санта-Марыя** () — востраў ва ўсходняй групе Азорскіх астравоў у Атлантычным акіяне. Плошча — 96,89 км². Насельніцтва (2011 г.) — 5 552 чал.

## Геаграфія 
Востраў Санта-Марыя — самы паўднёвы з усіх буйных Азорскіх астравоў. Знаходзіцца за 80,54 км на поўдзень ад вострава Сан-Мігел, за 1410 км на паўднёвы захад ад Лісабона, сталіцы Партугаліі. Даўжыня з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход — 16,58 км. Найбольшая шырыня з паўночнага ўсходу на паўднёвы захад — 9,17 км.

Мае вулканічнае паходжанне. З’яўляецца самым старым з Азорскіх астравоў. Узнік у выніку вывяржэння каля 7 млн гадоў таму. Знойдзены пароды, якія датуюцца 130—117 млн гадоў. На працягу сваёй доўгай геалагічнай гісторыі некалькі разоў апускаўся пад ваду. Востраў Санта-Марыя адрозніваецца значна меншай сейсмічнай актыўнасцю за астатнія Азоры. Маюцца радовішчы вапны арганічнага паходжання. Найвышэйшы пункт — гара Піку-Альту (587 м).

Клімат міжземнаморскі ўмераны, пераходны да субтрапічнага. Найбольш цёплы месяц — жнівень, калі сярэдняя тэмпература трымаецца каля +22 °C. У найбольш прахалодным месяцы лютым яна паніжаецца да +14 °C, але ніколі не падала ніжэй за +6 °C. Сярэднегадавая колькасць ападкаў — 760 мм.

## Гісторыя 
Адкрыты ў 1427 г. партугальскімі мараплаўцамі. Згодна паданню, сучасная назва была дадзена ў гонар Св. Марыі першапасяленцамі з поўдня Партугаліі, якія прыбылі ў 1432 г. У 1493 г. Санта-Марыю наведаў Х. Калумб падчас свайго зваротнага плавання пасля адкрыцця Новага Света.

У XVI - XVII стст. на паселішчы астравіцян некалькі разоў рабілі напады французскія, англійскія і асманскія карсары. Для абароны ўзбярэжжа было ўзведзена некалькі крэпасцяў, у тым ліку Сан-Браз і Сан-Жуан-Баптыста. Крэпасць Сан-Браз у Віла-ду-Порту існуе і ў нашы дні. У XIX ст. выхадцы з Санта-Марыі прымалі ўдзел у грамадзянскай вайне ў Партугаліі.

У 1944 г. амерыканцамі быў пабудаваны і адкрыты аэрапорт, які доўгі час выкарыстоўваўся для трансатлантычных пералётаў ваеннай авіяцыі. З канца XX ст. на востраве працуе станцыя ЕКА.

## Інфраструктура 
Традыцыйна жыхары вострава займаліся вырошчваннем пшаніцы, рубкай і экспартам лесу. У нашы дні лясы Санта-Марыі ахоўваюцца законам. Галоўныя галіны эканомікі — абслугоўванне паветранага і марскога транспарту і турызм.

На востраве існуе некалькі вёсак. Ролю адміністрацыйнага цэнтра выконвае вёска Віла-ду-Порту на паўднёвым усходзе. Тут працуе марскі порт, наладжана сталая паромная сувязь з востравам Сан-Мігел. Важнае эканамічнае значэнне мае аэрапорт на ўсходзе Санта-Марыі. Ён дае працу значнай частцы мясцовых жыхароў.

## Спасылкі 
* Santa Maria - Azores
* Santa Maria Island – Azores
* Geology of the Azores
* weatherbase.com

Катэгорыя:Астравы Партугаліі
Катэгорыя:Астравы Атлантычнага акіяна
Весялоўка (значэнні)

Назву **Весялоўка** маюць:

* Весялоўка — вёска ў Добрушскім раёне Гомельскай вобласці
* Весялоўка — гістарычны раён Мінска
Адаптацыя

* Адаптацыя (біялогія)
* Адаптацыя (сацыялогія)
* Адаптацыя (фільм)
Хмелянец (ручай)

**Хмеляне́ц** — ручай у Рагачоўскім раёне Гомельскай вобласці, правы прыток ракі Ракатун. Даўжыня 11,2 км. Пачынаецца за 2,2 км на паўночны ўсход ад вёскі Доўск, вусце за 0,5 км на поўдзень ад вёскі Серабранка. Рэчышча на працягу 5,8 км (ад вёскі Хмелянец) каналізаванае. За 1,5 км на поўдзень ад вёскі Юдзічы на рацэ створана сажалка.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Басейн Дняпра
Катэгорыя:Рэкі Рагачоўскага раёна
Хмелянец

Назву **Хмелянец** маюць:

* Хмелянец — ручай у Рагачоўскім раёне Гомельскай вобласці, правы прыток ракі Ракатун, басейн Дняпра
* Хмелянец — вёска ў Рагачоўскім раёне Гомельскай вобласці
Доўгая (рака)

**До́ўгая** — рака ў Рагачоўскім раёне Гомельскай вобласці, левы прыток ракі Гутлянка. Даўжыня каля 10 км. Пачынаецца за 1 км на поўдзень ад вёскі Стары Доўск, вусце за 0,5 км на ўсход ад вёскі Канава. Ад вытоку да вёскі Валосавічы (6,5 км) рэчышча каналізаванае. У нізоўі рака цячэ па забалочаным лесе.

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Басейн Дняпра
Катэгорыя:Рэкі Рагачоўскага раёна
Доўгая

Назву **Доўгая** маюць некалькі аб’ектаў:

## Беларусь 
* Доўгая — рака ў Рагачоўскім раёне Гомельскай вобласці, левы прыток ракі Гутлянка, басейн Дняпра
* Доўгая — вёска ў Івацэвіцкім раёне Брэсцкай вобласці
* Доўгая — вёска ў Дэмбраўскім сельсавеце Шчучынскага раёна Гродзенскай вобласці
* Доўгая — вёска ў Орлеўскім сельсавеце Шчучынскага раёна Гродзенскай вобласці

## Расія 
* Доўгая — рака ў Кіраўскай вобласці, правы прыток ракі Кобра.

## Гл. таксама 
* Доўгае
Альфвенаўскія хвалі

**Альфвенаўскія хвалі** — папярочныя магнітагідрадынамічныя плазменныя хвалі, якія распаўсюджваюцца ўздоўж сілавых ліній магнітнага поля. Выклікаюцца нізкачастотнымі электрамагнітнымі хвалямі ў плазме, якія распаўсюджваюцца ўздоўж пастаяннага магнітнага поля. Пры гэтым плазма таксама прыходзіць у рух за кошт энергіі электрамагнітнага поля, што прыводзіць да шматразовага паніжэння хуткасці распаўсюджвання хвалі. Названы ў гонар шведскага астрафізіка Х. Альфвена, які прадказаў у 1942 годзе іх існаванне. Хуткасць распаўсюджвання такіх хваль даецца формулай:

: v=\frac{H}{\sqrt{4\pi\rho}}

Адыгрываюць важную ролю ў іанасферах Зямлі, Сонца і іншых астранамічных аб'ектаў.

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Магнітная гідрадынаміка
Катэгорыя:Хвалі ў плазме
Катэгорыя:Фізіка плазмы
Куліеў

**Куліеў** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Кайсын Шуваевіч Куліеў, Народны паэт Кабардзіна-Балкарыі
* Клыч Куліеў, туркменскі пісьменнік
* Эйюб Куліеў, азербайджанскі музыкант і дырыжор
Зевядзей

[thumb|right|230px|[Ганс фон Кульмбах, *Марыя Саламея і Зевядзей з сваімі сынамі Якавам і Янам*, каля 1511 г.]] 
**Зевядзей** (, ) — згодна з усімі чатырма кананічнымі Евангеллямі, быў бацькам Якава і Яна, двух вучняў Ісуса. У Евангеллях таксама мяркуецца, што ён быў муж Саламеі: у той час як у Евангеллі ад Марка 15:40 называюцца імёны жанчын, прысутных на укрыжаванні, як «*Марыя Магдаліна, і Марыя, маці Якава меншага і Ёсіі, і Саломія*», паралельным урыўку у Евангеллі ад Матфея 27:56 даецца «*Марыя Магдалена і Марыя, маці Якава і Ёсіі, і маці сыноў Зевядзеевых.*» Каталіцкая энцыклапедыя робіць выснову, што імя Саламея ў Марк. 15:40 і маці сыноў Зевядзея ў Евангеллі ад Матфея, верагодна, адна і тая ж асоба.

Зеведзей быў рыбаком. Хоць ён некалькі разоў згадваецца ў Евангеллях, толькі раз ён на самай справе з'яўляецца ў Матф. 4: 21-22 і Марк. 1:20, калі яго пакінулі два яго сыны ў лодцы, пасля таго як Ісус заклікаў Якава і Яна. Марк адзначае, што ў Зеведзея былі наёмныя работнікі. Зеведзей жыў у або каля Віфсаіды.

Катэгорыя:Новы Запавет
Катэгорыя:Персанажы Новага Запавету
Пралеска (часопіс)

**«Пралеска»** — штомесячны навукова-метадычны часопіс для педагогаў дашкольных устаноў, выдаецца з 1991 года. Заснавальнік — Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь. Знаёміць чытачоў з досведам работы дашкольных устаноў, тэарэтычнымі і практычнымі распрацоўкамі вучоных.

Рубрыкі: «Азбукоўнік беражлівых», «Буслянка», Сямейны клуб «Пралескі» (дадатак да часопіса), «Бяспека жыццядзейнасці», «Грамадзянска-патрыятычнае выхаванне» і інш. Старшыня рэдакцыйнай калегіі: Н. С. Старжынская, доктар педагагічных навук, прафесар.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Навукова-метадычныя часопісы
Катэгорыя:Часопісы Беларусі
Доўгі Мох (ручай)

**Доўгі Мох** — ручай у Чавускім раёне Магілёўскай вобласці, левы прыток ракі Раста. Даўжыня 4,9 км. Пачынаецца за 3,2 км на паўночны ўсход ад вёскі Доўгі Мох, вусце ў гэтай жа вёсцы. Рэчышча на ўсім працягу каналізаванае.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Рэкі Магілёўскай вобласці
Катэгорыя:Рэкі Чавускага раёна
Мышанка

Назву **Мышанка** маюць:

* Мы́шанка — вёска ў Петрыкаўскім раёне Гомельскай вобласці
* Мыша́нка — рака ў Баранавіцкім раёне Брэсцкай вобласці, правы прыток ракі Шчара
* Мыша́нка — рака ў Столінскім раёне Брэсцкай вобласці, правы прыток ракі Льва
Доўгі Мох

Назву **Доўгі Мох** маюць:

* Доўгі Мох — ручай у Чавускім раёне Магілёўскай вобласці, левы прыток ракі Раста, басейн Дняпра
* Доўгі Мох — вёска ў Чавускім раёне Магілёўскай вобласці
Сацыяльная адаптацыя

**Сацыяльная адаптацыя** (лац.: *adaptare* — прыстасоўваць) — працэс прыстасавання чалавека (групы, суполкі) з сацыяльным асяроддзем. 

Падчас сацыяльнай адаптацыі асобай паступова выпрацоўваюцца і актуалізуюцца такія якасці, што забяспечваюць выжыванне. Адначасова чалавек актыўна ўздзейнічае на новыя ўмовы і абставіны, кантралюе і рэгулюе іх. Працэс адаптацыі можа быць татальны пры пэўнай змене навакольнага асяроддзя і мэтавы (змена работы і інш.). У псіхалагічных і сацыяльных адносінах важна ўлічваць асаблівасці адаптацыі чалавека да працяглага ўздзеяння неспрыяльных фактараў (стрэсараў). Адаптацыйны сіндром, які ўзнікае пры гэтым, уяўляе сабой сукупнасць асноўных рэакцый і ў сваім развіцці праходзіць стадыі трывогі, супраціўляльнасці, аднаўлення. Сацыяльная адаптацыя цесна звязана з асваеннем і прыняццем індывідам нормаў і каштоўнасцей таго грамадства, да якога ён належыць, утвараючы адзіны працэс сацыялізацыі. Аднак калі сацыялізацыя працягваецца практычна ўсё жыццё, то адаптацыя можа мець лакальны маштаб і адбывацца ў кароткія тэрміны.

У працэсе сацыякультурнай адаптацыі індывід праступова прыстасоўваецца да патрабаванняў канкрэтнай культуры, усяго грамадства. Адным з найбольш важных момантаў адаптацыі з'яўляецца ўзгадненне ўласных поглядаў, стэрэатыпаў паводзін з рэальнымі магчымасцямі навакольнага фізічнага і культурнага асяроддзя. 

## Літаратура 
* Чалавек і грамадства: Энцыклапедычны даведнік. Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 1998. ISBN 985-11-0108-7
*Культуралогія: Энцыкл. давед./ Э.С. Дубянецкі; Маст. А.А. Глекаў. — Мн.: БелЭн, 2003. —384 с.:іл ISBN 985-11-0277-6

Катэгорыя:Сацыялогія
Катэгорыя:Сацыяльная псіхалогія
Суботка (ручай)

**Суботка**, **канава Суботка** — ручай у Слаўгарадскім раёне Магілёўскай вобласці, правы прыток ракі Рудзея. 

Даўжыня 3 км. Пачынаецца за 1,5 км на паўночны ўсход ад вёскі Доўгі Мох Чавускага раёна, вусце на паўночнай ускраіне вёскі Азарычы. Рэчышча на ўсім працягу каналізаванае.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Рэкі Слаўгарадскага раёна
Катэгорыя:Басейн Расты
Рудзея (левы прыток Расты)

**Рудзея** — рака ў Чавускім і Слаўгарадскім раёнах Магілёўскай вобласці, левы прыток ракі Раста. Даўжыня 11 км. Пачынаецца ля заходняй ускраіны вёскі Раман-Віна Чавускага раёна, вусце за 0,7 км на поўдзень ад вёскі Азарычы Слаўгарадскага раёна. Рэчышча ад вытоку да вёскі Азарычы каналізаванае. Асноўны прыток — ручай Суботка (справа).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Рэкі Чавускага раёна
Катэгорыя:Рэкі Слаўгарадскага раёна
Катэгорыя:Прытокі Расты
Міністэрства антыманапольнага рэгулявання і гандлю Рэспублікі Беларусь

**Міністэ́рства антыманапо́льнага рэгулява́ння і га́ндлю Рэспублікі Беларусь** (***МАРГ***) — ведамства ўраду Беларусі, упаўнаважанае ажыццяўляць парадкаванне гандлю і рэгуляваць дзейнасць суб’ектаў натуральных манаполій, цэны (тарыфы), а таксама ажыццяўляць кантроль у гэтых сферах. Міністр антыманапольнага рэгулявання і гандлю прызначаецца і здымаецца з пасады прэзідэнтам. З 14 студзеня 2025 года пасаду міністра займае Артур Барысавіч Карповіч.

## Склад 
* Цэнтральны апарат — 11 упраўленняў, 3 аддзелы;
* Аб’яднанне «Белгандальпрагрэс»;
* Прадпрыемствы «Белгіпрагандаль», «Белювелірмет», «Белскупкаштмет», «Белімпартгандаль», «Беларусзамежгандаль», «Белінвентаргандаль», «Белгандальінфасервіс»;
* Інстытут павышэння кваліфікацыі і перападрыхтоўкі кіруемых работнікаў і спецыялістаў гандлю;
* Часопіс «Гермес».

## Задачы 
* парадкаванне гандлю, грамадскага харчавання, побытавага абслугоўвання і абароны правоў спажыўцоў;
* агляд спажывецкага рынку і галіны побытавага абслугоўвання;
* узгадненне стварэння тавараправоднай сеткі і нямытнага парадкавання;
* стварэнне ўмоў для росту вываза тавараў і паслуг;
* парадкаванне найму ў галіне гандлю, грамадскага харчавання і побытавага абслугоўвання;
* узгадненне правядзення кірмашоў.

## Паўнамоцтвы 
* запыт ва ўстановах звестак аб гандлі;
* прыём справаздачаў кіраўнікоў дзяржаўных устаноў аб гандлі;
* накладанне пакаранняў на прадпрыемствы за парушэнне заканадаўства аб гандлі, грамадскім харчаванні, побытавым абслугоўванні, правах спажыўцоў і рэкламе;
* узгадненне з Міністэрствам замежных спраў стварэння тавараправоднай сеткі за мяжой;
* апавяшчэнне ўстаноў ліцэнзавання пра парушэнне заканадаўства аб гандлі, грамадскім харчаванні, побытавым абслугоўванні, правах спажыўцоў і рэкламе, падача ў суды позваў аб абароне правоў спажыцоў;
* ухваленне ведамасных пастаноў;
* падача прапановаў аб касаванні пастановаў іншых дзяржаўных устаноў, што пярэчаць заканадаўству аб гандлі, грамадскім харчаванні, побытавым абслугоўванні, правах спажыўцоў і рэкламе;
* стварэнне друкаваных выданняў;
* стварэнне ведамасных узнагародаў;
* стварэнне, пераўтварэнне і касаванне падпарадкаваных устаноў.

## Міністры 
* Аляксей Ігаравіч Багданаў (21 снежня 2021 — 14 студзеня 2025)
* Артур Барысавіч Карповіч (з 14 студзеня 2025)

## Гл. таксама 
* Беларуская ўніверсальная таварная біржа

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Міністэрства антыманапольнага рэгулявання і гандлю Беларусі 

Антыманапольнага рэгулявання і гандлю
Катэгорыя:З’явіліся ў 1991 годзе
Катэгорыя:Вуліца Кірава (Мінск)
Міністэрства лясной гаспадаркі Рэспублікі Беларусь

**Міністэ́рства лясной гаспада́ркі Рэспу́блікі Белару́сь** (*Мінлясгас Беларусі*) — ведамства ўраду Беларусі, упаўнаважанае парадкаваць лесакарыстанне. Міністр лясной гаспадаркі прызначаецца і здымаецца з пасады прэзідэнтам. З 1 жніўня 2022 года пасаду міністра займае Аляксандр Антонавіч Кулік.

## Структура 
* Апарат — 5 аддзелаў, 3 упраўленні;
* 6 абласных лесагаспадарчых аб’яднанняў;
* Прадпрыемствы — «Белдзіпралес», «Белдзяржлес», «Белдзяржпаляванне», «Беллесекспарт»;
* Установы — «Беллесаабарона», «Беллесрад» і лясны селекцыйна-насенневодчы цэнтр;
* Вучылішча кадраў лясной гаспадаркі;
* «Беларуская лясная газета» (), часопіс «Лясная і паляўнічая гаспадарка» ().

## Задачы 
Паводле Часткі 3 Уставы міністэрства мае наступныя задачы:
* парадкаванне выкарыстання, аховы, абароны і аднаўлення лясоў і палявання;
* парадкаванне дзейнасці лясных і паляўнічых гаспадарак і падпарадкаваных устаноў;
* нагляд за выкарыстаннем, аховаю і аднаўленнем лясоў, паляваннем;
* забеспячэнне акупнасці працы падпарадкаваных лясных гаспадарак;
* забеспячэнне спажыўцоў драўнінай і лесаматэрыяламі;
* лесаўладкаванне.

## Паўнамоцтвы 
Паводле Часткі 5 Статуту МЛГ валодае паўнамоцтвамі на:
* выданне ведамасных пастановаў;
* запыт звестак ва ўстановах;
* падачу позвы ў суд аб спагнанні за шкоду лесу, дзікім жывёлам і асяроддзю іх пражывання;
* ухваленне пастановаў аб спыненні шкоднай лесу, дзікім жывёлам і асяроддзю іх пражывання дзейнасці.

## Міністры 
* Георгій Андрэевіч Маркоўскі (1990—1994)
* Валянцін Паўлавіч Зорын (1994—2001)
* Пётр Міхайлавіч Сямашка (2004—2009)
* Міхаіл Міхайлавіч Амельяновіч (2010—2018)
* Віталь Аляксандравіч Дрожжа (5 красавіка 2018—2022)
* Аляксандр Антонавіч Кулік (з 1 жніўня 2022)

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Міністэрства лясной гаспадаркі Беларусі 

Лясной гаспадаркі
Катэгорыя:З’явіліся ў 2004 годзе
Катэгорыя:Вуліца Мяснікова (Мінск)
Чыстая Лужа

Назву **Чы́стая Лу́жа** маюць:

* Чыстая Лужа — рака ў Слаўгарадскім раёне Магілёўскай вобласці, правы прыток ракі Проня
* Чыстая Лужа — былы пасёлак у Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці
* Чыстая Лужа — вёска ў Калінкавіцкім раёне Гомельскай вобласці
* Чыстая Лужа — былая назва пасёлка Чырвоная Зорка ў Жыткавіцкім раёне Гомельскай вобласці

## Гл. таксама 
* Лужа
Брашоў (значэнні)

Назву **Брашоў** носяць:

* Брашоў — горад у Румыніі, адзін з дзесяці найбуйнейшых у краіне.
* жудзец Брашоў — румынскі жудзец у рэгіёне Трансільванія.
* ФК Брашоў — румынскі футбольны клуб з горада Брашоў, які выступае ў Румынскай Лізе I.
Бычанка

**Быча́нка**, **канал Быча́нка** — рака ў Кармянскім раёне Гомельскай вобласці, правы прыток ракі Касалянка. Даўжыня 10 км. Пачынаецца за 3 км на захад ад вёскі Акцяброва, вусце за 1 км на паўночны захад ад былой вёскі Косельскі Прудок. Рэчышча на ўсім працягу каналізаванае.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Басейн Сажа
Катэгорыя:Рэкі Кармянскага раёна
Нёманка

**Нёманка** — рака ў Веткаўскім раёне Гомельскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Сож.

Даўжыня ракі 26 км. Плошча вадазбору 128 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 0,8 ‰. Пачынаецца за 2,9 км на паўднёвы захад ад вёскі Глухаўка, вусце за 2 км на паўночны ўсход ад вёскі Юркавічы. Вадазбор дробнаўзгорысты. Рэчышча каналізаванае.

## Літаратура 
* 
* 
*  — С. 18.
* 

Катэгорыя:Рэкі Веткаўскага раёна
Катэгорыя:Прытокі Сажа
Жгунь (рака)

**Жгунь** — рака ў Добрушскім раёне Гомельскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Хорапуць.

Даўжыня ракі 14,4 км. Пачынаецца за 2 км на захад ад аграгарадка Жгунь, вусце на паўночнай ускраіне пасёлка Рассвет. Рэчышча каналізаванае на працягу 11,2 км (ад аграгарадка Жгунь да вусця). У аграгарадку Жгунь на рацэ створана сажалка. Прыток — рака Крупка (справа). Жгунь таксама прымае сцёк з меліярацыйных каналаў.

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Рэкі Добрушскага раёна
Катэгорыя:Басейн Іпуці