Өфө-Арена

** «Өфө-Арена» универсаль спорт аренаһы** — Өфөлә күп функциялы спорт-концерт комплексы. 2007 йылдың 19 декабренән башлап «Салауат Юлаев» хоккей клубының боҙ майҙансығы. Арена 2007 йылда Рәсәй менән Канаданың йәштәр командалары уйын менән асыла. Өфө-Арена Башҡортостандағы яһалма боҙло иң ҙур спорт ҡоролмаһы булып тора — уның дөйөм майҙаны 30 мең квадрат метрға тиң.

## Тарих

Өфө-Арена — 2007 йылда Өфө архитекторҙарының проекты буйынса төҙөлә. Ул ҡала үҙәгендә, Ленин урамында урынлашкан. Бынан алда был ерҙә «Труд» стадионы урынлашҡан була. Өфө-Арена Башҡортостандың Рус дәүләтенә ҡушылыуына 450 йыллығына тапшырылып ҡуйыла. Өфө-Арена базаһында «Салауат Юлаев» хоккей клубы, фигуралы шыуыу секцияһы эшләп килә. Йыл һайын Континенталь хоккей лигаһы чемпионаты уҙғарыла. Төп аренаның хоккей майҙаны, трибунаһы (8 070 урынлыҡ), спортсылар һәм тренерҙар өсөн ял бүлмәләре, судьялар өсөн айырым бокс, медицина кабинеты, 2 боҙ ҡойоу машинаһы өсөн гараж, конференц‑залы булған пресс‑үҙәк (100 урынлыҡ), аппарат‑студиялы комплекс, ресторан һәм башҡалар бар. 2012 йылдың йәйендә аренаның өҫтөндә «Уфа-Арена» тигән яҙыу килеп сыға.

«Өфө-Арена» беренсе тамашасыларҙы 2007 йылдың 27 авгусында аренаны асыш уйынында Рәсәй менән Канада йәштәр йыйылма командалары осрошҡанда ҡабул итә. Шулай уҡ аренала 2007 йылдың октябрендә көрәш буйынса донъя чемпионаты үтә. «Салауат Юлаев» беренсе рәсми уйынды 2007 йылдың 19 декабрендә үткәрә. Шунда уҡ 2008 йылдың 11 апрелендә «Салауат Юлаев» үҙ тарихында беренсе тапҡыр Рәсәй чемпионы, ә 2011 йылдың 16 апрелендә КХЛ чемпионы (2010/2011) була. Өфө-Аренала чемпиондар лигаһы уйындары (2008—09), йәштәр командалары араһында донъя чемпионаты һәм Балалар халыҡ‑ара уйындары сиктәрендә турнир (икеһе лә — 2013); билбау көрәше буйынса донъя чемпионаты (2007), Рәсәй һәм Япония йыйылма командалары араһында Донъя волейбол лигаһы матчтары үтә (2011). Комплекс 8 522 тамашасыға иҫәпләнгән төп боҙ майҙансығынан һәм әле асылған 640 тамашасылыҡ бәләкәй аренанан тора. Арена дүрт ярустан тора: секторҙарға инеү икенсе, өсөнсө һәм дүртенсе ярустар аша мөмкин. Икенсе һәм дүртенсе ярустар араһында VIP-ложалар, коляскалы инвалидтар өсөн урындар, комментаторҙар кабинаһы, пресса өсөн ложа һәм ресторан урынлашҡан.

2016 йылдың декабрендә КХЛ бөтә йондоҙҙар уйынын алдынан аренала яңы куб ҡуялар, тауыш менән светты яҡшырталар, видеокамералар һәм металлодетектерҙар күбәйә, шулай уҡ бушлай интернет менән бөтә Өфө-Арена ҡунаҡтарын тәьмин итәләр. Был бөтә реконструкция хаҡы 102 миллион һумға тигеҙ. 2017 йылдың аҙағында Өфө-Аренала иҫке борттарҙы яңыларға хоккейсылар өсөн хәүефһеҙерәк булғанға алмаштыралар. 

2018 һәм 2019 йылдарҙың июнь айҙарында Өфө-Арена волейбол буйынса Милләттәр лигаһының этаптарын ҡабул итә. 2021 йылда Өфө-Арена ҡатын-ҡыҙҙар араһында донъя чемпионатының уйындарын ҡабул итергә тейеш. Ә 2022 йылда Өфөлә волейбол буйынса донъя чемпионатының уйындары үтәсәк — уйындар Өфө-Аренала булыуы ихтимал. Шулай уҡ Өфө-Аренала Радик Юлъяҡшин, Алла Пугачёва, Тимати, Cirque du Soleil сығыш яһайҙар.
### Икенсе сират

Объекттың икенсе сираты 2010 йылдың майында төҙөлә башлай. Төҙөлөштөң дөйөм смета хаҡы 562 млн һум тәшкил иткән — аҡса республика һәм федераль бюджеттарҙан, шулай уҡ бюджеттан тыш сығанаҡтарҙан йүнәлтелгән. Яңы комплекстың биш ҡатлы бинаһы боҙ майҙанын, хоккей ярыштары үткәреү өсөн аренаны, волейбол, гандбол, баскетбол буйынса күнекмәләр үткәреү өсөн универсаль уйын залын, медицина-һауыҡтырыу һәм ярҙамсы биналарҙы, шулай уҡ ике ҡатлы 222 урынлыҡ машиналар ҡуйыу майҙанын үҙ эсенә ала.

Өфө-Аренаның бәләкәй аренаһында «Салауат Юлаев» һәм «Башкирские Пираты» күнекмәләрен үткәрәләр. 2017 йылда следж-хоккей буйынса Континент кубогы үтә. Шулай уҡ бында Башҡортостандың Студенттар хоккей лигаһы уйындары һәм һәүәҫкәрҙәр турнирҙары үтә.

## Характеристикалары
Өфө-Арена — яһалма боҙло ике хоккей майҙаны булған универсаль спорт аренаһы (8 070 һәм 650 урынлы трибуналар).

:; Баш арена
* Дөйөм майҙаны — 29 070 м²
* Урындар һаны — 8 522
* Парковка — 996 машина урыны

:; Бәләкәй арена (төкәтмә)
* Дөйөм майҙаны — 8 300 м²
* Урындар һаны — 640
* Туҡталыу урыны — 222 машина урыны

## Ҙур спорт саралары
; 2007
* 27-28 август — Рәсәй—Канада йәштәр серияһы уйындары
* 10-11 октябрь — Көрәш буйынса VI донъя чемпионаты
; 2008
* 11 апрель — Рәсәй чемпионатының плей-офф финал серияһының хәл иткес бишенсе уйынында Ярославлдән «Локомотив» хоккей клубын еңеп, «Салауат Юлаев» тәү тапҡыр Рәсәй чемпионы титулын яулай
; 2011
* 12 февраль — ЙХЛ Саҡырыу кубогында Көнсығыш конференцияһы командаһы Көнбайышты буллитар серияһында 3:2 иҫәбе менән еңә
* 11 апрель — финал серияһының бишенсе уйынында Мытищиҙан «Атлант» хоккей клубын еңеп (4-1 серияла), «Салауат Юлаев» тәү тапҡыр Гагарин кубогын яулай һәм икенсегә Рәсәй чемпоны була
* 27, 29 май — Донъя лигаһы. Волейбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы ике тапҡыр Япония командаһын ота
; 2012—2013
* 26 декабрь—5 ғинуар — Йәштәр донъя чемпионатында бронза миҙалдарҙы Рәсәй командаһы яулай, ә донъя чемпионы АҠШ командаһы була. Көмөш миҙалдарҙы Швеция яулай
* VI Халыҡ-ара балалар уйындарының хоккей турниры. 
; 2014
* Август — Йәштәр клуб командалары араһында донъя кубогы. Финалда «Толпар» Мәскәүҙән «Спартак» хоккей клубына еңелә.
; 2017
* 15-22 ғинуар — КХЛ йондоҙҙары аҙналығы. Был аҙна эсендә Өфө-Аренала ҠҠХЛ, ЙХЛ һәм КХЛ йондоҙҙары уйындары һәм следж-хоккей буйынса Континент кубогы үтә.
; 2018
* Июнь — волейбол буйынса Милләттәр лигаһының этабында Рәсәй, Бразилия, Иран һәм Ҡытай командаларын ҡабул итә.
* Декабрь — Икенсе ҡышҡы Рәсәй-Ҡытай йәштәр уйындарының тантаналы асыш һәм ябыу церемониялары, шайбалы хоккей һәм шорт-трек буйынса ярыштары үтә.
; 2019
* 7—9 июнь — волейбол буйынса Милләттәр лигаһының этабында Рәсәй, АҠШ, Италия һәм Португалия командаларын ҡабул итә.
; 2022 
* сентябрь — волейбол буйынса донъя чемпионаты уйындары
; 2023
* апрель — ҡатын-ҡыҙҙар араһында шайбалы хоккей буйынса донъя чемпионаты

## Ҡыҙыҡлы мәғлүмәт
* «Салауат Юлаев» командаһы үткән быуаттың 60-сы йылдарында тәүге халыҡ-ара уйындарын үткәргән «Труд» стадионы хоккей коробкаһы урынында Өфө-Арена төҙөлә.
* Өфө-Арена — Башҡортостанда яһалма боҙ менән иң ҙур спорт ҡоролмаһы.
* Толяттиҙағы Лада-Арена Өфөләге арена планы буйынса төҙөлә, тик шунда өсөнсө ярус булмай.
* Өфө-Арена — ЙХЛ Саҡырыу кубогын ике тапҡыр ҡабул иткән тәүге арена.
* «Салауат Юлаев» хоккей клубының рәсми сайтында Өфө-Арена буйлап виртуаль тур эшләй.
* 2010 йылда Александр Радулов был аренала КХЛ-дың иң тиҙ шайбаһын алтынсы секундта керетә, ә ете йылдан «Локомотив» һаҡсыһы Александр Елесин бында уҡ был рекордты биш секундҡа тиклем яңырта.

## Шулай уҡ ҡарағыҙ
* Салауат Юлаев спорт һарайы
* «Салауат Юлаев»
* «Толпар»
* Нефтекама боҙ һарайы
* Салауат (спорт-концерт комплексы)
* Горняк (боҙло арена)

## Иҫкәрмәләр

## һылтанмалар
* http://www.bashinform.ru/bash/412917/
* http://hcsalavat.ru/club/infrastructure/ufa-arena/ 
* http://tv-rb.ru/node/8978
* ӨФӨ‑АРЕНА