open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Аршанскія курганныя магільнікі

**Аршанскія курганныя магільнікі** — помнік археалогіі. Знаходзіцца ў Оршы.

## Даследаванні 
У 1987 г. археалагічны атрад Інстытута гісторыі АН БССР пачаў раскопкі помніка. Было ўскрыта 300 м², знойдзены першабытныя прылады працы. Залягалі яны на глыбіні да 0,4 м ад сучаснай паверхні, частка была вырыта плугамі на паверхню. Прылады вырабляліся з крэйдавага крэменю. Усяго было знойдзена каля 3 тысяч вырабаў, сярод іх скрабкі, якімі здымалі рэшткі мяса са скур жывёлы. Скуры затым выкарыстоўваліся для перакрыцця і ўцяплення буданападобных жытлаў, з іх выраблялі абутак і адзенне.

Сведчаннем апрацоўкі і вырабу прылад з косці з'яўляюцца разцы. На стаянцы былі знойдзены праколкі, скоблі, нажы, вырабленыя з пласцін і адшчэпаў. Аднак найбольшую цікавасць для археолагаў прадстаўляюць наканечнікі стрэл. Па іх можна меркаваць аб узросце стаянкі. На жаль, знойдзены толькі адзін наканечнік, выраблены з пласціны. Сыравінай для вырабу прылад працы служылі таксама дрэва і косць, але да нашага часу такія ўзоры не захаваліся. Асноўным заняткам старажытнага чалавека, мяркуючы па знаходках, былі паляванне на птушак і дзікіх жывёл, рыбалоўства.

У 1988 г. у Оршы быў выяўлены яшчэ адзін помнік каменнага веку. Знайшоў яго школьнік Сяргей Кузняцоў. Знаходзіцца помнік таксама на беразе Дняпра, каля вады, на ўзроўні 8 м над ёй. Археолагі сумесна з вучнямі школы № 17 правялі даследаванне першабытнай стаянкі. Было ўскрыта 168 м² глебы на глыбіню каля 1 м. У раскопе знойдзена вялікая колькасць каменных прылад працы і адходаў іх вытворчасці — 1858 адзінак. Вырабляліся яны з вельмі якаснага крэйдавага крэменю чорнага або шэрага колеру. Сярод прылад нуклеусы, праколкі, скрабкі, наканечнік стралы, сякера. Разам з імі знойдзены рэшткі ляпной пасудзіны. Датуецца стаянка канцом неалітычнай эпохі, гэта значыць, канцом 3-га тысячагоддзя да н.э.

Ва ўрочышчы Замчышча пры ўпадзенні р. Аршыца ў Дняпро знаходзіцца гарадзішча. Пляцоўка памерам 105Х75 м узвышаецца на 6-7 м над навакольнай мясцовасцю. З боку сучаснага горада ўмацавана ровам глыбінёю каля 3 м. Даследавалі ў 1928 г. А. М. Ляўданскі, у 1964 г. Г. В. Штыхаў, у 1965—68 гг. Ю. І. Драгун. Выяўлены рэчы феадальнага часу: ганчарная кераміка, навясныя і ўнутраныя замкі, ключы, сякеры, наканечнікі коп'яў. Датуецца 10—12 ст.

## Літаратура 
* Збор  помнікаў гісторыі і культуры Беларусі. Віцебская вобласць / рэдкал.: С.В. Марцэлеў [і інш.]. – Мн., 1985. – С. 90–117.
* Оршанские  курганные могильники // Республика Беларусь : энциклопедия : в 6 т. / редкол.: Г.П. Пашков  [и др.]. – Мн., 2007. – Т. 5. – С. 612.

Катэгорыя:Гісторыя Оршы
Катэгорыя:Культавыя збудаванні Оршы
Катэгорыя:Гарадзішчы Аршанскага раёна
Катэгорыя:Стаянкі Аршанскага раёна
Аршанскі станкабудаўнічы завод «Чырвоны барацьбіт»

**Аршанскі станкабудаўнічы завод «Чырвоны барацьбіт»** — завод, заснаваны ў 1900 г. у г. Орша як слясарныя майстэрні. З 1915 механічныя і жалезаліцейныя майстэрні механічныя майстэрні па вырабе сельскагаспадарчага інвентару, катлоў, бочак, рамонце абсталявання для млыноў, вінакураных заводаў. У 1919 г. майстэрні нацыяналізаваны. З 1928 г. чыгуналіцейны механічны завод «Чырвоны барацьбіт».

Падчас Вялікай Айчыннай вайны эвакуіраваны на Урал. У 1946 г. адноўлены. У 1959 г. рэканструіраваны.

З 1960 г. станкабудаўнічы завод спецыялізуецца на вытворчасці плоскашліфавальных станкоў высокай дакладнасці для хуткага шліфавання і станкоў для электра-хімічнага шліфавання.

Сёння завод выпускае дрэваапрацоўчыя і каменеапрацоўчыя станкі, дрэваапрацоўчы інструмент. Асвоена вытворчасць комплексаў лазернай рэзкі з лічбавым праграмным кіраваннем. Прадукцыя адзначана залатымі медалямі на міжнародных выстаўках.

Станкі завода экспартуюць у больш чым 110 краіны свету. У 2005 годзе завод выпусціў статысячны станок, які быў адгружаны ў Камсамольск-на-Амуры.

Знаходзіцца пад санкцыямі Украіны з мая 2023 года.

## Літаратура 
* Аршанскі станкабудаўнічы завод. 
* Аршанскі станкабудаўнічы завод «Чырвоны барацьбіт» // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі : у 6 т. / рэдкал.: М. В. Біч [і інш.]. — Мн., 1993. — Т. 1. — С. 195.
* Чеховский, А. С. Оршанский станкостроительный завод «Красный борец» / А. С. Чеховский // Республика Беларусь : энциклопедия : в 6 т. / редкол.: Г. П. Пашков [и др.]. — Мн., 2007. — Т. 5. — С. 618.

Катэгорыя:Прадпрыемствы Оршы
Катэгорыя:З’явіліся ў 1900 годзе
Катэгорыя:1900 год у Беларусі
Катэгорыя:Станкабудаўнічыя заводы
Альхесірас

**Альхесі́рас** () — горад і муніцыпалітэт у Іспаніі, уваходзіць у правінцыю Кадыс, у складзе аўтаномнай супольнасці Андалусія. Муніцыпалітэт знаходзіцца ў складзе раёна (камаркі) Кампа-дэ-Гібралтар. Займае плошча 86 кв. км. Насельніцтва 116 417 чалавек (на 2010 год). Адлегласць 120 км да адміністрацыйнага цэнтра правінцыі.

Альхесірас — найбуйнейшы порт на поўдні Іспаніі. Уваходзіць у дзясятку «сусветных портаў» Еўрасаюза з грузаабаротам больш за 50 млн т/год. У структуры грузаабароту пераважаюць кантэйнерныя грузаперавозкі. Пры прапускной здольнасці звыш 3 млн кантэйнераў у год займае першае месца ў Міжземнамор'і па аб'ёму кантэйнерных перавозак.

## Гл. таксама 
* Альхесіраская канферэнцыя

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка
* Ayuntamiento de Algeciras 
* Fundación Municipal de Cultura José Luis Cano 
* Archivo Municipal de Algeciras
* Autoridad Portuaria de la Bahía de Algeciras 
* Página del museo municipal de Algeciras 
* Patronato Municipal de Deportes de Algeciras
* Expoalgeciras: Imagenes de Algeciras 
* Campus Bahía de Algeciras 

Катэгорыя:Гарады Андалусіі
Катэгорыя:Муніцыпалітэты правінцыі Кадыс
Аршанскі льнокамбінат

**Аршанскі льнокамбінат** — прадпрыемства па вырабе льняных тканін у Оршы.

## Гісторыя 
У 1928—1937 гадах была ўзведзена і 1-я чарга Аршанскага льнокамбіната — першынца беларускага тэкстылю. У 1934 годзе для прадпрыемства пачалі друкаваць газету. У Вялікую Айчынную вайну гітлераўскія захопнікі разбурылі камбінат. Аднаўленне камбіната пачалося ў 1944 годзе, але ўжо ў 1949 годзе выпуск тканін перавысіў даваенны. У 1963 годзе пабудавана 2-я, у 1972 г. — 3-я чарга камбіната. У 1973 годзе ў яго склад увайшла Аршанская льнопрадзільная фабрыка «Дняпро», якая стала асноўным пастаўшчыком пражы дывановым прадпрыемствам рэспублікі.

3 1990 года камбінат — арэнднае вытворча-гандлёвае прадпрыемства, вырабляе бытавую, бялізнавую, сукеначна-касцюмную, дэкаратыўную і іншыя тканіны, якія карыстаюцца вялікім попытам не толькі ва ўсіх рэгіёнах Беларусі, але і за яе межамі. У 1997 годзе экспарт бытавых тканін у далёкае замежжа (ЗША, Германію, Швейцарыю, Нідэрланды і іншыя краіны) дасягнуў 9,8 млн м². З 2002 года рэспубліканскае ўнітарнае вытворча-гандлёвае прадпрыемства.

31 студзеня 2020 года Савет Міністраў Беларусі прыняў пастанову № 55, якая прадугледжвае пакрыццё з бюджэту працэнтаў па крэдыту ($51,8 млн) на мадэрнізацыю камбіната, які быў выдадзены ў адпаведнасці з пагадненнем паміж урадам Беларусі і Экспартна-імпартным банкам Кітая ад 30 снежня 2015 года.

Знаходзіцца пад украінскімі санкцыямі з мая 2023 года.

## Сучасны стан 
У складзе прадпрыемства 5 фабрык, дзейнічаюць 22 цэхі і 120 вытворчых участкаў. Ільнокамбінат вырабляе больш за 30 млн м. кв. ільняных тканін у год. Экспартуе да 80 % тканін у краіны СНД, Італію, Германію, Турцыю, Францыю, Нідэрланды, Швецыю, Літву, Чэхію і іншыя краіны.

## Дырэктары 
* Георгій Васільевіч Сямёнаў (1941—1954, 1957—1972)
* Уладзімір Васілевіч Несцярэнка (з 2009)

## Літаратура 
* *Самоцветов К. В.* Оршанский льнокомбинат // Республика Беларусь: энциклопедия: в 6 т. /редкол.: Г. П. Пашков [и др.]. — Мн., 2007. — Т. 5. — С. 614.
* 
* Беларуская энцыклапедыя. Т. 1. — Мн., 1996. — С.540-541.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт 

Катэгорыя:Прадпрыемствы Оршы
Катэгорыя:Прадпрыемствы паводле алфавіта
Катэгорыя:З’явіліся ў 1937 годзе
Катэгорыя:1937 год у Беларусі
Катэгорыя:Прадпрыемствы лёгкай прамысловасці Беларусі
Крыштаф Дамінік Пузына

**Крыштаф Дамінік Пузына** (? — ) — дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага.

## Біяграфія 
Вучыўся ў Віленскай акадэміі. Падстолі ўпіцкі ў 1695 і староста ў 1696—1720,
мсціслаўскі кашталян з 1722 і ваявода з 1730.

Пасол на соймы 1696, 1697, 1712-1713, 1718, маршалак Трыбунала Вялікага Княства Літоўскага у 1727.

Падчас Паўночнай вайны 1700—1721 камандаваў харугвамі літоўскага войска, падтрымліваў Аўгуста II.

## Сям'я 
Сын менскага кашталяна Андрэя Пузыны і Еўфрасінні Хжанстоўскай, брат вялікага літоўскага пісара Міхала Пузыны.
Ажаніўся з Эстэрай Эберт, меў сыноў Людвіка (староста міхалішскі), Ежага Міхала і Антонія (абодва былі старостамі ўпіцкімі).

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Генеалогія Пузынаў 

Крыштаф Дамінік
Катэгорыя:Сенатары Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Ваяводы мсціслаўскія
Катэгорыя:Кашталяны мсціслаўскія
Катэгорыя:Старосты ўпіцкія
Катэгорыя:Падстоліі ўпіцкія
Катэгорыя:Маршалкі Трыбунала Вялікага Княства Літоўскага
Кампа-дэ-Гібралтар

**Кампа-дэ-Гібралтар** ( — «Наваколлі Гібралтара») — раён (камарка) у Іспаніі, уваходзіць у правінцыю Кадыс у складзе аўтаномнай супольнасці Андалусія. Размешчаны на самым поўдні Андалусіі, раён абавязаны сваёй назвай Гібралтарскай скале, якую бачна з любой кропкі камаркі. Гэта самыя паўднёвыя землі не толькі Пірэнейскага паўвострава, але і кантынентальнай Еўропы ў цэлым.

## Муніцыпалітэты 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Раёны Кадыса
Перэхіль

thumb|400px|Сеўта і Перэхіль (у кружочку)
**Перэхіль** (; неафіцыйная назва на  *Лэйла* — «ноч») — малюсенькі скалісты астравок, размешчаны ў Гібралтарскім праліве, у 200 метрах ад узбярэжжа Марока, у 5 км ад Сеуты. Востраў належыць Іспаніі (Суверэнныя тэрыторыі Іспаніі), аднак яго прыналежнасць аспрэчваецца Марока. Іспанскі суверэнітэт над востравам абгрунтоўваецца тым, што востраў не быў згаданы ў дагаворы аб наданні незалежнасці Марока.

Востраў маі каля 500 м у даўжыню і каля 300 м у шырыню. Востраў незаселены. Тэрыторыя складае 0,15 км². Максімальная вышыня над узроўнем мора 74 м.

## Этымалогія 
*Perejil* па-іспанску «пятрушка»; англійская назва *Parsley* з'яўляецца прамым перакладам іспанскай назвы. Аднак насамрэч назва вострава, відаць, не звязана з раслінай, а паходзіць ад скажонага Perez Gil («Перэс Хіль») — імя заваёўніка і першага ўладальніка.

## Спасылкі 
* Востраў Перэхіль на Google Maps

Катэгорыя:Астравы Міжземнага мора
Катэгорыя:Астравы Іспаніі
Катэгорыя:Астравы Афрыкі
Катэгорыя:Суверэнныя тэрыторыі Іспаніі
Джэбель-Муса

: *Пад гэтай назвай таксама вядомая гара Сінай на Сінайскім паўвостраве*
**Джэбель-Муса** (, '**; амазігх: **Adrar Musa''') — гара ў Марока, на афрыканскім беразе Гібралтарскага праліва. Размяшчаецца ў некалькіх кіламетрах на захад ад іспанскага эксклава Сеўта. Вышыня 851 м.

Муса па-арабску азначае Майсей, хоць па легендзе гара была названа ў гонар Мусы ібн Нусайра — генерала, які камандаваў мусульманскім уварваннем на Пірэнейскі паўвостраў у 711 годзе.

Джэбель-Муса і Гібралтарская скала, размешчаная на іншым беразе праліва, вядомыя як Геркулесавы слупы, хоць некаторыя паўднёвым слупом завуць гару Ача ў Сеўце.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Горы Марока
Кухмістр вялікі літоўскі

**Кухмістр вялікі літоўскі** () — ураднік у Вялікім Княстве Літоўскім.
Сачыў за лясамі, у якіх паляваў вялікі князь, распараджаўся паляваннем.

Урад вядомы з канца 15 стагоддзя, у 1569 скасаваны, у 1576 адноўлены. Да канца 17 стагоддзя ператварыўся ў дыгнітарскі.

Першапачаткова загадваў прыдворнай кухняй і кухарамі. Ва ўрачыстых выпадках (элекцыя, прыём паслоў і іншыя) асыставаў за сталом вялікаму князю, распавядаючы пра стравы, што падаваліся. Намінальна кіраваў стольнікам, падстолім, крайчым, чашнікам, падчашым і піўнічым.

## Спіс вялікіх кухмістраў літоўскіх 
## Гл. таксама 
* Вялікія кухмістры каронныя

## Літаратура 
* 
* Wolff J. Senatorowie i dygnitarze Wielkiego Księstwa Litewskiego: 1385—1795. — Kraków, 1885.
* Żychliński T. Złota księga szlachty polskiej. T. 1—31. — Poznań, 1879—1908.

Катэгорыя:Цэнтральныя ўрады Вялікага Княства Літоўскага
*
Ла-Лінеа-дэ-ла-Кансепсьён

**Ла-Лінеа-дэ-ла-Кансепсіён** () — горад і муніцыпалітэт у Іспаніі, уваходзіць у правінцыю Кадыс, у складзе аўтаномнай супольнасці Андалусія. Муніцыпалітэт знаходзіцца ў складзе раёна (камаркі) Кампа-дэ-Гібралтар. Займае плошчу 26 км². Насельніцтва 64645 чалавек (на 2010 год). Утварае агламерацыю з горадам Альхесірас. Адлегласць 134 км да адміністрацыйнага цэнтра правінцыі. Мяжуе з Гібралтарам — заморскай тэрыторыяй Вялікабрытаніі.

Заступнікам горада лічыцца Найсвяцейшая Дзева Бязгрэшнага Зачацця (Інмакулада Кансепсіён).

## Дэмаграфія 
Дынаміка насельніцтва *(INE ):*

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.8)
  id:darkgrey  value:gray(0.6)
  id:bar       value:rgb(1,0.75,0.4)

ImageSize  = width:460 height:300
PlotArea   = left:50 bottom:20 top:20 right:30
DateFormat = x.y
Period     = from:0 till:70000
TimeAxis   = orientation:vertical
AlignBars  = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:10000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:2000 start:0
BackgroundColors = canvas:white

BarData=
  bar:1900 text:1900
  bar:1910 text:1910
  bar:1920 text:1920
  bar:1930 text:1930
  bar:1940 text:1940
  bar:1950 text:1950
  bar:1960 text:1960
  bar:1970 text:1970
  bar:1981 text:1981
  bar:1991 text:1991
  bar:2001 text:2001
  bar:2010 text:2010

PlotData=
  color:bar width:20 align:left
  bar:1900 from:0 till:31862
  bar:1910 from:0 till:33296
  bar:1920 from:0 till:63236
  bar:1930 from:0 till:35371
  bar:1940 from:0 till:38188
  bar:1950 from:0 till:55105
  bar:1960 from:0 till:59456
  bar:1970 from:0 till:52127
  bar:1981 from:0 till:56282
  bar:1991 from:0 till:58646
  bar:2001 from:0 till:60565
  bar:2010 from:0 till:64645

PlotData=
  bar:1900 at: 31862 fontsize:S text:31.862 shift:(-10,5)
  bar:1910 at: 33296 fontsize:S text:33.296 shift:(-10,5)
  bar:1920 at: 63236 fontsize:S text:63.236 shift:(-10,5)
  bar:1930 at: 35371 fontsize:S text:35.371 shift:(-10,5)
  bar:1940 at: 38188 fontsize:S text:38.188 shift:(-10,5)
  bar:1950 at: 55105 fontsize:S text:55.105 shift:(-10,5)
  bar:1960 at: 59456 fontsize:S text:59.456 shift:(-10,5)
  bar:1970 at: 52127 fontsize:S text:52.127 shift:(-10,5)
  bar:1981 at: 56282 fontsize:S text:56.282 shift:(-10,5)
  bar:1991 at: 58646 fontsize:S text:58.646 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 60565 fontsize:S text:60.565 shift:(-10,5)
  bar:2010 at: 64645 fontsize:S text:64.645 shift:(-10,5)

## Фатаграфіі 

Выява:View_of_La_Línea_de_la_Concepción,_from_the_Rock_of_Gibraltar.jpg| 
|Музей
| 
Выява: Camaron_de_la_Isla.jpg|Помнік

Выява:Isthmus that links the Rock of Gibraltar with mainland.jpg|Ла-Лінеа-дэ-ла-Кансепсьён
Выява:Puerto de La Línea de la Concepción 2018.png|Порт горада Ла-Лінеа-дэ-ла-Кансепсьён
Выява:Playa de Poniente (La Línea de la Concepción) with the Rock of Gibraltar in the background.jpg|Пляж Паньентэ
Выява:Gibraltar Airport main runway with 4-lane road crossing.jpg|Порт Ла-Лінеа

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка

Катэгорыя:Муніцыпалітэты правінцыі Кадыс
Андрэй Пузына

**Андрэй Пузына** (? — 1701) — дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага.

## Біяграфія 
Быў войскім, падкаморым, старостам упіцкім, кашталян менскі з 1697. Пасол на сойм 1678.

## Сям'я 
Сын упіцкага земскага маршалка Гераніма Пузыны і Эстэры Скробіч.
Ажаніўся з Еўфрасінняй Хжанстоўскай, 
меў сыноў Крыштафа Дамініка, Стэфана, Юзафа, 
Гераніма, Міхала, Антонія Міхала 
і трох невядомых з імя дачок: адна стала манашкай, другая выйшла замуж за Белазора, 
трэцяя — за Андрэя Казіміра Гелгуда.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Генеалогія Пузынаў 

Андрэй
Катэгорыя:Сенатары Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Кашталяны менскія
Катэгорыя:Старосты ўпіцкія
Катэгорыя:Падкаморыя ўпіцкія
Катэгорыя:Войскія ўпіцкія
Даніла Какара

**Эрарда Даніла Какара Дыяс** (, нар. , Мантэвідэа, Уругвай) — уругвайскі футбаліст, нападнік клуба «Сера» з Мантэвідэа.

## Клубная кар’ера 
Выступаў у розных уругвайскіх клубах. У чэрвені 2012 года падпісаў кантракт з мінскім «Дынама», стаўшы разам з Эрнанам Фігерэда першым уругвайскім футбалістам у беларускім чэмпіянаце. У мінскім клубе ў асноўным з’яўляўся на полі, выходзячы на замену. У жніўні 2013 года пакінуў «Дынама» і ў хуткім часе вярнуўся ў клуб «Рэнтыстас».

У ліпені 2016 года перайшоў у эквадорскі клуб «Фуэрса Амарылья». У жніўні 2017 года вярнуўся ў Уругвай, стаўшы іграком «Прагрэса». У сакавіку 2019 года перабраўся ў аўстралійскі паўпрафесійны клуб «Хоксберы Сіці», а ў студзені 2020 года далучыўся да клуба «Вілья-Тэрэса» з другога дывізіёна Уругвая. У студзені 2022 года перайшоў у «Сера».

## Дасягненні 
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі: 2012

## Крыніцы 
Катэгорыя:Футбалісты Уругвая
Катэгорыя:Ігракі ФК Сера
Катэгорыя:Ігракі ФК Вілья-Тэрэса
Катэгорыя:Ігракі ФК Прагрэса
Катэгорыя:Ігракі ФК Фуэрса Амарылья
Катэгорыя:Ігракі ФК Рэнтыстас
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Расінг Мантэвідэа
Слабадан Сімавіч

**Слабадан Сімавіч** (; нар. , , Сербія, СФРЮ) — сербскі футбаліст, паўабаронца клуба «Раднічкі» з Крагуеваца.

## Клубная кар’ера 
Гуляў у Сербіі за клубы «Нові-Сад» і «Спартак» з Субаціцы, у складзе апошняга правёў 4 гульні ў Лізе Еўропы.

У лютым 2012 года падпісаў кантракт з мінскім «Дынама», дзе хутка замацаваўся ў аснове. Доўгі час гуляў як апорны паўабаронца, але з ліпеня 2013 года стаў часцей выступаць на пазіцыі цэнтральнага абаронцы. Тады ж стаў часам выконваць функцыі капітана каманды.

Сезон 2014 пачынаў, выходзячы на замену, а ў чэрвені 2014 года зноў замацаваўся ў апорнай зоне дынамаўцаў.

У студзені 2015 года перайшоў у браціслаўскі «Слован». У ліпені 2016 года далучыўся да «Хапаэля» з Кфар-Савы, а ў чэрвені 2017 года стаў іграком «Актабэ».

У лютым 2018 года прыбыў на прагляд у барысаўскі БАТЭ і неўзабаве падпісаў кантракт. Пачынаў сезон у стартавым складзе барысаўчан, аднак у красавіку 2018 года атрымаў траўму, з-за якой выбыў на доўгі тэрмін. Толькі ў кастрычніку 2018 года пачаў з’яўляцца на полі ў матчах за дубль. У лістападзе 2018 года падоўжыў кантракт з БАТЭ. У сезоне 2019 выступаў нерэгулярна, у маі і чэрвені не гуляў з-за траўмы. У снежні 2019 года па заканчэнні кантракта пакінуў БАТЭ.

У студзені 2020 года стаў іграком венгерскага клуба «Кішварда». У студзені 2023 года вярнуўся ў Сербію, папоўніўшы склад «Калубары», а ў чэрвені 2023 года перайшоў у «Раднічкі» з Крагуеваца.

## Дасягненні 
*   Чэмпіён Беларусі: 2018
*   Срэбраны прызёр чэмпіянату Беларусі (2): 2014, 2019
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі (2): 2012, 2013
*   Срэбраны прызёр чэмпіянату Славакіі: 2015/16
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Славакіі: 2014/15
*   Срэбраны прызёр чэмпіянату Венгрыі: 2021/22

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Футбалісты Сербіі
Катэгорыя:Ігракі ФК Нові-Сад
Катэгорыя:Ігракі ФК Спартак Субаціца
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Слован Браціслава
Катэгорыя:Ігракі ФК Хапаэль Кфар-Сава
Катэгорыя:Ігракі ФК Актабэ
Катэгорыя:Ігракі ФК БАТЭ
Катэгорыя:Ігракі ФК Кішварда
Катэгорыя:Ігракі ФК Калубара
Катэгорыя:Ігракі ФК Раднічкі Крагуевац
Эрнан Фігерэда

**Эрнан Фігерэда Алонса** (, нар. , Мантэвідэа, Уругвай) — уругвайскі футбаліст, паўабаронца клуба «Дэфенсар Спортынг» з Мантэвідэа.

## Клубная кар’ера 
Выступаў у розных уругвайскіх клубах. У чэрвені 2012 года падпісаў кантракт з мінскім «Дынама», стаўшы разам з Данілам Какарам першым уругвайскім футбалістам у беларускім чэмпіянаце. Ужо 1 ліпеня 2012 года забіў свой першы гол за новы клуб, які дапамог мінскаму клубу атрымаць перамогу над БАТЭ (3:1). У далейшым замацаваўся ў аснове мінскага клуба.

У сезоне 2013 стаў лідарам мінскага клуба. Выступаючы на пазіцыі атакуючага паўабаронцы, здолеў за сезон забіць 10 галоў і стаў найлепшым бамбардзірам каманды.

Сезон 2014 распачынаў трывалым іграком асновы, але ўжо не здолеў дзейнічаць так паспяхова, як у папярэднім сезоне. У выніку ў сярэдзіне 2014 года быў выцеснены з асноўнага складу Чыгозэ Удожы і стаў з’яўляцца толькі на замену. Увосень 2014 года, дзякуючы траўме Удожы, вярнуўся ў асноўны склад.

У канцы лістапада 2014 года пакінуў «Дынама» па пагадненні бакоў. У студзені 2015 года падпісаў кантракт з калумбійскім клубам «Дэпортэс Таліма» з горада Ібагэ. У 2016 годзе вярнуўся ў Уругвай, стаўшы іграком клуба «Торке», а ў студзені 2018 года далучыўся да «Ліверпуля», дзе гуляў на працягу пяці гадоў.

У студзені 2023 года перайшоў у «Дэфенсар Спортынг».

## Дасягненні 
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі (2): 2012, 2013
*   Срэбраны прызёр чэмпіянату Беларусі: 2014

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Футбалісты Уругвая
Катэгорыя:Ігракі ФК Белья Віста
Катэгорыя:Ігракі ФК Вілья Эспаньёла
Катэгорыя:Ігракі ФК Ліверпуль Мантэвідэа
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама Мінск
Катэгорыя:Ігракі ФК Дэпортэс Таліма
Катэгорыя:Ігракі ФК Торке
Катэгорыя:Ігракі ФК Дэфенсар Спортынг
Сорбцыя

**Сорбцыя** (ад  — п'ю) — паглынанне цвёрдым целам альбо вадкасцю розных рэчываў з навакольнага асяроддзя. Паглынанае рэчыва, якое знаходзіцца ў асяроддзі, называюць *сарбатам* (сарбтывам), паглынальнае цвёрдае цела або вадкасць -*сарбентам*.
 
Па характары паглынання сарбату сарбцыйныя з'явы дзеляцца на два тыпы: адсорбцыя — канцэнтраванне сарбату на паверхні падзелу фаз або яго паглынанне павярхоўным пластом сарбенту і абсорбцыя — аб'ёмнае паглынанне, пры якім сарбат размяркоўваецца па ўсім аб'ёме сарбенту.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Калоідная хімія
Катэгорыя:Фізічныя эфекты і з’явы
Альберта Сордзі

**Альберта Сордзі** (; 15 чэрвеня 1920 — 24 лютага 2003) — італьянскі акцёр і кінарэжысёр. Кавалер Ордэна «За заслугі перад Італьянскай Рэспублікай» (1994). Разам з Тато лічыцца найвыбітным з комікаў італьянскага кіно.

## Фільмаграфія 
* (1952) «Белы шэйх» — Фернанда Рывалі
* (1953) «Мамчыны сынкі» — Альберта
* (1953) «Дзве ночы з Клеапатрай» — Цэзарына
* (1972) «Рым» — камеа

## Зноскі 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
*  Дасье, падрыхтаванае Крысціянам Грэнье
*  Біяграфія, фільмаграфія
*  *Sordi* A. Storia di un commediante: racconti, aneddoti e confessioni. Milano: Zelig, 1999.

Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі «Залаты глобус»
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі «Сярэбраны мядзведзь»
Катэгорыя:Комікі Італіі
Іаакім Іванавіч Берасцень

**Іакім Іванавіч Берасцень** (, Бешанковічы Віцебскай губерні — ) — беларускі палітычны дзеяч, рэвалюцыянер, дэлегат VI з'езда РСДРП(б) ад Віцебскай арганізацыі РСДРП(б), удзельнік устанаўлення Савецкай улады ў Віцебску.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў мястэчку Бешанковічы Віцебскай губерні ў 1877 годзе. Член Камуністычнай партыі з дня яе заснавання. Актыўны ўдзельнік рэвалюцыйнага руху рабочых. У 1898 годзе стварыў сацыял-дэмакратычны гурток сярод працоўных Бранскага вагонабудаўнічага завода. У 1902 годзе ўдзельнічаў у рэвалюцыйным руху ў Харкаве, Бранску, у 1903—1908 гг. у Віцебску і на Рыга-Арлоўскай чыгунцы. У 1917 годзе А. І. Берасцень як член Камітэта Віцебскай арганізацыі РСДРП(б), быў абраны дэлегатам VI з'езда РСДРП(б).

Пасля Вялікай Кастрычніцкай сацыялістычнай рэвалюцыі працаваў членам Мінскага Савета. Са студзеня 1918 года быў старшынёй Мінскага рэвалюцыйнага чыгуначнага суда, а з красавіка 1919 года — старшынёй ячэйкі РКП(б) чыгуначнікаў Мінска. З 1921 года працаваў у Службе шляху Віцебскага чыгуначнага вузла, пазней быў начальнікам буравых работ у Віцебску.

Імем Берасценя названы вуліцы ў многіх населеных пунктах Беларусі. У 1973 годзе Акруговая вуліца ў Віцебску была перайменаваная ў вуліцу Берасценя і на адным з дамоў ўсталяваная мемарыяльная дошка ў яго гонар.

## Літаратура 
* 
* *Аркадий Подлипский, Вера Рогач.* Доски, берегущие память. — Витебск: «Віцебская абласная друкарня», 2005.
* 

Катэгорыя:Бальшавікі
Катэгорыя:Постаці Віцебска
Катэгорыя:Дэлегаты VI з’езда РСДРП
Соржыца

**Со́ржыца** (, ) — вёска ў Бешанковіцкім раёне Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр Соржыцкага сельсавета.

## Геаграфія 
Знаходзіцца за 22 кіламетры на ўсход ад гарадскога пасёлка Бешанковічы, 39 кіламетраў ад Віцебска, на ўсходнім беразе возера Астровенскае

## Гісторыя 
У 1954—1960 гадах і з 1965 года па наш час — цэнтр Соржыцкага сельсавета. У 1960—1965 гадах вёска ў складзе Астровенскага сельсавета.

## Насельніцтва 
* 51 жыхар, 34 двары (2001)

## Літаратура 
* 
* Ліст карты N-35-36. Выданне 1991 года. Стан мясцовасці на 1987 год.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Соржыцкі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Бешанковіцкага раёна
Калеві Сорса

**Тайста Калеві Сорса** (, 21 снежня 1930, Кеўруу — 16 студзеня 2004, Хельсінкі) — фінскі дзяржаўны і палітычны дзеяч.

## Біяграфія 
У 1957 годзе Калеві Сорса скончыў факультэт журналістыкі Інстытута грамадскіх навук у Тамперэ. З 1954 па 1957 год працаваў журналістам, выдавецкім працаўніком ў друкаваных органах Сацыял-дэмакратычнай партыі Фінляндыі (СДПФ). У 1953—1963 гадах быў супрацоўнікам ЮНЕСКА, у 1965—1969 гадах выступаў у якасці генеральнага сакратара фінляндскай камісіі ЮНЕСКА.

З 1969 года працуе сакратаром СДПФ. У 1975 годзе становіцца старшынёй партыі і прабудзе на гэтай пасадзе 12 гадоў.

З 1970 года — дэпутат парламента. У 1970—1972, 1976—1977 гадах з’яўляўся старшынёй знешнепалітычнай камісіі парламента.

У 1972, 1975—1976 і 1987—1989 гадах працаваў у якасці намесніка прэм’ер-міністра і міністра замежных спраў.

Калеві Сорса узначальваў урад Фінляндыі ў 1972—1975, 1977—1979 і 1982—1987 гадах. Будучы прэм’ер-міністрам, ён прытрымліваўся канцэпцыі пабудовы дзяржавы ўсеагульнага дабрабыту. Пры ім былі ажыццёўлены рэформы адукацыі і аховы здароўя, ўдасканалена сістэма сацыяльнага і пенсійнага забеспячэння. У знешняй палітыцы Калеві Сорса праводзіў курс на ўмацаванне АБСЕ і падтрымліваў міжнародны сацыял-дэмакратычны рух.

З 1989 года з’яўляўся старшынёй парламента Фінляндыі.

Калеві Сорса памёр ад рака ў 2004 годзе ў сябе дома ў Хельсінкі.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Kalevi Sorsa

Катэгорыя:Міністры замежных спраў Фінляндыі
Катэгорыя:Прэм’ер-міністры Фінляндыі
Катэгорыя:Сацыял-дэмакраты Фінляндыі
Ступа

ў Слуцку]]

**Сту́па** — пасудзіна для размолвання чаго-небудзь таўкачом.

У цяперашні час выкарыстоўваецца ў асноўным у фармацэўтыцы і хімічных даследаваннях. Ступы таксама досыць актыўна выкарыстоўваюцца як кухонны прадмет.

Ступы вырабляюцца з дрэва, каменя або металу. Яны могуць мець розную форму і памеры, ад неглыбокай міскі да высокіх, больш за метр у вышыню, ступ для размалывания збожжа. Звычайна пад ступкай разумеюць невялікія пасудзіны вышынёй не больш за дваццаць сантыметраў.

## Літаратура 
* 
* 
* Ступка // Краткая энциклопедия домашнего хозяйства. Том 2. — М.: Большая советская энциклопедия, 1959. — С. 607. — 772 с.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Посуд
Катэгорыя:Драбненне
Катэгорыя:Кухоннае начынне
Катэгорыя:Славянская міфалогія
Катэгорыя:Тэхналогія лекаў
Катэгорыя:Медыцынскія сімвалы
Катэгорыя:Негеральдычныя фігуры
Катэгорыя:Археалагічныя артэфакты
Катэгорыя:Каменныя прылады
Катэгорыя:Чароўныя сродкі перамяшчэння
Катэгорыя:Бандарныя вырабы
Баляслаў Слосканс

**Баляслаў Слосканс** (; , Цілглс Рэжыцкага пав. Віцебскай губерні, цяпер Латвія — , ) — каталіцкі святар, рэлігійны і грамадскі дзеяч беларускага замежжа.

## Біяграфічныя звесткі 
Паходзіў з латышскай каталіцкай сям’і: бацькі — Бернард і Цэцылія Слоскансы. У 1905-07 вучыўся ў Рэжыцкім гарадскім 3-класным вучылішчы. Скончыў Магілёўскую духоўную каталіцкую семінарыю (1917). Пасвячоны ў святары 21.1.1917. Душпастырскую дзейнасць пачаў на пасадзе вікарыя пры касцёле Св. Кацярыны ў Петраградзе. Выконваў святарскія абавязкі ў Абрамавай пустыні ў Лужскім павеце Петраградскай губерні. Кароткі час служыў у Віцебску, у касцёле св. Барбары. У 1925 выкліканы духоўнымі ўладамі ў Ленінград. Узведзены ў сан біскупа ў маі 1926 ў Маскве. Прызначаны апостальскім адміністратарам Мінскім і Магілёўскім.

За рэлігійную дзейнасць пераследаваўся савецкімі ўладамі. Першы раз арыштаваны 16.9.1926. Знаходзіўся ў канцэнтрацыйных лагерах на Салаўках (1927-30). Пасля адбыцця трохгадовага тэрміну вярнуўся ў Магілёў. 9.11.1930 арыштаваны органамі бяспекі другі раз. Да студзеня 1933 знаходзіўся ў сібірскай ссылцы. Вызвалены ў выніку абмену палітычнымі вязнямі паміж урадамі Латвіі і СССР.

У перадваенны час служыў духоўнікам у Рыжскай духоўнай каталіцкай семінарыі і выкладаў на тэалагічным факультэце Рыжскага ўніверсітэта. У гады Другой сусветнай вайны жыў у Латвіі. З 1944 г. — у эміграцыі. Духоўны «патрон» беларускага студэнцкага асяродка ў Лёвенскім каталіцкім універсітэце (Бельгія). У 1952 вышэйшымі духоўнымі ўладамі Ватыкана прызначаны апостальскім візітатарам для беларусаў-католікаў у Заходняй Еўропе. Прымаў удзел у культурным і нацыянальна-рэлігійным жыцці беларускага замежжа. Аказваў матэрыяльную падтрымку беларускім рэлігійным перыядычным выданням («Źnič», «Божым шляхам» і інш.).

## Літаратура 
* Беларускія рэлігійныя дзеячы XX ст.: Жыццярысы, мартыралогія, успаміны / Аўтар-укладальнік: Ю. Гарбінскі. — Мн.-Мюнхен: Беларускі кнігазбор, 1999. ISBN 985-6318-65-3
* 
* Горошко Л. Судьба епископа — судьба церкви // Деды: дайджест публикаций о беларусской истории. Выпуски 1-5 / Составление, научное редактирование А. Е. Тараса. — Мн.: Харвест, 2013. — С. 903—930. ISBN 978-985-18-2215-3

## Спасылкі 
* Hostia pro fratribus. Par Bīskapu Boļeslavu Sloskānu  
* Bishop Boleslas Sloskans 
* M. DANGOISSE Mgr SLOSKANS, évêque letton et " martyr " (1893—1981) 
* S. VAN CALSTER et de D. HANSSENS, o.s.b., L’anéantissement silencieux: Mgr. Boleslas Sloskans, 1893—1981, coll. Témoins de l’Amour, éd. Pierre Téqui, 108 pp., 2000  ISBN 9782740307632 ISBN 2-7403-0763-2 

Катэгорыя:Каталіцкія біскупы Расіі
Катэгорыя:Мемуарысты Латвіі
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя савецкай уладай
Катэгорыя:Пахаваныя ў Латвіі
Катэгорыя:Постаці беларускай эміграцыі
Катэгорыя:Біскупы магілёўскія
Катэгорыя:Біскупы Мінскай дыяцэзіі
Катэгорыя:Выкладчыкі Рыжскай каталіцкай духоўнай семінарыі
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Латвіі
Шая Іосіфавіч Бярковіч

**Шая Іосіфавіч Бярковіч** (, г.  — ) — адзін з арганізатараў і кіраўнікоў камсамольска-маладзёжнага падполля і партызанскага руху на тэрыторыі Пінскай вобласці ў гады Вялікай Айчыннай вайны.

## Біяграфія 
У 1938 годзе скончыў Ленінградскі тэхнікум чыгуначнага транспарту. Член КПСС з 1942 года. З 1939 г. сакратар, з верасня 1940 1-ы сакратар Пінскага ГК ЛКСМБ. З ліпеня 1941 г. сакратар Пінскага падпольнага абкама ЛКСМБ і Пінскага падпольнага ГК ЛКСМБ. З лістапада 1942 года камісар партызанскага атрада імя С. Лазо ў Пінскай вобласці.

Загінуў у баі. Пахаваны ў брацкай магіле савецкіх воінаў і партызан у сучасным аграгарадку Малоткавічы (Пінскі раён, Брэсцкая вобласць, Беларусь).

## Памяць 
Імем Ш. І Бярковіча названа вуліца ў Пінску.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Беркович Шая Иосифович  // Праект «Партызаны Беларусі»

Катэгорыя:Члены КПСС
Катэгорыя:Партызаны Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Загінулі ў баі
Сосны 2

**Со́сны 2**, раней **Сосны** (, ) — аграгарадок у Любанскім раёне Мінскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр Соснаўскага сельсавета.

## Геаграфія 
Знаходзіцца на аўтамабільнай дарозе Любань — Камаровічы. Знаходзіцца за 25 кіламетраў на паўднёвы ўсход ад горада Любань, за 177 кіламетраў ад Мінска, за 50 кіламетраў ад чыгуначнай станцыі Урэчча. За 1,6 км на поўнач ад аграгарадок знаходзіцца возера Баяніцкае.

## Гісторыя 
Падчас нямецкай акупацыі ў гады Вялікай Айчыннай вайны, у вёске быў размешчаны ахоўны пункт. 10 студзеня 1943 года ў вёсцы, дзе дыслацыравалася 6-я рота 608-га ахоўнага палка, савецкія партызаны ў колькасці 700—800 чал. здзейснілі атаку ў якой загінула 100 чал. і яшчэ 80 былі паранены. Нямецкая 6-я рота панесла страты ў колькасці 2 забітых і 9 параненых. Па словах мясцовага насельніцтва забітых і параненых партызаны павезлі з сабой.

У 2013 годзе пасёлак Сосны быў перайменаваны ў **Сосны 2** і атрымаў статус аграгарадка.

## Насельніцтва 
* 772 жыхары, 320 двароў (2001)

## Інфраструктура 
* Сярэдняя школа
* Дом культуры
* Бібліятэка
* Бальніца
* Амбулаторыя
* Аптэка
* Аддзяленне сувязі

## Памятныя мясціны 
* Помнік землякам, якія загінулі ў Вялікую Айчынную вайну.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Соснаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Любанскага раёна
Казімір Францавіч Бенек

**Казімір Францавіч Бенек** (, в. , Серадзкі павет, Царства Польскае — ) — дзяржаўны дзеяч БССР, намеснік старшыні СНК БССР (1930—1934).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 5 лютага 1895 года ў в. Радашэвічы Калішскай губерні. Удзельнік рэвалюцыйнага руху з 1912 г., член сацыял-дэмакратычнага гуртка, распаўсюджваў антыўрадавыя лістоўкі, за што ў 1914 г. арыштаваны і зняволены ў Модлінскую крэпасць, адкуль уцёк. Працаваў на заводах Крывога Рога, Екацярынаслава, Кам’янскэ. Пасля Лютаўскай рэвалюцыі 1917 г. у Кам’янскэ: уступіў у РСДРП(б), член і сакратар выканкома гарадскога Савета, намеснік ваенкома раёна, член гарадской думы (па спісе бальшавікоў), камісар па польскіх справах.

Удзельнік Кастрычніцкай рэвалюцыі ў Маскве. Вясной 1918 г. у чырвонагвардзейскім атрадзе ваяваў супраць нямецкіх войск, быў губернскім камісарам па польскіх справах у Варонежы. Са снежня 1918 г. камісар камандных курсаў Заходняй стралковай дывізіі, намеснік начальніка палітаддзела 8-й стралковай дывізіі, інструктар палітаддзела 16-й арміі. У 1920—1923 гг. сакратар Магілёўскага павятовага камітэта партыі, старшыня Магілёўскага павятовага выканкома, загадчык аддзела кіравання Гомельскага губвыканкома. У час партыйнай чысткі (1921 г.) неабгрунтавана абвінавачаны ў пралетарскай ненадзейнасці — «нацыяналістычных, сялянскіх ухілах», а пазней — у шпіянажы. Аднак яго высокі аўтарытэт сярод членаў партыі дапамог яму пазбегнуць выключэння з партыі і рэпрэсій. У 1923 г. у распараджэнні ЦК РКП(б), сакратар Барысаўскага павятовага камітэта КП(б)Б.

З мая 1924 года ў Наркамаце рабоча-сялянскай інспекцыі БССР — ЦКК КП(б)Б. Наркам працы (1927—1929 гг.), гандлю (1929—1930 гг.), земляробства (1933—1937 гг.) БССР, намеснік старшыні СНК БССР (1930—1934 гг.). Член ЦКК КП(б)Б у 1924—1927 і яе Прэзідыума ў 1925—1927 гг. Член ЦК з 1927 г. і Бюро ЦК КП(б)Б з 1930 г. Член ЦВК СССР з 1931 г. Член ЦВК БССР з 1924 г. і яго Прэзідыума з 1931 г.. Рэабілітаваны 28 лістапада 1958 г..

## Літаратура 
* БЕНЕК Казімір Францавіч.
* Несцяровіч, М. Б. Бенек Казімір Францавіч / М. Б. Несцяровіч //  — С. 13.

Катэгорыя:Удзельнікі Кастрычніцкай рэвалюцыі
Катэгорыя:Дзяржаўныя дзеячы БССР
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя савецкай уладай
Катэгорыя:Рэабілітаваныя ў СССР
Катэгорыя:Члены ЦВК БССР
Катэгорыя:Члены ЦК КПБ
Катэгорыя:Члены бюро ЦК КПБ
Катэгорыя:Народныя камісары гандлю БССР
Катэгорыя:Народныя камісары працы БССР
Катэгорыя:Народныя камісары земляробства БССР
Катэгорыя:Члены ЦВК СССР
Xenomai

**Xenomai** — гэта фрэймворк для распрацоўкі прыкладанняў рэальнага часу, які ўзаемадзейнічае з ядром Linux, каб забяспечыць усеабдымную, з адкрытым інтэрфейсам жорсткага рэальнага часу, падтрымку прыкладанняў, лёгка інтэгруемых у асяроддзе GNU/Linux.

Xenomai быў заснаваны ў 2001 годзе з асноўнай ідэяй: падтрымліваць традыцыйны АСРЧ API праз фрэймворк рэальнага часу на аснове Linux, каб існуючыя прамысловыя прапрыетарныя прыкладанні змаглі лёгка міграваць у асяроддзе GNU/Linux, прытым захоўваючы строгія гарантыі рэальнага часу. На сённяшні час, тэхналогія Xenomai уяўляе сабой абстрактнае ядзерка, якое забяспечвае агульныя будаўнічыя блокі для рэалізацыі API рэальнага часу, так званых скінаў (skins). Такім чынам, скін можа прадуктыўна эмуляваць прапрыетарны API, шматразова выкарыстоўваючы ядзерка рэальнага часу.

##### Падтрымліваюцца архітэктуры працэсараў 
* PowerPC32
* PowerPC64
* Blackfin
* ARM
* x86
* x86_64
* ia64

##### Падтрымліваюцца інтэрфейсы рэальнага часу 
* native інтэрфейс
* VxWorks, інтэрфейс ядра WIND 5.x
* pSOS+, інтэрфейс ядра pSOS 2.x
* VRTX, інтэрфейс VRTX32 и VRTX/sa
* uITRON, спецыфікацыя 3.02 (E-level)
* POSIX 1003.1b, LinuxThreads и NPTL
* RTAI 3.x
* Real-Time Driver Model (RTDM)

## Зноскі 
## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка

Катэгорыя:Аперацыйныя сістэмы рэальнага часу
Сошна

**Со́шна** (, ) — аграгарадок у Пінскім раёне Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр Сошненскага сельсавета.

З 12 кастрычніка 1940 па 16 ліпеня 1954 — цэнтр Сошнаўскага сельсавета, з 16 ліпеня 1954 года ў Парахонскім сельсавеце (з сакавіка 1974 па 21 сакавіка 1988 — яго цэнтр), з 21 сакавіка 1988 года — цэнтр Сошненскага сельсавета.

## Геаграфія 
Знаходзіцца на аўтамабільнай дарозе Пінск—Лунінец. За 23 кіламетры на паўночны ўсход ад Пінска, за 198 кіламетраў ад Брэста, 4 кіламетры ад чыгуначнай станцыі Парахонск.

## Насельніцтва 
* 750 жыхароў, 272 двары (2001).

## Рэлігія 
* 
* Малітоўны дом евангельскіх хрысціян

## Інфраструктура 
* Лясніцтва
* Сярэдняя школа
* Дом культуры
* Бібліятэка
* Аддзяленне сувязі

## Памятныя мясціны 
* Помнік землякам, якія загінулі ў гады Вялікай Айчыннай вайны
* Каля вёскі 2 паселішчы эпохі мезаліту

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Сошненскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Пінскага раёна
Софтбол

**Софтбол** () — спартыўная камандная гульня з мячом, разнавіднасць бейсбола. Мяч для софтболу нагадвае па памерах грэйпфрут, ён больш мяккі, чым бейсбольны мяч, і мае больш нізкую хуткасць у палёце. У софтбол гуляюць як мужчыны, так і жанчыны. Існуюць некалькі разнавіднасцяў гульні: «фаст-піч» - «хуткая падача», «слоў-піч» - «павольная падача», «модыфай-піч» - «сярэдняя падача». Алімпійскай дысцыплінай з 1996 года па 2008 год была гульня «фаст-піч» сярод жаночых каманд.
 
У многіх краінах, дзе распаўсюджаны бейсбол, софтбол з'яўляецца альтэрнатывай бейсболу, якому аддаюць перавагу непрафесіяналы і жанчыны. 

## Літаратура 
*
Спадчына

**Спадчына** — 1) маёмасць, якая пераходзіць пасля смерці яе ўладальніка ў чыю-небудзь уласнасць, 2) з’явы культурнага жыцця, побыту, укладу, якія ўнаследаваны ад мінулых эпох, папярэдніх дзеячаў.

* «Спадчына» — чацвёрты зборнік вершаў Янкі Купалы.
* «Спадчына» — верш Янкі Купалы.
* Спадчына ў праве — набыццё маёмасці, якая засталася пасля смерці іншай асобы.
* «Спадчына» — ілюстраваны культурна-гістарычны часопіс.
* «Спадчына» — культурны-асветны клуб.
Спадчына (права)

**Спа́дчына** — набыццё маёмасці, якая засталася пасля смерці іншай асобы (спадчынадаўца). Маёмасць, якую атрымлiваюць у спадчыну, называюць спадчыннай маёмасцю, спадчыннай масай, спадчынай. Спадчына памерлага пераходзіць да спадчыннікаў у парадку ўніверсальнага правапераемства, гэта значыць у нязменным выглядзе як адзінае цэлае і ў адзін і той жа момант.

## Гісторыя 
### Мацярызна 
Мацярызна — у вялікалітоўскім праве і пазней ва ўжытку ўсходнеславянскіх народаў — маёмасць, якая перайшла ў спадчыну па маці. У яго ўваходзіла і тая маёмасць, якую прынесла жанчына, выходзячы замуж. Мужчына не меў права ёю карыстацца без дазволу жанчыны.

## Літаратура 
* 
* *Ярошенко К. Б.* Наследование // // Юридическая энциклопедия / Отв. ред. Б. Н. Топорнин. — М.: Юристь, 2001. — С. 592—594. — 1272 с. — 8000 экз. — ISBN 5-7975-0429-4 (в пер.)
* Насле́дование // Популярный юридический энциклопедический словарь / Редкол.: О. Е. Кутафин и др. — Москва: Большая Рос. энцикл.: РИПОЛ КЛАССИК, 2001. — С. 407—410. — 796, [3] с.; 17 см. — ISBN 5-85270-165-3 (БРЭ).
* Спа́дчына // 

Катэгорыя:Спадчыннае права
Спадчына (часопіс)

**«Спа́дчына»** — ілюстраваны культурна-гістарычны часопіс. Выдаваўся ў 1989—2011 гадах ў Мінску на беларускай мове.  

## Гісторыя 
Заснаваны ў 1989 годзе Беларускім фондам культуры пасля рэарганізацыі бюлетэня «Помнікі гісторыі і культуры Беларусі». 

З 1991 да 2003 года выходзіў раз у 2 месяцы. Пасля пачаў выдавацца вельмі нерэгулярна. У 2004, 2005, 2007 і 2009 гадах не выйшла ніводнага нумара часопіса. У 2006 годзе — два нумары, у 2008 — адзін, у 2010 — адзін, у 2011 — два. Нумары за 2010 і 2011 гады з’яўляліся спецвыпускамі. 

Усяго за 1989—2011 гады выйшаў 161 нумар. Спыніў сваё існаванне.

## Змест 
Асвятляў праблемы беларускай гістарычнай і культурнай спадчыны ў еўрапейскім кантэксце. Публікававаў артыкулы і архіўныя матэрыялы па гісторыі Беларусі, філасофскай думцы, гісторыі мастацтва і рэлігіі, культурнай спадчыне нацыянальных меншасцей Беларусі, гісторыі замежных краін, аб жыцці і дзейнасці беларускай дыяспары. На старонках часопіса змяшчаліся пераклады і перадрукі айчынай і замежнай гістарыяграфічнай і літаратурнай спадчыны. 
Прыклады публікацый:
* В.Фадзеева. Сімволіка ручніка. № 2,1990
* А.Калубовіч. «Айцы» БССР і іхны лёс. № 3-4,1990
* Пратакол з’езда беларускіх нацыянальных арганізацый у Мінску, 25-27.ІІІ.1917. № 4,1990
* Вярнуць нацыянальныя скарбы. Круглы стол. № 1,1991
* А.Цвікевіч. «Западно-руссизм». № 2, 1991-№ 3, 1992
* М.Гусоўскі. Песня пра зубра, пераклад У.Шатона. № 2,1991
* П.Лойка. Незалежнасць пасля Любліна, або магнацка-шляхецкая беларусізацыя. № 5,1991
* Э.Навагонскі. Воднымі шляхамі продкаў. № 6,1991
* А.Волян. Пра дзяржаўнага мужа і яго асабістыя дабрачыннасці (1608 г.). № 6,1991-№ 1,1992
* Я.Адляніцкі. Бітва на Басі. № 2,1992
* А.Хадыка. Старабеларуская шляхецкая мода. № 3,1992
* А.Гужалоўскі. Як рабавалі беларускія музеі. № 5,1992

## Галоўныя рэдактары 
* Іван Чыгрынаў (1989—1996)
* Вячаслаў Ракіцкі (1997—1999)
* Захар Шыбека (2001—2002)
* Аляксей Хадыка (?—2011)

## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
* Адзін ліст Максіма Танка. Як з’явіўся навукова-папулярны часопіс «Спадчына»?

Катэгорыя:Часопісы Беларусі
Катэгорыя:Часопісы на беларускай мове
Скрыпка (рыбалоўства)

**Скры́пка** — традыцыйная лоўчая прылада ў беларусаў для зімовай лоўлі рыбы.

Стаўная пастка ў выглядзе буча з карытцам каля ўваходу. Ставілася ў палонцы такім чынам, каб карытца знаходзілася на адкрытай вадзе, а конус пад лёдам. Рыба з-за недахопу кіслароду імкнулася да паверхні вады і трапляла ў карытца, а затым, у пошуках выйсця, у буч. Палонку зверху накрывалі сенам, галінкамі і снегам (засцерагалі ад замярзання).

Скрыпка была распаўсюджана на Палессі, паўночным усходзе Гомельшчыны і на Магілёўшчыне.

## Літаратура 
* *Браім І. М.* Скрыпка // 

Катэгорыя:Рыбалоўныя снасці
Спадчына (клуб)

**Спадчына** — гісторыка-асветны клуб. Створаны ў сакавіку 1984 года ў Мінску з мэтай прапаганды і папулярызацыі беларускай культуры і гісторыі. Кіраўніцтва ажыццяўляе рада. На пасяджэнні запрашаюцца пісьменнікі, грамадскія дзеячы, абмяркоўваюцца іх навуковыя паведамленні і рэфераты.

На дабрачынныя сродкі і ахвяраванні клубам зроблены і пастаўлены помнікі Максіму Багдановічу ў Яраслаўлі, Францыску Скарыне, Міколу Гусоўскаму (абодва 1998, Мінск), Ефрасінні Полацкай (1999, Мінск, 2000, Полацк), Адаму Багдановічу (1998, Халопенічы).

Пры клубе дзейнічае фальклорны гурт, які праводзіць фальклорныя святы (гуканне вясны, Купалле, Каляды).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Грамадскія арганізацыі Беларусі
Катэгорыя:Арганізацыі, заснаваныя ў 1984 годзе
Катэгорыя:З’явіліся ў 1984 годзе
Катэгорыя:1984 год у Мінску
Аляксандр Данілаў

**Алякса́ндр Дані́лаў**:
* Аляксандр Анатолевіч Данілаў (нар. 1980) — беларускі футбаліст
* Аляксандр Мікалаевіч Данілаў (нар. 1955) — беларускі сацыёлаг
Уцёкі з Шаўшэнка

**Уцёкі з Шаўшэнка** () — культавы амерыканскі фільм-драма 1994 года, зняты рэжысёрам Фрэнкам Дарабонтам па аповесці Стывена Кінга «Рыта Хейуарт і ўцёкі з Шаўшенка» (). 

Фільм упэўнена займае лідарскія пазіцыі ў спісах найлепшых фільмаў усіх часоў па выніках галасавання гледачоў. Станам на студзень 2024 года фільм займае першае месца ў рэйтынгу 250 найлепшых фільмаў па версіі сайта IMDb і трэцяе месца ў спісе «250 найлепшых фільмаў па версіі наведвальнікаў сайта «КиноПоиск».

## Апісанне 
Эндзі Дзюфрэйн, малады таленавіты банкір, асуджаны за забойства сваёй жонкі ды ейнага каханка. Свае два пажыццёвыя зняволенні ён мае адбываць у турме Шаўшэнк. Начальства турмы здзекуецца з вязняў пры дапамозе дысцыпліны і Бібліі, а вязні знушчаюцца адзін з аднога. Эндзі знаходзіць у турме сябра - Рэда. Рэд займаецца кантрабандай рэчаў неабходных для зняволеных. Эндзі ж, як былы банкір, ведае, як можна «адмываць» грошы, і ў гэтай справе працуе на начальніка турмы; у сваю чаргу, той дазваляе Эндзі збіраць турэмную бібліятэку і дапамагаць іншым вучыцца. Так праходзіць год за годам – звычайная турэмная руціна. Але як высвятляецца, у Эндзі ёсць невялікі сакрэт…

## У ролях 
## Заўвагі 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
*  
*  
* 
* «Уцёкі з Шаўшэнка» на сайце *Filmsite.org*
* «Уцёкі з Шаўшэнка» на сайце *LoadingVault.com*

Катэгорыя:Фільмы ЗША 1994 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы 1994 года
Катэгорыя:Крымінальныя фільмы 1994 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы ЗША
Катэгорыя:Крымінальныя фільмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы пра зняволеных
Катэгорыя:Уцёкі з турмы ў мастацтве
Катэгорыя:Экранізацыі твораў Стывена Кінга
Катэгорыя:Фільмы Фрэнка Дарабонта
Катэгорыя:Нацыянальны рэестр фільмаў
Катэгорыя:Выдатныя фільмы (Роджэр Эберт)
Катэгорыя:50 фільмаў, якія неабходна паглядзець, перш чым памерці
Спадчына (зборнік)

«**Спадчына**» — чацвёрты зборнік вершаў Янкі Купалы, упершыню выдадзены ў 1922 годзе ў Мінску ў Беларускім кааператыўна-выдавецікм таварыстве «Адраджэнне». Першы паэтычны зборнік Янкі Купалы савецкага часу на беларускай мове. Тыраж зборніку склаў 4 тысячы асобнікаў. Рукапіс быў падрыхтаваны Купалам яшчэ ў 1919 годзе.

## Апісанне 
Назву зборніку даў аднанйменны філасофска-патрыятычны верш. Зборнік утрымлівае ў сабе вершы і паэмы, напісаныя ў 1913—1919 гадах, а таксама творы жалейкаўскай пары, якія раней не былі надрукаваныя з-за цэнзурных перашкодаў.

У ідэйна-стылёвым плане ўсе творы знітаваныя агульнай канцэпцыяй — думкай пра лёс беларускага народа і чалавека на ключавым павароце гісторыі. Рамантычная абагульненасць і псіхалагічная абвостранасць успрымання жыцця надае шмат якім з твораў дзённікавы характар.

Зборнік складаецца з шасці асобных раздзелаў. Аўтарскі падзел твораў не супадае з тэматычным падзелам твораў зборніку. Галоўныя тэмы зборніку:
* першая сусветная вайна,
* жыццё вёскі,
* філасофскія санеты,
* грамадзянская публіцыстычная лірыка,
* інтымная лірыка,
* чалавек і свабода.

## Адметнасць і значэнне зборніку 
Паэтычныя вобразы ваеннай лірыкі, створаныя ў традыцыях народнага эпасу, кранаюць трагізмам і палкім гуманістычным пратэстам супраць вайны. Паасобныя творы пабудаваныя на рытміка-лексічным прынцыпе беларускіх народных галашэнняў. Прапускаючы праз сэрца боль, пакуты ўсяго чалавецтва, паэт не трапляе ў бездань адчаю. Ён паказвае свайго лірычнага героя ў гуманістычным вымярэнні свабоды, сцверджання сілы.

Філасофскія творы Купалы з іх маштабнай метафарычнасцю, гіпербалізмам, прароцтвам выявілі страснае памкненне паэта да гармоніі чалавецтва і яго гатоўнасць да ахвярнасці ў імя гуманістычных ідэалаў. Нізка філасофскіх санетаў Купалы адзначаная пошукамі сэнсу існавання чалавека і грамадства, пачуццём адказнасці асобы за недасканаласць грамадскага жыцця.

Інтымная лірыка зборніку раскрывае асобу паэта ў складаным перапляценні сацыяльных тэм, у глыбока асабістым трагедыйным успрыманні свету. Цыкл пачынаецца своеасаблівым пралогам — светлай «паганскай» паэмай «Яна і я», а заканчваецца вершамі, у якіх у сферу інтымнага ўключана адчуванне драматызму зямнога жыцця. Інтымная лірыка Купалы адметная незвычайнай музычнай поліфаніяй.

Вядомы купалазнаўца Уладзімір Гніламёдаў заўважае: 

## Літаратура 
* Янка Купала: Энцыкл. даведнік / БелСЭ; Рэдкал.: І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. — Мн., БелСЭ, 1986. — 727 с, 26 л. іл.; Артыкул «Спадчына» / Аўтар — В. І. Гапава. — C. 572—573.
* Юрэвіч Ул.. Янка Купала: Нарыс жыцця і творчасці. — Мн., 1983. — С. 135—143.
* Лойка А.. Як агонь, як вада… — Мн., 1984. — С. 230.
* *Гапава В. І.* Перачытваючы «Спадчыну» Янкі Купалы. — Мн., 1983. — 135 с.

Катэгорыя:Паэзія Янкі Купалы
Катэгорыя:Паэтычныя зборнікі Янкі Купалы
Катэгорыя:З’явіліся ў 1922 годзе
Джэймс Уітмар

**Джэймс Уітмар** (, 1 кастрычніка 1921— ) — амерыканскі , уладальнік прэмій «Залаты глобус», «Тоні» і «Эмі», а таксама двойчы намінант на прэмію «Оскар».

Катэгорыя:Памерлі ад раку лёгкага
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі «Залаты глобус»
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі «Тоні»
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі «Грэмі»
Катэгорыя:Галівудская алея славы
Катэгорыя:Ваенныя ЗША
Прэм’ер-міністр Фінляндыі

**Прэм’ер-міністр** (, ) — кіраўнік урада Фінляндыі. Абіраецца парламентам краіны і затым фармальна прызначаецца прэзідэнтам. Сыходзіць у адстаўку разам з усім урадам пасля кожных парламенцкіх выбараў, а таксама па рашэнні прэзідэнта краіны пры страце даверу парламентам, па асабістай заяве і ў некаторых іншых выпадках.

З 20 чэрвеня 2023 года пасаду прэм’ер-міністра займае Петэры Орпа — старшыня партыі Нацыянальная кааліцыя, Петэры Орпа ўзначаліў кааліцыйны ўрад чатырох партый (Нацыянальная кааліцыя, Сапраўдныя фіны, Шведская народная партыя, Хрысціянскія дэмакраты). Узначалены ім кабінет стаў 77-м па ліку ў гісторыі краіны. У цэлым у перыяд з моманту атрымання незалежнасці ў 1917 годзе было зроблена 68 прызначэнняў на пасаду кіраўніка ўрада; гэту пасаду займалі 47 чалавек, некаторыя з іх прызначаліся на гэту пасаду некалькі разоў (К. Каліа — чатыры разы, К.-А. Фагерхольм і К. Сорса — па тры разы). Даўжэй за ўсіх на пасадзе прэм’ер-міністра знаходзіўся Паава Ліпанен — 2928 дзён, на пасадзе міністра — Ёханес Віралайнен — 6169 дзён.

## Спіс прэм’ер-міністраў Фінляндыі 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Сайт урада Фінляндыі 
* 


Прэм’ер-міністры