open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ганна Міхайлаўна Дзенісенка

**Ганна Дзенісенка** (нар. , Магілёў, Беларусь) — беларуская футбалістка, паўабаронца. Выступала ў нацыянальнай зборнай Беларусі.

## Клубная кар’ера 
У 2012 годзе паехала ва Украіну, дзе падпісала кантракт з «Жытлабуд-1».

У 2016 годзе вярнулася ў Беларусь, дзе разам са сваёй сястрой падпісала кантракт з «Надзеяй-ДЮСШАР № 7» (Магілёў).

У сакавіку 2017 разам з сястрой перайшла ў «Зорку-БДУ».

Перад пачаткам сезона 2018 году вярнулася ў «Надзею-ДЮСШАР № 7».

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісткі Беларусі
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Беларусі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Зорка-БДУ
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Жытлабуд-1 Харкаў
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Дняпро Магілёў
Фільмаграфія Альфонса Куарона

thumb|right|Альфонса Куарон, 2016 год.
**Альфонса Куарон** (нар. 1961) — мексіканскі кінарэжысёр, сцэнарыст, прадзюсар і мантажор.

## Фільмаграфія 
### Рэжысёрскія і сцэнарныя працы 
### Прадзюсарскія праекты 
## Заўвагі 
## Крыніцы 
Куарон Альфонса
Фільмаграфія
Павел Віктаравіч Вераб’ёў

**Павел Віктаравіч Вераб’ёў** ( в. Рабавічы, Слаўгарадскі раён — , ) — беларускі літаратар і журналіст.

## Біяграфія 
Скончыў завочна факультэт журналістыкі Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта і Мінскую вышэйшую партыйную школу.

Працаваць пачынаў у слаўгарадскай раённай газеце, пасля пераехаў у Мінск, дзе працаваў на розных адказных пасадах у часопісе «Народная гаспадарка Беларусі», загадчыкам сектара друку ЦК ЛКСМБ, газетах «Чырвоная змена» і «Знамя юности».

У 1991-м непрацяглы час быў галоўным рэдактарам газеты «Знамя юности», з 1992-га — намеснік галоўнага рэдактара газеты «Добры вечар», з 1994-га — аглядальнік газеты «Мінская праўда».

З 1992 года быў сябрам Саюза беларускіх пісьменнікаў, пасля 2005 года перайшоў у праўладны Саюз пісьменнікаў Беларусі.

## Творы 
* 1990 — «Крытычная маса», зборнік вершаў
* 1995 — «Цёмнае віно», зборнік вершаў
* 2005 — «Не трэба вас…», зборнік вершаў і эсэ

## Узнагароды 
Павел Вераб’ёў быў лаўрэатам прэміі імя Максіма Багдановіча выдавецтва «Мастацкая літаратура».

## Літаратура 
* 
* Вераб’ёў Павел Віктаравіч // Памяць : гісторыка-дакументальная хроніка Слаўгарадскага раёна / галоўны рэдактар У. І. Лемяшонак. — Мінск, 1999. — С. 516.
* Вераб’ёў Павел // Беларускія пісьменнікі : біябібліяграфічны слоўнік : у 6 т. / галоўны рэдактар А. В. Мальдзіс. — Меінск, 1995. — Т. 6. — С. 557 : фота.
* *Лайкоў, Я.* Метрыка літаратурная / Я. Лайкоў // Полымя. — 2008. — № 11. — С. 201.

## Спасылкі 
* *Мікола Берлеж* Пайшоў з жыцця паэт, журналіст Павел Вераб’ёў  // Выдавецкі дом «Звязда»
* Літаратурныя імёны Слаўгарадчыны // Цэнтралізаваная сетка публічных бібліятэк Слаўгарадскага раёна

Катэгорыя:Паэты СССР
Катэгорыя:Паэты Беларусі
Катэгорыя:Пісьменнікі Беларусі
Катэгорыя:Журналісты СССР
Катэгорыя:Журналісты Беларусі
Катэгорыя:Беларускамоўныя пісьменнікі
З пункту гледжання начнога вартаўніка

**«З пункту гледжання начнога вартаўніка»** () — кароткаметражны дакументальны фільм 1977 года, зняты польскім кінарэжысёрам Кшыштафам Кеслёўскім.

## Апісанне фільма 
Фільм уяўляе сабой партрэт фабрычнага вартаўніка, фанатыка строгай дысцыпліны, які распаўсюджвае сваю ўладу нават на сваё асабістае жыццё. Ён спрабуе кантраляваць усіх і ўсё ў перакананні, што правілы важнейшыя за людзей. «*Гэта азначае, што калі чалавек не падпарадкоўвацца правілам*», — кажа ён, — «*можна сказаць, ён прапашчы чалавек… І дзеці павінны падпарадкоўвацца правілам, і дарослыя — усе людзі, што жывуць на гэтай зямлі, для якіх створаны гэты цудоўны свет. Я лічу, мы павінны мець смяротнае пакаранне… Проста вешаць вінаватых. Публічна. Дзясяткі, сотні людзей мусяць бачыць гэта*».

## Зноскі 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
*  
* «З пункту гледжання начнога вартаўніка» на сайце «*FilmPolski.pl*»

Катэгорыя:Фільмы Польшчы 1977 года
Катэгорыя:Дакументальныя фільмы Польшчы
Катэгорыя:Кароткаметражныя фільмы Польшчы
Катэгорыя:Фільмы, знятыя ў Польшчы
Катэгорыя:Фільмы на польскай мове
Катэгорыя:Фільмы Кшыштафа Кеслёўскага
Катэгорыя:Фільмы па сцэнарыях Кшыштафа Кеслёўскага
Star Wars: Knights of the Old Republic (відэагульня)

**«Star Wars: Knights of the Old Republic»** (часта скарочана ***KOTOR*** або ***KotOR*** ) — ролевая відэагульня, распрацаваная BioWare і выдадзеная LucasArts . Першая частка серыі *Star Wars: Knights of the Old Republic* была выдадзена для Xbox 16 ліпеня 2003 года і для Microsoft Windows 19 лістапада 2003 года. Ён быў перанесены на Mac OS X, iOS і Android кампаніяй Aspyr, і ў яго можна гуляць на Xbox 360, Xbox One і Xbox Series X і Series S праз зваротную сумяшчальнасць . Версія для Nintendo Switch была выпушчана 11 лістапада 2021 года.

Дзеянне гісторыі адбываецца амаль за 4000 гадоў да ўтварэння Галактычнай Імперыі, дзе Дарт Малак, цёмны лорд сітхаў, выпусціў армаду сітхаў супраць Галактычнай Рэспублікі . Гулец, як джэдай, павінен адправіцца на розныя планеты ў галактыцы, каб перамагчы Малака. Гулец выбірае адзін з трох класаў персанажаў (выведчык, жаунер або нягоднік) і наладжваюць сваіх персанажаў у пачатку гульні, а таксама ўдзельнічаюць у раундавых баях з ворагамі. Узаемадзейнічаючы з іншымі персанажамі і прымаючы сюжэтныя рашэнні, гульцы зарабляюць ачкі Светлага і Цёмнага боку, якія вызначаюць, ці адпавядае іх персанаж светламу ці цёмнаму баку Сілы.
 

Катэгорыя:Гульні для Xbox
Катэгорыя:Гульні для Windows
Катэгорыя:Камп’ютарныя гульні, распрацаваныя ў Канадзе
Катэгорыя:Камп’ютарныя ролевыя гульні
Катэгорыя:Гульні для macOS
Катэгорыя:Гульні для iOS
Катэгорыя:Гульні Bioware
Катэгорыя:Камп’ютарныя гульні 2003 года
Катэгорыя:Артыкулы, якія ўжываюць шаблон Video game reviews у рэжыме адной платформы
Дзяніс Міхайлавіч Леўчанка

**Дзяніс Леўчанка** (нар. , Гродна) — беларускі футбольны трэнер.

## Клубная кар’ера 
У жаночым футболе з 2008 года. Працаваў у «Вікторыі» (Воранава), але пасля чарговага чэмпіянату яму спачатку змянілі ўмовы кантракта, а потым яго скасавалі. Пасля «Вікторыі» прыйшоў працаваць у «Белкард».

Зімой 2017 года ўзначаліў гродзенскі «Нёман», адпачатку яго ўзнікнення. За чатыры сезоны жоўта-зялёныя правялі пад яго кіраўніцтвам 93 афіцыйныя сустрэчы, 44 з якіх скончыліся перамогай каманды. У чэмпіянаце краіны гарадзенкі згулялі 81 матч (+40=5-36, мячы 240—175), а таксама 12 матчаў у кубку краіны (+4=0-8, мячы 27-16). У двух першых сезонах «Нёман» пад яго кіраўніцтвамбыў пятым, а ў 2019 і 2020 гадах жоўта-зялёныя заваёўвалі бронзавыя ўзнагароды. У сакавіку 2021 года, за чатыры дні да старту новага чэмпіянату, вырашыў пакінуць каманду.
 

## Спасылкі 
* Леўчанка Дзяніс Міхайлавіч 
* Футбол и одуванчики

Катэгорыя:Футбольныя трэнеры Беларусі
Катэгорыя:Трэнеры ЖФК Вікторыя Воранава
Катэгорыя:Трэнеры ЖФК Ніва-Белкард
Катэгорыя:Трэнеры ЖФК Нёман Гродна
277-ы партызанскі полк

**277-ы партызанскі полк** — савецкае партызанскае падраздзяленне, створанае ў верасні 1943 года на базе 277-га атрада. Дзейнічаў на акупіраванай тэрыторыі Кіраўскага, Клічаўскага, Магілёўскага, Бярэзінскага, Шклоўскага, Быхаўскага і Крупскага раёнаў. 28 чэрвеня 1944 года полк (1257 партызан, 3 батальёны) злучыўся з Чырвонай Арміяй.

## Камандаванне 
### Камандзіры 
* І. З. Ізох;
* М. П. Коканцаў.

### Камісары 
* І. М. Гершовіч;
* М. І. Кніга;
* А. М. Радзюк.

### Начальнік штаба 
* С. Ц. Токараў.

## Гісторыя 
Партызаны ў студзені — сакавіку 1942 года ўдзельнічалі ў ачышчэні Клічаўскага раёна ад акупантаў. 20 сакавіка 1942 — у разгроме гарнізона ў Клічаве. Вялі баі па абароне і расшырэнню партызанскай зоны, удзельнічалі ў разгроме апорных пунктаў у вёсках Развадава Клічаўскага, Казулічы, Пацава Слабада Кіраўскага, Пагост Бярэзінскага раёнаў. У чэрвені 1942, маі, жніўні, лістападзе, снежні 1943, лютым, маі 1944 гадоў вялі баі супраць карнікаў. Наносілі ўдары па камунікацыях ворага. У верасні 1942 каля чыгуначнай станцыі Крупкі захапілі і спалілі эшалон з гаручым, падарвалі чыгуначны мост цераз раку Нача. У жніўні 1943 года на ўчастках Магілёў — Дашкаўка, Быхаў — Рагачоў, у чэрвені 1944 на ўчастку Магілёў — Орша падарвалі каля 2000 рэек. У час наступлення Чырвонай Арміі ўтрымлівалі партызанскую зону.

## Гл. таксама 
* Клічаўскія баі
* Казуліцкія баі
* Пацаваслабодскія баі
* Нацкая аперацыя

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Савецкія партызанскія злучэнні, брыгады і атрады на акупіраванай тэрыторыі Беларусі (1941—1944)
Катэгорыя:З’явіліся ў 1943 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1944 годзе
Шнар (фільм, 1976)

**«Шнар»** () — драматычны фільм 1976 года, зняты польскім кінарэжысёрам Кшыштафам Кеслёўскім.

## Сюжэт 
1960-я гады. Дзяржаўная камісія наведвае магчымае месца для будаўніцтва новага хімічнага завода. Старшыня Нацыянальнага савета ў Алецку на сустрэчы з членамі дзяржаўнай камісіі нагадвае, што на гэты завод прэтэндавала пяць ваяводстваў, паказвае фотаздымкі, як жывуць простыя людзі, як ім вельмі патрэбна месца, дзе яны маглі бы працаваць, і гаворыць, што Беластоцкае ваяводства пастаянна крыўдзілі пры размеркаванні сродкаў на прамысловыя інвестыцыі. Каб падцвердіць свае словы ён запрашае суразмоўцаў да акна, пад якім на плошчы каля будынка гарадской адміністрацыі сабраўся натоўп народу (часткова з выкарыстаннем адміністрацыйнага рэсурсу). Дырэктару Стэфану Беднажу даручана кантраляваць будаўніцтва завода ў Алецку.

Беднаж да 1956 года жыў у Алецку, яго жонка была кіраўніком арганізацыі ў школе. З-за яе выгналі вучыцеля Станіслава Леха, падзялілі некалькі дужых сялянскіх гаспадарак. Яна адмаўляецца вяртацца з мужам у Алецка, а Стэфан мусіць гэта зрабіць. Беднаж бярэцца зрабіць яго месцам, дзе людзі змогуць добра жыць і працаваць. Яго намеры і перакананні, аднак, супярэчаць намерам і перакананням гараджан, якія ў асноўным заклапочаны сваімі кароткатэрміновымі патрэбамі. Нарэшце, стомлены і азлоблены, ён сыходзіць з пасады і вяртаецца да жонкі ў Сілезію.

## У ролях 
* Францішак Печка — Стэфан Беднаж, дырэктар.
* Ежы Штур — памочнік Беднажа.
* Агнешка Холанд — сакратарка Беднажа;
* Ян Скатніцкі — Станіслаў Лех, начальнік транспартнага адзела на заводе; даўні знаёмы Беднаржа.

## Зноскі 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
*  
* «Шнар» на сайце «*FilmPolski.pl*»

Катэгорыя:Фільмы-драмы 1976 года
Катэгорыя:Фільмы Польшчы 1976 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Польшчы
Катэгорыя:Фільмы, знятыя ў Польшчы
Катэгорыя:Фільмы на польскай мове
Катэгорыя:Фільмы Кшыштафа Кеслёўскага
Катэгорыя:Фільмы па сцэнарыях Кшыштафа Кеслёўскага
Мікалай Канстанцінавіч Старшынаў

**Мікалай Канстанцінавіч Старшы́наў** (;  — ) — рускі савецкі паэт, перакладчык.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Маскве. У 1942 годзе скончыў школу і быў прызваны ў Чырвоную Армію. Скончыў 2-е Ленінрадскае пяхотнае вучылішча і атрымаў званне старшы сяржант. У баях пад Спас-Дземенскам быў цяжка паранены.

## Творчасць 
Першыя вершы пачаў пісаць у 12-гадовым узросце. Друкаваўся з 1943 года. Аўтар паэтычных зборнікаў «Сябрам» (1951), «Пратока» (1966), «Астннік» (1973), «Ранні час» (1977), «Тваё імя» (1980), паэм «Гвардыі радавы» (1947), «Сямёнаўна» (1973), кнігі апавяданняў «Белы камень» (1968), кнігі «Памятны ўрок» (1980) і інш. Пераклаў на рускую мову асобныя творы А. Вялюгіна, М. Танка, А. Русецкага. Займаўся перакладамі літоўскай і фінскай паэзіі. Таксама М. К. Старшынаў займаўся збіраннем частушак і апублікаваў зборнікі «Частушкі з карцінкамі» (1991), «Дазвольце вас пацешыць» (1992), «Ой, Сеямёнаўна!» (1992).

Вершы паэта перакладзены на англійскую, нямецкую, іспанскую, нідэрландскую, польскую, чэшскую, румынскую мовы. Асобныя вершы пераклалі на беларускую мову К. В. Камейша і Ю. Свірка.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* СТАРШИ́НОВ Николай Константинович // Литературный энциклопедический словарь. / Под редакцией В. М. Кожевникова, П. А. Николаева. — М.: Советская энциклопедия, 1987.

## Спасылкі 
* Старшинов Николай Константинович  // Праект «Память народа»
* Старшинов Николай Константинович  // Праект «Бессмертный полк»
* *Мнацаканян Сергей* Фронтовик, поэт, наставник // Литературная газета, № 48 (6489) (3-12-2014)

Катэгорыя:Паэты СССР
Катэгорыя:Паэты Расіі
Катэгорыя:Перакладчыкі СССР
Катэгорыя:Перакладчыкі Расіі
Катэгорыя:Перакладчыкі з беларускай мовы
Катэгорыя:Перакладчыкі на рускую мову
Катэгорыя:Пісьменнікі-сацрэалісты
Катэгорыя:Сяржанты і старшыны СССР
Катэгорыя:Пехацінцы Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Перакладчыкі з літоўскай мовы
Лізавета Вітальеўна Сяргейчык

**Лізавета Вітальеўна Сяргейчык** (нар. , Гродна, Беларусь) — беларуская футбалістка, нападаючы. Выступала за зборную Беларусі.

## Клубная кар’ера 
Выхаванка футбольнай школы ДЮСШАР «Белкард» (Гродна) . Першым трэнерам быў Дзяніс Міхайлавіч Леўчанка. З 2012 года выступала за асноўную каманду клуба. Выступала за «Ніву-Белкард» да канца 2015 года, калі з-за фінансавых праблем і канфліктаў у кіраўніцтве клуб быў ліквідаваны.
 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Жаночая зборная ГрДУ імя Янкі Купалы стала другой на Адкрытым Кубку па футболе ў залах на прызы Беларускай асацыяцыі студэнцкага спорту .
* Елизавета Сергейчик: доказать профпригодность

Катэгорыя:Футбалісткі Беларусі
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Нёман Гродна
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Беларусі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Зорка-2005 Перм
Анастасія Шчарбачэня

**Анастасія-Гражына Шчарбачэня** (у дзявоцтве Баркоўская; нар. , Мінск) — беларуская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Беларусі. У 2019 годзе стала найлепшай футбалісткай Беларусі.

## Клубная кар’ера 
У 2016 годзе прыехала ў Эстонію і пачала выступаць за ФК «Пярну», у складзе якога двойчы стала чэмпіёнам Эстоніі і адзін раз — уладальнікам кубка краіны. Апошнія тры сезоны (2019—2022) бараніла колеры «Вяпруса». У 2021 годзе вырашыла скончыць ігравую кар’еру ў пярнускім «Вяпрусе» і засяродзілася на працы трэнерам каманды дзяўчат у тым жа клубе.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісткі Беларусі
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Беларусі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Ніва-Белкард
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Бабруйчанка
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Зорка-БДУ
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Дняпро Магілёў
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Пярну
Лізавета Сяўко

**Лізавета Сяўко** (нар. , Жодзіна, Беларусь) — беларуская футбалістка, брамнік.

## Клубная кар’ера 
Выхаванка «Гранд» (Жодзiна), першым трэнерам быў Віталь Уладзіміравіч Цярэнцьеў. Пачала кар’еру ў «Іслачы-РДВАР» у 2018 годзе, выступала за гэтую каманду і ў сезоне 2019 года.

Зімой 2020 года стала гульцом «Дынама-БДУФК». За гэты час прыняла ўдзел у 10 матчах каманды, у 9 з якіх адгуляла «на нуль», двойчы стала чэмпіёнам і ўладальнікам Кубка Беларусі.

У студзені 2022 года падпісала кантракт з «Мінскам».

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Елiзавета Сеўко 

Катэгорыя:Футбалісткі Беларусі
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Дынама-БДУФК
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Іслач-РДВАР
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Зорка-2005 Перм
Вікторыя Бельмач

**Вікторыя Бельмач** (нар. , Баранавічы, Беларусь) — беларуская футбалістка, абаронца.

## Клубная кар’ера 
Футболам пачынала займацца з хлопчыкамі ў двары. У сёмым класе на ўрок фізкультуры прыйшоў трэнер па футболе, які набіраў дзяўчынак; Вікторыя была прынятая і пачала трэніравацца ў ДЮСШ № 5 горада Баранавічы. З восьмага класа выступала за мінскі РДВАР. У 2019 годзе гуляла за моладзевую каманду ФК «Мінск», а ў 2020 годзе перайшла ў асноўную каманду «Мінска». У сезоне 2021 гуляла за гродзенскі «Нёман». У 2022 годзе падпісала кантракт з магілёўскім «Дняпром».

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Виктория Бельмач 
* «Определенно могу сказать, что Гродно в моем сердце». Виктория Бельмач — о расформировании «Немана», любимом городе и футболе 

Катэгорыя:Футбалісткі Беларусі
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Дняпро Магілёў
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Нёман Гродна
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Клаўдзія Фёдараўна Старыкава

**Клаўдзія Фёдараўна Ста́рыкава** (; ) — оперная спявачка (лірыка-драматычнае сапрана), заслужаная артыстка БССР (1972).

## Біяграфія 
Нарадзілася ў горадзе Снежнае (Данецкая вобласць, Украінская ССР). У 1965 годзе скончыла Харкаўскі інстытут мастацтваў. У 1965—1976 гадах салістка Дзяржаўнага тэатра оперы і балета БССР. З 1976 года — салістка Варашылаўградскай і Харкаўскай абласных філармоній.

## Творчасць 
Творчасці К. Ф. Старыкавай уласцівы шчырасць, эмацыянальнасць, сцэнічная абаяльнасць. Сярод партый на сцэне Беларускага тэатра оперы і балета
* Тася («Андрэй Касценя» М. Аладава),
* Яраслаўна («Князь Ігар» А. Барадзіна),
* Ліза, Таццяна («Пікавая дама», «Яўген Анегін» П. І. Чайкоўскага),
* Наташа («Русалка» А. Даргамыжскага),
* Аіда, Леанора, Дэздэмона («Аіда», «Трубадур», «Атэла» Дж. Вердзі),
* Тоска, мадам Батэрфляй (Чыа-Чыа-сан) («Тоска», «Мадам Батэрфляй» Дж. Пучыні).

## Узнагароды 
* Заслужаная артыстка Беларускай ССР (1972)
* Лаўрэат міжнароднага конкурсу вакалістаў рэспублік Прыбалтыкі і Беларусі (1968).

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Арктриса Клавдия Старикова  // Медыябанк РИА Новости
* 26 декабря: этот день в истории  // Сайт Адміністрацыі Кастрычніцкага раёна горада Магілёва

Катэгорыя:Оперныя спевакі і спявачкі СССР
Катэгорыя:Оперныя спевакі і спявачкі Беларусі
Катэгорыя:Сапрана
Катэгорыя:Оперныя спевакі і спявачкі Украіны
Чырвонец агністы

**Чырвонец агністы**, **чырвонец вогненны** альбо **мнагавочка агністая** (*Lycaena virgaureae*) — дзённы матыль з сямейства .

## Распаўсюджванне 
Еўропа, Каўказ, Сібір, Далёкі Усход, Карэя, Паўночны Кітай, Манголія, Казахстан, Пярэдняя Азія.

## Апісанне 
Даўжыня пярэдняга крыла ў самцоў 14—20 мм, а ў самак 14—19 мм. Верхні бок крылаў аранжавы. На ніжнім баку крылы з чорнымі кропкамі на аранжавым фоне. У матылёў моцна выражаны палавы дымарфізм (самкі нашмат святлейшыя).

Вусені харчуюцца на драсёнавых раслінах (шчаўе). Сустракаюцца на лугах. Зеленаватыя вусені пакрытыя кароткімі валасінкамі белага колеру.

(MHNT) Lycaena virgaureae - Radawa Poland - male dorsal.jpg |*Lycaena virgaureae* ♂  	
(MHNT) Lycaena virgaureae - Radawa Poland - male ventral.jpg |*Lycaena virgaureae* ♂  △

## Сістэматыка 
Часам чырвонец агністы разглядаецца ў складзе роду *Heodes* (сінонім або падрод у складзе роду *Lycaena*). Падвіды:

* *Lycaena virgaureae armeniaca* (A. Bang-Haas, 1906)
* *Lycaena virgaureae lena* (Kurenzov, 1970) — Якуція.
* *Lycaena virgaureae miegii* Vogel, 1857. — Паўночная і Цэнтральная Іспанія на вышынях ад 600 да 1600 метраў.
* *Lycaena virgaureae montanus* Meyer-Dür, 1851. — Альпы (Францыя, Швейцарыя, Італія, Германія, Аўстрыя) на вышынях ад 1700 да 2000 метраў.
* *Lycaena virgaureae sublpinus* Vogel, 1857
* *Lycaena virgaureae virgaureae*
* *Lycaena virgaureae virgaureola* — Далёкі Усход, Кітай, Карэя, Манголія.

## У нумізматыцы 
Чырвонец агністы намаляваны на памятнай манеце выспы Ніуэ — новазеландскім долары 2010 года выпуску.

## Галерэя 

Файл:Lycaenidae_-_Lycaena_virgaureae_-_male.JPG|Самец
Файл:Lycaenidae_-_Lycaena_virgaureae-female.JPG|Самка
Файл:Oransjegullvinge.JPG
Файл:Stamps of Azerbaijan, 2014-1163.jpg|Паштовая марка Азербайджана, 2014

## Спасылкі 
* Lycaena virgaureae 
* Чырвонец няпарны Lycaena dispar (Haworth, 1803)
* www.eurobutterflies.com
* Moths and Butterflies of Europe and North Africa
* www.lepiforum.de: Fotos und Taxonomie
* www.schmetterling-raupe.de
* www.insektenbox.de
* Mario Meier — Europäische Schmetterlinge
* Червонец огненный (*Lycaena virgaureae*) Linnaeus, 1758 // Экологический центр «Экосистема»™, А. С. Боголюбов 

Катэгорыя:Насякомыя Еўразіі
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1758 годзе
Катэгорыя:Блакітніцы
Катэгорыя:Біялагічныя артыкулы без ITIS
Катэгорыя:Насякомыя на марках
Сезон 2022 ЖФК Бабруйчанка

У 2022 годзе жаночы футбольны клуб «Бабруйчанка» з Бабруйска прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
* Чэмпіянат Беларусі 2022 (8 месца),
* Кубак Беларусі 2022 (чвэрцьфінал).

## Склад каманды 
## Спасылкі 
* Бабруйчанка — Дынама-БДУФК
* КОМАНДА — Па стане на 22 жніўня 2022 года
* FK BOBRUICHANKA BOBRUISK
2022
Бабруйчанка
Катэгорыя:2022 год у Бабруйску
Сезон 2019 ЖФК Нёман Гродна

У 2019 годзе жаночы футбольны клуб «Нёман» з горада Гродна прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
* Чэмпіянат Беларусі 2019 (3 месца),
* Кубак Беларусі 2019 (чвэрцьфінал).

## Склад каманды 
Дадзеныя на 20 жніўня 2019 года (пасля 16-га тура). У дадзены спіс увайшлі футбалісты, якія хоць адзін раз паданы ў заяву на гульню чэмпіянату.

 

## Спасылкі 
* ЖФК «НЕМАН». ЧЕМПИОНАТ 2019 
* ZORKA-BDU VS. NEMAN 2 — 0
2019
Нёман Гродна
Катэгорыя:2019 год у Гродне
Лія Меджыдаўна Ахеджакава

**Лія Меджыдаўна Ахеджакава** (; ) — расійская актрыса тэатра і кіно, народная артыстка Расіі (1994).

## Біяграфія 
Нарадзілася ў 1938 годзе ў Днепрапятроўску, у артыстычнай сям’і. У 1961 годзе скончыла адыгейскую студыю ГІТІСа.

У 1961—1977 гадах у маскоўскім Тэатры юнага гледача, пачынала як травесці. З 1977 да 2023 года ў тэатры «Сучаснік». З сярэдзіны 1990-х гадоў іграе ў антрэпрызах і іншых тэатрах. Вострахарактарная актрыса, імкнецца да гратэску і трагікамедыі.

З 1973 года здымаецца ў кіно. Актрыса шырока вядомая па ролях у карцінах Эльдара Разанава «Іронія лёсу», «Службовы раман», «Гараж», «Старыя клячы» і «Нябёсы запаветныя». Супрацоўнічала з іншымі рэжысёрамі, у прыватнасці з Аляксеем Германам («Дваццаць дзён без вайны») і Уладзімірам Мяньшовым («Масква слязам не верыць»).

## Прэміі і ўзнагароды 
Прэмія «Ніка» ў намінацыі «Гонар і годнасць» (2015).

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Актрысы СССР
Катэгорыя:Актрысы Расіі
Пашыраныя метады допыту

**Пашыраныя метады допыту**, або **ўзмоцненыя тэхнікі допыту** () — эўфемізм, які пазначае масавае прымяненне амерыканскімі сілавымі ведамствамі (ЦРУ, РУМА і іншымі) катаванняў у дачыненні да зняволеных у так званых сакрэтных турмах, а таксама ў турмах Гуантанама і Абу-Грэйб.

Па сведчанні міжнародных праваабарончых арганізацый Human Rights First і Physicians for Human Rights, сярод ужывальных метадаў былі катаванні вадой, збіццё, гіпатэрмія, прымус да доўгачасовага знаходжання ў нязручнай позе, псіхалагічны ціск, пазбаўленне сну, катаванне музыкай, сексуальныя прыніжэнні і г. д.

Сярод агульнай масы вязняў ахвярамі дадзенай практыкі сталі некалькі падазраваных у сувязі з падзеямі 11 верасня 2001 года.

Пытанне аб законнасці і гуманнасці прымянення падобных спосабаў вядзення правасуддзя выклікала шырокі рэзананс у амерыканскім грамадстве, аднак у 2005 годзе большая частка відэаархіваў ЦРУ была знішчана.

Тым не менш, спецпрадстаўнік ААН Хуан Мендэс адкрыта заявіў, што катаванне вадой незаконна і амаральна, a ў 2008 годзе 56 кангрэсменаў ад Дэмакратычнай партыі запатрабавалі незалежнага расследавання.

## Зноскі 
Катэгорыя:Катаванні зняволеных у турме Абу-Грэйб
Катэгорыя:Парушэнні правоў чалавека
Катэгорыя:Правы чалавека ў ЗША
Міраслава Ігараўна Зубко

**Міраслава Зубко** (нар. , Ліда, Беларусь) — беларуская футбалістка, паўабаронца.

## Клубная кар’ера 
Выхаванка ДЮСШАР прафзвязаў «Юнасць». Прафесійны шлях пачала ў мінскай «Зоркай-БДУ». Выступала за «студэнтак» з 2020 года. З 2020 па 2021 гады, згуляла ў чэмпіянаце Беларусі сярод жаночых камандаў — 34 матчы, забіла 8 галоў.

У студзені 2022 года падпісала кантракт з ЖФК «Мінск».
 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Мирослава Зубко 

Катэгорыя:Футбалісткі Беларусі
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Зорка-БДУ
Старынкаўскі чыгуналіцейны завод

**Стары́накаўскі чыгуналіце́йны заво́д**, **Старынкаўскі Уладзімірскі чыгуналіцейны завод** — колішняе прамысловае прадпрыемства ў Расійскай імперыі, якое дзейнічала з канца XVIII стагоддзя да 1872 года ў вёсцы Старынка Чэрыкаўскага павета (Слаўгарадскі раён Магілёўскай вобласці Беларусі, адселеная пасля Чарнобыльскай катастрофы).

Заснаваны як медзеплавільня ў канцы XVIII стагоддзя. У 1835 годзе была пабудавана доменная печ, на якой выплаўлялі чыгун з мясцовай балотнай жалезнай руды. Завод належаў Аляксандру фон Бенкедорфу, які прыклаў шмат намаганняў для яго расшырэння. Кіраваў Старынкаўскім заводам яго брат Уладзімір фон Бенкендорф. У 1867 годзе на заводзе працавала толькі 24 рабочых. Сваю дзейнасць завод спыніў у 1872 годзе.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Старинка — важный промышленный центр Могилёвской губернии // Виртуальный музей «Наследие» 
* Старинка // Виртуальный музей «Наследие» 
* *Лазоўская Т.* Нязведаная, загадкавая, таямнічая… вузкакалейка  // Выдавецкі дом «Звязда»

Катэгорыя:Колішнія прадпрыемствы Магілёўскай вобласці
Катэгорыя:Металургічныя прадпрыемствы Беларусі
Катэгорыя:XVIII стагоддзе ў Беларусі
Катэгорыя:Чэрыкаўскі павет
Катэгорыя:Гісторыя Слаўгарадскага раёна
Катэгорыя:З’явіліся ў XVIII стагоддзі
Катэгорыя:Зніклі ў 1872 годзе
Жаночая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 2023

**Жаночая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 2023** (32-і жаночы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па футболе) — чэмпіянат Беларусі па футболе сярод беларускіх жаночых каманд 2023 года.

## Турнірная табліца 
## Статыстыка ігракоў 
### Бамбардзіры 
Крыніца: 

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Жаночая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2023 годзе
Катэгорыя:2023 год у жаночым футболе
Паліна Эдуардаўна Шаціленя

**Паліна Эдуардаўна Шаціленя** (Бяшцень; нар. , Ліда, Беларусь) — беларуская футбалістка, абаронца. Выступала з 2014 года за зборную Беларусі. У 2018 годзе прызнана лепшай футбалісткай Беларусі.

## Клубная кар’ера 
Выхаванка ДЮСШАР прафзвязаў «Юнасць». Першым трэнерам быў Алег Леанідавіч Фралоў.

Бараніла колеры «Зоркі-БДУ». Выступала 4 гады за ФК «Мінск». У 2021 годзе падписала кантракт з ЖФК «Разань-ПДВ».

У 2018 годзе дэбютавала ў зборнай Беларусі па міні-футболе.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісткі Беларусі
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Беларусі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Разань-ПДВ
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Зорка-БДУ
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Вікторыя Воранава
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Зорка-2005 Перм
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Бабруйчанка
Зубко

**Зубко** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Андрэй Уладзіміравіч Зубко (нар. 1991) — расійскі валейбаліст.
* Антоній (Зубко) (1797—1884) — уніяцкі, потым праваслаўны дзеяч Расійскай імперыі, епіскап Брэсцкі (1833—1840), епіскап Мінскі і Бабруйскі (1840—1848). Магістр багаслоўя (1822), прафесар.
* Ігар Аляксандравіч Зубко (нар. 1999) — беларускі лёгкаатлет. Спецыялізуецца ў бегу на кароткія дыстанцыі. Майстар спорту Беларусі.
* Міраслава Зубко (нар. 2001) — беларуская футбалістка.
Давыд-Гарадоцкія баі

**Давыд-Гарадоцкія баі** паміж савецкімі партызанскімі атрадамі «Савецкая Беларусь» (пазней брыгада «Савецкая Беларусь») Пінскай вобласці, злучэннем А. М. Сабурава Жытомірскай вобласці і нямецкім гарнізонам (каля 200—300 чал.) у Давыд-Гарадку Столінскага раёна ў ліпені, кастрычніку і лістападзе 1943 года.

## Бой у ліпені 1943 года 
Разгрому буйнога гарнізона праціўніка ў Давыд-Гарадку (каля 300 чал.) папярэднічала партызанская разведка. Звесткі пра размяшчэнне гарнізона, сістэму абароны партызанам перадалі падпольшчыкі. У аперацыі ўдзельнічалі 5 партызанскіх баявых груп (400 чал.). Адна група, каб адцягнуць увагу ворага, наступала па дарозе в. Альшаны—Тураў, другая перакрыла дарогу ў в. Харомск, перашкаджаючы падыходу падмацаванняў праціўніка з Століна. Тры групы партызанаў у ноч на 25 ліпеня з розных бакоў уварваліся ў Давыд-Гарадок і да гадзіны ночы поўнасцю авалодалі горадам.

У выніку бою жандармерыя і паліцыя ў горадзе былі ў асноўным ліквідаваны (знішчана каля 20 чал., а астатнія ў паніцы разбегліся), знішчаны ўсе будынкі, у якіх знаходзіліся ўстановы і прадпрыемствы акупантаў, спалены мост цераз р. Гарынь, склады і ўмацаванні, 3 аўтамашыны, 4 матацыклы, захоплена зброя. Спалены нямецкі маёнтак «Высокае» каля Давыд-Гарадка, захоплена 20 коней, 120 галоў буйной рагатай жывёлы, больш за 200 авечак. Вайсковая часць праціўніка, што знаходзілася за 1 км ад Давыд-Гарадка за р. Гарынь, якая шырока разлілася, была паралізавана агнём партызанскай артылерыі. Партызаны без страт пакінулі Давыд-Гарадок.

## Баі восенню 1943 года 
У ноч на 14 кастрычніка 1943 года савецкія партызаны зрабілі другі налёт на гарнізон у Давыд-Гарадку. Праціўнік не прыняў бою і пакінуў умацаваныя пазіцыі. Партызаны знішчылі ўсе будынкі і прадпрыемствы акупантаў, узарвалі масты цераз р. Гарынь, катэр, захапілі склады з харчаваннем і амуніцыяй і без страт адышлі.

7 лістапада 1943 года партызаны зноў атакавалі гарнізон у Давыд-Гарадку і знішчылі склады.

## Літаратура 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Давыд-Гарадок
Катэгорыя:Гісторыя Столінскага раёна
Катэгорыя:Бітвы Другой сусветнай вайны з удзелам савецкіх партызан у Беларусі
Катэгорыя:1943 год у Беларусі
Катэгорыя:Ліпень 1943 года
Катэгорыя:Кастрычнік 1943 года
Катэгорыя:Лістапад 1943 года
Казуліцкія баі

**Казуліцкія баі** паміж савецкімі партызанскімі атрадамі Клічаўскай ваенна-аператыўнай групы (Клічаўская ВАГ) і нямецкім гарнізонам у в. Казулічы Кіраўскага раёна ў кастрычніку 1943 года і чэрвені 1944 года. Праводзіліся пад кіраўніцтвам штаба Клічаўскай ВАГ.

Гарнізон (каля 80 паліцэйскіх, 642-і і 2 роты 161-га паліцэйскіх батальёнаў) праводзіў карныя аперацыі супраць савецкіх партызан і цывільнага насельніцтва ў Кіраўскім і Клічаўскім раёнах, ахоўваў шашэйную дарогу Магілёў—Бабруйск. 

## Бой у кастрычніку 1943 года 
Напярэдадні аперацыі партызаны перакрылі засадамі дарогі на в. Казулічы, сканцэнтраваліся ў лесе на поўначы ад в. Кострычы. 

Ноччу 7 кастрычніка яны падышлі да перадавых пастоў і пры падтрымцы мінамётных батарэй падняліся ў атаку. За 1,5 гадзіны бою партызаны падавілі агонь мінамётаў і артылерыйскія гарматы, знішчылі і захапілі ў палон 169 чалавек, штабныя дакументы, шмат зброі і боепрыпасаў, перасоўную радыёстанцыю і абмундзіраванне. 

## Бой у чэрвені 1944 года 
У 1-й палове чэрвеня 1944 года партызаны 277-га палка ў другі раз разграмілі гарнізон. За некалькі гадзін начнога бою яны знішчылі больш за 150 чалавек, узарвалі 2 дзоты, ружэйна-рамонтную майстэрню, 4 склады, 4 аўтамашыны, захапілі зброю.

## Літаратура 
* 
* 
* Козак, К. И. Германские и коллаборационистские потери на территории Беларуси в годы Великой Отечественной войны (1941—1944): анализ и итоги / К. И. Козак. — Минск: Логвинов И. П., 2012. — 373 с.: ил., табл. — С. 305. — ISBN 978-985-6991-10-6.

Катэгорыя:Мышкавіцкі сельсавет
Катэгорыя:Гісторыя Кіраўскага раёна
Катэгорыя:Бітвы Другой сусветнай вайны з удзелам савецкіх партызан у Беларусі
Катэгорыя:1943 год у Беларусі
Катэгорыя:1944 год у Беларусі
Катэгорыя:Кастрычнік 1943 года
Катэгорыя:Чэрвень 1944 года
Кадрые Нурмамбет

**Кадрые Нурмамбет** (, ;  12 жніўня 1933, Базаржык, Каралеўства Румынія — 31 студзеня 2023, Бухарэст, Румынія) — румынская крымскататарская выканаўца народных песень і фалькларыстка. У сябе ў краіне атрымала мянушку *Салавей Дабруджы*.

## Біяграфія 
Кадрые нарадзілася 21 жніўня 1933 года ў рэгіёне Дабруджа Каралеўства Румыніі (цяперДобрыч, Балгарыя) ў крымскататарскай сям’і. Яе бацька быў афіцэрам-артылерыстам. Калі Румынія саступіла Паўднёвую Дабруджу Балгарыі ў пачатку Другой сусветнай вайны, сям’я кадры пераехала на поўнач у Меджыдыю, дзе яе бацька быў прызначаны камандзірам гарнізона.

Яна вывучала права ў Бухарэсцкім універсітэце, скончыла яго ў 1957 годзе. Яна стала першай крымскататарскай жанчынай-юрыстам у Румыніі, служыла ў Канстанцы ў калегіі адвакатаў.

Нурмамбет мела цікавасць да фальклору і народнай музыкі яшчэ з дзяцінства, і з ранняга ўзросту выступала ў складзе крымскататарскіх і румынскіх фальклорных калектываў. У 1950 годзе яна выступіла на сцэне Румынскага атэнэума разам з шэрагам вядомых у краіне артыстаў.

У 1954 годзе прафесар Нацыянальнага ўніверсітэта музыкі ў Бухарэсце Тыберыў Аляксандру пахваліў яе выступ, і дзякуючы яму голас Кадрые загучаў на радыё. Яе першая пласцінка была выпушчаная ў 1960 годзе пад лэйблам Electrecord, за ёй рушылі ўслед іншыя: у 1963, 1974, 1980, 1982 і 1989 гадах.

Кадрые даведалася пра першыя народныя песні ад яе маці. Пазней яна праявіла моцную зацікаўленасць у збіранні традыцыйных песень. Яна падарожнічала па вёсках Дабруджы і шукала мясцовых жыхароў-носьбітаў крымскататарскай, нагайскай і турэцкай культуры. У 1957 годзе яна была запрошана для запісу больш за 90 традыцыйных татарскіх і турэцкіх песень для Залатога гукавога архіва Інстытута этнаграфіі і фальклору ў Бухарэсце. На працягу ўсяго свайго жыцця яна прыкладала вялікія намаганні, накіраваныя на захаванне традыцыйнай музыкі туркаў і татараў з Румыніі, навучаючы выканаўцаў фальклору.

Яе апошні студыйны альбом пад назвай *Татарскія і турэцкія традыцыйныя народныя песні* быў выпушчаны ў 2009 годзе пад лэйблам Electrecord.

Катэгорыя:Спевакі і спявачкі Румыніі
Катэгорыя:Фалькларысты Румыніі
Катэгорыя:Постаці Канстанцы
Сезон 2021 ЖФК Нёман Гродна

У 2021 годзе жаночы футбольны клуб «Нёман» з горада Гродна прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
* Чэмпіянат Беларусі 2021 (4 месца),
* Кубак Беларусі 2021 (паўфінал).

## Склад каманды 
Дадзеныя на 28 кастрычніка 2021 года.

 

## Спасылкі 
* Нёман - Дынама-БДУФК

2021
Нёман Гродна
Катэгорыя:2021 год у Гродне
Minonoa elvira

**Minonoa elvira** — від молей з сямейства . Апісаны  у 1909 годзе.

## Арэал і экалогія 
Сустракаецца ў Калумбіі. Арэал пашыраны на трапічныя ніжнія горныя і перадгорныя вільготныя лясы.

Лёт імага з чэрвеня па жнівень.

Катэгорыя:Молі
Катэгорыя:Матылі
Рок-айлэнд шоу

**«Рок-а́йлэнд шоу»** — беларуская , якая выходзіла ў эфір Беларускага тэлебачання ў першай палове 1990-х гадоў. У межах тэлеперадачы адбываліся выступленні гуртоў «Крама», «Red Dynamite», «Новый Иерусалим», «Ulis» і інш. Вядучыя праводзілі конкурсы з гледачамі, бралі інтэрв’ю ў музыкантаў, апавядалі навіны музычнага свету.

## Спасылкі 
* 
* 
* Как выглядело белорусское телевидение в 1990-е и начале 2000-х — много исторических видео

Катэгорыя:Тэлеперадачы Беларусі
Катэгорыя:Тэлеперадачы на беларускай мове
Acraga coa

**Acraga coa** — від матылькоў з сямейства . Неатропіка.

## Распаўсюджанне 
Цэнтральная Амерыка: паўднёвая Мексіка, Гватэмала, Коста-Рыка, Сальвадор, Панама.

## Апісанне 
Размах крылаў самцоў ад 12 да 18 мм (у самак ад 19 да 25 мм). Асноўная афарбоўка ад жоўта-аранжавай да чырвона-карычневай. Жылкі пярэдняга крыла святлей фону. У заднім крыле жылка Rs не злітая з Sc + R1 у вочка. Від быў упершыню апісаны ў 1892 годзе амерыканскім энтамолагам  пад першапачатковай назвай *Pinconia coa*. Вусені (каля 2-3 см) дзякуючы свайму незвычайнаму вонкаваму выгляду з жэлепадобнымі вырастамі нагадваюць каштоўны камень і называюцца «жамчужнымі», «мармеладнымі» ці «крышталёвымі».

## Гаспадары 
Матылькі былі выяўленыя на  і відах роду  sp..

## Літаратура 
* Miller, S. E. (1994). Systematics of the Neotropical moth family Dalceridae (Lepidoptera). Bulletin of the Museum of Comparative Zoology 153(4): 1-495/

## Спасылкі 
* Acraga coa. eol.org
* ВІДЭА: Jewel Caterpillar (Acraga coa)

Катэгорыя:Насякомыя Цэнтральнай Амерыкі
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1892 годзе
Катэгорыя:Матылі
Euerythra phasma

**Euerythra phasma** — від молей з сямейства . Ён быў апісаны  ў 1876 годзе. Сустракаецца ў паўднёва-цэнтральнай частцы ЗША, уключаючы Алабаму, Арканзас, Фларыду, Джорджыю, Кентукі, Місісіпі, Місуры, Аклахому, Тэнэсі і Тэхас.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Мядзведзіцы
Маргарыта Юшко

**Маргарыта Юшко** (нар. ) — беларуская футбалістка, абаронца. Выступала за зборную Беларусі.

## Клубная кар’ера 
Выхаванка ДЮСШАР-5. У 2015 годзе трапіла ў пашыраны спіс нацыянальнай зборнай Беларусі, хоць на клубным роўні ў першай камандзе «Мінска» гульнявой практыкі ў яе не было. У складзе юніёрскай зборнай Беларусі (U-19) была капітанам на матчах чэмпіянату Еўропы-2016, які праходзіў у Галандыі. На ім зборная прайграла фінкам (1:2), галандкам (0:3) і чэшкам (0:2).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Маргарыта Юшко 
* "Не понимаю, почему белоруски не могут играть на уровне «Барселоны». Маргарита Юшко — о себе и женском футболе 

Катэгорыя:Футбалісткі Беларусі
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Беларусі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Hyperchiria incisa

**Hyperchiria incisa** — від молей з сямейства , які сустракаецца ў Бразіліі і іншых краінах Паўднёвай Амерыкі.

У Бразіліі ён ідэнтыфікаваны як адзін з дэфаліятыўных шкоднікаў , дрэвабабовага віду, які шырока выкарыстоўваецца ў гарадскіх лясных насаджэннях.

## Арэал 
Сустракаецца ў некалькіх краінах Паўднёвай Амерыкі, такіх як Аргенціна, Бразілія, Перу і Венесуэла.

## Апісанне 
Самкі адкладаюць яйцы (белыя і субконуснай формы з плоскімі бакамі) падвойнымі паралельнымі радамі на ніжнім баку лісця.

У першыя часы лічынкі маюць памер каля 5 мм і жаўтлява-карычневы колер, праз некалькі дзён становяцца зялёнымі; яны зграйныя на ўсіх стадыях росту і ў канцы ўтвараюць кокан на зямлі сярод апалага лісця. На гэтай стадыі можа быць , калі надвор’е халоднае, а стадыя кукалкі, якая доўжыцца каля месяца, можа заняць некалькі месяцаў.

Яго вусені нясуць шмат шыпападобных шчацінак, якія ўтвараюць абарону ад натуральных ворагаў і пры кантакце са скурай выклікаюць , раздражненне ад іх захоўваецца на працягу некалькіх дзён, што робіць выкарыстанне раслін-гаспадароў у гарадах немэтазгодным.

Дарослыя молі дробныя, адны з самых дробных сатурнід; калі знаходзяцца ў стане спакою, яны спрабуюць імітаваць сухі ліст як камуфляж, а калі іх справакуе драпежнік, яны дэманструюць маляўнічую пару «вачэй», мэта якіх напалохаць магчымага натуральнага ворага.

Дарослыя самцы драбней самак; у той час як самцы маюць адносна кароткі тэрмін жыцця (ад 5 да 6 дзён), самкі жывуць больш за дзесяць дзён.

## Уздзеянне на навакольнае асяроддзе 
Звычайна сустракаецца на трапічных раслінах, такіх як ,  і ; могуць дасягаць вялікіх колькасцяў пры заражэнні са значнай шкодай для дрэў, у дадатак да невялікай рызыкі для здароўя чалавека.

Катэгорыя:Паўлінавочкі
Idalus herois

**Idalus herois** — від матылькоў-мядзведзіц трыбы  з сямейства , які жыве ў Паўночнай і Паўднёвай Амерыках.

## Апісанне 
Матылі-мядзведзіцы сярэдняга памеру. Размах крылаў 35—45 мм. Асноўная афарбоўка цёмна-жоўтая, крылы перасякаюцца прыкладна ад сярэдзіны кастальнага краю да ўнутранага вугла чорнай паласой, якая з’яўляецца самай шырокай на абодвух канцах, а на знешняй рэбернай частцы чорная афарбоўка распасціраецца па краі да вяршыні; гэтая папярочная паласа падзелена жылкамі шэра-белага колеру на серыю плям усюды, дзе яны перасякаюць паласу; крылы таксама шырока абрамлены на ўсёй сваёй унутранай частцы і на абодвух канцах іх знешняй часткі белым колерам. Ля асновы таксама пазначаная папярочная паласа, а таксама некалькі ружовых лускавінак ля асновы ўнутранага краю. Махры белыя. У самцоў вонкавыя дзве траціны крылаў пакрытыя ружовымі лускавінкамі, а ў самак так выяўлены толькі ўнутраны край. Ніз бялёсы з каляровым і меткамі. Галава і грудзі белыя, з ружова-карычневымі плямамі. Брушка карміннага колеру з верхнім шэрагам белых плям у самкі; анус і ніз брушка белыя.

Від быў упершыню апісаны ў 1889 годзе амерыканскім энтамолагам  (1858—1942) па матэрыялах з Мексікі.

## Літаратура 
* Vincent, B. & Laguerre, M. 2014. Catalogue of the Neotropical Arctiini Leach, [1815] (except Ctenuchina Kirby, 1837 and Euchromiina Butler, 1876) (Insecta, Lepidoptera, Erebidae, Arctiinae). Zoosystema 36(2): 137—533. DOI: 10.5252/z2014n2a1 (PDF).

## Спасылкі 
* LepIndex
* biolib.cz

Катэгорыя:Насякомыя Паўднёвай Амерыкі
Катэгорыя:Насякомыя Паўночнай Амерыкі
Катэгорыя:Мядзведзіцы
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1889 годзе
Chalciope mygdon

**Chalciope mygdon** — від молей сямейства . Упершыню від быў апісаны  у 1777 годзе. Сустракаецца ад усходняга рэгіёну да .

## Апісанне 
Размах яго крылаў каля 36-40&nbsp;мм. Галава і грудзі цёмна-чырвона-карычневыя. Брушка шаравата-пухрыстае. Пярэднія крылы лілова-шэрыя. Вялікая чырвона-карычневая пляма займае белае крыло, за выключэннем рэбернай і вонкавай вобласці, і перасечана касой вохрыстай паласой. Яе рэберны і вонкавы краі акаймаваны чырванавата-вохрыстым колерам, а іх вугал амаль злучаны чырвона-карычневай рыскай ад верхавіны. Прысутнічае субмаргінальны шэраг плям. Заднія крылы пухнатыя. Вейчыкі шэрыя ніжэй верхавіны і пад вонкавым вуглом.

Лічынка ўяўляе сабой вельмі тонкую бледна-шыза-шэрую паўпятлю. Прысутнічаюць тонкія больш цёмныя падоўжныя лініі. Лічынкі харчуюцца відамі .

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Соўкі
Валерыя Віктараўна Белая

**Валерыя Віктараўна Белая** (нар. , Мінск, Беларусь) — беларуская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Беларусі.

## Клубная кар’ера 
З 2014 года выступала ў ФК «Мінск».

У 2021 годзе разам з групай ігракоў з Беларусі перайшла ў расійскі клуб «Зорка-2005» (Перм).

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Валерия Белая 

Катэгорыя:Футбалісткі Беларусі
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Беларусі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Зорка-2005 Перм
Марыя Белабровіна

**Марыя Белабровіна** (нар. , Кастанай, Казахстан) — беларуская футбалістка, паўабаронца. Выступала за зборную Беларусі.

## Клубная кар’ера 
Выхаванка Партызанскага фізкультурна-аздараўленчага цэнтра (Мінск). Первем трэнерам была Кацярына Уладзіміраўна Шчацько.

З 2012 года гуляла за РДВАР (Мінск). У 2020 перайшла ў «Зорку».

Выступала за зборную Беларусі WU-15 (2013—2014), WU-17 (2014—2016), WU-19 (2016—2018). У 2018 годзе дэбютавала за нацыянальную зборную краіны.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Мария Белобровина 

Катэгорыя:Футбалісткі Беларусі
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Беларусі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Зорка-БДУ
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Іслач-РДВАР
Максіміліян Рыла

*  (1715/1719 — 1793) — рэлігійны дзеяч, базіліянін, грэка-каталіцкі біскуп хэлмскі (1756—1784), адміністратар перамышльскай епархіі (1780—1784), біскуп перамышльскі (1784—1794), архімандрыт дзерманскі (1772).
* Максімільян Станіслаў Рыла (1802—1848) — філосаф, археолаг, арыенталіст, каталіцкі місіянер на Блізкім Усходзе і ў Паўночнай Афрыцы.
Gorgone macarea

**Gorgone macarea** — від молей сямейства . Навуковая назва віду была ўпершыню апублікаваная ў 1777 годзе .

## Лакрыфагія 
З’яўляецца адным з відаў насякомых, у якіх назіралася  — жыўленне слязамі птушак. Гэтыя начныя насякомыя садзіліся птушкам віду  на шыю, апускалі хабаток у вока і пілі з яго.

Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1777 годзе
Катэгорыя:Соўкі
Сезон 2021 ЖФК Зорка-БДУ

У 2021 годзе жаночы футбольны клуб «Зорка-БДУ» з горада Мінску прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
* Чэмпіянат Беларусі 2021 (3 месца),
* Кубак Беларусі 2021 (паўфінал).

## Склад каманды 
## Спасылкі 
* FK ZORKA-BDU MINSK
* Состав на матч с БГУФК. ЖФК Зорка-БДУ | РЦАР-БДУ — Афіцыйная старонка. 25 красавіка 2021.

2021
Зорка-БДУ
Катэгорыя:2021 год у Мінску
Лынько

**Лынько** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Алеся Сяргееўна Лынько (нар. 1997) — беларуская футбалістка.
* Сяргей Мікалаевіч Лынько (нар. 1989) — беларускі футбаліст, нападнік.
Том Верлен

**Том Верлен** (, пры нараджэнні Томас Мілер; ) — амерыканскі рок-музыкант, гітарыст, клавішнік і аўтар песень, найбольшую вядомасць які атрымаў як фронтмэн гурта «». Інструментальнае і паэтычнае майстэрства, наватарскія ідэі і ўзровень іх рэалізацыі зрабілі Тома Верлена першапраходцам свайго жанру, аказаўшы значны ўплыў на развіццё панк-рока, пост-панку і . Займае 90 месца ў спісе «».

## Спасылкі
Катэгорыя:Рок-музыканты ЗША
Сезон 2019 ЖФК Зорка-БДУ

У 2019 годзе жаночы футбольны клуб «Зорка-БДУ» з горада Мінску прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
* Чэмпіянат Беларусі 2019 (2 месца),
* Кубак Беларусі 2019 (паўфінал).

## Склад каманды 
Дадзеныя на 13 красавіка 2019 года .

 

## Спасылкі 
* FK ZORKA-BDU MINSK
 
2019
Зорка-БДУ
Катэгорыя:2019 год у Мінску
Сезон 2020 ЖФК Нёман Гродна

У 2020 годзе жаночы футбольны клуб «Нёман» з горада Гродна прымаў удзел у двух афіцыйных турнірах на рэспубліканскім узроўні:
* Чэмпіянат Беларусі 2020 (3 месца),
* Кубак Беларусі 2020 (паўфінал).

## Склад каманды 
Дадзеныя на 1 лістапада 2020 года.

 

## Спасылкі 
* NEMAN VS. DINAMO-BGU 0 — 5
2020
Нёман Гродна
Катэгорыя:2020 год у Гродне
Eryx tataricus

**Eryx tataricus** — від змей з сямейства . Распаўсюджаны ад усходняга ўзбярэжжа Каспійскага мора да поўдня Манголіі, захаду Кітая і паўночнага захаду Індыі. Занесены ў Чырвоную кнігу Туркменіі як від з абмежаваным арэалам (катэгорыя III).

Гэты від — магчымы прататып .

## Знешні выгляд 
Прадстаўнікі гэтага віду дасягаюць у даўжыню 1 м, пры гэтым самкі звычайна на 5—10 см даўжэй самцоў. Даўжыня дзіцянятаў — 150—200 мм. Хвост тупы і закруглены, даўжынёй 60—80 мм.

Афарбоўка цела зверху карычневая з жаўтлявым чырванаватым або шэрым адценнем, на спіне можна выявіць чорна-бурыя плямы, па баках цёмныя плямкі і крапіны. Жывот часцей за ўсё таксама пакрыты чорна-бурымі плямкамі, радзей без плям і светлы.

## Харчаванне 
Рацыён харчавання складаюць у асноўным яшчаркі і грызуны, радзей вераб’іныя птушкі. Выходзіць на паляванне ў начны час.

## Размнажэнне 
Яйцажывародныя змеі. Даўжыня нованароджаных змей — 150—200 мм.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Паўзуны Азіі
Катэгорыя:Удавы
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1823 годзе
Cervantesia

**Cervantesia** — род кветкавых раслін сямейства . Ён уключае 9 апісаных відаў, з іх толькі 2 прынятыя.

## Таксанамія 
Род быў апісаны Ruiz & Pav. і апублікавана ў *Florae Peruvianae, et Chilensis Prodromus* 39. 1794. Тыпавы від — *Cervantesia tomentosa* Ruiz & Pav.

; Этымалогія
:

Родавая назва, дадзеная ў гонар іспанскага лекара і батаніка .

## Віды 
Ніжэй прыведзены спіс відаў роду *Cervantesia*, прынятых на сакавік 2015 года, у алфавітным парадку.

*  Cav.
*  Ruiz & Pav.

Катэгорыя:Санталавыя
Катэгорыя:Таксоны раслін, названыя ў гонар людзей
Валянціна Аляксандраўна Ніжэгародава

**Валянціна Аляксандраўна Ніжэгародава** (нар. , Магілёў, Беларусь) — беларуская футбалістка, абаронца. Выступала ў нацыянальнай зборнай Беларусі.

## Клубная кар’ера 
Выхаванка магілёўскага футбола. Акрамя роднага ФК «Надзея-Дняпро», таксама бараніла колеры ФК «Мінск». У сезоне 2017 выступала за расійскую «Данчанку» (10 матчаў). У студзені 2018 года падпісала кантракт з мінскай «Зоркай».

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* НИЖЕГОРОДОВА ВАЛЕНТИНА

Катэгорыя:Футбалісткі Беларусі
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Беларусі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Зорка-БДУ
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Данчанка Азоў
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Дняпро Магілёў
Алеся Сяргееўна Лынько

**Алеся Сяргееўна Лынько** (нар. , Мінск, Беларусь) — беларуская футбалістка, абаронца. Выступала ў нацыянальнай зборнай Беларусі.

## Клубная кар’ера 
У 2021 годзе падпісала кантракт з пермскай «Зоркай-2005».

Выступала за зборная Беларусі U-17 і U-19. У 2017 годзе дэбютавала за нацыянальную зборную краіны.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Алеся Лынько 

Катэгорыя:Футбалісткі Беларусі
Катэгорыя:Ігракі жаночай зборнай Беларусі па футболе
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Зорка-БДУ
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Мінск
Катэгорыя:Ігракі ЖФК Зорка-2005 Перм
Ia io

**Ia io** — від рукакрылых роду  з сямейства . Самы буйны від кажаноў сямейства і адзіны сучасны від роду.

## Распаўсюджанне і экалогія 
Сустракаецца ва Усходняй і Паўднёва-Усходняй Азіі (Кітай, Індыя, Лаос, Непал, Тайланд і В’етнам), у асноўным жыве ў раёнах з вапняковымі пячорамі на вышыні 400—1700 метраў. Іх месцы для начлегу былі выяўленыя як каля ўваходаў у пячоры, так і на адлегласці да 1,5 км у пячорных сістэмах.

## Апісанне 
Буйны вячэрні кажан, які дасягае ў даўжыню ад 90 да 105 міліметраў. Афарбаваны ў карычневы колер зверху і шараваты знізу. Сярэдні размах крылаў складае 51 см, а вага звычайна складае 58 г.

Пра яго экалогію і паводзіны вядома няшмат. Кажан *Ia io* звычайна жыве невялікімі групамі. Яго ежа складаецца з насякомых, як і ў большасці вячэрніх кажаноў. *Ia io* таксама часам харчуецца дробнымі птушкамі.

## Класіфікацыя 
Таксон быў упершыню апісаны ў 1902 годзе брытанскім заолагам Майклам Роджэрсам Олдфілдам Томасам (1858—1929). Від уключае раней асобную, а цяпер сінанімічную назву . У складзе *Ia io* вылучаюць два падвіды.

* 
* 

## Этымалогія 
Чатырохбуквенная навуковая назва *Ia io* блізкая да гэтакага ж лаканічнага імя дыназаўра  для найкарацейшаq існуючаq (і найкарацейшай магчымай) навуковай назвы любой жывёлы ў адпаведнасці з , і гэта адна з вельмі нешматлікіх навуковых назваў, якія складаюцца выключна з галосных.

Назва віду *I. io* паходзіць ад імя німфы Іо, жанчыны з класічнай грэчаскай міфалогіі, якую лічылі «непастаяннай, зменлівай, лятучай»; і ia (άά), Грэчаскі тэрмін, які абазначае крык.

## Ахоўны статус 
Міжнародны саюз аховы прыроды (МСАП) разглядае яго прыродаахоўны статус як від, што знаходзіцца пад пагрозай і блізкі да ўразлівага становішча. Прычыны такога становішча: разбурэнне асяроддзя пражывання; многія пячоры ператвораны ў славутасці. Жывёл таксама турбуюць фермеры, якія збіраюць іх экскрыменты. Таксама празмернае выкарыстанне інсектыцыдаў прадстаўляе пагрозу для прадстаўнікоў віду.

Катэгорыя:Сысуны Азіі
Катэгорыя:Гладканосыя лятучыя мышы
Ціхан

**Ціхан** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Вікторыя Сяргееўна Ціхан (нар. 2001) — беларуская футбалістка.
* Іван Рыгоравіч Ціхан (нар. 1976) — беларускі атлет, кідальнік молата, трохразовы чэмпіён свету (2003, 2005, 2007), сярэбраны прызёр Летніх Алімпійскіх гульняў у Рыа-дэ-Жанейра (2016). Заслужаны майстар спорту Рэспублікі Беларусь.