open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Эдуард Леанардавіч Міцуль

**Эдуа́рд Леана́рдавіч Міцу́ль** (, ст. Добрык, Унецкі раён, Бранская вобласць — , ) — беларускі , барытон. Заслужаны артыст Беларусі (1970).

## Біяграфія 
Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. Атрымаў раненні ў самым канцы вайны, калі закрыў сабой таварыша ад выбуху гранаты. Аскепак дагадзіў яму проста ў твар.

У 1950 годзе паступіў на вакальнае аддзяленне Гомельскага музычнага вучылішча. На праслухоўванне прыехаў, калі набор ужо завяршыўся, але Міцуля адразу ўзялі. Тая ж сітуацыя паўтарылася з Мінскай кансерваторыяй. Рэктар, кампазітар Багатыроў, склікаў кафедру і Міцулю паставілі пяцёрку па спецыяльнасці, ён здаў іншыя экзамены і быў прыняты ў кансерваторыю.

Пачынаў кар’еру ў капэле Шырмы. З’яўляўся «*хросным бацькам*» «Песняроў» і «Верасоў». Быў прэм’ерам на беларускай эстрадзе 1960-х гадоў, хоць з-за прыроднай сціпласці ніколі не імкнуўся да славы і поспеху. Акампануючым ансамблем у Міцуля былі «Лявоны». У 1955—1981 гадах саліст эстрады Белдзяржфілармоніі.

На ўвесь СССР Эдуарда Міцуля праславіла ў пачатку 1960-х гадоў песня аўтара Юрыя Семянякі «Посмотри, как в небе звезды хороши» з фільма «Каханнем трэба даражыць». Эдуард Міцуль павінен быў запісвацца на ўсесаюзнай студыі «», але ў дзень запісу выпадкова не прыйшоў на запіс. Замест яго сваю першую песню «Ты мне вясною прыснілася» запісалі «Лявоны». У 1966 годзе павінен быў ехаць у Маскву на Усесаюзны конкурс. Спецыяльна для Эдуарда Міцуля кампазітарам Ігарам Лучанком была напісана песня «Память сердца» на вершы Міхаіла Ясеня. Але за некалькі месяцаў да конкурсу высветлілася, што ўзрост Міцуля ледзь перавышае дапушчальны. Тады на конкурс вырашылі рыхтаваць малодшага і тады яшчэ нікому не вядомага Віктара Вуячыча. Міцуль перадаў яму сваю песню, распавядаў пра вакальныя нюансы, займаўся з ім.

У 1990-я гады выступаў у складзе мужчынскага вак ансамбля «Памяць сэрца» Рэспубліканскага Палаца ветэранаў; пастаянны удзельнік міжнароднага музычнага фестывалю «Залаты шлягер» (Магілёў). Пасля заканчэння кар’еры працаваў у Мінскай філармоніі вахцёрам.

Валодаў голасам шырокага дыяпазону, яго выканальніцкай манеры ўласцівы глыбіня і эмацыянальнасць. У рэпертуары былі эстрадныя песні сучасных, у т.л. беларускіх, кампазітараў, апрацоўкі народых песень. Шэраг песень запісаны ім для беларускіх, кінафільмаў («Каханнем трэба даражыць», «Я родам з дзяцінства» і інш.).
 
Эдуард Міцуль вельмі любіў прыроду, жывёл. Быў жанаты, меў траіх дзяцей.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Беларусь у асобах і падзеях
* запісы Э. Л. Міцуля
* запісы Э. Л. Міцуля

Катэгорыя:Барытоны
Катэгорыя:Заслужаныя артысты Беларусі
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Бранскай вобласці
Чарнякава (гміна)

**Гміна Чарнякава** () – колішняя вясковая гміна, якая існавала да 1926 года ў Палескім ваяводстве Польскай Рэспублікі (цяпер тэрыторыя Беларусі). Сядзіба размяшчалася ў Чарнякаве.

У міжваенны перыяд гміна ўваходзіла ў склад Пружанскага павета Палескага ваяводства. Гміна скасавана 22 студзеня 1926 года, яе тэрыторыя ўключана ў склад гмін Равяцічы і Мацвеевічы (адначасова перайменаванай у *гміну Міжлессе*).

Катэгорыя:Гміны Пружанскага павета
Катэгорыя:Зніклі ў 1926 годзе
Малеч (гміна)

**Гміна Малеч** () — колішняя вясковая гміна, якая існавала да 1939 года ў Палескім ваяводстве Польскай Рэспублікі (цяпер тэрыторыя Беларусі). Сядзіба размяшчалася ў Малечы.

У міжваенны перыяд гміна ўваходзіла ў склад Пружанскага павета Палескага ваяводства. 22 студзеня 1926 года ў склад гміны Малеч уключаны часткі тэрыторый скасаваных гмін Байкі і Мікіцічы, a 1 красавіка 1932 года часткі тэрыторый скасаваных гмін Равяцічы, Бяроза-Картузская і Лінава, а таксама часткі (нескасаваных) гмін Сялец і Пружаны.

У лістападзе 1939 года павет уключаны ў склад БССР, скасаваны 15 студзеня 1940 года разам з гмінамі.

Катэгорыя:Гміны Пружанскага павета
Песняры (значэнні)

Назву **Песняры** маюць:
*«Песняры» — вакальна-інструментальны ансамбль пад кіраўніцтвам Уладзіміра Мулявіна.
*«Песняры» — вакальна-інструментальны ансамбль.
*«Песняры» — беларускі савецкі кароткаметражны дакументальны фільм.
*«Песняры» — дэбютны студыйны альбом ансамбля «Песняры».
Партрэт Тэклі Ружы Радзівіл (Нясвіжская партрэтная галерэя)

**«Партрэт Тэклі Ружы Флемінг з Радзівілаў»** — партрэт князёўны Тэклі Ружы з Радзівілаў (1703—1747), дачкі Караля Станіслава Радзівіла і Ганны з Сангушкаў, напісаны ў 1720-я гады. Карціна паходзіць са збораў Нясвіжскага замка. Захоўваецца ў калекцыі Нацыянальнага мастацкага музея Рэспублікі Беларусь ( ЗЖ 131). Памер карціны — 144 × 131 см.

## Праблемы атрыбуцыі 
Некаторымі даследчыкамі аўтарства партрэта прыпісваецца французскаму мастаку Луі дэ Сільвестру Малодшаму. У нясвіжскіх інвентарах 1928 года карціна была памылкова запісана як выява «Сафіі з Сапегаў» пад № 232.

## Гісторыя 
Да 1939 года палатно знаходзілася ў калекцыі князёў Радзівілаў у Нясвіжы і вісела ў пакоі на другім паверсе камяніцы. У інвентары замка 1857 года партрэт значыцца пад № 90, у інвентары 1883 года — таксама пад № 90. У вопісе маёмасці 1939 года карціна ўжо фігуруе пад № 141.

Пасля 1939 года, у сувязі з далучэннем Заходняй Беларусі да БССР, партрэт разам з іншымі каштоўнасцямі Нясвіжскага замка быў перавезены ў Дзяржаўную карцінную галерэю БССР у Мінску. У 1944 годзе карціна была вывезена нямецкімі акупацыйнымі ўладамі ў Германію. У 1947 годзе твор быў вернуты ў Мінск з Берліна. 

З 1948 года палатно захоўвалася ў фондах Музея гісторыі Вялікай Айчыннай вайны, а з 1957 па 1968 год — у Дзяржаўным музеі БССР.

## Выстаўкі 
Карціна неаднаразова экспанавалася на розных мастацкіх выстаўках:
* «Другое нараджэнне партрэтаў з Нясвіжа і Гродна» (Мінск, 1982)
* «Партрэты з Нясвіжа і Гродна» (Каўнас, Яраслаўль, 1983)
* «Рэстаўрацыя музейных каштоўнасцей у БССР» (Мінск, 1985)
* «Партрэты знакамітых постацяў даўняй Рэчы Паспалітай у мінскіх зборах» (Кракаў, 1991)
* «Мастацтва барока ў Беларусі» (Мінск, 1991)
* «Дзе Усход сустракаецца з Захадам» (Варшава, 1993)

## Літаратура 
* 
* 
* 

## Крыніцы 
Катэгорыя:Карціны паводле алфавіта
Катэгорыя:Карціны са збораў Нацыянальнага мастацкага музея Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Карціны XVIII стагоддзя
Катэгорыя:Карціны Луі дэ Сільвестра
Катэгорыя:Нясвіжскі палацава-паркавы комплекс
Катэгорыя:Партрэты
Катэгорыя:Радзівілы
Ала Лявонаўна Ламакіна

**Ала Лявонаўна Ламакіна** (у дзявоцтве — Сцешыц; , Горкі, Магілёўская вобласць) — беларуская дзяржаўная дзяячка. Намеснік Міністра сельскай гаспадаркі і харчавання Рэспублікі Беларусь (з 2017).

## Біяграфія 
Нарадзілася 17 красавіка 1965 года ў Горках Магілёўскай вобласці. Бацька — Лявон Іосіфавіч Сцешыц (1937—2009), беларускі вучоны ў галіне эканомікі, дэкан факультэта бухгалтарскага ўліку Беларускай дзяржаўнай сельскагаспадарчай акадэміі (1972—1993). Мама — Марыя Іванаўна Сцешыц, выкладала ў сельгасакадэміі бухгалтарскі ўлік.

Скончыла з медалём горацкую сярэднюю школу № 4 і, пасля здачы на выдатна ўступнага экзамена, была залічана ў студэнты Беларускай дзяржаўнай сельскагаспадарчай акадэміі. Пасля першага курса перавялася ў Беларускі дзяржаўны інстытут народнай гаспадаркі, які скончыла ў 1987 годзе.

У 1991—1997 гадах — вядучы эканаміст аддзела цэнаўтварэння і парытэту цэн у прамысловасці, абслугоўваючых і забеспячэнскіх арганізацыях галоўнага ўпраўлення эканомікі Міністэрства сельскай гаспадаркі і харчавання Рэспублікі Беларусь. У 1997—2002 гадах — галоўны эканаміст аддзела цэнаўтварэння і парытэту цэн і сабекошту ў прамысловасці і сферы абслугоўвання галоўнага ўпраўлення эканомікі Міністэрства сельскай гаспадаркі і харчавання Рэспублікі Беларусь.

## Сям’я 
Муж — Алег Ламакін, сын — Дзмітрый Ламакін.

Катэгорыя:Эканамісты Беларусі
Катэгорыя:Намеснікі міністра сельскай гаспадаркі і харчавання Рэспублікі Беларусь
Сігневічы (гміна)

**Гміна Сігневічы** () – колішняя вясковая гміна, якая існавала ў 1932—1939 гадах у Палескім ваяводстве Польскай Рэспублікі (цяпер тэрыторыя Беларусі). Сядзіба размяшчалася ў Сігневічах.

Гміна Сігневічы была ўтворана ў Пружанскім павеце ў Палескім ваяводстве 1 красавіка 1932 года з тэрыторыі скасаванай гміны Міжлессе, адначасова ёй перададзены часткі тэрыторый скасаваных гмін Бяроза-Картузская і Равяцічы.

У лістападзе 1939 года павет уключаны ў склад БССР, скасаваны 15 студзеня 1940 года разам з гмінамі.

Катэгорыя:Гміны Пружанскага павета
Катэгорыя:З’явіліся ў 1932 годзе
Лінава (гміна)

**Гміна Лінава** () — колішняя вясковая гміна, якая існавала да 1932 года ў Палескім ваяводстве Польскай Рэспублікі (цяпер тэрыторыя Беларусі). Сядзіба размяшчалася ў Лінаве.

У міжваенны перыяд гміна ўваходзіла ў склад Пружанскага павета Палескага ваяводства. 22 студзеня 1926 года ў склад гміны Лінава перададзены часткі тэрыторый скасаваных гмін Байкі, Шані і Мікіцічы, а таксама частка тэрыторыі (нескасаванай) гміны Гарадзечна.

1 красавіка 1932 года гміна скасавана, яе тэрыторыя ўключана ў склад гмін Малеч, Пружаны і Шарашова.

Катэгорыя:Гміны Пружанскага павета
Катэгорыя:Зніклі ў 1932 годзе
Сталовічы (гміна)

**Гміна Сталовічы** () — колішняя вясковая гміна, якая існавала да 1939 года ў Навагрудскім ваяводстве Польскай Рэспублікі (цяпер тэрыторыя Беларусі). Сядзіба размяшчалася ў мястэчку Сталовічы (678 жых. у 1921 годзе.

Першапачаткова гміна ўваходзіла ў склад Навагрудскага павета. 1 жніўня 1919 года гміна ўвайшла ў склад новаўтворанага Баранавіцкага павета пад Грамадзянскім упраўленнем Усходніх зямель. 19 лютага 1921 года гміна разам з Баранавіцкім паветам уключана ў склад новаўтворанага Навагрудскага ваяводства.

У лістападзе 1939 года павет уключаны ў склад БССР, скасаваны 15 студзеня 1940 года разам з гмінамі.

Катэгорыя:Гміны Навагрудскага павета
Катэгорыя:Гміны Баранавіцкага павета
Партрэт Канстанцыі Францішкі Сапегі

**Партрэт **, жонкі Яна Фрыдэрыка Сапегі, работы невядомага мастака. Захоўваецца ў калекцыі Нацыянальнага мастацкага музея Рэспублікі Беларусь.

## Гісторыя 
Захоўваецца ў Нацыянальным мастацкім музеі Беларусі (Мінск).

## Апісанне 
На партрэце Канстанцыя Францішка паказана ў палацавым еўрапейскім касцюме з пышнымі рукавамі. Дэкальтэ пашырана па лініі пляча і мае авальную форму. Выраз дэкальтэ аздоблены стужкай карункаў (), закладзенай у складкі на плячах. Завітыя прыпудраныя валасы ўкладзены ў акуратную прычоску, упрыгожаную нізкай дыядэмай-каронай і ніткай жэмчугу.

## Літаратура 
* *Бялявіна, В. М.* Беларускі касцюм / В. М. Бялявіна, Л. В. Ракава. — Мінск : Беларусь, 2017. — 463 с. : іл. ISBN 978-985-01-1241-5

Катэгорыя:Карціны са збораў Нацыянальнага мастацкага музея Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Карціны 1736 года
Катэгорыя:Сапегі
Спартак Васілевіч Мішулін

**Спартак Васілевіч Мішулін** () — расійскі акцёр. Народны артыст Расіі (1981). 

## Біяграфія 
Скончыў тэатральную студыю пры Калінінскім абласным драматычным тэатры (1950). З 1949 у Калінінскім, Омскім тэатрах, з 1961 у Маскоўскім тэатры сатыры.

Камедыйны акцёр. Яго мастацтва іранічнай характарыстыкі персанажа, эмацыянальная выразнасць, тэмперамент, дакладны адбор выразных сродкаў выявіліся ў ролях: Скаромны («Таблетка пад язык» А. Макаёнка), Астап Бендэр («Дванаццаць крэслаў» паводле І. Ільфа і Я. Пятрова), Скапэн («Хітрыкі Скапана» Мальера), Пічэм («Трохграшовая опера» Б. Брэхта), Стары («Шчаслівая падзея» С. Мрожака), Хлынаў («Гарачае сэрца» Астроўскага), Тузенбах («Тры сястры» А. Чэхава), Сяргей («Іркуцкая гісторыя» А. Арбузава), Калабушкін («Самазабойца» М. Эрдмана), Карлсан («Малыш і Карлсан, які жыве на даху» паводле А. Ліндгрэн) і інш. Здымаецца ў кіно: «Белае сонца пустыні» (1970), «Канец начнога злодзея», «Уласнасць рэспублікі» (абодва 1972), «Добра сядзім!» (1986), «Вярбоўшчык» (1991), «Бедная Саша» (1997) і інш. Выступаў і як рэжысёр.
## Фільмаграфія 
* (1987) «Чалавек з бульвара Капуцынаў» — правадыр каманчаў
* (1989) «Прыватны дэтэктыў, або Аперацыя «Кааперацыя»» — Георгій Міхайлавіч Пузыроў, бацька Дзмітрыя
* (1992) «На Дэрыбасаўскай добрае надвор’е, або На Брайтан-Біч зноў ідуць дажджы»

## Прэміі і ўзнагароды 
* Дзяржаўная прэмія Расіі (1998)

## Літаратура 
*
Пескі (гміна)

**Гміна Пескі** () — колішняя вясковая гміна, якая існавала да 1939 года ў Палескім ваяводстве Польскай Рэспублікі (цяпер тэрыторыя Беларусі). Сядзіба размяшчалася ў Новых Песках (433 жых. у 1921 годзе ).

Першапачаткова гміна ўваходзіла ў склад Слонімскага павета. 12 снежня 1920 года была ўключана ў склад новаўтворанага Косаўскага павета пад Упраўленнем прыфрантавых і этапных тэрыторый. 19 лютага 1921 года разам з астатнім паветам увайшла ў склад новаўтворанага Палескага ваяводства. 1 красавіка 1935 года пасля скасавання Косаўскага павета гміна ўвайшла ў склад новага Івацэвіцкага павета таго ж ваяводства.

У лістападзе 1939 года павет уключаны ў склад БССР, скасаваны 15 студзеня 1940 года разам з гмінамі.

Катэгорыя:Гміны Слонімскага павета
Катэгорыя:Гміны Косаўскага павета
Катэгорыя:Гміны Івацэвіцкага павета
Дарога Р112

**Дарога**  — аўтамабільная дарога рэспубліканскага значэння ў Віцебску і Віцебскім раёне Беларусі.

## Маршрут 
* **Віцебск**
** вул. Леніна
** вул. Урыцкага
** вул. Камуністычная
** пл. Смаленская
** вул. Гагарына
* **Віцебскі раён**
** Віцьба
**  
** Бабінічы
** Светлы
** Бялынавічы
** Косава
** Казанава 
** 
** Мішуткі
** Сакольнікі 
** 
** Задуброўе 
** Аўтушкава 
** Сураж 
** Брыгітполле
** Арэхі
** Стайкі
**  мяжа Расійскай Федэрацыі

## Гл. таксама 
* Аўтамабільныя дарогі Беларусі

## Спасылкі 
* Список автомобильных дорог РУП "Витебскавтодор"
* Транзитные участки дорог РУП "Витебскавтодор"

Катэгорыя:Дарогі Віцебскага раёна
Раберта Гуалцьеры

**Раберта Гуалцьеры** (; нар. 19 ліпеня 1966, Рым) — італьянскі гісторык і выкладчык, міністр эканомікі і фінансаў (2019—2021).

Катэгорыя:Гісторыкі Італіі
Катэгорыя:Члены Палаты дэпутатаў Італіі
Катэгорыя:Дэпутаты Еўрапарламента ад Італіі
Катэгорыя:Міністры фінансаў Італіі
Жанна Баук

**Жанна Марыя Шарлота Баук** (швед. *Jeanna Maria Charlotta Bauck*; 19 жніўня 1840, Стакгольм — 27 траўня 1926, Мюнхен) — шведска-нямецкая мастачка. Вядомая сваёй асветніцкай дзейнасцю і супрацоўніцтвам з мастачкай Бертай Вегман.

## Біяграфія 
Нарадзілася ў Стакгольме ў 1840. Яе бацькамі былі Карл Вільгельм Баук, выкладчык музыкі і музычны крытык нямецкага паходжання, і шведка Даратэа Фрэдрык. У яе таксама была сястра Ганна Люсія Баук і два браты, Эмануэль і Ёхан.

У 1863 годзе Жанна пераехала ў Германію, дзе вучылася ў выдатных выкладчыкаў таго часу: спачатку ў Дрэздэне ў Адольфа Эрхардта, потым у Дзюсельдорфе ў Альберта Флама, затым у Мюнхене ў Юзэфа Брандта. Большую частку сваіх першых пейзажаў яна пісала ў Мюнхене разам з мастаком-акадэмікам Ёханам Дзідрыхам Лангко, які належаў да Барбізонскай школы жывапісу.

У Мюнхене Жанна пазнаёмілася з мастачкай Бертай Вегман, якая стала яе сяброўкай. Абедзве жанчыны разам здымалі пакой, карысталіся агульнай майстэрняй і неаднаразова пісалі партрэты адна адной. Да гэтага перыяду адносіцца карціна Жанны Баук «Берта Вегман, якая піша партрэт» (1870), на якой Вегман адлюстравана за мальбертам, спінай да гледача, засяроджаная над партрэтам мужчыны, які сядзіць у крэсле. Крытыкі адзначаюць, што ў гэтай карціне перавернутыя традыцыйныя ролі, пры якіх погляд мужчыны накіраваны на жанчыну-аб’ект.

У 1880 годзе Баук і Вегман пераехалі жыць у Парыж. Абедзве мастачкі выстаўлялі свае працы ў Парыжскім салоне. У 1881 годзе Берта Вегман напісала вядомы партрэт Жанны Баук. Адкрытая, упэўненая ў сабе жанчына прама і смела глядзіць на гледача. Побач з ёй намаляваныя атрыбуты яе прафесіі — палітра і пэндзаль. У руках Жанна трымае кнігу — сімвал адукаванасці; за яе спінай віднеюцца парыжскія дахі.

У 1882 годзе Брук вярнулася ў Мюнхен, дзе адкрыла школу для жанчын-мастачак. Затым, з 1897 па 1904 год, яна жыла ў Берліне, дзе таксама выкладала ў мастацкай школе для жанчын, «Аб’яднанне берлінскіх мастачак». Адной з яе вучаніц была Паўла Мадэрзон-Бекер, якая надзвычайна шанавала сваю настаўніцу і захаплялася ёй. Разам з выкладаннем Баўк працягвала пісаць, пераважна пейзажы і партрэты.

Жанна Баку неаднаразова выстаўляла свае працы ў Стакгольмскай акадэміі мастацтваў, удзельнічала ў міжнародных выставах, напрыклад у Сусветнай выставе 1893 года.

Памерла ў Мюнхене ў 1926 годзе.

## Галерэя 

Файл:Bertha Wegmann målar porträtt (Jeanna Bauck) - Nationalmuseum - 19881.tif|Берта Вегман піша партрэт мужчыны
Файл:Glaspalast München 1883 262.jpg
Файл:Jeanna Bauck - Portrait of a man.jpg|Партрэт мужчыны
Файл:Jeanna Bauck 1.jpg

Катэгорыя:Мастакі Германіі
Навальніца-3

**Навальніца-3** — беларускі комплекс для абароны стратэгічных аб’ектаў ад мультыкоптараў, распрацаваны ААТ «КБ Радар» у рамках серыі сістэм РЭБ «Навальніца».

Прызначаны для абарона стратэгічных аб’ектаў ад грамадзянскіх мультыкоптараў серыйнай вытворчасці DJI Phantom 2, 3, 4; Inspire; Mavic; Matrice; Walkera Voyager 3 і г.д. Комплекс забяспечвае зону выяўлення з радыусам не менш за 500 – 1000 м ад цэнтра ахоўнага аб’екта, зону блакавання палёту мультыкоптараў з радыусам не менш за 300 – 500 м; выяўленне і пеленгацыю наземных пунктаў кіравання БПЛА (месцазнаходжанне аператара). У склад уваходзіць выяўляльнікі (радыёпеленгатар), два пастаноўшчыка перашкод каналам кіравання мультыкоптарамі (каналы 1, 2), два пастаноўшчыка перашкод сістэмах GPS і ГЛОНАСС (каналы 3, 4), оптыка-электронны модуль і кейс-кантэйнер для размяшчэння камплекта радыёабсталявання.

## Спасылкі 
* Комплекс для защиты стратегических объектов от мультикоптеров "Гроза-3" на сайте КБ Радар 
Катэгорыя:Навальніца (РЭБ)
Чарасы (гміна)

**Гміна Чарасы** () — колішняя вясковая гміна, якая існавала да 1927 года ў Навагрудскім ваяводстве, Віленскай зямлі, Віленскім ваяводстве Польскай Рэспублікі (цяпер тэрыторыя Беларусі). Сядзіба размяшчалася ў Чарасах (131 жых. у 1921 годзе). 13 красавіка 1922 года гміна разам з астатнім Дзісенскім паветам была ўключана ў склад Віленскай зямлі, ператворанай 20 студзеня 1926 года ў Віленскае ваяводства. 1 студзеня 1926 года гміна перададзена з Дзісенскага павета ў склад Браслаўскага павета таго ж ваяводства.

Гміна скасавана 1 красавіка 1927 года, яе тэрыторыя ўключана ў склад гмін Лявонпаль, Новы Пагост і Мёры.

## Дэмаграфія 
Паводле перапісу насельніцтва Польшчы 1921 года ў гміне пражывала 5 746 чал., 428 вызнавалі каталіцтва, 4 955 праваслаўе, 319 стараверства, 36 іўдаізм, 8 іслам. Таксама 355 жых. назвалі сябе палякамі, 5 362 — беларусамі, 4 — украінцамі, 19 — яўрэямі, 8 — татарамі, a 2 — рускімі. Мелася 1 098 жылых будынкаў.

Катэгорыя:Гміны Дзісенскага павета
Катэгорыя:Гміны Браслаўскага павета
Катэгорыя:Зніклі ў 1927 годзе
Стоміна (Смаленскі раён)

**Стоміна** () — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Дзівасаўскага сельскага паселішча.

## Геаграфія 
Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 9 км на паўночны захад ад Смаленска, за 1,5 км на поўнач ад аўтадарогі . За 8 км на поўдзень ад вёскі знаходзіцца чыгуначная станцыя Красны Бор на лініі Масква — Мінск.

## Гісторыя 
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.

У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.

Катэгорыя:Населеныя пункты Смаленскага раёна (Смаленская вобласць)
Міхась Яськевіч

**Міхась Яськевіч** ( — ) — беларускі грамадскі дзеяч у Вялікабрытаніі.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 17 сакавіка 1926 года у вёсцы Стаўпішчы Нясвіжскага павета Навагрудскага ваяводства ў Польскай Рэспубліцы (цяпер Нясвіжскі раён Мінскай вобласці).

У Другую сусветную вайну падчас нямецкай акупацыі скончыў два курсы настаўніцкай семінарыі. Быў курсантам Мінскай афіцэрскай школы БКА, разам з якой быў далучаны да 30-й грэнадзёрскай дывізіі пры СС. Перайшоў на бок саюзнікаў. У 1944—1947 гг. служыў у Другім Польскім корпусе.

У 1946 годзе разам з Другім Польскім корпусам прыбыў у Вялікабрытанію. Пасяліўся ў Манчэстэры. Ад 1 кастрычніка 1946 года быў сябрам Згуртавання беларусаў у Вялікабрытаніі, уваходзіў у аддзел у Манчэстэры, у кіраўніцтве якога шмат гадоў займаў пасаду сакратара, а часам абіраўся і на старшыню. Ад 1951 г. сябра Згуртавання беларускіх камбатантаў, кіраваў дружынай у Манчэстэры. Быў актывістам БАПЦ. У другой палове 1950-х быў старшынём Манчэстэрскага аддзела брацтва і сястрыцтва Жыровіцкай Божай Маці. У 1958—1961 гг. — настаўнік беларускай суботняй школкі ў Манчэстэры. Уваходзіў у кіраўніцтва Беларускага клуба ў Манчэстэры (сакратар). Доўгія гады быў карэспандэнтам газет «Бацькаўшчына» і «Беларус» у Манчэстэры, падпісваўся псеўданімам Міхась Стаўпіскі.

Памёр 9 чэрвеня 2002 года. Пахаваны ў Манчэстэры на Паўднёвых могілках.

## Літаратура 
* Гардзіенка Н. Беларусы ў Вялікабрытаніі / пад рэд. А. Гардзіенкі. — Мн,, 2010.
* Запісы. Беларускі інстытут навукі і мастацтва, № 37 New York — Miensk, 2014

## Спасылкі 
* Візытоўка Міхася Ясьцевіча як сакратара Манчэстарскага аддзелу ЗБВБ. Манчэстэр

Катэгорыя:Беларусы ў Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Члены Беларускай краёвай абароны
Катэгорыя:Члены 30-й грэнадзёрскай дывізіі войскаў пры СС
Мёры (гміна)

**Гміна Мёры** () — колішняя вясковая гміна, якая існавала да 1939 года ў Навагрудскім ваяводстве, Віленскай зямлі, Віленскім ваяводстве Польскай Рэспублікі (цяпер тэрыторыя Беларусі). Сядзіба размяшчалася ў мястэчку Мёры (422 жых. у 1921 годзе.

У самым пачатку міжваеннага перыяду гміна Мёры ўваходзіла ў склад Дзісенскага павета Навагрудскага ваяводства. 13 красавіка 1922 года гміна разам з астатнім Дзісенскім паветам была ўключана ў склад Віленскай зямлі, ператворанай 20 студзеня 1926 года ў Віленскае ваяводства. 1 студзеня 1926 года гміна з Дзісенскага павета і перададзена Браслаўскага павета таго ж ваяводства.

1 красавіка 1927 года ў склад гміны Мёры перададзена частка тэрыторыі скасаванай гміны Чарасы.

У лістападзе 1939 года павет уключаны ў склад БССР, скасаваны 15 студзеня 1940 года разам з гмінамі.

Катэгорыя:Гміны Дзісенскага павета
Катэгорыя:Гміны Браслаўскага павета
Паўднёвыя могілкі (Манчэстэр)

**Паўднёвыя могілкі**, або **Саўтэрн** () — вялікія муніцыпальныя могілкі ў раёне  горада Манчэстэр (Англія), размешчаныя за 6 км на поўдзень ад . Былі адкрытыя ў 1879 г., з’яўляецца ўласнасцю і кіруюцца . Гэта найбуйнейшыя муніцыпальныя могілкі ў Вялікабрытаніі і другія па велічыні ў Еўропе.

## Вядомыя асобы, пахаваныя на могілках 
### Беларускія дзеячы 
Выразных нацыянальных секцый на могілках няма, але большасць (прынамсі 11 з 13 выяўленых на Паўднёвых могілках) беларускіх магіл знаходзіцца ў адным сектары. З 17 пахаваных на могільніку беларусаў толькі пяць жанчын, i ўсе яны народжаныя паміж 1916 i 1926 гадамі. Храналогія мужчынскіх пахаванняў крыху шырэйшая і пачынаецца ад 1909 года, але заканчваецца таксама 1926 годам.

8 магіл адзіночных, парныя ж прадстаўленыя не толькі традыцыйнымі пахаваннямі мужа й жонкі, але і нечаканым варыянтам двух мужчын з рознымі прозвішчамі: так, Кастусь Варэнік спачывае разам з Кастусём Вашчылкам. На 9 беларускіх помніках прысутнічай шасціканцовы еўфрасіннеўскі крыж, праўда, беларуская мова прысутнічае толькі ў пяці эпітафіях i толькі побач з англійскай. Сярод пахаваных на могілках знаходзяцца беларусы, што былі ўдзельнікамі арганізацый-апанентаў: дзеячы прабэнээраўскага Згуртавання беларусаў у Вялікабрытаніі (ЗБВБ), а таксама сябры прабэцээраўскага Беларускага вызвольнага руху (БВР).

* Янка Абабурка (1921—2009) — беларускі праваслаўны святар.
* Кастусь Варэнік (1917—2002) — беларускі грамадскі дзеяч.
* Міхась Вішнеўскі (1924—1992) — беларускі грамадскі дзеяч. Сябра БВР.
* Мацей Дурэйка (1915—1965) — беларускі грамадскі дзеяч. Яго магіла адна з нямногіх беларускіх, дзе надпіс зроблены кірыліцай.
* Алeна Міхалюк (1930 — 2022) — беларуская грамадзкая дзeячка, старшыня ЗБВБ.
* Аляксандр Шпігановіч (1917—2003) — беларускі грамадскі дзеяч. Сябра БВР.
* Кастусь Шыбіцкі (1916—1990) — беларускі грамадскі дзеяч. Сябра ЗБВБ.
* Пётра Шыркоўскі (1925—2004) — беларускі грамадскі дзеяч. Сябра ЗБВБ.
* Міхась Яськевіч (1926—2002) — беларускі грамадскі дзеяч. Сябра ЗБВБ.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Манчэстэр
Катэгорыя:Могілкі Вялікабрытаніі
Катэгорыя:1879 год у Англіі
Катэгорыя:З’явіліся ў 1879 годзе
БТР-60МБ1

**БТР-60МБ1** — адзін з беларускіх варыянтаў мадэрнізацыі савецкага бронетранспарцёра БТР-60ПБ.

Распрацоўка мадэрнізаваных варыянтаў БТР-60ПБ для ўзброеных сілаў краіны і замежных заказчыкаў пачалася на 140-м рамонтным заводзе МА РБ у горадзе Барысаў у пачатку 2000-х гадоў, да 2015 года вытворчасць БТР-60МБ1 была засвоена. У ходзе пераабсталявання БТР-60ПБ у БТР-60МБ1 праведзены капітальны рамонт, рэматарызацыя (два бензінавых рухавіка ГАЗ-49П замяняюць на два дызельных рухавіка), таксама ўсталёўваюць 5-ступеністую аўтаматычную каробку перадач з новай карданнай перадачай, новыя прыборы панэлі кіравання (уключаючы тахометр і лічыльнік мотагадзін) і змененую сістэму выпуску адпрацаваных газаў.

Катэгорыя:Бронетранспарцёры
Катэгорыя:Зброя Беларусі
Катэгорыя:З’явіліся ў 2015 годзе
Універсітэт Святых Кірыла і Мяфодзія ў Трнаве

**Універсітэт Святых Кірыла і Мяфодзія ў Трнаве** — славацкая дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта і з сядзібай у Трнаве.

## Агульная характарыстыка 
Заснаваны 27 чэрвеня 1997 года. Названы ў гонар святых Кірыла і Мяфодзія. На 2021 год установа выпусціла больш за 25 000 выпускнікоў на ўсіх 3-х узроўнях вышэйшай адукацыі (бакалаўр, магістр і доктар філасофіі). Стнам на 2021 год у гэтай навучальнай установе працуюць 50 прафесараў, 63 дацэнты і больш за 200 выкладчыкаў.

## Структура 
* Факультэт мастацтваў
* Факультэт сродкаў масавай камунікацыі
* Факультэт прыродазнаўчых навук
* Факультэт сацыяльных навук
* Факультэт медыцынскіх навук
* Інстытут менеджменту

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Універсітэты Славакіі
Катэгорыя:Трнава
Жыровіцкі ірмалой

**Жыровіцкі Ірмалой** — рукапісны рэлігійна-музычны помнік XVII стагоддзя на старабеларускай мове, уніяцкай і праваслаўнай культур на тэрыторыі Вялікага Княства Літоўскага.

У цяперашні час захоўваецца ў .

Файл:Всенощное бдение. Лист из Жировицкого ирмологиона.jpg|*Усяночнае трыванне*
Файл:Жировицкий Ирмологион. 1649.jpg|* Ліст з Жыровіцкага ірмалоя*

Катэгорыя:Беларуская літаратура XVII стагоддзя
Катэгорыя:Старабеларуская мова
Катэгорыя:Літаратура Вялікага Княства Літоўскага
Death in June

**Death in June** ― брытанскі музычны гурт, які ўзначальвае музыка пад псеўданімам *Дуглас П.* (сапраўднае імя Дуглас Пірс). Першапачаткова калектыў уяўляў трыа, але пасля таго, як у 1984 і 1985 гадах іншыя члены сышлі для працы над іншымі праектамі, гурт стаў працай выключна Дугласа П. з перыядычным удзелам іншых музыкаў. За тры дзесяцігоддзі існавання калектыву ён неаднаразова змяняў стыль, у выніку чаго адбыўся агульны пераход ад першапачатковага ўплыву пост-панка і індастрыяла да больш акустычнай музыкі. Уплыў Дугласа П. адыграў важную ролю ў заснаванні музычнага стылю неафолк.

## Дыскаграфія 
**Студыйныя альбомы**

* *The Guilty Have No Pride* (1983)
* *Burial* (1984)
* *Nada!* (1985)
* *The World That Summer* (1986)
* *Brown Book* (1987)
* *The Wall of Sacrifice* (1989)
* *But, What Ends When the Symbols Shatter?* (1992)
* *Rose Clouds of Holocaust* (1995)
* *Take Care & Control* (1998)
* *Operation Hummingbird* (1999)
* *All Pigs Must Die* (2001)
* *The Rule of Thirds* (2008)
* *Peaceful Snow/Lounge Corps* (2010)
* *The Snow Bunker Tapes* (2013)
* *Essence!* (2018)
* *NADA-IZED!* (2022)

Катэгорыя:Музычныя калектывы Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Музычныя калектывы, якія з’явіліся ў 1981 годзе
Гэнрыка Кшывонас

**Гэнрыка Крыстына Кшывонас-Стрыхарска** (; нар. 27 сакавіка 1953, Ольштын) — дзеяч апазіцыі ў ПНР, дэпутат Сейму Рэспублікі Польшча VIII і IX склікання.

## Біяграфічныя звесткі 
У часы камунізму ў Польшчы працавала ў Гданьску машыністкай трамвая. 15 жніўня 1980 года яна спыніла свой трамвай і загадала пасажырам выйсці, абвясціўшы пра страйк. Гэтую падзею называюць пачаткам страйку гданьскага грамадскага транспарту. Гэнрыка Кшывонас-Стрыхарска ўдзельнічала ў перамовах гданьскіх рабочых з уладамі. У выніку тых перамоваў паўстала «Салідарнасць».

Падчас ваеннага становішча яна дапамагала інтэрнаваным, распаўсюджвала падпольны друк. Пазней і сама стала ахвярай рэпрэсій: страціла працу, ёй загадалі пакінуць Гданьск. Падчас аднаго з вобшукаў яе моцна збілі, у выніку яна страціла цяжарнасць.

Ужо ў незалежнай Польшчы разам з мужам яны ўсынавілі і выхавалі 12 дзяцей. Гэнрыка Кшывонас-Стрыхарска — дэпутат Сейму і сябра парламенцкай групы па кантактах з Беларуссю.

## Спасылкі 
* Дзе шукаць шчасьця ў аўтарытарнай дзяржаве? 

Катэгорыя:Палітыкі Польшчы
Катэгорыя:Ганаровыя грамадзяне Гданьска
Партрэт Канстанцыі Панінскай

**Партрэт ** аўтарства саксонскага мастака . Захоўваецца ў калекцыі Нацыянальнага мастацкага музея Рэспублікі Беларусь.

## Апісанне 
На гэтым партрэце Канстанцыя прадстаўлена ў сукенцы-. Яе сіняя сукенка па французскай модзе апранута на жорсткі гарсэт з вострым мысам спераду (шніпам) і была пашырана ў сярэдзіне XVIII стагоддзя ў Францыі і іншых еўрапейскіх краінах.

## Літаратура 
* *Бялявіна, В. М.* Беларускі касцюм / В. М. Бялявіна, Л. В. Ракава. — Мінск : Беларусь, 2017. — 463 с. : іл. ISBN 978-985-01-1241-5
* 

Катэгорыя:Карціны са збораў Нацыянальнага мастацкага музея Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Карціны 1757 года
Ван І

**Ван І** (, нар. , Пекін, КНР) — дзяржаўны дзеяч Кітая, Міністр замежных спраў КНР з сакавіка (2013-22 і з 2023 года). З 2018 года таксама член Дзяржсавета КНР. Член ЦК КПК 17—20-га скліканняў.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 19 кастрычніка 1953 года ў Пекіне.

Пасля заканчэння школы працаваў 8 гадоў у Хэйлунцзянскім вытворча-будаўнічым корпусе. У 1982 годзе скончыў факультэт моў краін Азіі і Афрыкі Другога пекінскага інстытута замежных моў, спецыялізаваўся на японскай мове, бакалаўр эканомікі. З 1982 года працуе ў МЗС Кітая. Міністр замежных спраў КНР с сакавіка 2013 па 2022 год і з 25 ліпеня 2023 года.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Дыпламаты Кітая
Катэгорыя:Міністры замежных спраў Кітая
Магда Вашарыева

**Магда Вашарыева** (; нар. ) — славацкая актрыса, палітык і дыпламат.

## Біяграфічныя звесткі 
Здымацца ў кіно пачала дзіцем, грала больш як у 30 мастацкіх фільмах. Пасля ролі ў фільме «Птушкі, сіроты і дурні» яе выключылі з універсітэту, а фільм быў забаронены да паказу да 1989 года. Фільм расказвае пра трох чалавек, якія асірацелі ў выніку палітычнага гвалту.

Пазней Магдзе Вашарыевай удалося скончыць вучобу, але працягнуць працу ва ўніверсітэце ёй не дазволілі. Пасля інтэрвэнцыі савецкіх войск у Чэхаславакію ў 1968 годзе Магда Вашарыева мела магчымасць эміграваць у Італію на запрашэнне Федэрыка Феліні, але адмовілася.

Падчас Аксамітнай рэвалюцыі брала ўдзел у дзейнасці Таварыства супраць гвалту, а ў 1990 годзе Вацлаў Гавел прызначыў яе паслом Чэхаславакіі ў Аўстрыі. Потым Магда Вашарыева працавала паслом у Польшчы і дзяржсакратаром у МЗС. Выкладае сацыялогію ў CEVRO INSTITUT’е (Прага).

## Спасылкі 
* Дзе шукаць шчасьця ў аўтарытарнай дзяржаве? 

Катэгорыя:Актрысы Славакіі
Катэгорыя:Дыпламаты Славакіі
Катэгорыя:Палітыкі Славакіі
(231937) 2001 FO32

'''''' — калязямны астэроід з групы Апалонаў, разглядаецца як патэнцыйна небяспечны аб’ект.

Гэты астэроід выявілі ў 2001 годзе. Меркаваны дыяметр нябеснага цела вар'іруецца ад 440 да 680 метраў, згодна паведамленняў NASA.

21 сакавіка 2021 астэроід набліжаецца да Зямлі на адлегласць 0.0135 а.а. (2.02 млн. км), што адпавядае 5.25 адлегласцей ад Зямлі да Месяца. 

Астраномы мяркуюць, што ў наступны раз ён праляціць міма Зямлі толькі ў 2052 годзе.

 

Катэгорыя:Апалоны (астэроіды)
2001 FO32
Партрэт Тэафіліі Вішнявецкай

**Партрэт ** аўтарства ананімнага мастака. На ёй ружова-чырвоная разразная верхняя сукенка з аксаміту, падбітая і аздобленая па берагах . Шчыльна зашнураваны станік з вострым шніпам у месцы злучэння са спадніцай аздоблены пазалочаным паяском з каштоўнымі камянямі. З-пад верхніх рукавоў сукенкі выступаюць празрыстыя манжэты рукавоў кашулі, упрыгожаныя далікатнай белай вышыўкай. Да правага пляча залатым ланцугом з устаўкамі каштоўных камянёў і залатой брошкай з камянямі прышпілена мантыя на . Ніжняя вузкая спадніца надзета на падбітыя набедраныя валікі. Яна ўпрыгожана багатай вышыўкай і фальбонай з залатых махроў.

## Літаратура 
* *Бялявіна, В. М.* Беларускі касцюм / В. М. Бялявіна, Л. В. Ракава. — Мінск : Беларусь, 2017. — 463 с. : іл. ISBN 978-985-01-1241-5
* 

Катэгорыя:Карціны са збораў Нацыянальнага мастацкага музея Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Вішнявецкія
Катэгорыя:Карціны 1750 года
Xcas

**Xcas** (праграмнае забеспячэнне з адкрытым зыходным кодам) — гэта карыстальніцкі інтэрфейс у Giac, бясплатнай базавай камп’ютарнай алгебры (CAS) для

* Microsoft Windows
* Apple macOS

Giac можна выкарыстоўваць непасрэдна ў іншай праграме, напісанай на C++.

Xcas / Giac — гэта праект з адкрытым зыходным кодам, распрацаваны Бернардам Парысэ з Універсітэта Іосіфа Фур’е ў Грэноблі (Ізер) з 2000 года. Ён заснаваны на досведзе, назапашаным у былым праекце Erable.

Giac мае рэжым сумяшчальнасці з праграмамі Maple і MuPAD і калькулятарамі TI-89, TI-92 і Voyage 2000. Карыстальнікі могуць выкарыстоўваць Giac / Xcas як бясплатнае сумяшчальнае з Maple праграмнае забеспячэнне для распрацоўкі афіцыйных алгарытмаў альбо выкарыстання яго ў іншым праграмным забеспячэнні.

Кішэнныя CAS і CAS Calc P11 выкарыстоўваюць Giac. Ён таксама быў інтэграваны з CAS GeoGebra ў 2013 г.

Катэгорыя:Microsoft Windows
Катэгорыя:Linux
Катэгорыя:Mac OS
MILEX

**MILEX** (; ; ) — рэгулярная міжнародная выстава ўзбраенняў і ваеннай тэхнікі, якая праводзіцца ў Мінску адзін раз у два гады.

## Гісторыя 
MILEX на рэгулярнай аснове праходзіць раз у два гады, пачынаючы з 2001-га. Тады выстава сабрала 119 удзельнікаў, і з яе экспазіцыяй азнаёміліся больш за 10 тысяч наведвальнікаў.

Пачынаючы з 3-й выставы MILEX-2005 адным з яе арганізатараў выступае Дзяржкамваенпрам. З гэтага ж года Дзяржкамваенпрам арганізуе і праводзіць у рамках дзелавой праграмы мерапрыемства Міжнародную навуковую канферэнцыю па ваенна-тэхнічных праблемах, праблемах абароны і бяспекі, выкарыстанні тэхналогій двайнога прымянення.

Тады ж, 18 мая 2005 года, на 227-м агульнавайсковым палігоне Барысаўскі для гасцей, удзельнікаў і журналістаў адбыўся дэманстрацыйны паказ тэхнікі, экспануемай на MILEX-2005. Тут прайшла дэманстрацыя баявых магчымасцяў комплексу сродкаў кіравання падраздзяленнем стралкоў-зенітчыкаў «Шлем» (ДНВА «АГАТ»), баявой машыны пяхоты БМП-2, абсталяванай прыцэльным комплексам «Рубеж-М» вытворчасці ААТ «Пеленг», а таксама магчымасці аўтацягнікоў МЗКЦ-74295 у счэпцы з паўпрычэпам МЗКЦ-93783 па пагрузцы і разгрузцы танкаў Т-72 (Мінскі завод колавых цягачоў). Акрамя таго, былі паказаны магчымасці баявога прымянення мадэрнізаванага самалёта Су-27УБМ (558-ы АРЗ) па наземных цэлях лазернай карэктуемай авіяцыйнай бомбай КАБ-500Л і некіравальнымі авіяцыйнымі ракетамі С-8ОФ.

## Удзельнікі 
Удзельнікамі выставы з’яўляліся або з’яўляюцца наступныя прадпрыемствы:

* 140-ы рамонтны завод
* 2566-ы завод па рамонце радыёэлектронных ўзбраенняў
* 2ТС Інжырынг
* 558-ы авіяцыйны рамонтны завод
* EDePro Company
* Авіятэхсістэмы
* АГАТ
* Актуальныя рашэнні бяспекі
* Алмаз-Антэй
* Армаком-Цэнтр
* Атамтэх
* Белзнешпрамсэрвіс
* Белінсофт
* БелОМА
* Белснабпрам
* Белспецзнештэхніка
* Белтэх Аптранікс
* Белтэхэкспарт
* Вундэркабель
* Дысплей (канструктарскае бюро)
* Завод дакладнай электрамеханікі
* КБ Радар
* Мінатор-Сэрвіс
* Мінскі завод колавых цягачоў
* Уралвагонзавод
* ОКБ ТСП
* Пеленг
* Перадавая тэкстыльшчыца
* Іванаўскі парашутны завод «Палёт»
* Расабаронэкспарт
* Тэхманш

Акрамя таго, актыўнымі ўдзельнікамі з’яўляюцца Ваенная акадэмія Рэспублікі Беларусь, ваенна-медыцынскі факультэт БДМУ, ваенна-інфармацыйнае агенцтва «Ваяр» і выдавецкі дом «Нацыянальная абарона».

## Спасылкі 
* Новости по теме: MILEX // СБ. Беларусь Сегодня
* Владимир Чехута. MILEX-2019 без секретов // Грузовик Пресс, 07-2019

Катэгорыя:Мінск
Катэгорыя:Выстаўкі Беларусі
Катэгорыя:Зброевыя выставачныя мерапрыемствы
Катэгорыя:Дзяржаўны ваенна-прамысловы камітэт Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Міжнародныя выстаўкі
Катэгорыя:З’явіліся ў 2001 годзе
Юсефіна Ветэргрунд

**Юсефіна Леанціна Аманда Ветэргрунд** (швед. Josefina Leontina Amanda Wettergrund, , Ранебю — , ) — шведская пісьменніца і паэтэса.

## Біяграфія і творчасць 
Юсефина Веттергрунд нарадзілася ў 1830 годзе ў Сконэ. Яе бацькам быў Карл Густаф К’ельберг, мытны інспектар, а маці — Ульрыка Лундберг, настаўніца. У шлюбе яны не былі, і Юсефіну выхоўвала маці. Наведвала школу ў Карлсхамне, шмат чытала і ў школьныя гады пачала пісаць апавяданні і вершы. Уплыў на яе аказаў паэт Вільгельм фон Браўн: прачытаўшы некалькі вершаў паэтэсы-пачаткоўкі, ён параіў ёй працягваць пісаць.

На працягу некалькіх гадоў Юсефіна працавала гувернанткай, пасля чаго адкрыла школу для дзяўчынак у Ранебю, якой кіравала да 1857 года. Затым яна выйшла замуж за Вільгельма Ветэргрунда, тэлеграфіста. Муж і жонка спачатку пасяліліся ў Істадзе, а потым пераехалі ў Кальмар. Пасля ў іх нарадзілася двое дзяцей. У 1866 годзе сям’я пераехала ў Стакгольм, дзе Юсефіна Ветэргрунд супрацоўнічала з газетай Aftonbladet, а таксама заснавала ілюстраваны штотыднёвы часопіс «Svalan. Illustrerad veckotidning för familjekretsar».

Першы свой літаратурны твор — «Småbitar på vers och prosa» — яна апублікавала ў 1858 годзе пад псеўданімам Леа, які затым выкарыстоўвала на працягу ўсёй сваёй кар’еры. Прадмова да выдання напісаў Вільгельм фон Браўн. За наступныя дзесяць гадоў яна выдала яшчэ чатыры кнігі ў той жа серыі, а таксама шэраг іншых зборнікаў паэзіі і прозы.

Юсефіна Ветэргрунд памерла ў 1903 годзе і была пахавана на Паўночных могілках у Стакгольме.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Паэты Швецыі
Катэгорыя:Пісьменніцы Швецыі
Ленінская вуліца (Ліда)

**Ленінская вуліца** () — вуліца ў горадзе Лідзе Гродзенскай вобласці Беларусі.

## Гісторыя 
Адна з самых старажытных вуліц горада. Гістарычна называлася *Каменская вуліца* (або *Каменка*), назву атрымала ад рэчка Каменкі, прытока Лідзеі, які перасякаў вуліцу. Рэчка мела балоцістыя берагі з заліўнымі лугамі. Вуліца пачыналася з цэнтра горада, ад перакрыжавання з Віленскай, і выходзіла на дарогу ў мястэчка Васілішкі і Астрыну:

## Забудова 
### Няцотны бок 
* № 23 — будынак друкарні (1908). Першапачаткова тут размяшчалася турма. — 

### Цотны бок 
* *Каменская вуліца, 6* — «Пецярбургскі гатэль» Ісака Глаўбермана (не захаваўся). Тут, верагодна, быў усталяваны адзін з першых унітазаў у Лідзе. Пра гэты цуд сантэхнікі пісалі розныя аўтары. Мельхіёр Ваньковіч ў кнізе «Дзе-нідзе» занатаваў:

: Лідскі абшарнік Андрэй Раствароўскі пісаў:

## Спасылкі 

Катэгорыя:Вуліцы Ліды
Луі дэ Сільвестр

**Луі дэ Сільвестр** (; 26 чэрвеня 1675, Со — 11 красавіка 1760, Парыж) — французскі мастак.

## Жыццё і творчасць 
*Луі дэ Сільвестр* быў малодшым сынам прыдворнага мастака і гравёра французскага караля Людовіка XIV Ізраэля Сільвестра. Першым настаўнікам малявання ў Луі быў ягоны бацька. Пазней ён, ужо юнаком, ён займаўся ў Каралеўскай акадэміі жывапісу і скульптуры ў Шарля Лебрэна і Бона Булоня Старэйшага. Яшчэ працуючы пад іх кіраўніцтвам, праславіўся добрым мастаком, а затым удасканальваўся ў Італіі, карыстаючыся парадамі Карла Мараці. Па вяртанні ў Парыж прадставіў у 1702 годзе мясцовай Каралеўскай акадэміі жывапісу міфалагічную карціну «Стварэнне чалавека» (цяпер у музеі Манпелье) і быў прыняты ў члены гэтай установы, а пазней (1706) абраны прафесарам.

У 1712 годзе Луі дэ Сільвестр прызначаны рэктарам Каралеўскай акадэміі ў Парыжы. У 1716 годзе ён прыязджае па запрашэнні курфюрста саксонскага і караля польскага Аўгуста Моцнага ў Дрэздэн, дзе затым жыве і працуе больш за 30 гадоў. У Саксоніі Луі дэ Сільвестр становіцца обер-мастаком Двара і атрымлівае дваранскую годнасць. Акрамя шматлікіх партрэтаў ён стварае дэкаратыўныя ўпрыгажэнні для шэрагу дрэздэнскіх палацаў і розных салонаў Цвінгера. У 1727 годзе Луі дэ Сільвестр становіцца дырэктарам дрэздэнскай Акадэміі мастацтваў.

Пасля вяртання ў Парыж у 1752 годзе ён атрымлівае пасаду рэктара Акадэміі жывапісу і займае гэтую пасаду да канца свайго жыцця.

## Галерэя 

Файл:Augustus III in Polish costume.JPG|*Партрэт караля Аўгуста II ў польскім касцюме* (1737), Дрэздэнская галерэя
Файл:Silvestre Katarzyna Barbara Branicka.jpg|*Партрэт Катажыны Барбары Браніцкай з папугаем* (1726), Нацыянальны музей у Кракаве
Файл:Maria Amalia of Saxony.jpg|*Партрэт каралеўны Марыі Амаліі Ветын у польскім касцюме* (1738), Прада
Файл:Louis de Silvestre - Christ on the Cross Formed by Clouds - WGA21330.jpg|Укрыжаванне Хрыста
Файл:Silvestre Elżbieta Helena Sieniawska.jpg|Партрэт Эльжбеты Гелены Сіняўскай
Файл:Louis de Silvestre-August II.jpg|Партрэт караля Аўгуста II
Файл:Louis Silvestre (atribuição) - Cena mitológica com Apolo e Dafne.jpg|Апалон і Дафна
Файл:Silvestre-August III.jpg|Партрэт караля Аўгуста III
Файл:SilvestreAmorPsycheZwinger.jpg|Амур і Псіхея
Файл:Diana und der schlafende Endymion.jpg|Дыяна і спячы Эндыміён
Файл:La Palatine-Louis XIV.jpg|Кароль Людовік XIV сустракае будучага караля Аўгуста III (1715)

## Зноскі 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Прыдворныя мастакі
Катэгорыя:Мастакі Францыі
Катэгорыя:Памерлі ў Парыжы
Катэгорыя:Вікіпедыя:Старонкі з неадназначнымі геаланцужкамі
Катэгорыя:Памерлі ў 1760 годзе
Катэгорыя:Памерлі 11 красавіка
Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1675 годзе
Катэгорыя:Нарадзіліся 23 чэрвеня
Сігрыд Арнольдсан

**Сігрыд Арнольдсан** (; нар. 20 сакавіка 1861, Стакгольм, Швецыя — 7 лютага 1943, Стакгольм, Швецыя) — шведская оперная спявачка (сапрана) і музычны педагог; вучаніца Дэзірэ Арта.

## Біяграфія 
Сігрыд Арнольдсан нарадзілася 20 сакавіка 1861 года ў Стакгольме ў сям’і Карла Оскара Арнольдсана () — опернага спевака-тэнара, які з дзіцячых гадоў займаўся з дачкой вакалам. Таксама з Сігрыд ахвотна займаўся іншы шведскі оперны спявак, барытон Фрыц Арльберг (). Пазней яна ўдасканальвала сваё майстэрства, займаючыся з самымі знакамітымі музычнымі педагогамі таго часу.

Прафесійны дэбют Сігрыд Арнольдсан адбыўся ў 1885 годзе ў Нацыянальным тэатры горада Прагі, дзе яна выканала ролю Разіны ў оперы Джаакіна Расіні «Севільскі цырульнік».

Валодаючы прыгожым каларатурным сапрана, з поспехам выступала ў ролі Маргарыты ў «Фаўсце», Джульеты ў «Рамэа і Джульеце» і Разіны ў «Севільскі цырульніке» (апошняя стала яе «візітнай карткай») і іншых операх. Яна неаднаразова гастралявала ў італьянскай оперы ў Маскве, Санкт-Пецярбургу, Варшаве і іншых буйных еўрапейскіх гарадах. Яе голас захоўваецца на некалькіх запісах, зробленых у горадзе Берліне для Gramophone Company паміж 1906 і 1910 гадамі.

У 1910 годзе Сігрыд Арнольдсан была прынята членам у Шведскую каралеўскую акадэмію музыкі. Яна сышла са сцэны ў 1911 году, пасля чаго больш 25 гадоў выкладала спяванне ў Вене.

У 1938 годзе Сігрыд Арнольдсан вярнулася ў родны горад, дзе працягвала выкладаць вакал да самай сваёй смерці.

Сігрыд Арнольдсан памерла 7 лютага 1943 года і была пахавана на мясцовых могілках.

## Спасылкі 
* Запіс спявачкі

Катэгорыя:Сапрана
Катэгорыя:Оперныя спевакі і спявачкі Швецыі
Катэгорыя:Спевакі і спявачкі паводле алфавіта
Юсефін Асплунд

**Марыя Юсефін Асплунд** (швед. Maria Josefin Asplund, нар.  г., ) — шведская актрыса. Яна выканала ролю Пернілы, дачкі Мікаэля Блумквіста ў фільме «Дзяўчына з татуіроўкай дракона» (2011). Таксама сыграла галоўную ролю ў фільме «Кола», які з’яўляецца кінаадаптацыяй шведскага бестсэлера.

У 2007—2010 гадах вучылася ў прэстыжнай гімназіі Södra Latin у Стакгольме.
Біргіта Андэрсан

**Ула Біргіта Хелена Андэрсан Бай** (народжаная Андэрсан; ) — шведская актрыса і комік. Лаўрэат прэміі Hedersguldbaggen Шведскага інстытута кіно (2015).

## Біяграфія 
Нарадзілася 20 красавіка 1933 года ў шведскім горадзе Марыестад ў сям’і гандляра.

Сваю папулярнасць яна здабыла як актрыса розных музычных шоу, дзе выступала спачатку разам з Павелам Рамелем і Карлам Герхардам і затым з камедыйным дуэтам Хасэ і Таге. Сярод найбольш вядомых яе работ — ролі ў фільмах і шоў Gula Hund, Att Angöra en Brygga, Spader, Madame !, Äppelkriget, Ägget är löst, Picassos Äventyr і Häxan Surtant.

У 1967 годзе яна выканала ролю Бабулькі-дробкі-з-чайную-лыжку (персанаж кнігі Альфа Пройсена) ў шведскім калядным календары з аднайменнай назвай. Гэты тэле- і радыёсерыял меў вялікі поспех. Пазней у яна выканала ролю Букля ў дзіцячым шоу Från A till Ö — En Resa Orden runt (1974) і маленькага троля Дэйзі ў шоў Trolltider (1979).

У 1989 і 1995 гадах выканала ролю Дорыс у камедыйным кінасерыяле Jönssonligan (Банда Ёнсана).

Памерла 22 лютага 2026 года.

## Крыніцы 
## Спасылкі
Юсефін Нільсан

**Моніка Эма Юсефін Нільсан** (;  — ) — шведская спявачка і актрыса.

## Біяграфія 
Нарадзілася на востраве Готланд у Нереruen. Была дачкой мастака і кампазітара Алана Нільсана. Яе старэйшая сястра Мары Нільсан Лінд была вакаліcткай «Ainbuskruen».

23 сакавіка 1993 года быў выпушчаны дэбютны і адзіны сольны альбом спявачкі Shapes. Музыку і песні да альбома напісалі Бэні Андэрсан і Б’ёрн Ульвеўс. Бені Андэрсан таксама выступіў прадзюсарам альбома. У 2005 годзе выступіла на конкурсе Melodifestivalenruen (шведскі нацыянальны адборачны конкурс на «Еўрабачанне») з песняй «Med hjärtats egna ord».

Таксама яна ўдзельнічала ў готландскім фолк-поп-гурце «Ainbuskruen».

У 1995 годзе сваю кавер-версію на песню спявачкі «Surprise, Surprise» зрабіла эстонская спявачка Нэнсі пад назвай «Sa muutsid kõik».

Памерла ў сваім доме на Готландзе 29 лютага 2016 года за тры тыдні да свайго 47-годдзя.

Катэгорыя:Спевакі і спявачкі Швецыі
Катэгорыя:Актрысы Швецыі
Харыет Андэрсан

**Харыет Андэрсан** (швед. Harriet Andersson, нар.  г., , Швецыя) — шведская актрыса.

## Біяграфія 
Дэбютавала ў кіно ў 1949 годзе. Пазнаёмілася з Інгмарам Бергманам у гарадскім тэатры Мальмё ў пачатку 1950-х гадоў. У 1953 годзе сыграла загалоўную ролю ў яго фільме «Лета з Монікай». У далейшым знялася яшчэ ў дзевяці фільмах Бергмана. Агулам удзельнічала больш чым у 90 стужках. Адной з апошніх прыкметных работ у кіно стала невялікая роля Глорыі ў фільме Ларса фон Трыера «Догвіль» (2003).

У тэатры выконвала ролі ў такіх пастаноўках як «Гамлет» Уільяма Шэкспіра, «Дон Жуан» Мальера, «Дзікая качка» Генрыка Ібсена, «Саната зданяў» Стрындберга, «Шэсць персанажаў у пошуках аўтара» Пірандэла, «Замак» Кафкі і інш.

У пачатку 1950-х сустракалася са шведскім акцёрам Перам Оскарсанам. Мела нядоўгія рамантычныя адносіны з Інгмарам Бергманам, а затым з акцёрам Гунарам Хельстромам. Была замужам за сябрам дзяцінства Берцілем Вейфельтам (1959—1964). У 1960 годзе нарадзіла дачку Петру, якую назвала ў гонар гераіні фільма «Усмешкі летняй ночы». У 1960-я гады сустракалася з фінскім палітыкам, кінарэжысёрам і прадзюсарам Ёрнам Донерам, сыграла ў некалькіх яго фільмах. У 1980—1982 гадах была замужам за Бобам Хокансанам.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Актрысы Швецыі
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі «Кубак Вальпі»
Маргрэт Вейверс

**Маргрэт Вейверс** (, , Стакгольм — , Стакгольм) — шведская актрыса тэатра і кіно.

## Біяграфія 
Упершыню ўдзельнічала ў праграме «Дзіцячая паштовая скрынка» (), калі ёй было ўсяго чатыры гады, а затым рэгулярна працавала на радыё. Некалькі пазней яна сыграла дзіцячую ролю ў драме «Імператар Партугаліі» (1939). У падлеткавым узросце ўдзельнічала ў стварэнні забаўляльнай радыёпраграмы «Шчаслівая васьмёрка».

Вучылася ў тэатральнай школе Calle Flygare (1942—1944), у той жа час у яе быў студэнцкі кантракт у «Europa FFil». Пасля вучобы працавала ў Гарадскім тэатры Мальмё і на гарадскім іпадроме. У 1951 годзе яна атрымала стыпендыю Folkparkernas.

У 1953 годзе перайшла ў гарадскі тэатр Норчепінга-Лінчэпінга. У 1954—1955 гадах выступала ў Новым тэатры ў Стакгольме, у 1956—1957 гадах у Хельсінгбаргу. Пасля гэтага яна грала ў Стакгольмскім гарадскім тэатры да 1985 года, пакуль не стала свабоднай актрысай.

Апошняй роляй Маргрэт Вейвер ў тэатры была нявеста ў «Санаце зданяў» Аўгуста Стрындберга ў пастаноўцы Інгмара Бергмана ў Каралеўскім драматычным тэатры (2000 год).

Дэбютавала ў кіно ў 1943 годзе ў фільме «När ungdomen vaknar» («Калі моладзь прачынаецца»). За сваю кінакар’еру знялася ў больш чым 100 фільмах.

У 2009 годзе атрымала Прыз фестывалю (ганаровая згадка ў конкурсе кароткаметражных фільмаў для Розенхіла).

Катэгорыя:Актрысы Швецыі