Apple

**Apple Inc.** (, «Эпл», раней — ***Apple Computer, Inc.***) — амерыканская карпарацыя, якая праектуе і распрацоўвае бытавую электроніку, праграмнае забеспячэнне і інтэрнэт-сэрвісы. Адзін з піянераў у вобласці персанальных камп’ютараў і сучасных шматзадачных аперацыйных сістэм з графічным інтэрфейсам. Дзякуючы інавацыйным тэхналогіям і эстэтычнаму дызайну, карпарацыя Apple стварыла ўнікальную рэпутацыю, параўнальную з культам, у індустрыі спажывецкай электронікі. Разам з Alphabet, Amazon, Meta, Microsoft і Nvidia уваходзіць у Вялікую шасцёрку амерыканскіх тэхналагічных карпарацый.

У маі 2011 года гандлёвая марка Apple была прызнана самым дарагім брэндам у свеце (з ацэнкай у $153,3 млрд) у рэйтынгу міжнароднага даследчага агенцтва Millward Brown, а ў 2017 годзе Apple мае рыначную капіталізацыю $628,733 млрд.

Падчас аўкцыёну па продажы акцый кампаніі 2 жніўня 2018 года Apple Inc. сталася першай у свеце кампаніяй з рынкавай капіталізацыяй больш за 1 трлн. Такім чынам, у гэты дзень кампанія таксама стала самай дарагой публічнай кампаніяй у гісторыі, абагнаўшы па капіталізацыі папярэдняга рэкардсмена — PetroChina (1,005 трлн долараў у лістападзе 2007 года).

У сярэдзіне жніўня 2020 года капіталізацыя Apple вырасла да 2 трыльёнаў долараў. 3 верасня 2020 года кошт кампаніі рэзка ўпаў — на 8 % (180 мільярдаў), што было рэкордам для фондавага рынку, але ўсё роўна кошт склаў больш за 2 трлн долараў.

У студзені 2022 Apple Inc. дасягае рынкавай капіталізацыі ў 3 трыльёны долараў ЗША.

Штаб-кватэра — у Куперціна, штат Каліфорнія.

Apple з’яўляецца публічнай кампаніяй, яе акцыі гандлююцца на NASDAQ і Лонданскай фондавай біржы.

## Пра кампанію 
Прылады, распрацаваныя кампаніяй, уключаюць смартфон iPhone, планшэт iPad, персанальныя камп’ютары серыі Mac (у тым ліку ноўтбукі MacBook Air, MacBook Pro і MacBook Neo), партатыўны медыяплэер iPod і смарт-гадзіннік Apple Watch. Праграмнае забеспячэнне, распрацаванае кампаніяй, уключае аперацыйныя сістэмы Mac OS і iOS, медыяплэер iTunes, вэб-браўзер Safari і прылажэння iLife і iWork. Інтэрнэт-сэрвісы ўключаюць iTunes Store, iOS App Store, Mac App Store і iCloud.

Apple была заснавана Стывам Джобсам, Стывам Вазняком і Рональдам Уэйнам 1 красавіка 1976 года для распрацоўкі і продажу персанальных камп’ютараў. Яна была зарэгістраваная як Apple Computer, Inc. 3 студзеня 1977 года. 9 студзеня 2007 г. кампанія была перайменаваная ў Apple Inc., каб адлюстраваць зрух у сваіх прыярытэтах у бок бытавой электронікі, абвешчаны падчас прэзентацыі першага iPhone. 19 сакавіка 2015 года Apple была ўключана ў прамысловы сярэдні паказчык Dow Jones.

Apple з’яўляецца найбуйнейшай у свеце кампаніяй у галіне інфармацыйных тэхналогій па выручцы, найбуйнейшай у свеце тэхналагічнай кампаніяй па актывах і трэцім у свеце вытворцам мабільных тэлефонаў. 25 лістапада 2014 года, у дадатак да найбуйнейшай у свеце публічнай карпарацыі па рынкавай капіталізацыі, Apple стала першай кампаніяй у Злучаных Штатах, якая перавысіла 700 мільярдаў долараў. Станам на ліпень 2015 года ў кампаніі працуе 115 000 штатных супрацоўнікаў, а станам на сакавік 2015 года яна мае 453 рознічныя крамы ў шаснаццаці краінах. ITunes Store — найбуйнейшая ў свеце крама музыкі.

Гадавы прыбытак кампаніі ў 2017 годзе склаў 229,2 млрд долараў, чысты прыбытак — 48,4 млрд долараў, у 2015 годзе — 233 млрд долараў. Большая частка прыбытку атрымала ад продажаў iPhone — 55 %, яны прадалі больш за 200 мільёнаў штук у год.

У 2019 годзе кампанія засяродзілася на паслугах, бо смартфоны прыносілі ёй менш за палову прыбытку.

У жніўні 2021 года кошт кампаніі вырас да 2,48 трыльёна долараў, кампанія застаецца самай дарагой кампаніяй у свеце.

3 студзеня 2022 года Apple стала першай кампаніяй у свеце, якая дасягнула рынкавай капіталізацыі ў 3 трыльёны долараў. Гэта было тады, калі акцыі выраслі на 2,91 % да 182,74 долара за акцыю.

## Гісторыя 
### 1976—1986 
Apple Computer, Inc. была заснаваная ў Каліфорніі 1 красавіка 1976 года Стывам Джобсам, Стывам Вознякам і Рональдам Уэйнам, якія сабралі ў сярэдзіне 1970-х свой першы персанальны камп’ютар на базе працэсара MOS Technology 6502 — Apple I. Продажы пачаліся ў ліпені 1976 года па цане з 666,66 долараў (па сённяшнім курсе каля 2,5 тысячы долараў).

Apple I быў не першым камп’ютарам, які быў запраграмаваны. Першы прыз належаў камп’ютару Altair 8800, які быў створаны аматарам і распаўсюджваўся па каталогах у 1974 годзе. Аднак, Altair не быў тэхнічна кваліфікаваны як «персанальны камп’ютар», таму што не дазваляў збіраць і здабываць даныя праз карыстальніцкія праграмы.

У канцы 1970-х і пачатку 1980-х гадоў Apple II, выпушчаны 16 красавіка 1977 года, быў самым распаўсюджаным персанальным камп’ютарам у свеце таго часу. Ён меў каляровую графіку і адкрытую архітэктуру, выкарыстоўваючы магнітныя стужкі замест картрыджаў з магнітнай стужкай. Было прададзена больш за 5 мільёнаў камп’ютараў Apple II.

У канцы 70-х гадоў у Apple Computer ужо быў штат камп’ютарных дызайнераў. У маі 1980 года кампанія выпусціла Apple III, спрабуючы канкураваць з IBM і Microsoft.

Стыў Джобс пачаў працаваць над Apple Lisa яшчэ ў 1978 годзе, але быў выключаны з каманды праз барацьбу і прыняў танны камп’ютарны праект Джэфа Рэскіна, Macintosh. У 1983 годзе Ліза выйграла гонку, але з-за высокай цаны яе вытворчасць спынілася.

Затым, у 1984 годзе, Apple Computer прадставіла новы 32-разрадны Macintosh, першы камерцыйна паспяховы персанальны камп’ютар з графічным інтэрфейсам, у якім замест інтэрфейсу каманднага радка выкарыстоўвалася мыш. Першапачаткова Macintosh быў паспяховым у продажах, але наступныя продажы былі не такімі моцнымі. Прычына таму, зноў жа, высокі кошт. Лёс камп’ютара змяніўся з моманту з’яўлення LaserWriter, першага лазернага прынтара (друкаркі), і PageMaker, ранняга настольнага выдавецкага пакета. Галоўнай перавагай Mac быў рэвалюцыйны цяпер графічны інтэрфейс.

У сакавіку 1981 года Вазняк трапіў у авіякатастрофу і часова звольніўся. Праблемы з продажам Apple III прывялі да таго, што Джобсу прыйшлося звольніць 40 супрацоўнікаў. У прэсе хадзілі чуткі пра бліжэйшы канец Apple Computer.

У пачатку 1983 года Джобс з-за няздольнасці справіцца з праблемамі запрасіў Джона Скалі на пасаду генеральнага выканаўчага дырэктара кампаніі, які ў той час займаў аналагічную пасаду ў PepsiCo. У красавіку 1983 года Скалі заняла новую пасаду. Стыў Джобс перажываў няўдачы кампаніі як свае, таму паміж ім і Скалі ўзнікла непаразуменне.

У 1985 годзе прэзідэнт ЗША Рональд Рэйган узнагародзіў Джобса і Вазняка медалямі за тэхнічны прагрэс.

### 1986—1997 
Пасля выпуску Macintosh Portable у 1989 годзе Apple Computer, вывучыўшы хвалюючыя ўрокі, у 1991 годзе прэзентавала PowerBook, які ўсталяваў сучасную форму і эрганоміку ноўтбука. Партатыўны Macintosh быў распрацаваны, каб быць такім жа магутным, як настольны, важыў 17 фунтаў(каля 7.7 кг) і меў 12-гадзінны акумулятар і быў прададзены менш за 100 000 адзінак. Powerbook важыў 7 фунтаў (каля 3 кг), меў 3-гадзінны акумулятар і за першы год продажу сабраў $1 000 000 000. У тым жа годзе Apple Computer выпусціла System 7, сур’ёзнае абнаўленне аперацыйнай сістэмы, якое дадало колер у інтэрфейс і прадставіла новыя магчымасці. Гэта заставалася архітэктурнай асновай для Mac OS да 2001 года. Часопіс MacAddict назваў перыяд з 1989 па 1991 год «Першым залатым векам» Macintosh.

Пасля поспеху Macintosh Apple Computer выпусціла некалькі ліній новых мадэляў камп’ютараў, што дрэнна адбілася на кампаніі, бо спажыўцы не бачылі паміж імі розніцы; эксперыментавала са шматлікімі іншымі прадуктамі, такімі як лічбавыя камеры, партатыўныя прайгравальнікі кампакт-дыскаў, тэлевізійныя прадукты і г.д., якія таксама пацярпелі няўдачу. У рэшце рэшт, усё гэта згубна адбілася на Apple, і яе частка рынку і цэны на акцыі ўпалі.

У пачатку 1990-х гадоў Apple Computer распрацавала альтэрнатыўныя платформы для Macintosh, такія як A/UX. Стандартная платформа састарэла; акрамя таго, Apple Computer канкурыравала з OS / 2 і UNIX. Mac мусіў быў змяніць платформу на новую або перапрацаваць, каб пастаўляцца з новым абсталяваннем.

У 1994 годзе Apple уступіла ў саюз з IBM і Motorola. Мэтай было стварэнне новай камп’ютарнай платформы PowerPC Reference Platform, якая б выкарыстоўвала абсталяванне IBM і Motorola ў спалучэнні з праграмным забеспячэннем Apple. Прафсаюз спадзяваўся, што PReP пакіне PC далёка ззаду. У тым жа годзе Apple Computer выпусціла Power Macintosh, першы камп’ютар кампаніі, у якім выкарыстоўваўся працэсар IBM PowerPC.

У 1996 годзе прэзідэнта Apple Computer Майкла Спіндлера змяніў Гіл Амеліа. Ён рабіў шмат зменаў у кампаніі, уключаючы масавыя звальненні. Пасля шматлікіх няўдалых спроб палепшыць Mac OS, Амеліа хацеў купіць NeXT і яго аперацыйную сістэму NeXTSTEP. 9 ліпеня 1997 года Гіль Амеліа быў звольнены саветам дырэктараў пасля трох гадоў маніторынгу рэкордна нізкіх паказчыкаў і прычынення фінансавых страт. Пачалася рэструктурызацыя вытворчай лініі кампаніі.

У 1997 годзе Стыў Джобс абвясціў аб стварэнні версіі Microsoft Office для Macintosh. 10 лістапада 1997 года Apple Computer запусціла Apple Store, што сведчыла аб новай стратэгіі вытворчасці.

### 1997—2011 
15 жніўня 1998 года Apple Computer выпусціла новы камп’ютар: iMac. Джонатан Айв, які пазней распрацаваў iPod і iPhone, быў кіраўніком каманды дызайнераў iMac. iMac паказаў сучасныя тэхналогіі і ўнікальны дызайн. За першыя пяць месяцаў было прададзена больш за 800 000 машын, што прынесла кампаніі прыбытак упершыню з 1993 года.

Пасля гэтага Apple Computer купіла некалькі кампаній і праграмнае забеспячэнне Macromedia Final Cut, што сведчыла аб пашырэнні кампаніі ў бок рынку лічбавых тэхналогій. У наступным годзе Apple Computer выпусціла два прадукты для рэдагавання відэа: iMovie для звычайных карыстальнікаў і Final Cut Pro для прафесіяналаў. У 2002 годзе Apple Computer набыла Nothing Real са сваёй перадавой праграмай лічбавай кампазіцыі Shake.

Mac OS X, заснаваная на OPENSTEP ад NeXT і BSD Unix, была выпушчаная 24 сакавіка 2001 года. Засяроджаная як на звычайных, так і на прафесійных карыстальніках, Mac OS X імкнулася аб’яднаць стабільнасць, надзейнасць і бяспеку Unix з простым у выкарыстанні перапрацаваным інтэрфейсам. Каб дапамагчы карыстальнікам перайсці з Mac OS 9 на Mac OS X, новая аперацыйная сістэма дазволіла выкарыстоўваць праграмы OS 9 з выкарыстаннем класічнага асяроддзя.

У 2001 годзе Apple Computer дэманструе дакладнае трапленне ў мэту, выпускаючы iPod, што сталася сапраўднай рэвалюцыяй у свеце музычных плэераў.

У 2003 годзе быў прадстаўлены iTunes Store — сэрвіс, які дазваляе купляць музыку і слухаць яе як на плэеры, так і на камп’ютары. Тады ж Джобс рэалізаваў магчымасць паштучнага набыцця песень. Гуказапісвальныя лэйблы выказвалі асцярогі, але Стыў стаяў на сваім. Тым больш, супраць легальнай пакупкі існавала магчымасць проста спампаваць упадабаную песню з сеткі.

На Міжнароднай канферэнцыі распрацоўшчыкаў 6 чэрвеня 2005 года Стыў Джобс абвясціў, што Apple Computer пачне вырабляць камп’ютары Macintosh з працэсарамі Intel у 2006 годзе. 10 студзеня 2006 года новыя MacBook Pro і iMac сталі першымі камп’ютарамі Apple Computer, у якіх выкарыстоўваліся працэсары Intel Core Duo.

7 жніўня 2006 года Apple Computer цалкам перавяла ўсю лінейку камп’ютараў Macintosh на чыпы Intel. Power Mac, iBook і PowerBook былі зняты з вытворчасці, а ім на змену прыйшлі MacPro, MacBook і MacBook Pro. Apple Computer таксама прадставіла Boot Camp, каб дапамагчы карыстальнікам усталяваць Windows XP або Windows Vista на Mac разам з Mac OS X.

Поспех Apple Computer у гэты перыяд прывёў да павелічэння яе акцый. У перыяд з 2003 па 2006 год кошт вырас больш чым у 10 разоў — з 6 долараў за акцыю да 80 долараў, а ў маі 2007 года цана склала больш за 100 долараў. 25 лютага 2012 года кошт акцый Apple стаў новым рэкордам — да 535,4 долара за акцыю. У пачатку 2014 года кошт акцый Apple Computer складала каля 650 долараў за акцыю, таму кампанія вырашыла падзяліць акцыі. Такім чынам, кожная акцыя была падзелена на 7 акцый коштам 92 $ кожная. Такім чынам, кошт фінансавых каштоўных папер, якія належаць акцыянерам, не змяніўся, змянілася толькі колькасць гэтых акцый.

У 2007 году мінула самая знакамітая прэзентацыя Apple, на якой быў прадстаўлены першы iPhone. Гэта быў сапраўдны прарыў, які дазваляў атрымліваць доступ да мноства розных функцый у пару дотыкаў. Сама прэзентацыя лічыцца эталоннай, яе паказваюць на навучаннях па прамоўніцкаму мастацтву і яна выдатна дэманструе тое, якім быў Стыў Джобс — як ён выдатна ўмеў працаваць з публікай. Там жа Стыў Джобс паведаміў, што ў прадуктовай лінейцы кампаніі ўжо шмат прылад, якія не з’яўляюцца камп’ютарамі і абвесціў, што кампанію змяняе сваю назву з Apple Computer, Inc. на Apple, Inc.

У 2008 годзе кампанія зноў скалынае рынак, але на гэты раз з ашаламляльным прадуктам MacBook Air, які Стыў Джобс літаральна дастаў з канверту перед публікай.

У 2010 годзе прайшла прэзентацыя першага пакалення iPad.

### 2011 — наш час 
25 жніўня 2011 года генеральным дырэктарам кампаніі стаў Цім Кук.

У 2014 годзе выходзіць першая версія Apple Watch, якія неўзабаве становіцца самым папулярным разумным гадзіннікам у свеце. Тады ж з’яўляецца Apple Pay, сістэма аплаты, якая дазваляе забыцца аб фізічным існаванні банкаўскай карты. Следам адбываецца прэзентацыя CarPlay — аўтамабільнай бартавой сістэмы, якая працуе сумесна з мабільнымі прыладамі кампаніі.

У 2015 годзе карыстальнікам стаў даступны музычны стрымінгавы сэрвіс Apple Music, які дазваляе атрымаць доступ да ўсёй бібліятэцы iTunes у рамках адной падпіскі, з магчымасцю праслухоўвання трэкаў афлайн.

У 2016 годзе кампанія прадстаўляе самастойны прадукт — AirPods — пераасэнсаванне бесправадных навушнікаў..

Каб вырашыць праблему эфектыўнай утылізацыі, якая дазваляе здабываць са старых тэлефонаў каштоўныя кампаненты, якія можна выкарыстоўваць у другі раз, у красавіку 2018 года кампанія Apple распрацавала і вырабіла спецыяльнага робата пад назвай Daisy. Робат Daisy здольны разбіраць дзевяць розных мадэляў iPhone на хуткасці да 200 тэлефонаў у гадзіну.

У 2018 годзе стала вядома, што кампанія працуе над новым гібрыдным персанальным камп’ютарам з падтрымкай LTE, які павінен працаваць на ARM-працэсарах уласнай вытворчасці. Гэты камп’ютар мусіў быць абсталяваны GPS, слотам для SIM-карты, компасам і абаронай ад вільгаці. Ён павінен падтрымліваць EFI, сістэму загрузкі для MacOS, падобную BIOS.

У пачатку лета 2018 года кампанія адкрыла ў Індыі завод па вытворчасці ўласных смартфонаў. Індыйскі рынак вельмі адчувальны да кошту мабільных тэлефонаў, да таго ж высокія падаткі ў 15-20 % на замежныя смартфоны. У Індыі збіраюць iPhone 6S і iPhone SE. Станам на ліпень 2018 года вытворчасць смартфонаў у Індыі не паўплывала на продаж амерыканскіх смартфонаў — у 2017 годзе іх было прададзена 3,2 мільёна штук, у першым паўгоддзі 2018 года 1 мільён, што складае ўсяго 2 %.

Пасля росту кошту акцый і, адпаведна, кошту кампаніі (пік у кастрычніку 2018 г.) у студзені 2019 г. кошт кампаніі ацэньваўся ў 680 млрд долараў. У выніку кампанія апусцілася з першага месца (калі яно каштавала больш за трыльён долараў) на чацвёртае, прапусціўшы Amazon, Microsoft і Alphabet Inc. Apple прайграла шэраг судовых працэсаў з вытворцам чыпаў Qualcomm у Кітаі і Германіі, таму гэтыя краіны маглі забараніць продаж некаторых кампаній мабільнай сувязі.

У 2018 і 2019 гадах продажы смартфонаў упалі настолькі, што кампанія апусцілася на 4-е месца сярод вытворцаў смартфонаў (у 2015 годзе — на другое месца), упусціўшы Samsung, Huawei і Oppo. Таксама з-за пандэміі кампанія была вымушана перавесці супрацоўнікаў на аддаленую працу. Рашэнне застаецца ў сіле да 2022 года.

У жніўні 2021 года кошт кампаніі вырас да $2,48 трлн, кампанія застаецца самай дарагой кампаніяй у свеце, за ёй — Microsoft — $2,2 трлн, Saudi Aramco — 1,9, Alphabet — 1,83, Amazon — 1,64 трлн долараў і Facebook — 1.01. Прагназуецца, што капіталізацыя Apple да канца года вырасце да 3 трыльёнаў долараў

10 верасня 2021 года суд ЗША пастанавіў Apple Inc. дазволіць распрацоўшчыкам іншых дадаткаў выкарыстоўваць альтэрнатыўныя спосабы аплаты ў абыход App Store.

## Назва 
Назва фірмы паходзіць ад  (*яблык*), выява яблыка выкарыстана ў лагатыпе.

Да 9 студзеня 2007 года афіцыйнай назвай карпарацыі на працягу больш 30 гадоў было *«Apple Computer»*. Адмова ад слова *«Computer»* у назве дэманструе змену асноўнага фокусу карпарацыі з традыцыйнага для яе рынка камп’ютарнай тэхнікі на рынак бытавой электронікі.
* Імя Apple Джобс прапанаваў з-за таго, што ў гэтым выпадку тэлефонны нумар фірмы ішоў у тэлефонным даведніку прама перад «Atari».
* «Macintosh» — сорт яблыкаў, які прадаваўся ў ЗША — любімы сорт яблыкаў Джэфа Раскіна, які быў кіраўніком і распрацоўшчыкам праекта Macintosh перад тым, як гэту пасаду заняў Стыў Джобс.

## Прадукты 
### Mac 
Макі, якія ў цяперашні час прадаюцца, з’яўляюцца:
* MacBook: уведзены ў 2015.
* MacBook Air: уведзены ў 2008.
* MacBook Pro: уведзены ў 2006.
* Mac Mini: уведзены ў 2005.
* iMac: уведзены ў 1998.
* Mac Pro: уведзены ў 2006.

### iPad 
З моманту свайго запуску, карыстальнікі iPad спампавалі тры мільярды праграм. Агульная колькасць загрузак App Store складае больш за 75 млрд.

### iPod 
### iPhone 
### Apple TV 
### Apple Watch 
Apple Watch быў запушчаны Цімам Кукам 9 верасня 2014 года, і выпушчаны 24 красавіка 2015.

### Электрычныя транспартныя сродкі 
Згодна Sydney Morning Herald, кампанія Apple хоча пачаць вытворчасць электрычнага аўтамабіля з аўтаномным кіраваннем, як толькі Apple к 2020 прадпрыме намаганні па наборы экспертаў батарэй з A123 Systems, LG Chem, Samsung Electronics, Panasonic, Toshiba, Johnson Controls, і Tesla Motors.

### Софт 
### Apple SIM 
## Спасылкі 
*


Катэгорыя:Вытворцы праграмнага забеспячэння ЗША
Катэгорыя:Вытворцы камп’ютараў ЗША
Катэгорыя:Кампаніі ЗША