Пименов Юрий Иванович

**Пименов Юрий Иванович** (, Мәскәү — 6 сентябрь 1977 йыл, Мәскәү) — СССР һәм Рәсәй рәссамы, график, сценограф, плакатсы, педагог. СССР Сәнғәт академияһы академигы (1962; 1954 йылдан ағза-корреспонденты). СССР-ҙың халыҡ рәссамы (1970). Ленин премияһы лауреаты (1967) һәм ике икенсе дәрәжә Сталин премияһы лауреаты (1947, 1950).

## Биографияһы

Юрий (Георгий) Пименов Иванович Мәскәүҙә юрист ғаиләһендә тыуған.

1920—1925 йылдарҙа Мәскәүҙең 10-сы гимназияһында уҡый. 

Рәсәй дәүләт художество-техник училищеһының һынлы сәнғәт һәм полиграфия факультетында В. А. Фаворский һәм С. В. Малютинда уҡый.

1923 йылдан журналдарҙа эшләй. 1925 йылда уҡыуын тамамлағас, Станок рәссамдары йәмғиәтенә нигеҙ һалыусыларҙың береһе була. «Изобригада» рәссамдар йәмғиәтенә нигеҙ һалыусы һәм ағзаһы (1931—1932). Революцион Рәсәй рәссамдары ассоциацияһы ағзаһы.

Тәүге осорҙа уға немец экспрессионизмы ҙур йоғонто яһай, был уның ошо йылдарҙағы иң яҡшы картиналарының драматик үткерлеген аңлата: «Инвалиды войны» (1926, Рус дәүләт музейы), «Даёшь тяжёлую индустрию!» (1927); «Солдаты переходят на сторону революции» (1932; икеһе лә Третьяков галереяһында). Йылдар үтеү менән, «Шәп миҙгел» тигән ижади принципты, еңел һәм артистик образ-тәьҫораттар белдереп, яңыртылған импрессионизмға күсә. Театр-декоратив сәнғәттә эшләй, китаптарҙы биҙәү, монументаль һәм декоратив әҫәрҙәр (панно) менән шөғөлләнә. Станок сәнғәте элементтарын ҡулланған реклама киноплакаты мастеры.

Д. Б. Кабалевскийҙың «Мастер из Кламси» (Бәләкәй опера театры, Ленинград, 1938), Э Ростандың «Сирано де Бержерак» (Ленин комсомолы исемендәге театр, Мәскәү, 1943), Э Лабиш һәм А. Делакруҙың «Копилка» (Ҡыҙыл армия үҙәк театры, Мәскәү, 1945), Б. А. Лавреневтың «За тех, кто в море!» (Кесе театр, Мәскәү, 1946), Н. Г Винниковтың «Степь широка» (1949), Б. Р. Изаковтың «Под чужим небом» (1951), Е. М. Бондареваның «Сергей Лазо» (1952), Ю. П. Чепуриндың «Весенний поток» (1953) — бөтәһе лә Совет армияһы Үҙәк театрында, Мәскәү, П. И. Чайковскийҙың «Снегурочка» балетын («Фестиваль-балет», Лондон, 1960-61), А. П. Чеховтың «Вишневый сад» (Совет армияһы үҙәк театры, 1965) һәм башҡа спектаклдәрҙе биҙәй

1936—1937 йылдарҙа Рәссамдарҙы камиллаштырыу институтында (Мәскәү), 1945—1972 йылдарҙа — — С. А. Герасимов исемендәге Бөтә Рәсәй дәүләт кинематография институтының сәнғәт факультетында уҡыта, профессор (1947).

ТАСС тәҙрәләрендә эшләй (1941-45).

1954 йылда СССР Сәнғәт академияһының ағза-корреспонденты, 1962 йылда мөхбир ағзаһы итеп һайлана. СССР Рәссамдар союзы ағзаһы.

1966 йылда КПСС Үҙәк Комитетының генераль секретары Л. И. Брежневҡа И. В. Сталинды реабилитациялауға ҡаршы яҙылған 25 мәҙәниәт һәм ғилми эшмәкәрҙәр хатына ҡул ҡуя.

Юрий Пименов 1977 йылдың 6 сентябрендә Мәскәүҙә вафат була. Новодевичье зыяратында ерләнгән (участка № 7).

### Ғаиләһе
* Атаһы — Иван Васильевич.
* Әсәһе — Клавдия Михайловна (ҡыҙ фамилияһы *Бабанина*, сауҙагәрҙәрҙән), Данилов зыяратында ерләнгән.
* Ҡатыны (1931) — Бернадская Наталья Константиновна.

## Күргәҙмәләре
* 2012 — «Юрий Пименовтың график биттәр күргәҙмәһе», галерея Открытый клуб, Москва

* 2021 — Дәүләт Третьяков галереяһында ретроспектив күргәҙмә.

## Билдәле эштәре
* Новая Москва (картина) (1937)
* Фронтовая дорога (картина) (1944)
* Свадьба на завтрашней улице (1960)

## Маҡтаулы исемдәре һәм бүләктәре
* РСФСР-ҙың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (1957)
* РСФСР-ҙың халыҡ рәссамы (1962)
* СССР-ҙың халыҡ рәссамы (1970)
* Ленин премияһы (1967) — «Новые кварталы» эштәр серияһы өсөн (1963—1967)
* Икенсе дәрәжә Сталин премияһы (1947) — Дәүләт академия Мария театры сәхнәһендә ҡуйылған Б. А. Лавреневтың «За тех, кто в море!» спектаклен биҙәгән өсөн (1946)
* Икенсе дәрәжә Сталин премияһы (1950) — Совет Армияһы Үҙәк театры сәхнәһендә ҡуйылған Н. Г Винниковтың «Степь широкая» спектаклен биҙәгән өсөн (1949)
* Ленин ордены (1973)
* Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены (1963)
* «Мәскәүҙең 800 йыллығы иҫтәлегенә» миҙалы
* «1941-1945 йылдарҙағы Бөйөк Ватан һуғышында фиҙакәр хеҙмәте өсөн» миҙалы
* СССР мәҙәниәт министрлығының көмөш миҙалы (1958)
* СССР Сәнғәт академияһының I дәрәжә алтын миҙалы һәм дипломы (1964)
* Парижда Бөтә донъя күргәҙмәһенең Алтын миҙалы (1937).

## Яҙма хеҙмәттәре
* В Подмосковье. (Записки художника). М., 1958
* Год путешествий. (Путевые заметки). М., 1960
* Искусство жизни или «искусство ничего». М., 1960, 2-е изд., доп. М., 1964
* Новые кварталы. М., 1968
* Таинственный мир зрелищ. М., 1974

## Һылтанмалар
* Могила Ю. И. Пименова
* Масловка — статья о Юрии Ивановиче с некоторыми работами.
* Выставки и некоторые работы

## Иҫкәрмәләр