5-я асобная гвардзейская танкавая брыгада (фарміравання 2009)

**5-я асобная гвардзейская танкавая Тацінская Чырванасцяжная, ордэна Суворава брыгада** — тактычнае злучэнне Сухапутных войскаў Расійскай Федэрацыі.

Умоўнае найменне — вайсковая часць №46108 (в/ч 46108). Скарочанае найменне — **5 гв. атбр**.

Фарміраванне ўваходзіць у склад 36-й агульнавайсковай арміі Усходняй ваеннай акругі. Пункт пастаяннай дыслакацыі — г. Улан-Удэ Рэспублікі Бурація.

## Гісторыя 
Вядзе сваю гісторыю ад 24-га танкавага корпуса, які атрымаў ганаровае найменне «**Тацінскі**» ў ходзе «тацінскага рэйду» падчас Сталінградскай бітвы. Рэйд здзейснены сіламі 24-га танкавага корпуса пад камандаваннем генерал-маёра Васіля Баданава. Падчас мерапрыемства быў знішчаны аэрадром з 70 транспартнымі самалётамі Junkers Ju 52 і Хэйнкель Ваенна-паветраных сіл нацысцкай Германіі, праз які ішло забеспячэнне акружанай 23 лістапада 1942 года нямецкай 6-й палявой арміі. Таксама разгромлена чыгуначная станцыя Тацінская, дзе назапасіліся харчы для акружаных.

Рэйд праводзіўся на фоне Сярэднедонскай аперацыі 1-й і 3-й гвардзейскіх армій супраць 8-й італьянскай арміі і нямецкай аператыўнай групы «Холідт». 18-ы, 24-ы, 25-ы танкавыя карпусы былі нададзены 1-й гв. арміі ва ўзмацненне. 16 снежня 1942 г. 1-я гвардзейская армія прарвала абарону італьянцаў. 24-ы танкавы корпус, маючы ў распараджэнні 89 Т-34 і 59 Т-70, 17 снежня ажыццявіў пераправу праз раку Дон у 11:30—18:30. 24-ы танкавы корпус рухаўся па тылах праціўніка, знішчаючы гарнізоны населеных пунктах. Да 24 снежня 8-я італьянская армія была рассеяна. Гэта адкрыла дарогу да аэрадрома ля станіцы Тацінская. У 7:30 24 снежня корпус атакаваў станіцу і аэрадром непадалёк. Затым 24-ы танкавы корпус трапіў у акружэнне да 27 снежня. 28 снежня 24-ы танкавы корпус выйшаў з катла, пад ціскам контратакуючых 6-й і 11-й танкавых дывізій.

26 снежня 1942 года 24-ы танкавы корпус ператвораны ў 2-і гвардзейскі танкавы корпус.

Падчас баёў на подступах да Мінску рота сярэдніх танкаў 1-га танкавага батальёна 26-й гвардзейскай танкавай брыгады 2-га гвардзейскага танкавага Тацінскага корпуса пад камандаваннем гвардыі старэйшага лейтэнанта А. А. Якаўлева адной з першых уварвалася ў беларускую сталіцу. Завязаўшы бой за таварную станцыю, байцы атачылі праціўніка і ўзялі ў палон 56 салдат і афіцэраў разам з камандзірам гэтага падраздзялення.

Пасля заканчэння вайны, у 1945 годзе, 2-і гвардзейскі танкавы корпус ператвораны ва 2-ю гвардзейскую танкавую дывізію.

У ходзе ваеннай рэформы ў 2009 годзе 2-я гвардзейская танкавая дывізія перафармавана ў 5-ю асобную гвардзейскую танкавую брыгаду.

## Камандзіры 
* гвардыі палкоўнік Гальчышак, Мікалай Мікалаевіч
* гвардыі палкоўнік Балкароў, Пётр Мікалаевіч
* гвардыі палкоўнік Галіцкі, Руслан Віктаравіч (2016)
* гвардыі палкоўнік Жураўлёў, Яўген Мікалаевіч
* гвардыі палкоўнік Цімафееў, Раман Сяргеевіч 
* гвардыі палкоўнік Кандроў, Андрэй Віктаравіч

## Узнагароды і ганаровыя найменні 
* «**Тацінская**» — ганаровае найменне, у гонар авалодання 24 снежня 1942 года станіцай Тацінская, прысвоена ў адпаведнасці з загадам НКА № 42 ад 27 студзеня 1943 года.
*  Гвардзейская
*  Ордэн Чырвонага Сцяга — за вызваленне г. Мінску ў адпаведнасці з Указам ПВС СССР ад 23 ліпеня 1944 года.
*  Ордэн Суворава 2-й ступені — у адпаведнасці з Указам ПВС СССР ад 19 лютага 1945 года.
## Склад 

* упраўленне;
* 1-ы танкавы батальён;
* 2-і танкавы батальён;
* 3-і танкавы батальён;
* мотастралковы батальён;
* стралковая рота (снайпераў);
* гаўбічны самаходна-артылерыйскі дывізіён;
* рэактыўны артылерыйскі дывізіён;
* зенітны ракетны дывізіён;
* зенітны дывізіён;
* разведвальная рота;
* інжынерна-сапёрная рота;
* рота РХБЗ;
* батальён кіравання (сувязі);
* рота РЭБ;
* батальён матэрыяльнага забеспячэння;
* рамонтная рота;
* каменданцкая рота;
* медыцынская рота;
* узвод кіравання (начальніка артылерыі);
* узвод кіравання і радыёлакацыйнай разведкі (начальніка супрацьпаветранай абароны);
* узвод кіравання (начальніка разведвальнага аддзялення);
* узвод інструктараў;
* асобны ўзвод ваеннай паліцыі
* палігон;
* ваенны аркестр

На ўзбраенні (станам на 2018—2020): 90 адз. Т-72Б3, 4 адз. Т-72БК, 49 адз. БМП-1, 18 адз. Тарнада-Г, Барысаглебск-2, 6 адз. БМ 9А34(35) «Страла-10», 6 адз. ЗСУ-23-4 «Шылка», 36 адз. ПЗРК 9К38 «Ігла». 2901 чалавек а/с.

## Вядомыя байцы
*  Ілля Васільевіч Балдынаў
*  Юрый Мікалаевіч Малахаў
*  Шота Леановіч Гамцэмлідзэ
*  Руслан Віктаравіч Галіцкі†
*  Уладзімір Уладзіміравіч Бекіш†

## Зноскі 
Катэгорыя:Воінскія часці і фарміраванні Расіі
Катэгорыя:Воінскія часці, узнагароджаныя ордэнам Чырвонага Сцяга
Катэгорыя:Савецкая гвардыя
Катэгорыя:Воінскія часці, узнагароджаныя ордэнам Суворава II ступені