open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Міхаіл Іванавіч Комаў

**Міхаіл Iванавiч Комаў** (, Успеніўка, цяпер Сарацкі раён Адэскай вобласці Украіны — , ) — савецкі і беларускі кінааператар мультыплікацыйных і мастацкіх фільмаў кінастудыі «Беларусьфільм».

## Біяграфія 
У 1960 скончыў Адэскае вучылішча кінематаграфіі, па спецыяльнасці — «механік па рамонце і абслугоўванню здымачнай тэхнікі». У 1960 годзе прыняты на кінастудыю «Беларусьфільм». Пачаў працу асістэнтам кінааператара, затым другім кінааператарам на ігравых і мастацкіх фільмах. У 1973 годзе скончыў Ленінградскі інстытут кінаінжынераў Санкт-Пецярбургскі дзяржаўны ўніверсітэт кіно і тэлебачання. З 1979 — кінааператар мультстудыі «Беларусьфільм».

## Фільмаграфія 
### Ас. кінааператара мастацкіх фільмаў 
# 1964 — Рагаты бастыён
# 1965 — Горад майстроў
# 1966 — Саша-Сашанька
# 1966 — Я родам з дзяцінства
# 1967 — Побач з вамі другая назва Машыністкі
# 1968 — Іван Макаравіч
# 1969 — Я, Францыск Скарына…
# 1969 — Мы з Вулканам

### Кінааператар мастацкіх фільмаў 
# 1970/1971/1972 — Руіны страляюць…
# 1972 — Пасля кірмашу
# 1973 — Цешча
# 1974 — Полымя
# 1974 — Вясёлы калейдаскоп
# 1975 — Аперацыя «Ансамбль»
# 1976 — Пра цмока на балконе, пра дзяцей і самакат
# 1976 — Спытай сябе
# 1976 — Лёгка быць добрым
# 1978 — Дажджы па ўсёй тэрыторыі

### Оператор-постановщик мультипликационных фильмов 
# 1979 — Ціхае балота
# 1980 — Несцерка
# 1980 — Пустэльнік і ружа
# 1981 — Пра ката, Васю і паляўнічую катавасію
# 1982 — Куды знік Месяц?
# 1982 — Ліса, мядзведзь і мужык
# 1982 — Песнь пра зубра
# 1983 — Дзед і журавель
# 1983 — Як Васіль гаспадарыў
# 1984 — Гліняная Аўдотка
# 1984 — Не шамацець!
# 1984 — Асенні падарунак фей — *мультыплікат да фільма*
# 1985 — Каўбойскія гульні
# 1985 — Ты мяне не бойся
# 1986 — Казкі-небыліцы дзеда Ягора
# 1986 — Апошні прылёт марсіянаў
# 1986 — Летнія ўражанні аб планеце Z — *мультыплікат да фільма*
# 1986 — Палёт у краіну пачвараў — *мультыплікат да фільма*
# 1987 — Капрычыа
# 1987 — Ладдзя роспачы
# 1987 — Прыпавесць пра Гасана
# 1987 — Скрозь шэры камень
# 1988 — Кончерто Гроса
# 1988 — Крокі (альманах: 3. Рыса)
# 1988 — Куб
# 1988 — Прасветленая ноч
# 1988 — Марафон
# 1989 — Вечарына
# 1990 — Апошні
# 1990 — Вельмі стары чалавек з велізарнымі крыламі
# 1990 — Капялюш і футбол
# 1990 — Пакацігарошак
# 1991 — Варона
# 1991 — Гары, гары…
# 1991 — Ідэя
# 1993 — Дэкамерон

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Кінааператары СССР
Катэгорыя:Кінааператары Беларусі
Аляксандра Платонаўна Усава

**Аляксандра Платонаўна Усава** (1898—1965) — савецкая вучоная ў галіне педагогікі, спецыяліст па дашкольным выхаванні, заснавальніца сучаснай дыдактыкі дзіцячага сада, доктар педагагічных навук (1959), прафесар (1960), член-карэспандэнт АПН СССР (1950).

## Біяграфія 
Нарадзілася 30 кастрычніка 1898 года ў прыіску Надзеждзінскім Іркуцкай губерні.

З 1921 года пачала педагагічную дзейнасць — настаўнікам у Іркуцкай пачатковай школе.

У 1926 годзе пасля заканчэння Ленінградскага дзяржаўнага педагагічнага інстытута імя А. І. Герцэна была пакінута працаваць у інстытуце ў якасці выкладчыка. З 1932 па 1941 гады — загадчык кафедры дашкольнай педагогікі ЛДПІ. У перыяд Вялікай Айчыннай вайны падчас блакады Ленінграда удзельнічала ў эвакуацыі дзяцей.

З 1942 па 1945 гады загадвала Цэнтральным навукова-метадычным кабінетам па дашкольным выхаванні Міністэрства асветы РСФСР. З 1945 года працавала ў НДІ тэорыі і гісторыі педагогікі АПН РСФСР, з 1960 года — НДІ дашкольнага выхавання АПН СССР.

У 1940 абараніла кандыдацкую дысертацыю на тэму «Да пытання аб ролі творчай гульні ў выхаванні дзіцяці дашкольніка», У 1959 годзе — доктарскую дысертацыю. У 1960 годзе А. П. Усавай прысвоена званне прафесара. У 1950 годзе а. П. Усава была абраная членам-карэспандэнтам АПН СССР.

А. П. Усава распрацоўвала тэарэтычныя асновы навучання дзяцей дашкольнага ўзросту ва ўмовах дзіцячага сада і сям’і, даследавала шляхі аптымізацыі падрыхтоўкі дзяцей да паступлення ў школу. А. П. Усавай закладзены асновы псіхолага-педагагічнай канцэпцыі гатоўнасці да школьнага навучання, яна ўнесла значны ўклад у даследаванне праблемы дзіцячай гульні, зместу, формаў і метадаў навучання ў дзіцячым садзе. Вынікі гэтых даследаванняў знайшлі ўвасабленне ў праграмах выхавання ў дашкольных установах СССР. Шэраг работ А. П. Усавай прысвечаны распрацоўцы прынцыпаў сэнсарнага выхавання ў дзіцячым садзе, выкарыстанні народнай творчасці ў выхаванні дашкольнікаў.

А. П. Усава была старшынёй аб’яднанай камісіі АПН СССР па распрацоўцы комплекснай праграмы выхаваўчай работы з дзецьмі ад ранняга ўзросту да паступлення ў школу. Вынікам працы гэтай камісіі з’явілася «Праграма выхавання ў дзіцячым садзе» якая была выдадзена ў 1963 годзе.

Памерла 16 ліпеня 1965 года ў Маскве.

## Літаратура 
* *Педагогический энциклопедический словарь* / Гл. ред. Б. М. Бим-Бад. —  : Большая российская энциклопедия, 2002 г. — 527 с. — 475—476 с. — ISBN 5-85270-230-7
* *История советской дошкольной педагогики: Хрестоматия* / Сост. Н. Б. Мчедлидзе и др.; Под ред. М. Н. Колмаковой, В. И. Логиновой. — 2-е изд., перераб. и доп. —  : Просвещение, 1988 г. — 446 с. — ISBN 5-09-000310-6
* *Советская педагогика: ежемесячный научно-теоретический журнал / АПН СССР. — : Педагогика, Вып. 7—12, 1965 г. — 158 с. *

Катэгорыя:Члены-карэспандэнты АПН СССР
Катэгорыя:Педагогі Расіі
Катэгорыя:Педагогі СССР
Спіс узнагарод і намінацый Aespa

Паўднёвакарэйскі дзявочы гурт Aespa атрымаў мноства ўзнагарод, у тым ліку тры Korean Music Awards, чатыры Melon Music Awards, чатыры Golden Disc Awards, дзве MAMA Awards і дзве Seoul Music Awards.

## Узнагароды і намінацыі 
## Нататкі 
## Зноскі 
Катэгорыя:Спісы:Музыка
Aespa
Комаў

**Комаў** — прозвішча.

## Вядомыя асобы 
* Акцябр Паўлавіч Комаў — вучоны ў галіне дэрматалогіі і венералогіі
* Міхаіл Іванавіч Комаў — савецкі і беларускі кінааператар мультыплікацыйных і мастацкіх фільмаў

## Гл. таксама 
* Комава
Panzerkampfwagen I

**Panzerkampfwagen I** — германскі лёгкі танк 1930-х гадоў. У заходняй літаратуры распаўсюджана таксама назва **Panzer I** (Панцэр I), у савецкай літаратуры традыцыйна пазначаўся як **Т-1**. Паводле германскай ведамаснай сістэме пазначэнняў ваеннай тэхнікі насіў індэкс **Sd.Kfz.101**. Першы германскі серыйны танк пасля канцу Першай сусветнай вайны, Pz.Kpfw.I быў распрацаваны ў 1930—1934 гадах фірмай Krupp і Daimler-Benz. Серыйна вырабляўся з 1934 года па 1937 год, усяго было выпушчана 1575 танкаў гэтага тыпу.

Катэгорыя:Танкі паводле алфавіта
Катэгорыя:Танкі Германіі перыяду Другой сусветнай вайны
Катэгорыя:Лёгкія танкі
Старманія

**Старманія** (Starmania) — мюзікл у жанры рок-опера на французскай мове, 1979 года. Словы: Люк Пламандон. Музыка: Мішэль Бержэ. У першай пастаноўцы брала ўдзел Франс Галь. Упершыню пастаўлены 10 красавіка 1979, тады ж выйшлі пласцінкі з поўным запісам аўдыё (1979), а папярэдне выйшаў зборнік галоўных песень (1978). Потым былі спектаклі ў Квебеку і Францыі ў розных варыянтах гэтай версіі.

**Старманія 88** — другая, абноўленая версія з аранжыроўкай у стылі нью-вэіў (1988). Для яе таксама быў выпушчаны спачатку зборнік з асноўнымі песнямі, потым поўны аўдыёзапіс. Толькі для гэтай версіі запісалі разам аўдыё і відэа, выпусціўшы на DVD-дыску (1989).

Вакальныя партыі:
* Мары-Жанна / Marie-Jeanne — робат-дзяўчына, прыслугоўвае ў кавярні, апавядальнік твора
* Джоні Ракфор / Johnny Rockfort — важак разбойніцкай банды «Чорныя зоркі», пратаганіст
* Крысталь / Cristal — дзяўчына, вядучая праграмы «Старманія»
* Садзія / Sadia — багатая дзяўчына з разбойнікаў
* Зігі / Ziggy — прадавец у музычным магазіне
* Зэро Жанве / Zéro Janvier — палітык, буйны капіталіст, імкнецца ўстанавіць дыктатуру
* Стэла Спотлайт / Stella Spotlight — пастарэлая акцёрка
* Ражэ-Ражэ / Roger-Roger — тэлевізійны робат (у першай версіі: прапаведнік)
* удзельнікі хора

Катэгорыя:Мюзікл
Катэгорыя:Рок-оперы
Катэгорыя:Музыка Францыі
Катэгорыя:Музыка Канады
Катэгорыя:Музычныя творы 1979 года
Катэгорыя:Антыўтопіі
Галаўко

**Галаўко** — беларускае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Анатоль Аляксандравіч Галаўко (1925—2014) — беларускі юрыст, прафесар, заслужаны юрыст Рэспублікі Беларусь (1990).
* Сяргей Аляксандравіч Галаўко (нар. 1928) — беларускі педагог, спецыяліст у галіне агульнай педагогікі, гісторыі педагогікі і адукацыі.
* Уладзімір Адамавіч Галаўко (нар. 1960) — беларускі спецыяліст у галіне сістэмнага аналізу, кіравання і апрацоўкі інфармацыі.
Факультэт электронна-інфармацыйных сістэм БрДТУ

**Факультэт электронна-інфармацыйных сістэм БрДТУ** — адзін з факультэтаў Брэсцкага дзяржаўнага тэхнічнага ўніверсітэта. Факультэт быў створаны ў 2005 годзе. Факультэт займаецца даследаваннямі і падрыхтоўкай высокакваліфікаваных кадраў для галін інфармацыйна-электроннага профілю заходняга рэгіёна Рэспублікі Беларусь.

## Склад факультэта 
У складзе факультэта знаходзяцца наступныя кафедры:
* інтэлектуальных інфармацыйных тэхналогій
* ЭВМ і сістэм
* вышэйшай матэматыкі
* фізікі

## Дэканы 
* Святлана Фёдараўна Лебедзь

## Спасылкі 
* Факультэта электронна-інфармацыйных сістэм БрДТУ 

Катэгорыя:2005 год у Брэсце
Катэгорыя:З’явіліся ў 2005 годзе
Электронна-інфармацыйных сістэм
Факультэт інжынерных сістэм і экалогіі БрДТУ

**Факультэт інжынерных сістэм і экалогіі БрДТУ** — адзін з факультэтаў Брэсцкага дзяржаўнага тэхнічнага ўніверсітэта. Заснаваны ў 1971 годзе як гідрамеліярацыйны факультэт. Факультэт арганізуе падрыхтоўку інжынераў для вырашэння праблем экалагічнага кірунку ў водагаспадарчым будаўніцтве, арганізацыі бяспечнай жыццядзейнасці людзей, укаранення эфектыўных тэхналогій для ачысткі прыродных і сцёкавых вод.

## Гісторыя 
У 1976 годзе факультэт быў раздзелены на два факультэты: дэканам гідрамеліярацыйнага факультэта прызначаны Юрый Васілевіч Сцефаненка, а Барыс Васілевіч Карасёў узначаліў факультэт водазабеспячэння і каналізацыі.

У перыяд з 1982 па 1984 гады дэканам факультэта водазабеспячэння і каналізацыі працаваў Васіль Цімафеевіч Васільчанка.

У 1984 годзе факультэты зноў аб’ядналі і дэканам факультэта водазабеспячэння і гідрамеліярацыі прызначаны Юрый Васілевіч Сцефаненка.

## Склад факультэта 
У складзе факультэта знаходзяцца наступныя кафедры:
* Беларускай і рускай моў
* Водазабеспячэння, водаадвядзення і аховы водных рэсурсаў
* Інжынернай экалогіі і хіміі
* Начартальнай геаметрыі і інжынернай графікі
* Прыродаўладкавання
* Цеплагазазабеспячэння і вентыляцыі

## Папярэднія назвы 
* Гідрамеліярацыйны факультэт
* Факультэт водазабяспячэння і гідрамеліярацыі

## Дэканы 
* Барыс Васільевіч Карасёў (1971—1976, 1976—1982 — дэкан факультэта водазабеспячэння і каналізацыі)
* Васіль Цімафеевіч Васільчанка (1982—1984 — дэкан факультэта водазабеспячэння і каналізацыі)
* Юрый Васілевіч Сцефаненка (1976—1984 — дэкан гідрамеліярацыйнага факультэта, 1984—2008 — дэкан факультэта водазабеспячэння і гідрамеліярацыі)
* Аляксандр Аляксандравіч Волчак (з 2009)

## Спасылкі 
* Факультэт інжынерных сістэм і экалогіі 

Катэгорыя:1971 год у Брэсце
Катэгорыя:З’явіліся ў 1971 годзе
Катэгорыя:Маскоўская вуліца (Брэст)
Каравай

**Каравай** — вялікі круглы пышны хлеб з упрыгожваннямі з цеста. Звычайна яго пякуць на вяселле ці іншыя ўрачыстасці і святы, выконвае святочна-рытуальныя функцыі.

Вясельны каравай сімвалізуе багацце, дабрабыт будачай сям’і, атаясамліваецца з маладымі, іх доляй і шчасцем.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Вяселле
Катэгорыя:Хлебабулачныя вырабы
Катэгорыя:Славянская абрадавая ежа і напоі
Катэгорыя:Абрадавая выпечка
Уладзімір Адамавіч Галаўко

**Уладзімір Адамавіч Галаўко** (нар. , в. Бярозавічы, Пінскі раён, Брэсцкая вобласць) — беларускі спецыяліст у галіне сістэмнага аналізу, кіравання і апрацоўкі інфармацыі. Доктар тэхнічных навук (2003), прафесар (2004).

## Біяграфія 
Скончыў Маскоўскае вышэйшае тэхнічнае вучылішча імя М. Э. Баўмана (спецыяльнасць «Аўтаматычныя інфармацыйныя ўстройствы», кваліфікацыя «Інжынер-электрык», 1984), Інстытут тэхнічнай кібернетыкі АН БССР (аспірантура, 1989), Аб’яднаны інстытут праблем інфарматыкі НАН Беларусі (дактарантура, 2002).
    
Працаваў у Інстытуце тэхнічнай кібернетыкі (Мінск, 1984—1986; Брэсцкае аддзяленне, 1991—1994), Брэсцкім дзяржаўным тэхнічным універсітэце (з 1994, прафесар кафедры інтэлектуальных інфармацыйных тэхналогій, з 2003 — загадчык кафедры).

Навуковыя інтарэсы: адмоваўстойлівыя сістэмы; тэорыя навучання і пабудовы інтэлектуальных сістэм, якія базіруюцца на біялагічных асновах штучнага інтэлекту; нейрасеткавыя тэхналогіі кіравання мабільнымі робатамі; тэорыя нейронных сетак і штучных імунных сістэм; інтэлектуальная апрацоўка сігналаў; распазнаванне вобразаў.

## Бібліяграфія 
* Нейросетевые методы обучения и обработки информации в системах управления и прогнозирования : автореферат диссертации … доктора технических наук : 05.13.01 / Головко Владимир Адамович. — Минск, 2002.
       

## Літаратура 
* 
* Головко Владимир Адамович // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2006. — Т. 3. — С. 69.
* Головко Владимир Адамович // Брэст = Брест = Brest : 1000 : энциклопедия. — Минск, 2019. — С. 360.
* Головко Владимир Адамович // Профессора, доценты, преподаватели Брестского государственного технического университета (к 50-летию со дня основания). — Брест, 2016. — С. 21.
 

Катэгорыя:Кібернетыкі СССР
Катэгорыя:Кібернетыкі Беларусі
Зігмунд Казіміравіч Зіновіч

**Зігмунд Казіміравіч Зіновіч** (нар. , Брэст) — беларускі хімік, спецыяліст у галіне хіміі вымокамалекулярных злучэнняў. Доктар хімічных навук (1988), прафесар (1989).

## Біяграфія 
Скончыў Брэсцкі дзяржаўны педагагічны інстытут імя А. С. Пушкіна (1960).

Працаваў у Брэсцкім політэхнічным інстытуце (з 1972, прафесар кафедры хіміі, у 1974—1998 — загадчык кафедры), адначасова ў Люблінскай палітэхніцы (Польшча, з 1989).
 
Навуковыя інтарэсы: тэхналогія высоканапоўненых кампазіцыйных матэрыялаў і тэрмаўстойлівых палімераў.

## Бібліяграфія 
* Элементосодержащие фурановые олигомеры и полимеры : автореферат диссертации … доктора химических наук : 02.00.06 / Зинович Сигизмунд Казимирович. ― Москва, 1988.
* Получение и исследование полимеров на основе некоторых фурановых альдегидов и карбамида : автореферат диссертации … кандидата химических наук / Зинович Сигизмунд Казимирович. ― Москва, 1971.

## Літаратура 
* 
* Наша история : 40-летию Брестского государственного технического университета посвящается (1966—2006 гг.). ― Брест, 2006. — Информация: заведующий кафедрой в 1974—1990 (с. 110).
 

Катэгорыя:Хімікі СССР
Катэгорыя:Хімікі Беларусі
Што вы ведаеце пра гэта?

**«Што вы ведаеце пра гэта?»** () ― нямецкі кароткаметражны мастацкі фільм 2015 года. Заснаваны на вершы нямецкай паэткі .

## Сюжэт 
У шасці сцэнах сустракаюцца вельмі розныя людзі, якіх аб’ядноўвае адно: яны вераць, што ведаюць адзін пра аднаго ўсё, нават не перакінуўшыся і словам. Яны асуджаюць адзін аднаго на падставе знешняга выгляду або клішэ, пазбягаюць адзін аднаго замест таго, каб набліжацца адзін да аднаго і часта прапускаюць магчымасць вырашыць праблему, сказаць праўду ці проста ўсміхнуцца. У рэшце рэшт, з’яўляецца дзіця, якое вяртае крыху надзеі ў прадузяты свет дарослых.

## Здымачная група 
* сцэнарый ― Анке Фукс.

## Удзел у фестывалях 
* Удзельнік галоўнай праграмы «Filmfestival Münster 2015».
* Удзельнік праграмы мадрыдскага фестываля «Alcine».

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Кароткаметражныя фільмы Германіі
Катэгорыя:Фільмы Германіі 2015 года
Катэгорыя:Экранізацыі літаратурных твораў
Першы раз

**«Першы раз»** () — нямецкі кароткаметражны мастацкі фільм рэжысёра Лукаса Гоя, зняты ў 2013 годзе.
## Сюжэт
Фільм пра маладых і нявопытных. Першы раз самы хвалюючы…
## У ролях
## Здымачная група
*рэжысёр — Лукас Гой
*сцэнарый — Петэр Шлегель, Себасцьян Кох
*аператар — Стэфан Шэман
*мантаж — Себасцьян Кох
*гук — Дэніс Кетнэр
*святло — Крысціян Мюлер
## Удзел у фестывалях і ўзнагароды
*Camgaroo Award 2014 — намінацыя ў катэгорыі «Schulprojekt».
*Фестываль кароткаметражных фільмаў NRW школ «Cinedom» і «Filmhaus» — 2-е месца ў намінацыі «Allgemeinbildenden Schulen».
## Зноскі
## Спасылкі
*

Катэгорыя:Фільмы Германіі
Эма Пятроўна Галавач

**Эма Пятроўна Галавач** (нар. , Ютэрбаг, Германія) — беларускі эканаміст. Доктар тэхнічных навук (2001), кандыдат эканамічных навук (1992), прафесар.

## Біяграфія 
Скончыла Беларускі політэхнічны інстытут (спецыяльнасць «Эканоміка і арганізацыя будаўніцтва», 1983; аспірантура, 1990).
    
Працавала ў Брэсцкім дзяржаўным тэхнічным універсітэце (1985—2018, прафесар кафедры сусветнай эканомікі, маркетынгу, інвестыцый, у 1999—2004 — загадчык кафедры), Акадэміі фізічнага выхавання Юзафа Пілсудскага ў Варшаве (Бяла Падляска, Польшча; з 2018, прафесар кафедры гуманітарных і сацыяльных навук).

Навуковыя інтарэсы: павышэнне арганізацыйнай надзейнасці і ўстойлівасці прадпрыемстваў інвестыцыйна-будаўнічага комплексу; даследаванне паводзін спажыўцоў на рынку турысцкіх паслуг.

## Бібліяграфія 
* Научные основы повышения организационной надежности и устойчивости предприятий инвестиционно-строительного комплекса : автореферат диссертации … доктора технических наук : 05.02.22 / Головач Эмма Петровна. ― Москва, 2001.
* Оценка устойчивости предприятий инвестиционного комплекса (на примере строительных организаций) : автореферат диссертации … кандидата экономических наук : 08.00.05 / Головач Эмма Петровна. ― Минск, 1992.
     

## Літаратура 
* Головач Эмма Петровна // Брэст = Брест = Brest : 1000 : энциклопедия. — Минск, 2019. — С. 360.
* Головач Эмма Петровна // Профессора, доценты, преподаватели Брестского государственного технического университета (к 50-летию со дня основания) : библиографический справочник. — Брест, 2016. — С. 53.
Рубахаў

**Рубахаў** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Аляксандр Іванавіч Рубахаў (нар. 1948) — беларускі спецыяліст у галіне эканомікі, тэхналогіі і арганізацыі будаўніцтва.
* Іван Кірылавіч Рубахаў — беларускі інжынер-будаўнік, гаспадарчы дзеяч. Заслужаны будаўнік Беларускай ССР (1975).
Аляксандр Іванавіч Рубахаў

**Аляксандр Іванавіч Рубахаў** (нар. , Гомель) — беларускі спецыяліст у галіне эканомікі, тэхналогіі і арганізацыі будаўніцтва. Доктар эканамічных навук (2002), доктар тэхнічных навук (1992), прафесар (1991).

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі політэхнічны інстытут (1970).
    
Працаваў у Брэсцкім дзяржаўным тэхнічным універсітэце (1971–2008, прафесар кафедры сусветнай эканомікі, маркетынгу, інвестыцый, у 1992–1997 – загадчык кафедры менеджменту і маркетынгу), Гуманітарна-прыродазнаўчым універсітэце імя Яна Длугаша ў Чэнстахове (Польшча), Чэнстахоўскім політэхнічным універсітэце (Польшча), Акадэміі фізічнага выхавання Юзафа Пілсудскага ў Варшаве (Бяла Падляска, Польшча). 

Навуковыя інтарэсы: сістэматэхніка будаўніцтва; інвестыцыйнае праектаванне; міжнародны маркетынг; эканоміка турызму.

## Бібліяграфія 
* Экономические методы повышения гибкости и устойчивости строительных предприятий : автореферат диссертации … доктора экономических наук : 08.00.05 / Рубахов Александр Иванович. ― Москва, 2002.
* Научные основы повышения организационной гибкости в стротительстве : автореферат диссертации … доктора технических наук : 05.23.08 / Рубахов Александр Иванович. ― Москва, 1991.
* Wybrane aspekty zarządzania ryzykiem marketingowym przedsiębiorstw turystycznych / Aliaksandr Rubakhau, Ema Halawach // Marketing i Zarządzanie. — 2014. — № 34. — S. 23—35.
   

## Літаратура 
* Рубахаў Аляксандр Іванавіч // Беларуская энцыклапедыя : у 18 т. — Мінск, 2001. — Т. 13. — С. 418.
* Рубахов Александр Иванович // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2008. — Т. 6. — С. 517.
* Рубахов Александр Иванович // Регионы Беларуси : энциклопедия : в 7 т. — Минск, 2013. — Т. 3 : Гомельская область : в 2 кн., кн. 2. — С. 296.
* Рубахов Александр Иванович // Брэст = Брест = Brest : 1000 : энциклопедия. — Минск, 2019. — С. 361.
* Наша история : 40-летию Брестского государственного технического университета посвящается (1966—2006 гг.). ― Брест, 2006. — Информация на с. 54—55, 137, 141—142.
Пеліканы (значэнні)

**Пеліканы** — назва таксона і гідронім.

*  — род птушак атрада пеліканападобных.
* Пеліканы — возера ў Беларусі, у Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці.
Іван Уладзіміравіч Дуда

**Іван Уладзіміравіч Дуда** () — беларускі вучоны ў галіне акушэрства і гінекалогіі. Доктар медыцынскіх навук (1984), прафесар (1986).

## Біяграфія 
Скончыў Віцебскі медыцынскі інстытут (1961). З 1964 па 1989 гады ў Мінскім медыцынскім інстытуце. З 1990 года ў Беларускай медыцынскай акадэміі паслядыпломнай адукацыі (з 1990 па 2000 г. загадчык 1-й кафедры акушэрства і гінекалогіі).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Акушэры Беларусі
Катэгорыя:Гінеколагі Беларусі
Катэгорыя:Акушэры СССР
Катэгорыя:Гінеколагі СССР
Машынабудаўнічы факультэт БрДТУ

**Машынабудаўнічы факультэт БрДТУ** — адзін з факультэтаў Брэсцкага дзяржаўнага тэхнічнага ўніверсітэта. Заснаваны ў 1984 годзе як электронна-механічны. З 2005 года ў выніку рэарганізацыі ўзнік машынабудаўнічы факультэт. Факультэт займаецца даследаваннямі і падрыхтоўкай высокакваліфікаваных кадраў для галін машынабудаўнічага профілю.

## Склад факультэта 
У складзе факультэта знаходзяцца наступныя кафедры:
* аўтаматызацыі тэхналагічных працэсаў і вытворчасцей
* машыназнаўства
* прыкладной механікі
* гуманітарных навук
* машынабудавання і эксплуатацыі аўтамабіляў

## Дэканы 
* Антон Паўлавіч Акуліч (1994—2005)
* Аляксандр Вячаслававіч Драган (2009—2018)

## Спасылкі 
* Машынабудаўнічы факультэт БрДТУ 

Катэгорыя:1984 год у Брэсце
Катэгорыя:З’явіліся ў 1984 годзе

Катэгорыя:Маскоўская вуліца (Брэст)
Аляксандр Акуліч

**Аляксандр Акуліч**:
* Аляксандр Васілевіч Акуліч (нар. 1957) — беларускі вынаходнік, доктар тэхнічных навук, прафесар.
* Аляксандр Канстанцінавіч Акуліч — беларускі ваенны.
Эканамічны факультэт БрДТУ

**Эканамічны факультэт БрДТУ** — адзін з факультэтаў Брэсцкага дзяржаўнага тэхнічнага ўніверсітэта. Факультэт быў створаны 1 лютага 1995 года. Ён быў заснаваны на базе студэнтаў спецыяльнасці «Камерцыйная дзейнасць» набораў 1993 года (2 групы, у якіх 25 чалавек вучыліся за кошт бюджэту, а 11 чалавек упершыню ў гісторыі тады яшчэ Брэсцкага політэхнічнага інстытута самі аплачвалі сваё навучанне) і 1994 года (6 груп), якія да гэтага адносіліся да будаўнічага факультэта. У далейшым на факультэце былі адкрыты наступныя спецыяльнасці: Маркетынг; Сусветная эканоміка; Бухгалтарскі ўлік, аналіз і аўдыт; Фінансы і крэдыт; Эканоміка і кіраванне на прадпрыемстве; Арганізацыя вытворчасці. З 1995 года дэканам факультэта з’яўляўся кандыдат тэхнічных навук, дацэнт Анатоль Пятровіч Радчук.

## Склад факультэта 
У складзе факультэта знаходзяцца наступныя кафедры:
* бухгалтарскага ўліку, аналізу і аўдыту
* замежных моў
* інфарматыкі і прыкладной матэматыкі
* менеджменту
* сусветнай эканомікі, маркетынгу, інвестыцый
* эканамічнай тэорыі і лагістыкі

## Дэканы 
* Анатоль Пятровіч Радчук (1995—?)
* Вікторыя Васільеўна Зазерская

## Спасылкі 
* Эканамічны факультэт БрДТУ 

Катэгорыя:1995 год у Брэсце
Катэгорыя:З’явіліся ў 1995 годзе
Эканамічны факультэт
Катэгорыя:Маскоўская вуліца (Брэст)
БрДТУ
Віталь Уладзіміравіч Галубовіч

**Віталь Уладзіміравіч Галубовіч** (нар. , Гродна) — беларускі гісторык. Кандыдат гістарычных навук (2003).

## Біяграфія 
Скончыў у 1996 годзе гістарычны факультэт ГрДУ з адзнакай. У 1996—2005 гадах працаваў выкладчыкам кафедры гісторыі і сацыялогіі Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта, у 2005—2006 гадах— дацэнт кафедры гісторыі і тэорыі права ў Гродзенскім філіяле Беларускага інстытута правазнаўства, з 2006 года — дацэнт кафедры грамадскіх навук Гродзенскага дзяржаўнага аграрнага ўніверсітэта.

У 2003 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю «Кнігі запісаў Метрыкі Вялікага княства Літоўскага за час праўлення Уладзіслава Вазы (1633—1648 гг.) як крыніца па гісторыі Беларусі».

## Навуковая дзейнасць 
Адзін з нешматлікіх беларускіх спецыялістаў па гісторыі XVII стагоддзя. У сферы навуковых інтарэсаў — даследаванне аспектаў грамадска-палітычнага жыцця Вялікага Княства Літоўскага і яго рэгіёнаў у канцы XVI&nbsp;— XVIII стагоддзях, у прыватнасці гісторыя парламентарызму і прадстаўнічых устаноў у беларускіх рэгіёнах, пытанні гістарычнага развіцця шляхецкага стану (саслоўя).

Аўтар больш за 130 навуковых публікацый.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Гісторыкі Беларусі
Катэгорыя:Даследчыкі гісторыі Вялікага Княства Літоўскага
Міхаіл Уладзіміравіч Голуб

**Міхаіл Уладзіміравіч Голуб** (, в. Белавічы, Івацэвіцкі раён, Брэсцкая вобласць — ) — беларускі спецыяліст у галіне трэння і зносу ў машынах, матэрыялазнаўства. Доктар тэхнічных навук (1992), прафесар (1993).

## Біяграфія 
Скончыў Уфімскі нафтавы інстытут (спецыяльнасць «Машыны і абсталяванне нафтавай і газавай прамысловасці», 1965).
   
Працаваў у Брэсцкім дзяржаўным тэхнічным універсітэце (1980—2015, прафесар кафедры машыназнаўства, у 1987—2008 — загадчык кафедры, 1990—1999 — прарэктар па навуковай рабоце).

Навуковыя інтарэсы: газапрамысловае абсталяванне; тэхналогія атрымання і спосабы выкарыстання зносаўстойлівых кампазіцыйных матэрыялаў; ушчыльняльная тэхніка гідрамашын і іх надзейнасць.

## Бібліяграфія 
* Основы комплексного решения проблемы повышения износостойкости, надежности и долговечности уплотнений насосов магистральных нефтепроводов : автореферат диссертации … доктора технических наук : 05.02.04 ; 05.02.01 / Голуб Михаил Владимирович. ― Гомель, 1992.
* Исследование работы торцовых уплотнений центробежных насосов магистральных нефтепродуктопроводов : автореферат диссертации … кандидата технических наук / Голуб Михаил Владимирович. ― Уфа, 1972.

## Літаратура 
* 
* Голуб Михаил Владимирович // Брэст = Брест = Brest : 1000 : энциклопедия. — Минск, 2019. — С. 360.
* Наша история : 40-летию Брестского государственного технического университета посвящается (1966—2006 гг.) / [В. Н. Кудрицкий]. — Брест, 2006. — Информация на с. 47, 119—121.
 

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Івацэвіцкім раёне
Катэгорыя:Матэрыялазнаўцы СССР
Катэгорыя:Матэрыялазнаўцы Беларусі
Станіслаў Касцялкоўскі

**Станіслаў Касцялкоўскі** (, Гродна — , Пітсфард-Хол каля Нартгемптана) — польскі гісторык, даследчык гісторыі Літвы, прафесар Віленскага ўніверсітэта Стэфана Баторыя.

## Біяграфія 
#### Сям’я 
Нарадзіўся ў Гродне, у доме № 5 па вуліцы Дамініканскай (тады Саборнай). Яго бацька Юзаф Касцялкоўскі, нашчадак разгалінаванага роду Касцялкоўскіх, альбо Зындрам-Касцялкоўскіх, з вількамірскай шляхты, атрымаў адукацыю лекара і працаваў у Кейданах. Пад час паўстання 1863-64 гг. быў начальнікам Панявежскага павета. Удзельнічаў у паходзе Зыгмунта Серакоўскага. Пазней быў камісарам Ковенскага ваяводства. Пасля паразы пад Біржамі быў схоплены царскімі ўладамі і зняволены ў Вільні, пазней сасланы ў Омск. Як чалавек актыўны і шляхетны, Юзаф Касцялкоўскі на выгнанні займаўся лекарскай справай і дабрачыннасцю сярод выгнанцаў. Для інвалідаў, няздольных да працы, ён заклаў прытулак. Паводле рапарта мясцовага жандара, ён займаўся нелегальнай дзейнасцю, стаў на чале омскай арганізацыі, якая рыхтавала разам з іншымі асяродкамі выгнанцаў агульнае паўстанне ў Сібіры. Пасля першай амністыі пераехаў у Пензенскую губерню, а потым у Апочна Радамскай губерні. У канцы жыцця прыехаў у Гродна і тут памёр 7 студзеня 1895 года.

Жонкай Юзафа Касцялкоўскага была Людвіка Эйсымантоўна (сястра другой жонкі Якуба Гейштара) з вельмі разгалінаванага ў Літве роду Эйсмантаў.

#### Адукацыя 
Скончыў Гродзенскую гімназію ў 1900 годзе з залатым медалём, хаця ледзь нe быў выключаны з апошняга класа з-за выкладчыка гісторыі Яўстаха Арлоўскага, які данёс дырэктару, што выпускнік у кнігарні размаўляе на забароненай польскай мове. На рубяжы стагоддзяў у Гродне дзейнічаў самаадукацыйны гурток. Яго сходы адбываліся ў доме Фердынанда Матушэўскага, тут жа існавала канспіратыўная бібліятэка. Да гуртка ў розныя часы належалі Францішак Гадлеўскі, Казімір Гедройць, Станіслаў Касцялкоўскі.

Умеў наладжваць кантакты і сяброўства са сваімі шматлікімі вучнямі. Вакол яго ўтварылася своеасаблівая сям’я (сваіх дзяцей у яго не было), члены якой любілі прафесара як бацьку. А для яго не былі вызначальнымі паходжанне альбо веравызнанне вучня (напрыклад, Л. Жытковіч быў праваслаўным беларусам са Смаргоні). Яго былыя вучні адзначалі духоўную гармонію, спакойны і ўраўнаважаны характар свайго Настаўніка, вернасць маральным прынцыпам
* Сярэбраны акадэмічны лаўр (7 лістапада 1936 г.)

Катэгорыя:Гісторыкі Польшчы
Анатоль Фёдаравіч Яцкевіч

**Анатоль Фёдаравіч Яцкевіч** (, в. Вуглы, Лагойскі раён, Мінская вобласць — ) — беларускі філосаф, сацыёлаг. Доктар філасофскіх навук (1973), прафесар (1974). Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.

## Біяграфія 
Скончыў Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт (гістарычны факультэт, 1951; аспірантура, 1956).
    
Працаваў у Стаўбцоўскім дзіцячым доме (1946, настаўнік), Баранавіцкім абласным камітэце ЛКСМБ (1946—1952, лектар, загадчык лектарскай групы), Баранавіцкім настаўніцкім інстытуце (1952—1955, выкладчык кафедры марксізму-ленінізму), Брэсцкім дзяржаўным педагагічным інстытуце (1955—1967, дацэнт кафедры марксізму-ленінізму, кафедры філасофіі і палітэканоміі, у 1963—1967 — прарэктар па вучэбнай і навуковай рабоце), Брэсцкім політэхнічным інстытуце (з 1967, прафесар кафедры «Марксісцка-ленінская філасофія», у 1969—1993 — загадчык кафедры).

Навуковыя інтарэсы: тэарэтыка-матадалагічныя праблемы філасофіі, сацыялогіі і культуры; сацыяльныя працэсы ў грамадствах пераходнага перыяду; нацыянальная самасвядомасць.

## Сям’я 
* сын Сяргей Анатолевіч Яцкевіч (нар. 1949), доктар філасофскіх навук.

## Узнагароды 
Медалі «Партызану Айчыннай вайны» 1-й ступені, «За перамогу над Германіяй у Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.» і інш.

## Бібліяграфія 
* Механизм проявления общеэкономических законов в советском обществе (философско-социологическое исследование) : автореферат диссертации … доктора философских наук : 09.620 / А. Ф. Яцкевич. — Минск, 1972.
  

## Літаратура 
* 
* Яцкевич Анатолий Федорович // Республика Беларусь : энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2008. — Т. 7. — С. 737—738.
* Яцкевич Анатолий Федорович // Минская область : энциклопедия : [в 2 т.]. — Минск, 2007. — Т. 2. — С. 759—760.
* Яцкевич Анатолий Федорович // Брэст = Брест = Brest : 1000 : энциклопедия. — Минск, 2019. — С. 361—362.
* Яцкевіч Анатоль Фёдаравіч // Выкладчыкі Брэсцкага дзяржаўнага ўніверсітэта: 1945—2001 : біябібліяграфічны даведнік. — Брэст, 2015. — С. 27—28.
 

Катэгорыя:Філосафы СССР
Катэгорыя:Філосафы Беларусі
Катэгорыя:Сацыёлагі СССР
Катэгорыя:Сацыёлагі Беларусі
Сядзіба акадэміка В. В. Пашкевіча

**Сядзіба акадэміка В. В. Пашкевіча ** — комплекс сядзібы з гадавальнікам лекавых раслін канца XIX ст. у в. Гаруцішкі Дзяржынскага раёна. Захавалася фрагментарна. «Фрагменты парку былой сядзібы акадэміка В. В. Пашкевіча» (другая палова XIX — пачатак ХХ стагоддзя) былі ўнесены ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Беларусі рашэннем Рады ад 16.03.1994 № 5.

Участак выдзелены акадэміку В. В. Пашкевічу (1856/1857—1939) ў 1894 годзе, сядзіба размяшчалася за 200 м ад царквы, сам навуковец лічыў яе «навуковай станцыяй», але тут былі звычайныя для сядзіб элементы — алея даўжынёй болей за 100 м, якая разыходзілася на прамавугольнік абсады, што ўтварала сядзібны двор. Абсада складалася як са звычайных ліп і ясеняў, так і з экзатычных сібірскіх кедравых хвояў і піхт, чарэшчатага дубу.

На двары было два невялікія драўляныя дамы, адзін для В. Пашкевіча, другі для яго брата Івана, двор вакол быў засаджаны кветкамі, пладовымі дрэвамі і кустамі — бэзам, алычой, парэчкамі, вінаградам, яблынямі і інш., адмысловымі клумбамі з лекавымі раслінамі. З захаду ад двара быў закладзены асобны пладовы сад. Паводле вуснай гісторыі, быў пруд з чарапахамі і тэрарыум са змеямі.

В. Пашкевіч пакінуў сядзібу падчас Першай сусветнай вайны. У 1920-я ў сядзібе створана дзяржаўная вопытная гаспадарка па даследаванні садовых і гародных культур. Пасля Другой сусветнай вайны гаспадарку закінулі, сады яшчэ былі да 1990-х гадоў. Дамы братоў Пашкевічаў аддадзены пад жытло калгаснікам, да цяперашняга часу захаваўся адзін з іх, перабудаваны і ў благім стане.

## Спасылкі
Мікалай Васілевіч Грунтовіч

**Мікалай Васілевіч Грунтовіч** (нар. , в. Забалоцце, Барысаўскі раён, Мінская вобласць) — беларускі спецыяліст у галіне энергетыкі і тэхнічнай дыягностыкі. Доктар тэхнічных навук (1994), прафесар (2008).

## Біяграфія 
Скончыў Севастопальскае вышэйшае ваенна-марское інжынернае вучылішча (кваліфікацыя «Ваенны інжынер-электрык», 1966), Ваенна-марскую акадэмію імя А. А. Грэчкі (Ленінград; спецыяльнасць «Карабельныя электраэнергетычныя сістэмы», 1976).
    
Служыў на Паўночным флоце (1966—1974; з 1968 — камандзір групы міжпаходавай падрыхтоўкі электраэнергетычных сістэм падводных лодак); працаваў у Севастопальскім вышэйшым ваенна-марскім інжынерным вучылішчы (1974—1994; з 1985 — начальнік кафедры АСК атамных энергетычных установак); ААТ «Белэнергарамналадка» (1994—1998, начальнік лабараторыі тэхнічнай дыягностыкі); НТРУП «ДаЭкАс» (Мінск; 1998—1999, намеснік генеральнага дырэктара па навуцы); ААТ «Белгархімпрам» (1999—2008; у 1999—2003 — начальнік галіновага навукова-тэхнічнага цэнтра энергазберажэння і дыягностыкі, з 2003 — загадчык аддзела дыягностыкі энергетычнага абсталявання); Гомельскім дзяржаўным тэхнічным універсітэце імя П. В. Сухога (з 2008, кафедра электразабеспячэння, прафесар).

Навуковыя інтарэсы: энергетыка; энергаэфектыўнасць; тэхнічная дыягностыка. 5 пасведчанняў на вынаходствы.

## Бібліяграфія 
* Разработка методологических принципов автоматизированных систем информационной поддержкиоператоров атомных энергетических установок : автореферат диссертации … доктора технических наук : 20.02.14 / Грунтович Николай Васильевич. — Ленинград, 1994.
 

## Літаратура 
* Известные земляки
 

Катэгорыя:Выпускнікі Севастопальскага вышэйшага ваенна-марскога інжынернага вучылішча
Катэгорыя:Ваенныя СССР
Катэгорыя:Энергетыкі Беларусі
Іпаліт Гамаліцкі

**Іпаліт Гамаліцкі** ці **Фердынанд Лявонавіч Гамаліцкі** (, в. Бялавічы, Слонімскі павет — ) — доктар багаслоўя, прафесар, апошні рэктар уніяцкай духоўнай семінарыі ў Жыровічах. Родны брат Міхала Гамаліцкага.

## Біяграфія 
У 1836 годзе — апошні рэктар духоўнай уніяцкай Жыровіцкай семінарыі, выкладчык дагматычнага багаслоўя, гамілетыкі, біблейскай гісторыі. У 1846 годзе ў Іпаліта Гамаліцкага памерла жонка, пасля яе адышоў і сам.

## Літаратура 
* Сподвижники митрополита Иосифа / Галамбовский Дмитрий // Ступени. — 2018. — № 1 (69). — С. 4.

## Спасылкі 
* Виленский кафедральный протоиерей Ипполит Гомолицкий

Катэгорыя:Нарадзіліся ў Івацэвіцкім раёне
Катэгорыя:Постаці беларускага ўсходняга каталіцтва
Боб Дэнар

**Робер «Боб» Дэнар** (; 7 красавіка 1929 — 13 кастрычніка 2007) — адстаўны маёр французскай жандармерыі, вядомы найміт і ўдзельнік некалькіх ваенных канфліктаў. Да яго паслуг звярталіся рэжымы і спецслужбы самых розных краін. Атрымаў мянушку *«Кароль наймітаў»*.

## Біяграфія 
У гады Другой сусветнай, будучы падлеткам, дапамагаў удзельнікам Руху Супраціўлення. Ваенную службу пачаў на ваенна-марскім флоце, а потым перайшоў у жандармерыю. Прымаў удзел у барацьбе супраць нацыянальна-вызваленчых рухаў у Індакітаі і Алжыры. У 50-х пакінуў армію.

У пачатку 1960-х гадоў, жадаючы прымяніць свае ваенныя навыкі і зарабіць грошы, з’язджае «салдатам удачы» за мяжу. Дэнар збірае атрад авантурыстаў і далучаецца да арміі Дзяржавы Катанга, якая вяла барацьбу за незалежнасць на фоне грамадзянскай вайны ў былой бельгійскай калоніі Конга. Пазней найміта завербавала Еменскае Мутавакілійскае Каралеўства для дапамогі ў барацьбе з сацыялістамі. У 1970 годзе яго паслугі атрымала салазараўская Партугалія ў Гвінеі. Пазней француз садзейнічаў радэзійскаму рэжыму падчас вайны ў бушы і ангольскай апазіцыі супраць прасавецкага ўрада МПЛА. З канца 1970-х займаўся падрыхтоўкай і арганізацыяй заказных дзяржаўных пераваротаў і путчаў у такіх краінах як Бенін (1977) і Каморы (1978, 1989, 1995). Таксама быў ваенным саветнікам у габонскай арміі.

За час сваёй дзейнасці Дэнар тройчы трапляў пад суд. Найміт цесна супрацоўнічаў з французскімі спецслужбамі, часам дзейнічаючы ў інтарэсах уладаў Францыі. Аднак падчас апошняй справы па змене ўлады на Каморскіх астравах адносіны ўрада да яго змяніліся. На ўціхамірванне адстаўнога маёра адправіўся спецпрызн. Дэнару прыйшлося здацца, і яго вывезлі на радзіму.

У апошнія гады жыцця асеў пад Парыжам і актыўна даваў інтэрв’ю. Узначаліў арганізацыю ветэранаў-наймітаў пад назвай «Свет — наша айчына».

## Гл. таксама 
* Майкл Хоар

## Спасылкі 
* *Станислав Лаврович.* Король наёмников //  Огонёк : журнал. — №19 — 28 мая 2003. — стр. 12.
* *Георгий Зотов.* Дикие гуси : Откровения легендарного "солдата удачи" Боба Денара // Известия : газета. — 3 ноября 2001.

Катэгорыя:Найміты
Георгій Валяр’янавіч Дэрвіз

**Георгій Валяр’янавіч Дэрвіз** (18.02(02.03).1897 — 27.07.1980) — расійскі і беларускі біяхімік. Доктар медыцынскіх навук (1950), прафесар (1929).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Маскве ў сям’і геолага , прадстаўніка , які быў рэпрэсаваны савецкай уладай. Скончыў медыцынскі факультэт Маскоўскага ўніверсітэта, 1921; загадчык бія-хімічнай лабараторыі Інстытута прафесійных захворванняў у Маскве, 1921—1929; прысвоена вучонае званне прафесара, 1929.

Загадчык кафедры біялагічнай хіміі Беларускага медыцынскага інстытута, 1930—1932.

Загадчык кафедры біялагічнай хіміі Маскоўскага абласнога навукова-даследчага клінічнага інстытута, 1932—1938. Загадчык біяхімічнай лабараторыі Цэнтральнага інстытута гематалогіі і пералівання крыві, 1938—1960; прысуджана вучоная ступень доктара медыцынскіх навук, 1950; навуковы кансультант лабараторыі, 1960—1966.

Памёр і пахаваны ў Маскве.

## Сям’я 
З жонкай Аленай Канстанцінаўнай Сакаловай мелі двух дзяцей
*  (17.12.1928 — 24.5.1992) — батанік, спецыяліст у марфалогіі і анатоміі вышэйшых раслін. Доктар біялагічных навук, прафесар
*  (6.3.1930 — 24.9.2019) — расійскі мастак-манументаліст

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Дервиз Г. В.: (К 70-летию со дня рождения) /Шабор. дело. — 1967. -Кеб,- С. 382.
* Дервиз Г. В.: (К 80-летию со дня рождения) // Набор. дело. — 1977. -№ 2. — С. 124; Проблемы гематологии и переливания крови. — 1977. -№ 5.— С. 60.
* Дервиз Г. В.: [Некролог] //Набор, дело. — 1980. — № 10. — С. 638—639; Клинт, медицина. — 1980. — N° 11. — С. 120; Пробл. гематологии и переливания крови. — 1980. — № 11.-С. 61.
* Пантюк И. В. Об организации и первой научной работе кафедры биохимии медицинского факультета Белорусского государственного университета (к 70-летию кафедры биохимии МГМИ //Міжнародныя сувязі медыкаў Беларусі — Мн., 1994. -С. 73.

Катэгорыя:Біяхімікі Беларусі
Катэгорыя:Біяхімікі СССР
Катэгорыя:Біяхімікі Расіі
Надзея Уладзіміраўна Грунтовіч

**Надзея Уладзіміраўна Грунтовіч** (нар. , Гомель) — беларускі спецыяліст у галіне энергаэфектыўнасці і тэхнічнай дыягностыкі. Доктар тэхнічных навук (2008), прафесар (2010).

## Біяграфія 
Скончыла Гомельскі політэхнічны інстытут (спецыяльнасць «Электразабеспячэнне прамысловых прадпрыемстваў, гарадоў і сельскай гаспадаркі», 1984), Маскоўскі энергетычны інстытут (аспірантура, спецыяльнасць «Электратэхнічныя комплексы і сістэмы, уключаючы іх кіраванне і рэгуляванне», 1990).
    
Працавала ў Гомельскім дзяржаўным тэхнічным універсітэце імя П. В. Сухога (1984—2014 і з 2016; энергетычны факультэт, кафедра «Электразабеспячэнне», прафесар); Бранскім дзяржаўным аграрным універсітэце (2014—2016, у 2015—2016 — загадчык кафедры «Сістэмы энергазабеспячэння»).

Навуковыя інтарэсы: энергетыка; энергаэфектыўнасць; тэхнічная дыягностыка.

## Узнагароды 
Прэмія Спецыяльнага фонду Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь па падтрымцы адораных навучэнцаў і студэнтаў (2007).

## Бібліяграфія 
* Методология оценки энергоэффективности транспорта нефти на основе моделирования электропотребления : диссертация … доктора технических наук : 05.14.01 : защищена 13.09.2007 : утверждена 06.02.2008 / Токочакова Надежда Владимировна. — Минск ; Гомель, 2007.
* Оценка и нормирование показателей энергоэффективности предприятий трубопроводного транспорта нефти / В. А. Анищенко, Н. В. Токочакова. — Гомель, 2007.
 

## Літаратура 
* Токочакова Надежда Владимировна // Путь в науку. — Гомель, 2007. — Вып. 4 : Кандидаты наук вузов и НИИ Гомельщины. — С. 194.

Катэгорыя:Выкладчыкі энергетычнага факультэта ГДТУ імя П. В. Сухога
Катэгорыя:Выкладчыкі Бранскага дзяржаўнага аграрнага ўніверсітэта
Пераезд (фільм)

**«Пераезд»** () — беларускі кроткаметражны мастацкі фільм, зняты ў межах праекта «Хронотопь» у 2017 годзе.
## Сюжэт
Камедыйная гісторыя пра гопніка, наркамана і німфаманку, якія часова захраслі ў аўтамабілі на чыгуначным пераездзе.
## У ролях
## Здымачная група
*рэжысёр — Анатоль Разылюк
*аўтар сцэнарыя — Анатоль Разылюк
*аператар — Ганна Дулевіч
*мастак — Наталля Наваенка
*мантаж — Дзяніс Боршч
*музыка — , Барыс Грабеншчыкоў
## Зноскі
## Спасылкі
*

Катэгорыя:Фільмы праекта «Хронотопь»
Панкоў

**Панкоў** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Аляксандр Альбертавіч Панкоў (нар. 1953) — беларускі фізік-тэарэтык. Доктар фізіка-матэматычных навук (1994), прафесар (1996).
* Дзмітрый Аляксеевіч Панкоў (нар. 1960) — беларускі эканаміст.
* Яўген Віктаравіч Панкоў (нар. 1983) — расійскі футбаліст, абаронца.
Грунтовіч

**Грунтовіч** — беларускае прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Мікалай Васільевіч Грунтовіч (нар. 1943) — беларускі спецыяліст у галіне энергетыкі і тэхнічнай дыягностыкі.
* Надзея Уладзіміраўна Грунтовіч (нар. 1961) — беларускі спецыяліст у галіне энергаэфектыўнасці і тэхнічнай дыягностыкі.
Аляксандр Альбертавіч Панкоў

**Аляксандр Альбертавіч Панкоў** (нар. , Гомель) — беларускі фізік-тэарэтык. Доктар фізіка-матэматычных навук (1994), прафесар (1996). Прафесар Міжнароднага цэнтра тэарэтычнай фізікі імя Абдуса Салама (1994). Член Італьянскага фізічнага таварыства (2004).

## Біяграфія 
Скончыў Гомельскі дзяржаўны ўніверсітэт (спецыяльнасць «Фізіка», 1976), Інстытут фізікі АН БССР (аспірантура, 1982).
    
Працаваў у Гомельскім дзяржаўным тэхнічным універсітэце імя П. В. Сухога (з 1983, з 1994 — кіраўнік лабараторыі фізічных даследавання і з 2004 — філіяла Міжнароднага цэнтра тэарэтычнай фізікі імя А. Салама, створанага на базе лабараторыі).
 
Навуковыя інтарэсы: фізіка высокіх энергій; пошук новых элементарных часціц і ўзаемадзеянняў на электрон-пазітронных і адронных калайдэрах.

## Узнагароды 
Прэмія НАН Беларусі (1998), стыпендыя Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь (2001).

## Бібліяграфія 
* Эффекты электрослабых взаимодействий в процессах аннигиляционного рождения новых нейтральных колибровочных бозонов и тяжелых векторных кваркониев : диссертация … доктора физико-математических наук : 01.04.02 : защищена 01.03.1994 : утверждена 00.00.0000 / Панков Александр Альбертович. — Минск, 1993.
* Spin and model identification of Z’ bosons at the LHC / P. Osland [et al.] // Physical Review [Electronic resourse]. D, Particles, Fields, Gravitation and Cosmology. — 2009. — Vol. 79, iss. 11. — [11 p.]. — Режим доступа: http://arxiv.org/pdf/0904.4857.pdf

## Літаратура 
* Панкоў Аляксандр Альбертавіч // Беларуская энцыклапедыя : у 18 т. — Мінск, 2001. — Т. 12. — С. 48.
* Панков Александр Альбертович // Республика Беларусь: энциклопедия : [в 7 т.]. — Минск, 2007. — Т. 5. — С. 693—694.
* Панков Александр Альбертович // Регионы Беларуси : энциклопедия : в 7 т. — Минск, 2013. — Т. 3: Гомельская область : в 2 кн., кн. 2. — С. 169, 171.
Soldier of Fortune (часопіс)

**«Soldier of Fortune», SOF** () — штомесячнае перыядычнае выданне ў ЗША, прысвечанае асвятленню ваенных канфліктаў, контрпартызанскай і контртэрарыстычнай барацьбе. Публікавалася кампаніяй Omega Group Ltd (штат Каларада).

## Гісторыя 
Часопіс заснаваны падпалкоўнікам рэзерву арміі ЗША (у адстаўцы) Робертам К. Браўнам, які служыў у спецназе ў В’етнаме. На «грамадзянцы» ён пачаў публікаваць «цыркулярнае» часопіснае выданне з некалькімі старонкамі. Яно ўтрымлівала інфармацыю пра работу наймітаў у Амане, дзе султан Кабус бен Саід нядаўна зрынуў бацьку і змагаўся з камуністычным паўстаннем. Невялікае выданне Браўна неўзабаве ператварылася ў глянцавы, шырокафарматны, поўнакаляровы часопіс.

На піку сваёй папулярнасці ў пачатку 1980-х у SOF налічвалася 190 000 падпісчыкаў. Часопіс неадразова быў у цэнтры скандалаў, а рэдакцыя атрымлівала судовыя пазовы. Віной таму былі публікацыі рэкламы паслуг заказных забойстваў. Праз аб’явы таксама вялася вярбоўка авантурыстаў у «гарачыя кропкі».

Красавіцкі нумар за 2016 г. стаў апошнім друкаваным; далейшыя выпускі былі распаўсюджаны ў Інтэрнэце.

У маі 2022 года SOF праданы Сьюзану К. Кітынгу.

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Часопісы ЗША
Катэгорыя:Друкаваныя выданні, якія ўзніклі ў 1975 годзе
Самуіл Мендэлевіч Бурак

**Самуіл Мендэлевіч (Маркавіч) Бурак** (1872—1938) — урач-отарыналарынголаг. Доктар медыцынскіх навук (1902), прафесар (1906).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Марыупалі ў сям’і служачага.

Закончыў медыцынскі факультэт Харкаўскага ўніверсітэта (1897). Працаваў у Харкаўскім універсітэце, Харкаўскім ваенным шпіталі. У 1925—1938 гадах — у Беларускім медыцынскім інстытуце (Мінск), першы загадчык кафедры хвароб вуха, горла і носа.

## Навуковая дзейнасць 
Аўтар першага фундаментальнага кіраўніцтва па отарыналарынгалогіі на беларускай мове ў 3 частках «Хваробы вуха, носа i горла», 1934. Апублікаваў шэраг навукова-папулярных брашур.

## Грамадская дзейнасць 
Удзельнік шматлікіх навуковых з’ездаў і канферэнцый, у т. л. міжнародных (Будапешт, 1909; Мадрыд, 1932). Старшыня праўлення Беларускай асацыяцыі отарыналарынгалагічнага таварыства, 1928—1938, член-карэспандэнт Парыжскага, ганаровы член Мадрыдскага отарыналарынгалагічных таварыстваў.

### Бібліяграфія 
* Гігіена голасу / С. Бурак. — Мінск, 1931
* Узаемаадносіны паміж отарыналарынгалогіяй і ўнутранай медыцынай у свеце старых і новых даных, 1933
* Склерома верхніх і ніжніх дыхальных шляхоў : з 56 рысункамі ў тэксце і 1 геаграфічнай картай, 1933
* Гарлавыя сухоты, іх паходжанне, папярэджанне і лячэнне, 1933
* Хваробы вуха, носа, горла, 1934
* Беражы слух ― беражы вушы : (навукова-папулярны нарыс), 1934
* Хваробы вуха, носа і горла : падручнік, 1934
* Склеромныя захворванні верхніх і ніжніх дыхальных шляхоў, 1931

## Літаратура 
* 
* Заведующие кафедрами и профессора Минского медицинского института (1921—1996) : биографический справочник / Н. Ф. Змачинская, М. В. Мальковец, А. Н. Пересада. — Минск, 1999. (Форма імя: Самуил Маркович (Менделевич)).
* Профессор Самуил Маркович Бурак: [Некролог] //Вести, оториноларингологии. — 1938. — N 3. — С. 223—224; Журн. ушных, носовых и горловых болезней. — 1938. — Т. 15, кн.4. — С. 477—478; Мед. журн. БССР. — 1938.-№ 3. — С. 103—104.
* Евстафьев Н. Т. О деятельности профессора Самуила Марковича Бурака в становлении и развитии оториноларингологии в БССР (к 50-летию каф. оториноларингологии Минского мед. ин-та) //Вестн. оториноларингологии. — 1977. -М 4. — С. 95-96.
* Бурак Самуил Мендэлевич (1872—1938), беларускі савецкі атарыналарынголаг //БелСЭ. — Мн., 1970. — Т. 2. — С. 470.

Катэгорыя:Отарыналарынголагі СССР
Катэгорыя:Загадчыкі кафедраў БДМУ
Катэгорыя:Медыкі Расійскай імперыі
Катэгорыя:Отарыналарынголагі Беларусі
Аламафруз

**Оламафруз** () — сяло ў Лалазарскай сельскай абшчыне Дангарынскага раёна Таджыкістана. Ад Аламафруза да цэнтра абшчыны 28 км, да цэнтра раёна 40 км. Насельніцтва 1608 чалавек (2017), таджыкі.

Катэгорыя:Населеныя пункты Таджыкістана
Ratio mortis

**«Ratio mortis»** (з латыні: *Прычына смерці*) ― нямецкі кароткаметражны мастацкі фільм, зняты ў 2018 годзе.

## Сюжэт 
Чорны BMW ды святы кантракт ― але ці так уж і абавязкова яго выконваць?

## У ролях 
## Здымачная група 
* аператар, рэжысура, мантаж ― Крыстаф Крамер, Ёна Менуэт
* сцэнарый ― Мікіта Мілер

## Заўвагі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы Германіі
Яраслаўскі

**Яраслаўскі** — прозвішча.

## Вядомыя асобы 
* Вячаслаў Юр’евіч Яраслаўскі — беларускі футбаліст
* Яўсей Ільіч Яраслаўскі — беларускі і расійскі ўрач-отарыналарынголаг

## Гл. таксама 
* Яраслаўская
Машынабудаўнічы факультэт ГДТУ імя П. В. Сухога

**Машынабудаўнічы факультэт (МФ ГДТУ імя П. В. Сухога)** — адзін з факультэтаў Гомельскага дзяржаўнага тэхнічнага ўніверсітэта.

## Гісторыя 
У 1973 годзе ў выніку рэарганізацыі Гомельскага агульнатэхнічнага факультэта Беларускага політэхнічнага інстытута ў Гомельскі філіял Беларускага політэхнічнага інстытута створаны машынабудаўнічы факультэт.

## Склад факультэта 
Факультэт мае ў сваім складзе наступныя кафедры:
* Нафтагазараспрацоўка і гідрапнеўмааўтаматыка
* Металарэзныя станкі і прылады
* Тэхналогія машынабудавання
* Механіка

## Дэканы 
* Р. І. Вечар (1973—1977);
* Віктар Рыгоравіч Караткевіч (1977—1980);
* Марына Рыгораўна Гегедэш (з 2 сакавіка 2024).

## Спасылкі 
* Машынабудаўнічы факультэт ГДТУ імя П. В. Сухога на сайце ГДТУ
* Машынабудаўнічы факультэт

Катэгорыя:1973 год у Гомелі
Катэгорыя:З’явіліся ў 1973 годзе

Катэгорыя:Праспект Кастрычніка (Гомель)