Плотниченко Григорий Максимович

**Плотниченко Григорий Максимович** (18 август 1918 йыл, Таганрог, РСФСР — 1975 йыл) Краснодар, РСФСР) — совет композиторы, фольклорсы, хормейстер, педагог, РСФСР-ҙың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре, РСФСР-ҙың Краснодар Композиторҙар союзы бүлексәһен ойоштороусы һәм уның беренсе рәйесе, Краснодар дәүләт педагогия институтында музыка һәм йыр кафедраһы мөдире.

## Биографияһы
1918 йылдың 18 авгусында РСФСР-ҙың Таганрог ҡалаһында тыуған.

8 йәшендә музыка мәктәбенә уҡырға бара. 1936 йылда Краснодарҙағы Пионерҙар һарайының халыҡ уйын ҡоралдары оркестрына яҙыла. 1937 йылда Краснодар музыка училищеһының дирижер-хор бүлегенә уҡырға инә.

Бөйөк Ватан һуғышы башында училищеның һуңғы курсынан үҙ теләге менән фронтҡа китә. Ҡырымда һуғыша. 1942 йылда ҡыҫҡа ваҡытлы артиллерия-миномет училищеһын тамамлай, шунан һуң РС-13 «Катюша» ракета миномет батареяһы командиры итеп тәғәйенләнә. Воронеж фронтында һуғыша, Сталинград һуғышында ҡатнаша. 1943 йылда ҡаты яралана, ҡулын ҡырҡалар, армиянан демобилизациялана. Фронтта Ҡыҙыл Йондоҙ ордены һәм миҙалдар менән бүләкләнгән.

1943 йылда Римский-Корсаков исемендәге музыка училищеһын тамамлай һәм унда уҡытырға ҡала. Плотниченко, ҡулын юғалтыуға ҡарамаҫтан, музыка ҡоралдарында яҡшы уйнарға өйрәнә. Краснодар дәүләт филармонияһының художество етәксеһе, Төньяҡ Кавказ хәрби округының йыр һәм бейеү ансамбленең художество етәксеһе була.

Н. Г. Чернышевский исемендәге Һарытау дәүләт педагогия институтын тамамлаған. 1957 йылда Краснодар дәүләт педагогия институтында музыка һәм йыр кафедраһы мөдире була. Шул уҡ йылда СССР Композиторҙар союзы идараһы ағзаһы итеп ҡабул ителә. 1966 йылда институттың музыка педагогия факультеты деканы итеп тәғәйенләнә.

Ул Кубань шағирҙары әҫәрҙәренә «Кубандә зәңгәр төндәр», «Бәләкәй ерҙә мәктәр», «Иҫке ҡурған янында», «Кубан далаһы өҫтөндә ҡояш», «Яҙҙан бер ҡайҙа ла йәшенмәҫкә», «Лирик ҡыҙ», «Ҡала ситендә тынлыҡ» кеүек музыкаль әҫәрҙәр ижад иткән. Шағирҙар уның көйөнә һуғыш йылдары хаҡында йырҙар өсөн шиғырҙар ижад итә: «Гвардеец миномётчиктар», «Севастопольская», «Дон буйлап йөрөй…». Шулай уҡ ҡурсаҡ спектаклдәренә сюиталар, балладалар, романстар һәм музыка яҙған.

РСФСР Композиторҙар союзының Краснодар бүлексәһен һәм Бөтә Рәсәй хор йәмғиәтенең край бүлексәһен ойоштора һәм уның тәүге етәксеһе була.

«Кубань музыка яҙы» сәнғәт фестивален ойоштороусы. Хеҙмәтсәндәр депутаттарының Краснодар край Советы депутаты итеп һайлана. «Почёт Билдәһе» ордены менән бүләкләнә. Музыка сәнғәтенә ҙур өлөш индергәне өсөн Плотниченко Григорий Максимович «РСФСР-ҙың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре» тигән маҡтаулы исемгә лайыҡ була.

1975 йылда Краснодарҙа вафат була.

## Маҡтаулы исемдәре һәм бүләктәре
* Ҡыҙыл Йондоҙ ордены
* «Почет Билдәһе» ордены
* Миҙалдар
* РСФСР-ҙың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәрҙәре

## Хәтер
* Краснодарҙа ҡала урамдарының береһенә, шулай уҡ 97-се урта мәктәпкә композитор Григорий Плотниченконың исеме бирелде.

## Әҙәбиәт
** Почётное звание: о присвоении заведующему кафедрой истории и теории музыки, композитору Григорию Максимовичу Плотниченко почетного звания Заслуженного деятеля искусств РСФСР // Советский педагог. — 1960. — № 38 (16 дек.). — С. 1.
** Резникова,С. Мужество : о декане музыкально — педагогического факультета Григории Максимовиче Плотниченко / С. Резникова // Советский педагог. — 1966. — № 6 (25 февр.). — С. 1.
** Плотниченко Григорий Максимович // Большая Кубанская Энциклопедия : в 6 т. Т. 1. : Биографический энциклопедический словарь. — Краснодар : Центр развития ПТР Краснодарского края, 2004. — С. 222.
** Плотниченко Григорий Максимович // Трехбратов, Б. А. Историко-краеведческий словарь школьника. Ч. 2 / Трехбратов, Борис

Алексеевич., В. А. Жадан. — Краснодар : Традиция , 2008. — С. 256—258.

## Иҫкәрмәләр

## Һылтанмалар
** НАКАНУНЕ 100-ЛЕТИЯ СО ДНЯ РОЖДЕНИЯ ГРИГОРИЯ ПЛОТНИЧЕНКО
** Композиторы Кубани. Плотниченко Григорий Максимович.
** ПЛОТНИЧЕНКО ГРИГОРИЙ МАКСИМОВИЧ 
** Кубанские композиторы: Григорий Плотниченко
** Певец родного края Плотниченко Григорий Максимович