open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Бялюк (род раслін)

**Бялю́к** (*Anthericum*) — род кветкавых раслін сямейства . Раней род адносіўся да сямейства , яшчэ раней да Лілейных (*Liliaceae*).

## Батанічнае апісанне 
Шматгадовыя травяністыя расліны з прамастойным слабагалінастым сцяблом і кароткім карэнішчам.
Лісце прыкаранёвае, сядзячае, простае, суцэльнае, лінейнае, з вострай верхавінкай і суцэльным краем. Кветкі белага колеру, у верхавінкавых суквеццях (мяцёлках ці гронках). Пялёсткаў 6. Плод — круглаватая скурыстая каробачка.

## Распаўсюджанне і экалогія 
Расліны роду распаўсюджаны ў трапічных абласцях Афрыкі і на Мадагаскары. Таксама ў субтрапічных і ўмераных абласцях Еўропы і Амерыкі.

Растуць у стэпах і саваннах, лясах, на сухіх лугах, узлесках і палянах, камяністых россыпах, у парках і садах.

На тэрыторыі Беларусі сустракаецца , і як інтадуктаваны вырошчваецца .

## Віды 
Паводле інфармацыі з сайтаў The Plant List і EOL род налічвае 9 відаў:
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Спаржавыя
Пятрас Палекаўскас

**Пятрас Палякаўскас** (; ) — літоўскі афіцэр. Служыў у літоўскай арміі, Чырвонай арміі, а затым у літоўскіх дапаможных паліцэйскіх батальёнах, сфарміраваных нацысцкай Германіяй. Ён вядомы тым, што ў чэрвені 1944 г. аддаў загад аб забойстве ў Глінчышках 39 мірных жыхароў Польшчы[англ]. У пасляваенны час быў бежанцам у Заходняй Германіі з-за паўторнай савецкай акупацыі Літвы ў 1944—1945 гг. У 1950-х гадах ён эміграваў у ЗША, дзе пасяліўся, стварыў сям’ю і валодаў мясцовым прадпрыемствам у Хартфардзе, штат Канэктыкут. Скончыў жыццё самазабойствам.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Мар’ямпале 19 красавіка 1909 года. Вучыўся ў Вількамірскай гімназіі і Ковенскай езуіцкай гімназіях. 27 жніўня 1931 года скончыў Мар’ямпальскую гімназію. 15 верасня 1933 года Палякаўскас скончыў кавалерыйскае аддзяленне 15-га класа Каўнаскага ваеннага вучылішча. У 1-м гусарскім палку служыў да 1940 года. Палякаўскас меў званне сублейтэнанта. 31 снежня 1936 года яму было прысвоена званне лейтэнанта. 28 верасня 1937 года ён паступіў на юрыдычны факультэт Універсітэта Вітаўта Вялікага.

Служыў у другім Уланскім палку літоўскага войска. Калі Савецкі Саюз акупаваў Літву і ліквідаваў яе войска, Палекаўскас быў прызначаны камандзірам зенітнай батарэі 26-га кавалерыйскага палка 29-га тэрытарыяльнага стралковага корпуса Чырвонай Арміі. Пасля ўварвання Германіі ў СССР, Палекаўскас сышоў з чырвонай арміі.

Калі Германія акупавала Літву, Пятрас Палекаўскас служыў у літоўскай дапаможнай паліцыі. З 16 па 25 ліпеня 1941 года ён служыў у 2-м абарончым палку Віленскага гарнізона. Са жніўня 1941 года ён камандаваў адной з трох рот 15-га батальёна літоўскай дапаможнай паліцыі «Гардынас». Са сваім атрадам ён быў адпраўлены па ўсёй Беларусі і паўночна-ўсходняй Літве. З мая 1942 года Пятрас Палекаўскас быў ад’ютантам камандзіра 254-га батальёна дапаможнай паліцыі Літвы. У пачатку 1944 года, на падставе захаваных загадаў падраздзялення, прызначаны камандзірам зборнай роты 258-га батальёна. 20 чэрвеня 1944 года Пятрас Палекаўскас загадаў 50 салдатам, прыкладна палове 3-й роты 258-га батальёна дапаможнай паліцыі Літвы, здзейсніць разню ў Глінчынках і забіць 39 мірных жыхароў.

Збег у Германію ў 1944 годзе. З Заходняй Германіі, затым перабраўся ў ЗША, штат Канэктыкут. 10 красавіка 1959 гады атрымаў амерыканскае грамадзянства. Быў актыўным членам літоўскай абшчыны Хартфарда, належаў да мясцовай літоўскай рыма-каталіцкай парафіі і мясцовага аддзялення Літоўскай асацыяцыі ветэранаў вайны.

Скончыў жыццё самагубствам 12 красавіка 1965 года. Двое мужчын сказалі, што бачылі, як ён скокнуў з маста Арыгоні ў раку Канэктыкут.

## Крыніцы
Сезон 2016/2017 «Імпульс-БДУІР»

У сезоне 2016/2017 баскетбольны клуб «Імпульс-БДУІР» з Мінска прымаў удзел:
* Чэмпіянат Беларусі 2016/2017 (**6 месца**),
* Кубак Беларусі 2016 (**групавы этап**).

## Склад каманды 
*  Дзмітрый Арабейка
*  Аляксандр Буткевіч
*  Мікіта Герасімовіч
*  Кірыл Валодзькін
*  Генадзь Захар
*  Юрый Ігнацьеў
*  Іван Каждан
*  Мікіта Кузміцкі
*  Яраслаў Курапаў
*  Мікіта Мацаль
*  Аляксандр Мацвееў
*  Арцём Мігура
*  Яўген Панкратовіч
*  Андрэй Радзішэўскі
*  Іван Стэфановіч
*  Максім Шустаў

## Трэнеры каманды 
*  Фёдар Радэнка (галоўны трэнер)
*  Лідзія Мацаль

## Гл. таксама 
* Сезон 2015/2016 «Імпульс-БДУІР»
* Сезон 2017/2018 «Імпульс-БДУІР»

## Спасылкі 
* Профіль на сайце eurobasket.com

2016/2017
Імпульс-БДУІР
Катэгорыя:2016 год у Мінску
Катэгорыя:2017 год у Мінску
Інстытут электрадынамікі НАН Украіны

**Інстытут электрадынамікі НАН Украіны** — навукова-даследчая ўстанова ў складзе Аддзялення энергетыкі і энергетычных тэхналогій Нацыянальнай акадэміі навук Украіны, займаецца навуковымі даследаваннямі ў галіне электратэхнікі, электраэнергетыкі і электрадынамічных працэсаў.

## Гісторыя 
У траўні 1947 г. рашэннем Савета Міністраў Украінскай ССР *Інстытут энергетыкі АН УССР* (створаны ў 1939 годзе ў г. Харкаў) быў рэарганізаваны ў два самастойных інстытута: *Інстытут электратэхнікі* і *Інстытут цеплаэнергетыкі АН УССР*. Да канца 1947 г. Інстытут электратэхнікі цалкам разгарнуў сваю працу ў г. Кіеве. З гэтага часу практычна і пачынаецца гісторыя інстытута электрадынамікі НАН Украіны, які атрымаў сваю сённяшнюю назву ў 1963 годзе.

У гэтым інстытуце пад кіраўніцтвам яго заснавальніка акадэміка Сяргея Лебедзева ў 1950 годзе была створана першая на еўразійскім кантыненце Малая электронная вылічальная машына (МЭВМ).

На аснове падраздзяленняў установы ў свой час былі заснаваныя:
* Вылічальны цэнтр АН УССР (цяпер — Інстытут кібернетыкі імя В. М. Глушкова НАН Украіны)
* Інстытут праблем мадэлявання ў энергетыцы імя Г. Я. Пухава НАН Украіны
* Інстытут агульнай энергетыкі НАН Украіны
* Інстытут узнаўляльнай энергетыкі НАН Украіны

## Навуковыя школы 
* стабілізацыя параметраў электраэнергіі, электрамагнітная сумяшчальнасць ў электрычных сістэмах, павышэнне якасці энергіі, эфектыўнага яе пераўтварэння і выкарыстання;
* высокаэфектыўныя электрамеханічныя сістэмы;
* кіраванне і інфармацыйныя тэхналогіі ў энергетыцы;
* комплексныя энергетычныя сістэмы з аднаўляльнымі крыніцамі энергіі;
* сістэмы стабілізаванага току;
* аптымальнае кіраванне электрамагнітнымі працэсамі ў шматфазных сістэмах з крыніцамі скажэнняў

## Структура 
* Аддзел пераўтварэння і стабілізацыі электрамагнітных працэсаў
* Аддзел стабілізацыі параметраў электрамагнітнай энергіі
* Аддзел мадэлявання электраэнергетычных аб’ектаў і сістэм
* Аддзел аўтаматызацыі электрычных сістэм
* Аддзел тэарэтычнай электратэхнікі і дыягностыкі электратэхнічнага абсталявання
* Аддзел аптымізацыі сістэм электразабеспячэння
* Аддзел транзістарных пераўтваральнікаў
* Аддзел электрасілкавання тэхналагічных сістэм

## Спасылкі 
* Сайт інстытута

Катэгорыя:Нацыянальная акадэмія навук Украіны
Тып 87 (БРМ)

**Тып 87** (**Type 87**) — баявая разведвальная машына сухапутных сіл самаабароны Японіі.

Рашэнне аб распрацоўцы колавай баявой разведвальнай машыны было прынята ў канцы 1970-х гадоў, а ў 1982 годзе ў серыйную вытворчасць была запушчана камандна-штабная машына, якая атрымала пазначэнне Тып 82.

Выканана з колавай формулай 6x6. Аддзяленне кіравання з месцам кіроўцы знаходзіцца спераду корпуса, маторна-трансмісійнае аддзяленне з 10-цыліндравым дызельным рухавіком вадкаснага астуджэння 10PBI — у кармавой частцы. Корпус зварны, выраблены з бранявых лістоў.

У баявым аддзяленні БРМ устаноўлена двухмесная вежа кругавога кручэння з аўтаматычнай 25-мм гарматай Oerlikon Contraves KBA і спараным з ёй 7,62-мм кулямётам. Акрамя таго на вежы змантаваныя дымавыя гранатамёты.

Экіпаж складаецца з пяці чалавек: камандзір, наводчык, механік-кіроўца, радыст і назіральнік.

У склад штатнага абсталявання ўваходзяць сродкі абароны ад зброі масавага паражэння, радыёстанцыя, навігацыйная сістэма, сродкі пажаратушэння.

Станам на 2022 год, на ўзбраенні Японіі было 111 адзінак Тып 87. 

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Вікіпедыя:Артыкулы з крыніцамі з Вікіданых
Катэгорыя:Бранятэхніка
Эзамус

**Эзамус** (*Esomus lineatus*) — від карпападобных рыб сямейства .

## Апісанне 
Рыба даўжынёй да 6,7 см. Самец зграбнейшы і драбнейшы за самку. Самка мае больш разадзьмутае брушка. Афарбоўка сціплая. Агульны тон цела серабрысты, спінка аліўкавая, уздоўж усяго цела цягнецца чорная паласа, над ёй размешчана светлая. Грудныя плаўнікі падоўжаныя, завостраныя, маюць форму крыла, часам уздымаюцца над спінкай, што надае эзамусу выгляд лятучай рыбы.

## Распаўсюджанне 
Від сустракаецца ў Бангладэш у дэльце ракі Ганг.

## Значэнне 
У Еўропу завезены ў пачатку XX стагоддзя, у СССР — у 1961 годзе. Акварыумная рыба. Гадуюць у прадаўгаватых акварыумах з густымі зараснікамі раслін і месцамі для плавання.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Talwar, P.K. and A.G. Jhingran, 1991. Inland fishes of India and adjacent countries. vol 1. A.A. Balkema, Rotterdam. 541 p

Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1923 годзе
Катэгорыя:Карпападобныя
Катэгорыя:Фаўна Азіі
Іаан Лупаш

**Іаан Лупаш** (; ) — румынскі гісторык, навуковец, палітык, праваслаўны тэолаг і святар. Член Румынскай акадэміі. 

## Біяграфія 
Лупаш нарадзіўся ў Селісце, цяпер Салішце, Сібіу (у той час частка Аўстра-Венгрыі). У 1886—1891 гадах вучыўся ў пачатковай школе ў роднай вёсцы. У 1892 годзе ён пачаў наведваць дзяржаўную школу ў Нагішэбене (Сібіу), але з-за канфлікту на нацыянальныя тэмы са сваім настаўнікам гісторыі Арпадам Тромпам быў вымушаны пераехаць (разам са сваім калегам Актавіянам Гогай) у праваслаўную школу імя Андрэя Шагуны ў г. Брасо (. Брашов), які скончыў у 1900 годзе

Лупаш памёр 3 ліпеня 1967 года і быў пахаваны на могілках побач з манастыром Чэрніца ў Пантэлімоне .

Сярэдняя школа ў Салісце носіць яго імя, а таксама пачатковыя школы ў Клуж-Напока і Салісце. Яго імем таксама названа вуліца ў Сібіу .

## Працы 
* *Câteva pagini din trecutul comunei Săliște*
* *Schiță istorică*, Sibiu, 1903
* *Șovinismul confesional în istoriografia românească ardeleană. Studiu critic*, Sibiu, 1903
* *Biserica ortodoxă din Transilvania și unirea religioasă din veacul al XVIII-lea*, Budapest, 1904
* *Contribuții la istoria culturală și politică a epocii lui Șaguna*, Sibiu, 1907
* *Mitropolitul Andrei Șaguna. Scriere comemorativă la serbarea centenară a nașterii lui*, Sibiu, 1909
* *Viața unei mame credincioase: Anastasia Șaguna*, Sibiu, 1912
* *Misiunea episcopilor Gherasim Adamovici și Ioan Bob la Curtea din Viena în anul 1792*, Sibiu, 1912
* *Viața și faptele lui Andrei Șaguna, mitropolitul Transilvaniei*, Bucharest, 1913
* *Principele ardelean Acațiu Barciai și mitropolitul Sava Brancovici. 1658—1661*, Bucharest, 1913
* *Contribuțiuni la istoria românilor ardeleni. 1780—1792*, Bucharest, 1915
* *Episcopul Vasile Moga și profesorul Gheorghe Lazăr*, Bucharest, 1915
* *Din istoricul ziaristicii românești*, Arad, 1916, 78 p.
* *Luptători pentru lumină*, Arad, 1916
* *12 pețitori ai episcopiei transilvane vacante de la 1796 la 1810*, Bucharest, 1916
* *Istoria bisericească a românilor ardeleni*, Sibiu, 1918
* *Mitropolitul Andrei Șaguna*, Sibiu, 1921
* *Andrei Șaguna şi conducătorii „Asociației transilvane“ (1861—1922)», Bucharest, 1923*
* *Din activitatea ziaristică a lui Andrei Mureșanu*, Bucharest, 1925
* *Contribuții la istoria ziaristicii românești ardelene*, Sibiu, 1926
* *Lecturi din izvoarele istorice române*, Cluj, 1928
* *Istoria unirii românilor*, Bucharest, 1937
* *Paralelism istoric*, Bucharest, 1937
* *Realități istorice în voivodatul Transilvaniei în secolele XII—XVI*, Bucharest, 1938
* *Doctorul Ioan Piuariu Molnar. Viața și opera lui, 1749—1815*, Bucharest, 1939
* *Emanuil Gojdu, 1802—1870. Originea și opera sa*, Bucharest, 1940
* *Documente istorice transilvane* , Cluj, 1940
* *La Transilvania nel quadro geografico e nel ritmo storico rumeno*, Bucharest, 1942
* *Zur Geschichte der Rumänen. Aufsätze und Vorträge*, Sibiu, 1943
* *O carte de istorie bisericească ilustrată*, Bucharest, 1933
* *Manual de istorie a românilor pentru clasa VIII-a secundară*, Sibiu, 1944
* *Manual de istoria Bisericii Române pentru clasa a IV-a de liceu*, Craiova, 1944

## Зноскі 
Катэгорыя:Удзельнікі Першай сусветнай вайны (Аўстра-Венгрыя)
Этраплюс

**Этраплюс** (*Etroplus maculatus*) — від рыб сямейства , якая жыве ў прэснай і злёгку саланаватай вадзе ля ўзбярэжжа Індыі і Шры-Ланкі.

## Апісанне 
У рыбы дыскападобнае, высокае і моцна сплясканае з бакоў цела, даўжынёй ад 8 да 9 см. Адносна маленькі рот канчатковы. Асноўны колер рыбы жоўты. На кожнай лускавінцы маецца маленькая, чырванаватая плямка, разам яны ўтвараюць на целе шэраг перарывістых ліній. Ледзь вышэй сярэдзіны цела размешчана вялікая чорная пляма. Спінны плаўнік аранжавы, з аблямоўкай чырвонага колеру і залаціста-чырвонымі ці ярка-чырвонымі плямкамі. Анальны і хваставы плаўнікі жаўтлявыя, калючая частка анальнага плаўніка чорнага колеру. Першы прамень брушных плаўнікоў мае перламутрава-блакітны адліў, гэтак жа як і шэраг лускі ніжэй вачэй. Палавых адрозненняў няма. Самкі часта трохі меншыя. У перыяд нерасту плаўнікі становяцца жоўта-аранжавымі, анальны плаўнік — насычана-чорным.

## Спосаб жыцця 
Этроплюс жыве ў дробных рэках, у вусцях рэк і лагунах. Часта ён знаходзіць сховішча пад каранямі або паміж апаллым лісцем. Ён харчуеццазоапланктонам, маляўкамі рыб і водарасцямі. Самка адкладае каля 200—300 ікрынак на камяні або карчакі. Абодва бацькі інтэнсіўна клапоцяцца пра яйцы і малявак. Пасля з’яўлення на свет маляўкі змяшчаюцца ў паглыбленне на дне вадаёма. Першыя дні яны харчуюцца эпітэліяльным сакрэтам, які выдзяляецца на скуры бацькоў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Günther Sterba: Süsswasserfische der Welt. Urania-Verlag, 1990, ISBN 3-332-00109-4
* Claus Schaefer, Torsten Schröer: Das große Lexikon der Aquaristik, Ulmer Verlag, Stuttgart 2004, ISBN 3-8001-7497-9

Катэгорыя:Акунепадобныя
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1795 годзе
Катэгорыя:Фаўна Азіі
Эрытразонус

**Эрытразонус** (*Hemigrammus erythrozonus*) — від дробных прамянёвапёрых рыб сямейства .

## Апісанне 
Даўжыня цела да 5 см. Палавыя адрозненні: самка буйнейшая і мае больш высокае цела, чым самец. Цела паўпразрыстае, жаўтаватае. Ад галавы да хваставога плаўніка ідзе ярка-чырвоная палоса. Брушка белае. Усе плаўнікі празрыстыя, спіны спераду з чырвонай палосай. Кончыкі анальнага, брушных, спіннога і хваставога — малочна-белыя.

## Арэал 
У прыродзе жыве ў басейне ракі Амазонкі, у прыватнасці ў лясных вадаёмах Заходняй Гвіяны.

## Значэнне 
У Еўропу завезена ў 1930-я гады, у СССР — у 1960-я.

Утрымліваецца ў акварыуме. Стымуляцыя размнажэння — такая ж як і большасці іншых харацынідаў і звязана з сімуляцыяй сезону дажджоў. Пладавітасць 50-500 ікрынак на самку.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Библиотека сайта «Наш аквариум»

Катэгорыя:Акварыумныя рыбы
Катэгорыя:Рыбы Паўднёвай Амерыкі
Катэгорыя:Харацыніды
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1909 годзе
Teladorsagia

**Teladorsagia** — род круглых чарвей сямейства .

Прадстаўнікі роду маюць касмапалітычнае распаўсюджанне.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Трыхастрангіліды
КамАЗ-63968 «Тайфун»

**КамАЗ-63968** або «**Тайфун-К**» — універсальны бронеаўтамабіль падвышанай абароненасці на арыгінальным шасі. Адпавядае машынам тыпу MRAP. З’яўляецца часткай сямейства бронеаўтамабіляў «Тайфун».

## Апісанне 
Гісторыя ўсяго сямейства «Тайфун» пачынаецца з 2010 года, калі была зацверджана «Канцэпцыя развіцця ваеннай аўтамабільнай тэхнікі Узброеных Сіл Расійскай Федэрацыі на перыяд да 2020 года». У выніку была створана адзіная колавая грузавая платформа «Тайфун», якая забяспечвае высокую абароненасць экіпажа, грузу і вузлоў аўтамабіля ад стралковага ўзбраення і фугасаў. Таксама на яе можна мантаваць рознае мэтавае абсталяванне і ствараць на базе неабходныя мадыфікацыі накшталт машын сувязі, мабільных артылерыйскіх сістэм, аўтакранаў, транспартна-пускавых машын БЛА, эвакуатараў, экскаватараў і іншых. Над стварэннем працавалі спецыялісты аўтазавода «Урал», ААТ «Аўтадызель» «Групы ГАЗ», НТЦ ААТ «КАМАЗ», НДІ Сталі — дзе спраектаваная браня машыны, Федэральны ядзерны цэнтр, які разлічваў абароненасць бронекорпуса, кампанія «Магістраль-ЛТД», якая займалася стварэннем бронешкла, МГТУ імя М. Э. Баўмана, які займаўся распрацоўкай падвескі, і мноства іншых кампаній і НДІ. 

Неабходнасць стварэння падобных машын дыктавалася тым, што асноўная маса баявых страт у войсках паходзіла з-за падрыву аўтамашын на мінным полі або ад фугасаў падчас перамяшчэння калон. 

У снежні 2014 года ў Паўднёвую ваенную акругу паступіла першая партыя з 30 бронеаўтамабіляў. У наступным машына паступіла на абсталяванне сапёраў, ваеннай паліцыі, вайсковай разведкі і часцей СпП.

Браніраванне адпавядае ўзроўню 3b натаўскай класіфікацыі STANAG 4569. Вытрымлівае падрыў аскепкава-фугасных прылад масай 8 кг у трацілавым эквіваленце пад любым месцам аўтамабіля. Супрацькульная абарона адпавядае чацвёртаму ўзроўню. Устаноўлена камбінаваная браня з керамікі і сталі, якая абараняе ад бранябойных куль калібра 14,5×114 мм.

## ТТХ 
* **Колавая формула:** 6 × 6
* **Даўжыня, мм:** 8990
* **Шырыня, мм:** 2550
* **Кут павароту колы:** 39°
* **Маса падрыхтаванага аўтамабіля, т:** 21,0
* **Поўная маса аўтамабіля, т:** 24,0
* **Запас ходу па паліве, км:** 700
*  — невядома

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Бронеавтомобиль КАМАЗ «Тайфун-К». Статья с видеосюжетом ТРК «Звезда»
* Российский «Тайфун» долетел до Сирии // Свободная пресса, 6 дек 2017
* Тест-драйв «Тайфуна-К» от Авто Mail.Ru

Катэгорыя:Бронеаўтамабілі паводле алфавіта
Катэгорыя:Бранятэхніка Расіі
63968
Чэмпіянат Беларусі па баскетболе 2021/2022

**Чэмпіянат Беларусі па баскетболе 2021/2022** — 30-ы чэмпіянат Рэспублікі Беларусь па баскетболе.

## Клубы-ўдзельнікі 
## Рэгулярны сезон 
### Першы этап 
### Другі этап 
#### Група А 
#### Група Б 
## Кваліфікацыя да 1/4 фіналу 
## Плэй-оф 
Каманда Цмокі-Мінск бярэ ўдзел у чэмпіянаце, пачынаючы з чвэрцьфінальнай стадыі.

### За 5-8 месцы 
## Турнірная табліца 
## Статыстыка 
### Ачкі 
### Перадачы 
### Падборы 
## Узнагароды 
* MVP:  Яўген Белянкоў (Цмокі-Мінск)
* Найлепшы абаронца:  Уладзіслаў Блізнюк (Цмокі-Мінск)
* Найлепшы нападаючы:  Уладзіслаў Мікульскі (Барысфен)
* Найлепшы цэнтравы:  Дарол Эрнандэс-Зіненка (Цмокі-Мінск)
* Найлепшы баскетбаліст па выніках галасавання сярод аматараў:  Тайвайн Мак-Кі (Барысфен)
* Найлепшы малады баскетбаліст:  Уладзіслаў Швакель (Гродна-93)

## Глядзі таксама 
* Кубак Беларусі па баскетболе 2021

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Сезон 2021-2022

2022
Катэгорыя:2021 год у баскетболе
Катэгорыя:2022 год у баскетболе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2021 годзе
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2022 годзе
Сезон 2023/2024 «Прыбужжа» Брэст

У сезоне 2023—2024 жаночы валейбольны клуб «Прыбужжа» з горада Брэст прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2023/2024 (**4-е месца**),
* Кубак Беларусі 2023 ( **Фіналіст**),
* Суперкубак Беларусі 2023 (**Сярэбраны прызёр**).

## Склад каманды 
5. Марыя Казак 
15. Ульяна Буцэнка (2004)
8. Карына Шульга (2004)
11. Марына Паўлава (1989)
12. Аксана Кавальчук (1979)
1. Валянціна Сіпкіна (1996)
2. Жанна Галодка (1991)
3. Марыя Ганчар ( 2003)
4. Дар’я Пярмінава (2004) 
7. Веранік Мядзведзева (2007)
18. Яна Валівач (2004) 
2. Анастасія Бакуновіч (2004) 
14. Аляксандра Панасюк (2007) 

## Трэнеры каманды 
*  Наталля Мелянюк (галоўны трэнер)
*  Антон Дзядкоў (трэнер)	
*  Валерый Зароўскі (трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2022/2023 «Прыбужжа» Брэст
* Сезон 2024/2025 «Прыбужжа» Брэст

## Спасылкі 
* 2023/24 

2023/2024
Прыбужжа
Катэгорыя:2023 год у Брэсце
Катэгорыя:2024 год у Брэсце
Ільдар Камілевіч Вагапаў

**Ільдар Камілевіч Вага́паў** (нар. ) — вучоны ў галіне тэхнічнай акустыкі, доктар тэхнічных навук (1992).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Магадане. У 1971 годзе скончыў вячэрняе аддзяленне Казанскага ўніверсітэта (спецыяльнасць «фізік-тэарэтык»). У 1992 годзе абараніў доктарскую дысертацыю «Основы теории и технологии волочения проволоки и ковки микроизделий с наложением ультразвуковых колебаний». З 1995 года І. К. Вагапаў працуе ў Казанскім тэхнічным універсітэце.

## Навуковая дзейнасць 
Аўтар навуковых прац па ўздзеянні ультрагуку на механічныя ўласцівасці і структуру металаў, па стварэнню тэхналагічных працэсаў апрацоўкі металаў ціскам. Аўтар шэрагу вынаходстваў.

Сярод апублікаванага:
* К теории нелинейных акустических, магнитных и магнитно-акустических явлений в парамагнетиках : Автореф. дис. на соиск. учен. степени канд. физ.-мат. наук. (01.04.02) — Лениград: б. и., 1975. — 18 с.
* Нелинейные эффекты в ультразвуковой обрабо;тке : научное издание / И. К. Вагапов ; Ин-т физики твердого тела и полупроводников АН БССР. — Мн.: Наука и техника, 1987. — 159 с. : ил.;
* Физические методы контроля : лаб. практикум / И. К. Вагапов, Н. А. Протасова ; Мин-во общего и проф. образования РФ, КГТУ им. А. Н. Туполева. — Казань: Изд-во КГТУ им. А. Н. Туполева, 1998. — 72 с. — ISBN 5-7579-0059-8.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* Татарский энциклопедический словарь : словарь / Ред. М. Х. Хасанов, Предисл. — Казань : Институт татарской энциклопедии АН РТ, 1999. — 703 с. : ил. — ISBN 0-9530650-3-0.

## Спасылкі 
* Вагапов Ильдар Камильевич // Казанскі федэральны ўніверсітэт
* Вагапов Ильдар Камильевич // Банк патентов РФ на изобретения и промышленные образцы ФИПС Роспатента
* Вагапов_Ильдар_Камильевич // Татарская энциклопедия «Милләттәшләр» («Соплеменники»)

Катэгорыя:Фізікі СССР
Катэгорыя:Фізікі Беларусі
Катэгорыя:Фізікі Расіі
Катэгорыя:Фізікі XX стагоддзя
Катэгорыя:Фізікі XXI стагоддзя
Катэгорыя:Вынаходнікі СССР
Катэгорыя:Вынаходнікі Беларусі
Катэгорыя:Вынаходнікі Расіі
Аляксей Іванавіч Кушнарэнка

**Аляксей Іванавіч Кушнарэнка** () — беларускі дзяржаўны дзеяч, міністр энергетыкі Рэспублікі Беларусь (2024—2025), член Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7-га і 8-га скліканняў.

## Біяграфія 
У 1997 годзе скончыў Полацкі дзяржаўны ўніверсітэт па спецыяльнасці «Цеплагазазабеспячэнне, вентыляцыя і ахова паветранага басейна», у 2007 годзе — Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці «Эканоміка і кіраванне на прадпрыемстве прамысловасці».

У перыяд з 1997 па 2002 год працаваў майстрам, старшым майстарам, начальнікам абаненцкай службы, намеснікам дырэктара філіяла «Віцебскае вытворчае ўпраўленне газавай гаспадаркі» вытворчага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Віцебскаблгаз».

У 2002—2003 гадах — намеснік начальніка тэхнічнай інспекцыі вытворчага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Віцебскаблгаз».

У 2003—2005 гадах займаў пасаду дырэктара філіяла «Сенненскае раённае вытворчае ўпраўленне газавай гаспадаркі» вытворчага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Віцебскаблгаз».

У 2005—2007 гадах — дырэктар філіяла «Полацкае вытворчае ўпраўленне газавай гаспадаркі» вытворчага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Віцебскаблгаз».

У 2007 годзе працаваў намеснікам галоўнага інжынера вытворчага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Віцебскаблгаз», намеснікам генеральнага дырэктара — начальнікам аддзела капітальнага будаўніцтва вытворчага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Віцебскаблгаз». Да 2008 года займаў пасаду намесніка генеральнага дырэктара па капітальным будаўніцтве вытворчага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Віцебскаблгаз».

У 2008 годзе стаў намеснікам дырэктара па ідэалагічнай рабоце філіяла «Полацкае вытворчае ўпраўленне газавай гаспадаркі» вытворчага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Віцебскаблгаз». А з 2008 па 2010 гады займаў пасаду дырэктара філіяла «Полацкае вытворчае ўпраўленне газавай гаспадаркі» вытворчага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Віцебскаблгаз»

У 2010—2019 гадах — генеральны дырэктар вытворчага рэспубліканскага ўнітарнага прадпрыемства «Магілёўаблгаз».

4 чэрвеня 2019 года прызначаны генеральным дырэктарам дзяржаўнага вытворчага аб’яднання па паліве і газіфікацыі «Белпалівагаз».

Дэпутат Магілёўскага абласнога Савета дэпутатаў 27-га і 28-га скліканняў. Абіраўся членам Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь сёмага склікання.

12 жніўня 2024 года прызначаны Міністрам энергетыкі Беларусі.

31 сакавіка 2025 года прызначаны старшынёй Мінскага абласнога выканаўчага камітэта.

## Узнагароды 
* Медаль «За працоўныя заслугі»
* Ганаровая грамата Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Кадровые назначения 
* Кушнаренко Алексей Иванович

Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 7-га склікання
Катэгорыя:Члены Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь 8-га склікання
Катэгорыя:Міністры энергетыкі Рэспублікі Беларусь
Анастасія Ермалковіч

**Анастасія Ермалковіч** (нар. ) — беларуская валейбалістка.

## Біяграфія 
Выхаванка ДЮСШ г. Маладзечна, першым трэнерам быў Валер Віктаравіч Шумілаў. У 2019 годзе паступіла ў РДВАР.

У 2021 годзе перайшла ў «Прыбужжу» з брэста. У 2023 годзе на Кубку Беларусі 2023 стала «лепшым гульцом каманды».

## Дасягненні 
*  **Сярэбраны прызёр** 2021/2022
*  **Бронзавы прызёр** Кубка Беларусі 2021

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Ермалкович Анастасия
* Anastasiya Yermalkovich 

Катэгорыя:Валейбалісткі Беларусі
Trichostrongylus affinis

**Trichostrongylus affinis** — від паразітычных круглых чарвей сямейства .

## Апісанне 
Прадстаўнікі віду паразітуюць на грызунах. У Амерыцы яны ў першую чаргу заражаюць прадстаўнікоў роду , але таксама былі знойдзены ў  і . У Еўропе адзначаны ў трусоў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
*  1974. Comparison of helminth parasites of the cotton rat, *Sigmodon hispidus*, from several habitats in Florida. *American Museum Novitates* 2540:1-12.
* Kinsella, J.M. 1988. Comparison of helminths of rice rats, *Oryzomys palustris*, from freshwater and saltwater marshes in Florida. *Proceedings of the Helminthological Society of Washington* 55(2):275-280.

Катэгорыя:Трыхастрангіліды
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1924 годзе
Інстытут кібернетыкі імя В. М. Глушкова НАН Украіны

**Інстытут кібернетыкі імя В. М. Глушкова НАН Украіны** — навукова-даследчая ўстанова ў складзе Аддзялення інфарматыкі Нацыянальнай акадэміі навук Украіны, займаецца навуковымі даследаваннямі ў галіне інфарматыкі і вылічальнай тэхнікі.

## Гісторыя 
У 1947 годзе быў створаны Інстытут электратэхнікі АН УССР. У гэтым інстытуце ў лабараторыі мадэлявання і вылічальнай тэхнікі пад кіраўніцтвам яго заснавальніка акадэміка Сяргея Лебедзева ў 1950 годзе была створана першая на еўразійскім кантыненце Малая электронная вылічальная машына (МЭВМ). Пасля ад’езду С. А. Лебедзева ў Маскву ў 1953 годзе лабараторыя была пераведзена ў Інстытут матэматыкі АН УССР. У 1957 лабараторыя была пераўтворана ў *Вылічальны цэнтр АН УССР*, які ў 1962 стаў *Інстытутам кібернетыкі*.

На аснове падраздзяленняў установы ў свой час былі заснаваныя:
* Інстытут праблем матэматычных машын і сістэм НАН Украіны
* Інстытут праграмных сістэм НАН Украіны
* Інстытут касмічных даследаванняў НАН Украіны і ДКА Украіны
* Інстытут прыкладнога сістэмнага аналізу МАН Украіны і НАН Украіны
* Міжнародны навукова-навучальны цэнтр інфармацыйных тэхналогій і сістэм НАН Украіны і МАН Украіны

Разам з Інстытутам кібернетыкі імя В. М. Глушкова НАН Украіны ўстановы аб’яднаныя ў Кібернетычны цэнтр НАН Украіны.

## Навуковыя школы 
* матэматычнай кібернетыкі і тэорыі вылічальных машын і сістэм;
* тэорыі аптымізацыі і сістэмнага аналізу;
* матэматычнага мадэлявання;
* матэматычнай тэорыі надзейнасці;
* тэорыі праграмавання

## Структура 
* Аддзяленне матэматычнай кібернетыкі і сістэмнага аналізу
** Аддзел тэорыі лічбавых аўтаматаў
** Аддзел эканамічнай кібернетыкі
** Аддзел інтэлектуальных інфармацыйных тэхналогій
** Аддзел метадаў негладкай аптымізацыі
** Аддзел матэматычных метадаў тэорыі надзейнасці складаных сістэм
** Аддзел матэматычных метадаў даследавання аперацый
** Аддзел метадаў дыскрэтнай аптымізацыі матэматычнага мадэлявання і аналізу складаных сістэм
** Аддзел аптымізацыі лікавых метадаў
** Лабараторыя метадаў матэматычнага мадэлявання працэсаў экалогіі і энергетыкі
** Аддзел аптымізацыі праграмавання
** Лабараторыя высокапрадукцыйных і размеркаваных вылічэнняў
** Аддзел лікавых метадаў і камп’ютарнага мадэлявання
** Лабараторыя метадаў і тэхналогій штучнага інтэлекту
** Аддзел метадаў і тэхналагічных сродкаў пабудовы інтэлектуальных праграмных сістэм
** Аддзел метадаў сістэмнага мадэлявання
** Аддзел аптымізацыі кіраваных працэсаў
** Аддзел метадаў камбінаторнай аптымізацыі і інтэлектуальных інфармацыйных тэхналогій
* Аддзяленне камп’ютарных сродкаў і сістэм
** Аддзел відэасістэм рэальнага часу
** Аддзел мікрапрацэсарнай тэхнікі
** Аддзел сэнсарных прылад, сістэм і тэхналогій бескантактавай дыягностыкі
** Аддзел пераўтваральнікаў формы інфармацыі
** Аддзел метадаў індуктыўнага мадэлявання і кіравання
** Аддзел праблемна-арыентаваных камп’ютараў і сістэм
** Лабараторыя праблем прыкладной інфарматыкі
** Лабараторыя сістэм віртуальнага асяроддзя для арганізацыі навуковых даследаванняў

## Спасылкі 
* Сайт інстытута

Катэгорыя:Нацыянальная акадэмія навук Украіны
Трыхастронгілюс аксей

**Трыхастронгілюс аксей** (*Trichostrongylus axei*) — від паразітычных круглых чарвей сямейства , упершыню апісаны Томасам Спенсерам Кобалдам у 1879 годзе.

## Гаспадары 
Паразітуе на ,  і .

Сярод дзікіх жывёл від адзначаны ў ,  і .

## Крыніцы 
Катэгорыя:Трыхастрангіліды
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1879 годзе
Сезон 2021/2022 «Прыбужжа» Брэст

У сезоне 2021—2022 жаночы валейбольны клуб «Прыбужжа» з горада Брэст прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2021/2022 ( **Сярэбраны прызёр**),
* Кубак Беларусі 2021 ( **Бронзавы прызёр	**).

## Склад каманды 
15. Ульяна Буцэнка (2004)
17. Маргарыта Захаранка (2003)
9. Аліна Ільюта (1991)
10. Анастасія Ермалковіч (2004)
5. Карына Касценка (2004)
8. Карына Шульга (2004)
11. Марына Паўлава (1989)
12. Аксана Кавальчук (1979)
19. Таццяна Холад (2000) 
2. Валянціна Сіпкіна (1996) 
3. Вераніка Бабіч (2004) 
4. Дар’я Пярмінава (2004) 
7. Дар’я Саўчук (2002) 
18. Яна Валівач (2004) 
6. Вікторыя Галадухіна (1994) 
16. Ганна Дзядкова (Пашкевіч) (1999) 

## Трэнеры каманды 
*  Наталля Мелянюк (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2020/2021 «Прыбужжа» Брэст
* Сезон 2022/2023 «Прыбужжа» Брэст

## Спасылкі 
* 2021/22 
2021/2022
Прыбужжа
Катэгорыя:2021 год у Брэсце
Катэгорыя:2022 год у Брэсце
Інстытут праграмных сістэм НАН Украіны

**Інстытут праграмных сістэм НАН Украіны** — навукова-даследчая ўстанова ў складзе Аддзялення інфарматыкі Нацыянальнай акадэміі навук Украіны, займаецца навуковымі даследаваннямі ў галіне праграмавання і інфармацыйных тэхналогій. Уваходзіць у склад Кібернетычнага цэнтра НАН Украіны.

## Гісторыя 
У 1980 годзе з мэтай цэнтралізацыі работ па распрацоўцы праграмнага забеспячэння ЭВМ і сістэм на аснове новых тэхналогій праграмавання, уніфікацыі і тыпізацыі праграмных сродкаў, арганізацыі іх распаўсюджвання, ўкаранення і суправаджэння ў прамысловым маштабе было створана спецыяльнае канструктарска-тэхналагічнае бюро праграмнага забеспячэння Інстытута кібернетыкі імя В. М. Глушкова АН УССР. У 1992 годзе на аснове бюро паўстаў Інстытут праграмных сістэм Нацыянальнай акадэміі навук Украіны.

## Структура 
* Аддзел інфармацыйна-камунікацыйных сістэм спецыяльнага прызначэння
* Аддзел тэорыі камп’ютарных вылічэнняў
* Аддзел аўтаматызаваных сістэм арганізацыйнага кіравання
* Аддзел аўтаматызаваных сістэм праграмна-мэтавага кіравання
* Аддзел праблем мадэлявання і надзейнасці чалавека-машынных сістэм
* Аддзел праблем практычнай інфарматыкі
* Аддзел аўтаматызаваных інфармацыйных сістэм

## Спасылкі 
* Сайт інстытута 

Катэгорыя:Нацыянальная акадэмія навук Украіны
Інстытут касмічных даследаванняў НАН Украіны і ДКА Украіны

**Інстытут касмічных даследаванняў НАН Украіны і ДКА Украіны** — навукова-даследчая ўстанова ў складзе Аддзялення інфарматыкі Нацыянальнай акадэміі навук Украіны. Уваходзіць у склад Кібернетычнага цэнтра НАН Украіны. Створаны 8 красавіка 1996 года на базе аддзялення сістэм кіравання Інстытута кібернетыкі імя В. М. Глушкова НАН Украіны.

## Напрамкі дзейнасці 
* сонечна-зямныя сувязі і касмічнае надвор’е;
* касмічныя інфармацыйныя сістэмы і тэхналогіі, метады апрацоўкі аэракасмічных дадзеных;
* касмічнае матэрыялазнаўства;
* распрацоўка і стварэнне перспектыўных прыбораў для касмічных даследаванняў;
* тэорыя і метады кіравання складанымі дынамічнымі сістэмамі касмічнага прызначэння

## Структура 
* Аддзел упраўлення дынамічнымі сістэмамі
* Аддзел касмічнай плазмы
* Аддзел касмічных інфармацыйных сістэм і тэхналогій
* Аддзел сістэмных даследаванняў касмічнай дзейнасці
** Неструктурная лабараторыя спадарожнікавых даследаванняў бліжняга космасу
** Неструктурная лабараторыя ўжывання касмічных тэхналогій

## Спасылкі 
* Сайт інстытута

Катэгорыя:Нацыянальная акадэмія навук Украіны
Інстытут энергетычных машын і сістэм імя А. М. Падгорнага НАН Украіны

**Інстытут энергетычных машын і сістэм імя А. М. Падгорнага НАН Украіны** — навукова-даследчая ўстанова ў складзе Аддзялення энергетыкі і энергетычных тэхналогій Нацыянальнай акадэміі навук Украіны, займаецца навуковымі даследаваннямі ў галіне энергетыкі і машынабудавання.

## Гісторыя 
У 1939 годзе ў г. Харкаў быў створаны *Інстытут энергетыкі АН УССР*. У 1948 створана *Лабараторыя хуткаходных машын і механізмаў АН УССР*. З 1955 года яна стала называцца *Лабараторыяй гідраўлічных машын АН УССР*, у 1964 годзе яна рэарганізавана ў філіял Інстытута механікі АН УССР, а ў 1970 — у філіял Інстытута тэхнічнай цеплафізікі АН УССР. У 1971 годзе кіраўніком філіяла стаў Анатоль Падгорны, дзякуючы ініцыятыве якога ў 1972 годзе гэты філіял быў ператвораны ў асобны *Інстытут праблем машынабудавання АН УССР.* З 1996 года Інстытут носіць імя А. М. Падгорнага. У 2022 да яго далучаны Інстытут тэхнічных праблем магнетызму НАН Украіны. З 2024 — **Інстытут энергетычных машын і сістэм імя А. М. Падгорнага НАН Украіны**.

## Навуковыя школы 
* гідрамеханікі і прафілявання лопасцевых сістэм гідраўлічных машын;
* механікаў-энергамашынабудаўнікоў;
* аптымізацыі працэсаў і канструкцый турбамашын;
* нетрадыцыйнай энергетыкі, акрамя вадароднай;
* цеплафізікі ў галіне мадэлявання і ідэнтыфікацыі нелінейных цеплавых працэсаў;
* аптымальнага геаметрычнага праектавання;
* магнетызму тэхнічных аб’ектаў

## Структура 
* Аддзел нелінейнай механікі і матэматычнага мадэлявання
* Аддзел вібрацыйных і тэрматрываласных даследаванняў
* Аддзел тэрмагазадынамікі энергетычных машын
* Аддзел магнетызму тэхнічных аб’ектаў
* Аддзел комплексных энергатэхналогій
* Аддзел мадэлявання і ідэнтыфікацыі цеплавых працэсаў у энергатэхналагічным абсталяванні
## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Сайт інстытута

Катэгорыя:Нацыянальная акадэмія навук Украіны
Сезон 2020/2021 «Прыбужжа» Брэст

У сезоне 2020—2021 жаночы валейбольны клуб «Прыбужжа» з горада Брэст прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2020/2021 ( **Сярэбраны прызёр**),
* Кубак Беларусі 2020 ( **Бронзавы прызёр	**).

## Склад каманды 
15. Ірына Марцута (1990)
17. Маргарыта Захаранка (2003)
21. Ганна Князёва (2000)
9. Аліна Ільюта (1991)
18. Аліна Ягорава (2000)
5. Карына Касценка (2004)
11. Вікторыя Пашкевіч (1994)
12. Аксана Кавальчук (1979)
14. Ганна Зелянко (1999)
19. Аляксандра Малевіч (2000)
1. Яна Валівач (2004) 
2. Валянціна Сіпкіна (1996) 
3. Вераніка Бабіч (2004) 
7. Дар’я Саўчук (2002) 
6. Вікторыя Галадухіна (1994) 
16. Лізавета Вяршыніна (2004) 

## Трэнеры каманды 
*  Наталля Мелянюк (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2019/2020 «Прыбужжа» Брэст
* Сезон 2021/2022 «Прыбужжа» Брэст

## Спасылкі 
* 2020/21 
2020/2021
Прыбужжа
Катэгорыя:2020 год у Брэсце
Катэгорыя:2021 год у Брэсце
Міжнародны навукова-навучальны цэнтр інфармацыйных тэхналогій і сістэм НАН Украіны і МАН Украіны

**Міжнародны навукова-навучальны цэнтр інфармацыйных тэхналогій і сістэм НАН Украіны і МАН Украіны** — навукова-навучальная ўстанова ў складзе Аддзялення інфарматыкі Нацыянальнай акадэміі навук Украіны, падпарадкавана Нацыянальнай акадэміі навук Украіны і Міністэрству адукацыі і навукі Украіны. Створана ў 1997 годзе. Уваходзіць у Кібернетычны цэнтр НАН Украіны. У Міжнародным цэнтры выконваюцца навуковыя даследаванні і распрацоўкі, накіраваныя на рашэнне актуальных праблем штучнага інтэлекту і інфарматыкі: стварэнне тэхналогій камп’ютарнага вобразнага мыслення, новых інфармацыйных і камунікацыйных тэхналогій, стварэнне і развіццё інфармацыйнага грамадства ў Украіне і механізмаў яго ўзаемадзеяння з сусветнай інфармацыйнай прасторай.

## Структура 
* Аддзел інфармацыйных тэхналогій лічбавай трансфармацыі эканомікі
* Аддзел дыялогавых і навучальных сістэм
* Аддзел інтэлектуальных аўтаматычных сістэм
* Аддзел лічбавых сістэм экалагічнага маніторынгу
* Аддзел распазнавання вобразаў
* Аддзел медыцынскіх інфармацыйных тэхналогій
* Аддзел нейрасеткавых тэхналогій апрацоўкі інфармацыі
* Аддзел матэматычных і тэхнічных метадаў у біялогіі і медыцыне
** Тэматычная група «Новыя інфармацыйныя тэхналогіі ў ахове здароўя і валеалогіі»
** Тэматычная група «Тэхналогіі інтэлектуальнага кіравання рабатызаваных сістэмамі»
* Аддзел інтэлектуалізацыі інфармацыйных тэхналогій
** Тэматычная група «Сэрвіснае і сістэмна-тэхнічнае абслугоўванне і забеспячэнне дзейнасці фізіка-матэматычнай школы»
* Аддзел комплексных даследаванняў інфармацыйных тэхналогій
** Тэматычная група «Стандартызацыя ў сферы інфармацыйных тэхналогій»
* Навукова-даследчая лабараторыя беспілотных комплексаў і сістэм
* Аддзел інфармацыйных тэхналогій індуктыўнага мадэлявання

## Спасылкі 
* Сайт цэнтра

Катэгорыя:Нацыянальная акадэмія навук Украіны
Універсітэт Камагуэя

**Універсітэт Камагуэя** () — дзяржаўны ўніверсітэт, размешчаны ў горадзе Камагуэй, Куба. Заснаваны ў 1967 годзе і мае 10 факультэтаў.

## Факультэты 
* Факультэт сельскагаспадарчых навук
* Факультэт прыкладных навук
* Факультэт эканамічных навук
* Факультэт педагагічных навук
* Факультэт моў і камунікацыі
* Будаўнічы факультэт
* Факультэт электрамеханікі
* Факультэт сацыяльных навук
* Факультэт камп’ютарных навук і дакладных навук
* Факультэт фізічнай культуры

## Навуковыя публікацыі 
У цяперашні час мае 8 навуковых часопісаў, большасць з якіх акрэдытаваны ў Нацыянальным рэестры перыядычных выданняў.

* Revista de Producción Animal . Часопіс пра жывёлагадоўлю. Заснаваны ў 1985 годзе факультэтам сельскагаспадарчых навук. Ён мае друкаваную і лічбавую версіі. Мае англійскую версію.
* Retos de la Dirección . Заснаваны ў 2007 годзе факультэтам эканамічных і прававых навук. Ён мае друкаваную і лічбавую версіі. Мае англійскую версію.
* Transformación  пад рэдакцыяй аддзела навукова — педагагічнай інфармацыі Упраўлення тэхнічнай навуковай інфармацыі.
* Agrisost . Заснаваны ў 1995 годзе ў тагачасным Вышэйшым педагагічным інстытуце Хасэ Марці, ён належыць да факультэта сельскагаспадарчых навук і публікуе пра ўстойлівую сельскую гаспадарку і яе выкладанне.
* Monteverdia  — прысвечаны экалагічным даследаванням.
* Arcada) . Электронны часопіс. Пад рэдакцыяй факультэта канструкцый.
* Ciencia y deportes  — часопіс факультэта спорту

Ва ўніверсітэта таксама ёсць інстытуцыянальны лічбавы рэпазіторый, дзе можна азнаёміцца з дысертацыямі аспірантаў і навуковымі публікацыямі.

## Спасылкі 
*  

Катэгорыя:Універсітэты Кубы
Trichostrongylus capricola

**Trichostrongylus capricola** — від паразітычных круглых чарвей сямейства , апісаны Рэнсамам у 1907 годзе.

## Гаспадары 
Паразітуе на , ,  і дзікіх , у тым ліку на , , , .

## Крыніцы 
Катэгорыя:Трыхастрангіліды
Катэгорыя:Жывёлы, апісаныя ў 1907 годзе
Тэя (значэнні)

**Тэя** — шматзначны тэрмін.

* Тэя — адна з тытанід у старажытнагрэчаскай міфалогіі.
* Тэя — гіпатэтычная планета.
* (453) Тэя — астэроід галоўнага пояса.
* Тэя — рака ў Краснаярскім краі Расіі.

## Асобы 
* Клеапатра Тэя — кіраўніца дзяржавы Селеўкідаў, царыца Сірыі.
* Лаадыка VII Тэя — сірыйская прынцэса, царыца Камагенскага царства.
Макавей

**Макаве́й** (таксама *Мака́ва*, *Ма́каўе*, *Пе́ршы Спас*, *Спас Мядо́вік*, *Медзяны Спас*, *Мядо́вы Спас*) — народная назва праваслаўнага свята, якое адзначаецца 1 (14) жніўня. Дзень памяці сямі мучанікаў Макавеяў, а ў народным календары свята маку і мёду. Ад Макавея пачынаецца Успенскі пост, які завяршаецца 14 (27) жніўня, напярэдадні свята Успення Прасвятой Багародзіцы.

У гэты дзень шануецца памяць візантыйскай святыні — часткі Жыватворчага Крыжа Гасподняга, на якім быў распяты Хрыстос, а таксама памяць Макавейскіх мучанікаў, якія не здрадзілі іўдзейскай веры ва ўгоду навязанаму элінскімі каланізатарамі язычніцтву. Назва свята ў беларускай традыцыі звязана найперш з імем Макавеяў, якое распаўсюдзілася ў хрысціянстве праз кіраўніка паўстання Іуду Макавея.

## Традыцыі ў Беларусі 
У гэты дзень на Беларусі адбываюцца абрады з макам, мак ужываюць у ежу, напрыклад ядуць пірагі з макам. На Тураўшчыне макам абсыпалі хлеў, хату ад нябожчыкаў. Асвячаюць ваду, зёлкі, садовыя кветкі, моркву, сланечнік. Робяць варэнікі з мёдам, а таксама ядуць тое, у што можна макаць. У гэты дзень пчаляры правяраюць пчол («*мачаюць у мёд нажы*»). На Макавея ў некаторых месцах адбываліся крыжовыя хады да вадаёмаў і святых калодзежаў (Сіні калодзеж блізу вёскі Кліны Слаўгарадскага раёна, Святы калодзеж блізу вёскі Дарасіно Любанскага раёна).

Паводле народных прыкмет: «*Як на Юр’я дождж — будзе рыбы многа, а на Макава — будзе многа грыбоў*»; «*Калі на Макаўе не бывае дажджу, то будзе шмат пажараў*». Свята шырока адлюстравана ў народнай творчасці. У валачобных песнях зазначаецца: калі Ілля «*жыта зажынаіць залатым сярпом», то «Святы Макавей з поля забіраіць*», «*Святы Макавей бульбы накапаў, ...рабят накарміў*». Паводле прыказак: «*Першы Спас — провады лета*», «*Ад Першага Спаса халодныя росы*».

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
*  С. 157—158

## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Славянскія святы
Катэгорыя:Беларускія народныя святы
Катэгорыя:Народны каляндар усходніх славян
Тайфун (значэнні)

**Тайфун** — шматзначны тэрмін.

* Тайфун — трапічны цыклон штармавой і ўраганнай сілы.
* «Тайфун» — сямейства бронеаўтамабіляў.
* «Тайфун» — вайсковая аперацыя савецкіх войскаў у Афганскай вайне.
Сезон 2019/2020 «Прыбужжа» Брэст

У сезоне 2019—2020 жаночы валейбольны клуб «Прыбужжа» з горада Брэст прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2019/2020 ( **Бронзавы прызёр**),
* Кубак Беларусі 2019 ( **Фіналіст**).

## Склад каманды 
11. Лізавета Алісейка (2002)
15. Ірына Марцута (1990)
17. Аліна Адаменя (1990)
9. Аліна Ільюта (1991)
12. Аліна Ягорава (2000)
4. Марына Паўлава (1989)
8. Вікторыя Пашкевіч (1994)
14. Ганна Зелянко (1999)
19. Аляксандра Малевіч (2000)
20. Дар’я Аўрамчык (1999)
28. Алена Каваленка (1988)
2. Валянціна Сіпкіна (1996) 
7. Дар’я Саўчук (2002) 
6. Вікторыя Галадухіна (1994) 
16. Лізавета Вяршыніна (2004) 

## Трэнеры каманды 
*  Наталля Мелянюк (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2018/2019 «Прыбужжа» Брэст
* Сезон 2020/2021 «Прыбужжа» Брэст

## Спасылкі 
* 2019/20 
2019/2020
Прыбужжа
Катэгорыя:2019 год у Брэсце
Катэгорыя:2020 год у Брэсце
Бондаўскі ўніверсітэт

**Бондаўскі ўніверсітэт** () — аўстралійская прыватная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, сядзіба якой месціцца ў горадзе Голд-Кост у штаце Квінсленд.

## Агульная характарыстыка 
Універсітэт заснаваны ў 1987 годзе аўстралійскім прадпрымальнікам Аланам Бондам і з'яўляецца першым прыватным універсітэтам у Аўстраліі. Кампус універсітэта размешчаны ў Робіне, раёне горада Голд-Кост на паўднёвым усходзе штата Квінсленд. Універсітэт вядомы сваёй юрыдычнай адукацыяй і ўваходзіць у тройку лепшых універсітэтаў краіны з пункту гледжання працаўладкавання выпускнікоў.

## Структура 
* Школа бізнесу
* Факультэт медыцыны і навук пра здароўе
* Факультэт права
* Факультэт грамадства і дызайну
* Універсітэцкі каледж

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* Афіцыйная інтэрнэт-старонка ўстановы

Катэгорыя:Навучальныя ўстановы з англійскай мовай навучання
Катэгорыя:Універсітэты Аўстраліі
Тайфун (сямейства бронеаўтамабіляў)

**«Тайфу́н»** — сямейства бронеаўтамабіляў падвышанай абароненасці, распрацаванае кааперацыяй з больш чым 120 прадпрыемстваў, сярод якіх Уральскі аўтамабільны завод, КамАЗ, Яраслаўскі маторны завод, НДІ Сталі (браня), Федэральны ядзерны цэнтр (разлік абароненасці бронекорпуса), кампанія «Магістраль» (бронешкло), МГТУ імя Баўмана (гідрапнеўматычная падвеска). Упершыню былі прадэманстраваны ў 2011 годзе на палігоне, 9 мая 2014 года — на ваенным парадзе ў Маскве (Тайфун-К) і на парадзе 9 мая 2015 года (Тайфун-К, Тайфун-У). Планавалася прыняць на ўзбраенне ў 2015 годзе. У снежні 2014 года для вопытнай эксплуатацыі ў войскі паступіла першая партыя (30 аўтамабіляў), вясной 2015 года — другая.

Да сямейства адносяцца машыны К-63968, К-53949, Тайфун К-63969, К-53949 «Тайфун 4х4», К-4386 «Тайфун-ВДВ», Урал-63095 «Тайфун-У», Урал-63099 «Тайфун-У».

Сямейства прызначана для перавозкі асабістага складу, а таксама для ўстаноўкі рознага мэтавага абсталявання або сістэм узбраенняў. На яго базе можна ствараць машыны сувязі, мабільныя артылерыйскія сістэмы, аўтакраны, транспартна-пускавыя машыны беспілотных лятальных апаратаў, эвакуатары, экскаватары і іншыя мадыфікацыі.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Сергеев В. Тайфун идёт с Урала, или MRAP по-русски (рус.) // Техника и вооружение вчера, сегодня, завтра : журнал. — 2014. — Май (№ 05). — С. 2—9.

## Спасылкі 
* В Татарстане начались испытания КамАЗа «Тайфун». ОАО «ТРК ВС РФ „ЗВЕЗДА“»
* Бронеавтомобиль УралАЗ «Тайфун-У». Статья с видеосюжетом
* Бронеавтомобиль КАМАЗ «Тайфун-К». Статья с видеосюжетом
* 

Катэгорыя:Бронеаўтамабілі паводле алфавіта
Катэгорыя:Бранятэхніка Расіі
Катэгорыя:Аўтамабілі КамАЗ
Сезон 2018/2019 «Прыбужжа» Брэст

У сезоне 2018—2019 жаночы валейбольны клуб «Прыбужжа» з горада Брэст прымаў удзел у наступных турнірах:
* Чэмпіянат Беларусі 2018/2019 ( **Сярэбраны прызёр**),
* Кубак Беларусі 2018 (**4-е месца**).

## Склад каманды 
* Аліна Адаменя (1990)
* Ірына Марцута (1990)
* Марына Кучко (1991)
* Аліна Ільюта (1991)
* Аліна Ягорава (2000)
* Аляксандра Малевіч (2000)
* Ганна Зелянко (1999)
* Марына Хавалкіна (1996)
* Марына Паўлава (1989)
* Наталля Вашчанка (1985)
* Наталля Малевіч	(2000)
* Вікторыя Пашкевіч (1994)
* Валянціна Сіпкіна (1996) 
* Жанна Галодка (1991) 
* Ганна Дзядкова (1999) 
* Юлія Гетманчюк (1999) 
* Лізавета Шупляк (2000) 
* Вікторыя Галадухіна (1994) 

## Трэнеры каманды 
*  Наталля Мелянюк (галоўны трэнер)

## Гл. таксама 
* Сезон 2017/2018 «Прыбужжа» Брэст
* Сезон 2019/2020 «Прыбужжа» Брэст

## Спасылкі 
* 2018/19 
2018/2019
Прыбужжа
Катэгорыя:2018 год у Брэсце
Катэгорыя:2019 год у Брэсце
Алена Аркадзеўна Каваленка

**Алена Аркадзеўна Каваленка** (нар. , Чалябінск, Расія) — расійская валейбалістка.

## Біяграфія 
Родам з горада Чалябінск. Гуляла ў Суперлізе ў мясцовай камандзе «Дынама-Метар». У лютым 2020 года папоўніла склад «Прыбужжа».

## Спасылкі 
* Elena Kovalenko 
* Коваленко Елена Аркадьевна
* «Прибужье» подписала новых игроков.😊😊😊

Катэгорыя:Валейбалісткі Расіі
Чорная ножка

]]
]]

**Чорная ножка** — група хвароб раслін, выкліканая рознымі паразітнымі і паўпаразітнымі грыбамі, радзей бактэрыямі. Агульная прыкмета — пачарненне каранёвай шыйкі (адсюль назва).

## Апісанне 
Пры пашкоджванні чорнай ножкай маладыя ўсходы і тронкі чарнеюць і вытанчаюцца ў аснове, карані пачынаюць гніць, расліны губляюць , жоўкнуць і нікнуць. У рэшце рэшт надыходзіць гібель расліны. Крыніцай хваробы могуць быць як глеба, так і заражанае насенне.

## Віды 
Чорная ножка сустракаецца ў розных агароднінных, палявых і кветкавых культур, а таксама ў іглічных і лісцевых раслін. Шырока распаўсюджаная ў наступных раслін:

* бульбы (узбуджальнік — бактэрыі роду ): асновы сцёблаў загніваюць ад клубня, лісце жоўкне і скручваецца. Пасля клубні пры захоўванні размякчаюцца і гніюць. Развіццю хваробы спрыяе пераўвільгатненне глебы.
* капусты (узбуджальнікі — , , ,  і інш.): пашкоджвае як маладую, так і падрошчаную расаду. Каранёвая шыйка, у залежнасці ад віду ўзбуджальніка, чарнее або бурэе, перакрыўляецца сцяблінка, расліна палягае і засыхае. Развіццю хваробы спрыяюць высокая вільготнасць і тэмпература, а таксама празмерная гушчыня пасеву.
* агурка (узбуджальнік — , , ): ніжняя частка сцябла набывае цёмна-зялёны колер і пачынае мокнуць; карані цямнеюць і размякчаюцца; ніжняе лісце жоўкне і завядае. Заражэнне раслін адбываецца праз каранёвую сістэму, асабліва пры вырошчванні культуры ў цяпліцы на адным і тым жа месцы.
* тамату (узбуджальнік — ): прыкаранёвая частка сцябла пакрываецца белым налётам грыбніцы, каранёвая шыйка чарнее, развіваецца гніль. Распаўсюджваецца з міцэліем праз глебу.

Чорная ножка можа таксама паражаць моркву, кармавыя бабы, радыску, буракі, сеянцы пладовых раслін.

## Меры прафілактыкі і барацьбы 
Для прафілактыкі чорнай ножкі неабходна не дапускаць парушэнні рэжымаў вільготнасці, тэмпературы і асветленасці, а таксама пазбягаць загушчаных пасадак. Для пасеву варта выкарыстоўваць толькі здаровыя глебы. Пры ўзнікненні захворвання неабходныя замена або дэзінфекцыя глебы з дапамогай фунгіцыдаў, знішчэнне пашкоджаных раслін, унясенне угнаенняў, якія падвышаюць устойлівасць да хваробы, аэрацыя парнікоў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* 
* 
* 
* 

Катэгорыя:Грыбковыя захворванні раслін
Катэгорыя:Бактэрыяльныя захворванні раслін
Катэгорыя:Захворванні раслін