La Cruz Blanca

Si **La Cruz Blanca Neutral** ( *An Neutral na Puting Krus* ) sarong boluntaryong infirmary asin serbisyo sa pag-ayuda na itinogdok durante kan Rebolusyon Mehikano tanganing atamanon an mga nalugadan sa iriwal. An Pulang Krus nagsayuma na bolongon an mga rebelde asin an Neutral White Cross ginibo tanganing bolongon an gabos na parapakilaban. Pagkatapos kan saindang enot na kapangganahan sa Ciudad Juárez, an organisasyon naglakop sa 25 estado sa Mehiko sa lawig kan gera. Nagpadagos ini bilang sarong organisasyon na may suporta sa gobyerno sagkod kan mga taon 1940, kan ini pigkombertir sa sarong organisasyon tanganing tabangan an mga kaakian. An organisasyon nag-ooperar pa sa Siyudad nin Mehiko .

## Pagbilog
An La Cruz Blanca Neutral sarong boluntaryong infirmary asin serbisyo sa pag-ayuda na itinogdas ni Elena Arizmendi Mejia kan 1911.    Siya nakalista sa School of Nursing kan Santa Rosa Hospital (ngonyan an School of Nursing sa University of the Incarnate Word ) sa San Antonio, Texas kan magputok an gera. An saiyang eskwelahan kataid kan residensya sa Texas kan saiyang amigo sa pamilya na saiyang sinusuportaran, si Francisco I. Madero, na nag-agyat ki Porfirio Díaz para sa pagkapresidente kan 1910, napreso ni Díaz alagad nakadulag asin nagdulag pasiring sa Texas.  An mga bareta kan gera, mga kaswalti asin an pagsayuma kan Pulang Krus na bolongon an mga rebelde,  nagin dahelan kan pagbalik ni Arizmendi sa Siyudad nin Mehiko sa paagi nin tren kan 17 Abril 1911. Pag-abot duman, nag-areglo siya nin personal na pagtiripon sa pamayo kan organisasyon kan Red Cross. Kan an direktor inotro na dai ninda bobolongon an mga rebolusyonaryo, nagdesisyon si Arizmendi na magtogdok nin sarong organisasyon na *mabolong* sa saiyang mga kahimanwa. Siya asin an saiyang tugang na lalaki, si Carlos, nagtipon nin mga estudyante sa medisina asin mga nars sa kawsa. 

Nagbilog sinda nin sarong asosasyon sa irarom kan mga giya kan Geneva Conventions asin siya an nagin paratipon nin pondo, na naghahagad nin tabang sa mga celebrity arog ni María Conesa, Virginia Fábregas, asin Leopoldo Beristáin . Pagkatapos kan kadakol na mga pangyayari sa pagtipon nin pondo, nakatipon sinda nin supisyenteng pondo para sa sarong ospital sa langtad asin kan 11 Mayo 1911, naghale pasiring sa Ciudad Juárez . Si Arizmendi asin Carlos, nagbilog kan enot na brigada kaiba si Dr. Ignacio Barrios asin Dr. Antonio Márquez asin an mga nars na si María Avon, Juana Flores Gallardo, Atilana García, Elena de Lange, asin Tomasa Villareal. An ikaduwang brigada, na pinangenotan ni Dr. Francisco, naghale kan suminunod na aldaw asin kan ika-14 an ikatolong brigada, na pinangenotan ni Dr. Lorenzo asin sampulong nars kabali si Innocenta Díaz, Concepción Ibáñez, Jovita Muñiz, Concepción Sánchez, María Sánchez, Basilia Vélez, María Vélez asin Antonia Zorillaz, naghale pasiring sa Jurilla. Pag-abot sa siyudad, nakanompong sinda nin kapahamakan asin giraray si Arizmendi kinaipuhan na mag-rally para sa mga pondo. 

## Ciudad de Juárez
Gamit an mga edipisyo asin suplay na nakua sa mga rebelde sa Hospital de Jesús, Hospital Juárez, asin sa mga dormitoryo asin botika kan mga estudyante sa medisina, an mga brigada marikas na nagpoon na magtrabaho. An mga Amerikanong mediko hale sa haraning El Paso, Texas nagbilog kan *Hospital Insurrecto* (Ospital kan mga Rebelde) harani sa linderos. An pagkagaba kan syudad asin kadakol na nalugadan an nag-abala sa mga suplay asin si Arizmendi nag-rally giraray para sa pondo. 

Sarong doktor na homeopathic, si Laglera, an nagmukna kan Hospital Libertad (Liberty Hospital) tanganing asikasohon an mga nalugadan asin mga pasyenteng may tipus. Tinabangan siya kan mga nars na si Rebeca Guillén, asin kan mga tugang na babae na Vélez asin Zorilla na nag-abot sa ika-3ng brigada. An mga nars na si Rhoda Miller, Francés M. Readi, Teodora J. Velarde asin Tomasa Villareal gikan sa enot na brigada iyo an nagbilog kan grupo nin mga nars sa operasyon. Igwa nin beynteng nars na nakadestino na magtrabaho sa Siyudad nin Juarez: María Avon, Innocenta Díaz, Juana Flores Gallardo, Atilana García, Rebeca Guillén, Concepción Ibáñez, Elena de Lange, Rhoda Miller, Jovita Muñiz, Telésfora Pérez, Francés M Readiádies, Roadíaz, Concepción Amezchez, Concepción. María Sánchez, Teodora J. Velarde, Basilia Vélez, María Vélez, Loreto Vélez, Tomasa Villarreal asin Antonia Zorilla. Sa ika-11 asin ika-4 na infirmary, sa Insurgent's Hospital iyo sinda Tomasita F. de Aguirre, Esther Concha, Josefina Espalin, Guadalupe G. Vda. de Gameros, María Gaskey, Libradita Leyva, Bernardina S. de Leyva, Máxima de Martínez, Juanita Nápoles, Anita L. Robert asin Adela Vásquez Schiaffino, na sarong peryodista. 

An brigada na nagbibiyahe kaiba si Madero kabali si Manuel Realivásquez, Juan Anaya, Silvano N. Córdova, José María Delgado, asin Dick Brown. Sa katapustapusi an mga nars na naglilibot para sa mga habong magduman sa mga ospital kabali si Guadalupe G. Vda. de Gameros, Señora Salazar de Harry, Laura Nájera de Morgan y Belem G. de Realivasquez. 

## Pagpalakop sa paagi kan Mehiko
Kan 7 Hunyo 1911 sarong makusog na linog an nagtama sa Mehiko asin an mga miyembro kan White Cross nagdalagan pasiring sa episentro sa Iguala, Guerrero tanganing magtao nin tabang. Sa katapusan kan 1911, an Neutral White Cross nakaestablisar nin 25 brigada sa bilog na Mehiko. Si Arzimendi napili bilang pinakaenot na babaeng kapadis kan Sociedad Mexicana de Geografía y Estadística, alagad isinikwal niya an onra. Inako niya an sarong bulawan na medalya na itinao saiya para sa dedikasyon sa pagtabang sa mga nalugadan kan *Gran Liga Obrera* (Grand League of Obrera). Sa makangingirhat na paagi, kan 1912, an Swiss Confederation of the International Red Cross nagtao nin mga Silver Medals sa mga nars na nagserbi sa Chihuahua, Guerrero asin Morelos kaiba an White Cross. Kan 1913, an paksyonalismo sa pag-oltanan kan mga lalaking doktor na habong magsunod sa mga pagboot hale sa sarong babae,  nagbanga sa mga nagsusuporta ki Arizmendi asin sa mga nagsusuporta ki Dr. Marquez sa magkakontrahan na mga kampo. Si Arizmendi nagkonsulta sa sarong hoben na abogado, si José Vasconcelos, na sa huri nagin Sekretaryo kan Edukasyon kan Mehiko . Si Arizmendi naghale asin nagbalyo sa Siyudad nin Nueva York . 

Sarong huring brigada an pigtogdas ni Leonor Villegas de Magnón kan 1913 na nagtabang sa mga suldados sa mag-ibong na lado kan linderos kan Texas-Mexico harani sa Laredo, Texas . An sarong dayupot na grupo nin mga babae asin mga doktor na Amerikano na nagtabang sa mga nalugadan sa panahon nin ralaban,  nagbolong sa mga nalugadan sa harong ni Magnón, na dati nang sarong pansamantalang klase sa kindergarten.    Pigkonsiderar ni Magnón na mahalaga an pagpreserbar kan kasaysayan kan Latino, asin kun kaya nagkaigwa nin "semi-opisyal" na retratista para sa Cruz Blanca, si Esuebio Montoya. Ipinasabot niya na an pagpabakal nin mga negatibo o mga ritrato dai na pwedeng mangyari.  Sa dugang pang mga lakdang tanganing mapreserbar an kasaysayan kan Cruz Blanca, isinurat ni Magnón *an The Rebel*, sarong memoir sa ikatolong persona asin pagsaysay kan mga aktibidad kan Cruz Blanca. Sa kamondoan an saiyang manuskrito dai naipublikar kan siya nabubuhay huli sa kadakol na rason, saro sa mga ini kabali an mga bakong kombensyonal na papel sa kasarian. Kan 1994 pa sana kinua kan Arte Publico Press an manuskrito sa saiyang makoapo. 

## Kasalukuyang organisasyon
Kan 1948, binago ni Arizmendi an direksyon kan White Cross, huli sa pagkaindiperente kan gobyerno. Poon kan 1942, an solamenteng pondo hale sa paratabang, si Rodulfo Brito Foucher .  An Puting Krus, yaon pa man giraray sa Coyoacán saro sa mga pagtaraid kan Siyudad nin Mehiko. An institusyon dedikado sa pag-ataman asin rehabilitasyon kan mga kaakian na may grabeng problema sa malnutrisyon. 

## Hilingon man

* Jovita Idar
* Rebolusyon Mehikano
* María Arias Bernal

## Mga Toltolan