Галоўны судэцкі маршрут

thumb|right|Маркіроўка маршруту
**Галоўны судэцкі маршрут імя Мечыслава Орловіча** (поль. *Główny Szlak Sudecki imienia Mieczysława Orłowicza*, *"GSS"*) — пешаходны горны маршрут, маркіраваны чырвоным колерам, праходзячы ад Сьверадава-Здрую да Прудніка цераз самае цікавае часткі Судэтаў. 

## Гісторыя 
Ідэя маршруту з'явілася на сустрэчы Судэцкай камісыі Польскага татранскага таварыства, яка адбылася 24 кастрычніка 1947. Год пазней пачаліся працы па знакуванні маршруту. У сувязі са 100-годдзем турызма ў Польшчы ў 1973 г., Камісыя горнага турызма Галоўнага ўпраўленя ПТТК дала Галоўнаму судэцкаму маршруту імя Мечыслава Орловіча у знак прызнання яго заслуг для турызма і краязнаўства. 

## Прабег 
500px|thumb|Галоўны судэцкі маршрут на карце гор
На працягу многіх гадоў прабег маршрута зменялся. Цяпер пачынаецца ў Сьверадаве-Здрую, праходзіць цераз Ізерскія горы (Высока Копа, 1126 м; Высокі Камень, 1058 м) да Шклярскай-Порэмбы, затым цераз Карконошэ (Вадаспад Каменьчыка, Велькі Шышак – 1509 м, Перавал пад Снежкай – 1389 м) да Карпача; наступныя этапы гэта гары Рудавы Яновіцкія (Скальнік, 945 м) да Кжешава, Каменныя і Чорныя гары да Едліны-Здрую, Савіныя гары (Велька Сова, 1015 м), Сяребраны перавал адлучаючы іх ад Бардзкіх гор. Далей, цераз Вамбежыце, маршрут вядзе ў Сталовыя гары і да судэцкіх курортаў: Кудова-Здруй, Душнікі-Здруй; далей: Aрліцкія і Быстжыцкія гары, вадаспад Вільчкі, Масіў Снежніка, гары Кровьяркі, Лёндек-Здруй, Залатыя гары да Пачкава (дзе на працягу многіх гадоў кончылся на чыгуначным вакзале) і далей цераз Калкаў, Глухалазы, Aпавскія гары да Прудніка. 
Маршрут абыходзіць некалькі важных судэцкіх пунктаў, уключаючы вяршыны: Снежка і Снежнік.

Даўжыня маршрута гэта каля 440 кілометраў, а час перахода – 104 гадзіны.

* Вышэйпаказаныя назвы гэта пераклад з польскай мовы. Ніжэй арыгінальныя версіі некаторых з іх:

Ізерскія гары – поль. Góry Izerskie, чэшск. Jizerské hory, Карконошэ – поль. Karkonosze, чэшск. Krkonoše, Перавал пад Снежкай – Przełęcz pod Śnieżką, Рудавы Яновіцкія – Rudawy Janowickie, Каменныя гары – поль. Góry Kamienne, чэшск. Meziměstská vrchovina, Чорныя гары – Góry Czarne, Савіныя гары – Góry Sowie, Сяребраны перавал – Przełęcz Srebrna, Бардзкія гары – Góry Bardzkie, Сталовыя гары – поль. Góry Stołowe, чэшск. Stolové hory, Арліцкія гары – поль. Góry Orlickie, чэшск. Orlické hory, Быстжыцкія гары – поль. Góry Bystrzyckie, чэшск. Bystřické hory, Масіў Снежніка – поль. Masyw Śnieżnika, чэшск. Králický Sněžník, Залатыя гары – поль. Góry Złote, чэшск. Rychlebské hory, Апавскія гары – поль. Góry Opawskie, чэшск. Zlatohorská vrchovina

## Пешаходны турызм 
Маршрут даступны увесь год, хаця некаторыя з яго частак могуць быць зачыненыя ў зімовы перыяд у сувязі з магчымасцю лавін (Карконошэ), а таксама і небяспечных балот (Столовыя гары). Ёсць многа горных прыютаў, ў вядзенні ПТТК (Польскага турыстычнага таварыства). Польскія турбазы абавязаны переначаваць кожнага чалавека, які не ў стане знайсці любое іншае месца, да заходу сонца або ў надзвычайнай сітуацыі, хаця ў прымітыўных умовах.

## Галерэя 

Выява:Rozcestník Słonecznik.jpg|Маркіроўка маршрута на вяршыне Слонечніка (1420 м)
Выява:Karpacz Poland Snezka.jpg|Снежка (1602 м) – найвышэйшая вяршыня каля маршрута
Выява:Samotnia noca 01.jpg|Самотнья – горный прыют ў Карконошах
Выява:Kowadło w Górach Złotych PL.jpg|Залатыя гары ў усходняй частцы маршруту

## Турбазы 
* Турбаза ПТТК на Стогу Ізерскім (Schronisko PTTK Na Stogu Izerskim)
* Турбаза Высокі Камень (Schronisko Wysoki Kamień)
* Турбаза "Каменьчык" (Schronisko „Kamieńczyk”)
* Турбаза ПТТК на Галі Шреніцкай (Schronisko PTTK Na Hali Szrenickiej)
* Турбаза Шреніца (Schronisko Szrenica)
* Турбаза ПТТК "Пад Лабскім пікам" (Schronisko PTTK „Pod Łabskim Szczytem”)
* Турбаза ПТТК "Адраджэнне" (Schronisko PTTK „Odrodzenie”)
* Турбаза "Сілезскі дом" (Schronisko „Dom Śląski”)
* Турбаза ПТТК "Самотнья" (Schronisko PTTK „Samotnia”)
* Турбаза ПТТК "Стжеха Академіцка" (Schronisko PTTK „Strzecha Akademicka”)
* Турбаза ПТТК "Над Ломнічкай" (Schronisko PTTK „Nad Łomniczką”)
* Турбаза ПТТК "Анджеювка" (Schronisko PTTK „Andrzejówka”)
* Турбаза ПТТК "Зыгмунтувка" (Schronisko PTTK „Zygmuntówka”)
* Турбаза "Арол" (Schronisko „Orzeł”)
* Турбаза "Сава" (Schronisko „Sowa”)
* Турбаза ПТТК "Пастушка" (Schronisko PTTK „Pasterka”)
* Турбаза ПТТК "На Шчеліньце" (Schronisko PTTK „Na Szczelińcu”)
* Турбаза ПТТК "Пад Муфлонам" (Schronisko PTTK „Pod Muflonem”)
* Турбаза ПТТК "Орліца" (Schronisko PTTK „Orlica”)
* Турбаза ПТТК "Ягодна" (Schronisko PTTK „Jagodna”)
* Турбаза "На Іглічнай" (Schronisko „Na Iglicznej”)
* Турбаза ПТТК "На Снежніке" (Schronisko PTTK „Na Śnieżniku”)
* Турбаза ПТТК "Пад Копай Біскупьяй" (Schronisko PTTK „Pod Kopą Biskupią”)

## Гл. таксама 
* Галоўны бяскідскі маршрут імя Казімежа Сасноўскага.

## Спасылкі 
* Дакладня траса маршруту
* Эстафета Галоўным судэцкім маршрутам – КТЕ Трамп, 18-24.04.2004 
* Дакладны вопіс маршруту на сайце Пётра Афтарчука 
* Галоўны судэцкі маршрут заканчываецца ў Прудніку - Анджей Дэрэнь (Andrzej Dereń; ў:) Tygodnik Prudnicki, 13.07.2011

## Бібліяграфія 
* З. Гарбачеўскі: *Główny Szlak Sudecki im. Mieczysława Orłowicza*, Варшава 1985
* Р. Шеўчык: *Szlakiem sudeckim*, Варшава 2010

Катэгорыя:Судэты
Катэгорыя:Турызм у Польшчы