Абляпіха крушынападобная

**Абляпі́ха крушынападо́бная** (*Elaeagnus rhamnoides*) — двудомны куст або дрэва, біялагічны від роду  сямейства . Распаўсюджана ва ўмераным клімаце Еўразіі.

Каштоўная лекавая і дэкаратыўная расліна. У якасці гаючай расліны абляпіха выкарыстоўвалася са старажытных часоў. Згадкі пра абляпіху можна сустрэць у працах старажытнагрэчаскіх навукоўцаў і пісьменнікаў.

## Назва 
У сучаснай наменклатуры абляпіха крушынападобная носіць назву *Elaeagnus rhamnoides*.

Ранейшая родавая назва *Hippophae* — лацінізаваная форма грэчаскай назвы расліны *hippophaes* паходзіць ад *hippos* — конь і *phaos* — бляск: лічылася, што коні, выкармленыя лісцем абляпіхі, мелі асабліва бліскучую шкуру; лацінізаваны відавы эпітэт *rhamnoides* паходзіць ад назвы крушыны — *rhamnos* і *oides* — падобны.

## Батанічнае апісанне 
Мнагаствольны лістападны куст, радзей дрэва, вышыня якога дасягае звычайна 1-3 м, а часам 3-6 м.

### Плады 
Плады авальныя або круглыя гладкія касцянкі, 7-8 мм даўжынёй. Яны сядзяць густа, нібыта абляпляючы сцябло. Костачка даўгавата-яйкападобная, цёмна-карычневая, часам амаль чорная, бліскучая, да 5 мм даўжынёй.

У натуральным стане ва Украіне расце ў дэльце Дуная (Адэская вобласць).

## Раслінная сыравіна 
### Збор і перапрацоўка 
У якасці лекавай сыравіны выкарыстоўваюць плод свежы ().

Марозаўстойлівасць абляпіхі дазваляе вырошчваць яе ў паўночных раёнах. Пасля таго як былі ўсталяваныя гаючыя ўласцівасці пладоў і масла абляпіхі, яе сталі культываваць як каштоўную вітамінавую расліну і пачалі вырошчваць на прысядзібных участках і на прамысловых плантацыях.

### Селекцыя 
У Расіі абляпіха крушынападобная ўведзена ў культуру НДІ садаводства Сібіры па ініцыятыве , дзе за паўстагоддзя па стане на 2011 год выведзена каля 40 сартоў, у тым ліку буйнаплодныя сарты Августина, Ажурная, Жемчужница і іншыя; такія аптымізаваныя па часу цвіцення і колькасці пылка сарты мужчынскіх раслін для эфектыўнага апылення жаночых, як Алей, Гном) абляпіхавага алею, які ўжываецца ў медыцыне.

Лісце абляпіхі змяшчае 10 % дубільных рэчываў, таму яго разам з іголкамі можна ўжываць для дублення скур і афарбоўкі. Пладамі ў мінулым фарбавалі тканіны і воўны ў жоўты колер, з маладых парасткаў і лісця атрымлівалі чорную фарбу.

Ветраапыляльная расліна, у яе кветках практычна адсутнічае нектар. Так званы ў побыце «абляпіхавы мёд» уяўляе з сябе сіроп з ягад абляпіхі. Абляпіха — выдатны пылканос, дае шмат высока пажыўнага пылка ў летні перыяд.

Абляпіха дае цяжкую, цвёрдую, дробнаячэістую, жаўтлявую драўніну з бура-жоўтым ядром, прыдатную для дробных вырабаў.

## Уплыў на культуру 
У 1980 годзе ў СССР была выпушчаная серыя з пяці марак з выявай раслін, на марцы наміналам 10 кап.  была абляпіха крушынападобная.

Таксама выява абляпіхі крушынападобнай была змешчана на паштовых марках Фінляндыі ў 1991 годзе і Украіны ў 2013 годзе.

Файл:1980. Облепиха крушиновидная.jpg|Паштовая марка СССР
Файл:Stamps of Ukraine, 2013-54.jpg|Паштовая марка Украіны

## Літаратура 
* Чахоўскі А. Абляпіха крушынападобная // Беларуская ССР: Кароткая энцыклапедыя. Т. 2. — Мн.: БелСЭ. 1979.
* 
* 
* Дудченко Л. Г., Козьяков А. С., Кривенко В. В. Пряно-ароматические и пряно-вкусовые растения: Справочник / Отв. ред. К. М. Сытник. — К.: Наукова думка, 1989. — 304 с. — 100 000 экз. — ISBN 5-12-000483-0.
* *, , А.&nbsp;М.&nbsp;Краснова;* «» Справочник; Киев, , 1983. 
* 
* Травы и здоровье. Лекарственные растения / Авт.-сост.: А. М. Задорожный и др. — М.: Махаон; Гамма Пресс 2000. — 512 с.: ил — (Домашняя энциклопедия). ISBN 5-88215-989-X ISBN 5-9223-0042-3

## Спасылкі 
* 
* Облепиха. Ботанический портрет, посадка и уход . // Садовник : журнал. — № 10. — 2006. 
* Французскі сайт пра *абляпіху* 
* Обліпиха крушиновидна // 

Катэгорыя:Лохавыя
Катэгорыя:Флора Еўразіі
Катэгорыя:Кусты
Катэгорыя:Дэкаратыўныя расліны
Катэгорыя:Лекавыя расліны
Катэгорыя:Меданосныя расліны
Катэгорыя:Расліны на марках
Катэгорыя:Расліны, апісаныя ў 1753 годзе