Антуан дэ Бурбон

**Антуан дэ Бурбон** (;  — ) — герцаг дэ Вандом, глава дому Бурбонаў (1537—1562), кароль Навары (1555—1562), бацька першага французскага караля з дому Бурбонаў Генрыха IV Наварскага.

## Біяграфія 
Антуан дэ Бурбон нарадзіўся ў Ла-Феры, Пікардыя, Францыя, і быў сынам Карла IV дэ Бурбон, герцага Вандомскага (2 чэрвеня 1489 — 25 сакавіка 1537) і яго жонкі Франсуазы Алансонскай (1490 — 14 верасня 1550). Старэйшы брат герцага Энгіенскага і Луі дэ Бурбона, прынца Кандэ.

20 кастрычніка 1548 года ў Мулене Антуан ажаніўся з Жаннай д’Альбрэ, дачкой Генрыха д’Альбрэ, караля Навары, і яго жонкі Маргарыты Ангулемскай. Дзякуючы гэтаму шлюбу, пасля смерці цесця ў 1555 годзе, ён стаў графам Фуа, Бігора, Арманьяка, Перыгора, віконтам Беарна і каралём Навары. Навара была акупавана Іспаніяй у 1512 годзе, і Антуан паспрабаваў вярнуць яе сабе.

Герцаг ніколі не меў цвёрдых рэлігійных перакананняў і досыць лёгка змяняў сваю канфесійную прыналежнасць у залежнасці ад сітуацыі. У перыяд міру вярнуўся да каталіцтва, што аддаліла яго ад жонкі. Меў сувязь з Луізай дэ Ла Берадзьер, «красуняй Руэ», якая ў 1555 годзе нарадзіла яму сына (Шарль III дэ Бурбон (1554 — 1610), архібіскуп руанскі). Антуан праславіўся як легкадумны і ненадзейны чалавек. Ён часта расчароўваў сваіх паслядоўнікаў, заляцаючыся са сваімі праціўнікамі.

Хоць ягоны брат і быў главой пратэстантской фракцыі, Антуан не меў жадання марнаваць большую частку свайго жыцця на барацьбу з каралём Францыі. Калі Кацярына Медычы, рэгентка пры сваім малалетнім сыне Карле IX Французскім, прапанавала яму ў 1561 годзе пасаду генерал-лейтэнанта каралеўства, герцаг пагадзіўся. Калі ягоная жонка ў 1562 годзе дазволіла гугенотам разграміць капліцу Вандомаў і цэрквы ў горадзе, ён пагражаў адправіць яе ў жаночы кляштар. У выніку ёй давялося шукаць прытулку ў Беарне.

У тым жа годзе ён аблажыў і ўзяў захоплены гугенотамі Руан, дзе і быў смяротна паранены 13 лістапада 1562 года. Памёр недалёка ад Андэлі (Эр).

## Сям'я і дзеці 
thumb|130px|left|Герб Антуана дэ Бурбона.
Дзеці ад Жанны д’Альбрэ:
* Генрых (1551—1553), герцаг Бамон
* **Анры дэ Бурбон** (1553—1610), пасля кароль Навары (1572—1610) пад імем Генрыха III, затым кароль Францыі (1589—1610) пад імем **Генрыха IV**
* Людовік (1555—1557), граф Марль
* Мадлен (1556)
* **Кацярына дэ Бурбон** (1559—1604), герцагіня д’Альбрэ, графіня д’Арманьяк і дэ Радэз; у шлюбе з Генрыхам II *Добрым*, герцагам Латарынгіі.

Дзеці ад Луізы дэ ла Бердэзьер:
* Шарль (1554—1610), архібіскуп Руанскі

## У культуры 
* Бэн Олдрыдж выканаў ролю Антуана Бурбона ў тэлесерыяле «Царства», ЗША, 2013-2016 гг.
* Нікалас Бернс выканаў ролю Антуана Бурбона ў тэлесерыяле «Каралева змей», ЗША, 2022 г.
* Антуан Бурбон з'яўляецца другарадным героем рамана Аляксандра Дзюма-бацькі «Дзве Дыяны» (1847).
* Персанаж рамана Генрыха Мана «Маладыя гады караля Генрыха IV».

## Крыніцы 
## Літаратура 
* *Семёнов И. С.* Христианские династии Европы. Династии, сохранившие статус владетельных. Генеалогический справочник / Научный редактор Е. И. Куксина. Предисловие О. Н. Наумов. — : ОЛМА-ПРЕСС, 2002. — 494 с. — 3000 экз. — ISBN 5-224-02516-8
* *Устинов В. Г.* Столетняя война и Войны Роз. — : АСТ: Астрель, Хранитель, 2007. — 637 с. — (Историческая библиотека). — 1500 экз. — ISBN 978-5-17-042765-9

Антуан
Катэгорыя: каралі наварскія
Катэгорыя:Кіраўнікі Еўропы XVI стагоддзя
Катэгорыя:Герцагі дэ Вандом
Катэгорыя:Военачальнікі Францыі
Катэгорыя:Удзельнікі Рэлігійных войнаў: Каталікі
Катэгорыя:Прынцы крыві