open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Краязнаўчы рэсурс у вывучэнні беларускай літаратуры

**«Краязна́ўчы рэсу́рс у вывучэ́нні белару́скай літарату́ры»** — кніга Алеся Карлюкевіча, літаратурна-краязнаўчай энцыклапедыі выданая ў 2015 годзе выдавецтвам часопіса «Адукацыя і выхаванне».

## Змест 
У навукова-папулярным выданні на прыкладзе аднаго рэгіёна Беларусі — Пухавіччыны — разглядаецца характар узаемасувязі мясцовасці, *«культурных гнёздаў»* з творчасцю паэтаў, празаікаў, драматургаў, літаратуразнаўцаў. У кнізе згаданы Якуб Колас, Кандрат Крапіва, Сымон Баранавых, Пятро Глебка, Міхась Лынькоў, Міхась Чарот, Алесь Бачыла і іншыя знакавыя беларускія літаратары, з яе можна даведацца ў сувязі з якімі падзеямі і як нараджаліся іх творы.

## Спасылкі 
* Кніга на сайце выдавецтва 

Катэгорыя:Кнігі 2015 года
Катэгорыя:Творы Алеся Карлюкевіча
Партызанская брыгада імя С. М. Будзённага (В. А. Чаркасаў)

**Партызанская брыгада імя С. М. Будзённага** — партызанская брыгада, створаная 8 снежня 1943 года на базе атрада С. М. Будзённага. Дзейнічала на акупаванай тэрыторыі Куранецкага, Смаргонскага, Маладзечанскага, Мядзельскага раёнаў. 2 ліпеня 1944 года брыгада (489 партызан, 5 атрадаў) злучылася з Чырвонай Арміяй.

## Склад 
Брыгада была створана на базе атрада імя Будзённага (арганізаваны ў чэрвені 1942 года на базе груп В. А. Чаркасава і А. С. Азончыка, якія дзейнічалі з лета 1941 года, М. Дз. Немава і А. Запявалава). У склад брыгады таксама ўваходзілі:
* атрад «Патрыёт»;
* атрад імя Пугачова;
* атрад імя Фрунзе;
* атрад імя Молатава.

## Камандаванне 
### Камандзір 
* В. А. Чаркасаў

### Камісар 
* Ц. Дз. Харын

### Начальнік штаба 
* М. Дз. Немаў

## Гісторыя 
Партызаны ў 1942 годзе на чыгуначным участку Куранец — Усцінавічы разбурылі чыгуначнае палатно. У жніўні 1943 года падарвалі вадакачкі на станцыях Ашмяны і Залессе. Група Азончыка падарвала 47 эшалонаў  з жывой сілай і тэхнікай немцаў. Аперацыю «рэйкавая вайна» партызаны праводзілі на чыгуначных участках Солы — Смаргонь (жнівень 1943 года), Будслаў — Параф’янава (чэрвень 1944 года). Да падыходу Чырвонай Арміі занялі і ўтрымлівалі станцыі Будслаў і Княгінін. Разам з Чырвонай Арміяй удзельнічалі ў вызваленні райцэнтра Крывічы.

Камандзіру атрада «Патрыёт» Азончыку было прысвоена званне Героя Савецкага Саюза.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Савецкія партызанскія злучэнні, брыгады і атрады на акупіраванай тэрыторыі Беларусі (1941—1944)
Катэгорыя:З’явіліся ў 1943 годзе
Катэгорыя:Зніклі ў 1944 годзе
Беларускі дзяржаўны архіў кінафотафонадакументаў

**Беларускі дзяржаўны архіў кінафотафонадакументаў** — дзяржаўная архіўная ўстанова. Размешчана па адрасе: вуліца Фаміных, 1 у горадзе Дзяржынску, Мінская вобласць. Дырэктар: Андрэй Мікалаевіч Ганчар.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Арганізацыі паводле алфавіта
Катэгорыя:Арганізацыі, заснаваныя ў 1941 годзе
Катэгорыя:Архівы Беларусі
Катэгорыя:Кінематограф Беларусі
Катэгорыя:Дзяржынск
Валерый Аляксеевіч Сідарэнка

**Валерый Аляксеевіч Сідарэ́нка** (нар. ) — вучоны ў галіне тэхналогіі машынабудавання і металаапрацоўкі, кандыдат тэхнічных навук (1971), дацэнт (1983).

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Мінску. У 1971 годзе скончыў Беларускі політэхнічны інстытут. З 1963 года працаваў у Фізіка-тэхнічным інстытуце Акадэміі навук БССР, з 1979 года ў Рэспубліканскім міжгаліновым інстытуце павышэння кваліфікацыі кіруючых работнікаў. З 1991 года В. А. Сідарэнка ў Беларускім нацыянальным тэхнічным універсітэце.

## Навуковая дзейнасць 
Аўтар прац па тэорыі і практыцы апрацоўкі металаў рэзаннем, распрацоўцы тэхналогіі памерна-чыставой апрацоўкі дэталей машын і прылад. Аўтар шэрагу патэнтаў.

Сярод апублікаванага:
* Прогрессивные методы абразивной обработки деталей машин и оборудование с применением магнитного поля / В. А. Сидоренко, Л. М. Кожуро. — Мн.: БелНИИНТИ, 1981;
* Новые методы отделочно-абразивной обработки деталей машин / В. А. Сидоренко, Л. М. Кожуро, П. С. Чистосердов, В. И. Балуев. — Минск, 1982. — 48 с. — (Серия «Машиностроение»);
* Применение малоотходных, безотходных и ресурсосберегающих технологических процессов в металлообработке в промышленности белоруссии. — Мн., 1988. (разам з А. Р. Арловым);
* Технологически возможности ротационного резания металлов. — Мн., 1990. (разам з А. В. Совусем);
* Разработка и применение сборного режущего инструмента для станков с ЧПУ на предприятиях БССР: учебное пособие / В. А. Сидоренко, М. И. Михайлов. — Минск: Республиканский межотраслевой ИПК, 1990.

## Узнагароды 
* Дзяржаўная прэмія БССР 1974 года.

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* Банк патентов РФ на изобретения и промышленные образцы ФИПС Роспатента 
* Сидоренко, Валерий Алексеевич (кандидат технических наук; род. 1939)  // Зводны электронны каталог бібліятэк Беларусі

Катэгорыя:Машынабудаўнікі СССР
Катэгорыя:Машынабудаўнікі Беларусі
Пашыраны статут Люшні

**Пашыраны статут Люшні** ці **Пашыраныя кананічныя асновы Вышэйшага савета** — канстытуцыйны акт Княства Албанія, які быў прыняты 8 снежня 1922 года. 

## Перадгісторыя 
У снежні 1921 года, падчас чарговага ўрадавага крызіса, А. Зогу здзейсніў узброены путч. Ён разагнаў Вышэйшы савет і забяспечыл пасаду прэм'ер-міністра Джаферу Юпі. У сакавіку 1922 года была здзейсніна спроба ўзброеннага паўстання супраць тандэма Зогу—Юпі. Зогу расправіўся са змоўшчыкамі, умацаваў сваю рэальную ўладу, і 2 снежня 1923 г. стаў прэм'ер-міністрам, захаваў за сабой пасаду міністра ўнутраных спраў.

## Змест 
У змяненнях ад 8 снежня 1922 года, пытанне аб дзяржаўным ладзе Албаніі не было вырашана.

Вышэйшы савет, які складаўся з 4 членаў, абіраўся тэрмінам на 3 гады. У яго руках знаходзілася камандаванне ўзброенымі сіламі, ён прызначаў прэм'ер-міністра і міністраў.

Заканадаўчая ўлада належала аднапалатнаму Нацыянальнаму савету. Дэпутаты абіраліся шляхам двухступеністых выбараў мужчынскім насельніцтвам па дасягненні 18 гадоў. Узроставы цэнз дэпутатаў вызначаўся 25 гадамі. Судовую ўладу прадстаўлялі суддзі, якія прызначаліся Вярхоўным саветм па прадстаўленні адмысловай камісіі. Імі маглі быць асобы, якія валодаюць грамадзянскімі і палітычнымі правамі, якія ўмеюць свабодна размаўляць і пісаць па-албанску. Было прынята рашэнне аб разрыве албанскай мусульманскай царквы з халіфатам, а праваслаўнай — з Канстанцінопальскай патрыярхіяй, узаконьваўся манагамны шлюб. Аднак кардынальнага пытання — аб ліквідацыі феадалізму ў вёсцы, аб аграрнай рэформе — вырашыць не ўдалося.

## Літаратура 
* Краткая история Албании: С древнейших времен до наших дней / [Г. Л. Арш, Ю. В. Иванова, О. А. Колпакова, Н. Д. Смирнова]; Отв. ред. Г. Л. Арш; [Российская АН, Институт славяноведения и балканистики]. — М.: Наука, 1992. — 510,[1] с.: ил. — С. 286—287. — (История стран Центральной и Юго-Восточной Европы). — ISBN 5-02-010084-6.
* Смирнов, Н. Д. История Албании в XX веке / Н. Д. Смирнова; Российская академия наук, Институт всеобщей истории. — М.: Наука, 2003. — 430, [1] с., [1] л. портр. — С. 101—102. — ISBN 5-02-008867-6.

Катэгорыя:Гістарычныя канстытуцыі
Катэгорыя:Канстытуцыі Албаніі
Катэгорыя:1922 год у Албаніі
Катэгорыя:Падзеі 8 снежня
Мікалай Мікалаевіч Сідарэнка

**Мікалай Мікалаевіч Сідарэ́нка** (;  — ) — рускі савецкі паэт і перакладчык.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Курску. Скончыў факультэт суднавай механікі Маскоўскага механіка-электратэхнічнага інстытута імя М. В. Ламаносава ў 1931 годзе. Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. Прызваны на службу 27 ліпеня 1941 года, на Ціхаакіянскі флот. Прымаў удзел у баявых дзеяннях у складзе ў Волжскай і Дняпроўскай ваенных флатылій. Працаваў у рэдакцыях газет «Боевая Вахта» Ціхаакіянскага флоту, «Красный Днепровец» Дняпроўскай флатыліі.

## Творчасць 
Друкавацца пачаў з сярэдзіны 1920-х гадоў (у 1925 годзе). Аўтар лірычных твораў грамадзянска-патрыятычнай тэматыкі, зборнікаў «Салют» (1926), «Вершы на вахце» (1942) «Незабыўнае» (1959), «Завеі і лебедзі» (1970), «Трыліснік» (1980) і інш. Пераклаў на рускую мову вершы і паэму «Курган» Янкі Купалы, таксама вершы А. Куляшова, С. Грахоўскага, К. Кірэенкі, А. Пысіна.

## Узнагароды 
* Ордэн Айчыннай вайны II ступені
* Медаль «За перамогу над Германіяй у Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.»

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* **Память народа** — электронный банк документов периода Великой Отечественной войны  
* Музейный комплекс «Дорога памяти»  
* СИДОРЕНКО, Николай Николаевич // Курская энциклопедия 

Катэгорыя:Паэты СССР
Катэгорыя:Перакладчыкі СССР
Катэгорыя:Афіцэры СССР
Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Члены КПСС
Катэгорыя:Перакладчыкі на рускую мову
SCR-1200

**SCR-1200** — беларуская мадэрнізацыя снайперскай вінтоўкі Драгунова.
## Гісторыя 
Упершыню публіцы вінтоўку паказалі на 10-й Міжнароднай выставе ўзбраення і ваеннай тэхнікі «MILEX-2021», якая праходзіла ў чэрвені 2021 года ў Мінску. Прадстаўлены тры мадыфікацыі: SCR-1200M, SCR-1200P, SCR-1200W. Усе яны на той час ужо прайшлі выпрабаванні на палігоне.

Работы над стварэннем SCR-1200 вяліся на базе кластара «Вусце» ў Віцебскай вобласці, дзе створана сучасная навукова-тэхнічная і вытворчая база, што дазволіла распрацоўваць і мадэрнізаваць мноства ўзораў зброі баявога, грамадзянскага і спецыяльнага прызначэння.

Распрацоўка вінтоўкі вялася па ўказе прэзідэнта Беларусі Аляксандра Лукашэнкі.

## Адрозненні ад СВД 
Зброя з’яўляецца глыбокай мадэрнізацыяй савецкай СВД. У першую чаргу прыбраны драўляныя або пластмасавыя шчокі, цаўё зроблена з лёгкага металічнага сплаву. Усталяваны тэлескапічны прыклад. З’явілася магчымасць асобнага рэгулявання затыльніка, шчокі і прыклада.

Зверху і знізу вінтоўкі маюцца планкі Пікаціні, якія дазваляюць мацаваць розныя аптычныя прыцэлы, а таксама здымныя сошкі і іншае навясное абсталяванне. На SCR-1200 можа ўсталёўвацца прыбор беспламеннай і малашумнай стральбы замест стандартнага тормаза-кампенсатара. Ствол вінтоўкі атрымаў больш трывалую фіксацыю, што лепшым чынам адбілася на кучнасці стральбы. Так, напрыклад, калі папярочнік рассейвання з 10 патронаў на далёкасці 100 метраў у Драгунова складаў 8—10 см, то SCR-1200 на ўсіх праведзеных выпрабаваннях паказала сярэднюю кучнасць бою не больш за 5 см.

Змены, унесеныя ў канструкцыю, дазволілі значна хутчэй падрыхтавацца да бою і вырабіць прыцэльны стрэл. Пры гэтым цэнтроўка зброі і яе хуткастрэльнасць абсалютна не змяніліся. Аднак SCR-1200 атрымалася некалькі больш цяжкай, чым СВД.

## Іншыя характарыстыкі 
Выкарыстоўваюцца патроны пад калібр 7,62 × 54 мм R. Максімальная прыцэльная далёкасць пры стральбе з адкрытага прыцэла склала 1200 м, эфектыўнасць паражэння — да 600 метраў.
## Гл. таксама 
* ВК-003
## Спасылкі 
* конструкторы оружия создали снайперскую винтовку SCR-1200, проведя глубокую модернизацию СВД  // Государственный военно-промышленный комитет Республики Беларусь, 21 октября 2021.
Катэгорыя:З’явіліся ў 2021 годзе
Катэгорыя:Стралковая зброя Беларусі
Катэгорыя:Снайперскія вінтоўкі
Беліцкі сельсавет (Сенненскі раён)

**Бе́ліцкі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Сенненскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок Полымя.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Сенненскага раёна Віцебскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Беліца. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Сенненскім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. У 1939 годзе цэнтр сельсавета перанесены ў саўгас «Полымя», 16 ліпеня 1954 года — у вёску Старая Беліца. 20 мая 1960 года да сельсавета далучана частка скасаванага Латыгальскага сельсавета (7 населеных пунктаў: Апечкі, Воўсішча, Каралі, Рулёўшчына, Рэчкі, Станюкі і Чараўкі), у склад Раснянскага сельсавета перададзены 4 населеныя пункты (Заполле, Краснае Сяло, Лапатнікі і Нярэйша). На 1 студзеня 1974 года ў складзе Беліцкага сельсавета 25 населеных пунктаў. 30 студзеня 1976 года скасавана вёска Даргейкі. 7 жніўня 1979 года ў склад сельсавета з Раснянскага сельсавета вернуты вёскі Заполле, Краснае Сяло, Лапатнікі і Нярэйша. 8 красавіка 2004 года да сельсавета далучана частка скасаванага Ульянавіцкага сельсавета (8 населеных пунктаў у межах былога калгасу «Ленінскі шлях»: вёскі Асінаўка, Гарнакі, Горы, Дубнякі, Латыгаль, Леснікі, Сіманаўка і Шалухі). 31 кастрычніка 2012 года цэнтр сельсавета перанесены ў аграгарадок Полымя. 14 мая 2022 года скасаваны вёскі Бурбін, Дубнякі і Рэчкі.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1529 чалавек, з іх 95,7 % — беларусы, 3,2 % — рускія, 0,6 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года — 1009 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Раснянскі сельсавет (Сенненскі раён)

**Расня́нскі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Сенненскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — вёска Расна.

Утвораны 20 жніўня 1924 года як Раснянскі (Расненскі) сельсавет у складзе Сенненскага раёна Віцебскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Сенненскім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. 20 мая 1960 года ў склад сельсавета з Беліцкага сельсавета перададзены 4 населеныя пункты (Заполле, Краснае Сяло, Лапатнікі і Нярэйша). На 1 студзеня 1974 года ў складзе Раснянскага сельсавета 32 населеныя пункты. 30 студзеня 1976 года скасавана вёска Мігуліна. 7 жніўня 1979 года ў склад Беліцкага сельсавета вернуты вёскі Заполле, Краснае Сяло, Лапатнікі і Нярэйша. 8 красавіка 2004 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Нямойтаўскага сельсавета.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 22 населеныя пункты: вёскі Андрэйчыкі, Бабаедава, Багданава, Будна, Вароніна, Васількова, Вейна, Кажамякі, Камарова, Клімавічы, Кузьміно, Мажулева, Пацкава, Первамайская, Пурплева, Рай, Расна, Серкуці, Сычэва, Сякірына, Цясішча і Чуцькі.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Сенненскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2004 годзе
Накцюрн

**Накцюрн** (ад  «начны») — першапачаткова цыкл рознахарактарных музычных п’ес пераважна для ансамбля струнных ці духавых інструментаў, прызначаны для выканання ў начны ці вячэрні час на вольным паветры. Блізкі да дывертысмента, серэнады, касацыі (В. А. Моцарт, І. Гайдн).

З XIX стагоддзя **накцюрнам** называюць інструментальную мініяцюру (пераважна для фартэпіяна) лірыка-сузіральнага характару з кантыленнай мелодыяй і акампанементам, які мерна пагойдваецца. Форма звычайна 3-часткавая з кантраснай сярэдзінай, радзей ронда.

Стваральнік фартэпіяннага накцюрна — .

Лепшыя ўзоры накцюрна належаць Ф. Шапену, які паглыбіў яго вобразна-эмацыянальны змест. Тып праграмнага накцюрна ёсць у Р. Шумана (цыкл «начных п’ес» ор. 23) і Ф. Ліста («Мроі кахання»). Часам накцюрн уваходзіць у склад буйных інструментальных форм (7-я сімфонія Г. Малера, саната h moll Ф. Шапена), у сцэнічную музыку («Сон у летнюю ноч» Ф. Мендэльсона, «Дафніс і Хлоя» М. Равеля), у камерна-інструментальныя (2-і квартэт А. Барадзіна) і вакальныя творы (Дж. Расіні, Дж. Вердзі, М. Глінка, ). Узоры накцюрна ў рускай класічнай музыцы стварылі П. Чайкоўскі, А. Скрабін.

Тэрмін «накцюрн» выкарыстаў К. Дэбюсі для назвы праграмнай сімфанічнай сюіты, П. Хіндэміт уключыў накцюрн у фартэпіянную сюіту «1922».

У беларускай музыцы накцюрны ёсць у П. Падкавырава, Я. Цікоцкага. Найчасцей беларускія кампазітары пішуць накцюрны для розных інструментальных складаў, уключаюць у цыклы рознахарактарных п’ес (М. Аладаў, А. Багатыроў, Л. Абеліёвіч, С. Картэс, Л. Шлег). У буйных інструментальных формах накцюрн трапляецца пераважна ў перепрацаваным выглядзе ў Л. Абеліёвіча, М. Аладава, Г. Вагнера (лірыка-філасофскія павольныя часткі сімфоній). Блізкія да накцюрна некаторыя лірычныя сцэны беларускіх балетаў («Мара», «Маленькі прынц» Я. Глебава).

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Жанры класічнай музыкі
Герадыян

**Герадыян** (лац.: Herodianus, ?180 — ?250 гг.) — грэцкі гісторык, аўтар «Гісторыі ад Марка Аўрэлія» (лац.: «Historia post Marcum Aurelium») у 8 кнігах, якая ахоплівае 180—238 гг. н. э. Тры апошнія кнігі ўяўляюць найбольшую пазнавальную каштоўнасць.

Герадыян паходзіў з Сірыі і займаў нізкія адміністрацыйныя пасады Рымскай імперыі.

Катэгорыя:Гісторыкі Старажытнага Рыма
Табаікара

**Табаікара** ці дакладней **Дыяцэ́зія Табаікары** — старажытная каталіцкая дыяцэзія (епархія) ў рымскай правінцыі Маўрэтанія Кесарыйская (на поўначы Афрыкі, на тэрыторыі сучаснага Алжыра). З 1933 года — тытулярная. 

## Гісторыя 
Ёсць тры дакументаваныя біскупы гэтай афрыканскай дыяцэзіі. Каталіцкі Віктар і данатысцкі Марцыян прынялі ўдзел у Карфагенскай канферэнцыі 411 года, на якой сабраліся каталіцкія і данатысцкія біскупы рымскай Афрыкі . Біскуп Віктар можна атаясамлівацца з аднайменным біскупам Маўрэтаніі Кесарыйскай, які каля 422 года падвергнуўся царкоўнай санкцыі, але не страціў свайго біскупскага сану. Трэці вядомы біскуп Табаікары - Крыспін, чыё імя знаходзіцца на 103-м месцы ў спісе біскупаў Маўрэтаніі Кесарыйскай, выкліканых у Карфаген каралём-вандалам Унэрыка ў 484 годзе. Крыспін, як і ўсе іншыя афрыканскія каталіцкія біскупы, быў прысуджаны да выгнання.

З 1933 года Табайкара ўваходзіць у шэраг тытулярных біскупскіх пасад Каталіцкага Касцёла. Пасада ваканта з 14 верасня 2021 года, пасля таго, як Іосіф Станеўскі быў прызначаны кіруючым архібіскупам-мітрапалітам Мінска-Магілёўскім.

Катэгорыя:Дыяцэзіі
Катэгорыя:Хрысціянства ў Рымскай імперыі
Нямойтаўскі сельсавет

**Нямо́йтаўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Сенненскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок Нямойта.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Сенненскага раёна Віцебскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Сенненскім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. 20 мая 1960 года да сельсавета далучана частка скасаванага Латыгальскага сельсавета (5 населеных пунктаў: вёскі Баравікі, Баяршчына, Будзішча, Крыльцова і Сукрэмна), таксама ў склад сельсавета з адміністрацыйнага падпарадкавання Сенненскага гарсавета перададзены 2 населеныя пункты (Казлоўка і Папоўка). На 1 студзеня 1974 года ў складзе Нямойтаўскага сельсавета 25 населеных пунктаў. 8 красавіка 2004 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Раснянскага сельсавета (22 населеныя пункты: вёскі Андрэйчыкі, Бабаедава, Багданава, Будна, Вароніна, Васількова, Вейна, Кажамякі, Камарова, Клімавічы, Кузьміно, Мажулева, Пацкава, Первамайская, Пурплева, Рай, Расна, Серкуці, Сычэва, Сякірына, Цясішча і Чуцькі). 30 чэрвеня 2016 года скасавана вёска Кузьміно. 6 красавіка 2017 года ў склад сельсавета з раённага падпарадкавання перададзены пасёлкі Дружба і Труд.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (45 населеных пунктаў) — 1548 чалавек, з іх 94,6 % — беларусы, 3,7 % — рускія, 0,7 % — украінцы, 0,5 % — цыганы; паводле перапісу 2019 года (46 населеных пунктаў) — 1260 чалавек.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Накцюрн (значэнні)

**Накцюрн** (ад  *начны*) — шматзначны тэрмін.
* Накцюрн — распаўсюджаная з пачатку XIX стагоддзя назва п’ес (звычайна інструментальных, радзей — вакальных) лірычнага, летуценнага характару.
* Накцюрн (жывапіс) — жанр у жывапісе.
* Накцюрн (пячора) — пячора ў Гудаўцкім раёне Абхазіі, на Паўднёвым схіле Бзыбскага хрыбта.
* Накцюрн (фільм, 1946) — мастацкі фільм, фільм нуар, ЗША.
* Накцюрн (фільм, 1966) — мастацкі фільм, ваенная драма, СССР.
* «Накцюрн» — песня А. Кублінскага, адна з найбольш вядомых песень латвійскай эстрады.
* Накцюрн (чай) — напой з сумесі чорнай гарбаты, кветак і кавалачкаў садавіны.
* Накцюрн — лінейка транзістарных прайгравальнікаў Грозненскага радыёзавода.
Аляксандр Трафімавіч Сідзенка

**Аляксандр Трафімавіч Сідзе́нка** (нар. ) — вучоны ў галіне гігіены працы, доктар медыцынскіх навук (1983), прафесар (1996). Ганаровы акадэмік Грузінскай акадэміі навук, член Міжнароднай акадэміі навук па экалогіі і бяспечнай жыццядзейнасці.

## Біяграфія 
Нарадзіўся ў Кіеве. Скончыў Пермскі медыцынскі інстытут у 1949 годзе і працаваў урачом па гігіене працы ў горадзе Уфа. Скончыў аспірантуру і выкладаў на працягу 6 гадоў у Данецкім медыцынскім інстытуце. З 1961 года А. Т. Сідзенка ў Беларускім навукова-даследчым інстытуце санітарыі і гігіены. Займаў пасады загадчыка лабараторыі (1969—1996), загадчыка аддзела.

## Навуковая і грамадская дзейнасць 
У сваёй навуковай дзейнасці А. Т. Сідзенка займаўся тэарэтычнымі і практычнымі праблемамі аздараўлення ўмоў працы і захавання здароўя працуючых. Пад яго кіраўніцтвам упершыню ў СССР распрацавана і ўкаранёна ў вытворчасць шкляных валокнаў прынцыпова новая сістэма паветраабмену, праводзіліся даследаванні па распрацоўцы аздараўленчых мерапрыемстваў у тарфяной, машынабудаўнічай, тэкстыльнай прамысловасці, вытворчасці штучных скур і мінеральных угнаенняў. Упершыню ў Беларусі распрацаваў комплексныя шматпланавыя метадычныя падыходы да ацэнкі рэпрадуктыўнага здароўя жанчын і меры па прафілактыцы захворванняў маці і дзіцяці, што дазволіла падрыхтаваць шэраг нарматыўна-метадычных дакументаў па гігіенічным рэгламентаванні працы жанчын, занятых на вытворчасці мінеральных угнаенняў, шкляных, сінтэтычных і штучных валокнаў, а таксама на прадпрыемствах пластмас, палімераў і шклопластыка.

Аўтар больш за 180 навуковых прац, у тым ліку ў замежных выданнях. Пад кіраўніцтвам А. Т. Сідзенкі падрыхтаваны доктарская і 6 кандыдацкіх дысертацый.

На працягу шэрагу гадоў А. Т. Сідарэнка быў членам Саюзнай праблемнай камісіі «Навуковыя асновы гігіены працы і прафпаталогіі» пры Акадэміі медыцынскіх навук СССР, секцый «Гігіена працы ў асноўных галінах прамысловасці» і «Гігіена працы жанчын», Навуковага савета па праблеме «Ахова працы» Дзяржаўнага камітэта па навуцы і тэхніцы пры Савеце Міністраў СССР і УЦСПС, навукова-тэхнічнага савета па прамысловай эстэтыцы пры Міністэрстве сельскагаспадарчага машынабудавання СССР. Таксама уваходзіў у склад рэдакцыйных калегій беларускіх часопісаў «Медыцына працы і прамысловая экалогія» і «Ахова працы».

## Літаратура 
* 

## Спасылкі 
* 
* Сиденко Александр Трофимович  // РУП «Навукова-практычны цэнтр гігіены» (дзяржаўнае прадпрыемства «НПЦГ»)
* Банк патентов РФ на изобретения и промышленные образцы ФИПС Роспатента 

Катэгорыя:Гігіеністы
Катэгорыя:Ганаровыя члены Акадэміі навук Грузіі
Патаемны сад (фільм, 1993)

«**Патаемны сад**» () — мастацкі фільм 1993 года рэжысёркі Агнешкі Холанд.

## Сюжэт 
Мэры — сірата. Яна страціла бацькоў падчас землятрусу ў Індыі і зараз яна выхоўваецца сваім дзядзькам у сямейным асабняку ў Ёркшыры ў Англіі. Але быць з няшчаснай дзяўчынкай у дзядзькі зусім няма жадання, ён больш заклапочаны стратай сваёй горача каханай жонкі дзесяць гадоў таму. Аднойчы Мэры знаходзіць патаемны закінуты сад. Ён становіцца для яе сховішчам ад навакольнага свету. 

## Акцёрскі склад 
* Кейт Маберлі — *Мэры Ленакс*
* Хейдан Праўс — *Колін Крэйвен*
* Эндру Нот — *Дзікан Совербі*
* Мэгі Сміт — *місіс Мэдлак*
* Джон Лінч — *Арчыбальд Крэйвен*
* Уолтэр Спэроў — *Бэн Уэзерстаф*
* Ірэн Жакоб — *мама Мэры*

## Саўндтрэк 
Музычнае суправаджэнне да фільма «*Патаемны сад*» напісаў польскі кампазітар Збігнеў Прайснер.

## Узнагароды 
Паводле інфармацыі сайта «*Internet Movie Database*» фільм быў адзначаны 3 кінаўзнагародамі і яшчэ 6 намінацыямі.

## Зноскі 
## Спасылкі 
* 

Катэгорыя:Фільмы-драмы 1993 года
Катэгорыя:Фільмы Вялікабрытаніі 1993 года
Катэгорыя:Фільмы ЗША 1993 года
Катэгорыя:Фільмы-драмы Вялікабрытаніі
Катэгорыя:Фільмы-драмы ЗША
Катэгорыя:Фільмы на англійскай мове
Катэгорыя:Фільмы пра Індыю
Катэгорыя:Фільмы пра Англію
Катэгорыя:Фільмы Агнешкі Холанд
Катэгорыя:Фільмы, музыку да якіх напісаў Збігнеў Прайснер
Маньшына (Сычоўскі раён)

**Маньшына** () — вёска ў Сычоўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Нікольскага сельскага паселішча.

## Гісторыя 
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў кастрычніку 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.

## Крыніцы 
Катэгорыя:Населеныя пункты Сычоўскага раёна
Кантата

**Кантата** (, ад  — *песня*) — буйны вакальна-інструментальны шматчасткавы твор урачыстага ці лірыка-эпічнага характару, асобныя часткі якога аб’яднаны агульнай тэмай, сюжэтам. Звычайны склад выканаўцаў кантаты — спевакі-салісты, хор, аркестр. Выканальніцкім складам, структурай, адсутнасцю сцэнічнага дзеяння кантата набліжаецца да араторыі, але адрозніваецца ад яе менш развітым сюжэтам, больш сціплымі памерамі. Па жанравых прыкметах да кантаты набліжаюцца некаторыя творы, вызначаныя аўтарамі як паэма, балада і інш.

## Гісторыя 
Узнікла ў пачатку 17 стагоддзя ў Італіі, да 2-й паловы 18 стагоддзя развівалася ў свецкай і духоўнай формах (І. С. Бах). Пазней зацвердзілася як канцэртны жанр (у творчасці П. Чайкоўскага, С. Танеева, С. Рахманінава, С. Пракоф’ева, Ю. Шапорына, Г. Свірыдава, К. Орфа і інш.).

## У беларускай музыцы 
У беларускай музыцы жанр кантаты інтэнсіўна развіваўся ў разнастайных паводле формы і зместу рэчышчах.

З 1920-х гадоў ва ўсёй гісторыі жанру прасочваецца традыцыя ўвасаблення грамадска значных тэм («Дзесяць год» М. Аладава, «Песня волі» і «Босыя на вогнішчы» Т. Шнітмана). Героіка-патрыятычныя вобразы знайшлі глыбокае ўвасабленне ў кантатах «Беларускім партызанам» і «Ленінградцы» А. Багатырова, «Памяці Канстанціна Заслонава» Ю. Семянякі, «Памяці герояў» Р. Суруса.

Гісторыя роднага краю, жыццё народа вызначылі вобразны змест кантат «Па шляху барацьбы і перамог» М. Аладава, «За праўду ўстанем» Я. Глебава, «Палі стэпавыя» І. Кузняцова, «Курган» І. Лучанка, «А хто там ідзе?» Р. Пукста, «Забыты Богам край» С. Бельцюкова.

Кантаты для дзяцей стварылі У. Алоўнікаў, П. Падкавыраў, С. Картэс, Р. Сурус, Л. Шлег, В. Войцік, Н. Усцінава і інш.

Нацыянальныя рысы найбольш яскрава выяўлены ў кантатах, непасрэдна звязаных з народнай песеннасцю («Беларускія песні» А. Багатырова, «Казацкія песні» В. Войціка, «Вянок» Л. Захлеўнага, «Беларускі край» А. Мдывані, «Наш край» Ф. Пыталева, «Трава-мурава» Л. Шлег, «Сваток» Р. Суруса, «Лірычная кантата» Г. Гарэлавай, «Вясковыя святы» В. Кузняцова, «Песні Белай Русі» А. Хадоскі).

Паглыбленым псіхалагізмам вобразнага ладу вылучаюцца кантаты «У год сусветнага пажару» і «Тысяча гадоў надзеі» Г. Гарэлавай, «Начны матылёк» С. Бельцюкова, «Гукавыя прасторы» і «Euphonia» В. Кузняцова.

## Літаратура 
* 

Катэгорыя:Музычныя формы
Валасень

**Валасень** — у народных павер’ях хатні дух які па начах трывожіць і пужае людзей у сне. У сваіх паводзінах ён нагадвае Дамавіка, а таксама тых міфічных істот, якія пужаюць людзей у сне. Напрыклад Мара ці Начніца.

## Апісанне 
Валасень уяўляецца невялікай пачварнай істотай, парослай густой і доўгай цёмнай поўсцю. Ён таксама мае сяміпалыя далоні і доўгія пазногці-кіпцюры. Ходзіць Валасень, як і людзі, выпрастаўшыся.

Мужчынам Валасень казыча насы і драпае кіпцюрамі па твары. Жанчынам і дзяўчатам ён кудлаціць валасы, хапае за грудзі, а то і навальваецца ўсім сваім калматым целам. Малым дзецям ён гудзіць у вушы ці казыча пяткі.

## Літаратура 
* Міфалогія беларусаў: энцыклапедычны слоўнік / склад. І. Клімковіч, В. Аўтушка; навук. рэд. Т. Валодзіна, С. Санько. — Мн.: Беларусь, 2011. — 607 с.: іл. ISBN 978-985-01-0903-3

Катэгорыя:Беларуская міфалогія
Катэгорыя:Беларуская народная дэманалогія
Дом Сопкінай

**Дом Сопкінай** — будынак у цэнтры Клімавічаў Магілёўскай вобласці, па вуліцы Леніна, 107.

Аднапавярховы цагляны будынак. У пачатку XX стагоддзя ў ім размяшчалася гасцініца ці заезны двор Сары Сопкінай, якая паходзіла з аднаго з найбагацейшых яўрэйскіх сямействаў горада. Установа была адзінай у горадзе і карысталася вялікай папулярнасцю, тут гатавалі самую смачную ежу і прымалі пастаяльцаў кругласутачна. Можна было даволі хутка змяніць коней, для чаго за дваром знаходзіліся стайні, дзе ўтрымліваліся некалькі дзясяткаў коней. Працаваў каваль, які за невялікія грошы мог зрабіць дробны рамонт. У гасцініцы спыняўся скульптар , пра што ён згадвае ў сваёй кнізе «Мой век. Успаміны» ().

Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі заезны двор закрылі. З 1949 года ў будынку знаходзіўся ваенкамат. У 1970-х гадах да яго прыбудавалі невялікае памяшканне з белай цэглы, а ўглыбіні тэрыторыі з’явілася пабудова для прыёму навабранцаў. З 2009 года ваенкамат перанеслі ў іншы будынак, а былы заезны двор быў перададзены камунальным службам горада. Яны прадалі яго мясцоваму прадпрымальніку гандлёвай фірмы «Мілена», якая дагэтуль з’яўляецца яго ўладальнікам.

## Спасылкі 
* Город Климовичи как наследие Екатерины Великой 

Катэгорыя:Будынкі і збудаванні Клімавічаў
Катэгорыя:Вуліца Леніна (Клімавічы)
Вібаргскі ландстынг

**Вібаргскі ландстынг** () — сярэднявечны  у Даніі, які быў адзін з 3 галоўных. Два іншых галоўных знаходзіліся ў Рынгстэдзе і Лундзе. У 1805 годзе ланстынг быў заменены Вярхоўным судом Нёрскай Ютландыі.

## Да 1550-х гадоў 
* Ланстынг валодаў судовай уладай.
* Ланстынг валодаў заканадаўчай уладай. Такім чынам, ютландскае права было прынята ланстынгу ў 1241 годзе.
* Першапачаткова меркавалася, што ланстынг будзе абіраць каралёў. Пазней гэтая інстанцыя павінна была проста аддаваць павагу новым каралям.
* Ланстынг мог першапачаткова прыняць рашэнне аб вайне і міры.

## Пасля 1550-х гадоў 
Ланстынг быў апеляцыйным судом па справах херэдтынга, біркетынгу і бютынга. Больш буйныя справы пасля маглі быць абскарджаны ў каралеўскім рэтэртынгу, а пасля 1661 года — у вярхоўным судзе.

Купля і продаж рыцарскіх мыз павінны былі адбывацца ў Вібаргскім ланстынгу. Гэта ставілася як да асноўнай колькасці рыцарскіх мыз у Паўночнай Ютландыі, так і да Паўднёвай Ютландыі (улічваючы Шлезвіг).

## У 1700-х гадах 
Снапстынг у Вібарзе служыў адгалінаваннем ланстынга. Снапстынг кантраляваў банкаўскія і крэдытныя аперацыі ў Ютландыі. Снапстынг таксама займаўся распаўсюджваннем рынка збыту збожжавых культур і бычкоў.

З-за дзейнасці ланстынгаў і снапстынгаў у Вібарзе ютландскія і іншыя новыя буржуазныя землеўладальнікі часта прыязджалі ў горад у XVIII стагоддзі.

Катэгорыя:Зніклі ў 1805 годзе
Катэгорыя:Гісторыя Даніі
Вярхоўны суд Паўночнай Ютландыі

**Вярхоўны суд Паўночнай Ютландыі** () — вышэйшы судовы орган у Паўночнай Ютландыі на поўнач ад Конгеа з 1805 па 1919 год. Суд размяшчаўся ў Вібаргу ў будынку, які раней быў часткай рыма-каталіцкага манастыра, які належаў кафедральнаму сабору. У 1877 годзе гэты будынак быў знесены, і вярхоўны суд пераехаў у новапабудаваную ратушу, спраектаваную Юліўсам Толе. Вышэйшы суд таксама называўся Каралеўскім вярхоўным судом у Вібарзе.

Вярхоўны суд замяніў Вібарскі ланстынг у 1805 годзе.

У 1919 годзе Вярхоўны суд быў зачынены, а замест яго быў створаны Заходні лансрэт.

Катэгорыя:З’явіліся ў 1805 годзе
Катэгорыя:Гісторыя Даніі
Катэгорыя:Вібарг
Катэгорыя:Зніклі ў 1919 годзе
Патаемны сад (саўндтрэк, 1993)

«**Патаемны сад**» () — саўндтрэк Збігнева Прайснера да аднайменнага фільма 1993 года.

## Спіс кампазіцый 
## Узнагароды і намінацыі 
## Зноскі 
## Спасылкі 
* «Патаемны сад» на сайце «*AllMusic*» 
* «Патаемны сад» на сайце «*Discogs*» 
* «Патаемны сад» на сайце «*Soundtrack.net*» 
* «Патаемны сад» на сайце «*Soundtrack Collector*» 

Катэгорыя:Саўндтрэкі Збігнева Прайснера
Катэгорыя:Саўндтрэкі 1993 года
Катэгорыя:Саўндтрэкі
Чэмпіянат Беларусі па бадмінтоне 2017

**Чэмпіянат Беларусі па бадмінтоне 2017** прайшоў ў Мінску.

## Медалісты 
## Спасылкі 
* ИТОГИ ЛИЧНОГО ЧЕМПИОНАТА РЕСПУБЛИКИ БЕЛАРУСЬ 2017 ГОДА

2017
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2017 годзе
Катэгорыя:Спартыўныя спаборніцтвы ў Мінску
Міхал Сапель

**Міхал Сапель** (,  — ) — беларускі каталіцкі святар, першы пробашч адроджанай парафіі Касцёла Найсвяцейшай Тройцы (святога Роха) на Залатой Горцы ў Мінску.

## Біяграфія 
Міхал Сапель нарадзіўся ў Браславе. Ягоны бацька быў праваслаўным і працаваў электрыкам, а маці каталічкай, якая працавала на мясцовым рыбзаводзе. У 1984 годзе ён паступіў у медыцынскую вучэльню ў латвійскім Даўгаўпілсе, але праз год перавёўся ў духоўную семінарыю ў Рызе, якую паспяхова скончыў у 1990 годзе.

У 1990 годзе прызначаны вікарыем Касцёла Узвіжання Святога Крыжа на Кальварыйскіх могілках у Мінску. Пазней ён атрымаў ад арцыбіскупа і будучага кардынала Казіміра Свёнтка заданне душпастырскай апекі над тымі, хто ў Мінску жадаў маліцца па-беларуску: «*Ты мусіш заняцца беларусамі*».

Дзякуючы грамадска-палітычным пераменам на пачатку 1990-х гадоў, аднавіліся набажэнствы ў адной з забраных савецкімі ўладамі мінскіх святынь — Касцёле Найсвяцейшай Тройцы (Святога Роха) на Залатой Горцы. У 1990-я парафія «*стала сапраўды залатым месцам, дзе збіралася шмат [беларускай] выбітнай інтэлігенцыі*».

Сапель развіваў метадычную працу па перакладзе літургічных тэкстаў на беларускую мову, галоўным плёнам якой стаў выдадзены ў 2004 годзе «Рымскі Імшал для дыяцэзій на Беларусі». Таксама ён наладжваў дабрачынную дзейнасць — у 1991 годзе ў Мінску з’явілася свая арганізацыя «*Caritas*», якая праз некалькі гадоў стварыла дзіцячы цэнтр у Лескаўцы. У 1992 годзе было наладжана выданне часопіса «Хрысціянская думка».

Акрамя парафіі на Залатой Горцы Сапель да 1996 года быў пробашчам парафіі ў Ракаве і пэўны час з душпастырскай неабходнасці служыў вернікам у Заслаўі.

Міхал Сапель памёр 10 снежня 2021 года на 55-м годзе жыцця.

## Крыніцы 
## Спасылкі 
* 
* 

Катэгорыя:Каталіцкія святары
Катэгорыя:Постаці беларускага каталіцтва
Беларуская федэрацыя бадмінтона

**Беларуская федэрацыя бадмінтона** — рэспубліканская грамадская арганізацыя, якая займаецца правядзеннем бадмінтоннага першынства і падрыхтоўкай зборных Беларусі па бадмінтоне. Створана ў 1992 годзе.

## Старшыні БФБ 
* Аляксандр Сяргеевіч Петраш

## Спасылкі 
*  Афіцыйны сайт

Катэгорыя:Бадмінтон у Беларусі 
Катэгорыя:Спартыўныя арганізацыі Беларусі
Касцючык

**Касцючык** — прозвішча.

## Вядомыя носьбіты 
* Вера Мікалаеўна Касцючык (нар. 2000) — беларуская валейбалістка. 
* Надзея Касцючык (нар. 1984) — беларуская бадмінтаністка.
* Пётр Васілевіч Касцючык (1923—1945) — Герой Савецкага Саюза (1945).
Надзея Касцючык

**Надзея Касцючык** (нар. , г. Брэст, Беларусь) — беларуская бадмінтаністка.

## Дасягненні 
**Чэмпіянат Беларусі па бадмінтоне**

**Адзіночны разрад**
*  **Чэмпіён (3)**: 2000, 2001, 2002

**Парны разрад**
*  **Чэмпіён (3)**: 2000, 2001, 2002

## Узнагароды 
* Крыж Заслугі (2016)

Катэгорыя:Бадмінтаністкі Беларусі
Катэгорыя:Бадмінтаністкі Польшчы
Катэгорыя:Чэмпіёны Беларусі па бадмінтоне
Катэгорыя:Чэмпіёны Еўропы
Катэгорыя:Удзельнікі летніх Алімпійскіх гульняў 2008 года
Катэгорыя:Удзельнікі летніх Алімпійскіх гульняў 2012 года
Катэгорыя:Удзельнікі летніх Алімпійскіх гульняў 2016 года
Прэмія Вольфа ў сельскай гаспадарцы

**Прэмія Вольфа ў сельскай гаспадарцы** прысуджаецца адзін раз у год Фондам Вольфа ў Ізраілі. Гэта адна з шасці прэмій Вольфа, створаных Фондам, якая ўручаецца з 1978 года.

Прэмія часам лічыцца эквівалентам *«Нобелеўскай прэміі па сельскай гаспадарцы»*.

## Лаўрэаты 
### 1970-я 
### 1980-я 
### 1990-я 
### 2000-я 
### 2010-я 
### 2020-я 
Катэгорыя:Прэмія Вольфа
Офісная калядная вечарынка

**«Офісная калядная вечарынка»** () — амерыканскі камедыйны фільм рэжысёраў . Сусветная прэм’ера фільма адбылася 9 снежня 2016 года.

## Спасылкі 
Катэгорыя:Кінакамедыі ЗША
Катэгорыя:Фільмы ЗША 2016 года
Дарослыя

**«Дарослыя»** () — камедыйны фільм рэжысёра  з Адамам Сэндлерам у галоўнай ролі. У жніўні 2013 года выйшаў працяг — «».

## Спасылкі 
Катэгорыя:Кінакамедыі ЗША
Катэгорыя:Фільмы ЗША 2010 года
Юрый Саколін

**Юрый Саколін** (нар. ) — беларускі бадмінтаніст.
 
## Дасягненні 
**Чэмпіянат Беларусі па бадмінтоне**

**Парны разрад**
*  **Чэмпіён (6)**: 2005, 2006, 2007, 2013, 2014, 2015

**Мікс**
*  **Чэмпіён (1)**: 2007

Катэгорыя:Бадмінтаністы Беларусі
Катэгорыя:Чэмпіёны Беларусі па бадмінтоне
Асалухі

**Асалухі** — шумерскі бог магіі, заступнік горада Куара.

## Паходжанне 
Імя Асалухі прасочваецца ў пісьмовых крыніцах з перыяду трэцяй дынастыі Ура. Галоўным месцам яго шанавання быў прыморскі горад Куара, хаця некаторыя даследчыкі лічаць, што ён быў прыняты куарцамі з пантэона болей старажытнага горада Эрыду. Характэрна тое, што імя Асалухі паходзіць не з шумерскай мовы. Таму высоўваюцца меркаванні, што постаць Асалухі з'явілася ў шумерскай міфалогіі ў эпоху да перасялення шумераў у Месапатамію або была запазычана ў выніку кантактаў з усходнімі народамі. 

У Вавілоне і Асірыі Асалухі адносілі да другарадных  багоў-анунакаў. На акадскай мове яго імя гучала як **Асарулуду**. У Энума Эліш падобнае імя ў якасці аднаго з 50 пачэсных імёнаў надаецца Мардуку. Гэта, а таксама тое, што раннія выявы Мардука нагадвалі аблічча Асалухі, спарадзіла ў сучасных даследчыкаў думку, быццам бы ў вавілонскі перыяд (2 тысячагоддзе да н. э.) постаці Мардука і Асалухі сінкрэтызаваліся. Тым не меней, да сярэдзіны 1 тысячагоддзя да н. э. Асалухі працягваў заставацца самастойным бажаством.

## Функцыі 
На выявах Асалухі часцяком быў узброены рыдлёўкай і матыкай, таму высоўваецца думка, што ў ранні перыяд ён з'яўляўся заступнікам земляробаў. У шумерскіх міфах апавядалася, быццам бы ён першым падняў трывогу, калі на зямлі з'явіліся дэманы і атрымаў ад свайго бацькі Энкі параду, як змагацца з імі. Таму да Асалухі звярталіся за дапамогай супраць злых духаў і вядзьмарства. Лічылася, што ён можа гаіць хворых і цяжарных. Яго жонка Панунанкі разглядалася як памагатая пры родах. Асалухі заведваў любоўнай магіяй, ад яго імя рабіліся чары для абуджэння кахання.

У Асалухі меліся і адваротныя функцыі. Ён мог пераследваць і насылаць хваробы. У адным з ранніх вавілонскіх тэкстаў паведамлялася, што ён быў адказным за ўспышку эпідэміі.

## Аблічча 
Асалухі як сын валадара вод Энкі звязваўся з вадою як ачышчальным пачаткам, таму шумеры называлі яго «другім Энкі», «вялікім ведуном», «вялікім патопам, вызначальнікам лёсу». У храмавым гімне Асалухі даюць эпітэты «вельмі моцны князь», «ззянне», «ззяе бы золатам праведнага чалавека». У тэксце трэцяй дынастыі Ура ён названы «княскі бык», «суддзя», «усход сонца», «самароднае золата». Пра яго казалася, што ён валодае палаючым мячом і ведае ваду. На выявах меў меч, часам — рыдлёўку або матыку.

## Спасылкі 
* Ancient Mesopotamian Gods and Goddesses - Asalluhi (god)
* Tablet Entries
* Andreas Johandi, The God Asar/Asalluhi in the Early Mesopotamian Pantheon PhD thesis
* M. Erica Couto-Ferreira, She will give birth easily: therapeutic approaches to childbirth in 1st millennium BCE cuneiform sources
* Stefan M. Maul, How the Babylonians Protected Themselves against Calamities Announced by Omens
* Олег Гацуляк, Царский ритуал раджасуя и его параллели

Катэгорыя:Багі медыцыны і здароўя
Катэгорыя:Багі земляробства
Катэгорыя:Шумерская міфалогія
Студзёнкаўскі сельсавет (Сенненскі раён)

**Студзё́нкаўскі сельсавет** — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Сенненскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок Студзёнка.

## Гісторыя 
Утвораны 20 жніўня 1924 года як **Пустынкаўскі сельсавет** у складзе Сенненскага раёна Віцебскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Пустынкі. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Сенненскім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. 20 мая 1960 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Навасельскага сельсавета, у склад Забараўскага сельсавета перададзены 5 населеных пунктаў (Обаль, Пуцішча, Раманаўка, Рудкоўшчына і Слабада). 6 верасня 1963 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Студзёнка. 2 жніўня 1966 года сельсавет перайменаваны ў Студзёнкаўскі. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Студзёнкаўскага сельсавета 32 населеныя пункты. 8 красавіка 2004 года да сельсавета далучана частка скасаванага Алексініцкага сельсавета (17 населеных пунктаў: вёскі Адамава, Алексінічы, Алёхнава, Барок, Заслонаўка, Застадолле, Зямковічы, Каменка, Кімейка, Курэйшына, Леснікова, Луг, Папінка, Тур’ева, Утрылава, Шынкава і Шыпы). 14 мая 2022 года скасавана вёска Буйнічкава.

## Насельніцтва 
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1690 чалавек, з іх 94,4 % — беларусы, 4,1 % — рускія, 0,8 % — украінцы; паводле перапісу 2019 года — 1303 чалавекі.

## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.


Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Кабзар

**Кабзар** () — украінскі вандроўны музыкант, які спявае і акампануе сабе на кобзе — струнным інструменце, падобным да лютні. Для народу кабзары лічыліся маральнымі аўтарытэтамі.

## Гл. таксама 
* Кабзар (зборнік)

## Спасылкі 
* Справа. Беларуска-ўкраінскі альманах . Выпуск 6, 2019. — с. 47.

Катэгорыя:Музыканты
Катэгорыя:Украінская культура
Віталь Шмакаў

**Віталь Шмакаў** (нар. , г. Майкоп, Адыгея, Расія) — беларускі бадмінтаніст.

## Біяграфія 
З 12 гадоў хадзіў у спартзалу радыётэхнічнага інстытута ў горадзе Таганрог, дзе распачаў займацца бадмінтонам, першымі трэнерамі былі муж і жонка Галіна Мікалаеўна і Мікалай Сідаравіч Кліменка.

На першым жа турніры яго заўважылі, і запрасілі ў г. Горкі, дзе працягнуў навучанне ў школе і жыў у свайго трэнера і другой мамы Валянціны Рыгораўны Рамильцевай. Там яго запрасілі ў юнацкую зборную СССР па бадмінтоне, і на першым чэмпіянаце Еўропы ён трапіў у васьмёрку наймоцных бадмінтаністаў.

З 1979 года па 1992 год з’яўляецца членам зборнай каманды СССР па бадмінтоне.

У 1985 годзе з маладой жонкай і маленькім сынам запрашаюць у Мінск. З 1992 года па 2001 год з’яўлящся членам зборнай каманды Рэспублікі Беларусь.

## Дасягненні 
**Чэмпіянат Беларусі па бадмінтоне**

**Адзіночны разрад**
*  **Чэмпіён (2)**: 1993, 1998

**Парны разрад**
*  **Чэмпіён (9)**: 1994, 1995, 1996, 1997, 1998, 1999, 2000, 2001, 2002

**Мікс**
*  **Чэмпіён (7)**: 1992, 1994, 1995, 1996, 2001, 2002, 2003

## Спасылкі 
* Виталий Шмаков
 

Катэгорыя:Бадмінтаністы Беларусі
Катэгорыя:Чэмпіёны Беларусі па бадмінтоне
Чэмпіянат Беларусі па бадмінтоне 2018

**Чэмпіянат Беларусі па бадмінтоне 2018** прайшоў ў Мінску.

## Медалісты 
## Спасылкі 
* ИТОГИ ЧЕМПИОНАТА РЕСПУБЛИКИ БЕЛАРУСЬ 2018 ГОДА

2018
Катэгорыя:Спорт у Беларусі ў 2018 годзе
Катэгорыя:Спартыўныя спаборніцтвы ў Мінску
Міхаіл Міхайлавіч Каршук

**Міхаіл Міхайлавіч Каршук** (нар. , в. Падзагор’е, Навагрудскі раён, Гродзенская вобласць) — беларускі бадмінтаніст. Майстар спорту Рэспублікі Беларусь міжнароднага класа па бадмінтоне.

## Біяграфія 
У 1986 годзе скончыў сярэднюю школу № 15 г. Гомель. У 1991 годзе скончыў факультэт фізічнай культуры Гомельскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Францыска Скарыны.

Працуе старэйшым выкладнікам кафедры фізічнага выхавання і спорту ГДУ імя Ф. Скарыны.

## Дасягненні 
**Чэмпіянат Беларусі па бадмінтоне**

**Адзіночны разрад**
*  **Чэмпіён (4)**: 1992, 1994, 1995, 1996

**Парны разрад**
*  **Чэмпіён (5)**: 1992, 1993, 1994, 1995, 1996

**Мікс**
*  **Чэмпіён (3)**: 1997, 1998, 1999

## Навуковая дзейнасць 
* Bondarenko K., Korshuk M., Korshuk I. Assessment of the functional opportunities of the organism of badmintonists of different qual-ifications / Norwegian Journal of devel-opment of the International Science. 2019. № 29, vol. 3. — С.23-27.
* Коршук М. М., Ковалев Д. А. Педагогические аспекты сохранения и формирования здоровья студенческой молодёжи / Сборник материалов IV Международной заочной Научно-практической конференции «Cовременные проблемы спорта, физического воспитания и адаптивной физической культуры», 09 февраля 2019 года / Донецк. — с 451—457.
* Бондаренко К. К. Повышение уровня становой силы учащихся 8-9 классов общеобразовательной школы / Захарченко Д. Д., Коваленко А. Н., Пинский П. Н. Коршук М. М. // Austria-science, № 12, Ч.2, 2018- С.24-28.
* Коршук М. М., Ворочай Т. А., Ковалев Д. А., Бондаренко К. К. Оценка физической работоспособности бадминтонистов / Сборник научных статей 1‑й Международной научно-практической конференции (г. Воронеж, 23—24 октября 2018 г.) / редкол.: А. В. Сысоев [и др.]. — Воронеж: Издательско-полиграфический центр «Научная книга», 2018. — 460 с. 307—311.
* Бондаренко А. Е., Коршук М. М., Ворочай Т. А. Оценка специальной работоспособности и функциональных возможностей организма бадминтонистов / Сборник научных статей 1‑й Международной научно-практической конференции (г. Воронеж, 23—24 октября 2018 г.) / редкол.: А. В. Сысоев [и др.]. — Воронеж: Издательско-полиграфический центр «Научная книга», 2018. — 460 с. 301—307.

## Спасылкі 
* СТАРШИЙ ПРЕПОДАВАТЕЛЬ КАФЕДРЫ ФИЗИЧЕСКОГО ВОСПИТАНИЯ И СПОРТА
 

Катэгорыя:Бадмінтаністы Беларусі
Катэгорыя:Чэмпіёны Беларусі па бадмінтоне
Катэгорыя:Удзельнікі летніх Алімпійскіх гульняў 1996 года
Катэгорыя:Майстры спорту Беларусі міжнароднага класа
Алексініцкі сельсавет

**Але́ксініцкі сельсавет** — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Сенненскага раёна Віцебскай вобласці Беларусі. 
Адміністрацыйны цэнтр — вёска Алексінічы.

Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Сенненскага раёна Віцебскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Сенненскім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Сідорніцкага сельсавета. На 1 студзеня 1974 года ў складзе Алексініцкага сельсавета 20 населеных пунктаў. 8 красавіка 2004 года сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Какоўчынскага (3 населеныя пункты ў межах сельскагаспадарчага вытворчага кааператыва «Бяленева»: вёскі Аўсеева, Мацкова і Папіна) і Студзёнкаўскага (17 населеных пунктаў: вёскі Адамава, Алексінічы, Алёхнава, Барок, Заслонаўка, Застадолле, Зямковічы, Каменка, Кімейка, Курэйшына, Леснікова, Луг, Папінка, Тур’ева, Утрылава, Шынкава і Шыпы) сельсаветаў.

На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 20 населеных пунктаў.

## Крыніцы 
## Літаратура 
* Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. — Минск: «Беларусь», 1985―1987.
* Административно-территориальное устройство Республики Беларусь (1981—2010 гг.): справочник. — Минск: БелНИИДАД, 2012. — 172 с.

Катэгорыя:Былыя сельсаветы Сенненскага раёна
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, утвораныя ў 1924 годзе
Катэгорыя:Сельсаветы Беларусі, скасаваныя ў 2004 годзе
Ян Мінсэ Маленар

**Ян Мінсэ Маленар** (, , Харлем — , там жа) — галандскі жывапісец і графік эпохі барока.

## Жыццё і творчасць 
Мастацкую адукацыю Ян Маленар атрымаў у майстэрні Франса Халса. Большую частку свайго жыцця мастак жыў і працаваў у Харлеме. У 1648 годзе ён пераязджае ў Амстэрдам, дзе прытуліў у сябе ў доме жывапісца Яна Лівенса Старэйшага. У творчых адносінах знаходзіўся пад уплывам мастачкі Юдыт Лейстэр, з якой у 1636 годзе пабраўся шлюбам. Ян і Юдыт мелі пецярых дзяцей.

Я. Маленар пісаў пераважна жанравыя палотны са сцэнкамі з вясковага і сялянскага жыцця, у якіх адчуваецца ўплыў Ф. Халса і Ю. Лейстэр, асабліва ў каляровай гаме. Акрамя гэтага, мастак пісаў таксама партрэты, алегарычныя палотны, сямейныя і музычныя сцэнкі. Творчасць Я. Маленара аказала ўплыў на працы Хармэна Халса.

Абодва браты Я. Маленара — Барталамей Маленар (пам. 1650 у Харлеме) і Клас Маленар (пам. 1676 у Харлеме) таксама былі мастакамі.

Палотны Яна Маленара можна ўбачыць у найбуйнейшых музеях Амстэрдама, Гаагі, Лондана, Берліна, Франкфурта-на-Майне, Будапешта, Вены, Ротэрдама і інш.

Катэгорыя:Графікі Нідэрландаў
Катэгорыя:Мастакі-жанрысты Нідэрландаў
Катэгорыя:Мастакі барока
Сентябрьская река

**«Сентябрьская река»** () ― студыйны альбом рок-гурта «Сузор’е», які выйшаў на фірме «» ў 1988 годзе.
## Спіс песень
## Удзельнікі запісу
*Андрэй Казлоўскі ― гітара
*Аляксандр Несцяровіч ― клавішныя
*Валянцін Пучынскі ― бас-гітара
*Андрэй Філатаў ― ударныя
*Нелі Дзянісава ― вакал
*Аляксандр Брынцаў ― вакал

## Спасылкі
*
*

Катэгорыя:Альбомы 1988 года
Катэгорыя:Альбомы гурта «Сузор’е»