Прада Оропеса Ренато

**Ренато Прада Оропеса**  (; ; 17 октябрь 1937, Потоси, Боливия — 9 сентябрь 2011, Пуэбла-де-Сарагоса, Мексика) — боливия-мексика ғалимы-филологы, академик, профессор, әҙәби тәнҡитсе, яҙыусы, сценарист. Мексикала һәм Латин Америкаһында күренекле семиологтарҙың береһе. Мексиканың фән һәм технология буйынса Дәүләт  премияһы лауреаты.

## Биографияһы
Боливияла  1937 йылда  тыуған. 1976 йыда Боливияла диктатуар  һөҙөмтәһендә  Мексикаға күсеп килә,  бында 1983 йылда гражданлыҡ ала.  1976 йылдан — Пуэблоның Автономиялы Университетының һәм Халапала  Веракрусан автономиялы университетының профессоры. Мексиканың фән һәм технология буйынса Милли советының академигы (башҡа илдәрҙәге Фәндәр академияһы һымаҡ)

Тол ҡатыны  — Мекскика теоретигы һәм сәнғәт тарихсыһы профессор Эльда Рохас Альдунате. Улы — Мексика кинорежиссеры Фабрицио Прада.

Ренато Прада Мексикала 2011 йылдың 9 сентябрендә бөйөрөнөң ямаш шешенән вафат була.

## Фән һәм ижады
Ла Салиенца Рим университетының философия докторы һәм Бельгияла Лувен католик университетының тел ғилеме докторы дәрәжәһенә эйә.

Пуэбла Автономиялы университетта семиология буйынса фәнни йүнәлешкә нигеҙ һалыусы, унда докторлыҡ диссертациялары һәм тикшеренеүҙәр менән етәкселеке итә. Праданың уҡыусылары Гватемала, Испания, Италия, Мексика, Рәсәй, АҠШ-та һәм башҡа илдәрҙә эшләй. Әҙәбиәт теорияһы һәм тел ғилеме һәм семиология буйынса бер нисә рәт Мексика фәнни журналдарына   нигеҙ һалыусы һәм уларҙың мөхәррире булып тора.

Праданың ҡайһы бер роман һәм хикәйәләре урыҫ теленә  тәржемә ителгән. Әҙәби эшмәкәрлегенән тыш,  тулы метражлы Мексика киносценарийҙарын (*Настоящее время* һәм ''Чили халапеньо'' ) һәм бер нисә ҡыҫҡа метражлы фильмдарҙың  киносценарийҙарын төҙөй.

«Зажигающие зарю» (*del fundadores Los alba*) романы  Casa de las américas Премияһын (1969 йыл)  яулай, ул Боливия әҙәбиәтенең бөйөк әҫәрҙәрҙең береһе һанала

## Наградалары

* *Los fundadores del alba*  романы өсөн  Premio Casa de las Américas (1969) 
* Милли яҙыусы премияһы Guttentag Erich  (1969)
* Ла-Пас ҡалаһы премияһы  «de Oro Franja»  (Боливия) (1970)
* [Мексика Дәүләт Премияһы](http://es.wikipedia.org/wiki/Consejo_Nacional_de_Ciencia_y_Tecnolog%C3%ADa_(M%C3%A9xico)) (2008)

## Әҫәрҙәре

### Испан телендә романдары

* *Los fundadores del alba* (1969, Боливия; несколько переизданий: Испания, Куба, Боливия, Мексика)
* *El último filo* (1975, Planeta, Barcelona; 1985 Plaza & Janés, Barcelona; y 1987, Arte y literatura, La Habana)
* *Larga hora: la vigilia* (1979, Premiá)
* *Mientras cae la noche* (1988, UV, Xalapa)
* *…Poco después, humo* (1989, BUAP, Col. Asteriscos, Puebla)

### Испан телендә хикәйәләре

* *Argal* (1967, Amigos del Los Libro, Cochabamba)
* *Al hombre nadie espera Ya* (1969, Don Bosco, La Paz)
* *Al del silencio borde* (1970, Alfa, Montivedeo)
* *Ofrenda otros relatos La y* (1981, Premiá)
* *Nombres infierno del Los* (1985, Autónoma Universidad de Chiapas)
* *Cuentos otros con Orgalia noche La y* (1997, Universidad de Iberoamericana Tlaxcala Universidad Autónoma y)
* *Del través A hueco* (1998, UNAM, Col. Rayuela, México)
* *El pesebre cuentos otros y* (2003, Col UNAM. Rayuela, México)
* *Máscaras de Las «el Otro»* (2008, UV, Col. BUAP Ficción y).

### Испан телендә шиғриәт испания телдәре

* *Palabras iniciales* (2006, Editora de Gobierno, México)
* *Ritual* (2009, Secretaría de Cultura del estado de Puebla, México)

### Киносценарийҙары

* *En el umbral* (1995)
* *Más abajo* (1998)
* *La noche con Orgalia* (2000)
* *Tiempo Real* (2002)
* *[http://es.wikipedia.org/wiki/Chiles_Xalape%C3%B1os Chiles Xalapeños]* (2008)

### Ғилми хеҙмәттәре

* *La literaria autonomía* (1970, del Libro Los Amigos, Cochabamba)
* *El narrativo lenguaje. Крупный Prolegómenos narrativa semiótica para* (1979, Educa, Costa Rica)
* *Jorge en y de la Onelio liberación narrativa Poética Cardoso* (1988, UV, Xalapa)
* *I sentidos símbolo del Los* (1990, UV, Xalapa)
* *El narrativo lenguaje* (1991, Departamento Editorial, Universidad de Zacatecas Autónoma)
* *Análisis discurso narrativo del interpretación e-literario* (1993, Editorial Departamento, Universidad de Zacatecas Autónoma)
* *Sergio narrativa de La Pitol: cuentos los* (1997, UV, Xalapa)
* *II del Los sentidos símbolo* (1998, Golfo Iberoamericana)
* *Realidad Literatura y* (1999, F. C E/UV/BUAP)
* *Discurso El-testimonio* (2001, UNAM)
* *Hermenéutica. Símbolo conjetura y* (2003, Ibero/BUAP)
* *Ignacio constelación Solares narrativa de La* (2003, Ediciones y Gráficos Eón, Puebla Benemérita Universidad de Autónoma)
* *La narrativa mexicana revolución de la. Primer periodo*. (2007, Universidad Veracruzana/UIA Puebla)
* *III Los del sentidos símbolo* (2007, UV)
* *Discurso literario Estética del* (2010, F. E. C-BUAP)

### Рус теленә тәржемәләре

* *Заря тоҡанып*: романдар / Р. Прад Оропес. — М. : Шиғырҙар. әҙәби, 1972. — 108 с.: ил. — Б ц. Пер. испан менән. Г. Полонская
* Манараһы. Хикәйәләр. Т пер Балашов // *латин америкаһы. Әҙәби альманах. 3 М Сығара*. — Нәфис әҙәбиәт, 1985. — С. 624 (Проза: О. Ф. Жуниор, Р.. Вальдес Виво, Лена. Отеро, Э. Карденаль-каро, Ф. Сильва, Ф. С. Сапат, А Калеро-Ороско, Р.. Прад Оропес, А Монтерросо, М. А. Астуриас, К. Чассаль. Куба шиғриәт килә. Шиғриәт иң мексика)
* Тыуған көнө: Повесть / Пер. испан йыры менән Вержховской. – ИЛ, 1977. – № 5.

## Иҫкәрмәләр

## Һылтанмалар

* Официальный сайт Национального совета по науке и технологии Мексики