Рышы Сунак

**Рышы Сунак** (; нар. 12 мая 1980, Саўтгемптан, Хэмпшыр, Вялікабрытанія) — брытанскі дзяржаўны дзеяч індыйскага паходжання. 79-ы Прэм’ер-міністр Вялікабрытаніі з 25 кастрычніка 2022 года, кіраўнік Кансерватыўнай партыі Вялікабрытаніі з 24 кастрычніка 2022 года па 2 лістапада 2024 года. Галоўны сакратар казначэйства (2019—2020), канцлер казначэйства (2020—2022).

Першы ў брытанскай гісторыі прэм’ер-міністр індыйскага паходжання.

## Біяграфія 
Рышы Сунак нарадзіўся 12 мая 1980 года ў Саўтгемптане, у сям’і ўрача агульнай практыкі ў дзяржаўнай сістэме аховы здароўя Яшвіра Сунака і фармацэўта Ушы Сунак. Бацькі Сунака, панджабскія індусы, імігравалі ў Брытанію з Усходняй Афрыкі, куды ў сваю чаргу іх бацькі перасяліліся ў каланіяльныя часы з Індыі.

Сярэднюю адукацыю атрымаў у прэстыжнай прыватнай школе — Вінчэстэрскіі каледжы. У 2001 годзе скончыў Лінкальн-каледж Оксфардскага універсітэта, дзе вывучаў філасофію, палітыку і эканоміку. У 2001—2004 гадах працаваў у Goldman Sachs, затым атрымаў ступень магістра дзелавога адміністравання ў Стэнфардскім універсітэце. Вярнуўся ў Сіці і працаваў у хедж-фондзе . Заснаваў глабальную інвестыцыйную кампанію з абаротам у 1 млрд даляраў, якая спецыялізавалася на падтрымцы малога бізнесу ў Вялікабрытаніі.

### Палітычная кар’ера 
У 2015 годзе перамог на парламенцкіх выбарах у акрузе Рычманд (Ёркс) з вынікам 51,4 %, пагоршыўшы на 11 % аналагічны паказчык кансерватараў на выбарах 2010 года. Тым не менш, перамога апынулася пераканаўчай: наймацнейшы з сапернікаў, кандыдат ад Партыі незалежнасці Мэцью Кук заручыўся падтрымкай усяго толькі 15,2 % выбаршчыкаў. У 2017 годзе Сунак атрымаў ужо 63,9 % галасоў, а лейбарыст Дэн Пэры — 23,4 %.

9 студзеня 2018 года прэм’ер-міністр Тэрэза Мэй арганізавала масавыя кадравыя перастаноўкі малодшых міністраў, у выніку якіх Рышы Сунак упершыню быў прыцягнуты да працы ва ўрадзе, на пасадзе парламенцкага памочніка міністра жыллёва-камунальнай гаспадаркі, суполак і мясцовага самакіравання.

24 ліпеня 2019 года прызначаны галоўным сакратаром казначэйства пры фарміраванні урада Борыса Джонсана, атрымаўшы права ў выпадку неабходнасці ўдзельнічаць у паседжаннях Кабінета.

12 снежня 2019 года атрымаў у сваёй акрузе перамогу з вынікам 63,6 % не пакінуў ніводнага шанцу наймацнейшаму з супернікаў, лейбарысту Томасу Кірквуду (16,4 %).

### Канцлер Казначэйства 
13 лютага 2020 года перамешчаны ў другім кабінеце Джонсана на пасаду канцлера казначэйства пасля адстаўкі Саджыда Джавіда.

У 2020 годзе падчас распаўсюджвання каронавіруснай інфекцыі COVID-19 забяспечваў меры фінансавай дапамогі ўладальнікам закрытых рэстаранаў і дамогся пераносу зацверджання бюджэту на больш позні тэрмін. Будучы прыхільнікам выхаду Вялікабрытаніі з Еўрасаюза, усё ж уступіў у канфрантацыю з Борысам Джонсанам па пытанні заключэння пагаднення з ЕС аб умовах далейшага эканамічнага ўзаемадзеяння (у адрозненне ад прэм’ер-міністра, гатовага ў выпадку неабходнасці да поўнай адмовы ад здзелкі, Сунак лічыў неабходным падпісанне дамоўленасці да 15 кастрычніка 2020 года).

5 ліпеня 2022 года падаў у адстаўку, адзначыўшы: «Было вялізным гонарам выконваць гэтую ролю, але я шкадую, што больш не магу працягваць рабіць гэта з чыстым сумленнем».

### Барацьба за лідэрства ў кансерватыўнай партыі 
13 ліпеня 2022 года адбыўся першы тур выбараў партыйнага лідэра, арганізаваных пасля аб’явы аб адстаўцы Борыса Джонсана. На дадзеным этапе за кандыдатаў галасавалі парламентарыі-кансерватары, і прэтэндэнты, якія засталіся на апошнім месцы або набралі менш за 30 галасоў, выбывалі з далейшай барацьбы. Рышы Сунак заручыўся падтрымкай 88 дэпутатаў і стаў трыумфатарам галасавання. На другім месцы з 67 галасамі засталася Пені Мардонт, на трэцім — Ліз Трас (за яе кандыдатуру выступілі 50 дэпутатаў).

14 ліпеня 2022 года па выніках другога тура першыя тры месцы размеркаваліся ў тым жа парадку, але цяпер Сунак набраў 101 голас, Мардонт — 83 і Трас — 64.

20 ліпеня 2022 года ў апошнім туры галасавання парламентарыяў Сунак атрымаў 135 галасоў і разам з Ліз трас (113 галасоў) прайшоў у фінальны этап — галасаванне радавых членаў партыі.

5 верасня стала вядома, што новым лідэрам Кансерватыўнай партыі абраная Ліз Трас, якая набрала 57,4 % галасоў.

20 кастрычніка 2022 года Ліз Трас падала ў адстаўку з пасады прэм’ер-міністра. У сувязі з гэтым на канец кастрычніка былі прызначаныя выбары новага лідара Кансерватыўнай партыі, і, адпаведна, прэм’ер-міністра. Рышы Сунак зноў разглядаўся як фаварыт гонкі, яго шанцы стаць лідарам партыі і прэм’ер-міністрам ацэньваліся як 50 %.

### Прэм’ер-міністр Вялікабрытаніі 
25 кастрычніка 2022 года Рышы Сунак сустрэўся ў Букінгемскім палацы з каралём Карлам III, які прызначыў яго прэм’ер-міністрам і даручыў яму сфармаваць урад. Рышы Сунак стаў самым маладым прэм’ер-міністрам Вялікабрытаніі за 210 гадоў. Першы візіт на пасадзе кіраўніка брытанскага ўрада зрабіў ва Украіну, дзе сустрэўся з Уладзімірам Зяленскім.

## Асабістае жыццё 
Рышы Сунак жанаты з дачкой сузаснавальніка кампаніі Infosys Нараяны Мурці Акшатэ.

У маі 2022 года Сунак стаў першым палітыкам першага шэрагу, якія трапілі ў складзены газетай «The Sunday Times» спіс найбагацейшых людзей Вялікабрытаніі (яго агульны з жонкай капітал ацэнены ў 730 млн фунтаў стэрлінгаў, што забяспечыла ім 222-е месца ў рэйтынгу).

Катэгорыя:Палітыкі XXI стагоддзя
Катэгорыя:Канцлеры казначэйства Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Лаўрэаты праграмы Фулбрайта
Катэгорыя:Старонкі з недагледжанымі перакладамі