Александра Маринина

**Александра Маринина** (төп исеме — **Марина Анатольевна Алексеева**; 16 июнь 1957 йыл, Львов) — Рәсәй прозаигы, детектив жанрындағы күп һанлы әҫәрҙәр авторы.

## Биографияһы
Марина Анатольевна Алексеева 1957 йылдың 16 июнендә Украина ССР-ының Львов ҡалаһында тыуа. 1971 йылға тиклем — Ленинградта, 1971 йылдан Мәскәүҙә йәшәй. Инглиз теле буйынса махсус мәктәптәрҙә (Ленинградта — № 183, Мәскәүҙә — № 17 һәм № 9), шулай уҡ Н. А. Римский-Корсаков исемендәге Ленинград музыка мәктәбендә уҡый.

1979 йылда М. В. Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университетының юридик факультетын тамамлай һәм СССР Эске эштәр министрлығы академияһына йүнәлтмә ала. Хеҙмәт карьераһын лаборант вазифаһынан башлай, 1980 йылда ғилми хеҙмәткәр итеп тәғәйенләнә, милиция лейтенанты званиеһы ала. Психикаһына аномалиялар хас булған енәйәтсенең, шулай уҡ көс ҡулланылған енәйәттәрҙе ҡабат-ҡабат ҡылған енәйәтсенең шәхесен өйрәнә.

1986 йылда «Көс ҡулланып ҡылынған енәйәттәре өсөн хөкөм ителеүсенең шәхесе һәм махсус рецидивты иҫкәртеү» темаһына кандидатлыҡ диссертацияһы яҡлай.

1987 йылдан енәйәтселекте анализлау һәм прогнозлау менән шөғөлләнә. Утыҙҙан ашыу фәнни эше, шул иҫәптән БМО-ның Енәйәтселек һәм суд хөкөмө проблемалары буйынса төбәк-ара институты (UNICRI) тарафынан нәшер ителгән «Crime and Crime Prevention in Moscow» тигән монографияһы бар.

1994 йылдан Рәсәй Эске эштәр министрлығы Мәскәү юридик институтының ғилми-тикшеренеү һәм редакция-нәшриәте бүлеге начальнигы урынбаҫары һәм баш мөхәррире була. 

1998 йылда милиция подполковнигы званиеһында отставкаға сыға. 

Ире — милиция полковнигы Сергей Заточный.

## Ижади эшмәкәрлеге

1991 йылда Марина Алексеева коллегаһы Александр Горкин менән «Шестикрылый Серафим» тигән детектив повесть яҙа. Ул 1992 йылдың көҙөндә «Милиция» журналында **«Александра Маринина»** тигән псевдоним менән баҫылып сыға. Псевдоним авторҙарҙың исемдәренән алып төҙөлгән була. 

«Шестикрылый Серафим» сыҡҡандан һуң Маринина детектив жанрында үҙе китап яҙырға тотона. «Стечение обстоятельств» романы 1992 йылдың декабренән 1993 йылдың ғинуарына тиклем яҙыла. Ошонда авторҙың буласаҡ детектив әҫәрҙәренең төп персонажы — Мәскәү енәйәт эҙселеге оперуполномоченныйы Анастасия Каменская тыуа. Роман «Милиция» журналында 1993 йылдың көҙөндә сыға. 1993—1994 йылдар эсендә «Игра на чужом поле» һәм «Украденный сон» повестары яҙыла.

1995 йылдың ғинуарында «Эксмо» нәшриәте Александра Марининаға әҫәрҙәрен «Чёрная кошка» серияһында баҫтырырға тәҡдим итә. «Эксмо» уның тәүге китабын 1995 йылдың апрелендә сығара, китапҡа «Шестикрылый Серафим» һәм «Убийца поневоле» повестары инә. Был беренсе китаптан һуң «Шестикрылый Серафим» повесын баҫыу хоҡуғы башҡа бер кемгә лә бирелмәй һәм автор уны бер ҡайҙа ла сығарттырмай. 

1995 йылда Марининаға Рәсәй милицияһы эше тураһында иң яҡшы әҫәр өсөн Рәсәй Эске эштәр министрлығы премияһы тапшырыла. 1998 йылда Мәскәү халыҡ-ара китап күргәҙмә-йәрминкәһендә ул 1997 йылда китаптары иң ҙур тираж менән һатылғаны өсөн «Йыл яҙыусыһы» булып таныла, 1998 йылда «Йыл уңышы» номинацияһында «Огонёк» журналы премияһы лауреаты була.

Сит ил нәшерселәре менән тәүге контрактты Маринина 1997 йылда төҙөй. 

А. Маринина романдары 1999 йылда экранлаштырыла башлай. «Рекун-фильм» кинокомпанияһы яҙыусының һигеҙ романы мотивтары буйынса «Каменская» тигән телевизион сериалды төшөрә, ул Рәсәй телевидениеһы буйынса, шулай уҡ Латвия, Украина, Германия һәм Франция телеэкрандарында күрһәтелә. 2002 йылда шул уҡ компания авторҙың киләһе дүрт романы буйынса «Каменская 2» тигән атама менән телесериалдың дауамын төшөрә. 

2005 йылда Александра Маринина Рәсәй бизнес һәм эшҡыуарлыҡ академияһының VII «Олимпия» ҡатын-ҡыҙҙар ҡаҙаныштарын йәмғиәт таныуы милли премияһының «Әҙәби ижад» номинацияһы лауреаты ителә.

2009 йылда Маринина «Взгляд из вечности» тигән дөйөм атама аҫтындағы ғаилә романдары трилогияһының «Благие намерения» исемле беренсе томын сығара. Шул уҡ йылда «Дорога» тигән икенсе томы, киләһе йылында «Ад» тигән өсөнсө томы донъя күрә. 2010 йылда «Ад» романы электрон китаптар өлкәһендәге «Электронная буква» тигән беренсе Рәсәй әҙәби премияһының «Иң яҡшы проза әҫәре» номинацияһындағы лауреаты була.

2009 йылда Бөтә Рәсәй йәмәғәт фекерен өйрәнеү үҙәге (ВЦИОМ) үткәргән «Йылдың иң яҡшы яҙыусыһы» рейтингында Александра Маринина Дарья Донцова (беренсе урын) һәм Борис Акуниндан (икенсе урын) ҡала өсөнсө урынды ала. 2011 йылда ла ВЦИОМ-дың ошо уҡ рейтингында ул Борис Акунин менән Дарья Донцованан (беренсе урын) һәм Татьяна Устинованан (икенсе урын) ҡала өсөнсө урынды ала.

2011 йылда электрон китаптар өлкәһендәге «Электронная буква» тигән икенсе Рәсәй әҙәби премияһының «Йылдың иң кассалы авторы (һатыу күләме буйынса)» номинацияһында, шулай уҡ «Йыл бестселлеры» һәм «Иң яҡшы детектив» номинацияларында еңеүсе була.

2012 йылда Александра Марининаның «Бой тигров в долине» тигән ике томлыҡ детектив романы электрон китаптар өлкәһендәге «Электронная буква» тигән өсөнсө Рәсәй әҙәби премияһының «Йыл бестселлеры» тигән номинацияһында еңә.

2015 йылда ВГТРК каналында Александра Марининаның «Взгляд из вечности» тигән романы буйынса шул уҡ исемдәге сериал сыға. 

## Библиография

## Иҫкәрмәләр

## Һылтанмалар

* Официальный сайт Александры Марининой. // marinina.ru
* Официальная группа вконтакте
* Александра Маринина вконтакте
* *Владимир Нузов*. Александра Маринина: «Детектив — лишь повод для серьёзного разговора с читателем». Газета «Русский базар», № 17 (313) 19 — 25 апреля, 2002 год. // russian-bazaar.com
* Александра Маринина: «Духи „Настя Каменская“ или магазин одежды для деловых женщин „Каменская“ никогда не появятся на свет».  // regnum.ru (27 февраля 2004 года)
* Александра Маринина отсудила 5 тысяч рублей у электронной библиотеки.  // patent.km.ua (23 декабря 2004 года)