Башҡорт дәүләт опера һәм балет театрының опера труппаһы

**Башҡорт дәүләт опера һәм балет театрының опера труппаһы.**

Исемлеккә төрлө осорҙа Башҡорт дәүләт опера һәм балет театры труппаһына  ингән һәм әлеге замандың  опера йырсылары индерелгән.

## Опера труппаһының етәкселеге

* Килмөхәмәтов Олег Зөфәр улы — опера труппаһының директоры, Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, республика конкурсы лауреаты

* Чекирова Людмила Дмитриевна — вокал буйынса репетитор, Башҡортостандың халыҡ артисы,  Төркмәнстандың атҡаҙанған артисы

## Сопрано
* Әминева Резидә Рәшит ҡыҙы (лирик сопрано) — халыҡ-ара һәм асыҡ республика конкурстары лауреаты

* Алькина Эльвира Рифғәт ҡыҙы (лирик-колоратур сопрано) — халыҡ-ара конкурстар лауреаты, асыҡ республика конкурсы призёры

* Әхмәтзарипова Эльмира Нәзиф ҡыҙы (лирик сопрано) — Рәсәйҙең атҡаҙанған артисы

* Әхмәтова Лариса Юрьевна (сопрано/меццо-сопрано) — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, халыҡ-ара конкурс дипломанты һәм асыҡ республика конкурстары лауреаты

* Бутолина Галина Юрьевна (лирик-колоратур сопрано) — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, халыҡ-ара конкурс лауреаты

* Бызина Нина Ивановна (лирик-колоратур сопрано) — РСФСР-ҙың атҡаҙанған артисы, БАССР-ҙың атҡаҙанған артисы

* Ғәбиҙуллина Альбина Рәзил ҡыҙы (драматик сопрано)

* Кәримова Әлфиә Закуан ҡыҙы (лирик-колоратур сопрано) — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, халыҡ-ара һәм бөтә Рәсәй конкурстары лауреаты, «Алтын битлек» милли театр премияһы номинанты

* Кузнецова Ирина Вячеславовна (лирик-драматик сопрано)

* Латипова Алина Таһир ҡыҙы (лирик-колоратур сопрано) — халыҡ-ара конкурстар лауреаты

* Мәмәдова Татьяна Солтан ҡыҙы (лирик-драматик сопрано)

* Михайлюк Татьяна Александровна (лирик-колоратур сопрано) — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы

* Нарынбаева Гөлнур Усман ҡыҙы (лирик-драматик сопрано) — асыҡ республика конкурстары лауреаты

* Орфеева Ләлә Ғабдулла ҡыҙы (драматик сопрано) — Башҡортостандың халыҡ артисы

* Потехина Лариса Николаевна (лирик-колоратур сопрано)

* Романова Инна Юрьевна (лирик-драматик сопрано) — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы

* Фәтихова Эльвира Мизхәт ҡыҙы (лирик-колоратур сопрано) — халыҡ-ара һәм асыҡ республика конкурсы лауреаты

* Хәмбәлеева Әлфиә Саяр ҡыҙы (драматик сопрано) (02.02.1963—03.08.2013) — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, халыҡ-ара конкурс лауреаты

* Халиҡова Лилиә Фаяз ҡыҙы (лирик-колоратур сопрано) — халыҡ-ара һәм асыҡ республика конкурсы лауреаты

* Хөснөтдинова Олеся Илфат ҡыҙы (лирик-драматик сопрано) — республика конкурсы лауреаты

* Чеплакова Галина Владимировна (сопрано) — халыҡ-ара һәм асыҡ республика конкурстары лауреаты

## Меццо-сопрано

* Абдразаҡова Елена Викторовна (меццо-сопрано)

* Арғынбаева Светлана Роберт ҡыҙы (меццо-сопрано) — Башҡортостандың халыҡ артисы, халыҡ-ара конкурс  лауреаты

* Буторина Любовь Владимировна (меццо-сопрано)

* Ғәйфуллина Марина Сергеевна (меццо-сопрано)

* Лейше Катерина  Маратовна (меццо-сопрано) — халыҡ-ара һәм асыҡ республика конкурсы лауреаты 

* Маслова Наталья Евгеньевна (меццо-сопрано) — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, бөтә Рәсәй конкурсы дипломанты һәм республика конкурстары лауреаты

* Никанорова Татьяна Леонидовна (меццо-сопрано) — Башҡортостандың халыҡ артисы, халыҡ-ара конкурс лауреаты
* Сәлиғәскәрова Мәғәфүрә Ғәлиулла ҡыҙы (1922 йылдың 20 ноябре) — башҡорт опера йырсыһы (меццо-сопрано). Башҡорт АССР-ының (1949) һәм РСФСР-ҙың атҡаҙанған артисы (1955), Башҡорт АССР-ының (1951) һәм РСФСР-ҙың халыҡ артисы  (1957).

## Тенорҙар

* Белов Владимир Викторович (лирик-драматик тенор) — Рәсәйҙең атҡаҙанған артисы, Башҡортостандың халыҡ артисы, халыҡ-ара конкурстар лауреаты

* Вәлиев Илһам Фәһим улы  (лирик тенор) — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, асыҡ республика конкурстары лауреаты, уны дәүләт йәштәр премияһы лауреаты. Ш.Бабич исемендәге дәүләт йәштәр премияһы лауреаты, «Алтын битлек» милли театр премияһы лауреаты

* Ишбулдин Хәмиҙулла Әбдрәхим улы (драматик тенор) — Башҡортостандың халыҡ артисы

* Ҡәйүмов Әлим Абдуллаян улы (лирик тенор) — халыҡ-ара, бөтә Рәсәй, төбәк һәм республика  конкурстары лауреаты

* Крыжский Дмитрий  Олегович (лирик тенор) — Бөтә Рәсәй һәм асыҡ республика конкурстары лауреаты  

* Орфеев Владимир Юрьевич (лирик тенор)

* Сәлихов Фәнәүи Зиҡаф улы (лирик тенор) — Рәсәйҙең атҡаҙанған артисы, Башҡортостандың халыҡ артисы

* Сөләймәнов Сәлих Фәрих улы  (лирик тенор) — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы

* Хәкимов Илгиз   Марат улы (лирик тенор)

* Шилов Дмитрий  Николаевич (драматик тенор)

## Баритондар

* Әбделмәнов Йәмил Әбделәхәт улы (баритон) — Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, халыҡ-ара конкурс лауреаты,  Мифтахетдин Аҡмулла исемендәге һәм Мөхәмәтсәлим Өмөтбаев исемендәге премиялар лауреаты

* Вәлиев Закир Маратович (лирик баритон) — халыҡ-ара, бөтә Рәсәй конкурстары лауреаты, Дельфы уйындарында алтын һәм көмөш   миҙал яулаған

* Копытов Владимир Николаевич (баритон) — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, Бөтә Рәсәй һәм асыҡ республика  конкурсы лауреаты,  «Алтын битлек» милли театр премияһы  номинанты

* Лейше Ян Харалдович (лирик баритон) — халыҡ-ара һәм асыҡ республика конкурсы лауреаты  

* Көсөков Раил Фазыл улы  (драматик баритон) — Рәсәйҙең атҡаҙанған артисы, Башҡортостандың халыҡ артисы, Ғ. Сәләм исемендәге республика премияһы лауреаты

* Мөсәлләмов Рөстәм Мотаһар улы (баритон)

* Хәбибуллин  Руслан Әмин улы (баритон) — Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, республика конкурсы лауреаты

## Бастар

* Асҡаров Салауат Әхмәт улы (бас) — Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың  халыҡ артисы, С. Юлаев исемендәге дәүләт премияһы лауреаты 

* Ҡәйепҡолов Артур Ишбулды улы   (бас) — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, халыҡ-ара һәм асыҡ республика конкурстары лауреаты  

* Килмөхәмәтов Олег Зөфәр улы (бас) — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, республика конкурсы лауреаты

* Лихачев Олег Николаевич (бас)

* Родионов Геннадий Степанович (бас) — Рәсәйҙең атҡаҙанған артисы, Башҡортостандың халыҡ артисы, халыҡ-ара, бөтә Союз һәм бөтә Рәсәй конкурстары лауреаты, Ғ. Сәләм исемендәге республика премияһы лауреаты 

* Шәрипов Марат Сабит улы (бас) — татарстандың халыҡ артисы, башҡортостандың атҡаҙанған артисы, халыҡ-ара һәм бөтә рәсәй конкурсы лауреаты

## Опера труппаһы концертмейстерҙары

* Ғәзимова Олия Мөхәмәтнур ҡыҙы — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы

* Кадрова Елена Юрьевна

* Кәримова Гөлшат Мөнир ҡыҙы  — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, асыҡ республика конкурсы дипломанты 

* Коломоец Людмила Борисовна  — Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, халыҡ-ара конкурс дипломанты һәм асыҡ республика конкурстары лауреаты 

* Хлёсткина Мария Андреевна

* Шавырова Маргарита Евгеньевна

## Әҙәбиәт

* Хайруллин Р. «Мастера оперного искусства Башкирии». Уфа, 1963.
* Театральная энциклопедия. Том 1/Глав. ред. С. С. Мокульский - М.: Советская энциклопедия, 1961.- 1214 стб. с илл., 12 л. илл.
* Башкирская энциклопедия. Гл. ред. М. А. Ильгамов т. 1. А-Б. 2005. — 624 с.; . т. 2. В-Ж. 2006. −624 с. .; т. 3. З-К. 2007. −672 с. .; т. 4. Л-О. 2008. −672 с. .; т. 5. П-С. 2009. −576 с. .; т. 6. Советы нар. хозяйства. -У. 2010. −544 с. ; т. 7. Ф-Я. 2011. −624 с.. науч.. изд. Башкирская энциклопедия, г. Уфа.

## Иҫкәрмәләр

## Һылтанмалар

* М.  Ф. Болон, Та. Д. Поповтың. Опера һәм балет театры.  Башҡорт энциклопедияһы.