Капот (канадскае адзенне)

**Капот** () — доўгае ваўняное паліто з капюшонам, якое выкарыстоўвалі жыхары Паўночнай Амерыкі ў раёнах халоднага клімату.

## Гісторыя 
З першых дзён  як карэнныя народы, так і  пасяленцы ператварылі ваўняныя коўдры ў «капоты» як сродак перажыць суровыя зімы. Яны служылі зімовай вопраткай для першых нацый,  і  Новай Францыі,  з , а пазней і для , гандляроў і  у Брытанскай Паўночнай Амерыцы.

Кампанія Гудзонава заліва прадавала капоты, якія называліся паліто-коўдрамі (), вырабленымі з іх . Яны прадаваліся на  кампаніі з пачатку XVIII стагоддзя, і былі папулярныя сярод гандляроў сваім дызайнам, дзякуючы якому ў іх было зручна рухацца і паляваць. Менавіта паліто-коўдры Гудзонава заліва паслужылі ўзорам для стварэння канадскай .

Англійская мова пераняла французскае слова *capote* прынамсі ў 1812 годзе.

## Капоты пасяленцаў 
У пачатку 1600-х гадоў французскія маракі прадавалі свае еўрапейскія капоты — плашчы з капюшонамі — карэнным жыхарам племені мікмак у Паўночнай Амерыцы. Да 1619 года французскія  таксама насілі капоты. Праз пяцьдзясят гадоў жыхары насілі капоты ў змененай форме, магчыма, заснаванай на модным тады  або на  салдат, дыслакаваных у той час у Новай Францыі, такіх як . Змененая версія вопраткі даўжынёй да калена не мела гузікаў і насілася з . Капоты пасяленцаў тэхнічна ўжо не з’яўляліся капотам еўрапейскага стылю, а ўвабралі ў сабе рысы як плашчы маракоў, так і формы мясцовых ваенных.

Французскае слова *capote* з цягам часу таксама страціла апошнюю літару і на  новаўтварэнне *capot* стала азначаць іменна гэты адмысловы прадмет адзення — зімовае паліто, характэрнае для гэтага рэгіёна. Ад назоўніка *capot* утварыліся дзеясловы *encapoter* і *s’encapoter*, якія азначаюць «надзець капот і іншыя зімовыя аксэсуары перад выхадам».]]
Выраз «чырвоны страуд» адносіцца да «Stroudwater Scarlet», тканіны, вырабленай у англійскім горадзе , якая выкарыстоўвалася для . Капоты метысаў раёна  вырабляліся са скуры або воўны. Ваўняныя капоты былі розных колераў; сіняму аддалі перавагу каталіцкія метысы, а беламу — пратэстанцкія метысы, у той час як шэры насілі абедзве групы, паколькі ў большасці капотаў не было кішэняў.

Амерыканскі геолаг  апісаў групу , якіх ён сустрэў у  ля  у 1823 годзе.

## У канадскай культуры 
У другой палове XIX стагоддзя паліто-коўдру папулярызавалі сярод насельніцтва Канады еўрапейскага паходжання да такой ступені, што на яго глядзелі як на . Коўдры выкарыстоўваліся спачатку пераважна тымі, хто працуе на свежым паветры, але з цягам часу крой і канструкцыя паліто пачалі адпавядаць зменлівай еўрапейскай і амерыканскай модзе і сталі больш шырока выкарыстоўвацца.

Папулярнасць паліто была часткай больш шырокага руху па прыняцці аспектаў культуры карэннага насельніцтва з мэтай усталявання канадскай ідэнтычнасці, якая была б асобнай ад брытанскай і амерыканскай ідэнтычнасці. Дзве элітныя групы адыгралі важную ролю ў стварэнні папулярнасці коўдры. Адным з іх быў , які прыняў паліто-коўдру ў якасці неабходнага абсталявання. Хаджэнне на  было яшчэ адным заняткам, перанятым у карэнных жыхароў і на некаторы час стала надзвычай папулярным як від спорту. Іншай групай былі паслядоўнікі , сфатаграфаваных у капотах. Магчыма, яшчэ больш важным для распаўсюджвання капотаў як моды было яго нашэнне . Першапачаткова капоты лічыліся мужчынскай вопраткай, але для прамацыйных мэтаў іх шылі ў жаночай і дзіцячай версіях.

## Галерэя 

Buffalo Hunting in the Summer 1822.jpg|Метысы ў капотах палююць на бізонаў у ваколіцах калоніі Рэд-Рывер (1822)
John Richard Coke Smyth.jpg|«Гуроны з Жун-Ларэт», Квебек, Канада, каля 1838. Белы капот з капюшонам і сінім аздабленнем
FAH Canadian.jpg|Хабітант у зімняй вопратцы,   (1858)
Montreal Snowshoe Club 1877.jpg|Члены  у 1877 годзе ў капотах і паясах
The Bounce, Montreal Snowshoe Club.jpg|Члены  у 1886 годзе ў капотах і паясах
Capote for scout on raiding party, Siksika, early 1900s, wool from Hudson's Bay Company blanket, glass beads - Glenbow Museum - DSC01002.jpg|Капот для скаўта ў рэйдавай партыі, Сіксіка, пачатак 1900-х, воўна з коўдры Кампаніі Гудзонава заліва
William Jackson (Little Blackfeet) on white horse. 3.jpg|Уільям Джэксан на белым кані, Сіксіка (Канфедэрацыя чарнаногіх), Мантана. каля 1900-х.
capote.jpg|Традыцыйны капот, зроблены з 

## Спасылкі 
* Cmhg.gc.ca: Compagnies franches de la Marine winter dress between 1690 and 1700
* University of Oregon.edu: Metis textiles 
* Smithsonian Institution.edu: Metis capote (without a hood)

Катэгорыя:Кампанія Гудзонава заліва
Катэгорыя:Культура Канады
Катэгорыя:Квебек (правінцыя)
Катэгорыя:Карэнныя народы Амерыкі
Катэгорыя:Верхняе адзенне