open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Вадзім Іванавіч Паўлаў

**Вадзім Іванавіч Паўлаў** — палкоўнік міліцыі, кандыдат юрыдычных навук, дацэнт. Заслужаны работнік органаў унутраных спраў Рэспублікі Беларусь (2020).

## Біяграфія 
У 1995 годзе з адзнакай скончыў аддзяленне правазнаўства Столінскага аграрна-эканамічнага каледжа. У 2001 годзе скончыў з адзнакай следча-экспертны факультэт Акадэміі Міністэрства ўнутраных спраў Рэспублікі Беларусь. У 2001—2002 гадах праходзіў службу ў следчым аддзеле Першамайскага раённага ўпраўлення Следчага камітэта па горадзе Мінску. У 2002—2005 гадах навучаўся ў ад’юнктуры.

У 2005—2011 гадах — выкладчык, старшы выкладчык, намеснік начальніка, у 2011—2020 гадах — начальнік кафедры тэорыі і гісторыі дзяржавы і права Акадэміі Міністэрства ўнутраных спраў Рэспублікі Беларусь.

## Навуковая дзейнасць 
Асноўная сфера навуковых інтарэсаў — сучасная антрапалогія права, посткласічная прававая думка, прававая думка Візантыі, руская філасофія права. Аўтар больш за 200 навуковых і вучэбна-метадычных публікацый, у тым ліку манаграфічнага даследавання «Ад класічнага да некласічнага юрыдычнага дыскурсу», «Нарысы агульнай тэорыі і філасофіі права» (2011), суаўтар калектыўных манаграфій «Навука тэорыі і гісторыі дзяржавы і права ў пошуках новых метадалагічных рашэнняў» (2012), «Сацыякультурная антрапалогія права» (2015), «Юрыдычная герменеўтыка ў XXI стагоддзі» (2016), суаўтар навукова-практычнага каментарыя да Закона Рэспублікі Беларусь «Аб органах унутраных спраў Рэспублікі Беларусь», юбілейных выданняў «Міліцыя Беларусі: дакументы і матэрыялы (1917—2007 гг.)» (2007), «Міліцыя Беларусі: 100 гадоў. Гісторыя і сучаснасць» (2017).

Аўтар вучэбнага дапаможніка для магістрантаў «Праблемы тэорыі дзяржавы і права» (2017). Удзельнічаў у распрацоўцы Закона Рэспублікі Беларусь «Аб нарматыўных прававых актах», «Аб дзяржаўнай службе», іншых нарматыўных і лакальных прававых актаў.

Уваходзіць у склад рэдкалегіі часопісаў «Веснік Акадэміі МУС Рэспублікі Беларусь» і «Вестник Нижегородской академии МВД России», а таксама ў міжнародны рэдсавет міжнароднага антрапалагічнага часопіса «Фонарь Диогена» (Расія).

Выкладае навучальныя дысцыпліны «Агульная тэорыя права», «Гісторыя палітычных і прававых вучэнняў», «Юрыдычная тэрміналогія», «Сучасныя праблемы, гісторыя і метадалогія юрыдычнай навукі» (магістратура), «Праблемы тэорыі і гісторыі дзяржавы і права» (магістратура).

## Узнагароды 
Узнагароджаны медалямі «За бездакорную службу» трох ступеняў і іншымі ведамаснымі ўзнагародамі. Уключаны ў склад навукова-кансультатыўнага савета пры Адміністрацыі Прэзідэнта Беларусі.

У 2020 годзе Вадзіму Паўлаву прысвоена ганаровае званне заслужанага супрацоўніка органаў унутраных спраў.

Катэгорыя:Правазнаўцы Беларусі
Балтыйская міжнародная акадэмія

**Балтыйская міжнародная акадэмія** () — латвійская прыватная вышэйшая навучальная ўстанова з сядзібай у Рызе і філіяламі ў іншых гарадах Латвіі.

## Агульная характарыстыка 
Балтыйская міжнародная акадэмія (да 2006 года — Балтыйскі рускі інстытут) заснавана ў 1992 годзе. У ёй навучаецца каля 4 500 студэнтаў, у тым ліку 400 замежных студэнтаў з 20 краін Еўропы і свету. Вучэльня прапануе праграмы вышэйшай адукацыі першай (бакалаўр) і другой (магістр) ступеняў. Навучанне праводзіцца ў трох паралельных патоках: на латышскай мове (75 % аб’ёму навучання на латышскай мове, астатняя частка — на рускай і англійскай мовах); на рускай мове (75 % прадметаў выкладаюцца на рускай мове, астатняя частка — на латышскай і англійскай мовах); і англійскай мове (не менш за 75 % навучання).

## Філіялы 
* Даўгаўпілс
* Ліепая
* Рэзэкнэ
* Екабпілс
* Елгава
* Вэнтспілс
* Смілтэнэ

## Спасылкі 
* Сайт установы

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з латышскай мовай навучання
Катэгорыя:Вышэйшыя навучальныя ўстановы Рыгі
Катэгорыя:1992 год у Латвіі
Адэская дзяржаўная акадэмія тэхнічнага рэгулявання і якасці

**Адэская дзяржаўная акадэмія тэхнічнага рэгулявання і якасці** — украінская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова, якая знаходзіцца ў Адэсе.

## Гісторыя 
Створаны як Адэскі тэхнікум вымярэнняў у 1945 годзе. Базавая навучальная ўстанова Дзяржстандарту СССР. Меў свае філіялы і вучэбна-кансультацыйныя пункты ў такіх гарадах, як Масква, Харкаў, Ленінград, Свярдлоўск, Новасібірск, Белая Царква, Хабараўск.

## Структура 
* Філіял у Білай Цэркве
* Каледж
* Інстытут павышэння кваліфікацыі

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт установы 

Катэгорыя:1945 год ва Украіне
Катэгорыя:Універсітэты Адэсы
Адэская ваенная акадэмія

**Адэская ваенная акадэмія** — украінская дзяржаўная ваенная вышэйшая навучальная ўстанова, якая знаходзіцца ў Адэсе.

## Гісторыя 
Гісторыя падрыхтоўкі афіцэраў у Адэсе налічвае больш за 150 гадоў, пачынаючы з 1865 года. У сценах адэскіх ваенных устаноў прайшлі навучанне 47 сяржантаў арміі УНР, больш за 500 генералаў, каля тысячы навукоўцаў у галіне ваеннай тэорыі і практыкі, больш за 100 герояў Другой сусветнай вайны. У адпаведнасці з пастановай Кабінета міністраў Украіны ад 19 жніўня 1992 года, распараджэннем міністра абароны Украіны ад 25 ліпеня 1992 года створаны Адэскі інстытут сухапутных войскаў - найбуйнейшая вышэйшая ваенная навучальная ўстанова ў Еўропе, дзе ўпершыню ва Украіне началі рыхтаваць сярод іншага спецыялістаў па лагістыцы. З 2006 года Адэскі інстытут сухапутных войскаў быў рэарганізаваны ў Ваенны інстытут Адэскага політэхнічнага ўніверсітэта, а з 2011 года - у Ваенную акадэмію, якая з'яўляецца пераемніцай усёй Адэскай вышэйшай ваеннай школы.

## Структура 
* Факультэт падрыхтоўкі паветрана-дэсантных спецыялістаў
* Факультэт падрыхтоўкі спецыялістаў ваеннай разведкі і спецыяльнага прызначэння
* Факультэт падрыхтоўкі спецыялістаў па лагістыцы
* Факультэт падрыхтоўкі ракетна-артылерыйскіх спецыялістаў

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт установы 

Катэгорыя:1899 год ва Украіне
Катэгорыя:Універсітэты Адэсы
Мікалай Іванавіч Рош

**Мікалай Іванавіч Рош** (, с. Дунаеўка Прыазоўскага раёна Запарожскай вобласці — , ) — беларускі савецкі партыйны, прафсаюзны і гаспадарчы дзеяч, ганаровы грамадзянін горада Пінска.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1933 годзе ў Запарожскай вобласці. Працоўную дзейнасць пачаў у 1951 годзе фрэзероўшчыкам на заводзе.

У лістападзе 1952 быў прызваны на вайсковую службу, якую праходзіў у горадзе Пінск у 1-м вучэбным атрадзе ВМФ СССР. Пасля заканчэння школы матарыстаў застаўся ў атрадзе даслужваць свой тэрмін інструктарам. Падчас службы на флоце ў 1956 годзе ўступіў у шэрагі КПСС.

Пасоя дэмабілізацыі застаўся ў Пінску, уладкаваўся на работу матарыстам-рулявым на Пінскі ордэна Знак Пашаны суднабудаўніча-суднарамонтны завод. Завочна скончыў індустрыяльны тэхнікум, за час працы на Пінскім суднабудаўніча-суднарамонтным заводзе (1957—1961) быў механікам, пасля інжынерам. З моманту адкрыцця ў Пінску філіяла Ленінградскага інстытута воднага транспарту (ЛІВТ) у ліку першых паступіў туды на вучобу.

У 1962 годзе быў вылучан на партыйную працу — інструктарам прамыслова-транспартнага аддзела Пінскага гаркама КПБ. Ужо праз год стаў загадчыкам гэтым аддзелам, а ў лістападзе 1965 пераведзены на пасаду другога сакратара Пінскага гаркама КПБ. У жніўні 1970 паступіў на вучобу ў Вышэйшую партыйную школу пры ЦК КПСС, пасля заканчэння якой стаў працаваць інструктарам Брэсцкага абласнога камітэта КПБ. Вясной 1973 года прызначаны загадчыкам прамыслова-транспартнага аддзелам Брэсцкага абласнога камітэта КПБ.

З жніўня 1975 года — першы сакратар Пінскага гаркама КПБ.

У 1985—1997 гадах — Першы намеснік старшыні Федэрацыі прафсаюзаў Рэспублікі Беларусь у Мінску.

У 1992—1997 гадах — Старшыня камісіі па пытаннях Чарнобыльскай катастрофы пры Усеагульнай канфедэрацыі прафсаюзаў.

У 2003 годзе прысвоена званне «Ганаровы грамадзянін горада Пінска» за вялікія заслугі перад горадам Пінскам і значны асабісты ўклад у яго сацыяльна-эканамічнае развіццё.

У 1980—1989 гадах абіраўся членам Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР, дэпутатам Вярхоўнага Савета БССР 10—11 скліканняў. Абіраўся дэлегатам XXVIII, XXIX, XXXX з’ездаў КПБ, членам ЦК КПБ.

## Узнагароды 
За працоўныя заслугі ўзнагароджаны:
* Ганаровая грамата Вярхоўнага Савета БССР (1968);
* Ганаровая грамата Вярхоўнага Савета БССР (1983);
* ордэнам Працоўнага Чырвонага Сцяга;
* медалём «За доблесную працу»;
* Ганаровы грамадзянін горада Пінска (2003).

## Літаратура 
* *Долготович Б. Д*. Почетные граждане белорусских городов : биографический справочник. — Мн., 2008. — С. 59.

## Спасылкі 
* Ганаровыя грамадзяне Пінска.  
* .

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Запарожскай вобласці
Катэгорыя:Члены ЦК КПБ
Катэгорыя:Першыя сакратары Пінскага гаркама КПБ
Катэгорыя:Выпускнікі Вышэйшай партыйнай школы пры ЦК КПСС
Катэгорыя:Ганаровыя грамадзяне Пінска
Катэгорыя:Узнагароджаныя Ганаровай граматай Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 11-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 10-га склікання
Катэгорыя:Члены Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР
Катэгорыя:Прафсаюзныя дзеячы Беларусі
Навінкаўскі сельсавет

**Наві́нкаўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Рэчыцкага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр — вёска Навінкі.

Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Васілевіцкага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. З 4 жніўня 1927 года ў складзе Рэчыцкага раёна. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Васілевіцкага сельсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / А.И. Карпачева и др. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 1: (1917―1941 гг.). — Мн., «Беларусь», 1985. — 390 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Рэчыцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Васілевіцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1926 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1927 годзе
Спіс захворванняў слівы

Ніжэй прыведзены **спіс хвароб** .

## Бактэрыяльныя захворванні 
## Грыбковыя хваробы 
## Вірусныя, віроідныя і вірусападобныя хваробы 
## Захворванні рознага генезу 
## Літаратура 
* *Амбросов А. Л.*, *Болотникова В. В.*, *Мерцалова О. С.* Как защищать сад от вредителей и болезней. - Мн., 1976

## Спасылкі 
* Основные болезни сливы и борьба с ними  

Катэгорыя:Сліва
Сліва
Катэгорыя:Захворванні костачкавых
Бітва за Эн-Наджаф (2003)

**Бітва пры Эн-Наджафе** — адна з важных бітваў падчас ўварвання амерыканскіх войскаў у Ірак.

Эн-Наджаф — горад, які знаходзіцца за 150 км ад Багдаду, з’яўляецца таксама святым горадам шыітаў. На гэты раз замежныя войскі наважылі ўжыць аблогавую тактыку. Планавалася, абышоўшы горад, як было з Насірыяй і Эс-Самавай, ізаляваць яго, каб перашкодзіць нападам іракскіх войскаў на амерыканскія камунікацыі. Для гэтага планавалася захапіць стратэгічна важныя масты на поўначы і поўдня Эн-Наджафа. У аперацыі прымалі ўдзел часці 3-й механізаванай дывізіі ЗША.

26—27 сакавіка каля горада адбыўся самы разлютаваны бой з пачатку ўварвання. Супраціў амерыканскім войскам аказвалі рэгулярныя воінскія часці і атрады народнага апалчэння. Пры абароне горада іракцы выкарыстоўвалі лёгкае стралковае ўзбраенне. Да гэтага часу пад горадам загінула прыкладна 650 іракцаў. Крыху раней у баі іракскімі войскамі былі знішчаны два амерыканскіх танка «Абрамс». Сілы міжнароднай кааліцыі страцілі чатырох чалавек забітымі і двух параненымі.

Да канца сакавіка Эн-Наджаф быў узяты ў аблогу. У пачатку красавіка пасля некалькіх дзён баёў горад быў узяты 101-й паветрана-дэсантнай дывізіяй ЗША.

## Зноскі 
Катэгорыя:Бітвы і аперацыі Іракскай вайны
Катэгорыя:Бітвы ЗША
Катэгорыя:Бітвы паводле алфавіта
Катэгорыя:Сакавік 2003 года
Катэгорыя:Канфлікты 2003 года
Катэгорыя:Бітвы Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Красавік 2003 года
Зянон Казімір Віславух

**Зянон Казімір Віславух** (, м. Зенавіль — ) — падкаморы берасцейскі, дырэктар берасцейскіх соймікаў, дэпутат на чатырохгадовы сойм, землеўладальнік пружанскі.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў маёнтку Зенавіль (сёння в. Ляжайка) на Палессі, у шляхецкай сям’і герба «Адынец» Антонія Віславуха і Яаны Косця-Збірахоўскай.

Навучаўся ў калегіумах езуіцкім і піярскім, а затым у элітарным калегіуме ў Варшаве.

У 1750 годзе вярнуўся да Берасцейскага ваяводства, каб прыняць пасаду сакратара меншай пячаткі.

У 1758 годзе стаў мечнікам берасцейскім, дэпутатам галоўнага трыбунала Вялікага Княства Літоўскага, пазней пісарам трыбуналу скарбавага ў Мінску.

Як дэпутат Берасцейскага ваяводства на сойме канвакацыйным у 1764 г. прызначаны да камісіі скарбавай Вялікага Княства Літоўскага.

У 1766 годзе пабраўся шлюбам з Ханаратаю Ажэшка герба «Кораб».

Паводле даных на 1775 год, Зянон Казімір Віславух з’яўляўся ўладальнікам радавога маёнтку Віславухаў — Ляжайка (Зенавіль), што на Пружаншчыне. Валодаў маёнткам і вёскаю разам з 19 дамамі.

У 1781 годзе стаў падкаморым берасцейскім.

У 1790—1792 гадах быў дэпутатам на Чатырохгадовы сойм ад Берасцейскага ваяводства і сааўтарам Канстытуцыі 3 мая.

Падчас афіцыйных сустрэч быў звязаны з дэмакратычнай суполкай Адама Чартарыйскага — палітычным рухам, які падтрымліваў рэформы, неабходныя для забеспячэння незалежнасці Рэчы Паспалітай ад Расійскай імперыі.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Падкаморыя берасцейскія
Катэгорыя:Дэпутаты Сойма Рэчы Паспалітай
Катэгорыя:Дэпутаты Трыбунала Вялікага Княства Літоўскага
Катэгорыя:Удзельнікі Вялікага Сойма 1788—1792
Катэгорыя:Падстоліі берасцейскія
Катэгорыя:Мечнікі берасцейскія
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Пружанскім раёне
Юрый Караль Хадкевіч

**Юрый Караль Хадкевіч** (, м. Блудзень — ) — вялікалітоўскі дзяржаўны дзеяч. Абозны вялікі літоўскі (з 1678), палкоўнік каралеўскі, стараста блудзенскі.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў шляхецкай сям’і герба «Касцеша» Ераніма Хадкевіча (1621—1650) і Ізабелы Трызнай (1625—1696).

Пасля бацькі атрымаў ва ўладанне староства Блудзенскае.

Падпісаў абранне Яна III Сабескага і пад яго камандаваннем ваяваў у шматлікіх бітвах супраць туркаў.

На сейме 1678 года прызначаны дапаможнікам пастаянным пры каралі.

У 1685 годзе Юрый Караль Хадкевіч пабраўся шлюбам з Марыянай Нарушэвіч (1662—1725), дачкой падканцлера вялікага літоўскага Аляксандра Крыштафа Нарушэвіча.

Быў паслом ад Троцкага павета на Гарадзенскім сойме ў 1688 годзе, ад Мазырскага павета на сойме ў Варшаве ў тым жа годзе.

Юрый Караль Хадкевіч памёр у 1691 годзе і пахаваны ў манастыры найсвяцейшае дзевы Марыі ў Супраслі.

Юрый Караль
Катэгорыя:Старосты блудзенскія
Катэгорыя:Абозныя вялікія літоўскія
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Бярозаўскім раёне
Кішэнькі слівы

у]]

**Кішэнькі слівы** — , выкліканае грыбком .

## Распаўсюджанасць і шкоднаснасць 
Сустракаецца на прадстаўніках роду  і вядомая ва ўсіх рэгіёнах свету, у якіх вырошчваюць гэтыя расліны. Асаблівае абвастрэнне захворвання ўзнікае ў гады, якія характарызуюцца высокай вільготнасцю і вялікай колькасцю ападкаў.

Вельмі небяспечнае захворванне, бо заражаныя ім плады цалкам не прыдатныя ні да ўжывання ў ежу, ні да перапрацоўкі. Яно ўзнікае не толькі на культурных сартах сліў, але і на дзікарослым .

## Сімптомы 
Хвароба паражае амаль выключна садавіну. Вельмі рэдка бывае, што ёй падвяргаюцца таксама пікавыя парасткаў. Першыя сімптомы захворвання ўзнікаюць ўжо на 3-4 тыдні пасля цвіцення на завязях пладоў. Плады гэтыя растуць хутчэй, чым нармальныя і падвяргаюцца вельмі вялікім . Яны ярчэй, пляскатыя, падоўжаныя і выгнутыя, не маюць костачак, а іх мякаць скурыстая і нясмачная. Такія скажоныя плады называюцца кішэнькамі (кістамі). На іх паверхні з’яўляецца мяккі налёт. Гэта пласт сумак, у якіх вырабляюцца споры. Кісты паступова цямнеюць, потым загніваюць і ападаюць.

## Абарона 
Кісты варта выдаляць з дрэў, пажадана таксама выдаляць іх з зямлі пад дрэвамі — утваральныя ў іх споры распаўсюджваюцца, выклікаючы новыя выпадкі захворвання. Толькі гэтага не дастаткова, таму прымяняюцца таксама меры хімічнай абароны. Неабходна праводзіць апырскванне дрэў.

Катэгорыя:Грыбковыя захворванні раслін
Катэгорыя:Захворванні костачкавых
Катэгорыя:Сліва
Крупец (значэнні)

**Кру́пец** — прозвішча і тапонім.

## Населеныя пункты 
* Крупец — аграгарадок у Добрушскім раёне Гомельскай вобласці Беларусі.
* Крупец — вёска ў Манастыршчынскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. 
* Новы Крупец — былая вёска ў Добрушскім раёне Гомельскай вобласці.
* Новы Крупец — вёска ў Рослаўльскім раёне Смаленскай вобласці Расіі.
* Стары Крупец — былая вёска ў Добрушскім раёне Гомельскай вобласці Беларусі. 
* Стары Крупец — вёска ў Рослаўльскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. 

## Прозвішча 
* Леанід Фёдаравіч Крупец (нар. 1956) — беларускі дзяржаўны дзеяч, дыпламат.
Барыс Лук’янавіч Саланевіч

**Барыс Лук’янавіч Саланевіч** (, в. Руднікі, Пружанскі павет, Гродзенская губерня — ) — пісьменнік і грамадскі дзеяч, удзельнік скаўцкага руху, прадстаўнік радавітае сям’і Саланевічаў.

## Біяграфія 
Атрымаў медыцынскую адукацыю. У 1912 уступіў у скаўцкую арганізацыю, дзе дайшоў да звання старшага скаўт-майстра і з’яўляўся намеснікам старшыні скаўтаў Расійскай Імперыі.

З наступленнем Кастрычніцкай рэвалюцыі і прыходам Леніна ў 1917 годзе, скаўцкі рух трапіў пад забарону.

У лістападзе 1920 годзе эвакуіраваўся ў Канстанцінопаль, але неўзабаве вярнуўся ў Крым, дзе працягнуў скаўцкую дзейнасць. Працаваў у Амерыканскім Чырвоным крыжы. Чатыры разы арыштоўваўся за скаўцкую дзейнасць. Пасля арышту 2 чэрвеня 1926 года быў прысуджаны да 8 гадоў у канцлагеры на Салавецкіх астравах, але ў 1928 годзе ў сувязі з прагрэсіруючым захворваннем вачэй быў перанакіраваны адбываць ссылку спачатку ў Сібір, потым у Арол.

У 1932 годзе быў арыштаваны разам з жонкай Ірынай Пелінгер, братам Іванам Саланевічам і яго сынам Юр’ем пры спробе збегчы з краіны, адпраўлены ў лагер «Беламорска-Балтыйскі Камбінат».

У верасні 1933 года распачаў спробу здзейсніць уцёкі з Савецкага Саюза праз Карэлію, але быў арыштаваны ў цягніку па дарозе ў Мурманск. Быў асуджаны да папраўчых работ на 8 гадоў у Карэліі. Наступная спроба збегчы стала паспяховаю. У канцы лета 1934 года ўцёк у Фінляндыю, прайшоўшы па лясах і балотах Карэліі каля 150 км.

Пасля двух гадоў жыцця ў Фінляндыі ў 1936 годзе Барыс Саланевіч пераязджае ў Сафію (Балгарыя), дзе ўдзельнічае ў выданні газеты «Голас Расіі», рэдактарам якой быў яго брат Іван. У газеце ён друкуе, у прыватнасці, артыкулы пра гісторыю скаўцкага руху ў Расіі і рэпрэсіі савецкай улады супраць яго.

Супрацоўнічаў з Усерасійскай фашысцкай партыяй Канстанціна Радзаеўскага. У 1938 годзе Барыс Саланевіч пераязджае ў Германію, а ў 1945 годзе ў Бельгію. Там ён з 1950 года выдае часопіс «Радзіма». Пазней пераязджае ў Нью-Ёрк, дзе працягвае выпуск часопіса (да 1978 года).

Апошнія гады жыцця Барыс Саланевіч правёў у ЗША. Памёр у Глен-Коўве на Лонг-Айлендзе. Пахаваны на  (прыгарад Нью-Ёрка).

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Пружанскім раёне
Катэгорыя:Рускія эмігранты першай хвалі ў ЗША
Катэгорыя:Рускія эмігранты першай хвалі ў Германіі
Катэгорыя:Рускія эмігранты першай хвалі ў Балгарыі
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя савецкай уладай
Катэгорыя:Манархісты Расіі
Катэгорыя:Спартсмены Расіі
Катэгорыя:Публіцысты Расіі
Катэгорыя:Журналісты Расіі
Катэгорыя:Рускамоўныя пісьменнікі XX стагоддзя
Катэгорыя:Публіцысты XX стагоддзя
Катэгорыя:Публіцысты ЗША
Нідэрланды на конкурсе песні Еўрабачанне

**Нідэрланды** — адна з сямі краін, якія прымаюць удзел у конкурсе з моманту яго заснавання (1956). За ўсю гісторыю конкурса краіна прапусціла толькі чатыры спаборніцтвы , два з якіх супадалі па датах з Днём памінання (1985, 1991), і яшчэ два таму, што была дыскваліфікавана з-за дрэнных вынікаў у папярэдніх гадах (1995, 2002).

Краіна перамагала на конкурсе 5 разоў: Коры Брокен у 1957, Тэдзі Шолтэн у 1959, Лені Кур у 1969, Teach-In у 1975 і Дункан Лоўрэнс у 2019. Акрамя таго, краіна яшчэ 6 разоў уваходзіла ў топ-5. Але пры гэтым Нідэрланды 6 разоў былі на конкурсе апошнімі, у тым ліку ў паўфінале (2011).
З моманту ўвядзення паўфіналаў у 2004 краіна 9 разоў не змагла прайсці ў фінал, у тым ліку рэкордныя 8 разоў запар (2005-2012) Аднак у апошнія гады вынікі краіны на конкурсе палепшыліся.

Нідэрланды прымалі ў сябе конкурс 4 разы: у 1958, 1970, 1976 і 1980. У першых трох выпадках яны атрымлівалі права правядзення як пераможцы конкурса, а ў 1980 — пасля адмовы Ізраіля ад правядзення спаборніцтва другі год запар. Па той жа прычыне Нідэрланды адмовіліся праводзіць конкурс у 1960 годзе. У 2020 годзе, пасля перамогі годам раней, Нідэрланды павінны былі прымаць конкурс у Ротэрдаме з 12 па 16 мая , аднак у сувязі з пандэміяй COVID-19 Еўрабачанне 2020 было адменена, упершыню за ўсю гісторыю конкурса. 16 мая 2020 года ў эфіры праграмы Europe Shine a Light, якая замяніла фінал Еўрабачання, было абвешчана, што Ротэрдам прыме Еўрабачанне 2021.

За ўсю гісторыю ўдзелу ў фінале Нідэрланды атрымалі 2577 балаў, а ў паўфінале — 1203 балы.

## Удзельнікі 

## Правядзенне Еўрабачання ў краіне 
## Гісторыя галасавання 
Станам на  год гісторыя галасавання Нідэрландаў выглядае наступным чынам:

|

|

|

|}

## Узнагароды 
### Прэмія Марсэля Безансона
### Прэмія Барбары Дэкс
## Фотагалерэя 

Image:Eurovision Song Contest 1958 - Corry Brokken.png|Коры Брокен у Хільверсуме ()
Image:Eurovision Song Contest 1965 - Conny van den Bos.jpg|Коні ван дэн Бос у Неапале ()
Image:Erombley.jpg|Эдсілія Ромблі ў Хельсінкі ()
Image:ESC 2008 - Netherlands - Hind, 1st semifinal.jpg|Хінд у Белградзе ()
Image:De Toppers 2009.jpg|De Toppers у Маскве ()
Image:Sieneke op het Eurovisiesongfestival 2010.jpg|Сінеке ў Осла ()
Image:ESC2013 - Netherlands 02.jpg|Анук у Мальмё ()
Image:ESC2014 - the Netherlands 01.jpg|The Common Linnets у Капенгагене ()
Image:20150518 ESC 2015 Trijntje Oosterhuis 1773.jpg|Трэнцье Остэрхёйс у Вене ()
Image:ESC2016 - Netherlands 09 (crop).jpg|Даўэ Боб у Стакгольме ()
image:OG3NE (The Netherlands). Photo 342.jpg|O’G3NE ў Кіеве ()
image:ESC2018 - Netherlands 01.jpg|Уэйлан у Лісабоне ()
image:Semi2Dress2019-042-20190516-EuroVisionary.jpg|Дункан Лоўрэнс у Тэль-Авіве ()

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт конкурса песні Еўрабачанне

Катэгорыя:Краіны на конкурсе песні Еўрабачанне
Катэгорыя:Музыка Нідэрландаў
Таццяна Піліпаўна Заранок

**Таццяна Піліпаўна Заранок** (, ст. Васілевічы, Рэчыцкі павет, Мінская губерня (цяпер горад Васілевічы, Рэчыцкі раён, Гомельская вобласць — ) — беларуская актрыса. Заслужаная артыстка БССР (1955). Народная артыстка БССР (1967).

## Біяграфія 
Нарадзілася ў сям’і чыгуначніка. З 1930 года вучылася на драматычных курсах у Мінску, дзе выкладчыкам быў Еўсцігней Афінагенавіч Міровіч. Пасля заканчэння курсаў у 1931 годзе была накіравана ў Віцебск у Беларускі другі дзяржаўны тэатр. У 1933 годзе скончыла студыю БДТ-2, педагогамі былі М. А. Міцкевіч, А. К. Ільінскі.

У час Вялікай Айчыннай вайны разам з БДТ-2 знаходзілася ў эвакуацыі ў г. Уральску Казахскай ССР, затым у г. Арэхава-Зуева РСФСР. У кастрычніку 1944 года тэатр вярнуўся ў Віцебск. Таццяна Заранок удзельнічала ў тылавых работах, выступала з франтавымі брыгадамі. У 1951—1974 гадах працавала ў Брэсцкім абласным драматычным тэатры імя ЛКСМБ.

Выканаўца вострахарактарных і камедыйных лірыка-драматычных роляў. Высокае прафесійнае майстэрства ў спалучэнні з арганічным адчуваннем псіхалагічнай праўды паводзін персанажа, разуменне жанравых і стылявых асаблівасцей драматургічных твораў, эмацыянальная напоўненасць унутранага жыцця створаных вобразаў характарызуюць Т. П. Заранок як самабытную актрысу. Вобразы ў класічным і сучасным рэпертуары вылучаліся грамадзянскай сталасцю артысткі.

Найбольш значныя ролі Таццяны Піліпаўны ў беларускім рэпертуары: Таццяна («Над Бярозай-ракой» П. Глебкі), Паўліна («Пяюць жаваранкі» К. Крапівы), Люба («Алазанская даліна» К. Губарэвіча і І. Дорскага), Зінка («Заложнікі» А. Кучара), Даша («Брэсцкая крэпасць» К. Губарэвіча), Ганна Чыхнюк («Выбачайце, калі ласка!» А. Макаёнка). Сярод лепшых роляў: Надзея Канстанцінаўна Крупская («Фінал» П. Строгава, «Дзень цішыні» М. Шатрова, «Брэсцкі мір» К. Губарэвіча). З роляў класічнага і савецкага рэпертуару: Вольга («Тры сястры» А. Чэхава), Наташа, Глафіра («На дне», «Ягор Булычоў і іншыя» М. Горкага), Фаншэта («Жаніцьба Фігара» П. Бамаршэ), Марціна («Лекар паняволі» Ж. Мальера), Фані («Хаціна дзядзькі Тома» паводле Г. Бічэр-Стоу), Дунька («Любоў Яравая» К. Транёва) і інш.

Узнагароджана Ганаровымі граматамі Вярхоўнага Савета БССР (1955, 1967), медалямi «За доблестный и самоотверженный труд в годы Великой Отечественной войны» (1945), «За доблестный труд» (1970), памятнымі медалямі ў гонар юбілеяў Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне.

Муж, Леанід Паўлавіч Валчэцкі (1913—1991), артыст, тэатральны дзеяч, заслужаны дзеяч культуры БССР (1963). Працаваў у Беларускім драматычным тэатры імя Якуба Коласа. У 1951—1974 гадах быў дырэктарам Брэсцкага абласнога драмтэатра імя ЛКСМБ, аўтар кнігі «Годы, спектакли, роли…» (1974). Дачка дачка, Тамара Леанідаўна Валчэцкая, таксама стала актрысай, працавала ў Брэсцкім тэатры.

## Літаратура 
* 
* 
* Заранок Таццяна Піліпаўна // Тэатральная Беларусь: Энцыклапедыя: У 2 т. Т. 2: Лабанок — Яшчур / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн, 2003. — С. 424—425.
* 

Катэгорыя:Актрысы СССР
Катэгорыя:Актрысы Беларусі
Белая зямля

**«Белая зямля»** () — беларускі савецкі мастацкі фільм, зняты на кінастудыі «Беларусьфільм» (Творчае аб’яднанне тэлевізійных фільмаў) у 1970 годзе.
## Сюжэт
 — фашысцкі план знішчэння савецкіх караблёў і самалётаў на подступах да Мурманску, рэалізацыя якога адбылася ў 1942 годзе. У выспы Безыменная, наляцеўшы на міны, затануў савецкі карабель, а цудам выратаваўшыся інжынер Акуліч трапіў у палон.

## У ролях
## Здымачная група
*аўтар сцэнарыя — Аляксей Лявонць’еў
*пастаноўка — Аляксандр Карпаў
*аператар-пастаноўшчык — Сяргей Пятроўскі
*мастак — Юрый Булычоў
*рэжысёр — Юрый Філін
*кампазітары — Эдуард Хагагарцян
*гукааператар — Сямён Шухман
*касцюмы — Л. Дубавіцкая
*мастак-грымёр — Р. Аранышава
*кансультант — К. Сямёнаў
*рэдактар — Б. Палоўнікаў
*дырыжор дзяржаўнага сімфанічнага аркестра кінематаграфіі — А. Пятухоў
*дырэктар карціны — Аляксандра Цвяткова

## Спасылкі
*

Катэгорыя:Фільмы студыі «Беларусьфільм»
Анатоль Мечыслававіч Маркевіч

**Анатоль Мечыслававіч Маркевіч** (нар. 1971, в. Грамкі, Шчучынскі раён, Гродзенская вобласць) — беларускі дзяржаўны дзеяч.

## Біяграфія 
Скончыў Брэсцкі дзяржаўны педагагічны інстытут імя А. С. Пушкіна, Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь. Працаваў настаўнікам і дырэктарам у школах Шчучынскага раёна. У 1999−2002 гадах дырэктар СШ № 1 гарадскога пасёлка Карэлічы. З 2002 года — намеснік старшыні Карэліцкага райвыканкама. У 2010—2011 гадах старшыня Карэліцкага раённага Савета дэпутатаў. У 2011—2019 гадах — старшыня Навагрудскага райвыканкама.

З 12 лютага 2019 года па кастрычнік 2020 года працаваў памочнікам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь — інспектарам па Брэсцкай вобласці.

19 лістапада 2020 года прызначаны Міністрам культуры Беларусі.

У сакавіку 2022 года трапіў пад санкцыі Канады.

У пачатку снежня 2024 года пакінуў пасаду міністра культуры рэспублікі Беларусь. Новым міністрам быў прызначаны Руслан Чарнецкі.

## Погляды і выказванні 
Выступаючы перад канстытуцыйным рэферэндумам на «дыялогавай пляцоўцы» ў Стоўбцах, Анатоль Маркевіч прызнаў, што ў падначаленай яму галіне праводзяцца маштабныя кадравыя чысткі па ідэалагічных матывах:

Заявіў у канцы студзеня 2022 года, што у «калі людзі займаюць дэструктыўную пазыцыю, маё глыбокае перакананне — на працы ў дзяржаўнай службе яны знаходзіцца не могуць. Калі працуеш на дзяржслужбе — павінен быць прыхільнікам дзяржаўнай улады».

У сакавіку 2024 года Маркевіч раскрытыкавау незалежныя арт-праекты і галерэі і сказау, што «шэрагі творчай інтэлігенцыі ачышчаюцца ад асоб, якія падрывалі асновы дзяржавы, што іх выгадавала і карміла».

## Меркаванні 
Са слоў былой старшыні ўпраўлення культуры і народнай творчасці Міністэрства культуры Наталлі Задзяркоўскай, Анатоль Маркевіч «робіць з сябе выгляд міністра культуры», але «было зразумела, што ён не ведае галіны». Ён «даваў даручэнні, казаў, што ўсё было кепска да яго, а цяпер будзе добра». Наталля Задзяркоўская расказала, што ён «звальняў людзей з вялікім досведам, якія не падтрымлівалі яго погляды альбо мелі смеласць сказаць не тое, што ён чакае.»

Катэгорыя:Старшыні Навагрудскага раённага выканаўчага камітэта
Катэгорыя:Памочнікі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь — інспектары па Брэсцкай вобласці
Катэгорыя:Дэпутаты Карэліцкага раённага Савета дэпутатаў
Катэгорыя:Старшыні мясцовых саветаў Беларусі
Піліп Райтман

**Піліп Райтман** (, Шарашова, Польская Рэспубліка — , Галіфакс, Канада) — грамадскі дзеяч за мяжой, прадпрымальнік.

## Біяграфія 
Падчас Другой сусветнай вайны ў 1941 годзе, калі горад захапілі немцы, Піліп і яго сям’я былі дэпартаваныя ў Пружанскае гета. Зiмой 1942 года праз станцыю Аранчыцы яны былі перавезены ў Аўшвіц-Біркенау. Бацькі, трое братоў і дзве сястры Піліпа былі забітыя ў газавых камерах. Сам Піліп і двое братоў, якія засталіся жывыя, былі адабраны для працы.

Пасля Аўшвіц-Біркенау, Піліп пабываў у Заксенгаўзене, Араніенбургу, Дахау, Ландсбергу. У 1945 годзе Ландсберг быў вызвалены амерыканскай арміяй. Эміграваў у ЗША. У 1946 годзе працаваў разносчыкам. Падчас наведвання Манрэаля (Канада) Піліп сустрэў Дораці Смайлстайн, з якой пасля ажаніўся. У шлюбе ў іх нарадзіліся два сыны.

Да 1979 года ён стварыў паспяховую гандлёвую кампанію і пераехаў жыць у Галіфакс.

## Узнагароды 
Быў удастоены ганаровай падзякі ад некалькіх універсітэтаў, а таксама Ордэна Новай Шатландыі.

Катэгорыя:Выжылі ў канцлагеры Асвенцім
Аперацыя «Молат вікінга»

**Аперацыя «Молат вікінга»** () — ваенная аперацыя ў Паўночным Іраку, якая праводзілася на фоне амерыканскага ўварвання ў Ірак і складалася ў выцясненні тэрарыстаў групоўкі «Ансар аль-Іслам», што занялі частку Іракскага Курдыстана.

## Перадгісторыя 
Ансар аль-Іслам, ісламісцкая тэрарыстычная арганізацыя, упершыню з’явілася ў Курдыстане ў снежні 2001 года і была складзена з курдскіх прызыўнікоў і арабскіх ветэранаў вайны ў Афганістане. З 2001 па 2003 год баевікі змагаліся супраць курдскіх сіл у Паўночным Іраку, захапіўшы анклаў вакол горада Халабджа. ЦРУ падазрававала Ансар аль-Іслам у вырабе хімічнай зброі, у прыватнасці яду рыцына на заводзе ў горадзе Саргат.

Акрамя Ансар аль-Іслам, дзейнічалі яшчэ прынамсі дзве групоўкі курдскіх ісламскіх баевікоў, але яны ў выніку далучыліся да яе.

## Аперацыя 
Байцы Ансар аль-Іслам уладкавалі пазіцыі ў гарах, што адкрывалі ім від на навакольныя раёны, але рабілі ўразлівымі для ўдараў з паветра. 21 сакавіка курды правялі ракетныя ўдары супраць пазіцый ворага. Амерыканцы першапачаткова планавалі пачаць штурм адразу пасля паветраных удараў, але большасць іх сіл да таго часу яшчэ не занялі сваіх пазіцый. Пасля канцэнтрацыі войск дата нападу была ўсталяваная на 28 сакавіка. План прадугледжваў чатыры групы курдскіх салдат у суправаджэнні амерыканскага спецназа і афіцэраў ЦРУ. Напярэдадні бою групоўка Ісламскі Курдыстан, саюзнік Ансар аль-Іслам, капітулявала, страціўшы 100 чалавек забітымі падчас удараў 21 сакавіка. Дасягнуўшы Саргата, курды і амерыканцы трапілі пад трохгадзінны мінамётны і кулямётны агонь. Не маючы магчымасці запытаць падтрымку авіяцыі з-за блакавання рэльефам мясцовасці радыёсігналаў, спецназаўцы выкарыстоўвалі буйнакаліберную снайперскую вінтоўку Barrett M82 для знішчэння кулямётных разлікаў праціўніка, а курды падцягнулі артылерыю. Спалучэнне артылерыйскай падтрымкі і дакладнага снайперскага агню адагналі байцоў Ансар аль-Іслам ад горада. Пераследуючы баевікоў у гарах, амерыканцы і курды зноў трапілі пад кулямётны агонь і былі вымушаны ўзняць авіяпадмацаванне, каб да ночы дамагчыся заканчэння бою.

На наступны дзень амерыканцы і курды цяснілі сілы Ансар аль-Іслам далей у горы, да іранскай мяжы. Многія баевікі спрабавалі бегчы праз мяжу, але былі арыштаваны іранцамі. Частка з іх былі адпраўлены назад праз мяжу, а затым захопленыя курдскімі сіламі. Тым не менш, курдскія крыніцы сцвярджалі, што многія баевікі Ансар аль-Іслам былі нібыта на самай справе падрыхтаваны Іранам.

Ансар аль-Іслам пазней адродзіцца ў якасці групы, якая ўдзельнічае ў іракскім паўстанцкім руху, але ўжо не дасягне мінулага ўплыву.

## Зноскі 
Катэгорыя:Бітвы і аперацыі Іракскай вайны
Катэгорыя:Сакавік 2003 года
Катэгорыя:Контртэрарыстычныя аперацыі
Сямён Іосіфавіч Аляксандраў

**Сямён Іосіфавіч Алякса́ндраў** (, в. Засарыхіна, Гарадзецкі раён, Ніжагародская вобласць, Расія — ) — беларускі акцёр. Заслужаны артыст Беларускай ССР (1967).

## Біяграфія 
Скончыў у 1952 годзе Горкаўскае тэатральнае вучылішча. З 1959 года ў Гродзенскім абласным драматычным тэатры.

Члены Беларускага саюза тэатральных дзеячаў з 1952 года.

## Творчасць 
Выканаўца драматычных і характарных роляў, спалучаў псіхалагіны і пластычны малюнак вобраза. Сярод роляў: Сенатар («Францыск Скарына» А. Петрашкевіча), Моцкін («Выбачайце, калі ласка!» А. Макаёнка), Бераст («Платон Крэчат» А. Карнейчука), Трыстан («Сабака на сене» Лопэ дэ Вэгі).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Акцёры тэатра Беларусі
Юрый Іванавіч Авяр’янаў

**Юрый Іванавіч Авяр’я́наў** (, р. п. Мікашэвічы, Лунінецкі раён, Брэсцкая вобласць — 10 студзеня 1996, Мінск) — беларускі акцёр.

## Біяграфія 
Бацька, Iван Андрэевіч Авяр’янаў (нар. 1913), інвалід Вялікай Айчыннай вайны, а маці, Ганна Iванаўна Дывіна (нар. 1919), зубны ўрач. Жылі ў г. Лепелі Віцебскай вобласці.

У 1968 годзе быў прыняты на першы курс Яраслаўскага тэатральнага вучылішча Дзяржаўнага акадэмічнага тэатра імя Ф. Волкава, які скончыў у 1972 годзе, атрымаўшы спецыяльнасць «акцёр драмы i кіно». Калі вучыўся на першым курсе, адначасова скончыў 10-ы клас сярэдняй школы (1969). У 1980 годзе скончыў філасофскі факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта.

Шмат працаваў над радыёпастаноўкамі. Выступаў з гастролямі ў Балгарыі (1980), Польшчы (1987—1993). Валодаў польскай мовай.

Юрый Авяр’янаў цудоўна ведаў i любіў класічную музыку, валодаў баянам. Быў аўтарам перадач на беларускім радыё «З гісторыі музычных шэдэўраў» i іншых. Удзельнічаў у перадачах на тэлебачанні. Меў прафесійна пастаўлены голас. Яго вакал здзіўляў салістаў опернага тэатра. З яго ўдзелам праходзілі многія вечары i канцэрты ў Доме літаратара, у Літаратурным музеі Янкі Купалы i на іншых сцэнах.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Акцёры тэатра Беларусі
Катэгорыя:Выпускнікі Яраслаўскага дзяржаўнага тэатральнага інстытута
Катэгорыя:Забітыя артысты
Эдвард Блор

**Эдвард Блор** (; ,  — , ) — ранні прадстаўнік брытанскай архітэктурнай эклектыкі, які дабудаваў Букінгемскі палац і спраектаваў палац у Алупцы.

Сын вядомага шатландскага антыквара. Сістэматычнай адукацыі не атрымаў. У 1811—1813 гадах ілюстраваў выданні па гісторыі гатычнай архітэктуры і апісанні брытанскіх сабораў. Лічыўся спецыялістам па «баронскі стылі» архітэктуры, які прапагандаваў яго сябар Вальтэр Скот. Падрыхтаваў ілюстрацыі для вальтэрскотаўскога «Апісанні шатландскіх старажытнасцей» (1819—1821).

За супрацоўніцтва з каралеўскім сямействам Блору быў прапанаваны рыцарскі тытул, які ён адхіліў. Больш усяго вядомы тым, што дабудоўваў Букінгемскі палац пасля звальнення архітэктара Джона Нэша, але адступіў ад першапачатковага праекта. У выніку парадны фасад выйшаў больш стрыманым і менш выразным. Пад ціскам незадаволеных фасад быў рэканструяваны ў 1913 годзе, у часы кіравання караля Георга V.

Блор таксама займаўся рэканструкцыяй Ламбецкага і Сент-Джэймскага палацаў у Лондане, спраектаваў нямала прыватных рэзідэнцый у Англіі і Шатландыі. Па яго праекце адбудавана вежа Солсберы ў Віндзарскім замку.

У 1834 годзе па праекце Блора выбудаваны Дом урада Аўстраліі ў Сіднеі, які меў від гатычнага замка. Для князя Варанцова ім распрацаваны праект палаца ў Алупцы, які быў пабудаваны ў 1828—1846 гадах; ён уяўляе сабой змяшанне гістарычных стыляў — ад неаготыкі да неамаўрытанскага.

У 1841 годзе быў абраны членам Каралеўскага архітэктурнага таварыства. Пахаваны на Хайгейцкіх могілках.

## Бібліяграфія 
* Sir Banister Fletcher: *Banister Fletcher’s A History of Architecture*, Architectural Press, Oxford 1996, ISBN 0-7506-2267-9.
* Charlotte Gere / Michael Whiteway: *Nineteenth-Century Design: From Pugin to Mackintosh*, Weidenfeld & Nicolson, London 1993, ISBN 0-297-83068-6.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Архітэктары Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Пахаваныя на Хайгейцкіх могілках
Катэгорыя:Архітэктары Лондана
Таццяна Іосіфаўна Жыгалка

**Таццяна Іосіфаўна Жыгалка** () — Герой Сацыялістычнай працы (1958).

## Біяграфія 
Нарадзілася 1 жніўня 1919 года ў в. Лошыца Немаршанская Мінскага павета Мінскай губерні (цяпер — у межах Мінска).

З 1952 года старшыня калгаса «Перамога» (Рудзенскі раён), з 1958 года — старшыня Рудзенскага райвыканкама, з 1960 года — старшыня калгаса «XVI партз’езд» (Пухавіцкі раён). З 1967 года — дырэктар магазіна ў Мінску.

Званне Героя прысвоена за поспехі ў развіцці сельскай гаспадаркі, укараненне дасягненняў навукі і перадавога вопыту. Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР (1955—1967), намеснік старшыні Вярхоўнага Савета БССР (1964—1967).

Памерла 7 сакавіка 2005 года.

## Літаратура 
* Памяць : Пухавіцкі раён: гісторыка-дакументальныя хронікі гарадоў і раёнаў Беларусі / [укладальнік А. А. Прановіч; рэдкалегія: А. М. Карлюкевіч і інш.]. — Мінск : Беларусь, 2003. — 748 с. — 3000 экз. ISBN 985-01-0251-9

Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 4-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 5-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 6-га склікання
Катэгорыя:Старшыні калгасаў
Катэгорыя:Старшыні раённых выканаўчых камітэтаў Беларусі
Катэгорыя:Рудзенскі раён
Савіцкі сельсавет (Брагінскі раён)

**Са́віцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брагінскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Савічы.

Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Камарынскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года перададзены ў склад Брагінскага раёна, тады ж да сельсавета далучана тэрыторыя скасаваных Грушанскага і Пучынскага сельсаветаў. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года ў складзе Брагінскага раёна БССР. З 20 лютага 1938 года ў складзе Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — у складзе Гомельскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Выграбна-Слабадскога сельсавета. 12 лістапада 1966 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Сцепаноўскага сельсавета (3 населеныя пункты: Новы Сцепаноў, Перасяцінец і Стары Сцепаноў), з часткі сельсавета (5 населеных пунктаў: Выграбная Слабада, Вярховая Слабада, Жэрднае, Нежыхаў і Пучын) утвораны Слабадскі сельсавет. 8 студзеня 1987 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаваных Піркаўскага (4 населеныя пункты: вёскі Ляды, Піркі, Сувіды і Чэрнеў) і Слабадскога (5 населеных пунктаў: вёскі Выграбная Слабада, Вярховая Слабада, Жэрднае, Нежыхаў і Пучын) сельсаветаў, цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Грушнае. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Савіцкага сельсавета 8 населеных пунктаў. 26 сакавіка 1987 года ў склад сельсавета з Чамярыскага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў (вёскі Новая Грэбля, Новыя Хракавічы, Старыя Хракавічы, пасёлкі Калінінскі і Ленінскі), сельсавет перайменаваны ў Хракавіцкі.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Брагінскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Камарынскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1926 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1987 годзе
Адэская дзяржаўная акадэмія будаўніцтва і архітэктуры

**Адэская дзяржаўная акадэмія будаўніцтва і архітэктуры** — украінская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова інжынерна-тэхнічнага профілю, якая знаходзіцца ў Адэсе.

## Гісторыя 
Акадэмія з’яўляецца спадчыннікам традыцый Адэскай школы дзесятнікаў будаўнічай справы Адэскага (Наварасійскага) аддзялення Імператарскага рускага тэхнічнага таварыства ад 1891 года. У 1918 годзе з мэтай падрыхтоўкі інжынераў-будаўнікоў быў створаны інжынерна будаўнічы факультэт у Адэскім політэхнічным інстытуце. Менавіта на яго базе ў 1930 годзе адкрылася вышэйшая навучальная ўстанова будаўнічага профілю — Адэскі інжынерна-будаўнічы інстытут, які за гады свайго існавання неаднаразова мяняў назву. Пастановай Кабінета міністраў Украіны ад 24 красавіка 1994 года на базе Адэскага інжынерна-будаўнічага інстытута была створана Адэская дзяржаўная акадэмія будаўніцтва і архітэктуры.

## Структура 
* Інжынерна-будаўнічы інстытут
* Архітэктурна-мастацкі інстытут
* Будаўніча-тэхналагічны інстытут
* Інстытут гідратэхнічнага будаўніцтва і грамадзянскай інжынерыі
* Інстытут бізнесу і інфармацыйных тэхналогій

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт установы

Катэгорыя:1930 год ва Украіне
Катэгорыя:Універсітэты Адэсы
Людзі з запаленымі свечкамі

**«Людзі з запаленымі свечкамі»** — беларускі кароткаметражны дакументальны фільм, зняты ў 1992 годзе пры падтрымцы Міністэрства замежных спраў Рэспублікі Беларусь.

## Сюжэт 
Фільм распавядае пра Беларускую царкву, Бібліятэку імя Францыска Скарыны і беларускае кам’юніці ў Лондане.

## У фільме здымаліся 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Дакументальныя фільмы Беларусі
Катэгорыя:Фільмы на беларускай мове
Катэгорыя:Кароткаметражныя фільмы Беларусі
Адэская нацыянальная музычная акадэмія імя А. В. Няжданавай

**Адэская нацыянальная музычная акадэмія імя А. В. Няжданавай** — украінская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова, якая знаходзіцца ў Адэсе.

## Гісторыя 
Вучэльня ўтворана як кансерваторыя ў 1913 годзе на базе музычнага вучылішча, заснаванага ў 1897 годз Адэскім аддзяленням Рускага музычнага таварыства. Заснавальнікам кансерваторыі быў выбітны польскі кампазітар, дырыжор і педагог Вітольд Малішэўскі (1873-1939), вучань Мікалая Рымскага-Корсакава і Аляксандра Глазунова і настаўнік Мікалая Вілінскага і Вітольда Лютаслаўскага. 

У 1923 годзе установа была падзелена на музычны інстытут і тэхнікум, якія ў 1928 годзе зноў былі аб'яднаны ў музычна-драматычны інстытут імя Людвіга ван Бетховена. У 1934 годзе Адэская кансерваторыя адноўлена ў папярэдняй форме. У 1950 годзе ёй прысвоена імя выбітнай опернай спявачкі Антаніны Няжданавай. У 1960-х гадах быў пабудаваны дадатковы чатырохпавярховы будынак на 40 навучальных класаў і новы студэнцкі інтэрнат. У 1970 годзе ў зале кансерваторыі быў усталяваны арган нямецкай фірмы "Зауэр". 8 мая 2012 года ўказам Прэзідэнта Украіны акадэміі прысвоены статус нацыянальнай.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт установы 

Катэгорыя:1913 год ва Украіне
Осмуссаар

**Осмуссаар** () — востраў на паўночным захадзе Эстоніі. Уваходзіць у склад павета Ляэнэмаа. Агульная плошча — 4,8 км². Насельніцтва (2013 г.) — 4 чалавекі. 

## Геаграфія 
[thumb|left|[Вапняковая скала]]
Востраў Осмуссаар месціцца на ўсходзе Балтыйскага мора за 77 км на паўднёвы захад ад Таліна, сталіцы Эстоніі. Узнік 2 тысячы — 3 тысячы гадоў таму ў выніку разбурэння часткі мацерыковай сушы. 

Поўнач і паўночны захад сфарміраваны вапнякамі, пакрытымі друзам. Астатняя частка вострава нізкая, тут вылучаюцца забалочаныя месцы, ёсць некалькі азёр. На Осмуссаары налічваецца каля 60 валуноў. Найбольшыя з іх маюць свае назвы.

## Прырода 
Флора Осмуссаара прадстаўлена 607 відамі сасудзістых раслін, 129 відамі імхоў, 127 відамі грыбоў. Для фаўны характэрны лісы, еўрапейскія норкі, бабры, розныя земнаводныя, шматлікія птушкі. На ўзбярэжжы спыняюцца цюлені.

У 1996 г. для аховы навукова каштоўных геалагічных аб'ектаў і прыродных супольнасцей быў створаны ландшафтны запаведнік. Ён займае плошчу 486,6 га і ахоплівае некаторыя водныя аб'екты.

## Гісторыя 
Востраў вядомы з пісьмовых крыніц з 1250 г. Яго асноўнае насельніцтва складалі шведы, якія займаліся рыбалоўствам, сельскай гаспадаркай і паляваннем на цюленяў. На шведскай мове ён называўся **Одэнсгольм** (*Odensholm*) у гонар бога Одзіна. Згодна паданню, тут існаваў валун Одзіна з паглыбленнем, падобным на чалавечую ступню. Напярэдадні 1939 г. насельніцтва налічвала 125 чалавек. 12 чэрвеня 1940 г. тубыльцы былі вымушаны пакінуць востраў. Ён быў пераўтвораны чырвонаармейцамі ў ваеннае ўмацаванне. Захаваўся мемарыял савецкім салдатам, загінулым пры абароне Осмуссаара ў 1941 г. 

У нашы дні Осмуссаар насяляе 1 эстонская сям'я, што займаецца жывёлагадоўляй. Дзейнічае маяк. Востраў адкрыты для наведвання турыстамі.

Osmussaare majakas.jpg|Маяк
Chapel of Osmussaar. 01.jpg|Капліца XIX ст. 
Marksi talu rehi (3).JPG|Руіны хутара шведскай сям'і Маркс

## Спасылкі 
* Odensholm en pärla i Östersjön
* Northwest Estonian Klint
* Osmussaar hiking trail 
* Osmussaare Landscape Reserve

Катэгорыя:Астравы Эстоніі
Катэгорыя:Астравы Балтыйскага мора
Катэгорыя:Ахоўныя прыродныя тэрыторыі Эстоніі
Барыс Леанідавіч Аляксеенка

**Барыс Леанідавіч Аляксе́енка** (, г. Елісаветград, цяпер Украіна — ) — беларускі акцёр.

## Біяграфія 
Вучыўся ў 1929—1931 гадах у Адэскім музычна-драматычным інстытуце імя Бетховена. Працаваў у 1-м Кіеўскім рабочым тэатры. З 1934 года ў Беларускім тэатры рабочай моладзі, з 1937 года ў БДТ-1.

## Творчасць 
Выканаўца характарных роляў: Ясь («Кацярына Жарнасек» М. Клімковіча), Мацейка («Прымакі» Я. Купалы ў спектаклі «Вечар камедый»), Фабіа («Дурная для іншых, разумная для сябе» Лопэ дэ Вэгі) і інш.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Акцёры тэатра Беларусі
Латвійская марская акадэмія

**Латвійская марская акадэмія** () — латвійская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова, якая знаходзіцца ў Рызе.

## Гісторыя 
Заснавана 1 кастрычніка 1989 года як філіял завочнага аддзялення Калінінградскага інстытута рыбнай прамысловасці ў Латвійскай ССР. У ліпені 1990 года атрымала статус факультэта Рыжскага тэхнічнага ўніверсітэта, у студзені 1993 года стала самастойнай вучэльняй. У тым жа годзе акадэмія была аб'яднаная з Рыжскім мараходным вучылішчам, перамясціўшыся ў яго будынак па адрасе: бульвар Кронвалда, 6.

## Струкура 
* Аддзяленне марскога транспарту
* Аддзяленне кіравання партамі і суднаходствам

## Спасылкі 
* Сайт установы 

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з латышскай мовай навучання
Катэгорыя:Вышэйшыя навучальныя ўстановы Рыгі
Катэгорыя:Марскія вышэйшыя навучальныя ўстановы
Катэгорыя:Транспартныя вышэйшыя навучальныя ўстановы
Таццяна Назараўна Аляксеева

**Таццяна Назараўна Аляксе́ева** () — беларуская актрыса тэатра і кіно. Заслужаны артыст Беларускай ССР (1955).

## Біяграфія 
Нарадзілася 9 кастрычніка 1922 года ў Сяміпалацінску. Сцэнічную дзейнасць пачала ў 1943 годзе ў Кіеўскім тэатры музычнай камедыі, які быў эвакуіраваны ў Казахстан. Пасля вайны ў Чарнавіцкім музычна-драматычным тэатры.

З 1948 года на Беларусі. Працавала ў Магілёўскім абласным драматычным тэатры, у 1948—1951 гадах — у Брэсцкім драматычным тэатры імя Ленінскага камсамола Беларусі; з 1952 года ў Нацыянальным тэатры імя Я. Купалы.

Выкладала ў Беларускім тэатральна-мастацкім інстытуце (1968—1975), Мінскім інстытуце культуры (1977—1982), Беларускай акадэміі музыкі (з 1982 года).

Памерла 21 лютага 1996 года.

## Творчасць 
Актрыса лірыка-драматычнага плана, валодае высокай сцэнічнай культурай, псіхалагічную распрацоўку ролі спалучае з дакладным вонкавым малюнкам: Вікця («Людзі і д’яблы» К. Крапівы), Юлія Тугіна, Кручыніна («», «» А. Астроўскага), Луіза («Каварства і каханне» Ф. Шылера), Джульета і Алена («Рамэа і Джульета», «» У. Шэкспіра), Агнія («Традыцыйны збор» В. Розава). Тонкі гумар уласцівы камедыйным персанажам: Адэля («Ажаніцца не журыцца» Далецкіх і М. Чарота), Маці («Дзверы стукаюць» М. Фермо), Паўла («Гульня з кошкай» І. Эркеня).

### Фільмаграфія 
* 1954 — Зямля — *Ганна*
* 1954 — Хто смяецца апошнім — *машыністка*
* 1955 — Лымярыўна — *Наталля Лымярыўна*
* 1955 — Шляхі і лёсы — *Вера*
* 1957 — Пад залатым арлом — *Ганна Рабчук, украінка-астарбайтар*
* 1959 — Каханнем трэба даражыць — *Тоня, сакратар райкама камсамола*
* 1960 — Наперадзе — круты паварот — *Снегірова*
* 1963 — 40 хвілін да світання — *эпізод*
* 1968 — Страказіныя крылы — *настаўніца*
* 1969 — Мы з Вулканам — маці Алесі
* 1971 — Руіны страляюць… — *Вольга Шчарбацэвіч*
* 1972 — Дзень маіх сыноў — *Надзя*
* 1972 — Перад першым снегам — *эпізод*
* 1973 — Хлеб пахне порахам — *маці Лукашэвіча*
* 1974 — Вялікі ўтаймавальнік — *Таццяна Андрэеўна Свірыдава*
* 1975 — Надзейны чалавек -Таня
* 1975 — Факт біяграфіі — *Таццяна Зайчык*
* 1976 — Нядзельная ноч — *маці Мішы*
* 1976 — Сын старшыні — *Аляўціна*
* 1980 — Атланты і карыятыды — *сакратар Багдана Віталевіча*
* 1981 — Кантрольная па спецыяльнасці — *эпізод*
* 1983 — Абуза — *выхавальніца*
* 1984 — Дрэвы на асфальце — *Наталля Барысаўна*
* 1992 — Белае адзенне — *Вера Лукнічна, бабуля Лены*
* 1994 — Эпілог — *Вольга*

## Сям’я 
Муж — Віктар Паўлавіч Тарасаў, савецкі беларускі акцёр тэатра і кіно. Народны артыст СССР.

## Зноскі
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Актрысы тэатра СССР
Катэгорыя:Актрысы тэатра Беларусі
Катэгорыя:Кінаактрысы Беларусі