КемДУ-ның Кемерово аҙыҡ-түлек сәнәғәте технология институты

**Кемерово аҙыҡ-түлек сәнәғәте технологик институты (КемТИПП)** — КемДУ составындағы институт. Элек — *Кемерово аҙыҡ-түлек сәнәғәте технологик институты* (2015 йылдан — университет), 1972 йылдан 2018 йылға тиклем үҙаллы институт була. Себер, Алыҫ Көнсығыш, Урал һәм БДБ илдәренең аҙыҡ-түлек эшкәртеү предприятиелары һәм сәнәғәттең башҡа бик күп тармаҡтары өсөн кадрҙар әҙерләү буйынса үҙәге булып тора.

## Дөйөм мәғлүмәттәр

### Юғары уҡыу йортоноң барлыҡҡа килеү тарихы
Кемерово аҙыҡ-түлек сәнәғәте технология институтына 1972 йылда нигеҙ һалына; 4 йыл эсендә институтта 30 кафедра булдырыла.

1974 йылда төп корпусы төҙөлә башлай, Красноармейскаяла корпусын төҙөү бара.

1977 йылда институттың тәүге сығарылыш студенттарының диплом проекттарын яҡлауы үтә, уның йомғаҡтары буйынса аҙыҡ-түлек һәм ит-һөт сәнәғәтенең 294 инженеры тормошҡа путевка ала.

1980-се — 1990-сы йылдар башында, теория, фән һәм производствоның реаль тормошо араһындағы бәйләнеште тормошҡа ашырыуға булышлыҡ итеүсе, уҡыу- фәнни-производство комплексы кафедралары филиалдарын булдырыу буйынса әүҙем эш алып барыла, был уҡыу процессы мәнфәғәтен фәнни-производство эшмәкәрлеге менән бәйләргә мөмкинлек бирә.

1994 йылда институтта урта техник факультет булдырыла.

2002 йылда институт «Золотая медаль «Европейское качество»ның «Рәсәйҙең иң яҡшы 100 юғары уҡыу йорто» номинацияһында лауреат исеме ала.
Кемерово аҙыҡ-түлек сәнәғәте технология институты 2011 йылда «Юғары профессиональ белем биреү дәүләт белем биреү учреждениеларының стратегик үҫешенә ярҙам итеү» грантын яулай.

2012 йылда институт Tempus Европа союзының халыҡ-ара программаһы сиктәрендә ярҙам ала. Шулай уҡ институт аҙыҡ-түлек фәндәре һәм ISEKI Food аҙыҡ-түлек сылбырында инженер белемдәре интеграцияһы Европа ассоциацияһының ағзаһы булып китә.

2015 йылдың 17 февралендә институт университет статусы ала.

### Институттың хәҙерге торошо
Әлеге ваҡытта институтта ун меңгә яҡын студент уҡый.

### Кемерово аҙыҡ-түлек сәнәғәте технология институты Кемерово дәүләт университеты институты булараҡ
2017 йылдың 3 октябрендә, Рәсәй Федерацияһы Мәғариф министрыныңге 2017 йылдың 3 октябрендәге 996-сы бойороғо буйынса, Кемерово аҙыҡ-түлек сәнәғәте технология институты Кемерово дәүләт университетына структура бүлеге булараҡ ҡушыла, был берләшеү мөмкинлеге тураһында бер йыл алдан иғлан ителгән була. Кемерово аҙыҡ-түлек сәнәғәте технология институтын КемДУ-ға берләштереү ярты йыл ваҡыт алыр тип планлаштырыла . 2018 йылдың 5 февралендә КемТИПП бөтөрөлә. Уның факультеттары туранан-тура КемДУ-ға буйһоноуға күсә.

## КемТИПП етәкселеге
* Азаровтың Маринович Бойко (1972 йыл — 1975 йыл)

* Разгильдеев, Геннадий Иннокентьевич (1975 йыл — 1978 йыл)

* Арет, Вальдур Аулисович (1978 йыл — 1987 йыл)

* Кожевников, Альберт Иванович (1987 йыл — 1993 йыл)

* Юстратов, Владимир Петрович (1993 йыл — 2012 йыл)

* Просеков, Александр Юрьевич (2012 йыл — 2016 йылдың ғинуары). Һуңынан КемДУ ректоры

* Кирсанов, Михаил Павлович (2016 йылдың ғинуарынан 2018 йылдың 5 февраленә тиклем). Һуңынан КемДУ-ның ғалимдар советы ағзаһы. Техносфера хәүефһеҙлеге кафедраһы мөдире.

; 2018 йылдан һуң

* Киселева, Татьяна Федоровна (2018 йылдың 3 июленән)- ТИПП директоры.
* Бородулин, Дмитрий Михайлович (2018 йылдан) -инженер технологиялары институты директоры.
* Вождаев, Лидия Ивановна — Урта техник факультет директоры.

### КемТИПП-ның төбәк вәкиллектәре
* Алтай сәнәғәт технологиялары һәм бизнесы колледжы (Бийск, Советская урамы, 219/5)
* Алтай һөт сәнәғәте механика-технология техникумы (Алтайское ауылы, Советская урамы, 189)
* КемТИПП Новосибирск (Новосибирск, Планировочная урамы, 5)
* Мариинск урман техникумы (Мариинск, Котовский урамы, 19)
* 9-сы белем биреү мәктәбе (Таштагол, Поспелов урамы 4)
* Омск ит һәм һөт сәнәғәте техникумы (Омск, Солнечная урамы, 25)
* Профессиональ училище № 2 (Прокопьевск, Шахтерҙар проспекты, 8)
* Профессиональ училище № 15 (Стрежевой, Коммунальная урамы, 40)
* Профессиональ училище № 17 (Ленинск-Кузнецкий, Текстильщиктар проспекты, 4)
* Профессиональ училище № 62 (Междуреченск, 50 лет Комсомола урамы 11)
* Профессиональ училище № 86 (Белово, Морозов урамы, 5)
* Свердловск өлкә профессиональ агросәнәғәт училищеһы (Екатеринбург, Эскадрон урамы, 4)
* Северск дәүләт технология институты (Северск, Коммунистик проспекты, 65)
* Себер ауыл хужалығы продукцияһын эшкәртеү фәнни-тикшеренеү һәм проект-технология институты, СибНИПТИП (Краснообск ҡасабаһы)
* Томск техник-иҡтисад лицейы № 1 (Томск, Беленец урамы, 11)
* Сауҙа-иҡтисад техникумы (Златоуст, Ковшов урамы, 7)
* Сауҙа-иҡтисад техникумы (Ҡурған, Алексеев урамы, 11)
* Сауҙа-иҡтисад техникумы (Новокузнецк, Кутузов урамы, 84)
* Тяжинский профессиональ лицей № 79 (Тяжинский)
* Н. Ф. Катанов исемендәге Хакас милли гимназия-интернаты (Абакан Крылов урамы, 35)
* Шымкентская ОСШ № 30 имени Ораза Жандосова (Ҡаҙағстан Республикаһы, Шымкент ҡалаһы, Пшеничных урамы 32)
* Юргинский технологический колледж (Юрга, Заводская урамы, 18)

### Ғилми подразделениеһы
* Ғилми тикшеренеү үҙәге
* Фәнни-мәғариф үҙәге
* НОЦ Һыуытҡыс, технологик һәм криоген техника
* Биотехнология ғилми-тикшеренеү институты
* Аҙыҡ-түлек продукцияһын эшкәртеү һәм сертификациялау ғилми-тикшеренеү институты

### Идаралыҡ советы
* 212.809.01 Д
** 05.18.04 — Ит, һөт һәм балыҡ аҙыҡтарын етештереү һәм һыуытыу технологияһы
* 212.089.02 Д
** 05.18.15 — Технология и товароведение пищевых продуктов и функционального и специализированного назначения и общественного питания
** 05.18.12 — аҙыҡ-түлек етештереү процестары һәм аппараттары (техник фәндәр)

## Студенттар тормошо
Институтта «Событие» исемле студенттар гәзите, КВН юғары лигаһының ярым финалында уйнаусы «Кембридж» КВН командаһы (КемТИПП йыйылма командаһы), белем алыусыларҙың **берләштерелгән** советы, студенттар клубы, студенттар отрядтары бар. КемТИПП-тың «Студенческая весна» концерт программаһы (режиссеры Л. С. Булова) Кузбаста 2008, 2010 һәм 2011 йылдарҙа «Студенческая весна» өлкә фестивалендә күп тапҡыр беренсе урын биләй.

## Иҫкәрмәләр

## Һылтанмалар
* Официальный сайт КемГУ
* Архив интернет-сайта КемТиппа
* Официальный сайт Кемтиппа по состоянию на февраля 2018 года
* Научное управление Кемтиппа
* Сайт Журнала «Техника и технология пищевых производств (Food Processing: Techniques and Technology)»
* Сайт журнала «Foods and Raws Materials»
* КемТИПП вконтакте
* Научно-образовательный центр Кемгу