Одиноков Виктор Николаевич

**Одиноков Виктор Николаевич** (22 декабрь 1937 йыл) — СССР һәм Рәсәй химик-органигы. Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһының мөхбир ағзаһы (1991), химия фәндәре докторы (1981), профессор (1984). Рәсәй Федерацияһының (1998) һәм Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған фән эшмәкәре (1987).

## Биографияһы
Виктор Николаевич Одиноков 1937 йылдың 22 декабрендә Мәскәү өлкәһенең Клин ҡалаһында тыуа.

1960 йылда Д. И. Менделеев исемендәге Мәскәү химия технологиялары институтын тамамлай.

Эш урындары: СССР Фәндәр академияһы Себер бүлексәһе Новосибирск органик химия институтының ғилми хеҙмәткәре (1960—1966); полимеризациялы пластмассалар ғилми тикшеренеү институты Новосибирск филиалының өлкән ғилми хеҙмәткәре (1966—1970); СССР Фәндәр академияһы Башҡортостан филиалы Химия институтының өлкән ғилми хеҙмәткәре, лаборатория мөдире (1970—1993); 1993 йылдан Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһы Нефть химияһы һәм катализ институтының лаборатория мөдире.

Кандидатлыҡ диссертацияһын «Получение и некоторые превращения тетрафторпроизводных фталевой и тетрафталевой кислот» темаһына 1967 йылда яҡлай, докторлыҡ диссертацияһын «Контролируемый озонолиз олефинов как основа стереоспецифического синтеза би- и полифункциональных алифатических и гетероциклических соединений» темаһына яҙа һәм 1980 йылда яҡлай.

Ғилми эшмәкәрлек даирәһе: органик синтез, органик һәм биоорганик химия, фторорганик берләшмәләр химияһы, түбән молекуляр биокөйләгестәр (бөжәктәрҙең феромондары, ювеноидтар, экдистероидтар, токоферолдар) химияһы, озонолиз.

Одиноковтың уҡыусылары араһында — 4 фән докторы һәм 33 фән кандидаты.

## Хеҙмәттәре
Одиноков Виктор Николаевич — 320-нән ашыу ғилми хеҙмәт, шул иҫәптән 2 монография, шулай уҡ 126 авторлыҡ танытмаһы һәм РФ патенты авторы. «Вестник АН РБ» журналының баш мөхәррире (1995—2004).

* В. Н. Одиноков, Г. Ю. Ишмуратов, Р. Я. Харисов, Г. А. Толстиков. Озонолиз ненасыщенных соединений в синтезе феромонов насекомых и ювеноидов Успехи химии, 1995, Т.64, № 6580-608.
* В. Н. Одиноков, Л. П. Боцман, Л. В. Саранова, Е. В. Сюткина, Г. А. Емельянова. Феромоны насекомых и их аналоги. LVI. Химико-ферментативный синтез (S,E)-(+)-9-гидрокси-2-деценовой кислоты — компонента феромона матки медоносной пчелы (Apis mellifera). Химия природ. соедин., 1997, № 6. 877—879.
* В. Н. Одиноков, В. Р. Ахметова, Р. Г. Савченко, М. И. Малябаева, Н. В. Лобанова. Озонолиз алкенов и изучение реакций полифункциональных соединений. LIX. Новый подход к синтезу изофитола и (Е,Е)-гераниллиналоола — изопреноидных синтонов для ?-токоферола и (Е,Е)- ?-токотриенола. Журнал орган. химии, 1998, Т.34, № 8, 1154—1156.
* В. Н. Одиноков. ?,?-Дикарбонильные 1,5-ненасыщенные изопреноиды с (Z)- и (Е)-?-связями в синтезе низкомолекулярных биорегуляторов. Известия АН Сер.хим., 1999, № 11, 2040—2051.
* В. Н. Одиноков, В. Р. Ахметова, Р. Г. Савченко, М. В. Базунова, Е. А. Парамонов, Л. М. Халилов. Озониды перфтор-1-октена и перфтор-2-октена. Известия АН Сер. хим., 2000, № 6, 1109—1111.
* В. Н. Одиноков, В. Р. Ахметова, М. В. Базунова, Р. Г. Савченко, Е. А. Парамонов, Л. М. Халилов. Озонолиз алкенов и изучение реакций полифункциональных соединений. LXV. Озонолиз перфтор-1-октена во фреоне-113. Журнал орган. химии, 2001, Т.37, № 3, 350—354.
* В. Н. Одиноков, Э. П. Серебряков. Синтез феромонов насекомых. Монография, Изд-во «Гилем», Уфа, 2001, 371.
* В. Н. Одиноков, М. И. Маллябаева, А. Ю. Спивак, Г. А. Емельянова, У. М. Джемилев. Новый подход к синтезу (2RS,4’R,8’R)-?-токоферола (витамина Е). Доклады Академии наук, 2001, 380, № 2, 201—203.
* В. Н. Одиноков, Р. Г. Савченко, С. Р. Назмеева, И. В. Галяутдинов, Л. М. Халилов Озонолиз алкенов и изучение реакций полифункциональных соединений. LXVI. Озонолиз и гидрирование диацетонидов 24,25-и 25,26-ангидро-20-гидроксиэкдизонов. Синтез понастерона А. Журнал орган. химии, 2002, Т.38, № 4, 550—554.

## Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре
* СССР Фәндәр академияһының А. М. Бутлеров исемендәге премияһы лауреаты
* Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған фән эшмәкәре (1987)
* Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған фән эшмәкәре (1998)
* Д. И. Менделеев исемендәге Бөтә Союз химия йәмғиәте дипломдары (1964, 1966).

## Иҫкәрмәләр

## Әҙәбиәт
* http://xn--80ab4e.xn----7sbacsfsccnbdnzsqis3h5a6ivbm.xn--p1ai/index.php/component/content/article/8-statya/9181-odinokov-viktor-nikolaevich  Башҡорт энциклопедияһы.
* Кто есть кто в Республике Башкортостан. Уфа: Башкортостан, 1995

## Һылтанмалар
*   
* http://www.anrb.ru/blog/article/240