Анатоль Уладзіміравіч Лябедзька

**Анато́ль Уладзі́міравіч Лябе́дзька** () — беларускі палітычны дзеяч, старшыня Аб’яднанай Грамадзянскай Партыі (АГП) з 2000 да 2018 года.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 27 чэрвеня 1961 года ў вёсцы Трылес Стаўбцоўскага раёна Мінскай вобласці.

У 1978 годзе скончыў школу. Пасля няўдалай спробы паступлення ў інстытут працаваў механізатарам у калгасе імя Суворава ў Стаўбцоўскім раёне. У 1980 годзе паступіў у Мінскі педагагічны інстытут на факультэт гісторыі і французскай мовы, які скончыў у 1985 годзе.

Жанаты, мае сына.

У 1985—1987 гадах служыў у Савецкай Арміі. Затым працаваў намеснікам дырэктара Ашмянскай школы-інтэрната на Гарадзеншчыне.

#### Палітычная дзейнасць 
У 1990 годзе абраны дэпутатам Вярхоўнага Савета 12-га склікання, займаў пасаду намесніка старшыні Камісіі ВС па справах моладзі. У 1992 годзе стварыў Беларускую асацыяцыю маладых палітыкаў і быў абраны яе кіраўніком. У 1993 годзе скончыў юрыдычны факультэт БДУ.

На Кангрэсе дэмакратычных сіл у 2005 г. саступіў на некалькі галасоў А. Мілінкевічу, і не стаў адзіным кандыдатам ад апазіцыі на выбарах прэзідэнта 2006 г. Балатаваўся ў дэпутаты Палаты прадстаўнікоў на выбарах 2008 г., але прайграў.

У часе прэзідэнцкіх выбараў 2010 г. працаваў у камандзе кандыдата ад АГП — свайго намесніка Яраслава Раманчука.

У 2012 годзе АГП удалося зарэгістраваць больш за трыццаць сваіх кандыдатаў на выбарах у Палату прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Беларусі. Аднак за некалькі тыдняў да выбараў АГП, як і іншая буйная апазіцыйная партыя, Беларускі народны фронт (БНФ), адклікала сваіх кандыдатаў, тым самым у чарговы раз вырашыўшы байкатаваць выбары. Па словах Лябедзькі, гэта рашэнне было прынята, паколькі ўлады адмовіліся выпускаць палітвязняў, адмяніць датэрміновае галасаванне і ўвесці членаў апазіцыі ў выбарчыя камісіі.

### Пераслед за палітычную дзейнасць 
Шмат разоў трапляў пад рэпрэсіі ўладаў за сваю палітычную дзейнасць. Некалькі разоў быў абвінавачаны ў паклёпе на дзеючага прэзыдэнта, быў збіты каля свайго дома невядомымі ў масках.

19 кастрычніка 2004 г. разам з Міколам Статкевічам і Паўлам Севярынцам быў арыштаваны за ўдзел у пратэстных акцыях супраць рэфэрэндуму, які дазволіў А. Лукашэнку балатавацца на трэці тэрмін. Пры затрыманні быў моцна збіты міліцыяй (трапіў у шпіталь з чэрапна-мазгавой траўмай, пераломамі рэбраў і пашкоджаннямі ўнутраных органаў).

26 красавіка гэтага ж года А.Лябедзька пры загадкавых абставінах быў затрыманы і збіты невядомымі людзьмі.

Пасля акцыі пратэсту супраць фальсіфікацыі вынікаў выбараў (Плошча-2010) быў затрыманы ў ноч на 20 снежня 2010 г. у Мінску і змешчаны ў СІЗА КДБ. Яго абвінавацілі ў арганізацыі і ўдзеле ў масавых беспарадках.

11 студзеня 2011 года Amnesty International прызнала Лябедзьку вязнем сумлення.

6 сакавіка 2011 г. Анатоль Лябедзка быў вызвалены з СІЗА пад падпіску аб нявыездзе.

23 жніўня 2011 г. крымінальная справа супраць А. Лябедзькі была спыненая.

У 2017 годзе падчас сацыяльных пратэстаў, пасля завяршэнне «Маршу недармаедаў» 10 сакавіка ў Маладзечна пачаліся затрыманні актывістаў. Сярод іх быў Анатоль Лябедзька. 11 сакавіка ў  судзе лідар АГП атрымаў 15 сутак арышту.

З 2020 года з’яўляецца прадстаўнікам Святланы Ціханоўскай па пытаннях канстытуцыйнай рэформы.

14 мая 2021 года у судзе Кастрычніцкага раёна Мінска пачаліся судовыя пасяджэнні па справе студэнтаў і выкладчыкаў ВНУ''. Паводле палітыка, умовы утрымання ў ізалятары на Акрэсціна былі дрэнныя: перапоўненыя камеры, перабоі з гарачай вадой, недахоп свежага паветра, адсутнасць пасцельных прыладаў.

## Узнагароды 
* Журналісцкая прэмія імя Анатоля Майсені (1997)
* Дыплом Беларускай асацыяцыі журналістаў «За ўсталяванне свабоды прэсы ў Беларусі» (1999).
* Медаль 100 гадоў БНР Рады Беларускай Народнай Рэспублікі (2019).

## Бібліяграфія 
* 108 дзён і начэй у засьценках КДБ. Дзёньнік палітычнага закладніка (Бібліятэка Свабоды. ХХІ стагодзьдзе.) — Радыё Свабодная Еўропа/Радыё Свабода, 2013. 434 с.: іл.

## Літаратура 
* Адзін дзень палітвязня 2009—2011. — Радыё Свабодная Еўропа/ Радыё Свабода : Бібліятэка Свабоды. ХХІ стагодзьдзе, 2011, — 328 с. — ISBN 978-0-929849-42-3.
* Акрэсцінскія будні / укл. А.Каліноўскі —.Менск, 2009. — 146 с. ISBN 5-98098-0063-Х — (ст.73-87).
* Верым! Можам! Пераможам!: Падзеі Менскай вясны — 2006: Кроніка, дакументы, сьведчаньні / укл. М.Савушкіна, А.Лапцёнак. — Менск, 2006. — 184 с. — (ст.96).
* За права на выбар. Партрэты асуджаных. Плошча-2010. / Рэд. А.Лапцёнак.— Праваабарончы цэнтр «Вясна» / —Вільнюс: Gudas, 2011. — 142 c. — (ст.134-135).
* Лябедзька, А. 108 дзён і начэй ў засценках КДБ. Дзённік палітычнага закладніка. — Радыё Свабодная Еўропа / Радыё Свабода : Бібліятэка Свабоды. ХХІ стагодзьдзе, 2013. — 434 с. — ISBN 987-0-929849-63-8.
* Парушэньні правоў чалавека ў Беларусі ў 2006 годзе. Аналітычны агляд. / Праваабарончы цэнтр «Вясна» / — Менск, 2007. — 152 с. — (ст. 63).
* Тамковіч, А. Без палітыкі. — Смаленск : Смоленская городская типография, 2011. — 156 с. (35-38).
* Тамковіч, А. Найноўшая гісторыя ў асобах. — Смаленск : Смоленская городская типография, 2013. — С.579-584. — ББК 84, УДК 823.
* Тамковіч, А. Супраць плыні. — 2011. — С.76-88.
* Хто ёсць хто ў Беларусі / укл. Л. А. Андросік, В. Ф. Голубеў і інш. — Вільня , 2007. — 256 с. — (ст.126).

## Спасылкі 
* Артыкул «Лебедько Анатолий Владимирович» у электронным даведніку «Кто есть Кто в Республике Беларусь»  

Катэгорыя:Палітыкі Беларусі
Катэгорыя:Члены Аб’яднанай грамадзянскай партыі
Катэгорыя:Вязні сумлення
Катэгорыя:Палітвязні Беларусі
Катэгорыя:Асобы, прызнаныя вязнямі сумлення арганізацыяй Amnesty International у Беларусі
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 12-га склікання
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета Рэспублікі Беларусь 13-га склікання
Катэгорыя:Супрацоўнікі Адміністрацыі прэзідэнта Беларусі