open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Яўген Іванавіч Дашкоў

**Яўген Іванавіч Дашкоў** (нар., г. ) — рускі і беларускі акцёр. Заслужаны артыст БССР (1976).

## Біяграфія 
Працаваў у тэатрах Казані, Свярдлоўска, Бранскім дзяржаўным тэатры драмы (1961-1967), з 1967 г. у Гомельскім абласным драматычным тэатры.

Член Беларускага саюза тэатральных дзеячаў з 1962 года.

## Творчасць 
Выканаўца героіка-рамантычных, характэрных і лірычных роляў. Творчая манера адрозніваецца спалучэннем мяккага лірызму з адчуваннем драматызму чалавечага лёсу. Сярод роляў нацыянальнай, класічнай і сучаснай драматургіі ў Гомельскім драматычным тэатры, дзе найбольш ярка раскрыўся талент Дашкова: Васіль («Таблетку пад язык» А. Макаёнка), Томаш («Экзамен на восень» І. Шамякіна), Башлыкоў («Подых навальніцы» І. Мележа), князь Уладзімір («Гара і слава» А. Петрашкевіча), Павел («Грэшнае каханне» А. Дзялендзіка) і многія іншыя.

## Літаратура 
* 
* Дашкоў Яўген Іванавіч // Тэатральная Беларусь: Энцыклапедыя: У 2 т. Т. 1: «А досвіткі…» — Кучынская / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн, 2002. — С. 338.

Катэгорыя:Акцёры тэатра Беларусі
Джавані Джаліці

**Джавані Джаліці** (, , Мандові — , Кавур) — італьянскі палітычны дзеяч, прэм’ер-міністр Італьянскага каралеўства (пяць разоў).

У 1889—1890 гадах міністр казначэйства, у 1901—1903 гадах міністр унутраных спраў. Прэм’ер-міністр у 1892—1895, 1903—1905, 1906—1909, 1911—1914, 1920—1921 гадах. Найбольш паслядоўны прадстаўнік італьянскага лібералізму XX стагоддзя, імкнуўся пашырыць сацыяльную базу рэжыму. Урад Джаліці жорстка задушыў сялянскі рух на поўдні Італіі, развязаў вайну з Турцыяй (1911—1912). У час Першай сусветнай вайны выступаў супраць удзелу ў ёй Італіі на баку Антанты. Падтрымаў прыход да ўлады фашыстаў у 1922 годзе, з 1924 года ў апазіцыі. У 1928 годзе выступаў супраць скасавання фашыстамі парламенцкага рэжыму.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Міністры фінансаў Італіі
Катэгорыя:Міністры ўнутраных спраў Італіі
Катэгорыя:Прэм’ер-міністры Італіі
Катэгорыя:Дзеячы лібералізму
РДВАР (баскетбольны клуб)

**РДВАР** — беларускі мужчынскі баскетбольны клуб з Мінска. Прадстаўляў Рэспубліканскае дзяржаўнае вучылішча алімпійскага рэзерву.

## Гісторыя 
Каманда выступае ў чэмпіянаце Беларусі па баскетболе з 1992 года (з перапынкамі), двойчы перамагала ў чэмпіянаце краіны. У 1997 годзе каманда сумесна з «Аўтазаводцам» пад кіраўніцтвам Аляксандра Таніева і Аляксандра Папкова стала першым уладальнікам Кубка Беларусі.

## Назвы 
* РТІ-2-РВАР (1992—1994)
* РВАР (1994—1997)
* РШВСМ-РВАР (1997—1999)
* РВАР (2000—2002)
* РТІ-РВАР (2002—2003)
* РВАР (2003—2004)
* РДВАР-РЦАР (2006—2007)
* РДВАР (2007—2009)
* Віталюр-РДВАР (2009—2011)
* БКМ-РДВАР (2013—2014)
* РДВАР (з 2014)

## Дасягненні 
**Чэмпіянат Беларусі па баскетболе**
*  **Чэмпіён (2)**: 1993/1994, 1996/1997.
*  **Срэбраны прызёр (2)**: 1992/1993, 2002/2003.
**Кубак Беларусі па баскетболе**
*  **Пераможца (1)**: 1997 (сумесна з «Аўтазаводцам»).

## Статыстыка выступленняў 
## Галоўныя трэнеры 
* Міхаіл Тайц (1992—1995)
* Аляксандр Папкоў (1995—1997)
* Аляксандр Барысаў (1997—1998)
* Міхаіл Фейман (1998—1999)
* Аляксандр Папкоў (2000—2004)
* Валерый Ваўлеў (2006—2007)
* Аляксандр Барысаў (2007—2011)
* Міхаіл Фейман (2011)
* Сяргей Варыводаў (2013—2014)
* Генадзь Самарскі (2015—2016)
* Аляксандр Падзерачоў (2016—2017)
* Мікалай Аляксееў (2017—2021)
* Аляксей Сяленя (2021—2023)
* Андрэй Клемезь (з 2023)

## Вядомыя баскетбалісты 
* Мікалай Аляксееў (1994—1997)
* Дзмітрый Арзютаў (1994—1996)
* Аляксандр Асіповіч (1998/99)
* Віктар Аўсепян (2006—2010)
* Данііл Барысевіч (2015—2017)
* Кірыл Васкаўцоў (2018/19)
* Дзяніс Вікенцьеў (2013/14)
* Расціслаў Вяргун (1998/99)
* Цімафей Вяроўкін (2009—2011)
* Аляксандр Вярэніч (1993/94, 2002/03)
* Павел Габрусевіч (1998/99)
* Ігар Галабурда (1994—1998)
* Валерый Гандлін (2003/04)
* Яўген Грэхаў (2002—2004)
* Кірыл Дыдзік (1996—1998, 2002/03)
* Аляксандр Зыскуноў (2003)
* Аляксандр Ігнацік (1998/99, 2002/03)
* Алег Кажанец (1994—1996)
* Дзмітрый Калтуноў (1992/93, 1997/98)
* Данііл Каско (2018—2021)
* Аляксей Качан (2006—2011)
* Сяргей Кец (1994—1997)
* Алег Крыванос (1996/97)
* Андрэй Крыванос (1993/94)
* Уладзімір Крысевіч (2006—2011)
* Дзмітрый Кузьмін (1992—1994)
* Аляксандр Куль (1992—1994)
* Яраслаў Курапаў (2006—2011)
* Арсеній Кучынскі (1997/98)
* Аляксей Лашкевіч (1993—1997)
* Віталь Лютыч (2006/07, 2008—2010)
* Максім Лютыч (2013/14)
* Юрый Мішукоў (2002—2004)
* Аляксей Навойчык (2015/16)
* Андрэй Навойчык (2006—2010)
* Дзмітрый Паляшчук (2002—2004)
* Аляксандр Папкоў (1992—1994)
* Цімафей Паралёў (2013/14)
* Аляксандр Пустагвар (2000/01)
* Аляксей Пынцікаў (1992—1994)
* Андрэй Рагазенка (2013/14)
* Сяргей Светнік (2002/03)
* Арцём Секушэнка (2015—2017)
* Аляксандр Семянюк (2009—2011)
* Сяргей Сланеўскі (1994/95)
* Андрэй Стаброўскі (2013/14)
* Вадзім Стубеда (2015/16)
* Аляксей Сухавецкі (1998/99, 2002/03)
* Валерый Хаменя (1994—1997, 2003)
* Сяргей Чарыкаў (1998/99)
* Дзмітрый Шпадарук (1997/98)

## Спасылкі 
* Установа адукацыі «Рэспубліканскае дзяржаўнае вучылішча алімпійскага рэзерву» 
* Баскетбол на сайце РДВАР 
* Профіль на сайце РФБ
Дэніэл Джэймс

**Дэніэл «Чапі» Джэймс-малодшы** (;  — ) — амерыканскі лётчык, удзельнік Другой сусветнай, Карэйскай і В’етнамскай войнаў. У 1975 годзе стаў першым афраамерыканцам, які атрымаў званне чатырохзоркавага генерала ва Узброеных сілах ЗША.

Катэгорыя:Лётчыкі В’етнамскай вайны
Катэгорыя:Лётчыкі Другой сусветнай вайны
Катэгорыя:Генералы ЗША
Роза Умбетаўна Джаманава

**Роза Умбетаўна Джама́нава** (; , Акцюбінск, Казахская АССР — , Алматы, Казахстан) — казахская оперная спявачка (сапрана), педагог. Народная артыстка СССР (1959).

## Біяграфія 
Нарадзілася ў Акцюбінску (цяпер — Актабэ, Казахстан).

У Уральску скончыла музычную школу, у 1949 годзе — музычнае вучылішча па класе габоя і вакалу. У 1949—1954 гадах вучылася ў Алматы, у Дзяржаўным інстытуце мастацтваў імя Курмангазы (цяпер Казахская нацыянальная кансерваторыя імя Курмангазы) у класе вакалу ў А. М. Курганава.

З 1953 года — салістка Казахскага тэатра оперы і балета імя Абая (Алматы).

Таксама выступала як канцэртная спявачка.

Валодала выдатным голасам своеасаблівага серабрыстага тэмбру. Псіхалагічная тонкасць і глыбіня яе вобразаў, высокая вакальная культура — з’яўляліся адметнымі рысамі яе выканальніцкага стылю. Самы лепшы, самы любімы яе вобраз — Чыо-Чыо-сан ў оперы «Чыо-Чыо-Сан» Дж. Пучыні. У ім з найбольшай сілай выявіўся шматгранны талент артысткі, яе высокая вакальная культура.

У рэпертуары вядучыя партыі ў больш чым 20-ці операх казахстанскіх кампазітараў.

З 1951 года гастралявала за мяжой (Польшча (1959), Індыя (1963), Канада (1967), Італія (1968), Венгрыя, Фінляндыя, ФРГ і інш.).

З 1977 года выкладала ў Казахскай нацыянальнай кансерваторыі імя Курмангазы (прафесар з 1987 года).

З 2003 года — кансультант вакальнага факультэта Казахскай нацыянальнай кансерваторыі імя Курмангазы.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* *Зарубин В. И.* Джама́нова Роза Умбертовна // Музыкальная энциклопедия: [в 6 т.] / Гл. ред. Ю. В. Келдыш. — М.: Советская энциклопедия: Советский композитор, 1973—1982. — (Энциклопедии. Словари. Справочники. Изд-во «Советская Энциклопедия», Изд-во «Советский композитор»). — Т. 2: Гондольера — Корсов. — 1974. — Стб. 221. — 960 стб., илл. — 102 000 экз.
* *Львов Н. И.* Джама́нова Роза Умбертовна // Театральная энциклопедия. В 5 томах. / Под редакцией С. С. Мокульского (том 1), П. А. Маркова (тома 2—5). — М., Советская энциклопедия, 1961—1967. — Т. 2: Гловацкий — Кетуракис. — М., 1963. — Стб. 404—405. — 1216 стб. с илл., 14 л. илл. — 43 000 экз.

Катэгорыя:Оперныя спевакі і спявачкі СССР
Катэгорыя:Спевакі і спявачкі Казахстана
Катэгорыя:Оперныя спевакі і спявачкі XX стагоддзя
Катэгорыя:Музычныя педагогі СССР
Катэгорыя:Музычныя педагогі XX стагоддзя
Катэгорыя:Сапрана
Катэгорыя:Дэпутаты Савета Нацыянальнасцей Вярхоўнага Савета СССР 8-га склікання
Джамнагар

**Джамнагар** — горад у Індыі, сталіца аднайменнай акругі на захадзе штата Гуджарат. Бурны рост Джамнагара прыйшоўся на 1920-я гады, да гэтага ён быў вядомы пад імем Наванагар і быў цэнтрам аднайменнага княства. Сёння ў Джамнагары пражывае каля 500 тысяч чалавек.

Джамнагар размешчаны на поўдні Кацкага заліва.
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гарады Гуджарата
Пасля працы

«**Пасля працы**» () — мастацкі фільм 1985 года рэжысёра Марціна Скарсэзэ.

## Сюжэт 
Пасля працы малады жыхар Нью-Ёрка, праграміст Пол Хэкет, адпраўляецца павячэраць у кафэ, дзе знаёміцца з прывабнай дзяўчынай Марсі Франклін. Пасля непрацяглай гутаркі Пол разумее, што дзяўчына яму падабаецца, да таго ж у іх падобныя інтарэсы — і ён бярэ ў яе нумар тэлефона. Познім вечарам Марсі запрашае Пола прыехаць у дом яе сяброўкі-скульптара, у якой яна гасцюе. Ад няма чаго рабіць хлопец пагаджаецца і з радасцю адпраўляецца ў Соха. Праўда, вечар не задаецца з самага пачатку. Злавіўшы шалёнага таксіста, Пол пазбаўляецца грошай, а новая сяброўка Марсі ўчыняе істэрыку на пустым месцы. Нядоўга думаючы, Пол вырашае сысці, але глыбокай ноччу дабрацца дадому без грошай у яго не атрымаецца. Затое атрымаецца перажыць мноства прыгод, якія зробяць злашчасную ноч самай жудаснай ноччу ў яго жыцці.

## Крытыка 
Вядомы амерыканскі кінакрытык Роджэр Эберт адзначыў фільм чатырма зоркамі з чатырох магчымых і занёс у свой спіс «Выдатных фільмаў».

## Узнагароды 
Паводле рэсурса «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 3 кінаўзнагародамі і яшчэ 10 намінацыямі.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы ЗША 1985 года
Катэгорыя:Кінакамедыі 1985 года
Катэгорыя:Кінакамедыі ЗША
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы Марціна Скарсэзэ
Катэгорыя:Фільмы, музыку да якіх напісаў Говард Шор
Катэгорыя:Выдатныя фільмы (Роджэр Эберт)
Джамшэдпур

**Джамшэдпур**, *Татанагар* (, , ) — найбуйнейшы горад індыйскага штата Джаркханд, адміністрацыйны цэнтр акругі Усходні Сінгхбхум.

Джамшэдпур — першы горад Індыі, пабудаваны ў адпаведнасці з загадзя распрацаваным планам.

Паводле перапісу насельніцтва Індыі 2011 года насельніцтва горада складала 1 337 131 чалавек; Джамшэдпур утварае трэцюю па колькасці насельніцтва гарадскую агламерацыю Усходняй Індыі (пасля Калькуты і Патны).

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Джэралд Дарэл (1925—1995) — брытанскі натураліст, заолаг, пісьменнік, заснавальнік заапарка на востраве Джэрсі.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гарады Джхаркханда
Парыж, Тэхас

«**Парыж, Тэхас**» () — мастацкі фільм 1984 года рэжысёра Віма Вендэрса.

## Сюжэт 
Пасля таго, як Трэвіс і яго маладая прыгожая жонка Джэйн рассталіся, яна з’ехала з горада, а Трэвіс упаў у дэпрэсію і пусціўся бадзяцца. Чатыры гады Уолтэр і яго жонка Анна выхоўвалі сына Трэвіса Хантэра і вельмі палюбілі хлопчыка. Аднак, нечаканае з’яўленне сапраўднага бацькі кардынальна змяняе сітуацыю. Пакутуючы ад згрызотаў сумлення, Трэвіс спрабуе наладзіць адносіны з сынам і адпраўляецца разам з ім на пошукі Джэйн.

## Крытыка 
Вядомы амерыканскі кінакрытык Роджэр Эберт адзначыў фільм чатырма зоркамі з чатырох магчымых і занёс у свой спіс «*Выдатных фільмаў*».

## Узнагароды 
Паводле інфармацыі сайта «*Internet Movie Database*» фільм быў адзначаны 18 кінаўзнагародамі і яшчэ 12 намінацыямі.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы Германіі 1984 года
Катэгорыя:Фільмы Францыі 1984 года
Катэгорыя:Фільмы Вялікабрытаніі 1984 года
Катэгорыя:Фільмы ЗША 1984 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы 1984 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы ФРГ
Катэгорыя:Фільмы-драмы Францыі
Катэгорыя:Фільмы-драмы Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Фільмы-драмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы Віма Вендэрса
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Залатая пальмавая галіна»
Катэгорыя:Выдатныя фільмы (Роджэр Эберт)
Катэгорыя:Фільмы пра Лос-Анджэлес
Джаландхар

**Джаландхар** — горад у індыйскім штаце Пенджаб, адміністрацыйны цэнтр акругі Джаландхар. З’яўляўся сталіцай штата Пенджаб з 1947 па 1953 год (да пераносу сталіцы ў Чандыгарх).

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Лорэнс Дарэл — англійскі пісьменнік
* Тарсем Сінгх — індыйскі акцёр

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гарады Пенджаба
Вілі

**Вілі (**стар.-сканд**.****:** *Vili*) — адзін з першых Асаў, брат Одзіна і Вэ, разам з якімі ствараў зямлю.

## «Нараджэнне» 
Паводле скандынаўскай міфалогіі, калісьці, у часы, аб якіх не ведаюць ні людзі, ні багі, бо не было здольных запомніць, нарадзіўся волат Імір, а разам з ім з’явілася карова Аўдумла. Малака ў яе было ўдосталь, так, што хапіла нават Іміру. Але Аўдумле не было чым харчавацца, таму яна лізала салёныя камяні і да зыходу трэцяга дня вылізала новую істоту — Буры, што значыць Бацька — якая стала прабацькам усіх Асаў. У Буры з’явіўся сын, названы Бор, што значыць Народжаны. Бор узяў у жонкі дачку добрага волата, і ў іх з’явіліся дзеці — Одзін, **Вілі** і Вэ.

## Стварэнне Зямлі 
Мноства падзей адбывалася з багамі-братамі, аднойчы ім нават прыйшлося змагацца з Імірам, якога яны і перамаглі.
Браты кінулі цела Іміра ў самую глыбіню Сусветнай Бездані і зрабілі з яго Зямлю, а з крыві — возера, рэкі, моры. Косткі Іміра сталі гарамі, з аскепкаў касцей і зубоў выйшлі скалы і валуны — нездарма яны да гэтага часу тырчаць з вады, наровячы прапароць дно даверліваму караблю… З чэрапа Іміра багі пабудавалі небасхіл, а мозг кінулі ў паветра і зрабілі аблокі — вось чаму так падступны цёмныя хмары, якія пагражаюць то завеяй, то градам. Потым багі ўзялі зіхоткія іскры, што лёталі вакол, якія вырваліся з полымя Муспеля, і прымацавалі іх да неба. Так атрымаліся нерухомыя зоркі. Іншым іскрам багі дазволілі лётаць у паднябессе, але кожнай прызначылі месца і падрыхтавалі шлях.

-- Марыя Сямёнава, *«Дзевяць светаў»*

Гэтак трыма братамі быў створаны свет Мідгард, але ён не быў населены.

## Стварэнне людзей 
Аднойчы браты ішлі па беразе створанага свету і ўбачылі два дрэвы. І задумаліся, што будзе, калі даць ім жыццё? Узялі браты дрэвы і выразалі з іх людзей. Одзін, старэйшы з братоў, даў ім душу і жыццё, **Вілі** — розум і рух, а Вэ надзяліў прыгожым абліччам, маўленнем, слыхам і зрокам. І далі мужчыну імя Аск, што значыць Ясень, а жанчыне імя Эмбла, што значыць Вярба. І пачаўся тады род людзей, які багі адгарадзілі ад астатніх светаў павекамі Іміра.

## Наступныя згадкі Вілі 
Пасля стварэння людзей пра братоў Одзіна, Вілі і Вэ не сустракалася згадак. Ва ўсякім разе, такіх не ўтрымлівае Эда ісландскага паэта і гісторыка XIII стагоддзя Сноры Стурлусана, якая з’яўляецца ледзь не адзінай крыніцай звестак аб германа-скандынаўскай міфалогіі.

## Літаратура 
* Эда. Песні пра багоў  / уклад., пер. са старажытнаісл., камент. Яўгена Папакуля. — Мінск : Галіяфы, 2021.
* Эда. Песні пра герояў / уклад., пер. са старажытнаісл., камент. Яўгена Папакуля. — Мінск : Тэхналогія, 2022.
* Эда Сноры Стурлусана   / уклад., пер. са старажытнаісл., камент. Яўгена Папакуля. — Мінск : Галіяфы, 2021.
* Эда. Забытыя песні   / уклад., пер. са старажытнаісл., камент. Яўгена Папакуля. — Мінск : Тэхналогія, 2023.

## Спасылкі 
* Скандынаўская міфалогія 

Катэгорыя:Багі паводле алфавіта
Катэгорыя:Германа-скандынаўскія багі
Буры (міфалогія)

**Буры** () — у скандынаўскай міфалогіі бацька і радавод усіх багоў: першы бог, стваральнік («Бацька») ранні продак Асаў. Першабытная карова Аўдумла цягам трох дзён злізвала з Буры салёнае каменне. У Буры невядомым чынам нарадзіўся сын Бёр. Буры засведчаны ў малодшай Эдзе, складзенай у XIII стагоддзі ісландцам Сноры Стурлусанам. Таямнічае паходжанне Буры з’яўляецца прадметам розных навуковых абмеркаванняў і інтэрпрэтацый.

## Атэстацыя 
Бурыдава была крэпасцю і свяцілішчам у рымскай правінцыі Дакія на Дунаі.

Буры двойчы згадваецца ў малодшай Эдзе *—* адзін раз у Гліфагініі і яшчэ раз у скальдычнай паэме. Раздзел *«*Гільфагініраванне» абвяшчае наступнае:

Буры нідзе не згадваецца ў старэйшай Эдзе і толькі адзін раз у скальдычнай паэме. У *Skáldskaparmál* Сноры цытуе наступны верш скальда Þórvaldr Blönduskáld XII-га стагоддзя:

 

## Спасылкі 
* MyNDIR (Маё скандынаўскае сховішча лічбавых малюнкаў) Ілюстрацыі Буры з рукапісаў і ранніх кніг. Націснуўшы на мініяцюру, вы атрымаеце поўны малюнак і інфармацыю, якая датычыцца яго.

Катэгорыя:Багі паводле алфавіта
Катэгорыя:Германа-скандынаўскія багі
Сезон 2018/2019 «Цмокі-Мінск»

У сезоне 2018/2019 баскетбольны клуб Цмокі-Мінск з Мінска прымаў удзел:
* Чэмпіянат Беларусі 2018/2019 ( **1 месца**),
* Кубак Беларусі 2018 ( **уладальнік**).
* Адзіная ліга ВТБ 2018/2019 (14 месца)
* Ліга чэмпіёнаў ФІБА 2018/2019 (вылет з 1-га адборачнага раўнда)
* Кубак ФІБА Еўропы 2018/2019 (вылет з 1-га групавога этапу)

## Склад каманды 
**У Адзінай лізе ВТБ**

**У чэмпіянаце Беларусі**

**У Кубку Беларусі**

## Трэнеры каманды 
*  Аляксандр Круцікаў (галоўны трэнер, да студзеня 2019 года)
*  Расціслаў Вяргун (галоўны трэнер, са студзеня 2019 года)
*  Эдмундс Валейка
*  Войтэк Валіх

## Гл. таксама 
* Сезон 2017/2018 «Цмокі-Мінск»
* Сезон 2019/2020 «Цмокі-Мінск»

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Асноўная каманда 2018—2019 
* 2018-2019

2018/2019
Цмокі-Мінск
Катэгорыя:2018 год у Мінску
Катэгорыя:2019 год у Мінску
Год спакойнага сонца

«**Год спакойнага сонца**» () — мастацкі фільм 1984 года рэжысёра Кшыштафа Занусі.

Прэм’ера карціны адбылася ў верасні 1984 года ў межах конкурснай праграмы 41-га Венецыянскага кінафестывалю, дзе фільм быў удастоены галоўнай узнагароды — Залатога венецыянскага льва.

## Сюжэт 
Падзеі фільма адбываюцца неўзабаве пасля Другой сусветнай вайны. Маладая дзяўчына Эмілія жыве разам з хворай маці. Аднойчы яна знаёміцца з афіцэрам Норманам, які прыехаў у Польшчу расследаваць злачынствы, учыненыя ў гады вайны. Паміж Эміліяй і Норманам завязваюцца рамантычныя адносіны, і Норман прапануе Эміліі пакінуць краіну. Гэта можна зрабіць толькі таемна, за грошы і маючы знаёмства з правадніком цягніка. Праз Нормана гэта можна ажыццявіць. Але Эмілія, як праўдзівая каталічка, вырашае ахвяраваць сабой і сваім шчасцем, таму што не можа пакінуць маці, а таксама сяброўку, вымушаную займацца прастытуцыяй. Хворая маці бачыць, што з-за яе дачка не можа з’ехаць да каханага чалавека і жыць з ім у камфорце і дастатку — і вырашае скончыць жыццё самагубствам. Але Эмілія ўсё адно застаецца ў Польшчы, і толькі ў старасці, у доме састарэлых да яе прыходзіць вестачка ад Нормана.

## Крытыка 
Вядомы амерыканскі кінакрытык Роджэр Эберт адзначыў фільм чатырма зоркамі з чатырох магчымых і занёс у свой спіс «*Выдатных фільмаў*».

## Узнагароды 
Паводле рэсурса «*Internet Movie Database*» фільм быў адзначаны 3 кінаўзнагародамі і яшчэ 3 намінацыямі.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы Польшчы 1984 года
Катэгорыя:Фільмы Італіі 1984 года
Катэгорыя:Фільмы Германіі 1984 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы 1984 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Польшчы
Катэгорыя:Фільмы-драмы Італіі
Катэгорыя:Фільмы-драмы ФРГ
Катэгорыя:Фільмы на польскай мове
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы Кшыштафа Занусі
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Залаты леў»
Катэгорыя:Выдатныя фільмы (Роджэр Эберт)
Кішынёўскі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя Іона Крангэ

**Кішынёўскі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя Іона Крангэ** () — малдоўская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая знаходзіцца ў Кішынёве. Вучэльня названа ў гонар паэта і празаіка Іона Крангэ.

## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы 

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з румынскай мовай навучання
Галін

__NOTOC__
**Га́лін** (жаночая форма — '''''') — рускае і цюркскае прозвішча. Цюркскі варыянт адбываецца ад імя  (а яно, у сваю чаргу, ад арабскага імя Алі); беларускі варыянт — ад імя Галі́на. Вядомыя носьбіты:

* 
* Антон Герасімавіч Галін (1917—1991) — шафёр, Герой Сацыялістычнай Працы.
* Барыс Абрамовіч Галін (1904—1983) — рускі савецкі пісьменнік і журналіст.
* Дзмітрый Аляксандравіч Галін (нар. 1989) — расійскі футбаліст, ігрок у пляжны футбол.
* Канстанцін Іванавіч Галін (1920—1998) — удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, поўны кавалер ордэна Славы.
* Леў Аляксандравіч Галін (1912—1981) — савецкі навуковец у вобласці механікі.
* Міхаіл Пятровіч Галін (1918—1998) — Герой Савецкага Саюза.
* Пётр Іванавіч Галін (1923—1990) — Герой Савецкага Саюза.
* Фанур Зуфаравіч Галін (нар. 1947) — савецкі і расійскі хімік.

## Гл. таксама 
* 
* Галін — камуна ў Германіі, у зямлі Мекленбург-Пярэдняя Памеранія.

Катэгорыя:Рускія прозвішчы
Аляксандр Галін

**Аляксандр Галін**:
* Аляксандр Іванавіч Галін (1927—2012) — савецкі дзяржаўны дзеяч і педагог, кандыдат тэхнічных навук, дырэктар Камбіната «ЭХП» МСМ СССР (1979—1989), лаўрэат Дзяржаўнай прэміі СССР.
* Аляксандр Міхайлавіч Галін (нар. 1947) — савецкі і расійскі драматург, кінасцэнарыст, рэжысёр тэатра і кіно.
Фіцкаральда

«**Фіцкаральда**» () — мастацкі фільм 1982 года рэжысёра Вернера Херцага. Галоўныя ролі выканалі Клаус Кінскі, Клаўдзія Кардынале, Жазэ Леўгай.

## Сюжэт 
Меламан Браян Фіцджэральд, якога індзейцы называюць Фіцкаральда, апантаны ідэяй пабудаваць у родным мястэчку Ікітасе сапраўдны оперны тэатр. Для гэтага ён распачынае вар’яцкую авантуру, прычым на апошнія грошы, — адпраўляецца на пошукі каўчукавай плантацыі ў джунглях Амазонкі.

## Крытыка 
Вядомы амерыканскі кінакрытык Роджэр Эберт адзначыў фільм чатырма зоркамі з чатырох магчымых і занёс у свой спіс «*Выдатных фільмаў*».

## Узнагароды 
Паводле інфармацыі сайта «*Internet Movie Database*» фільм быў адзначаны 4 кінаўзнагародамі і яшчэ 4 намінацыямі.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы Германіі 1982 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы 1982 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы ФРГ
Катэгорыя:Фільмы-драмы Перу
Катэгорыя:Фільмы на нямецкай мове
Катэгорыя:Фільмы Вернера Херцага
Катэгорыя:Выдатныя фільмы (Роджэр Эберт)
Надар Уладзіміравіч Думбадзэ

**Надар Уладзіміравіч Думбадзэ** (; , Тыфліс — , ) — грузінскі пісьменнік.

Катэгорыя:Асобы на марках
Джангар (эпас)

**Джангар** — калмыцкі шматварыянтны гераічны эпас, створаны ў 15 стагоддзі. Часткова (урыўкі) упершыню апублікаваны ў 1804-05 гадах. Поўны запіс 10 песень «Джангара» зроблены ў 1910 годзе. Выдаваўся ў 1922, 1935, 1936, 1940 гадах. Асноўны змест твора — услаўленне казачнай краіны Бумба і легендарных подзвігаў хана Джангара і 12 волатаў — змагароў за нацыянальную незалежнасць калмыкага народа, носьбіта яго найлепшых якасцей, адвечных спадзяванняў. Паасобныя раздзелы на беларускую мову Эдзі Агняцвет і М.Клімковіч.

## Літаратура 
*
Джанібек

**Джанібек** (? — ) — хан Улуса Джучы (Залатой Арды) (1342—1357).

Трэці сын Узбек-хана. У выніку паспяховай вайны з чабанідскай Персіяй далучыў Азербайджан, і такім чынам Залатая Арда дасягнула максімальных памераў, уключала Заходнюю Сібір, Булгарскі ўлус (Сярэдняе Паволжа), Белую Арду (Казахстан, Харэзм), Сінюю Арду (Кубань, Дон, Крым), Каўказскі ўлус; у палітычнай залежнасці таксама былі некаторыя тэрыторыі Русі.

## Літаратура 
*
Уладзімір Аляксандравіч Джанібекаў

**Уладзімір Аляксандравіч Джанібекаў** (нар. , пасёлак Іскандар, Паўднёва-Казахстанская вобласць, Казахская ССР) — лётчык-касманаўт СССР (1978), двойчы Герой Савецкага Саюза (1978, 1981), генерал-маёр авіяцыі (1985). Агульная працягласць палётаў — 145 сутак 15 гадзін 58 хвілін 35 секунд. Агульная працягласць 2 выхадаў у адкрыты космас — 8 гадзін 34 хвіліны. Камандзір карабля ва ўсіх пяці сваіх палётах.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Асобы на марках
Уча Малакіевіч Джапарыдзэ

**Уча Малакіевіч Джапарыдзэ** (груз. უჩა (ილია) მალაქიას ძე ჯაფარიძე; 4 [17] жніўня 1906, Кутаіская губерня — , ) — грузінскі мастак-жывапісец, графік, педагог. Народны мастак СССР (1963). Лаўрэат Сталінскай прэміі другой ступені (1942).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Рача-Лечхумі і Квема Сванеці
Джагды

**Джагды** — горны хрыбет на Далёкім Усходзе Расіі на тэрыторыі Амурскай вобласці і Хабараўскага края, частка горнага ланцугу Янкан — Тукурынгра — Сактахан — Джагды. Максімальная вышыня — 1604 м.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Горныя хрыбты Хабараўскага края
Катэгорыя:Геаграфія Амурскай вобласці
Джарма

**Джарма** — шматпластавое паселішча эпохі неаліту (каля 6,5-5 тыс.г. да н.э.) у Паўночным Іраку. Выяўлены глінабітныя жытлы, часам на каменных падмурках. Асноўныя заняткі насельніцтва — земляробства (пшаніца, ячмень) і жывёлагадоўля (козы). Знойдзены каменныя прылады працы, гліняныя статуэткі жывёлін і жанчын, керамічны посуд толькі ў верхніх культурных пластах. Джарма — адзін з найбольш старажытных у свеце поммнікаў вытворнай гаспадаркі.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Археалагічныя аб’екты ў Іраку
Джгір Балона

**Джгір Балона**, **Ёрш Балона** (*Gymnocephalus baloni*) — рыба сямейства акунёвых атраду акунпадобных. Выяўлены ў 1970 годзе ў сярэднім і ніжнім цячэнні ракі Дунай і некаторых яго прытоках. На Беларусі ёсць у рацэ Прыпяць ніжэй горада Пінск.

Даўжыня да 13 см, маса да 41 г. Цела кароткае, высокае. Афарбоўка жаўтавата-карычневая. На нізе галавы, шчэлепнх накрыўках і брушку дробныя карычневыя плямкі. На баках цела 4-6 цёмных папярочных палос. На спінным, хваставых і анальным плаўніках цёмныя плямы. Галава кароткая, тупая, крута пераходзіць у цела. У большых асобін ёсць характэрны горб.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Акунёвыя
Бірузоўскі сельсавет

**Бірузо́ўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Расонскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Бірузова.

Утвораны 20 жніўня 1924 года як **Парэцкі сельсавет** у складзе Расонскага раёна Полацкай акругі БССР. Цэнтр — вёска Парэчча. У 1927 годзе цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Матылёва. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Расонскім раёне БССР, з 21 чэрвеня 1935 года — Полацкай акругі, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці, з 20 верасня 1944 года — Полацкай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Віцебскай вобласці. 12 мая 1959 года ў склад сельсавета з адміністрацыйнага падпарадкавання Расонскага пассавета перададзена вёска Шлях. З 25 снежня 1962 года сельсавет у складзе Полацкага раёна, з 6 студзеня 1965 года — у складзе адноўленага Расонскага раёна. 17 ліпеня 1964 года ў склад сельсавета з Гарбачэўскага сельсавета перададзены 6 населеных пунктаў (Дварышча, Межава, Петракова, Скуратава, Харытонава і Цясны), цэнтр сельсавета перанесены ў пасёлак саўгаса «Расоны», які 21 студзеня 1969 года атрымаў назву Бірузова. 19 красавіка 1973 года Парэцкі сельсавет перайменаваны ў Бірузоўскі. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Бірузоўскага сельсавета 12 населеных пунктаў. У сакавіку 1977 года ў склад Гарбачэўскага сельсавета перададзены 4 населеныя пункты (вёскі Дварышча, Межава, Петракова і Харытонава). 7 сакавіка 1978 года ў склад сельсавета з адміністрацыйнага падпарадкавання Расонскага пассавета перададзены 4 населеныя пункты (вёскі Азярцы, Альбрэхтава, Грачушына і Заазер’е). 16 лютага 1996 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Альбрэхтава, сельсавет перайменаваны ў Альбрэхтаўскі.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Расонскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Полацкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1996 годзе
Гарбачэўскі сельсавет

**Гарбачэ́ўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Расонскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2011 года вёска) Гарбачэва.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Расонскага раёна Полацкай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Расонскім раёне БССР, з 21 чэрвеня 1935 года — Полацкай акругі, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці, з 20 верасня 1944 года — Полацкай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Віцебскай вобласці. 16 верасня 1957 года да сельсавета далучана частка скасаванага Дзмітраўскага сельсавета (7 населеных пунктаў: Дварышча, Дзмітрава, Межава, Мікуленкі, Петракова, Сопіна і Шчунькі). З 25 снежня 1962 года сельсавет у складзе Полацкага раёна. 17 ліпеня 1964 года да сельсавета далучана частка скасаванага Дудчынскага сельсавета (11 населеных пунктаў: Антонава, Галубова, Дарчына, Дзейчына, Дразды, Дудчына, Крывашапава, Крыжы, Латышы, Старына, Ямна), у склад Парэцкага сельсавета перададзены 6 населеных пунктаў (Дварышча, Межава, Петракова, Скуратава, Харытонава і Цясны). З 6 студзеня 1965 года ў складзе адноўленага Расонскага раёна. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Гарбачэўскага сельсавета 19 населеных пунктаў. У сакавіку 1977 года ў склад Заборскага сельсавета перададзены 7 населеных пунктаў (вёскі Антонава, Галубова, Дзейчына, Дудчына, Крывашапава, Латышы і Старыца), у склад сельсавета з Бірузоўскага сельсавета перададзены 4 населеныя пункты (вёскі Дварышча, Межава, Петракова і Харытонава). 8 красавіка 2004 года да сельсавета далучана частка скасаванага Заборскага сельсавета (8 населеных пунктаў: Антонава, Галубова, Грышына, Дудчына, Латышы, Старыца, Хоцькава, Шнітаўка). 29 снежня 2021 года скасавана вёска Петракова.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 578 чалавек, з іх 88,6 % — беларусы, 9,9 % — рускія, 0,9 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года — 377 чалавек.

## Старшыні Гарбачэўскага сельскага Савета дэпутатаў 
* Марыя Баканава (1960-я гады)

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Полацкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Джонка

]]
**Джонка** — грузавое драўлянае ветразевае судна з шырокімі і высока прыўзнятымі кармой і носам. Мае 2-4 мачты. Ветразі чатырохвугольнай формы з цыновак і бамбукавых рэек. Асадка невялікая, грузападымальнасць да 600 т. На джонцы перавозяць грузы, выкарыстоўваць як жыллё. Распаўсюджаны ў Паўднёва-Усходняй Азіі.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Тыпы парусных суднаў
Агастэс Джон

**Агастэс Эдвін Джон** (, , Тэнбі, Пембрукшыр — , Фордынгбрыдж, Хэмпшыр) — англійскі мастак-постімпрэсіяніст.

## Біяграфія 
Вучыўся ў Школе прыгожых мастацтваў Слэйда ў Лондане ў 1894—1898 гадах. З 1903 года член «Новага англійскага мастацкага клуба». Прэзідэнт Каралеўскага таварыства жывапісцаў-партрэтыстаў у 1948-53 гадах. Буйны майстар рэалістычнага партрэта (Б.Шоу, каля 1913-14; Т.Гардзі, 1923 і інш.), аўтар жанравых карцін («Жанчына, якая ўсміхаецца», 1910; «Жабракі», каля 1912-14, і інш.), а таксама дэкаратыўных кампазіцый, афортаў і літагравюр.

## Літаратура 
*
Белянкоў

**Белянкоў** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Рафаіл Львовіч Белянкоў (1945-?) — беларускі спартсмен (цяжкая атлетыка). Майстар спорту СССР міжнароднага класа з 1971 года.
* Яўген Ігаравіч Белянкоў (нар. 1995) — беларускі баскетбаліст.
Кушлікаўскі сельсавет

**Ку́шлікаўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Полацкага раёна Віцебскай вобласці. Цэнтр — вёска Кушлікі.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Валынецкага раёна Полацкай акругі БССР. 9 сакавіка 1929 года раён быў перайменаваны ў Боркавіцкі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Боркавіцкім раёне БССР. З 8 ліпеня 1931 года ў складзе Полацкага раёна БССР, з 21 чэрвеня 1935 года — Полацкай акругі, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці, з 20 верасня 1944 года — Полацкай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Віцебскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя ўвайшла ў склад новаўтворанага Адамоўскага сельсавета.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Полацкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Боркавіцкага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Мікалай Леанідавіч Латышонак

**Мікалай Леанідавіч Латышонак** (нар. , Забор’е, Мёрскі раён, Віцебская вобласць, БССР) — беларускі ваенны, памочнік Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь па агульных пытаннях (з 2018). Палкоўнік (2004).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 14 лістапада 1964 года ў вёсцы Забор’е Мёрскага раёна Віцебскай вобласці. Пасля тэрміновай службы ва Узброеных Сілах СССР паступіў у Разанскае вышэйшае Паветрана-дэсантнае каманднае вучылішча, якое скончыў у 1988 годзе. У 2011 годзе скончыў Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь.

З 1988 года па 1993 год праходзіў службу ва Узброеных сілах на тэрыторыі Казахстана, а затым да 1995 года ў пагранічных войсках Беларусі.

У 1995 годзе перайшоў у Службу бяспекі прэзідэнта Беларусі, дзе прайшоў шлях ад старшага афіцэра да начальніка ўпраўлення асабістай аховы. У 2003 годзе Латышонак працаваў на пасадзе старэйшага ад’ютанта 1-га аддзялення 1-га аддзела ўпраўлення асабістай аховы Службы бяспекі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь.

Латышонак уваходзіў у самы блізкі круг Аляксандра Лукашэнкі, рэгулярна суправаджаючы яго ў камандзіроўках. Са жніўня 2017 года знаходзіцца ў запасе.

6 лютага 2018 года прызначаны памочнікам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь па агульных пытаннях.

## Хобі 
* Мікалай Латышонак выступаў пад нумарам 13 (Пазіцыя нападніка) за хакейную каманду «Шчыт» у чэмпіянаце Мінска па хакеі з шайбай сярод аматарскіх каманд, у якой таксама гуляе старшыня Цэнтральнага савета Прэзідэнцкага спартыўнага клуба Дзмітрый Лукашэнка.

## Узнагароды 
* Ордэн «За службу Радзіме» III ступені (2009),
* Медаль «За бездакорную службу» I, II і III ступені.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Памочнік Лукашэнкі Мікалай Латышонак выйшаў да пратэстоўцаў

Катэгорыя:Супрацоўнікі Службы бяспекі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Выпускнікі Акадэміі кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Выпускнікі Разанскага вышэйшага паветрана-дэсантнага каманднага вучылішча
Катэгорыя:Памочнікі Прэзідэнта Беларусі
Яўген Ігаравіч Белянкоў

**Яўген Ігаравіч Белянкоў** (нар. , Орша, Віцебская вобласць, Беларусь) — беларускі баскетбаліст. Лёгкі форвард. Майстар спорту Рэспублікі Беларусь. Выступае за нацыянальную зборную Беларусі.

## Біяграфія 
Выхаванец Аршанскай СДзЮШАР №2. Першы трэнер — Аляксандр Рыгоравіч Стаброўскі. Навучаўся ў СДзЮШАР БК «Мінск-2006» пад кіраўніцтвам Cяргея Аляксандравіча Шуневіча.

У 2012—2015 гадах выступаў за БК «Цмокі-Мінск-2». У 2015—2022 гадах выступаў за асноўны і рэзервовы склад БК «Цмокі-Мінск». У 2022 годзе перайшоў у расійскі клуб «Енісей» (Краснаярск). У 2024 годзе перайшоў у расійскі клуб «Уралмаш» (Екацярынбург).

Выступаў за юніёрскую (2013), моладзевую (2014—2015) і нацыянальную (з 2016) зборную Беларусі. У складзе студэнцкай зборнай Беларусі стаў сярэбраным прызёрам Міжнароднага студэнцкага баскетбольнага кубка-2018.

## Кар’ера 
* 2011—2012 — СДзЮШАР-Мінск-2006-3
* 2012—2014 — Цмокі-Мінск-2
* 2014—2015 — Цмокі-Мінск-2 (*у чэмпіянаце Беларусі*) і Цмокі-Мінск (*у Адзінай Лізе ВТБ*)
* 2015—2017 — Цмокі-Мінск
* 2017—2019 — Цмокі-Мінск (рэзервовая каманда) (*у чэмпіянаце Беларусі*) і Цмокі-Мінск (*у Адзінай Лізе ВТБ*)
* 2019—2022 — Цмокі-Мінск
* 2022—2024 — Енісей (Краснаярск, Расія)
* з 2024 — Уралмаш (Екацярынбург, Расія)

## Дасягненні 
*  Чэмпіён Беларусі (6): 2015/2016, 2016/2017, 2017/2018, 2019/2020, 2020/2021, 2021/2022.
*  Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі (2): 2013/2014, 2018/2019.
*  Уладальнік Кубка Беларусі (6): 2015, 2016, 2017, 2019, 2020, 2021.
*  Уладальнік Кубка Расіі (1): 2024/2025.
*  Сярэбраны прызёр Міжнароднага студэнцкага баскетбольнага кубка (1): 2018.

## Спасылкі 
* Профіль на сайце РФБ

Катэгорыя:Баскетбалісты Беларусі
Катэгорыя:Ігракі зборнай Беларусі па баскетболе
Катэгорыя:Ігракі «Цмокі-Мінск»
Катэгорыя:Ігракі «Цмокі-Мінск-2»
Катэгорыя:Ігракі «Енісея» Краснаярск (баскетбол)
Катэгорыя:Ігракі «Уралмаша» Екацярынбург (баскетбол)
Катэгорыя:Ігракі зборнай Беларусі па баскетболе U-18
Катэгорыя:Ігракі зборнай Беларусі па баскетболе U-20
Мейкан

**Мейкан** () — горад у цэнтральнай частцы штата Джорджыя, ЗША, адміністрацыйны цэнтр акругі Біб (невялікая частка горада заходзіць на тэрыторыю суседняй акругі Джоўнс). Паводле перапісу 2000 г., у горадзе пражывала 97606 чалавек. Паводле перапісу 2007, у Мейканскай метраполіі (уключаючы прыгарады) пражывала, паводле ацэнак, 229846 чалавек.

## Насельніцтва 
## Гарады-пабрацімы 
Катэгорыя:Гарады Джорджыі
Стэйтсбара

**Стэйтсбара** () — горад у ЗША, у штаце Джорджыя, адміністрацыйны цэнтр акругі Булак.

Горад размешчаны ва ўсходняй частцы штата Джорджыя, у межах Прыатлантычнай нізіны, на вышыні 77 м над узроўнем мора. Па дадзеных Бюро перапісу насельніцтва ЗША плошча горада складае 35,9 км², з іх прыкладна 0,9 км² (2,6 %) займаюць адкрытыя водныя паверхні.

Катэгорыя:Гарады Джорджыі
Аляксандр Васілевіч Круцікаў

**Аляксандр Васілевіч Круцікаў** (нар. , г.п. Ветрына, Полацкі раён, Віцебская вобласць) — беларускі баскетбольны трэнер.

## Кар’ера 
Скончыў БДУФК з чырвоны дыплом трэнера (1977—1981), аспірантуру (1983—1986).

У снежні 2015 года стаў трэнерам беларускай нацыянальнай каманды.

З 2017 года па 2019 год быў трэнерам «Цмокі-Мінск».

## Спасылкі 
* АЛЕКСАНДР КРУТИКОВ СТАНЕТ ГЛАВНЫМ ТРЕНЕРОМ МУЖСКОЙ НАЦИОНАЛЬНОЙ СБОРНОЙ БЕЛАРУСИ

Катэгорыя:Баскетбольныя трэнеры Беларусі
Катэгорыя:Трэнеры «Цмокі-Мінск»
Катэгорыя:Трэнеры мужчынскай зборнай Беларусі па баскетболе
Катэгорыя:Трэнеры «Асторыі» Быдгашч
Катэгорыя:Трэнеры «Чарні» Слупск
Катэгорыя:Трэнеры «БДЭУ-ГрандПрынт» Мінск
Валдоста

**Валдоста** () — горад у ЗША, на поўдні штата Джорджыя. Заснаваны 7 снежня 1860 года. Носіць мянушку «Горад Азалій», у сакавіку праводзіцца штогадовы фестываль Азалій. Горад размешчаны ў прыбярэжнай раўніннай тэрыторыі штата Джорджыя. Ландшафт горада плоскі. Знаходзіцца за 388 км на поўдзень ад горада Атланты, сталіцы штата Джорджыя. Агульная плошча горада — 78.4 км².

Катэгорыя:Гарады Джорджыі
Грыфін (Джорджыя)

**Грыфін**() — горад у ЗША, у штаце Джорджыя, адміністрацыйны цэнтр акругі Сполдзінг. Горад размешчаны на паўночным захадзе цэнтральнай часткі штата Джорджыя. Па дадзеных Бюро перапісу насельніцтва ЗША плошча горада — 37,8 км², з іх прыкладна 0,3 км² (0,55 %) — адкрытыя водныя паверхні.

Катэгорыя:Гарады Джорджыі
Олбані (Джорджыя)

**Олбані** () — горад у ЗША, у штаце Джорджыя, адміністрацыйны цэнтр акругі Даўэрці. Размешчаны ў паўднёва-заходняй частцы штата Джорджыя, на беразе ракі Флінт. Па дадзеных Бюро перапісу насельніцтва ЗША плошча горада складае 144,7 км².

Катэгорыя:Гарады Джорджыі
Уорнер-Робінс

**Уорнер-Робінс**  () — горад у ЗША, у штаце Джорджыя, у акрузе Х’юстан. Размешчаны ў цэнтральнай частцы штата Джорджыя, прыкладна за 10 міль на поўдзень ад Мейкана. Па дадзеных Бюро перапісу насельніцтва ЗША плошча горада — 91,6 км², з іх прыкладна 0,7 км² (0,8 %) — адкрытыя водныя паверхні. Сярэдняя тэмпература студзеня — 9 ° C; сярэдняя тэмпература ліпеня — 27 ° C. Рэкордна высокая тэмпература (42 ° C) была зафіксавана ў 1980 годзе, а рэкордна нізкая (-18 ° C) — у 1985 годзе. Гадавая норма ападкаў складае каля 1170 мм.

Катэгорыя:Гарады Джорджыі
Даблін (Джорджыя)

**Даблін** () — горад у акрузе Ларэнс, штат Джорджыя, ЗША. Паводле перапісу 2010 года, у горадзе пражывала 16 201 чалавек.

Катэгорыя:Гарады Джорджыі
Марыета (Джорджыя)

**Марыета** () — горад ЗША, адміністрацыйны цэнтр акругі Коб у штаце Джорджыя. З’яўляецца прыгарадам Атланты. У 2000 годзе насельніцтва горада складала 58 478 жыхароў.

## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Роберт Патрык, амерыканскі акцёр

Катэгорыя:Гарады Джорджыі
Гейнсвіл (Джорджыя)

**Гейнсвіл** () — горад у ЗША, у штаце Джорджыя, адміністрацыйны цэнтр акругі Хол. Горад размешчаны ў паўночна-ўсходняй частцы штата Джорджыя, у перадгор’ях Блакітнага хрыбта, на беразе буйнога вадасховішча Ланьер.

Катэгорыя:Гарады Джорджыі
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1818 годзе
Агаста (Джорджыя)

**Агаста** () — горад ва ўсходняй частцы амерыканскага штата Джорджыя, порт на рацэ Савана, адміністрацыйны цэнтр акругі Рычманд. З прыгарадамі насельніцтва складае 528 тыс. жыхароў (трэці вынік па штаце).

Заснавана ў 1736 годзе заснавальнікам калоніі Джорджыя, Джэймсам Оглтарпам, і названая ў гонар маці караля, Аўгусты Саксен-Гоцкай. Падчас Амерыканскай рэвалюцыі, калі ў гэтых краях праходзіла лінія фронту, Агаста некалькі разоў станавілася сталіцай штата. У Грамадзянскую вайну паўднёўцы выпрацоўвалі тут асноўную частку сваіх боепрыпасаў.

## Адукацыя і культура 
* Агастаўскі ўніверсітэт

## Насельніцтва 
## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Бэн Бернанке — амерыканскі эканаміст. 
* Джаспер Джонс (нар. 1930) — амерыканскі мастак (поп-арт).
* Лорэнс Фішберн — амерыканскі акцёр і прадзюсар.
* Джэсі Норман — амерыканская спявачка.
* Халк Хоган — амерыканскі рэстлер.

## Гарады-пабрацімы 
## Літаратура 
* 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Гарады Джорджыі
Мэгілот

**Мэгілот** ( **Хамеш Мэгілот** — *пяць скруткаў*) — у іўдаізме другая падгрупа ў раздзеле Ктувім Танаха (Яўрэйскай Бібліі, якая складаецца з Торы, Нэвіім або Прарокаў, і Ктувім — Пісанняў). Гэты звод з пяці скруткаў уключае:
# Шыр га-Шырым,
# Мэгілат Рут,
# Эйха,
# Кагэлет,
# Мэгілат Эстэр.

У Мідрашы і Талмудзе не згадваецца слова *«Мэгіла»*, пад якім можна было б разумець гэтыя пяць скруткаў, бо падчас складання канону яны яшчэ не складалі суцэльнага збору.

Ні ў масарэцкім тэксце, ні ў талмудысцкім парадку размяшчэння яны не ідуць адзін за адным у парадку, у якім яны знаходзіліся ў першых пяці выданнях Бібліі. У талмудысцкай эпосе пад словам «Мэгіла» разумелі адзін скрутак Эсфір, што даказваецца трактатам той ж назвы, і толькі пасля назву гэтую сталі прыкладаць і да астатніх скруткаў, які ўвайшлі у талмудысцкую эпоху ў літургію.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Танах:Пісанні
План Даўэса

**План Даўэса** — план забеспячэння выплаты рэпарацый Германіяй, устаноўлены для яе дзяржавамі пераможцамі (ЗША, Вялікабрытанія, Францыя пасля Першай сусветнай вайны). Распрацаваны ў 1923—1924 гадах міжнародным камітэтам экспертаў на чале з Ч. Даўэсам (адсюль назва). Зацверджаны 16 жніўня 1924 года на спецыяльнай канферэнцыі ў Лондане. Прадугледжваў выдаткаванне Германіі пазыкі ў памеры 200 млн долараў (у т.л. 100 млн банкамі ЗША) для стабілізацыі яе валюты (маркі), устанаўленне кантролю саюзных дзяржаў над германскім дзяржаўным бюджэтам, грашовым абарачэннем, крэдытам і чыгункамі, вызначыў памеры плацяжоў Германіяй у першыя 5 гадоў па 1—1,75 млрд марак у год, потым па 2,5 млрд марак у год. Прыняцце плана Даўэса садзейнічала паскарэнню вываду французскіх і бельгійскіх войск з Рура пасля Рурскага канфлікту ў 1923—1924 гадах, павелічэнню замежных інвестыцый у эканоміку Германіі і, як вынік, аднаўленню германскага эканамічнага патэнцыялу. У 1930 годзе заменены планам Юнга.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Наступствы Першай сусветнай вайны
Катэгорыя:Трэцяя французская рэспубліка
Катэгорыя:Веймарская рэспубліка
Катэгорыя:Рэпарацыі
Катэгорыя:Гісторыя эканомікі Францыі
Катэгорыя:Гісторыя эканомікі Германіі
Катэгорыя:1924 год у эканоміцы
Асанхан Джумахматавіч Джумахматаў

**Асанхан Джумахматаў** (; , Ысык-Ата, Туркестанская АССР — , ) — кіргізскі дырыжор, музычны педагог. Герой Кыргызскай Рэспублікі (2003). Народны артыст СССР (1976).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 16 чэрвеня (па іншых крыніцах — 16 ліпеня) 1923 года ў сяле Ісык-Ата недалёка ад курортнага мястэчка Арашан (цяпер у Ысык-атынскі раён, Чуйская вобласць, Кіргізія).

Пасля арышту бацькі разам з сям’ёй быў высланы ва Украіну, дзе сур’ёзна пачаў займацца музыкай — граў на гітары ў самадзейным аркестры, а пазней — на ўдарных інструментах. У 1938 годзе, пражыўшы амаль восем гадоў ва Украіне, вярнуўся на радзіму, паступіў вучыцца на падрыхтоўчае аддзяленне педагагічнага тэхнікума і адначасова працаваў артыстам аркестра першага Кіргізскага музычна-драматычнага тэатра (цяпер — Нацыянальны акадэмічны тэатр оперы і балета імя А. Малдыбаева).

У верасні 1941 года Дзяржаўны сімфанічны аркестр СССР быў эвакуіраваны ў Фрунзэ (цяпер Бішкек), дзе Асанхан гуляў на ўдарных інструментах. Удзельнік вайны, быў цяжка паранены і кантужаны. У 1944 годзе, пасля звальнення з войска, — артыст аркестра Кыргызскага тэатра оперы і балета імя А. Малдыбаева.

У 1945—1948 гадах навучаўся на дырыжорскім факультэце ў нацыянальнай студыі пры Маскоўскай кансерваторыі, у 1957 годзе скончыў кансерваторыю па класе дырыжыравання (педагогі Л. М. Гінзбург і Б. Э. Хайкін). Будучы студэнтам кансерваторыі, дырыжыраваў студэнцкім аркестрам.

З 1948 года — дырыжор Кыргызскага тэатра оперы і балета імя А. Малдыбаева, у 1958—1962 і ў 1972—1983 гадах — галоўны дырыжор тэатра. З 1953 па 1957 год — галоўны дырыжор Тэатра імя Массавета ў Маскве.

У 1962—1972 гадах — мастацкі кіраўнік і галоўны дырыжор Дзяржаўнага акадэмічнага аркестра народных інструментаў імя Карамалдо Арозава, з 1970 года — мастацкі кіраўнік і галоўны дырыжор Акадэмічнага сімфанічнага аркестра Кыргызскага радыё і тэлебачання (цяпер Кыргызская тэлерадыёкампанія).

З 1989 года — галоўны дырыжор Дзяржаўнага камернага аркестра «Насыйкат».

## Літаратура 
*
Беньяміна Джыльі

**Беньяміна Джыльі** (іт. Beniamino Gigli, , Рэканаці, Італія — , ) — італьянскі оперны спявак (тэнар) і кінаакцёр, лічыцца «спадчыннікам» Энрыка Каруза.

## Літаратура 
*
Латышонак

**Латышонак** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Алег Юр’евіч Латышонак — беларускі гісторык
* Мікалай Леанідавіч Латышонак — беларускі ваенны, памочнік Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь
Нэвіім

**Нэвіім** (іўр. נביאים — *Прарокі*) — другая частка Танаха — Яўрэйскай Бібліі.

## Змест 
Складаецца з 8 кніг, якія, ў сваю чаргу, могуць быць зведзеныя ў дзве групы :

*Раннія прарокі* — у асноўным носяць гістарычны характар:
* Сефер Егошуа
* Сефер Шафтым
* Сефер Шмуэль
* Сефер Млахім

*Познія прарокі* — месцяць больш прапаведніцкія прароцтвы:
* Сефер Ешаягу
* Сефер Ірміягу
* Сефер Ехэзкель
* 12 меншых прарокаў, або Трэй Асар:
** Гашэа
** Ёэль
** Амос
** Авад’я
** Ёна
** Міха
** Нахум
** Габакук
** Цфанія
** Хагай
** Зехар’я
** Малахі

Катэгорыя:Іўдаізм
Катэгорыя:Танах
Катэгорыя:Кабала
Катэгорыя:Свяшчэнныя кнігі
Ктувім

**Ктувім** ( — «Пісанні») — трэці і заключны раздзел іўдзейскага Святога Пісання — Танаха. Вядомы таксама пад грэчаскай назвай **Агіёграфы** ( «святы» +  — «пісанне») або проста *Графіі*. Упершыню падзел Яўрэйскай Бібліі на тры часткі (Тора, або *Закон*, Нэвіім, або *адкрыццё святых прарокаў*, і Пісанні — *словы святасці*) зроблена ў трактаце *«Саферым»*, які адносіцца да VIII стагоддзя.

## Спіс кніг, якія ўваходзяць у Ктувім 
'*Падгрупа I. Тры паэтычныя кнігі (*Сіфрэй Эмет*)**
* 1. Тэгілім— תהלים — Псалтыр
* 2. Мішлей — משלי — Кніга Прытчы Саламонавы
* 3. Ёў — איוב — Кніга Іова

**Падгрупа II. Пяць скруткаў (*Хамеш Мэгілот*)**. У сінагагальным набажэнстве кожны з іх прачытваецца ў пэўныя дні года.
* 4. Шыр га-Шырым — שיר חשירים — Песня Песень (Песах)
* 5. Рут — רות — Кніга Руф (Шавуот)
* 6. Эйха — איכה — Плач Ераміі (назва — па першым слове кнігі, дзявятае ава)
* 7. Кагэлет — קהלת — Кніга Эклезіяста (Свята кушчаў)
* 8. Эстэр — אסתר — Кніга Эсфір (Пурым)

**Падгрупа III. Іншыя гістарычныя кнігі *'
* 9. Даніэль — דניאל — Кніга прарока Данііла
* 10. Эзра — עזרא — Кніга Ездры і Кніга Неяміі
* 11. Дзіўрэй га-Ямім — דברי הימים — Кнігі Летапісаў

Галоўная адметная рыса кніг трэцяга раздзелу Танаха — тое, што яны напісаныя, сабраныя і ўключаныя ў канон пазней за астатнія кнігі, так што канчатковая кананізацыя і заключная рэдакцыя Ктувім як цэлага можа быць аднесеная да II ст. да н. э. — I ст. н. э. У грэчаскім перакладзе Старога Запавету (Септуагінта) Пісанні не складаюць асобага аддзелу, а размешчаны, згодна са зместам, паміж іншымі кнігамі. Так, Кніга Руф, Кнігі Летапісаў, Кніга Ездры, Кніга Неяміі і Кніга Эсфір знаходзяцца паміж гістарычнымі кнігамі; Плач Ераміі і Кніга прарока Данііла — паміж Кнігамі Прарокаў і г.д. Гэтага парадку прытрымліваюцца і Вульгата, і Біблія Лютэра.

Катэгорыя:Іўдаізм
Катэгорыя:Танах
Катэгорыя:Кабала
Катэгорыя:Свяшчэнныя кнігі