open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Гюстаў Кайбот

**Гюстаў Кайбот** (; 1848—1894) — французскі калекцыянер і мастак, прадстаўнік імпрэсіянізму. Адзін з «айцоў філатэліі».

## Спасылкі 
Катэгорыя:Мастакі Францыі
Катэгорыя:Філатэлісты Францыі
Катэгорыя:Калекцыянеры Францыі
Брэсцкая жаночая гімназія

**Брэсцкая жаночая гімназія** — сярэдняя агульнаадукацыйная навучальная ўстанова ў Брэсце, якая існавала ў 1904—1915 гадах. Размяшчалася ў будынку па адрасе вуліца Савецкай, 29/Пушкінская, 21.

## Гісторыя 
Заснавана 1 ліпеня 1904 года. Складалася з 6 асноўных і падрыхтоўчага класаў. У 1905 годзе адкрыты 7-ы, у 1907 — 8-ы дадатковы педагагічны клас. У пачатку 1911/12 навучальнага года адкрыты паралельныя 3-і і 6-ы класы. Колькасць навучэнцаў вагалася ад 400—500 у 1906—1907 да 340 у 1915. Вывучаліся руская, французская, нямецкая, польская мовы, Закон Божы, гісторыя, матэматыка, фізіка, чыстапісанне, маляванне, геаграфія, рукадзелле, славеснасць, гігіена і інш. Плата за навучанне ў падрыхтоўчым класе складала каля 60 руб. у год, у 1—7-м класах — 75 руб., у 8-м—100 руб. Дадатковая плата бралася за навучанне лацінскай мове (10 руб.), догматам іўдзейскай веры (4 руб.), танцам (4 руб. ў год). На ўтрыманне гімназіі з дзяржаўнай казны, органаў мясцовага гарадскога самакіравання і збору за навучанне выдаткоўвалася ў год (у залежнасці ад колькасці навучэнак) ад 20 да 40 тыс. руб.

## Літаратура 
* 
* Памятная книжка Виленского учебного округа за 1907—08 учебный год.
Катэгорыя:Навучальныя ўстановы Брэста
Катэгорыя:Савецкая вуліца (Брэст)
Катэгорыя:Пушкінская вуліца (Брэст)
Катэгорыя:З’явіліся ў 1904 годзе
Катэгорыя:1904 год у Брэсце
Катэгорыя:Зніклі ў 1915 годзе
Катэгорыя:Гімназіі Расійскай імперыі
Брэсцкі бескурганны могільнік

**Брэсцкі бескурганны могільнік** — могільнік 170—270-х гг. н.э. на тэрыторыі Брэста (былая в. Трышын, цяпер вуліца Маскоўская), на правым беразе р. Мухавец. Выявіў у 1959 г., даследаваў у 1960—1963, 1965, 1977 гг. Ю. У. Кухарэнка. Выяўлена 75 пахаванняў на адлегласці 2—3 м адно ад аднаго ў прадаўгаватых і круглых ямах глыбінёй да 1 м, дыяметрам 0,3—0,7 м. Пахавальны абрад — трупаспаленне. Рэшткі крэмацыі, што праводзілася па-за межамі пахавання, ссыпалі на дно ямы, часам у спецыяльныя урны (гліняныя ляпныя гаршкі, збаны, міскі, вазы). Пахавальны інвентар (у 68 магілах па 3 рэчы ў кожнай) — гліняны посуд, прасліцы, жалезныя нажы і замкі, бронзавыя фібулы, дэталі паяснога набору, шкляныя пацеркі, металічныя бранзалеты і падвескі. Могільнік пакінуты плямёнамі вельбарскай культуры, што склалася ў Памор’і і нізоўях Віслы ў I ст. і носьбіты якой у сярэдзіне II ст. рухаліся на паўднёвы ўсход і дасягнулі Пабужжа, Валыні, Падоліі. Некаторыя даследчыкі звязваюць могільнік з адным з этапаў фарміравання славянскага этнасу.

## Літаратура 
* Белевец, В. Могильник Брест-Тришин: 30 лет по окончании раскопок // Acta Archaeologica Albaruthenica. — 2007. — Вып. 1. — С. 49—85.
* Кухаренко, Ю. В. Могильник Брест-Тришин / Ю. В. Кухаренко; АН СССР, Ин-т археологии. — М.: Наука, 1980. — 28 с.
* 

Катэгорыя:Трышын
Катэгорыя:Могільнікі Брэсцкай вобласці
Катэгорыя:Славутасці Брэста
Катэгорыя:Гісторыя Брэста
Катэгорыя:Вельбарская культура
Катэгорыя:Маскоўская вуліца (Брэст)
Катэгорыя:З’явіліся ў I стагоддзі
Катэгорыя:Зніклі ў III стагоддзі
Гальшанскае княства

**Гальшанскае княства** — феадальная вотчына князёў Гальшанскіх у канцы XIII — сярэдзіне XVI ст. Цэнтр — Гальшаны (цяпер Ашмянскага раёна). Займала першапачаткова тэрыторыю міжрэчча Віліі і Нёмана, у XV ст. распасціралася з поўначы на поўдзень — ад Вількаміра (цяпер г. Укмерге, Літва) і Паставаў да Глуска і Турава, з усходу на захад — ад Мінска да Мастоў. Упершыню ўпамінаецца ў крыніцах каля 1280 года, калі Гольша «замак сталічны княства свайго заснаваў на рэчцы Карабель». Князі Гальшанскія доўгі час займалі высокія пасады ў Вялікім Княстве Літоўскім. У 1440 і 1492 у Гальшанах адбыліся нарады для выбараў кандыдатаў на велікакняжацкі прастол. У сярэдзіне 16 ст. радавое ўладанне Гальшанскіх перайшло да Сапегаў.

## Літаратура 
* 
* Полное собрание русских летописей. Т. 32. М, 1975.
* Корзун Э. С. Гольшаны. Мн., 1987
* Pułaski K. Ks. Holszańscy. Kraków, 1887
* Wolff Józef. Kniaziowie litewsko-ruscy od końca czternastego wieku. Warszawa. 1895.

Катэгорыя:Княствы ў беларускай гісторыі
Катэгорыя:Гальшанскія
Катэгорыя:Гальшаны
Катэгорыя:З’явіліся ў XIII стагоддзі
Катэгорыя:Зніклі ў XVI стагоддзі
Катэгорыя:XIII стагоддзе ў Беларусі
Джасур Ісхакаў

**Джахур (Жахур) Ільхомавіч Ісхакаў** — узбекскі , ,  і . Лаўрэат дзяржаўнай прэміі Узбекскай ССР (1986).

## Біяграфія 
Нарадзіўся 15 сакавіка 1947 года ў Ташкенце.

З дзяцінства Д. Ісхакаў займаўся кіно, здымаў , мультыплікацыю.

Працаваў у кіно рэдактарам, асістэнтам і другім рэжысёрам. Пасля службы ў войску быў прыняты на сцэнарнае аддзяленне Вышэйшых курсаў сцэнарыстаў і рэжысёраў у Маскве.

## Сям’я 
Жанаты з Мастурай Ісхакавай, рэжысёрам радыё і журналістам. Маюць траіх дзяцей:
* Сардор Джасуравіч Ісхакаў — акцёр і рэжысёр
* Эльдор (Ільдор) Джасуравіч Ісхакаў — урач-гематолаг
* Эльсевар Джасураўна Ісхакава — актрыса, мастак кіно

## Творчасць 
Па сцэнарыях Д. Ісхакава знята больш за трыццаць дакументальных і шэсць анімацыйных фільмаў, шэраг сюжэтаў для сатырычнага кіначасопіса
* 2006 — Рустам Касымджанаў
* 2011 — Дзень ісціны
* 2009 — Паляванне для сапраўдных мужчын
* 2008 — Прыгоды ў краіне Чатранга
* 2008 — Сусанбіль (анімацыйны)
* 2007 — Самаркандская папера
* 2006 — Рустам Касымджанаў
* 2005 — Актрыса
* 2004 — Туган Рэджэметаў
* 2003 — Аляксандр Файнберг
* 2002 — Чатыры дні майстра
* 2001 — Асад Ісматаў
* 1999 — Рыштанскі цуд
* 1999 — Узлёт дазваляецца
* 1998 — Праклён залатога каня
* 1992 — Застанься
* 1989 — Шок
* 1985 — Бывай, зеляніна лета
* 1982 — Чырвоны, жоўты, залаты (анімацыйны)
* 1980 — У быстрыне шалёнай ракі
* 1980 — Пра дожджык і новыя рожкі (анімацыйны)
* 1978 — Ясныя крыніцы
* 1978 — Жывая цэгла (анімацыйны)
* 1977 — Цудоўны дыван (анімацыйны)

### Літаратурная і тэатральная дзейнасць 
Джасур Ісхакаў пісаў сюжэты для сатырычных кіначасопісаў «» і «Зумраша», у яго творчым актыве некалькі тэатральных п’ес, пастаўленых у тэатрах Ташкента: «Прадаецца на злом», «Мардзікор», «Пончыкі для Анжы», «Буталок», «Азбука для маленькіх пешаходаў».

Д. Ісхакаў піша апавяданні і эсэ, якія друкуюцца ў замежных і ўзбекскіх часопісах, газетах «», «Хумо», «На досуге», «» і іншых выданнях.

## Узнагароды 
* Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Узбекскай ССР імя Хамсы (1986)
* Прыз за фільм Рустам Касымджанаў на фестывалі спартыўных фільмаў
* Спецпрыз за фільм «Паляванне для сапраўдных мужчын» кінафестывалю дэтэктыўных фільмаў у Маскве
* Галоўны прыз за фільм Праклён залатога каня на кінафестывалі «»
* Спецыяльны прыз за фільм Застанься на Ташкенцкім міжнародным кінафестывалі
* Прыз «Залаты грыфон» за фільм Застанься
* Галоўны прыз за фільм Бывай, зеляніна лета на  ў Алма-Аце
* Прыз ФIПРЭСІ за фільм Бывай, зеляніна лета
* Прыз «Залаты паўлін» за фільм Бывай, зеляніна лета ў Дэлі
* 1-е месца Міжнароднага конкурса «Літаратурная Вена» ў 2011 годзе за апавяданне «Восьмы раўнд з Робертам Тэйларам»
* Спецыяльны дыплом Асацыяцыі рускамоўных аўтараў у Аўстраліі і Новай Зеландыі

## Літаратура 
* Джасур Исхаков//Энциклопедия кино. 2010
Шлем з Сатан-Ху

**Шлем з Сатан-Ху** — упрыгожаны шлем, знойдзены падчас раскопак  ў Сатан-Ху ў 1939 годзе. Мяркуюць, што шлем, пахаваны прыблізна в 625 годзе, належаў каралю , прычым багаты арнамент, магчыма, паказвае на тое, што сам шлем па сваіх функцыях быў аналагам кароны. Шлем стаў самым культавым прадметам, знойдзеным у выніку аднаго з самых грандыёзных археалагічных адкрыццяў і прадстаўляе сабой адзін з найбольш значных артэфактаў англасаксонскай эпохі. Яго маска, дэкаратыўныя надброўі, наноснік і вусы, якія разам утвараюць постаць дракона ў палёце, сталі сімвалам не толькі , але і сімвалам археалогіі ўвогуле. Шлем быў выняты з зямлі ў выглядзе сотняў фрагментаў і ўпершыню выстаўлены на ўсеагульны агляд у форме рэканструкцыі ў 1945-46 гадоў, якая ў далейшым, у 1970-71 гадах, была заменена на больш сучасную.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
** Edited and republished in 
* 
* 
** Note 21 (on the word *wala*) edited and republished in 
* 
* 
** Edited and republished in 
* 
** Edited and republished in 
* 
** Edited and republished in 
* 
* 
** Edited and republished in 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
** Includes prefatory essays *My Japanese Background* and *Forty Years with Sutton Hoo* by Bruce-Mitford. The latter was republished in .
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*   
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Шлемы
Катэгорыя:Творы VII стагоддзя
Катэгорыя:1939 год у культуры і мастацтве
Катэгорыя:Археалагічныя артэфакты
Катэгорыя:Брытанскі музей
Катэгорыя:Ваенная гісторыя Англіі
Катэгорыя:1939 год у Англіі
Ян Галоўчынскі

**Ян Галоўчынскі** (каля 1570—1630) — вялікалітоўскі дзяржаўны дзеяч.

## Біяграфія 
Уладальнік Галоўчына і Езна. У 1621—1622 гадах вадзіў гусарскую харугву супраць шведаў, вялікі чашнік літоўскі (з 1624).

## Сям’я 
Сын менскага кашталяна Шчаснага Галоўчынскага і яго жонкі Гальшкі з Хадкевічаў, дачкі віленскага кашталяна Гераніма Хадкевіча. Быў жанаты з Аленай з Валовічаў, дачкой вялікага літоўскага чашніка Пятра Валовіча, але дзяцей не меў. Пасля смерці Яна Галоўчынскага Алена выйшла паўторна замуж за Крыштафа Патоцкага, які такім чынам набыў Галоўчын і іншыя маёнткі Галоўчынскіх.

## Літаратура 
* 

Ян
Катэгорыя:Чашнікі вялікія літоўскія
Мацей Мікітавіч Галоўчынскі

**Мацей Мікітавіч Галоўчынскі** (каля 1470 — пасля 1536) — дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага.

## Біяграфія 
Сын Мікіты. У Вялікае Княства Літоўскае прыехаў з Масквы сакратаром дачкі Івана III Алены Іванаўны ў 1495 годзе. Намеснік княжацкі і цяцерынскі (1502), бірштонскі, магілёўскі і анікштанскі (1507). Пасля яе смерці (1513) прызначаны Жыгімонтам Старым намеснікам і дзяржаўцам бірштанскім.

## Літаратура 
* 
* 

Мацей
Катэгорыя:Старосты бірштанскія
Катэгорыя:Старосты магілёўскія
Катэгорыя:Старосты анікштанскія
Яраслаў Мацеевіч Галоўчынскі

**Яраслаў Мацеевіч Галоўчынскі** (каля 1510, або 1520 — кастрычнік 1567) — вялікалітоўскі дзяржаўны дзеяч.

## Біяграфія 
Паходзіў з княжацкага роду Галоўчынскіх герба «Лебедзь». Нарадзіўся ў сям’і Мацея Мікіцініча. Маршалак каралеўскі з 1549 года, дзяржаўца ляхавіцкі ў 1546—1549 гадах і ковенскі з 1565 года. Валодаў маёнткамі Водва, Галоўчын, Барберышкі, Езна і інш., з якіх у 1565 годзе ставіў у войска 100 коннікаў і 50 драбантаў.

## Сям’я 
Быў жанаты з Даротай, дачкой кобрынскага старосты Вацлава Касцевіча. Меў сыноў Мікалая, Шчаснага і Яраслава і некалькі дачок.

## Літаратура 
* 
* 

Яраслаў Мацеевіч
Катэгорыя:Старосты ковенскія
Катэгорыя:Маршалкі гаспадарскія
Катэгорыя:Дзяржаўцы ляхавіцкія
Шарлота Гэст

**Лэдзі Шарлота Элізабет Гэст** (;  — ) — англійская паліглотка, найбольш вядомая як перакладчыца сярэднявечных валійскіх аповесцяў. Яе праца вярнула помнікам даўняй валійскай літаратуры ўвагу чытачоў і натхніла больш актыўнае іх вывучэнне.

Катэгорыя:Перакладчыкі Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Перакладчыкі на англійскую мову
Катэгорыя:Літаратура Уэльса
Катэгорыя:Жанчыны віктарыянскай эпохі
Катэгорыя:Перакладчыкі XIX стагоддзя
Пембрукшыр

**Пембрукшыр** (, ) — унітарная адміністрацыйная адзінка Уэльса, адно з гістарычных графстваў Уэльса. Назва паходзіць ад колішняга цэнтра графства, гарадка Пембрук.

Катэгорыя:Вобласці Уэльса
Феадора

**Феадора** (каля 500, Кіпр — , Канстанцінопаль) — жонка Юстыніяна Вялікага, імператара Усходняй Рымскай Імперыі. Нягледзячы на нязнатнае паходжанне, Феадора была адной з самых уплывовых імператрыц у гісторыі дзяржавы. Як і яе муж, шануецца ў праваслаўі як святая.

Катэгорыя:Дабраверныя
Катэгорыя:Жонкі візантыйскіх імператараў
Катэгорыя:Памерлі ад раку
Катэгорыя:Хрысціянскія святыя VI стагоддзя
Катэгорыя:Кананізаваныя манархі
Катэгорыя:Куртызанкі і прастытуткі
Катэгорыя:Гетэры
Монмутшыр

**Монмутшыр** (, ) — унітарная адміністрацыйная адзінка Уэльса, адно з гістарычных графстваў Уэльса. Значныя гарады — Монмут, Аск, Калдыкат, Абергавэні, Чэпстаў.

Катэгорыя:Вобласці Уэльса
Курыціцкі сельсавет

**Куры́ціцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Петрыкаўскага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — вёска Курыцічы.

Створаны 20 жніўня 1924 года ў складзе Петрыкаўскага раёна Мазырскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Петрыкаўскім раёне БССР. З 21 чэрвеня 1935 года ў Петрыкаўскім раёне Мазырскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай вобласці. Скасаваны 16 ліпеня 1954 года, тэрыторыя сельсавета далучана да Смятаніцкага сельсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / С.Д. Гриневич и др. — Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 2: (1944―1980 гг.).

Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Петрыкаўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Хабіба Зіяханава

**Хабіба Зіяханава** (1912—1989) — узбекскі ўрач-стаматолаг,  і .

## Біяграфія 
Нарадзілася ў шматдзетнай сям’і святара Зіяхана-ішана. Рана выйшла замуж, але муж быў рэпрэсаваны і атрымаў 20 гадоў зняволення, пакінуўшы ёй дачку
** Шахіста Ільхамаўна Ісхакава — кандыдат філалогіі англійскай літаратуры, перакладчык з англійскай
** Джасур Ільхамавіч Ісхакаў — кінарэжысёр і драматург

## Творчасць 
Пераклала з рускай мовы наступныя творы: «Воды Нарына» , «Падпольны абкам дзейнічае» А. Фёдарава, «Батакоз» , юмарыстычныя апавяданні А. Чэхава. Стварыла пераклад раману Ф. Дастаеўскага «Прыніжаныя і зняважаныя», які быў экранізаваны на ўзбекскім тэлебачанні і меў вялікі поспех Г. Флабера і «» Д. Галсуорсі.

Хабіба Зіяханава пісала апавяданні з жыцця сучаснікаў.

Катэгорыя:Узбекскамоўныя пісьменнікі
Катэгорыя:Медыкі Узбекістана
Дэнбішыр

**Дэнбішыр** (, ) — унітарная адміністрацыйная адзінка Уэльса, якая ўспадчыніла назву гістарычнага графства Дэнбішыр, але значна адрозніваецца ад яго па тэрыторыі. Асноўнаю крыніцаю даходу рэгіёна сёння з'яўляецца турызм.

Катэгорыя:Вобласці Уэльса
Рой Мур

**Рой Сцюарт Мур** (; нар. 11 лютага 1947, Гадсдэн, Алабама, ЗША) — амерыканскі палітык і юрыст.

Найбольш вядомы ўсталёўкай у будынку Вярхоўнага Суду Алабамы помніка з Дзесяццю запаведзямі, які важыў амаль 2,5 тоны. Гэта адбылося ў 2001 годзе, калі Рой Мур займаў пасаду галоўнага суддзі Алабамы.

Катэгорыя:Палітыкі ЗША
Катэгорыя:Члены Рэспубліканскай партыі ЗША
Катэгорыя:Члены Дэмакратычнай партыі ЗША
Жодзінскі дзяржаўны політэхнічны каледж

**Жодзінскі дзяржаўны політэхнічны каледж** — сярэдняя спецыяльная навучальная ўстанова ў Жодзіна. З’яўляецца філіялам БНТУ.

## Гісторыя 
У 1958 годзе Міністэрствам адукацыі БССР пры Беларускім аўтазаводзе быў адкрыты філіял Мінскага аўтамеханічнага тэхнікума ў г. Жодзіна для забеспячэння вытворчасці кваліфікаванымі спецыялістамі. 23 красавіка 1973 г. загадам № 175 Міністэрства вышэйшай і сярэдняй спецыяльнай адукацыі БССР на базе філіяла створаны Жодзінскі політэхнічны тэхнікум. У 1975 годзе тэхнікум прыняты ў падпарадкаванне Міністэрства аўтамабільнай прамысловасці СССР.

## Спецыяльнасці 
Каледж праводзіць навучанне па наступных спецыяльнасцях сярэдняй спецыяльнай адукацыі:
* Тэхналогія машынабудавання
* Тэхналагічная падрыхтоўка і наладка станкоў і маніпулятараў з праграмным кіраваннем
* Мехатроніка
* Мантаж і эксплуатацыя электраабсталявання
* Эканоміка і арганізацыя вытворчасці
* Бухгалтарскі ўлік, аналіз і кантроль

## Выкладчыкі 
* Валерый Іванавіч Стральчонак

## Спасылкі 
Катэгорыя:Беларускі нацыянальны тэхнічны ўніверсітэт
Катэгорыя:Жодзіна
Катэгорыя:Навучальныя ўстановы Мінскай вобласці
Катэгорыя:Каледжы Беларусі
Катэгорыя:1958 год у Беларусі
Агрыкала (Тацыт)

**«Пра жыццё і нораў Юлія Агрыкалы»** () — кніга старажытнарымскага гісторыка Карнелія Тацыта, прысвечаная біяграфіі яго цесця Гнея Юлія Агрыкалы і напісаная каля 98. Тацыт выяўляе Агрыкалу, на той час ужо памёрлага, як ідэальнага грамадзяніна і дзяржаўнага дзеяча. Кніга ўтрымлівае мноства важных звестак па гісторыі Брытаніі, дзе Агрыкала быў ваенным трыбунам, а пазней губернатарам.

Катэгорыя:Працы Тацыта
Катэгорыя:98
Катэгорыя:Кнігі I стагоддзя
Катэгорыя:Біяграфіі
Катэгорыя:Літаратурныя творы на лацінскай мове
Катэгорыя:Гістарычныя сачыненні
Катэгорыя:Літаратура Старажытнага Рыма
Катэгорыя:Пісьмовыя крыніцы па гісторыі Старажытнага Рыма
Бешык туй

**Бешык туй або Бешык туі** (; ;  или *beşik töreni* — калыска) — урачыстае мерапрыемства ў гонар нараджэння першага дзіцяці на Блізкім і Сярэднім Усходзе і ў Цэнтральнай Азіі. У кожным рэгіёне яно мае канкрэтныя асаблівасці.

Гэты рытуальны абрад звязаны з першым укладваннем немаўляці ў калыску, праводзіцца на саракавы дзень пасля яго нараджэння і арганізуецца ўсімі сваякамі дзіцяці.

У многіх месцах (у тым ліку ў Ташкенце) бешык туй лічыцца часткай шлюбнага абраду.

## Апісанне 
Згодна з узбекскімі традыцыямі асноўную нагрузку ў правядзенні абраду бешык туй неслі бацькі нявесты. Яны павінны былі падрыхтаваць для дзіцяці некалькі камплектаў адзення і абутку з разлікам іх выкарыстання па прызначэнні да наступу школьнага ўзросту, то бок да сямі гадоў, розныя цацкі, зыходзячы з полу дзіцяці, бешык, сарпо (вопратку) для дачкі, яе мужа, свата і свацці, іншых блізкіх сваякоў (братоў і сясцёр, бабуль і дзядуляў, дзядзькаў і цётак) іх зяця, а таксама харчовыя прадукты для правядзення застолля: рыс, муку, мяса, алей і інш. Рыхтаваўся гэты вялікі дастархан загадзя, з моманту атрымання весткі аб цяжарнасці дачкі. Ад сваякоў з боку маладога бацькі чакаюцца арганізацыйныя моманты застолля. Гасцей павінен сустрэць чысты і святочна ўпрыгожаны дом.

Па традыцыі, пакуль госці весяляцца і частуюцца за святочным сталом, пажылыя жанчыны праводзяць у дзіцячым пакоі абрад першага спавівання і ўкладвання дзіцяці ў бешык. Бешык - гэта не звычайная калыска, яе будова ўключае ёмістасць для збору натуральных выдзяленняў дзіцяці, і таму канструкцыя адрозніваецца ў залежнасці ад пола дзіцяці. Бешык туй грае не толькі сімвалічную святочную ролю, але і падкрэслівае, што вопыт, уменне правільна спавіць немаўля ў бешык перадаецца ад пакалення да пакалення.

Цырымонія завяршаецца агледзінамі, падчас якіх запрошаныя госці падаюць малышу падарункі. Калыску традыцыйна абсыпаюць наватам (вінаградным цукрам), парвардой (цукеркі) або іншымі прысмакамі, каб жыццё ў дзіцяці склалася доўгім, нябедным і шчаслівым.

## Літаратура 
* «Beshik toʻyi» . B-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
* «Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев — Алматы «» Бас редакциясы, 1998 жыл, ISBN 5-89800-123-9, II том

## Спасылкі 
* Традиции узбекского народа. Бешик тўй 

Катэгорыя:Абрады і рытуалы
Катэгорыя:Культура Узбекістана
Катэгорыя:Вяселле
Сігізмунд Карлавіч Свянціцкі

**Сігізму́нд (Зы́гмунт) Ка́рлавіч Свянці́цкі** (; 20 кастрычніка 1836, Красцінава, цяпер Брэсцкая вобласць — 21 траўня 1910, Мінск) — беларускі лекар, адзін з заснавальнікаў унутрыполасцевай хірургіі на Беларусі. Сярэднюю адукацыю атрымаў у Пінскім дваранскім вучылішчы і Мінскай гімназіі, якую скончыў са срэбным медалём.

Пахаваны на Кальварыйскіх могілках у Мінску.

## Грамадская дзейнасць 
Сябра Таварыства мінскіх ўрачоў (у 1873–1879 і ў 1883–1885 гадах яго прэзідэнт). У Мінску ў 1884 годзе паводле яго ініцыятывы арганізавана санітарная камісія змагання з халерай.

## Гл. таксама 
* Дом Свянціцкага

## Літаратура 
* 
* *Кульпанович О. А.* История медицины Беларуси в биографиях ее врачей XVII-1 пол. XX вв.: 2000 биографий врачей. Минск: Медисонт, 2011. — 462 с. — ISBN 978-985-6982-30-2 

## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Хірургі Беларусі
Катэгорыя:Нарадзіліся ў Драгічынскім раёне
Катэгорыя:Эпідэміёлагі Беларусі
Катэгорыя:Дэрматолагі Беларусі
Катэгорыя:Постаці беларускай аховы здароўя
Катэгорыя:Імунолагі Беларусі
Юркевіцкі сельсавет

**Юрке́віцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Жыткавіцкага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Юркевічы.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Жыткавіцкага раёна Мазырскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Жыткавіцкім раёне БССР. З 21 чэрвеня 1935 года ў Жыткавіцкім раёне Мазырскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай вобласці. 26 верасня 1968 года ў склад Мілевіцкага сельсавета перададзены вёскі Новыя Залюцічы і Новыя Мілевічы. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Юркевіцкага сельсавета 7 населеных пунктаў. 26 сакавіка 1987 года — у склад Ленінскага сельсавета вёскі Наваленін і Сукачы. 26 верасня 2006 года ў склад сельсавета з Людзяневіцкага сельсавета перададзены вёскі Лагвошчы, Падвосце, Пясчанікі.

Насельнітва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 949 чалавек, з іх 95,8 % — беларусы, 2,2 % — рускія, 1,3 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года — 699 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012.— 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Дзіцячы парк (Магілёў)

**Дзіцячы парк** — парк у Магілёве, размешчаны на левым беразе Дняпра, уздоўж праспекта Пушкіна. Закладзены ў 1976 годзе. Плошча складае 3,8 га (1987), плошча азелянення 1,2 га. Высаджана каля 200 дрэў. Растуць ліпа драбналістая, клён вастралісты, бяроза пухнатая, розныя віды кустоў. У 1982 годзе распачаты працы па добраўпарадкаванні парку (арх. К. Аляксееў, Л. Баліцкая, Э. Юшка). Добраўпарадкавана 1-я і 2-я чэргі, вялося (1988) будаўніцтва 3-й чаргі ўздоўж пр. Пушкіна (ад Палаца культуры да моста цераз р. Дняпро) і добраўпарадкаванне поймавай тэрыторыі з арганізацыяй гідрапарка. Працуюць гульнявыя атракцыёны, у савецкія часы — дзіцячае кафэ «Сонейка». У парку размешчаны Палац культуры вобласці.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
Катэгорыя:Паркі Магілёва
Катэгорыя:1976 год у Магілёве
Катэгорыя:З’явіліся ў 1976 годзе 
Катэгорыя:Пушкінскі праспект (Магілёў)
Катэгорыя:Задняпроўе (жылы раён)
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Людмілы Баліцкай
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Канстанціна Аляксеева
Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Эндрыкаса Юшкі
Перароўскі сельсавет

**Пераро́ўскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Жыткавіцкага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Перароў.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Тураўскага раёна Мазырскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Тураўскім раёне БССР. З 21 чэрвеня 1935 года ў Тураўскім раёне Мазырскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай вобласці. Пасля скасавання Тураўскага раёна 17 красавіка 1962 года ўвайшоў у склад Жыткавіцкага раёна. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета 4 населеныя пункты. 27 снежня 2022 года Перароўскі сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Азяранскага сельсавета.

## Склад 
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 4 населеныя пункты: вёскі Перароў, Перароўскі Млынок, Хлупін і Хлупінская Буда.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года 673 чалавекі, з іх 98,5 % — беларусы, 0,9 % — рускія; паводле перапісу 2019 года — 458 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Жыткавіцкага раёна
Катэгорыя:Былыя сельсаветы Тураўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2022 годзе
Чырвоненскі сельсавет

**Чырво́ненскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Жыткавіцкага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — пасёлак Чырвонае.

Утвораны 28 студзеня 1991 года з часткі Марохараўскага сельсавета. 26 верасня 2006 года вёска Навуць перададзена ў склад Марохараўскага сельсавета.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 3332 чалавекі, з іх 97,1 % — беларусы, 1,9 % — рускія, 0,9 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года — 2666 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1991 годзе
Краснагорск (Сахалінская вобласць)

**Краснагорск** () — сяло (раней горад) у Тамарынскай гарадской акрузе Сахалінскай вобласці Расіі. Насельніцтва — 2751 чал. (2013).

Сяло размешчана на беразе Татарскага праліва, за 72 км на поўнач ад горада Тамары, за 170 км ад Южна-Сахалінска і за 150 км на паўднёвы ўсход ад горада Савецкая Гавань (на процілеглым беразе праліва).

Знаходзіцца ў месцы зліцця рэк Краснагоркі, Айнскай, марскога заліва Фур.
## Насельніцтва 
## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Сахалінскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1907 годзе
Тураўскі 2-і сельсавет

**Тураўскі 2-і сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Тураўскага раёна Мазырскай акругі. Цэнтр — мястэчка Тураў.

Створаны 20 жніўня 1924 года годзе ў складзе Тураўскага раёна Мазырскай акругі. Скасаваны 5 верасня 1929 года, тэрыторыя аднесена да Тураўскага местачковага Савета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / А.И. Карпачева и др. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Т. 1: (1917―1941 гг.). — Мн., «Беларусь», 1985. — 390 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Тураўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1929 годзе
Карані (рака)

**Карані́** () — рака ў Паўднёвай Амерыцы, у Венесуэле, правы прыток ракі Арынока.

Даўжыня ракі 920 (690) км. Плошча вадазбору 97 000 км². Сярэдні расход вады каля 4800 м³/с. Выток ракі знаходзіцца ў гарах Сьера-Пакарайма. Працякае па Гвіянскаму нагор’ю ў напрамку з поўдня на поўнач. Упадае ў Арынока каля горада і порта Сьюдад-Гуаяна. На рацэ вялікая колькасць парогаў і вадаспадаў. Паводкі адбываюцца з мая па кастрычнік. Карані суднаходная на адлегласці 100 км ад вусця.

На рацэ ГЭС Макагуа, Гуры, Францыска-дэ-Міранда.

## Літаратура 
* Карони // 
* Энциклопедический справочник «Латинская Америка» / Главный редактор В. В. Вольский. — М.: Советская Энциклопедия, 1979—1982.

## Спасылкі 
* Caroní River // Encyclopaedia Britannica

Катэгорыя:Рэкі Венесуэлы
Катэгорыя:Прытокі Арынока
Вахрушаў (пасёлак гарадскога тыпу)

**Вахрушаў** (, да 1946 года **Кусунакіяма**) — пасёлак гарадскога тыпу ў Паранайскай гарадской акрузе Сахалінскай вобласці Расіі. Пасёлак размешчаны на паўднёвым усходзе вострава Сахалін, за 8 км ад узбярэжжа заліва Цярпення Ахоцкага мора, за 230 км на поўнач ад Южна-Сахалінска. Паблізу пасёлка размешчана станцыя Вахрушаў-Вугальны Сахалінскага рэгіёну Далёкаўсходняй чыгункі.
## Насельніцтва 
Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Сахалінскай вобласці
Катэгорыя:Населеныя пункты, заснаваныя ў 1939 годзе
Сахалін (значэнні)

Назву **Сахалін** маюць:
* Сахалін — востраў каля ўсходняга ўзбярэжжа Азіі.

## Населеныя пункты 
### Беларусь 
* Сахалін (Салігорскі раён) — пасёлак у Салігорскім раёне Мінскай вобласці.
* Сахалін (Слуцкі раён) — пасёлак у Слуцкім раёне Мінскай вобласці.
Войцех Пшавадзішэўскі

**Войцех Пшавадзішэўскі** (, каля 1548, Жнін, Вялікапольшча – 26 верасня 1609, Полацк) – святар, педагог.

Уступіў у Таварыства Ісуса 30 красавіка 1572 г. у Браневе. Прафесар, святар і рэктар (1599–1600) у Полацкім езуіцкім калегіуме.

## Літаратура 
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564–1995 / oprac. L. Grzebień. – Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. – 882 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. – Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. – 288 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Выкладчыкі Полацкага езуіцкага калегіума
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Міхал Слюбоўскі

**Міхал Слюбоўскі** (, каля 1554, Пултуск — 24 верасня 1631, Варшава) — святар, педагог.

Уступіў у Таварыства Ісуса 22 мая 1572 г. Прэфект школ (1597—1598) і рэктар (1600—1605) у Полацкім езуіцкім калегіуме.

## Літаратура 
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Выкладчыкі Полацкага езуіцкага калегіума
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Жэшарт

**Жэшарт** (, ) — пасёлак гарадскога тыпу ва Усць-Вымскім раёне Рэспублікі Комі Расіі. Адміністрацыйны цэнтр гарадскога паселішча «Жэшарт». Насельніцтва — 9271 чалавек (2010). Пасёлак размешчаны на правым беразе ракі Вычагда (басейн Паўночнай Дзвіны), за 80 км на паўночны захад ад Сыктыўкара.

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Комі
Хальмер-Ю

**Хальмер-Ю** () — былы пасёлак гарадскога тыпу (пакінуты горад) у Рэспубліцы Комі, быў падпарадкаваны Гарняцкаму раённаму савету г. Варкуты. Скасаваны ў 1996 годзе. Быў злучаны пад’язной чыгуначнай лініяй (каля 60 км) з чыгуначным вакзалам на плошчы Металістаў у горадзе Варкута. Здабыча вугалю (Пячорскі вугальны басейн).

## Насельніцтва 
Катэгорыя:Населеныя пункты Комі
Катэгорыя:Пакінутыя населеныя пункты
Запалярны (Комі)

**Запалярны** () — пасёлак гарадскога тыпу Рэспублікі Комі Расіі. Уваходзіць у склад гарадской акругі Варкута, за 12 км (35 км па дарозе) ад цэнтра Варкуты.

Насельніцтва — 1530 чал. (2017).

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Комі
Запалярны (значэнні)

Назву **Запалярны** маюць:

## Населеныя пункты 
### Расія 
* Запалярны — горад у Мурманскай вобласці.
* Запалярны — пасёлак гарадскога тыпу ў Рэспубліцы Комі.
* Запалярны — пасёлак гарадскога тыпу ў Ямала-Ненецкай аўтаномнай акрузе.
Северны

**Северны** — тапонім.

## Беларусь 
* Северны — пасёлак у Буда-Кашалёўскім раёне Гомельскай вобласці.

## Расія 
* Северны — пасёлак гарадскога тыпу ў Рэспубліцы Комі.
Северны (Комі)

**Северны** (, ) — пасёлак гарадскога тыпу ў Рэспубліцы Комі Расіі. Уваходзіць у склад гарадской акругі Варкута, ад цэнтра горада Варкута знаходзіцца за 18 км.

Насельніцтва 9023 жыхара (2010). Статус пасёлка гарадскога тыпу — з 1954 года.

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Комі
Акцябрскі (Комі)

**Акцябрскі** () — закінуты пасёлак гарадскога тыпу ў гарадской акрузе Варкута Рэспублікі Комі.

Размешчаны на аўтакольцы паміж Варкутой і пасёлкам Северны.

Статус пасёлка гарадскога тыпу — з 1946 года.

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Комі
Благоева (Комі)

**Благоева** () — пасёлак гарадскога тыпу ва Удорскім раёне Рэспублікі Комі. Адміністрацыйны цэнтр гарадскога паселішча Благоева. У пасёлку (станцыя Вендынга) канчаецца грузавая лінія Паўночнай чыгункі. Размешчаны за 50 км (па дарогах) на захад ад раённага цэнтра — вёскі Кослан і на поўдзень ад вёскі Вендынга і пасёлка Сонечны. Пасёлак размешчаны ў міжрэччы ракі Вашка і яе прытоку — ракі Вен’ю (на левым беразе гэтай ракі).

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Комі
Карпаўскае вадасховішча

**Ка́рпаўскае** () — вадасховішча ў Валгаградскай вобласці Расіі, самае вялікае ў сістэме Волга-Данскога канала.

Вадасховішча створана ў 1952 годзе ў нізоўях ракі Карпаўка і аддзеленае плацінай са шлюзам і насоснай станцыяй ад Цымлянскага вадасховішча на рацэ Дон. Плошча паверхні вадасховішча 42 км². Даўжыня 18 км, найбольшая шырыня 3,2 км. Сярэдняя глыбіня 4 м, ваганні ўзроўню вады 1 м. Аб’ём вады ў Карпаўскім вадасховішчы 0,16 км³.

Вадасховішча створана ў мэтах суднаходства, рэгулявання сцёку, забеспячэння вадой і арашэння.

Каля паўночнага берага вадасховішча знаходзяцца пасёлкі Ільеўка, Пяціморск, каля паўднёвага — пасёлак Волгаданскі ().

## Літаратура 
* Карповское // 
* 
* Словарь «География России» / Главный редактор А. П. Горкин. — М.: Большая Российская энциклопедия, 1998.

Катэгорыя:Вадасховішчы Расіі
Катэгорыя:Геаграфія Валгаградскай вобласці
Катэгорыя:Басейн Дона
Воргашар

**Воргашар**  () — пасёлак гарадскога тыпу ў гарадской акрузе Варкута Рэспублікі Комі. Назва пасёлка з ненецкай мовы перакладаецца як «ручай ля аленевай сцежкі». Знаходзіцца на так званым «Варкуцінскім кольцы» паміж пасёлкамі Камсамольскі і Северны. У канцы 1930-х гадах пасёлак існаваў як лагерны пункт. 10 345 жыхароў (2017).

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Комі
Аркадзь Львовіч Ізраілевіч

**Арка́дзь Льво́віч Ізраіле́віч** (нар. , ) — беларускі прадпрымальнік.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Мінску. Скончыў Беларускі інстытут механізацыі сельскай гаспадаркі па спецыяльнасці «інжынер-электрамеханік».

У пачатку 2000-х гадоў пачаў займацца бізнесам. Займаецца будаўніцтвам, інвестыцыямі ў нерухомасць, гандлем нафтапрадуктамі.

Мае сына і дачку.

## Супрацьстаянне ў Курапатах 
У 2018 годзе Аркадзь Ізраілевіч стаў вядомы праз сваё супрацьстаянне актывістам, якія пратэставалі супраць дзейнасці рэстарана «Поедем поедим» побач з урочышчам Курапаты, месцам масавых расстрэлаў падчас савецкіх рэпрэсій.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Прадпрымальнікі Беларусі
Станіслаў Касінскі

**Станіслаў Касінскі** (, каля 1587, Мазовія — 22 красавіка 1657, Рэшаль, Вармінска-Мазурскае ваяводства) — святар, педагог.

## Біяграфія 
Уступіў у Таварыства Ісуса 25 верасня 1603 г. Прэфект школ у Полацку (1619—1620). Рэктар Дэрпцкага (1620—1623) і Полацкага (1625—1629, 1642—1647) езуіцкіх калегіумаў. З 1634 па 1637 гг. — прыдворны місіянер смаленскага ваяводы Аляксандра Гасеўскага. Аўтар працы пра жыццё і пакутніцкую смерць Іасафата Кунцэвіча — *Żywot i męczeństwo B. Jozafata biskupa i męczennika*, Вільня, 1665).

## Літаратура 
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Выкладчыкі Полацкага езуіцкага калегіума
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Катэгорыя:Выкладчыкі Дорпацкага езуіцкага калегіума
Водны (Комі)

**Водны** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Рэспубліцы Комі Расіі. Уваходзіць у склад гарадской акругі Ухта. Насельніцтва — 6244 жыхароў (2016 год). Знаходзіцца за 27 км ад бліжэйшай чыгуначнай станцыі. Статус пасёлка гарадскога тыпу — з 1944 года. На тэрыторыі пасёлка дзейнічаюць ААТ Ухцінскі электракерамічны завод «Прагрэс».

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Комі
Междурэчанск (Комі)

**Междурэчанск** () — пасёлак гарадскога тыпу ва Удорскім раёне Рэспублікі Комі. Адміністрацыйны цэнтр гарадскога паселішча Междурэчанск.

Насельніцтва 1168 чалавек (2017). Статус пасёлка гарадскога тыпу — з 1975 года.

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Комі
Сцяг Беразіна

**Сцяг Беразіна** — сцяг горада Беразіно і Бярэзінскага раёна. Сцяг зацверджаны Указам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь ад 22 лістапада 2007 г. № 595.

## Апісанне 
Сцяг г. Беразіно і Бярэзінскага раёна ўяўляе сабой прамавугольнае палотнішча белага колеру з суадносінамі бакоў 1:2, у ніжняй частцы якога на добрым боку змесцавана гарызантальная палоса зялёнага колеру, складальная 1/3 яго шырыні. У цэнтры на палосе адлюстраваны ўзніклы з жоўтай кароны ліс чырвонага колеру, павернуты налева, які трымае ў лапах стралу жоўтага колеру, перакрыжаваную дзвюма папярэчынамі. У нізе на зялёным полі змесцаваны тры перакуленыя дубовыя лісты белага колеру з двума жалудамі.

## Спасылкі 
* Герб города Березино // https://geraldika.by/
 

Катэгорыя:Беразіно
Узда
Катэгорыя:Бярэзінскі раён
Іраёль

**Іраёль**  (, ) — пасёлак у Саснагорскім раёне Рэспублікі Комі (Расія). Уваходзіць у склад гарадскога паселішча Саснагорск. У пасёлку знаходзіцца аднайменная чыгуначная станцыя на лініі «Котлас — Варкута».

У 1958 годзе Іраёль атрымаў статус пасёлка гарадскога тыпу. З 1992 года — зноў сельскі населены пункт. Да 11 мая 2012 года Іраёль быў цэнтрам сельскага паселішча Іраёль.

Катэгорыя:Населеныя пункты Комі
Запясоцкі сельсавет

**Запясо́цкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Тураўскага раёна Гомельскай вобласці. Цэнтр — вёска Запясочча.

Утвораны ў 1931 годзе ў складзе Тураўскага раёна БССР. З 21 чэрвеня 1935 года ў Тураўскім раёне Мазырскай акругі, з 20 лютага 1938 года — Палескай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Гомельскай вобласці. Скасаваны 16 ліпеня 1954 года, тэрыторыя далучана да Верасніцкага сельсавета.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Тураўскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1931 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 1954 годзе
Кожва

**Кожва**, *Вялікая Кожва* — рака ў Рэспубліцы Комі, левы прыток Пячоры. Даўжыня 194 км, плошча басейна 9560 км². Цячэ сярод забалочаных іглічных лясоў. Жыўленне пераважна снегавое. Замярзае ў канцы кастрычніка-пачатку лістапада, адкрываецца ў канцы красавіка-сярэдзіне траўня. Прытокі: злева — Луза, справа — Чыкшына. Сплавінная.

Катэгорыя:Прытокі Пячоры
Катэгорыя:Рэкі Рэспублікі Комі
Шаўл Беразоўскі

**Шаўл Беразоўскі** (,  — , ) — польскі кампазітар, піяніст, ізраільскі кампазітар.

## Біяграфія 
Нарадзіўся 5 чэрвеня 1908 года ў Гродне ў сям’і Файвеля Беразоўскага — вядомага выкладчыка вакалу і хормайстра. У дзяцінстве вучыў тэорыю музыкі пад кіраўніцтвам бацькі, а гульню на фартэпіяна пад кіраўніцтвам Ліліі Фідэльман.

У 1926—1929 гадах вучыўся ў Варшаўскай кансерваторыі, пасля заканчэння якой пераехаў у Беласток, дзе адначасова кіраваў аркестрам кінатэатра «Апола» і джаз-аркестрам мясцовай вайсковай часткі. У 1930-я гады працаваў з рознымі яўрэйскімі тэатрамі: і як дырыжор аркестра, і як хормайстар, і як піяніст-акампаніятар.

У гады Другой сусветнай вайны быў музычным кіраўніком эстраднага тэатра Шымена Дзігана і Ісраэля Шумахера ў СССР, а пасля — акампаніятарам Ганны Гузік. Па заканчэнні вайны вярнуўся ў Лодзь, дзе ўзначаліў Народны яўрэйскі хор. Да гэтага ж часу адносіцца і напісаная ім музыка да спектакля «Гершэле Астраполер ін а вінтернахт / Гершэле Астраполер у зімовую ноч» для тэатра Іды Камінскай, а таксама музыка да кінафільмаў «Свет ібергеблібене / Мы, тыя, што засталіся» і «Ундэрэ кіндэр йорн / Нашы дзіцячыя гады».

У 1957 годзе рэпатрыяваўся ў Ізраіль, дзе па-ранейшаму шмат і плённа працаваў: пісаў музыку для тэатра і кіно (у тым ліку і да спектакля, і фільму «Цвей куні лемл» Майка Бурштэйна), кіраваў рознымі аркестрамі.

Памёр 2 красавіка 1975 года ў Тэль-Авіве.

## Спасылкі 
* Shaul Berezovsky (1908—1975) 

Катэгорыя:Кампазітары Ізраіля
Катэгорыя:Кампазітары Польшчы
Катэгорыя:Кампазітары XX стагоддзя
Катэгорыя:Піяністы Польшчы
Катэгорыя:Піяністы XX стагоддзя
Катэгорыя:Імігравалі ў Ізраіль з Польшчы
Кожва (пасёлак гарадскога тыпу)

**Кожва** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Рэспубліцы Комі. Размешчаны на левым беразе Пячоры. Чыгуначная станцыя за 13 км на паўднёвы захад ад г. Пячора. Лесаперавалачная база. Статус пасёлка гарадскога тыпу — з 1952 года. У 1983 годзе ў пасёлку адкрыты Дом культуры.

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Комі
Якуб Ляхоўскі

**Якуб Ляхоўскі** (, каля 1572, Ляхаў — 6 лістапада 1639, Варшава) — дзеяч каталіцкага касцёла і Ордэна езуітаў, педагог.

Уступіў у Таварыства Ісуса 25 мая 1595 г. у Рызе. Суперыёр у Ломжы (1609—1610), сакратар правінцыяла (1610—1612), суперыёр Варшаўскага калегіума (1615—1620). Спаведнік біскупа Анджэя Апалінскага (1623—1624). Рэктар езуіцкіх калегіумаў у Ломжы (1624—1628) і Полацку (1629—1633). У 1634—1635 гг. — інструктар у Доме ІІІ прабацыі ў Нясвіжы, а ў 1635—1639 гг. — правінцыял Літоўскай правінцыі Таварыства Ісуса.

## Літаратура 
* Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy 1564—1995 / oprac. L. Grzebień. — Kraków : Wyd-wo WAM, 1996. — 882 s.
* Giżycki, J.M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.

Катэгорыя:Езуіты Беларусі
Катэгорыя:Рэктары Полацкага езуіцкага калегіума
Іжма (Комі)

**Іжма** (, ) — сяло ў Рэспубліцы Комі Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Іжамскага раёна і сельскага паселішча Іжма. Размешчана ў цэнтральнай частцы рэспублікі за 600 км на паўночны ўсход ад Сыктыўкара, за 200 км на поўнач ад Ухты, на беразе ракі Іжма.

Катэгорыя:Населеныя пункты Комі
Снег (раман)

**«Снег»** () — раман турэцкага пісьменніка Архана Памука. Упершыню апублікаваны на турэцкай мове ў 2002 годзе.

## Апісанне 
Паводле аўтара, уся кніга з’яўляецца сумессю трагедыі і фарсу, іроніі і драмы, смеху і слёз. Дзеянне рамана адбываецца ў 1990-х гадах. Спачатку гісторыя распавядаецца пераважна ад трэцяй асобы з пункту гледжання Ка, галоўнага героя. Нягледзячы на гэта, часам дае аб сабе ведаць і апавядальнік, які ўсё ведае. Ён прадстаўляецца сябрам Ка, што распавядае яго гісторыю на аснове дзённікаў і перапіскі Ка. Гэты апавядальнік часам дае чытачу інфармацыю, якую Ка на той момант яшчэ не ведае, ці прадвяшчае наступныя падзеі гісторыі. Пазней мы даведваемся, што апавядальніка клічуць Архан і ён з’яўляецца пісьменнікам. У канцы рамана апавядальнік сам становіцца дзеючай асобай.

Месцам дзеяння абраны горад Карс (у адрозненне ад большасці раманаў Памука, якія разгортваюцца ў Стамбуле). Гэты горад не падобны да іншых турэцкіх гарадоў, бо пасля шматгадовай прыналежнасці Расійскай імперыі ён захаваў унікальную для Турцыі архітэктуру.

На турэцкай мове мянушка галоўнага героя Ка (утворана ад ініцыялаў яго поўнага імя, Керым Алакушоглу), горад Карс і назва рамана () сугучныя.

## Змест 
Ка — паэт, які вяртаецца ў Турцыю пасля 12 гадоў палітычнага выгнання ў Германіі. Ён адправіўся ў Карс па некалькіх прычынах: па-першае, як журналіст, па просьбе стамбульскага знаёмага журналіста для расследавання серыі самагубстваў юных дзяўчат; па-другое, у надзеі сустрэць жанчыну, якую ён ведаў. Цяжкі снег прыкладна на тры дні адразае Карс ад знешняга свету. За гэтыя тры дні Ка гутарыць з такімі людзьмі, як былы камуніст, прыхільнік свецкай улады, фашысцкі нацыяналіст, верагодны ісламскі экстрэміст, умераныя ісламскія дзеячы, маладыя курды, ваенныя, супрацоўнікі сакрэтнай службы і паліцыі, актор-рэвалюцыянер. Падчас вымушанай ізаляцыі горада ў Карсе адбываецца ваенны пераварот.

Асноўнай тэмай кнігі з’яўляецца ўзаемадзеянне секулярызма і рэлігіі, але ў рамане ёсць і адсылкі да ўсёй гісторыі Турцыі дваццатага стагоддзя. Паводле выказвання аўтара, галоўны герой апынуўся заціснутым паміж еўрапейскімі ідэаламі і рэаліямі Турцыі.

## Узнагароды і прэміі 
* 2005 — Прэмія Медычы за лепшы замежны твор
* 2005 — кароткі спіс 
* 2006 —  за лепшы замежны твор

## Спасылкі 
* Урывак за рамана ў перакладзе Сяргея Богдана на беларускую мову 
* Старонка пра раман на афіцыйным сайце Памука
* Карта падзей рамана 

Катэгорыя:Кнігі 2002 года
Катэгорыя:Раманы на турэцкай мове
Лунінскі сельсавет

**Лу́нінскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Лунінецкага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок (да 2008 года — вёска) Лунін.

Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Лунінецкага раёна Пінскай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Брэсцкай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаваных Вулькаўскага 1-га і Лоўчанскага сельсаветаў. 25 снежня 1962 года ў склад сельсавета перададзена вёска Багданаўка скасаванага Лагішынскага раёна. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета 7 населеных пунктаў. 11 жніўня 1980 года з часткі сельсавета ўтвораны Багданаўскі сельсавет.

Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 4777 чалавек, з іх 97,0 % — беларусы, 1,5 % — рускія, 1,2 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года — 4184 чалавекі.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1940 годзе
2014 год у гісторыі астраноміі

**2014** год быў адзначаны шэрагам падзей у астраноміі.

## Падзеі 
* 12 лістапада — касмічны апарат «*Філы*» ўпершыню ў гісторыі здзейсніў пасадку на ядро каметы Чурумава — Герасіменка.

## Астранамічныя з’явы 
## Адкрытыя астранамічныя аб’екты 
## Нарадзіліся 
## Памерлі 
## Зноскі 

Катэгорыя:Гады ў астраноміі
Джэйкаб Беймель

**Джэйкаб Беймель** (, , , Мінская губерня — , , ЗША) — амерыканскі кантар, хормайстар, музыказнаўца.

## Біяграфія 
Якаў Беймель нарадзіўся ў мястэчку Парычы ў сям’і мясцовага кантара і сойфера *Шаўля Беймеля*. Атрымаў традыцыйную габрэйскую адукацыю. Вучыўся ў Гарадку і Бабруйску. Там жа быў пеўчым у мясцовай сінагозе.

Ва ўзросце 12 гадоў з’ехаў у Бярдзічаў, дзе стаў пеўчым хору кантара Нісна Белцэра. Сваю вакальную адукацыю прадоўжыў спачатку ў Адэсе, дзе вучыўся ў прыватнай музычнай школе *Марыі Львовны Васіленка-Левітон*, а з 1903 у Берліне ў Франца Эмерыха. Праз год быў прыняты ў Школу вывучэння музычнай кампазіцыі (Meisterschule für musikalische Komposition) пад кіраваннем Фрыдрыха Гернхайма, якую скончыў у 1910. Будучы студэнтам Беймел служыў музычным кіраўніком Берлінскай «Сінагогі на Патсдамскім мосце» і дырыжыраваў «Хорам Мендэльсона». Акрамя гэтага ён публікаваў у музычным дадатку да сіянісцкага часопіса «Усход і захад» (Ost und West) свае кампазіцыі, музыказнаўчыя артыкулы і аранжыроўкі народных песень. У 1911 годзе прыняў пасаду кантара і рэгента хору артадаксальнай сінагогі ў Капенгагене. Там жа ён арганізаваў і кіраваў хорам руху «Ха-Замір».

У 1915 годзе эміграваў у ЗША. У 1915—1921 гадах быў дырыжорам харавога таварыства Патэрсан. У 1918—1920 гадах кантарам у «Яўрэйскім цэнтры» Нью-Ёрка. У 1920—1929 гадах быў кантарам і рэгентам хору сінагогі «Адас іешурун» у Філадэльфіі. У выніку Вялікай дэпрэсіі ён застаўся без пастаяннага месца працы і вярнуўся ў Нью-Ёрк. У далейшым Беймел выкладаў музыку і хазанут, толькі час ад часу выконваў абавязкі кантара. У 1934—1935 гадах ён распачаў фінансава няўдалую спробу выдання ўласнага часопіса «Габрэйская музыка».

## Спасылкі 
* Jacob Beimel (1875-1944)

Катэгорыя:Музыканты ЗША
Верхняя Максакаўка

**Верхняя Максакаўка** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Рэспубліцы Комі Расіі. Уваходзіць у склад гарадской акругі Сыктыўкар. Насельніцтва 3952 жыхара (2010 год). Заснаваны ў 1950 годзе.

19 чэрвеня 1981 года Верхняя Максакаўка была аднесена да катэгорыі пасёлкаў гарадскога тыпу. 3 мая 1983 года Верхняя Максакаўка ўключана ў склад горада Сыктыўкара. З 3 снежня 1990 года — паўторна статус пасёлка гарадскога тыпу.

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Комі
Із’яю (пасёлак гарадскога тыпу)

**Із’яю** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Рэспубліцы Комі, уваходзіць у склад гарадскога паселішча Пасёлак Кожва муніцыпальнага раёна «Пячора». Статус пасёлка гарадскога тыпу — з 1981 года. Насельніцтва — 1124 жых. (2017).

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Комі
Верхняя Інта

**Верхняя Інта** () — пасёлак гарадскога тыпу Рэспублікі Комі Расіі. Чыгуначная станцыя. Насельніцтва пасёлка на 2010 год складала 2060 жыхароў, на 2017 год — 1059. У пасёлку размешчана адзіная ў Рэспубліцы Комі і адна з трох самых магутных вышак навігацыйнай сістэмы «Чайка».

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Комі
Войваж (пасёлак гарадскога тыпу)

**Войваж** () — пасёлак гарадскога тыпу ў Рэспубліцы Комі, уваходзіць у склад муніцыпальнага раёна «Саснагорск». Насельніцтва — 3282 чалавека (2010). Размешчаны на аўтадарозе Ухта — Троіцка-Пячорск, за 112 км на паўднёвы ўсход ад чыгуначнай станцыі Ухта (на лініі Котлас — Варкута).

Катэгорыя:Пасёлкі гарадскога тыпу Комі