Еҙем-Ҡаран

**Еҙем-Ҡаран** () — Башҡортостандың Ғафури районындағы татар ауылы.  2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 431 кеше.
Почта индексы — 453061, ОКАТО коды — 80221816001.
 
## Халыҡ һаны
**Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)**

## Тарихы
Еҙем-Ҡаран ауыл Советы үҙәге. Район үҙәгенән төньяҡта 46 км һәм Аҡкүл тимер юл станцияһынан төньяҡ‑көнсығышҡа табан 63 саҡрым алыҫлыҡта Тәпәреш йылғаһы буйында урынлашҡан. .
Ауылға Нуғай даруғаһы Дыуан-Табын улусы башҡорттарының аҫаба ерҙәрендә керҙәшлек килешеүе буйынса Күрпәс-Табын улусы Еҙем ауылы башҡорттары нигеҙ һала, 1786 йылдан Яңы Еҙем (Яңы Еҙем-Ҡаран) исеме менән йөрөй. Артабан шул уҡ шарттарҙа бында Кәлсер-Табын улусы башҡорттары һәм яһаҡлы татарҙар килеп урынлаша. Яһаҡлы татарҙар һуңынан типтәрҙәр ҡатламына күсә. XIX быуат башынан хәҙерге исемен йөрөтә. 1865 йылда 75 йортта 437 кеше теркәлгән. Ауыл халҡы игенселек, малсылыҡҡ, умартасылыҡҡ, урман кәсептәре менәнн шөғөлләнгән.. Мәсет, училище, 20 сауҙа кибете булған. 1906 йылда 2 мәсет, 2 тимерлек, 5 бакалея кибете теркәлгән, улус идараһы урынлашҡан. 1920—1922 йылдарҙа — Табын кантонының административ үҙәге. Халҡы: 1906 йылда — 859 кеше; 1920 йылда — 1228 кеше; 1939 йылда — 1022 кеше; 1959 йылда — 737 кеше; 1989 йылда — 517 кеше; 2002 йылда — 494 кеше; 2010 кеше — 431 кеше. Башҡорттар йәшәй (2002). Урта мәктәп, балалар баҡсаһы, участка дауаханаһы, мәҙәниәт йорто, китапхана, мәсет, Мәжит Ғафури йорт-музейы бар.

## Урамдары
Исемдәре:

Базар урамы ()

Дуҫлыҡ урамы ()

Зәки Вәлиди урамы ()

Урман урамы ()

Мәжит Ғафури урамы ()

Тыныслыҡ урамы  ()

Йәштәр урамы ()

Еңеү урамы )

Ялан урамы (

Йылға урамы ()

Йылға тыҡрығы ()

Саттаров урамы ()

## Географик урыны
* Район үҙәгенә тиклем (Красноусольский): 46 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы (Аҡкүл): 63 км
## Билдәле шәхестәр
* Ғафуров Ғәбделмәжит Нурғәни улы, Мәжит Ғафури — Башҡортостандың халыҡ шағиры.
* Сафин Станислав Ғәзиз улы (1950) — физик. Техник фәндәре докторы (2008), профессор (2008).
* Сафин Станислав Ғәзиз улы (17 июнь 1950 йыл) — физик. Техник фәндәре докторы (2008), профессор (2008). РАЕН ағза-корреспонденты, фәнни-техник өлкәһе эксперттарының федераль реестры эксперты, Рус география йәмғиәтенең ғәмәлдәге ағзаһы, Рус география йәмғиәтенең Архангельск бүлеге президиумы ағзаһы.
* Ғафуров Ғәббәс Мәһәҙи улы (31 декабрь 1908 йыл — 11 апрель 1995 йыл) — Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашҡан хәрби табип, медицина хеҙмәте майоры. Ҡыҙыл Байраҡ (1953) һәм Ҡыҙыл Йондоҙ (1947) ордендары кавалеры. Башҡортостандың беренсе халыҡ шағиры Мәжит Ғафуриҙың ағаһының улы.
* Әбделмәнов Исмәғил Абдулла улы () (1910-) — 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһында хеҙмәт иткән. Гвардия рядовойы, ҡыҙылармеец.
* Сафин Станислав Ғәзиз улы (17 июнь 1950 йыл) — физик. Техник фәндәре докторы (2008), профессор (2008). РАЕН ағза-корреспонденты, фәнни-техник өлкәһе эксперттарының федераль реестры эксперты, Рус география йәмғиәтенең ғәмәлдәге ағзаһы, Рус география йәмғиәтенең Архангельск бүлеге президиумы ағзаһы.
* Таһиров  Фәхрәзи Әхмәҙиә улы  (23 май 1928 йыл — 2019 йыл) — Башҡортостан Республикаһының «Башкирэнерго» РЭС-ы электр линияһының Бикет учпасткаһы мастеры, электрик, Социалистик Хеҙмәт Геройы (1971). Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған энергетигы (1975).

## Иҫтәлекле урындары

ЗилимКараново парк имени Гафури.jpg|Ғафури исемендәге парк

Дом-музей Мажита Гафури в Зилим-Караново.jpg|Мәжит Ғафуриҙың Йорт-музейы

ЗилимКараново.jpg|Еҙем-Ҡаран ауылында Ғафуриҙың илһам шишмәһе

* Мәжит Ғафури музейы (Еҙем-Ҡаран ауылы)
* Халыҡ шағирының илһам шишмәһе

## Иҫкәрмәләр

## Һылтанмалар
* 
* А.З.Асфандияров  «История сёл и деревень Башкортостана и сопредельных территорий» 163-сө б. 
* Налог Белешмәһе статистикаһында Еҙем-Ҡаран ауылы