Барыс Сямёнавіч Маркаў

**Барыс Сямёнавіч Маркаў** () — чувашскі савецкі артыст, рэжысёр, Народны артыст Чувашскай АССР (1961), Народны артыст РСФСР (1974), лаўрэат Дзяржаўнай прэміі імя К. В. Іванова.

Дэпутат Вярхоўнага Савета СССР (1962—1966).

## Біяграфія 
Дзіцячыя і юнацкія гады правёў у вёсцы Хадзякова Алікаўскага раёна Чувашскай АССР. Скончыў Таўтоўскую школу, затым — Чэбаксарскі педагагічны тэхнікум; выкладаў у роднай школе.

На франтах Вялікай Айчыннай вайны ваяваў у артылерыі. Вучыўся ў Чувашскай студыі ГІТІСа пад кіраўніцтвам М. М. Тарханава.

У 1947—1954 гадах выконваў галоўныя ролі ў спектаклях на сцэне Чувашскага акадэмічнага тэатра імя К. У. Іванова.

У 1959 годзе скончыў ГІТІС па спецыяльнасці «Музычны рэжысёр».

Быў запрошаны на пасаду галоўнага рэжысёра Чувашскага музычнага тэатра (у складзе музычна-драматычнага тэатра), адкрыў студыі вакалу і балета.

Адначасова ў 1967—1972 гадах ставіў спектаклі ў Вялікім тэатры ў Маскве і на сцэне Крамлёўскага палаца з’ездаў; чытаў лекцыі ў ГІТІСе (дацэнт).

З 1966 года — начальнік упраўлення оперных тэатраў Расіі ў Міністэрстве культуры РСФСР, член калегіі Міністэрства.

Выбіраўся дэпутатам Савета Нацыянальнасцей (ад Чувашскай АССР) Вярхоўнага Савета СССР 6-га склікання (1962—1966); членам Чувашскага абкама і Чабаксарскага гарадскога камітэта КПСС.

Член Савецкага камітэта абароны міру.

Пахаваны на мемарыяльных могілках горада Чабаксары.

## Творчасць 
Аўтар кніг «Нараджэнне музычнага тэатра Чувашыі», «Мой тэатр»; больш за 40 артыкулаў па мастацтве.

## Узнагароды 
* Заслужаны артыст Чувашскай АССР (1953),
* Народны артыст Чувашскай АССР (1961),
* Заслужаны дзеяч мастацтваў РСФСР (1967),
* Народны артыст РСФСР (1974),
* Дзяржаўная прэмія Чувашскай АССР імя К. В. Іванова (1969),
* ордэн «Знак Пашаны» — *за нястомны і плённы ўклад у развіццё мастацтва*.

## Гл. таксама 
* Чувашскі дзяржаўны тэатр оперы і балета

## Крыніцы 
## Літаратура 
* О награждении Маркова Б. С. Почётной грамотой Верховного Совета Чувашской АССР : указ Президиума Верховного Совета Чувашской АССР от 06.03.1974 // Советская Чувашия. — 1974. — 07 марта (№ 56), с. 1.
* О присвоении Маркову Б. С. Почетного звания народного артиста РСФСР : указ Президиума Верховного Совета РСФСР от 09.10.1974 // Советская Чувашия. — 1974. — 10 окт. (№ 238), с. 1.
* О присвоении почетного звания заслуженного артиста Чувашской АССР : указ Президиума Верховного Совета Чувашской АССР от 19 марта 1953 г. // Советская Чувашия. — 1953. — 21 марта (№ 59), с. 1.
* Борис Семенович Марков : [буклет] / ред.-сост. И. Евсеева. — Чебоксары, 1994. — 1 л. : ил., портр.
* Канюкова, А. С. Жизнь, отданная театру / А. С. Канюкова, А. С. Марков. — Чебоксары : Изд-во ЧГУ, 1999, 134 с. : ил.
* Марков, А. С. Борис Семенович Марков — артист, режиссер, педагог / А. С. Марков, А. С. Маркова (Канюкова). — Чебоксары : [ЧГИГН], 2014. — 234 с. : ил., портр.
* Алексеев, О. Оперӑпа балет театрне — Борис Марков ятне / О. Алексеев // Хыпар. — 2001. — 16 ҫу.
* Канюкова, А. Чӗре ун театршӑн тапнӑ / А. Канюкова // Тӑван Атӑл. — 1986. — № 8, с. 64-66.
* Кондратьев, В. Борис Марков пурнӑҫӗпе паллаштарать / В. Кондратьев // Хыпар. — 2001. — 21 нарӑс
* Константинова, Л. Марковсен ывӑл-хӗрӗ — кашниншӗн ырӑ тӗслӗх / Л. Константинова // Пурнӑç çулěпе (Элӗк районӗ). — 2022. — 21 юпа/октябрь (№ 41), с. 7..
* Романская, М. Унӑн спектаклӗпе театр пуҫланнӑ / М. Романская // Чӑваш хӗрарӑмӗ. — 2021. — 27 ҫу/май (№ 20), с. 7..
* «Хамӑр ӗҫе фанатик пек юратсан ҫеҫ…» : статьясем // Хыпар. — 1994. — 26 ҫу..
* Шинграев, В. Унӑн чӗри театршӑн ҫуннӑ / В. Шингарев // Хыпар. — 2014. — 13 пуш. — С. 4 : сӑн ӳкерчӗк..
* Алексин, В. Жизнь дал чувашской опере / В. Алексин // Советская Чувашия. — 1994. — 28 мая.
* Бушуева, Л. И. Марков Борис Семенович: 1924-1977. «Я вложил в этот театр всю свою жизнь» / Л. И. Бушуева // Мастера театрального искусства. — Чебоксары, 2012, с. 217-226.
* Дмитриева, В. Борис Марков и его театр / В. Дмитриева // Чебоксарские новости. — 1994. — 26 мая.
* Ефимов, Л. А. Видный организатор театрального искусства Чувашии и России : (к 95-летию со дня рождения Бориса Семеновича Маркова) / Л. А. Ефимов // Чӑваш наци ӑс-хакӑлӗпе ӳнер академийӗн хыпарӗсем = = Вестник Чувашской национальной академии наук и искусств. — 2019. — № 1, с. 13-22.
* Заломнов, П. Д. Марков Борис Семенович / П. Д. Заломнов // Чувашский государственный театр оперы и балета и ведущие мастера его сцены / П. Д. Заломнов. — Чебоксары, 2002, с. 25-26.
* Кондратьев, М. Послесловие редактора / М. Кондратьев // Марков, Б. С. Мой театр / Б. С. Марков. — Чебоксары, 1995, с. 93-94.
* Макарова, С. Режиссер от Бога / С. Макарова // Советская Чувашия. — 2009. — 7 марта, с. 3.
* Марков, А. С. Б. С. Марков — основатель чувашского музыкального театра / А. С. Марков // Политические преследования и репрессии 1920 — начала 1950-х годов в судьбах интеллигенции Чувашии. — Чебоксары, 2014, с. 144-151.
* Марков, А. С. На театральных подмостках трагедии разыгрываются по-настоящему / А. С. Марков // СЧ-Столица. — 2000. — 26 янв. — 1 февр. (№ 3), с. 15.
* Романов, П. В. Марков Борис Семенович / П. В. Романов // Краткая чувашская энциклопедия. — Чебоксары, 2001, с. 263.
* Романов, П. В. Марков Борис Семенович / П. В. Романов, М. Г. Кондратьев // Чувашская энциклопедия. — Чебоксары, 2009. — Т. 3 : М-Се, с. 47.
* Талантливый сын своего народа. Борис Марков // Чувашия театральная. — 2022. — Апр. (№ 3), с. 6.

## Спасылкі 
* 
* 
* Вдовцева Людмила.Борис Семенович Марков.
* 

Катэгорыя:Заслужаныя дзеячы мастацтваў РСФСР
Катэгорыя:Народныя артысты РСФСР
Катэгорыя:Оперныя рэжысёры паводле алфавіта
Катэгорыя:Оперныя рэжысёры XX стагоддзя
Катэгорыя:Постаці Вялікага тэатра
Катэгорыя:Выкладчыкі ДІТМа
Катэгорыя:Тэатральныя педагогі XX стагоддзя
Катэгорыя:Акцёры XX стагоддзя
Катэгорыя:Акцёры СССР