Пьер һәм Мария Кюри университеты

**Пьер һәм Мария Кюри университеты — Париж 6 университеты** (*Université Pierre et Marie Curie* йәки *UPMC — Paris Universitas* йәки *Париж 6 университеты*) — Франция университеты, Париж университеты тәбиғи фәндәр факультетының төп хоҡуҡи вариҫы. Хәҙерге ваҡытта Пьер һәм Мария Кюри университеты Францияла иң ҙур фәнни-медицина комплексы булып тора. Уның 180 лабораторияһы бар, уларҙың күбеһе CNRS менән ассоциацияланған. 2010 йылда донъя университеттарының академик рейтингыһында университет 39-сы урынды биләгән. Жюссьё кампусында, «Жюссьё» метро станцияһы янында урынлашҡан.

## Тарихы
Университеттың тарихы 1901 йылда тәбиғи фәндәр факультеты булдырыу менән башлана. Хәҙерге университет 1971 йылда элекке Париж университетының тәбиғи фәндәр факультеты нигеҙендә ойошторолған. 1974 йылда рәсми рәүештә «Пьер һәм Мария Кюри университеты» атамаһын алған. 1990 йылда университетҡа Анри Пуанкаре исемендәге институтты, ә 2001 йылда Париж астрофизика институтын ҡушалар. 2005 йылда университет ҡарамағында фәндәр докторын уҡытыу буйынса институт һәм политехник мәктәп ойошторолған.
 
1946 йылда Парижда Ле-аль-о-вэн (фр. Les halles aux vins) урынында кампус төҙөү тураһында ҡарар ҡабул ителә. Был урын шул иҫәптән бында элек Изге Виктор аббатлығы урынлашҡан, ул Шампонан Гильом тарафынан нигеҙләнгән һәм Урта быуаттарҙа мөһим фәлсәфәүи һәм уҡыу үҙәге булған. 1959 йылда кампустың инаугурацияһы үтә һәм ул француз ботанигы Антуан Лоран де Жюссьё хөрмәтенә Жюссьё атамаһын ала.

## Ҡоролошо

Университет составына 7 факультет һәм 5 институт керә.

### Факультеттар
* Пьер һәм Мари Кюри исемендәге медицина факультеты
* Химия факультеты
* Физика факультеты
* Инженерия факультеты
* Математика факультеты
* Биология факультеты
* Тирә-яҡ мөхит, биотөрлөлөк һәм ер факультеты

### Институттар
* Париж астрофизика институты
* Анри Пуанкаре исемендәге институт
* Фәндәр докторҙарын әҙерләү буйынса институт
* Университет ҡарамағындағы политехник институт
* Париж университетының статистика институты

## Докторантура һәм тикшеренеүҙәр
Университет фәнни тикшеренеүҙәрҙең алдынғы урындарҙың береһе, уға 120 төрлө лабораториялар һәм 20 доктор мәктәптәре инә.

### Доктор мәктәптәре
Доктор мәктәптәре тикшеренеүҙәрҙең дүрт ҡотобы тирәһендә ойошторолған: моделирование һәм инженерия; энергия, материя һәм йыһан; тирә-яҡ мөхит һәм ерҙәге тормош; ғүмер һәм һаулыҡ.

1 ED — доктор мәктәбе

### Лабораториялар
Доктор мәктәптәре лабораториялар һымаҡ дүрт полюстар тирәһендә ойошторолған: моделирование һәм инженерия; энергия, материя һәм йыһан; тирә-яҡ мөхит һәм ерҙәге тормош; ғүмер һәм һаулыҡ.

* 1 ED — доктор мәктәбе.

## Университет һандарҙа
2009—2010 йылда университетта 29 570 студент, шул иҫәптән 6 320 сит ил граждандары белем алған. Студенттарҙың дөйөм иҫәбенән 33 %-ты медицина факультетына тура килә; химия, физика һәм инженерия факультеттарына — 8-ҙәр %; математика факультетына — 17 %; тирә-яҡ мөхит, биотөрлөлөк һәм ер факультетына — 2 % һәм биология факультетына — 24 %.

## Билдәле профессорҙар
*  Клод Коэн-Таннуджи — француз физигы, физика буйынса 1997 йылғы Нобель премияһы.
* Ален Конн — француз математигы, 1982 йылғы Филдс премияһы лауреаты.
* Седрик Виллани — француз математигы, 2010 йылғы Филдс премияһы лауреаты.
* Пётр Слонимский  — француз генетигы.
* Альбер Жакар — француз генеитгы һәм яҙыусы.
* Николь Эль Каруи — француз математигы.

## Билдәле тамамлаусылар
*  Франсуаза Барре-Синусси — француз вирусологы, медицина һәм физиология өлкәһендә Нобель премияһының 2008 йылғы лауреаты.
* Доминик Стросс-Кан — француз сәйәсмәне, иҡтисадсы һәм юрист. Халыҡ-ара валюта фондының директор-идарасыһы.
* Венделин Вернер — француз математигы, 2006 йылғы Филдс премияһы лауреаты.
* Пьер-Луи Лион — француз математигы, 1994 йылғы Филдс премияһы лауреаты.

## Шулай уҡ ҡарағыҙ
* Сорбонна

## Иҫкәрмәләр

## Һылтанмалар
* 
* Пьер һәм Мария Кюри университеты