open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Візіянер

**Візіянер** — чалавек, які валодае здольнасцю прадбачыць доўгатэрміновыя тэндэнцыі і фармаваць стратэгічныя канцэпцыі развіцця ў розных сферах, уключаючы навуку, тэхналогіі, эканоміку і палітыку. Візіянерамі называюць шырокае кола людзей, ад рэлігійных містыкаў і творчых асоб, да палітыкаў, бізнесменаў і вынаходнікаў, кожнаму з якіх у тым ці іншым выглядзе адкрываецца бачанне будучыні.

## Вызначэнне 
Візіянер вызначаецца як суб'ект, які валодае высокай ступенню кагнітыўнай гнуткасці, дывергентнага мыслення і стратэгічнага ўяўлення, што дазваляе яму фармуляваць інавацыйныя ідэі і канцэпцыі, невідавочныя ў бягучым кантэксце. Візіянеры гуляюць ключавую ролю ў трансфармацыйных працэсах, задаючы новыя вектары развіцця грамадства, карпарацый і навуковых дысцыплін. Яны часта абапіраюцца на міждысцыплінарны падыход і сістэмнае мысленне, што дазваляе ім прадказваць і адаптавацца да будучых выклікаў. Іх дзейнасць уключае ў сябе распрацоўку футуралагічных сцэнарыяў, аналіз макротрэндаў і крытычнае асэнсаванне сацыяльна-тэхнічных змен. Візіянізм, фактычна, з'яўляецца бачаннем таго, чаго яшчэ няма ў сучаснай рэчаіснасці, але што можа з'явіцца ў будучыні. Прыклады: Бакмінстэр Фулер у архітэктуры і дызайне, Малькольм Брыклін у аўтамабільнай прамысловасці, ці Ада Лаўлейс у вылічальнай тэхніцы. Некаторыя візіянеры выкарыстоўваюць матэматычныя мадэлі, каб рабіць даўгатэрміновыя прагнозы і гэтым сэнсе візіянераў можна лічыць свецкімі прарокамі.

## У бізнэсе 
Здольнасць атрымаць дакладнае ўяўленне аб будучыні з'яўляецца прычынай таго, што канцэпцыя візіянерства таксама выкарыстоўваецца ў сферы бізнесу для абазначэння лідэра, здольнага прадбачыць будучыя бізнес-магчымасці. Прыкладам можа быць амерыканскі прадпрымальнік Стыў Джобс, якога часта называюць тэхналагічным прарокам, таму што ён апярэдзіў свой час, рэалізаваўшы новыя ідэі, якія сталі наватарскім. Тэхнічнае і бізнэс-візіянерства не мае нічога да звышнатуральнай здольнасці прадказваць будучыню, а датычна да здольнасці глядзець на свет па-іншаму, ці магчымасці фарміраваць патрэбную ўяву будучыні, а потым увасобіць гэта ў жыццё. Многія эксперты вызначаюць візіянерства як стан, якому можна навучыцца. Менавіта таму існует значная колькасць навучальных і адукацыйных праграм, мэтай якіх з'яўляецца зрабіць з слухачоў лідэраў-візіянераў.

## У мастацтве 
Мастакі таксама здольныя ствараць творы, якія можна аднесці да візіянерства. Звязана гэта часцей з выкарыстаннем мастацкіх прыёмаў, якія патрабуюць наяўнасці пашыраных магчымасцяў успрымання ў гледача. Прыкладамі мастакоў-візіянераў могуць быць, напрыклад,  Эрнст Фукс, Стэнлі Спенсер, Эдвард Берн-Джонс, Адольф Вольфлі, Фрэд Сэндбэк, Уільям Блэйк, Iеранім Босх, Сальвадор Далі.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Сацыяльная філасофія
Катэгорыя:Будучыня
Катэгорыя:Футуралогія
Катэгорыя:Футуролагі
Катэгорыя:Мысленне
Катэгорыя:Прагностыка
Алег Аляксандравіч Стрыжэнаў

**Алег Аляксандравіч Стрыжэнаў** (; ) — расійскі акцёр. Народны артыст СССР (1988).

## Біяграфія 
Скончыў Тэатральны інстытут імя Барыса Шчукіна (1953). З 1953 года — акцёр Рускага тэатра драмы ў Таліне, у 1954—1955 гадах — тэатра драмы імя А. Пушкіна ў Ленінградзе, з 1957 года — Тэатра-студыі кінаакцёра ў Маскве, у 1966—1976 гадах — Маскоўскага Мастацкага акадэмічнага тэатра.

Створаныя ім вобразы аб’яднаны высокай адухоўленасцю, паэтычным драматызмам, псіхалагічнай дакладнасцю. Зняўся ў фільмах: «Авадзень» (1955), «Сорак першы» (1956), «Капітанская дачка», «Хаджэнне за тры моры» (абодва 1958), «Белыя ночы» (1960), «Непадсудны» (1969), «Зорка чароўнага шчасця» (1975), «Юнацтва Пятра» (1981), «Снайпер» (1992) і інш.

Аўтар кнігі «Споведзь» (1999).

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

## Спасылкі
Паездка ў Амерыку 2

**«Паездка ў Амерыку 2»** () — амерыканская кінакамедыя 2021 года. Сіквел фільма «Паездка ў Амерыку» (1988). Галоўную ролю адыграў Эдзі Мёрфі. У ім таксама зняліся Арсеніа Хол (як і Мёрфі ў розных ролях), Джэрмэйн Фаўлер, Леслі Джонс, Трэйсі Морган, Кікі Лэйн, Шэры Хідлі, Тэяна Тэйлар, Уэслі Снайпс і Джэймс Эрл Джонс. Фільм стаў апошнім кіназ’яўленнем Джэймса Эрл Джонса і Луі Андэрсана перад іх смерцю ў 2024 і 2022 гадах адпаведна.

Першапачаткова фільм планавалася выпусціць у кінатэатрах кампаніяй Paramount Pictures, але з-за пандэміі COVID-19 правы на яго распаўсюджванне былі прададзены Amazon Studios. Amazon выпусціў яго ў лічбавым фармаце праз Amazon Prime Video 5 сакавіка 2021 года. Фільм атрымаў неадназначныя водгукі крытыкаў. Як і яго папярэднік, фільм быў намінаваны на 94-й цырымоніі ўручэння прэміі «Оскар» за найлепшы грым і прычоскі.

## Сюжэт 
30 гадоў прайшло пасля паездкі Акіма ў Амерыку. У Замундзе ўсё спакойна: кароль Джафэ Джофер усё яшчэ на троне, краіна квітнее, а ўжо немалады прынц шчасліва жанаты і выхоўвае трох дачок. Вось толькі генерал з суседняй Некстдорыі не прапускае нагадаць Акіму аб адсутнасці ў таго спадчынніка і сватае свайго сына да старэйшай прынцэсы. Раптам шаман аб’яўляе, што ў Штатах жыве незаконнанароджаны сын Акіма, і яго трэба хутчэй прывезці ў Замунду. Акім з верным памагатым Сэмі зноў адпраўляецца ў Амерыку.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы ЗША 2021 года
Катэгорыя:Фільмы-сіквелы
Катэгорыя:Рамантычныя кінакамедыі
Катэгорыя:Кінакамедыі 2021 года
Дэкстэр: Першародны грэх

**«Дэкстэр: Першародны грэх»** () — амерыканскі тэлесерыял у жанры крымінальнай драмы, які з’яўляецца прыквелам тэлесерыяла «Дэкстэр». Серыял выйшаў на платформе Paramount+ with Showtime 13 снежня 2024 года.

Пасля выхаду серыяла *«Дэкстэр: Першародны грэх»* ён стаў самай трансляванай прэм’ерай Showtime, набраўшы больш за 2,1 мільёна гледачоў па ўсім свеце.

## Сюжэт 
Дзеянне адбываецца за 15 гадоў да падзей першага сезона «Дэкстэра». Гары Морган працуе дэтэктывам у аддзеле па расследаванні забойстваў і выхоўвае Дэбру і Дэкстэра. У Дэкстэра Гары заўважае нездаровую цягу да забойстваў і спрабуе ўтаймаваць яго жорсткія жаданні.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Тэлесерыялы на англійскай мове
Катэгорыя:Тэлесерыялы 2024 года
Катэгорыя:Драматычныя тэлесерыялы ЗША
Катэгорыя:Крымінальныя тэлесерыялы ЗША
Каромысел (значэнні)

**Каро́мысел** можа азначаць:

* Каромысел — прылада насіць ваду.
* Каромысел — механізм.
* Каромыслы — сямейства стракоз.
Каромысел

Ігуменскага павета. Фота Вячаслава Косткі, 1905 г.]]
, правінцыя Хайнань, Кітай.]]
**Каро́мысел**, таксама **каро́мысла** — прылада, доўгая драўляная палка, простая ці выгнутая, з падвешанымі кручкамі або з выемкамі на канцах, каб пераносіць на плячах вёдры з вадой і іншыя грузы. 

У беларускіх гаворках таксама сустракаюцца назвы: насілы, каромісла, кароміслы, стальва́га.

Каромысел па-ранейшаму шырока выкарыстоўваецца ва Усходняй Азіі, раней выкарыстоўваўся ў Еўропе і Заходнім свеце, у прыватнасці, даяркамі. Калісьці каромысел быў часткай еўрапейскай культуры, а потым быў прывезены ў Аўстралію і ЗША.

Baruny, Rynak, Bazylanski. Баруны, Рынак, Базылянскі (1915-18).jpg|Мужчына з каромыслам у Барунах, 1915—1918 гг.
Jaźvin. Язьвін (I. Sierbaŭ, 1911) (2).jpg|Жанчына з каромыслам у Язвіне Бабруйскага павета. Фота І. Сербава, 1911 г.
Benedykt Tyszkiewicz. Vialaje (6).jpg|Жанчына з каромыслам у Вялым. Фота Б. Тышкевіча, 1890-я гг.
Mahilioŭskaja, V. Kostka. Магілёўская, В. Костка (1903—1904) 02.jpg|Жанчына з каромыслам. Вялікія Заходы, Горацкі павет, Магілёўская губерня. Фота В. Косткі, 1903—1904 гг.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Побыт
Крысціян Слэйтэр

**Крысціян Майкл Леанард Слэйтэр** (; ) — амерыканскі .

З 2015 па 2019 год граў адну з галоўных роляў у серыяле «Містэр Робат», за якую ў 2016 годзе атрымаў прэмію «Залаты глобус» у намінацыі «Найлепшая мужчынская роля другога плана ў тэлесерыяле, міні-серыяле або тэлефільме». Таксама лаўрэат прэмій Выбар тэлевізійных крытыкаў, Спадарожнік і MTV Movie Award.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 
*
Станіслаў Жукоўскі (графік)

**Станіслаў Жукоўскі** (нар. 1911, Вільня — 1983, Гданьск) — мастак-графік.

## Біяграфія 
Вучыўся на факультэце выяўленчага мастацтва Універсітэта Стэфана Баторыя ў Вільні. З 1934 года вывучаў графіку ў майстэрні Эдмунда Бартламейчыка ў Акадэміі прыгожых мастацтваў у Варшаве. Вярнуўся ў Вільню і працягнуў навучанне ў майстэрні Ежы Хопэна. Пасля Другой сусветнай вайны (1945) пасяліўся ў Гданьску.

У 1970—1977 гадах кіраваў эксперыментальнай студыяй графікі Таварыства польскіх мастакоў «Oficina» пры Акадэміі выяўленчага мастацтва ў Гданьску.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Педагогі Польшчы
Катэгорыя:Графікі Польшчы
Катэгорыя:Выкладчыкі Акадэміі прыгожых мастацтваў у Гданьску
Мікалай Шкляр

**Мікалай Шкляр** (нар. ) — беларускі валейбаліст. Майстар спорту Рэспублікі Беларусь.

## Біяграфія 
З 18 год прафесійна займаўся валейболам.

У 2013 годзе вярнуўся ў салігорскі «Шахцёрск».

## Дасягненні 
*   Чэмпіён Беларусі (1): 2018/19
*   Срэбраны прызёр чэмпіянату Беларусі (1): 2013/14
*   Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі (2): 2016/17, 2008/09
*   Уладальнік Кубка Беларусі (1): 2018/19
*   Сярэбраны прызёр Кубка Беларусі (1): 2016/17
*   Бронзавы прызёр Кубка Беларусі (2): 2013/14, 2009/10
*   Уладальнік Суперкубака Беларусі (1): 2018/19

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Шкляр Николай
* Mikalai Shkliar (nik)
* Николай Шкляр — о чемпионате Словакии, Израиля и Беларуси|StartVolley

Катэгорыя:Валейбалісты Беларусі
Катэгорыя:Майстры спорту Беларусі
Катэгорыя:Ігракі «Макабі» Хайфа (валейбол)
Adscita geryon

**Adscita geryon** — від начных матылькоў сямейства . Жыве ў Паўднёвай і Цэнтральнай Еўропе, на ўсход да Турцыі. Ён таксама прысутнічае ў Вялікабрытаніі.

Размах крылаў складае 20-25 мм. Дарослыя асобіны падымаюцца на крыло ў ліпені, у адным пакаленні ў год. Лічынак можна знайсці з ліпеня па май наступнага года.

## Падвіды 
* *Adscita geryon geryon*
* *Adscita geryon acutafibra* Verity, 1946
* *Adscita geryon orientalis* (Alberti, 1938)

## Галерэя 

File:Adscita_geryon-M-Salzburg,_Hohe_Tauern,_Rauriser_Tal,_Bocksteinkar-E-MK-21293a.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Adscita_geryon-M-Salzburg,_Hohe_Tauern,_Rauriser_Tal,_Bocksteinkar-E-MK-21293a.jpg|Асобнік
File:Moths_of_the_British_Isles_Series2_Plate147.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Moths_of_the_British_Isles_Series2_Plate147.jpg|Ілюстрацыя
File:Adscita_geryon_in_copula.ogv|thumbtime=50|*Adscita geryon*
File:Buckler_W_The_larvæ_of_the_British_butterflies_and_moths_PlateXVIII.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Buckler_W_The_larv%C3%A6_of_the_British_butterflies_and_moths_PlateXVIII.jpg|Figs. 3, 3a вусень пасля апошняй лінькі

## Крыніцы 
Катэгорыя:Стракаткі
Валер Каліноўскі

**Валер Каліноўскі**, поўнае імя **Валерый Фёдаравіч Каліноўскі** (нар. 17 студзеня 1967, Казанка Мікалаеўскай вобласці УССР) — беларускі журналіст і пісьменнік.

Нарадзіўся ў сям’і беларуса і ўкраінкі. Вырас на радзіме бацькі ў Моладаве Іванаўскага раёна Брэсцкай вобласці. Скончыў з адзнакай Моладаўскую сярэднюю школу. У 1984 годзе паступіў на факультэт журналістыкі БДУ, які скончыў у 1991 годзе. Служыў у Савецкай арміі. Скончыў аспірантуру Інстытута мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору НАН Беларусі.

Пачаў працаваць у 1987 годзе ў іванаўскай раённай газеце «Чырвоная звязда», з 1989 года ў мінскай абласной газеце «Мінская праўда», у 1991 — у моладзевай газеце «Чырвоная змена», у 1992—2000 — карэспандэнтам, загадчыкам аддзелу ў газеце «Звязда», з 2000 — у беларускай службе Радыё Свабода.

Таксама быў сябрам рэдакцыі і некаторы час галоўным рэдактарам газеты «Збудінне», уласным карэспандэнтам па Беларусі газеты «Киевские ведомости», агенцтва France Presse (AFP), супрацоўнічаў з украінскай службай Радыё Свабода і ўкраінскай службай BBC.

Аўтар публікацый па этнаграфіі і рэлігіязнаўстве ў беларускіх і замежных навуковых часопісах і зборніках матэрыялаў навукова-практычных канферэнцый.

Сябра Беларускай асацыяцыі журналістаў і Саюзу беларускіх пісьменнікаў.

Узнагароджаны ганаровым знакам МЗС Польшчы «Bene merito» (2016).

## Бібліяграфія 
Аўтар кніг

* «Справа Бяляцкага» ў серыі «Бібліятэка Свабоды» (2012), пра заняволенага праваабаронцу Алеся Бяляцкага.
* «Пані Эльжбета. Гісторыя адной прыязьні» (Смаленск : Інбелкульт, 2016), прысвечана славістцы і беларусазнаўцы, прафесарцы Эльжбеце Смулковай.
* «Дзеці Францыі. Гісторыя сем’яў, якія паверылі Сталіну». (Мінск: «Кнігазбор», 2019).

## Крыніцы 
Катэгорыя:Вікіпедыя:Біяграфіі сучаснікаў
Heteropoda boiei

**Heteropoda boiei** — від аранеаморфных павукоў з сямейства .

## Распаўсюджанне 
Від жыве ў Малайзіі на паўвостраве Саравак і ў Інданезіі на Яве і Суматры.

## Асяроддзе пражывання 
*Heteropoda boiei* сустракаецца ў трапічных лясах і, у прыватнасці, у ніжняй частцы лясоў сямейства , дзе сустракаюцца на ствалах.

## Апісанне 
, Малайзія)]]
*Heteropoda boiei* — даволі буйны павук з самцамі ад 19 да 27 мм і самкамі ад 23 да 37 мм .

Маюць агульны зеленаваты колер з іржавымі плямамі. Галавагрудзі, фісташкавага зялёнага колеру з радыяльнымі чырвонымі палосамі, пляскатыя, шырокія і круглыя. Верхнія сківіцы невялікія і тоўстыя, пакрытыя кароткімі жаўтаватымі валасінкамі . Апістасома (брушка) падоўжаная, вузейшая за галавагрудзі, канічнай формы і ўпрыгожана чырвонымі перавязкамі . Ногі доўгія (у тры разы даўжэйшыя за цела) і моцныя. Яны адзначаны чырвонымі плямамі з чорнымі шыпамі.

## Галерэя 

Файл:Huntsman_Spider_(Heteropoda_boiei)_(23128661669).jpg||*Heteropoda boiei* з нацыянальнага парку Гунунг Мулу ў Малайзіі
Файл:Lichen_Huntsman_(Heteropoda_boiei)_(6654075247).jpg|*Heteropoda boiei* з нацыянальнага парку Нія ў Малайзіі
Файл:Huntsman_Spider_(Heteropoda_boiei)_(15484412091).jpg|*Heteropoda boiei* з нацыянальнага парку Гунунг Мулу ў Малайзіі

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Doleschall, 1859 : *Tweede Bijdrage tot de Kenntis der Arachniden van den Indischen Archipel.* Acta Societatis Scientiarum Indica-Neerlandica, vol. 5, p.&nbsp;1-60 (texte intégral).

## Спасылкі 
* 
* (en) World Spider Catalog : Heteropoda boiei (Doleschall, 1859) dans la famille Sparassidae +base de données (consulté le 18 janvier 2017)

Катэгорыя:Аранеаморфныя павукі
Сезон 2023/2024 «Заходняга Буга» Брэст

У сезоне 2022—2023 валейбольны клуб «Заходні Буг» з горада Брэст прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2023/2024 (**9-е месца**)
* Кубак Беларусі 2023 (**кваліфікацыйны раўнд**).

## Склад каманды 
3. Сяргей Вайцянкоў (1996)
4. Дзяніс Іваніцкі (1997)
8. Кірыл Хварасцяноў (1994)
9. Ілья Дзеражун (2006)
10. Дзмітрый Лаўрушка (1998)
11. Уладзімір Нехін (2006) 
12. Павел Дзеравянка
13. Павел Галота
14. Алег Кісляк
15. Рыгор Юшчук (1994)
18. Анатоль Касцюк (1998)
21. Максім Літвіновіч
22. Аляксандр Махаў (1996)
23. Уладзіслаў Новікаў (2003)
99. Дамір Арсенцьеў (2006)
99. Яўген Небяльчук (2005)

## Трэнеры каманды 
*  Аляксандр Віркоўскі (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2022/2023 «Заходняга Буга» Брэст
* Сезон 2024/2025 «Заходняга Буга» Брэст

## Спасылкі 
* Zapadny Bug Brest
* Вечер субботы проведем вместе с командой «Шахтоспецстрой»
2023/2024
Заходні Буг Брэст
Катэгорыя:2023 год у Брэсце
Катэгорыя:2024 год у Брэсце
Hosta sieboldiana

**Hosta sieboldiana** — від раслін роду  падсямейства  сямейства Спаржавыя.

## Батанічнае апісанне 
Шматгадовая травяністая расліна з кароткім карэнішчам, вышынёй да 50-70 см. Сцябло толькі злёгку навісае над разеткай лісця. Верхні бок сцябловага лісця выразна сіне-зялёны, памер ліставай пласцінкі складае 26-35 (50) × 14-23 (30) см, маецца 11-14 (18) пар бакавых жылак. Хвосцік даўжынёй да 60 сантыметраў, неразгалінаваны.

Кветкі даўжынёй да 5,5 сантыметраў, светла-фіялетавага колеру. Кончыкі перыгонаў ледзь адкінутыя назад.

Перыяд цвіцення — з чэрвеня па ліпень, часам да жніўня.

Сустракаецца ў Японіі на востраве Хансю у раёнах Хакурыку і Паўночны Кінкі. Тут ён расце ў скалістых горных лясах.

Відавая назва дадзена ў гонар нямецкага батаніка Філіпа Зібальда.

## Сістэматыка 
Вылучаюць дзве разнавіднасці:

* *Hosta sieboldiana* var. *glabra* N.Fujita: сустракаецца на Хансю і астравах Окі
* *Hosta sieboldiana* var. *sieboldiana*: Першапачаткова сустракаецца толькі ў Японіі

## Выкарыстанне 
Сінелісцевая *Hosta sieboldiana* шырока выкарыстоўваецца ў якасці дэкаратыўнай расліны для паўцяністых кветнікаў. Гісторыя культывавання пачалася не пазней 1830 года.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Агававыя
Катэгорыя:Флора Японіі
Сезон 2022/2023 «Легіёна» Абухава

У сезоне 2022—2023 валейбольны клуб «Легіён» з аграгарадка Абухава прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2022/2023 (**7-е месца**),
* Кубак Беларусі 2022 (**4-е месца**).

## Склад каманды 
3. Максім Балюк
7. Вадзім Якуцевіч
8. Арцём Зайко (1995)
9. Павел Дасевіч (1984)
10. Максім Танковіч
11. Павел Ваўчкевіч
13. Уладзіслаў Юрчык
14. Аляксей Яшчышын
15. Дзмітрый Кумаса (1994)
16. Мікіта Гамолка
17. Аляксандр Бардачоў (1993)
18. Яўгеній Мураўёў 
22. Ілья Кашэвіч
30. Леанід Адамовіч 
99. Яраслаў Прышмонт (1989)
99. Георгій Багаеў (1999)

## Трэнеры каманды 
*  Аляксей Гедрайць (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2021/2022 «Легіёна» Абухава
* Сезон 2023/2024 «Легіёна» Абухава

## Спасылкі 
* 2022/2023
* Гости из Обухово
2022/2023
Легіён
Сезон 2022/2023 «Заходняга Буга» Брэст

У сезоне 2022—2023 валейбольны клуб «Заходні Буг» з горада Брэст прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2022/2023 (**8-е месца**)
* Кубак Беларусі 2022 (**кваліфікацыйны раўнд**).

## Склад каманды 
4. Дзяніс Іваніцкі (1997)
8. Кірыл Хварасцяноў (1994)
10. Уладзіслаў Рак (1997)
12. Павел Дзеравянка
13. Аляксандр Рыбко
15. Рыгор Юшчук (1994)
17. Георгій Багаеў (1999)
18. Сяргей Пазднёў (1994)
22. Аляксандр Шклянка (1995)
99. Ягор Барысёнак 
99. Уладзімір Нехін (2006)
99. Андрэй Каваленка (1993)

## Трэнеры каманды 
*  Аляксандр Віркоўскі (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2021/2022 «Заходняга Буга» Брэст
* Сезон 2023/2024 «Заходняга Буга» Брэст

## Спасылкі 
* Zapadny Bug Brest
* «Шахтёр» — «Западный Буг». Начало в 17:00
2022/2023
Заходні Буг Брэст
Катэгорыя:2022 год у Брэсце
Катэгорыя:2023 год у Брэсце
Каралі каралевы

**«Кара́лі карале́вы»** () — раман Аляксандра Дзюма, апублікаваны ў 1849-1850 гадах, адразу пасля рэвалюцыі 1848 года. 

Твор стаў часткай цыклу раманаў Дзюма «Мемуары лекара». У ім распавядаецца пра справу з каралеўскімі каралямі, якая ўскосна спрыяла выбуху Вялікай французскай рэвалюцыі. Ён таксама працягвае прыгоды Жазэфа Бальзамо (графа Каліостра), масона і гіпнатызёра, апісаныя ў першым рамане серыі. У ім таксама распавядаецца пра каханне трох мужчын да каралевы Марыі Антуанеты: кардынала, каралеўскага афіцэра і маладога арыстакрата.

Раман з'яўляецца сумесным творам Аляксандра Дзюма і Агюста Маке. Маке, як звычайна, падрыхтаваў чарнавік рамана: даследаваў гістарычныя крыніцы і паклапаціўся аб гістарычнай падаплёцы апісваных падзей. Дзюма дадаў тысячы дэталяў, якія ажывілі тэкст, дадаў дыялогі, аформіў канцоўкі раздзелаў і пашырыў іх у адпаведнасці з патрэбамі жанра. Раман першапачаткова публікаваўся часткамі ў часопісе ў 1849–1850 гадах. Яго дзеянне разгортваецца ў 1784 і 1785 гадах і заснавана на знакамітай гісторыі з каралямі, якая ўзрушыла грамадства Францыі і канчаткова падарвала давер да каралеўскага дома.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Гістарычныя раманы
Катэгорыя:Творы на французскай мове
Катэгорыя:Кнігі 1849 года
Катэгорыя:Кнігі 1850 года
Катэгорыя:Раманы XIX стагоддзя
Катэгорыя:Раманы Аляксандра Дзюма-бацькі
Гробінскі павет

**Гробінскі павет** (, , ) — адміністрацыйная адзінка Курляндскай губерні, якая існавала ў 1819 — 1920 гадах. Павятовы горад — Гробін.

## Гісторыя 
Гробінскі павет заснаваны ў 1819 годзе ў выніку адміністрацыйнай рэформы, калі Гробінскае гаўптманства было ператворана ў павет.. У 1920 годзе Гробінскі павет увайшоў у склад Латвіі, цэнтр быў перанесены ў Ліепаю, а павет перайменаваны ў *Ліепайскі*. Паланга была перададзена Літве. 

## Насельніцтва 
Паводле перапісу 1897 года насельніцтва павета складала 110 878 чалавек, у тым ліку ў Гробіні — 1490 чал., у Лібаве —  чал., у мястэчку Паланген — 2149 чал.:
* латышы — 64 890 чал. (58,5 %),
* немцы — 16 942 чал. (15,3 %),
* рускія — 7702 чал. (6,9 %),
* яўрэі — 7173 чал. (6,5 %),
* палякі — 6400 чал. (5,8 %),
* літоўцы — 6118 чал. (5,5 %),

## Адміністрацыйны падзел 
У 1913 годзе ў павеце было 13 валасцей: 

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Паветы Курляндскай губерні
Катэгорыя:Паветы Латвіі
Уралвагонзавод

**АТ «Навукова-вытворчая карпарацыя „Уралвагонзавод“ імя Ф.Э. Дзяржынскага»** — савецкая і расійская карпарацыя, якая займаецца распрацоўкай і вытворчасцю ваеннай тэхнікі, дарожна-будаўнічых машын, чыгуначных вагонаў. У карпарацыю ўваходзяць навукова-даследчыя інстытуты, канструктарскія бюро і вытворчыя прадпрыемствы. Галаўное прадпрыемства — завод «Уралвагонзавод», размешчаны ў Ніжнім Тагіле Свярдлоўскай вобласці.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Бенуа С. Достижения в СССР. Хроники великой цивилизации. — Москва: Алгоритм, 2015. — 368 с. — ISBN 978-5-4438-1006-5.
* Замятин Д. Геокультурный брендинг городов и территорий: от теории к практике. — Москва: Алетейя, 2020. — 668 с. — ISBN 978-5-00165-011-9.
* Индустриальное наследие. — Изд-во Мордовского университета, 2005. — 479 с. — ISBN 9785710312445.

Катэгорыя:Кампаніі РасііКатэгорыя:Абаронна-прамысловы комплекс Расіі
Thymus cherlerioides

**Thymus cherlerioides** — від кветкавых раслін сямейства , эндэмік Турцыі.

## Апісанне 
Карлікавы куст з паўзучымі першаснымі галінамі. Кветкавыя сцёблы 1-3 см, ад апушенных да пакрытых валаскамі або, рэдка, голыя. Лісце 4-7 x 0.5-0.7 мм, лінейнае, апушанае або, рэдка, голае; алейныя кропкі адсутнічаюць або разрэджаныя, жоўтыя; краі моцна звілістыя. Прыкветкі 0.8-2 мм у шырыню, ± падобныя на лісце, бакавыя вены моцна бачныя. Суквецці — малыя, малакветкавыя галовы. Чашачка 3.5-4.5&nbsp;мм. Вяночак барвовы, ледзь перавышае чашачку.

## Распаўсюджанне 
Эндэмік Турцыі.

Расце на адкрытых камяністых і жвіровых глебах.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Чабор
Самалётам, цягніком і аўтамабілем

**«Самалётам, цягніком і аўтамабілем»** () — амерыканская кінакамедыя рэжысёра Джона Х’юза 1987 года з Джонам Кэндзі і Стывам Марцінам у галоўных ролях.

Фільм выйшаў на экраны 25 лістапада 1987 года і атрымаў высокую ацэнку крытыкаў, многія хвалілі яго за адхіленне Х’юза ад падлеткавых камедый, а таксама за акцёрскі склад. Ён таксама меў касавы поспех, зарабіўшы 49,5 мільёнаў долараў пры бюджэце ў 15 мільёнаў долараў. З гадамі фільм стаў культавым, стаўшы для многіх амерыканцаў традыцыяй Дня Падзякі.

## Сюжэт 
Галоўны герой Ніл Пэйдж — вядучы спецыяліст па маркетынгу і рэкламе, пасля ўдалай прэзентацыі чарговай рэкламнай кампаніі адпраўляецца дадому да сям’і. Але з-за сапсаванага надвор’я ўсе рэйсы з Нью-Ёрка адменены, а Нілу неабходна ў бліжэйшы час дабрацца да Чыкага, каб правесці з сям’ёй Дзень Падзякі. Спадарожнікам Ніла становіцца дзівакаваты таўстун Дэл Грыфіт, якому таксама неабходна ехаць у Чыкага.

Разам з недарэчным і дзіўным спадарожнікам Ніл адпраўляецца дадому. Падарожжа зацягваецца на некалькі дзён, бо героі дабіраюцца да Чыкага самалётам, цягніком, машынай.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Кінакамедыі ЗША
Катэгорыя:Фільмы ЗША 1987 года
Катэгорыя:Кінакамедыі 1987 года
Катэгорыя:Выдатныя фільмы (Роджэр Эберт)
Граблі (значэнні)

Назву **Граблі** маюць:

*Граблі — сельскагаспадарчая прылада
*Граблі — вёска ў Гродзенскай вобласці
Генадзь Мікалаевіч Сафонаў

**Генадзь Мікалаевіч Сафонаў** () ─ беларускі «Праведнік народаў свету». Выратаваў з габрэйскага гета ў Ільі (Мінская вобласць) Фогельман Сімху, Саламянскага Файвла, Кац Брайну, Захараву (Мінкову) Ганну і сям’ю Ёхельман і іншых габрэяў у перыяд Халакосту.

## Біяграфія 
### Ранняе жыццё 
Нарадзіўся ў 1913 годзе ў вёсцы Ненінка Алтайскага краю, У сялянскай сям’і. Рускі, беспартыйны.

З 1935 года праходзіў службу ў РСЧА. У 1935─1937 гг. навучаўся ў артылерыйскай школе ў Адэсе. З 1937 па 1941 год праходзіў службу на пасадзе начальніка забеспячэння ў воінскіх часцях РСЧА. У 1941 годзе яму прысвоена званне старшага лейтэнанта.

З верасня 1941 па сакавік 1942 стаў адным з арганізатараў і камандзірам партызанскай групы з 7 чалавек. З сакавіка па верасень 1942 года ─ памочнік камандзіра роты партызанскага атрада «Мсцівец», пазней камандзір роты.

У верасні 1942 года яго рота ўвайшла ў склад партызанскай брыгады «Народныя мсціўцы», якая дзейнічала ў Руднянскіх лясах.

3 лістапада 1943 года Сафонаву, начальніку харчовага забеспячэння брыгады «Дзядзькі Васі», Беларускага штаба партызанскага руху, прысвоена чарговае званне ─ капітан інтэнданцкай службы. У 1944 годзе партызанская брыгада «Народныя мсціўцы» ўдзельнічала ў вызваленні Вілейкі, Смаргоні і іншых беларускіх гарадоў і вёсак.

Пасля дэмабілізацыя пасяліўся ў горадзе Вілейка, працаваў на шклозаводзе «Залессе». Дзякуючы яго намаганням у пасёлку Ілья быў усталяваны помнік габрэям ─ ахвярам Халакоста, пасля смерці Генадзя Мікалаевіча (пасля 1992 года) наведваў у Вілейцы яго жонку, Валянціну Пятроўну
* Медаль «Партызану Айчыннай вайны» I-й ступені (1944)
* Ганаровае званне «Праведнік народаў свету» (1992)

## Памяць 
* На алеі «Праведнікаў народаў свету» на мемарыяле «Яма» ў Мінску ўстаноўлена таблічка з імем Сафонава Генадзя Мікалаевіча і пасаджана імянное дрэва.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Постаці Вілейкі
Катэгорыя:Партызаны Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Праведнікі народаў свету
Гета ў Моўчадзі

**Гета ў Моўчадзі** (ліпень 1941 — 18 ліпеня 1942) — яўрэйскае гета, месца прымусовага перасялення яўрэяў вёскі Моўчадзь Баранавіцкага раёна Брэсцкай вобласці і бліжэйшых населеных пунктаў падчас Халакосту.

## Стварэнне гета 
Перад вайной у вёсцы Моўчадзь (Маўчадскі сельсавет) пражывалі  прадстаўнікоў нацыянальнасці.

Вёска была акупаваная нямецкімі войскамі з чэрвеня 1941 года па ліпень 1944 года.

У ліпені 1941 года немцы, рэалізуючы гітлераўскую праграму знішчэння яўрэяў, сагналі яўрэяў Моўчадзі і з бліжэйшых вёсак у гета.

У 2000-х гадах на новым помніку ахвярам генацыду яўрэяў на беларускай, англійскай і іўрыце былі выбітыя словы: «*Тут у 1942 годзе былі па-зверску закатаваныя  яўрэяў — мясцовых жыхароў*».

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 
* 

Моўчадзь
Катэгорыя:Гісторыя Баранавіцкага раёна
Катэгорыя:Моўчадзь (вёска)
Суўрвяйн

**Суўрвяйн** (, *Suur-väin*) — праліў пераважна 7-кіламетровай шырыні, які аддзяляе астравы Муху і Саарэмаа ад мацерыковай часткі Эстоніі, з'яўляецца паўднёвай часткай праліва Вяйнамеры і злучае яго з Рыжскім залівам. Найбуйнейшыя астравы ў праліве: Кесулайд і Війрэлайд.

Уваходныя цячэнні ў праліве назіраюцца пры ўсходніх, паўднёва-ўсходніх, паўднёвых і паўднёва-заходніх вятрах, выходныя — пры заходніх, паўночна-заходніх, паўночных і паўночна-ўсходніх вятрах.

На паўднёвым захадзе з пралівам Суўрвяйн злучаецца праліў Вяйкевяйн, які падзяляе астравы Муху і Саарэмаа.

У праліве дзейнічае паромная пераправа паміж Віртсу і Куйвасту.
Катэгорыя:Пралівы Эстоніі
Войцех Клата

**Войцех Клата** (; нар. ) — польскі сацыёлаг, акцёр тэлебачання і кіно. Найбольш вядомы па ролі хлопчыка Паўла ў фільме Кшыштафа Кеслёўскага «Дэкалог, адзін». Зняўся больш чым у 20 фільмах, у тым ліку ў фільме Анджэя Вайды «» і фільме Стывена Спілберга «Спіс Шындлера».

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Тэатральныя акцёры Польшчы
Катэгорыя:Кінаакцёры Польшчы
Катэгорыя:Сацыёлагі Польшчы
Катэгорыя:Выпускнікі факультэта філасофіі і сацыялогіі Варшаўскага ўніверсітэта
Уўэмыйза

**Уўэмыйза** () — вёска ў Эстоніі, адміністрацыйны цэнтр воласці Рыдала павета Ляэнэмаа. Вёска размешчана на беразе заліва Хаапсалу.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Матсалускі заліў

**Матсалускі залі́ў** () — заліў Балтыйскага мора на заходнім узбярэжжы Эстоніі. Працягласць берагавой лініі каля 21 км, сярэдняя шырыня 4 - 6 км. Дробнаводная бухта з пясчаным берагам. Апроч травяністых угоддзяў на берагах шмат зараснікаў чароту і трыснёга, а таксама дробных хмызнякоў. У заліў упадае рака Казары.
Катэгорыя:Залівы Балтыйскага мора
Катэгорыя:Залівы Эстоніі
Рохукюла

**Рохукюла** () — вёска  ў эстонскай воласці Хаапсалу (да 2017 года воласць Рыдала) павета Ляэнэмаа. Рохукюла знаходзіцца непасрэдна на беразе Балтыйскага мора, за 7 км на паўднёвы захад ад горада Хаапсалу.

## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Пол Рад

**Пол Стывен Рад** (; ) — амерыканскі , комік,  і .

У 2019 годзе ён быў уключаны ў спіс Forbes Celebrity 100, а ў 2021 годзе быў названы часопісам People «Самым сэксуальным мужчынам на свеце».

## Біяграфія 
Пол Рад нарадзіўся ў Пасейку (штат Нью-Джэрсі) у сям’і англійскіх яўрэяў. Яго бацькі нарадзіліся ў Англіі і былі нашчадкамі яўрэйскіх імігрантаў, якія пераехалі ў Вялікабрытанію з Расіі, Беларусі і Польшчы.

## Зноскі 
## Спасылкі 
*
Ныва

**Ныва**:

## Прозвішча 
* Эрыка Ныва — эстонскі архітэктар

## Тапонім 
### Украіна 
* Ныва (Раздольнэнскі раён)
* Ныва (Сакскі раён)

### Эстонія 
* Ныва (воласць)
* Ныва (Ляэнэмаа)
Рад

* рад — упарадкаваная сума ўсіх элементаў некаторай бесканечнай паслядоўнасці.
* рад — пазасістэмная адзінка вымярэння паглынутай дозы выпрамянення.

**Рад** () — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Кевін Рад — аўстралійскі палітычны дзеяч.
* Пол Рад — амерыканскі акцёр, комік, сцэнарыст і кінапрадзюсар.
* Эмбер Рад — брытанскі палітык, міністр працы і пенсій (2018—2019).
Мікіта Максімавіч Канавалаў

**Мікіта Максімавіч Канавалаў** (нар. ) — беларускі валейбаліст.

## Біяграфія 
Выхаванец жлобінскага ЦАР сваю прафесійную кар’еру пачаў у мінскім «МАПІДе» у 2019 годзе, дзе правёў два гады. Далей у кар’еры было два сезоны выступу за сталічны «Будаўнік» (2021/23), з якім у 2021 годзе выйграў Суперкубак краіны.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Никита Коновалов (Kit)
* Коновалов Никита/ Kanavalau Mikita
* Интервью. Евгений Котов и Никита Коновалов: успешный дебют новой пары в пляжном волейболе
* Встречайте в команде «Строитель» сезона 2022/2023 наш #2️⃣2️⃣ доигровщика Никиту Коновалова
* Коновалов Никита
* «Шахтоспецстрой» подписал нового доигровщика — Никиту Коновалова

Катэгорыя:Валейбалісты Беларусі
Ягадная вуліца (Наваполацк)

**Ягадная вуліца** (, ) — вуліца ў Наваполацку.

## Апісанне 
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада на тэрыторыі садовага таварыства "Нафтавік-2" у мясцовасці "Падстанцыя" каля прамзоны нафтаперапрацоўчага завода. Працягласць вуліцы складае каля 1000 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. Недалёка працякае рэчка Залюхоўка. Бліжэйшы прыпынак грамадскага транспарту (аўтобусаў і трамвая) «Падстанцыя» размешчаны на вуліцы Нафтаперапрацоўшчыкаў за 500 метраў ад пачатку вуліцы.

## Гл. таксама 
* Спіс вуліц Наваполацка

Катэгорыя:Вуліцы Наваполацка
Ляэнэ-Нігула

**Ля́энэ-Нігула** () — воласць у Эстоніі ў складзе павета Ляэнэмаа. Размешчана на захадзе Эстоніі, мае мяжу з Балтыйскім морам. Плошча воласці — 1448,78 км². Шчыльнасць насельніцтва — 4,8 чалавека/1 км² (2021).

## Гісторыя 
У кастрычніку 2017 года ў выніку адміністрацыйна-тэрытарыяльнай рэформы воласці Куламаа, Ляэнэ-Нігула, Мартна, Ныва і Наароатсі аб’ядналіся ў новую воласць Ляэнэ-Нігула. Адміністрацыйны цэнтр воласці — пасёлак Таэбла.

Скасаваная воласць Ляэнэ-Нігула была ўтворана ў кастрычніку 2013 года шляхам аб’яднання валасцей Ору, Рысці і Таэбла.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Воласці Эстоніі
Мартна

**Мартна** () — вёска ў воласці Ляэнэ-Нігула павета Ляэнэмаа на паўночным захадзе Эстоніі. Да 2017 года з’яўляўся цэнтрам аднайменнай воласці.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Люцыян Хмялёвец

**Люцыян Хмялёвец** (12 мая 1914, Мінск, Расійская імперыя — 3 чэрвеня 2004) — святар рымска-каталіцкай царквы, Генеральны вікарый Мінска-Магілёўскай архідыяцэзіі, намеснік кардынала, прэлат, капелан Яго Святасці Папы Рымскага.

## Біяграфія 
Бацькі былі жыхарамі г. Кельцы. У сям’і было 7 дзяцей. Пачатковую адукацыю Хмялёвец атрымаў у Мацеевічах, дзе сястра працавала настаўніцай. Затым паехаў да сваёй маці Валерыі ў Беласток. У 1933 годзе скончыў Беластоцкую гімназію.

У 1933—1939 гадах вучыўся ў Віленскай вышэйшай духоўнай семінарыі і на тэалагічным факультэце Віленскага ўніверсітэта Стэфана Баторыя. У 1939 годзе накіраваны біскупам Рамуальдам Ябжыкоўскім у якасці пробашча парафіі ў Ваўкалату.

З 1 красавіка 1940 года — пробашч парафіі касцёла Унебаўзяцця Дзевы Марыі ў в. Канстанцінава Свірскага сельсавета Вілейскай вобласці (зараз — Мядзельскі раён, Мінская вобласць).

Падчас Вялікай Айчыннай вайны ксёндз Люцыян Хмялёвец выратаваў ад расстрэлу 16 савецкіх актывістаў, арыштаваных па даносе. Гэта былі былыя дэпутаты, кіраўнікі ўстаноў, работнікі Свірскага райвыканкама, падпольшчыкі і яўрэі. 4 ліпеня 1941 года святар падпісаў з нямецкім камендантам у Свіры дагавор аб сваёй персанальнай адказнасці за названых асоб. Акрамя таго, ён выкупіў у гітлераўцаў 70 дзяцей і вярнуў іх бацькам.

3 лютага 1960 года прыязджаў у Свір раз у месяц для здзяйснення службы. 18 лютага 1961 года ён правёў у Свіры апошнюю памінальную імшу, пасля чаго яму было забаронена наведваць свірскі Касцёл Святога Мікалая. 4 сакавіка каталіцкі храм у Свіры быў зачынены па рашэнні савецкіх уладаў. Сам Хмялёвец трапіў пад ганенні і вымушаны быў пераехаць на новае месца службы.

З 23 кастрычніка 1963 года з’яўляўся пробашчам касцёла ў в. Дзераўная Стаўбцоўскага раёна.

З 1979 года два разы на тыдзень прыязджаў у Ракаў і праводзіў Святую Імшу для мясцовых жыхароў.

Пахаваны ксёндз Хмялевец, паводле сваёй волі, каля канстанцінаўскага касцёла побач з магілай маці Валерыі.

## Узнагароды 
У 1989 годзе, з нагоды 50-гадовага юбілею прыняцця сану святара, Хмялёвец атрымаў ад Яна Паўла II годнасць Генеральнага вікарыя Мінска-Магілёўскай архідыяцэзіі, намесніка кардынала і права біскупа.

23 лютага 1990 года быў удастоены звання капелана Яго Святасці Папы.

## Літаратура 
* *Драўніцкі І. Мястэчка пры Полацкім тракце. - Паставы: Сумежжа. — 2005.*
* *Драўніцкі І. Касцел у Канстанцінаве. - Паставы: Сумежжа. — 2005.*
* *Драўніцкі І. Сьвятар-патрыёт Люцыян Хмялевец / / Наша вера : часопіс / заснавальнік Дабрачынны грамадскі фонд»Маці Божая Фацімская". — 2011. ― № 3.  С. 55-58*
* *Пракаповіч І. Па свірскім краі / / Краязнаўчая газета. — № 6 (599). - люты 2016 г.*

Катэгорыя:Выпускнікі Імператарскага Віленскага ўніверсітэта
Катэгорыя:Капеланы
Кымсі

**Кымсі** () — вёска ў воласці Ляэнэрана павета Пярнумаа Эстоніі. Да 2017 года Кымсі быў адміністрацыйным цэнтрам воласці Ханіла, якая знаходзілася ў павеце Ляэнэмаа.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Расабаронэкспарт

**Расабаронэкспарт** () — расійская дзяржаўная кампанія, адзіны ў Расіі дзяржаўны пасярэднік па экспарту і імпарту ўсяго спектру канчатковай прадукцыі, тэхналогій і паслуг ваеннага і падвойнага прызначэння. Штаб-кватэра знаходзіцца ў Маскве. Уваходзіць у склад дзяржкарпарацыі «Растэх».

## Крыніцы 
Катэгорыя:Кампаніі РасііКатэгорыя:Абаронна-прамысловы комплекс Расіі
1-я Слівавая вуліца (Наваполацк)

**1-я Слівавая вуліца** (, ) — вуліца ў Наваполацку.

## Апісанне 
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада на тэрыторыі садовага таварыства «Нафтавік-2» у мясцовасці «Падстанцыя» каля прамзоны нафтаперапрацоўчага завода. Працягласць вуліцы складае каля 600 метраў. Вуліца пралягае с поўдня на поўнач ад вуліцы Ягаднай да вуліцы 1-й Чарнічнай. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. Бліжэйшыя прыпынкі грамадскага транспарту (аўтобусаў і трамвая) размешчаны на вуліцы Нафтаперапрацоўшчыкаў.

## Гл. таксама 
* Спіс вуліц Наваполацка

Катэгорыя:Вуліцы Наваполацка
Ляэнэрана

**Ля́энэрана** () — воласць у Эстоніі ў складзе павета Пярнумаа. Размешчана ў заходняй частцы Эстоніі, мае выхад да Балтыйскага мора. Плошча — 1362,72 км².

## Гісторыя 
Воласць Ляэнэрана ўтворана ў выніку адміністрацыйна-тэрытарыяльнай рэформы шляхам аб’яднання двух валасцей Ліхула і Ханіла, якія ўваходзілі ў склад павета Ляэнэмаа, з дзвюма воласцямі павета Пярнумаа — Варбла і Коанга.

Адміністрацыйны цэнтр воласці — горад Ліхула.
## Крыніцы 
Катэгорыя:Воласці Эстоніі
Allocreadiidae

**Allocreadiidae** — сямейства дыгенетычных смактуноў атраду .

## Апісанне 
Адметныя чаргаваннем пакаленняў са зменай гаспадароў: два прамежкавыя і канчатковыя. У ролі канчатковых гаспадароў выступаюць прадстаўнікі многіх сямействаў прамянёвапёрых рыб. Пераважна паразіты прэснаводных рыб, аднак некаторыя з іх заражаюць марскія віды. Гэтыя смактуны размеркаваны на тэрыторыі Еўразіі, Афрыкі, Паўночнай і Паўднёвай Амерыкі. Маюць высокую відавую разнастайнасць і, што немалаважна, нявырашаныя пытанні сістэматыкі, паколькі большая частка відаў апісана толькі ў аспекце марфалогіі.

Акрамя рыб могуць паразітаваць на іншых пазваночных у прэснаводных экасістэмах, такіх як жабы, саламандры і змеі.

*Allocreadiidae* адрозніваюцца ад іншых трэматод на цэркарыяльнай стадыі, дзе цэркарыі маюць як вочную пляму, так і штылет. Цэркарыі *Allocreadiidae* таксама развіваюцца ў двухстворкавых многія іншыя смактуны развіваюцца ў бруханогіх малюсках.

## Роды 
Намінальна сямейства налічвае 16 родаў па выніках даследавання Герарда Пэрэз-Понсе дэ Леона і калегаў у 2015 годзе. Аднак з іх 12 родаў былі пацверджаны па дадзеных частковага секвеніравання гена 28S рРНК.

Ніжэй прыведзены спіс улічвае таксоны, становішча якіх у сістэме сямейства Allocreadiidae не было падвергнута сумневу. Сярод іх тыя, якія былі прызнаныя валіднымі як па дадзеных марфалагічнага аналізу, так і па малекулярна-генетычных.

*  Railliet, 1896;
*  Looss, 1900;
*  Braun, 1900;
*  Travassos, Artigas and Pereira, 1928;
*  Surber, 1928;
*  Yamaguti, 1953;
*  Lamothe-Argumedo, 1970;
*  Pearse 1920;
*  Scholz, Aguirre-Macedo and Choudhury, 2004;
*  Choudhury, Pérez-Ponce de León, Brooks and Daverdin, 2006;
*  Pérez Ponce de León, Pinacho-Pinacho, Mendoza-Garfias, Choudhury & García-Varela, 2016;
*  Pérez Ponce de León, Pinacho-Pinacho, Mendoza-Garfias, Choudhury & García-Varela, 2016;
*  Vaz, 1932;
*  Schell, 1964;
*  Yamaguti, 1971;
*  Lü & Wu, 1996;
*  Bilqees, Khatoon, Bibi & Mutiur-Rehman, 2007.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Дыгенетычныя смактуны
Катэгорыя:Сямействы плоскіх чарвей
Thymus jankae

**Thymus jankae** — від кветкавых раслін сямейства .

## Апісанне 
Паўкусцік.

## Арэал 
Албанія, Балгарыя, Грэцыя, Турцыя, Украіна, краіны былой Югаславіі.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Флора Каўказа
Катэгорыя:Чабор
Сезон 2022/2023 «Барысаў-БДУФК»

У сезоне 2022—2023 валейбольны клуб «Барысаў-БДУФК» з горада Барысаў прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2022/2023 (**5-е месца**),
* Кубак Беларусі 2022 (**чвэрцьфінал**).

## Склад каманды 
1. Ягор Кавалёў (2001)
2. Дзмітрый Жэгздрын (1982)
3. Руслан Селяўка (1991)
4. Мікалай Яфрэмаў (2003) 
5. Аляксандр Пятрэвіч (2001) 
8. Піліп Гудаў (1998)
9. Павел Емяльянаў (1998)
11. Андрэй Балыка (2001) 
12. Арцём Качалаў
13. Ягор Барысёнак (2001) 
17. Яўгеній Язерскі (1999)
99. Ілья Ганчарук (2000)
99. Арцём Кудрашоў (1995)
99. Мікіта Шаўчэнка (2001)
99. Максім Відук (2005)
99. Міхаіл Малеёнак (2002)
99. Мікіта Філіпаў (2003)
99. Арцём Караткевіч (1993)

## Трэнеры каманды 
*  Руслан Селяўка (галоўны трэнер)
*  Ігар Загорцаў (трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2021/2022 «Барысаў-БДУФК»
* Сезон 2023/2024 «Барысаў-БДУФК»

## Спасылкі 
* 2022/23 
* Победа над Борисовом и дебют для молодого игрока «Шахтера»
2022/2023
Барысаў-БДУ
Катэгорыя:2022 год у Барысаве
Катэгорыя:2023 год у Барысаве
Ныва (Ляэнэмаа)

**Ныва** () — вёска на паўночным захадзе Эстонскай Рэспублікі. Адносіцца да воласці Ляэнэ-Нігула павета Ляэнэмаа, да 2017 года быў цэнтрам аднайменнай воласці.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Цюльпанавая вуліца (Наваполацк)

**Цюльпанавая вуліца** (, ) — вуліца ў Наваполацку.

## Апісанне 
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада ў раёне прамзоны БВК на тэрыторыі былой вёскі Шніткі, якая ўвайшла ў межы Наваполацка ў 1968 годзе. Сёння ў гэтай цастцы горада размешчаны садовыя таварыствы, а таксама аднапавярховая забудова сядзібнага тыпу. Працягласць вуліцы складае каля 130 метраў. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. З цэнтральнай часткі горада грамадскім транспартам да вуліцы можна даехаць аўтобусамі № 8 «Падкасцельцы - БВК» і № 12 «Падкасцельцы - Шніткі». Непадалёк ад вуліцы працякае рака Дзвіна.

## Гл. таксама 
* Спіс вуліц Наваполацка

## Крыніцы 
Катэгорыя:Вуліцы Наваполацка
Сяэрэ (Саарэмаа)

**Сяэрэ** () — вёска ў воласці Саарэмаа павета Саарэмаа, Эстонія.

Да адміністрацыйнай рэформы мясцовых самакіраванняў Эстоніі 2017 года ўваходзіла ў склад воласці Торгу (скасавана).
Размешчана на востраве Саарэмаа, на ўскрайку паўвострава Сырвэ, за 47 км ад валаснога і павятовага цэнтра — горада Курэссаарэ. Вышыня над узроўнем мора — 7 метраў.

На тэрыторыі вёскі знаходзіцца маяк Сырвэ.

## Насельніцтва 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Катэгорыя:Саарэмаа
Сяэрэ

**Сяэрэ**:
* Сяэрэ (Пярнумаа)
* Сяэрэ (Саарэмаа)
* Сяэрэ (Хіюмаа)
Партызанская вуліца (Наваполацк)

**Партызанская вуліца** (, ) — вуліца ў Наваполацку.

## Апісанне 
Размешчана ў заходняй частцы горада ў раёне прамзоны «Палімір». Працягласць вуліцы складае каля 2,5 кіламетры. Непадалёк працякае рака Ушача. Жылая забудова адсутнічае. Грамадскі транспарт прадстаўлены шматлікімі аўтобусамі.

## Гл. таксама 
* Спіс вуліц Наваполацка

## Крыніцы 
Катэгорыя:Вуліцы Наваполацка
10-я Слівавая вуліца (Наваполацк)

**10-я Слівавая вуліца** (, ) — вуліца ў Наваполацку.

## Апісанне 
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада на тэрыторыі садовага таварыства «Нафтавік-2» у мясцовасці «Падстанцыя» каля прамзоны нафтаперапрацоўчага завода. Працягласць вуліцы складае каля 170 метраў. Вуліца пралягае с поўдня на поўнач ад вуліцы Ягаднай. Непадалёк працякае рэчка Залюхоўка. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. Бліжэйшыя прыпынкі грамадскага транспарту (аўтобусаў і трамвая) размешчаны на вуліцы Нафтаперапрацоўшчыкаў.

## Гл. таксама 
* Спіс вуліц Наваполацка

Катэгорыя:Вуліцы Наваполацка
Сезон 2020/2021 «МАПІДа» (валейбол)

У сезоне 2020—2021 валейбольны клуб «МАПІДа» з Мінска прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2020/2021 (**7-е месца**),
* Кубак Беларусі 2020 (**чвэрцьфінал**).

## Склад каманды 
* Аляксей Папека (1998)
* Глеб Баран (2002)
* Сямён Хатулёў (2000)
* Піліп Гудаў (1998)
* Максім Ярмаловіч (2002)
* Віктар Абухоўскі (1999)
* Аляксей Ратуцкі (2000)
* Аляксей Ількевіч (2003)
* Мікіта Канавалаў (2002)
* Станіслаў Пагоцкі (2003)
* Глеб Азаранка (2003)
* Ягор Марозаў (2002)
* Міхаіл Малеёнак (2002)
* Георгій Багаеў (1999)
* Арцемій Матыль (2002)

## Трэнеры каманды 
*  Алег Міхнюк (галоўны трэнер)	
*  Віктар Фандо (трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2019/2020 «МАПІДа» (валейбол)
* Сезон 2021/2022 «МАПІДа» (валейбол)

## Спасылкі 
* players 
* МАПИД — Шахтер. 2-й тур. Победа в трех партиях в Минске
2020/2021
МАПІД
Катэгорыя:2020 год у Мінску
Катэгорыя:2021 год у Мінску
Варбла

**Варбла** () — вёска ў воласці Ляэнэрана павета Пярнумаа на паўднёвым захадзе Эстоніі. Была адміністрацыйным цэнтрам аднайменнай воласці.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Эстоніі
Пірыней

**Пірыней** () — асоба старажытнагрэчаскай міфалогіі, кароль Фракіі.

Паводле метамарфоз Авідзія Пірэней запрашаў муз схавацца ў сваім палацы, калі ён таемна планаваў нанесці ім шкоду. Як толькі музы апынуліся ўнутры, ён спрабаваў злавіць іх у пастку, але яны паляцелі. Ён спрабаваў ісці за імі, саскокваючы з вежы, але упаў і памёр.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Персанажы паводле алфавіта
Катэгорыя:Міфалагічныя персанажы паводле алфавіта
Катэгорыя:Постаці Старажытнай Грэцыі
Катэгорыя:Каралі дакійскія
Сезон 2019/2020 «Заходняга Буга» Брэст

У сезоне 2019—2020 валейбольны клуб «Заходні Буг» з горада Брэст прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2019/2020 (**5-е месца**)
* Кубак Беларусі 2019 (**4-е месца**).

## Склад каманды 
* Павел Емяльянаў (1998)
* Ілья Навакшонаў (1996)
* Міхаіл Косач (1985)
* Дзмітрый Блеян (1988)
* Сяргей Пазднёў (1994)
* Влад Кубаркоў
* Дзмітрый Кандраценя
* Андрэй Марголь
* Кірыл Хварасцяноў (1994)
* Мазько
* Стасюк
* Аляксей Блізняцоў (1996)

## Трэнеры каманды 
*  Аляксандр Віркоўскі (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2018/2019 «Заходняга Буга» Брэст
* Сезон 2020/2021 «Заходняга Буга» Брэст

## Спасылкі 
* Zapadny Bug Brest
* «Шахтер» — «Западный Буг». Матч экспериментов
* Западный Буг (Брест) vs Коммунальник-Могилев (Могилев). Тур 6
* Коммунальник-Могилев (Могилев) vs Западный Буг. Тур 15
* Коммунальник-Могилев (Могилев) – Западный Буг (Брест). Тур 23
2019/2020
Заходні Буг Брэст
Катэгорыя:2019 год у Брэсце
Катэгорыя:2020 год у Брэсце
Дыямед (цар бістонаў)

**Дыямед** **Фракійскі** () — асоба старажытнагрэчаскай міфалогіі, кароль фракійскага племені бістонаў. Ён вядомы за сваіх канёў-людаедаў якім скормліваў чужакоў. Геракл перамог Дыямеда ў баі і аддаў яго цела яго-ж каням.

## Паданне 
Дыямед быў сынам бога вайны Арэса і Кірэны. Уладарыў племем бістонаў у Фракіі, і ў ягоных стайнях жылі жорсткія коні-людаеды: Падраг, Лампон, Ксанф і Дзін, прывязаных да стойлаў меднымі ланцугамі і якія елі мяса замежнікаў якія трапілі ва уладзення Дыямеда.

Геракл, па загаду мікенскага цара Еўрысфея, павінен быў прывесці гэтых коней. Падзеі развіваліся па-рознаму: Геракл альбо перамагаў Дыямеда ў баі, альбо заліваў зямлі бістонаў, альбо карміў самога Дыямеда яго каням.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Каралі дакійскія
Катэгорыя:Постаці Старажытнай Грэцыі
Высокая вуліца (Наваполацк)

**Высокая вуліца** (, ) — вуліца ў Наваполацку.

## Апісанне 
Размешчана ў паўночна-заходняй частцы горада ў раёне прамзоны БВК на тэрыторыі былой вёскі Шніткі, якая ўвайшла ў межы Наваполацка ў 1968 годзе. Сёння ў гэтай цастцы горада размешчаны садовыя таварыствы, а таксама аднапавярховая забудова сядзібнага тыпу. Працягласць вуліцы складае каля 150 метраў ад вуліцы Цюльпанавай да вуліцы Вясковай. Рух грамадскага транспарту па вуліцы не ажыццяўляецца. З цэнтральнай часткі горада грамадскім транспартам да вуліцы можна даехаць аўтобусамі № 8 «Падкасцельцы - БВК» і № 12 «Падкасцельцы - Шніткі». Непадалёк ад вуліцы працякае рака Дзвіна.

## Гл. таксама 
* Спіс вуліц Наваполацка

## Крыніцы 
Катэгорыя:Вуліцы Наваполацка
ДТЗ у Гватэмале (2025)

Раніцай 10 лютага 2025 года аўтобус з пасажырамі упаў у раку Лас-Вакас у горадзе Гватэмала. Загінулі як мінімум 55 чалавек, яшчэ 9 атрымалі раненні.  

Здарэнне адбылося прыкладна ў 4:20 з густа набітым аўтобусам кампаніі Transportes Tineca Sociedad Anónima. Транспарт перавозіў больш за 70 пасажыраў, ехаў у Гватэмалу з дэпартамента Эль-Прагрэса. Неўзабаве аўтобус сутыкнуўся з іншымі транспартнымі сродкамі прыкладна за 20 метраў ад моста Пуэнтэ-Беліцэ. Запісы камер відэаназірання паказалі, што аўтобус ехаў на высокай хуткасці за некалькі хвілін да ўдару. 

Прэзідэнт Бернарда Арэвала абвясціў трохдзённую нацыянальную жалобу. Міністр сувязі, інфраструктуры і жыллёвага будаўніцтва Мігель Анхель Дыяс Бабадзіла ініцыяваў расследаванне абставін трагедыі.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Люты 2025 года
Катэгорыя:Транспартныя здарэнні 2025 года
Катэгорыя:Падзеі 10 лютага
Катэгорыя:Гісторыя Гватэмалы
Гета ў Новай Мышы

**Гета ў Новай Мышы** (лета 1941 — жнівень 1942) — яўрэйскае гета, месца прымусовага перасялення яўрэяў вёскі Новая Мыш Баранавіцкага раёна Брэсцкай вобласці і бліжэйшых населеных пунктаў падчас Халакосту.

## Гісторыя 
Вёска Новая Мыш, за сем кіламетраў ад Баранавічаў, была захоплена нямецкімі войскамі 27 чэрвеня 1941 года. Акупацыя доўжылася больш за тры гады — да 8 ліпеня 1944 года. Акрамя мясцовых габрэяў, там знаходзіліся сотні бежанцаў з Польшчы.

Пасля акупацыі ў вёсцы быў размешчаны гарнізон дапаможнай паліцыі, набраны з мясцовых калабарацыяністаў. Рэалізуючы нацысцкую праграму знішчэння яўрэяў, немцы арганізавалі ў мястэчку гета.

Гета ў Новай Мышы было знішчана ў выніку апошняй акцыі ў жніўні 1942 (летам 1943) года, калі былі забітыя ўсе яшчэ пакінутыя ў жывых яўрэі — каля 2000 (400—600, 1000) чалавек.

Пакінутых яўрэяў — жанчын, дзяцей і старых — сагналі на базарную плошчу ў клуб, затым пабудавалі ў калону па 4 чалавекі і пад аховай паліцыянтаў пагналі да месца забойства ў лес. Там ужо была выкапана яма шырынёй 4 метры і даўжынёй некалькі дзясяткаў метраў з вядучымі ўніз прыступкамі. Паліцыянты заводзілі ў яму па 25—30 чалавек і прымушалі класціся. Кіравалі расстрэлам некалькі немцаў з СД, стралялі мясцовыя паліцаі. Затым у яму заганялі наступную групу асуджаных людзей. Адзін малады габрэй паспеў выхапіць схаваную сякеру, накінуўся на паліцая і адсек яму руку.

## Памяць 
Помнік забітым знаходзіцца за два кіламетры на паўночны ўсход ад вёскі на абочыне дарогі на вёску Казлякевічы. Надпіс на помніку на беларускай мове: *«У гэтым месяцы летам 1942 года фашысцкімі захопнікамі былі растраляныя мірныя жыхары вескі Новая Мыш i іншых прылягаючых населеных пунктаў. Людзі, схіліце галовы»*.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 

Новая Мыш
Катэгорыя:Гісторыя Баранавіцкага раёна
Катэгорыя:Новая Мыш