Төньяҡ Кавказ федераль университеты

**Төньяҡ Кавказ федераль университеты** — Ставрополдә эшләүсе федераль университет. 2012 йылда Төньяҡ-Кавказ дәүләт техник университеты базаһында Ставрополь дәүләт университетын һәм Пятигорск дәүләт гуманитар -технология университетын ҡушыу юлы менән ойошторола.

## Тарихы
* 1930 йылдың 6 декабрендә Ставрополь агропедагогия институты булдырылған. 1932 йылда Ставрополь дәүләт педагогия институтына үҙгәртелә. 1940 йылда уға Ставрополь сит телдәр институты ҡушылғайны. 1942 йылдың авгусынан 1943 йылдың ғинуарына тиклем институт эшләмәй. 1958 йылда юғары уҡыу йорто — I категориялы юғары уҡыу йорто була. 1980 йылда, педагогик кадрҙар әҙерләүҙә һәм студенттарға интернациональ тәрбиә биреүҙә ҙур ҡаҙаныштары өсөн институт Халыҡтар Дуҫлығы ордены менән бүләкләнә. 1996 йылда СДПУ һәм Мәскәү дәүләт юридик академияһы филиалы нигеҙендә Ставрополь дәүләт университеты булдырыла. 1971 йылдың 2 июнендә Ставрополь политехник институты (һуңынан: Ставрополь дәүләт техник университеты (1994), Төньяҡ Кавказ дәүләт техник университеты (1999) ойошторола.

* 1999 йылда Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәте бойороғо менән Пятигорск дәүләт технология университеты ойошторола.
* 2010 йылдың 23 ғинуарында Пятигорскиҙа үткән кәңәшмәлә Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәте Рәйесе Төньяҡ Кавказ федераль университетын булдырыу тураһында белдерә.
* 2011 йылдың 18 июлендә Рәсәй Федерацияһы Президенты Төньяҡ Кавказ дәүләт техник университеты базаһында Төньяҡ-Кавказ федераль университетын булдырыу тураһындағы указға ҡул ҡуя.
* 2012 йылдың 22 февралендә Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәте бойороғо менән Төньяҡ Кавказ федераль университеты булдырыла.
* 2012 йылдың 28 майында Төньяҡ Кавказ дәүләт университетына Ставрополь дәүләт һәм Пятигорск дәүләт гуманитар-технологик университеттарына ҡушыу процедураһы башлана.

Университет менән идара итеү өсөн Күҙәтеү советы эшләй, уны Ставрополь крайы губернаторы Владимир Владимиров етәкләй

## Структураһы
Юғары уҡыу йорто структураһында 8 институт, Ставрополь ҡалаһында ике факультет һәм Пятигорск ҡалаһында (филиал) һәм Невинномысск ҡалаһында ике институт

### Институттары
* Гуманитар институт
* Химия-технология институты
* 
* Н. И. Червяков исемендәге математика һәм информацион технологиялар институты
* Ер тураһындағы фәндәр институты
* Иҡтисад һәм идара итеү институты
* Мәғариф һәм социаль фәндәр институты
* Юридик институт
* Химия-фармацевтика факультеты
* Физика-техник факультеты

### филиалдары
* Невинномыс ҡалаһында технологиялар институты (филиалы)
* Пятигорск ҡалаһында сервис, туризм һәм дизайн (филиалы) институты

## Рейтингтары



Фәнни-тикшеренеү эше 27 фәнни мәктәп һәм 47 фәнни йүнәлеш буйынса башҡарыла.

## Уҡыу процесы
Профессор-уҡытыусылар составында 1,5 мең кеше иҫәпләнә.

Студенттарҙың һаны 25 мең тәшкил итә.

2020 йылдың март айында вуз белем биреү программаһының дәүләт аккредитацияһын үтә.

Юғары белем биреү буйынса 157 йүнәлеш, урта һөнәри белем биреү буйынса 8 йүнәлеш, 700-гә яҡын өҫтәмә белем биреү программаһы тормошҡа ашырыла.

* Мәғлүмәт технологиялары
* Математик моделдәр
* Мәғлүмәт һаҡлау
* Электроника
* Нанотехнологиялар
* Электроэнергетика
* Экология һәм тәбиғәтте рациональ файҙаланыу
* Биология
* История
* Иҡтисад
* Менеджмент
* Философия
* Социология
* Теология
* Юриспруденция
* Педагогика
* Психология
* Физика
* Химия
* Машиналар эшләү технологияһы
* Лингвистика
* Төҙөү
* Дизайн

## Иҫкәрмәләр