open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Мітымна

**Мітымна** () — горад на поўначы грэчаскага вострава Лесбас. Насельніцтва (2011 г.) — 1 570 чалавек. 

Асноўнай гістарычнай каштоўнасцю горада з'яўляецца візантыйская крэпасць **Молібас** (). У даведніках для турыстаў горад часцяком называецца па найменню крэпасці.

Мітымна вядома з VII стагоддзя да н. э. як эалійскі поліс. Лічыцца, што назва паходзіць ад імя дачкі Макара, міфічнага старажытнага валадара Лесбаса. Поліс славіўся вытворчасцю віна, якое хвалілі Вергілій, Авідзій і Гален. У 336 — 251 гг. да н. э. у складзе Старажытнай Македоніі. У 250 — 130 гг. да н. э. — імперыі Пталемеяў. У 129 г. да н. э. заключаны саюз з Рымам. 

Пасля падзелу Рымскай імперыі ў складзе Візантыі. У 520 г. створана асобная праваслаўная епархія Мітымны. Горад падвяргаўся частым нападам з боку мусульман і італьянскіх піратаў, таму ў 1084 г. быў абвешчаны валоданнем імператара, тут пачалося будаўніцтва крэпасці Молібас. Яна вытрывала некалькі аблог з боку генуэзцаў і турак, але ў 1462 г. захоплена асманамі. Да канца XVIII ст. заставалася важным ваенна-марскім цэнтрам Эгейскага мора.

З 1912 г. у складзе Грэцыі. 

У нашы дні асноўныя гаспадарчыя заняткі мясцовых жыхароў — абслугоўванне турыстаў, вырошчванне маслін, кабатаж.

Lesbos Mithymna11.JPG|Рэшткі антычнай Мітымны
Burgmauer des Kastro.JPG|Молібас
Octopus-Arme.JPG|Порт

    

## Спасылкі 
* Μήθυμνα (Μόλυβος) 
* Гісторыя і міфалогія

Катэгорыя:Гарады Грэцыі
Катэгорыя:Гарады Старажытнай Грэцыі
Катэгорыя:Лесбас
Мансаро

**Мансаро** () — турыстычная камуна ў гістарычнай вобласці Анжу і дэпартаменце Мен і Луара на захадзе Францыі. Размешчаны ў 250 км на паўднёвы захад ад Парыжа, на берагах ракі Луару, на месца яе ўпадзення ў ракі В’ена.

## Клімат 
## Гл. таксама 
* Замкі Луары
* Леанарда да Вінчы
* Замкі Францыі

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Камуны дэпартамента Мен і Луара
Замак Мансаро

Каралеўскі **замак Мансаро** () у французскім дэпартаменце Мен і Луара. Замак знаходзіцца ў цэнтры горада Мансаро, на злева беразе Луары, і нароўні з іншымі луарскімі замкамі знаходзіцца пад аховай ЮНЕСКА як помнік Сусветнай спадчыны.

У 2016 годзе замак Мансаро пераназвалі ў *Замак Мансаро-Музей сучаснага мастацтва*.

## галерэя 

File:Anjou Vélo Vintage Château de Montsoreau-Museum of Contemporary Art.jpg
File:Chateau Montsoreau Loire.jpg
File:Chateau de Montsoreau Museum of contemporary art Loire Valley France.jpg
File:Chateau de Montsoreau Museum of contemporary art.jpg
File:Chateau de montsoreau - detail.JPG
File:Château de Montsoreau.JPG
File:Most beautiful villages of the world montsoreau 2.jpg
File:Chateau de Montsoreau Museum of contemporary art sky lantern.jpg

## Гл. таксама 
* Замак Шэнансо
* Замак Шамбор
* Замак Блуа

## Спасылкі 
*  
* 

Катэгорыя:Сусветная спадчына ў Францыі
Мансаро
Мансаро
Катэгорыя:Гістарычныя помнікі Францыі
Катэгорыя:Музеі Францыі
Мансаро
Катэгорыя:Мансаро
Катэгорыя:Музеі сучаснага мастацтва
Катэгорыя:Мастацкія музеі Францыі
Цеплавая энергетыка Беларусі

.]]
У Беларусі электраэнергетыка складаецца практычна з электрастанцый аднаго тыпу — **цеплавых**. Характэрна высокая канцэнтрацыя выпрацоўкі электраэнергіі: на 11 найбольш буйных ЦЭС цяпер выпрацоўваецца 95 % агульнага аб’ёму электраэнергіі. Агульная магутнасць электрастанцый складае каля 10 ГВт. У 2017 з 34,5 млрд квт*гадз выпрацаванай у Беларусі электрычнасці 33,8 далі ЦЭС.

## ДРЭС і ЦЭЦ 
Гэта дзяржаўныя раённыя электрастанцыі (ДРЭС) і цеплаэлектрацэнтралі (ЦЭЦ). ДРЭС выпрацоўваюць толькі электрычную энергію, ЦЭЦ — электрычную і цеплавую. Амаль палова вытворчасці электраэнергіі прыходзіцца на ЦЭЦ. Да 70-х гг. ХХ ст. галоўнымі відамі паліва на электрастанцыях Беларусі былі торф і вугаль, у наш час практычна ўсе вялікія цеплавыя электрастанцыі ў якасці паліва выкарыстоўваюць прыродны газ. Ўвод БелАЭС дазволіць зэканоміць каля 5 млрд куб.м прыроднага газу, адпаведна, знізіць долю выкаплёвага паліва ў вытворчасці электраэнергіі з 95 % да 60 %.

## МініЦЭЦ 
Для забеспячэння патрэб насельніцтва ў малых гарадах і пасёлках створаны мініЦЭЦ, на якіх усё больш ужываным становіцца раззнастайнае мясцовае паліва (біягаз, пілавінне), доля якога ўжо нанова дасягнула 30 %. Доля торфу ў энергабалансе Беларусі ўпала на парадак і ў цяперашні час складае каля 2-3 %, а ў мясцовых відах паліва — каля 15 %. Тарфяное паліва выкарыстоўваюць Жодзінская ЦЭЦ, Пружанская міні-ЦЭЦ, Бабруйская ЦЭЦ-1.

## Найвялікшыя элетрастанцыі 
.]]
Самая буйная электрастанцыя Беларусі — Лукомская ДРЭС (г. Новалукомль), 2890 МВт.. Яна забяспечвае 60 % выпрацоўкі электраэнергіі ў летні перыяд і 40 % у зімовы. Другая па велічыні ДРЭС — Бярозаўская  ў Белаазёрску, 950 МВт. Ужо 90 гадоў працягвае сваю нястомную працу Беларуская ДРЭС ў пасёлку Арэхаўск — першынец вялікай савецкай энергетыкі; з 1986 яна працуе на мазуце, з 1999 — на прыродным газе. Сярод цеплаэлектрацэнтралей найбольшую магутнасць маюць Мінская ЦЭЦ-4 і Наваполацкая ЦЭЦ (1035 і 505 МВт адпаведна).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Энергетыка Беларусі
Ветравая энергетыка Беларусі

]]
**Ветраэнергетыка Беларусі** — галіна альтэрнатыўнай энергетыкі Беларусі. На пачатак 2019 года давала каля 0,3 % агульнай электрычнай вытворчасці. Разам з сонечнай энергетыкай з’яўляецца найважнейшай часткай нетрадыцыйнай энергетыкі Беларусі. Найбуйнейшая ветравая ферма (9 МВт, люты 2019) працуе ў Навагрудскім раёне каля вёскі Грабнікі.

Па дзяржаўнай праграме да 2020 г. было прадугледжана стварэнне да 300 МВт магутнасцяў на ветраэнергаўстаноўках з выпрацоўкай да 500 млн кВт*г , на пачатак 2011 патэнцыял ветраэнергетыцы па гэтай жа дзяржаўнай праграме ў Беларусі быў ацэнены у 2,4 млрд кВт*ч з усталяванай магутнасцю 1,6 ГВт з каэфіцыентам выкарыстання ўсталяванай магутнасці (КВУМ) каля 17 %.

## Прыродныя перадумовы 
У пачатку 2000-х у краіне было высветлена 1840 пунктаў, дзе можна паставіць ад 3 да 20 ветраэнергетычных установак, з патэнцыялам усталяваць магутнасць да 200 ГВт  на 2012 год. Па ацэнкам на ўзроўні 100 метра над паверхню зямлі, сярэдняя гадавая скорасць складае вышэй за 7 м/с больш за палову тэрыторыі Беларусі, што пацвярджаецца паказнікамі Навагрудскага ветрапарка.

Найлепшыя для ветраэнергетыкі ўмовы назіраюцца на ўзвышшах: Навагрудскім, Ашмянскім, Мінскім, Аршанскім.

## Галоўныя прадпрыемствы 
Да 2010-х адзінкавыя ўстаноўкі ўжо дзейнічалі ў Мінскай і Гродзенскай абласцях.

На 2017 год найбуйнейшым ветраэнергетычным аб’ектам з’яўляецца Навагрудскі ветрапарк, што належыць філіялу РУП «Гроднаэнерга» Лідскія энергетычныя сеткі. Першая ветраўстаноўка з’явілася тут каля вёскі Грабнікі (Навагрудскі раён) у 2011 годзе. Вятрак паказаў добрыя вынікі. У 2016 годзе непадалёк усталявалі адразу 5 падобных установак кітайскай кампаніі «HEAG». Стварэнне ветрапарка абышлося дзяржаве ў 13 мільёнаў даляраў. Штогадовая выпрацоўка электраэнергіі складае каля 22 млн квт*гадз. Такі аб’ём згенераванай энергіі дазваляе сэканоміць 4,5 млн кубічных метраў газу ў год (700 000—800 000 даляраў ЗША). Сабекошт выпрацавання электрычнасці да сеці каля 4 центау ЗША (на 2017 год). Станцыю абслугоўваюць 10 сертыфікаваных супрацоўнікаў «Гроднаэнерга». На сярэдзіну 2017 года КВУМ склаў каля 28 %, у 2019 і 2020 гадах каля 32 %, да 2020 года энергетычная магутнасць ветраўстановак магла складаць 289 МВт, але с няздольнасцю канцэрна Белэнерга сплачваць розніцу прыватным уласнікам паміж зяленым тарыфам (каля 10 цэнтаў ЗША у 2017 годзе) і генерацыяй на прыродным газе каля 4,55 центау ЗША, а таксама няздольнасцю існуючых станцый канцэрна эффектыўна следаваць на існуючых магутнасцях за генерацыяй на ВЭУ , дазвол на будаўніцтва новых ВЭУ, працуючых па зялёнаму тарыфу быў скасаваны ў два с паловай разы, пачыная з 2018 года.

На 2021 год праграма дзяржаунай падтрымкі ў выглядзе выдачы дазволу на атрыманне зяленага тарыфа часова спынена да 2022 года.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Беларусь
Катэгорыя:Энергетыка Беларусі
Нафтахімічная прамысловасць Беларусі

**Нафтахімічная прамысловасць Беларусі** — галіна прамысловасці Беларусі, якай займаецца вытворчасцю сінтэтычных матэрыялаў і вырабаў пераважна на аснове прадуктаў перапрацоўкі нафты і прыродных гаручых газаў (сінтэтычны каўчук, прадукты асноўнага арганічнага сінтэзу — этылен, прапілен, поліэтылен, паверхнева-актыўныя рэчывы, гумавыя і азбестатэхнічныя вырабы). Спецыялізавана на вытворчасці і рамонце шын, гумава-тэхнічных вырабаў, гумавага абутку і гуманавых вырабаў шырокага ўжытку.

## Гісторыя 
Адно з першых прадпрыемстваў галіны — Барысаўскі завод гумавых тэхнічных вырабаў «Гуматэхніка» створаны ў 1947 як арцель па выпуску гумавага абутку. З 1949 дае прадукцыю Крычаўскі завод гумавых вырабаў (для аўтатрактарнай прамысловасці, гумавы і спартыўны абутак, клей і інш.), з 1952 — Магілёўскі рэгенератарны завод (пачаў будавацца ў 1949 як завод натуральнага каўчуку; з 1959 выпускаў драблёную гуму і шынны рэгенерат, з 1969 — гумава-тэхнічныя вырабы). У 1952 пабудаваны Бабруйскі завод гумавых тэхнічных вырабаў, з 1965 функцыянце Светлагорскі завод сінтэтычнага валакна, з 1972 — Беларускі шынны камбінат, з 1975 — Брэсцкі завод бытавой хіміі, з 1979 — Баранавіцкі завод бытавой хіміі

## Сучысны стан 
Найбуйнейшыя прадпрыемствы галіны: Магілёўскае і Гродзенскае ВА «Хімвалакно», Наваполацкі «Палімер», Баранавіцкі і Брэсцкі заводы бытавой хіміі.

Белшына вырабляе больш за 190 тыпапалімераў шын для аўтамабіляў, трактароў, сельгасмашын, 160 тыпапалімераў пастаўляецца на экспарт. У 2002 на экспарт пайшло 60,2 % вырабленай прадукцыі, асноўная частка ў Расію, Кубу, Нідэрланды, Швецыю, Польшчу і інш.

Прадпрыемствы хімічнай і нафтавай прамысловасці маюць паміж сабой шырокую кааперацыю. Напрыклад, параксілол Наваполацкага НПЗ выкарыстоўваецца ў Магілёўскім хімвалакно для вытворчасці лаўсану, бензол — на Гродзенскім Хімвалакно для вытворчасці капралактаму, растваральнікі — на розных лакафарбавых прадпрыемствах.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Прамысловасць Беларусі
Кліменцій Фёдаравіч Дзяковіч

**Кліменцій Фёдаравіч Дзяковіч** (? — ?) — беларускі ветэрынар і арганізатар ветэрынарнай справы.

## Біяграфія 
З 31 кастрычніка 1860 года і да 1884 года займаў пасаду старшага губернскага ветэрынарнага ўрача пры мінскім губернскім праўленні.

## Узнагароды 
* Ордэн Святога Уладзіміра 4 ступені
* Знак адрознення за выдатную бездакорную службу за XX гадоў
* Медаль у памяць вайны 1853-56 гадоў

Катэгорыя:Ветэрынары Беларусі
Катэгорыя:Ветэрынары Расійскай імперыі
Катэгорыя:Мінскія губернскія ветэрынарныя ўрачы
Deponia

**Deponia** () — прыгодніцкі point-and-click квэст, распрацаваны кампаніяй Daedalic Entertainment. У ролі выдаўца выступіла Lace Mamba Global. Гульня апавядае пра прыгоды няўдачлівага вынаходніка Руфуса, які марыць пакінуць сваю родную планету-сметніцу Дэпанію. Аднойчы ў няго атрымліваецца забрацца на аргананскі крэйсер, дзе ён сустракае элізіянку — дзяўчыну па імені Гол. Была выпушчана 17 студзеня 2012 года ў Германіі, 29 чэрвеня — ў Англіі.

## Гульнявы працэс 
Геймплэй ва ўсім варта канонам жанра графічнага квэста — класічнае кіраванне point-and-click, інвентар (два варыянты выкарыстання — па націску на адпаведную абразок або па руху колца мышы) і высвечваецца па клавішы «Прабел» актыўныя прадметы.

Пасля кожнага акта гульні бард, падыгрываючы на дзіўным інструменце, спявае куплет пра тое, што здарылася ў акце. Гэтую песню — паводле слова-рэфрэнам яе назвалі «Huzzah» («Ура», «Гуза», «Гузя») — працягнулі ў астатніх гульнях аб Дэпаніі (толькі ў *Deponia Doomsday* чамусьці ўсяго адзін куплет).

Катэгорыя:Камп’ютарныя гульні 2012 года
Катэгорыя:Камп’ютарныя гульні, распрацаваныя ў Германіі
Катэгорыя:Квэсты
Катэгорыя:Steam-гульні
Медаль да стагоддзя БНР

**Медаль да стагоддзя БНР** — узнагарода Рады Беларускай Народнай Рэспублікі, зацверджаная 23 сакавіка 2018 года. Агулам медалём узнагароджаныя больш за 130 асоб з Беларусі і замежжа.

## Падставы для ўзнагароджання 
Згодна са сваім статутам, медаль уручаецца за пажыццёвыя заслугі ў працы дзеля здзяйснення ідэалаў Акта 25 сакавіка 1918 г., у тым ліку за даследаванні і папулярызацыю беларушчыны, здабыццё і ўмацаванне дзяржаўнай незалежнасці Беларусі, барацьбу за свабоду і дэмакратыю ў Беларусі.

Медаль уручаецца:
* Асобам, якія адзначыліся на ніве змагання за волю і незалежнасць Беларусі,
* Выбітным грамадскім і культурніцкім дзеячам у Беларусі і сярод беларускага замежжа,
* Замежнікам, якія спрычыніліся да даследаванняў і папулярызацыі Беларусі ў свеце, а таксама іншым чынам спрыялі нацыянальным інтарэсам Беларусі.

## Апісанне 
Медаль выраблены з бронзы, мае круглую форму дыяметрам 38,61 мм.

На аверсе выбітыя выява герба «Пагоня», скрыжаваныя дубовыя галінкі і надпіс «Рада Беларускай Народнай Рэспублікі».

На рэверсе выбіты надпіс: «100 гадоў БНР», даты «1918» і «2018», лаўровы вянок і беларускі шасціканцовы крыж.

Стужка медаля складаецца з вертыкальных палосаў наступных колераў і размешчаных у наступным парадку: шырокая белая, вузкая чорная, шырокая чырвоная, вузкая чорная, шырокая белая. Наверсе стужкі замацаваная бронзавая планка з надпісам «B.N.R.» Шырыня стужкі — 34 мм.

Да медаля дадаецца афіцыйны дыплом на беларускай мове або на беларускай і англійскай мовах.

## Узнагароджаныя 
[thumb|left|250px|[Уладзімір Аляксеевіч Арлоў|У. Арлоў узнагароджвае Б. Пятровіча медалём «100 гадоў БНР» ад імя старшыні Рады БНР Івонкі Сурвілы]]
Агулам узнагароджаныя больш за 130 асоб з Беларусі і замежжа. Сярод іх палітыкі і грамадскія дзеячы; ветэраны беларускага незалежніцкага руху і палітычныя вязні.

Сярод узнагароджаных:
* Уладзімір Арлоў — беларускі пісьменнік
* Алесь Бяляцкі — беларускі грамадскі дзеяч, праваабаронца
* Радзім Гарэцкі — акадэмік НАН Беларусі
* Джым Дынглі — брытанскі славіст, даследчык беларускай гісторыі і літаратуры
* Арнольд Макмілін — брытанскі славіст, даследчык беларускай літаратуры
* Адам Мальдзіс — беларускі літаратуразнавец, гісторык, пісьменнік, журналіст
* Аляксей Марачкін — беларускі мастак, сябра аргкамітэта БНФ (1988)
* Алена Міхалюк — беларускі грамадскі дзеяч у Вялікабрытаніі
* Уладзімір Някляеў — беларускі паэт, грамадска-палітычны дзеяч, намінант на Нобелеўскую прэмію
* Наталля Радзіна — беларускі журналіст, рэдактарка Хартыі 97
* Дэвід Суорц — першы пасол ЗША ў Беларусі
* Леў Талбузін — беларускі дызайнер, скульптар
* Юры Туронак — беларускі гісторык
* Аляксандр Шатэрнік — беларускі скульптар
* Алесь Шут — беларускі хірург, дэпутат Вярхоўнага Савета Беларусі XII склікання, член Партыі БНФ
* Стэфан Эрыксан — пасол Швецыі ў Беларусі

## Спасылкі 
* Прэс-рэліз аб узнагароджанні медалём да 100-годдзя БНР, сайт Рады БНР 25 снежня 2018
* У Вільні ўручаныя мэдалі Рады БНР дзеячам зь Беларусі  // svaboda.org 24 лістапада 2019

Катэгорыя:Узнагароды Беларускай Народнай Рэспублікі
Катэгорыя:З’явіліся ў 2018 годзе
Катэгорыя:Беларуская дыяспара
Дзярэчынскі сельсавет

**Дзярэ́чынскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Зэльвенскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — аграгарадок (да 2008 г. вёска) Дзярэчын.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Зэльвенскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. З 17 красавіка 1962 года ў складзе Мастоўскага раёна, з 25 снежня 1962 года — Ваўкавыскага раёна, з 6 студзеня 1965 года — Мастоўскага раёна, з 30 ліпеня 1966 года — адноўленага Зэльвенскага раёна. 19 снежня 1974 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Марачынскага сельсавета.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1663 чалавекі, з іх 87,3 % — беларусы, 7,3 % — палякі, 4,3 % — рускія, 0,5 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года — 1091 чалавек

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Мастоўскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Ваўкавыскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Валянцін Іванавіч Бартэльсен

**Валянцін Іванавіч Бартэльсен** (Valentin Karl Richard Bartelsen; , Дэрпт — , Тарту) — беларускі і расійскі ветэрынар.

## Біяграфія 
З сям’і Іагана Фрыдрыха Бартэльсена (1808, Рэвель — 29.05.1865, Дэрпт) і яго жонкі Анеты Сафіі, народжанай Томсан (6.2.1833, Дэрпт — ?).

На 15.5.1897 і 15.5.1898 калежскі асэсар. На 15.5.1899 ветэрынар Дзяржаўнага конезаводства ў Вятцы. На 1.2.1901, 15.2.1902 надворны саветнік, вольнапрактыкавальны ветэрынар ў Холме Пскоўскай губерні. На 1.05.1908 ў Туркестанскім краі. На 1.5.1914 вольнапрактыкавальны ветэрынар ў Санкт-Пецярбургу. На 1.5.1916 там жа, у тым жа чыне.

У , залічаны з 17.08.1919. На снежань 1919 ветэрынарны ўрач 3-й пяхотнай дывізіі.

Па заканчэнні баявых дзеянняў жыў у Тарту. Выкладаў ветэрынарыю. Пахаваны на лютэранскіх могілках у Тарту.

## Зноскі 
## Літаратура 
* Российский медицинский список на 1916. С. 15.
* Волков С. В. База данных «Участники Белого движения в России» на январь 1914. Буква «Б». 

Катэгорыя:Ветэрынары Расійскай імперыі
Катэгорыя:Ветэрынары Беларусі
Катэгорыя:Ветэрынары Расіі
Катэгорыя:Мінскія губернскія ветэрынарныя ўрачы
Зымна Вада (Львоўская вобласць)

**Зымна Вада́** () — вёска ў Львоўскай вобласці Украіны ў складзе Пустамыціўскага раёна, уваходзіць у склад Львоўскай агламерацыі і амаль цалкам зліваецца з горадам, адлегласць да цэнтра Львова складае 9 км. Адно з найбольшых сельскіх паселішчаў ва Украіне.

## Размяшчэнне 
Мяжуе з наступнымі населенымі пунктамі: пасёлак Рудна (Чыгуначны раён г. Львова) — на поўначы; вёска Сухаволя (Гарадоцкі раён) — на захадзе; вёска Канопныця — на паўднёвым захадзе; вёска Лапаіўка, вёска Холаднавідка (Пустамыціўскі раён) — на поўдні; былая вёска Білагоршча (цяпер у Чыгуначным раёне Львова) — на паўночным усходзе. Праз вёску праходзіць чыгуначная лінія Львоў — Мастыска і аўтамагістраль Львоў — Мастыска — Пярэмышль.

## Транспарт 
Жыхары вёскі карыстаюцца чыгуначнай станцыяй Зымна Вада, якая знаходзіцца на мяжы паміж вёскамі (чыгунка дзеліць існаваўшае калісьці адно вялікае сяло на дзве сёння самастойныя часткі). Сама станцыя звязана чыгуначным палатном з Мастыскай, Шклом, Судовай Вішняй і Львовам. На станцыі чатыры разы ў суткі спыняецца электрацягнік Львоў — Мастыска II.

Гарадскія аўтобусныя маршруты г. Львова, якія пралягаюць праз вёску: № 138 — вул. Вашынгтона — Лапаіўка; № 156 — вул. Пад дубам — Зымна Вада (вул. Сірка); № 183 — АС-2 (аўтавакзал «Паўночны») — Сухаволя; № 184 — АС-2 (аўтавакзал «Паўночны») — Рудна — Сухаволя; № 184а — вул. Шчурата — Рудна; № 287 — вул. Драгана — Рудна.

## Помнікі даўніны 
* Вілы ХІХ — пачатку ХХ ст.
* Царква св. Яна Багаслова (былы касцёл св. Кацярыны) 1625 г. (УГКЦ)
* Царква Узвіжання Крыжа Гасподняга 1678 г. (УГКЦ)
* Царква св. Пятра і Паўла (УГКЦ)
* Царква св. Яна Багаслова (ПЦУ)

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Пустамыціўскага раёна
Фарфора-фаянсавая прамысловасць Беларусі

**Фарфора-фаянсавая прамысловасць Беларусі** — адна з галіны прамысловасці Беларусі.

Высакаякасную фарфора-фаянсавую прадукцыю і посуд выпускае «Добрушскі фарфоравы завод», тэхнічны фарфор і вырабы з яго — «Мінскі фарфоравы завод» (Клецк). Прадпрыемства па вырабе фарфору ў Мінску на зачынена.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Прамысловасць Беларусі
Васіль Мікалаевіч Унціт

**Васіль (Вільгельм) Мікалаевіч Унціт** ( — ?) — беларускі і расійскі медык. Доктар медыцыны.

## Біяграфія 
### Дзяцінства і адукацыя 
Ва ўзросце 13 гадоў у 1847 годзе быў адпраўлены бацькам у Любек, дзе вучыўся ў Любецкай гімназіі (1847—1851).

### Прафесійная дзейнасць 
Працаваў урачом у межах Расійскай імперыі. З 1856 па 1861 год працаваў у Кастрамской губерні ў маёнтках Гагарына, у 1862 годзе — урачом у Тульскай губерні, а з 1863 года — ардынатарам у .

У Курску Васіль Мікалаевіч Унціт заставаўся да 1889 года, пасля чаго на працягу дзесяці гадоў — да 1899 года — з’яўляўся памочнікам медыцынскага інспектара ў Мінску, а з 1899 да сваёй смерці 26 лістапада 1902 года працаваў там жа практыкуючым урачом.

## Сям’я 
Быў жанаты з Любоўю Міхайлаўнай Варніцкай. Сваіх дзяцей у сужэнцаў не было і яны ўдачарылі падкінутую дзяўчынку Веру, якая пазней ў 1894 годзе абвянчалася ў Мінску з Анатолем Паўлавым.

Катэгорыя:Медыкі Расіі
Катэгорыя:Медыкі Беларусі
Катэгорыя:Медыкі Расійскай імперыі
Катэгорыя:Постаці беларускай аховы здароўя
Катэгорыя:Постаці расійскай аховы здароўя
Катэгорыя:Псіхіятры Расійскай імперыі
Nvidia

**Nvidia** (стылізавана **nVIDIA**)&nbsp;— амерыканскі вытворца графічных працэсараў, відэаадаптараў пад гандлёвымі маркамі GeForce, Quattro і раней Riva TNT, мультымедыйных і камунікацыйных прыладаў для ПК і гульнявых кансоляў, на кшталт PlayStation 3 і Xbox.

Штаб-кватэра карпарацыі знаходзіцца ў горадзе Санта-Клара, што ў штаце Каліфорнія, ЗША.

Кошт акцый амерыканскага вытворцы ў 2024 годзе падняўся да гістарычнага максімуму, Nvidia стала самай дарагой кампаніяй у свеце. Поспех фірмы ў першую чаргу звязаны з яе рашэннем зрабіць стаўку на сектар штучнага інтэлекту. Да канца таргоў 18 чэрвеня акцыі каштавалі амаль 136 даляраў — у сто разоў больш, чым восем гадоў таму. У гэты дзень кампанія стала каштаваць даражэй, чым Microsoft, якая да таго ўзначальвала сусветны рэйтынг самых дарагіх кампаній планеты. У пачатку чэрвеня Nvidia абагнала па гэтым паказчыку Apple, адціснуўшы яе на трэцяе месца. Рынак ацэньвае Nvidia у 3,34 трлн даляраў, толькі з лютага 2024 года кошт кампаніі вырас больш чым у паўтары разы. У сувязі з такім ростам Nvidia пачалі адносіць да наймагутнейшых амерыканскіх тэхналагічных карпарацый.

Асноўны канкурэнт — кампанія AMD.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт кампаніі Nvidia.

Катэгорыя:Кампаніі, заснаваныя ў 1993 годзе
Катэгорыя:ІТ-кампаніі ЗША
Катэгорыя:Крамянёвая даліна
Шкляная прамысловасць Беларусі

**Шкляная прамысловасць Беларусі** — адна з галіны прамысловасці Беларусі.

Валавы аб’ём шкляной і фарфора-фаянсавай прамысловасці ў структуры прамысловасці Беларусі складае 17,1 % (2001) і ўключае каля 50 прадпрыемстваў.

## Гісторыя 
У канцы XIX — пачатку XX ст. шкляная і кафляная вытворчасць пачала ўзнікаць на Беларусі. У 1933 годзе пачаў дзейнасць «Гомельскі шклозавод». У 1940 удзельная вага галіны ў валавой прадукцыі ПЮМК на Беларусі выпушчана 3,4 % аконнага шкла. 1950 вытворчасць аконнага шкла ў параўнанні з 1945 вырасла ў 12,5 разоў.

## Структура 
Асноўная прадукцыя шкляной прамысловасці — шкло паліраванае ліставое, шкло бяспечнае трохслойнае паліраванае «Трыплекс», шкло загартаванае паліраванае, будаўнічае пенашкло, шкло з металічным пакрыццём, шклотара, мэблевае шкло, шклопакеты — вырабляе «Гомельшкло» (Касцюкоўка); узорыстае і арміраванае шкло, шклаблокі і бутэлькі з зялёнага і карычневага шкла — на ВРУП «Гродзенскі шклозавод». Высакомастацкія вырабы з хрусталя і шкла, сартавы посуд вырабляюць на РУП "Шклозавод «Нёман» і ВРУП «Барысаўскі хрусталёвы завод». Шкляную тару і гаспадарча-бытавыя вырабы выпускаюць шкозаводы: «Шкло-Глуша» (Бабруйскі раён), «Шклозавод Гута» (Пастаўскі раён), «Шклозавод Ялізава», «Шклозавод Залессе» (Вілейскі раён); бутэлькі з безкаляровага шкла — «БелЕўратара» (Ліда). Працуюць люстраныя фабрыкі «Мінская люстраная фабрыка», «Гомельская люстраная фабрыка» і ТАА «Люстэрка» (Бабруйск).

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Прамысловасць Беларусі
Анджэла Антонавіч Кампіёні

**А́нджэла Антонавіч Кампіёні** (, Кома — ) — архітэктар, калежскі сакратар. Аўтар забудовы Горы-Горацкай земляробчай школы (цяпер — Беларуская сельскагаспадарчая акадэмія) і Батанічнага саду ў Горках.  Акадэмік Імператарскай Акадэміі мастацтваў.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў горадзе Кома ў 1790 годзе.

Удзельнічаў у аздабленні Анічкава палаца, быў задзейнічаны пры ўзвядзенні будынкаў, якія прылягалі да Біржы, ва ўзвядзенні царквы пры Смольным манастыры ў Пецярбургу.

У сярэдзіне красавіка 1841 года падаў генеральны план Горак і планы больш як дваццаці паселішчаў, якія належалі Горы-Горацкай земляробчай школе. Увосень 1842 года генплан Горак быў ухвалены ў Міністэрстве, а ўвесну наступнага года пачаліся працы па яго рэалізацыі. Мястэчка актыўна развівалася, таму архітэктар выканаў карэктоўку генеральнага плана, якую ў 1845 годзе зацвердзілі ў Пецярбургу імперыі без заўваг.

Увосень 1846 года А.Кампіёні быў звольнены са службы ў Горках, і з’ехаў у Санкт-Пецярбург, дзе яшчэ недоўгачасовы час выкладаў у Акадэміі мастацтваў. Памёр архітэктар 24 снежня 1847 годзе ў Пецярбургу. Пахаваны на Смаленскіх лютэранскіх могілках.

Катэгорыя:Архітэктары Расіі
Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары Горак
Катэгорыя:Архітэктары класіцызму
Катэгорыя:Архітэктары XIX стагоддзя
Катэгорыя:Калежскія сакратары
PlayStation 2

**PlayStation 2** ()&nbsp;— другая гульнявая прыстаўка, выпушчана кампаніяй Sony, спадкаемніца PlayStation і папярэдніца PlayStation 3. Пра пачатак распрацоўкі было абвешчана ў сакавіку 1999 года, продаж кансолі ў Японіі распачалася 4 сакавіка 2000 года, у Паўночнай Амерыцы&nbsp;— 26 кастрычніка 2000 года і ў Еўропе&nbsp;— 24 лістапада 2000 года.

PS2&nbsp;— гульнявая прыстаўка шостага пакалення, якая стала самай папулярнай гульнявой прыстаўкай у гісторыі відэагульняў. Станам на 2011 год у свеце прададзена больш за 154 мільёны экзэмпляраў PS2. З пачатку 2013 года вытворчасць спынена.

## Тэхнічныя характарыстыкі 
Кансоль можна ўсталёўваць як вертыкальна, так і гарызантальна; для вертыкальнага становішча выпускаецца спецыяльная падстаўка. Прыстаўка мае 64-разрадны цэнтральны працэсар Emotion Engine (MIPS IV) з тактавай частатой 294,912 МГц. Аб’ём АЗП складае 32 МБ RDRAM, відэапамяці&nbsp;— 4 МБ. Графічны працэсар Graphics Synthesizer з частатой 147 МГц забяспечвае малюнак дазволам ад 320х240 до 1920х1080i.

PlayStation 2 мае два USB-парты і порт IEEE 1394, 2 раздымы для геймпадаў, 2 слоты карт памяці, камбінаваны аўдыё/відэавыхад, лічбавай аптычны выхад. Жорсткі дыск можа быць усталяваны ў адсек пашырэння на задняй панэлі кансолі.

У PlayStation 2 маюцца два раздыма для падлучэння геймпадаў, для падключэнне дадатковых след дакупляць спецыяльны кантролер. PS2 здольная працаваць з геймпадам першай PlayStation.

## Магчымасці 
PlayStation 2 запускае відэагульні на CD-ROM і DVD-ROM. Акрамя таго, кансоль можа прайграваць аўдыё CD і фільмы на DVD, а таксама сумяшчальная з першай PlayStation. PS2 падтрымлівае карты памяці PlayStation і кантралёры, але пры гэтым карты памяці PS1 працуюць толькі з гульнямі для PS1, а кантралёры падтрымліваюць не ўсе функцыі, прадугледжаныя ў гульнях для PS2.

Пасля ўстаноўкі сеткавай карты некаторыя гульні для PlayStation 2 адкрываецца магчымасць шматкарыстальніцкай гульні праз інтэрнэт у гульнях, дзе гэта прадугледжана. Замест адзінага сэрвісу з сістэмай аплаты па падпісцы, сэрвісы для шматкарыстальніцкіх гульняў PlayStation 2 прадастаўляюцца выдаўцамі.

## Гульні 
Для PlayStation 2 выйшла 2501 гульня, з іх 18 сталі бестселерамі, прададзена больш 5&nbsp;млн. копій:

* Grand Theft Auto: San Andreas
* Grand Theft Auto: Vice City
* Gran Turismo 3: A-Spec
* Grand Theft Auto III
* Gran Turismo 4
* Final Fantasy X
* Need for Speed: Underground
* Need for Speed: Underground 2
* Medal of Honor: Frontline
* Kingdom Hearts
* Metal Gear Solid 2: Sons of Liberty
* Final Fantasy XII
* Crash Bandicoot: The Wrath of Cortex
* Final Fantasy X-2
* Madden NFL 2004
* Dragon Quest VIII: Journey of the Cursed King
* Medal of Honor: Rising Sun
* Guitar Hero II

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Гульнявыя прыстаўкі
Катэгорыя:Sony
Катэгорыя:DVD
Рычард Олні

**Рычард Олні** (; 15 верасня 1835—8 красавіка 1917) — амерыканскі палітык-дэмакрат, 34-ы Дзяржсакратар ЗША і 40-ы Генеральны пракурор ЗША.

Катэгорыя:Дзяржаўныя сакратары ЗША
Катэгорыя:Члены Дэмакратычнай партыі ЗША
Катэгорыя:Юрысты ЗША
Катэгорыя:Генеральныя пракуроры ЗША
Лесанарыхтоўчая прамысловасць Беларусі

).]]
.]]
**Лесанарыхтоўчая прамысловасць Беларусі** — адна з галін лясной прамысловасці Беларусі.

Базавымі яе прадпрыемствамі з’яўляюцца леспрамгасы, якія ажыцяўляюць нарыхтоўку драўніны і вываз лесаматэрыялу непасрэдна да шляхоў транспарту і на склады лесапільна-дрэваапрацоўчых прадпрыемтсваў і іншых спажыўцоў сыравіны. Леспрамгасы разам з асноўнай вытворчасцю маюць дадатковую і пабочную (падсочка хвоі, здабыча пнёвага асмогу, шпалапілаванне, выглевыпальванне і інш.).

Лесанарыхтоўку вядуць таксама Міністэрства лясной гаспадаркі і інш. ведамствы, якія валодаюць і карыстаюцца лясным фондам.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Прамысловасць Беларусі
Павел Мянандравіч Пятроў

**Павел Менандравіч Пятро́ў** ( — ) — урач, вучоны ў галіне судовай медыцыны і арганізатар аховы здароўя, доктар медыцыны (1871).

## Біяграфія 
### Дзяцінства і адукацыя 
Нарадзіўся у 1843 годзе. Вышэйшую адукацыю атрымаў у Маскоўскім універсітэце (1864). Працаваў у Маскоўскім ваенным шпіталі. У 1869 годзе вытрымаў экзамен на доктара медыцыны ў тым жа ўніверсітэце, а дысертацыю абараняў у Ваенна-медыцынскай акадэміі ў 1871 годзе.

## Навуковая дзейнасць 
Аўтар прац па судовай медыцыне, арганізацыі медыцынскай дапамогі, уліку інфекцыйных хвароб, выніках венерычных захворванняў, барацьбе з халерай на тэрыторыі сучаснай Беларусі.

### Асобныя творы 
* «Об изменении симпатическо-нервной системы при конституциональном сифилисе» (доктарская дысертацыя, Санкт-Пецярбург, 1871)
* «Об изменениях бороздки на шее при смерти от повешения» («Журнал для нормальной и патологической гистологии, фармакологии и клинической медицины», выд. праф. Рудневым і Забеліным у 1873 годзе)
* «Об изменениях при ожогах в судебно-медицинском отношении» («Сборник сочинений по судебной медицине», 1873)
* «Судебно-медицинская казуистика из дел медицинского совета» («Сборник сочинений по судебной медицине», 1874)
* «Перевод общей части судебной медицины Каспера-Лимана с дополнениями» (асобнае выданне ў «Сборнике по судебной медицине», 1878 і 1879)
* «О распределении и изменении крови в волосных сосудах легких в смерти от задушения» («Архив судебной медицины и общественной гигиены», 1883)
* «О ходе холерной эпидемии в Минской губернии в 1893 году» (асобнае выданне)

## Літаратура 
* 
* История медицины Беларуси в биографиях ее врачей ХVІІ — 1 пол. ХХ вв. : биобиблиографический справочник от А до Я : 2000 биографий врачей : [по данным архивных источников] / Кульпанович О. А. — Минск, 2011. — С. 300.

## Спасылкі 
* Беларусь у асобах і падзеях: Пятроў Павел Мянандравіч // Нацыянальная бібліятэка Беларусі
* 

Катэгорыя:Судовыя медыкі Беларусі
Катэгорыя:Медыкі Беларусі
Катэгорыя:Медыкі Расійскай імперыі
Катэгорыя:Саратаўскія губернскія ўрачэбныя інспектары
Катэгорыя:Яраслаўскія губернскія ўрачэбныя інспектары
Катэгорыя:Мінскія губернскія ўрачэбныя інспектары
Катэгорыя:Судовыя медыкі Расійскай імперыі
Катэгорыя:Постаці беларускай аховы здароўя
Катэгорыя:Выкладчыкі Варшаўскага ўніверсітэта
Атон Восіпавіч Федаровіч

**Атон Восіпавіч Федаровіч** ( — ) — беларускі медык-хірург. Першы рэнтгенолаг Беларусі.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў 1859 годзе. У 1894-1912 гарадавы ўрач Мінска, малодшы ўрач Мінскіх богаўгодных устаноў.

Адкрыў першы рэнтгенкабінет на тэрыторыі сучаснай Беларусі.

## Літаратура 
* Шапиро Л. Н. Хирургическая деятельность О. О. Федоровича, с. 270—272
* Кодис Ф. К. Личность О. О. Федоровича, с. 272—274
* Яхнин А. 3. Оттон Осипович Федорович, как член О-ва минских врачей, с. 274—276
* Волынская В. И. О. О. Федорович и «белый цветок», с. 277
* Оффенберг И. Ц. Болезнь д-ра О. О. Федоровича и его последние минуты, с. 277—284
* Морзон В. И. Памяти О. О. Федоровича, с. 284—285.

Катэгорыя:Медыкі Беларусі
Катэгорыя:Хірургі Беларусі
Катэгорыя:Рэнтгенолагі Беларусі
Катэгорыя:Медыкі Расійскай імперыі
Катэгорыя:Хірургі Расійскай імперыі
Лесахімічная прамысловасць Беларусі

**Лесахімічная прамысловасць Беларусі** — галіна лясной прамысловасці Беларусі.

Лесахімічная прамысловасць на Беларусі развіта параўнальна слаба і прадстаўлена ААТ «Лесахімік» (былы Барысаўскі лесахімічны завод). На яго долю прыпадае 1,4 % валавой прадукцыі лесапрамысловага комплексу. Вырабляе каніфоль, шкіпінар (тэрпенцінавае масла), дубільныя экстраты, каніфольныя кляі, лакафарбавую прадукцыю. У якасці сыравіны выкарыстоўваюць пнёвы асмол, хваёвую жывіцу.

У 1900 годзе на тэрыторыі сучаснай Беларусі дзейнічала 161 дробных саматужных смолашкіпінарных і дзягцярных прадпрыемстваў. На іх працавалі 400 рабочых (без уліку занятых лесанарыхтоўкай і перавозкай). Памерамі выдзяляліся Выдрынскі завод сухой перагонкі драўніны ў Аршанскім павеце, заснаваны акцыянерным таварыства «Шэрынг». У 1912 годзе лесахімічная прамысловасць на тэрыторыі Беларусі давала 18 % такой прадукцыі Расійскай імперыі.

## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Прамысловасць Беларусі
Катэгорыя:Лясная прамысловасць
Цэментная прамысловасць Беларусі

**Цэментная прамысловасць Беларусі** — найважнейшая галіна прамысловай вытворчасці Беларускай эканомікі, складае 12,8 % валавой прадукцыі (2001). Працуе на мясцовай сыравіне (мел. мергель, гліна; 15 радовішчаў, запасы 718 млн т). Штогод выпускаецца каля 4,5 млн тон цэменту. Беларускі цэмент экспартуецца ў Польшчу, Літву, Украіну, Расію і інш. 

Цэмент вырабляюць у Гродзенскай і Магілёўскай абласцях: найбуйнейшы ВРУП «Беларускі цэментны завод» (Касцюковічы), ВРУП «Крычаўцэментнашыфер» і ААТ «Красносельскбудматэрыялы» (Ваўкавыскі раён), што вырабляе высакаякасны цэ-
мент, шыфер, вапна, азбестацэментныя трубы. Доля дзяржавы ў статутных фондах кампаній складае 97-98 %.

Праектная магутнасць 1-й чаргі ВРУП «Беларускі цэментны завод» 1,2 млн т, тут упершыню ў сусветнай практыцы выкарыстоўваецца «сухі» спосаб вытворчасці цэменту з пераўвільготненай сыравіны. З-за спаду ў будаўніцтве магутнасці цэментных заводаў Беларусі выкарыстоўваецца на 84 % (2002). Выпускаюць портландцэмент маркі М&nbsp;400, М&nbsp;500 і вышэй. 

Патрэбнасці цэментных заводаў у торфабрыкеце складаюць каля 300 тыс. т у год, рэальна ж выкарыстоўваюць каля 100 тыс. т, але нават такая патрэбнасць паскарае расход неўзнаўляльнага прыроднага рэсурсу.

Ужо з пачатку 2014 года на беларускі рынак хлынулі сотні тысяч тон расійскага цэменту. Такім чынам, у выніку недальнабачнай палітыкі мадэрнізацыі, недастатковай маркетынгавай прапрацоўкі рынку на перспектыву, цэментная галіна Беларусі апынулася на мяжы банкруцтва. Сумарныя страты трох цэментных заводаў у 2018 у параўнанні з мінулым годам выраслі больш чым у два разы і склалі Br220 млн.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Прамысловасць Беларусі
Хлебапякарная прамысловасць Беларусі

**Хлебапякарная прамысловасць Беларусі** — падгаліна харчовай прамысловасці, якая ўключае больш за 160 прадпрыемстваў, раўнамерна размеркаваных па тэрыторыі краіны; найбольш у Мінску (6 хлебазаводаў і «Аўтамат») і абласных цэнтрах. Прадпрыемствы аб’яднаны ў вытворчыя аб’яднанні Мінскхлебпрам, 6 абласных і Барысаўхлебпрам.

## Гісторыя 
На Беларусі першы механізаваны завод пабудаваны ў 1927 годзе ў Мінску. У 1960-х гадах фактычна знікла хатняя выпечка хлеба, і паступова зачыняліся мясцовыя невялікія пякарні ў мястэчках і раённых цэнтрах, хоць яшчэ ў сярэдзіне XX стагоддзя іх было некалькі соцень.

Асартымент гатункаў хлеба ў Беларусі быў паступова ўніфікаваны з агульнасаюзным. У сярэдзіне 1980-х ужо паўсюль будаваліся новыя заводы з аўтаматызаванымі лініямі. Некалькі такіх заводаў маглі забяспечыць усю патрэбу Беларусі ў танным масавым хлебе.

Зварот Мінскага хлебазавода № 2, заснаванага яшчэ да 1917 года, да «архаічных» рэцэптаў быў выкліканы пошукам рынкавай нішы ў эпоху мас-маркета. Тэхнолаг Святлана Загнетава атрымала стажыроўку на хлебазаводзе ў Коўне, дзе павага да традыцыйнай нацыянальнай рэцэптуры захоўвалася. Яна згадвае:
*- Потым мы ўспомнілі, што нашы бабулі дадавалі ў хлеб бульбу. Замесілі ўсё гэта з жытнім соладам, патакай, кменам і… выйшаў «Нарачанскі»*.

Каштаваў «Нарачанскі» па тых часах нятанна — 54 капейкі, пры тым, што кошт бохана тады быў 18 капеек. Але попыт рос, паступова досвед сталі капіяваць іншыя хлебазаводы. З’явіліся такія папулярныя гатункі як «Траецкі», «Старая Вільня», «Альгерд» і інш., у асноўным цёмныя жытнія. Вярнуліся традыцыйныя беларускія дабаўкі да хлеба — кмен, каляндра, насенне льну. У апошнія гады ўсё папулярнейшым становіцца так званы «бездражджавы» хлеб — дакладней кажучы, хлеб на заквасцы. 

Святлана Загнетава апісвае з’яўленне гатунку хлеба «Траецкі»: *— Мяне неяк дырэктар папрасіў, — прыгатаваць кісла-салодкі хлеб, але без кмену — не ўсім прыйшлася па душы гэтая дабаўка. Я ўзяла чыстую жытнюю муку, салодкую заварку і спякла невялікі батончык крыху больш за паўкіло вагой. А потым неяк усыпала ў яго жменьку разынак — праверыць, што з гэтага атрымаецца. Так з’явiўся хлеб «Траецкi з разынкамi», а цяпер яшчэ курагу з арэхамi, чарнаслiў i насенне ў яго дабаўляем*

Вырабляецца больш за 200 найменняў хлеба (жытняга, пшанічнага, жытне-пшанічнага, палепшанага, фармавога, подавага), батоны, сушкі, сухары, абаранкі, караваі, кандытарская вырабы і іншы. Сучасны кірунак развіцця галіны — выпуск дыетычнай і лекава-прафілактычнай прадукцыі (бессалявы, бялковы, бездражжавы, вітамінізаваны, вотруб’евы і іншы хлеб).
 
З развіццём супермаркетаў пашырыліся хлебапякарні пры крамах.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Прамысловасць Беларусі
Мукамольна-крупяная прамысловасць Беларусі

**Мукамольна-крупяная я прамысловасць Беларусі** — адна з галін харчавой прамысловасці. Спецыялізуецца на перапрацоўцы збожжа на муку і крупы. Дзейнічае каля 200 прадпрыемстваў і вытворчасцей. Найбольш буйныя прадпрыемствы: ААТ «Брэстхлебпрадукт», «Мінскі камбінат хлебапрадуктаў», «Слуцкі камбінат хлебапрадуктаў» і іншыя.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Прамысловасць Беларусі
Федаровіч

**Федаровіч** — беларускае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Аляксандр Уладзіміравіч Федаровіч (нар. 1973) — беларускі футбаліст і трэнер.
* Атон Восіпавіч Федаровіч (1859—1912) — беларускі медык-хірург.
* Валерый Валер’евіч Федаровіч (нар. 1977) — расійскі прадзюсар.
* Вацлаў Пятровіч Федаровіч (1848—1911) — краязнавец, калекцыянер, юрыст.
* Сафія Федаровіч (1893—1953) — тэатральная мастачка
* Сяргей Уладзіміравіч Федаровіч (нар. 1939) — беларускі вучоны ў галіне алергалогіі, імуналогіі, прафпаталогіі, заслужаны дзеяч навукі Беларусі.
Алейна-тлушчавая прамысловасць Беларусі

**Алейна-тлушчавая прамысловасць Беларусі** — галіна харчовай прамысловасці. Уключае ў сябе выраб алею, маргарыну, маянэзу, гаспадарчага мыла і іншае.

## Агульныя звесткі 
У Беларусі алейна-тлушчавая галіна ўключае ў сябе дзве падгаліны — алеездабыўную і алееперапрацоўчую. Алеездабыўная галіна прадстаўлена 51 арганізацыяй, з якіх 16 спецыялізуюцца на перапрацоўцы насення алейных культур, а 35 маюць абсталяванне па перапрацоўцы.

Асноўныя вытворцы алейна-тлушчавай прадукцыі ў Беларусі на 2016 год.

Таксама Беларусь экспартуе некаторую колькасць макухі, у асноўным рапсавую і соевую.

Табліца паказвае дынаміку экспарту макухі розных відаў з Беларусі ў тыс. тон:

Баланс вытворчасці і спажывання прадукцыі алейна-тлушчавай прамысловасці ў Беларусі на 2016 год у тыс. тон:

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Харчовая прамысловасць Беларусі
Катэгорыя:Алейныя культуры
Пасуціцкі сельсавет

**Пасу́ціцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Зэльвенскага раёна Гродзенскай вобласці. Цэнтр — вёска Пасуцічы.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Зэльвенскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Гродзенскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя ўвайшла ў склад новаўтворанага Тулаўскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Зэльвенскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Гаўрыла Саламонавіч Ліпманаў

**Гаўрыла Саламонавіч Ліпманаў** ( — ) — беларускі медык.

## Біяграфія 
Скончыў медыцынскі факультэт Дэрпцкага ўніверсітэта. Валасны ўрач мястэчак Смілавічы і Мір, вольнапрактыкуючы лекар у Мінску. У 1919—1920 гадах займаў адміністрацыйныя пасады, у 1921—1924 гадах — старшыня Навуковага таварыства мінскіх урачоў.

Катэгорыя:Медыкі Беларусі
Катэгорыя:Медыкі Расійскай імперыі
Леў Навумавіч Шапіра

**Леў Навумавіч (Лейба Невахавіч) Шапіра** ( — ) — беларускі хірург. Адзін з заснавальнікаў хірургіі ў Мінску.

Скончыў медыцынскі факультэт Дэрпцкага ўніверсітэта.

### Прафесійная дзейнасць 
Два гады працаваў у Маскве, у лячэбніцы «Кні», а потым з 1890 года жыў і працаваў у Мінску
* Дзве дачкі сталі музыкантамі

Катэгорыя:Медыкі Беларусі
Катэгорыя:Медыкі Расійскай імперыі
Катэгорыя:Хірургі Беларусі
Катэгорыя:Хірургі Расійскай імперыі
Сямён Давыдавіч Камінскі

**Сямён Давыдавіч Камінскі** ( — ) — беларускі медык-афтальмолаг, наркам аховы здароўя БССР, член камісіі па стварэнні БДУ.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў м. Барзна Чарнігаўскай губерні ў сям’і служачага. У 1889 годзе скончыў медыцынскі факультэт Кіеўскага ўніверсітэта. Адначасова працаваў у Мінскай яўрэйскай бальніцы.

Затым — прафесар, загадчык кафедры вочных хвароб медфака БДУ, потым — Мінскага медыцынскага інстытута; у 1935—1939 гадах — галоўны афтальмолаг БССР.

## Навуковая дзейнасць 
Асноўныя навуковыя працы прысвечаны праблеме барацьбы з трахомай. У 1924—1939 гадах старшыня камісіі па барацьбе з трахомай пры Наркамздароўя БССР.

У 1924 годзе быў ініцыятарам арганізацыі спецыяльных атрадаў па выяўленні і вывучэнні захворвання насельніцтва рэспублікі трахомай, аказання хворым спецыялізаванай медыцынскай дапамогі. З дакладам «Трахома, ступень яе распаўсюджання ў Беларусі і меры барацьбы з ёй» выступіў у 1926 годзе на I Усерасійскім з’ездзе вочных урачоў. Па яго ініцыятыве ў 1929 годзе арганізавана трахаматозная лячэбніца ў Менску, а ў 1934 годзе створаны Навукова-даследчы трахоматозна-афтальмалагічны інстытут у Гомелі. Працаваў над праблемамі вочнага траўматызму, вывучаў прафесійныя захворванні вачэй.

Апублікаваў больш за 10 навуковых прац, у т.л. — у замежных выданнях. Аўтар падручніка «Трахома» (1931, 1935).

## Літаратура 
* Профессор С. Д. Каминский: [Некролог] // Вестник офтальмологии. — 1939. — Т. 15, вып. 2, № 8. — С. 111.
* Крючок Т. И. С. Д. Каминский: К 100-летию со дня рождения // Вестник офтальмологии. — 1964. — № 3. — С. 90-92.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Чарнігаўскай вобласці
Катэгорыя:Афтальмолагі Беларусі
Катэгорыя:Афтальмолагі СССР
Катэгорыя:Афтальмолагі Расійскай імперыі
Катэгорыя:Постаці беларускай аховы здароўя
Катэгорыя:Народныя камісары аховы здароўя БССР
Катэгорыя:Медыкі Расійскай імперыі
Катэгорыя:Загадчыкі кафедраў БДМУ
Катэгорыя:Члены Таварыства мінскіх урачоў
Нафтаперапрацоўчая прамысловасць Беларусі

**Нафтаперапрацоўчая прамысловасць Беларусі** — галіна паліўна-энергетычнага комплекса Рэспублікі Беларусь, якая спецыялізавана на выпуску маторнага масла і кацельна-пячнога паліва, прадуктаў хіміі і нафтахімічнай прамысловасці і інш.

## Гісторыя 
Развіваецца з 1963 года, калі быў здадзены ў эксплуатацыю Полацкі НПЗ. У 1975  годзе прадукцыю пачаў даваць Мазырскі НПЗ. Устаноўленная магутнасці **Полацкага НПЗ** складае 25 млн т. за год, глыбіня перапрацоўкі нафты дасягае 64-65 %, выпускаецца больш за 75 найменаванняў прадукцыі, у т.л. бензін, рэактыўнае, дызельнае і пячное паліва, мазут, бітумы, вакуумны газойль, звадкаваны газ, тэхнічная сера. **Мазырскі НПЗ** арыентаваны на вытворчасць маторнага і кацельнага паліва, яго магутнасць 16,5 млн т. за год. У 2000 першасная перапрацоўка нафты складала 13&nbsp;528 тыс. т, у выніку атрымана (тыс. т.): бензіну — 2124, дызельнага паліва — 3847, топачнага мазуту — 4627. Нафта ў гэтыя заводы паступае ў асноўным па адгалінаваннях магістральнага трубаправода з Расіі.

У свой час гэтыя, самыя сучасныя на прасторах СССР, прадпрыемствы былі пабудаваны з мэтай экспарту нафтапрадуктаў і забеспячэння Беларусі палівам. Цяпер яны прайшлі мадэрнізацыю (на МНПЗ глыбіня перапрацоўкі дасягнула 78 %, на Нафтане — 72 %), але з-за недахопу нафты пакуль не могуць працаваць на ўсю магутнасць. Нафтаперапрацоўчыя заводы Беларусі, пачынаючы з 2005 г., перапрацоўвалі штогод больш за 20 млн т нафты, пасля адзначыўся даволі моцны спад (у 2010 г. — 16,5 млн т, у 2016 г. — 18,6 млн т, у 2018 г. — каля 18 млн т). На 2019 год узгоднены баланс, які агадвае магчымасць дастаўкі да 24 млн т расійскай нафты. З гэтага аб’ёму 18 млн т мяркуецца для перапрацоўкі на беларускіх НПЗ.

Экспарт нафтапрадуктаў з’яўляецца адной з найважнейшых крыніц валютных паступленняў у бюджэт Беларусі. Сярэдняя цана экспартуемых Беларуссю нафтапрадуктаў у студзені-кастрычніку 2017 вырасла на 41,6 % у параўнанні з аналагічным перыядам 2016 г і склала 426 долараў за тону.

Па дадзеных агенцтва Argus Media, са спасылкай на крыніцы на рынку, еўрапейскія банкі пачалі адмаўляць у фінансаванні здзелак пасля таго, як ЗША аб'явілі аб увядзенні санкцый супраць найбуйнейшага беларускага НПЗ «Нафтан». Хаця санкцыі фармальна тычацца толькі амерыканскіх юрыдычных асоб, аплата беларускіх грузаў у доларах ўскладнілася і для кліентаў з іншых краін.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Паліўна-энергетычны комплекс Беларусі
Беларусь
Powerwolf

**Powerwolf** — паўэр-метал гурт з Германіі, створаны ў 2004 годзе Дэвідам Вогтам і Бэнджамінам Басам (псеўданімы Чарлз і Мэцью Грэйвулф, адпаведна). У сваёй творчасці гурт выкарыстоўвае змрочную тэматыку і вобразы, многія тэксты базуюцца на вераваннях і легендах румынскай культуры пра вампіраў і пярэваратняў, выканаўцы выступаюць у гатычным грыме. Таксама ў сваіх тэкстах гурт паказвае адмоўны бок хрысціянскай рэлігіі, часта выкарыстоўваючы гумар і іронію, пры гэтым гурт таксама высмейвае сатанізм. Кампазіцыі часта маюць харавыя ўстаўкі і арганныя партыі.

## Склад 
### Бягучы склад 
* Аціла Дорн (Attila Dorn) — вакал (2004 — наш час)
* Мэцью Грэйвулф (Matthew Greywolf) — гітара (2004 — наш час)
* Чарлз Грэйвулф (Charles Greywolf) — бас-гітара (2004 — наш час)
* Рул ван Гелдэн (Roel Van Helden) — ударныя (2011 — наш час)
* Фальк Марыя Шлэгель (Falk Maria Schlegel) — клавішныя, арган (2004 — наш час)

### Колішнія ўдзельнікі 
* Стэфан Фюнэбр (Stefan Funèbre) — ударныя (2004—2010)
* Том Дынэр (Tom Diener) — ударныя (2010—2011)

## Дыскаграфія 
**Студыйныя альбомы**
* *Return in Bloodred* (2005)
* *Lupus Dei* (2007)
* *Bible of the Beast* (2009)
* *Blood of the Saints* (2011)
* *Preachers of the Night* (2013)
* *Blessed & Possessed* (2015)
* *The Sacrament of Sin* (2018)
* *Call of the Wild* (2021)
* *Interludium* (2023)
* *Wake Up the Wicked* (2024)

## Спасылкі 
Катэгорыя:Паўэр-метал-гурты
Катэгорыя:Гурты сімфанічнага метала
Катэгорыя:Музычныя калектывы Германіі
Катэгорыя:Музычныя калектывы, якія з’явіліся ў 2004 годзе