Draugr

An **draugr** o **draug** ( Danish asin  , *drög* )   sarong hawak na dai gadan na linalang gikan sa mga saga asin osipon kan mga nasyon sa Nordic, na may manlaen-laen na bakong malinaw na mga ugale. Sa modernong panahon, sinda parateng piglaladawan bilang mga Norse supernatural zombie, siring sa ipinapahiling sa manlaen-laen na mga video game arog kan *[[The Elder Scrolls V: Skyrim|Skyrim]]* asin *[[God of War (franchise)|God of War]]*, na maluyang nakabasar sa draugr siring sa ipinapaliwanag sa mga saga kan Icelandic sa amay na edad media, alagad, sa mito asin osipon sinda minakompuesto nin nagkapirang komplikadong ideya na nagbabago gikan sa istorya pasiring sa istorya, orog na sa Norsean, kun saen an folklore an draugr nagdadanay na sarong pangenot na kakanon (hilingon an § Dagat draugr ).                                                                                                                                         

Sa mga saga kan Iceland, na kun saen an kadaklan na modernong interes nakukua, *an mga draugr* nag-eerok sa saindang mga lolobngan o mga palasyo kan hade, na parateng nagbabantay nin mga kayamanan na nakalubong sa saindang bulod nin lolobngan. Sinda mga revenant, o mga bangkay na may buhay, imbes na mga multo, na igwa nin dai namamansayan na espirituwal na mga hawak.

## Etimolohiya
An tataramon na Lumang Norse *na draugr* (sa primero *draugʀ*, hilingon an ʀ ), sa kahulugan kan dai gadan na linalang, pigtutukdo sa sarong dai naitala    , na an boot sabihon "delusyon, ilusyon, mirahe" asin iba pa, gikan sa sarong **dreuganą* ("magdaya, magdaya"), sa kahurihurihi gikan sa sarong Proto-Indo European na poon  ("phantom"), gikan sa  ("daya").  An cognate iyo    ("sa pagdaya"),    ("impostor, scoundrel"),  ("sa pagdaya"),    ("delusyon"),  ("ilusyon, mirage, multo"),    ("pagdaya, pag-ilusyon, pag-ilusyon"),    ("pagdaya, pagdaya"),    ("delusyon"),    ("maraot, maraot"),    ("maraot, maraot"),   ,  ("maraot, maraot"),   , *drúh* ("daot, danyos, pagkakasala"), , *drógha* ("mapandaya, bakong totoo, nakakadaya"),   , *drauga* ("daya, pandadaya"), , *draujana* ("mapandaya, mapandaya, mapandaya"), sa kahurihurihi gikan sa parehong ugat kan 'pangaturugan', gikan sa sarong Proto-Indo European ** dʰrowgʰ-mos* ("limbong, ilusyon"). 

,  ("evil spirit, troll"), appears related, possibly via a unrecorded  ("draugr"), but also effected by  ("troll"), which at the time was different and more ambiguous than today and rather meant something akin to magical creature of ill will, even being used figuratively for draugr. Further, the Swedish form *drög* has also acquired the meaning of "nut" (idiot); compare with  ("a good-for-nothing"), , ,  ("a lazy, lumpish, useless person"),  ("slow, spiritless").

## Terminolohiya

### Mga Diksyonaryo
An pilologong Ingles na si Richard Cleasby (1797–1847), asin an iskolar na Icelandic na si Guðbrandur Vigfússon (1827–1889), sa "An Icelandic-English dictionary" (1873), tinawan nin kahulugan    arog kan:

An linggwistang Sueco asin padi na Johan Ernst Rietz [ sv ] (1815–1868), sa saiyang diksyonaryo nin diyalekto kan bernakular na Sueco (1862–1867), nagtao para sa mga katutubong gikan kan    sa   , *drög* (ikumpara    → *dröger*,    → *drög* ), kabali an arkaikong pormang *draugr* sa probinsya nin Närke (para man sa   , *drauv* asin *drog* bilang pagkumpara), an kahulugan:

An peryodista, awtor, asin editor na Norwego na si Johan Christian Johnsen (1815–1898), sa saiyang diksyunaryong Norwego (1881–1888), tinawan nin kahulugan    arog kan:

## Mga kakayahan sa mahika
An mga Draugr midbid sa pagkaigwa nin kadakol na mahiwason na kakayahan na inaapod na *trollskap* ("troll + -ship", haros "sorcery-ness"; ikumpara   , *trolleri*, *trollkonst*, *trollkraft*, *trollskap* asin iba pa, "sorcery")    na nakakaagid sa mga buhay na bruha asin salamangkero, arog kan pagbalyo nin porma, pagkontrol kan panahon, asin paghiling sa maabot na panahon.  An tataramon na Old Norse *na troll*, na sa primero nangangahulugan nin sarong bagay na kapareho kan "malevolent esoteric supernatural being" (demonyo, demonyo, multo, jötunn asin iba pa), sa paagi nin ekstensyon, partikularmente sa mga compound, sarong tataramon man para sa pangkukulam asin madiklom na mga arte kan mga nasambit na linalang;  ikumpara    ("maggibo nin mahika, mag-enkanta"),   ("troll-man, wizard"),  ,  ("troll-babaye, bruha"). 

An Swedish Academy nagtatao kan minasunod na deskripsyon para sa tataramon na  sa Sueco:

### Pagbabago nin porma
An dai nagadan na si Víga-Hrappr Sumarliðason kan *[[Laxdaela saga]]*, bakong arog kan tipikal na bantay kan sarong tipon nin kayamanan, dai nagdadanay sa saiyang lolobngan kundi naglilibot sa saiyang oma kan Hrappstaðir, na nagtatakot sa mga buhay.  An multo ni Víga-Hrappr, isinusuherir, kayang magbago sa selyo na may mga mata na garo tawo na naglataw bago si Þorsteinn svarti/surt (Thorsteinn the Black) na naglalayag sa barko, asin iyo an responsable sa paglubog kan sakayan tanganing dai makaabot an pamilya sa Hrappstaðir.  An kakayahan na magbalyo nin porma pig-aatribwir sa mga multong taga-Iceland sa pankagabsan, partikularmente sa porma nin sarong seal. 

An sarong draugr sa mga osipon na Icelandic na nakolekta sa modernong panahon pwede man na magbago sa sarong dakulang toro na may anit, sarong abohon na kabayo na may putol na likod alagad mayong talinga o ikog, asin sarong pusa na matukaw sa daghan nin sarong nagtuturog asin padagos na nagigin mas magabat sagkod na an saindang biktima mahangos. 

### Iba pang mga mahiwason na kakayahan
An mga Draugrs igwa nin kakayahan na maglaog sa mga pangaturugan kan mga buhay,  asin sinda parating nagwawalat nin regalo tanganing "an buhay na tawo maseguro kan mahihiling na naturalesa kan pagbisita".  An mga Draugrs pwede man na magsumpa sa sarong biktima, arog kan ipinapahiling sa *Grettis saga*, kun saen si Grettir sinumpa na dai na magin mas makusog. An mga Draugr nagdara man nin helang sa sarong baryo asin pwedeng magmukna nin pansamantalang kadikloman sa mga oras nin aldaw. Mas gusto nindang magin aktibo sa banggi, dawa ngani dai sinda garo madaling mabiktima kan saldang arog kan ibang mga revenant. Si Draugr pwede man makagadan nin mga tawo na may malas.

An presensya kan sarong draugr pwedeng maipahiling sa paagi nin sarong dakulang liwanag na nagliliwanag gikan sa bulod na garo foxfire .  An kalayong ini magigin olang sa pag-oltanan kan daga kan mga buhay asin kan mga gadan. 

An undead na si Víga-Hrappr nagpahiling nin kakayahan na maglubog sa daga tanganing makadulag ki Óláfr Hǫskuldsson an Peacock . 

## Gawi asin karakter
An siisay man na maraot, makauuyam, o maimot na tawo puedeng magin draugr. Siring sa sinabi ni Ármann Jakobsson, "an kadaklan na mga multong Icelandic kan edad media mga maraot o marginal na mga tawo. Kun bakong diskontento o maraot, sinda bakong popular". 

## Osipon

### Mga saga sa Iceland
Saro sa mga pinakamidbid na mga revenant sa mga saga iyo si *Glámr*, na nadaog kan bayani sa *[[Grettis saga]]* . Pagkagadan ni Glámr kan Bisperas nin Pasko, "naaraman kan mga tawo na si Glámr dai nagpapahingalo sa katoninongan. Naggibo siya nin grabeng karibokan na an nagkapirang tawo nadismayo sa paghiling saiya, mantang an iba nawara sa saindang isip". Pagkatapos nin sarong laban, si Grettir sa kahurihurihi nakakua ki Glámr sa saiyang likod. Bago pa man siya gadanon ni Grettir, sinumpa ni Glámr si Grettir huli ta "si Glámr tinawan nin mas maraot na pwersa kisa sa kadaklan na ibang mga multo",  asin kaya nakapagtaram siya asin binayaan si Grettir kan saiyang sumpa pagkatapos kan saiyang kagadanan. (Mangnoha na an saga dai man talaga naggagamit kan terminong *draugr* para sa Glámr, susog sa itaas.) 

An medyo ambivalent, alternatibong paghiling sa draugr ipinapahiling kan halimbawa ni Gunnar Hámundarson sa *[[Njáls saga]]* : "Garo baga an howe agape, asin na si Gunnar nagbirik sa laog kan howe tanganing maghiling paitaas sa bulan. Naghona sinda na nakahiling sinda nin apat na liwanag sa laog kan howe, alagad bakong sarong anino na nahiling ninda. maogma, na may maogmang lalawgon."  

Sa *[[Eyrbyggja saga]]*, sarong pastor an inatake nin sarong asul-itom na draugr. An liog kan pastor nabari sa suminunod na iriwal. An pastor minabangon sa sunod na banggi bilang sarong draugr. 

### Norwegian folklore (sea draugr)

Sa mga huring osipon kan Scandinavia, sa kabaliktaran kan mga saga kan Iceland, an *draugr* minalataw na nagin kapareho kan mga regular na multo asin sa pankagabsan, minsan mayo man lamang nin malinaw na pagkakaiba. 

Sa Norway, alagad, an terminong draugr imbes nagin asosyado sa mga multo (asin kaini) nin mga tawong nawara sa dagat, na minsan pigtutukoy bilang "sea draugr" (   , *sjødraug* ) relatibo sa "land draugr". An sea draugr nangyayari sa mga alamat sa gilid kan baybayon kan Norway, magsalang sa dagat o sa gilid kan baybayon. Sa huring osipon, nagin komun na limitaran an pigura sa sarong multo nin sarong gadan na parasira na naanod sa dagat asin dai ilinubong sa daga nin mga Kristiyano. Sinasabi na siya nakasulot nin dyaket na gibo sa anit o nakasulot nin oilskin, alagad igwa nin sarong bugkos nin mga duot para sa saiyang payo. Naglayag siya sa sarong half-boat na may mga baradong layag ( An Bø Municipality sa Norway igwa kan half-boat sa escudo kaini) asin nag-anunsyo nin kagadanan para sa mga nakahiling saiya o gusto pa nganing ihulog sinda. An ugale na ini lakop sa pinakanorteng parte kan Norway, kun saen an buhay asin kultura mas nakabasar sa pagsira kisa saen man na lugar. An rason kaini tibaad iyo na an mga parasira parateng nalamos sa dakulang bilang, asin an mga istorya nin mga dai mapamugtak na gadan na naghahale sa dagat mas lakop sa norte kisa sa arin man na ibang rehiyon kan nasyon.

An sarong nakarekord na alamat hale sa Trøndelag nagsasabi kun pano an sarong bangkay na nakahigda sa sarong baybayon nagin obheto nin iriwal kan duwang klase nin draug (daing payo asin may payo na garo mga duot). An kaagid na gikanan nagsasabi pa ngani nin ikatolong klase, an *gleip*, na midbid na nagbubugkos sa mga marinero na naglalakaw pasiring sa baybayon asin pinapadulag sinda sa basang mga gapo. &#x5B; **' &#x5D;</sup>

Alagad, dawa ngani an draug parateng naghuhula nin kagadanan, igwa nin sarong nakakaogmang istorya sa [[Northern Norway|Norteng Norway]] nin sarong taga-norte na nakapagdaog saiya:











An kultural na koneksyon sa pag-ultanan kan mga draugrs asin Pasko sa Norway nagpoon pa kan amay na mga taon nin 1900, posibleng mas amay pa. An mga draugr sa dagat asin mga tawong nalamos nasambitan bilang parte kan [[Wild Hunt]] sa Norway,  asin an lumang tradisyon kan Pasko kan mga Nordic na dai nag-aako nin kakanon asin serbesa sa banggi nin Pasko, bilang pag-ako sa mga espiritu kan mga nagadan, [[Household spirit|mga espiritu sa harong]] asin iba pa sa laog kan harong, kabali an mga draugr sa Norway; an serbesa na dai pig-aapod na "draug-beer" (   , gikan sa pormang ''drauv'' ). 

An moderno asin popular na koneksyon sa pag-ultanan kan draug asin kan dagat pwedeng masubaybayan pabalik sa mga awtor arog ni [[Jonas Lie (writer)|Jonas Lie]] asin Regine Nordmann, na an mga obra kabali an nagkapirang libro nin mga osipon, siring man an mga drowing ni [[Theodor Kittelsen]], na nag-erok nin pirang taon sa [[Svolvær]] . Sa amihanan, an tradisyon nin [[sea draugr]] orog na buhay. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; **' &#x5D;

Ilinaladawan ni Arne Garborg an mga land-draug na bagong hale sa mga sementeryo, asin an terminong *draug* ginagamit pa ngani sa mga bampira . An nosyon kan mga draugrs na nakaistar sa kabukidan yaon sa mga poetikong obra ni Henrik Ibsen ( *[[Peer Gynt]]* ), asin Aasmund Olavsson Vinje . &#x5B; ** &#x5D;

## Gamiton sa popular na kultura
An exoplanet PSR B1257+12 A nginaranan na "Draugr".

### Literatura
An traduksiyon kan Nynorsk kan *[[The Lord of the Rings]]* ginamit an termino para ki Nazgûl asin sa mga gadan na tawo kan Dunharrow . An mga barrow-wights ni Tolkien igwa nin malinaw na pagkakaagid sa, asin na-inspirar kan haugbúi.

### Mga video game
Sa mga serye nin video game arog kan *[[The Elder Scrolls]]*, an mga draugr iyo an mga undead mummified na bangkay kan mga nagadan na parapakilaban na nag-eerok sa mga suanoy na lolobngan kan sarong rasa nin tawo na inspirasyon kan Nordic. Enot sindang nagluwas sa pagpahiwas kan Bloodmoon sa *The Elder Scrolls III: Morrowind*, asin sa huri padagos na nagluwas sa bilog na *The Elder Scrolls V: Skyrim* .

An mga Draugr sarong komun na kaiwal, an pinakaenot na nasabat kan parakawat, sa 2018 na video game na *[[God of War (2018)|God of War]]*, na may manlaen-laen na kapangyarihan asin kakayahan.

Kan 2019, sarong spaceship na an pangaran *Draugur* an idinagdag sa laro *[[Eve Online|na Eve Online]]*, bilang an command destroyer kan Triglavian faction. Si Draugr naglataw bilang sarong kaiwal sa 2021 na amay na pag-access na laro *[[Valheim|na Valheim]]*, kun saen kinua ninda an mas bagong, seaweed na bersyon kan Draug.

An Draugr saro sa mga yunit nin mito kan Norse kan *New Gods Pack: Freyr* DLC kan 2024 video game *[[Age of Mythology: Retold]]*, na asosyado sa diyos na si Ullr, na nakikipaglaban gamit an mga busog asin pana.

### Sinehan
An ikaduwang season episode two kan 2018 TV-series *[[Hilda (TV series)|na Hilda]]*, na may titulong "The Draugen", imbuelto si draugen bilang mga multo kan mga marinero na nagadan sa dagat. Mantang an saindang porma garo multo, an kapitan pwedeng magsulot nin amerikana, asin igwa nin shock nin seaweed para sa buhok.

Sa pelikula kan 2018 *[[Draug (film)|na Draug]]*, sarong grupo nin mga parapakilaban na Viking an nakasabat kan draugr mantang naghahanap nin sarong nawawarang tawo sa laog nin sarong mahiwas na kagurangan. An mga draugr pigladawan bilang asul-itom na mga animated na bangkay na igwa nin kadakol na mahiwason na kakayahan.

Sa 2022 na pelikula *[[The Northman|na The Northman]]*, si Amleth naglaog sa sarong bulod nin lolobngan, sa paghanap nin sarong mahiwason na espada na an pangaran "Draugr". Si Amleth nakasabat nin sarong undead Mound Dweller sa laog kan silid kan lolobngan, na kaipuhan niyang labanan tanganing makua an sundang.

An 2024 Icelandic horror film *[[The Damned (2024 Palsson film)|na The Damned]]* nagtatampok nin sarong draugr na nagpapasakit sa mga nag-eerok sa sarong isolado, tiglipot, lugar nin pagsira pagkatapos nindang pabayaan na malunod an mga nakaligtas sa sarong pagkalunod nin barko.

## Hilingon man

* Gjenganger
* Norse na lobong
* Selkolla
* Spriggan
* Wiedergänger

## Toltolan