Ставрополь дәүләт педагогия институты (1967)

**Ставрополь дәүләт педагогия институты ** — **Ставропольский государственный педагогический институт** — 1967 йылдың 4 июлендә Рәсәй Федерацияһы Мәғариф һәм фән министрлығы системаһындағы педагогик кадрҙар әҙерләүсе һәм ҡайтанан әҙерләүсе юғары уҡыу йорто.

## Тарихы
1967 йылдың 4 июлендә РСФСР Министрҙар Советы ҡарары һәм РСФСР-ҙың мәғариф министры А. Даниловтың 146-сы бойороғона ярашлы, Ставрополь ҡалаһында, мәктәпкәсә белем биреү учреждениелары тәрбиәселәрен әҙерләү өсөн Ставрополь педагогия училищеһы ойошторола.

1994 йылдың 11 апрелендә Ставрополь педагогия училищеһы Рәсәй Федерацияһының Мәғариф һәм фән министрлығының 93-сө Бойороғо менән Ставрополь юғары педагогия училищеһына үҙгәртелә.1998 йылдың 7 апрелендә Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәте ҡарары һәм Ставрополь юғары педагогия училищеһында Ставрополь крайы губернаторы бойороғо менән, психология һәм шәхес үҫеше өлкәһендә педагогик кадрҙар әҙерләү, математика һәм гуманитар фәндәр, андрагогиктар, философия һәм культурологтар Ставрополь дәүләт бала саҡ институты булдырыл..

2001 йылдың 24 декабрендә Ставрополь крайының Мәғариф министрлығы буйынса 523-сө Бойороғо нигеҙендә Ставрополь дәүләт педагогия институты тип үҙгәртелә. 2008 йылдың 28 апрелендә институт составына Ессентуки, Будённовск һәм Железноводск ҡалаларында өс педагогия колледжы индерелгән. 2004 йылдан институт структураһында «Балалыҡ антропологияһы» тәүге ғилми лабораторияһы булдырыла, унда балалар һәм педагогия антропологияһы проблемалары буйынса комплекслы һәм фундаменталь тикшеренеүҙәр алып барыла, был ғилми лаборатория Ставрополь крайы һәм Рәсәй Федерацияһының башҡа төбәктәренән тыш, яҡын сит илдәрҙән алдынғы ғалимдарҙың эшен көйләй һәм берләштерә.Был лабораторияла тикшеренеү һөҙөмтәләре буйынса, йыл һайын үткәрелеүсе төрлө кимәлдәге ғилми-ғәмәли конференциялар йыйыла, был конференцияларҙа Рәсәй, Германия, АҠШ, Әрмәнстан, Польша, Белоруссия һәм Венгрия кеүек илдәрҙән фәнни-педагогик кадрҙарҙың өҫтөнлөклө антропологик мәсьәләләре өлкәһендә ғилми-тикшеренеү эштәрен әҙерләү буйынса тәжрибә уртаҡлашалар.

Институттың уҡытыу структураһына биш факультет : педагогия, психология һәм дефектология, сәнғәт һәм физик культура, өҫтәмә белем биреү программалары һәм ситтән тороп уҡыу, дистанцион белем биреү, шулай уҡ ун ете институт кафедраһы инә.

Университет составында 20 фән докторы һәм 40 фән кандидаты, 10 профессор эшләй. Ставрополь дәүләт педагогия институты Рәсәй педагогия институттары лидерҙары иҫәбендә тора, 2012 йылдың 5 июлендә «Рәсәйҙең иң яҡшы 100 юғары уҡыу йорто һәм ғилми-тикшеренеү институты» номинацияһында «Европа сифаты» алтын миҙалы "конкурсы лауреаты тип таныла

## Структураһы
*Төп сығанағы:*

### Факультеттары
* Педагогия факультеты
* Психология һәм дефектология факультеты
* Физик культура һәм сәнғәт факультеты
* Өҫтәмә белем биреү программаһы факультеты
* Ситтән тороп һәм дистанцион белем биреү факультеты

### Кафедралары
* Психофизиология һәм йәшәү эшмәкәрлеге хәүефһеҙлеге кафедраһы
* Мәктәпкәсә һәм башланғыс белем биреү кафедраһы
* Педагогик арт-технологиялар кафедраһы *Лингвистик белем биреү теорияһы һәм методикаһы һәм мәҙәниәт-ара коммуникация кафедраһы
* Йәмғиәт тарихы һәм теорияһы һәм методикаһы кафедраһы
* Рус һәм донъя әҙәбиәте һәм уҡытыу технологияһы кафедраһы
* Математика, информатика һәм цифрлы белем биреү технологиялары кафедраһы
* Дөйөм белем биреү педагогикаһы һәм технологиялар кафедраһы
* Дөйөм һәм практик психология һәм социаль эштәр кафедраһы
* Урыҫ теле кафедраһы, лингводидактика һәм туған телдәр кафедраһы
* Инклюзив белем биреү һәм дефектология кафедраһы
* Социаль һәм музыка-сәнғәт белеме кафедраһы
* Адаптив физик культура һәм физик тәрбиә кафедраһы
* Философия һәм социаль-гуманитар дисциплиналар кафедраһы
* Халыҡ ижады һәм хореография сәнғәте кафедраһы
* Хор дирижеры һәм социаль-мәҙәни проекттар кафедраһы
* Өҫтәмә белем биреү кафедраһы

### Филиалдары
Ставрополь дәүләт педагогия институты филиалдары Буденновск, Ессентуки, Железноводск ҡалаларында урынлашҡан

## Иҫкәрмә

## Әҙәбиәт
*Энциклопедический словарь Ставропольского края* / Е. А. Абулова и др. ; гл. ред. В. А. Шаповалов. — Ставрополь : Изд-во СГУ, 2006 г. — 457 с. — ISBN 5-88648-521-X

## Һылтанмалар