Фидаи Салауат Фидай улы

**Фидаи Салауат Фидай улы** (27 ноябрь 1972 йыл) — Рәсәй рәссамы, скульптор-миниатюрисы.

## Биографияһы
Салауат Фидай улы Фидаи 1972 йылдың 27 ноябрендә Башҡорт АССР-ының Иглин районы Красный Восход ауылында тыуған. Ул уҡытыусылар ғаиләһендә тәрбиәләнә, ата-әсәһе мәктәптә сәнғәт буйынса белем бирә.

Салауат Фидаи башланғыс сәнғәт белемен Ҡасим Дәүләткилдеев исемендәге республика һынлы сәнғәт гимназия-интернатында ала, әммә сәнғәт буйынса уҡыуын артабан дауам итмәй. 1995 йылда Көнсығыш иҡтисади-юридик гуманитар академияның юридик факультетын тамамлағандан һуң, 20 йылдан ашыу коммерция предприятиеларында етәксе булып эшләй.

2013 йылдың декабрендә Салауат Фидаи Өфө компанияһы етәксеһе вазифаһынан китә һәм рәссам булырға ҡарар итә. 2014 йылдан алып Салауат Фидаи рәссам һәм скульптор булараҡ тик һынлы сәнғәт менән шөғөлләнә.

## Ижады
Салауат Фидаиҙың ижад юлы 2000 йылда, ул цифрлы фотоһүрәт менән эксперимент яһағанда башлана. «Әйберҙәрҙең тымыҡ тормошо» серияһына ингән йәшелсә һәм емештәр менән натюрморттарҙың ижади фотолары «яҡтылыҡ бумалаһы» ҡулланып ижад ителгән. Был эштәре 2004 йылда Мәскәү ҡалаһында «Баш ҡала тарихы» күргәҙмәһендә, шулай уҡ 2005 йылда Санкт-Петербург ҡалаһында «Эрос: ваҡыт һәм йөҙҙәр» фотовернисажында ҡуйыла.

2014 йылдан алып ул экспрессионизм һәм импрессионизм стилендә картиналар ижад итә башлай. Беренсе тапҡыр Салауат үҙенең «Ямғырлы ҡала» серияһынан картиналарын 2015 йылдың ғинуарында Санкт-Петербургта «МУЗА эшләргә тейеш» күргәҙмәһендә ҡуя. Ижади эҙләнеүҙәре һөҙөмтәһендә ул миниатюра рәсем сәнғәте менән ҡыҙыҡһына башлай. Ул ҡабаҡ, көнбағыш орлоҡтарында һәм дөгө бөртөгөндә миниатюралы картиналар, шулай уҡ шырпы ҡаптарында Ван Гог картиналарының үҙенсәлекле күсермәләрен төшөрә. 2015 йылдың апрелендә Амстердамда Винсент Ван Гог Музейы үҙенең рәсми твиттерында Салауат Фидаи ҡабаҡ емешендә эшләгән «Йондоҙло төн» картинаһының миниатюралы күсермәһен баҫтыра.

2014 йылдың аҙағында Салауат Фидаи үҙе өсөн яңы материалдар аса — ҡәләмдең графит үҙәге. 2014 йылдың ноябренән 2015 йылдың февраленә тиклемге осорҙа ул ҡәләм остарында тәүге микроминиатюраларын эшләй.

Салауат Фидаи үҙенең эшендә стереомикроскоп һәм алмаш лезвиелы бысаҡ ҡуллана. Уның беренсе микроскульптуралары диаметры 5 мм грифелле ҡәләмдәрҙән эшләнгән. Артабан Салауат 2 мм грифелле ябай ҡәләмдәр ҡуллана башлай. Ул шулай уҡ бәләкәй диаметрлы грифель менән эшләй: 0,5 мм һәм 0,35 мм-лы механик ҡәләмдәр.

2014 йылдан 2017 йылға тиклемге осорҙа Салауат Фидаи графиттан 250-нән ашыу микроскульптура эшләгән.

2016 йылдың башында Салауат Фидаиҙың 2013—2014 йылдарҙа ижад иткән эштәре һәм автобиографияһы менән «The Pencilbook» китап-фотоальбомы нәшер ителә. Китапты баҫтырыу өсөн аҡса Indiegogo.com сайтында краудфандинг проекты буйынса уның ижадына табыныусылар тарафынан йыйылған.

2016 йылдың июнендә һәм 2017 йылдың декабрендә АҠШ-тың Instagram рәсми аккаунтында Салауат Фидаиҙың микроскульптураларының фотоһы баҫыла.

2017 йылда Салауат Фидаи президент Дональд Трамп һәм Владимир Путиндың диаметры 5 мм булған ҡәләм грифеленән бюстарын эшләй, Путиндың портреты Санкт-Петербургта «Русский Левша» музейына ҡуйылған.

2015 йылдан алып 2018 йылға тиклемге осорҙа Салауат Фидаи үҙенең күргәҙмәләрен Рәсәй, Бөйөк Британия, Сингапур, АҠШ, Берләшкән Ғәрәп Әмирлектәре ҡалаларында ойоштора.

## Миниатюралары һәм микроскульптуралары

File:"The Red Vineyards near Arles" by Vincent Van Gogh on matchbox.jpg|Шырпы ҡабында Винсент Ван Гогтың «Арлдә ҡыҙыл виноград баҡсаһы» картинаһының күсермәһе
File:Girl with a Pearl Earring by J.Vermeer on pumpkin seeds.jpg|Ҡабаҡ емешендә Ян Вермеерҙың «Ынйы ҡашлы алҡалы ҡыҙ» картинаһының күсермәһе
File:"Bedroom in Arles" by Van Gogh on matchbox.jpg|Шырпы ҡабында Винсент Ван Гогтың «Арлдә йоҡо бүлмәһе» картинаһының күсермәһе
File:Characters by Salavat Fidai.jpg|Ҡәләм остарында поп-культура персонаждары
File:Landmarks by Salavat Fidai (2).jpg|Ҡәләм остарында билдәле биналар
File:The Black Rose.jpg|Роза. Графиттан микроскульптура, диаметры 5мм
File:The Chair.jpg|Ултырғыс. Графиттан микроскульптура, диаметры 2mm һәм 0.5mm
File:Eiffel tower microsculptures.jpg|Эйфель башняһы. Графиттан микроскульптура, диаметры 2mm һәм 0.5mm
File:Trump and Putin.jpg|Путин В.В. һәм Трамп Д. бюстары. Графиттан микроскульптура, диаметры 5mm
File:Lock and Key microsculptures.jpg|Асҡысы менән йоҙаҡ. Графиттан микроскульптура, диаметры 5mm


## Күргәҙмәләре
# Мәскәү ҡалаһында «Баш ҡала тарихы» фотокүргәҙмәһендә ҡатнаша, сентябрь 2005
# 2007 йылдың сентябрендә Санкт-Петербург ҡалаһында «Эрос: ваҡыт һәм йөҙҙәр» фотовернисажында ҡатнаша
# «МУЗА ДОЛЖНА РАБОТАТЬ» йәш рәссамдар күргәҙмәһендә ҡатнаша, Санкт-Петербург, ғинуар 2015.
# АҠШ-та Калвер-Сити ҡалаһында LAUNCH! Gallery галереяһында тәүге шәхси күргәҙмә, июнь 2016.
# Лондонда Кингс Кросс вокзалында микроскульптураларынан шәхси экспозиция, Virgin Trains компанияһының заказы буйынса, сентябрь 2016.
# Берләшкән Ғәрәп Әмирлектәре Шарджа ҡалаһы экспо-үҙәгендә Халыҡ-ара китап йәрминкәһендә микроскульптураларынан шәхси экспозиция, ноябрь 2016.
# «Рекордтар һәм Ғәҙәти булмаған факттар» күргәҙмәһендә ҡатнаша. «TИТИКАКА», Архангельск ҡалаһы, Рәсәй, февраль 2017.
# K+Curatorial Space галереяһында «Тәхеттәр уйыны» шәхси күргәҙмәһе, Сингапур по заказу компании HBO Азия, май 2017.
# «Рекордтар һәм Ғәҙәти булмаған факттар» күргәҙмәһендә ҡатнаша. «TИТИКАКА», Санкт-Петербург ҡалаһы, Рәсәй, июль 2017.
# «Тәхеттәр уйыны» шәхси күргәҙмәһе Куала-Лумпур ҡалаһы, Малайзия, HBO Asia һәм Astro компаниялары ҡатнашлығында, июль 2017.
# Халыҡ-ара оҫталар гильдияһынан һәм Витебск өлкә тыуған яҡты өйрәнеү музейынан Белоруссияның Витебск ҡалаһында «Невидальщина: Сәнғәттә бәләкәй мөғжизәләр» күргәҙмәһендә ҡатнаша, август 2017.
# «Невидальщина» «Русский Левша» микроминиатюралар музейында күргәҙмәлә ҡатнаша. МГМ, Санкт-Петербург ҡалаһы, Рәсәй, декабрь 2017.
# Таиландта Бангкок ҡалаһында «Тәхеттәр уйыны» микроскульптуралар шәхси күргәҙмәһе, HBO Asia һәм AIS D.C компаниялары ҡатнашлығында, август 2017.
# Samuel Owen Gallery галереяһында ҡәләмдән микроскульптуралар шәхси күргәҙмәһе, Гринвич, АҠШ, декабрь 2017

## Матбуғаттағы әңгәмәләре
* Художник Салават Фидаи об Уфе: «Здесь есть какая-то сила. Только тут я могу творить». ИА «Башинформ», 18 декабря 2020 года   

## Иҫкәрмәләр

## Һылтанмалар
* [Http://www.salavatfidai.com/|Salavat Fidai’s official website]
* Salavat Fidai’s Instagram Page
* Salavat Fidai’s Facebook Page
* Indiegogo Campaign
* Salavat Fidai on Etsy
* Salavat Fidai at Behance