Kampanya sa Filipinas (1941–1942)

An **Kampanya sa Filipinas**, midbid man sa apod na **Labanan sa Filipinas** () o 
**Pagbagsak kan Filipinas**, iyo an pagsakyada kan Imperyo kan Hapon kadtong Teatro sa Pasipiko kan Ikaduwang Gerang Pankinaban. An operasyon sa pagsakop kan mga isla, na pigdepensahan kan Hokbo kan Estados Unidos asin Filipinas, may katuyuhan na malikayan an pakikiaram sa pagpahiwas kan Hapon sa Habagatan-subangan na Asya.

Kan 8 Disyembre 1941, nagkapirang oras pagkatapos kan pag-atake sa Pearl Harbor, an mga eroplanong Hapon nagpoon na magbomba sa mga pwersa kan Estados Unidos sa Filipinas, kabali an eroplano sa Clark Field harani sa kabisera kan Manila sa isla kan Luzon. An mga pagduong kan mga Hapon sa amihanan na Luzon nagpoon duwang aldaw pakalihis, asin sinundan kan 22 Disyembre kan mga mayor na pagduong kan mga Hapon sa Golpo nin Lingayen asin Sola nin Lamon kan Ika-14 na Hokbo kan Hapon sa irarom ni Masaharu Homma. An depensa kan Filipinas pinangenotan ni Douglas MacArthur, na nagsugo sa saiyang mga soldados na ibakwar an Manila pasiring sa Rawis nin Bataan bago an pag-abante kan mga Hapon. Nasakop kan mga tropang Hapon an Manila kan 7 Enero 1942, asin pakatapos kan saindang pagkabigo na maglaog sa depensa kan Bataan kan amay na Pebrero, nagpoon an sarong 40-aldaw na pagsalikop, na pinangyari kan sarong bagaak nin hokbong-dagat kan mga isla. An mga tropa kan Estados Unidos asin Filipinas sa Bataan sa kahurihurihi nagsuko kan 9 Abril asin dangan ipinasairarom sa Martsa nin Kagadanan sa Bataan, na tinandaan kan mga atrosidad asin maltrato kan mga Hapon.

An kampanya tanganing masakop an Filipinas mas halawig pa kisa sa plano kan mga Hapon, na kan amay na parte kan Enero 1942 nagdesisyon na iabante an saindang iskedyul kan mga operasyon sa Borneo asin Indonesya asin ibawi an saindang pinakamarahay na dibisyon asin an kadaklan kan saindang pwersa sa eroplano. Ini, kaiba an desisyon ni MacArthur na iatras an mga pwersa kan Estados Unidos asin Filipinas pasiring sa Bataan, nagpangyari sa mga paradepensa na magdanay sa laog nin tolong bulan. An pantalan asin mga pasilidad sa pantalan kan Sola nin Manila dai itinao sa mga Hapon sagkod sa pagsakop kan Isla nin Corregidor kan ika-6 nin Mayo. Mantang an mga opensibong operasyon sa Dutch East Indies dai naapektaran, ini nakaulang na gayo sa mga operasyon sa Bagong Guinea asin sa Solomon Islands, na nagbabakal nin panahon para sa U.S. Navy na magplano na makipaglaban sa mga Hapon sa Guadalcanal imbes na mas harayo pa sa sirangan.

An pagsakop kan Hapon sa Filipinas parateng pigkokonsiderar na pinakagrabeng pagkadaog nin militar sa kasaysayan kan Estados Unidos. Mga 23,000 na mga tawuhan kan militar kan Estados Unidos asin mga 100,000 na mga soldados na Pilipino an nagadan o nadakop.

## Panlikod na impormasyon

### Aktibidad kan mga Hapon

#### Mga Obhetibo
An mga Hapon nagplano na sakopon an Filipinas bilang parte kan saindang plano para sa sarong "Greater East Asia War" kun saen an saindang Southern Expeditionary Army Group nag-agaw nin mga pinagkukuanan nin hilaw na materyales sa Malaya asin sa Netherlands East Indies mantang an Pinagsararong Armada nagneutral kan Armada sa Pasipiko kan Estados Unidos. Limang taon bago kaini, kan 1936, si Kapitan Ishikawa Shingo, sarong hard-liner sa Hokbong-dagat kan Imperyal na Hapon, naglibot sa Filipinas asin iba pang parte kan Habagatan-subangan na Asya, na nagtala na an mga nasyon na ini igwa nin mga hilaw na materyales na kaipuhan kan Hapon para sa mga armadong pwersa kaini. Nakatabang ini na orog pang mapalangkaw an saindang kamawotan sa pagkolonya kan Filipinas.

An Southern Expeditionary Army pigmukna kan 6 Nobyembre 1941, na pinangenotan ni Heneral Hisaichi Terauchi, na dati nang ministro nin gera. Ini pinagbotan na mag-andam para sa gera sa pangyayari na an mga negosasyon sa Estados Unidos dai magin mapanggana sa matoninong na pag-abot sa mga obheto kan Hapon. Ilinaog man ninda an kondisyon kan pag-ako kan Amerika kan saindang posisyon sa Pasipiko bilang sarong superyor na pwersa, na may testamento kan saindang pagsakop sa Tsina, alagad dai ninda nakua an saindang gusto. Sa irarom kan pagboot ni Terauchi igwa nin apat na hukbo na katumbas kan korpo, na binibilog nin sampulong dibisyon asin tolong pinagsararong mga brigada kan Hapon, kaiba an mga brigada kan Hapon Ika-14 na Hokbo kan Lugar. An mga operasyon laban sa Filipinas asin Malaya dapat na gibohon nin sarabay kun an Imperyal Heneral na Headquarters magboot.

An pagsalakay sa Filipinas may apat na obheto:
* Tanganing pugulan an paggamit kan Pilipinas bilang abanteng base nin mga operasyon kan pwersa kan Amerika
* Magkua nin mga lugar nin pag-istaran asin mga base nin suplay tanganing mapakarhay an mga operasyon laban sa Dutch East Indies asin Guam
* Tanganing maseguro an mga linya nin komunikasyon sa pag-oltanan kan mga lugar na sinakop sa habagatan asin kan Mga Isla na Iniirukan kan Hapon.
* Tanganing limitaran an interbensyon kan mga Alyado kun sinda nagpoprobar na maglansar nin sarong opensibong kampanya sa Australia asin sa Solomon Islands sa paagi nin pagpadara kan gabos na pwersa na nakadestino sa nasyon asin iba pang kataraid na nasyon.

#### Mga pwersa nin pagsakyada

Itinao ni Terauchi an pagsakyada kan Filipinas sa ika-14 na Hokbo, sa irarom kan pamamayo ni Tenyente Heneral Masaharu Homma. An suporta sa eroplano kan mga operasyon sa daga itinao kan 5th Air Group, sa irarom ni Lieutenant General Hideyoshi Obata,  na ibinalyo sa Formosa gikan sa Manchuria. An amphibious invasion ginibo kan Philippines Force sa irarom kan Bise Admiral Ibō Takahashi, gamit an Third Fleet, na suportado kan eroplanong nakabase sa daga kan ika-11 na Air Fleet ni Vice Admiral Nishizo Tsukahara.

An ika-14 na Hokbo igwa nin duwang enot na linyang dibisyon nin infantry, an ika-16 (Susumu Morioka) asin 48th Divisions (Yuitsu Tsuchihashi), tanganing sakyadahon asin sakupon an Luzon, asin an 65th Brigade bilang pwersa nin garison.  An nakabase sa Formosa 48th Division, dawa mayong eksperyensya sa pakikipaglaban, pigkonsiderar na saro sa mga pinakamarahay na yunit kan Hokbong Hapon, espesyalmenteng sinanay sa mga operasyon na amphibious, asin tinawan nin asignasyon kan mayor na pagduong sa Golpo nin Lingayen. An ika-16 na Dibisyon, na itinalaga na magduong sa Sola nin Lamon, pinili bilang saro sa pinakamarahay na dibisyon na makukua pa sa Hapon asin pig-estadya gikan sa mga Ryukyu asin Palau. An ika-14 na Hokbo igwa man kan ika-4 asin ika-7 na Rehimen nin Tangke, limang field artillery na batalyon, limang anti-aircraft artillery na batalyon, apat na mga kompanya nin antitangke, asin sarong batalyon nin mortar. Sarong pambihirang makusog na grupo nin combat engineer asin mga yunit nin pagtulay an kabali sa mga pwersa nin suporta kan ika-14 na Hokbo.

Para sa pagsalakay, an Ikatolong Armada pinadakula nin duwang iskwadron nin mga destroyer asin sarong dibisyon nin cruiser kan Ikaduwang Armada, asin an aircraft carrier *[[Japanese aircraft carrier Ryūjō|Ryūjō]]* gikan sa 1st Air Fleet. An Pwersa kan Filipinas binibilog nin sarong aircraft carrier, limang heavy cruiser, limang light cruiser, 29 destroyer, duwang seaplane tender, minesweeper asin torpedo boat.

An pinagsararong kusog kan hukbo asin navy na itinagama tanganing suportaran an mga pagduong iyo an 541 na eroplano. An ika-11 Kōkūkantai (Air Fleet) binibilog kan ika-21 asin ika-23 Kōkūsentai (Air Flotillas), sarong pinagsararong kusog na 156 G4M "Betty" asin G3M "Nell" na mga parabomba, 107 [M Zero]] na mga parapakilaban, kaiba an mga seaplane asin mga eroplanong pan-recognisance. Kadaklan kaini nakabase sa Takao, asin mga ikatolo an ipinadara sa Indochina kan huring semana kan Nobyembre tanganing suportaran an mga operasyon sa Malaya. An *Ryujo* nagtao nin dagdag na 16 na mga eroplanong panlaban asin 18 na mga eroplanong torpedo, asin an mga barko sa ibabaw igwa nin 68 na mga eroplanong para sa paghanap asin pag-obserbar, na nagkakantidad nin 412 na mga eroplanong pandagat. An ika-5 Kikōshidan (Air Group) kan hukbo binibilog nin duwang rehimen nin mga parapakilaban, duwang rehimen nin light bomber, asin sarong rehimen nin heavy bomber, na may total na 192 na eroplano: 76 na mga parabomba nin Ki-21 "Sally", Ki-48 "Lily", asin Ki-30 "Ann"; 36 na parapakilaban na Ki-27 "Nate", asin 19 Ki-15 "Babs" asin Ki-36 "Ida" na mga eroplanong pag-obserbar .

### Mga depensa

#### Pwersa kan Hokbo kan Estados Unidos sa Harayong Sirangan
Poon kan kabangaan kan 1941, kasunod kan naglangkaw na tension sa tanga kan Hapon asin nagkapirang iba pang kapangyarihan, kabali an Estados Unidos, Britanya asin Olandes, dakol na nasyon sa Habagatan-subangan na Asya asin Pasipiko an nagpoon na mag-andam para sa posibilidad nin gera. Kan Disyembre 1941, an pinagsararong pwersa sa depensa sa Pilipinas pinag-organisar sa Pwersa kan Hokbo kan Estados Unidos sa Harayong Sirangan (USAFFE), na kabali an Philippine Army's 1st Regular Division, 2nd (Constabulary) Division, asin 10 mobilized reserve divisions, asin Departamento sa Filipinas kan Hokbo kan Estados Unidos. Si Heneral Douglas MacArthur pig-apod giraray sa pagretiro kan Departamento nin Gera asin nginaranan na komandante kan USAFFE kan 26 Hulyo 1941 . MacArthur had retired in 1937 after two years as military advisor to the Philippine Commonwealth asin inako an kontrol kan Hokbong Pilipinas, na tinawan nin trabaho kan gobyerno Pilipino na repormahon an sarong hukbo na binibilog sa panginot nin mga reserba na kulang sa kagamitan, pagsasanay asin organisasyon.

Kan 31 Hulyo 1941, an Departamento kan Filipinas igwa nin 22,532 na tropa na nadestino, haros kabanga kaini mga Pilipino. Irinekomendar ni MacArthur an pag-asignar giraray kan komandante kan departamento na si Major Heneral George Grunert kan Oktubre 1941 asin siya mismo an nagkua kan pamamayo. An mayor na parte kan departamento iyo an U.S. Army Philippine Division, sarong 10,500-tawo na pormasyon na kadaklan binibilog nin mga Philippine Scouts (PS) na mga yunit nin pakikipaglaban. An Departamento kan Filipinas pinakusog sa pag'oltan kan Agosto asin Nobyembre 1941 kan 8,500 na tropa kan U.S. Army Air Forces, asin sa paagi nin tolong Army National Guard na mga yunit, kaiba an solamenteng pangalasag kaini, duwang mga batalyon nin M3 light tanks. An mga yunit na ini, an 200th Coast Artillery Regiment (sarong yunit na antiaircraft), 192nd Tank Battalion, asin 194th Tank Battalion, nagkua nin mga tropa hale sa New Mexico, Wisconsin, Illinois, Ohio, Kentucky, Minnesota, Missouri, asin California . Pagkatapos kan reinforcement, an kusog kan departamento 31,095, kabali an 11,988 Philippine Scouts. 

Inorganisar ni MacArthur an USAFFE sa apat na taktikal na mga pagboot. An *[[North Luzon Force]]*, sa irarom ni Maj. Gen. Jonathan M. Wainwright, nagdepensa kan mga pinakaposibleng lugar para sa mga pag'atake nin amphibious asin an mga sentral na kapatagan kan Luzon. Kabali sa mga pwersa ni Wainwright an ika-11, ika-21 asin 31 Ika-31 Dibisyon nin Infantry kan PA, an U.S. 26th Cavalry Regiment (PS), sarong batalyon kan 45th Infantry (PS), asin an 1st Provisional Artillery Group nin duwang baterya nin 155&nbsp;mm na badil asin sarong  mountain gun. An Philippine 71st Infantry Division nagserbing reserba asin pwedeng gibohon sana sa awtoridad ni MacArthur.

An South Luzon Force, sa irarom ni Brigadier Heneral George M. Parker Jr., nagkontrol kan sarong sona sa sirangan asin habagatan kan Manila. Si Parker igwa kan PA Ika-41 asin Mga 51 Dibisyon nin Infantry asin an 2nd Provisional Artillery Group kan duwang baterya kan 86th Field Artillery Regiment (PS).

An *[[Visayas-Mindanao Force|Visayan–Mindanao Force]]* sa irarom ni Brigadier General William F. Sharp binibilog kan PA ika-61, ika-81, asin ika-101 na Dibisyon nin Infantry, pinakusog pagkatapos kan pagpoon kan gera kan mga bagong pig-indusir na ika-73 asin ika-93 na mga Rehimento nin Infantry. An ika-61 na Dibisyon yaon sa Panay, an ika-81 sa Cebu asin Negros, asin an ika-101 sa Mindanao. Kan Enero sarong ikaapat na dibisyon, an ika-102, an ginibo sa Mindanao gikan sa mga rehimen nin artileriya sa langtad kan ika-61 asin ika-81 na Dibisyon na nagseserbing infantry (mayo sinda nin mga pidaso nin artilerya), asin an ika-103 na Infantry kan ika-101 na Dibisyon. An 2nd Infantry kan 1st Regular Division kan Hokbong Filipinas asin an 2nd Battalion kan U.S. 43rd Infantry (Philippine Scouts) ginibo man na parte kan Mindanao Force.

An *Reserve Force* kan USAFFE, sa irarom kan direktang kontrol ni MacArthur, binibilog kan Dibisyon kan Filipinas, an Ika-91 Dibisyon (PA), asin mga yunit kan hedkwarters gikan sa PA asin Departamento kan Filipinas, na nakaposisyon sa amihanan sana kan Manila. An 192nd asin 194th Tank Battalions nagbilog kan separadong Provisional Tank Group, na nasa irarom man kan direktang pagboot ni MacArthur, sa Clark Field/Fort Stotsenburg, kun saen sinda nakaposisyon bilang sarong mobile defense laban sa anuman na pagprobar kan mga airborne units na agawon an natad.

Apat na rehimen kan U.S. Coast Artillery Corps an nagbantay sa entrada kan Manila Bay, kabali an Corregidor Island. Sa ibong kan sarong mahiwas na  higko nin tubig hale sa Bataan sa Corregidor iyo an Fort Mills, na pigdedepensahan kan mga baterya kan ika-59 asin ika-60 na Coast Artillery Regiments (an huri sarong yunit na kontra sa eroplano), asin an ika-91 asin ika-92 na Coast Artillery Regiments (Philippine Scouts) kan Harbor Defenses kan Manila asin Subic Bays. An ika-59 na CA nagserbing sarong yunit nin superbisor para sa mga baterya kan gabos na yunit na nakaposisyon sa Forts Hughes, Drum, Frank, asin Wint. An mayoriya kan mga kuta itinogdok kan mga 1910-1915 asin, apwera sa Fort Drum asin Battery Monja sa Corregidor, dai protektado laban sa aire asin halangkaw an anggulo na pag-atake nin artilerya apwera sa paagi nin pagtago.

An braso sa aviation kan USAFFE iyo an Far East Air Force (FEAF) kan U.S. Army Air Forces, na pinamamayohan ni Major General Lewis H. Brereton. Dati an Philippine Department Air Force asin Air Force USAFFE, an air force iyo an pinakadakulang USAAF combat air organization sa luwas kan Estados Unidos. An panginot na kapangyarihan kaini sa pakikipaglaban igwa nin 91 na pwedeng gamiton na P-40 Warhawk fighters asin 34 B-17 Flying Fortress na mga parabomba. Sa taktikal na paagi an FEAF parte kan Reserve Force, kaya ini nahulog sa irarom kan direktang pagboot ni MacArthur.

Poon kan 30 Nobyembre 1941 an kusog kan mga tropa kan U.S. Army sa Pilipinas, kaiba an mga yunit kan Pilipinas, 31,095, na binibilog nin 2,504 na mga opisyales asin 28,591 na mga enlisted (16,643 na mga Amerikano asin 11,957 na mga Philippine Scouts).
#### Mobilisasyon
An mga plano sa pagmobilisar ni MacArthur nag-apod para sa pag-indusir kan sampulong reserbang dibisyon sa pag-ultanan kan 1 Setyembre asin 15 Disyembre 1941. An iskedyul naabot kan 1 Setyembre sa pag-indusir nin sarong rehimen kada dibisyon alagad nagluway huli ta an kakulangan nin mga pasilidad asin kagamitan nakaulang sa pagsasanay. An ikaduwang rehimen kan mga dibisyon dai inapod sagkod kan 1 Nobyembre, asin an ikatolong rehimen dai naorganisar sagkod na magpoon an mga iriwal. An pagsasanay seryoso man na napugulan kan mga kadepisilan sa tataramon sa pag-ultanan kan mga kadre kan Amerika asin kan mga tropang Pilipino, asin kan kadakol na manlaen-laen na diyalekto (na pigtatantyang 70) kan kadakol na grupong etniko na minabilog kan hukbo. Sa pagputok kan gera, dos-tersio sana kan hukbo an natipon, alagad an mga pagdagdag sa pwersa nagpadagos sa pag-indusir kan Konstabularyo asin sarong porsyon kan regular na hukbo, sagkod na an pwersa na mga 130,000 na tawo naabot.

An pinaka-importanteng mga kakulangan sa kagamitan iyo an mga riple asin divisional light artillery. Si MacArthur naghagad nin 84,500 M1 Garand na mga riple tanganing salidahan an mga M1917 Enfield na nag-eequip sa PA, na igwa nin igong bilang, alagad an Departamento nin Gera nagnegar kan kahagadan huli sa mga kadepisilan sa produksyon. An mga dibisyon igwa sana nin 20% kan saindang mga pangangaipo sa artileriya, asin mantang an mga plano inaprobaran na tanganing mabawasan nin dakula an siwang na ini, an mga areglo huri nang marhay tanganing maiimplementar bago an gera nag-isolate sa Filipinas.

Sa kabaliktaran, an Dibisyon kan Filipinas igwa nin igong tawohan, kagamitan, asin pagsasanay. Si MacArthur nakaresibe nin tulos na pag-aprobar na modernisahon ini sa paagi nin pag-organisar giraray kaini bilang sarong mobile "triangular" na dibisyon. An pagdagdag kan awtorisadong kadakulaan kan mga Philippine Scouts dai nagin praktikal sa politika (huli sa mga pagkaanggot sa laog kan bakong gayong bayad na Philippine Army), kaya an plano ni MacArthur nagtao man nin katalingkasan sa mga Philippine Scouts tanganing mabilog an ibang mga yunit. An pagbalyo kan Amerikanong 34th Infantry gikan sa 8th Infantry Division sa Estados Unidos pasiring sa Dibisyon kan Filipinas, kaiba an duwang batalyon nin artilerya sa langtad tanganing maggibo nin sarong padis nin kumpletong regimental combat teams, talagang piggigibo kan magputok an gera. An pagdeploy natapos na an mga tropa yaon pa sa Estados Unidos, kun saen sinda ipinadara tanganing idepensa an Haway imbes.

#### Iba pang pwersa sa depensa
An United States Asiatic Fleet asin 16th Naval District, na nakabase sa Manila, iyo an nagtao kan mga depensa naval para sa Filipinas. Sa pagboot ni Admiral Thomas C. Hart, an mga parapakilaban sa ibabaw kan Armada Asyano iyo an magabat na cruiser , an light cruiser , asin treseng mga destroyer kan panahon kan Inot na Gerang Pankinaban. An panginot na kapangyarihan kaini sa paghampak yaon sa 23 na modernong submarino na itinalaga sa Armada nin Asya. An Submarine Squadron (SUBRON) Duwa binibilog nin 6 na mga , asin SUBRON Five sa 11 ''Porpoise'' asin mga . Kan Setyembre 1941, an mga pwersa nin patrolya sa dagat sa Pilipinas nadagdagan kan pag-abot kan anom na PT boat kan Motor Torpedo Boat Squadron Three. Siring man, an mga gunboat kan Tsina Yangtze Patrol nagin parte man kan mga depensa naval kan Filipinas: , , , , asin . Kan Disyembre 1941, an mga pwersa naval pinadakula kan eskuna na .

An U.S. 4th Marine Regiment, na nakadestino sa Shanghai poon pa kan huring parte kan dekada 1920, nag-antisipar nin paghale sa Tsina kan tig-init kan 1941. Mantang an mga tawohan regular na ibinabalyo pabalik sa Estados Unidos o isinusuway sa serbisyo, an komandante kan rehimen, si Koronel Samuel Howard, dai opisyal na nag-areglo nin pagsalida kan gabos. ibugtak sa 1st Special Defense Battalion, nakabase sa Cavite. Kan an ika-4 na Marines nag-abot sa Pilipinas kan ika-30 Nobyembre 1941, isinabay kaini an mga Marines sa Cavite asin Olongapo Naval Stations sa mga ranggo kaini na mga understrength. An inot na plano na bangaon an ika-4 sa duwang rehimento, na pinaghalo an lambang saro sa sarong batalyon nin Philippine Constabulary, itinapok pagkatapos na si Howard nagpahiling nin pagduwa-duwa, asin an ika-4 nakadestino sa Corregidor tanganing dagdagan an mga depensa duman, na may mga detalye na nakabugtak sa Bataan tanganing protehiran an hedkwarters kan USAFFE.

Dugang pa, an United States Coast and Geodetic Survey, sarong pwersa nin paramilitar na surbey, nag-operar sa Manila kaiba an barko USC&GSS ''Research''.

## Pag-atake sa Clark Field

An bareta nakaabot sa Filipinas na sarong pag-atake sa Pearl Harbor an nangyayari kan 02:20 lokal na oras kan 8 Disyembre 1941. An mga interceptor kan FEAF nagkondusir na nin paghanap sa eroplano para sa mga nagdadangadang na eroplano na ibinareta dai nahaloy pagkatapos kan matanga, alagad ini mga eroplanong scout kan Hapon na nagrereport kan mga kondisyon kan panahon. Kan 03:30, si Brigadier General Richard Sutherland, hepe kan mga tawohan ni MacArthur, nakadangog manongod sa pag-atake gikan sa sarong komersyal na brodkast sa radyo. Kan 05:00 si Brereton nagreport sa USAFFE headquarters kun saen pigprobaran niyang mahiling si MacArthur na dai nagin mapanggana. Irinekomendar niya ki Sutherland na an FEAF maglansar nin mga misyon nin pambobomba laban sa Formosa susog sa Rainbow 5 na mga direktiba kan plano sa gera na kun saen posibleng maggikan an sarong pag-atake. Si Brereton orog pang naaraman an sarong pag'atake laban sa  sa Sola nin Dabaw. An awtorisasyon pig-iingat, alagad dai nahaloy pagkatapos, bilang simbag sa sarong telegrama gikan ki Heneral George C. Marshall na nagtutukdo ki MacArthur na iimplementar an Rainbow 5, si Brereton pinagbotan na magkaigwa nin welga bilang pagigin andam para sa masunod na pag-aprobar.

Sa paagi nin serye nin mga pinagdidiskutiran na mga diskusyon asin desisyon, an awtorisasyon para sa inot na pagsakyada dai inaprobaran sagkod alas 10:15 para sa sarong pag-atake bago pa sana magsolnop an saldang, na may masunod na pagsakyada sa kaagahon kan sunod na aldaw. Mientrastanto, an mga plano kan mga Hapon na atakehon an Clark asin Iba Fields gamit an mga land-based naval bomber asin Zero fighter naatraso nin anom na oras huli sa ambon sa mga base kaini sa Formosa, kaya sadit sanang misyon kan Hokbong Hapon an nag-atake sa mga target sa amihanan na poro kan Luzon. Kan 08:00, si Brereton nakaresibe nin sarong apod sa telepono gikan ki Heneral Henry H. Arnold na nagpapatanid saiya na dai pagtugutan na an saiyang eroplano atakehon mantang yaon pa sa daga. An FEAF naglansar nin tolong iskwadron-sized fighter patrols asin gabos na serviceable bomber kaini sa Luzon sa pag-ultan kan 08:00 asin 08:30 bilang sarong lakdang sa pag-iingat. Pagkatapos na tawan ni MacArthur nin awtorisasyon si Brereton para sa sarong air strike, an mga parabomba pinagbotan na magduong asin mag-andam para sa hapon na pagsalakay sa Formosa. An gabos na tolong iskwadron nin paghabol nagpoon na magkulang nin gasolina asin sabay na nagputol kan saindang mga patrolya.

An mga interceptor kan Curtiss P-40B kan 20th Pursuit Squadron naglibot sa lugar mantang an mga parabomba nagduong sa Clark Field sa pag-ultan kan 10:30 asin 10:45, dangan nagkawararak sa saindang mga revetment para sa pagserbisyo. An 17th Pursuit Squadron, na nakabase sa Nichols Field, nagduong man sa Clark asin pinagasolinahan giraray an saindang eroplano mantang an mga piloto kaini nagkakakan nin pangudtohan, dangan pig-alerto an mga piloto kaini dai nahaloy pagkatapos kan alas 11:00. na 

Kan 11:27 asin 11:29, an radar post sa Iba Field nakadetektar nin duwang nagdadangadang na mga pagsalakay mantang an pinakaharani 130 milya pa an rayo. Ini nag-alerto sa hedkwarters kan FEAF asin sa command post sa Clark Field, sarong patanid na nakaabot sana sa komandante kan grupo nin paglamag, si Major Orrin L. Grover, na garo baga nalilibog huli sa kadakol asin magkakontrahan na mga bareta. An 3rd Pursuit Squadron naghale sa Iba kan alas 11:45 na may instruksyon na mag-intercept sa pwersa kan sulnupan, na pighuna na an Manila iyo an saindang target, alagad an mga problema sa alpog sa panahon kan paglupad kaini nagresulta sa pagkabaranga kan mga pagbyahe kaini. Duwang byahe kan 21st Pursuit Squadron (PS) sa Nichols Field, anom na P-40Es, an naghale kan 11:45, na pinanginotan ni 1st Lt. William Dyess. Nagpoon sinda sa Clark alagad pinalihis pasiring sa Sola nin Manila bilang ikaduwang linya nin depensa kun an 3rd PS dai maka-intercept kan pwersa kaini. An ikatolong pagbiahe kan ika-21, na naglupad pakalihis nin limang minuto, pasiring sa Clark, dawa ngani an mga problema sa makina kan bagong P-40Es kaini nagpababa kan bilang kaini nin duwa. An 17th Pursuit Squadron naghale nin alas 12:15 hale sa Clark, pinagbotan na magpatrolya sa Bataan asin Manila Bay, mantang an 34th PS sa Del Carmen dai nanggad nakaresibe kan saiyang mga pagboot na protehiran an Clark Field asin dai naglansar. An ika-20 PS, na nagkawararak sa Clark, andam nang maglupad alagad dai nakaresibe nin mga pagboot hale sa hedkwarters kan grupo. Imbes, nahiling kan sarong hepe kan linya an nagdadangadang na pormasyon kan mga parabomba kan Hapon asin an komandante kan seksyon, 1st Lt. Joseph H. Moore, an pagboot kan pag-iriwal mismo.

Dawa ngani nasubaybayan kan radar asin may tolong iskwadron nin paghabol kan Estados Unidos sa ere, kan an mga parabomba kan Hapon kan ika-11 Kōkūkantai nag-atake sa Clark Field kan 12:40, nakamit ninda an taktikal na sorpresa. Duwang iskwadron nin B-17 an nagkawararak sa daga. Kadaklan sa mga P-40 kan ika-20 PS nag-aandam na magtaksi asin tinamaan kan inot na alon kan 27 na Hapon na "Nell" na mga parabomba; apat sana sa 20th PS P-40Bs an nakapaglupad mantang naghuhulog an mga bomba.

An ikaduwang pag'atake nin mga parabomba (26 na "Betty" na mga parabomba) nagsunod nin harani, dangan an mga parapakilaban na Zero na nag-iiba sa natad sa laog nin 30 minutos, na rinaot an 12 sa 17 na Amerikanong heavy bomber na yaon asin grabe an danyos sa tolo pa. Duwang naraot na B-17 an ginibong flyable asin dinara sa Mindanao, kun saen an saro kaini naraot sa banggaan sa daga.An haros kasabay na pag'atake sa auxiliary field sa Iba sa amihanan-sulnopan kan 54 na "Betty" na mga bomber nagin mapanggana man: gabos apwera sa apat kan mga P-40 kan 3rd Pursuit Squadron, na kulang sa gasolina asin nadakop sa saindang landing pattern, nadestroso sa pakikipaglaban o huli sa kakulangan nin gasolina. Doseng P-40s gikan sa ika-20 (apat), ika-21 (duwang), asin ika-3 (anom) na mga Squadron an nag-atake sa mga strafer alagad may kadikit na kapangganahan, na nawara an kisuerra apat sa saindang sadiri.

An FEAF nawaran nin kabanga kan mga eroplano kaini sa 45-minutong pag-atake asin gabos alagad nadestroso sa laog kan suminunod na pirang aldaw, kaiba an nagkapirang mga natadang B-17 na nawara sa mga pag-atake kan ibang mga eroplano. An ika-24 na Pursuit Group naglupad kan huring interception kaini kan 10 Disyembre, na nawaran nin 11 sa 40 o labi pang P-40 na ipinadara kaini, asin an mga natatadang P-35 kan ika-34 PS nadestroso sa daga sa Del Carmen. Kan bangging idto an kusog kan pakikipaglaban kan FEAF nabawasan sa 12 na pwedeng gamiton na B-17, 22 P-40, asin 8 P-35. An kusog kan mga parapakilaban nagbabago-bago aroaldaw sagkod kan 24 Disyembre, kan an USAFFE nagboot kan gabos na pwersa kaini na magduman sa Bataan. Sagkod kaidto an mga P-40 asin P-35 pinagsararo gikan sa mga ekstrang parte na kinua sa mga narumpag na eroplano, asin an mga P-40E na naka-kahon pa pig-aasembliya sa Philippine Air Depot. An Clark Field binayaan bilang sarong bomber field kan 11 Disyembre pagkatapos na gamiton bilang sarong staging base para sa nagkapirang misyon kan B-17. Sa pagtanga kan 17 asin 20 Disyembre, an 14 na natatadang B-17 pig-atras sa Australia. An gabos na ibang eroplano kan FEAF naraot o nadakop.

### Pagkatapos
Mayo nin pormal na imbestigasyon na nangyari manungod sa pagkabigo na ini nin huli ta nangyari ini pagkatapos kan Pearl Harbor. Pagkatapos kan gera, si Brereton asin Sutherland sa epekto nagbasol sa lambang saro huli sa pagkabigla kan FEAF sa daga, asin si MacArthur nagpaluwas nin sarong pahayag na mayo siyang kaaraman sa anuman na rekomendasyon na salakayon an Formosa gamit an mga B-17. Si Walter D. Edmunds nagsumaryo kan kalamidad: "sa Filipinas an mga tawohan kan satuyang armadong pwersa haros mayong eksepsyon dai nakapag-assess nin eksakto kan gabat, rikas, asin kahusayan kan Japanese Air Force." Kinotar niya si Major General Emmett O'Donnell Jr., kaidto sarong mayor na namamahala kan mga B-17 na ipinadara sa Mindanao, na nagkonklusyon na an enot na aldaw sarong "disorganisadong negosyo" asin na mayo nin siisay man na "talagang may sala" huli ta mayo nin siisay man na "andam para sa gera." An aktitud bakong nakalinya sa saiyang mga superyor, an rekomendasyon kan Sekretaryo kan Gera kan Estados Unidos Stimson iyo na, "an gabos na praktikal na lakdang dapat gibohon tanganing madugangan an depensang kusog kan Filipinas." siring sa nakasurat sa librong *With Courage: The U.S. Army Air Forces in World War II.* Si McArthur dapat na andamon an Pilipinas na labanan an pagsalakay kan mga Hapon kun ini mag-abot, alagad siya pig-apod sana sa trabaho kan Hulyo 1941 asin mantang kadakol na mga bagong piloto an sinasanay an mga eroplano marikas na nagin lipas na kun ikukumpara sa mga huring henerasyon kan mga eroplanong Hapon.

## Pagsakyada

### Inot na pagduong, 8 Disyembre 1941

An ika-14 Hokbo kan Hapon nagpoon kan nagduong sa Isla nin Batan (dai dapat iribong sa Rawis nin Bataan),  sa luwas kan amihanan na baybayon kan Luzon, kan 8 Disyembre 1941 kan mga piling yunit nin infantry naval. An mga pagduong sa Isla nin Camiguin asin sa Vigan, Aparri, asin Gonzaga sa amihanan na Luzon suminunod pakalihis nin duwang aldaw.

Duwang B-17 an nag-atake sa mga barkong Hapon na nagbaba sa Gonzaga. An ibang B-17 na may kaibang mga eroplanong paralaban nag-atake sa mga pagduong sa Vigan. Sa huring koordinadong aksyon na ini kan Far East Air Force, an mga eroplano kan Estados Unidos naraot an duwang transportasyon kan Hapon (*[[transport kan Hapon na Oigawa Maru|Oigawa Maru]]* asin *[[SS Takao Maru (1927)|Takao Maru]]*), an cruiser , asin an  destroyer , asin an nakalubog na minesweeper *[[Japanese minesweeper No. 10 (1938)|W-10]]*.

Amay na aga kan ika-12 nin Disyembre an mga Hapon nagduong nin 2,500 na mga tawohan kan ika-16 na Dibisyon sa Legazpi sa sur kan Luzon,  hale sa pinakaharaning pwersa kan Amerika asin Filipinas. An pag'atake sa Mindanao nagsunod kan 19 Disyembre gamit an mga elemento kan 16th Army na pansamantalang nakadukot sa invasion force tanganing tugotan an 14th Army na gamiton an gabos kaining tropa sa Luzon.

Mientrastanto, hinale ni Hart an kadaklan kan saiyang U.S. Asiatic Fleet sa kadagatan kan Filipinas kasunod kan mga pag'atake sa eroplano kan Hapon na nagtao nin magabat na danyos sa mga pasilidad kan U.S. naval sa Cavite kan ika-10 nin Disyembre. Mga submarino sana an natada tanganing makipaglaban sa superyoridad sa hukbong dagat kan Hapon, asin an mga komandante kaini, na nakondisyon kan doktrina bago an gera na nagtutubod na an submarino kan armada magin sarong sakayan na pang-eskuela na mas madaling mabiktima sa pag'atake sa eroplano asin kontra sa submarino kisa sa totoo, napatunayan na bakong pantay sa trabaho. Huli sa maluyang doktrinang ini para sa pakikilaban sa irarom kan dagat asin an mga makatatakot na pagkabigo kan Mark 14 torpedo na nagsakit sa armada nin mga submarino kan Estados Unidos sa laog kan enot na duwang taon kan Gera sa Pasipiko, mayo ni sarong barkong panggera kan Hapon an nalamos kan Armada sa Asya durante kan kampanya sa Filipinas.

Si James Leutze nagsurat:

Igwa siyang 27 subs na nalubog sa Sola nin Manila,... an Washington, bako an Asiatic Fleet Commander an nagboot sa armada na mag-atras sa Manila....  Si Hart pinagbotan kan Washington na magpadara nin mga pwersa sa ibabaw kan US Navy asin mga submarino pasiring sa habagatan-subangan pasiring sa Australia.... Si Douglas MacArthur asin Henry Stimson (Sekretaryo kan Gera kan Estados Unidos) nakikipag-iwal ki Admiral Hart huli sa kawaran nin aksyon sa submarino kan US Navy. Hinapot ni MacArthur si Admiral Hart: "Ano daw an nangyayari sa saimong mga submarino?"... Nagreklamo si MacArthur na an pagigin daing aktibidad ni Hart nagtugot sa katalingkasan sa paghiro kan navy kan Hapon....  Susog ki Stimson, namatean ni MacArthur na an mga barko asin submarino ni Hart bakong epektibo, alagad huli ta si Admiral Hart nawaran nin kusog nin boot. An reaksyon ni Admiral Hart sa mga brickbat ni MacArthur: "Siya (MacArthur) may tendensiyang putolon an sakuyang tulak asin tibaad an Navy sa pankagabsan."

### Panginot na pag-atake, 22 Disyembre 1941

An mayor na pag-atake nagpoon kan amay na aga kan ika-22 nin Disyembre mantang 43,110 na mga tawohan kan ika-48 na Dibisyon asin sarong rehimen kan ika-16 na Dibisyon, na suportado nin artilerya asin mga 90 na tangke, an nagduong sa tolong banwaan kan Agoo, Caba, asin Bauang sa La Union, sa baybayon kan Golpo nin Lingayen. An nagkapirang B-17 na naglalayog hale sa Australia inatake an armada nin pagsalakay asin an mga submarino kan Estados Unidos.

An maluyang pagsasanay asin kagamitan na ika-11 asin ika-71 na Dibisyon ni Heneral Wainwright dai nakapag-atras kan mga pagduong o naka-ipit kan kalaban sa mga baybayon. An natatadang mga yunit kan Hapon kan mga dibisyon nagduong sa mas harayo sa habagatan sa gilid kan gulpo. An ika-26 na Kabalyero (PS) kan mga maray an pagsasanay asin mas marahay an kagamitan na mga Eskutang Pilipino, na nag-aabante tanganing sabaton sinda, nagbugtak nin makusog na laban sa Rosario alagad napiritan na mag-atras pagkatapos na magkaigwa nin magabat na mga kaswalti na mayong paglaom na magkaigwa nin supisyenteng mga pampakusog. Kan banggi kan 23 Disyembre an mga Hapon nagbalyo na nin  pasiring sa laog.

Kan sunod na aldaw, 7,000 na mga tawohan kan ika-16 na Dibisyon an nagtama sa mga baybayon sa tolong lokasyon sa gilid kan baybayon kan Sola nin Lamon sa habagatan na Luzon, kun sain nakua ninda an mga pwersa ni Heneral Parker na nagkawararak asin mayong artileriya na nagpoprotehir sa sirangan na baybayon, na dai kayang magtao nin seryosong pagtumang. Pinagsararo ninda an saindang mga posisyon asin pinonan an pagmaneho pa-amihanan pasiring sa Manila kun saen sinda makikipag-ulay sa mga pwersa na nag-aabante pa-habagatan pasiring sa kabisera.

### Pag-atras pasiring sa Bataan, 24 Disyembre 1941 sagkod 6 Enero 1942
An U.S. Philippine Division nagbalyo sa natad bilang reaksyon sa mga bareta nin mga paghulog sa eroplano harani sa Clark Field, asin kan ini napatunayan na bakong totoo sinda ipinadara tanganing tahoban an pag-atras kan mga tropa pasiring sa Bataan asin tanganing labanan an mga pag-abante kan mga Hapon sa lugar kan Sola nin Subic.

Kan 24 Disyembre, inapod ni MacArthur an plano bago an gera na Orange 3, na nag-apod para sa paggamit nin limang posisyon na nag-aatraso sa sentral na Luzon mantang an mga pwersa nag-atras pasiring sa Bataan. Ini ginibo sa parte kan ika-26 na Rehimen nin mga Kabalyero. Pinahale niya si Parker sa saiyang pagboot kan South Luzon Force asin pinagpoonan siyang mag-andam nin mga posisyon sa depensa sa Bataan, na naggagamit nin mga yunit mantang sinda nag-aabot; parehong ibinalyo duman an opisina prinsipal kan militar asin an gobyerno kan Filipinas. Siyam na aldaw na may kalintura na paghiro nin mga suplay pasiring sa Bataan, sa pangenot sa paagi nin barge hale sa Manila, nagpoon sa pagprobar na pakakanon an piglalaoman na pwersa na 43,000 na tropa sa laog nin anom na bulan. (Sa katapustapusi 80,000 na tropa asin 26,000 na mga dulag an nagbaha sa Bataan.) Dawa siring, an dakulang pwersa nagdanay sa ibang lugar sa laog nin pirang bulan.

Kan 26 Disyembre an Manila pigdeklarar na bukas na syudad ni MacArthur. Alagad, an militar kan Estados Unidos ginagamit pa man giraray an syudad para sa mga katuyuhan sa lohistika mantang an syudad pigdeklarar na bukas, asin binaliwala kan hukbong Hapon an deklarasyon asin binomba an syudad.

An mga yunit kan duwang pwersa nin depensa pigmaniobra tanganing bukas an mga ruta nin pagdulag pasiring sa Bataan, partikularmente sa San Fernando, an mga tulay na asero sa Calumpit sa ibabaw kan hararom na Salog Pampanga sa amihanan na poro kan Manila Bay, asin an Plaridel sa norte kan Manila. An Pwersa kan South Luzon, sa ibong kan saiyang kawaran nin eksperyensya asin mga pagboot na mag-atras asin magpugol, mapangganang nag-eksekutar nin "leapfrogging" retrograde na mga teknik asin nakabalyo sa mga tulay kan 1 Enero. An mga komandante sa eroplano kan Hapon isinikwal an mga apelasyon kan ika-48 na Dibisyon na bombahon an mga tulay tanganing masiod an mga nag-aatras na pwersa, na sunod na ginaba kan mga inhenyero kan Philippine Scout kan ika-1 nin Enero.

Narealisar kan mga Hapon an plano ni MacArthur kan ika-30 nin Disyembre asin pinagbotan an ika-48 na Dibisyon na mag-abante asin selyuhan an Bataan. Sa serye nin mga aksyon sa pag-oltanan kan 2 asin 4 nin Enero, an ika-11 asin ika-21 na Dibisyon kan Hokbong Pilipinas, an ika-26 na Kabalyero (PS) asin an mga tangke kan Amerikanong M3 Stuart kan Provisional Tank Group nagbukas kan tinampo hale sa San Fernando pasiring sa Dinalupihan sa liog kan rawis para sa pag-atras kan South Luzon Force, dangan ginibo an saindang sadiring pagdulag. Sa ibong kan 50% na pagkalugi sa 194th Tank Battalion sa panahon kan pag-atras, an mga Stuart asin sarong nagsusuportang baterya nin 75mm SPM halftracks paorootrong nagpundo sa mga pagtulod kan mga Hapon asin iyo an huring mga yunit na naglaog sa Bataan.

Kan 30 Disyembre an American 31st Infantry nagbalyo sa palibot kan Dalton Pass tanganing takupan an mga gilid kan mga tropa na nag-aatras hale sa sentral asin habagatan na Luzon, mantang an ibang mga yunit kan Dibisyon kan Filipinas nag-organisar nin mga posisyon sa Bataan. Dangan an 31st Infantry nagbalyo sa sarong depensang posisyon sa sulnupan na parte kan tinampo Olongapo-Manila, harani sa Layac Junction—sa liog kan Rawis nin Bataan—kan ika-5 nin Enero. An junction itinao kan 6 Enero, alagad an pag-atras pasiring sa Bataan nagin matrayumpo.

## Labanan sa Bataan

Poon 7 sagkod 14 Enero an mga Hapon nagkonsentrar sa pagsiyasat asin pag-andam para sa pag-atake sa mayor na linya nin ralaban poon Abucay sagkod Bukid Natib sagkod Mauban. Kasabay kaini, sa sarong kritikal na sala, pinaginhawa ninda an ika-48 Dibisyon, na responsable sa kadaklan kan kapangganahan kan mga operasyon kan Hapon, kaiba an mas hababa an kakayahan kan ika-65 Brigada, na pigtuyo bilang sarong pwersa nin garison. An Japanese 5th Air group hinale sa mga operasyon kan 5 Enero bilang pag-andam para sa paghiro kaiba an 48th Division pasiring sa Netherlands East Indies. An mga pwersa kan Estados Unidos asin Pilipino nag-atras kan mga pag-atake sa banggi harani sa Abucay, asin an mga elemento kan U.S. Philippine Division nagkontra-atake kan 16 Enero. Ini dai nagin mapanggana, asin an dibisyon nag-atras pasiring sa reserbang linya nin ralaban gikan sa Casa Pilar pasiring sa Bagac sa sentro kan rawis kan ika-26 nin Enero. 

An ika-14 na Hokbo pigbago an mga pag'atake kaini kan ika-23 nin Enero sa paagi nin pagprobar na magduong sa likod kan mga linya kan sarong batalyon kan ika-16 na Dibisyon, dangan may mga pankagabsan na pag'atake na nagpoon kan 27 Enero sa linya nin ralaban. An pagduong kan amphibious na-disturbo kan sarong baroto kan PT asin pigbugtak sa brutal na mahibog na kagurangan kan mga ad hoc na yunit na binibilog kan mga tropa kan U.S. Army Air Corps, mga tawuhan kan naval, asin Philippine Constabulary. An bulsa luway-luway na napiritan pabalik sa mga pangpang, na may halangkaw na mga kaswalti sa mag-ibong na lado. An mga pagduong tanganing pakusugon an mga natatadang bulsa kan 26 Enero asin 2 Pebrero grabe an pagkadisturbo kan mga pag'atake sa eroplano gikan sa nagkapirang natatadang FEAF P-40, dangan na-trap asin sa kahurihurihi napuho kan 13 Pebrero.

An sarong paglaog sa linya kan I Corps napundo asin nabari sa nagkapirang bulsa. Kan 8 Pebrero, ipinagboot ni Homma an pagsuspinde kan mga opensibong operasyon tanganing maorganisar giraray an saiyang mga pwersa. Dai ini nagigibo tulos, huli ta an ika-16 na Dibisyon nagdanay na nakikisumaro sa pagprobar na makaluwas an sarong batalyon na may bulsa kan ika-20 na Infantry kaini. Sa dugang pang mga pagkalugi, an mga natatada kan batalyon, 378 na mga opisyales asin mga tawohan, naluwas kan 15 Pebrero. Kan ika-22 Pebrero an ika-14 na linya kan Hokbo nag-atras nin pirang milya pasiring sa norte, asin an mga pwersa kan USAFFE nag-okupar giraray kan mga inabandonang posisyon. An resulta kan Battle of the Points asin Battle of the Pockets iyo an total na pagkalaglag kan gabos na tolong batalyon kan Japanese 20th Infantry asin sarong malinaw na kapangganahan kan USAFFE.

Sa laog nin nagkapirang semana, an mga Hapon, na napugulan huli sa magabat na pagkalugi asin nabawasan sa sarong brigada, nagkondusir nin mga operasyon sa pagsalikop mantang naghahalat nin paghirahay asin pagpakusog. An duwang hukbo nakikabtang sa mga patrolya asin naglimitar nin mga lokal na pag'atake. Huli sa naggrabeng posisyon kan mga Alyado sa rehiyon nin Asya-Pasipiko, si U.S. Si Presidente Roosevelt nagboot ki MacArthur na magpadagos sa Australia tanganing magin Supremong Komandante kan mga Alyado sa Southwest Pacific Area. Sa dalan, sa sarong istasyon nin tren sa bukid kan ika-20 nin Marso, inot na ginibo ni MacArthur an deklarasyon na iyo an magigin saiyang pinaka-publisidad na tema para sa mga masunod na taon: "*I came through and I shall return* (Nag-agi ako asin mabalik ako)". Opisyal na inasumir ni Wainwright an kontrol kan nagin United States Forces in the Philippines (USFIP) kan ika-23 nin Marso. Durante kan panahon na ini, an mga elemento kan U.S. Philippine Division ibinalyo tanganing magtabang sa pagdepensa kan ibang mga sektor.

Poon kan 28 Marso sarong bagong alon nin mga pag'atake sa ere asin artilerya kan mga Hapon an nagtama sa mga pwersa kan mga Alyado na grabe an pagluya huli sa malnutrisyon, helang asin halawig na ralaban. Kan Abril 3 an mga Hapon nagpoon na maglaog sa kahalabaan kan Bukid Samat, na pigtatantya na an opensiba mangangaipo nin sarong bulan tanganing matapos an kampanya. An U.S. Philippine Division, na dai na nag-ooperar bilang sarong koordinadong yunit asin napapagal na sa limang aldaw na haros padagos na pakikipaglaban, dai nakapag-atake nin epektibo laban sa magabat na mga pag'atake kan mga Hapon. Kan ika-8 nin Abril an U.S. 57th Infantry Regiment (PS) asin an 31st Division (PA) nasakop harani sa Salog Alangan. An U.S. 45th Infantry Regiment (PS), sa irarom kan mga pagboot na makaabot sa Mariveles asin mag-ebakwar pasiring sa Corregidor, sa katapustapusi nagsuko kan ika-10 nin Abril. 300 sanang tawohan kan U.S. 31st Infantry an mapangganang nakaabot sa Corregidor.

## Labanan sa Corregidor

An Corregidor (na kabali an Fort Mills) sarong posisyon kan U.S. Army Coast Artillery Corps na nagdedepensa kan entrada sa Sola nin Manila, parte kan mga depensa sa pantalan kan Manila asin Sola nin Subic. Ini armado kan mga lumang nawawarang baterya nin badil sa baybayon kan ika-59 asin ika-91 na Rehimen nin Artillery sa Baybayon (an huri sarong yunit nin mga Scout kan Pilipinas), sarong minahan sa luwas kan dagat na igwa nin mga 35 grupo nin mga kontroladong mine, asin sarong yunit nin kontra-eroplano, an ika-60ng Artillery sa Baybayon. An huri nakapaskil sa mas halangkaw na mga lugar kan Corregidor. An mga lumang bateryang nakatindog na may mga nakapirming mortar asin dakulaon na kanyon, para sa depensa sa pag'atake sa dagat, madaling nawara sa komisyon kan mga parabomba kan Hapon. An mga soldados na Amerikano asin mga Pilipinong Scout nagdepensa sa sadit na kuta sagkod na dikit na sana an natatada sa sainda tanganing magdepensa. Sa kapinunan kan 1942, an komando sa eroplano kan Hapon nagbugtak nin oksiheno sa mga parabomba kaini tanganing maglayog nin mas halangkaw kisa sa sakop kan mga bateryang kontra eroplano kan Corregidor, asin pagkatapos kan panahon na idto, nagpoon an mas magabat na pambobomba.

Kan Disyembre 1941, an Presidente kan Filipinas Manuel L. Quezon, si Heneral MacArthur, an iba pang halangkaw na opisyales militar asin mga diplomatiko asin mga pamilya nakadulag sa pagbomba sa Manila asin pinaistaran sa Malinta Tunnel sa Corregidor. Bago an saindang pag-abot, an mga lateral sa Malinta nagserbing hedkwarters kan halangkaw na pamamayo, ospital asin pagtipig nin kakanon asin armas. Kan Marso 1942, nagkapirang submarino kan U.S. Navy an nag-abot sa norteng parte kan Corregidor. An Navy nagdara nin mga surat, mga pagboot, asin mga armas. Dinara ninda an mga pinakahalangkaw na opisyales kan gobyerno kan mga Amerikano asin Pilipino, bulawan asin plata, asin iba pang importanteng mga rekord. An mga dai nakadulag paagi sa submarino nagin mga bihag sa guerra o ibinugtak sa mga sibilyan na kampo de konsentrasyon sa Manila asin iba pang lugar.

An Corregidor pigdepensa kan 11,000 na mga tawohan, na binibilog kan mga yunit na nasambit sa itaas na nakadestino sa Corregidor, an U.S. 4th Marine Regiment, asin mga tawohan kan U.S. Navy na nakadeploy bilang infantry. An iba nakaabot sa Corregidor hale sa Peninsula nin Bataan kan nadaog kan mga Hapon an mga yunit duman. An mga Hapon nagpoon kan saindang huring pagsalakay sa Corregidor sa paagi nin sarong pag'atake nin artilerya kan ika-1 nin Mayo. Kan banggi nin 5*–*6 Mayo duwang batalyon kan Japanese 61st Infantry Regiment an nagduong sa amihanan-sirangan na poro kan isla. Sa ibong kan makusog na pagtumang, an mga Hapon nagmukna nin beachhead na pinakusog nin mga tangke asin artileriya. An mga paradepensa marikas na itinulak pabalik pasiring sa kuta kan Bulod nin Malinta.

Kan huring parte kan ika-6 nin Mayo, naghagad si Wainwright ki Homma nin mga kondisyon nin pagsuko. Nanindugan si Homma na kabali sa pagsuko an gabos na pwersa kan Alyado sa Filipinas. Sa pagtubod na an buhay kan gabos na yaon sa Corregidor mamemeligro, inako ni Wainwright. Kan ika-8 nin Mayo nagpadara siya nin mensahe ki Sharp na nagsusugo saiya na isuko an Visayan-Mindanao Force. Nagsunod si Sharp, alagad kadakol na mga indibidwal an nagpadagos sa pakikipaglaban bilang gerilya. Pipira sanang mga komandante kan yunit an napiritan na sumuko, asin mayo nin siisay man na may kamawotan na sumuko. An desisyon ni Sharp na magsuko may kalabot na dakul na bagay. Si Major Larry S. Schmidt, sa sarong tesis sa master's degree kan 1982, nagsabi na an desisyon ni Sharp nakabasar sa duwang rason: na an mga Hapon may kakayahan na gadanon an 10,000 na mga nakaligtas sa Corregidor, asin na aram na ngonyan ni Sharp na an saiyang mga pwersa dai papakusugon kan Estados Unidos, siring sa dati nang pighuna. 

### Lista kan mga heneral kan Estados Unidos na nagin mga preso-nin-giyera

*Tenyente Heneral Jonathan M. Wainwright, heneral na nagsusugo, United States Forces in the Philippines (USFIP)
*Mayor Heneral Albert M. Jones, heneral na nagsusugo, Philippine I Corps
*Mayor Heneral Edward P. King, heneral na nagsusugo, Northern Luzon
*Mayor Heneral George F. Moore, heneral na nagsusugo, Harbor Defenses of Manila and Subic Bays/Philippine Coast Artillery
*Mayor Heneral George M. Parker, heneral na nagsusugo, Southern Luzon/Philippine II Corps
*Mayor Heneral William F. Sharp, heneral na nagsusugo, Visayan-Mindanao Force Philippines
*Brigader Heneral Lewis C. Beebe, hepe kan mga tawohan ni Tenyente Heneral Jonathan M. Wainwright
*Brigader Heneral Clifford Bluemel, heneral na nagsusugo, Ika-31 na Dibisyon (Filipinas)
*Brigader Heneral William E. Brougher, heneral na nagsusugo, Ika-11 na Dibisyon (Filipinas)
*Brigader Heneral Bradford G. Chynoweth, heneral na nagsusugo, Ika-61 na Dibisyon (Filipinas)
*Brigader Heneral Charles C. Drake, heneral na nagsusugo, Quartermaster Corps in the Philippines
*Brigader Heneral Arnold J. Funk, hepe kan mga tawohan ni Mayor Heneral Edward P. King
*Brigader Heneral Maxon S. Lough, heneral na nagsusugo, Dibisyon kan Filipinas
*Brigader Heneral Allan C. McBride, deputadong hepe kan mga tawohan ni Heneral Douglas MacArthur asin heneral na nagsusugo kan Lugar nin Pagboot sa Serbisyo   (nagadan kan 9 Mayo 1944 sa sarong kampo nin mga preso sa gera)
*Brigader Heneral Clinton A. Pierce, heneral na nagsusugo, Ika-26 na Rehimen nin mga Kabalyero (Philippine Scouts)
*Brigader Heneral Carl H. Seals, ayudante heneral, United States Army Forces in the Far East (USAFFE)
*Brigader Heneral Joseph P. Vachon, heneral na nagsusugo, Ika-101 na Dibisyon (Filipinas)
*Brigader Heneral James R.N. Weaver, heneral na nagsusugo, 1st Provisional Tank Group

Duwang Amerikano na nagseserbing heneral kan Hokbong Pilipinas an nagsuko man sa pwersa kan Hapon:

*Brigader Heneral Guy O. Fort, heneral na nagsusugo, Ika-81 na Dibisyon (Filipinas)  (ginadan kan 11 Nobyembre 1942 sa sarong kampo nin mga preso sa gera)
*Brigader Heneral Luther R. Stevens, heneral na nagsusugo, Ika-91 na Dibisyon (Filipinas)

An iba pang heneral kan Hokbong Filipinas na nadakop kan pwersa kan Hapon iyo an mga subong Pilipino na si Mayor Heneral Guillermo B. Francisco asin Brigadier Heneral na si Matthew M. Capinpin, Vicente Lim asin Fidel Segundo. Sampulong heneral kan U.S. Army asin Heneral Stevens an nagsuko sa Bataan kan Abril. Si Heneral Wainwright, Moore, Beebe asin Drake nagsuko sa Corregidor kan Mayo 1942. Nadakop si Heneral Sharp, Chynoweth, Seals, Vachon asin Fort sa habagatan kan Filipinas.

## Pagkatapos

An kapangganahan ni Heneral Homma sa Filipinas dai inako sa Imperial Heneral Headquarters, asin partikularmente ni Premier Hideki Tojo, nin mainit siring sa saiyang piglalaoman. Pig-olog-olog ninda an soboot pagkabakong epektibo asin kawaran nin pagmawot ni Homma na daogon an mga Amerikano susog sa saindang planong iskedyul. Dangan si Homma inapod giraray sa Tokyo tanganing magserbing reserbang opisyal.

An pagkadaog iyo an kapinunan kan tolo may kabangang taon nin maringis na pagtratar sa mga nakaligtas kan mga Alyado, kabali an mga atrosidad arog kan Martsa nin Kagadanan kan Bataan asin an kasakitan kan mga kampo nin bilanggoan kan mga Hapon, asin an "hell ships" kun sain an mga Amerikano asin mga Alyado ipinadara sa Hapon tanganing gamiton bilang mga oripon sa mga pabrika asin mga pabrika. Rinibo an nag-iriba sa mga hold kan mga barkong Hapon na mayong tubig, kakanon, o supisyenteng bentilasyon. An mga Hapon dai nagmarka nin "POW" sa mga kubyerta kan mga sakayan na ini, asin an iba inatake asin ilinubog kan mga eroplano asin submarino kan mga Alyado. Halimbawa, kan 7 Setyembre 1944 an  napalubog kan  na may pagkawara nin 668 na mga POW; mga 82 POW sana an nakaligtas.

Dawa ngani an kampanya sarong kapangganahan kan mga Hapon, mas haloy pa kisa piglalaoman tanganing madaog an mga Pilipino asin Amerikano. Ini nangangaipo nin mga pwersa na dapat kutanang ginamit sa pag-atake sa Borneo asin Yawa tanganing ibalyo sa laban sa Filipinas asin pinaluway man an pag-abante sa Bagong Guinea asin an Solomon Islands. 

Durante kan pananakop kan Filipinas, an mga gerilyang Amerikano asin Pilipino nakipaglaban sa pwersang nagsasakop. An pwersa kan mga Alyado asin Filipinong Komonwelt nagpoon kan kampanya tanganing mabawi an Filipinas kan 1944, na may pagduong sa isla nin Leyte. Kan 29 Enero 1945 an mga pwersa kan Estados Unidos asin Filipinas nagpatalingkas nin mga POW sa Raid at Cabanatuan.

### Importansya

An pagdepensa kan Filipinas iyo an pinakahalawig na pagtumang sa Hokbong Imperyal kan Hapon sa inot na tangga kan Ikaduwang Gerang Pankinaban. Pagkatapos kan Labanan sa Abucay, an mga Hapon nagpoon na mag-atras sa Bataan asin nagpadagos kan saindang pag'atake kan Abril, na nagtao ki MacArthur nin 40 aldaw tanganing andamon an Australya bilang sarong base operasyonal; an inot na pagtumang sa Pilipinas nagtao sa Australia nin mahalagang panahon na mag-organisar para sa saiyang depensa. An pagtumang kan mga Pilipino-Amerikano laban sa mga Hapon sagkod sa pagbagsak kan Bataan kan 9 Abril 1942 naglawig nin 105 aldaw (3 bulan asin 2 aldaw).

## Orden sa Laban kan USAFFE, 3 Disyembre 1941; mga tala nin mga nagadan

### Pwersa kan Hokbo kan Estados Unidos sa Harayong Subangan
Heneral **[[Douglas MacArthur]]**

#### Mga pwersa sa daga
: Konstabularyo kan Filipinas = ***PC*** (May. Hen. Guillermo Francisco)
:: Ika-1 na Rehimente kan PC
:: Ika-2 na Rehimente kan PC
:: Ika-3 na Rehimente kan PC
:: Ika-4 na Rehimente kan PC
: HQ Dept. kan Filipinas (May. Hen. George Grunert)

: Headquarters, Harbor Defenses of Manila and Subic Bays
: **[[Dibisyon kan Filipinas (Estados Unidos)|Dibisyon kan Filipinas]]** (PS=Philippine Scouts) (Kan 31 Hulyo 1941, an Dibisyon igwa nin bilang na 10,743)
:: Post Service Command (PS) (175 an gadan na piglista kan ABMC )
:: **Inpantriya**
::: Ika-31 na Rehimente nin Inpantriya kan E.U. (Naglista an ABMC nin 936 gadan)
::: Ika-43 na Rehimente nin Inpantriya kan E.U. (PS) (Naglista an ABMC nin 31 gadan)
::: Ika-45 na Rehimente nin Inpantriya kan E.U. (PS) (Naglista an ABMC nin 1,039 gadan)
::: Ika-57 na Rehimente nin Inpantriya kan E.U. (PS) (Naglista an ABMC nin 983 gadan)
::: Ika-26 na Rehimente nin mga Kabalyero kan E.U. (Naglista an ABMC nin 301 gadan)

:: **Provisional Tank Group** (Brig. Gen. James Weaver)
::: Ika-17 na Batalyon nin Ordnansya (sarong Kompanya) (Naglista an ABMC nin 45 gadan)
::: Ika-192 na Batalyon nin Tangke (Naglista an ABMC nin 189 gadan)+ HQ Co 192nd Tank Battalion (Naglista an ABMC nin 2 gadan)
::: Ika-194 na Batalyon nin Tangke na hababa sa Kompanya B (Naglista an ABMC nin183 gadan)

:: **Artilerya**
::: Ika-1 na Artilerya sa Baybayon kan Filipinas  (Naglista an ABMC nin1 gadan)
::: Ika-23 na Artilerya sa Daga (PS) (Btry A) (Naglista an ABMC nin159 gadan+ 1 gadan) (Inot na Batalyon)
::: Ika-23 na Artilerya sa Daga (PS) (Naglista an ABMC nin309 gadan)
::: Ika-59 na Artilerya sa Baybayon (batalan/soldados kan E.U.) (Corregidor) (Naglista an ABMC nin 329 gadan+1 (Kol. Paul Bunker))
::: Ika-86 na Artilerya sa Daga (PS) (Naglista an ABMC nin 169 total (8 gadan for Regiment + 161 gadan para sa Batalyon)
::: Ika-88 na Artilerya sa Daga (PS) (Naglista an ABMC nin 186 gadan)
::: Ika-91 na Artilerya sa Baybayon (PS) (Naglista an ABMC nin 202 gadan)
::: Ika-92 na Artilerya sa Baybayon (PS) (Corregidor) (Naglista an ABMC nin 200 gadan)
::: Ika-200 na Artilerya sa Baybayon (Soldados kan EU) (Naglista an ABMC nin373 gadan)
::: Ika-60 na Artilerya sa Baybayon (Estados Unidos) (Corregidor) (Naglista an ABMC nin 390 gadan)
::: Ika-515 na Rehimente nin Artilerya sa Baybayon (Soldados kan EU) (Naglista an ABMC nin207 gadan)

:: **Suporta**
::: Ika-14 na Rehimente nin Inhinyero (PS) (Naglista an ABMC nin324 gadan)
::: Ika-14 na Batalyon nin Inhinyero (PS) (Naglista an ABMC nin4 gadan)
::: Ika-202 na Batalyon nin Inhinyero kan Filipinas (Soldados kan EU) (Naglista an ABMC nin 9 gadan)
::: Ika-12 na Batalyon nin Medikal (PS) (Naglista an ABMC nin 121 gadan)
::: Ika-12 na Rehimente nin Medikal (PS) (Naglista an ABMC nin 13 gadan)
::: Ika-7 na Batalyon nin Medikal (PS) (Naglista an ABMC nin 0 gadan)
::: Ika-12 na Kompanya nin Pulis Militar (PS) (Naglista an ABMC nin 40 gadan)
::: Ika-808 na Kompanya nin Pulis Militar (Soldados kan EU) (Naglista an ABMC nin 90 gadan)
::: Ika-47 na Kompanya nin Transportasyon nin Motor (PS) (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
::: Ika-12 na Kompanya nin mga Ordnansa (PS) (Naglista an ABMC nin 45 gadan)
::: Ika-12 na Kompanya nin mga Ordnansa (Soldados kan EU) (Naglista an ABMC nin 45 gadan)
::: Ika-75 na Kompanya nin Depot nin Ordnansa (Soldados kan EU) (Naglista an ABMC nin 3 gadan)
::: Ika-75 na Kompanya nin mga Ordnansa (Soldados kan EU) (Naglista an ABMC nin 35 gadan)
::: Ika-12 na Batalyon nin Opisyal nin Intendensya (Quartermaster) HQ (PS) (Naglista an ABMC nin 3 gadan)
::: Ika-12 na Batalyon nin Opisyal nin Intendensya (PS) (Naglista an ABMC nin 70 gadan)
::: Ika-12 na Rehimente nin Opisyal nin Intendensya (Estados Unidos) (PS) (Naglista an ABMC nin 90 gadan)
::: Ika-74 na Opisyal nin Intendensya nin Corps sa Panaderya (PS) (Naglista an ABMC nin 17 gadan)
::: Ika-12 na Kompanya nin Signal (PS) (Naglista an ABMC nin 77 gadan)
::: Ika-252 na Kompanya nin Konstruksiyon kan Signal (PS) (Naglista an ABMC nin 44 gadan)

#### Mga pwersa sa Ere
: **[[Pwersa sa Ere sa Harayong Subangan (Estados Unidos)|Puwersa sa Ere sa Harayong Sirangan]]** 
: Mayor Heneral **[[Lewis H. Brereton]]**
: Brigader Heneral Harold Huston George
:: Ika-5 na Grupo sa Base nin Ere
:: **[[V Bomber Command]]**
::: **[[Ika-19 na Grupo nin Operasyon|Ika-19 na Grupo nin Bomba (Magabat)]]** (Headquarters, Clark Field) (Naglista an ABMC nin 3 gadan); HQ Squadron 19th BG (Naglista an ABMC nin 103 gadan)
:::: Ika-14 na Iskwadron nin Bomba (Del Monte Field, Disyembre 5, 8 B-17 Flying Fortress) (Naglista an ABMC nin 13 gadan)
:::: Ika-28 na Iskwadron nin Bomba (Clark Field, 8 B-17) (Naglista an ABMC nin 93 gadan)
:::: Ika-30 na Iskwadron nin Bomba (Clark Field, 9 B-17) (Naglista an ABMC nin 110 gadan)
:::: Ika-93 na Iskwadron nin Bomba (Del Monte Field, Disyembre 5, 8 B-17) (Naglista an ABMC nin 116 gadan)
:::: Ika-440 na Iskwadron nin Ordnansa (Naglista an ABMC nin 68 gadan)
::: **[[Ika-27 na Grupo nin Espesyal na Operasyon|Ika-27 na Grupo nin Bomba (Magian)]]** Headquarters (Naglista an ABMC nin 3 gadan)
:::: Ika-2ng Iskwadron nin Obserbasyon (Nichols Field, 21 various aircraft) (Naglista an ABMC nin 71 gadan)
:::: Ika-16 na Iskwadron nin Bomba (Fort William McKinley) (Naglista an ABMC nin 72 gadan)
:::: Ika-17 na Iskwadron nin Bomba (San Fernando Field) (Naglista an ABMC nin 62 gadan)
:::: Ika-91 Iskwadron nin Bomba (San Marcelino Field, B-18 Bolo) (Naglista an ABMC nin 76 gadan)
:::: Ika-48 na Iskwadron nin Materyales (Naglista an ABMC nin 53 gadan+ 19 man an nailistang gadan kan an ika-48 na Iskwadron parte kan V Air Base Group)
:::: Ika-454 na Iskwadron nin Ordnansa (Naglista an ABMC nin 71 gadan)

:: **V Interceptor Command**
::: **Ika-19 na Grupo nin Base sa Ere** (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
::: **[[Ika-20 na Grupo nin Base sa Ere]]** (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
:::: Tow Target Detachment
:::: Ika-5ng Pagbulag (Detachment) sa Komunikasyon (Naglista an ABMC nin 0 gadan)
:::: Ika-5ng Pagbulag sa Panahon (Naglista an ABMC nin 0 gadan)
:::: Pagbulag sa Kemikal nin Pakikilaban
::::: Ika-4 na Kompanya nin Kemikal (Abyasyon) (Naglista an ABMC nin 33 gadan)
::::: Ika-5 na Pagbulag nin Kemikal (Kompanya-Abyasyon) (Naglista an ABMC nin 2 gadan)
:::: Ika-19 na Iskwadron nin Base sa Ere (Naglista an ABMC nin 79 gadan)
:::: Ika-27 na Iskwadron nin Materyales (Naglista an ABMC nin 75 gadan)
:::: Ika-28 na Iskwadron nin Materyales (Naglista an ABMC nin 92 gadan)
:::: Ika-47 na Iskwadron nin Materyales
:::: Ika-803 na Pagbulag nin Pag-inhinyero (Batalyon-Abyasyon) (Naglista an ABMC nin 232 gadan)
:::: Ika-809 na Pagbulag nin Pag-inhinyero
:::: Ika-409 na Pagbulag nin Signal/Komunikasyon (Kompanya-Abyasyon) (Naglista an ABMC nin 29 gadan)
:::: Ika-429 na Pagbulag nin Mantenir
::: **[[Ika-24 na Grupo nin Paghanap]]/Pursuit Group** (Headquarters, Clark Field). Colonel Orrin l. Grover. HQ Squadron (Naglista an ABMC nin 112 gadan)
:::: Ika-3ng Iskwadron nin Paghanap (Iba Field, 18 P-40E Warhawk) (Naglista an ABMC nin 0 gadan)
:::: Ika-17ng Iskwadron nin Paghanap (Nichols Field, 18 P-40E) (Naglista an ABMC nin 0 gadan)
:::: Ika-20 na Iskwadron nin Paghanap (Clark Field, 18 P-40B) (Naglista an ABMC nin 96 gadan)
::: **[[Ika-35 na Grupo nin Operasyon|Ika-35 na Grupo nin Paghanap]]** (opisina prinsipal pasiring sa Filipinas) (Naglista an ABMC nin 5 gadan)
:::: Ika-21 na Iskwadron nin Paghanap (nakalakip sa 24th PG, Nichols Field, 18 P-40E na naresibe kan Disyembre 7) (Naglista an ABMC nin 89 gadan)
:::: 34th Pursuit Squadron (nakalakip sa 24th PG, Del Carmen Field, 18 Seversky P-35A na naresibe kan Disyembre 7) (Naglista an ABMC nin 0 gadan)
:: Detachment nin Patanid sa Eroplano kan Filipinas 
:: Ika-6 na Iskwadron nin Paghanap, Philippine Army Air Corps (Batangas Field, 12 P-26 Peashooter) (Naglista an ABMC nin 1 gadan)

### Hokbo kan Filipinas
Mayor Heneral **[[Basilio Valdes]]**
: Ika-1 na (Regular) Dibisyon (Brig. Hen. Fidel V. Segundo / Kol. Kearie Berry)
:: Ika-1 na Rehimente nin Inpantriya
:: Ika-3 na Rehimente nin Inpantriya
:: Ika-4 na Rehimente nin Inpantriya
:: Ika-1 na Grupo nin Artilerya sa Daga
: Ika-2ng Dibisyon kan PC (May. Hen. Guillermo Francisco)
:: Ika-1 na Rehimente kan PC (Lt. Kol. Mariano Castañeda)
:: Ika-2 na Rehimente kan PC (Lt. Kol. Manuel V. Anastacio)
:: Ika-4 na Rehimente kan PC (Lt. Kol. Rafael Jalandoni)
:: Ika-2 na Rehimente nin Artilerya sa Daga(PC) (Lt. Kol. Emmanuel Cepeda)
: Ika-11 na Dibisyon (Brig. Hen. William Brougher)
:: Ika-11 na Dibisyon kan HQ (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
:: Ika-11 na Dibisyon kan HQ Com (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
:: Ika-11 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 4 gadan)
:: Ika-12 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 2 gadan)
:: Ika-13 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
:: Ika-11 na Rehimente nin Artilerya sa Daga (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
: Ika-21 na Dibisyon (Brig. Hen. Mateo Capinpin)
:: Ika-21 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 3 gadan)
:: Ika-22 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 3 gadan)
:: Ika-21 na Rehimente nin Artilerya sa Daga (Naglista an ABMC nin 3 gadan)
:: Ika-21 na Batalyon nin Inhinyero (Naglista an ABMC nin 2 gadan)
: Ika-31 na Dibisyon (Brig. Gen. Clifford Bluemel)
:: Ika-31 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 6 gadan)
:: Ika-32 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 3 gadan)
:: Ika-31 na Rehimente nin Artilerya sa Daga (Naglista an ABMC nin 2 gadan)
:: Ika-31 na Batalyon nin Inhinyero (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
: Ika-41 na Dibisyon (Brig. Hen. Vicente Lim) (Nailista na gadan kan ABMC)
:: Ika-41 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 6 gadan)
:: Ika-42 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 4 gadan)
:: Ika-41 na Batalyon nin Inhinyero (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
: Ika-51 na Dibisyon (Brig. Hen. Albert Jones / Kol. Adlai Young)
:: Ika-51 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 4 gadan)
:: Ika-52 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 4 gadan)
:: Ika-53 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 4 gadan)
:: Ika-51 na Rehimente nin Artilerya sa Daga(Naglista an ABMC nin 4 gadan)
: Ika-61 na Dibisyon (Brig Hen. Bradford Chynoweth / Kol. Albert Christie)
:: Ika-61 na Dibisyon kan HQ (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
:: Ika-61 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
:: Ika-62 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 4 gadan)
:: Ika-63 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
:: Ika-64 na Rehimente nin Inpantriya
:: Ika-65 na  Rehimente nin Inpantriya
:: Ika-61 na Rehimente nin Artilerya sa Daga (Naglista an ABMC nin 4 gadan)
: Ika-71 na Dibisyon (Brig. Hen. Clyde Selleck / Brig. Hen. Clinton Pierce)
:: Ika-71 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 2 gadan)
:: Ika-72 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 6 gadan)
:: Ika-73 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 3 gadan)
:: Ika-74 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
:: Ika-75 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
:: Ika-71 na Rehimente nin Artilerya sa Daga(Naglista an ABMC nin 1 gadan)
:: Ika-71 na Quartermaster Co (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
: Ika-81 na Dibisyon (Brig Gen Guy O. Fort) (KIA)
:: Ika-81 na Dibisyon (Naglista an ABMC nin 5 gadan)
:: Ika-82 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 2 gadan)
:: Ika-83 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
:: Ika-81 na Rehimente nin Artilerya sa Daga (Naglista an ABMC nin 2 gadan)
:: Ika-81 na Batalyon nin Inhinyero (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
: Ika-91 na Dibisyon (Brig. Hen. Luther Stevens)
:: Ika-91 na Dibisyon kan HQ (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
:: Ika-91 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 2 gadan)
:: Ika-92 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 5 gadan)
:: Ika-93 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
:: Ika-91 na Rehimente nin Artilerya sa Daga(Naglista an ABMC nin 5 gadan)
: Ika-101 na Dibisyon (Brig. Gen. Joseph Vachon)
: (Naglista an ABMC nin 1 with Dibisyon)
:: Ika-101 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 7 gadan)
:: Ika-102 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 0 gadan)
:: Ika-103 na Rehimente nin Inpantriya (Naglista an ABMC nin 3 gadan)
:: Ika-101 na Rehimente nin Artilerya sa DagaNaglista an ABMC nin 1 gadan)
:: Ika-101 na Batalyon nin Inhinyero (Naglista an ABMC nin 1 gadan)
: Ika-102 na Dibisyon (Kol. William P. Morse)
: Probisyonal na Brigada nin Artilerya sa Daga (Kol. Albert Ives)
: Harbor Defenses of Manila and Subic Bays
:: An mga depensa sa pantalan kabali an mga yunit na nakalista sa itaas
:: HQ asin Baterya kan HQ 
::: Ika-59 na Artilerya sa Baybayon (hilingon sa itaas para sa mga listahan nin mga nagadan)
::: Ika-60 na Artilerya sa Baybayon (hilingon sa itaas para sa mga listahan nin mga nagadan)
::: Ika-91 na Artilerya sa Baybayon (PS) (hilingon sa itaas para sa mga listahan nin mga nagadan)
::: Ika-92 na Artilerya sa Baybayon (PS) (hilingon sa itaas para sa mga listahan nin mga nagadan)
:: USAMP *Harrison*
: Ospital sa Estasyon
: Detachment sa Armas Kemikal

### Hokbong-dagat kan Estados Unidos
United States Asiatic Fleet asin 16th Naval District
Admiral **[[Thomas C. Hart]]**
: **1 heavy cruiser**
::  – nadaog kan 1 Marso 1942, 368 an nakaligtas sa 1,061 na tripulante
: **2 light cruisers**
:: 
:: 
: **13 destroyers**
:: Destroyer Squadron 29 (Kapt. Herbert V. Wiley)
::: 
::: 
:: Destroyer Division 50 (Kmdr. P.H. Talbot)
::: 
:::  – nakadulag pasiring sa Australia; nalubog kan 19 Pebrero 1942
:::  – nakadulag pasiring sa Dutch East Indies; nalubog kan 2 Marso 1942
:::  – nakadulag pasiring sa Dutch East Indies; nalubog kan 1 Marso 1942
:: Destroyer Division 57 (Kmdr. E.M. Crouch)
::: 
:::  – nakadulag pasiring sa Australia; nalubog kan 1 Mar 1942
::: 
::: 
:: Destroyer Division 58 (Kmdr. Thomas H. Binford)
::: 
::: 
::: 
:::  – nakadulag pasiring sa Haba asin nawara kan 2 Marso 1942; nasalbar bilang IJN Patrol Boat 102, nalubog kan 1946
: **1 minesweeper**
:: 
: **6 [[Motor Torpedo Boat|PT boats]]**
:: Motor Torpedo Boat Squadron Three
::: *PT-31*, *PT-32*, *PT-33*, *PT-34*, *PT-35*, *PT-41* — gabos nawara 6 Disyembre 1941–Marso 1942.
: **US Submarines at Manila** (Mariveles Naval Section Base, Cavite, Filipinas)
:: Submarine Squadron 2 (12 *S*- asin *Salmon*-class)
:: Submarine Squadron 5 (11 *Porpoise*- asin *Sargo*-class)
:: Submarine Squadron 21 (4 *Porpoise*- asin *Sargo*-class)
:: submarine tender 
:: 6 ''S''-class (4 torpedo tubes, 14 knots surfaced)
:::  – nawara pakatapos kan pag-ground kan 21 Enero 1942
::: 
::: 
:::  – nagsadsad asin inabandona kadtong 13 Agosto 1942
::: 
::: 
:: 7 ''Porpoise''-class (6 torpedo tubes, 18 knots surfaced)
::: 
::: 
::: 
::: 
:::  – nakadulag pasiring sa Australia; nawara kan 3 Marso 1942 (6 sa 54 na tripulante an dai nakaligtas sa gera)
:::  – nakadulag pasiring sa Australia; nawara sa gabos na kamot 3 Abril 1943
::: 
:: 5 ''Salmon''-class (8 torpedo tubes, 21 knots surfaced)
::: 
::: 
::: 
::: 
::: 
:: 9 ''Sargo''-class (8 torpedo tubes, 21 knots surfaced)
::: 
::: 
::: 
::: 
::: 
::: 
:::  – nawara kan 25 Disyembre 1941 pagkatapos kan danyos kan 10 Disyembre 1941; 5 tripulante an nawara sa gera 
::: 
::: 

: **Patrol Wing 10** (Cavite Naval Base, Luzon, Filipinas)
:: Capt. Frank D. Wagner
::: VP-101
::: VP-102
::: destroyer 
::: destroyer 
::: minesweeper 

: Kan Disyembre 1941, an mga pwersa Hokbong-dagat pinadakula kan minasunod:
:: schooner USS ''Lanikai''
:: Station Cast US Navy Code na nagbabalga sa militar kan Hapon; nag-ebakwar sa Australia 1942
: Dugang pa 2 district patrol craft na *YP-16* asin *YP-17* asin mga 70 na manlaen-laen na district craft an nawara sa Pilipinas kan 1942.

: **[[Yangtze Patrol]] kan Tsina**
:: Rear Admiral William A. Glassford
::: gunboat  – nadaog kan 3 Marso 1942; 161 tripulante an nawara
::: gunboat 
::: gunboat  – nawara kan 6 Mayo 1942 alagad nasalbar kan mga Hapon; nalubog sa Filipinas kan  kan 3 Mar 1944
::: river gunboat  – nadakop kan 8 Disyembre 1941
::: river gunboat  – nalubog kan 5 Mayo 1942
::: river gunboat  – nawara kan 2 Mayo 1942

: **Iba pang pagkalugi kan US Navy**
:: armored cruiser  nawara kan Disyembre 1941
:: minesweeper  naubusan nin gasolina asin binayaan kan Marso, na linabog kan mga Hapon kan 9 Abril 1942; nasalbar bilang IJN *Patrol Boat 103*, nalubog kan 1945
:: minesweeper  nawara kan 10 Dis 1941
:: minesweeper  nalubog kan 4 Mayo 1942
:: minesweeper  nawara pakatapos nin danyos sa pag'atake sa ere asin ibabaw kan 5 Mayo 1942
:: submarine tender  nawara kan 10 Abril 1942 (548 na tripulante an nagserbi sa 4th Marine Regiment 212 KIA/MIA)
:: fleet tug  nawara kan 5 Mayo 1942 alagad nasalbar kan mga Hapon; nalubog kan 5 Nob 1944
:: seaplane tender  nakadulag pasiring sa Dutch East Indies asin Australia; nawara kan 8 Mayo 1942
:: survey ship USC&GSS ''Research'' nagsadsad kan 30 Enero 1942

### Pulutong nin Marina kan Estados Unidos
* Ika-4 na Rehimente nin Marina (Komander Kolonel Samuel L. Howard) na nakadestino sa Corregidor; igwa nin 142 na manlaen-laen na organisasyon:
** USMC: 72 na opisyales; 1,368 an nakalista
** USN: 37 na opisyales; 848 an nakalista
** USAAC/PA: 111 na opisyales; 1,455 an nakalista

An Kaswalti kan Ika-4 na Marina, 315 nagadan/15 MIA/357 WIA sa Kampanya sa Filipinas.http://www.ibiblio.org/hyperwar/USMC/I/USMC-I-IV-3.html 105 Marines an nadakop sa Bataan asin 1,283 an nadakop sa Corregidor kun saen 490 an dai nakaligtas.http://www.ibiblio.org/hyperwar/USMC/V/USMC-V-A.html#Philippines

### Sari-sari

Harbour Defenses, Abril 15, 1942 (May. Hen. George F. Moore):
* Soldados kan EU: 5,012
* Hokbong-dagat kan EU: 2,158
* USMC: 1,617
* Philippine Scouts: 1,298
* Hokbo kan Filipinas: 1,818
* Hokbong-dagat kan Filipinas: 400
* Sibilyan kan EU: 343
* Mga sibilyan (lain): 2,082
* Army Nurse Corps, Navy Nurse Corps: 78 ("Mga anghel kan Bataan")

## Hilingon man
* Aldaw nin Kabagsikan

## Mga Tala

## Mga toltolan

## Mga pinagkuanan
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

* 
* 
* 
* 
* Zaloga, Steven J. *Japanese Tanks 1939–45*. Osprey, 2007. .

## Further reading
* 
* 
* 
* 
*  – full text
* 
* 
*  Report by MacArthur's staff
* 
* 
* 

## Mga panluwas na takod

*
* 
* Labanan para sa Bataan