Інцыдэнт з амерыканскім беспілотнікам у Чорным моры

14 сакавіка 2023 года расійскія знішчальнікі Су-27 падчас сутыкнення пашкодзілі амерыканскі беспілотнік MQ-9 Reaper. Пасля БПЛА быў затоплены амерыканскім камандаваннем у Чорным моры.

Інцыдэнт стаў першым прамым сутыкненнем паміж ВПС Расіі і ЗША з моманту пачатку ўварвання Расіі на Украіну. 

Згодна Deutsche Welle, здарэнне стала першым выпадкам з часоў Халоднай вайны, калі амерыканскае паветранае судна пацярпела крушэнне з-за ўздзеяння расійскіх самалётаў.

## Перадгісторыя 
ЗША выкарыстоўвалі беспілотнікі MQ-9 Reaper над Чорным морам яшчэ да пачатку ўварвання для назірання за тэрыторыяй. Хоць расійскія самалёты і раней суправаджалі амерыканскія дроны, да небяспечных наступстваў гэта не прыводзіла.

## Ход падзей 
### Амерыканская версія 
Са слоў высокапастаўленага вайсковага прадстаўніка ЗША, беспілотнік MQ-9 Reaper вылецеў раніцай у аўторак са сваёй базы ў Румыніі для выканання запланаванай разведвальнай місіі, якая доўжыцца ў сярэднім ад 9 да 10 гадзін. Дрон не быў узброены і вёў разведку прыкладна ў 75 мілях (120 кіламетрах) на паўднёвы захад ад паўвострава Крым, у суправаджэнні двух расійскіх самалётаў. Перад сутыкненнем расійскія знішчальнікі некалькі разоў скідалі паліва на дрон.

### Расійская версія 
Міністэрства абароны Расіі заявіла, што расійскія знішчальнікі *«бартавое ўзбраенне не ўжывалі, з беспілотным лятальным апаратам у кантакт не ўступалі і шчасна вярнуліся на аэрадром базавання»*. Па паведамленні расіян, БПЛА здзейсніў палёт з адключанымі транспандэрамі, пры гэтым парушыўшы межы ўстаноўленага ў дадзеным раёне часовага рэжыму паветранай прасторы, інфармацыя аб якім была апублікавана ў адпаведнасці з міжнароднымі стандартамі. 

## Рэакцыя 
Міністр замежных спраў Украіны Дзмітрый Кулеба заявіў, што пакуль Расія валодае Крымскім паўвостравам, Чорнае мора не будзе бяспечным месцам.

Афіцыйны прадстаўнік Пентагона ў эфіры тэлеканала CNN паведаміў, што ЗША *«ў тым, што тычыцца гэтага канкрэтнага беспілотніка, робяць крокі, каб абараніць сваю ўласнасць»* і, што *«не хацелася, каб хтосьці, прыбраў іх да рук»*. Амерыканскі бок назваў дзеянні расіян *«безразважнымі, неабгрунтаванымі і непрафесійнымі»*. 

Прэс-сакратар прэзідэнта Расіі Дзмітрый Пяскоў параіў *«не лятаць там, дзе не трэба»*.

15 сакавіка сакратар Савета бяспекі РФ Мікалай Патрушаў заявіў, што Масква абавязкова паспрабуе падняць абломкі амерыканскага беспілотніка. На яго думку, гэта зрабіць неабходна. Таксама чыноўнік заявіў, што інцыдэнт з беспілотнікам з’яўляецца канчатковым пацвярджэннем таго, што ЗША бяруць непасрэдны ўдзел у тым, што адбываецца ва Украіне. У той жа дзень прэс-сакратар прэзідэнта РФ Дзмітрый Пяскоў выказаў меркаванне, што адносіны паміж Расіяй і Злучанымі Штатамі знаходзяцца ў сваёй самай нізкай кропцы і ў жаласным стане. З ягоных слоў, Уладзімір Пуцін валодае інфармацыяй пра інцыдэнт, але кантактаў з ЗША на вышэйшым узроўні не было.

## Ацэнкі 
Украінскі ваенны эксперт  назваў дзеянні расійскіх знішчальнікаў інфармацыйным ударам і выказаў здагадку, што *«такія інцыдэнты — гэта запрашэнне да перамоваў»*. Прафесар па вывучэнні вайны ў Каралеўскім каледжы Вялікабрытаніі Майкл Кларк паведаміў Бі-бі-сі, што сутыкненне *«амаль напэўна было выпадковасцю»*.

## Гл. таксама 
* Інцыдэнт з кітайскім аэрастатам (2023)

## Зноскі 
Катэгорыя:Міжнародныя інцыдэнты
Катэгорыя:Падзеі 14 сакавіка
Катэгорыя:Сакавік 2023 года
Катэгорыя:2023 год у ЗША
Катэгорыя:2023 год у Расіі
Катэгорыя:Канфлікты 2023 года
Катэгорыя:Авіяцыйныя здарэнні 2023 года
Катэгорыя:Расійска-амерыканскія адносіны
Катэгорыя:Старонкі з недагледжанымі перакладамі