open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Лівелін ап Сейсіл

**Лівелін ап Сейсіл** (, памёр у ) — кароль Повіса, Гвінеда і Дэхейбарта (1018—1023). Па бацькаўскай лініі Лівелін быў прадстаўніком аднаго з уплывовых родаў Гвінеда. Па матчынай лініі ён быў прапраўнукам Анараўда. Акрамя таго, Лівелін ажаніўся з Ангарад, дачкой Марэдыда.

## Біяграфія 
У 1018 годзе Лівелін ап Сейсіл захапіў уладу ў Гвінедзе і Повісе, забіўшы ўзурпатара Айдана і яго чатырох сыноў. У тым жа годзе Лівелін перамог братоў Эдвіна і Кадэла, якія кіравалі Дэхейбартам. У 1022 годзе ў Дэхейбарце з'явіўся нейкі ірландзец Райн, які зваў сябе сынам Марэдыда. Дэхейбарцы прызналі яго і пачалі вайну з Гвінедам, але былі разбіты пры Абергвілі. Больш Райна ніхто ніколі не бачыў.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Гвінед
Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Дэхейбарт
Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Повіс
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы XI стагоддзя
Анараўд ап Родры

**Ана́раўд ап Ро́дры** (; памёр у ) — кіраўнік валійскага каралеўства Гвінед. У «Аналах Камбрыі» яго называюць «каралём брытаў».

## Біяграфія 
Бацька Анараўда, Родры Вялікі, кіраваў большай часткай Уэльса, але пасля яго смерці ў 878 годзе ўладанні Родры падзялілі яго сыны, і трон Гвінеда дастаўся Анараўду. Разам са сваімі братамі Кадэлам і Мервінам Анараўд ваяваў супраць іншых валійскіх кіраўнікоў. У 881 годзе эрл Мерсіі Этэльрэд уварваўся ў Гвінед, але Анараўд перамог яго ў бітве ля вусця Конуі. У аналах гэта падзея адзначана як «помста Бога за Родры», таму што той быў забіты ў бітве з англасаксамі.

Пазней Анараўд уступіў у саюз са скандынаўскім кіраўнікоў Ёрка, жадаючы засцерагчыся ад нападаў з боку Мерсіі. Калі высветлілася нетрываласць гэтага саюза, Анараўд адправіўся да двара кіраўніка Уэсэкса Альфрэда Вялікага і прызнаў яго вяршэнства ў абмен на бяспеку Гвінеда. Гэта быў першы вядомы выпадак таго, як кіраўнік Гвінеда прызнаў сюзерэнітэт англійскага караля, і менавіта на аснове гэтага факту пазнейшыя англійскія кіраўнікі патрабавалі таго ж ад валійскіх каралёў.

У 894 годзе Анараўд паспяхова адбіў напад скандынаваў на паўночны Уэльс, а ў наступным годзе ўварваўся ў Керэдыгіян і Істрад-Тыві на паўднёвым захадзе краіны, прычым паведамляецца, што ў яго войску былі і англійскія атрады. У 902 годзе ён паспяхова ваяваў з вікінгамі з Дубліна, якія напалі на Англсі пад кіраўніцтвам нейкага Інгімунда. Анараўд сканаў у 916 годзе. Яго спадчыннікам стаў яго сын Ідвал Лысы.

Анараўд лічыцца заснавальнікам дынастыі Аберфрау, названай па сталіцы гвінедскіх кіраўнікоў, размешчанай на Англсі. Прадстаўнікі гэтага дому кіравалі Гвінедам да самага заваявання Уэльса Эдуардам I у канцы XIII стагоддзя.

## Літаратура 
* John Edward Lloyd *A history of Wales: from the earliest times to the Edwardian conquest*. London:Longmans, Green & Co., 1911

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Гвінед
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы IX стагоддзя
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы X стагоддзя
Герб Манголіі

**Герб Манголіі** — дзяржаўны герб Манголіі зацверджаны ў 1992 годзе пасля падзення сацыялістычнай Мангольскай Народнай Рэспублікі (МНР). Герб упісаны ў круг. Сіні фон сімвалізуе неба, а залацісты ўзор *тумен Нуса*, які яго акружае, — адзінства. У цэнтры размешчана фігура, якая спалучае ў сабе нацыянальную эмблему  і  (Лунгта). Яны з'яўляюцца сімваламі мангольскай незалежнасці, суверэннасці і духу. У верхняй частцы герба, размешчаны талісман *чандмані*, які ў мангольскім фальклоры выконвае жаданні і сімвалізуе мінулае, сучаснасць і будучыню. Ніжэй цэнтра герба намаляваная горная града, з будысцкім колам лёсу. Гэта кола ахутана стужкай *хадаг*.

## Гістарычныя гербы 

Image:Coat of Arms of the People's Republic of Mongolia (1940 - 1941).svg|Герб МНР (1940—1941)
Image:Coat of Arms of the People's Republic of Mongolia (1941 - 1960).svg|Герб МНР (1941—1960)
Image:Coat of Arms of the People's Republic of Mongolia (1960-1991 version).png|Герб МНР (1960—1991)

У часы МНР выкарыстоўваўся падобны герб, але з іншымі элементамі. Замест  адлюстроўваўся вершнік на кані, на фоне гор і ўсходу сонца. Будысцкія сімвалы былі замененыя сацыялістычнымі. У ніжняй частцы герба быў надпіс БНМАУ (* Бүгд Найрамдах Мангол Ард Улс *, Мангольская Народная Рэспубліка)

Катэгорыя:Манголія
Манголія
Белы Бераг (возера, Рэчыцкі раён)

**Бе́лы Бе́раг** — возера ў Рэчыцкім раёне Гомельскай вобласці Беларусі ў пойме ракі Бярэзіна, прыкладна за 28 км у напрамку на паўночны захад ад горада Рэчыца, за 1,5 км ад вёскі Горваль.

Плошча паверхні возера 0,23 км². Даўжыня 3,5 км, найбольшая шырыня 0,1 км. Катлавіна старычнага тыпу, моцна выцягнутая і мае серпападобную форму. Берагі пясчаныя, вышынёй да 1 м. Пратокай возера злучаецца з Бярэзінай.

Каля возера археалагічны помнік — гарадзішча.

## Літаратура 
*  — С. 282.
*  — С. 83.
* 
* 
* Ліст карты N-36-121. Выданне 1989 г. Стан мясцовасці на 1985 г.

Катэгорыя:Азёры Рэчыцкага раёна
Катэгорыя:Басейн Бярэзіны
Сеўт I

**Сеўт I** () — цар Адрыскай дзяржавы ў Фракіі, кіраваў у 424—410 гадах да н.э.

## Біяграфія 
Сеўт быў сынам Спарадака, унукам Тэрэса, меркавана — бацькам Месада і пляменнікам Сіталка (кіраваў у 440—424 гадах да н.э.), прыёмнага сына афіняніна Ксенафонта. У 7-й частцы «Анабасіса» Ксенафонт паведамляе пра Сеўта I як пра цара, які заваяваў многія суседнія народы.

У 431 годзе да н.э. Сіталк, па просьбе саюзных яму Афін, адправіўся ў паход супраць Македоніі, сабраўшы войска ў 150 тысяч чалавек. Сеўт суправаджаў Сіталка ў гэтым паходзе і, паддаўшыся на абяцанкі македонскага цара Пердыкі II, які паабяцаў аддаць яму ў жонкі сваю сястру Стратаніку, параіў цару працягваць гэту вайну. Уплыў Сеўта, другога чалавека ў адрыскім войску пасля цара Сіталка, быў такім вялікім, што праз 30 дзён пасля яго пачатку паход на Македонію быў спынены. Пасля вяртання ў Фракію Сеўт ажаніўся з абяцанай яму Стратанікай.

Пасля таго, як Сеўт у 424 годзе да н.э. становіцца царом Адрыскага царства, ён удвая павялічвае даніну, якая выплачвалася яму залежнымі ад яго грэчаскімі гарадамі ўзбярэжжа Эгейскага мора. За гады яго кіравання магутнасць, сіла і багацце фракійскай дзяржавы значна выраслі. Фукідыд у сваім сачыненні «*Пелапанеская вайна*» піша, што штогадовы даход гэтага царства складаў каля 400 талентаў, і яшчэ столькі ж у золаце і срэбры яму прыносілі выплаты прыбярэжных гарадоў. Фукідыд таксама паведамляе, што Сеўт прытрымліваўся захавання дружалюбных адносін з Афінамі. Акрамя гэтага, старажытнагрэчаскі гісторык выказвае здагадку, што Сеўт быў замяшаны ў смерці свайго сваяка і папярэдніка на троне Сіталка, які загінуў у бітве з трыбаламі, магутным народам, які насялаў паўночны захад Фракіі і не падпарадкоўваўся Адрыскаму царству.

У 411 годзе Сеўт I пачынае вайну з Афінамі за ўладанне паўвостравам Галіпалі. Годам пазней ён цяжка захворвае і памірае. Пасля смерці Сеўта Адрыская дзяржава была падзелена на тры часткі і кіравалася адпаведна Амадакам I, Месадам і Эўрызельмам I

## Літаратура 
* Félix Cary, *Histoire des rois de Thrace et de ceux du Bosphore cimmérien eclaircie par les medailles*, éd. Desaint et Saillant, 1752

Катэгорыя:цары фракійскія
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы V стагоддзя да н.э.
Айдан ап Блегіўрыд

**А́йдан ап Блегі́ўрыд** (, памёр у ) — кароль Гвінеда і Повіса (1005—1018).

## Біяграфія 
Айдан ап Блегіўрыд стаў каралём Гвінеда і Повіса пасля смерці Кінана ап Хівела ў 1005 годзе. Акалічнасці, пры якіх прыйшоў да ўлады Айдан невядомыя. Хутчэй за ўсё, ён захапіў прастол Гвінеда і Повіса сілай, паколькі не належаў да кіруючай дынастыі. У 1018 годзе Айдан быў пераможаны Лівелінам. Яго чатыры сыны таксама загінулі ў бітве.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Гвінед
Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Повіс
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы XI стагоддзя
Кінан ап Хівел

**Кі́нан ап Хі́вел** (, памёр у ) — кароль Гвінеда, Дэхейбарта і Повіса (999—1005), сын Хівела ап Іеява.

## Біяграфія 
Кінан вярнуў прастол Гвінеда дынастыі Аберфрау пасля смерці Марэдыда. Пра нядоўгае кіраванне Кінана нічога невядома, гэтак жа як і пра акалічнасці, пры якіх яго змяніў Айдан ап Блегіўрыд.

## Літаратура 
* 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Гвінед
Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Дэхейбарт
Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Повіс
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы XI стагоддзя
Марэдыд ап Оўайн

**Марэдыд ап Оўайн** (, пам. ) — прадстаўнік Дыневурскай галіны, заваёўнік і кіраўнік Гвінеда і кароль Повіс з 986 года, кіраўнік Дэхейбарта з 988 года.

## Біяграфія 
Марэдыд быў сынам Оўайна ап Хівела і ўнукам Хівела *Добрага*. Калі бацька стаў занадта старым, камандаванне войскамі ўзяў на сябе Марэдыд, і ў 986 годзе захапіў каралеўства Гвінед, забіўшы яго тагачаснага караля Кадвалана III з дынастыі Аберфрау. Разам з уладай над Гвінедам Марэдыд атрымаў і Каралеўства Повіс.

[thumb|left|200px|[Уэльс пад уладай Марэдыда ап Оўайна, 986—999 гады ]]
Калі ў 988 годзе Оўайн ап Хівел памёр, Марэдыд змог дадаць да свайго тытула і тытул «кіраўнік Дэхейбарта». Такім чынам, пад яго кантролем знаходзіўся практычна ўвесь Уэльс (акрамя Гвента і Маргануга).

Кіраванне Марэдыда адзначана частымі набегамі вікінгаў. Вядома, што Марэдыд выкупляў сваіх падданых з палону па кошце 1 пені за галаву. Так, у 987 годзе Годфрыд Харальдсан (, ) са сваімі *чорнымі язычнікамі* () напаў на Англсі, забіўшы тысячу (у бітве пры Манан) і захапіўшы каля дзвюх тысяч чалавек у палон, і Марэдыд быццам бы заплаціў велізарны выкуп за свабоду закладнікаў.

Марэдыд ап Оўайн памёр у 999 годзе. Пасля яго смерці на троне Гвінеда зноў замацаваліся нашчадкі Ідвала Лысага, пераемнікам Марэдыда стаў Кінан ап Хівел. У «Хроніцы прынцаў» () Марэдыд апісаны як *«самы знакаміты кароль брытаў»* ().

Лічыцца, што ў Марэдыда было двое дзяцей. Старэйшы сын Марэдыда, Кадвалан (), загінуў у адной з бітваў у 991 годзе. Дачка Ангарад (, *Yngharad*) у 994 годзе (ва ўзросце 14 гадоў) стала жонкай Лівеліна ап Сейсіла, які ў далейшым стаў кіраўніком Повіса (пасля смерці мужа ў 1023 годзе Ангарад выйшла замуж у другі раз).

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Гвінед
Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Повіс
Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Дэхейбарт
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы X стагоддзя
Кадвалан ап Іеяў

**Кадва́лан ап Іеяў** (, памёр у ) — кароль Гвінеда (985—986), сын Іеява ап Ідвала, брат Хівела ап Іеява.

## Біяграфія 
Кадвалан ап Іеяў стаў каралём Гвінеда ў 985 годзе, пасля смерці брата Хівела ап Іеява. Аднак ён кіраваў усяго толькі адзін год, пакуль не быў забіты Марэдыдам, каралём Дэхейбарта, які ўварваўся ў Гвінед. Пасля яго гібелі Гвінед быў анексаваны Дэхейбартам.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Гвінед
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы X стагоддзя
Хівел ап Іеяў

**Хі́вел ап Іеяў** (, памёр у ) — кароль Гвінеда (974—985), сын Іеява ап Ідвала.

## Біяграфія 
Нягледзячы на варожасць Іеява і Іяга, Хівел спачатку быў саюзнікам дзядзькі і нават суправаджаў яго падчас сустрэчы васьмі кельцкіх каралёў з Эдгарам Міралюбным у Чэстэры ў 973 годзе. Аднак у наступным годзе Хівел пайшоў на Іяга вайной і, перамогшы, вымусіў дзядзьку падзяліць уладу. У 978 годзе Хівел пачаў чарговую спробу цалкам прыбраць каралеўства да сваіх рук. Пры дапамозе англійскіх наймітаў ён захапіў манастыр Клінаг Ваўр. Яшчэ праз год Хівел спачатку перамог дзядзьку ў бітве, а затым прыцягнуў наймітаў-вікінгаў, каб тыя ўзялі Іяга ў палон. Так Хівел стаў аднаасобна кіраваць Гвінедам.

У 980 годзе Кістэнін ап Іяга кінуў выклік Хівелу. Разам з Годфрэдам Харальдсанам, кіраўніком вострава Мэн, ён напаў на Ініс Мон, але быў разбіты. Сам Кістэнін паў у баі, а вікінгі былі выгнаны з вострава. Замацаваўшы сваю ўладу, Хівел уступіў у саюз з Эльфхерам Мерсійскім і напаў на паўднёвыя каралеўствы, Брыхейніяг і Маргануг, але поспехі яго былі нязначныя. У 985 годзе англійскія саюзнікі, усхваляваныя павелічэннем магутнасці Хівела, накіравалі зброю супраць яго і забілі яго.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Гвінед
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы X стагоддзя
Іеяў ап Ідвал

**Іеяў ап Ідвал**, або **Ідвал Малодшы** (, памёр у ) — кароль Гвінеда (950—969), сын Ідвала ап Анараўда, брат і суправіцель Іяга ап Ідвала. Яго сапраўднае імя — Ідвал, але летапісцы каб пазбегнуць блытаніны з бацькам называлі яго Іеяў, гэта значыць «Малодшы».

## Біяграфія 
Пасля смерці Ідвала ап Анараўда ў 942 годзе, яго сыны павінны былі разам кіраваць Гвінедам, але Хівел Добры, які ўварваўся з поўдня, узурпаваў уладу. Пасля смерці Хівела братам усё ж удалося вярнуць прастол, перамогшы сыноў узурпатара. Іяга і Іеяў падзялілі Гвінед паміж сабой на дзве часткі.

Спачатку яны кіравалі мірна, разам здзейсніўшы набег на Дэхейбарт у 952 годзе і адбіўшы нашэсце сыноў Хівела Добрага ў 954 годзе. Аднак неўзабаве паміж імі пачалася вайна. У 969 годзе Іяга паланіў Іеява і забіў яго.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Гвінед
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы X стагоддзя
Ідвал ап Анараўд

**І́двал ап Ана́раўд**, або **Ідвал Лысы** (; загінуў у 942 годзе) — кіраўнік валійскага каралеўства Гвінед. Вільям Мальмсберыйскі ў сваёй «Гісторыі англійскіх каралёў» () назваў яго «каралём брытаў».

## Біяграфія 
Ідвал атрымаў у спадчыну трон Гвінеда ў 916 годзе, калі памёр яго бацька Анараўд ап Родры. У 918 годзе Ідвал разам з іншымі валійскімі кіраўнікамі, сярод якіх быў і Хівел Добры, быў вымушаны прызнаць сваім сюзерэнам англійскага караля Эдуарда. Ідвал працягнуў падтрымліваць адносіны і са спадчыннікам Эдуарда Этэльстанам, двор якога ён неаднаразова наведваў у перыяд з 928 па 937 год. Пасля смерці Этэльстана Ідвал і яго брат Элісед паўсталі супраць англасаксаў, але ў 942 годзе абодва загінулі ў баі.

Пасля Ідвала ўлада ў Гвінедзе павінна была перайсці да яго сыноў Іяга і Ідвала, якога звычайна звалі Іеявам, але Хівел ап Кадэл, які кіраваў амаль усім поўднем Уэльса, уварваўся ў Гвінед і выгнаў сыноў Ідвала, захапіўшы трон. Пасля смерці Хівела ў 950 годзе сыны Ідвала вярнулі сабе прастол Гвінеда.

## Літаратура 
* John Edward Lloyd. *A history of Wales: from the earliest times to the Edwardian conquest*. London:Longmans, Green & Co, 1911

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Гвінед
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы X стагоддзя
Катэгорыя:Манархі, якія загінулі ў баі
Іяга ап Ідвал ап Мейрыг

**Ія́га ап І́двал ап Ме́йрыг** (; забіты ў ) — кароль Гвінеда і Повіса (1023—1039), прапраўнук Ідвала ап Анараўда.

Іяга належаў да малодшай галіны дынастыі Аберфрау. Пра яго кіраванне амаль нічога не вядома. Ён быў забіты ў 1039 годзе сваімі ж людзьмі і быў заменены на прастоле Гвінеда на Грыфіда ап Лівеліна.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Гвінед
Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Повіс
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы XI стагоддзя
Катэгорыя:Забітыя манархі
Іяга

**Іяга**:

* Іяга ап Белі — кароль Гвінеда з 599 года.
* Іяга ап Ідвал — кароль Гвінеда (950—979)
* Іяга ап Ідвал ап Мейрыг — кароль Гвінеда і Повіса (1023—1039)

## Гл. таксама 
* Яга
Монмут (Монмутшыр)

**Мо́нмут** (, , ) — гістарычная сталіца графства Монмутшыр на паўднёвым усходзе Уэльса (Вялікабрытанія). Размешчаны ля зліцця ракі Монау з ракой Уай непадалёк ад мяжы краіны. З Монау звязана назва паселішча, «вусце Монау». Валійская назва ракі, *Mynwy*, азначае «хуткабежная». Горад першапачаткова быў вядомы як *Abermynwy* («вусце Монау»), потым як *Trefynwy* («горад Монау» — «м» трансфармавалася ў «ф»), у XVII стагоддзі. У СМІ Монмут вядомы як першы ў свеце «вікіпедыйны горад» («Вікіпедыя-горад»).

## Гісторыя 
Брытанскі савет па археалогіі (*Council for British Archaeology*) абвясціў Монмут адным з гістарычна першых 10 гарадоў у Вялікабрытаніі. Першым паселішчам ў гэтай мясцовасці быў рымскі форт Блестыум (*Blestium*); у самым цэнтры горада знойдзены рымскія манеты і кераміка. Паміж II і IV стагоддзямі тут, відаць, апрацоўвалі жалеза, сыравіна для якога паступала з Габаніума (*Gobannium*) і Арыконіума (*Ariconium*).

Пасля заканчэння рымскага валадарства ў Брытаніі, гэта вобласць стала паўднёвай ускраінай валійскага царства Эргінг. Адзінае сведчанне таго, што насельніцтва працягвала існаваць — запіс VII стагоддзя пра царкву ў межах горада, прысвечанай Кадаку Мудраму. У 1056 годзе вобласць была спустошана Грыфідам ап Лівелінам. Горад займаўся гандлем жалеза, працавалі кузні, якія выкарыстоўваюць мясцовую руду і вугаль .

У 1233 годзе, у час барацьбы прыхільнікаў караля Генрыха III і баронаў, у горадзе абылася буйная бітва. Быў пашыраны замак.

Кароль Эдуард II быў часова пасаджаны ў мясцовы замак пасля звяржэння сваёй жонкай Ізабелай і яе палюбоўнікам Роджэрам Мортымерам. У сярэдзіне XIV стагоддзя замак і горад перайшлі ва ўладу Ланкастэраў.

З XIV стагоддзя ў горадзе сталі вырабляцца ваўняныя монмуцкія шапкі. У Монмуце з'явіўся тыповы вулічны рынак, шырокі ў сярэдзіне (для продажу) і вузкі на кожным канцы, для прадухілення ўцёкаў скаціны

## Монмут і Вікіпедыя 
У Монмуце на розных збудаваннях размешчаны шыльды з QR-кодамі праекта QRpedia. Праект атрымаў назву Monmouthpedia. У СМІ Монмут стаў вядомы як першы ў свеце вікіпедыйны горад.

## Гарады-пабрацімы 
*  Вальдбран (), Германія
*  Карбон (), Францыя

## Вядомыя выхадцы і жыхары 
* Генрых V — кароль Англіі.
* Філіп Эванс — мучанік, святар Рымска-каталіцкай царквы.
* Томас Крофтс — англіканскі святар, бібліяфіл.
* Томас Цюдар — мастак.
* Джон Этэрынгтан Уэлш Ролс — шэрыф, калекцыянер, адзін са стваральнікаў і прэзідэнт Сельскагаспадарчага кірмаша Монмутшыра.
* Сол Дэвід — акадэмік, ваенны гісторык і тэлевядучы.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Гарады Уэльса
Катэгорыя:Монмутшыр
Жанчыны-агенты

**«Жанчыны-агенты»** () — кінафільм, гістарычная драма рэжысёра Жан-Поля Саламэ. Сусветная прэм’ера адбылася 8 лютага 2008 года.

## Сюжэт 
Дзеянне фільма адбываецца падчас Другой сусветнай вайны, напярэдадні высадкі саюзнікаў у Нармандыі, і апавядае пра спецыяльны атрад, які складаецца з 5 жанчын і аднаго мужчыны.

## Акцёры і ролі 
* Сафі Марсо — Луіза Дэфантэн
* Жулі Дэпардзьё — Жанна Фоса
* Мары Жыле — Сюзі Дзепрэ
* Франсуа Дэбора — Гаэль Леменек
* Морыц Бляйбтрой — палкоўнік СС Карл Хайндрых
* Мая Санса — Марыя Луцата
* Жульен Буаселье — П’ер Дэфонтэн
* Фолькер Брух — лейтэнант Бейкер

Катэгорыя:Фільмы-драмы Францыі
Катэгорыя:Фільмы пра Другую сусветную вайну
Марсо

**Марсо** () — французскае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Марсель Марсо, французскі артыст-мім
* Сафі Марсо, французская актрыса
Іяга ап Белі

**Ія́га ап Бе́лі** (, , ; каля 560—613?) — кароль Гвінеда з 599 года.

## Біяграфія 
Іяга атрымаў каралеўскі тытул Гвінеда пасля скону свайго бацькі Белі ап Рына.

Найбольш знамянальная з’ява, якая здарылася ў перыяд яго кіравання — гэта ўзвышэнне суседніх англасаксонскіх каралеўстваў: Мерсіі пры каралі Пібе і Берніцыі пры каралі Этэльфрыце. Існуюць звесткі, якія дазваляюць гаварыць пра пэўны від саюза Іяга і Пібы, паводле якога, Гвінед атрымліваў недатыкальнасць ад Мерсіі ў абмен на ваенную дапамогу супраць Нартумбрыі.

У 604 годзе кароль Дэйры Эдвін, зрынуты са свайго прастола Этэльфрытам, знайшоў прытулак пры двары Іяга. Відавочна, гэта паслужыла каралю Нартумбрыі фармальнай нагодай да абвяшчэння вайны супраць Гвінеда, асноўнымі дзеяннямі якой былі разня манахаў з манастыра Бангар-іс-Койд (паводле «Англасаксонскай хронікі», было забіта 200 манахаў, паводле Беды — 1200) і бітва пры Кайр-Легіяне (Чэстэры) у 613 годзе, якая скончылася паражэннем саюзных войскаў Гвінеда, Повіса і Мерсіі.

Невядома, ці прымаў Іяга ап Белі ўдзел у Чэстэрскай бітве ці не, аднак «Аналы Камбрыі» датуюць гэту бітву і смерць Іяга адным годам. Спадчыннікам Іяга ап Белі стаў яго сын Кадван ап Іяга.

## Спасылкі 
* Іяга ап Белі на сайце Early British Kingdoms

Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы VII стагоддзя
Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Гвінед
Іванаўка

Назву **Іва́наўка** маюць:

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Віцебская вобласць:
** Іванаўка — вёска ў Гарадоцкім раёне
** Іванаўка — вёска ў Докшыцкім раёне

* Гомельская вобласць:
** Іванаўка — вёска ў Буда-Кашалёўскім раёне
** Іванаўка — вёска ў Гомельскім раёне 
** Іванаўка — вёска ў Кармянскім раёне 
** Іванаўка — вёска ў Рэчыцкім раёне 
** Іванаўка — вёска ў Хойніцкім раёне
** Іванаўка — пасёлак у Ленінскім сельсавеце Чачэрскага раёна
** Іванаўка — пасёлак у Нісімкавіцкім сельсавеце Чачэрскага раёна

* Магілёўская вобласць:
** Іванаўка — вёска ў Бабруйскім раёне 
** Іванаўка — пасёлак у Бялыніцкім раёне 
** Іванаўка — вёска ў Дзямідавіцкім сельсавеце Касцюковіцкага раёна
** Іванаўка — вёска ў Новасаматэвіцкім сельсавеце Касцюковіцкага раёна
** Іванаўка — вёска ў Клічаўскім раёне 
** Іванаўка — вёска ў Крычаўскім раёне 

* Мінская вобласць:
** Іванаўка — вёска ў Мядзельскім раёне 
** Іванаўка — пасёлак у Старадарожскім раёне
### Казахстан 
* Іванаўка (Усходне-Казахстанская вобласць)
### Расія 
### Бранская вобласць 
* Іванаўка (Бранскі раён)
### Смаленская вобласць 
* Іванаўка (Краснагорскі раён)
* Іванаўка (Рослаўльскі раён)
* Іванаўка (Хіславіцкі раён)

### Украіна 
* гл. Іваніўка

## Рэкі 
### Беларусь 
* Іванаўка — рака ў Слонімскім і Зэльвенскім раёнах Гродзенскай вобласці — гл. Акоўка

### Расія 
* Іванаўка — малая рака ў Пермі, левы прыток Егашыхі
* Іванаўка — рака ў Санкт-Пецярбургу, упадае ў Неўскую губу

## Падвойныя назвы 
* Вялікая Іванаўка
* Малая Іванаўка

## Глядзіце таксама 
* Іванава
* Іванавічы
* Іванаў
* Іванаўск
* Іванаўскія Агароднікі
* Іванаўцы
* Іванаўшчына
* Іванічы
* Іванішча
* Іванішчавічы
* Іванкі
* Іванкавічы
* Іванкаўшчына
* Іванполле
* Іванск
* Іванскія
* Іванцава
* Іванчыцы
* Янава
* Янавічы
* Янаў
* Янаўка
* Янаўцы
* Янаўшчына
Emirates Airline

**Emirates Airline** — адна з буйнейшых сусветных авіякампаній, якая месціцца ў Дубаі. Утворана ў 1985 годзе вышэйшым кіраўніцтвам эмірата Дубай для развіцця турызму і інфраструктуры краіны. Належыць Emirates Group.

## Гісторыя авіякампаніі 
25 кастрычніка 1985 года Emirates пачала выконваць першыя рэйсы з Дубая, усяго на двух самолётах — арэндаваных Boeing 737 і Airbus A300.

У 1980-х і 1990-х гадах Emirates эксплуатавала ўжо сем Airbus A300, адзінаццаць Airbus A310-300, два Boeing 727-200A і адзін Boeing 737—300. У 1995 годзе ў авіяпарк кампаніі прыбыў першы самалёт Boeing 777. Першы Airbus A330 Emirates пачала выкарыстоўваць у 1999 годзе, а першы Airbus A340 — у 2003. У жніўні 2007 года авіякампанія атрымала свой першы Boeing 777-200LR, якія здольны пераадольваць адлегласць да 17 446 км.

## Флот 
Emirates выкарыстоўвае авіяпарк, які складаецца выключна з шырокафюзеляжных самалётаў. Авіякампанія з’яўляецца найбуйнейшым эксплуатантам мадэляў Boeing 777 і Airbus A380. Даччыная авіякампанія Emirates Executive эксплуатуе адзін вузкафюзеляжны самалёт. Матчына авіякампанія не выкарыстоўвае такіх тыпаў з 1995 года.

Сярэдні ўзрост самалётнага парка авіякампаніі — 6 гадоў.

Станам на люты 2019 года флот авіякампаніі складаюць (з улікам даччыных авіякампаній):

Катэгорыя:Дзяржаўныя авіякампаніі
Катэгорыя:Авіякампаніі
Катэгорыя:Эканоміка Аб’яднаных Арабскіх Эміратаў
Кадван ап Іяга

**Кадван ап Іяга** (, , ; 580—625) — кароль Гвінеда з 613 года.

Кадван атрымаў каралеўскі тытул Гвінеда пасля скону свайго бацькі Іяга ап Белі ў 613 годзе, у год бітвы пры Кайр-Легіяне (Чэстэры), якая скончылася паражэннем войскаў Гвінеда, Повіса і Мерсіі ад караля Берніцыі Этэльфрыта.

Гальфрыд Монмуцкі ў сваёй «Гісторыі брытаў» піша, што кароль Дэйры Эдвін, зрынуты Этэльфрытам, знайшоў прытулак менавіта ў Кадвана, які стаў яму прыёмным бацькам, выхаваўшы разам з уласным сынам Кадваланам. Аднак гэта паведамленне Гальфрыда наўрад ці адпавядае рэчаіснасці, паколькі Эдвін і Кадван былі аднагодкамі, да таго ж Эдвін пакінуў Гвінед пасля Чэстэрскай бітвы і хаваўся ў караля Усходняй Англіі Рэдвальда.

Мала што вядома пра жыццё Кадвана ап Іяга. Аднак яго кароткую характарыстыку захавала ўнікальная крыніца, адзін з ранніх узораў валійскай пластыкі — надмагільны камень, які дайшоў да нашых дзён у якасці дзвярнога вершніка ў царкве Эглуйс Айл (Лангадуаладр) у Англсі. Тэст, высечаны на камені: «Катаман, самы мудры і ўслаўлены кароль усіх каралёў» (), характарызуе Кадвана як выдатнага кіраўніка. Адзін са спісаў «Аналаў Камбрыі» гаворыць, што «камень у гонар Кадвана Гвінедскага» быў усталяваны (гэта значыць Кадван памёр) у 625 годзе.

Кадван быў у шлюбе з Авандрэг Чорнай (), дачкой Кінана Гаруіна, караля Повіса. Спадчынікам Кадвана ап Іяга стаў яго сын Кадвалан ап Кадван.

## Спасылкі 
* Кадван ап Іяга на сайце Early British Kingdoms

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Гвінед
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы VII стагоддзя
Праз Парыж

**«Праз Парыж»** — франка-італьянскі кінафільм рэжысёра Клода Атан-Лара, які выйшаў у 1956 годзе, з удзелам Бурвіля, Жана Габэна і Луі дэ Фюнеса. Экранізацыя твора пісьменніка Марселя Эмэ.

## Сюжэт 
У акупаваным нацыстамі Парыжы квітнее чорны рынак. Акупацыйныя ўлады спрабуюць змагацца з нелегальным гандлем, раз-пораз арыштоўваюць гандляроў і пасярэднікаў і канфіскуюць тавар. Беспрацоўны шафёр Мартэн (Бурвіль) зарабляе на жыццё дастаўкай тавару пакупнікам пад покрывам ночы. Атрымаўшы ад уладальніка крамы (Луі дэ Фюнес) заданне аднесці заказчыку свіную тушу, спакаваную ў чатыры валізкі, ён пачынае шукаць памочніка і знаёміцца ў кафэ з Гранжылем (Жан Габэн) — дзіўнаватым чалавекам незразумелага роду дзейнасці. Адправіўшыся з незнаёмцам ў небяспечны шлях праз Парыж, які патрулююць немцы, Мартэн не раз шкадуе, што звязаўся з Гранжылем, бо той відавочна шукае рызыку і прыгоды. Неўзабаве высвятляецца, што яго напарнік — вядомы мастак — дастаткова багаты і ў грошах не мае патрэбы, а ў гэтую авантуру увязаўся толькі дзеля новых вострых адчуванняў.

Нарэшце, перажыўшы шмат небяспечных момантаў і дабраўшыся да пункту назначэння, яны прыцягваюць увагу патруля, які затрымлівае іх за парушэнне каменданцкай гадзіны. Акрамя таго, пры вобшуку ў іх знаходзяць нелегальны тавар. Чакаючы рашэння сваёй долі, Гранжыль сустракае нямецкага афіцэра — даўняга прыхільніка сваёй творчасці, які хоча дапамагчы яму выбрацца з гэтай небяспечнай сітуацыі. Гранжыль згодны выратавацца толькі разам са сваім новым сябрам. Але раптам абставіны змяняюцца: немцы атрымліваюць паведамленне, што нехта напаў на іх патруль, ёсць забітыя. Усіх затрыманых садзяць у грузавік. Ніхто не ведае, куды іх вязуць. У турму? На расстрэл? У апошні момант Гранжылю загадваюць выйсці, што ён і робіць. Грузавік у гэты ж момант з’язджае. Гранжыль паспявае толькі злавіць поўны адчаю позірк Мартэна…

Пасля заканчэння вайны месье Гранжыль выпадкова сустракае Мартэна на вакзале. Той працуе насільшчыкам.

## Узнагароды 
* Венецыянскі кінафестываль (1956): Прэмія лепшаму акцёру — Бурвіль;
* Французскі сіндыкат кінакрытыкаў (1958): Прэмія за лепшы фільм — Клод Атан-Лара

Катэгорыя:Фільмы-драмы Італіі
Катэгорыя:Фільмы-драмы Францыі
Катэгорыя:Фільмы пра Парыж
Катэгорыя:Фільмы Клода Атан-Лара
Каралеўства Повіс

**Каралеўства По́віс**, або **По́ўіс** () — адно з сярэдневяковых каралеўстваў Уэльса, якое займала яго ўсходнюю частку. Каралеўства ўзнікла пасля сыходу рымлян з Брытаніі на племянных землях карновіяў і першапачаткова распасціралася ад гор Заходняга Уэльса да цяперашняга Заходняга Мідленда, уключаючы ўрадлівыя даліны Северна і Тэрна. Старажытным цэнтрам племя карновіяў быў Раксетэр (). У VI стагоддзі Таліесін быў прыдворным паэтам кіраўнікоў Повіса ў Пенгверне (каля цяперашняга Шрусберы), але прыход англасаксаў адціснуў брытаў на захад за Северн (у прыватнасці, пасля бітвы пры Чэстэры ў 616 годзе, прайгранай Селівам ап Кінанам войскам Мерсіі), і ў канчатковым выніку ўсходняя мяжа Повіса ўсталявалася ўздоўж вала Офы. Помнікам гэтага перыяду з'яўляецца паэзія Ліварха Старога і Хелед. З VIII стагоддзя цэнтрам Повіса становіцца замак Матравал.

У IX стагоддзі Повіс далучаецца да Гвінеда пасля жаніцьбы гвінедскага кіраўніка Мервіна з Нест, дачкой повіскага караля Кінгена. Трон атрымаў у спадчыну Родры Вялікі, і яго нашчадкі кіравалі Повісам да далучэння да Англіі: спачатку гэта былі каралі Гвінеда (дом Аберфрау), пазней да ўлады прыходзіць дынастыя Дыневура (дыведская галіна дому Родры), а затым — малодшая галіна дыневурскай дынастыі, якая атрымала назва дому Матравала.

У XI і XII стст. Повіс стаў своеасаблівым яблыкам разладу паміж англа-нарманскімі лордамі Валійскай маркі і Гвінедам, які набіраў сілу. У 1160 годзе, пасля смерці Мадага ап Марэдыда, каралеўства было падзелена на дзве часткі: Повіс Вадаг (паўночная частка) і Повіс Венвінвін (паўднёвая частка). Кіраўнікі Повіс Вадага галоўным чынам падтрымлівалі Гвінед супраць англійскага караля, і пасля паражэння Лівеліна Апошняга гэта княства было скасавана і ўвайшло ў склад новых графстваў Дэнбішыр і Флінтшыр. Кіраўнікі Повіс Венвінвіна, насупраць, імкнуліся да англійскага боку. Сын апошняга валійскага кіраўніка Грыфіда ап Гвенвінвіна Оўэн дэ ла Поль стаў продкам вядомай дваранскай сям'і дэ ла Поль (графаў Суфалк, пазней графаў Лінкальн), з якой паходзіў, у прыватнасці, Джон дэ ла Поль, адзін з ёркісцкіх прэтэндэнтаў. Само каралеўства Повіс Венвінвін таксама было скасавана ў 1283 годзе і ўключана ў склад графстваў Монтгамерышыр і Раднаршыр

## Назва каралеўства 
Назва Повіса, або Поўіса () меркавана паходзіць ад познелац. *pagenses *(ад  — «сельская мясцовасць», «акруга», што сугучна з лац. *paganus*) — «памежныя акругі».

## Кіраўнікі 
## Крыніцы 
## Літаратура 
* Davies, John. *A history of Wales*. Penguin Books, 2006
* Lloyd, John Edward. *A history of Wales from the earliest times to the Edwardian conquest*. London: Longmans Green & Co., 1911
Рыдэрх ап Іестын

**Рыдэрх ап Іестын** (, памёр у 1033) — кароль Гвента з пачатку другога дзесяцігоддзя XI стагоддзя па 1033 год, фактычны кіраўнік усяго паўднёвага Уэльса на працягу апошняга дзесяцігоддзя свайго жыцця. Заснавальнік дынастыі, прадстаўнікі якой адыгрывалі важную ролю ў палітычных смутах XI стагоддзя ва Уэльсе.

## Біяграфія 
Не захавалася звестак пра дакладны час нараджэння Рыдэрха, роўна як і пра яго паходжанне. Меркавана, яго першапачатковыя ўладанні знаходзіліся ў Гвінлугу і верхнім Гвенце, а да 1020-х гадоў ужо можна было казаць пра яго дамінаванне ў паўднёва-ўсходнім Уэльсе. Пасля смерці ў 1023 годзе Лівеліна ап Сейсіла, які пяццю гадамі раней захапіў уладу ў Гвінедзе і Дэхейбарце, Рыдэрх ап Іестын падпарадкоўвае сабе апошні. Запіс у «Хроніцы прынцаў» за гэты год паведамляе, што Рыдэрх становіцца «кіраўніком поўдня».

На працягу дзесяці гадоў ён кіраваў сваімі землямі. У даравальных граматах Рыдэрха, захаваных у «Кнізе з Ландава», сын Іестына называецца каралём Маргануга, аднак там жа зафіксаваны яго прэтэнзіі на ўладу над усім Уэльсам. Ландаўскія запісы гавораць пра яго як пра «кіраўніка ўсяго Уэльса, акрамя вострава Мона, якім валодае Іяга ап Ідвал».

У 1033 годзе Рыдэрх ап Іестын загінуў, а пра акалічнасці яго смерці вядома толькі тое, што ён быў забіты ірландцамі. Уладанні Рыдэрха ў Гвенце, а таксама яго палітычныя амбіцыі на панаванне ў паўднёвым Уэльсе, перайшлі па спадчыне да яго сына — Грыфіда ап Рыдэрха.
## Дзеці 
* Карадаг ап Рыдэрх ( ? - 1056)
* Рыс ап Рыдэрх ( ? - 1053)
* Грыфід ап Рыдэрх ( ? - 1055)

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Гвент
Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Глівісінг
Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Дэхейбарт
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы XI стагоддзя
Муж цырульніцы

**«Муж цырульніцы»** () — фільм Патрыса Леконта, які выйшаў на экраны ў 1990 годзе.

## Сюжэт 
Маленькі закаханы хлопчык Антуан, марыць толькі пра адзінае: стаць мужам цырульніцы. Ён кожны дзень ходзіць стрыгчы валасы, каб сустрэцца з аб’ектам сваіх летуценняў. Антуан становіцца старэй, але яго мара не знікае. Аднойчы ў маленькім правінцыйным мястэчку ён сустракае Мацільду, цырульніцу сваёй мары, і жэніцца з ёй.

## Акцёры і ролі 
* Жан Рашфор — Антуан
* Ганна Галіена — Мацільда
* Ралан Бертэн — бацька Антуана
* Марыс Шэві — Амбруаз Дзюпрэ / Ісідора Агапян

## Намінацыі і ўзнагароды 
* Намінаваны на прэмію BAFTA Film Award «Найлепшы фільм на замежнай мове» — Патрыс Леконт
* Намінаваны ў 1991 годзе на Сезар у намінацыі «Найлепшы фільм» (Патрыс Леконт), намінаваны «Найлепшы акцёр» — Жан Рашфор, намінаваны «Найлепшы рэжысёр» — Патрыс Леконт, намінаваны «Найлепшы сцэнарый, арыгінал або адаптацыя» — Клод Клоц, Патрыс Леконт, намінаваны «Найлепшая аператарская праца» — Эдуарда Сера, намінаваны «Найлепшы дызайн» — Ivan Maussion, намінаваны «Найлепшы мантаж» — Жаэль Ачэ

Катэгорыя:Фільмы Францыі 1990 года
Катэгорыя:Фільмы-меладрамы 1990 года
Катэгорыя:Кінакамедыі 1990 года
Катэгорыя:Фільмы-меладрамы Францыі
Катэгорыя:Кінакамедыі Францыі
Катэгорыя:Фільмы на французскай мове
Катэгорыя:Фільмы Патрыса Леконта
Катэгорыя:Выдатныя фільмы (Роджэр Эберт)
Родры ап Хівел

**Родры ап Хівел** (памёр у ) — кароль Дэхейбарта ў 950—953 гадах.

## Біяграфія 
Пасля смерці Хівела ап Кадэла ў 950 годзе Дэхейбарт быў падзелены паміж Родры ап Хівелам і двума яго братамі, Эдвінам ап Хівелам і Оўайнам ап Хівелам.

У 952 годзе каралі Гвінеда Іяга ап Ідвал і Хівел ап Іеяў уварваліся ў Дэхейбарт. Сыны Хівела, Эдвін і Оўайн, адказалі ўварваннем у 954 годзе, але ім прыйшлося адступіць.

Родры ап Хівел памёр яшчэ да гэтага паходу, у 953 годзе.

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Дэхейбарт
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы X стагоддзя
Спіс кіраўнікоў каралеўства Дэхейбарт

thumb|200px|Сярэдневяковыя каралеўства Уэльса (прыкладна X—XI стст.).
[thumb|200px|Традыцыйны герб дынастыі [Дыневура, з якой паходзіла большасць кіраўнікоў Дэхейбарта.]]
**Дэхейбарт** () — каралеўства, якое займала паўднёва-заходнюю частку Уэльса і якім кіравалі каралі з Дыневурскай галіны:

* Хівел ап Кадэл, ці Хівел Добры 909—950 (заснавальнік Дыневурскай галіны)
* Родры ап Хівел 950—953
* Эдвін ап Хівел 950—954
* Оўайн ап Хівел 950—987
* Марэдыд ап Оўайн 987—999
* Кінан ап Хівел (кароль Гвінеда) 999—1005
* Эдвін ап Эйніян 1005—1018
* Кадэл ап Эйніян 1005—1018
* Лівелін ап Сейсіл (кароль Гвінеда) 1018—1023
* Рыдэрх ап Іестын (кіраўнік Маргануга) 1023—1033
* Марэдыд ап Эдвін 1033—1035
* Хівел ап Эдвін 1033—1044
* Грыфід ап Лівелін 1044—1045
* Грыфід ап Рыдэрх 1045—1055
* Грыфід ап Лівелін 1055—1063
* Марэдыд ап Оўайн ап Эдвін 1063—1072
* Рыс ап Оўайн 1072—1078
* Рыс ап Тэўдур 1078—1093
* Грыфід ап Рыс 1116—1137 (кіраваў часткай каралеўства; большая частка тэрыторыі занята нарманамі)
* Анараўд ап Грыфід 1137—1143
* Кадэл ап Грыфід 1143—1153
* Марэдыд ап Грыфід 1153—1155
* Рыс ап Грыфід (Лорд Рыс) 1155—1197
* Грыфід ап Рыс II 1197—1201
* Майлгун ап Рыс (1199—1230) (частка каралеўства)
* Рыс Грыг (1216—1234) (частка каралеўства)
* Рыс Мечыл (1234—1244) (кіраўнік Дыневура)
* Марэдыд ап Рыс Грыг (1234—1271) (кіраўнік Дрыслуіна)
* Рыс ап Марэдыд (1271—1283/1291) (кіраўнік Дрыслуіна), пакараны смерцю ў 1292 годзе
* Кінан ап Марэдыд (кіраўнік Дрыслуіна)
* Рыс Віхан ап Рыс Мечыл (1244—1271) (кіраўнік Дыневура)
* Рыс Віндад ап Рыс Віхан (1271—1284) (кіраўнік Дыневура)
* Мадаг ап Рыс (1284—?) (кіраўнік Дыневура), пакараны смерцю ў 1292 годзе

## Спасылкі 
* Спіс кіраўнікоў Дэхейбарта на сайце castlewales.com 

*
Дэ
Эдвін ап Хівел

**Эдвін ап Хівел** — кароль Дэхейбарта ў 950—954 гг.

## Біяграфія 
Сын Хівела ап Кадэла.

Пасля смерці Хівела ў 950 годзе Дэхейбарт быў падзелены паміж Эдвінам ап Хівелам і яго братамі, Родры ап Хівелом і Оўайнам ап Хівелам. Сыны не змаглі стрымаць націск каралёў Гвінеда, Хівела ап Іеява і Іяга ап Ідвала, якія нанеслі ім разгромнага паражэння.

У 952 годзе Іяга і Іеяў уварваліся ў Дэхейбарт і дайшоў да Дыведа. У адказ на гэта ў 954 годзе браты Эдвін і Оўайн (Родры памёр за год да гэтай падзеі) здзейснілі паход на Гвінед і дасягнулі даліны Конві да паражэння ў бітве пры Ланвурсце, пасля якой яны адступілі ў Керэдыгіян.

Эдвін ап Хівел памёр у 954 годзе. Пасля яго смерці Дэхейбартам стаў аднаасобна кіраваць Оўайн ап Хівел.

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Дэхейбарт
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы X стагоддзя
Фабрыс Лукіні

**Фабрыс Лукіні** (, нар.  года, Парыж) — французскі кінаакцёр. Вядомы па ролях у фільмах «Вяртанне Казановы», «Барні і яго маленькія непрыемнасці», «Шчырае прызнанне», «Мальер». Уладальнік прэміі «Сезар» за лепшую ролю другога плана ў фільме Клода Лелуша «Усё пра гэта» (1993).

Катэгорыя:Акцёры Францыі
Шчырае прызнанне

**Шчырае прызнанне** () — французская псіхааналітычная драма 2004 года рэжысёра Патрыса Леконта. Прэм’ера адбылася на Берлінскім міжнародным кінафестывалі. У галоўных ролях выступілі Сандрын Банер і Фабрыс Лукіні. Фільм з’яўляецца экранізацыяй аднайменнага апавядання Жэрома Танэра.

## Cюжэт 
Ганна перажывае сур’ёзныя сямейныя праблемы. Дамаўляецца аб спатканні з вядомым псіхааналітыкам, але ідучы ў вельмі ўзрушаным стане, выпадкова трапляе ў суседні пакой, у якім знаходзіцца кантора бухгалтара Вільяма. Спачатку ніхто з іх не заўважае памылкі. Вільям вітае яе як чарговую кліентку і не здзіўляецца, калі замест просьбы аб дапамозе ў бухгалтарскіх справах, выслухоўвае інтымныя прызнанні. Праз імгненне Ганна знаходзіць сваю памылку, але вырашае працягнуць навязанае бухгалтарам знаёмства. Па-ранейшаму наведвае яго і распавядае пра свае праблемы, якія вымушаюць яго ўвайсці ў ролю псіхааналітыка-аматара.

## Акцёры і ролі 
* Сандрын Банер — Ганна
* Фабрыс Лукіні — Вільям
* Мішэль Дзюшасуа — доктар Маньер
* Анн Брашэ — Жанна
* Жыльбер Мелкі — Марк
* Ларан Гамелон — Люк
* Элен Сюржэр — Мадам Мюлон

Катэгорыя:Фільмы Францыі 2004 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы 2004 года
Катэгорыя:Фільмы-меладрамы 2004 года
Катэгорыя:Фільмы-трылеры 2004 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Францыі
Катэгорыя:Фільмы-меладрамы Францыі
Катэгорыя:Фільмы-трылеры Францыі
Катэгорыя:Фільмы на французскай мове
Катэгорыя:Фільмы Патрыса Леконта
Мішэль Буке

**Мішэ́ль Буке́** (, , Парыж - ) — адзін з вядучых сучасных акцёраў тэатра і кіно Францыі.

За свае працы Буке быў двойчы ўдастоены тэатральнай прэміі Мальера і двойчы — кінапрэміі «Сезар».

У 1960-1970-х гадах Буке сыграў серыю значных роляў у фільмах рэжысёраў Французскай новай хвалі Франсуа Труфо і Клода Шаброля.
## Фільмаграфія 
* (1969) «Барсаліна» — месье Рынальдзі
* (1976) «Забаўка» — П’ер Рамбаль-Кашэ

Катэгорыя:Акцёры Францыі
Каралеўства Гвінед

**Каралеўства Гвінед** () — адно з кельцкіх каралеўстваў сярэдневяковага Уэльса. Традыцыйная тэрыторыя Гвінеда — паўночны захад краіны, паміж рэкамі Дыві і Ды і вакол Снаўдоніі (), а таксама востраў Англсі (). Кіраўнікі Гвінеда, такія як Майлгун Хір, Грыфід ап Лівелін, Оўайн Гвінед, Лівелін Вялікі і Лівелін Апошні, традыцыйна адыгрывалі вядучую ролю сярод валійскіх кіраўнікоў. Геаграфічныя асаблівасці гэтай аддаленай гарыстай мясцовасці заміналі каралям Англіі эфектыўна весці заваявальную палітыку. У гонар заснавальніка дынастыі каралеўскі дом Гвінеда часта называецца домам Кунеды, а старэйшая галіна, якая бярэ пачатак ад Анараўда ап Родры, называецца лініяй валадароў Аберфрау (хоць іх сталіца далёка не заўсёды размяшчалася менавіта ў Аберфрау).

У пачатку XIII стагоддзя Лівелін Вялікі зрабіў цэнтрам каралеўства вобласць па беразе Ірландскага мора ад Бангара да Конуі: каралеўская рэзідэнцыя размяшчалася ў Гарт-Келін, на беразе праліва Менай. Бангар быў цэнтрам дыяцэзіі, а ў Конуі быў цыстэрцыянскі кляштар, цесна звязаны з кантынентальнымі манастырамі гэтага ордэна. Насупраць Гарт-Келіна, на беразе Англсі, знаходзіўся важны гандлёвы порт Ланвайс.

## Гл. таксама 
* Спіс кіраўнікоў каралеўства Гвінед

## Спасылкі 

Гвінед
Гвінед
Оўайн ап Хівел

**Оўайн ап Хівел** (, памёр у ) — кароль Дэхейбарта і Повіса (950—987), сын Хівела Добрага і яго жонкі Элен.

## Біяграфія 
Пасля смерці Хівела Добрага Дэхейбарт быў паасобны паміж яго сынамі — Родры, Эдвінам і Оўайнам. Пры гэтым яны не змаглі ўтрымаць у руках Гвінед, які належаў іх бацьку. У 952 годзе на Дэхейбарт напалі Іяга і Іеяў. У адказ на гэта ў 954 годзе браты Эдвін і Оўайн (Родры памёр за год да гэтай падзеі) здзейснілі паход на Гвінед і дасягнулі Конві, але былі разбіты ў бітве пры Ланрусце.

Пасля смерці Эдвіна пазней у гэтым жа годзе, Оўайн стаў кіраваць Дэхейбартам аднаасобна, але пры гэтым ён быў яшчэ і каралём Повіса. Адмовіўшыся ад заваявання Гвінеда, Оўайн накіраваў свае сілы на ўсход. Тройчы (у 960, 970 і 977 гадах) Оўайн нападаў на Маргануг, але няўдала. Пастарэўшы, Оўайн перадаў (магчыма, нефармальна) уладу свайму старэйшаму сыну Эйніяну, але падчас набегу на Гвент у 984 годзе той загінуў.

Оўайн памёр у 987 годзе, пакінуўшы трон малодшаму сыну Марэдыду, які адным-двума гадамі раней захапіў нарэшце Гвінед.

Падчас кіравання Оўайна, каля 954 года, былі складзены Аналы Камбрыі — важная крыніца па гісторыі Брытаніі V—X стагоддзяў.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Дэхейбарт
Катэгорыя:Кіраўнікі каралеўства Повіс
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы X стагоддзя
Дэхейбарт

**Дэхе́йбарт** () — сярэдневяковае каралеўства на паўднёвым захадзе Уэльса, утворанае ў X стагоддзі пасля зліцця Сейсілуга і Дыведа. Валійская назва каралеўства — калька з  «правая частка», якое абазначала ўвесь паўднёвы Уэльс.

## Гісторыя 
Каралеўства Дэхейбарт было створана прыкладна ў 920 годзе Хівелам Добрым, які аб'яднаў пад сваёй уладай Дывед і Сейсілуг. Сталіцай Дэхейбарта быў замак Дыневур, ад якога і атрымала сваю назву гэта галіна нашчадкаў Родры Вялікага.

Як і некаторыя іншыя валійскія каралеўствы, Дэхейбарт існаваў да канчатковага заваявання краіны нарманамі, але і да далучэння Уэльса да Англіі Дэхейбарт страчваў незалежнасць. У 1018 годзе яго далучыў кароль Гвінеда Лівелін ап Сейсіл, у 1023-м — Рыдэрх ап Іестын, кіраўнік Маргануга. Сын Лівеліна ап Сейсіла, Грыфід ап Лівелін, якому ўдалося аб'яднаць пад сваёй уладай амаль увесь Уэльс, вярнуў сабе і Дэхейбарт, але пасля яго смерці да ўлады вярнуўся дыневурскі каралеўскі дом.

На тэрыторыі Дэхейбарта знаходзіўся буйны рэлігійны цэнтр — сабор Св. Давіда; Рыгіварх Ланбадарнскі стварыў тут жыціе святога.

З 1078 па 1093 год у Дэхейбарце кіраваў Рыс ап Тэўдур, якому не толькі ўдалося паспяхова абараніць свой трон, але і значна ўзмацніць каралеўства. Тым не менш к гэтаму часу нарманы з Англіі ўжо пачыналі падыходзіць да ўсходніх меж Дэхейбарта, і ў 1093 годзе Рыс загінуў пры невядомых акалічнасцях у Брыхейніягу. Пасля гэтага нарманы паспяхова заваявалі амаль усё каралеўства, а спадчыннік прастола Грыфід ап Рыс быў вымушаны бегчы. Урэшце ён усё ж атрымаў у кіраванне невялікую частку ўладанняў свайго бацькі, аднак каралеўства было галоўным чынам падзелена паміж рознымі нарманскімі лордамі.

У 1136 годзе ва Уэльсе ўспыхнула паўстанне, і Грыфід уступіў у саюз з Гвінедам. Разам з Оўайнам Гвінедам і Кадваладрам ап Грыфідам ён атрымаў перамогу над нарманамі ў бітве пры Крыг-Маўр каля Кардыгана. Тым самым Керэдыгіян быў вызвалены, але, хоць гістарычна гэтыя землі належалі Дэхейбарту, у гэты раз яны адышлі да Гвінеда як «старэйшага партнёра». Грыфід загінуў у наступным годзе пры нявысветленых акалічнасцях.

Пасля Грыфіда трон Дэхейбарта займалі яго сыны: Анараўд, Кадэл, Марэдыд і Рыс. Ім удалося выгнаць нарманаў з Дэхейбарта, а гвінедцаў — з Керэдыгіяна. Пры Рысе ап Грыфідзе (вядомым як Лорд Рыс, які кіраваў з 1155 па 1197 год), пасля смерці Оўайна Гвінеда ў 1170 годзе, Дэхейбарт стаў самым магутным з валійскіх каралеўстваў.

Пасля смерці Лорда Рысу ў 1197 годзе каралеўства было падзелена паміж яго сынамі, і пазней не змагло супрацьстаяць узмацненню Гвінеда. У пачатку XIII стагоддзя князі Дэхейбарта звычайна выступаюць як васалы Лівеліна Вялікага, караля Гвінеда.

## Кіраўнікі Дэхейбарта 
## Спасылкі 
* Старонка пра гісторыю Дэхейбарта 

*
Катэгорыя:Сярэдневяковыя каралеўствы Уэльса
Катэгорыя:Дзяржавы кельтаў
Кардынал-біскуп

**Кардына́л-бі́скуп** — найвышэйшая ступень з трох ступеняў кардынальскай годнасці Рымска-Каталіцкай Царквы. Кардыналаў-біскупаў заўсёды шэсць. І кожны з іх мае тытулам адну з падрымскіх дыяцэзій – Осція, Альбана, Фраскаці, Палестрына, Порто і Санта Руфіна, Сабіна і Поджыо Міртэта, Веллетры. Гэтых дыяцэзій, як мы бачым, сем, але трэба памятаць, што адзін сярод кардыналаў-біскупаў з’яўляецца дэканам Калегіі кардыналаў і апрача свайго тытуту атрымоўвае тытул дыяцэзіі Осція. Таксама ступень кардыналаў-біскупаў заўсёды маюць Патрыярхі Усходніх Цэркваў, якім была дадзена кардынальская годнасць. Але гэтыя Патрыярхі як тытул захоўваюць сваю ўласную патрыярхальную сталіцу.

Катэгорыя:Калегія кардыналаў
Кардынал-прэсвітар

**Кардына́л-прэсві́тар**, або **Кардына́л-прэзбі́тар**, або **Кардына́л-свята́р** — другая ступень з трох ступеняў кардынальскай годнасці Рымска-Каталіцкай Царквы. Дыяцэзіяльныя біскупы, якія атрымоўваюць кардынальскую годнасць, становяцца кардыналамі-прэзбітэрамі, але ў склад гэтай групы ўваходзяць таксама іншыя члены. Існуе магчымасць перайсці са ступені кардынала-дыякана на ступень кардынала-прэзбітэра пасля дзесяці гадоў кардынальскага служэння. У гэтым выпадку той, хто пераходзіць на ступень кардынала-прэзбітэра, мае першынства перад тымі кардыналамі, якія былі ўведзеныя ў кардынальскую годнасць пазней за яго.

Катэгорыя:Калегія кардыналаў
Зборная Славакіі па хакеі з шайбай

**Зборная Славакіі па хакеі з шайбай** — прадстаўляе Славакію на міжнародных турнірах па хакеі з шайбай. Славакія лічыцца адной з мацнейшых каманд на міжнароднай арэне. З’яўляецца чэмпіёнам свету 2002 года.

## Спасылкі 
Славакія
Катэгорыя:Хакей у Славакіі
Катэгорыя:Зборная Славакіі па хакеі
Аналы Ульстэра

**Аналы Ульстэра (Ольстэра)** (, ) — збор сярэдневяковых ірландскіх хронік (аналаў), якія ахопліваюць перыяд з 431 да 1540 года. Аналы напісаны часткова на ірландскай мове з дадаткамі на латыні. Аналы Ульстэра — найбольш поўная версія ірландскіх аналаў і з'яўляюцца каштоўным дакументам як для гісторыкаў, так і для лінгвістаў, якія вывучаюць развіццё ірландскай мовы, паколькі ў іх інфармацыя была даслоўна скапіравана з больш ранніх крыніц.

Запісы да 1489 года былі створаны ў XVI стагоддзі пісцом Руайры О'Луінін (пам. 1528). Пазней іншымі пісцамі — Руайры О'Касаідэ (пам. 1541) і Матам О'Луінінам (пам. 1588) — аналы былі даведзены да 1540 года. У наш час існуе некалькі манускрыптаў з тэкстам аналаў, найбольш важным з іх з'яўляецца манускрыпт, які захоўваецца ў Трыніці Каледжы ў Дубліне. Акрамя таго існуе больш сучасная копія, якая захоўваецца ў Бадліянскай бібліятэцы ў Оксфардзе, якая запаўняе некаторыя лакуны ў арыгінале.

У XVII стагоддзі Аналы Ульстэра сталі адной з найважнейшых крыніц для стварэння кампілятыўных Аналаў Чатырох Майстроў.

У 1887 годзе аналы былі адрэдагаваны і перакладзены на англійскую мову Уільямам Хенесі і Барталам'ю Мак-Карці, а ў 1983 годзе была выпушчана новая рэдакцыя аналаў, выкананая Шонам Мак-Артам і доктарам Гярадзем Мак-Нікалам.

У наш час на сайце Коркскага ўніверсітэта размешчана таксама лічбавая версія Аналаў Ульстэра, створаная ў рамках праекта CELT (Corpus of Electronic Texts).

## Публікацыі Аналаў Ульстэра 
* Mac Airt, Seán and Gearóid Mac Niocaill (eds and trs.).*The Annals of Ulster (to AD 1131)*. DIAS, Dublin, 1983. Available from CELT: edition in vol. 1 (AD 431—1131), pp.&nbsp;38-578, which excludes the pre-Patrician sections (Irish World Chronicle), pp.&nbsp;2-36.
* Mac Carthy, B. (ed. and tr.). *Annala Uladh: Annals of Ulster otherwise Annala Senait, Annals of Senat: a chronicle of Irish affairs from A.D. 431 to A.D. 1540*. 4 vols. Dublin, 1895. (Том 1 (431—1056 гады), том 2 (1057—1378 гады) і том 3 (1379—1588 гады)).

* Электронная публікацыя ў рамках праекта CELT:
** 1155—1201 гады: (тома 1 і 2): арыгінал
** 431—1201 гады: (тома 1 і 2): пераклад
** 1201—1378 гады: (у томе 2): арыгінал і пераклад.
** 1379—1588 гады: (том 3): арыгінал і пераклад.

## Літаратура 
* 

* 
* 

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Ірландскія аналы
Катэгорыя:Гістарычныя хронікі
Катэгорыя:Гісторыя Ірландыі
Ілава (Мядзельскі раён)

**І́лава** (, ) — вёска ў Мядзельскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Будслаўскага сельсавета.

## Гісторыя 
Упершыню згадваецца ў 1547 годзе як паселішча путных слуг маёнтка Ваўкалаты князя слуцкага Юрыя Алелькавіча, які скардзіўся, што ўраднік маёнтка Параф’янава Станіслаў Батагоўскі ўчыніў напад на дамы яго путных слуг, пабіў і параніў іх.

У 1668 годзе фальварак Ашмянскага павета Віленскага ваяводства, шляхецкая ўласнасць, у 1712 годзе фальварак. У 1885 годзе маёнтак Будслаўскай воласці Вілейскага павета Віленскай губерні з вінакурняй. У 1904 годзе ў маёнтку 41 жыхар, ва ўладанні памешчыка Акушкі.

У 1921 годзе фальварак Будслаўскай гміны Дунілавіцкага, потым Вілейскага павета Віленскага ваяводства Польшчы.

З лістапада 1939 года ў БССР. З 12.10.1940 года ў Вераб’ёўскім сельсавеце Крывіцкага раёна Вілейскай, з 20.09.1944 года Маладзечанскай абласцей, з 27.03.1959 года ў Будслаўскім сельсавеце, з 20.01.1960 года ў Мінскай вобласці, з 25.12.1962 года ў Мядзельскім раёне. З 1948 года працуе спіртзавод. З 1965 года вёска ў складзе саўгаса «Будслаўскі» (цэнтр — вёска Будслаў).

## Насельніцтва 
* 1904 год — 41 жыхар
* 1931 год — 64 жыхары
* 1960 год — 231 жыхар
* 1997 год — 63 двары, 375 жыхароў

## Інфраструктура 
Пладова-кансервавы завод, клуб, бібліятэка, дом-інтэрнат для псіханеўралагічных хворых (у былой сядзібе), крама.
## Вядомыя ўраджэнцы і жыхары 
* Сяргей Фёдаравіч Юркевіч, беларускі рэжысёр, тэатразнавец

## Спасылкі 
Катэгорыя:Будслаўскі сельсавет
Катэгорыя:Населеныя пункты Мядзельскага раёна