Потеряхин Владимир Александрович

**Потеряхин Владимир Александрович** (2 март 1928 йыл, БАССР-ҙың Стәрлетамаҡ кантоны Воскресенск районы  Верхотор ауылы   (хәҙер Башҡортостан Республикаһының Ишембай районы) — июнь 2013 йыл, Салауат) — инженер-технолог, юғары мәктәп уҡытыусыһы, журналист һәм энциклопедист. Доцент, техник фәндәр кандидаты (1971), документаль-тарихи китаптар, техник уйлап табыуҙар авторы. Рәсәй Федерацияһының һәм Башҡортостан Ресубликаһының  журналистар союзы ағзаһы (1999).  «Күп милләтле Санкт-Петербург» Яҙыусылар союзының почетлы ағзаһы (2002).  «Башҡорт энциклопедияһында» мәҡәләләр авторы.

Төп фәнни хеҙмәттәре нефтехимия һәм нефть эшкәртеүҙә каталитик процестарҙы ҡулланыу  менән бәйле.

86-сы йәшендә вафат була

## Белеме
1936 йылдан 1947 йылға тиклем Верхотор һәм Воскресенск  урта мәктәптәрендә уҡый

1958 йылда Грозный нефть институтын, 1971 йылда  аспирантураны тамамлай.

## Хеҙмәт итеүе
1948  йылдан 1951 йылға тиклем  армияла хеҙмәт итә.

## Хеҙмәт эшмәкәрлеге
Бөйөк Ватан һуғышы йылдарында  — «Восток» колхозында колхозсы (хәҙерге Ишембай районында) rodina.pomni-yanaul.ru/gorod-salavat/p.htm

1951 йылда  дүрт йыллыҡ армия хеҙмәтенән һуң. Потеряхин Владимир Ишембай тимер юл вокзалының перронында төшә.  Верхотор ауылындағы  ата-әсәһенә бара  һәм ике аҙна ял итеп алғандан һуң, эшкә сығып китә. 

1951 йылдан  1988 йылға тиклем Салауат нефть химияһы комбинатында төрлө инженер вазифаларында эшләй: 1951 йылда  — катализатор фабрикаһында оператор ярҙамсыһы, һуңынан катализатор фабрикаһының смена начальнигы, өлкән инженер-технолог, тикшеренеүҙәр бүлеге мөдире урынбаҫары, начальник урынбаҫары, цех начальнигы, Тәжрибә заводының фән буйынса директор урынбаҫары. 1971 йылдан — Өфө нефть институтының Салауат филиалы уҡытыусыһы; 1984—1988 йылдарҙа. — Бөтә союз ғилми-тикшеренеү институтының   үҙе ойошторған органик синтез лабораторияһында эшләй (Салауат ҡалаһы).

Эшенә параллель юғары уҡыу йортонда  (1958) һәм аспирантурала уҡыуын тамамлай, 1971 йылда, тәжрибә-тикшеренеү цехында етәксе булып, ул  И. М. Губкин исемендәге  дәүләт нефть һәм газ университетында кандидатлыҡ диссертацияһын яҡлай. 

## Яҙыусылыҡ һәм журналистик эшмәкәрлеге
А. Потеряхиндың «Башкирские березы» шиғри китабы профессионалдар тарафынан юғары баһалана. Тыуған ауылының юбилейына ҡарата шиғырҙар яҙған, улар музыкаға һалынған һәм Верхотор ауылы гимнына әүерелгән.

## Библиографияһы
100-ҙән ашыу фәнни мәҡәлә һәм 11 монография авторы, уйлап табыуға 20 авторлыҡ таныҡлығы 

Потеряхин, В. А. Башкирские березы : Стихотворения. Публицистика. Юморист. рассказы / Владимир Потеряхин. Сменялись годы за годами … : Стихотворения. Сатира / Николай Краснощеков.-Уфа: Реактив, 2001.-206с.

Потеряхин, В. А. Гигант ремонтно-строительной индустрии, 30 лет / В. А. Потеряхин. Уфа : Реактив, 2000

Потеряхин, В. А. Изящные идеи: Сб. науч. статей/ В. А. Потеряхин, Г. И. Мещеряков, О. В. Потеряхина. — Уфа: Монография, 2002. — 123с.

Потеряхин, В. А. Мировой эфир : Аналит. обзор / В. А. Потеряхин, О. В. Потеряхина. — Уфа : Реактив, 1999

Потеряхин, В. А. Система химических элементов : (История и соврем. проблемы) / В. А. Потеряхин. — Уфа : Реактив, 1999
На стыке веков / В. А. Потеряхин Салават : Фобос, 2008

Потеряхин, В. А. Филиал Уфимского государственного нефтяного технического университета в городе Салавате / В. А. Потеряхин. Уфа : Скиф, 2006 (Уфа : Уфимский полиграфический комбинат)

Потеряхин, В. А. Салаватский хлеб / В. А. Потеряхин — Уфа : Реактив, 2001

Потеряхин, В. А. Мироздание : (материя, вселенная, человек) / В. А. Потеряхин. — Салават : [б. и.], 2009

; в энциклопедии «Башкирская энциклопедия»

АБАКУМОВ Алексей Алексеевич

## Әҙәбиәт

* Потеряхин Владимир Александрович //Научная мысль. Родом из Ишимбая : Сборник /сост. Г. Вахитова.- Ишимбай: МБУК ЦБС ИКБ, 2014.-44с. С.29-30.
* Город и его люди //Восход.-2010.-13 августа.-С.2.
* Раиса ЗЫКИНА. Стояние на двух льдинах, или О результатах творческого поиска учёного Владимира Потеряхина //«Республика Башкортостан» № 16 — 2005 27 января

## Һылтанмалар

* *С. А. Ахметов.*&#x20; Потеряхин, Владимир Александрович.&#x20;*БАШКИРСКАЯ ЭНЦИКЛОПЕДИЯ*.&#x20; ГАУН РБ «Башкирская энциклопедия»&#x20;(2013).&#x20;Проверено 4 апреля 2017.

* Энциклопедия Урала 

* Потеряхин, Владимир Александрович в Электронном каталоге Российской государственной библиотеки

## Иҫкәрмәләр