open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Allium latifolium

**Allium latifolium**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Ірана.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік паўночна-заходняга Ірана.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1844 годзе
Лячэбны факультэт ВДМУ

**Лячэбны факультэт ВДМУ** — структурнае падраздзяленне Віцебскага дзяржаўнага медыцынскага ўніверсітэта.

## Апісанне 
Факультэт рыхтуе правізараў па спецыяльнасці «Фармацыя» для Рэспублікі Беларусь, а таксама магістраў фармацыі для замежных краін (Сірыйскай Арабскай Рэспублікі, Іарданіі, Каралеўства Марока, Туніса і інш.).

## Кафедры 
У структуры факультэта (загад рэктара ад 01.10.2020 № 246-уч) наступныя кафедры:

* анестэзіялогіі і рэаніматалогіі з курсам ФПК і ПК;
* акушэрства і гінекалогіі;
* анатоміі чалавека; гісталогіі, цыталогіі і эмбрыялогіі;
* шпітальнай тэрапіі з курсам ФПК і ПК;
* шпітальнай хірургіі з курсам ФПК і ПК;
* дэрматавенералогіі і касметалогіі;
* клінічнай імуналогіі і алергалогіі з курсам ФПК і ПК;
* медыцынскай біялогіі і агульнай генетыкі;
* медыцынскай рэабілітацыі і фізічнай культуры з курсам ФПК і ПК;
* неўралогіі і нейрахірургіі;
* нармальнай фізіялогіі;
* агульнай урачэбнай практыкі;
* агульнай і клінічнай біяхіміі з курсам ФПК і ПК;
* агульнай хірургіі;
* грамадскага здароўя і аховы здароўя з курсам ФПК і ПК;
* анкалогіі з курсам ФПК і ПК;
* аператыўнай хірургіі і тапаграфічнай анатоміі;
* отарыналарынгалогіі;
* афтальмалогіі;
* паталагічнай анатоміі і судовай медыцыны з курсам ФПК і ПК;
* паталагічнай фізіялогіі;
* педыятрыі;
* прапедэўтыкі ўнутраных хвароб;
* псіхіятрыі і наркалогіі з курсам ФПК і ПК;
* траўматалогіі, артапедыі і ваенна-палявой хірургіі;
* факультэцкай тэрапіі і кардыялогіі з курсам ФПК і ПК;
* факультэцкай хірургіі;
* фтызіяпульманалогіі з курсам ФПК і ПК;
* экалагічнай і прафілактычнай медыцыны.

## Дэканы 
* Файвіш Мордухавіч Гурэвіч
* Г. І. Коган (1937),
* Н. Л. Крычэўскі (1939),
* В. В. Каробка (1939—1941),
* Арташэс Айрапетавіч Кеварк’ян (1952—1955)
* Е. С. Кеціладзэ (1957—1959),
* Дзмітрый Андрэевіч Маслакоў (1959—1964)
* Н. П. Леткіна (1965—1967)
* Ганна Фларыянаўна Катовіч (1967—1969)
* Міхаіл Міхайлавіч Пяткевіч (1969—1970),
* Мікалай Фядосавіч Лызікаў (1970—1976),
* Яўгеній Восіпавіч Непакойчыцкі (1971—1976),
* Уладзімір Сцяпанавіч Макарэнка (1976—1985),
* Юрый Барысавіч Мартаў (1985—1989),
* Міхаіл Аляксандравіч Нікольскі (1989—1997).
* Н. Ю. Канявалава (1997—2006)
* Валерый Міхайлавіч Сямёнаў (2006—2014)
* Ірына Уладзіміраўна Гарадзецкая (2014—2018)
* Марына Пятроўна Фаміна (з 2018)

## Спасылкі 
* Лячэбны факультэт
Allium lehmannianum

**Allium lehmannianum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , эндэмік Казахстана.

## Апісанне 
Шматгадовая цыбульная расліна. Лісце простае, суцэльнае, з гладкім краем, сядзячае. Кветкі з шасцю пялёсткамі. Суквецце — парасонік. Плод — сухая каробачка.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Казахстана.

## Літаратура 
* *Тлеукенова С. У., Ишмуратова М. Ю., Додонова А. Ш., Гаврилькова Е. А.* Итоги изучения распространения эндемичных видов растений на территории акмолинской области // Актуальные проблемы гуманитарных и естественных наук, 2017.

## Спасылкі 
* 
* *Allium lehmannianum* (Лук Лемана) *Серегин А. П. (ред.)* Цифровой гербарий МГУ: Электронный ресурс. — М.: МГУ, 2023. 
* *Allium lehmannianum* Merckl. ex Bunge // Royal Botanic Gardens, Kew
* Приказ Министра экологии и природных ресурсов Республики Казахстан от 7 марта 2023 года № 78 Об утверждении перечня эндемичных и реликтовых растений

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Таксоны раслін, названыя ў гонар людзей
Allium leptomorphum

**Allium leptomorphum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , эндэмік Кыргызстана.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Кыргызстана.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium lenkoranicum

**Allium lenkoranicum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ў паўднёва-ўсходнім Закаўказзі, Іране, Туркменістане.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў паўднёва-ўсходнім Закаўказзі, Іране, Туркменістане.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Міхаіл Аляксандравіч Нікольскі

**Міхаіл Аляксандравіч Нікольскі** (нар. , с. Сількавічы, Барацінскі раён, Калужская вобласць, Расія) — урач-траўматолаг-артапед. Кандыдат медыцынскіх навук (1972), прафесар (1991).

## Біяграфія 
Скончыў Смаленскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (1961).

Працаваў у Новасібірскім медыцынскім інстытуце (1966—1975), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (1975—2015, прафесар кафедры траўматалогіі, артапедыі і ваенна-палявой хірургіі, у 1984—1992 — загадчык кафедры, з 1981 — дэкан па рабоце з замежнымі студэнтамі, у 1989—1997 — дэкан лячэбнага факультэта, 1997—2001 — прарэктар па вучэбнай рабоце).

Навуковыя інтарэсы: хірургія пашкоджванняў і захворванняў пазваночніка; эндапратэзаванне шыйкі бядра; магнітатэрапія.

## Узнагароды 
Ордэн Пашаны (2000), нагрудныя знакі «Выдатніку аховы здароўя» (1978), «За выдатныя поспехі ў галіне вышэйшай адукацыі» (1984) і інш.
 

## Літаратура 
* Исходы костной пластики на телах поясничных позвонков : автореферат диссертации … кандидата медицинских наук / М. А. Никольский. — Новосибирск, 1971.
* 
* К позвоночнику на «Вы» : [профессор М. А. Никольский] / Л. Козырева // Беларуская думка. — 2003. — № 7. — С. 155—157.
* Пионер в хирургии позвоночника в Беларуси / М. М. Дятлов // Вестник Витебского государственного медицинского университета. — 2005. — Т. 4, № 3. — С. 111.
* Уверенно по жизни: к юбилею М. А. Никольского : 80 лет со дня рождения // Вестник Витебского государственного медицинского университета. — 2015. — Т. 14, № 3. — С. 118—121.
* Михаил Александрович Никольский // Медвузовец. — Витебск, 2005. — Сентябрь (№ 7). — С. 4.
* Ответственный за жизнь : [профессор М. А. Никольский] / Т. Кузьмич // Віцебскі рабочы. — 2005. — 3 верасня. — С. 3.

## Спасылкі 
* Поздравляем Михаила Александровича Никольского с 80-летием   // Сайт ВДМУ

Катэгорыя:Дэканы лячэбнага факультэта ВДМУ
Катэгорыя:Артапеды СССР
Катэгорыя:Артапеды Беларусі
Катэгорыя:Траўматолагі СССР
Катэгорыя:Траўматолагі Беларусі
Катэгорыя:Хірургі СССР
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Калужскай вобласці
Катэгорыя:Дэпутаты Віцебскага абласнога Савета дэпутатаў
Allium kastambulense

**Allium kastambulense**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Турцыі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік паўночнай Турцыі (). Насяляе камяністыя схілы, вапнавыя скалы, тэрасы, пясчаныя і гліністыя месцы.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium libani

**Allium libani**&nbsp;— від кветкавых травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ў Заходняй Азіі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Заходняй Азіі — Ізраіль, Ліван, Сірыя.

Насяляе сухія камяніста-скалістыя схілы на вышынях ад 1600 да 2800 метраў — Ліванскі хрыбет і г. Хермон.

## Пагрозы і ахова 
Горналыжныя раёны і ваеннае будаўніцтва могуць паўплываць на насельніцтва вакол Паўднёвай Гары Хермон. Будучае развіццё на Ліванскім хрыбце таксама можа паўплываць на від.

Трапляецца ў ахоўнай зоне на паўднёвай гары Хермон. Папуляцыя на гары  трапляе ў прыродны , а некаторыя папуляцыі знаходзяцца пад аховай у прыродным запаведніку .

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1854 годзе
Эстэр Срулеўна Алексенцава

**Эстэр Срулеўна Алексенцава** (, с. Голта, цяпер раён г. Пэрвамайск, Мікалаеўская вобласць, Украіна — ) — урач-фізіёлаг. Доктар медыцынскіх навук (1947), прафесар (1949). Удзельніца Вялікай Айчыннай вайны.

## Біяграфія 
Скончыла Харкаўскі медыцынскі інстытут (1935).
    
Працавала ў Харкаўскім фармацэўтычным інстытуце (1938—1941, дырэктар інстытута, адначасова загадчык кафедры фізіялогіі), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (у 1949—1964 — загадчык кафедры нармальнай фізіялогіі, з 1964 — прафесар-кансультант).

Навуковыя інтарэсы: змяненні ўзроўню цукру ў крыві пры захворваннях; рэгуляцыя працэсаў знясілення; працэсы знясілення і ўзнаўлення функцый сліннай залозы і шкілетных мышц пры павышаным артэрыяльным ціску.

## Узнагароды 
Ордэны Чырвонай Зоркі, Айчыннай вайны 2-й ступені і інш.
 

## Літаратура 
* Колебания уровня сахара крови в норме и при различных воздействиях : диссертация … доктора медицинских наук / Эстер Срулевна Алексенцева. — Харьков, 1946.
* 

Катэгорыя:Фізіёлагі СССР
Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Allium kotschyi

**Allium kotschyi**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Ірана.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік паўднёвага Ірана.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1846 годзе
Allium leucosphaerum

**Allium leucosphaerum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Афганістане, Іране, Таджыкістане, Туркменістане.

## Апісанне 
Травяністая шматгадовая расліна, якая дае 4-6 лісткоў даўжынёй 20-40&nbsp;см і адну ці дзве квітнеючыя сцяблінкі вышынёй 25-60&nbsp;см ад падземнай цыбуліны таўшчынёй 7-10&nbsp;мм.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Афганістане, Іране, Таджыкістане, Туркменістане. Насяляе пясчаныя пустыні і стракатыя фармацыі ў перадгор’ях.

## Выкарыстанне 
Расліна, верагодна, збіраецца з дзікай прыроды для мясцовага выкарыстання ў якасці ежы.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Уладзімір Мікалаевіч Шылянок

**Уладзімір Мікалаевіч Шылянок** (, в. Астроўна, Бешанковіцкі раён, Віцебская вобласць — ) — беларускі ўрач-хірург. Доктар медыцынскіх навук (1975).

## Біяграфія 
Скончыў Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (1960; аспірантура, 1965).
    
Працаваў у Лепельскай цэнтральнай раённай бальніцы (Віцебская вобласць; 1960—1962, в. а. загадчыка хірургічнага аддзялення), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 1965, прафесар кафедры факультэцкай хірургіі, у 1975—2020 — загадчык кафедры).
    
Навуковыя інтарэсы: паталогіі шчытападобай залозы і іх хірургічнае лячэннне; абдамінальная хірургія; таракальная хірургія; арганазахоўваючыя аперацыі; метад праграмаваных санацый брушной поласці.

## Узнагароды 
Званне «Заслужаны ўрач Рэспублікі Беларусь» (2018), медаль «За працоўныя заслугі» (2008), знакі «Выдатніку аховы здароўя», «Вынаходнік СССР» і інш.

## Літаратура 
* Глюкокортикоидная функция надпочечников при операциях на щитовидной железе : автореферат диссертации … кандидата медицинских наук / В. Н. Шиленок. ― Витебск, 1965.
* Владимир Николаевич Шиленок (к 80-летию со дня рождения) // Новости хирургии. — 2017. — Т. 25, № 4. — С. 437—438.
* Владимир Николаевич Шиленок (к 70-летию со дня рождения) // Здравоохранение. — 2007. — № 7. — С. 79.
* Владимир Николаевич Шиленок (к 60-летию со дня рождения) // Здравоохранение. — 1997. — № 8. — С. 58.

## Спасылкі 
* Шиленок Владимир Николаевич  // Сайт ВДМУ
* Банк патентов РФ на изобретения и промышленные образцы ФИПС Роспатента
* База патентов Беларуси 

Катэгорыя:Хірургі СССР
Катэгорыя:Хірургі Беларусі
Катэгорыя:Вынаходнікі СССР
Катэгорыя:Вынаходнікі Беларусі
Катэгорыя:Аўтары падручнікаў
Плоцкая губерня

**Плоцкая губерня** () — губерня ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі. Губернскі горад Плоцк.

## Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел 
* Ліпноўскі павет
* Млаўскі павет
* Плоцкі павет
* Плоньскі павет
* Пшаснышскі павет
* Рыпінскі павет
* Сярпэцкі павет
* Цеханоўскі павет

## Спасылкі 
Катэгорыя:Губерні Царства Польскага
Allium lilacinum

**Allium lilacinum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Гімалаяў паўночнага захаду Індыі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Гімалаяў паўночнага захаду Індыі.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium litvinovii

**Allium litvinovii**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ва Узбекістане, Кыргызстане і Таджыкістане.

## Апісанне 
Парасонік шчыльны, шарападобны. Кветкі цёмныя, сінія з адценнем фіялетавага.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ва Узбекістане, Кыргызстане і Туркменістане.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium longifolium

**Allium longifolium**&nbsp;— від травяністых раслін роду  сямейства , распаўсюджаны на поўдні ЗША і ў Мексіцы.

## Апісанне 
Шматгадовая расліна, якая дае 2—5 лісткоў даўжынёй 10—21&nbsp;см і адзін або некалькі кветканосаў вышынёй 15—30&nbsp;см ад падземнай цыбуліны.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны на поўдні ЗША і ў Мексіцы.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Паўночнай Амерыкі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1825 годзе
Allium lipskyanum

**Allium lipskyanum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ва Узбекістане і Таджыкістане.

## Апісанне 
Гнуткае сцябло вышынёй 20-50&nbsp;см. Лісткоў 2, вузкія, распасцёртыя. Парасонік шчыльны. Кветкі чашападобныя, даволі буйныя (15&nbsp;мм), глыбокага ружовага колеру.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ва Узбекістане і Туркменістане.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Келецкая губерня

**Келецкая губерня** () — губерня ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі. Губернскі горад Кельцы.

## Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел 
* Алькушскі павет
* Енджэёўскі павет
* Кялецкі павет
* Мяхоўскі павет
* Піньчоўскі павет
* Стапніцкі павет
* Улашчоўскі павет

## Спасылкі 
Катэгорыя:Губерні Царства Польскага
Нацыянальны фронт

* Брытанскі нацыянальны фронт — фашысцкая палітычная партыя ў Вялікабрытаніі
* Нацыянальны фронт выратавання Лівіі — апазіцыйная рэжыму Кадафі арганізацыя
* Нацыянальны фронт ГДР — грамадская арганізацыя ў ГДР
* Нацыянальны фронт Батсваны — сацыял-дэмакратычная партыя ў Батсване
Алег Паўлавіч Шапелін

**Алег Паўлавіч Шапелін** (, в. Баршчова, Раднікоўскі раён, Іванаўская вобласць, Расія — ) — урач-гігіеніст. Доктар медыцынскіх навук (1972), прафесар (1973).

## Біяграфія 
Скончыў Ленінградскі санітарна-гігіенічны медыцынскі інстытут (1947; аспірантура, 1959).

Працаваў у Благавешчанскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (1960—1962), Уладзівастоцкім медыцынскім інстытуце (1962—1977, загадчык кафедры гігіены), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (1978—1999, прафесар кафедры агульнай гігіены, у 1978—1998 — загадчык кафедры).

Навуковыя інтарэсы: гігіена працы; прафпаталогія; прамысловая экалогія; навуковае абгрунтаванне прафілактычных мерапрыемстваў на прадпрыемствах суднабудаўнічай і суднарэмонтнай прамысловасці ў Далёкаўсходнім рэгіёне; праблемы медыцынскай адукацыі. Пазапрафесійная дзейнасць: літаратурная творчасць (паэт).

## Літаратура 
* Гигиена труда и состояние здоровья рабочих предприятий судоремонтной промышленности : автореферат диссертации … доктора медицинских наук : 756 / О. П. Шепелин. — Ленинград, 1971.
* Влияние импульсного и стабильного шума на отдельные функции организма в производственных и экспериментальных условиях : автореферат диссертации … кандидата медицинских наук / Шепелин О. П. — Ленинград, 1959.
* Память сердца : избранное : стихи / Олег Шепелин. ― Витебск, 2007.
* 
* Шепелин Олег Павлович // Руководители санитарно-эпидемиологической службы Республики Беларусь. ― Минск, 2001. — С. 46.
* Олег Павлович Шепелин : [к 60-летию со дня рождения] // Медвузовец / [Витебский государственный медицинский университет]. — 1999. — Ноябрь (№ 11). — С. 4.

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Іванаўскай вобласці
Катэгорыя:Гігіеністы
Катэгорыя:Медыкі Беларусі
Катэгорыя:Медыкі СССР
Кракаўская губерня

**Кракаўская губерня** (, ) — губерня ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі. Губернскі горад Кельцы. Існавала ў 1837—1842 гадах.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Губерні Царства Польскага
Іаанна Дзмітрыеўна Хлопіна

**Іаанна Дзмітрыеўна Хлопіна** (, г. Царскае Сяло, Расія — ?) — урач-патолагаанатом. Доктар медыцынскіх навук (1955), прафесар (1956).

## Біяграфія 
Скончыла Ленінградскі ўніверсітэт (геаграфічнае аддзяленне, 1926), Ленінградскі медыцынскі інстытут (1935).
    
Працавала ў Інстытуце эксперыментальнай медыцыны Акадэміі медыцынскіх навук СССР (Ленінград; 1939—1955), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (1955—1967, кафедра паталагічнай анатоміі, прафесар, у 1955—1965 гадах — загадчык кафедры).
     
Навуковыя інтарэсы: даследаванне нервовай трофікі; развіццё трафічных язваў нейрагеннага паходжання.

## Узнагароды 
Медаль «За працоўную доблесць».

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Патолагаанатамы СССР
Дзмітрый Кузьміч Новікаў

**Дзмітрый Кузьміч Новікаў** (, в. Вялікі Рай, Манастыршчынскі раён, Смаленская вобласць, Расія — ) — урач-патафізіёлаг, імунолаг-алерголаг. Доктар медыцынскіх навук (1974), прафесар (1980).

## Біяграфія 
Скончыў Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (1961; аспірантура, 1964).
    
Працаваў у Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 1964, старшы навуковы супрацоўнік ЦНДЛ, з 1983 — прафесар кафедры шпітальнай тэрапіі, з 1986 — загадчык кафедры клінічнай імуналогіі і алергалогіі).

Навуковыя інтарэсы: эксперыментальная і клінічная імунапаталогія і алергалогія; імунакарэгіруючая тэрапія; проціпухлінныя рэакцыі лейкацытаў; бранхіальная астма.

## Сям'я 
Разам з жонкай, Новікавай Валянцінай Іванаўнай (нар. 1946), мелі дзяцей:

* Павел Дзмітрыевіч Новікаў (1971 - 2022) - доктар медыцынскіх навук, алерголаг-імунолаг, педыятр.
* Надзея Дзмітрыеўна Новікава (Цітова) (нар. 1978)

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Реакции трансплантационного иммунитета in vivo и in vitro в различных иммуногенетических системах : автореферат диссертации … доктора медицинских наук : 14.00.16 / Новиков Дмитрий Кузьмич. ― Витебск, 1974.
* Изменение иммунобиологических свойств перевивных опухолей под влиянием суспензий нормальных чужеродных тканей : автореферат диссертации … кандидата медицинских наук / Д. К. Новиков. ― Витебск, 1965.
* Новікаў Дзмітрый Кузьміч // Беларуская энцыклапедыя : у 18 т. — Мінск, 2000. — Т. 11. — С. 370.
* Новиков Дмитрий Кузьмич // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2007. — Т. 5. — С. 455.
* Дмитрий Кузьмич Новиков (к 75-летию со дня рождения) // Иммунопатология. Аллергология. Инфектология. — 2013. — № 3. — С. 6—9.
* Дмитрий Кузьмин Новиков (к 70-летию со дня рождения) // Иммунопатология. Аллергология. Инфектология. — 2008. — № 3. — С. 6—9.
* Дмитрий Кузьмич Новиков (к 60-летию со дня рождения) // Здравоохранение. — 1998. —№ 11. — С. 56.
* Ученый и Врач с большой буквы : [Новиков Д. К.] / В. И. Новикова, И. Ю. Карпук, О. В. Ищенко // Медвузовец. — Витебск, 2021. — Июнь (№ 5). — С. 1.
Ломжынская губерня

**Ломжынская губерня** () — губерня ў Царстве Польскім у складзе Расійскай імперыі. Губернскі горад Ломжа.

## Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел 
* Астроўскі павет
* Астралэнцкі павет
* Кальнэнскі павет
* Ламжынскі павет
* Макоўскі павет
* Высокамазавецкі павет
* Пултускі павет
* Шчучынскі павет

## Спасылкі 
Катэгорыя:Губерні Царства Польскага
Allium litardierei

**Allium litardierei**&nbsp;— від травяністых раслін  сямейства ; распаўсюджаны ў Алжыры, Марока, Тунісе.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Алжыры, Марока, Тунісе.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Афрыкі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 2010 годзе
Allium longisepalum

**Allium longisepalum**&nbsp;— від кветкавых травяністых раслін роду  сямейства .

## Апісанне 
Кветаножкі даўжынёй 15—25 (30)&nbsp;мм. Кветкі шырока-званочкавыя, у верхняй частцы не звужаныя, даўжынёй 10—15&nbsp;мм, ружовай афарбоўкі або чыста белыя.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Заходняй Азіі (дзяржавы Персідскага заліва, Іран, Ірак, Кувейт, Ліван, Сірыя, паўднёвы ўсход Турцыі).

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium longivaginatum

**Allium longivaginatum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Ірана. 2n=16.

## Распаўсюджанне 
Эндэмік Ірана.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium loratum

**Allium loratum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Афганістане і паўночна-заходняй Індыі.

## Распаўсюджанне 
Распаўсюджанне: Афганістан, паўночна-заходняя Індыя.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium macedonicum

**Allium macedonicum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Грэцыі.

## Распаўсюджанне 
Эндэмік паўночна-ўсходняй Грэцыі — .

## Таксанамія 
Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Еўропы
Allium lutescens

**Allium lutescens**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Казахстане, Узбекістане, Кыргызстане.

## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Казахстане, Узбекістане, Кыргызстане.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Мікалай Рыгоравіч Харкевіч

**Мікалай Рыгоравіч Харкевіч** (, в. Язвінкі, Лунінецкі раён, Брэсцкая вобласць — ) — беларускі ўрач-нейрахірург. Доктар медыцынскіх навук (1983), прафесар (1986).

## Біяграфія 
Скончыў Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (1963; аспірантура, 1968).
    
Працаваў у Рудакоўскаяй участковай бальніце (Віцебскі раён, 1963—1965, галоўны ўрач), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 1968, прафесар кафедры факультэцкой хірургіі, з 1989 — загадчык кафедры хірургіі факультэта ўдасканальвання ўрачоў, з 1992 — загадчык кафедры шпітальнай хірургіі № 2, з 2003 — прафесар кафедры аперацыйнай хірургіі і тапаграфічнай анатоміі лячэбнага факультэта).

Навуковыя інтарэсы: дыягностыка і лячэнне чэрапна-мазгавых траўм; актуальныя пытанні абдамінальнай хірургіі; хірургічная дапамога на сяле; падрыхтоўка кадраў медыцынскіх работнікаў.

## Узнагароды 
Нагрудны знак «Отличнику здравоохранения» (1977) і інш.
    
 

## Літаратура 
* Клинико-патогенетические особенности закрытой черепно-мозговой травмы в аспекте стресса : автореферат диссертации … доктора медицинских наук : 14.00.28 / Харкевич Николай Григорьевич. ― Москва, 1983.
* Функциональное состояние коры надпочечников при сотрясении головного мозга : автореферат диссертации … кандидата медицинских наук : 777 / Н. Г. Харкевич. ― Витебск, 1968.
* Николай Григорьевич Харкевич : к 80-летию со дня рождения // Новости хирургии. — 2013. — Т. 21, № 1. — С. 117—118.
* Путь педагога, врача и научного работника : к 75-летию со дня рождения Николая Григорьевича Харкевича // Новости хирургии. — 2008. — Т. 16, № 1. — С. 165—167.
* Николай Григорьевич Харкевич (02.01.1933 г. — 01.12.2020 г.) // Вестник Витебского государственного медицинского университета. — 2020. — № 6. — С. 135—136.
Allium macrochaetum

**Allium macrochaetum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ў Заходняй Азіі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Заходняй Азіі (паўночны захад Ірана, паўночны Ірак, Сірыя, Іарданія, цэнтральная і ўсходняя Турцыя).

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1882 годзе
Allium macleanii

**Allium macleanii**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ад Сярэдняй Азіі да Гімалаяў Пакістана, Непала, Індыі.

## Апісанне 
Цыбуліны ад яйцападобных да круглявых, 2-6&nbsp;см шырынёй; вонкавыя абалонкі шаравата-чорныя. Сцёблы ≈ 1 м вышынёй. Лісткі шырокалінейныя, 1-3&nbsp;мм шырынёй, голыя. Парасонікі сферычныя, 6-7&nbsp;см папярок, шматколерныя. Лісточкі калякветніка пурпурныя, ланцэтныя, 5-6&nbsp;мм даўжынёй, ад вострых да тупых.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджанне: Кыргызстан, Таджыкістан, Туркменістан, Афганістан, Пакістан, Непал, паўночная Індыя.

Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Цыбуля
Allium mannii

**Allium mannii**&nbsp;— від травяністых раслін роду  сямейства , эндэмік штата Дуранга, Мексіка.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік штата Дуранга, Мексіка.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Паўночнай Амерыкі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1968 годзе
Allium mardinense

**Allium mardinense**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства .

## Біямарфалагічная характарыстыка 
Від нагадвае  і , але адрозніваецца ад іх некалькімі марфалагічнымі прыкметамі, такімі як даўжыня ніткі, форма і паверхня ўнутранага калякветніка, а таксама колер пылавікоў.

## Таксанамія 
## Асяроддзе пражывання 
*Allium mardinense* апісаны з правінцыі Мардзін, паўднёва-ўсходняя Турцыя.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium machmelianum

**Allium machmelianum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Ліване і Сірыі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў цэнтральным і паўночным Ліване, заходняй Сірыі.

Від расце ў скалістых месцах, на гравійных вяршынях і каля снежнай лініі.

## Пагрозы і ахова 
Няма вядомых прамых пагроз, аднак у Ліване і Антыліване на від уплывае дэградацыя асяроддзя пражывання з-за шэрагу прычын, уключаючы празмерны выпас і змену клімату, якая памяншае працягласць снежнага покрыва, што прыводзіць да высушвання.

Від не абаронены ў сваім арэале.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium margaritae

**Allium margaritae**&nbsp;— від кветкавых раслін роду  сямейства .

## Апісанне 
Шматгадовая травяністая расліна вышынёй 10—20 см. Кветкі белыя.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Казахстане, Кыргызстане.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Таксоны раслін, названыя ў гонар людзей
Allium margaritiferum

**Allium margaritiferum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ва Узбекістане і Таджыкістане.

## Апісанне 
Расліна мае ружаватыя лісточкі калякветніка і ружаватыя завязі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ва Узбекістане і Туркменістане.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium marginatum

**Allium marginatum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ў былой Чэхаславакіі і Венгрыі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў былой Чэхаславакіі і Венгрыі.

Катэгорыя:Флора Еўропы
Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1884 годзе
Эндру Джэксан Дэвіс

**Эндру Джэксан Дэвіс** (, 11 жніўня 1826 г. — 13 студзеня 1910 г.) — амерыканскі празорлівец, прыхільнік спірытуалізму. 

Э. Дж. Дэвіс быў выхадцам з беднай сям'і, у маладосці не атрымаў фармальнай адукацыі. У 16 гадоў уладкаваўся ў абутковую майстэрню. У 1843 г., уражаны лекцыяй, прысвечанай месмерызму, пачаў праводзіць вопыты з выкарыстаннем гіпнозу. У 1844 г. абвясціў, што сустракаўся з духамі Галена і Эмануэля Сведэнборга, быў прызнаны празорліўцам, пасля чаго займаўся лекаваннем і выдавецкай дзейнасцю.  

У 1845 — 1885 гг. апублікаваў каля 30 прац, у якіх выклаў свае погляды на сусвет, прыроду чалавека, медыцыну, смерць і паслясмяротнае існаванне. У іх ён прадказаў адкрыццё некалькіх новых планет і планетоідаў поясу Койпера, рух Сонечнай сістэмы вакол цэнтру галактыкі, з'яўленне самарухаючых вазоў і інш. 

## Спасылкі 
* Andrew Jackson Davis — Encyclopedia.com
* The Poughkeepsie Seer — Edgar Cayce’s A.R.E. 

Катэгорыя:Акультысты
Катэгорыя:Пісьменнікі ЗША
Парк (Тэльман)

**Парк** з рэшткамі сядзібы Ракіцкіх — рэшткі сядзібна-паркавага комплексу ў вёсцы Тэльман (раней Двор-Гарадзішча) Брагінскага раёна Гомельскай вобласці Рэспублікі Беларусь. Знаходзіцца ў паўднёвай частцы вёскі, на правым беразе Брагінкі.

23 снежня 2011 года комплексу нададзены рэгістрацыйны нумар ахоўнага абавязацельства — № 11-02-07/3099. Статус помніка атрымаў пад назвай «**Парк з рэшткамі сцяны замка Вішнявецкіх**», бо мясцовасць агулам звязваюць з больш вядомымі ўладальнікамі — князямі Вішнявецкімі.

## Парк і сядзіба 
Парк з сядзібай закладзены ў канцы XVIII ст. Ракіцкімі, мае характэрныя барочныя рысы. Ад сядзібнага дома ў бок ракі разыходзіліся 3 алеі, перад домам быў вялікі газон з валуном. Рака Брагінка арганічна ўключана ў планіровачную структуру парка, яе берагам праходзіла адна з алей. Растуць ліпа, клён, граб, дуб, вяз, вярба.

Ад сядзібы Ракіцкіх практычна нічога не засталося — частка адной сцяны. Аднак гэтыя рэшткі ўключаны ў праграму «Замкі Беларусі» і паводле яе ў 2012 годзе праведзена кансервацыя рэшткаў сцяны і добраўпарадкавана прылеглая тэрыторыя. Зроблена гэта за сродкі французскіх фондаў «Спадчына без межаў» і «Валь дэ Вуар».

Файл:Сцяна ў пачатку XIX ст.png|Сцяна ў Двары-Гарадзішчы (пачатак XX ст). Здымак з сямейнага архіва Афонскіх.
Файл:Цэгла з кляймом Ракіцкіх.jpg|Цэгла з рэшткаў сцяны сядзібы, з кляймом цагельні -- манаграмай-лігатурай "ЯК", магчыма, **Я**кава **К**ітайцава, **Я**кава **К**алпачова або іншай. Фота Андрэя Лебедзева, 2022 год.

## Валун 
У парку знаходзіцца валун у форме сэрца, неафіцыйна называны *Каменем кахання*. Па легендзе, у 1603 годзе каля каменя авантурыст Ілжэдзмітрый пазнаёміўся з будучай жонкай Марынай Мнішак, тым часам валун знаходзіўся ў брагінскім замку Вішнявецкіх. Пасля разбурэння Брагінскага замка падчас паўстання Багдана Хмяльніцкага валун быццам перанесены ў Гарадзішча, а пазней у Гарадзішчанскі парк.

## Літаратура 
* Зямля нашых продкаў : У складзе Вялікага княства Літоўскага і Рэчы Паспалітай // Памяць : Брагінскі раён : Гісторыка-дакументальныя хронікі гарадоў і раёнаў Беларусі / укладальнік: І. Ф. Ганжураў. — Мінск : Мастацкая літаратура, 2003. — С. 37-50.
* 
* Парк з рэшткамі сцяны замка Вішнявецкіх // Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь / складальнікі: В. Я. Абламскі, І. М. Чарняўскі, Ю. А. Барысюк. — Мінск : БЕЛТА, 2009. — С. 239.
* Тэльман // Гарады і вёскі Беларусі : Энцыклапедыя. — Т. 1. — Кн. 1 : Гомельская вобласць / Станіслаў Віктаравіч Марцэлеў; рэд. кал.: Г. П. Пашкоў (гал. рэд.) [і інш.]. — Мінск : Беларуская Энцыклапедыя, 2004. — С. 112.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Славутасці Брагінскага раёна
Тэльман
Катэгорыя:Тэльман (Брагінскі раён)
Allium melanantherum

**Allium melanantherum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Балгарыі, паўночнай Грэцыі, усходняй Паўночнай Македоніі, паўднёва-ўсходняй Сербіі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Балгарыі, паўночнай Грэцыі, усходняй Паўночнай Македоніі, паўднёва-ўсходняй Сербіі.

Гэты від расце на лугах і пашах да вышыні 2000&nbsp;м, а таксама ў скалістых месцах. Цвіце ў канцы ліпеня і жніўні.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Еўропы
Allium marathasicum

**Allium marathasicum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Кіпра.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Кіпра.

Расце на вялікай вышыні ў цэнтральным горным масіве . Тыповы матэрыял быў сабраны з прыдарожных сінантропных месцаў пражывання. Знойдзена ў арашальных садках і на ўзлесках. Від трапляецца ў садках фруктовых дрэў.

## Пагрозы і ахова 
Асноўнымі пагрозамі з’яўляюцца закінутасць зямель, выкарыстанне пестыцыдаў і асваенне зямель.

У Чырвонай кнізе флоры Кіпра від мае статус CR.

Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1993 годзе
Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium melliferum

**Allium melliferum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , эндэмік штата Халіска, Мексіка.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік штата Халіска, Мексіка.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Паўночнай Амерыкі
Павел Маркавіч Трасучаў

**Павел Маркавіч Трасу́чаў** (; нар. , Томск, Расія) — вучоны ў галіне анатоміі чалавека, доктар медыцынскіх навук (1986), прафесар (1987).

## Біяграфія 
Скончыў Новасібірскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (1961; аспірантура, 1964).

Працаваў у Новасібірскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (1964—1987, прафесар кафедры нармальнай анатоміі), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 1987 года, прафесар кафедры анатоміі чалавека, у 1987—1997 — загадчык кафедры, з 1997 — прафесар кафедры).

## Навуковая дзейнасць 
Навуковыя інтарэсы: функцыянальная анатомія лімфатычных вузлоў; педагогіка вышэйшай школы; укараненне рэнтгенанатоміі ў вучэбны працэс.

Сярод апублікаванага:
* Анатомо-функциональное исследование регионарных, видовых и экологических особенностей лимфатических узлов : автореферат диссертации … доктора медицинских наук : 14.00.02 / Трясучев Павел Маркович. ― Новосибирск, 1983.;
* Экспериментальное исследование лимфатического русла : монография / Бородин Ю. И., Пупышев Л. В., Трясучев П. М. — Новосибирск: Наука, Сибир. отд-ние, 1975. — 138 с.;
* Гентгеоанатомия — Витебск, 2001 (разам з М. А. Нікольскім).

## Узнагароды 
Нагрудныя знакі «Выдатніку аховы здароўя», «Выдатніку адукацыі», ганаровыя граматы і дыпломы Міністэрстваў адукацыі і аховы здароўя СССР, БССР, усесаюзных, рэспубліканскіх, абласных дзяржаўных навучальных устаноў і іншыя.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* Трясучев Павел Маркович // Анатомы Беларуси / П. И. Лобко. — Минск, 2003. — С. 38—40.
* *Усович А. К.* Из плеяды классических анатомов : 75 лет профессору Павлу Марковичу Трясучеву  // Вестник Витебского государственного медицинского университета. — 2013. — Т. 12, № 3. — С. 182—183.
* Павел Маркович Трясучев // Медвузовец : газета учреждения образования «Витебский государственный ордена Дружбы народов медицинский университет». — 2008. — Сентябрь (№ 7). — С. 4.
 

Катэгорыя:Анатамы СССР
Катэгорыя:Анатамы Беларусі
Allium meronense

**Allium meronense** — від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ў Заходняй Азіі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Заходняй Азіі — Ізраіль, Ліван, Сірыя.

Знойдзены ў міжземнаморскім кустарніку.

## Пагрозы і ахова 
Пад уплывам выпасу жывёлы і развіцця сельскай гаспадаркі.

Від ахоўваецца ў прыродным запаведніку , які ахоплівае каля 50 % вядомых папуляцый. Неабходна далейшае абследаванне ў межах яго дыяпазону ў паўднёвым Ліване.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Георгій Сямёнаў

**Георгій Сямёнаў**:
* Георгій Васільевіч Сямёнаў (1902—1976) — Герой Сацыялістычнай Працы.
* Георгій Віталевіч Сямёнаў — рускі пісьменнік.
* Георгій Мінавіч Сямёнаў — адзін з арганізатараў Мінскага патрыятычнага падполля.
Дзмітрый Сямёнаў

**Дзмітрый Сямёнаў**:
* Дзмітрый Аляксандравіч Сямёнаў — беларускі грамадскі дзеяч.
* Дзмітрый Дзмітрыевіч Сямёнаў — беларускі і расійскі педагог.
Allium michaelis

**Allium michaelis**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , эндэмік Узбекістана.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Узбекістана.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium longiradiatum

**Allium longiradiatum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Казахстане і Узбекістане.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Казахстане і Узбекістане.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Іспанская арганізацыя прафсаюзаў

**Іспанская арганізацыя прафсаюзаў** (), гэтак жа вядомая як **Вертыкальны прафсаюз** () — адзіны легальны прафсаюз у франкісцкай Іспаніі. Апазіцыйныя рэжыму Франка прафсаюзы, такія як анархічная Нацыянальная канфедэрацыя працы і сацыялістычная Усеагульная канфедэрацыя працы былі забароненыя, а ўступленне ІАП было абавязковым для ўсіх працуючых грамадзян Іспаніі.

ІАП была заснавана ў 1940 годзе згодна з законам «аб прафсаюзным адзінстве».

З заканчэннем існавання франкісісцкай дзяржавы Іспанская арганізацыя прафсаюзаў пачала губляць свой уплыў, а нелегальныя прафсаюзы, наадварот, павялічылі сваё прадстаўніцтва на прадпрыемствах, што ў канчатковым выніку і прывяло да закрыцця ІАП у 1977 годзе пасля пераходу Іспаніі да дэмакратыі.

Катэгорыя:Прафсаюзы Іспаніі
Іван Антонавіч Петухоў

**Іван Антонавіч Петухоў** (, в. Кісялёва, Дарагабужскі раён, Смаленская вобласць, Расія — ) — урач-хірург. Доктар медыцынскіх навук (1974), прафесар (1976).

## Біяграфія 
Скончыў Рослаўскі медыцынскі тэхнікум, Смаленскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (1940), Цэнтральны інстытут удаскалення ўрачоў (аспірантура).
    
Працаваў у Віцебскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (1956—1998, кафедра шпітальнай хірургіі, прафесар, у 1968—1983 — загадчык кафедры).

Навуковыя інтарэсы: хірургічная эндакрыналогія; анкалогія; абдамінальная хірургія; таракальная хірургія; анестэзіялогія; пасляаперацыйныя ўскладненні.

## Літаратура 
* Послеоперационный перитонит (клинико-экспериментальное исследование) : автореферат диссертации … доктора медицинских наук : 14.00.27 / Петухов Иван Антонович. — Москва, 1973.
* Базедова болезнь и ее хирургическое лечение (по материалам 1-й хирургической клиники Центрального института усовершенствования врачей) : автореферат диссертации … кандидата медицинских наук / И. А. Петухов. — Смоленск, 1958.
* 
 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Дарагабужскім раёне
Катэгорыя:Хірургі СССР
Катэгорыя:Хірургі Беларусі
Allium microspathum

**Allium microspathum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , эндэмік усходняй Турцыі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік усходняй Турцыі.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Аляксандр Самуйлавіч Фурман

**Аляксандр Самуйлавіч Фурман** (, г. Магілёў — ) — урач-пульманолаг. Доктар медыцынскіх навук (1936), прафесар. Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны (1941—1943).

## Біяграфія 
Скончыў Імператарскі Кіеўскі ўніверсітэт імя Святога Уладзіміра (медыцынскі факультэт, 1914).
    
Працаваў у Віцебскім дзяржаўным медыцынскім інстытуце (у 1936—1938 — загадчык кафедры тэрапіі), Цэнтральным інстытуце ўдасканалення ўрачоў (г. Масква, загадчык кафедры туберкулёза).

Навуковыя інтарэсы: туберкулёз лёгкіх (дыягностыка, лячэнне, прафілактыка); штучны (лячэбны) пнеўматоракс.

## Узнагароды 
Ордэн Чырвонай Зоркі (1942).
    
 

## Літаратура 
* Железисто-плевральные формы туберкулеза взрослых [35 рентгенограмм и 5 рисунков в тексте] : [диссертация … доктора медицинских наук] / А. С. Фурман. — Москва, 1936.
* Курс пропедевтики и диагностики внутренних болезней : [для студентов 3-го курса медицинского института] / А. С. Фурман. — [Витебск], 1940.
* Легочный туберкулез / А. С. Фурман. — Киев, 1963.
* Фурман Аляксандр Самуйлавіч // Навуковыя работнікі БССР [Машынапіс]. — Менск [Мінск], 1936. — С. 215.
Юрый Якаўлевіч Радзівонаў

**Юрый Якаўлевіч Радзівонаў** (нар. , с. Наяхан, Магаданская вобласць, Расія) — беларускі ўрач-патафізіёлаг. Доктар медыцынскіх навук (1982), прафесар (1984).

## Біяграфія 
Скончыў Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (1961).
    
Працаваў у Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 1964, прафесар кафедры паталагічнай фізіялогіі, у 1996—2001 — загадчык кафедры).

Навуковыя інтарэсы: мадэляванне фізіялагічных і патафізіялагічных працэсаў; фізіялогія і патафізіялогія сістэм кровазвароту і згусання крыві; фібрыноліз, кінінагенез прэсарна-дэпрэсарнага дзеяння.

## Літаратура 
* Патофизиологические аспекты прессорно-депрессорной (эндокринной) функции почек : автореферат диссертации … доктора медицинских наук : 14.00.16 / Родионов Юрий Яковлевич. — Москва, 1980.
* Изменения общей гемодинамики при острых нарушениях почечного кровообращения у собак : автореферат диссертации … кандидата медицинских наук / Ю. Я. Родионов. ― Витебск, 1966.
* 
* К юбилею Родионова Юрия Яковлевича : 80 лет со дня рождения // Вестник Витебского государственного медицинского университета. — 2017. — № 4. — С. 139—141.
 

Катэгорыя:Патафізіёлагі
Катэгорыя:Фізіёлагі СССР
Катэгорыя:Фізіёлагі Беларусі
Allium minutiflorum

**Allium minutiflorum**&nbsp;— від травяністых раслін  сямейства ; эндэмік Ірана.

## Апісанне 
Лісткоў 2, доўгія выгнутыя серабрыста-попельныя. Сцябло моцнае, 20-25&nbsp;см. Суквецце шчыльнае, амаль шарападобнае. Кветкі зоркавыя; лісточкі калякветніка ад белых да глыбокіх ружовых кожная з цэнтральнай пурпурнай лініяй; тычынкавыя ніткі пурпурныя.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік цэнтральнага і паўночна-цэнтральнага Ірана.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1875 годзе
Allium melanogyne

**Allium melanogyne**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Грэцыі.

## Назва 
Эпітэт *melanogyne* азначае «чорная жанчына», паказваючы на завязь фіялетава-чорнага колеру.

## Апісанне 
Цыбуліна адзінкавая, круглява-яйцападобная, дыяметрам 1-1.5&nbsp;см. Лісце 1-2, прыкаранёвае, вузкалінейнае, 4-7&nbsp;мм шырынёй. Сцябло 30-45&nbsp;см вышынёй і 1.2-2&nbsp;мм у таўшчыню.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Грэцыі.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Еўропы
Allium micranthum

**Allium micranthum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Афганістане і Пакістане.

## Апісанне 
Цыбуліна яйцападобная, ≈ 2&nbsp;см шырынёй; вонкавыя абалонкі лускаватыя, белыя. Сцёблы 30-40&nbsp;см вышынёй. Лісткоў 2, лінейныя, 1.5-3&nbsp;мм шырынёй, голыя або ледзь шурпатыя. Парасонікі амаль круглай формы. Лісточкі калякветніка пурпурныя, ланцэтныя, ≈3&nbsp;мм даўжынёй, вострыя.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджанне: Афганістан, паўночна-заходні Пакістан.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium mirzajevii

**Allium mirzajevii**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства . Эндэмік Дагестана.

## Апісанне 
Колькасць цыбулін на карэнішча дасягае 60-80; унутраныя лускі цыбулін маюць колер ад ружовага да фіялетавага. Лісткі вузкія, ніткападобныя, шызыя. Кветкі зоркавыя; калякветнік ружовы; лісточкі калякветніка завострана-яйцаватыя, з чырванавата-фіялетавай жылкай.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Дагестана. Расце на друзавых вапняковых схілах у сярэднім горным поясе.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium mirum

**Allium mirum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Афганістане.

## Апісанне 
Цыбуліны амаль шарападобныя, больш ці менш адзіночныя. Сцёблы 20-40&nbsp;см вышынёй. Лісткі ад эліптычных да вузка-яйкападобных, шызых, да 30&nbsp;см даўжынёй. Парасонікі шарападобныя, дыяметрам 5-9&nbsp;см, шматкветкавыя. Кветкі шырока-званочкавыя, да 1.2&nbsp;см даўжынёй, ад светла-карычнева-пурпуровых да амаль белых з цёмнай жылкай.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Афганістане.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Леанід Міхайлавіч Нямцоў

**Леанід Міхайлавіч Нямцоў** (нар. , в. Мазалава, Віцебскі раён, Віцебская вобласць) — беларускі ўрач-гастраэнтэролаг. Доктар медыцынскіх навук (2005), прафесар (2015).

## Біяграфія 
Скончыў Віцебскі дзяржаўны медыцынскі ўніверсітэт (спецыяльнасць «Лячэбная справа», 1981).
    
Працаваў у Ходцаўскай участковай бальніцы Сенненскага раёна Віцебскай вобласці (1982—1986, галоўны ўрач); Віцебскай гарадской бальніцы № 3 (1988—1999, загадчык гастраэнтэралагічнага аддзялення); Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (з 1999; лячэбны факультэт, кафедра прапедэўтыкі ўнутраных хвароб, прафесар, у 2007—2008 — загадчык кафедры).

Навуковыя інтарэсы: гастраэнтэралогія; унутраныя хваробы.

## Узнагароды 
Знак «Выдатнік аховы здароўя Рэспублікі Беларусь» (2006).

## Літаратура 
* Клинико-патофизиологическое обоснование особенностей формирования вариантности дисмоторики желчного пузыря при билиарной патологии : диссертация … доктора медицинских наук : 14.00.05 : защищена 16.02.2005 : утверждена 15.06.2005 / Немцов Леонид Михайлович. — Витебск, 2004.
* Холецистокинин сыворотки крови и клинико-функциональная вариантность билиарной патологии / Л. М. Немцов // Экспериментальная и клиническая гастроэнтерология. — 2014. — Т. 112, № 12. — С. 24—29.

Катэгорыя:Медыкі Беларусі
Катэгорыя:Медыкі СССР
Allium monophyllum

**Allium monophyllum**&nbsp;— від травяністых раслін роду  сямейства .

## Апісанне 
Цыбуліна адна, шарападобная, ≈ 1,5&nbsp;см у дыяметры; вонкавыя абалонкі шэра-чорныя. Сцябліна амаль да парасоніка загорнута ў ліставыя похвы. Лісток адзін, ланцэтны, 4—11&nbsp;мм шырынёй. Лісточкі калякветніка 5—6&nbsp;мм даўжынёй.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў паўночна-ўсходнім Іране і паўднёвым Туркменістане.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1930 годзе
Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Павел Дзмітрыевіч Новікаў

**Павел Дзмітрыевіч Новікаў** (, Віцебск — ) — беларускі ўрач-алерголаг-імунолаг, педыятр. Доктар медыцынскіх навук (2005), прафесар.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў сям’і Дзмітрыя Кузьміча Новікава, доктара медыцынскіх навук, і Новікавай Валянціны Іванаўны.

Скончыў Віцебскі дзяржаўны медыцынскі інстытут (1994).
    
Працаваў у Віцебскай абласной дзіцячай клінічнай бальніцы (1994—1997, урач-стажор, клінічны ардынатар), Віцебскім дзяржаўным медыцынскім універсітэце (у 1997—2003 — асістэнт кафедры дзіцячых хвароб, 2003—2022 — прафесар кафедры клінічнай імуналогіі і алергалогіі).

Навуковыя інтарэсы: імунадыягностыка і імунатэрапія імунадэфіцытаў і алергіі ў дзяцей і дарослых.

## Літаратура 
* Новые методы оценки иммунного статуса и диагностики аллергических заболеваний : диссертация … доктора медицинских наук : 14.00.36 : защищена 23.12.2004 : утверждена 01.06.2005 / Новиков Павел Дмитриевич. — Витебск, 2004.
* Клиническое значение нарушений иммунного статуса при бронхитах у детей : автореферат диссертации … кандидата медицинских наук : 14.00.09 / Новиков Павел Дмитриевич. — Смоленск, 1998.

## Спасылкі 
* Ушёл из жизни Павел Дмитриевич Новиков 

Катэгорыя:Імунолагі Беларусі
Катэгорыя:Педыятры Беларусі
Allium montibaicalense

**Allium montibaicalense**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Бураціі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Бураціі.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium montanostepposum

**Allium montanostepposum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Цэнтральнай Азіі.

## Апісанне 
Кветаножкі даўжынёй 7-9 (10)&nbsp;мм; суквецце амаль шарападобнае ў перыяд цвіцення, шчыльнае.

Перыяд цвіцення: ліпень-жнівень.

Насяляе стэпавыя групоўкі на камяністых схілах і рэдка на засоленай зямлі.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium mozaffarianii

**Allium mozaffarianii**&nbsp;— від травяністых раслін  сямейства ; эндэмік паўночна-заходняга Ірана.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік паўночна-заходняга Ірана.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 2010 годзе
Allium minutum

**Allium minutum**&nbsp;— від травяністых раслін роду  сямейства ; распаўсюджаны ў Кыргызстане і Таджыкістане.

## Апісанне 
Цыбуліна адна, яйцападобная, 0.5-0.75&nbsp;см таўшчынёй; вонкавыя абалонкі чорна-бурыя. Дробныя цыбулінкі, нешматлікія, бялёсыя. Сцябло 10-25&nbsp;см.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Кыргызстане і Таджыкістане.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium muratozelii

**Allium muratozelii**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства . Па марфалагічных прыкметах новы від адносіцца да *Allium* subg. *Melanocrommyum* sect. *Melanocrommyum*.

## Біямарфалагічная характарыстыка 
Яго адрозніваюць ад марфалагічна падобнага  перш за ўсё па даўжыні сцябла і лісця, форме лісця, краямі калякветніка і колерам ніткі.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
*Allium muratozelii* вядомы з правінцыі Тунджэлі ва ўсходняй Анатоліі, Турцыя.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium multibulbosum

**Allium multibulbosum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны на поўдні Еўропы, у міжземнаморскіх абласцях Афрыкі і Азіі.

## Апісанне 
Лісточак калякветніка даўгаватыя, ад белых да ружова-кармінавых. Тычынкавыя ніткі такога ж колеру, як і лісцікі калякветніка.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны на поўдні Еўропы, у міжземнаморскіх абласцях Афрыкі і Азіі.

Катэгорыя:Флора Паўночнай Афрыкі
Катэгорыя:Флора Еўразіі
Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1773 годзе
Allium moderense

**Allium moderense**&nbsp;— від кветкавых травяністых раслін роду  сямейства ; эндэмік Ірана.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік Марказі, Іран.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium nebrodense

**Allium nebrodense**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; эндэмік Сіцыліі, Італія.

## Апісанне 
Сцябло ўзыходнае. Пара чырвоных кіпцюроў ахутвае суквецці. Кветкі жоўтыя.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік гор , Сіцылія, Італія. Насяляе адкрытыя, скалістыя вобласці да вяршыні гары.

## Пагрозы і ахова 
Галоўнай пагрозай з’яўляецца пашкоджанне чужароднымі відамі (, ), а таксама праз рэкрэацыйную дзейнасць.

Большасць ці ўсе вядомыя субпапуляцыі знаходзяцца ў межах рэгіянальнага прыроднага парку і месцаў .

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Еўропы
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1827 годзе
Allium michoacanum

**Allium michoacanum**&nbsp;— від травяністых раслін роду  сямейства , эндэмік штата Мічаакан, Мексіка.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Эндэмік штата Мічаакан, Мексіка.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Паўночнай Амерыкі
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1968 годзе
Італьянскі сіндыкальны саюз

**Італьянскі сіндыкальны саюз** () — прафсаюз у Італіі, які раней стаяў на прынцыпах анарха-сіндыкалізму, у цяперашні час прытрымліваецца лібертарнага сацыялізму, рабочага самакіравання і федэралізму.

ІСС была створана ў 1912 годзе былымі членамі Усеагульнай канфедэрацыі працы.

Пасля прыходу да ўлады ў Італіі Беніта Мусаліні Італьянскі сіндыкальны саюз быў забаронены ў 1926 годзе, аднак працягнуў дзейнасць у падполлі. Члены ІСС удзельнічалі ў грамадзянскай вайне ў Іспаніі на баку Федэрацыі анархістаў Іберыі. Пасля заканчэння Другой сусветнай вайны большасць членаў ІСС стварыла Усеагульную італьянскую канфедэрацыю працы.

Пачынаючы з 1950 года ІСС з’яўлялася малалікай арганізацыяй і існавала толькі ў некалькіх рэгіёнах Італіі. Толькі ў 1983 годзе прафсаюз здолеў правесці з’езд і аднавіць паўнавартасную дзейнасць. У 2016 годзе ІСС выйшла з Міжнароднай асацыяцыі працоўных і разам з іспанскай Нацыянальнай канфедэрацыяй працы заснавала Міжнародную канфедэрацыю працы.

Катэгорыя:Прафсаюзы Італіі
Allium negevense

**Allium negevense**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства , распаўсюджаны ва ўсходнім Міжземнамор’і.

## Апісанне 
Кветканос даўжынёй 10-15 мм, кветкі бела-жаўтлявыя.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ва ўсходнім Міжземнамор’і — Ізраіль.

Насяляе камяністыя паўпустынныя нагор’і.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі
Allium nevskianum

**Allium nevskianum**&nbsp;— від травяністых раслін сямейства ; распаўсюджаны ў Таджыкістане і Узбекістане.

## Таксанамія 
## Распаўсюджанне 
Распаўсюджаны ў Таджыкістане і Узбекістане.

Катэгорыя:Цыбуля
Катэгорыя:Флора Азіі