Башҡорт дәүләт университетының Стәрлетамаҡ филиалы

**Башҡорт дәүләт университетының Стәрлетамаҡ филиалы** — 2012 йылда Зәйнәб Биишева исемендәге Стәрлетамаҡ дәүләт педагогия академияһын үҙгәртеп ҡороу юлы менән ойошторолған юғары уҡыу йорто. 

## Тарихи белешмә
* РСФСР Халыҡ Комиссарҙары советы (СНК) 1940 йылдың 22 июнендәге 463-сө ҡарары менән 1940 йылдың 1 сентябренән 17 яңы уҡытыусылыҡ институты асырға хәл итә. Был институттарҙың 15-е элекке педагогия училищелары базаһында асыла. Был педагогия училищелары исемлегенә Стәрлетамаҡ башҡорт педагогия училищеһы ла инә. Башҡорт АССР-ының Халыҡ Комиссарҙары советы 1940 йылдың 6 июлендәге 717-се ҡарар менән Стәрлетамаҡ башҡорт педагогия училищеһын ике йыллыҡ Стәрлетамаҡ уҡытыусылар институты тип үҙәгәртеү тураһында ҡарар сығара. Уның ике бүлеге була: физика-математика һәм филология. Думаев Сәләх Ғизетдин улы институттың беренсе директоры итеп тәғәйенләнә, ул был вазифала, фронтта булғанын, яраланып, госпиталдә дауаланып ятҡан ваҡыттарын да индереп, теүәл 9 йыл эшләй. 
* 1954 йылда СССР Министрҙар Советының 1954 йылдың 18 июлендәге 6579-Р бойороғо һәм РСФСР Министрҙар Советының 1954 йылдың 26 июлендәге 954-се ҡарары нигеҙендә педагогия институты ойошторола.
* 2004 йылда академия статусы бирелә.
* Рәсәй Федерацияһы мәғариф һәм фән министрлығының 2012 йыл 2 февралендә сыҡҡан 95-се приказына ярашлы, Зәйнәб Биишева исемендәге Стәрлетамаҡ дәүләт педагогия академияһы бюджеттағы федераль дәүләт белем биреү учреждениеһы Башҡорт дәүләт университетының Стәрлетамаҡ филиалы сифатында БДУ-ның структур подразделениеһына әйләнә.

## Ректорҙары һәм директорҙары
* 1954 йылдан — Кинйәбулатов Хәйретдин Бәҙретдин улы 
* 1956 йылдан — Әлибаев Сәғит Рәхмәт улы 
* 1959 йылдан — Солтанғужин Тәүфиҡ Ғизелхаҡ улы 
* 1963 йылдан — Насиров Иншар Ислам улы 
* 1976 йылдан — Әлмөхәмәтов Рәшит Вәлиәхмәт улы
* 1989 йылдан — Хәмиҙуллин Марс Ғилметдин улы 
* 2006 йылдан — Баймырҙин Хәмит Хәйервара улыhttp://www.obrazovanie-ufa.ru/persons/Baymurzin_Hamit_Hairvarovich.htm
* 2011 йылдың 1 февраленән ректор вазифаһын башҡарыусы — Ҡыҙырғолов Илгиз Раян улы
* 2011 йылдың майынан — филиал директоры Әбдрәшитов Йәғәфәр Мөхәррәм улы
* 2015 йылдың 17 мартынан Филиал директоры — Ковальский Алексей Алексеевич

## Структураһы (институттары һәм факультеттары)

* Башҡорт филологияһы факультеты
* Филология факультеты 
* рус теле кафедраһы (мөдире И. А. Сыров)
* лингвистика һәм журналистика кафедраһы (мөдире Л. Г. Инчина)
* герман телдәре кафедраһы (мөдире Г. Р. Булгакова)
* татар һәм сыуаш филологияһы кафедраһы (мөдире И. С. Мансуров)
* рус әҙәбиәте кафедраһы (мөдире И. Е. Карпухин)
* әҙәбиәт ғилеме һәм әҙәбиәт уҡытыу методикаһы кафедраһы (мөдире Л. В. Басманова)
* Тарих факультеты 
* дөйөм тарих кафедраһы (мөдире С. В. Сиротин)
* Ватан тарихы һәм тарих уҡытыу методикаһы кафедраһы (мөдире Д. П. Самородов)
* Педагогика һәм психология институты 
* Математика һәм тәбиғәт фәндәре институты 
* Иҡтисад һәм идара итеү факультеты
* Технология һәм эшҡыуарлыҡ факультеты
* Технология кафедраһы
* Дөйөм техник дисциплиналар һәм мәғлүмәт технологиялары кафедраһы

## Һөнәрҙәр

* Технология һәм эшҡыуарлыҡ
* Ҡулланма математика һәм информатика
* Мәғлүмәт системаларын математик тәьмин итеү һәм идара итеү
* Математика һәм Информатика
* Биология
* Мәктәпкәсә педагогика һәм психология
* Педагогика һәм психология
* Рус теле һәм әҙәбиәте (специалитет)
* Журналистика (специалитет)
* Сит тел (специалитет)
* Рус теле һәм әҙәбиәте Туған (татар, сыуаш) теле һәм әҙәбиәте өҫтәмә специальносы менән (специалитет)
* Филология белеме (бакалавриат)
* Информатика
* Тарих
* Культурология
* Ойоштороу менеджменты
* Персоналға идара итеү

## Башҡорт филологияһы факультеты уҡытыусылары

* Йосопов Харрас Ғәлиәкбәр улы
* Бикҡужина Тутыя Әғзәм ҡыҙы
* Ғафаров Булат Баҡый улы
* Ҡасҡынбаева Гәүһәр Абдраҙаҡ ҡыҙы
* Тикеев Данис Солтан улы
* Ҡаһарманов Ғәлиән Ғәйнетдин улы
* Йосопов Харрас Ғәлиәкбәр улы
* Ишбаев Кәрим Ғайса улы
* Галин Салауат Әхмәҙиә улы ‎
* Ишбирҙин Эрнст Фәйзрахман улы
* Вәлитов Ишбулды Ғиниәт улы
* Хөсәйенова Ләйлә Миҙхәт ҡыҙы
* Абдуллина Гөлфирә Риф ҡыҙы
* Вәлиева Гөлназ Даурат ҡыҙы
* Ҡаһарманов Ғәлиән Ғәйнетдин улы
* Сәмиғуллина Лидия Лотфрахман ҡыҙы — филология фәндәре кандидаты, доцент

## Тамамлаусылар

* Карпухин Иван Егорович (5.02.1936) — шағир, яҙыусы
* Таһирова Әнисә Абдулла ҡыҙы — башҡорт шағирәһе.
* Танһыҡҡужина Тамара Михайловна — Рәсәй шашкасыһы.
* Тимербулатов Зөфәр Мөхтәр улы —журналист, дәүләт эшмәкәре.
* Макурин Алексей Васильевич —спортсы. Еңел атлетика буйынса Рәсәйҙең халыҡ-ара класлы спорт мастеры (1994).
* Ғәниева Тамара — Башҡортостандың халыҡ шағиры
* Күсмәева Мәрйәм Тимерхан ҡыҙы — шағир
* Хисаметдинова Рәмзилә Миндеғәли ҡыҙы - шағир
* Шаһманов Тәлғәт Ғиндулла улы

## Иҫкәрмәләр

## Һылтанмалар
*