open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Путчынскі сельсавет

**Пу́тчынскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Дзяржынскага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Цэнтр — аграгарадок (да 2008 г. пасёлак) Путчына.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Койданаўскага раёна Менскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Путчына. У 1927 годзе цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Татаршчына. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Койданаўскім раёне БССР. З 25 ліпеня 1931 года **Путчынскі нацыянальны польскі сельсавет**. З 23 сакавіка 1932 года ў Койданаўскім нацыянальным польскім раёне. З 29 чэрвеня 1932 года ў складзе Дзяржынскага раёна. З 31 ліпеня 1937 года ў складзе Заслаўскага раёна. 23 жніўня 1937 года рэарганізаваны ў беларускі сельсавет. Пасля ўвядзення абласнога падзелу 20 лютага 1938 года ў Заслаўскім раёне Мінскай вобласці. З 4 лютага 1939 года ў складзе Дзяржынскага раёна. 8 красавіка 1957 года да сельсавета далучана частка скасаванага Вертнікаўскага сельсавета (9 населеных пунктаў: Бальдзюкі, Вертнікі, Галышова, Глушынцы, Каўшова, Кулакоўцы, Мілашы, Нарэйкі і Скірмантава). 30 кастрычніка 1981 года цэнтр сельсавета перанесены ў пасёлак Путчына. 1 лютага 2007 года скасавана вёска Ліпні. 28 мая 2013 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Волменскага сельсавета (18 населеных пунктаў: аграгарадок Волма, вёскі Антонаўшчына, Валмечка, Васілеўшчына, Жытнае, Загайна, Залатары, Лявонцы, Міхалеўшчына, Міхалова, Мянькі, Падзерычы, Рудзеўшчына, Свідоўшчына, Сурціны, Хімарады, Шчэпкі, Янкоўцы).

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (33 населеныя пункты) — 1885 чалавек, з іх 88,4 % — беларусы, 6,7 % — рускія, 3,0 % — палякі, 1,0 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года (51 населены пункт) — 2067 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Былыя сельсаветы Заслаўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Нацыянальныя польскія сельсаветы БССР
Зміёўка

**Зміёўка** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Расіі, адміністрацыйны цэнтр Свярдлоўскага раёна Арлоўскай вобласці. Насельніцтва складае 5850 чалавек (2017). Размешчаны за 42 км на паўднёвы ўсход ад Арла. Звязаны аўтобусным рухам па маршруце Арол — Тамбоў. Акрамя таго, маецца чыгуначная станцыя па лініі Арол — Курск.

## Вядомыя асобы 
* Уладзімір Мікалаевіч Калмыкоў (нар. 1934) — беларускі філосаф. Доктар філасофскіх навук, прафесар.

## Спасылкі 
* Арлоўская вобласць. Тэрытарыяльны падзел Расіі.

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Арлоўскай вобласці
Аляксандр Фёдаравіч Суханаў

{{Вучоны
|Імя                  = Аляксандр Фёдаравіч Суханаў
 |Арыгінал імя         = 
 |Фота                 = 
 |Шырыня               = 
 |Подпіс               = 
 |Дата нараджэння      = 
 |Месца нараджэння     = 
 |Дата смерці          = 
 |Месца смерці         =
 |Грамадзянства        = , 
 |Навуковая сфера      = 
 |Месца працы          = 
 |Навуковая ступень    = 
 |Навуковае званне     = 
 |Альма-матэр          = 
 |Навуковы кіраўнік    = 
 |Знакамітыя вучні     = 
 |Вядомы як            = 
 |Вядомая як           = 
 |Узнагароды і прэміі  = 
{ style="background:transparent"
 
}
 |Роспіс               = 
 |Шырыня роспісу       = 
 |Сайт                 = 
 |Вікікрыніцы          = 
}}
**Аляксандр Фёдаравіч Суха́наў** (; нар. , Саснова, Далматаўскі раён, Курганская вобласць, РСФСР —) — вучоны ў галіне гісталогіі, доктар медыцынскіх навук (1974), прафесар (1975).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў вёсцы Саснова Далматаўскага раёна Курганскай вобласці РСФСР. У 1951 годзе скончыў санітарна-гігіенічны факультэт Омскага медыцынскага інстытута. У 1954 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю на тэму «Влияние частичного удаления и хронического раздражения коры головного мозга белых крыс на процессы регенерации в очаге воспаления». У 1955—1956 гадах асістэнт кафедры гісталогіі Благавешчанскага медыцынскага інстытута. З 1956 года працаваў у Кемераўскім медыцынскім інстытуце. Займаў пасады асістэнта кафедры гісталогіі, з 1960 да 1978 года — яе загадчыка. Займаў пасаду дэкана лячэбнага факультэта, з 1971 года — прарэктара інстытута. У 1974 годзе абараніў доктарскую дысертацыю на тэму «Морфологические и гистохимические аспекты белковой сенсибилизации и анафилаксии».

З 1978 года А. Ф. Суханаў у Віцебскім медыцынскім інстытуце. Да 1996 года на пасадзе загадчыка кафедры гісталогіі, цыталогіі і эмбрыялогіі. Дэкан падрыхтоўчага аддзялення ў 1981—1984 гадах.

Выйшаў на пенсію ў 2004 годзе.

## Навуковая дзейнасць 
Аўтар навуковых прац па марфалогіі і гістахімічных заканамернасцях рэакцыі арганізма на антыгенны раздражняльнік. Таксама займаўся пытаннямі структурна-функцыянальных пашкоджанняў клетак і тканак пры гіпатэрміі.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* Сайт кафедры гистологии Кемеровского государственного медицинского университета
* История кафедры. Общая информация кафедры гистологии, цитологии и эмбриологии // Сайт ВДМУ
* Вучоныя Беларусі

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Курганскай вобласці
Катэгорыя:Выпускнікі Омскага дзяржаўнага медыцынскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Выкладчыкі Кемераўскага дзяржаўнага медыцынскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Гістолагі Беларусі
Катэгорыя:Гістолагі СССР
Катэгорыя:Выкладчыкі ВНУ Расіі
Катэгорыя:Дэканы ВДМУ
Ляхавіцкі сельсавет (Дзяржынскі раён)

**Ля́хавіцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Дзяржынскага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Ляхавічы.

Утвораны 20 жніўня 1924 года як **Нарэйкаўскі 1-шы сельсавет** у складзе Койданаўскага раёна Мінскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Нарэйкі. 18 снежня 1925 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Ляхавічы, сельсавет перайменаваны ў Ляхавіцкі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Койданаўскім раёне БССР. З 25 ліпеня 1931 года **Ляхавіцкі нацыянальны польскі сельсавет**. З 23 сакавіка 1932 года ў Койданаўскім нацыянальным польскім раёне. З 29 чэрвеня 1932 года ў складзе Дзяржынскага раёна. З 31 ліпеня 1937 года ў складзе Мінскага раёна. 23 жніўня 1937 года рэарганізаваны ў беларускі сельсавет. Пасля ўвядзення абласнога падзелу 20 лютага 1938 года ў Мінскім раёне Мінскай вобласці. З 4 лютага 1939 года ў складзе Дзяржынскага раёна. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета было 18 населеных пунктаў. 30 кастрычніка 2009 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Станькаўскага сельсавета.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 533 чалавекі, з іх 87,1 % — беларусы, 7,3 % — рускія, 2,1 % — украінцы.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 19 населеных пунктаў: вёскі Булыншчына, Бязодніца, Войтаўка 1, Войтаўка 2, Вялікая Шатаноўшчына, Вясёлы Вугал, Глухоўшчына, Леніна, Ліхачоўшчына, Ляхавічы, Малая Шатаноўшчына, Нарэйкі, Пенькавічы, Пісараўшчына, Плоскае, Рабцаўшчына, Сівожанка, Студзянка і пасёлак Сасновы Бор.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Дзяржынскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Мінскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2009 годзе
Катэгорыя:Нацыянальныя польскія сельсаветы БССР
Сусветная прэмія саўндтрэкаў 2003

**3-я цырымо́нія прысуджэ́ння Сусве́тнай прэ́міі саўндтрэ́каў** адбылася 12 кастрычніка 2003 года ў Генце, Бельгія.

## Пераможцы і намінанты 
Ніжэй прыведзены спісы пераможцаў і намінантаў. У межах адной катэгорыі намінанты ўпарадкаваны паводле беларускага алфавіта. Пераможца адзначаны жоўтым колерам фона &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; і прыводзіцца першым.

### Кінакампазітар года 
### Найлепшая арыгінальная музыка да фільма 
### Прэмія за прыжыццёвыя дасягненні 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Спіс пераможцаў прэміі за ўсе гады  на сайце Сусветнай прэміі саўндтрэкаў
* 3-я Сусветная прэмія саўндтрэкаў  на сайце «Internet Movie Database»

Катэгорыя:Сусветная прэмія саўндтрэкаў
Катэгорыя:Кінапрэміі 2003 года
Катэгорыя:Музычныя прэміі 2003 года
Катэгорыя:2003 год у кіно
Катэгорыя:2003 год у музыцы
Катэгорыя:2003 год у Бельгіі
Катэгорыя:Падзеі 12 кастрычніка
Катэгорыя:Кастрычнік 2003 года
Пшоў

**Пшоў** () — горад на поўдні Польшчы, за 350 км на паўднёвы захад ад Варшавы і за 60 км на паўднёвы захад ад Катавіцаў. Уваходзіць у склад Вадзіслаўскага павета Сілезскага ваяводства, утварае гарадскую гміну. Займае плошчу 20,44 км². Насельніцтва 14,2 тыс. чалавек.

## Спасылкі
Парэмба

**Парэмба** () — горад на поўдні Польшчы, за 250 км на паўднёвы захад ад Варшавы і за 35 км на паўночны ўсход ад цэнтра Катавіцаў. Уваходзіць у склад Завярцянскага павета Сілезскага ваяводства, утварае гарадскую гміну. Займае плошчу 40,04 км². Насельніцтва 8,7 тыс. чалавек.

## Спасылкі
Вазнікі

**Вазнікі** () — горад на поўдні Польшчы, за 250 км на паўднёвы захад ад Варшавы і за 50 км на поўнач ад Катавіцаў. Уваходзіць у склад Люблінецкага павета Сілезскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Вазнікі. Займае плошчу 71,01 км². Насельніцтва 4,4 тыс. чалавек.

## Спасылкі
Вайкавіцы

**Вайкавіцы** () — горад на поўдні Польшчы, за 300 км на паўднёвы захад ад Варшавы і за 20 км на поўнач ад цэнтра Катавіцаў, частка Верхнесілезскага прамысловага раёна. Уваходзіць у склад Бэндзінскага павета Сілезскага ваяводства, утварае гарадскую гміну. Займае плошчу 12,77 км². Насельніцтва 9,1 тыс. чалавек.

## Спасылкі
Вілямавіцы

**Вілямавіцы** (, ) — горад на поўдні Польшчы, за 340 км на паўднёвы захад ад Варшавы і за 50 км на поўдзень ад Катавіцаў. Уваходзіць у склад Бельскага павета Сілезскага ваяводства, сядзіба вяскова-гарадской гміны Вілямавіцы. Займае плошчу 10,36 км². Насельніцтва 3 тыс. чалавек.

## Спасылкі
Алясніцкі павет

**Алясніцкі павет** () — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Ніжнесілезскага ваяводства. Цэнтр павета — горад Алясніца. Павет утвораны ў выніку адміністрацыйнай рэформы ў 1999 годзе. Займае плошчу 1049,74 км². Насельніцтва павета складае 107,3 тыс. чалавек.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка павета
Алясніца

**Алясніца** (,  — **Эльс**) — горад на паўднёвым захадзе Польшчы, за 310 км на паўднёвы захад ад Варшавы і за 30 км на ўсход ад цэнтра Уроцлава. Адміністрацыйны цэнтр Алясніцкага павета Ніжнесілезскага ваяводства, утварае гарадскую гміну, таксама з’яўляецца сядзібай вясковай гміны Алясніца. Чыгуначная станцыя. Займае плошчу 20,96 км². Насельніцтва 37,2 тыс. чалавек.

## Спасылкі
Паланевіцкі сельсавет

**Палане́віцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Дзяржынскага раёна Мінскай вобласці. Цэнтр — вёска Паланевічы.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Койданаўскага раёна Мінскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Койданаўскім раёне БССР. З 25 ліпеня 1931 года **Паланевіцкі нацыянальны польскі сельсавет**. З 23 сакавіка 1932 года ў Койданаўскім нацыянальным польскім раёне. З 29 чэрвеня 1932 года ў складзе Дзяржынскага раёна. З 31 ліпеня 1937 года ў складзе Мінскага раёна. 23 жніўня 1937 года рэарганізаваны ў беларускі сельсавет. Пасля ўвядзення абласнога падзелу 20 лютага 1938 года ў Мінскім раёне Мінскай вобласці. З 4 лютага 1939 года ў складзе Дзяржынскага раёна. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Бараўскога сельсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Дзяржынскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Мінскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Катэгорыя:Нацыянальныя польскія сельсаветы БССР
Сусветная прэмія саўндтрэкаў 2008

**8-я цырымо́нія прысуджэ́ння Сусве́тнай прэ́міі саўндтрэ́каў** адбылася 18 кастрычніка 2008 года ў Генце, Бельгія.

Намінанты ў трох асноўных катэгорыях былі абвешчаны 22 жніўня 2008 года.

## Пераможцы і намінанты 
Ніжэй прыведзены спісы пераможцаў і намінантаў. У межах адной катэгорыі намінанты ўпарадкаваны паводле беларускага алфавіта. Пераможца адзначаны жоўтым колерам фона &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; і прыводзіцца першым.

### Кінакампазітар года 
### Найлепшая арыгінальная музыка да фільма 
### Прэмія за прыжыццёвыя дасягненні 
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Спіс пераможцаў прэміі за ўсе гады  на сайце Сусветнай прэміі саўндтрэкаў
* 8-я Сусветная прэмія саўндтрэкаў  на сайце «Internet Movie Database»

Катэгорыя:Сусветная прэмія саўндтрэкаў
Катэгорыя:Кінапрэміі 2008 года
Катэгорыя:Музычныя прэміі 2008 года
Катэгорыя:2008 год у кіно
Катэгорыя:2008 год у музыцы
Катэгорыя:2008 год у Бельгіі
Катэгорыя:Падзеі 18 кастрычніка
Катэгорыя:Кастрычнік 2008 года
Юрый Барысавіч Багушэвіч

**Юрый Барысавіч Багушэвіч** (, Глыбокае, Глыбоцкі раён, Віцебская вобласць — ) — беларускі мастак. 

## Біяграфія 
Нарадзіўся  года ў Глыбокім. Скончыў у 1966 годзе Мінскае мастацкае вучылішча, у 1973 годзе Беларускі тэатральна-мастацкі інстытут. Вучыўся ў Г. Вашчанкі. Удзельнік мастацкіх выставак з 1967 года. 

Член Беларускага саюза мастакоў з 1978 года года ў Мінску.

## Творчасць 
Працаваў у манументальна-дэкаратыўным, а таксама ў станковым жывапісе. Асноўныя творы: роспіс «Песня аб Беларусі» ў Палацы культуры тарфянікаў г. п. Праўдзінскі Мінскай вобласці; мастацкае афармленне станцыі метро «Плошча Я. Коласа» ў Мінску; мазаікі «Зямля, абпаленая вайной», «Зямля адроджаная», «Асветнікі» на Брэсцкім электрамеханічным заводзе, «Салют» на фасадзе кінатэатра «Салют» у Мінску, размалёўка «Мінск — горад-герой» у былым будынку Мінскага гаркама КПБ (усё ў сааўт.); карціны «Жніво», «Цёплая ноч», «Юнацтва нашых бацькоў».

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* Энцыклапедыя літаратуры і мастацтва Беларусі. Т. 1. — Мн., 1984. — С. 260.

Катэгорыя:Мастакі Беларусі
Катэгорыя:Мастакі-манументалісты Беларусі
Валгаградскі трактарны завод

**Валгаградскі трактарны завод** — трактарабудаўнічае прадпрыемства ў Расіі.

Валгаградскі трактарны завод быў уведзены ў строй у 1930 годзе як *Сталінградскі трактарны завод імя Ф. Э. Дзяржынскага*. Такую назву завод насіў да 1961 года. Завод займаўся выпускам сельскагаспадарчай і ваеннай тэхнікі. У 2005 годзе завод быў прызнаны банкрутам, а ў 2015 тэрыторыя завода была аддадзена пад забудову. На 2018 год завод працягвае выпускаць ваенную тэхніку.

## Прадукцыя 
Сельскагаспадарчыя тэхніка:
* СТЗ-1
* СТЗ-3
* ДТ-54
* ДТ-75
* ДТ-175
 на плошчы перад заводам]]
Ваенная тэхніка:
* Т-26
* Т-34
* ПТ-76
* БТР-50
* БМД-1
* БМД-2
* БМД-3
* БМД-4

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт 
* Гісторыя ВгТЗ 

Катэгорыя:Трактарабудаўнічыя прадпрыемствы
Катэгорыя:Прадпрыемствы Расіі
Катэгорыя:1930 год у Расіі
Катэгорыя:Валгаград
Беларускабель

**ААТ «Беларускабель»** () — беларуская кампанія па вытворчасці кабельнай прадукцыі. Знаходзіцца ў г. Мазыр Гомельскай вобласці.

## Гісторыя 
Будаўніцтва Мазырскага кабельнага завода «Мазыркабель» пачалося ў 1958 годзе з выкарыстаннем карпусоў недабудаванай швейнай фабрыкі. Завод быў уведзены ў эксплуатацыю ў 1959 годзе, і першапачаткова вырабляў мантажныя, тэлефонныя, усталявальныя правады, кантрольныя кабелі. У 1967 годзе выйшаў на праектную магутнасць. У 1974 ці 1976 годзе. Прадпрыемства з’яўляецца адным з валаўтваральных для Мазыра і Мазырскага раёна.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт 

Катэгорыя:Кампаніі паводле алфавіта
Катэгорыя:Кампаніі, заснаваныя ў 1959 годзе
Катэгорыя:1959 год у Беларусі
Катэгорыя:Прадпрыемствы Мазыра
Катэгорыя:Электратэхнічныя кампаніі
Катэгорыя:Машынабудаўнічыя кампаніі Беларусі
Катэгорыя:Машынабудаўнічыя прадпрыемствы
Леанід Канстанцінавіч Пугаўка

**Леанід Канстанцінавіч Пугаўка** (, в. Паўлова, Глыбоцкі раён, Віцебская вобласць — ) — работнік сельскай гаспадаркі, Герой Сацыялістычнай Працы (1966).

## Біяграфія 
Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. У 1945 годзе пасля звальнення з ваеннай службы вярнуўся ў родныя мясціны. Працаваў загадчыкам хатай-чытальняй у в. Лучайка Глыбоцкага раёна. У 1947 годзе выбраны старшынёй Лучайскага, а ў 1950 годзе — Узрэцкага сельскіх Саветаў. З 1951 года працаваў старшынёй калгаса «17 Верасня» Глыбоцкага раёна. Леанід Канстанцінавіч так арганізаваў работу калгаса, што ў 1956 годзе хлебаробы атрымалі з кожнага гектара па 21,5 цэнтнераў збожжавых. Гэта была самая высокая ўраджайнасць у Беларусі ў той час.

Званне Героя Сацыялістычнай Працы, а таксама званне «Заслужаны работнік сельскай гаспадаркі БССР» прысвоена ў 1958 годзе за поспехі ў развіцці сельскай гаспадаркі, за ўкараненне ў вытворчасць дасягненняў навукі і перадавога вопыту.

Дэпутат Вярхоўнага Савета СССР у 1958—1962 гадоў.

У 1981 годзе выйшаў на пенсію.

## Узнагароды 
* Залаты медаль «Серп і Молат»
* Герой Сацыялістычнай Працы (1958)
* Ордэн Леніна — двойчы
* Ордэн Кастрычніцкай Рэвалюцыі
* Ордэн Славы II і III ступеней
* ордэн Чырвонай Зоркі — двойчы
* ордэн Айчыннай вайны I ступені
* Заслужаны работнік сельскай гаспадаркі БССР (1958)
* Медаль ВДНГ СССР (5 разоў)

## Літаратура 
* Пугаўка Леанід Канстанцінавіч // Памяць: гісторыка-дакументальная хроніка Глыбоцкага раёна / рэдкал.: Б. І. Сачанка [і інш.]; мастак А. М. Хількевіч. — Мінск : БелЭн імя П. Броўкі, 1995. — С. 406.
* Пуговка Леонид Константинович // Твои герои, Беларусь! Герои Социалистического Труда : биографический справочник / сост.: И. Н. Кулан, В. И. Козак, Е. Е. Соколов; под общ. ред. А. Н. Новикова. — Минск : БелЭн імя П. Броўкі, 2014. — С. 186.
* Студеный, Л. Есть такой человек / Л. Студеный // Знаменосцы трудовой славы / сост.: Г. С. Гужва, В. Г. Скопа, Е. Я. Рыклин. — Минск : Беларусь, 1984. — С. 264—267.

Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Старшыні калгасаў
Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета СССР 5-га склікання
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Глыбоцкім раёне
Павел Аляксеевіч Громаў

**Павел Аляксеевіч Громаў** (, в. Цімошкіна, Кальчугінскі раён, Уладзімірская вобласць — да 2009, в. Цімошкіна, Кальчугінскі раён, Уладзімірская вобласць) — беларускі архітэктар. Кандыдат архітэктуры (1962).

## Біяграфія 
Нарадзіўся  года ў вёсцы Цімошкіна Уладзімірскай вобласці ў сям’і протаіерэя Аляксея Сяргеевіча Громава. Меў брата Сяргея.

Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.

Скончыў Кіеўскі інжынерна-будаўнічы інстытут у 1951 годзе. Працаваў у Белдзяржпраекце, з 1957 па 1985 г. — галоўным архітэктарам сектара, старэйшым навуковым супрацоўнікам, загадчыкам аддзела БелНДІПгорадабудаўніцтва.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1954 года. Пражываў у Мінску, пасля выхаду на пенсію вярнуўся на радзіму. Пахаваны за алтаром мясцовай Дабравешчанскай царквы, дзе хавалі яго продкаў-святароў.

## Творчасць 
Асноўныя працы (у аўтарскім калектыве): праекты забудовы Магілёўскай шашы (1952), эксперыментальнага жылога раёна па вул. Валгаградскай (1957) у Мінску, генплан Салігорска, ПДП мікрараёна Машэкаўка ў Магілёве (1958), эксперыментальны ПДП цэнтра і жылога раёна Барысава (1967).

Больш за 70 навуковых прац у вобласці планіроўкі і забудовы жылых тэрыторый, структуры жыллёвага фонду, дэмаграфічнага складу, архітэктуры жылля ў гарадах БССР, у т.л.: «Мікрараёны Беларусі» (1963), «Новыя гарады Беларусі» (1966), «Рэкамендацыі па планіроўцы, забудове і пераўтварэнні гарадоў з улікам асваення поймавых і забалочаных тэрыторый» (1981), «Архітэктурна-планіровачная і тыпалагічная арганізацыя жылых тэрыторый гарадскіх паселішчаў» (1987), «Добраўпарадкаванне і азеляненне жылых зон мікрараёнаў масавага жыллёвага будаўніцтва ў гарадах Беларускай ССР» (РКН 36-87) — усё ў аўтарскім калектыве.

## Узнагароды 
* ордэн Айчыннай вайны (1985),
* медалі.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Асобы
Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Архітэктары Салігорска
Катэгорыя:Архітэктары Магілёва
Катэгорыя:Архітэктары Барысава
Вуліца Даўмана (Мінск)

**Вуліца Даўмана** — вуліца ў Цэнтральным раёне Мінска. Знаходзіцца ў раёне вул. Чарвякова, Старавіленскай і пр. Машэрава. Названа ў гонар А. Э. Даўмана.

## Забудова 
* № 13Б — сінагога Бэйс Ісраэль.
* № 23А — спарткомплекс «Дынама» (1978, архітэктар С. Філімонаў).

## Цікавыя факты 
* На тэрыторыі вуліцы знаходзілася частка сістэмы Шталага 352 — лагер афіцэраў Rollbahn.
* Падчас святкавання Дня Рэспублікі 3 ліпеня 2019 года ад салютаў у раёне вуліцы Даўмана пацярпелі 11 чалавек, што ўвайшло ў гісторыю як Крывавы салют.
* На вуліцы знаходзяцца толькі 4 дамы: 13, 13/А, 13/Б, 23

## Спасылкі 
* Вуліца Даўмана на АТО.ВУ

Катэгорыя:Вуліцы Мінска
Катэгорыя:Цэнтральны раён (Мінск)
Валерый Уладзіміравіч Гразноў

**Валерый Уладзіміравіч Гразноў** (, г. Хабараўск) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі політэхнічны інстытут у 1970 годзе. Працаваў у Мінскпраекце, з 1975 года — кіраўнік групы архітэктараў у Белмясцпрампраекце, з 1978 года — галоўны архітэктар праектаў у Белжылпраекце.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1974 года. Пражывае ў Мінску.

## Творчасць 
 па вул. Кастрычніцкай]]

Асноўныя працы (у аўтарскім калектыве): інтэрнаты Мінскага педінстытута замежных моў па вул. Чарвякова (1972), БДУ па вул. Кастрычніцкай (1976),  у парку імя М. Горкага, завод пластмасавых вырабаў па вуліцы Гусоўскага (1976), лазнева-аздараўленчы комплекс па вул. Кабушкіна (1985) у Мінску, будынак райканторы Дзяржбанка СССР у Слуцку (1979), фізкультурна-аздараўленчы камбінат у Новаполацку (1987).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Асобы
Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Архітэктары Слуцка
Катэгорыя:Архітэктары Наваполацка
Генрых Уладзіміравіч Губіш

**Генрых Уладзіміравіч Губіш** (, Душанбэ) — беларускі і таджыкскі архітэктар.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Душанбэ. Перад Вялікай Айчыннай вайной жыў у Ленінградзе. Летам 1941 года маці павезла іх з сястрой да сваіх родных на Волгу. Калі нацысты падступіў да Сталінграда, перабраліся яшчэ далей — у Сярэднюю Азію, у Душанбэ.

Скончыў Ленінградскі інжынерна-будаўнічы інстытут у 1956 годзе. Працаваў у Таджыкпраекце (Душанбэ), з 1966 па 1981 г. — галоўным архітэктарам праектаў, майстэрні ў Мінскпраекце, Белкамунпраекце, Белжылпраекце.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1959 года.

## Творчасць 
Асноўныя працы: гарадскі Палац піянераў і школьнікаў, кінатэатр у Душанбэ (1961), жылыя дамы, рэканструкцыя і распрацоўка інтэр’ераў крамы «Кветкі» па Ленінскім праспекце (1970), Агенцтва друку «Навіны» (1973), Палаца культуры Белсаўпрафа (1980), малых формаў Цэнтральнага батанічнага саду АН БССР (1973) у Мінску.

## Бібліяграфія 
* Что мы оставим потомкам? / Г. В. Губиш, А. М. Ковалевская, Е. П. Петряев. 1982
* Губиш, Генрих. *«Сатанинское число Брежнева», инопланетяне и КГБ* // Лебедь: Независимый бостонский альманах. № 582 от 11 января 2009.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Асобы
Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Таджыкістана
Катэгорыя:Архітэктары Душанбэ
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Валоўскі павет

**Валоўскі павет** () — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Ніжнесілезскага ваяводства. Цэнтр павета — горад Волаў. Павет утвораны ў выніку адміністрацыйнай рэформы ў 1999 годзе. Займае плошчу 675 км². Насельніцтва павета складае 46,8 тыс. чалавек.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка павета
Анатоль Міхайлавіч Гуль

**Анатоль Міхайлавіч Гуль** (, Кобрын, Брэсцкая вобласць) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў Львоўскі політэхнічны інстытут у 1954 годзе. З 1954 г. — архітэктар, старэйшы архітэктар, галоўны архітэктар праектаў у Мінскпраекце.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1959 г. Пражывае ў Мінску.

## Творчасць 
Асноўныя працы (у аўтарскім калектыве): праекты забудовы жылога масіва па бульвары Шаўчэнкі, вул. Варашылава (1960—1966), мікрараёнаў па вул. Я. Коласа—Валгаградскай, Апанскага (1961), Рэспубліканскай (1963), Ванеева (1964), Танкавай (1975), па праспекце Пушкіна (1980), мікрараёнаў Ракаўская шаша-1 і Усход-2 (1962), Серабранка-1—9 (1968-87), Захад-2 (1977), Уручча-1—3 (1982-87), Алтайская (1983), Шабаны-2 (1987), плошча адміністрацыйна-гандлёвага цэнтра Заводскага раёна і гасцініца «Турыст» (1973), ПДП рэканструкцыі Партызанскага праспекта (1976).

## Узнагароды 
Узнагароджаны медалямі, Граматай Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР (1979).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Утылітарызм

**Утылітарызм** (ад  — карысны) — кірунак этыкі, які разглядае маральную каштоўнасць паводзін ці ўчынка ягонай карыснасцю. Карыснасць вызначаецца агульным задавальненнем або шчасцем, атрыманым усімі бакамі, якія закранула дзеянне ўчынка. Уталітарызм адносіцца да кансеквенцыйнай групы этычных тэорый, бо судзіць учынак не сам па сабе, а па ягоных выніках. У падмурку ўтылітарызму ляжыць геданізм або эўдэманізм — каштоўнасныя (аксіялагічныя) вучэнні, адпаведна якім вышэйшай каштоўнасцю ёсць задавальненне або шчасце. Дакладныя фармулёўкі задавальнення і шчасця дасюль застаюцца праблемай, не высветлена — ці ёсць яны тоеснымі вызначэннямі. Сучасныя ўтылітарысты звычайна іх атаясняюць.

Катэгорыя:Этычныя тэорыі
Tomentella

**Tomentella** — род грыбоў сямейства . Род эктамікарызны і шырока распаўсюджаны, налічвае каля 80 відаў, паводле ацэнкі 2008 года, хоць з тых часоў было апісана шмат новых відаў. Род вылучаны французскім міколагам  у 1887 годзе.

## Віды 
*  — Бенін (Заходняя Афрыка)
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  — Сейшэлы
* 
*  — Гімалаі
*  — Сейшэлы
*  — Гімалаі
* 
* 
* 
*  — Сейшэлы
* 
*  — Сейшэлы
* 
* 
* 
* 
*  — Заходняя Аўстралія
* 
* 
*  — Гімалаі
* 
* 
* 
*  — Сейшэлы
*  — Сейшэлы
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Тэлефоравыя
Катэгорыя:Роды грыбоў
Міхаіл Якаўлевіч Гулько

**Міхаіл Якаўлевіч Гулько** () — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Нарадзіўся  года ў Адэсе. Скончыў Маскоўскі архітэктурны інстытут у 1945 г. Працаваў у праектных арганізацыях Фрунзэ, Алматы, з 1965 года — кіраўнік майстэрні, галоўны спецыяліст Белдзяржпраекта, галоўны архітэктар у Мінскграмадзянпраекце.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1947 года. Жыў у Мінску.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары СССР
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Архітэктары Барысава
Катэгорыя:Архітэктары Сочы
Яўгенія Іонаўна Гурарый

**Яўгенія Іонаўна Гурарый** (, Крамянчуг — 1977, Харкаў) — савецкі архітэктар.

## Біяграфія 
Нарадзілася ў Крамянчугу ў яўрэйскай сям’і.

Скончыла архітэктурны факультэт Харкаўскага мастацкага інстытута ў 1930 годзе. Працавала ў праектных арганізацыях Харкава, у Рубцоўску Алтайскага края, Навагрудку, Кемераве, з 1947 года — архітэктарам ва Упраўленні капітальнага будаўніцтва Мінскага трактарнага завода, з 1948 па 1975 гады — у Белпрампраекце.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1936 года.

## Творчасць 
Асноўныя працы: рэканструкцыя 2-павярховага будынка прафтэхшколы па вул. Р. Люксембург (1953—1954), генпланы жылога пасёлка для завода жалезабетонных вырабаў і квартала па вул. Быхаўскай для будтрэста № 3 (1951—1955), адміністрацыйны будынак Белпрампраекта на рагу вул. Леніна і Кірава (1956, у аўтарскім калектыве) у Мінску.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары СССР
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Камень Міцкевіча

**«Камень Міцкевіча»** — валун з выбітай на польскай мове цытатай Адама Міцкевіча: «*Ewa raj utraciła, Tyś go wskrzesiła. Mickiewicz*» (). Знаходзіцца ў вёсцы Студзёнкі ў Нясвіжскім раёне Мінскай вобласці. Памер бачнай часткі каменя — 85×64 см.

## Гісторыя стварэння 
У першай палове XIX стагоддзя Адам Міцкевіч (1798—1855) наведаў маёнтак Студзёнкі. Ён быў у захапленні ад сядзібнага парка і пакінуў у гасцявой кнізе гаспадыні маёнтку свой запіс. Найверагодней гэта магло адбыцца ў 1820 годзе, калі Міцкевіч (разам з сябрам Тамашам Занам) прыязджаў у тыя мясціны ў маёнтак Тугановічы да сваёй каханай Марылі Верашчакі, з каторай па ваколіцах яны часта рабілі конныя шпацыры. З гэтага вынікае, што запіс быў зроблены хутчэй за ўсё ў гасцявой кнізе Марыі Развадоўскай (1783—1845; народжаная Вангродская). 

Польскі гісторык касцёла, доктар гуманітарных навук  піша, што Міцкевіч наведваў Студзёнкі ў часы дзяцінства Марыі Грушэцкай (1834—1900). Але храналагічна гэта не пасуе. Магчыма, доктар Гіль тут дапусціў памылку — у той час мог быць выбіты надпіс на камяні. Бо ў той час Міцкевіч жыў у Парыжы, дзе ў 1834 завяршыў напісанне паэмы «Пан Тадэвуш», у якую ў тым ліку ўвайшло і апісанне парку і сажалак у Студзёнках. Краязнаўца мяркуе, што камень мог апынуцца ў кладцы ў савецкія часы. Па ягоных словах, пасля прыходу бальшавікоў уся спадчына колішніх гаспадароў была знішчаная, сядзіба разрабаваная і разабраная. Нават мясцовыя каталіцкія могілкі былі расцягнутыя на камяні, якія пасля выкарыстоўвалі ў гаспадарцы.

## Згадванне пра камень у крыніцах 
Пра камень з надпісам Адама Міцкевіча ў Студзёнках згадваў у сваіх успамінах ксёндз Ежы Каліноўскі (1859—1930; зводны брат св. Рафала Каліноўскага і Віктара Каліноўскага, мужа гаспадыні Студзёнак Марыі Грушэцкай). Запісы Ежы Каліноўскага абраў і апрацаваў польскі гісторык касцёла, доктар гуманітарных навук Ганарат Чэслаў Гіль. У іх гаворыцца:
 Міцкевіч, які наведваў Студзёнкі і ў альбоме гаспадыні дома напісаў гэтыя словы: «Ева рай страціла, Ты ж яго, пані, стварыла». Затым гэтыя словы былі выразаныя на камені, які некалькі гадоў быў яшчэ ў парку, за фруктовым садам, на шляху да мясцовых могілак.

## Літаратура 
* 
* 

Катэгорыя:Валуны Беларусі
Катэгорыя:Студзёнкі (Нясвіжскі раён)
Катэгорыя:Славутасці Нясвіжскага раёна
Катэгорыя:Аб’екты, названыя ў гонар Адама Міцкевіча
Катэгорыя:Адам Міцкевіч
Першадрук

**«Першадрук»** — беларускі дакументальны фільм, зняты на кінастудыі «Беларусьфільм» (студыя «Летапіс») па заказу Міністэрства культуры Рэспублікі Беларусь у 2017 годзе.

## Сюжэт 
Фільм да 500-годдзя беларускага кнігадруку. У 1517 годзе ў Празе Францыск Скарына надрукаваў біблейскую кнігу «Псалтыр», паклаўшы пачатак беларускаму і ўсходнеславянскаму кнігадрукаванню. Гэтая падзея сведчыць аб тым, што Беларусь гістарычна ішла ў рэчышчы агульнаеўрапейскага развіцця. Другі ўрок з грамадскага і асветніцкага подзвігу Скарыны — гэта тое, што ён выдаваў кнігі Бібліі для простага народа, не падзялючы яго па канфесійнай прыналежнасці. Такі запавет Францішка Скарыны актуальны і сёння для адчування і разумення Беларусі як вешчуна талеранцыі.

## Здымачная група 
* аўтар сцэнарыя — Уладзімір Мароз
* рэжысёр — Ігар Чышчэня
* аператар — Аляксандр Акавіцкі
* кампазітар — Аляксандр Круцель
## Крытыка
Кінакрытык Тарас Тарналіцкі лічыць, што нават без вялікага экрана фільм выконвае сваю першарадную задачу, дзеля якой ён і ствараўся, — раздзімае агонь цікавасці ў вачах юнага гледача перад зніклым рамяством першых асветнікаў.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Дакументальныя фільмы Беларусі
Катэгорыя:Фільмы на беларускай мове
Катэгорыя:Фільмы Ігара Чышчэні
Георгій Уладзіміравіч Гур’янаў

**Георгій Уладзіміравіч Гур’янаў** (нар. , в. Трой Урай, Рыбна-Слабодскі раён, Татарская АССР) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў Казанскі інжынерна-будаўнічы інстытут у 1974 годзе. Працаваў у Іжэўску, з 1980 года — у Брэсцкім філіяле Белкалгаспраекта, з 1983 года — галоўны архітэктар у Белдзіпрасельгасе.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1980 года. Пражывае ў Мінску.

## Творчасць 
Аўтар генпланаў в. Астрамечава (1980), Камароўка (1981) Брэсцкага, Хомск Драгічынскага (1981) раёнаў.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Замбкавіцкі павет

**Замбкавіцкі павет** () — павет у Польшчы, уваходзіць у склад Ніжнесілезскага ваяводства. Цэнтр павета — горад Замбкавіцы Слёнске. Павет утвораны ў выніку адміністрацыйнай рэформы ў 1999 годзе. Займае плошчу 801,75 км². Насельніцтва павета складае 64,8 тыс. чалавек.

## Спасылкі 
* Афіцыйная старонка павета
Банда (фільм)

**«Банда»** () — беларускі дакументальны фільм рэжысёра Раісы Міхайлоўскай, зняты на тэлеканале «Белсат» пры падтрымцы  ў 2014 годзе.
## Сюжэт 
Фільм-расследаванне крывавай дзейнасці «эскадронаў смерці». Аўтары стужкі выкарыстоўваюць шматлікія дакументы, архіўныя фота- і відэаматэрыялы, сустракаюцца са сведкамі падзеяў тых часоў. Фільм спрабуе адказаць на пытанне: чаму праўда пра акалічнасці знікнення журналіста і пра лёсы зніклых лідараў апазіцыі дагэтуль не высветленая?
## У фільме прынялі ўдзел
## Здымачная група
*аўтар ідэі — Раіса Міхайлоўская
*аўтары сцэнарыя — Марына Бяляцкая, Раіса Міхайлоўская
*аператар — Віктар Хойнік
*рэжысёры мантажа — Яўген Шапчыц, Павел Бандыч
*музыка — Віталь Суддзін

## Спасылкі
*

Катэгорыя:Дакументальныя фільмы Беларусі
Катэгорыя:Дакументальныя фільмы 2014 года
Двайное праменепраламленне

і кальцыта]]
**Двайное праменепраламленне** — гэта эфект расшчаплення ў анізатропным асяроддзі светлавога промня на два складнікі. Калі промень святла падае перпендыкулярна да паверхні крышталю, то на гэтай паверхні ён расшчапляецца на два промні. Першы промень працягвае распаўсюджвацца наперад і называецца звычайным (*o* — ordinary), другі ж адхіляецца ў бок і называецца незвычайным (*e* — extraordinary).

Упершыню з'ява была выяўлена дацкім навукоўцам Расмусам Барталінам на крышталі ісладскага шпата ў 1669 годзе.

## Апісанне 
]]
Напрамак вагання вектара электрычнага поля незвычайнага промня знаходзіцца ў плоскасці галоўнага сячэння (плоскасці, якая праходзіць праз промень і аптычную вось крышталя). Аптычная вось крышталя — напрамак у аптычна анізатропным крышталі, дзе светалавы промень распаўсюджваецца без двайнога праменепраламлення.

Парушэнне закона праламлення святла незвычайным промнем звязана з тым, што скорасць распаўсюджвання промня святла, як і паказчык пераламлення, з такой палярызацыяй, як у незвычайнага промня, залежыць ад напрамку. Для звычайнай хвалі скорасць распаўсюджання аднолькавая ва ўсіх напрамках.

Можна падабраць умовы, калі звычайны і незвычайны промні распаўсюджваюцца па адной траекторыі, але з рознымі скарасцямі. Тады назіраецца эфект змены палярызацыі. Напрыклад, лінейна палярызаванае святло, што падае на пласцінку, можна прадставіць у выглядзе двух складнікаў (звычайнай і незвычайнай хваль), якія рухаюцца з рознымі скарасцямі. З-за рознасці скарасцей гэтых двух складнікаў пасля мінавання крышталя паміж імі будзе некаторая рознасць фаз, і ў залежнасці ад гэтай рознасці святло будзе мець розныя палярызацыі. Калі таўшчыня пласцінкі такая, што пасля мінавання крышталя з яе адзін прамень на чвэрць хвалі (чвэрць перыяду) адстае ад другога, то палярызацыя ператворыцца ў кругавую (такая пласцінка называецца чвэрцьхвалевай); калі адзін прамень ад другога адстане на паўхвалю, то святло застанецца лінейна палярызаваным, але плоскасць палярызацыі павернецца на некаторы вугал, значэнне якога залежыць ад вугла паміж плоскасцю палярызацыі праменя, што падае, і плоскасцю галоўнага сячэння (такая пласцінка называецца паўхвалевай).

## Зноскі 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Аптычныя з’явы
Дзікае паляванне (фільм)

**«Дзікае паляванне»** () — расійскі дакументальны фільм, створаны Паўлам Шараметам на тэлеканале ОРТ у 2000 годзе.

## Сюжэт 
Фільм прысвечаны палітычным выкраданням у Беларусі вядомых людзей — журналіста Дзмітрыя Завадскага, палітыкаў Віктара Ганчара і Юрыя Захаранкі і бізнесмена Анатоля Красоўскага. Фільм глыбокі па змесце, бо сюжэт не толькі кажа пра факты гвалтоўных знікненняў у Беларусі, але падае сігнал аб небяспецы ўсім грамадзянам, якія хочуць дэмакратычных змен. Дзікае паляванне аб’яўлена на сумленных і прынцыповых грамадзян не толькі ў Беларусі, яна і па гэты дзень працягваецца ў краінах на постсавецкай прасторы. Нягледзячы на ўсю гэтую таямнічасць злачынстваў, спыніць дзікае паляванне могуць толькі мужныя і свабодныя людзі, як і адбылося ў рамане выбітнага беларускага пісьменніка Уладзіміра Караткевіча «Дзікае паляванне караля Стаха». Галоўны герой гэтага рамана Андрэй Беларэцкі змог не спалохацца містыкі і паказаць вяскоўцам, што любая чартаўшчына ў іх краях здзяйсняецца рэальнымі людзьмі.

## Здымачная група 
* аўтар сцэнарыя — Павел Шарамет
* рэжысёр — Сяргей Галавецкі
* рэжысёр мантажу — Фёдар Юрасаў
* аператары — Дзмітрый Завадскі, Сяргей Гельбах, Уладзімір Андронаў, Юрый Апельянц, Віктар Нікіцін
* карэспандэнты — Дзмітрый Наважылаў, Аляксандр Паноў, Алег Мігуноў
* рэдактар — Антон Язерскі
* музычны рэдактар — Анна Пятрова
* гукарэжысёр — Вольга Клімава
* мантаж — Аляксей Бадроў, Пётр Чыташвілі, Аляксандр Гуткін
* мастакі — Аляксандр Гуткін, Ірына Рыбакова

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Дакументальныя фільмы Расіі
Рубілкаўскі сельсавет

**Рубі́лкаўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Дзяржынскага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Цэнтр — вёска Рубілкі.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Самахвалавіцкага раёна Менскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Самахвалавіцкім раёне БССР. З 18 студзеня 1931 года ў Койданаўскім раёне. З 23 сакавіка 1932 года **Рубілкаўскі нацыянальны польскі сельсавет** у складзе Койданаўскага нацыянальнага польскага раёна. З 29 чэрвеня 1932 года ў складзе Дзяржынскага раёна. 14 мая 1936 года рэарганізаваны ў беларускі сельсавет. З 31 ліпеня 1937 года ў складзе Менскага раёна. Пасля ўвядзення абласнога падзелу 20 лютага 1938 года ў Менскім раёне Менскай вобласці. З 4 лютага 1939 года ў складзе адноўленага Дзяржынскага раёна. 28 мая 2013 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Дабрынёўскага сельсавета. Станам на 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета было 27 населеных пунктаў.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 1299 чалавек, з іх 90,8 % — беларусы, 4,2 % — рускія, 1,3 % — палякі, 1,2 % — украінцы, 1,2 % — армяне.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 24 населеныя пункты: аграгарадок Томкавічы, вёскі Баравікі, Булынкі, Бяліцкаўшчына, Гарэнаўка, Даўнары, Дзежкі, Жакі, Казлы, Камянное, Краснае, Кулі, Курганне, Лукашына, Пабеднае, Рубілкі, Сакольшчына, Старышча, Сухадолы, Уладзімірова, Чырвоная Зорка, Шабунеўшчына, Юнцаўшчына і Янавічы.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Дзяржынскага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Самахвалавіцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Мінскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2013 годзе
Катэгорыя:Нацыянальныя польскія сельсаветы БССР
Федэральны ўніверсітэт Расіі

**Федэральны ўніверсітэт Расіі** — статус расійскіх вышэйшых навучальных устаноў, якія забяспечваюць высокі ўзровень адукацыйнага працэсу, даследчых і тэхналагічных распрацовак. Статус быў заснаваны 7 мая 2008 года ўказам прэзідэнта РФ Дзмітрыя Мядзведзева. Аднак, першы федэральны ўніверсітэт у Расіі быў створаны 4 лістапада 2006 года пастановай Урада РФ. Першым створаным універсітэтам быў Сібірскі федэральны ўніверсітэт.
Васіль Фёдаравіч Давыдзёнак

**Васіль Фёдаравіч Давыдзёнак** (, в. Слабада, Мёрскі раён, Віцебская вобласць) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі політэхнічны інстытут у 1961 годзе. Працаваў архітэктарам, галоўным архітэктарам праектаў у Казандзіпрасельгасвадбудзе, з 1966 года — кіраўнік майстэрні, галоўны архітэктар праектаў у Гроднаграмадзянпраекце.

Член Саюза архітэктараў СССР з 1975 года. Пражывае ў г. Гродне.

## Творчасць 
Асноўныя працы: генпланы г. Мартук Акцюбінскай вобласці (1962—1963); у аўтарскім калектыве: гандлёва-бытавыя прыбудовы да жылых дамоў па вул. Белуша (1969), будынак гаркама КПБ (1972), цэнтральны дыспетчарскі пункт «Гроднаэнерга» (1977), тры комплексы 5-, 13-павярховых жылых дамоў па вул. М. Горкага (1973—1980), 8-, 10-павярховыя жылыя дамы з блокамі абслугоўвання ў мікрараёне Фарты-2 (1975—1978), мікрараёны Фарты-1, Пярэселка-3 і Дзевятоўка (1981), Дом тэхнікі (1982) у Гродне, навучальны корпус з актавай і спартыўнай заламі гандлёва-эканамічнага тэхнікума ў Навагрудку (1970).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Асобы
Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Катэгорыя:Архітэктары Гродна
Катэгорыя:Архітэктары Навагрудка
Нацыянальны даследчы ўніверсітэт Расіі

**Нацыянальны даследчы універсітэт Расіі** — статус, які прысвойваецца расійскім універсітэтам на конкурснай аснове.

Статус заснаваны 7 кастрычніка 2008 года ўказам прэзідэнта РФ Дзмітрыя Мядзведзева. У гэтым жа годзе статус атрымалі два ўніверсітэта — Маскоўскі інстытут сталі і сплаваў і Маскоўскі інжынерна-фізічны інстытут. 13 ліпеня 2009 года выйшла пастанова аб правядзенні першага конкурсу на атрыманне статусу НДУ. У выніку статус атрымалі 12 універсітэтаў. 5 лютага 2010 года быў выдадзены ўказ аб правядзенні другога конкурсу. У дадзеным конкурсе перамогу атрымалі ўжо 15 расійскіх універсітэтаў.
Лю Ян

**Лю Ян** (; нар. ) — першая жанчына-касманаўт Кітая.

Лю Ян нарадзілася ў горадзе Чжэнчжоу правінцыі Хэнань 6 кастрычніка 1978 года. 16 чэрвеня 2012 года Лю Ян разам з экіпажам Шэньчжоу-9 здзейсніла свой першы касмічны палёт. У ходзе палёту касманаўтка выконвала задачы па ручной стыкоўцы карабля Шэньчжоу-9 і модуля Цяньгун-1. На «Шэньчжоў-14» у 2022 годзе Лю Ян здзейсніла свой другі палёт у космас.

Катэгорыя:Касманаўты Кітая
Катэгорыя:Жанчыны-касманаўты
Катэгорыя:Члены Камуністычнай партыі Кітая
Яўген Уладзіміравіч Дворак

**Яўген Уладзіміравіч Дворак** (нар. , Мазыр) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі політэхнічны інстытут у 1972 годзе. З 1972 года — старшы, вядучы архітэктар у Белдзяржпраекце. 

Член Саюза архітэктараў СССР з 1978 года. Пражываў у Мінску.

## Творчасць 
Удзельнічаў у распрацоўцы праектаў  на 40 класаў у мікрараёне Усход-1 (1975—1978), вытворчага корпуса Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта і навучальна-лабараторнага корпуса інжынерна-фізічнага факультэта Беларускага політэхнічнага інстытута (1986) у Мінску.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Natco Pharma

**Natco Pharma Ltd** — індыйская фармацэўтычная кампанія, якая вырабляе актыўныя фармацэўтычныя інгрэдыенты.

## Агульныя звесткі пра кампанію 
Асноўныя напрамкі работы — распрацоўка прэпаратаў для барацьбы з віруснымі (уключаючы гепатыт C) і анкалагічнымі захворваннямі.

Natco Pharma працуе ў Індыі, ЗША, Еўропе і Азіі. Даччыныя прадпрыемствы размяшчаюцца ў Паўночнай і Лацінскай Амерыцы, Азіяцка-Ціхаакіянскім рэгіёне, на Блізкім Усходзе і ў Паўднёва-Усходняй Азіі.

Першапачаткова кампанія называлася Natco Fine Pharmaceutical Ltd. Яна стала афіцыйна публічнай з ліпеня 1992 года. У лютым 1993 года змяніла сваю назву на Natco Pharma (NPL)..

NPL з’яўляецца вытворцам лекавых прэпаратаў для кампаній Ranbaxy і Parke Davis і ўладальнікам сертыфікацыі ISO 9002, якая дазваляе развіваць экспарт. Natco Pharma Ltd ініцыявала працэдуры рэгістрацыі прэпаратаў пад уласным брэндам больш чым у 20 краінах.

Для выхаду на амерыканскі рынак NPL сфармавала даччынае прадпрыемства Natco Pharma ў ЗША і ўступіла ў даследчае супрацоўніцтва з Рэгіянальнай даследчай лабараторыяй у Джаму, Цэнтрам клеткавай і малекулярнай біялогіі для сінтэтычных пептыдаў і Цэнтральным інстытутам даследаванняў скуры.

Natco Laboratories, Natco Parenterals і Karanth Pharmaceuticals аб’ядналіся з флагманскай кампаніяй NPL, каб забяспечыць вялікую базу актываў і павялічыць высокатэхналагічныя магчымасці.

Зарэгістраваны офіс знаходзіцца ў горадзе Хайдарабад, Індыя.

Кампанія пачала сваю дзейнасць у 1981 годзе. Сёння ў яе актыве ўласныя даследчыя цэнтры і больш за 4000 кваліфікаваных навукоўцаў. Прадукцыя NPL экспартуюцца ў ЗША, Аўстралію, Канаду, Бразілію, краіны Еўропы, краіны СНД, В’етнам, Ганконг, Кітай, Нідэрланды, Нігерыю, Танзанію і Кенію і інш.

Natco Pharma Limited мае сертыфікат Сусветнай арганізацыі аховы здароўя і вырабляе прадукцыю для кампаній Ranbaxy Laboratories Ltd., Eskayef Ltd., Parke Davis (I) Ltd., Fulford India Limited, Cadila Ltd., John Wyeth India Ltd., ICI Ltd. і SOL Pharmaceuticals Ltd.

Natco Pharma Ltd вырабляе аналагі дарагіх вядомых, брэндавых лекавых сродкаў, робячы іх даступнымі для пацыентаў з нізкімі даходамі.

## Спасылкі 
* Афіцыйны сайт Natco Pharma 

Катэгорыя:Фармацэўтычныя кампаніі
Катэгорыя:Кампаніі Індыі
Катэгорыя:Хайдарабад (Індыя)
Праспект Францыска Скарыны

**Праспект Францыска Скарыны** — праспекты ў розных населеных пунктах Беларусі, названая ў гонар беларускага асветніка і першадрукара Францыска Скарыны.

* Праспект Францыска Скарыны — праспект у Жодзіне.
* *Праспект Францыска Скарыны* — назва праспекта Незалежнасці ў Мінску у 1991—2005 гадах.
* Праспект Францыска Скарыны — праспект у Полацку.

## Гл. таксама 
* Завулак Францыска Скарыны
* Вуліца Францыска Скарыны
* Набярэжная Францішка Скарыны
* Плошча Францыска Скарыны

 

Катэгорыя:Вуліцы, названыя ў гонар Францыска Скарыны
Таісія Фёдараўна Дворына-Кляноўская

**Таісія Фёдараўна Дворына-Кляноўская** (нар. , Менск) — беларускі архітэктар.

## Біяграфія 
Скончыла Беларускі політэхнічны інстытут у 1960 годзе. З 1960 года — старшы архітэктар, кіраўнік групы архітэктараў у Мінскпраекце. 

Член Саюза архітэктараў СССР з 1971 года. Пражывала ў Мінску.

## Творчасць 
Асноўныя працы (у аўтарскім калектыве): праект забудовы квартала па вул. Я. Коласа, Цнянскай, Куйбышава, Б. Хмяльніцкага, комплекс інтэрнатаў БПІ па вул. Б. Хмяльніцкага (1967), 9-павярховыя жылыя дамы па вул. Усходняй, Убарэвіча (1970), Я. Коласа паміж вул. Скарыны і Шырокай (1973), Галадзеда (1976), Дом літаратара (1974), комплекс 9-, 12-павярховых жылых дамоў па вул. Маякоўскага (1980), вытворчы корпус БЕЛТА па вул. Энгельса (1983) у Мінску.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Архітэктары Беларусі
Катэгорыя:Архітэктары Мінска
Катэгорыя:Архітэктары XX стагоддзя
Аляксандр Кулакоўскі

**Аляксандр Кулакоўскі** (, в. Тулічава, зараз  — , , Аўстралія) — беларускі праваслаўны святар у Аўстраліі.

## Біяграфія 
Аляксандр Кулакоўскі паходзіў з сялянскай сям’і.

У 1942 годзе вёску Тулічава, у адказ на дзеянні партызан, спалілі немцы. Кулакоўскі пераехаў у Мінск. У 1944 годзе выехаў на Захад: на французскай мяжы працаваў на капанні ўмацаванняў. Пасля вайны апынуўся ў беларускім лагеры ў Остэргофене, дзе вучыўся ў беларускай гімназіі. Потым навучаўся ў Пасау і ў Нюрнбергу ў нямецкіх прафесійных вучылішчах. Перабраўся ў Аўстралію ў Мельбурн. Тамака працаваў токарам, збіраў завадскія станкі. На пенсію пайшоў, працуючы на пошце.

Адразу па пераездзе далучыўся да беларускага руху. У 1958 годзе а. Мадэст (Яцкевіч) заснаваў у Мельбурне парафію БАПЦ імя Трох Віленскіх Пакутнікаў. Аляксандр Кулакоўскі спачатку кіраваў царкоўным хорам, а ў 1963 годзе ў Нью-Ёрку быў пасвечаны на дыякана, а потым атрымаў і святарскія пасвячэнні.

Пасля стаў настаяцелям парафіі Трох Віленскіх Пакутнікаў. Пры ім было заснавана дабрачыннае Сястрыцтва, жаночы свецкі хор «Каліна», які існуе і дагэтуль, а ў 1981 годзе набыты новы будынак для царквы. Айцец Кулакоўскі таксама быў ініцыятарам набыцця дзялянкі пад беларускія пахаванні на гарадскіх  у Мельбурне.

## Сям’я 
У 1953 годзе ажаніўся з Раісай Борстак. Выхаваў двух дачок — Ірэну і Веру. Адна працуе настаўніцай, другая займаецца бізнесам.

## Спасылкі 
* У Аўстраліі памёр беларускі святар Аляксандр Кулакоўскі  Наша Ніва

Катэгорыя:Беларусы ў Аўстраліі
Катэгорыя:Постаці БАПЦ