Пархоменко Алексей Серапионович

**Алексей Серапионович Пархоменко** (1909, Мәскәү — 1982, Мәскәү) — совет математигы, юғары геометрия өлкәһендә белгес, юғары мәктәп уҡытыусыһы.

## Биографияһы
1909 йылда танылған шеф-ашнаҡсы ғаиләһендә тыуған. Бала сағында скарлатина менән ауырый, шул сәбәпле ике күҙе лә һуҡырая.

Ата-әсәһе үлгәндән һуң, һуҡырҙар өсөн махсус балалар йортонда тәрбиәләнә. Уңышлы уҡый, музыкаль һәләттәре менән айырылып тора, фортепианола уйнай һәм айырыуса скрипкала яҡшы уйнай.

1930 йылда Мәскәү дәүләт университетының физика-математика факультетының математика бүлегенә уҡырға инә. 1935 йылда уны үҙгәрткәндән һуң, Мәскәү дәүләт университеты механика-математика факультетының математика бүлеген тамамлай, П. С. Александровтың уҡыусыһы.

«О взаимно-однозначных и непрерывных отображениях» темаһына кандидатлыҡ диссертацияһы яҡлағандан һуң, 1938 йылда физика-математика фәндәре кандидаты ғилми дәрәжәһе ала; 1939 йылдан алып 1982 йылда вафат булғанға тиклем Мәскәү дәүләт университетының механика-математика факультетының топология кафедраһы доценты (аҙаҡ юғары геометрия һәм топология кафедраһы).

Тулыһынса һуҡырайыуына ҡарамаҫтан, механика-математика факультетының алдынғы уҡытыусыларының береһе була

Беҙҙә аналитик геометрия буйынса семинарҙарҙы Алексей Серапионович Пархоменко алып барҙы. Ул һуҡыр булыр ине, әммә предметҡа яҡшы ориентир алды. Мәҫәлән, таҡтала гипербола төшөргәндә, ул графикты асимптотаға ҡарай тартырға кәрәклеген әйтеп торҙо— А. В. Гулин Мехматяне вспоминают:5. Москва 2015.

Теоретик-күмәклекле топология буйынса семинар етәкселәренең береһе була (П. С. Александров, Л. А. Тумаркин, И. В. Проскуряков менән бергә).

1982 йылдың16 февралендә Мәскәүҙә вафат була.

## Библиография
* О взаимно однозначных и непрерывных отображениях // Математический сборник. — 1939. — № 5 (47). — С. 197—210
* Об уплотнениях в компактные пространства // Известия АН СССР. Сер. математическая. — 19141. № 5. — С. 225—232
* Проективная плоскость (Учеб. пособие по аналит. геометрии). — Москва: МГУ, 1944 (1-я тип. Трансжелдориздата). — 115 с.
* Сборник задач по аналитической геометрии: Допущ. М-вом высш. образования СССР в качестве учеб. пособия для вузов / С. В. Бахвалов, П. С. Моденов и А. С. Пархоменко. — ;: Гостехиздат, 1948 (16-я тип. треста «Полиграфкнига»). — 488 с.: черт.
** 3-е изд., перераб. — Москва: Наука, 1964. — 440 с.: черт.
** 5-е изд., стер. — Санкт-Петербург [и др.] : Лань, 2009. — 384 с.: ил. — (Классическая учебная литература по математике) (Лучшие классические учебники). — ISBN 978-5-8114-0896-2
* Что такое линия. — Москва: Гостехиздат, 1954. — 140 с.: черт.
* Геометрические преобразования / П. С. Моденов, А. С. Пархоменко. — Москва: Изд-во Моск. ун-та, 1961. — 231 с.: ил.
** Geometric transformations. Vol. 2. Projective transformations / P. S. Modenov and A. S. Parkhomenko ; Transl. a. adapted from the 1st Russ. ed. by Michael B. P. Slater. — New York; London: Acad. press, 1965. — XI, 136 с.: ил. — (Acad. paperbacks. Mathematics).
* Сборник задач по аналитической геометрии: [Для мех.-мат. и физ. специальностей вузов] / П. С. Моденов, А. С. Пархоменко. — Москва: Наука, 1976. — 384 с.
** ; Ижевск : РХД, 2002. — 384 с. — ISBN 5-93972-113-3.

П. С. Александров 1968 йылда «Лекции по аналитической геометрии, пополненные необходимыми сведениями из алгебры, с приложением собрания задач, снабжённых решениями, составленного А. С. Пархоменко» китабын баҫтырып сығара.

## Һылтанмалар
* Летопись Московского университета. Пархоменко Архивная копия от 5 марта 2016 на Wayback Machine
* Пархоменко Алексей Серапионович(1909 — 16.02.1982). Авторские труды Архивная копия от 11 января 2022 на Wayback Machine
* ППархоменко А. С. Архивная копия от 9 марта 2016 на Wayback Machine на сайте «Общероссийский математический портал»
* Алексей Серапионович ПАРХОМЕНКО (1909—1982)  Архивная копия от 4 марта 2016 на Wayback Machine

## Иҫкәрмәләр