Ваеннае ўпраўленне Беласток-Гродна

**Вае́ннае ўпраўле́нне Беласто́к-Гро́дна** ()&nbsp;— адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка Германскай імперыі, якая існавала на акупіраваных тэрыторыях сучасных заходняй Беларусі і ўсходняй Польшчы (у межах ваеннага ведамства Обер Ост) падчас Першай сусветнай вайны з 1 лістапада 1916 года да 1 лютага 1918 года.

## Гісторыя 
Адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка была ўтворана ў адпаведнасці з распараджэннем Галоўнакамандуючага на Усходзе генерал-фельдмаршала прынца Леапольда Баварскага «Аб зліцці ўпраўленняў Гродна і Беласток» ад 10 кастрычніка 1916 года. Згодна з дакументам, пачынаючы з 1 лістапада 1916 года Галоўнае ўпраўленне Гродна () скасоўвалася, а яго тэрыторыя цалкам далучалася да Галоўнага ўпраўлення Беласток. Новае аб'яднанае ўпраўленне атрымала афіцыйную назву ўпраўленне Беласток-Гродна (). З 4 сакавіка 1917 года згодна з інструкцыяй шэфа штаба Усходняга фронту М.&nbsp;Гофмана для ўсіх упраўленняў зоны Обер Ост, у тым ліку і для Беласток-Гродна, быў уведзены тэрмін «ваеннае ўпраўленне» ().

Цэнтрам аб'яднанага ўпраўлення стаў горад Беласток. Шэфам ваеннага ўпраўлення быў прызначаны ротмістр ландвера ў запасе Тэадор фон Хепэ, які да гэтага з'яўляўся пастаянным прадстаўніком шэфа ўпраўлення Беласток. Пасаду яго пастаяннага прадстаўніка заняў капітан запаса фон Услар.

Ваеннае ўпраўленне Беласток-Гродна спыніла сваё існаванне ў сувязі з чарговай адміністрацыйнай рэформай. Згодна з распараджэннем Галоўнакамандуючага на Усходзе ад 27 студзеня 1918 года, з 1 лютага 1918 года яно было аб'яднана з ваенным упраўленнем Літва ў адзінае Ваеннае ўпраўленне Літва з цэнтрам у Вільні. Тэрыторыя былога ўпраўлення Беласток-Гродна ўвайшла ў яго склад пад назвай раён Поўдзень ().

## Тэрыторыя і дэмаграфія 
На ліпень 1917 года тэрыторыя ваеннага ўпраўлення Беласток-Гродна складала каля 26,5 тысяч квадратных кіламетраў. Насельніцтва адміністрацыйна-тэрытарыяльнай адзінкі налічвала 713,6 тысяч чалавек. У адміністрацыйным плане ўпраўленне падзялялася на тры гарадскія паветы () і адзінаццаць сельскіх паветаў ().

## Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел 
Гарадскімі паветамі кіравалі начальнікі гарадоў (), а сельскімі&nbsp;— начальнікі паветаў (). Ніжэй прыведзены спіс усіх паветаў ваеннага ўпраўлення і іх кіраўніцтва на перыяд 1917 года.

## Структура адміністрацыі 
Кіраванне ваенным упраўленнем ажыццяўлялася праз тры асноўныя аддзелы (), якія ў сваю чаргу падзяляліся на спецыялізаваныя аддзяленні (). 

## Судовая сістэма і паліцыя 
Судовая ўлада ў ваенным упраўленні Беласток-Гродна была прадстаўлена адным акруговым судом () і 14 міравымі судамі (). Акруговы суд узначальвалі два суддзі: кіраўнік юрыдычнага аддзялення цэнтральнага аддзела д-р Зігерт і ландштурміст д-р Кісаў. Пракуратурай кіраваў лейтэнант ландвера Кульман.

Органамі бяспекі і паліцыі кіраваў маёр Ольсніц, які з'яўляўся кіраўніком жандармерыі. 1 верасня 1917 года згодна з распараджэннем Галоўнакамандуючага на Усходзе для ваеннага ўпраўлення Беласток-Гродна было створана асобнае мабільнае ваеннае фарміраванне, якое падпарадкоўвалася непасрэдна Галоўнаму ўпраўленню Обер Ост.

## Перыядычны друк 
Афіцыйнымі друкаванымі органамі ваеннага ўпраўлення былі дзве газеты: Bialystoker Zeitung («Беластоцкая газета») і Grodnoer Zeitung («Гродзенская газета»). Пасля аб'яднання ўпраўленняў ролю галоўнага афіцыйнага органа пераняла «Bialystoker Zeitung», але гродзенскае выданне захавала сваё лакальнае значэнне. «Grodnoer Zeitung» выдавалася з 1 снежня 1915 года па 25 снежня 1918 года на нямецкай мове з укладкамі на польскай і ідыш. У гэтых выданнях публікаваліся нарматыўныя акты, распараджэнні і актуальная службовая інфармацыя для мясцовага насельніцтва.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гісторыя Беларусі
Катэгорыя:Першая сусветная вайна
Катэгорыя:Германская акупацыя Беларусі (1915—1918)
Катэгорыя:З’явіліся ў 1916 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1918 годзе