Mga aldaw na mayong kotse sa New Zealand

An carless days sarong iskema sa pagbawas kan pangangaipo sa gasolina na aktibo sa New Zealand poon Hulyo 1979 sagkod Mayo 1980.  Ipinamidbid kan Ikatolong Nasyonal na Gobyerno kan New Zealand, durante kan krisis sa lana kan 1979, an iskema nagbabawal sa mga kagsadiri nin mga pribadong lunadan na de-gasolina na magmaneho sa sarong aldaw kan semana na pigdesignar kan sadiri. An mga regulasyon na nagpapangyari saro sa nagkapirang pagprobar na tabangan an ekonomiya kan New Zealand pagkatapos kan mga pagkabigla sa lana kan huring parte kan dekada 1970—an iba pang siring na mga polisiya kabali an estratehiya na Mag-isip nin Dakula .

## Dangog
An New Zealand kan enot na kabanga kan 1978 nagkua nin 39% kan saindang lana hale sa Iran .  An Rebolusyon Iranian asin an kasunod na pagkabigla sa lana kan 1979 nagdara sa biglang pagbawas kan lana na makukua sa merkado. Huli kaini, an mga presyo kan lana sa internasyonal naglangkaw nin 15 sa nominal na termino o 7 sa totoong termino sa pag'oltan kan 1972 asin 1980. Sa ibong kan aktibong mga kontrol sa presyo sa New Zealand, an mga lokal na presyo marikas man na naglangkaw poon $0.10 kan 1972 sagkod $0.62 kan 1980.  An mga paglangkaw kan presyo nagbaba; an 24.8% na paglangkaw kan presyo kan Mayo bago an pag'introdusir kan carless days scheme nakabawas kan pangangaipo sa gasolina nin 11%.  Bilang resulta kan pagkabigla sa lana asin an kadepisilan sa pagkua nin lana sa ibang lugar sa sarong mahiwas na merkado, kan Marso 1979, an nasyon nag-aako nin mga 10-15% na mas dikit na lana kisa sa normal na pagkua kaini. Susog ki Energy Minister Bill Birch, an pagbakal nin lana sa spot market tanganing dagdagan an mga suplay dai nangyari huli sa bakong paborableng balanse nin mga pagbayad kan New Zealand. Dawa siring, kan Hunyo 1979, an kakulangan nin lana nabawasan sa 5%. 

Bago an pag-introdusir kan mga aldaw na mayong awto, an gobyerno nag-implementar nin ibang mga lakdang tanganing mabawasan an pangangaipo sa gasolina. An sarong lakdang iyo an pagbawas kan limitasyon sa rikas poon 100&nbsp;km/h sagkod 80&nbsp;km/h kan Disyembre 1973 durante kan mas amay na krisis sa lana kan 1973 . An mas hababang limitasyon sa rikas nagdanay sagkod Hulyo 1986.  An saro pang lakdang na ipinaotob kan Pebrero 1979, iyo an pagbabawal sa pagpabakal nin gasolina sa mga katapusan kan semana sa kadaklan na mga motorista na may mga eksepsyon para sa mga sitwasyon nin emerhensya asin mga importanteng paragamit.  Nagkapirang nasyon kabali an Switzerland, Netherlands asin West Germany an nag-implementar nin kaparehong mga Domingo na mayong kotse durante kan krisis sa lana kan 1973.  An gobyerno nag-enkaminar man kan paggamit nin mga alternatibong gatong arog kan Compressed natural gas asin Liquefied petroleum gas . An mga pautang na mayong interes itinao para sa pagkombertir kan mga lunadan tanganing magdalagan sa gas asin an mga subsidiya itinao para sa imprastraktura nin pag-gasolina. Kan 1985, haros 7% kan mga awto an nakabugtak na tanganing magdalagan sa CNG.  Kan Marso 1979, an gobyerno naglansar nin sarong kampanya sa publisidad na nag-aagyat sa publiko na bawasan an paggamit nin gasolina nin 10% na nagpapatanid na kaipuhan kaining mag-implementar nin mga aldaw na mayong kotse kun dai magigibo an sustenido na pagbawas sa konsumo. 

## Iskema
Sa irarom kan mga regulasyon sa mga aldaw na mayong kotse, an mga kagsadiri kan kadaklan na pribadong mga lunadan na de-gasolina na mayo pang , apwera sa mga motorsiklo, kinaipuhan na maglikay sa paggamit kan saindang kotse sa sarong aldaw kan semana, na an aldaw na iyan itinalaga kan kagsadiri. An mga exemption ipinaluwas para sa mga esensyal na serbisyo asin idtong mga mayong alternatibo sa paggamit kan saindang sadiring mga lunadan.  An lambang lunadan nagpapahiling nin sarong kolor na sticker sa saiyang salming na nakasurat kan aldaw na dai ini pwedeng gamiton. An mga pagbalga pinadusahan nin multa na sagkod sa $400 (mga $2500 sa 2022 na dolyar).

An Huwebes iyo an pinakaparateng piniling aldaw na mayong kotse. Kan an mga regulasyon sinuspinde, 43% kan mga rehistradong lunadan igwa nin mga eksemsyon.  An sarong itom na merkado para sa mga sticker nin eksemsyon asin mga imitasyon kaini marikas na nag-uswag, na nagpaluya sa pagiging epektibo kan iskema. Igwa man nin sarong malinaw na problema sa pagkakaiba-iba —an mga harong na kayang magpadalagan nin duwang awto pwedeng magpili nin manlaen-laen na aldaw para sa duwang awto asin padagos na magmaneho sa gabos na pitong aldaw arog kan dati.

### Implementasyon
An mga regulasyon sa mga aldaw na mayong awto segundaryong lehislasyon sa irarom kan Economic Stabilization Act 1948 asin kun kaya dai nangangaipo nin pag-aprobar gikan sa parlamento . An mga aldaw na mayong kotse sinuspinde kan Mayo 1980,  binawi kan Disyembre 1980 asin kan 1981 sinalidahan nin lehislasyon sa pagrasyon nin gasolina (an Petroleum Demand Restraint Act 1981) na pwedeng gamiton sa maabot na panahon. 

## Simbag
An mga surbey nagpahiling na 5-10% kan populasyon na nakagapos sa mga patakaran an regular na nagmamaneho sa saindang aldaw na mayong kotse. An peryodistang si Richard Griffin nagsabi na "garo baga ini pagmaneho na hubog - kun ika makadulag diyan ika nakadulag. Mayo nin stigma na nakadikit..." **

Igwa nin 3,136 na mapangganang prosekusyon laban sa mga nagbalga kan mga patakaran sa mga aldaw na mayong kotse. Pigkakarkulo na mga 0.2% kan mga tawong nagbabalga kan mga patakaran an nadakop asin kinasuhan.  An enot na tawong kinasuhan sa irarom kan iskema iyo si Gordon Marks kan Christchurch, na nalingawan na kan alas 3:45 nin aga, pagkatapos nin sarong post-party nap sa saiyang kotse, an saiyang "aldaw na mayong kotse" nagpoon kan alas 2 nin aga. Sa saiyang pagbista, nasabotan kan huwes an sala ni Marks, alagad siya pinamultahan pa man giraray nin $50 imbes na an $400 na pinakahalangkaw na multa tanganing ipaheling na an lehislasyon igwa nin "mga ngipon".

## Salpok
An gobyerno naghingako na an plano nakabawas kan konsumo nin gasolina nin 3%, mantang an independienteng pag-analisar nagtantiya nin pagbawas nin 3.6%. An mga sakop kan iskema nabawasan an saindang konsumo nin gasolina nin 5%. Pigkakarkulo na an presyo kaipuhan na maglangkaw nin 87.5% tanganing makamtan an parehong pagbawas sa pagkonsumo nin gasolina na nakamit kan mga aldaw na mayong kotse.

An mga aldaw na mayong kotse nagdara sa pambihirang pagbabago nin paagi para sa mga pagbiyahe sa trabaho asin pamamakal. Mantang an mga awto padagos na ginagamit para sa mayoriya kan mga pagbiyahe sa trabaho sa mga aldaw na mayong awto (poon 88% sagkod 66%), nagkaigwa nin risang paglangkaw sa pagtipon nin mga awto (5% sagkod 19%), bus (2% sagkod 7%), motorsiklo (2% sagkod 7%) asin paggamit nin bisikleta (7% sagkod 12%). An mga pagbiyahe sa pamamakal mantang kadaklan pa man giraray ginigibo sa paagi nin kotse sa mga aldaw na mayong kotse (88% sagkod 55%), nagdara nin pagbabago sa paggamit nin bisikleta (3% sagkod 15%) asin paglakaw (9% sagkod 20%). An mga pagbiyahe sa pag-aling-aling padagos man na ginigibo sa paagi nin kotse sa mga aldaw na mayong kotse (88% sagkod 66%), alagad an sarong signipikanteng proporsyon (33%) kan mga pagbiyahe ipinalihis asin igwa nin kadikit na ebidensya nin pagbabago nin paagi. 

## Toltolan