open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Paz Paterno

**Si Paz Paterno** (1867–1914) sarong Filipinang artista. Siya an pinakaenot na babaeng Filipina na nagpinta nin mga natural na tanawon.  

Si Paterno nagdakula sa pamilyang artista.   An kompositor na si Dolores Paterno iyo an saiyang tugang na babae sa ina. 

## Edukasyon
Si Peterno nag-adal sa Academia de Dibujo y Pintura, kun saen siya tinukduan kan mga artista na si Lorenzo Gurrero asin Teodoro Buenaventura.    

## [[Arte]]

Si Paterno naggibo nin mga pintura sa lana sa canvas. Kan 1884, nagmukna siya nin *Still Life* . Ini sarong romantikong obrang arte na nagpapahiling nin mayaman na grupo nin mga prutas na makukua sa mga isla kan Pilipinas. *An Fruit and Basket* (1885), na realistikong naglaladawan nin mga alibangbang asin langaw na nag-uurong-sulong sa mga prutas, ipinapahiling sa Bangko Sentral kan Pilipinas. Si Paterno pigtatantyang aktibo poon 1884 sagkod 1894.   

An mga gibo ni Paterno delikado asin naisagibo nin kahusayan sa pag-asikaso nin liwanag asin detalye. Sinasabi man na matibay siya sa pagpipinta nin saradit na popular na gayo kan panahon na idto. 

Si Paterno pigkokonsiderar na sarong importanteng pigura sa historya kan paglaog kan mga kababaihan sa lokal na eksena nin arte. Siya an pinakaenot na babae na nagpinta nin mga natural na tanawon.   

## [[Kagadanan]]
Nagadan si Paterno kan 1914 huli sa helang. Siya 47 anyos.  

## Mga Reperensya
Aleck Bovick

**Si Maria Teresa Bovick Tambis** (namundag kan Mayo 18, 1981), mas bisto sa saiyang pangaran sa screen na **Aleck Bovick**, sarong aktres na Filipina.

## Personal na buhay
An saiyang ama sarong Pilipino asin an saiyang ina kabangang Aleman.  Nakipagrelasyon siya sa Filipinong aktor na si Carlo Maceda poon 2005 sagkod 2008.

## Karera

* An home network ni Bovick iyo an GMA Network, alagad naggigibo man siya nin mga proyekto sa TV5 asin ABS-CBN
* Si Bovick nagpoon kan saiyang karera kan 1999 kan siya nagbida ki *Beh Bote Nga.*
* Kan 2002, si Bovick nagbida sa *Habang Kapiling Ka* bilang si Liway, sarong sexy na babae na pig-arkila tanganing mag-espiya sa pamilya ni Olivia asin na mahuhulog sa pagkamoot ki Jonas ( Zoren Legaspi ).
* Pakalihis nin duwang taon kan 2004, nagluwas giraray siya sa telebisyon na nagbida sa *Maid in Heaven* asin *Panday* .
* Dangan siya nagin bisita sa *[[Pinoy Big Brother|Pinoy Big Brother: Celebrity Edition]]* .
* Dangan kan 2009, nagbalik siya sa GMA Network tanganing magbida sa *Daisy Siete* (Tarzariray: Amazonang Kikay).
* Si Bovick dangan nagbisita sa TV5 kan siya magluwas sa *Star Confessions* .
* Kan 2014, si Bovick nagbalik sa ABS-CBN asin nagkaigwa siya nin pabalik-balik na papel sa haloy nang serye sa telebisyon kan pamilya, *an Be Careful With My Heart* bilang si Lucinda Quijano, an ina ni Joni ( Shy Carlos ).
* Sa amay na parte kan 2015, siya an nagbida sa serye sa TV sa hapon *na Nasaan Ka Nang Kinahanglan Kita* bilang si Ching Galvez na iyo an pinakamarahay na amigo ni Cecilia ( Vina Morales ) asin ina ni Joel ( Joshua Garcia ).
* Kan 2018, nagluwas man siya sa serye sa TV sa hapon *na Kadenang Ginto* bilang si Myrna Bartolome na dating agom ni Kulas ( Ronnie Lazaro ), Ina nin tolong aking lalaki, kaiba si Carlos ( Adrian Alandy ).
* Kan 2021, si Bovick nagbida sa primetime na serye sa telebisyon *na Init sa Magdamag* bilang si Celia Macatangay, na iyo an ina ni Rita ( Yam Concepcion ).
* Kan 2022, si Bovick nagbalik sa GMA Network tanganing mag-ayon sa cast sa romantikong dramang serye sa telebisyon *na What We Could Be* bilang Melba Macaraeg na ina ni Cynthia ( Ysabel Ortega ).
* Kan 2023, siya an nagganap bilang antagonist role sa action primetime na serye sa telebisyon na *Black Rider* bilang Lorna Santos-Dimaculangan na iyo an maraot na bayaw asin karibal ni Pretty ( Herlene Budol ).

## Pelikula

### Sine

### Telebisyon

## Diskograpiya

### Mga Solo

* Baso ni Maria
* Gatas ni Papa
* Gusto Ko Ng Nota
* Prinsesa
* Sapatos Ni Sion
* Astig Ang Syota Ko
* Sakyan Mo Ako
* Ayoko Ng Bitin
* Nota

## Toltolan
Purita Kalaw Ledesma

**Si Purita Kalaw Ledesma** (Pebrero 2, 1914 - Abril 29, 2005) sarong parasurat asin kritiko nin arte asin kagmukna kan Kasararoan nin Sining kan Filipinas kan 1948 .

## Amay na buhay
Si Purita Villanueva Kalaw namundag sa Manila kan Pebrero 2, 1914, sa opisyal kan gobyerno na si Teodoro M. Kalaw (1884-1940), na kan panahon na idto nagserbing representante gikan sa Batangas, asin peryodista asin beauty queen, Purificacion (Pura) Villanueva Kalaw (1886-1954). An saiyang ina na si Pura sarong prominenteng parasurat asin sufragista. An tugang ni Purita na si Maria Kalaw Katigbak nagin senador, siring man an saindang manugang na si Eva Estrada Kalaw . Si Purita Kalaw nag'adal nin pinong arte sa Unibersidad kan Pilipinas asin nag'adal nin dugang pang pag'aadal sa arte asin disenyo sa Unibersidad kan Michigan .  Igwa siyang duwang master's degree, saro sa edukasyon asin saro sa edukasyon sa arte, an huri natapos kan siya 72 anyos. 

## Karera
Kan 1948, si Purita Kalaw Ledesma nagtogdas kan Art Association of the Philippines  asin nagin presidente kan organisasyon.  Si Kalaw Ledesma man an namamahala kan kompanya nin real estate kan pamilya, LP Kalaw, Inc.,  asin nag-atender sa sarong kumperensya sa Boston sa kapasidad na iyan kan 1960. 

An mga libro ni Kalaw Ledesma kabali *an The Struggle for Philippine Art* (1974, kaiba si Amadis Maria Guerrero); *Edades: Pambansang Artista* (1979, kaiba si Amadis Maria Guerrero, manungod ki Victorio Edades ); *The Biggest Little Room* (1987, manungod sa Philippine Art Gallery); asin *And Life Goes On* (1994, sarong autobiograpiya).     An saiyang essay kan 1955 na "Sarong Kritikal na Pag-analisar kan Modernong Pintura sa Pilipinas Ngonyan" pigkokonsiderar pa man giraray bilang sarong importanteng teksto sa temang ini.  Nagpublikar man siya nin libro sa pagluto, *Family Recipes*, kan mga taon 1980. 

## Personal na buhay asin legasiya
Si Purita Kalaw nagpakasal ki Rafael Ledesma.  Nagkaigwa sinda nin apat na aking babae, si Rita, Consuelo, Ada, asin Lourdes. Si Kalaw Ledesma nakaeksperyensya nin nakakapaluyang stroke kan taon 2000 asin nagadan kan Abril 2005, sa edad na 91 anyos. 

Kan 2010 nagkaigwa nin eksibit nin mga obra kan mga artistang Pilipino gikan sa personal na koleksyon ni Kalaw Ledesma, na ginibo sa Museo Ayala sa Makati .  Igwa nin Purita Kalaw Ledesma Prize para sa Art Criticism, na iprinesentar kan Ateneo Art Gallery asin kan Kalaw-Ledesma Foundation, "tanganing mapakusog an kritikal na diskusyon kan publiko manungod sa mga eksibisyon asin mga obrang arte." 

## Toltolan
Alessandra De Rossi

**Si Alessandra de Rossi** (namundag na **Alessandra Tiotangco Schiavone** kan Hulyo 19, 1984) sarong aktres asin parasurat na Filipina. Midbid sa saiyang dramatiko asin komedya na mga pagganap sa independienteng pelikula asin telebisyon, siya nagdebut sa screen sa serye nin komedya *!* *Oka Tokat* . An saiyang pag-uswag nangyari kan siya nagganap bilang Valentina sa seryeng *Darna* na nagdara sa manlaen-laen na mga papel na pansuporta asin antagonista sa telebisyon. An saiyang obra nakaresibe nin mga pag-omaw gikan sa manlaen-laen na mga organisasyon na nagtatao nin premyo kabali an sarong ASEAN International Film Festival and Awards, tolong FAMAS Awards, tolong Gawad Urian Awards, tolong PMPC Star Awards para sa mga Pelikula asin sarong QCinema International Film Festival Award . 

## Karera
Kan 2017, si De Rossi nag-co-star sa romantikong komedya na pelikula *na Kita Kita*, na kaiba an komedyante na si Empoy Marquez . An pelikula sa kahurihurihi nagin pinakahalangkaw an kitang Filipinong independienteng pelikula sa gabos na panahon, na nagganar nin ₱300 milyon (mga US$5.88 milyon) sa laog nin tolong semana kan iluwas kaini. Huli sa popularidad kan pelikula, an mga pinagkukuanan kan media sa pag-aling-aling sa Pilipinas pig-apod an saindang pagpares na "AlEmpoy". 

Pagkatapos kan saiyang mapangganang pagladawan sa *Kita Kita*, si De Rossi nanuga na dai na maako nin mga papel na antagonista sa arin man na telebisyon asin mga tampok na pelikula.  Si De Rossi nagbalik sa Viva kan siya nagpirma nin eksklusibong kontrata sa Viva Artists Agency asin ginibo an saiyang negosyo sa produksyon nin pelikula na pinag-iribahan kan Viva Films na an pangaran AWOO, acronym kan "A World of Our Own"; an saiyang enot na pelikula *na Magic Kingdom* pigprodusir asin pigluwas kan Viva Films kan 1997. 

Siya asin si Marquez nagbalik bilang sarong grupo nin pagkamoot sa saindang pinakabagong pelikula, *Walang KaParis*, na pigprodusir kan Viva Films. 

## Pelikula

### Sine

### Telebisyon / Digital na Serye

## Diskograpiya

## Toltolan
Erika Jayne

**Si Erika Girardi** (bisto sa apod na, **Chahoy,** namundag kan Hulyo 10, 1971),  asin midbid sa propesyon bilang **Erika Jayne**, na sarong Amerikanong parakanta, personalidad sa telebisyon asin aktres. 

## Amay na buhay
Si Erika Girardi namundag sa Atlanta, Georgia,  kan taongsHulyo 10, 1971, sa nagsosolong ina na si Renee Chahoy.  Naghale an saiyang ama kan si Erika 9 na bulan pa sana. 

## Toltolan
Barbie Ferreira

Si **Barbara** " **Barbie** " **Seppe Ferreira,**   ay namundag kan Disyembre 14, 1996    sa sarong Amerikanong aktres asin modelo. Bisto siya sa saiyang papel bilang Kat Hernandez sa serye kan HBO na *Euphoria* kan taong 2019–2022. 

## Amay na buhay
Namundag si Ferreira sa East Harlem sa New York City .  Siya nag-erok kan saiyang mga enot na taon sa syudad kan Siyudad nin Nueva York asin kan huri nagbalyo sa Maywood, New Jersey .  Nag-adal siya sa Hackensack High School .  Si Ferreira gikan sa Brazil, asin pinadakula kan saiyang ina, tiya asin lola.

## Karera

### Pagmodelo
Kan siya tin-edyer pa, nagpoon si Ferreira kan saiyang karera sa paagi nin pagpadara kan saiyang mga retrato nin pagmodelo sa kan American Apparel .   Poon kaidto, nagmodelo na siya para sa mga tatak kabali an Aerie,  Adidas,  Asos,  Forever 21,  H&amp;amp;M,  Missguided,  asin Target .  

### Pag-arte
Siya ay nagbida sa *How to Behave*, an ika-10 yugto na serye kan Vice manungod sa etiketa. Huli kaini, nanggana siya nin Webby Award para sa Pinakamarahay na Personalidad/Host sa Web.  Nagbida man siya sa *Teen Vogue* web series *na Body Party*, manungod sa positibong hawak. 

Dugang pa, si Ferreira nagganap bilang Ella sa duwang episode kan serye kan HBO *na Divorce* asin kabali sa mga bitoon kan serye kan HBO *na Euphoria* sa enot na duwang season kaini, na nagganap bilang high-schooler na si Kat. Kan Agosto 2022, pig-anunsyo ni Ferreira na dai na siya mabalik sa *Euphoria* para sa ikatolong season kaini huli sa mga soboot dai pagkakaoyon sa kagmukna kan serye na si Sam Levinson .  

## Toltolan
Maina Sage

Si **Maina Sage** sarong politiko kan Pranses na Polynesia asin dating Ministro kan Gabinete . Siya miyembro kan Asembleya kan Polinesia Pranses poon 2008 abot 2017,  asin miyembro kan Asamblea Nasyonal para sa 1st constituency kan Polinesia Pranses poon 2014 abot 2022. Siya sarong miyembro kan Tapura Huiraatira .

## Biograpiya

### Amay na karera sa pulitika
Kan 29 Disyembre 2006 naglaog siya sa Gobyerno kan Pranses na Polinesia kan Gaston Tong Sang bilang Ministro kan Turismo asin Kapalibutan, sarong posisyon na kinapotan niya sagkod Setyembre 2007. Kan 2008, siya napili na magin representante sa Asembleya kan Polinesia Pranses bilang miyembro kan Tahoera'a Huiraatira . Naelihir giraray kan Mayo 2013, siya nagin pamayo kan Komite sa Ekonomiya, Pananalapi, Badyet asin Serbisyo Publiko. Bilang sarong representante, si Sage nagtukaw sa grupong Rassemblement pour une majorité autonome (RMA). Kan 11 Mayo 2015, siya nagin Bise-Presidente kan Komite sa mga Institusyon, Internasyonal asin European na mga Gibo asin Relasyon sa mga Munisipyo.

### Miyembro kan Asamblea Nasyonal
Kandidato para sa 2014 by-election sa 1st constituency kan French Polynesia, na tinipon tanganing salidahan si Édouard Fritch, Presidente kan Asembleya kan French Polynesia, siya an nanggana kan absolutong mayoriya kan mga boto sa enot na hugna kan 14 Hunyo 2014. Alagad, an hababang partisipasyon dai nagtugot para sa sarong balidasyon kan eleksyon asin nag-imponer kan organisasyon nin ikaduwang hugna kan 28 Hunyo, na kun saen siya naelihir na may 58% kan boto. 

Sa pagmukna kaini kan Pebrero 2016, nag'ayon siya sa autonomong partido pulitikal na Tapura Huiraatira, na pigtogdas ni Édouard Fritch, na poon kaidto nagin Presidente kan French Polynesia . Si Sage naelihir giraray sa Parliamento kan 2017 na eleksyon lehislatibo . 

Durante kan ika-15 lehislatura kan Ika-limang Republika kan Pransia, siya nagtutukaw sa Komite sa Konstitusyonal na mga Akta, Lehislasyon asin Pangkagabsan na Administrasyon.  Siya sarong miyembro kan European Affairs Committee,  asin miyembro kan Delegasyon sa ibang nasyon.  Siya an Presidente kan International Study Group sa mga Isla kan Pasipiko  asin Presidente kan misyon nin impormasyon sa pamamahala kan mga mayor na pangyayari sa klima sa mga littoral zone kan Pransya asin Overseas.  Siya an Bise-Presidente kan France – India Friendship Group  asin kan France – Brazil Friendship Group. 

Kan ika-12 nin Marso 2020, si Sage nagpositibo sa COVID-19 . Siya an pinakaenot na kaso durante kan pandemya nin COVID-19 sa French Polynesia . 

Nagtutuyo siyang magtindog sa 2022 na eleksyon sa parlamento . 

## Mga Toltolan
Laurence Trastour-Isnart

**Si Laurence Trastour-Isnart** (namundag kan 6 Marso 1972) sarong Pranses na politiko na nagrerepresentar sa The Republicans . 

## Karera sa politika

### Karera sa lokal na pulitika
Si Trastour-Isnart naelihir na konsehal munisipal kan Cagnes-sur-Mer, sarong delegado para sa amay na pagkaaki, poon 1998 sagkod 2001. Poon 2001 abot 2017, siya deputadong alkalde. Sa pag'oltan kan 2014 asin 2016, siya nagtutukaw sa Nice Côte d'Azur metropolis.

Kan 2015, si Trastour-Isnart naelihir na konsehal rehiyonal para sa rehiyon kan Provence-Alpes-Côte d'Azur sa listahan ni Christian Estrosi. Siya an bise-pamayo kan komisyon na "hayskul, pag-aprentis, pagsasanay sa bokasyonal".

### Miyembro kan Asamblea Nasyonal
Si Trastour-Isnart naelihir sa French National Assembly kan 18 Hunyo 2017, na nagrerepresentar sa ika-6 na konstituwensya kan Alpes-Maritimes .  Sa parlamento, si Trastour-Isnart sarong miyembro kan Komite sa Depensa. 

Dugang pa sa saiyang mga asignasyon sa komite, si Trastour-Isnart nagseserbing presidente kan grupong France-Slovenia  asin bise-presidente kan mga grupo nin pakikikatood sa Sweden,  Ireland  Peru,  Brunei-Malaysia,  Kazakhstan  asin North Macedonia.  Siya man sekretarya kan sarong dosena nin mga grupo nin pakikikatood, kabali an mga grupo nin pakikikatood na Pransya-Monaco  asin Pransya-Finland 

Dugang pa, si Trastour-Isnart nagpartisipar sa nagkapirang grupo nin pakikikatood arog kan Israel,  South Korea  o South Africa  Siya parte man kan nagkapirang internasyonal na grupo nin pag-aadal arog kan saro sa relasyon sa Santa Sede .  o an saro sa mga kahaputan na may relasyon sa pagpahiwas kan ekonomiya kan Taiwan 

Poon kan 2022, si Trastour-Isnart nagin man miyembro kan delegasyon kan Pransia sa Parliamentary Assembly kan Konseho kan Europa (PACE). Sa Asembleya, siya nagseserbi sa Komite sa mga Gibohon Sosyal, Salud asin Sustenableng Pag-uswag. 

Sa eleksyon sa liderato kan mga Republikano kan 2017, inendorso ni Trastour-Isnart si Laurent Wauquiez bilang pamayo. 

Nawara an saiyang tukawan sa enot na hugna kan 2022 na eleksyon lehislatibo kan Pransia . 

## Personal na buhay
Si Trastour-Isnart may agom asin igwa nin tolong aki 

## Hilingon man

* 2017 eleksyon sa lehislatura kan Pransia

## Mga Toltolan
Xyza Cruz Bacani

**Si Xyza Cruz Bacani** (namundag 1987) sarong Pilipinang retratista sa tinampo asin retratista nin dokumentaryo.  Midbid siya sa saiyang mga itom-asin-puti na mga retrato kan Hong Kong asin mga proyektong dokumentaryo manungod sa migrasyon asin an mga interseksyon kan trabaho asin mga deretso pantawo. Saro siya sa mga Human Rights Fellows kan Magnum Foundation asin siya an resipyente kan sarong resolusyon na ipinasar kan Kamara de Representantes kan Pilipinas sa saiyang onra, an HR No. 1969. Si Xyza saro sa 100 Women of the World kan BBC 2015,  30 Under 30 Women Photographers 2016, Forbes 30 Under 30 Asia 2016, asin sarong Fujifilm Ambassador.  Siya an resipyente kan mga grants gikan sa Pulitzer Center on Crisis Reporting 2016,  WMA Commission 2017,  asin parte kan Open Society Foundations Moving Walls 24. 

## Amay na buhay
Si Bacani nagdakula sa Bambang, Nueva Vizcaya, an pinakamatua sa tolong magturugang. Nag-adal siya nin bachelor's degree sa nursing sa Saint Mary's University sa Bayombong bago nag-untok asin naghale sa Filipinas tanganing makatipon nin pundo para sa edukasyon kan saiyang mga tugang.

## Karera
Sa edad na 19, nag-iba siya sa saiyang ina sa Hong Kong, na nagtatrabaho bilang yaya para sa sarong mayaman na pamilya sa Mid-Levels . Si Bacani nagpoon na magkua nin mga kaswal na retrato pagkatapos na bakalon an saiyang enot na digital single-lens reflex camera na may pautang sa saiyang among.   An saiyang interes sa potograpiya nagtalubo kan siya nasa kolehiyo pa, alagad dai niya kayang bakalon an saiyang sadiring kamera kan panahon na idto. Siya ngonyan sarong bilog na panahon na retratista na nagtatrabaho sa manlaen-laen na dai pa narereport na mga proyekto sa bilog na kinaban.

## Mga gibo
Sa saiyang manlaen-laen na mga imahe sa pagretrato sa tinampo kan sosyedad kan Hong Kong, pigkobrehan niya an mga protesta sa Hong Kong kan 2014 sa Central asin pigdokumento an buhay kan ibang mga katabang sa harong sa Bethune House Migrant Women's Refuge sa Jordan, Hong Kong .  

An saiyang trabaho nakakua nin mga pagkumpara sa mga kinua kan Amerikanong retratista sa tinampo na si Vivian Maier, na nagtrabaho man bilang sarong yaya; alagad, pigbabaliwala ni Bacani an pagkumpara, na gustong an saiyang trabaho magtindog sa sadiri kaini.  

## Mga Eksibisyon

* Nob 2014 &#x2013; Konsulado Heneral kan Filipinas, Hong Kong 
* Disyembre 2014 &#x2013; Foreign Correspondents' Club, Hong Kong 

## Magnum Foundation Human Rights Fellowship
Kan 2015, si Xyza nanggana kan prestihiyosong Magnum Foundation Human Rights scholarship sa New York University, na iyo an mababayadan saiya tanganing makapag-enrol sa Tisch School for the Arts na anom na semanang kurso sa potograpiya.  Dangan nakua niya an saiyang MA sa Arts Politics gikan sa NYU kan 2022, sa ibong kan kakulangan nin sarong undergraduate degree.

## Mga Toltolan
Andres Muhlach

Si **Antonio Andrés Bonnin Muhlach**(; (namundag Nobyembre 5, 2001), sarong Filipinong aktor, modelo. Siya aki ni Aga Muhlach asin Charlene Gonzales asoin kakambal ni Atasha Muhlach.  Siya midbid sa saiyang papel bilang *Mark Keifer Watson* sa web series na Ang Mutya ng Section E.

## Kaamayi nin buhay asin background
Si Muhlach namundag 5:08 nin aga kan Nobyembre 5, 2001 sa Makati Medical Center kan Makati, Metro Manila, sa aktor na si Aga Muhlach asin dating beauty queen, modelo, asin host na si Charlene Gonzales. Siya may kakambal na babae, si Atasha Muhlach, na namundag duwang minutp mas enot saiya asin igwa pa man mas matuang tugang na lalaki sa ama na si Luigi "Iggy Boy" Muhlach, aki ni Aga sa aktres na si Janice de Belen. Siya asin si Atasha binunyagan kan Enero 8, 2002 sa Saint James the Greater Parish nin Muntinlupa.

Siya naggradwar sa haiskul sa Brent International School asin ngapit nagklase sa Espanya ta mag'adal nin Arte sa kolehiyo. 

## Karera
Kan Enero 2024, si Muhlach nagpoon kan saiyang karera sa pagpirma nin exclusive contract ki  Manny V. Pangilinan, chief executive kan MVP Group of Companies asin Vic del Rosario, chairman kan Viva Communications. 

## Kredito sa akting
### Telebisyon

## Hilnga man

* List of Filipino male actors
* Television in the Philippines

## Toltolan
Barbara Neumann

**Barbara Zsusanna Neumann** (née **Beer**; 30 Nobyembre 1914 – 25 Nobyembre 2002) sarong Hunggaro na mineralohista asin siyentipiko sa dalipay na nag-imbento kan sintetikong laponite na daga. Kan 2022, an Mineralogical Society of Great Britain asin Ireland nginaranan an saindang senior medal sa saiyang onra.

## Biograpiya
Neumann (née Beer) namundag sa Szolnok, Hungary kan 30 Nobyembre 1914, sa mga magurang na Hudyo. Nagbalyo siya sa Budapest, asin nakatapos nin sarong kurso sa pisika, asin doktorado sa X-ray diffraction. Kan 1939, naagom niya si Gyorgy Emődi. Si Emődi ipinadara sa hukbo asin nagadan huli sa tipus sa kapinunan kan Ikaduwang Gerang Pankinaban. Durante kan saiyang PhD, pinag-adalan ni Neumann an mga estrukturang mineralohikal kan mga dalipay gamit an X-ray diffraction. Saro sa mga sampol na saiyang pinagtrabahohan iyo an natural na dalipay na inaapod na Fuller's earth, na itinao kan Fuller's Earth Union (FEU). Kan 1939, si Neumann nagsurat sa FEU na nagsusuherir na makakatabang siya na mapakarhay an saindang produkto. Kasunod kan sarong interbyu, si Neumann nakakua nin trabaho sa kompanya, asin nagbalyo sa Redhill, Surrey. An Fuller's Earth Union Limited nakisumaro sa mga industriya kan Laporte kan 1954, alagad si Neumann nagdanay sa kompanya sagkod na siya nagretiro, sa edad na 60, kan 1974.

Kan 1962, si Neumann nag-patente nin sarong sintetikong hectorite clay, na inapod niyang laponite. Ini an nagin pinakaenot na sintetikong mineral na dalipay na nagin matrayumpo sa komersyo, na may mga gamit sa mga produkto poon sa mga pintura asin mga patong sagkod sa mga katalista asin mga komposit. An Laponite napatente kan 1970 sa Estados Unidos. An laponite sarong nanomateryal, na gibo sa saradit na kristal na korteng disk na parati nagpoporma nin pinong puting pulbos. Saro ini sa mga enot na halimbawa nin sarong nanomateryal na ginibo sa sarong industriyal na eskala. An Laponite rehistrado asin piggigibo kan BYK Additives &amp; Instruments, asin ginagamit sa kadakol na aplikasyon, huli sa saiyang pagkadakol nin gamit asin kawiliwiling pisikal asin kemikal na mga propyedad. An Laponite nasambit sa labing 3000 na patente asin sa labing 2500 na publikasyon sa pagsiyasat asin nagin instrumento sa paggibo kan enot na mga pinturang daing-tagdo, kaiba an iba pang mga produkto.

Sa kagabsan kan saiyang karera, si Neumann sarong aktibong miyembro kan Clay Minerals special interest group (CMG) kan Mineralogical Society. Siya an pinakaenot na babaeng pamayo kan CMG poon 1967 sagkod 1969. Kan Abril 1949, si Neumann nagpakasal ki Franz Neumann, sarong dulag na taga-Austria. Nagkaigwa sinda nin duwang aki, namundag kan 1950 asin 1952. Si Franz Neumann nagadan kan 1971. Si Neumann nagadan kan 25 Nobyembre 2002, pakatapos nin stroke. Kan 2022, an Mineralogical Society pinangaranan an saindang senior medal para sa 'ekselente sa mineralogy' na Neumann Medal, bilang pag-onra ki Neumann asin bilang pagmidbid sa saiyang mga kontribusyon sa larangan nin mineralogy.

## Mga Reperensya
Pwersa Espasyo nin Estados Unidos

An **Pwersa Espasyo nin Estados Unidos** (**USSF**) iyo an pwersa espasyong sanga kan Departamento nin Depensa nin Estados Unidos. Ini an saro sa anom na Pwersa Armada nin Estados Unidos asin saro sa walong unipormadong serbisyo nin Estados Unidos. Ini an saro man sa inedpendyenteng pwersa espasyo sa kinaban.

An Pwersa Espasyon nin Estados Unidos sinususog an saiyang ginikanan sa Air Force, Army, asin Navy na programa militar espasyo na m inukna durante kan  pagbutwa kan Cold War. An EU na pwersa espasyo militar enot nagpartisipar sa combat operations duranter kan Vietnam War asin nagpartisipar sa lambang operasyon militar kan Estadpos Unidos mangyari sa lambang okasyon arog kan Persian Gulf War, na pignota na "first space war." An Strategic Defense Initiative asin pagmukna kan Air Force Space Command kan mga 1980 nagmarka bilang pagbuhay asin pagtalubo kan operasyon espasyo militar.

## Toltolan
María Lorena Ramírez

Si **María Lorena Ramírez Hernández** (namundag kan Enero 1, 1995) sarong katutubong paradalagan nin halawig na distansya na kabali sa etnikong grupong Rarámuri. Nakaistar siya sa Rejocochi, sarong sadit na komunidad sa estado nin Chihuahua, Mehiko. Siya nagin midbid sa bilog na kinaban pagkatapos na manggana sa Cerro Rojo UltraTrail kan 2017, sarong karera sa ultra-distansya na 50 kilometros mantang nakasulot nin huaraches. Natapos niya sa oras na 07:20. Nakikipagkumpetensya siya na nakasulot nin tradisyonal na gubing, kaiba an saiyang trademark na halabang palda.

## Biograpiya
Si Ramírez namundag asin nag-erok sa lokalidad kan Ciénaga de Noragachi, sa munisipyo kan Guachochi. Inaataman niya an mga kanding kan saiyang pamilya, na naglalakaw nin 10 sagkod 15 kilometros aroaldaw kaiba ninda. Siya kabali sa sarong komunidad nin mga Katutubong Mehikano, an Rarámuri, na midbid sa kasaysayan huli sa saindang pakatagal asin huli sa saindang kakayahan sa pagdalagan sa halawig na distansya; sa katunayan, an terminong Rarámuri nangangahulugan na "magian na mga bitis".

An saiyang tugang na lalaki, an saiyang ama, asin an saiyang lolo nagin man mga paradalagan. An saiyang tugang na lalaki, si Mario, nagpartisipar sa parehong mga karera arog niya. Si Ramírez nagpartisipar pa ngani sa mga karera sa mas harayo (100 km) asin, sa nagkapira, saro sa mga kaenot-enote.

Kan 2019 si Ramírez an tema kan sarong dokumentaryo kan Netflix, *Lorena, Light-Footed Woman*. Kan Oktubre 2019, nagluwas siya sa cover kan *Vogue Mexico*.

## Mga Reperensya
Henry Lim Bon Liong

Si **Henry Lim Bon Liong** (林育慶; 1951 o 1952 – Agosto 2, 2024) sarong Filipinong negosyante na chief executive officer (CEO) kan Sterling Paper Group of Companies, S.P. Properties, Inc., SL Agritech Corporation asin nagin myembro kan governing council kan Philippine Council for Agriculture, Forestry, and Natural Resources Research and Development (PCARRD) poon 2005 abot 2007.

## Kaamayi nin buhay
Namundag ki Maria Co Chiao Ti Lim asin Lim Seh Leng, si Henry nagdakula sa Tsino Filipinong pamilya sa Filipinas. Kan siya akion pa, sinda nag'eestar sa sarong-kwarto sanang apartment na mayo ngani nin kasilyasan. An mga magurang niya kadaklan pigtataram Hokkien. Sa pag'igot kan saiyang ama', sinda nakakua nin Filipino citizenship. Si Henry nag'adal sa St. Jude Catholic School. An saiyang ama tinugdas an Sterling Bookbinding na an mayor na produkto iyo an Sterling Family Photo Album. An bookbinding na negosyong ini nagdakula asin nagin nang Sterling Paper Products Enterprises kan 1961, na an mga gamit eskwelahan asin pang-opisina kairipohan saka photo albums an darang mga produkto. Kan 1976, si Lim Seh Leng nagadan asin si Henry bilang iyo an matua, nagkapot na sa pagmaneho kan negosyo.

## Komo negosyante
Huli kan pagpadalagan ni Henry, an negosyo napatalubo pang husto. Dakul pang mga produkto an dinara asin dakul pang mga outlet an tinugdas.

Si Lim naglaog man sa negosyong real estate, na pigmukna para igdi an S.P. Properties, Inc. asin an sarong huri pang palakaya niya iyo an produksyon kan hybrid rice, paagi kan pagtugdas kan SL Agritech Corporation kan Septyembre 2006. An SL Agritech Corporation tuyong maresolberan an pagkukulang kan bagas sa Filipinas. Ini na ngonyan an mayor na paradistribuir nin hybrid seed sa Filipinas asin ngonyan nagdakula nang gayo asin nag'eeksport na nin bagas sa magkapirang mga nasyon arog kan Malaysia, Singapore, Indonesia, asin Madagascar.

Siya an presidente kan Federation of Filipino Chinese Chambers of Commerce and Industry Inc. (FFCCCII) poon 2019 abot 2021.

## Buhay personal asin pagkagadan
Si Lim naagom si Rita Ong asin igwang limang aki. Siya nagadan kan Agosto 2, 2024, sa edad na 72.

## Panluwas na takod
* 

## Toltolan

*"Governing Council has 3 new members." (accessed on December 11, 2007).
*"Indon state firm reports good harvest with hybrid rice seeds."  (accessed on December 11, 2007).
*"Hybrid rice firm targets fast food needs." (accessed on December 11, 2007).
* Almazan, Alec. *A 'Sterling' Example of Entrepreneurship, Henry Lim Bon Liong.* NEGOSYO. Quezon City: ABS-CBN Publishing, 2006.
Halangkaw na Paadalan nin Manuel Araullo

An **Manuel Araullo High School**, mas bistado bilang an *Araullo High School*, namomogtak sa Ermita, Manila, Pilipinas, iyo saro sa mga pinakagurang na pampublikong halangkaw na paadalan sa Syudad nin Manila.

## Mga panluwas na takod
*  ''Araullo High School''
*  ''Sistemang Impormasyon nin Araullo High School''
Elisse Joson

Si **Maria Chriselle Elisse Joson Diuco** (namundag Enero 6, 1996) sarong Filipinong aktres. 

## Buhay personal
Si Maria Chriselle Elisse Joson Diuco namundag sa Balanga, Bataan. Siya an iyo-iyong aking babae ni anesthesiologist asin daragang ina, na si Christine Joson, asin sa biyang na ama. Siya nag'atender klase sa Bataan Montessori School kan elementarya.

## Filmograpiya
### Telebisyon

### Pelikula

## Mga Gawad asin Nominasyon

## Tololan

## Personal life

Si Maria Chriselle Elisse Joson Diuco ipinangaki sa Balanga, Bataan. Solong aki siya kan anesthesiologist asin solong magurang na si Christine Joson, asin nawarang ama. Nag-atendir siya nin elementarya sa Bataan Montessori School.

Sa edad niyang 7, nag-atendir si Joson nin manlain-lain na mga workshop sa pag-arte asin pagkanta kun sain siya masusupgon. Dae naghaloy, nag-migrate an pamilya ni Joson hali sa Pilipinas paduman sa Amerika asin nag-istar sinda duman nin pirang taon. Nagklase siyang hayskul sa Inderkum High School sa Sacramento, California. kan nag-iistar sinda duman, nakaranas siya nin bullying ta dae siya nakakataram nin marhay nin English. Siring man kan naranasan niya, nagkaigwa siya nin kumpiyansa sa saiyang sadiri. Kan pagbalik ninda sa Manila, ginamit niya an saiyang  nakuang kumpiyansa asin pinadagos an saiyang hilig sa pag-arte. Sa edad na 16, saro siya sa nagin artista kan Star Magic sa ABS-CBN asin nag-enrol siya sa Quezon City Science High School na nagtapos na may onra.

Nag-adal siya nin AB Fashion Design asin Merchandising sa De La Salle-College of Saint Benilde. An saiyang pagkahilig sa fashion hali sa impluwensya kan mga ginibo ni Alexander McQueen. Ogwang relasyon si Elisse sa saiyang kapareha na si McCoy de Leon. May saro sindang aking babayi na si Felize de Leon, na ipinabisto sa *Pinoy Big Brother: Kumunity Season 10*.

## Karera

Si Joson nagpuon sa industriya nin entertainment sa edad na 16. Kan 2012, siya an kapareha kan parakanta na si Jovit Baldivino, sa sarong music video kan kantang "Tell Me". Kan 2013, nagin siyang pamilyar na mukha na nagluwas sa manlain-lain na show asin drama bilang suportang aktres, arog kan Cheska sa pang-agang serye sa telebisyon na *Be Careful With My Heart*. Nagin saro sa nagbida bilang si Erica sa primetime na serye sa TV na  *Sana Bukas pa ang Kahapon* na pinagbidahan ni Bea Alonzo asin Paulo Avelino.

Kan 2014, nag-bida siya bilang saro sa mga 'mean girls' sa teen romantic, comedy-drama na pelikula, *She's Dating the Gangster* na binidahan ni Kathryn Bernardo asin Daniel Padilla.

Kan 2015, ginibo niya an saiyang pinakaenot na digital na pelikula (Indie film) na *Saranghaeyo #Ewankosau* kaibanan si Barbie Forteza asin Francis Magundayao.  pelikula namidbid siya bilang saro sa mga nominado bilang 'New Movie Actress of the Year' na kategorya sa 32nd PMPC Star Awards for Movies.
Sonia Fowler

**Si Sonia Fowler** bisto sa pangaran na **Jackson,**  sarong fictional na karakter gikan sa soap opera kan BBC *na EastEnders*, na pig-ganap ni Natalie Cassidy . An saiyang enot na pagluwas kan December 2, 1993 asin siya naghale kan February 2, 2007. Nagbalik siya nin halipot  kan 2010 kaiba an ibang mga miyembro kan pamilyang Jackson,  asin nagluwas giraray sa soap poon 8 to 18 February 2010 asin giraray kan Enero 2011.  .   Nagbalik siya nin bilog na panahon kan 27 Hunyo 2017.  Naghale siya kan 8 Enero asin nagbalik kan 16 Abril.

## Toltolan
Caroline Hau

Si **Caroline Sy Hau** (namundag 30 Agosto 1969) sarong Tsino-Filipino autor asin akademiko midbid kan saiyang trabaho sa kultura asin literatura asin kan saiyang mga librong *The Chinese Question: Ethnicity, Nation and Region In and Beyond the Philippines* and *Necessary Fictions: Philippine Literature and the Nation, 1946—1980*.

Si Hau nakamit an B.A. sa Ingles sa University of the Philippines Diliman asin saiyang M.A. saka Ph.D. sa English Language and Literature haleng Cornell University. Siya nagsisirbe ngonyan na Propesor sa Southeast Asian literature sa Center for Southeast Asian Studies sa Kyoto University.

Si Hau kapwa-kagsurat nin blog an fellow writer na si Trixie Alano Reguyal tituladong  *ikangablog.*

## Mga Publikadong trabaho

* *Necessary Fictions: Philippine Literature and the Nation, 1946—1980.* Ateneo de Manila University Press. (2000).
* *On the Subject of the Nation: Filipino Writings from the Margins*, *1981—2004.* Ateneo de Manila University Press. (2004).
* *The Chinese Question: Ethnicity, Nation and Region In and Beyond the Philippines.* Ateneo de Manila University Press. (2014).
* *Recuerdos de Patay and Other Stories.* University of the Philippines Press. (2015).
* *Elite: An Anthology.* (Ed. with Katrina Tuvera and Isabelita O. Reyes) Anvil Publishing. (2016).
* *Elites and Ilustrados in Philippine Culture.* Ateneo de Manila University Press. (2017).
* *Tiempo Muerto: A Novel.* Ateneo de Manila University Press. (2019).

## Hilnga man

*Benedict Anderson
*Resil Mojares 
*Leloy Claudio
*Reynaldo Ileto
*Xiao Chua

## Toltolan
Pitong Danaw kan San Pablo

**An Pitong Danaw kan San Pablo** (Tagalog: *Pitong Lawa ng San Pablo*) iyo an pitong volcanic crater lakes na nakalakop sa Syudad kan San Pablo, sa probinsya kan Laguna, Filipinas.

## An mga danaw

An kanonikong listahan kan pitong danaw iyo an:
*Danaw Bunot
*Danaw Calibato (siring man *Kalibato*)
*An kambal na danaw kan Yambo asin Pandin
*Danaw Palakpakin (*Palacpaquin*, *Palacpaquen*)
*Danaw Muhikap (*Mojicap*, *Mohicap*)
*Danaw Sampaloc (*[[Tamarind|Sampalok]]*), an pinakadakulang danaw susog sa sukol.

## Toltolan
Mga danaw kan Pandin asin Yambo

An **Pandin asin Yambo** iyo an kambal na crater lakes na siniblag kan sarong hayakpit na pidaso nin daga. Kabtang sinda kan sistema nin Pitong Danaw sa San Pablo, asin namumugtak sa Brgy. San Lorenzo sa San Pablo, Laguna.

Pigsasabi na an Danaw Pandin iyo an "pinakamatuninong" sa pitong danaw kan San Pablo.

## Toltolan
Mark Carney

Si **Mark Joseph Carney** (namundag Marso 16, 1965) sarong Kanadyanong ekonomista asin politiko na primer ministro-elehido nin Kanada asin lider kan Partido Liberal poon pa kan Marso 9, 2025. Bilang lider  kan partidong namomoon, si Carney nagsangle ki Justin Trudeau komo iyo an sunod na primer ministro nin Kanada. Siya enot na nagsirbe bilang ika-8ng gobernador kan Banko nin Kanada poon 2008 sundo 2013 asin siya an ika-120 gobernador kan Banko nin Inglaterra poon 2013 abot 2020.

Si Carney namundag sa Fort Smith, Northwest Territories, asin nagdakula sa Edmonton, Alberta. Siya naggradwar may bachelor's degree sa ekonomiks sa Harvard University kan 1988, asin nagklase man sa University of Oxford, kun saen siya nagkamit nin master's degree kan 1993 asin doktorado kan 1995. Siya man nagkapot nin iba-ibang katongdan sa Goldman Sachs bago nagtrabaho sa Banko nin Kanada komo katuwang na gobernador kan 2003. Kan 2004, siya nanombrahan na senior associate deputy minister nin Department of Finance Canada. Kan 2007, si Carney pignombrahan na  Gobernador nin Banko nin Kanada, kun saen siya an responsableng gayo sa polisya pinansya kan Kanada durante kan krisis pinansyal sa kinaban. Siya namoon sa banko sentral nin Kanada hanggan 2013, kun kasuarin siya  pignombrahan na Gobernador nin Banko nin Inglaterra, kun saen  siya an naggiya sa pagsabat sa problemang binunga kan Brexit asin kan mga enot na pakol kan COVID-19 na pandemya.

Paghale niya sa central banking, si Carney nagsirbe bilang chair asin pamayo kan impact investing sa Brookfield Asset Management asin komo chair sa hunta direktiba kan  Bloomberg L.P. Siya man nanombrahan na United Nations Special Envoy para sa climate action asin pinansya. Si Carney nagpapel man bilang saro sa impormal na konsultant  ki Kanadyano Primer Ministrong si Justin Trudeau durante kan COVID-19 pandemya asin ginibong chair kan economic task force nin Partido Liberal kan Septyembre 2024. Kaamayi nin 2025, siya nag'anunsyo kan saiyang intensyon na magkapot kan liderato kan Partido Liberal nin Kanada, asin ta nakamit niya ini kan Marso kan makua niya an 85.9% kan boto.

## Primer Ministro-elehido nin Kanada

Si Carney napili na Primer Ministro-elehido kan Domingo (Marso 9) kan Partido Liberal. Siya masumpa sa atubangan ni Gob. Gen. Mary Simon, an  representante sa Canada ni Hadeng   Charles III nin Britanya ngonyan na semana. 

## Toltolan

n
Baldwin Kho

Si **Baldwin Kho** (namundag 29, 1971) sarong Filipinong artista biswal asin  humanitaryo. Siya an kagtugdas kan Center for Developmental Arts Manila, Inc.(CDAM), KAPAYAPAAN International Children's Art Festival kan 2009, siya an kagresibe nin   International Humanitarian of Peace award na iwinaras saiya kan Peace Pals International; Goodwill ambassador of Philippine League Against Epilepsy; kagmuknang Presidente kan Epilepsy Awareness and Advocacy, Inc. (Filipinas) kan 2005 asin direktor kan Bahay Tsinoy, Museo kan mga Insik sa Filipinas.

## Kaamayi nin buhay asin edukasyon
Si Kho namundag kan Enero 29, 1971, sa Binondo, Manila, an pinakamatua sa apat na magturugang sa pamilya ni Ronnie Ching asin Lily Kho. Naklam it niya an amay na edukasyon niya sa Chiang Kai Shek College, asin nag'adal Management Information Technology sa AMA Computer College, asin siya pa man dagos nag'entra sa College of St. Benilde - De La Salle University na kinua an kursong Painting sa giya ni Propesor Religioso. Siya sarong indibidwal na may helang na subi-subi (epilepsy).

## Karera
Kan taon na 1993, enot niya napundar an Art and Crafts Workshop sa Binondo Chinese Parish. Siya man aktibong suportador kan Autism of the Philippines; siya nagin youth servant leader sa Binondo Chinese Parish kan siya tin-edysarong pamanang kultural kan Dominican Order of Preachers asin kan etnikong mga Tsinong Katoliko na komumnidad sa Binondo.

## Bolunter sa gibo

Si Kho iyo an saro msa direktor kan Hunta kan Kaisa Para sa Kaunlaran, sarong kaayonan na bakong sa gobyerno,  na may kawsa nag'aandorog sa proaktibo asin mmapapalawig na partisipasyon sa komunidad nin mga Tsinoy para sa lokal asin nasyonal na pagpatalubo. 	

## Toltolan
Danaw Bunot

An **Danaw Bunot** iyo an sarong volcanic crater lake asin iyo an saro sa Pitong Danaw kan San Pablo, Laguna sa Filipinas. Namumugtak iyan sa Brgy. Concepcion, San Pablo City. Solamenteng  gikan sa sentro kan syudad, midbid an Bunot is huli sa pig-aataman na tilapia asin fishpens para sa Nilotica fingerlings. Igwa an Bunot nin normal na surface area nin  igwa nin maximum na rarom nin .

## Toltolan
Angela Bassett

Si **Angela Evelyn Bassett** (namundag kan Agosto 16, 1958)  sarong Amerikanong aktres. Midbid sa saiyang trabaho sa pelikula asin telebisyon poon pa kan mga taon 1980, siya nakaresibe nin manlaen-laen na mga pag-omaw, kabali an sarong Primetime Emmy Award asin duwang Golden Globe Awards, siring man mga nominasyon para sa duwang Academy Awards . Kan 2023, an magasin na *[[Time (magasin)|Time]]* nginaranan siya na saro sa 100 pinaka-impluwensyal na tawo sa kinaban,  asin nakaresibe siya nin Academy Honorary Award . 

Si Bassett nagkaigwa kan saiyang pag-uswag sa pagladawan kan parakanta na si Tina Turner sa biopic *na What's Love Got to Do with It* (1993), kun sain nagtao ini saiya nin Golden Globe Award asin sarong nominasyon para sa Academy Award para sa Pinakamarahay na Aktres . Nagkaigwa siya nin kapangganahan sa pagbida sa *Boyz n the Hood* (1991), *Malcolm X* (1992), *Waiting to Exhale* (1995), *Vampire in Brooklyn* (1995), *How Stella Got Her Groove Back* (1998), asin *Music of the Heart* (1999). Sa mga suminunod na dekada, nagkua siya nin mga papel sa dramang *Notorious* (2009), asin sa mga pelikulang aksyon na *Green Lantern* (2011), *Olympus Has Fallen* (2013), asin *London Has Fallen* (2016). Siya man an nagganap bilang Reyna Ramonda sa mga pelikula kan Marvel Cinematic Universe na *Black Panther* (2018), *Avengers: Endgame* (2019), asin *Black Panther: Wakanda Forever* (2022). Para sa huri, siya nanggana nin saro pang Golden Globe asin nominado para sa Academy Award para sa Pinakamarahay na Supporting Actress .

Sa telebisyon, si Bassett nagbida bilang Katherine Jackson sa miniseries *na The Jacksons: An American Dream* (1992). An saiyang pagganap ki Rosa Parks sa pelikula sa telebisyon *na The Rosa Parks Story* (2002) nagtao saiya nin nominasyon para sa sarong Emmy Award para sa Outstanding Lead Actress . An saiyang mga pagganap sa duwang seryeng  pantelebisyon nin FX horror anthology na *American Horror Story* nagtao saiya nin mga nominasyon para sa sarong Emmy Award para sa Outstanding Supporting Actress kan 2014 asin 2015. Kan 2018, si Bassett nagpoon na magprodusir asin magbida bilang sarong LAPD Sarhento sa Patrolya na si Athena Grant sa serye nin drama kan Fox *na 9-1-1* .

## Toltolan
Jessica Cox

**Si Jessica Cox** (namundag kan ika- 2 kan Pebrero taong 1983) iyo an pinakaenot na lisensyadong daing takyag na piloto sa kinaban, siring man an pinakaenot na daing takyag na black-belter sa American Taekwondo Association.    Namundag siyang mayong mga takyag huli sa pambihirang depekto sa pagkamundag.

## Amay na buhay
Si Jessica Cox naggradwar sa Unibersidad kan Arizona kan taong 2005 na may bachelor's degree sa sikolohiya asin sarong minor sa komunikasyon.   

Si Cox dai pa naggamit nin mga takyag na pustiso poon kan siya mag-14 anyos. Gamit an saiyang mga bitis arog kan paggamit kan kadaklan na tawo kan saindang mga kamot, kaya niya magmaneho, kaiba an iba pang mga bagay, arug nin sarong dai nabago na kotse na may daing limitasyon na lisensya, mag-type sa sarong keyboard sa 25 tataramon kada minuto, magbomba kan saiyang sadiring gasolina, magbugtak asin maghale kan saiyang mga contact lens.  Siya man sarong sertipikadong scuba diver. 

Si Jessica Cox naglayog sa sarong eroplanong may sarong makina sa kaenot-enote sa paagi kan Wright Flight kan 2004. Nakua ni Jessica an saiyang sertipiko bilang piloto kan ika-10 nin Oktubre taong 2008 pagkatapos nin tolong taon na pagsasanay asin kwalipikado na magpalayog nin eroplanong light-sport sa langkaw na 10,000 piye. Naresibe niya an saiyang pagsasanay sa paglupad sa paagi nin sarong iskolar sa Able Flight asin nagsolo sa irarom kan direksyon ni Parrish Traweek.   

An Sport Pilot Certificate ni Cox para sa sarong ERCO 415-C Ercoupe, na an Federal Aviation Administration pigdesignar na sarong light sport aircraft. Dinisenyo kan mga taon 1940, an Ercoupe ginibo na mayong mga pedal nin timon. Imbes, an timon magkakonektar sa mga aileron sa paagi kan sakal. An pambihirang disenyo na ini nagtutugot ki Cox na kontrolon an eroplano na an sarong bitis nagkokontrol kan sakal mantang an saro pang bitis nagkokontrol kan throttle.

Kan taong 2019, si Cox nag-ako nin 1946 Ercoupe 415-C (Serial number #3153) na may tail number N26R. Sinabi niya na gagamiton niya an eroplano tanganing ipalakop an misyon kan Rightfooted Foundation International na "an kapansanan dai nangangahulugan nin kawaran nin kakayahan". Kan Hulyo taong 2020, ginamit ni Cox an eroplano tanganing magselebrar nin ika-30 anibersaryo kan Americans with Disabilities Act sa paagi nin pagdara kan retiradong Senador Tom Harkin sa sarong biahe harani sa Washington, DC. Si Senador Harkin ang nag-pabisto kan Americans with Disabilities Act sa Senado kan Estados Unidos kan taong 1990.
Angelita Castro-Kelly

**Si Angelita Castro Kelly** (namundag na **Angelita Albano Castro**, Agosto 26, 1942 - Hunyo 7, 2015) sarong *space scientist*  asin pisisista.  Siya an pinakaenot na babaeng *Mission Operations Manager (MOM)* kan NASA . Siya an nangengenot asin nagsuperbisar kan mga misyon kan Earth Observing System sa panahon kan pag-uswag kaini. 

Namundag si Angelita Castro bilang pinakanguhod sa anom na magturugang sa Jones, Isabela kan Agosto 26, 1942 ,  alagad nagdakula siya sa Sampaloc, Manila. Sarong parmasyutiko an saiyang ina na si Eufemia Albano. An saiyang ama na si Dr. Miguel Castro,  iyo man ang nagsirbe bilang Kapitan kan United States Army Forces in the Far East sagkod na siya nagadan sa World War II. Siya an pinakanguhod sa anom na magturugang.
Elizabeth Warren

**Si Elizabeth Ann Warren** ( née **Herring** ; minundag kan Hunyo 22, 1949) sarong Amerikanong pulitiko asin dating propesor sa abogasiya na iyo an senyor na senador kan Estados Unidos hale sa Massachusetts, na nagseserbi poon pa kan 2013. Sarong miyembro siya Partido Demokratiko asin pighihiling na sarong progresibo,  Si Warren tinutukan an  proteksyon kan mga konsumidor, pantay na oportunidad sa ekonomiya, asin an sosyal na kaligtasan mantang yaon sa Senado. Si Warren sarong kandidato sa 2020 Democratic Party Presidential Primaries, na sa kahurihurihi na nagtapos sa ikatolo pagkatapos ni Joe Biden asin Bernie Sanders .

Si Warren namundag asin nagdakula sa Oklahoma, Siya sarong graduwado sa University of Houston asin Rutgers Law School sa Rutgers University–Newark asin nagtukdo nin abogasiya sa nagkapirang unibersidad, kabali an University of Houston, University of Texas sa Austin, University of  Pennsylvania, asin University of Harvard . Si Warren nakasurat nin 12 libro asin labi sa 100 na artikulo.
Sheila E.

**Si Sheila Cecilia Escovedo** (namundag kan ika-12 kan Disyembre taong 1957), na midbid sa pangaran sa entablado na **Sheila E.**, sarong Amerikanong parakanta, parasurat nin kanta, musikero, asin aktres. Pigbibilang na saro sa pinakadakulang musikero kan saiyang henerasyon; midbid siya sa mga kakayahan bilang sarong multi-instrumentalista, na parati mas gustong magtugtog nin tambol o perkusyon. Siya minsan inaapod na "Reyna nin Perkusyon".  An saiyang musika igwa nin manlaen-laen na estilo, kabali an R&amp;amp;B, funk, jazz, pop, synth-pop, latin pop, asin salsa.

Namundag asin nagdakula sa Oakland, California, nagpoon si Sheila kan saiyang karera sa musika bilang sarong percussionist para sa George Duke Band kan taong 1976. Naghale siya sa banda kan taong 1980. Naging  mapanggana siya sa pagluwas kan saiyang debut album *na The Glamorous Life* (1984) sa Warner Bros. Records. An mga solong album na "The Glamorous Life" asin "The Belle of St. Mark"naging mga internasyonal na sikat. An album nakakua nin apat na nominasyon sa Grammy Award; kaiba an saro para sa Pinakamarahay na Bagong Artista. An saiyang sinundan na album *na Romance 1600* (1985) nagprodusir nin saro pang nangengenot na internasyonal na hit na inaapod na "A Love Bizarre". Nagpaluwas siya nin duwa pang album sa Warner Bros. Records: *Sheila E.* (1987) asin *Sex Cymbal* (1991).
AnnaLynne McCord

**Si AnnaLynne McCord** (ipinangaki kan Hulyo 16, 1987) . Siya sarong Amerikanong aktres. Midbid siya sa pagganap nin mga papel na garo vixen.   Si McCord ang enot na nagin katanyagan kan 2007 bilang an nag-iisip na si Eden Lord sa serye sa telebisyon kan FX *na Nip/Tuck*, asin bilang an pig-aadalan na si Loren Wakefield sa MyNetworkTV telenovela *American Heiress.* Kan 2008, siya napili sa The CW series *90210*, na nagtutugtog nin antiheroine na si Naomi Clark. Kan 2024, nag-ayon siya sa cast kan *Days of Our Lives.*

## Amay na buhay
Si McCord ipinangaki kan ika-16 kan Hulyo taong 1987 sa Atlanta,  an aking babae ni David McCord, sarong Kristiyanong pastor.  Nagdakula siya sa Buford,  asin Monroe sa Georgia,  kun saen siya nagdakula na may kadikit na kamugtakan, na nag-eerok sa sarong trailer park.  An saiyang mga magurang nagtutubod sa "estriktong disiplina", kun saen dai siya tinutugutan na magdalan *nin Harry Potter* huli ta igwa ining mga bruha.  Igwa siyang duwang tugang na babae, si Rachel asin Angel. Si McCord pig-eskwela sa harong kan saiyang ina na si Shari McCord, asin nagtapos sa hayskul sa edad na 15.