open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tataramon na Amaimon

An **Amaimon** sarong tataramon na Papuano na tinataram kan 1,781 katawo () sa Probinsya nin Madang, Papua New Guinea. Tinataram ini sa Amaimon (), Transgogol Rural LLG.

## Sistema nin pagsusurat

## Mga toltolan
Hubert van Eyck

Si **Hubert van Eyck** () o **Huybrecht van Eyck** ( – 18 Septyembre 1426) sarong Kaamaying Holandes na pintor asin matuang tugang ni Jan van Eyck, na tugang pa man na Lambert asin Margareta, mga pintor man. An pagkawara nin solo niyang gayo hnsaman na trabaho iyo an nagtataong pagduda kan saiyang husay sa pagpintor dawa ngani pitsang siglo na igwa siyangm reputasyon nsa saro sa kagmukna' artista kan inaapod na Kaamaying Holandes na pagpintura.

## Buhay asin karera
Siya pwede daa namundag sa Maaseik, na sa ngonyan lugar na inaapod nang  Belgang probinsya nin Limburg, sa sarong pamilya nin mga hinyangta o alta sosyedad.

ATa an saiyang pangaran bakong gayong komun, siya posible iyo idtong nasambitan na "Magister Hubertus, Pictor" natatala na binayadan nin kan 1409 para sa mga panel sa simbahan nin Onze Lieve Vrouwe, Tongeren. Siya man posible an Master Hubert na nagpintura kan panel pigregalo kan 1413 ni Jan de Visch van der Capelle sa saiyang aking daraga, sarong madreng Benediktino harani sa Grevelingen; alagad siya dai natatala sa mga bulawan na rekord kan guild, asin saiyang mga tagamana mayong nasambit na mga aki, kaya msiya mhinuhuna na sarong myembro sa menor na orden menor na nagtatrabaho sa simbahan, ngonyan katedral na nin St Bavo at Ghent, kun saen an saiyang pintura na *[[Ghent Altarpiece]]* nakasabit pa, nag'estar sa Ghent mga 1420.

Mga oras n in saiyang pag'erok, o pakalihis pa kaidto, pinu'nan niya an iyo-iyo niyang nagdanay na dokumentadong obra, an *Ghent Altarpiece* yaon sa St Bavo. Alagad, an pintura natapos pakalihis anom na taon pakagadan niya mkan 1432, kaya pig'uulayan kun pirang porsyento man saiyang trabaho igdi kisa ki Jan na iyom an nagtapos kan obra. An guhit sa kwadro, na naraot man ngani kan *[[beeldenstorm]]* kan 1566, nagsasabi na si Hubert van Eyck "maior quo Nemo reports" (greater than anyone) [pinu'nan an altarpiece, alagad si Jan van Eyck – na apod niya sadiri "arte Secundus" (second-best in the art) – tinapos ini kan 1432.

## Toltolan

:
Rona' nin Zinder

An **Zinder Region** an saro sa pitong rona' nin Niger; an kabisera  kan Zinder. An rehiyon may hiwas na 145,430&nbsp;km². Ini an pinakmatawong probinsya nin Niger.

## Historya
Kadakuol na mga  Palaeolithic and Neolithic artifak asin mga pinta sa mga lungib man nagkadurukayan sa Termit Massif.

An Zinder iyo an sentro kan Sultanato nin Damagaram, sarong makapangyarihan na sultanato mna nagdominar sa kahiwasan kan paralibot na mga rona kan katangaan nin ika-18ng siglo sagkod na nag'abot an mga Pranses sa panakop kan mga 1890s. An Zinder dating iyo an kabisera kan teritoryong Niger, alagad ini inisog sa Niamey kan 1926 asin ini nagroro sa importansya, pero iyo pa man an sentro rehiyonal.

## Geograpiya

An Rona nin Zinder namumugtak sa sur-subangan kan Niger asin may kahiwasan na 145,430&nbsp;km². Ini nagsasagkod sa Agadez Region sa bandang norte,  Diffa Region sa bandang subangan, Nigeria sa habagatan, na iyo an mga minasunod, an mga estado nin Yobe, Jigawa asin Katsina), asin Maradi Region sa bandang solnopan. An landscape primeramente Sahelian sa habagatan, na nalakip sa desyerto nin Sahara sa norte kan rona. An terrain haros patag, maliban sa Koutous Hills, na nalaklak bandang nnorte kan  Kelle, asin sa Termit Massif isa bandang harayo nin norte kan rehiyon.

### Mga binabanwa
An Zinder iyo an kabisera rehiyonal; iba pang binabanwang mayor kabarali  an  Alakoss, Albarkaram, Bande, Boune, Dakoussa, Dan-Barto, Dantchiao, Daouche, Dogo-Dogo, Falenko, Gaffati, Gamou, Garagoumsa, Gouchi, Gouna, Goure, Guidiguir, Hamdara, Ichirnawa, Kantche, Kelle, Kolleram, Kourni, Kwaya, Magaria, Malawa, Matameye, Mirriah, Moa, Ollelewa, Sassoumbroum, Tanout, Tenhya, Tesker, Tsaouni, Yaouri asin Yekoua.

### AMhsa subdibisyon administratibo

An Zinder binaranga' sa 5 Departamento:
* Goure Departamento
* Magaria Departamento
* Matameye Departamento
* Mirriah Departamento
* Tanout Departamento

Sa 27 istasyon administratibo  (postes administratifs) kan Niger na pinagboot kan ley petsado 1 Agosto 2011 na magin mga departamento asin an an pagnombra nin mga prefect kan 29 Pebrero 2012 nahaman an kumbersyon, an mga minasunod na 5 yaon sa rehiyon nin Zinder.
* Belbédji Department
* Damagaram Takaya Department
* Dungass Department
* Takiéta Department
* Tesker Department

Kaya an Zinder igwa nang 10 departamento asin an siyudad nin Zinder.

## Demograpiko

Sa kan 2012 an populasyon kan Rehiyon nag'abot nin 3,539,764. An mga mayor na etnolinggwistikong grupo iyo ann magkapiran grupong Arabo, Fulani, Hausa, Kanuri, Dazaga Toubou asin an mga grupong Tuareg na iyo an Tayart Tamajeq. An lenggwaheng Tagdal, na saralak kan Songhay-Lenggwaheng Tuareg, tinataram man.

## Ekonomiya
An rehiyon iyo an pinakatios sa Niger asin iyo an may pinakahalangkaw nin incidence nin makuring kapobrehan (60% kan populasyon) susog sa World Bank data kan 2018. An rehiyon tinamaan na gayo nin pangana' kan 2005–2006 Niger na krisis sa pagkakan.

## Mga gobernador
* Yahaya Yandaka - 2013-16 
* Issa Moussa - 2016–presente

## HIlnga man
*Mga Rehiyon nin Niger
*Mga Departamento nin Niger
*[Mga Komyun nin Niger]]

## References

## Mga panluwas na takod
New Harp, Texas

An **New Harp**  sarong dai inkorporadong komunidad sa Montague County, Texas, Estsdos Unidos. Susog sa Handbook of Texas, walo katawo mansana an nag'eestar msa komunidad kan 2000.

## Historya
Si Nixon P. Harp, na nagbukas nin general shop kan 1879, pig'onra sa saiyang pangaran. Abot taon 1900, an komunidad binisto sa pangaran na Harp Town; dangan inapod na sanang Harp. Igwa ining opisina postal igdi poon 1894 sundo' 1905. Pag'ultan kan katangaan nin mga 1930 asin katangaan nin 1950, an banwaan na ini nagsakat an populasyon sa 67. Treinta katawo an inapod ining estaran ninda kan mga 1960, ultimo ining nagreport kan populasyon niya. An populasyon sinasabing walo kan 2000.

## Geograpiya
An New Harp namumug5tak sa Farm to Market Road 1655, mga   an rayo, sud-subangan banda nin Montague sa kaporohi nin sud-subangan Montague County.

## Edukasyon
Ngonyan, an komunidad pigseserbihan kan Forestburg Independent School District. 

## Toltolan
Monteforte Cilento

An **Monteforte Cilento** sarong banwaan asin *[[komyun]]* kan probinsya nin Salerno sa ronang Campania sa bandang sud-solnopan Italya.

## Historya
An Monteforte orihinalmente sarong Romanong  *[[castrum]]*, na naghiwas kan High Middle Ages pakapangyari nin immigrasyon huli sa lusob kan Saracen.

Ini saro sa sentro kan Moti del Cilento kan 1828.

## Geograpiya
An Monteforte sarong bulod-bulod na banwaan namumugtak sa bandang amnayan kan Cilento, sa ibaba kan bukid nin Chianello (1,319 m) alagad sa ibabaw kan kalipakan nin salog Alento. Ini nalaklak sa tinampo probinsyal sa pag'ultan kan Trentinara asin Capizzo, sarong *[[frazione]]* kan Magliano Vetere. An munisipalidad kadulon kan mga munisipalidad nin Cicerale, Felitto, Magliano Vetere, Orria, Perito, Roccadaspide asin Trentinara.

## Hilnga man
*Cilentan dialect
*Cilento and Vallo di Diano National Park

## Toltolan

## Mga panluwas na takods
Julien Kang

Si ** Julien Kang **  (Hangul: 줄리엔 강; Hanja: 朱利安·姜, ipinangaki 11 Abril 1982) sarong artista at modelo na ipinangaki  sa San Pedro at Miquelon, an teritoryo luwas kan  Pransya, sa Koreanong ama asin sa Pransesang ina. Siya an ngohod na tugang  ni Danis Kang.

## Filmograpiya

### Mga dramang pantelebisyon

### Mga ''variety show''

### Mga musikang bidyo

## Toltolan

## Mga panluwas na takod
*
*Julien Kang sa HanCinema
Madhumita Kumari

Si **Madhumita Kumari** sarong Indyanong archer. Siya nakamit an medalyang Pirak sa Asian Games 2018 sa pambabaeng Women's compound archery team event.

## Tolt6olan
Lycée Anne de Kiev

**Lycée Français [[Anne nin Kiev|Anne de Kiev]]** (**LFADK**) sarong Pranses na pampubliko co-educational school internasyonal haleng Maternelle [fr] - 12 namomogtak sa Kyi, Ukraine. Konektado ini sa Pranses na Ministry of Foreign Affairs, pig-oyunan kang APE (Agence for French Teaching Abroad), asin binubuo kan mga awtoridad nin Pransia.

## Kasaysayan
Namo knâ ini kan 1994 bilang **Petite école Anne de Kiev**. Kan 2005 ini pig ngaran sa mga klase na **''Lullége'' Anne de Kiev** poon kan nakamit kaini an collége (junior high school). Kan 2010 nagbago an pa ngaran sa fresinting presente kaini ta na kakua ini nin *lycée* (anom na porma/senior high school) class.

## Reperensya

## Panluwas ng mga link
Martinvka Kayamanan

An Martyivka Palawan (Urainian ⁇ [mɔ'ə], grosh nojharkjɪryang /taŋ]) sarong hoard na binibilog nin 116 na pirak na gamit sa pagsang-urulay (na mga 3.3 kg) na nakua kan 1909, sa baryo nin Martyynizlast, Ukraine. &nbsp;Sa presente, napreserbar an kayamanan sa National Historical Museum kan Ukraine sa Kyi asin sa Museo Britano sa Londres. Pig pestahan ini halo sa ika-6-7ng siglo AD.

## Pinaghalian
An mga historyador nag proponer nin laen - laen na tioriya para sa kulturang puedeng pag sasadiri kan kayamanan na ini. An pinakapopular na hypothesis pig takod an hokbong ini sa kultura nin Penkovo kan mga Antes.

## Deskripsiyon
Kaiba sakaga anan iyo an apat na antropologong pirak himatea nin kalalakihan' (mga peryodiko kan Urdus, ini man inaapod na 'aliens' para sa saindang pambihirang hitsura), limang geneya hayop, tolong fabuula, race-head brooch, anom na mga awat, tiara, singsing sa talinga, kuris, rickles, paha-fit asin kabayo. Kun minsan an estilo kan hiragana pigkokonsiderar na impluwensya ng Hudyo, Bulgar o Avarn.

## Reperensya

## An Tambobong nin Literaturang Bikolnon
Fernand Bourgaux

Si **Fernand Bourgaux** (namundag 25 Desyembre 1919) sarong Belgang sprinter. Siya nakipag'umbasan sa men's 200 metres sa 1948 Olimpikong Tig-init.

## Toltolan

## Mga panluwas na takode
*

[KCategorya:Mga Atleta (track and field) sa 1948 na Olimpikong Tig-init]]
Edward VIII

Si **Eduardo VIII** o **Edward VIII** (Edward Albert Christian George Andrew Patrick David; 23 Hunyo 1894 – 28 Mayo 1972), na ngapit midbid sa apod na **Duke nin Windsor**, iyo an Hade kan Reyno Unido asin kan Mga Dominyo Imperyo Briton, asin Emperador nin Indya, poon 20 Enero 1936 sundo' saiyang abdikasyn kan Desyembre kan parehong taon.

Si Edward namundag durante kan pagreynar kan ina kan saiyangn lola, si Queen Victoria bilang iyo an pinakamatuang aki na as the Duke asin Dukesa nin York, na nagapit nagin iyo sinda  Hadeng George V asin Reyna Maria. Siya ginibong Prinspe nin Wales sa saiyang pagkaedad nin 16, ikapitong semana poon kan saiyang ama nagin hade na. Kan siya hubin pang lalaki, siya nagsirbe sa Hokbong Briton durante kan Enot na Gerang Pankinaban asin naghimong magbyahe paluwas nasyon para sa toka kan saiyang ama. An Prinsipe nin Wales nagin popular na gayo huli sa saiyang karinyo asin karisma, asin saiyang moda sa pagbado' iyo an nagin arogan kan mga panahon na idto. Pakatapos kan gera, an saiyang husoy-husoy nagin paghahaditan kan saiyang ama asin kan Primer Ministrong Briton na si Stanley Baldwin ta baro-bareta na siya nakikikawat sa dakul na mga babae.

Kan magadan an saiyang ama kan 1936, si Edward iyo an ikaduwang monarko kan Harong nin Windsor. An bagong hade nagpahiling kan saiyang pagkasuya kan protokol sa korte, asin nagkakawsa nin pagkaribaraw sa mga politiko huli kan saiyang dai pagkuyog sa establisidong gawe sa korte susog sa konstitusyon. Pirang bulan pa sana sa saiyang pagreynar, siya nagpahayag na aagomon niya an ssarong Amerikanang diborsyada sa enot na agom asin piglalakaw pang madiborsyo sa ikaduwa, bagay na nag'ukag sa sosyedad kan Reyno Unido ta an siring sala asin sarungat sa kinaugalean. Alagad ta siya may katagasan, siya nagdesisyon na mag'abdikar sa katongdan bilang hade asin pinakasalan an Amerikana. An saiyang pagreynar na 326 na aldaw sana, iyo an pinakahalipot na pagreynar. 
 
Siya sinalidahan kan saiyang nguhod na tugang, si George VI. Sa pag'abdikar niya si Edward ginibong Duke nin Windsor. Saiyang pinakasalan si Willis Simpson kan 3 Hunyo 1937. Kan Ikaduwang Gerang Pankinaban, si Edward pig'istasyon sa British Military Mission sa Pransya, alagad kan masakop an Pransya kan Nazi Germany, siya natokahan na [[Gobernador nin Bahamas]. Pakatapos nin gera, si Edward asin saiyang agom na si Wallis bilog na panahon nag'estar na sa Pransya sagkod na siya duman nagadan sa edad na 77 kan taon 1972. Mayo sindang aki.

## Toltolan
Shin Bet

An  **Ahensya sa Seguridad nin Israel** (**ASI**; ; ), na mas midbid sa apod na akronim **Shabak** (; ; ) o **Shin Bet** (hale sa terminong Hebrew para sa "Serbisyo sa Seguridad"), iyo an internal na serbisyo sa seguridad kan Israel. An motto kaini "*Magen veLo Yera'e*" (). An kwartel kan Shin Bet namumugtak  sa bandang norte-sulnopan nin Tel Aviv, amnayan kan Yarkon Park.

Ini an saro sa prinsipal na organisasyon kan Intelehensya komunidad nin Israel, kaabay kan Aman (intelehensya militar) asin Mossad (serbisyo intelehensyang panluwas).

## Toltolan
Hematospermia

An **hematospermia** (midbid man bilang **haematospermia**, **hemospermia**, or **haemospermia**) iyo an presensya nin dugo sa kasit kapag tinupga. Parati iyan sarong benign symptom. Sa mga lalaking nasa edad 40 o mas matua pa, an hematospermia sarong dikit na predictor nin kanser, tipikal na kanser sa prostata. Mayong espesipikong kawsa an nanumpungan sa haros 70% nin mga kaso.

## Toltolan
Sitwasyonal na gaweng sekswal

An **sitwasyonal na gaweng sekswal** iyo an sarong klase nin gaweng sekswal na nagkakalaen sa kun ano an normal na pigpaparisa, huli sa sarong sosyal na kapalibotan na sa ibang paagi nagtutugot, nag-eenganyar, o compels nin kahapotan sa gawe.  Mapupwedeng kabali digdi an mga sitwasyon na kun saen an kagustuhan na gaweng sekswal nin sarong tawo mapupwedeng posible, kaya imbes na mag-untok nin padagos sa sekswal na aktibidad, pwede sindang makisumaro sa mga substitute sexual behaviors.
Turismong sekswal

An **turismong sekswal** iyo an kaugalian nin pagbyahe pasiring sa mga banyagang nasyon, parating pasiring sa ibang kontinente, na igwa nin intensyon nin pakisumaro sa sekswal na aktibidad o pakipagrelasyon karibay an kwarta o lifestyle support. An kaugalian na ini predominanteng nag-ooperar sa mga nasyon na kun saen ligal an trabahong sekswal. An World Tourism Organization kan United Nations minidbid an manungod sa industriyang ini na organisado sa laog asin sa luwas kan mga istrukturadong ley asin networks na tinugdas ninda.

An turismong sekswal iyo an komun na pighihiling bilang sarong transnasyonal na agyat, huli ta pwede iyan na mahiling na pigtatarget an mga marginalised demographics sa mga nag-uuswag na nasyon, siring kan mga nasyon sa Americas o Habagatan-subangan na  Asya. An pangenot na ethical concerns minalataw gikan sa: ekonomikong gap sa pag-ultanan kan mga turista asin mga residente, an sexual trafficking kan mga aki asin mga kababaehan asin an mga partidong nag-aaprubitsar kan mga kakayahan na makisumaro sa mga menor de edad. An mga grupong ini asin an mga indibidwal nasasairarom sa banyagang ley manungod sa prostitusyon kan hurisdiksyon kan destinasyon, parating minaresulta sa exploitation asin pag-abuso. An mga sekswal na aktibidad na imbwelto an menor de edad haros unibersal na non-consensual asin bakong ligal.

Midbid an turismong sekswal bilang sarong industriya na multibillion-dollar na pigsusuportaran sa bilog na kinaban an sarong workforce na pigtatantya na igwa nin minilyon, na an serbisyong industriya siring kan airline, taxi, restaurant asin hotel minaganar nin delihensya. An pahingorag na turismong sekswal imbwelto an mga lalaking nagbabyahe gikan sa mga nasyon na Global North pasiring sa mga nasyon sa Global South, siring man sa Subangan asin Habagatan-subangan na Asya asin Latin America. Minsan ngani bihira, an pambabaying turismong sekswal nag-eeksistir man.

## Toltolan
Homosekswalidad asin sikolohiya

Sa langtad kan sikolohiya igwa nin ekstensibong pag-aadal manunungod sa homosekswalidad bilang sarong pantawong sekswal na orientasyon. An American Psychiatric Association linista an homosekswalidad sa DSM-I kaidtong 1952, alagad an klasipikasyon na iyan napasairarom kan scrutiny sa pagsaligsig na pinundohan kan National Institute of Mental Health. An pagsaligsig na iyan asin an subsequent na pag-adal konsiatenteng palyado tanganing nagproprodusir nin arin man na empiriko o siyentipikong basihan para sa paghiling sa homosekswalidad bilang maski arin man sa natural asin normal na sekswal na orientasyon na sarong mabaskog asin positibong pagpapahayag kan sekswalidad nin tawo. Bilang sarong resulta kan siyentipikong pagsaligsig na ini, an American Psychiatric Association hinale an homosekswalidad gikan sa DSM-II kaidtong 1973. Sa paagi kan maigot na pagrepaso kan scientific data, an American Psychological Association sinundan kaidtong 1975 asin inapod man an gabos na mga propesyonal na salud sa pag-iisip na manginot sa pag "tangkas sa stigma kan mental illness na haloy nang pig-asosyar" sa homosekswalidad. Kaidtong 1993, an National Association of Social Workers nag-adoptar nin parehong posisyon sa American Psychiatric Association asin an American Psychological Association, sa pagmidbid sa siyentipikong ebidensya. An World Health Organization, na linista an homosekswalidad sa ICD-9 kaidtong 1977, tinangkas an homosekswalidad gikan sa ICD-10 na inindorso sa ika-43 na World Health Assembly kaidtong May 17, 1990.

An konsenso kan siyentipikong pagsaligsig asin klinikong literatura minademonstrar na an mga pagkadagkang parehong sekso, namamatian, asin an mga gawe normal asin positibong baryasyon kan sekswalidad nin tawo. Igwa ngunyan nin sarong dakulang kawad nin siyentipikong ebidensya na nag-iindikar na an pagigin sarong bakla, papanay, o bisekswal compatible sa normal na salud sa pag-iisip asin social adjustment.

## Toltolan
Pornograpiya asin erotika sa Filipinas

Sa Filipinas, an pornograpiya bakong espesipikong pigladawan sa ley kan Filipinas, alagad an Revised Penal Code of the Philippines pigkokonsiderar an nagkapirang mga akto na sarong obscene o bakong desente asin an mga iyan pigpapangalad bilang mga imoral na doktrina, an mga obscene publications, bakong desenteng pasale, o iba pang kaagid na materyal o paglaladawan na nag-aadbokar sa pantawong imoralidad, obscenity, asin indecency. Pigpapamulta kan lehislatura kan Filipinas an mga nagpartisipar sa mga aktibidad na suhay sa ley, asin an Akta Republika Blg. 7610 pigpalawig an padusa sa mga imbwelto sa mga pag-abuso sa kaakian, child exploitation, child prostitution asin sa  diskriminasyon sa mga aki.

## Toltolan
Imoralidad

An **imoralidad** iyo an pagbalgar kan moral na mga ley, norms o standards. Pigpapanongdan iyan sa sarong ahente nin paggibo o pag-isip nin sarong bagay na pighuhuna o pigtutubodan na sala. An imoralidad normal na pig-aaplikar sa mga tawo o mga hiro, o sa sarong mas mahiwas na sentido, pwede iyan na iaplikar sa mga grupo o korporadong lawas, asin kan mga gibo kan arte.

## Toltolan
Ihian

An **ihian** o sa tataramon na Ingles **urinal** (, ) iyo an sanitaryong plumbing fixture para sa pag-ihi sana. An mga ihian parating pigtatao sa mga public toilets para sa mga lalaking paragamit sa Western countries (bakong masyado sa Muslim countries). Piggagamit sinda sa posisyon na patindog. An mga ihian pwedeng igwa nin manual flushing, automatic flushing, o mayong flushing, hulit ta iyan saro sa kaso nin waterless urinals. Pwede sindang pakarhayon bilang sarong sanitary fixtures (igwa man o mayong lanob para sa privacy) o sa sarong kale-kaleng desenyo na mayo nin lanob para sa privacy. An mga ihian na dinisenyo para sa mga babayi ("pambabaying ihian") nag-eeksistir man alagad pambihira. Posible man para sa mga babayi na gamiton an pantindog na ihian gamit an sarong female urination device.

An terminong "urinal" mapupuwedeng iaplikar sa sadit na edipisyo o ibang estruktura na igwa nin siring na fixtures. Pwede man iyan magpanungod sa sadit na container na kun saen an ihi pwedeng kolektahon para sa medical analysis, o para sa paggamit kun saen igwa nin akses sa toilet facilities na bakong posible, siring kan sadit na aircraft, durante kan pinahalawig na stakeouts, o para sa bedridden.

## Toltolan
Unibersidad nin Caen

An **Unibersidad nin Caen** (**UNICAEN**; Pranses: *Université de Caen Normandie*) sarong pampublikong unibersidad sa Caen, Pransya . 

An institusyon tinugdas kan 1432  ni John nin Lancaster, an enot na duke nin Bedford. Ini an orihinal na binilog na fakultad kan ley kanoniko asin fakultad nin ley. Sa taon 1438, igwa na ining  limang fakultad. An pagkatugdas nin unibersidad nakumpirma kan Hade nin Pransya na si Carlos VII kan 1452. 

## Toltolan
Pango

An **Pango** (inistiluhan bilang Παν語) iyo an sarong tekstong (i.e. glyph) layout engine librerya na nagtatrabaho kaibahan an HarfBuzz pighuhubog an engine para sa pagdispley nin teksto sa dakol na tataramon.

## Toltolan
Roti jala

An **Roti jala**, **roti kirai** o **roti renjis** (Ingles: **net bread** or **lace pancake**; Jawi: **روتي جالا**) sarong popular na Malay asin Minangkabau na isnak sinasabay sa pag'inom tsa asin mga lutong curry uso sa Indonesya, Malaysia asin Singapur. Ini tradisyonal na gisong Malay na gibo sana sa harong parati asin sinisirbe sa mga okasyon arog kan kasalan o piyesta. Ini garo mansana karibay sa maluto kun nagkakan nin manok na curry.

## Historya

Daing gayo aram an historya kan roti jala alagad ini tinutubod na gikan sa Indya. An resipe pinaghira kan mga bagong salta sa Malaysia. Kaya may mahihiling kitang pagkaagid kan roti jala sa ‘putu mayam’ o string hoppers.

An mga Malay na orihinalmente kadaklan mga parasisira asin nag'eerestar haraning dagat, nakaisip ngaranan an giso sa saindang ginagamit na hikot sa pagsira. Ini inaapod na *roti renjis*, na boot sabihon "Rinsed Bread", ta ini ginigibo sa kamot na an mga ingredyente pigbobodbod sa kawali o sartin sa pagluto kaini. *Roti kirai* saro pang apod kaini na an 'kirai' manongod sa paitok na pagbodbod sa pagpabulos kan ingredyente gamit an lata sa kondensada na may mga labot-labot.

An *Jalara dosa* hale mansana sa *roti jala*.

## Preparasyon
An mga sangkap kaini arina, sugok, gatas (sa baka o guta sa niyog), asin gasiprot na kalawag (turmeric). Ini tinutubigan, rinaramas na magin mapulot na mesklada, dangan pigbabaribi sa pinainit na sartin sa paitok na paghiro kan kamot. Sarong sinadya' na kaka'gan na may mga labot-labot sa irarom an inuusar ngani an pagbulos garo may epekto asin hitsura na mga pising nagbubulos palibot-libot.

### Pagkaagid asin kaibahan sa string hoppers
Mantang an duwang giso garo naghihitsurang mga pinisi na mesklada, an *roti jala* gibo sa trigong arina manta an string hoppers gibo sa ginalpong na bagas nin paroy. An *Roti jala* hinahaman na garo plantsado asin pakapritos ini linilikon, manta' an string hoppers sinusoon-soon lang. An *Roti jala* prinipritos sa kawali, an string hoppers tinutoob.

## Hilnga man

* *[[Roti]]*
* *[[Kue cubit|Kue laba-laba]]* - similar Indonesian dishes but sweeter
* *[[Pek nga]]*
* Malay cuisine

## Toltolan

## Mga panluwas na takod
*
Jon Pineda

Si **Jon Pineda** (namundag sa Charleston, South Carolina) sarong Amerikanong parasurat nin mga rawitdawit, memoirs, asin sarong nobelista.

## Buhay
Sa Chesapeak, Virginia nagdakula si Jon Pineda, sya man naggradwar sa Unibersidad nin James Madison asin Virginia Commonwealth University.

An saiyang mga gibo luminuwas na sa Poetry N*orthwest*, *The Literary Review*, *Sou'wester*, *Prairie Schooner*, *Many Mountains Moving*, *Asian Pacific American Journal*, *Puerto del Sol*, asin sa iba pa mang mga lugar. 

Ginawadan sa 2013 Milkweed National Fiction Award an saiyang isinurat na nobelang Apology. An saiyang isinurat man na memoir *Sleep In Me* saro sa napili sa Barnes & Nobele Discover Great New Writers. Kabali sa saiyang koleksyon kan mga rawitdawit ang *Little Anodynes* na ginawadan sa 2016 Library of Virginia Literary Award for Poetry, an saiya mang isinurat na *The Translator’s Diary, ­*ginawadan man sa 2007 Green Rose Prize for Poetry hali sa New Issues Press, an panhuri ang *Birthmark,* na nakaresibe nin inot na pagganap sa 2003 Crab Orchard Series sa Poetry Open Competition Awards. 

Sa presente sya sarong paratukdo sa programang hababang-residente MFA sa Queens University of Charlotte asin Direktor kan programang Creative Writing sa Kolehiyo nin William & Maria. 

Kan sya yaon pa sa JMU, si Jon an nangenot na parakanta para sa Pamana ni Johnny.

## Gawad

* 2016 Library of Virginia Literary Award for Poetry
* 2013 Milkweed National Fiction Prize
* 2010 Barnes & Noble "Discover Great New Writers" Selection
* 2007 Green Rose Prize from New Issues Press
* 2003 Crab Orchard Series in Poetry Open Competition Awards
* Fellowship, Virginia Commission for the Arts Individual Artist

## Mga Libro

* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Mga Gibong Indibidwal

* "My Sister, Who Died Young, Takes Up the Task", ''Poetry Foundation''
* "The Muse, or Stars Out on Interstate 81 South", ''Poetry Foundation''
* "Cinque Terre", ''Poetry Foundation''

## Mga Antolohiya

* 
* 

## Toltolan

#  187068
# 
# "Poet's Spotlight for May 2008: Jon Pineda" *www.carolynforonda.com.* Archived from the orginal on 2008-12-13.
# 

## Panluwas na mga link

* "Author's website"
* "Jon Pineda Q&A on his favorite writing time", ''Fishouse''
* "Jon Pineda",  Kate Greenstreet, ''First Book Interviews''
Awtonomong Rehiyon kan Bougainville

An **Bougainville** ( ; Tok Pisin: *Bogenvil*), opisyal na **Awtonomong Rehiyon kan Bougainville** (Tok Pisin: *Otonomos Region bilong Bogenvil*), iyo an sarong awtonomong rehiyon sa Papua New Guinea. An pinakadakulang isla iyo an Bougainville Island, mantang kabali man sa rehiyon an Buka Island asin an nagkapirang outlying islands asin atolls. An presenteng kapitolyo iyo an Buka, na namumugtak sa Buka Island.

Kaidtong 2011, an rehiyon igwa nin pigtatantya na populasyon na 250,000. An lingua franca kan Bougainville iyo an Tok Pisin, mantang sarong baryedad kan Austronesian asin mga bakong tataramon na Austronesio pigtataram man. Kabali sa rehiyon an nagkapirang Polynesian outliers kun saen an Polynesian languages iyo an pigtataram. Sa heograpiya an mga isla kan Bougainville asin Buka minabilog kan Solomon Islands archipelago, alagad siblag sa politika kan indipendyenteng nasyon kan Solomon Islands. Sa kasaysayan, an Bougainville asin an Buka, kaiba an mga isla kan Choiseul, Santa Isabel, Shortlands asin Ontong Java, na sa ngunyan kabtang na kan nasyon na Solomon Islands, pinorma an German Solomon Islands Protectorate, an ronang heograpiko sa huri na pigpapanongdan bilang  Amihanan na mga Islang Solomon.

## Toltolan
Edmundo Farolan

Si **Edmundo Farolán** (d. Enero29, 2023) sarong taga-Manila na Pilipino-kanadian na parasurat.Nanggana siya ning literaryong premyo bilang sarong hoben na parasurat-iskolar mantang nag'aadal nin pilosopiya asin letra sa Madrid kan dekada 1960. Nagtokdo nin Ingles, Espanyol, asin Media sa manlaenlaen na unibersidad, kaiba an Unibersidad Kang Webster sa Thailand, Unibersidad kan Silesia (Czech Republic), Ateneo de Naga na Unibersidad (China), Unibersidad nin Toronto, Unibersidad nin Alberta asin Corpus Christi College.

Si Farolan nagkua kan saiyang bachelor's degree sa Unibersidad Kang Ateneo de Manila, Licenciatura (Cand.) duman sa Universidad kan Central de Madrid, sarong master's degree sa Hispanikong Studies hale sa Unibersidad nin Toronto asin Ph.D sa Espeech Communication gikan sa Bowling Green State University .

Nag aarte Siya na propesyonal asin nagdidirektor para sa Teatro kan Vancouver asin sa estratemental Teatro.  Siya an kagmuknang editor kan sarong arte asin aling-alingan e-e-zone, ReviewVancouver, asin *Reista Filipina* Siya man an resipyente kan Premio Zobel kan 1982, an pinakahalangkaw na literaryong onra sa Pilipinas na itinao sa mga Pilipinong nagsusurat sa Espanyol.

Bilang nangengenot na autoridad sa literatura asin tataramonng Espanyol, siya an sarô sa mga senior na tagasurat kan Real Academia de la Lengua Español sa Filipinas. Nagpublikar siya nin nagkapirang libro nin tula, antolohiya, mga librong pinag - aadalan asin traduksiyon. Siya an napublikar sa *Reflexiones Sobre el Primer Congresso Internacional de la Lengua Español* saka iba pang mga libro asin artikulo sa Espanyol asin Ingles.

Poon 2002 abot 2012, siya nagtutukdô sa Unibersidad de Bretagene Occidental (Pranses), Ateneo Obrero de Gijón (Spain), Unibersidad nin Oulu (Finland), TU Dresden (Germany), Donetsk Academy (Ukraine), la Universidad Catolica del Norte (Chile), Unibersidad kan Thimson Rivers asin Unibersidad Kang Royal Roads. Ginawadan siya kan Premyo Jose Rizal de Las letras Filipinas [es] kan 2017.
Margie Holmes

Si Margarita Go-Singco Holmes, sarong bistado sa pangaran na apod na Dr. Margie Holmes, sarong bistadong sikologong espesyalista sa terapiya nin sekso sa Pilipinas.

## Edukasyon
Naggradwar si Holmes na may digri sa *Bachelor of Arts* sa sikolohiya gikan sa Unibersidad kan Pilipinas Diliman kan taong 1973.

Ginawadan man si Holmes nin tabang-pinansyal hale sa *East West Center* ta nganeng mag'adal sa Unibersidad kan Hawaii duman sa Manoa kun saen kinua niya man an Maestrado sa Publikong Salud na may espesyalisasyon sa internasyonal na pagplano kan pamilya, partikular sa pag'aadal sa *sex therapy* o terapiya sa sekso asin pagtangdao sa mga mag'agom.

Pigkaag ni Holmes an saiyang mga kredensyal kun saen siya nagkua nin Doktorado sa Pilosopiya sa klinikang sikolohiya gikan sa Ateneo de Manila University.

Si Holmes napili sa pagiging kasapi kan mga internasyonal na onrang sosyedad nin Phi Kappa Phi asin Pi Gamma Mu.

## Karera

### Parasurat
Sarong maralas na kolumnista si Holmes sa Abante, sarong bistadong tabyos, *Business Mirror* asin Opinyon na yaon gabos sa Metro Manila. Si Holmes nagpublikar nin 21 na libro sagkod sa ngonian. Bilang pionero, siya an nagsurat kan mga pinakainot na libro sa Pilipinas na nag-aatubang sa mga kontrobersyal na isyu sa sekswalidad asin relasyon, homosexualidad asin orog sa klinikal na depresyon. Kaiba kan saiyang agom, si *[[Jeremy Baer]]*, nagibo sinda nin duwang libro: "Love Triangles" asin "Imported Love." May sadiri sinda nin bulanon na kolum na inaapo na "*Two-Pronged*" sa sarong sikat na news site, na *[https://www.rappler.com/ Rappler]*. Alagad may-ada man siyang sarong kolum na inaapod na, "Walang Bolahan," sa tabloid, Abante. An saiyang mga libro asin mga kolum inirebyu sa mga internasyonal na periodiko arog kan Newsweek, Time, the Far Eastern Economic Review, Associated Press, Agence France Press, Asiaweek, Asia Magazine and the Philadelphia Inquirer.

## Mga piling gibo

* Pasion, Kapangyarihan, Pleaure. Manila: Anvil Publications, 1991
* *Magtanong Kay Dra Holmes*. Manila: Anvil Publications, 1992
* Si Secy Saucy Spicey. Manila: Anvil Publications, 1993
* Si Roles We play in Family Life. Manila: Anvil Publications, 1993
* *Magtanong Kay Dra. Holmes II*. Manila: Anvil Publications, 1993
* *Sarong Napapalaen na Pagkamoot: Pagigin Gayon sa Pilipinas*. Manila: Anvil Publications, 1994
* *Buhay Babae*. Manila: Anvil Publications, 1995
* *Buhay Lalake*. Manila: Anvil Publications, 1995
* *Naibabang Pagbig: Ang Magiting Bakla sa Pilipinas*. Manila: Anvil Publications, 1996
* *Buhay Mayon Asawa*. Manila: Anvil Publications, 1997
* Buhay Saringsing. Manila: Anvil Publications, 1997
* Kadarudakulaing Makangangalas. Manila: Anvil Publications, 2000
* Badan Bold Brazen. Manila: Anvil Publications, 2000
* Buhay na Pagkamoot an Naglista: Tanos na Simbag sa Nakadadagkang mga Hapot. Manila: Anvil Publications, 2001
* *Lalakeng Barako*. Manila: Anvil Publications, 2001
* *Babaeng Playban*. Manila: Anvil Publications, 2001
* Nagpasiring sa 1: Depression Stories. Manila: Anvil Publications, 2010

## Reperensya
Mayo nin reperensiya para sa pahinang ini.

## Panluwas na mga link

*
Melba Padilla Maggay

Si **Melba Padilla Maggay** (namundag kan 1951) sarong parasurat na Filipina, sosyal na antropolohista, asin aktibista na mas nabisto sa saiyang akademikong trabaho asin mga libro sa kultura, pagbabagong sosyal asin mga isyu, asin bilang tagtuga kan *Institute for Studies in Asian Church and Culture* (ISACC).

Ika-siyam na aki si Maggay, an saiyang ina igwa nin lahing Espanyol-Filipino mestizo asin an saiyang ama haling Cavite. Natapos niya an *A.B. sa Mass Communication* sa Unibersidad kan Pilipinas kan 1972, pirang bulan bago ideklarar ni Ferdinand Marcos an Martial Law. Huli kaini, siya nakatapos nin sarong M.A. sa English Literature asin PhD sa Philippine Studies sa Unibersidad kan Pilipinas. Durante kan saiyang edukasyon sa unibersidad, makosog siyang naimpluwensiyahan kan InterVarsity Christian Fellowship (IVICF), sa huri, inestablisar an ISSCC bilang sarong klase nin aking babae kan organisasyon nin IVCO.

## An Ministeryo asin sosyal na aktibismo

### Ebanghelismo asin sosyal na aktibismo
Si Maggay bantogan sa saiyang trabaho bilang sarong aktibista sosyal, nag-aadbokar para sa *evangelicalism* na magkaigwa nin integral na misyon, na nagbubugkos kan ebangelismo asin aktibismo sosyal.

Kan 1978, si Maggay nagtabang sa pagpundar kan Institute for Studies in Asian Church and Culture (ISAC) bilang simbag sa krisis gibo kan diktadura ni Ferdinand Marcos.

### Durante kan 1986 People Power Revolution
An *Institute for Studies in Asian Church and Culture* (ISSAC) ni Maggay asin an kongregasyon ni Dr. Isabelo Magdalena sa *Diliman Bible Church* (DBC) iyo an mga mayor na grupo na nagtiripon tanganing mabilog an Konsensiya kan Febrero Siete (KONFES) asin nagpartisipar sa EDSA *People Power* kan 1986. Saro ini sa mga enot na grupong nagbantay sa mga barikada sa Gate 2 kan Kampo Aguinaldo, na binibisto kan militar ni Marcos na sarong laogan sa paglusob sa kampo. Sa paghimo kaini, si Maggay asin si Magalit mas enot na nakisaro sa *People Power Revolution* kaysa sa ibang simbahan asin organisasyon arog kan *Philippine Council of Evangelical Churches.*

## Mga Ginibo

* 
* 
* 
* 

#
# **^** 
# **^** 
# **^** 
# **^** 
# **^** 
# **^**
Zoilo Galang

Si **Zoilo Mercado Galang** (namundag kan Hulyo 27, 1895 asin nagadan kan 1959). Siya gikan sa Pampanga saro sa Pilipinong parasurat.  Binibistado huli ta siya an saro sa pinakaenot na Pilipinong parasurat nin tataramon. An awtor kanpinakaenot na nobelang Pilipino na isunurat sa tataramon nin Ingles na igwang titolo an ngaran, A Child of Sorrow, kun sain napublikar kan 1921. 

## Kaamayi kan buhay asin Edukasyon
Namundag si Galang kan Hulyo 27, 1895 asin gikan sa Bacolor, Pampanga siring siya man aki nina Santiago Galang asin Vicenta Mercedes kapanahonan kan kolonyal na Espanyol igdi sa Pilipinas. Kan pagkahoben siya parehong naimpluwesyahan kan kulturang Kastila asin Amerikano. Sa Pampanga High School siya nag tapos kan saiyang pag -adal. Stenograpo sa Espanyol asin Ingles na lengwahe an saiyang enot na trabho. Mintar man pinadagos ni Galang an  pag-adal nin abugasya alagad mayo nin rekords nin maipahiling kun natapos niya nanggad an saiyang pag-adal nin abugasya. 

## Karera
Bistado si Galang huli sa saiyang mga publikasyon nin nakasurat sa Ingles. Siya midbid na responsable sa enot na publikasyon kan nagkapirang trabaho nin Pilipinas  sa Ingles:

* Aki kan Kamunduan(1921) - enot na nobela kan Pilipinas sa Ingles
* Tales of the Philippines (1921) - enot  na tomo kan mga osipon sa Pilipinas asin saysay na nakasurat sa Ingles
* *Buhay Asin Kapangganahan* (1921) - enot na tomo kan mga komposisyon sa Pilipinas sa Ingles
* An Banwa ni Ashes asin Iba Pang mga Istorya (1924) - enot na tomo kan mga halipot na osipon sa Pilipinas sa Ingles

Siring na ipinublikar man an saiyang mga komposisyon sa The Best Thing in the World and Master of Destiny ( pareho nin naipublikar kan 1924).

Siya man igot na nagtrabho tanganing makakua nin 20 tomo kan ensiklopedyang    sakop an Pilipino kan 1957. An publikasyon kan siring na koleksion inolang huli sa pagkasolo kan manuskrito kaiyan durante kan Guerrang Kinaban pero mapangganang ikinapublikar ninda an ika - 3 edisyon pakatapos kan mga kasulo. An mga kopya kan tomo manonompongan sa bilog na kinaban sa darakulang libreriya sagkod ngonyan. Nagtrabaho man siya bilang parasurat nin mga publikasyon sa kasaysayan na pwedeng magamit kan  elementaryang estudyante  an saiyang gibo arog kan *Mga Lider kan Pilipinas* (1932), Scount Character in Philippine History (1939), Mario asin Minura (1940) Hero of Tirad Pass and Others (1909), Mr. Perez, Teacher (1950) sa Harong , Eskwelahan asin komunidad (1950).
Abraham Verghese

Si Abraham Vergese (ipinangaki kang 1955) sarong *Amerikanong* doktor, *autor* asin *Propesor* kan Theorya asin Practisado sa Medisina asin Ika duwang chairman sa Edukasyon sa Stanford University Medical School. Siya an autor kan apat na pinakamabentang libro: duwang memorable asin duwang nobela. Kan 2011, naelehir siya bilang miyembro kan institusyon  kan medicina. Naresibi niya an Nasyunal na Humanidades Medalya gikan ki Presidente Barack Obama kan 2015. Siya an konsekuwador ki Eric Topol kan podcast *Medcape sa Medicina asin sa makina.*
Armie Jarin-Bennett

Si **Armie Jarin-Bennett** sarong Filipinang peryodista na nakabase sa Manila, Pilipinas. Siya an presenteng Presidente kan Nine Media Corporation, kagsadiri niya an CNN Philippines (ngunyan RPTV), an mismong lokal na franchise kan nasyon sa Cable News Network, poon Oktubre 9, 2016. Siya man an Ehekutibong Bise Presidente para sa News and Current Affairs asin namamahalang direktor kan network puon pa kadtong Nobyembre 4, 2015, niribayan si Jang Magsaysay, na nagsirbe kan Setyembre 2015.

Nagpuli sa Pilipinas tanganing magtrabaho sa CNN Philippines, siya nagtrabaho nin 17 taon.

## Buhay asin karera
Nag-adal asin nagtapos sa De La Salle University sa kursong BA in Mass Communication sa pagitan kan taong 1984-1988, asin nagpoon kan saiyang karera sa media bilang parasurat kan barita asin naging parabareta sa radyong top-of-the-hour sa istasyon 99.5 RT (ngunyan 99.5 Play FM), Kiss FM 101.1 (ngunyan 101.1 Yes The Best) asin Citylite 88.3 (ngunyan Jam 88.3) (an pinakaenot na radyong kaiba kan CNN sa nasyon), sa pamayo ni Francis Lumen poon 1989 hanggan 1996, asin sa parehong taon siya man nag voice-over kan komersiyal sa radyo. Dai siya nagin matrayumpo sa pag-ayon para palitan si Tina Monzon-Palma bilang anchor kan GMA Headline News.

Naglipat siya sa Atlanta para magtrabaho bilang intern sa radyo kan CNN, ginibo an gibuhon nin sarabay arog kan direktor kan salog, teleprompter operator, asin peryodistang parabidyu kan 1996. Siya kinua kan CNN Headline News bilang sarong produser asin parasurat kan 1997, dangan naglipat sa CNN International kan 2000, nagpoon bilang produser nin bareta, asin nagbuhat pasiring sa ranggo na nangangasiwang produser kan 2004 asin ehekutibong produser kan 2008, na tagapakarhay nin 24/7  sa aroaldaw na  mga operasyon kan bareta kan network.

Siya naelihir kan network bilang Ehekutibong Direktor para sa Content Sales & Partnerships na   nakabase sa Hong Kong, na iyo an nagmanehar kan gibo nin gabos na pagkairibang lokal kan CNN Pilipinas. Kan 2012, siya ginawadan para sa Outstanding Live Coverage of a Curent News Story - Long Format kan Emmy Awards huli sa pag-organisa kan Rebolusyong Ehipto. Kan suminunod na taon, siya nominado giraray para sa pag-organisa kan Bagyong Haiyan. 

Naghale siya sa saiyang posisyon sa CNN kan 2020 huli sa dai aram na mga rason.

## Personal
Siya ikinasal ki John Bennett, sarong Headline News Direktor.

## Hilingon pa

* CNN Philippines

## Toltolan

# 
#   
# 
#  
# 
# 
# 
#  

## Panluwas na mga link

* Si Armie Jarin-Bennett sa Twitter
Radio Philippines Network, Inc.Nine Media Corporation
Judy Yung

Si **Judy Yung** (1946 sagkod Disiembre 14, 2020) sarong propesor emerita sa Amerikanong Pag-aadal sa Unibersidad nin California, Santa Cruz. Nag-espesialia siya sa  istoriang oral, istoria kan mga babayi, asin istoria nin Asyanong kano. Sya nagadan kan Disiembre 14, 2020, sa San Francisco, kun sain siya nagpuli kan pagretiro niya.
Maryanne Moll

**Maryanne Moll** 

Si Maryanne Moll namundag sa Tigaon, parte kang Partido District kan Camarines Sur, siya nag-istar saka nag eskwela sa siyudad nin Naga. Siya igwang naisurat ning tulong libro, saro sa mga ini iyo ang may titulong  'Married Women' (2014), sarong koleksyon kan mga halipot na kwento, ang librong ini na isinurat niya saro sa finalist para sa Cirilo F. Bautista Prize para sa Best Book of Short fiction sa English kaitong 2014. Igwa pa siyang isinurat na maikling Kwento na may titulong 'At Merienda' na nanggana bilang pantulo, taong 2005 sa Don Carlos Palanca Memorial Awards for literature.  

Siya naging parte kan National Writter's Workshop sa Unibersidad kan Santo Tomas (2002), Dumaguete (2002) saka sa Unibersidad kan Pilipinas (2021). Bago siya naging para surat kan mga fiction sagkod manlain-lain na suraton, siya sarong reporter saka kolumnista para sa Bikol Daily. Nagtrabaho man siya bilang disk jockey saka newscaster para sa sarong FM radio station sa Naga City, Camarines Sur.
Guillermo Gómez Rivera

Si **Guillermo Gómez Rivera** (namundag 12 Setyembre 1936) sarong Kastilang Filipinong multilinggwal na awtor, historyador, edukador asin iskolar sa linggwistika na an lawig nin buhay ginamit para ipreserbar an kultura kan Espanya bilang "kagayonan" kan identidad kan mga Pilipino (susog sa hiron kan Hispaniko).

Si Gómez an pinaka-enot na akademikong direktor kan Academia Filipina de la Lengua Español. Kan 1975, siya ginawadan kan Premio Zobel, an pinakahalangkaw na literaryong onra sa Filipinas na itinatao sa mga gibo sa Espanyol. Siya nanombrahan na sekretaryo kan Komisyon sa Filipino Language Committee of the Philippine Constitutional Convention (1971-73).

Kan May 2015, si Gómez nag publisar kan saiyang inot na novel, *Quis ut Deus*(Who Is Like God), an inot na Spanish-language novel na na-ipublisar sa Pilipinas sa naka aging 55 na taon.

**Karera**

Sya nag gugol nin pirang taon sa pagtukdo nin Spanish grammar, Philippine history asin philosophy sa Adamson University. Si Gomez, nag serbe bilang pamayo kan departamento kan nasabing Unibersidad. Sya nag retiro kan 2001. 

Sa panahon kan saiyang pagtukdo, sya nagin Presidente man kang *Corporación Nacional de Profesores en Español* (CONAPE), sarong organisasyon kan mga Pilipinong paratukdo nin Spanish Language. 

Nagpuon sa magasin na *El maestro* an saiyang karera sa periyodismo kan 1960s. Katuyuhan kaini matabangan an mga Pilipinong paratukdo nin Espanyol. Pwera sa pagigin editor kan Nueva era*,* siya man an editor kan*: the Listening Post and The Tagalog Chronicle.* Kan 1997 siya nagtrabaho sa telebisyon bilang sarong segment host kan ABS-CBN sa programa na Alas Singko y Medya, nagtutukdo nin Espanyol sa limang minuto. 

**<big>Trabaho</big>**

**Tiyatro**

• *El Caserón (La Forataleza Escondida).*

*Comedia Filipina en Tres Actos (1978);*

**Mga Tula**

•*Con címbalos de caña (2011);*

•*La nueva Babilonia (2018);*

**Nobela** 

•*Quis ut Deus, o el Teniete Guimo, el brujo revolucionario de Yloílo (2015);*

**Sanaysay**

•*The Filipino State And Other Essays: Is Rodrigo Duterte the Savior of the Filipino People? (2018);*

**Musika**

•*Pascuas en Manila (1967);*

•*Nostalgia Filipina. Antología del folclore filipino de los siglos XVIII y XIX (2007);*

•*El collar de Sampaguitas y Zamboanga Hermosa (2009);*
Bonifacio Sia, Sr.

Si **Bonfacio Sia, Sr.**  (       - 18 Sept. 1980) na bistong gayo sa arapodan *Boning* kan saiyang mga kamidbid asin katrato sa negosyo, iyo an kagtugdas kan *Boning's Trading* sa siyudad nin Naga, Filipinas.

Kan taon 1924, kaiba kan saiyang matuang tugang, kan siya 9 na taon pa sanang edad, naghubo' sa Filipinas haleng Amoy, China. An pamilya, enot nag'estar sa Ratay, Calabanga.. Solo lang, si Bonifacio napasiring sa Naga ta nagpaoripon ngona bilang katabang asin paraluto. Dangan nakaisip maglaog sa pagbakal-pagtinda nin paroy.  

Kan uminabot an Ikaduwang Gerang Pankinaban, an pamilya niya nagtarago sa banwaan nin Canaman, Camarines Sur.

## Pamilya asin negosyo

Tinugdas an *Boning Trading* kan 1949, si Boning naagom si Dominga Villafranca Sy na taga-Daet, kun kiisay siya igwang limang aki. Sa pagpoon nin negosyo ninda, sinda nagturu-tinda na ngona nin mga "chucheria" sa bangketa kan Kalye General Luna sa sentro kan Naga.

Sa lawig nin panahon, duminakula an saindang negosyo. Mala ta sinda na ngonyan an saro, kun bako na sinda an pinakadakula, sa negosyo nin mga school supplies, stationaries, sports equipment asin iba pa. 

Kan Hunyo 2016, an *Boning's Trading* nagawadan nin Leon SA Aureus Award, an gawad kan siyudad nin Naga na ipinangaran ki Leon SA. Aureus, pinakaenot na alkalde kan an Naga nagin siyudad, sa ri'gon nin sarong  ordinansa kadungan sa selebrasyon kan ika-68 na charter anniversary kan siyudad.
 
Kan Pebrero 6, 2024, sarong Ordinansa, Nu. 2024-012, na pig-amaan ni Kgwd. Jose Perez an pinasar asin aprobado ni Alkalde Nelson Legacion kan Pebrero 8 an sarong kalye an ipipangaran ki Bonifacio Sia, Sr., na naghahampang sa Bicol Health Access Centrum harani sa SM Naga. 

## Toltolan
Michael Kang (director)

**Michael Kang** (namundag Mayo 3, 1970) sarong Amerikanong direktor sa pelikula asin screenwriter. Siya ay sarong Amerikanong -Koreano asin nakabase siya sa Los Angeles.

**Michael Kang** (namundag Mayo 3, 1970) sarong Amerika Omg direktor sa pelikula asin manunurat ning pelikula. Siya sarong Amerikanong -Koreano asin nakaistar siya sa Los Angeles.
Sheba karim

Sarong Amerikanang para surat si Sheba Karim na namundag  asin duminakula sa Catskill, New York.  Nag graduar sya sa New York University School of Law asin naka risibi ning 'M.F.A.' hali sa lowa Writter's Workshop.

Si Sheba Karim an nag surat kan Mariam Sharma Hits the Road (Harpercollins Hunyo 2018), na kun sain iyo ang  inot na South Asian-American road trip novel, na inapod kan NPR na "fun, political and the perfect audition to a summer travel bag." "That Thing We Call a Heart (HarperCollins Mayo 2017) an pangaduwang naisurat nya na pinangaranan man ning "Best Contemporary Teen Read" asin "A Best Teen Read  kan 2017. An saiyang "Debut Novel, Skunk Girl," an saro sa mga  inot na nobelang 'Young Adult' na kun sain nag taong impormasyon manungod sa mga isyu kan mga taga South asin and Muslim American. Na awardan sya ning pagsasadiri sa Hedgebrook, 'Kimmel Nelon Harding Center for the arts, Ledig House and Millay Colony for the arts'

Siya man ang editor kan antolohiya Alchemy: The Tranquebar Book of Erotic Short Stories 2(Tranquebar Press, 2012)*.* An saiyang mga  piksyon na surat ibinida sa forthcoming in 580 Split, Asia Literary Review, India Today, Literary Hub, Michigan Quarterly Review, Off Assignment, Sewanee Review, Shenandoah, South Asian Review, The Rumpus, Time Out Delhi saka sa iba-ibang antolohiya kan United States saka India .

An saiyang pang-apat na surat na "The Marvelous Mirza Girls", nanggana nin South Asia Book Award asin nagin pinalist para sa SCBWI Golden Kite Award, na kun sain iniistorya an buhay ni Noreen na sarong huben   Pakistani American na naglakbay sa New Delhi. 
 
An saiyang surat  na,''Blighted'', nagin pinalist sa 2022 Austin Film Festival.