Карсавина Тамара Платоновна

**Тама́ра Плато́новна Карса́вина** (, Санкт-Петербург, Российская империя — 26 май, 1978, Лондон, Бөйөк Британия) — рус балеринаһы.  Мария театры  солисткаһы,Сергей Дягилевтың Рус балетында Вацлав Нижинский менән бейегән. Рәсәйҙәге 1917 йылғы революциянан һуң  Бөйөк Британияла йәшәгән. Тарихсы һәм философ  Л. П. Карсавин һеңлеһе.

## Биографияһы
Балерина 1885 йылдың 25 февралендә Санкт-Петербургта  император труппаһы бейеүсеһе Платон Карсавин менән уның ҡатыны  Анна Иосифовна( Хомякова)  ғаиләһендә тыуған . Ағаһы — Лев Карсавин, рус философы.

1902 йылда Император театр училищеһын тамамлай. 1902 йылда  Мария театрына кордебалетҡа алына, 1902 йылдың апрелендә тәү тапҡыр профессиональ сәхнәлә   «Жавотта» (Сен-Санс) спектаклендә  бейей.  1910 йылда прима-балерина дәрәжәһе ала . Мария театрында Карсавина «Жизель», «Йоҡоға талған һылыу», «Щелкунчик», «Аҡҡош күле»һәм башҡа спектаклдәрҙә төп партияларҙы башҡара.

Михаил Фокин менән хеҙмәттәшлек икеһе өсөн дә уңышлы була. 1907 йылдың  8 мартында  Карсавина «Шопениана»ның яңы редакцияһында вальсты башҡара. 

1906 йылдың йәйендә Г. Г. Кякшт труппаһы менән Рәсәй ҡалалары буйынса гастролдә йөрөй. Унан һуң Прага (1908), Милан һәм Лондон (1909), Берлин, Брюссель һәм Лондонда (1910)  , 1913 йылдың көҙөндә Дягилев труппаһы менән Көньяҡ Америка  сығыш яһай.

1909- 1914  йылдарҙа Сергей Дягилев саҡырыуы буйынса Рәсәй балет артистары менән Европа буйлап гастролдәрҙә йөрөй.   Артистка үҙе әйтеүе буйынса, Фокин шедевры- *Шәмәхә батшабикәһе* ( «Алтын әтәс» балеты) уның иң уңышлы роле . В. М. Красовская фекеренсә, Карсавина « Фокин героиняһы концепцияһын иң оҫта кәүҙәләндереүсе...». С. Л. Григорьев: «Карсавинаға Утҡош ролендә тиңләшерлек кеше юҡ . Әлбиттә,был роль тик уның өсөн булдырылған».

В. М. Красовская : « Анна Павлова һәм Тамара Карсавина исемдәре быуат башындағы балет импрессионизмы сәскә атыуы менән бәйле». 

1916 йылда актрисаның улы Никита тыуа (атаһы- Британия дипломаты Генри Брюс). 1917 йылда Карсавина  Генри Брюсҡа кейәүгә сыға. 1918 йылдың  15 майында ул  Мария театрында  Никия партияһын башҡара ( «Баядерка»), шул уҡ  йылда  ғаиләһе менән Лондонға күсеп китә. Эмиграцияла балерина сәхнәлә сығыш яһауын дауам итә, Дягилевтың Рус балеты менән гастролдәрҙә йөрөй, бейеү сәнғәтен уҡыта.1920-сы йылдар башында  балерина   Германия һәм Бөйөк Британияла тауышһыҙ фильмдарҙа эпизодтарҙа уйнай.  1931 сәхнәнән китә. 1930—1955  йылдарҙа Король бейеү академияһы вице-президенты вазифаһын үтәй.

Тамара Карсавина 1978 йылдың  26 майында Лондонда  93 йәштә вафат була.

## Әҫәрҙәр
;Мемуары
* 
* 
* 

## Иҫкәрмәләр

## Әҙәбиәт
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* *Уколова Ю. В*. Исполнительское искусство Тамары Карсавиной в английский период её творчества / Юлия Викторовна Уколова // Вестник Академии русского балета им. А. Я. Вагановой 2006, ISSN 1681-8962, № 15, с. 88—111.
* *Уколова Ю. В*. Педагогическая деятельность Тамары Карсавиной в контексте развития английского балетного театра / Юлия Викторовна Уколова // Вестник Академии русского балета им. А. Я. Вагановой 2001, ISSN 1681-8962, № 9, с. 151—157.
* 
* 

## Һылтанмалар

* Эссе о Тамаре Карсавиной  
* Фотографии Тамары Карсавиной // коллекция Национальной портретной галереи, Лондон. 
* Фотографии Тамары Карсавиной  // The Ballerina Gallery
* Тамара Карсавина  // Библиографический ресурс «Чтобы помнили»
* Тамара Карсавина на Проекте1917