Выжигина Маргарита Александровна

**Выжигина Маргарита Александровна** (1 ноябрь 1942 йыл) — СССР һәм Рәсәй табибы анестезиолог-реаниматологы, Рәсәй медицина фәндәре академияһы академик Б.В.Петровский исемендәге хирургия Рәсәй ғилми үҙәгенең төп ғилми хеҙмәткәре, медицина фәндәре докторы (1996), И.М. Сеченов исемендәге 1-се Мәскәү дәүләт медицина университетының анестезиология һәм реаниматология кафедраһы профессоры, Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған табибы (2001), кеше ғүмерен ҡотҡарыу буйынса уникаль операция өсөн  иң яҡшы табиптарҙың Рәсәй милли  «Призвание» премияһы лауреаты (2008).

## Биографияһы
Маргарита Александровна Выжигина 1942 йылдың 1 ноябрендә хәрбиҙәр ғаиләһендә тыуған.  1965 йылда Рига  медицина институтын тамамлай һәм   үҙ тормошон  анестезиология-реаниматология менән бәйләй.

1967—1968 йылдарҙа  Ригала Пауль Страдынь исемендәге  республика клиника дауаханаһында врач анестезиолог-реаниматолог булып эшләй.

1968—1979 йылдарҙа — табип анестезиолог-реаниматолог,  1979—1996 йылдарҙа өлкән, һуңынан СССР һаулыҡ һаҡлау министрлығының клиник һәм эксперименталь хирургияһы Бөтә Союз ғилми-тикшеренеү институтында анестезиология бүлегенең төп  ғилми хеҙмәткәре була.

1971 йылда медицина фәндәре кандидаты дәрәжәһенә диссертация яҡлай.

1991 йылдың 4 февраленән И.М.Сеченов исемендәге 1-се Мәскәү дәүләт медицина университетының анестезиология һәм реаниматология кафедраһы булдырылған мәленән алып  М. А. Выжигина — доцент, артабан кафедра  профессоры һәм уҡыу-уҡытыу бүлеге мөдире.

1991, 1997 1994 йылдарҙа Швейцариялағы Берн  ҡалаһының университет госпиталендә  стажировка үтә.  1996 йылда медицина фәндәре докторы дәрәжәһенә диссертация яҡлай.

1997 йылдан — Рәсәй Медицина фәндәре академияһының Б.В.Петровский исемендәге хирургияның Рәсәй ғилми үҙәге  анестезиология  1-се бүлегенең төп ғилми хеҙмәткәре.

2006 йылда М. А.Выжигина шул ваҡытта Рәсәйҙә трахеяны күсереп ултыртыу буйынса беренсе операция ваҡытында анестезиологтар бригадаһын етәкләй.

Уйлап табыуҙар буйынса 5 патент ала,   фундаменталь тикшеренеүҙәр Рәсәй фондының 4 грантына эйә була. Анестезия һәм торакаль хирургия өлкәһендә күп кенә  новаторлыҡ методикаларына нигеҙ һалыусы.

400-ҙән ашыу фәнни хеҙмәт авторы һәм авторҙашы, шул иҫәптән 9 китабы бар, улар араһында  «Современные аспекты в хирургии легких» (1988) китабы,  профессор Г.Н.Гимельфарб менән авторҙашлыҡта «Респираторная поддержка» (1997) — табиптар өсөн ҡулланма, профессор В.Л.Кассиль  менән авторҙашлыҡта «Искусственная вентиляция легких» (2004).

Етәксе сифатында 6 медицина фәндәре кандидаты әҙерләй.

## Маҡтаулы исемдәре һәм бүләктәре

* «Мәскәүҙең 850-йыллығы иҫтәлегенә» миҙалы,
* Рәсәйҙең иң яҡшы табиптары «Призвание» милли премияһы (2008),
* Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған табибы (2001),
* Хеҙмәт ветераны,
* Һаулыҡ һаҡлау отличнигы,
* И.М.Сеченов исемендәге  ГБОУ ВПО 1-се Мәскәү дәүләт медицина университетының «Почёт китабына» индерелгән.
* Латвияның «Анестезиологтар ғилми йәмғиәтенең» почётлы ағзаһы,
* Латвия фәндәр академияһы Ғалимдар Советының тышҡы эксперты һәм ағзаһы,
* Анестезиологияла мәғариф Европа академияһының  Мәскәү филиалында дирекция ағзаһы (СЕЕА),
* Анестезиологияның  Европа академияһы һәм кардиоторакаль анестезиология ассоциацияһы  ағзаһы,
* 1998 йылдан 2002 йылға тиклем Рәсәй  Федерацияһы анестезиологтары-реаниматологтары Федерацияһының ғилми секретары һәм президиум ағзаһы,
* 2014 йылдан 2017 йылға тиклем ФАР мәғарифы буйынса  комитет рәйесе,
* «Вестник анестезиологии и реаниматологии» журналының редколлегия ағзаһы.

## Һайланма хеҙмәттәре

* Выжигина М. А. Современные аспекты анестезии в хирургии легких / М. А. Выжигина, Г. Н. Гиммельфарб; Под ред. О. А. Долиной. Ташкент: Медицина УзССР, 1988.
* Кассиль В. Л., Лескин Г. С., Выжигина М. А. Респираторная поддержка: Руководство по искусственной и вспомогательной вентиляции лёгких в анестезиологии и интенсивной терапии.— М.: Медицина, 1997.
* Кассиль В. Л., Выжигина М. А., Еременко А. А. и др. Вентиляция легких в анестезиологии и реаниматологии. М.: ГЭОТАР-Медиа, 2016.

## Иҫкәрмәләр

## Һылтанмалар