open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ханна Фальк

**Ханна Фальк** (швед. Hanna Falk, нар.  года, Ульрысехамн, Вестра-Гёталанд) — шведская лыжніца, удзельніца Алімпійскіх гульняў у Ванкуверы, пераможца этапаў Кубка свету. Спецыялізуецца ў спрынце.

У Кубку свету Фальк дэбютавала ў 2007 годзе, у снежні 2009 года атрымала сваю першую перамогу на этапе Кубка свету. Агулам на сённяшні момант мае 2 перамогі на этапах Кубка свету, абедзве ў спрынце. Лепшым дасягненнем Фальк у агульным выніковым заліку Кубка свету з’яўляецца 20-е месца ў сезоне 2009-10.

На Алімпіядзе-2010 у Ванкуверы заняла 29-е месца ў спрынце.

За сваю кар’еру прымала ўдзел у адным чэмпіянаце свету, на сусветным першынстве 2011 года стала 11-й у спрынце.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Лыжнікі Швецыі
Вікторыя Хельгесан

**Вікторыя Хельгесан** (швед. Viktoria Helgesson; нар. , Тыбру, Скараборг) — шведская фігурыстка, якая выступала ў адзіночным разрадзе. Шматразовая чэмпіёнка Швецыі з 2007 па 2012, 2014 і 2015 гадоў. Чэмпіёнка Скандынавіі ў 2008—2010 гадах. Трэніравалася ў сваёй маці Крысціны Хельгесан (у дзявоцтве Свенсан), у мінулым таксама чэмпіёнкі Швецыі, удзельніцы чэмпіянатаў Еўропы. Малодшая сястра Вікторыі Ёшы Хельгесан — таксама былая фігурыстка, трохразовая чэмпіёнка Швецыі.

## Біяграфія 
Уладальніца першай у гісторыі фігурнага катання Швецыі медаля серыі Гран-пры (Skate America 2011).

Па стане на 15 лютага 2015 года займала 15-е месца ў рэйтынгу Міжнароднага саюза канькабежцаў (ІСУ).

У красавіку 2015 года аб’явіла аб завяршэнні спартыўнай кар’еры.

Катэгорыя:Фігурысты Швецыі
Мыслівец

**Мыслівец** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Валянціна Пятроўна Мыслівец — Герой Сацыялістычнай Працы
* Валянцін Цімафеевіч Мыслівец — беларускі пісьменнік
Лін Сёмскар

**Лін Сёмскар** (швед. Linn Sömskar; нар.  г., Умеа) — шведская лыжніца, прызёрка этапу Кубка свету. Спецыялізуецца ў спрынтарскіх гонках. Васьмікратная чэмпіёнка свету па бегу на ролікавых лыжах.

У Кубку свету Сёмскар дэбютавала ў 2010 годзе, у студзені 2013 года адзіны раз трапіла ў тройку лепшых на этапе Кубка свету, у камандным спрынце. Акрамя гэтага на сённяшні момант мае 5 трапленняў у дзесятку лепшых на этапах Кубка свету, 3 у камандным і 2 у асабістым спрынце. Лепшым дасягненнем Сёмскар у агульным выніковым заліку Кубка свету з’яўляецца 67-е месца ў сезоне 2011-12.

Катэгорыя:Лыжнікі Швецыі
Каталіцкі святар

]]
**Каталіцкі святар** — прадстаўнік каталіцкага духавенства, які мае другую ступень Таінства Пасвячэння. Каталіцкімі святарамі называюць святароў любога абраду ў межах Каталіцкай Царквы. Рымска-каталіцкіх святароў у беларускай мове традыцыйна называюць ксяндзамі.

## Тэрміналогія 
У вузкім сэнсе, з пункту гледжання Катэхізіса Каталіцкай Царквы, Кодэкса кананічнага права і Кодэкса Канонаў Усходніх Цэркваў, святары — гэта мужчыны, якія атрымалі другую ступень Таінства Пасвячэння (г. зн., прэсвітары). У беларускай мове часта *святаром* называюць любую духоўную асобу: дыякана, прэсвітара ці біскупа. Вернікі часта ўжываюць слова "святар" да прэсвітараў, а многія — і ў дачыненні да біскупаў (значна радзей — да дыяканаў, бо дыяканы не цэлебруюць Еўхарыстыю, але толькі прыслугоўваюць падчас Яе).

## Тэалогія каталіцкага святарства 
З пункту гледжання Каталіцкай Царквы, святарства не з'яўляецца ўсяго толькі займаннем пэўнай пазіцыі ці пасады ўнутры царкоўнай іерархіі. Хаця галоўнай задачай каталіцкага святара і з'яўляецца духоўная апека над даручанай яму паствай, само прабыванне ў стане святара (ці духоўнай асобы іншых узроўняў: г. зн., дыякана ці біскупа) з'яўляецца для мужчыны Божай ласкай і дае шматлікія духоўныя плады, якія можна атрымаць толькі праз таінства (сакрамент) пасвячэння.

Пасвячэнне (у адпаведнасці з каталіцкай сакраменталогіяй) — адно з двух таінстваў (другое — гэта шлюб), якія ўдзяляюць чалавеку, што атрымлівае іх, спецыяльную ласку для асаблівай місіі ў Царкве і служаць будаванню Божага народу. Яны асаблівым чынам прычыняюцца да будавання царкоўнай супольнасці і збаўлення іншых людзей.

Катэгорыя:Духавенства
Катэгорыя:Гісторыя хрысціянства
Катэгорыя:Каталіцкія святары
Лале (спявачка)

**Лале Пуркарым** (нар. , Энзелі, Іран) — шведская спявачка, музыкант, актрыса, кампазітар і аўтар песень іранскага паходжання, выступае пад сцэнічным імем LaLeh. Пасля кароткай кар’еры актрысы, у 2005 годзе яна ўвайшла ў музычную індустрыю з дэбютным альбомам Laleh, які заняў 1 месца ў Швецыі і стаў самым прадаваным альбомам года. У шведскім Грэмі 2005 года яна была намінаваная на сем прэмій і атрымала прэстыжную Rockbjörnen ў катэгорыях: «Артыст Года» і «Адкрыццё Года», а таксама «Прадзюсар Года».

## Біяграфія 
Лале Пуркарым нарадзілася ў Іране 10 чэрвеня 1982 года. Імя Лале на пэрсідскай азначае «цюльпан».

У 1983 з-за пагрозы фізічнага знішчэння сям’я была вымушаная бегчы з роднага краю ў Азербайджан, бо бацька Лале, Хушанг Пуркарым, быў праціўнікам ісламскага рэжыму ў Тэгеране. Ён быў мастаком, журналістам, бачным іранскім этнографам і грамадскім сацыёлагам, рэдактарам газеты. Маці Лале — Атэфэ Пуркарым, патрапіўшы ў Іран праз Азербайджан з Грузіі, вывучала літаратуразнаўства і матэматыку ва ўніверсітэце Тэгерана.

У тым жа 1983 годзе сям’я Лале перабралася ў Мінск і пасялілася ў звычайным рабочым раёне. Бацькі Лале сталі працаваць на заводзе. У Беларусі Лале пайшла ў школу і далучылася да тэатральнага і цыркавога мастацтва.

Лале пражыла ў Беларусі 6 гадоў. У 1991 годзе (ва ўзросце 9-і гадоў) Лале з мамай праз Усходні Берлін патрапілі ў лагер бежанцаў у Тыдахольме (Швецыя). Праз некаторы час яна апынулася ў Гётэбаргу (Вестергётланд). Спачатку сям’я Лале пасялілася на востраве Хісінген, а пасля смерці яе бацькі перабралася ў прыгарад Гётэбарга — Хамаркулен (Ангерэд) — эміграцыйны раён горада.

У жніўні 1994 года бацька Лале загінуў на яе вачах, калі спрабаваў выратаваць жанчыну якая выпала з каноэ. Каноэ перавярнулася і ён спрабаваў дапамагчы. Жанчына выжыла, а бацька Лале патануў.

На новым месцы Лале працягнула сваю музычную адукацыю. У Вітфельдскай гімназіі ў якасці дадатковага прадмета яна абрала музычную праграму для вывучэння класічнай музыкі, балета і цыркавых элементаў. Пазней яна зацікавілася музыкай у стылі панк, рэгі і джазам. Яна таксама вучылася іграць на гітары, ударных і саксафоне. Першы настаўнік музыкі Лале — Хасэ Нейлин заўважыў таленавітую дзяўчыну і дапамог раскрыць яе патэнцыял. Разам з іншым яе настаўнікам музыкі, Бенгт Франзен, яна арганізавала джазавы ансамбль — Bejola.

У 2010 годзе пасля непрацяглай працы ў Шэлефтэа яна пераехала ў Стакгольм.

У 2013 годзе, праз тры дні пасля выхаду альбома 'Colours', ва ўзросце 57 гадоў памерла маці Лале, якая працавала сацыяльным работнікам. Яе старэйшы брат памёр ад хваробы сэрца праз год пасля смерці маці. Лале захварэла на дэпрэсію, у яе знікла цікавасць да музыкі і яна з цяжкасцю выходзіла з дому, але праз некаторы час пасля лячэння, яна паспяхова справілася з дэпрэсіяй і вярнулася да публікі.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Спевакі і спявачкі Швецыі
Карын Ліндберг

**Карын Ліндберг** (, у замужжы Ліндэн, ; , Калікс, Швецыя — ) — шведская гімнастка, чэмпіёнка свету, чэмпіёнка Алімпійскіх гульняў 1952 года, сярэбраны прызёр Алімпійскіх гульняў 1956 года.

## Біяграфія 
Нарадзілася ў 1929 годзе ў Каліксе, вырасла ў Стакгольме. Яна тройчы прымала ўдзел у Алімпійскіх гульнях у катэгорыі «камандныя практыкаванні з прадметам» у складзе зборнай Швецыі. Першы раз Карын ўдзельнічала ў Летніх Алімпійскіх гульнях 1948 года ў Лондане. У 1950 годзе яна ў складзе зборнай перамагла на чэмпіянаце свету. У 1952 годзе на Летніх Алімпійскіх гульнях у Хельсінкі шведкі выйгралі залаты медаль у камандных практыкаваннях з прадметам, апярэдзіўшы зборную СССР і Венгрыі з вынікам 74,2 бала. На Летніх Алімпійскіх гульнях у Мельбурне ў 1956 годзе зборная Швецыі зноў набрала 74,2 балы ў камандных практыкаваннях з прадметам, але ў гэты раз іх вынік пераўзышлі спартсменкі з Венгрыі. Удзельніцы зборнай Швецыі атрымалі сярэбраны медаль.

У 1952 годзе Ліндберг была названая спартсменкай года. У 1955 годзе трапіла ў дарожна-транспартнае здарэнне. Пасля завяршэння кар’еры яна на працягу 17 гадоў вяла ранішнія заняткі гімнастыкай на тэлеперадачы Morgonpasset. Яна была старшынёй Асацыяцыі гімнастыкі акругі Эрэбру ў 1983—1991 гадах. Таксама працавала трэнерам і фармацэўтам.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
Катэгорыя:Спартсмены Швецыі
Катэгорыя:Чэмпіёны летніх Алімпійскіх гульняў 1952 года
Катэгорыя:Гімнасты на летніх Алімпійскіх гульнях 1948 года
Катэгорыя:Гімнасты на летніх Алімпійскіх гульнях 1952 года
Катэгорыя:Гімнасты на летніх Алімпійскіх гульнях 1956 года
Катэгорыя:Алімпійскія чэмпіёны ад Швецыі
Катэгорыя:Алімпійскія чэмпіёны па спартыўнай гімнастыцы
Катэгорыя:Сярэбраныя прызёры летніх Алімпійскіх гульняў 1956 года
Катэгорыя:Чэмпіёны свету па спартыўнай гімнастыцы
Гамора (фільм)

«**Гамора**» () — мастацкі фільм 2008 года рэжысёра Матэа Гароне.

## Сюжэт 
Героі фільма — людзі розных пакаленняў і розных сфер дзейнасці, якія жывуць у Неапалі. Пажылы трымальнік абшчаку, які выплачвае субсідыі сваякам тых, хто адбыў на адсідку. Два вялікаўзроставыя боўдуры, якія канчаткова трацяць галаву, калі ім удаецца разварушыць схованку са зброяй. Трынаццацігадовы разносчык прадуктаў: яму даводзіцца назаўсёды развітацца з сумленнем, каб навесці бандытаў на сваю кліентку. Выпускнік універсітэта, якога ўцягваюць у бізнес па захаванні таксічных адходаў пад дахам мафіі. Таленавіты кравец, якога перакупляюць кітайскія канкурэнты і які ледзь не гіне ад помсты клана.

Усіх гэтых людзей нічога не звязвае. Агульнае толькі адно: усе яны аказваюцца падпарадкаванымі інтарэсам злачыннай супольнасці.

## Узнагароды 
Паводле інфармацыі сайта «*Internet Movie Database*» фільм быў адзначаны 34 кінаўзнагародамі і яшчэ 41 намінацыяй.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы-драмы 2008 года
Катэгорыя:Крымінальныя фільмы 2008 года
Катэгорыя:Фільмы Італіі 2008 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Італіі
Катэгорыя:Крымінальныя фільмы Італіі
Катэгорыя:Фільмы на італьянскай мове
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты Еўрапейскай кінапрэміі
Ліндберг

**Ліндберг** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Карын Ліндберг — шведская гімнастка
* Чарлз Ліндберг — амерыканскі лётчык
Станічкі

**Станічкі** () — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Прыгорскага сельскага паселішча.

## Геаграфія 
Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 8 км на поўдзень ад Смаленска, за 0,1 км на поўдзень ад аўтадарогі  Арол — Віцебск. За 13 км на паўднёвы ўсход ад вёскі знаходзіцца чыгуначная станцыя  на лініі Смаленск — Рослаўль.

## Гісторыя 
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.

У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.

Катэгорыя:Населеныя пункты Смаленскага раёна (Смаленская вобласць)
Вялікая прыгажосць

«**Вялікая прыгажосць**» () — мастацкі фільм 2013 года рэжысёра Паала Сарэнціна. Галоўную ролю ў фільме выканаў Тоні Сервіла.

## Сюжэт 
Джэп Гамбардэла адзначае свой 65-ы дзень нараджэння. Ён — вядомы журналіст, які працуе ў глянцавым часопісе. Вось толькі на свяце весела ўсім, акрамя самога імянінніка. І гэта нягледзячы на тое, што навакол — шык і бляск, годны найлепшага карнавала. Мора закускі, выпіўкі і прыгожых людзей. Яго акружае прыгажосць і чароўнасць Рыма, але нішто не кранае яго глыбока маркотную душу…

## Узнагароды 
Паводле рэсурса «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 60 кінаўзнагародамі і яшчэ 77 намінацыямі.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы-драмы 2013 года
Катэгорыя:Фільмы Італіі 2013 года
Катэгорыя:Фільмы Францыі 2013 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Італіі
Катэгорыя:Фільмы-драмы Францыі
Катэгорыя:Фільмы на італьянскай мове
Катэгорыя:Фільмы Паала Сарэнціна
Катэгорыя:Фільмы па сцэнарыях Паала Сарэнціна
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Оскар» за найлепшы фільм на замежнай мове
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Залаты глобус» за найлепшы фільм на замежнай мове
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты Еўрапейскай кінапрэміі
Белая стужка (фільм)

«**Белая стужка**» (; падзагаловак фільма «*Нямецкая гісторыя пра дзяцей*» ) — мастацкі фільм 2009 года рэжысёра Міхаэля Ханэке.

## Сюжэт 
1913 год. У звычайнай маленькай нямецкай вёсачцы, дзе ўсім запраўляе заможны барон, а сяляне працуюць у поце чала, пачынаюць адбывацца непрыемныя таямнічыя здарэнні. Мясцовы лекар падае з каня, наткнуўшыся на расцягнуты ўпоперак дарогі дрот. Жонка фермера правальваецца ў падмосце і памірае. Хтосьці падпальвае свіран. Хтосьці выкрадае сына барона. Насельніцтва, тым часам, чыніць зло больш традыцыйнае і таму не асуджаемае. А пакуль дарослыя ганарацца патрыярхальным традыцыямі, іх дзеці збіраюцца разам і для чагосьці ходзяць на ўскраіну вёскі…

## Узнагароды 
Паводле інфармацыі сайта «*Internet Movie Database*» фільм быў адзначаны 62 кінаўзнагародамі і яшчэ 48 намінацыямі.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы-драмы 2009 года
Катэгорыя:Фільмы Францыі 2009 года
Катэгорыя:Фільмы Германіі 2009 года
Катэгорыя:Фільмы Аўстрыі 2009 года
Катэгорыя:Фільмы Італіі 2009 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Францыі
Катэгорыя:Фільмы-драмы Германіі
Катэгорыя:Фільмы-драмы Аўстрыі
Катэгорыя:Фільмы-драмы Італіі
Катэгорыя:Гістарычныя фільмы Францыі
Катэгорыя:Гістарычныя фільмы Германіі
Катэгорыя:Гістарычныя фільмы Аўстрыі
Катэгорыя:Гістарычныя фільмы Італіі
Катэгорыя:Чорна-белыя фільмы
Катэгорыя:Фільмы на нямецкай мове
Катэгорыя:Фільмы Міхаэля Ханэке
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Залатая пальмавая галіна»
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Залаты глобус» за найлепшы фільм на замежнай мове
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты Еўрапейскай кінапрэміі
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты Польскай кінапрэміі «Арлы»
Валянціна Пятроўна Мыслівец

**Валянціна Пятроўна Мыслівец** (нар. 10 сакавіка 1918, вёска Ачыжа, Ігуменскі павет, Мінская губерня, РСФСР — 24 жніўня 2011, вёска Дабрынёва, Дзяржынскі раён, Мінская вобласьць, Беларусь) — даярка Дзяржынскай дзяржплемстанцыі Дзяржынскага раёна Мінскай вобласці, Беларуская ССР. Герой Сацыялістычнай Працы (1966). Дэпутат Вярхоўнага Савета Беларускай ССР 7-га склікання.

## Біяграфія 
Нарадзілася ў 1918 годзе ў сялянскай сям’і ў вёсцы Ачыжа (сёння Чэрвенскі раён, Мінская вобласць). Пасля заканчэння Вялікай Айчыннай вайны працавала з верасня 1945 года ў калгасе імя Леніна і з красавіка 1950 па май 1986 года — рознарабочай, даяркай на Дзяржынскай дзяржплемстанцыі (дзяржплемстанцыя «Шыкатавічы») Дзяржынскага раёна.

Адна з першых у раёне дасягнула рубеж у пяць тысяч кілаграмаў малака з кожнай фуражнай каровы. Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 22 сакавіка 1966 года за дасягнутыя поспехі ў развіцці жывёлагадоўлі, павелічэнні вытворчасці і нарыхтовак мяса, малака, яек, воўны і іншай прадукцыі ўдастоена звання Героя Сацыялістычнай Працы з уручэннем ордэна Леніна і залатога медаля «Серп і Молат».

У 1967 годзе ўступіла ў КПСС. Абіралася дэпутатам Вярхоўнага Савета Беларускай ССР (1967—1971).

Пасля выхаду на пенсію ў 1986 годзе жыла ў вёсцы Дабрынёва Дзяржынскага раёна, дзе памерла ў 2011 годзе.

; Памяць

У горадзе Дзяржынск на Алеі Герояў усталяваны памятны знак, прысвечаны Валянціне Мыслівец.

## Узнагароды 
* Герой Сацыялістычнай Працы — указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 22 сакавіка 1966 года
* Ордэн Леніна
* Ганаровы грамадзянін Дзяржынскага раёна (1996)

## Спасылкі 
* В. Халадкоў, Слава знаходзіць годных //, Праца, талент, доблесць.: У 2-х ч. ч. 2 / [Склад. Е. Э. Павлюць, Б. І. Сушкевіч, В. В. Шарпило].— Мн.: Беларусь, 1981., с. 56-58
* А. І. Валахановіч, А. М. Кулагін, Дзержинщина: мінулае і сучаснасць, Мінск, Навука і тэхніка, 1986
* Біяграфічныя звесткі// Мінскі абласны выканаўчы камітэт

Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета БССР 7-га склікання
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Леніна
Катэгорыя:Героі Сацыялістычнай Працы
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Чэрвеньскім раёне
Тоні Эрдман

«**Тоні Эрдман**» () — мастацкі фільм 2016 года рэжысёркі Марэн Адэ. Галоўныя ролі ў фільме выканалі Петэр Сіманішэк і Сандра Хюлер.

## Сюжэт 
Дабрадушны Уінфрэд, самотны настаўнік музыкі, сумуе па сваёй дачцэ Інэс, сапраўднай бізнес-вумэн, якая з’ехала ў доўгую камандзіроўку ў Румынію. Пасля адной кароткай сустрэчы Уінфрэд пачынае сур’ёзна непакоіцца, ці шчаслівая яго дачка і ці радасна ёй жывецца. Ён вырашае наведаць яе яшчэ раз, толькі не ў сваім абліччы. Ён хоча прыўнесці ў яе жыццё крыху гумару, для чаго, надзеўшы дурны парык і ўставіўшы бутафорскія зубы, мужчына пераўвасабляецца ў Тоні Эрдмана. У сваім новым вобразе Уінфрэд пераследуе вельмі сур’ёзную Інэс на сустрэчах з дзелавымі партнёрамі і ледзь не руйнуе яе кар’еру…

## Узнагароды 
Паводле інфармацыі сайта «*Internet Movie Database*» фільм быў адзначаны 58 кінаўзнагародамі і яшчэ 84 намінацыямі.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы-драмы 2016 года
Катэгорыя:Кінакамедыі 2016 года
Катэгорыя:Камедыйна-драматычныя фільмы
Катэгорыя:Фільмы Германіі 2016 года
Катэгорыя:Фільмы Аўстрыі 2016 года
Катэгорыя:Фільмы Румыніі 2016 года
Катэгорыя:Фільмы Францыі 2016 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Германіі
Катэгорыя:Фільмы-драмы Аўстрыі
Катэгорыя:Фільмы-драмы Румыніі
Катэгорыя:Фільмы-драмы Францыі
Катэгорыя:Кінакамедыі Германіі
Катэгорыя:Кінакамедыі Аўстрыі
Катэгорыя:Кінакамедыі Румыніі
Катэгорыя:Кінакамедыі Францыі
Катэгорыя:Фільмы на нямецкай мове
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы на румынскай мове
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты Еўрапейскай кінапрэміі
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Незалежны дух» за найлепшы міжнародны фільм
Свабодная дэмакратычная партыя

* Свабодная дэмакратычная партыя (Германія)
* Свабодная дэмакратычная партыя (Ліберыя)
4 месяцы, 3 тыдні і 2 дні

«**4 месяцы, 3 тыдні і 2 дні**» () — мастацкі фільм 2007 года рэжысёра Крысціяна Мунджыў. Галоўныя ролі ў фільме выканалі Анамарыя Марынка і Лаура Васіліу.

## Сюжэт 
Румынія, 1987 год. Апошнія гады камуністычнага рэжыму Нікалае Чаўшэску. Студэнткі Ацілія і Габіцэ — суседкі па інтэрнаце. Габіцэ цяжарная. Аборты забароненыя і з’яўляюцца крымінальным злачынствам.

Сяброўкі з цяжкасцю збіраюць суму, неабходную для нелегальнага аборту. Ацілія здымае нумар у таннай гасцініцы. Днём у яе запланавана сустрэча з нейкім спадаром Бебе. Абедзвюм дзяўчатам трэба будзе ўпершыню прайсці праз падобнае выпрабаванне. Хто з іх пацерпіць ад гэтага больш?

## Акцёрскі склад 
* Анамарыя Марынка — Ацілія
* Лаура Васіліу — Габіцэ

## Узнагароды 
Паводле інфармацыі сайта «*Internet Movie Database*» фільм быў адзначаны 42 кінаўзнагародамі і яшчэ 60 намінацыямі.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы-драмы 2007 года
Катэгорыя:Фільмы Румыніі 2007 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Румыніі
Катэгорыя:Фільмы на румынскай мове
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты прэміі «Залатая пальмавая галіна»
Катэгорыя:Фільмы — лаўрэаты Еўрапейскай кінапрэміі
Парламенцкія выбары ў Германіі (1924, снежань)

**Федэральныя выбары** адбыліся ў Германіі 7 снежня 1924 года, другі раз у 1924 годзе, пасля роспуску Рэйхстагу 20 кастрычніка. Сацыял-дэмакратычная партыя засталася найбуйнейшай партыяй у Рэйхстагу, павялічыўшы сваю прысутнасць да 131 месца з 493. Яўка выбаршчыкаў склала 78,8 %.

## Вынікі 
Катэгорыя:Снежань 1924 года
Катэгорыя:1924 год у Германіі
Катэгорыя:Выбары ў Германіі
Катэгорыя:Падзеі 7 снежня
Катэгорыя:Выбары 1924 года
Інгер Бергрэн

**Інгер Бергрэн** (, 23 лютага 1934 — 19 ліпеня 2019) — шведская спявачка.

## Біяграфія 
Інгер Бергрэн нарадзілася ў 1934 г. у парафіі Марыі Магдалены ў Стакгольме. Яна пачала спяваць у аркестры Торэ Сванэруда, затым выступала з Торэ Эрлінгам, Сімонам Брэмам і Ётэ Вільгельмсонам. Яе дэбютнае выступленне адбылося ў 1952 годзе з песняй *Nära*, некаторы поспех спадарожнічаў песні *Vals Intim*. Але сапраўдны поспех прыйшоў да Інгер Бергрэн праз дзесяць гадоў з песняй *Sol och vår* («Сонца і вясна»), з якой яна стала пераможцам шведскага музычнага фестывалю *Melodifestivalen 1962*. Гэтую песню было вырашана выставіць на конкурс Еўрабачанне-1962, які праводзіўся ў Люксембургу. Іншая спявачка, Лілі Берглунд, таксама праходзіла праслухоўванні на шведскім радыё, але ў выніку была абраная Інгер Бергрэн. Яна з гэтай песняй выступала шостай і заняла 7-е месца. У тым жа годзе песня Інгер Бергрэн *Elisabeth serenade* («Серэнада Элізабэт») пратрымалася 33 тыдні ў топ-спісе Швецыі. У наступным годзе на конкурсе *Melodifestivalen 1963* яе песня *Twist till menuett* заняла першае месца, хоць Інгер сама не выступала. У конкурсе *Melodifestivalen 1967* яна ўдзельнічала ў якасці кампазітара, і песня *Vem frågar vinden* у выкананні Товы Карсан заняла пятае месца.

Інгер Бергрэн выступала з песнямі ў 1950-1970-х гадах. Некаторыя яе песні былі шведскімі версіямі амерыканскіх хітоў. У 1970-х гадах яна выкладала спевы ў камуне Тэбю у лене Стакгольм. Яна таксама працавала капельмайстрам у гарадскім тэатры Стакгольма.

Інгер Бергрэн памерла 19 ліпеня 2019 годзе. У яе было дзве дачкі: Элізабэт Юхансан і Гуніла Рер, якая абрала прафесію актрысы і рэжысёра.

## Фільмаграфія 
* Anderssonskans Kalle i busform (1973)
* Spanarna (ТБ-серыял, 1983)
* Sömnen (1984)

## Літаратура 
* Dagens Nyheter, 16 верасня 1951, стар. 33

## Спасылкі 
* https://www.expressen.se/noje/sangerskan-inger-berggren-ar-dod/
* https://www.expressen.se/noje/melodifestivalen/vem-vann-nar/
* https://www.dn.se/kultur-noje/musik/sangerskan-inger-berggren-ar-dod/
* https://eurovisionru.com/inger-berggren-inger-berggren-uchastnicza-evrovideniya-1962-goda-iz-shveczii/

Катэгорыя:Спевакі і спявачкі Швецыі
Алена Уладзіміраўна Макарава

**Алена Уладзіміраўна Макарава** (нар. , г. Масква, РСФСР) — беларускі мовазнавец. Кандыдат філалагічных навук (1977), прафесар (1992).

## Біяграфія 
Скончыла Маскоўскі дзяржаўны ўніверсітэт імя М. В. Ламаносава (філалагічны факультэт, рамана-германскае аддзяленне, кваліфікацыя «Філолаг. Настаўнік англійскай мовы сярэдняй школы», 1970), Мінскі дзяржаўны педагагічны інстытут замежных моў (аспірантура, спецыяльнасць «Германскія мовы», 1976).

Працавала ў Мінскім дзяржаўным педагагічным інстытуце замежных моў (1971—1980), Мінскім вышэйшым ваенным камандным вучылішчы (1980—1994), Беларускім дзяржаўным універсітэце (з 1997, Інстытут журналістыкі, кафедра англійскай мовы і маўленчай камунікацыі, прафесар).

Навуковыя інтарэсы: сучасная англійская мова; функцыянальныя асаблівасці граматычных форм часу; сацыякультурныя асаблівасці пабудовы навуковага тэксту; методыка выкладання замежных моў.

## Літаратура 
* Набери 100 баллов! Английский язык. Централизованное тестирование : лексико-грамматические тесты, грамматический справочник по темам: Nouns, Articles, Pronouns, Adjectives and Adverbs, Numerals, словообразование, тесты по каждой теме, тесты по страноведению и чтению, итоговый тест: набери 100 баллов! / Е. В. Макарова, Т. В. Пархамович, И. Ф. Ухванова. — Минск, 2006.
* Научный доклад на английском языке. Планирование. Письмо. Редактирование : учебное пособие / [автор-составитель Е. В. Макарова]. — Минск, 2005.
Добрушскі сельсавет

**До́брушскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Добрушскага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр — фабрычна-завадскі пасёлак Добруш.

Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Добрушскага раёна Гомельскай акругі БССР. 4 жніўня 1927 года скасаваны ў сувязі з наданнем Добрушу статуса горада і ўтварэннем Добрушскага гарсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / А.И. Карпачева и др. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 1: (1917―1941 гг.). — Мн., «Беларусь», 1985. — 390 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Добрушскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1926 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1927 годзе
Іван Іванавіч Сачанка

**Іван Іванавіч Сачанка** (нар. , в. Вялікі Бор, Хойніцкі раён, Гомельская вобласць) — беларускі гісторык, журналіст. Доктар гістарычных навук (1983), кандыдат філалагічных навук (1972), прафесар (1984). Брат Барыса Іванавіча Сачанкі (1936—1995), пісьменніка.

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт імя У. І. Леніна (спецыяльнасць «Журналістыка», 1965).

Працаваў у Беларускім дзяржаўным універсітэце (з 1970, Інстытут журналістыкі, кафедра замежнай журналістыкіт і літаратуры, прафесар).

Навуковыя інтарэсы: айчынная і замежная гісторыя; тэорыя і практыка прэсы.

## Узнагароды 
* Прэмія Саюза журналістаў СССР (1980);
* Нагрудны значок «Выдатнік адукацыі Рэспублікі Беларусь» (1998);
* Званне «Заслужаны журналіст Беларускага саюза журналістаў» (1998);
* Юбілейныя медалі ў гонар Перамогі савецкага народа ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.

## Літаратура 
* Кузьма Чорный — журналист, публицист : автореферат диссертации … кандидата филологических наук : 10.678 / И. И. Саченко. — Минск, 1970.
* Гісторыя беларускай журналістыкі / Р. В. Булацкі, І. І. Сачанка, С. В. Говін. — Мінск, 1979.
* 
* Саченко Иван Иванович // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2008. — Т. 6. — С. 576—577.
* Сачанка Іван Іванавіч // Энцыклапедыя літаратуры і мастацтва Беларусі : у 5 т. — Мінск, 1987. — Т. 4. — С. 662.
* Сачанка Іван Іванавіч // Прафесары і дактары навук Беларускага дзяржаўнага універсітэта, 1921—2001 : 80 год. — Мінск, 2001. — С. 248.

## Спасылкі 
* 
* Сачанка Іван Іванавіч // Гісторыя БДУ
* *Юнчыц Г.* Прафесару, беларускаму журналісту Івану Сачанку — 80! // Газета «Звязда», 08.11.2018.

Катэгорыя:Журналісты Беларусі
Катэгорыя:Гісторыкі СССР
Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Царук

**Царук** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Іраіда Восіпаўна Царук (нар. 1928) — беларускі гісторык, прафесар.
* Уладзімір Зянонавіч Царук (1899—1957) — удзельнік Камуністычнай партыі Заходняй Беларусі, арганізатар і актыўны ўдзельнік партызанскага і падпольнага руху на тэрыторыі Беларусі, партыйны работнік, Герой Савецкага Саюза.
Ніна Ціханаўна Фральцова

**Ніна Ціханаўна Фральцова** (, Арэхава-Зуева, Маскоўская вобласць, РСФСР — 19 сакавіка 2025, Мінск, Беларусь) — беларуская журналістка, кіназнаўца. Доктар філалагічных навук (2003), кандыдат мастацтвазнаўства (1974), прафесар (2005).

## Біяграфія 
У 1967 годзе скончыла факультэт журналістыкі Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта па спецыяльнасці «Журналістыка».

Працавала ў Беларускім дзяржаўным універсітэце (з 1975, Інстытут журналістыкі, кафедра тэорыі і метадалогіі журналістыкі, прафесар).

Навуковыя інтарэсы: тэорыя і метадалогія журналістыкі і сродкаў масавай камунікацыі.

## Узнагароды 
* Нагрудны знак Міністэрства культуры Рэспублікі Беларусь «За ўклад у развіццё культуры Беларусі» (2003),
* нагрудны знак Міністэрства інфармацыі Рэспублікі Беларусь «Выдатнік друку Беларусі» (2005),
* ганаровая грамата Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь (2021) — *за шматгадовую плённую навукова-педагагічную дзейнасць, значны асабісты ўклад у падрыхтоўку высокакваліфікаваных спецыялістаў работнікаў Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта*.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Разгубленая муза тэлэбачання / Н. Фральцова // Мастацтва. — 2000. — № 2. — С. 44—46.
* Современная журналистка : методология, творчество, перспективы : сборник научных статей / [редколлегия: Н. Т. Фрольцова (главный редактор) и др.]. — Минск, 2008.
* Фральцова Ніна Ціханаўна // Беларуская энцыклапедыя : у 18 т. — Мінск, 2004. — Т. 18, кн. 1. — С. 465.
* Фральцова Ніна Ціханаўна / Г. У. Шур // Энцыклапедыя літаратуры і мастацтва Беларусі : у 5 т. — Мінск, 1987. — Т. 5. — С. 417.
* Фральцова Ніна Ціханаўна // Журфак : факультэт журналістыкі, 1944—2004 : 60 [год / Беларускі дзяржаўны універсітэт]. — Мінск, 2004. — С. 263—268.
* Фрольцова Нина Тихоновна // Белорусское кино : персоналии. — Минск, 2007. — С. 365—366.

Катэгорыя:Тэлевядучыя Беларусі
Катэгорыя:Мастацтвазнаўцы Беларусі
Парламенцкія выбары ў Германіі (1924, май)

**Федэральныя выбары** адбыліся ў Германіі 4 мая 1924 года, пасля роспуску Рэйхстагу 13 сакавіка. Сацыял-дэмакратычная партыя засталася найбуйнейшай партыяй у Рэйхстагу, заняўшы 100 месцаў з 472. Яўка выбаршчыкаў склала 77,4 %.

## Вынікі 
Катэгорыя:Май 1924 года
Катэгорыя:1924 год у Германіі
Катэгорыя:Выбары ў Германіі
Катэгорыя:Падзеі 4 мая
Катэгорыя:Выбары 1924 года
Джанет Джаган

**Джанет Джаган** (, , Чыкага, ЗША — , Джорджтаўн, Гаяна) — гаянскі палітык, прэм’ер-міністр Гаяны (1997), прэзідэнт Гаяны (1997−1999).

## Біяграфія 
Нарадзілася 20 кастрычніка 1920 года ў Чыкага ў буржуазнай яўрэйскай сям’і нашчадкаў эмігрантаў з Венгрыі і Румыніі, якая належала да верхавіны сярэдняга класа. Хоць яе бацькі прытрымліваліся кансерватыўных поглядаў і заўсёды галасавалі за рэспубліканцаў, Джанет з юнацтва адчувала сімпатыі да марксізму. Вучылася ў Паўночна-заходнім універсітэце ў ЗША.

У 1943 годзе выйшла замуж за Чэддзі Джагана, будучага прэзідэнта Гаяны, а ў тыя гады — зубнога лекара, і пераехала ў Гаяну, дзе першыя 10 гадоў працавала медсястрой. У 1950 годзе стала адным з заснавальнікаў Народнай прагрэсіўнай партыі Гаяны (марксісцкай арыентацыі), з 1950 па 1970 гады — генеральны сакратар партыі.

У 1953 годзе была ўпершыню абрана ў парламент (ад акругі Эсекіба). У 1955 годзе, калі брытанскія каланіялісты адмянілі канстытуцыю і зрушылі сфармаваны НВП ўрад, Джаган была арыштавана на паўгода. У 1957 годзе была ізноў абрана ў парламент, пасля чаго прызначана міністрам аховы здароўя і працы Гаяны. У 1963—1964 гадах — міністр унутраных спраў Гаяны. Пасля прыходу да ўлады ў 1964 годзе Народнага нацыянальнага кангрэса Гаяны (ННК) — адна з лідараў апазіцыі. У 1973—1997 гадах- рэдактар агульнанацыянальнай газеты «Mirror». З 1975 па 1997 гады — дэпутат парламента. У 1993 годзе ўдастоена вышэйшага ордэна краіны — «За заслугі».

У 1992 годзе Чэддзі Джаган быў абраны прэзідэнтам Гаяны. Пасля яго смерці ў сакавіку 1997 года Джанет Джаган стала прэм’ер-міністрам і віцэ-прэзідэнтам. Атрымаўшы перамогу на прэзідэнцкіх выбарах восенню таго ж года, стала чацвёртым прэзідэнтам Гаяны. У жніўні 1999 года сышла ў адстаўку з пасады прэзідэнта пасля перанесенага сардэчнага прыступу. Паводле канстытуцыі, в. а. прэзідэнта стаў прэм’ер-міністр Бхарат Джагдэа.

Да Джанет Джаган, яўрэйцы па нацыянальнасці і перакананай камуністкі, заўсёды ставіліся з падазрэннем ў ЗША; яна займала бачнае месца ў шырока распаўсюджаных тэорыях «яўрэйскай змовы». У Гаяне ж яна па-ранейшаму папулярная. У 1997 годзе ЮНЕСКА узнагародзіла Джаган залатым медалёмя імя Гандзі за дзейнасць па ўмацаванні міру, развіццю дэмакратыі і барацьбу за правы жанчын.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Прэзідэнты Гаяны
Катэгорыя:Жанчыны-прэзідэнты
Лін Сван

**Лін Марыя Сван** (швед. Linn Maria Svahn; нар.  года, Люкселе, Вестэрботэн, Швецыя) — шведская лыжніца, пераможца этапаў Кубка Свету, уладальніца Малога хрустальнага глобуса ў спрынтарскіх гонках, бронзавы прызёр Чэмпіянату свету сярод юніёраў у эстафеце (2019). Спецыялізуецца на спрынтарскіх дысцыплінах.

## Біяграфія 
Першыя поспехі ў лыжах на міжнародным узроўні прыйшлі да Лін Сван яшчэ на юніёрскім этапе кар’еры. На Чэмпіянаце свету сярод юніёраў-2019 у Лахці яна выйграла бронзавы медаль у эстафеце. А праз пару тыдняў маладая спартсменка дэбютавала ў Кубку свету, гэта адбылося 16 сакавіка 2019 года ў шведскім Фалуне, у спрынтарскай гонцы, дзе яна заняла 21 месца.

У наступным сезоне да Лін прыйшлі першыя сур’ёзныя поспехі. 14 снежня 2019 года яна атрымала першую перамогу на этапе Кубка Свету, гэта адбылося ў швейцарскім Давосе. Далей былі асабістыя перамогі ў спрынтарскіх гонках у Дрэздэне і Фалуне.

Катэгорыя:Лыжнікі Швецыі
Марыя Рудквіст

**Марыя Рудквіст** (швед. Maria Rydqvist; нар. , Вернаму, Ёнчэпінг) — шведская лыжніца, прызёрка этапаў Кубка свету, прызёрка чэмпіянату свету сярод юніёраў, шматразовая чэмпіёнка Швецыі. Спецыялізуецца ў дыстанцыйных гонках.

## Кар’ера 
У Кубку свету Рудквіст дэбютавала ў 2003 годзе, у сакавіку 2007 года першы раз у кар’еры трапіла ў тройку лепшых на этапе Кубка свету, у эстафеце. Усяго на сённяшні момант мае 3 траплення ў тройку лепшых на этапах Кубка свету, усё гэтак жа ў эстафетах, у асабістых гонках не паднімалася вышэй за 10-е месца. Лепшым дасягненнем Рудквіст у агульным выніковым заліку Кубка свету з’яўляецца 31-е месца ў сезоне 2010/11.

За сваю кар’еру прымала ўдзел у трох чэмпіянатах свету, лепшы вынік 6-е месца ў скіятлоне 7,5 + 7,5 км на чэмпіянаце свету 2011 года.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Лыжнікі Швецыі
Хелен Рыпа

**Хелен Барбру Рыпа** (швед. Helene Barbro Ripa, нар. , Спонга) — шведская паралімпійская спартсменка, плыўчыха, вясляр на каноэ, арыентыроўшчыца. Чэмпіёнка зімовых Паралімпійскіх гульняў 2014 года па лыжных гонках на дыстанцыі 15 км, сярэбраны прызёр ў змешанай эстафеце 4 × 2,5 км. Удзельнічала таксама ў летніх Паралімпійскіх гульнях 1992 года па плаванні і ў гульнях 2016 года ў веславанні на каноэ.

## Спасылкі
Карл Францавіч Рулье

**Карл Францавіч Рулье́** (, ;  — ) — расійскі вучоны, палеантолаг, заолаг, эвалюцыяніст, ардынарны прафесар Маскоўскага ўніверсітэта (1842).

## Біяграфія 
 СССР 1958 года]]
Нарадзіўся ў Ніжнім Ноўгарадзе ў сям’і французскага імігранта. Першапачатковую адукацыю атрымаў у сям’і, потым у прыватных пансіёнах. З 1829 года выхаванец, з 1831 года студэнт Маскоўскага аддзялення Медыка-хірургічнай акадэміі. Акадэмію скончыў у 1833 годзе і быў зацверджаны лекарам першага аддзялення. З-а недахопу сродкаў паступіў на службу малодшым лекарам у рыжскі драгунскі полк. У 1836 годзе выйшаў у адстаўку і па прапанове Г. І. Фішэра фон Вальдгейма заняў пасаду рэпетытара на кафедры заалогіі і мінералогіі Медыка-хірургічнай акадэміі. У 1937 годзе абараніў дысертацыю на званне доктара медыцыны і адначасова з выкладчыцкай дзейнасцю заняў пасаду захавальніка Заалагічнага музея Маскоўскага ўніверсітэта, з 1940 года — яго дырэктара. У 1937 годзе абраны членам Маскоўскага таварыства выпрабавальнікаў прыроды, пасаду сакратара якога займаў у 1840—1851 гадах. У 1840 годзе быў запрошаны чытаць лекцыі па заалогіі ў Маскоўскім універсітэце. З 1842 года экстраардынарны прафесар, з 1850 года ардынарны прафесар кафедры заалогіі физіка-матэматычнага аддзялення філасофскага факультэта.

## Навуковая дзейнасць 
Аўтар навуковых прац па геалогіі, палеанталогіі, тэарэтычнай біялогіі, эвалюцыйным развіцці арганічнага свету. Заснавальнік навуковай школы заолагаў-эвалюцыяністаў.

Сярод апублікаваных прац:
* О животных Московской губернии. (1845);
* О ржаном черве, поедавшим озимь в 1846 г. на пространстве 18 губерний (у сааўтарстве, 1847);
* Три открытия в естественной истории пчелы .(1857);
* Жизнь животных по отношению к внешним условиям: три публ. лекции, читанные ординарным профессором К. Рулье в 1851 г. — М.: Моск. ун-т, 1852.

## Літаратура 
* 
* *Микулинский С. Р.* Карл Францевич Рулье (1814—1858) // Русский орнитологический журнал 2012, Том 21, Экспресс-выпуск 806: 2561—2579 (Второе издание. Первая публикацияв 1963)

## Спасылкі 
* Рулье Карл Францевич // Научно-исследовательский зоологический музей Московского государственного университета 
* *Наталья Беспалова* Карл Францевич Рулье // Журнал «Наука и Техника» 
* 

Катэгорыя:Прафесары МДУ
Катэгорыя:Вучоныя Расійскай імперыі
Катэгорыя:Біёлагі
Катэгорыя:Біёлагі XIX стагоддзя
Катэгорыя:Палеантолагі Расійскай імперыі
Катэгорыя:Палеантолагі XIX стагоддзя
Катэгорыя:Выпускнікі ВНУ Расійскай імперыі
Катэгорыя:Асобы на марках
Эма Рыбум

**Эма Рыбум** (; нар.  года, Калікс, Швецыя) — шведская лыжніца, прызёр этапу Кубка Свету. Чэмпіёнка свету сярод юніёраў 2019 у спрынце.

У 2019 годзе выйграла залаты медаль у спрынце на чэмпіянаце свету сярод юніёраў у Обервізентале, а таксама дзве бронзавыя ўзнагароды ў 10 і 15-кіламетровых гонках.

Упершыню на подыум у асабістай гонцы Рыбум паднялася ў сезоне 2020/21 на этапе Тур дэ Скі ў Валь-Ды-Ф’еме, дзе заняла трэцяе месца ў спрынце.

Катэгорыя:Лыжнікі Швецыі
Мерта Норберг

**Мерта Норберг** (швед. Märta Norberg, , Сідэншэ — ) — шведская лыжніца, прызёр чэмпіянатаў свету.

На Алімпійскіх гульнях 1952 года ў Осла заняла 4-е месца ў дэбютнай алімпійскай жаночай лыжнай гонцы на 10 км. На чэмпіянатах свету заваявала два бронзавыя медалі, у эстафетах на чэмпіянатах 1954 і 1958 гадоў, акрамя таго на чэмпіянаце свету 1958 года была 10-й у гонцы на 10 км.

10 раз была чэмпіёнкай Швецыі, 6 раз у гонках на 10 км (у 1939, 1947, 1948, 1949 г., 1951 і 1952 гг) і 4 разы ў эстафетах (у 1951, 1952 г., 1957 і 1959 гадах).

Катэгорыя:Лыжнікі Швецыі
Магдалена Паяла

**Магдалена Паяла** (швед. Magdalena Pajala, нар. , Еліварэ, Швецыя) — шведская лыжніца, удзельніца Алімпійскіх гульняў у Ванкуверы. Больш паспяхова выступае ў спрынце.

У Кубку свету Паяла дэбютавала ў 2008 годзе, у студзені 2010 года ўпершыню трапіла ў дзясятку лепшых на этапе Кубка свету ў спрынце. Усяго на сённяшні момант мае 2 трапленні ў дзясятку лепшых на этапах Кубка свету, абедзве ў спрынце. Лепшым дасягненнем у агульным выніковым заліку Кубка свету з’яўляецца 35-е месца ў сезоне 2009-10.

На Алімпіядзе-2010 у Ванкуверы, прыняла ўдзел у двух гонках: спрынт — 10-е месца, эстафета — 5-е месца.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Лыжнікі Швецыі
Ліса Ларсен

**Ліса Ларсен** (швед. Lisa Larsen; нар.  года, ) — шведская лыжніца, прызёрка этапу Кубка свету, шматразовая прызёрка чэмпіянату свету сярод моладзі. Спецыялізуецца ў дыстанцыйных гонках.

У Кубку свету Ларсен дэбютавала ў 2009 годзе, у лістападзе 2012 года адзіны раз у кар’еры трапіла ў тройку лепшых на этапе Кубка свету, у эстафеце. Акрамя гэтага на сённяшні момант мае 3 трапленні ў дзясятку лепшых на этапах Кубка свету, 2 у камандных гонках і 1 у асабістых. Лепшым дасягненнем Ларсен у агульным выніковым заліку Кубка свету з’яўляецца 84-е месца ў сезоне 2009-10.

За сваю кар’еру ў чэмпіянатах свету і Алімпійскіх гульнях удзелу пакуль не прымала. У перыяд з 2008 па 2010 гады заваёўвала 3 сярэбраныя і 2 бронзавыя медалі на моладзевых чэмпіянатах свету.

Катэгорыя:Лыжнікі Швецыі
Фрыда Карлсан

**Фрыда Карлсан** (; нар. ) — шведская лыжніца, чэмпіёнка свету 2019 года ў эстафеце, шасціразовы прызёр чэмпіянатаў свету, трохразовая чэмпіёнка свету сярод юніёраў 2018 і 2019 гадоў.

## Спартыўная кар’ера 
Да 2016 года сур’ёзна займалася лёгкай атлетыкай: на юнацкім чэмпіянаце Еўропы 2016 года была шостай у фінале бегу на 3000 метраў.

Фрыда Карлсан упершыню паднялася на подыум міжнародных спаборніцтваў на юніёрскім чэмпіянаце свету 2018 года, дзе яна стала чэмпіёнкай у скіятлоне і двойчы бронзавым прызёрам у спрынце і эстафеце. На наступным чэмпіянаце свету сярод юніёраў 2019 года ў Лахці яна выйграла два залатыя медалі ў індывідуальных гонках і бронзу ў эстафеце.

Адразу пасля юніёрскага чэмпіянату свету 17 лютага 2019 года Фрыда дэбютавала на этапе Кубка свету ў італьянскім Конэ, дзе заняла 7-е месца ў паасобнай гонцы на 10 км класічным стылем, і ў апошні момант была ўключана ў склад зборнай Швецыі на дарослы чэмпіянат свету ў Зефельдзе.

На чэмпіянаце свету па лыжных відах спорту 2019 года ў аўстрыйскім Зефельдзе Фрыда зрабіла сапраўдны фурор, выйграўшы поўны камплект медалёў. У сваёй першай гонцы Карлсан заняла 5-е месца ў скіятлоне (лепшая сярод шведак, менш за 10 сек пройгрышу срэбны прызёр), а ўжо ў наступнай гонцы стала сярэбраным прызёрам у 10-кіламетровай раздзелцы класікай, прайграўшы 12,2 сек толькі знакамітай Тэрэзе Ёхаўг. 28 лютага была ўключана ў складзе зборнай Швецыі на эстафетную гонку, дзе прабегла другі этап класічным стылем. На фінішы перамогу Швецыі прынесла Сціна Нільсан, такім чынам, Карлсан ва ўзросце 19 гадоў стала чэмпіёнкай свету. У апошняй гонцы на 30 км вольным стылем Фрыда заняла трэцяе месца пасля норвежек Тэрэзы Ёхаўг і Інгвільд Эстберг.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Лыжнікі Швецыі
Ені Юхансан

**Ені Юхансан** (; нар. , Хедэмура, Швецыя) — шведская плыўчыха, чэмпіёнка свету 2015 года ў заплыве на 50 метраў брасам. Шматразовая прызёрка чэмпіянатаў Еўропы. Прадстаўляла Швецыю ў плаванні на летніх Алімпійскіх гульнях 2012 года. Спецыялізуецца ў плаванні брасам на дыстанцыях 50 і 100 метраў.

Першага поспеху дабілася ў 2006 годзе, стаўшы чэмпіёнкай Швецыі сярод юніёраў. У 2009 годзе выйграла бронзавую ўзнагароду на дарослым чэмпіянаце Еўропы на кароткай вадзе. Пасля гэтага шматкроць падымалася на подыум чэмпіянатаў Еўропы, аднак залатую ўзнагароду так і не заваёўвала.

У 2012 годзе ў складзе зборнай Швецыі прыняла ўдзел у Алімпійскіх гульнях у Лондане, прыняўшы ўдзел у заплывах на 100 метраў брасам і ў заплыве камбінаванай эстафеты 4 × 100 метраў, у абедзвюх дысцыплінах заняла выніковае 10-е месца.

У 2015 годзе на чэмпіянаце свету ў Казані выйграла званне чэмпіёнкі свету ў заплыве на 50 метраў брасам, паўтарыўшы свой уласны асабісты рэкорд 30,05. Таксама стала сярэбраным прызёрам чэмпіянату ў заплыве камбінаванай эстафеты 4 × 100 метраў, у якім зборная Швецыі саступіла менш секунды камандзе Кітая.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Плыўцы Швецыі
Катэгорыя:Плыўцы на летніх Алімпійскіх гульнях 2012 года
Кайса Клінг

**Кайса Клінг** (; нар. , Орэ) — шведская гарналыжніца. Прызёр этапу Кубка свету, удзельніца двух Алімпійскіх гульняў.

## Кар’ера 
У міжнародных стартах Клінг выступае са снежня 2003 года. З 2005 года выступала ў еўрапейскім Кубку, а ў студзені 2007 года дэбютавала ў Кубку свету. У сваім першым старце ў кар’еры — хуткасным спуску ў Альтэнмаркце яна паказала 64-ы вынік. Кайса прыняла ўдзел у хатнім чэмпіянаце свету 2007 года, але і ў хуткасным спуску, і ў гіганцкім слаламе не змагла дабрацца да фінішу.

На Алімпіядзе ў Ванкуверы Клінг выступала толькі ў гіганцкім слаламе і заняла ў ім 26-е месца.

У пачатку посталімпійскага сезона 2010/11 шведка атрымала цяжкую траўму калена на этапе ў Земерынгу і была вымушаная прапусціць амаль увесь сезон. Пасля вяртання ў Кубак свету Клінг доўга не магла вярнуць сабе форму. Так у сезоне 2011/12 яна ўсяго тройчы трапляла ў лік трыццаці наймацнейшых гарналыжніц, а ў наступным сезоне — і зусім двойчы.

У сезоне 2013/14 Клинг выступіла значна больш паспяхова. Яна некалькі разоў прабівалася ў дзесятку наймацнейшых, а на этапе ў Санкт-Морыц упершыню патрапіла на подыум у супергіганце, стаўшы другой. На Алімпіядзе ў Сочы шведка выступіла ў трох дысцыплінах, але не змагла прабіцца нават у дзясятку наймацнейшых.
Сара Хектар

**Сара Хектар** (; нар.  г., Сандвікен, Еўлебарг) — шведская гарналыжніца. Прызёр і пераможца этапаў Кубка свету, двухразовы бронзавы прызёр чэмпіянату свету.

У спаборніцтвах пад эгідай FIS Хектар пачала выступаць са снежня 2007 года. У канцы 2009 года шведка дэбютавала на Кубку свету. У гэты ж перыяд яна заваявала першы медаль на юніёрскіх чэмпіянатах свету: на першынстве 2010 года яна заваявала бронзу ў слаламе. Праз год, у Кран-Мантане яна стала чэмпіёнкай свету ў гіганцкім слаламе а ў 2012 годзе заваявала ў гэтай дысцыпліне сярэбраны медаль, сабраўшы поўны камплект медалёў юніёрскіх першынстваў свету.

У 2011 годзе Хектар увайшла ў склад шведскай зборнай на чэмпіянат свету, дзе індывідуальна выступіла толькі ў гіганцкім слаламе і заняла ў ім 17-е месца. Акрамя таго заваявала бронзавы медаль разам са зборнай у камандных спаборніцтвах.

На Алімпіядзе ў Сочы шведка выступіла ў трох відах праграмы. Яе лепшым вынікам стала трынаццатае месца ў камбінацыі.

У сезоне 2014/15 Хектар упершыню патрапіла на подыум, стаўшы другой у гіганцкім слаламе на хатнім этапе ў Орэ. У канцы 2014 года ў аўстрыйскім Кюхтаў Сара Хенктар выйграла спаборніцтвы ў гіганцкім слаламе, атрымаўшы першую перамогу ў кар’еры.
Марыя Піеціля Хольмнер

**Марыя Піеціля Хольмнер** (швед. Maria Pietilä Holmner, нар.  года, Умеа) — шведская гарналыжніца, шасціразовы прызёр чэмпіянатаў свету (чатыры разы ў камандным першынстве і па разе ў слаламе і гіганцкім слаламе). Спецыялістка слаламных дысцыплін.

У Кубку свету Піеціля Хольмнер дэбютавала ў 2002 годзе, у лістападзе 2008 года першы раз трапіла ў тройку лепшых на этапе Кубка свету ў слаламе. Лепшым дасягненнем Піеціля Хольмнер ў агульным заліку Кубка свету з’яўляецца 7-е месца ў сезоне 2013/14.

На Алімпіядзе-2006 у Турыне стала 21-й у слаламе і 10-й у гіганцкім слаламе.

На Алімпіядзе-2010 у Ванкуверы стартавала ў двух дысцыплінах: гіганцкі слалам — 24-е месца, слалам — 4-е месца (0,32 сек пройгрышу трэцяга месца).

За сваю кар’еру ўдзельнічала ў пяці чэмпіянатах свету, на якіх заваявала чатыры ўзнагароды.

У канцы лістапада 2010 года выйграла свой першы ў кар’еры этап Кубка свету, перамогшы ў слаламе ў амерыканскім Аспене. Цікава, што Марыя паказала лепшы час у абедзвюх спробах слалама.
Зялінскі

**Зялінскі** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Мікалай Дзмітрыевіч Зялінскі (1861—1953) — расійскі і савецкі хімік-арганік, адзін з заснавальнікаў арганічнага каталізу і нафтахіміі.
* Пётр Іосіфавіч Зялінскі (1931—2019) — беларускі гісторык.
Сара Ліндбург

**Сара Ліндбург** (; нар.  года, Фалун, Копарберг) — шведская лыжніца, пераможца этапаў Кубка свету, прызёрка чэмпіянату Швецыі. Спецыялізуецца ў дыстанцыйных гонках.

У Кубку свету Ліндбург дэбютавала ў 2004 годзе, у лістападзе 2009 года атрымала адзіную перамогу на этапе Кубка свету, у эстафеце. Акрамя гэтага на сённяшні момант мае 3 трапленні ў тройку лепшых на этапах Кубка свету, таксама ў эстафетах, у асабістых гонках не паднімалася вышэй 12-га месца. Лепшым дасягненнем Ліндбург ў агульным выніковым заліку Кубка свету з’яўляецца 64-е месца ў сезоне 2008/09.

За сваю кар’еру прымала ўдзел у двух чэмпіянатах свету, лепшы вынік 16-е месца ў мас-старце на 30 км класічным стылем на чэмпіянаце свету 2007 года.

Катэгорыя:Лыжнікі Швецыі
Катэгорыя:Лыжнікі на зімовых Алімпійскіх гульнях 2014 года
Пётр Іосіфавіч Зялінскі

**Пётр Іосіфавіч Зялінскі**, вядомы як **Пятро Зялінскі** (, в. Заканалле, Люблінскае ваяводства, Польшча — , Мінск) — беларускі гісторык. Доктар гістарычных навук (1990), прафесар (1991).

## Біяграфія 
Пад час службы ў войску ўдзельнік вучэнняў з выпрабаваннем атамнай зброі на Тоцкім палігоне.

Скончыў Гомельскі дзяржаўны педагагічны інстытут (кваліфікацыя «Настаўнік гісторыі сярэдняй школы», 1958), Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (аспірантура, 1968).

Працаваў дырэктарам школы ў Высокім Камянецкага раёну Брэсцкай вобласці, інспектарам Міністэрства адукацыі БССР.

З 1968 года працуе на гістарычным факультэце Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, прафесар кафедры гісторыі Беларусі новага і найноўшага часу.

Навуковыя інтарэсы: гісторыя Беларусі.

## Узнагароды 
Ганаровыя граматы Міністэрства вышэйшай і сярэдняй спецыяльнай адукацыі БССР (1981), Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь (2002), Мінскага гарадскога выканаўчага камітэта (2005).

Заслужаны працаўнік БДУ.

## Літаратура 
* «Атомные солдаты» Беларуси : воспоминания / [Ф. Д. Попов и др.]. — Минск, 2003.
* Великая Отечественная война в контексте второй мировой войны : учебное пособие / П. И. Зелинский. — Минск, 2005.
* Палітычныя партыі Беларусі : гісторыя і сучаснасць / [У. К. Коршук і інш.]. — Мінск, 2011.
* Политическая работа КПЗБ в массах, 1923—1938 / П. И. Зелинский. — Минск, 1986.
* Зялінскі Пётр Іосіфавіч //  — С. 458.
* Зялінскі Пётр Іосіфавіч // Историки Беларуси в начале XXI столетия : биобиблиографический справочник / Г. В. Корзенко. — Минск, 2007. — С. 139.
* Зелинский Петр Иосифович // Прафесары і дактары навук Беларускага дзяржаўнага універсітэта, 1921—2001 : 80 год. — Мінск, 2001. — С. 104.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Ігар Арэставіч Еўтухоў

**Ігар Арэставіч Еўтухоў** () — беларускі гісторык. Доктар гістарычных навук (2001), прафесар (2004).

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (спецыяльнасць «Гісторыя», 1988; аспірантура, спецыяльнасць «Сусветная гісторыя», 1991; дактарантура, 2001). Навуковы кіраўнік Віктар Фядосік.

Станам на снежань 2025 года, працуе на гістарычным факультэце БДУ — кафедра гісторыі старажытнага свету і сярэдніх вякоў, прафесар. Чытае курс гісторыі заходнееўрапейскага сярэднявечча на беларускамоўным аддзяленні гістфака БДУ.

Навуковыя інтарэсы: заходнееўрапейская ментальнасць позняй антычнасці і ранняга сярэдневякоўя, англасаксы.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Познаантычныя канцэпцыі чалавека / І. А. Еўтухоў. — Мінск, 2000.
* Страны и народы средневекового Запада : словарь-справочник / И. О. Евтухов. — Минск, 2008.
* Успрыняцце прасторы і часу ў познаантычным менталітэце / І. А. Еўтухоў. — Мінск, 1999.
* Еўтухоў Ігар Арэставіч // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі : у 6 т. — Мінск, 2003. — Т. 6, кн. 2. — С. 382.
* Еўтухоў Ігар Арэставіч // Беларуская энцыклапедыя : у 18 т. — Мінск, 2004. — Т. 18, кн. 1. — С. 384.
* Евтухов Игорь Орестович // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т. ]. — Минск, 2006. — Т. 3. — С. 486—487.

Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі