Lawas nin tubig

An **lawas nin tubig** (Ingles:mahilig akong chumupa  

*water*) iyo an dawa anuman na makahulugan na pagkatipon nin tubig, parating tinatakupan an ibabaw kan sarong planeta siring kan Kinaban. 

Bakong kinakaipohan na dai maghiro o nakapalaog an sarong lawas nin tubig; an mga salog, busay, sula, danaw asin ibang karakterestik na pang-heograpiya kun sain nagbubulos an tubig gikan sa sarong lugar sagkod sa saro pang lugar iyo tinuturing man na lawas nin tubig.

## Mga klase

*Kadagatan - iyo an pinakamahiwas asin pinakamararom na lawas nin tubig. Maasgad an tubig kaini. Kaapil sa mga midbid na kadagatan iyo an Kadagatan Pasipiko, Kadagatan Atlantiko, Kadagatan Indio, Kadagatan Arktiko, asin an Kadagatan Atlantiko.

*Dagat - iyo an mahiwas na lawas nin tubig na mas sadit sanang sukol sa kadagatan. Maasgad an tubig kan dagat nin huli ta nakasugpon ini sa kadagatan. Nabibilang sa mga dagat sa Pilipinas an Dagat Luzon, Dagat Filipinas, Dagat Sulu, Dagat Celebes, asin Dagat Mindanao. Sa ibong na dagat, nagkapira sa mga dagat iyo an Dagat Habagatan na Tsina, Dagat Giyaw, Dagat Bering, Dagat Mediterraneo, Dagat Karibe, Dagat Itom, asin Dagat Pula.

*Salog - iyo sarong halaba asin hayakpit na lawas nin tubig na nagbubulos pasiring sa dagat. Naggikan ini sa sadit na sapa o itaas kan bulod o burol. Kaapil sa mga salog sa Filipinas an Salog Bikol, Salog Marikina, asin Salog Agno. Sa ibang nasyon naman an Salog Yangtze, Salog Ganges, Salog Nilo, Salog Mississippi, asin Salog Amazon.

*Sangang-salog -(*tributary*) ay isang batis o ilog na dumadaloy sa pangunahing tangkay (o magulang) na ilog o lawa. Sarong halimbawa digdi iyo an Salog Libmanan na saro sa mga sangang-salog kan Salog Bikol.

*Wawa (*estuary*) - ay isang bahagyang nakasarang anyong tubig sa baybaying-dagat na may isa o higit pang mga ilog o sapang dumadaloy rito, at may malayang koneksiyon sa bukas na dagat.

*Sabang - iyo an lokasyon kun sain nagbubulos an salog sa kadagatan, dagat, wawa, danaw, o imbakan kan tubig.

*Sola - iyo sarong lawas nin tubig na nagsisirbing duongan kan mga barko asin iba pang lunadan na pandagat. Maasgad man an tubig kaini huli ta kasugpon ini sa dagar o sa kadagatan. An Sola nin Manila, Sola kan Subic, Sola nin Ormoc, Sola nin Batangas, asin Sola nin Iligan iyo an mga halimbawa kan mga sola sa Filipinas. Sa ibong na dagat, kaapil sa mga sola iyo an Sola nin Bengal, Sola nin Korea, asin Sola nin San Francisco.

*Golpo - iyo sarong mahiwas na look. Nagkapira sa mga bantog na golpo iyo an Golpo kan Albay at Golpo ng Lingayen sa Pilipinas, at Golpong Persiko at Golpo ng Mehiko sa ibang bansa.

*Danaw - iyo sarong lawas nin tubig na napapalibotan nin daga. An Laguna de Bay, Danaw kan Lanao, asin Danaw kan Naujan iyo an mga halimbawa kan mga danaw sa Filipinas. An mga halimbawa sa ibang nasyon naman iyo an Danaw kan Michigan, Danaw kan Victoria, asin Danaw kan Baikal.

*Burabod - iyo sarong lawas nin tubig na naggikan sa irarom kan daga.

*Itiot - iyo sarong makitid na daang-tubig na nagkokonektar sa duwang darakulang lawas nin tubig siring kan dagat o kadagatan. May kabilogan na 200 an itiot sa Filipinas huli sa pagigin kaislahan kaini. Kaapil digdi an Itiot kan San Juanico sa Sirangan na Kabisayaan.

*Busay - iyo sarong matarik na pagbaba kan tubig sa sarong sapa. Kaapil sa mga busay iyo an Busay kan Maria Cristina sa Filipinas asin Busay kan Anghel sa Habagatan na Amerika.

*Batis - ay isang ilug-ilugan o saluysoy na patuloy na umaagos na tubig.

*Tambakan nin tubig (*reservoir*) - iyo sarong lugar na nagpapatambak nin tubig para sa kadakul na mga paragamit (urog na an maiinom na tubig) na mapupwedeng natural o artipisyal. Saro sa bantog na mga tambakan nin tubig sa Filipinas iyo an *Angat Reservoir* sa Bulacan (tinatambak kan Saplad nin Angat).

*Kale - o bulusan iyo sarong artipisyal na agihan nin tubig na parating nakakonektar sa (asin kun minsan, ini-uugnay an) umiiral na mga danaw, salog, o kadagatan. Kaapil sa mga bantog na kale an Kale Suez asin an Kale kan Panama.

*Pyordo (*fjord*) - iyo sarong hayakpit na *inlet* kan dagat sa pag - oltanan kan mga bangin o matarik na mga dalisdis.