Tapiserya kan Sampul

An **tapiserya kan Sampul** sarong suanoy na lana na nakasabit sa lanob na nakua sa Tarim Basin na istaran kan Sampul sa Kondado nin Lop, Prepektura nin Hotan, Xinjiang, Tsina, harani sa suanoy na siyudad nin Khotan. An bagay igwa nin kadakol na tampok na Hellenistikong panahon, kabali an sarong Griego na centaur asin diadem, na nagkokonektar kaini sa Kahadian nin Greco-Bactria (nabilog pagkatapos kan pagsakop kan Imperyo nin Achaemenid ni Alejandro an Dakula kan Macedon asin pagmukna kan Seleucid Empire). Iyan tibaad nagrerepresentar sa sarong Yuezhi na soldados, na nakasulot nin pulang dyaket asin pantalon, kan enot na siglo C.E. Sa ibong na lado, an suldados (hade) posibleng sarong Greco-Bactria, sarong helenisadong Saka o sarong Greco-Saka na aristokrata militar.  An payo kan lalaki igwa nin mga tampok (pisngi, nguso, asul na mga mata, dungo, hairband) asin an representasyon kan budyak pigmodelo nin kapareho sa paglaladawan ni Alejandro an Dakula sa sarong medalyon na nakua gikan sa Romanong Ehipto (215-243 AD) asin puedeng magrepresentar sa hade. Sa kabilogan, an tapiserya kan Sampul kabali sa kulturang Greco-Bactria.

## Deskripsyon

An bilog na tapestry 48&nbsp;cm an lakbang asin 230&nbsp;cm an laba. An pidaso kan centaur 45&nbsp;cm por 55&nbsp;cm, an pidaso kan lalawgon kan parapakilaban 48&nbsp;cm por 52&nbsp;cm. An nakuang tapiserya iyo sana an minabilog kan wala na dekorasyon na gilid kan kun ano an magigin mas dakulang nakasabit sa lanob.

Gibo sa lana, ini igwa nin 24 na hilo na manlaen-laen an kolor.
 
An tapestry naglaladawan nin sarong lalaki na may Caucasoid na mga tampok, (kaiba an asul na mga mata), asin sarong centaur. Kun an nawara na tela iisipon, an suldados magigin mga anom na doble an langkaw kisa sa centaur. An bagay nabibisto bilang sarong parapakilaban sa paagi kan bangkaw na saiyang kapot sa saiyang kamot siring man sa sarong punyal na nakasuksok sa saiyang habayan. He wears a tunic with rosette motifs. An saiyang headband pwedeng sarong diadem, sarong simbolo nin pagkahade sa kinaban na Helenistiko – asin pigrerepresentar sa Macedonian asin iba pang suanoy na sinsilyong Griyego.

An centaur nagtutugtog nin tambuli (salpinx) mantang nakasulot nin kapa asin hood.  An saiyang kapa gibo sa kublit kan leon na Nemean asin an centaur sarong pagsambit sa parehong Heracles asin Chiron (an mentor ni Achilles).

Huli sa grabeng paghabon sa lokasyon, an petsa kan materyal bakong segurado. Ini pig-asignar na mga petsa poon ika-3 siglo BC sagkod ika-4 siglo AD.

## Pagkadayag

An tapiserya nakotkot kan 1983–1984 sa sarong suanoy na lolobngan sa Sampul (Shanpula), 30&nbsp;km sa sirangan kan Hotan (Khotan), sa Tarim Basin.

An tapiserya, sa pag-usyoso, ginibo sa sarong padis nin pantalon nin lalaki (an gabos na iba pang pantalon na nakua sa Sampul mayo nin dekorasyon).

## Pinaghalian

Bakong segurado kun sain ginibo an tapiserya, dawa ngani an Kahadian nin Greco-Bactria sa Sentral na Asya isinuherir na sarong posibilidad. An teknik na ginamit para sa tapiserya, na may labing 24 na hilo na manlain-lain an kolor, sarong tipikal na Solnopan. An kapa asin hood kan centaur sarong sentral na Asyanong modipikasyon kan Griyegong motibo. An bagay na siya nagtutugtog nin tambuli iyo man an nagpapalain saiya sa mga prototipo kan mga Griyego.  An motibo nin burak na brilyante sa lapel kan parapakilaban gikan sa sentral na Asya.  An nagkapirang motibo, partikularmente an payo nin hayop sa punyal kan soldados, nagsusuherir na an tapiserya nagpoon sa Kahadian nin Parthia sa amihanan na Iran.

An Roma pigproponer man bilang sarong posibleng pinagkukuanan.  An saro pang suhestiyon iyo na ini lokal na ginibo siring sa Tang annal na *[[Bagong Libro ni Tang]]* na nasambit na an mga lokal na tawo kan Khotan marahay sa trabaho sa tela asin tapiserya kan Emperador Wu kan Han (r. 141-87 BC) binuksan an Dalan nin Seda pasiring sa Khotan kan inot na siglo BC. An tapiserya pwedeng ginibo mga sarong siglo bago an  pananakop kan Intsik na Han sa Tarim Basin sa irarom ni Wudi.  An mga tapiseryang Helenistiko nakua man sa Loulan ni Aurel Stein, na nagpapahiling nin sarong kultural na koneksyon sa pag-ultanan kan Loulan asin Khotan.

## Significance
An pag-eksister kan tapiserya na ini may tendensiyang magsuherir na an mga kontak sa pag-ultanan kan mga kahadian na Helenistiko kan Katahawan na Asya asin kan Tarim Basin, sa gilid kan kinaban nin Tsina, nangyari poon kan mga ika-3 siglo BC.

## Kasaysayan kan eksibisyon
An tapiserya yaon sa permanenteng displey sa Museo nin Xinjiang, Ürümqi, Tsina.

An mga pidaso nin centaur asin payo kan tapiserya nagin parte kan sarong mayor na eksibisyon na *China: Dawn of a Golden Age, 200–750 AD*, na ginibo sa Metropolitan Museum of Art, New York, poon 12 Oktubre 2004 sagkod 23 Enero 2005.

Poon 18 Pebrero sagkod 5 Hunyo 2011, sinda ipinahiling sa Museo nin Penn, Philadelphia, sa eksibisyon na *Mga Hilom kan Dalan nin Seda*.

## Mga tala

## Mga toltolan
* 
*  google books preview
*  Internet Archive preview
*  pdf online