Teodoro Kalaw

Si **Teodoro Manguiat Kalaw** (Marso 31, 1884 – Desyembre 4, 1940) sarong Filipinong iskolar, lehislador, asin historyador, sa lenggwaheng Espanyol.

## Kaamayi nin buhay

Si Kalaw namundag sa Lipa, Batangas, kan Marso 31, 1884. Siya an ikatolo sa apat na aki ni police chief Valerio Kalaw asin Maria Manguiat. An mga tugang niya mga iskolar asin mga political scientist Maximo, asin duwang tugang na babae, Rosario asin Manuela.

Si Kalaw natapos an saiyang sekundariya sa Instituto Rizal sa Lipa, Batangas, asin saiyang bachelor's degree sa arte na may onra sa Liceo de Manila. Saiyang kinua an adal sa abogasya sa Escuela de Derecho, kun saen siya pigmentor ni Rafael Palma asin Juan Sumulong. Kan 1905, saiyang nasikwit pinakataas na grado sa eksamen, na nakakua nin  "grade of 100 percent in civil law and three other subjects".

Si Kalaw nagsirbeng sekretaryo kan dati Philippine Assembly Majority Floor Leader Manuel L. Quezon hanggan 1908.

## Peryodismo

Mantang nag'aadal nin abogasya, si Kalaw nagin parasurat sa  *[[El Renacimiento]]*, na kasarabay sinda Rafael Palma asin Fernando Ma. Guerrero. Kan Oktobre 1908, si Interior Secretary Dean C. Worcester nagsa'ngat nin kasong libelo kontra sa peryodiko huli sa editoryal na ikinaag kaini tituladong *"Aves de Rapiña"* (*"Mga Gamgam na Parasaklot"*).

An kaso naqgresulta sa pagsara kan peryodiko. Kan Enero 1910, an korte pigsentensyahan nin pagkulong ki Kalaw asin parapublikar na si  Martin Ocampo. Alagad an duwa pig'indulto ni Gpobernador Heneral Francis B. Harrison kan 1914.

## Karera sa politika

Kan 1909, si Kalaw naelehir na iyo an pinakahubin na myembro kan [Asamblea Filipinas]] sa edad na 25, pigrerepresentar an ikatolong Distrito nin Batangas. Durante kan saiyang termino, si Kalaw nagtolod kan mga bill na nagsusuporta sa internal na migrasyon asin pagpagantad sa agrikultura, saka an mantensyon kan mga eskwela publika paagi sa pagbuhis sa mga munisipyo.

Sa paghinapos kan saiyang termino kan 1913, siya nanombrahan na sekretaryo kan Asamblea Filipino. Kan 1916, siya pignombrahan komo pinakaenot na direktor kan Biblioteka Nasyonal, na huli kaini siya nabansagan na "Father of the Philippine Library System". Siya nagsirbe pa igdi bilang direktor poon naman 1929 sundo 1939, sa kabilogan 23 na taon niya kinapotan an pagpalakaw kan biblioteka.

Kan 1920, siya nanombrahan Sekretaryo Interior. An saiyang termino biglang naputol kan Desyembre 21, 1922, ta an Presidente sa Senado na si Manuel L. Quezon pignombrahan siyang sekretaryo ehekutibo asin poon na adviser sa Commission on Independence.

## Mga Pig'apilan
Si Kalaw nagin Mason kan 1907, dangan ngapit nagin grand master sa edad na 31 kan 1928. Kan Hunyo 15, 1932, siya ginibong 33° Mason sa Scottish Rite kan Masonariya. Siya nagin Grand Master of the Grand Lodge nin Filipinas poon 1928 abot 1929.

Si Kalaw myembro man kan Academy of Political Science, American Social and Political Science; Sociedad Americana de Derecho Internacional; Real Academia Hispano Americano de Ciencias y Artes, na igdi siya an president kan 1925 kan Seksyon Filipino; Associacion Hispano-Filipina, asin kan Philippine Library Association.

Siya nawarasan man nin honorary fellowship sa  Upsilon Sigma Phi fraternity.

## Kagadanan

Si Kalaw nagadan kan Desyembre 4, 1940, edad 56, sa Philippine General Hospital.

## Buhay personal

Si Kalaw asin agom niya, Pura, nagkaigwa nin tolong aki. An aking lalaki ninda, si Teodoro Kalaw Jr., nagin prominenteng negosyante asin naagom si senador nin Filipinas na si Eva Estrada. An aking babae kaini, si Maria, senador man sa Filipinas poon 1961 abot 1967. An saro pang aking babae ninda, si Purita, sarong kritiko sa arte.

## Mga Trabaho asin mga Sinurat

* *La Campaña de Kuomintang* 
* *Reformas en La Enseñanza del Derecho* 
* *La Constitucion de Malolos (1910),* a critical analysis of the *[[Malolos Constitution]]*
* *Teorias Constitucionales (1912),* theories and analysis of nationhood, government, and constitution
* *The Constitutional Plan of the Philippine Revolution (1914)*
* *La Revolucion Filipina (1914)*
* *Manual de Ciencia Politica (1918)*
* *Ang Pinagtatalunang Akta ng Katipunan* (1930)
* *Las Cartas Politicas de Apolinario Mabini* (1930)
* *Epistolario Rizalino* (1930-1937)
* *Gregorio H. Del Pilar: Heroe de Tirad* (1930), biography of Gregorio H. Del Pilar
* *Aide-de-Camp to Freedom (1940)*

## Toltolan

## Mga Panluwas na takod
* National Historical Institute