Зміцер Дашкевіч

**Зміцер Дашкевіч** (**Дзмітрый Вячаслававіч Дашкевіч**; нар. , Кушняры, Івацэвіцкі раён, Брэсцкая вобласць) — беларускі грамадскі актывіст, палітык, былы лідар руху «Малады Фронт», палітычны зняволены.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў вёсцы Кушняры Брэсцкай вобласці, да 1986 года жыў з бацькамі ў Магаданскай вобласці (Расія), з 1986 года — у Старых Дарогах Мінскай вобласці. Скончыў Старадарожскую школу № 2, паступіў у Гродзенскі сельскагаспадарчы інстытут. Вучыўся ў Вільнюскім педагагічным універсітэце на факультэце славістыкі.

Актыўны ўдзельнік і арганізатар шматлікіх масавых акцый і мерапрыемстваў дэмакратычных сіл Беларусі. За сваю палітычную пазіцыю і дэмакратычную дзейнасць неаднаразова прыцягваўся да адміністрацыйнай адказнасці, быў караны арыштамі і штрафамі. У снежні 2006 года Зміцер Дашкевіч быў прызнаны міжнароднай праваабарончай арганізацыяй Amnesty International вязнем сумлення.
  
У верасні 2007 года, у час знаходжання ў калоніі, Дашкевич быў абвінавачаны ў адмове сведчыць супраць 16-гадовага актывіста «Маладога Фронту» Івана Шылы з Салігорска. За гэта была заведзеная новая крымінальная справа, паводле якой Змітру Дашкевічу пагражала яшчэ 6 месяцаў арышту ў дадатак да тэрміну, на які ён быў асуджаны ўвосень 2006 года. Але пад ціскам міжнароднай грамадскасці ён быў пакараны штрафам у памеры 60 базавых адзінак (1,860,000 бел. руб).
  
У 2010 годзе ў час перад прэзідэнцкімі выбарамі 2010 года арганізаваў кампанію «*Сыходзь*!». Затрыманы 18 снежня разам з Эдуардам Лобавым, нібыта за бойку з мінакамі. 2 лютага 2011 года Шылько, 23 мая 2011 года Мазоўка, 10 кастрычніка 2011 года і памочнік пракурора суда Фрунзенскага раёна Мінска Людміла Ігнатовіч-Мішнева былі ўнесеныя ў Чорны спіс Еўрасаюза. Лобава і Дашкевіча, як і затрыманых на Плошчы 2010, беларускія і міжнародныя праваабарончыя арганізацыі прызналі палітвязнямі, на іх вызваленні настойвалі ўлады ЕЗ і ЗША.

### 2013—2020 
З ініцыятывы Змітра Дашкевіча у 2016 годзе «Маладым фронтам» праведзена кампанія па зборы подпісаў за наданне бела-чырвона-беламу сцягу статусу нематэрыяльнай гісторыка-культурнай каштоўнасці. У лютым 2017 года Зміцер — лідар актывістаў у абарону Курапатаў ад пабудовы на ахоўнай зоне некропаля бізнэс-цэнтра. 21 сакавіка 2017 Зміцер Дашкевіч быў затрыманы на працоўным месцы. Яго абвінавачвалі ў падрыхтоўцы масавых беспарадкаў шляхам стварэння патрыятычнага клуба «Ваяр», які дзяржаўныя СМІ выдавалі за «ўзброенае фарміраванне». Пазней выпушчаны.

9 снежня 2017 года Дашкевіч быў заменены Яўгенам Васьковічам як лідар «Маладога Фронту».

### Трэці крымінальны пераслед 
14 ліпеня 2022 года Зміцеру і Насце Дашкевічам агучылі прысуды паводле ч.1 арт. 342 КК (Удзел у дзеяннях, якія груба парушаюць грамадскі парадак). Зміцера асудзілі да 1,5 года калоніі, як і прасіў бок абвінавачвання, а Насту — да 3 гадоў «хатняй хіміі».

У ліпені 2023 года ў дзень выхаду Дашкевіча з калоніі яго затрымалі па новай крымінальнай справе. У кастрычніку таго ж года яго прыгаварылі яшчэ да года калоніі строгага рэжыму па артыкуле аб злосным непадпарадкаванні адміністрацыі калоніі. У маі 2024 года супраць Дашкевіча распачалі новую крымінальную справу, а ў канцы верасня стала вядома, што яго прыгаварылі да года і 3 месяцаў калоніі строгага рэжыму па артыкулах аб дзеяннях, якія груба парушаюць грамадскі парадак, і аб злосным непадпарадкаванні патрабаванням адміністрацыі калоніі.

11 верасня 2025 года пасля памілавання быў фактычна дэпартаваны ў Літву разам з яшчэ пяццюдзесяццю беларускімі палітвязнямі.

## Узнагароды 
* Асоба 2007 года па версіі «Нашай нівы».
* Лаўрэат Прэміі Свабоды, заснаванай маладзёжнай арганізацыяй Еўрапейскай народнай партыі (YEPP) у 2012 годзе (першы з узнагароджаных).
* Лаўрэат прэміі імя Францішка Аляхновіча 2014 года за творы, напісаныя ў зняволенні за кнігу апавяданняў «Чарвяк».
* Лаўрэат прэміі «Чэмпіёны грамадзянскай супольнасці» асамблеі няўрадавых дэмакратычных арганізацый у намінацыі «Грамадскі лідар года» за 2016 год. Кампаніяй 2016 года была прызнаная кампанія па зборы подпісаў за наданне бел-чырвона-беламу сцягу статусу гісторыка-культурнай каштоўнасці.

Узнагароджаны медалём 100 гадоў БНР Рады Беларускай Народнай Рэспублікі.

## Спасылкі 
* 
* Вызваліце Зміцера Дашкевіча! 10 тысяч жураўлікаў у падтрымку волі слова ў Беларусі
* 

Катэгорыя:Члены Маладога Фронту
Катэгорыя:Палітвязні Беларусі
Катэгорыя:Вязні сумлення
Катэгорыя:Асобы, прызнаныя вязнямі сумлення арганізацыяй Amnesty International у Беларусі
Катэгорыя:Асобы, прызнаныя палітычнымі зняволенымі праваабарончым цэнтрам «Вясна»