open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Біяграфічны фільм

.]]
**Біяграфічныя фільм** — кінажанр, у якім сюжэт ідзе за біяграфіяй рэальнага чалавека альбо яго ключавымі момантамі. Ён адрозніваецца ад гістарычнага і ад дакументальнага фільма — выкарыстаннем драматычных прыёмаў і мастацкага прайгравання тэмы. Пераважна ў біяграфічным фільме мова ідзе пра жыццё вядомых і знакамітых людзей, чыя дзейнасць нейкім чынам здолела пакінуць след у сусветнай гісторыі. Большасць біяграфічных фільмаў — драмы, але некаторыя спалучаюць у сабе камедыю, баявік і іншыя жанры.

Пры стварэнні фільма рэжысёры павінны надаваць асаблівую ўвагу акцёрам, якія павінны валодаць агульнымі рысамі падабенства з героямі, якіх збіраюцца гуляць. Рэжысёр павінен дакладна адлюстраваць на кінастужцы час, у якім жыў герой. Малюючы тую эпоху, у біяграфічным фільме асаблівае месца адводзяць жыццю канкрэтнага чалавека. Традыцыйным для біяграфічных фільмаў стаў прыём выкарыстання асабістых запісаў і дзённікаў героя, хроніка, архіўныя фатаграфіі, інтэрв’ю з людзьмі, датычнымі да жыцця героя. Менавіта так, гледачу ўдасца даведацца праўду пра вялікіх або вельмі вядомых людзях.

У сусветным кінематографе надавалася шмат увагі ролі асобы ў гісторыі. Шматлікія фільмы прысвечаны Спартаку, Клеапатры, Чынгісхану, Напалеону, Аляксандру Македонскаму і велізарнаму ліку іншых больш ці менш значных персанажаў. Асабліва біяграфічны фільм пачаў распаўсюджвацца з развіццём гукавога кіно ў 1930-х гадах.

Праца над біяграфічным фільмам дзеліцца на некалькі этапаў: падрыхтоўчы, здымачны, мантажна-таніровачны і постпрадакшн. На першым этапе аўтар піша сцэнар, загадзя прадумваючы кампазіцыю і падбіраючы сродкі для стварэння ладу героя. Тут улічваецца бюджэт на стварэнне фільма, хронаметраж, канцэпцыя. Другі этап — здымкі. На этапе мантажу і зводу гуку могуць адбыцца змены ў пачатковым сцэнары. Апошні этап — постпрадакшн, апрацоўка малюнка на камп’ютары, да якой адносяцца колеракарэкцыя, поліэкран і іншае. На дадзеным этапе завяршаецца праца над фільмам, здзяйсняюцца апошнія дапрацоўкі перад выпускам.

## Гл. таксама 
* Жанры гульнявога кіно
* Біяграфія
* Аўтабіяграфія
* Гістарычны фільм
* Драма (кіно і тэлебачанне)

Катэгорыя:Біяграфіі

Катэгорыя:Жанры кіно
Ляўкова (Манастыршчынскі раён)

**Ляўкова** () — вёска ў Манастыршчынскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Собалеўскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Манастыршчынскага раёна
Надзея Паўлаўна Нікіціна

**Надзея Паўлаўна Нікіціна** (нар. , в. Парэчча Пінскага раёна Брэсцкай вобласці) — беларускі палітык.

## Біяграфія 
Скончыла Беларускі дзяржаўны інстытут народнай гаспадаркі імя В. У. Куйбышава, эканаміст. Пасля заканчэння вучобы працавала эканамістам крэдытнага аддзела аддзялення Аграпрамбанка, старшым эканамістам крэдытнага аддзела, намеснікам кіраўніка аддзялення адкрытага акцыянернага таварыства «Белаграпрамбанк».
Кіраўнік аддзялення адкрытага акцыянернага таварыства «Белаграпрамбанк», г. Камянец Брэсцкай вобласці.
 
Выбіралася членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання. Была членам дэлегацыі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь у Міжпарламенцкай Асамблеі праваслаўя.

## Узнагароды 
Узнагароджана Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь.

Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання
Катэгорыя:Банкіры Беларусі
Святаслаў Мікалаевіч Ліс

**Святаслаў Мікалаевіч Ліс** (нар. , в. Падбор’е Навагрудскага раёна Гродзенскай вобласці) — беларускі ваенны і палітык. Палкоўнік запасу. Заслужаны спецыяліст Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь. Член савета Рэспубліканскага грамадскага аб’яднання «Белая Русь». Член рэспубліканскага грамадскага аб’яднання «Беларускі саюз ветэранаў вайны ў Афганістане».

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (географ), Свярдлоўскае вышэйшае ваенна-палітычнае танкава-артылерыйскае вучылішча (палітработнік танкавых войскаў), Ваенна-палітычную акадэмію імя У. І. Леніна (выкладчык грамадскіх навук).

Працаваў сакратаром камітэта УЛКСМ танкавага палка, старшым інструктарам палітычнага аддзела танкавай арміі, палітычнага ўпраўлення Беларускай ваеннай акругі, намеснікам камандзіра гвардзейскага мотастралковага палка, намеснікам начальніка палітаддзела гвардзейскай танкавай дывізіі. Быў намеснікам начальніка палітаддзела мотастралковай дывізіі ў складзе абмежаванага кантынгенту савецкіх войскаў у Рэспубліцы Афганістан, начальнікам аддзялення арганізацыйна-партыйнай работы палітаддзела, сакратаром парткама агульнавайсковай арміі, намеснікам камандзіра па выхаваўчай рабоце армейскага корпуса, намеснікам камандуючага войскамі па маральна-псіхалагічнаму забеспячэнню Заходняга аператыўнага камандавання Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь. Памочнік рэктара ўстановы адукацыі «Гродзенскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Янкі Купалы».

Выбіраўся членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 2-га і 3-га скліканняў.

## Узнагароды 
Узнагароджаны ордэнамі Чырвонай Зоркі, Чырвонага Сцяга (Рэспубліка Афганістан), васемнаццаццю медалямі, Ганаровай граматай Вярхоўнага Савета СССР, Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Ганаровай граматай Савета Міжпарламенцкай Асамблеі дзяржаў — удзельніц Садружнасці Незалежных Дзяржаў.

Катэгорыя:Ваенныя Беларусі
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 2-га склікання
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання
Апольскі ўніверсітэт

**Апольскі ўніверсітэт** () — вышэйшая навучальная ўстанова ў горадзе Аполе ў Польшчы.

## Агульная характарыстыка 
Апольскі ўніверсітэт — адзін з васямнаццаці дзяржаўных класічных універсітэтаў у Польшчы, які базуецца ў горадзе Аполе. Быў утвораны ў 1994 годзе ў выніку аб’яднання Вышэйшай педагагічнай школы імя Сілезскіх паўстанцаў (заснавана ў 1950 годзе ва Уроцлаве і пераведзена ў 1954 годзе ў Аполе) і апольскага філіяла Люблінскага каталіцкага ўніверсітэта (размяшчаўся ў Нысе), заснаванага на шматгадовым вопыце Вышэйшай духоўнай семінарыі ў Нысе, дзе працавалі навуковыя кадры былога багаслоўскага факультэта Універсітэта Яна Казіміра ў Львове. Універсітэт выводзіць свае традыцыі са спробы ў XVI стагоддзі стварыць Пястаўскі ўніверсітэт у Бжэгу князем Ежы II і ў Нысе ў XVII стагоддзі ўроцлаўскім біскупам Карлам Габсбургам.

Навучанне студэнтаў вядзецца на 47 асноўных кірунках стацыянарнай і завочнай форм навучання. На працягу апошніх гадоў універсітэт з’яўляецца міждысцыплінарнай научальнай установай з перавагай гуманітарных спецыяльнасцей. У яго складзе дзейнічае 12 факультэтаў, 20 інстытутаў і 12 міжвузаўскіх падраздзяленняў.

Установа мае 771 навукова-метадычных супрацоўнікаў (з іх 60 — на пасадзе прафесара звычайнага, 155 — на пасадзе прафесара надзвычайнага, 387 — на пасадзе ад’юнкта, 80 — на пасадзе асістэнта, 84 — на пасадзе старшага выкладчыка і 5 выкладчыкаў). З пункту гледжання атрыманых навуковых ступеняў ва ўніверсітэце працавалі: 87 прафесараў, 165 хабілітаваных дактароў і 350 дактароў філасофіі.

## Структура 
### Факультэты 
* Багаслоўскі факультэт
* Медыцынскі факультэт
* Прыродазнаўчы факультэт
* Факультэт мастацтваў
* Факультэт матэматыкі, фізікі і інфарматыкі
* Факультэт медыцынскіх навук
* Факультэт навук аб палітыцы і сацыяльных камунікацыях
* Факультэт права і адміністрацыі
* Факультэт сацыяльных навук
* Факультэт хіміі
* Філалагічны факультэт
* Эканамічны Факультэт

### Інстытуты 
* Інстытут біялогіі
* Інстытут хіміі
* Інстытут эканомікі і фінансаў
* Інстытут фізікі
* Інстытут сацыяльна-эканамічнай геаграфіі і прасторавай эканомікі
* Інстытут гісторыі
* Інстытут інфарматыкі
* Інстытут экалагічнай інжынерыі і біятэхналогій
* Інстытут лінгвістыкі
* Інстытут медыцынскіх навук
* Інстытут навук аб літаратуры
* Інстытут палітычных навук і адміністрацыі
* Інстытут навук аб кіраванні і якасці
* Інстытут навук аб здароўі
* Інстытут педагагічных навук
* Інстытут правазнаўства
* Інстытут багаслоўскіх навук
* Інстытут псіхалогіі
* Інстытут візуальных мастацтваў

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўніверсітэта 

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з польскай мовай навучання
Катэгорыя:Аполе
Катэгорыя:1994 год у Польшчы
Катэгорыя:Універсітэты Польшчы
Аўраам Лінкальн (значэнні)

Назву **Аўраам Лінкальн** () маюць:

## Асобы 
* **Аўраам Лінкальн** — амерыканскі дзяржаўны дзеяч, 16-ы прэзідэнт ЗША (1861—1865).
*  — дзед прэзідэнта Лінкальна.
*  — унук прэзідэнта Лінкальна.

## Іншае 
* «Аўраам Лінкальн» — амерыканскі чорна-белы гістарычны біяграфічны мастацкі фільм 1930 года рэжысёра Дэвіда Уорка Грыфіта.
*  — амерыканскі авіяносец класа «Німіц».
Анатоль Мікалаевіч Новікаў

**Анатоль Мікалаевіч Новікаў** (нар. , Бораўск Калужскай вобласці РСФСР) — беларускі ваенны і палітык. Генерал-лейтэнант у адстаўцы. Старшыня Рэспубліканскага савета Беларускага грамадскага аб’яднання ветэранаў.

## Біяграфія 
Скончыў Вышэйшае агульнавайсковае каманднае вучылішча імя Вярхоўнага Савета РСФСР (агульнавайсковы камандзір), Ваеннапалітычную акадэмію імя У. І. Леніна (палітработнік), Акадэмію грамадскіх навук пры ЦК КПСС (палітолаг).

Працаваў на розных пасадах у Маскоўскай, Прыбалтыйскай, Прыкарпацкай ваенных акругах, Групе савецкіх войскаў у Германіі, затым членам ваеннага савета танкавай арміі ў г. Барысаве, членам ваеннага савета Закаўказскай і Беларускай ваенных акруг, начальнікам інспекцыі Міністэрства абароны Рэспублікі Беларусь.

Выбіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета Беларускай ССР адзінаццатага склікання, дэпутатам Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь дванаццатага склікання. Выбіраўся членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 2-га, 3-га і 4-га скліканняў.

## Узнагароды 
Узнагароджаны ордэнамі Айчыны III ступені, Пашаны, Чырвонай Зоркі, «За службу Радзіме ва Узброеных Сілах СССР» III ступені, васемнаццаццю медалямі, Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Ганаровай граматай Міжпарламенцкай Асамблеі Еўразійскага эканамічнага супольніцтва.

## Спасылкі 
* Члены Совета Республики. Новиков Анатолий Николаевич  

Катэгорыя:Ваенныя СССР
Катэгорыя:Ваенныя Беларусі
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 11-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 12-га склікання
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 2-га склікання
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 4-га склікання
Таццяна Іванаўна Прыгожая

**Таццяна Іванаўна Прыгожая** (нар. , Саснагорск Ухцінскага раёна Комі АССР) — беларускі ўрач і палітык.

## Біяграфія 
Скончыла Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут, урач-анколаг.

Працавала ўрачом-інтэрнам бальніцы хуткай медыцынскай дапамогі, урачом-хірургам паліклінікі № 10 г. Гомеля, урачом-анколагам радыехірургічнага аддзялення, намеснікам галоўнага ўрача па лячэбнай частцы Гомельскага абласнога анкалагічнага дыспансера. Галоўны ўрач установы «Гомельскі абласны клінічны анкалагічны дыспансер».

Выбіралася членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання. Была членам дэлегацыі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь у Міжпарламенцкай Асамблеі праваслаўя.

## Узнагароды 
Узнагароджана юбілейнымі медалямі «60 год Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.», «90 год Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь», Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Ганаровай граматай Міністэрства аховы здароўя Рэспублікі Беларусь, нагрудным знакам Міністэрства аховы здароўя «Выдатнік аховы здароўя Рэспублікі Беларусь», Ганаровай граматай Рэспубліканскага камітэта Беларускага прафсаюза работнікаў аховы здароўя.

Катэгорыя:Анколагі Беларусі
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання
Пётр Новікаў

**Пётр Новікаў**:
* Пётр Іванавіч Новікаў (1932—2008) — беларускі і расійскі судова-медыцынскі эксперт.
* Пётр Лявонавіч Новікаў (1932—1998) — беларускі інфекцыяніст.
* Пётр Сяргеевіч Новікаў (1901—1975) — расійскі матэматык.
Маскоўскі механізм АБСЕ

**Маскоўскі механізм АБСЕ** — метад працы АБСЕ ў сферы чалавечага вымярэння па ініцыятыве краін-удзельніц. Уключае стварэнне місій экспертаў ці дакладчыкаў для працы са становішчам з чалавечым вымярэннем ў пэўнай краіне. Эксперты і дакладчыкі не могуць быць прызначэнцамі, грамадзянамі або рэзідэнтамі адпаведнай краіны або дзяржаў-ініцыятараў місіі.

Механізм можа быць запушчаны:
* самой адпаведнай краінай па ўласнай ініцыятыве або па запыту іншай дзяржавы-ўдзельніцы (у гэтых выпадках дзяржава сама выбірае экспертаў);
* шасцю дзяржавамі-удзельніцамі (у выпадку, калі адпаведная дзяржава ў адказ на зроблены запыт не сфармавала місію экспертаў або ініцыятары лічаць, што пытанне не было вырашана ў выніку напраўлення місіі экспертаў) — замест эксперта ў дадзеным выпадку дзяржавамі-ініцыятарамі прызначаецца дакладчык. Адпаведная дзяржава мае права прызначыць судакладчыка, які разам з прызначаным ініцыятарамі дакладчыкам выбірае трэцяга судакладчыка (пры рознагалоссях трэцяга судакладчыка прызначае упаўнаважаны на тое Саветам міністраў орган АБСЕ), але не абавязана гэтага рабіць;
* дзесяццю дзяржавамі-удзельніцамі — без папярэдніх перамоваў з адпаведнай дзяржавай, але з захаваннем яе права прызначаць судакладчыка;
* Кіруючым саветам бо Пастаянным саветам.

Механізм уведзены Маскоўскім дакументам НБСЕ ў 1991 годзе ў развіццё Венскага механізму АБСЕ, які прадугледжваў двухбаковыя сустрэчы і абмен інфармацыяй па тэматыцы чалавечага вымярэння.

Маскоўскі механізм ўжываўся восем разоў, у адносiнах да:
# паведамленняў пра напады на і зверствы ў дачыненні да бяззбройных грамадзянскіх асоб у Харватыі і Босніі і Герцагавіне (1992) з ініцыятывы 13 удзельнікаў НБСЕ;
# Эстоніі (1992) па ўласнай ініцыятыве;
# Малдовы (1993) па ўласнай ініцыятыве;
# Сербіі і Чарнагорыі (1993 г.) па ініцыятыве Камітэта старэйшых службовых асоб;
# ваеннай аперацыі НАТА ў былой Саюзнай Рэспубліцы Югаславіі (1999 г.) па ініцыятыве Расіі (на партале АБСЕ паказана, што выкарыстоўваўся Венскі / маскоўскі механізм, у дакладзе Хельсінкскай камісіі ЗША — што толькі Венскі);
# Туркменістана (2002—2003) з ініцыятывы 10 удзельнікаў АБСЕ;
# Беларусі (2011) з ініцыятывы 14 удзельнікаў АБСЕ;
# Расіі (2018) з ініцыятывы 16 удзельнікаў АБСЕ;
# Беларусі (2020) з ініцыятывы 17 удзельнікаў АБСЕ.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Обязательства ОБСЕ в области человеческого измерения. Том 1. 2-е издание. 2006 ISBN 83-60190-08-9 Стр. 16-22
* Московский документ ОБСЕ
* Московский механизм (с поправками, внесёнными в Риме в 1993 г.)
* Список экспертов Московского механизма
* OSCE MECHANISMS AND PROCEDURES 

Катэгорыя:АБСЕ
Катэгорыя:Правы чалавека
Майскае (Манастыршчынскі раён)

**Майскае** () — вёска ў Манастыршчынскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Аляксандраўскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Манастыршчынскага раёна
Шышко

**Шышко** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Аляксандр Мікалаевіч Шышко (нар. 1959) — беларускі дзяржаўны дзеяч, член Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 6-га склікання.
* Аляксей Сцяпанавіч Шышко (нар. 1972) — беларускі архітэктар і дызайнер.
* Уладзімір Міхайлавіч Шышко (нар. 1949) — беларускі дзяржаўны дзеяч і палітык.
Уладзімір Міхайлавіч Шышко

**Уладзімір Міхайлавіч Шышко** (нар. , Пружаны Брэсцкай вобласці) — беларускі палітык.

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі ордэна Працоўнага Чырвонага Сцяга політэхнічны інстытут, інжынер-электрык. Пасля заканчэння Пружанскага саўгаса-тэхнікума працаваў слесарам-электрыкам Пружанскага маслазавода. Служыў у радах Савецкай Арміі. Быў электрыкам перасоўнай механізаванай калоны № 45 г. Пружаны, затым вучыўся на падрыхтоўчым аддзяленні Беларускага політэхнічнага інстытута. Пасля вучобы працаваў інжынерам, начальнікам аддзела кадраў прадпрыемства «Белэнергарэмналадка», старшым інжынерам цэнтральнай службы электраабсталявання, ізаляцыі і аховы ад перанапружанняў, старшым інжынерам цэнтральнай службы электрычных сетак РЭУ «Брэстэнерга», начальнікам электрацэха Брэсцкай ЦЭЦ прадпрыемства цеплавых сетак, намеснікам галоўнага інжынера, намеснікам кіраўніка РЭУ
«Брэстэнерга», намеснікам генеральнага дырэктара, галоўным інжынерам вытворчага аб’яднання «Брэстэнерга».

Быў генеральным дырэктарам Брэсцкага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства электраэнергетыкі «Брэстэнерга». У 2004—2010 гадах — старшыня праўлення футбольнага клуба «Дынама» з Брэста.

Выбіраўся членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання.

## Узнагароды 
Узнагароджаны юбілейным медалём «90 год Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь», Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Ганаровай граматай Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь.

Катэгорыя:Інжынеры Беларусі
Катэгорыя:Футбольныя функцыянеры Беларусі
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання
Аўраам Лінкальн (фільм, 1930)

**Аўраам Лінкальн** () — амерыканскі  гістарычны біяграфічны мастацкі фільм 1930 года рэжысёра Дэвіда Уорка Грыфіта з  і  у галоўных ролях. Гэта першы гукавы фільм Дэвіда Уорка Грыфіта. Прэм'ера фільма адбылася 25 жніўня 1930 года.

Фільм стаў грамадскасці набыткам ў 1958 годзе, калі скончыўся тэрмін дзеяння першапачатковых аўтарскіх правоў. Праваўладальнікі вырашылі не працягваць іх на другі 28-гадовы тэрмін.

## Сінопсіс
Першая частка фільма распавядаецца аб ранням жыццю Аўраама Лінкальна ў якасці кладаўшчыка і рабочага чыгункі ў Нью-Салем, яго рамане з Эн Ратледж, ранніх гадах у якасці юрыста, а таксама яго заляцаннях і шлюбе з Мэры Тод ў Спрынгфілд.

Большая ж частка фільма прысвечана прэзідэнцтву Лінкольна падчас Грамадзянскай вайны ў ЗША, а кульмінацыя — капітуляцыя генерала Лі і  ў .

## У ролях
## Спасылкі 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Фільмы 1930 года
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы Дэвіда Уорка Грыфіта
Крык Вільгельма

**Крык Вільгельма** () — гукавы эфект, які часта выкарыстоўваецца ў кіно і тэлебачанні. Упершыню ён быў выкарыстаны ў вестэрне 1951 года «Далёкія барабаны». Эфект зноў стаў папулярным пасля таго, як ён быў выкарыстаны ў «Зорных войнах», а таксама ў мностве іншых фільмаў, тэлепраграм і відэагульняў. Эфект, які часта гучыць пры падзенні персанажа з вялікай вышыні, выбуху або, напрыклад, калі ў чалавека трапляе страла, стаў своеасаблівай «жартам для сваіх» ці «велікодным яйкам» у прафесійнай асяроддзі гукарэжысёраў Галівуда.

## Спасылкі 
* Times article in which Sheb Wooley’s widow states her belief that her husband was the man behind the scream 
* Radio report about the Wilhelm scream, with transcript and audio examples of uses of the scream
* Film Sound Clichés at FilmSound.org
* Movies incorporating the Wilhelm scream
* The Wilhelm Mockumentry
* Free Download — Wilhelm Scream Sample (1951)

Катэгорыя:1951 год у кіно
Катэгорыя:Творы 1951 года
Тамара Васільеўна Шукала

**Тамара Васільеўна Шукала** (нар. , Баранавічы Брэсцкай вобласці) — беларускі палітык.

## Біяграфія 
Скончыла Калінінскі дзяржаўны ўніверсітэт, біёлаг, выкладчык біялогіі і хіміі.

Працоўную дзейнасць пачала швачкай Баранавіцкай швейнай фабрыкі, займалася на падрыхтоўчым аддзяленні Калінінскага дзяржаўнага ўніверсітэта. Пасля заканчэння вучобы працавала выхавацелем групы падоўжанага дня ў сярэдняй школе № 10 г. Баранавічы. Выбіралася сакратаром камітэта камсамола Баранавіцкага гархарчгандлю, затым працавала настаўнікам біялогіі і хіміі сярэдняй школы № 117 гарнізона Фінстэрвальдэ Групы савецкіх войскаў у Германіі, метадыстам Дома піянераў і школьнікаў г. Баранавічы, намеснікам дырэктара па выхаваўчай рабоце сярэдняй школы № 20 г. Баранавічы, намеснікам дырэктара па вучэбна-выхаваўчай рабоце сярэдняй школы № 24 г. Баранавічы. Дырэктар дзяржаўнай установы адукацыі «Гімназія № 5 г. Баранавічы».

Выбіралася членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання.

## Узнагароды 
Баранавіцкім гарвыканкамам прысуджана званне «Чалавек года» ў галіне адукацыі (2003 г.). Узнагароджана Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, нагрудным знакам Міністэрства адукацыі «Выдатнік адукацыі».

Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання
Франц Пятровіч Вітко

**Франц Пятровіч Вітко** (, вёска Гатоўкі, Глыбоцкі раён, Віцебская вобласць, БССР) — беларускі прафсаюзны дзеяч і навуковец. Другі старшыня Федэрацыі прафсаюзаў Беларусі (2001—2002). Кандыдат эканамічных навук (1991). Вымушаны быў сысці ў адстаўку з пасады старшыні ФПБ за крытыку ў адрас урада і быў заменены адданым Лукашэнка Леанідам Козікам. Пасля адстаўкі з пасады старшыні ФПБ стаў выкладчыкам у Інстытуце бізнесу БДУ.

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Глыбоцкім раёне
Катэгорыя:Кандыдаты эканамічных навук
Катэгорыя:Выпускнікі БДАТУ
Катэгорыя:Выкладчыкі БДУ
Катэгорыя:Старшыні Федэрацыі прафсаюзаў Беларусі
Чуйко

**Чуйко** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Наталля Сцяпанаўна Чуйко (нар. 1948) — беларускі архітэктар.
* Рыгор Пятровіч Чуйко (нар. 1959) — беларускі палітык.
Уладзімір Якаўлевіч Саханько

**Уладзімір Якаўлевіч Саханько** () — беларускі дзяржаўны функцыянер.

## Біяграфія 
Скончыў Магілёўскі машынабудаўнічы інстытут, інжынер-механік. Працаваў вучнем слесара, слесарам па рамонту рухомага саставу Магілёўскага паравознага дэпо. Пасля службы ў радах Савецкай Арміі працаваў слесарам-мантажнікам, слесарам-зборшчыкам, майстрам Магілёўскага завода «Строммашына», майстрам, старшым майстрам, начальнікам участка, начальнікам вытворчага дыспетчарскага бюро, намеснікам начальніка цэха, начальнікам цэха, намеснікам начальніка, начальнікам вытворчасці лябёдак Магілёўскага ліфтабудаўнічага завода, намеснікам дырэктара Магілёўскага завода сельскагаспадарчага машынабудавання «Магілёўсельмаш» (Магілёўскага завода транспартнага машынабудавання «Магілёўтрансмаш»), галоўным інжынерам — першым намеснікам дырэктара, намеснікам генеральнага дырэктара Магілёўскага завода «Магілёўтрансмаш».

Быў генеральным дырэктарам рэспубліканскага вытворчага ўнітарнага прадпрыемства «Магілёўскі завод „Строммашына“».

Выбіраўся членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання.

Памёр 6 чэрвеня 2020 года.

## Узнагароды 
* ганаровае званне «Чалавек года» (2000).
* медаль «За працоўныя заслугі»
* юбілейны медаль «90 год Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь»
* ганаровая грамата Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь
* ганаровая грамата Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Інжынеры Беларусі
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання
Сцяг Вышкава

**Сцяг Вышкава** — адзін з афіцыйных сімвалаў польскага горада Вышкава.

## Апісанне 
Сцяг складаецца з прамавугольніка з суадносінамі даўжыні і шырыні 8:5, белага колеру, з гарызантальнай чырвонай паласой пасярэдзіне, якая складае 1/3 шырыні прамавугольніка.

## Гл. таксама 
* Бела-чырвона-белы сцяг

Вышкаў
Катэгорыя:Вышкаў (Польшча)
Валерый Уладзіміравіч Страмук

**Валерый Уладзіміравіч Страмук** (нар. , Брэст) — беларускі палітык. Удастоены звання «Ганаровы чыгуначнік».

## Біяграфія 
Скончыў Маскоўскі інстытут інжынераў чыгуначнага транспарту, інжынер шляхоў зносін-будаўнік. Пасля заканчэння вучобы працаваў дарожным майстрам дыстанцыі шляху Яраслаўль-Галоўны, намеснікам начальніка дыстанцыі шляху Яраслаўль-Галоўны па штучных збудаваннях, намеснікам
начальніка дыстанцыі шляху Яраслаўль-Галоўны, дарожным майстрам, начальнікам участка, прарабам, галоўным інжынерам Брэсцкай дыстанцыі шляху, начальнікам Жабінкаўскай дыстанцыі шляху транспартнага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Брэсцкае аддзяленне Беларускай чыгункі». Былы намеснік Начальніка Беларускай чыгункі.

Выбіраўся членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання.

## Узнагароды 
Узнагароджаны юбілейнымі медалямі «60 год Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.», «90 год Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь», Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Ганаровай граматай Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь.

Катэгорыя:Чыгуначнікі Беларусі
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання
Катэгорыя:Чыгуначнікі СССР
Сцяпан Канстанцінавіч Пісарэвіч

**Сцяпан Канстанцінавіч Пісарэвіч** (нар. , в. Пераруб, Іванаўскі раён, Брэсцкая вобласць) — беларускі палітык.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 24 кастрычніка 1947 года ў в. Пераруб Іванаўскага раёна Брэсцкай вобласці.

Скончыў Беларускі дзяржаўны інстытут народнай гаспадаркі імя В. У. Куйбышава (эканаміст), Мінскую вышэйшую партыйную школу.

Працаваў аўтаслесарам, вадзіцелем-інструктарам аўтабазы № 13 у г. Іванава, майстрам, старшым інжынерам эксплуатацыйнамантажнай канторы па газіфікацыі ў г. Пінску, інструктарам арганізацыйнага аддзела Іванаўскага райкама Кампартыі Беларусі, інструктарам аддзела аргпартработы Брэсцкага абкама Кампартыі Беларусі, другім сакратаром Івацэвіцкага райкама Кампартыі Беларусі, старшынёй Івацэвіцкага райвыканкама, першым сакратаром Івацэвіцкага райкама Кампартыі Беларусі, старшынёй Праўлення банка «БелБалтыя», саветнікам прэзідэнта, начальнікам сакратарыята прэзідэнта канцэрна «Белнафтахім», першым намеснікам кіраўніка справамі Выканаўчага камітэта Саюза Беларусі і Расіі, намеснікам Дзяржаўнага сакратара — членам Пастаяннага Камітэта Саюзнай дзяржавы, начальнікам Галоўнага эканамічнага ўпраўлення Адміністрацыі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь.

Выбіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь дванаццатага склікання. Выбіраўся членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання.

## Узнагароды 
Узнагароджаны ордэнамі «Знак Пашаны», «Садружнасць» (Міжпарламенцкая Асамблея дзяржаў — удзельніц Садружнасці Незалежных Дзяржаў), юбілейным медалём «90 год Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь», Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Ганаровай граматай Парламенцкага Сходу Саюза Беларусі і Расіі, Ганаровай граматай Савета Міжпарламенцкай Асамблеі дзяржаў — удзельніц Садружнасці Незалежных Дзяржаў.

Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 12-га склікання
Катэгорыя:Старшыні Івацэвіцкага раённага выканаўчага камітэта
Катэгорыя:Першыя сакратары райкамаў КПБ
Факультэт даўніверсітэцкай падрыхтоўкі і прафесійнай арыентацыі БДУІР

**Факультэт даўніверсітэцкай падрыхтоўкі і прафесійнай арыентацыі БДУІР (ФДПіПА БДУІР)** — адзін з факультэтаў Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта інфарматыкі і радыёэлектронікі.

У красавіку 1970 года ў Мінскім радыётэхнічным інстытуце было створана падрыхтоўчае аддзяленне (ПА) у мэтах павышэння ўзроўню агульнаадукацыйнай падрыхтоўкi рабочай і сельскай моладзі. З мэтай далейшага ўдасканалення давузаўскай падрыхтоўкі абітурыентаў, а таксама з мэтай прафесійнай арыентацыі моладзі ў маі 1990 года ПА было рэарганізавана ў факультэт дауніверсітэцкай падрыхтоўкі і прафесійнай арыентацыі (ФДПіПА).

## Склад факультэта 
Структура факультэта адрозніваецца ад стандартнай мадэлі факультэта, якая прадугледжвае падзел на кафедры. У складзе факультэт ёсць толькі адна кафедра — *кафедра агульнаадукацыйных дысцыплін*. Таксама ў склад факультэта ўваходзіць *аддзел суправаджэння прыёмнай камісіі* і *курсы па падрыхтоўцы да ўступных іспытаў*.

## Дэкагы 
* Яўген Яўсеевіч Тхароў (1971—1974)
* Барыс Казіміравіч Галякевіч (1974—1999)
* Галіна Фёдараўна Смірнова (1999—2011)
* Віталь Генадзевіч Русін (2012—2017)
* Васіль Міхайлавіч Бондарык (з 2017)

## Спасылкі 
* Старонка ФДПіПА на сайце БДУІР

Даўніверсітэцкай падрыхтоўкі і прафесійнай арыентацыі
Катэгорыя:1970 год у Мінску
Катэгорыя:З’явіліся ў 1970 годзе
ФК Ферэнцвараш

**«Ферэнцвараш»** () — венгерскі футбольны клуб з горада Будапешт.

## Дасягненні 
### Нацыянальныя 
* **Чэмпіянат Венгрыі**
**  **Чэмпіён ** (**34**): 1903, 1905, 1907, 1909, 1910, 1911, 1912, 1913, 1926, 1927, 1928, 1932, 1934, 1938, 1940, 1941, 1949, 1963, 1964, 1967, 1968, 1976, 1981, 1992, 1995, 1996, 2001, 2004, 2016, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023
* **Кубак Венгрыі**
**  **Уладальнік** (**24**): 1913, 1922, 1927, 1928, 1933, 1935, 1942, 1943, 1944, 1958, 1972, 1974, 1976, 1978, 1991, 1993, 1994, 1995, 2003, 2004, 2015, 2016, 2017, 2022
* **Кубак лігі**
**  **Уладальнік** (**2**): 2013, 2015
* **Суперкубак Венгрыі**
**  **Уладальнік** (**6**): 1993, 1994, 1995, 2004, 2015, 2016

### Міжнародныя 
* **Кубак кірмашоў **
**  **Уладальнік** (**1**): 1965
**  **Фіналіст** (**1**): 1968
* **Кубак уладальнікаў кубкаў УЕФА**
**  **Фіналіст** (**1**): 1975
* **Кубак Мітропы**
**  **Уладальнік** (**1**): 1928, 1937
**  **Фіналіст** (**1**): 1935, 1938, 1939, 1940

## Спасылкі 
* Дасягненні клуба на афіцыйным сайце

Ферэнцвараш
Хларыд калію

**Хло́рысты калій**, **хларыд калію**, KCl — неарганічнае хімічнае злучэнне, соль, утвараемая ў выніку ўзаемадзеяння калію і яго злучэнняў з салянай кіслатой і яе солямі.

Белыя крышталі або белы крышталічны парашок без паху. Салёны на смак. Тэмпература плаўлення — 776 °C. Тэмпература кіпення — 1407 °C. Шчыльнасць — 1980 кг/м³. Раствараецца ў вадзе, не раствараецца ў спірце.

## Выкарыстанне 
Выкарыстоўваецца ў сельскай гаспадарцы ў якасці мінеральнага ўгнаення, у медыцыне, біялагічных і хімічных даследаваннях, у металургіі.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Хларыды
Катэгорыя:Злучэнні калію
Катэгорыя:Харчовыя дабаўкі
Кубак кірмашоў

**Кубак кірмашоў** — еўрапейскі клубны турнір па футболе, які праводзіўся з 1955 па 1971 год. З'яўляўся папярэднікам Лігі Еўропы УЕФА.
## Уладальнікі 
*1955/58 —  Барселона
*1958/60 —  Барселона
*1960/61 —  Рома
*1961/62 —  Валенсія
*1962/63 —  Валенсія
*1963/64 —  Рэал Сарагоса
*1964/65 —  Ферэнцвараш
*1965/66 —  Барселона
*1966/67 —  Дынама (Загрэб)
*1967/68 —  Лідс Юнайтэд
*1968/69 —  Ньюкасл Юнайтэд
*1969/70 —  Арсенал
*1971/71 —  Лідс Юнайтэд
## Спасылкі 
*Вынікі на RSSSF

Катэгорыя:Міжнародныя клубныя спаборніцтвы па футболе
Катэгорыя:Зніклі ў 1971 годзе
Катэгорыя:Ліга Еўропы УЕФА
Валянціна Іванаўна Міронава

**Валянціна Іванаўна Міронава** (нар. , в. Грэбень, Пухавіцкі раён, Мінская вобласць) — беларускі дзяржаўны дзеяч і палітык.

## Біяграфія 
Нарадзілася 4 лютага 1953 года ў в. Грэбень Пухавіцкага раёна Мінскай вобласці.

Скончыла Беларускі дзяржаўны інстытут народнай гаспадаркі імя В. У. Куйбышава, эканаміст. Пасля заканчэння вучобы працавала інспектарам аддзела па перасяленню і арганізаванаму набору рабочых, інжынерам-эканамістам аддзела пераразмеркавання і перападрыхтоўкі рабочых, старшым інжынерам-эканамістам аддзела хімічнай, лёгкай і мясцовай прамысловасці, вядучым эканамістам, начальнікам аддзела прамысловасці саюзна-рэспубліканскага і рэспубліканскага падпарадкавання Дзяржкампрацы БССР. Была начальнікам аддзела працы і заработнай платы трэста № 6, намеснікам начальніка аддзела працы і заработнай платы аб’яднання «Мінскаблсельбуд», начальнікам аддзела прававога абеспячэння працы, сацыяльнай абароны і ўзроўню жыцця насельніцтва ўпраўлення па працы і сацыяльнай абароне насельніцтва Мінскага абласнога выканаўчага камітэта, намеснікам начальніка ўпраўлення па працы і сацыяльнай абароне насельніцтва Мінскага абласнога выканаўчага камітэта, намеснікам старшыні камітэта па працы і занятасці насельніцтва Мінскага абласнога выканаўчага камітэта — начальнікам упраўлення абласной службы занятасці, начальнікам упраўлення абласной службы занятасці насельніцтва пры камітэце па працы Мінскага абласнога выканаўчага камітэта, начальнікам упраўлення абласной службы занятасці насельніцтва Мінскага абласнога выканаўчага камітэта. Намеснік старшыні камітэта па працы, занятасці і сацыяльнай абароне Мінскага абласнога выканаўчага камітэта. Была старшынёй абласной арганізацыі грамадскага аб’яднання «Беларускі саюз жанчын».

Выбіралася членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання.

## Узнагароды 
Мае Падзяку Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь. Узнагароджана юбілейнымі медалямі «60 год вызвалення Рэспублікі Беларусь ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў», «60 год Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.», Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Ганаровай граматай Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь, нагрудным знакам «За актыўную працу ў сістэме Дзяржкампрацы СССР». .

Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання
Аляксандра Леанідаўна Чарткова

**Аляксандра Леанідаўна Чарткова** (нар. , в. Ельня Краснапольскага раёна Магілёўскай вобласці) — беларускі ўрач і палітык.

## Біяграфія 
Скончыла 2-і Маскоўскі дзяржаўны медыцынскі інстытут імя М. І. Пірагова, урач-лячэбнік. Пасля заканчэння інстытута працавала ўрачомінтэрнам па тэрапіі, урачом-тэрапеўтам гарадской бальніцы № 17 г. Уфы Башкірскай АССР, урачом-тэрапеўтам, намеснікам галоўнага ўрача па медыцынскаму абслугоўванню сельскага насельніцтва Краснапольскай цэнтральнай раённай бальніцы Магілёўскай вобласці, загадчыкам тэрапеўтычнага аддзялення, намеснікам галоўнага ўрача па лячэбных пытаннях Чэрыкаўскай цэнтральнай раённай бальніцы Магілёўскай вобласці. Галоўны ўрач установы аховы здароўя «Чэрыкаўская цэнтральная раённая бальніца».

Выбіралася членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання.

## Узнагароды 
Узнагароджана ордэнам «Знак Пашаны», юбілейным медалём «90 год Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь», Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь.

Катэгорыя:Тэрапеўты Беларусі
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання
Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 4-га склікання

Спіс членаў Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 4-га склікання (працаваў у 2008—2012 гадах).

## Кіраўніцтва Савета Рэспублікі 
* Анатоль Мікалаевіч Рубінаў
* Уладзімір Мікалаевіч Патупчык

## Члены Савета 
# Віктар Сяргеевіч Аверын
# Марына Яўгенаўна Анікеева
# Анатолій Васільевіч Анюхоўскі
# Алена Віктараўна Атрашкевіч
# Барыс Васільевіч Батура
# Уладзімір Андрэевіч Дворнік
# Андрэй Анісімавіч Дзюжаў
# Надзея Андрэеўна Ермакова
# Маргарыта Анатольеўна Жорава
# Аляксандр Аляксандравіч Зянькоў
# Алена Аляксандраўна Караед
# Іван Міхайлавіч Кіявец
# Уладзімір Аляксеевіч Кісялёў
# Аляксандр Мікалаевіч Косінец
# Леанід Фёдаравіч Крупец
# Міхаіл Васільевіч Крыштаповіч
# Міхаіл Міхайлавіч Куіш
# Аляксандр Мікалаевіч Курловіч
# Мікалай Аляксандравіч Ладуцька
# Ганна Люцыянаўна Лапаціна
# Ніна Мікалаеўна Мазай
# Леанід Сяргеевіч Маісееў
# Наталля Віктараўна Манько
# Лілія Францаўна Мароз
# Юрый Дзмітрыевіч Мароз
# Мікалай Васілевіч Мартынаў
# Раіса Аляксееўна Місюра
# Антаніна Пятроўна Морава
# Генадзь Васілевіч Навіцкі
# Ала Аляксандраўна Навумчык
# Анатоль Мікалаевіч Новікаў
# Алена Міхайлаўна Падаляк
# Вадзім Аляксандравіч Папоў
# Ірына Міхайлаўна Парахневіч
# Уладзімір Мікалаевіч Патупчык
# Міхаіл Якаўлевіч Паўлаў
# Вітольд Казіміравіч Песціс
# Віктар Францавіч Пранюк
# Валерый Васільевіч Рабец
# Васіль Апанасавіч Равяка
# Ірына Анатолеўна Раінчык
# Анатоль Мікалаевіч Рубінаў
# Пётр Міхайлавіч Руднік
# Людміла Карнееўна Сакалоўская
# Уладзімір Ягоравіч Саўчанка
# Аляксей Сцяпанавіч Скакун
# Віктар Іванавіч Скарабагатаў
# Яўген Аляксандравіч Смірноў
# Канстанцін Андрэевіч Сумар
# Людміла Раманаўна Сяўко
# Анатоль Васільевіч Талкачоў
# Павел Уладзіміравіч Уцюпін
# Раіса Міхайлаўна Хмарык
# Рыгор Пятровіч Чуйко
# Аляксандр Васільевіч Шакуцін
# Сямён Барысавіч Шапіра
# Ганна Васілеўна Шарэйка
# Пётр Пятровіч Шэршань
# Аляксандр Серафімавіч Якабсон
# Павел Ізотавіч Якубовіч
# Антон Іванавіч Ятусевіч

## Спасылкі 
* Чацвёртае скліканне на сайце Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу  

4
Сяўко

**Сяўко** — беларускае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Баляслаў Іванавіч Сяўко (1940—2002) — беларускі акцёр. Заслужаны артыст Беларусі (1972).
* Лізавета Сяўко (нар. 2001) — беларуская футбалістка.
* Людміла Раманаўна Сяўко (нар. 1956) — беларускі настаўнік і палітык.
* Павел Антонавіч Сяўко (1907—1948) — адзін з арганізатараў і кіраўнікоў партызанскага руху на тэрыторыі Беластоцкай вобласці ў гады Вялікай Айчыннай вайны.
Манастыршчына

**Манастыршчына**:
* Манастыршчына (Манастыршчынскі раён)
* Манастыршчына (Сафонаўскі раён)
Рыгор Пятровіч Чуйко

**Рыгор Пятровіч Чуйко** (нар. , в. Івашня Аршанскага раёна Віцебскай вобласці) — беларускі палітык.

## Біяграфія 
Скончыў Беларускую сельскагаспадарчую акадэмію, вучоны-аграном. Пасля заканчэння вучобы працаваў брыгадзірам комплекснай брыгады калгаса «Камінтэрн», старшынёй праўлення калгаса імя У. І. Леніна Магілёўскага раёна. Затым быў старшым дыспетчарам — намеснікам дырэктара па аператыўнай рабоце саўгаса «Ждановіцкі цяплічны камбінат», намеснікам дырэктара па аператыўнаму кіраванню — старшым дыспетчарам, намеснікам генеральнага дырэктара па вытворчасці, генеральным дырэктарам аграгандлёвай фірмы «Ждановічы» Мінскага раёна. Генеральны дырэктар Мінскага раённага ўнітарнага прадпрыемства «Агракамбінат „Ждановічы“».

Выбіраўся Дэпутатам Мінскага раённага Савета дэпутатаў, членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га і 4-га скліканняў.

## Узнагароды 
Узнагароджаны ордэнам Пашаны, юбілейным медалём «90 год Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь», Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Ганаровай граматай Адміністрацыі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь.

Катэгорыя:Старшыні калгасаў
Катэгорыя:Дырэктары саўгасаў
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 4-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Мінскага раённага Савета дэпутатаў
Катэгорыя:Дэпутаты Мінскага абласнога Савета дэпутатаў 28-га склікання
Берасцянская вуліца

**Берасця́нская вуліца** () — вуліца ў Савецкім і Партызанскім раёнах Мінска.

Гістарычна праходзіла праз прадмесце Доўгі Брод. Назву вуліца атрымала ў канцы ХІХ ст., хутчэй за ўсё, ад назвы горада Берасця.

## Размяшчэнне 
Мае ламаную форму. Пачынаецца каля вуліцы Чапаева і ідзе ў паўночна-ўсходні бок, з захаду прымыкае Мар’еўская вуліца, перасякае вуліцы Казлова, Чырваназоркавую, каля дома № 24 паварочвае ў паўночна-заходнім кірунку, завяршаецца скрыжаваннем з вуліцай Залатая Горка. Працягласць складае 1,2 км.

## Забудова 
* № 17 — жылы дом (архітэктар Г. Сысоеў, Д. Кудраўцаў, Э. Левіна).

## Азелянённыя тэрыторыі 
На вуліцы размешчаны сквер горада-пабраціма Чанчунь, Вайсковыя могілкі.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Вуліцы Мінска
Катэгорыя:Савецкі раён (Мінск)
Катэгорыя:Партызанскі раён (Мінск)
Катэгорыя:Берасцянская вуліца (Мінск)
Віталь Андрэевіч Масол

**Віталь Андрэевіч Масол** (;  — ) — украінскі і савецкі дзяржаўны дзеяч. Трэці прэм’ер-міністр незалежнай Украіны (1994—1995). Памёр 21 верасня 2018 года ў Кіеве.

Катэгорыя:Члены ЦК КПСС
Катэгорыя:Прэм’ер-міністры Украіны
Катэгорыя:Народныя дэпутаты Вярхоўнай Рады Украіны I склікання
Катэгорыя:Народныя дэпутаты Вярхоўнай Рады Украіны II склікання
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Чарнігаўскай вобласці
Катэгорыя:Дэпутаты Савета Саюза Вярхоўнага Савета СССР 10-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Савета Саюза Вярхоўнага Савета СССР 11-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Савета Саюза Вярхоўнага Савета СССР ад акруг Украіны
Катэгорыя:Народныя дэпутаты СССР ад акруг Украіны
Мікалай Канстанцінавіч Андрайчук

**Мікалай Канстанцінавіч Андрайчук** (нар. , в. Падбела Камянецкага раёна Брэсцкай вобласці) — беларускі юрыст і палітык.

## Біяграфія 
Скончыў Калінінградскі дзяржаўны ўніверсітэт. Працаваў следчым Камянецкага РАУС, суддзёй, старшынёй суда Камянецкага раёна Брэсцкай вобласці.

Выбіраўся дэпутатам Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь чацвёртага склікання. Быў членам пастаяннай камісіі Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь па заканадаўству і судова-прававых пытаннях.

## Узнагароды 
Медаль «90 год Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь», Ганаровая грамата Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь.

## Літаратура 
* Кто есть кто в Республике Беларусь. 2009. Мн., 2009. С. 11-12.

Катэгорыя:Суддзі Беларусі
Катэгорыя:Дэпутаты Палаты Прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 4-га склікання
Людміла Раманаўна Сяўко

**Людміла Раманаўна Сяўко** (нар. , Гродна) — беларускі палітык.

## Біяграфія 
Скончыла Гродзенскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Я. Купалы (настаўнік пачатковых класаў), Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (выкладчык англійскай мовы).

Працавала фактурыстам склада на базе «Аблкаапгасгандлю», камплектоўшчыцай інструменту рамонтна-механічнага цэха Гродзенскага хімічнага камбіната, кладаўшчыцай вяслярнай базы, зброевым майстрам Гродзенскага абласнога савета «Дынама». Пасля заканчэння вучобы была трэнерам-выкладчыкам па кулявой стральбе Гродзенскага абласнога савета «Дынама», трэнерам-выкладчыкам па кулявой стральбе дзіцячай юнацкай спартыўнай школы № 1 Ленінскага раённага аддзела народнай адукацыі г. Гродна, настаўнікам пачатковых класаў сярэдняй школы № 26 Кастрычніцкага раённага аддзела адукацыі г. Гродна, намеснікам старшыні Гродзенскай гарадской арганізацыі Беларускага прафсаюза работнікаў адукацыі і навукі. Старшыня Гродзенскай гарадской арганізацыі Беларускага прафсаюза работнікаў адукацыі і навукі.

Была намеснікам старшыні Гродзенскага гарадскога Савета дэпутатаў. Выбіралася членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га і 4-га склікання.

## Узнагароды 
Узнагароджана Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь, Ганаровай граматай Міжпарламенцкай Асамблеі Еўразійскага эканамічнага супольніцтва.

Катэгорыя:Дэпутаты Гродзенскага гарадскога Савета дэпутатаў
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 3-га склікання
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 4-га склікання
1-ы завулак Акрэсціна (Мінск)

**1-ы завулак Акрэсціна** — завулак у Маскоўскім раёне Мінска. Знаходзіцца ў мікрараёне Грушаўка. Названы ў гонар Барыса Сямёнавіча Акрэсціна (1923—1944), удзельніка вызвалення Беларусі, Героя Савецкага Саюза. На завулку знаходзяцца толькі 2 дамы: 36 і 38.

## Забудова 
* № 36А — ізалятар часовага ўтрымання ГУУС Мінгарвыканкама. Стаў вядомы затрыманнем удзельнікаў пратэстаў 2006 і 2020 г.
* № 36 — цэнтр ізаляцыі правапарушальнікаў ГУУС Мінгарвыканкама.
* № 38 — прыёмнік-размеркавальнік для непаўналетніх ГУУС Мінгарвыканкама.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Маскоўскі раён (Мінск)
Катэгорыя:Завулкі Мінска
Грычынскі сельсавет

**Гры́чынскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Дзяржынскага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — вёска Грычына.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Самахвалавіцкага раёна Мінскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Самахвалавіцкім раёне БССР. 18 студзеня 1931 года ўключаны ў гарадскую рысу горада Мінска. З 26 мая 1935 года ў складзе Мінскага раёна. Пасля ўвядзення абласнога падзелу 20 лютага 1938 года ў Мінскім раёне Мінскай вобласці. З 4 лютага 1939 года ў складзе Дзяржынскага раёна. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Фаніпальскага сельсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Дзяржынскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Мінскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Самахвалавіцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Вуліца Залатая Горка (Мінск)

**Вуліца Залата́я Го́рка** () — вуліца ў Савецкім раёне Мінска.

Да Вялікай Айчыннай вайны на месцы вуліцы існавалі Могілкавы і Залатагорскі завулкі. Пасля вайны па колішнім прадмесці Залатая Горка пракладзена новая вуліца, якая мела назву *вуліца Радыстаў*. У 1987 годзе вуліца атрымала сучасную назву.

## Размяшчэнне 
Арыентавана з паўднёвага захаду на паўночны ўсход. З’яўляецца працягам вуліцы Румянцава, пачынаецца ад вуліцы Казлова, перасякае Чырваназоркавую вуліцу, з усходняга боку прымыкае Чырваназоркавы завулак, далей з заходняга боку прымыкае бульвар Мулявіна, а з усходняга Берасцянская вуліца, завяршаецца скрыжаваннем з вуліцай Гікалы.

## Забудова 
* № 4 — Рэспубліканскі шпіталь Дэпартамента фінансаў і тылу Міністэрства ўнутраных спраў Рэспублікі Беларусь.

* № 18 — Сярэдняя школа імя Янкі Купалы № 19 г. Мінска.
* № 18, корпус 1 — Дзіцячая музычная школа мастацтваў № 1 імя Л. Александроўскай (1973, архітэктар Д. Кудраўцаў).

## Спасылкі 
* Обзор микрорайона Золотая Горка // Денис Блищ. Частное мнение
* Фатаграфіі вуліцы ў 2025 г.
* Архітэктура вуліцы ў базе Рhotobuildings

Катэгорыя:Вуліцы Мінска
Катэгорыя:Першамайскі раён (Мінск)
Катэгорыя:Залатая Горка
Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 5-га склікання

Спіс членаў Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 5-га склікання (працаваў з 19 кастрычніка 2012 па 12 кастрычніка 2016).

## Прэзідыум Савета Рэспублікі 
* Міхаіл Уладзіміравіч Мясніковіч
* Анатоль Максімавіч Русецкі
* Святлана Міхайлаўна Герасімовіч
* Мікалай Уладзіміравіч Казаравец
* Лілія Францаўна Мароз
* Уладзімір Іванавіч Панцюхоў
* Уладзімір Лявонавіч Сянько

## Члены Савета 
# Юрый Мар’янавіч Аляксей
# Барыс Васільевіч Батура
# Ігар Іванавіч Бузоўскі
# Сяргей Міхайлавіч Бяспалы
# Святлана Міхайлаўна Герасімовіч
# Лідзія Уладзіміраўна Грынеўская 
# Тамара Сяргееўна Далгашэй
# Уладзімір Віктаравіч Даманеўскі
# Анжаліка Юр’еўна Дарагакупец 
# Уладзімір Андрэевіч Дворнік
# Валерый Мікалаевіч Іваноў
# Адам Дзмітрыевіч Кавалька
# Мікалай Уладзіміравіч Казаравец
# Юрый Васілевіч Казіятка
# Мікалай Мікалаевіч Канявалаў
# Яўген Піліпавіч Карашкоў
# Ніна Фёдараўна Касцян
# Наталля Іванаўна Качанава
# Аляксандр Мікалаевіч Косінец
# Ірына Мікалаеўна Кралевіч
# Алена Аляксееўна Круцько 
# Аляксандр Мікалаевіч Курловіч
# Людміла Анатольеўна Кухарская 
# Мікалай Аляксандравіч Ладуцька
# Анатоль Васілевіч Ліс
# Аляксандр Андрэевіч Ляхаў
# Ігар Аляксандравіч Марзалюк
# Аляксандр Іванавіч Мароз
# Лілія Францаўна Мароз
# Юрый Дзмітрыевіч Мароз
# Мікалай Васілевіч Мартынаў
# Міхаіл Уладзіміравіч Мясніковіч
# Сяргей Рыгоравіч Навіцкі
# Людміла Уладзіміраўна Нікалайчык
# Таццяна Віктараўна Нічышына
# Ніна Міхайлаўна Пазняк
# Уладзімір Іванавіч Панцюхоў
# Тамара Іванаўна Паследняя
# Уладзімір Паўлавіч Паўлюкевіч 
# Віктар Фёдаравіч Пінчук
# Уладзімір Цімафеевіч Плыткевіч
# Ірына Якаўлеўна Пяткун
# Васіль Апанасавіч Равяка
# Мікалай Вячаслававіч Радаман
# Анатоль Мікалаевіч Рубінаў
# Пётр Міхайлавіч Руднік
# Анатоль Максімавіч Русецкі
# Аляксандр Пятровіч Саладкоў
# Святлана Рыгораўна Сарока
# Таццяна Аляксееўна Струк
# Канстанцін Андрэевіч Сумар
# Уладзімір Лявонавіч Сянько
# Таццяна Дзмітрыеўна Удавенка
# Дзмітрый Уладзіміравіч Чарнякоў
# Аляксандр Васільевіч Шакуцін
# Сямён Барысавіч Шапіра
# Мікалай Мікалаевіч Шарснёў
# Ганна Васілеўна Шарэйка
# Людміла Валер’еўна Шмат
# Андрэй Віктаравіч Шорац
# Пётр Пятровіч Шэршань

## Спасылкі 
* Пятае скліканне на сайце Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу  

5
Вармінска-Мазурскі ўніверсітэт у Ольштыне

**Вармінска-Мазурскі ўніверсітэт у Ольштыне** () — польская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая знаходзіцца ў горадзе Ольштын.

## Агульная характарыстыка 
Навучальная ўстанова ўтворана 1 верасня 1999 года ў выніку аб’яднання Аграрна-тэхнічнай акадэміі, Вышэйшай педагагічнай школы і Вармінскага тэалагічнага інстытута. Галоўны кампус размешчаны ў ольштынскім раёне Кортава. Універсітэт навучае студэнтаў дзённа і завочна на пятнаццаці факультэтах, чатырнаццаць з якіх маюць поўныя акадэмічныя правы, гэта значыць права на наданне доктарскіх ступеняў і хабілітацыі. Правы на наданне доктарскіх ступеняў маюць усе 15 факультэтаў — у сукупнасці яны могуць прысвойваць доктарскую ступень у 24 навуковых дысцыплінах.

## Структура 
* Гуманітарны факультэт
* Медыцынскі факультэт
* Факультэт біяінжынерыі жывёл
* Факультэт біялогіі і біятэхналогіі
* Факультэт геаінжынерыі
* Факультэт навакольнага асяроддзя і сельскай гаспадаркі
* Факультэт матэматыкі і інфарматыкі
* Факультэт ветэрынарнай медыцыны
* Факультэт эканамічных навук
* Факультэт сацыяльных навук
* Факультэт тэхнічных навук
* Факультэт навук пра харчаванне
* Факультэт права і адміністрацыя
* Факультэт мастацтваў
* Факультэт тэалогіі
* Школа грамадскага здароўя
* Філіял у Элку

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўніверсітэта

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з польскай мовай навучання
Катэгорыя:1999 год у Польшчы
Катэгорыя:Вармінска-Мазурскі ўніверсітэт