Власов Александр Васильевич (төҙөүсе)

**Власов Александр Васильевич** (6 ноябрь 1926 йыл — 28 февраль 2017 йыл) — төҙөлөш производствоһын ойоштороусы. 1968—1978 йылдарҙа Өфөләге 21-се төҙөлөш тресы идарасы. Башҡортостанда бер нисә эре сәнәғәт объекттарын төҙөү менән етәкселек итә. СССР Министрҙар Советы премияһы лауреаты.

## Сығышы
Власов Александр Васильевич 1926 йылдың 6 ноябрендә Казеевка ауылында (хәҙер Пенза өлкәһе Пенза районы). Уның атаһы Власов Василий Иванович (1905—1973) — Бөйөк Ватан һуғышы инвалиды. Александр Васильевичтың әсәһе, Власова Мария Кирилловна (1907—1976), хужабикә була. 

1944 йылда Александр Пенза ҡалаһының 7-се урта мәктәбен тамамлай.

## Профессиональ эшмәкәрлеге йылъяҙмаһы
* 1944—1949: Пенза индустриаль институтында уҡый. Институтты «инженер-төҙөүсе» һөнәре буйынса тамамлай;
* 1949—1953: 21-се төҙөлөш тресының 6-сы төҙөлөш идаралығы прорабы, Өфө ҡалаһы;
* 1953—1955: 21-се трестың 6-сы төҙөлөш участкаһының өлкән прорабы;
* 1955—1957: 6-сы төҙөлөш участкаһының производство бүлеге начальнигы;
* 1957—1958: 6-сы төҙөлөш участкаһының баш инженеры;
* 1958—1961: 6-сы төҙөлөш участкаһының начальнигы;
* 1961—1968: 21-се трестың баш инженеры;
* 1968—1978: 21-се төҙөлөш тресының идарасыһы;
* 1978—1988: Главбашстрой начальнигы урынбаҫары.

## Эшмәкәрлек һөҙөмтәләре
А. В. Власов етәкселегендә 21-се трест тарафынан төҙөлгәндәр:

* Өфө синетик спирт заводында (хәҙер — «Өфөоргсинтез» асыҡ акционерҙар йәмғиәте) полиэтилен (1967) һәм фенол (1976) етештереү өсөн ҡулайламалар;
* Яңы-Өфө нефть эшкәртеү заводында каталитик риформингтың һәм дизель яғыулыҡты гидротаҙартыуҙың ҡатнаш ҡулайламаһы (1970);
* (1973) Өфө КПСС-тың 22-сы съезы исемендәге нефть эшкәртеү заводында («Башнефть-Өфөнефтехим») гидрокрекинг урынлаштырыу (1973) ;
* Өфө моторҙар төҙөү заводына төп етештереү корпустары (ОАО «УМПО»; 40.000 м²);
* Өфө моторҙар төҙөү заводының 3-сө майҙансығында бер рәт ҡоролмалар;
* Өфө моторҙар төҙөү заводының «Москвич-412» двигателдәрен сығарыу буйынса етештереүҙең бөтә корпустары;
* ВАЗ автоүҙәге;
* беренсе сиратта Башҡорт биохимкомбинаты;
* Өфө ҡалаһының ТЭЦ-3 һәм ТЭЦ-4;
* Өфө ҡалаһының 3 һыу алыу ҡоролмаһы;
* Өфө ҡалаһының 11, 17, 18 һәм 21-се дауаханалары;
* бер нисә мәктәп, балалар баҡсаһы, торлаҡ йорттар һ. б. объекттар

Власов Александр Васильевич Главбашстрой начальнигы урынбаҫары вазифаһында Байкал- Амур магистраленең Верхнезейск ҡасабаһында төҙөлгән ҡасабалар өсөн яуаплы була, унда башҡорт төҙөүселәре тарафынан торлаҡ секторы һәм инфрастурктура объекттары төҙөлә. 

## Хеҙмәтте ғилми ойоштороу
А. В. Власов эре производство комплекстарының төҙөлөшө буйынса етәкселектең яңы системаһын эшләй һәм практикаға индерә; уның нигеҙендә график селтәрҙәр ысулы һалына. Улар бөтә производство циклын тулыһынса контролдә тотоуҙы тәьмин итә һәм төҙөлөш барышын күҙалларға мөмкинлек бирә Етәкселек итеүҙә новаторлыҡ алымдарын ҡулланып, 21-се һанлы трест коллективы тармаҡта эш һәм сафҡа индерелгән объекттарҙың күләме буйынса юғары күрһәткестәргә өлгәшә

## Танылыуы
### Шәхси ҡаҙаныштары
* 1971: Октябрь Революцияһы ордены;
* 1973: Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены;
* 1965: «Почёт Билдәһе» ордены;
* 1970: «Маҡтаулы хеҙмәте өсөн. В. И. Лениндың тыуыуына 100 йыллыҡ уңайы менән» миҙалы;
* «Хеҙмәт ветераны» миҙалы;
* 1974: СССР Министрҙар Советы премияһы;
* 1976: БАССР-ҙың атҡаҙанған төҙөүсеһе.

### Трест ҡаҙаныштары
* 1976: 21-се Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены менән бүләкләнә — етештереү һөҙөмтәлелеген арттырғаны өсөн, микробиология, химия һәм нефть эшкәртеү сәнәғәттәренең ҡеүәттәрен ваҡытынан алда ғәмәлгә индергәне өсөн, юғары сифатлы төҙөлөш-монтаж эштәре өсөн.

## Ғаиләһе, буш ваҡыты
Ҡатыны Власова Валентина Васильевна (тыумыштан фамилияһы — Сергеева; 1933 йылда тыуған), инженер — төҙөүсе, ире менән күп йылдар Өфөнөң 21-се тресында бергә эшләй. Ике ҡыҙы ла Башҡорт дәүләт медицина институтын тамамлаған. Власова Наталья Александровна (1956 йылда тыуған) — терапевт, медицина фәндәре докторы, БДМУ профессоры. Власова Татьяна Александровна (1960) — табип-юғары категориялы кардиолог. Ейәнсәре — Иванова Мария Евгеньевна (1980), ӨДНТУ-ны тамамлаған һәм ошо университетта уҡыта. Йәмәғәтселек менән бәйләнеш буйынса белгес, социология фәндәре кандидаты, доцент. Ейәндәре — Ступалов Александр Дмитриевич (1986), шулай уҡ ӨДНТУ тамамлаған, инженер-нефтсе.

Александр Васильевич йәш сағында конькиҙа уҙыш спорты менән мауыҡҡан. Инженер-төҙөүсе. В. Власов ял сәғәттәрендә классик музыка һәм совет композиторҙарының йырҙарын тыңларға ярата. Өлгөрөү йылдарында Александр Васильевичтың төп шөғөлө — тарихи әҙәбиәт уҡыу.

## Иҫкәрмәләр

## Һылтанмалар
* Пензенский индустриальный институт;
*   
* Власов Александр Васильевич  в Свободной энциклопедии Урала.