حسن راشدی

**حسن راشدی ـ** آذربایجانلی یازار، آیدین و میلی فعال

## یاشامی
آذربایجان‌لی آیدین و یازار، **حسن راشدی** 1333 جی گونش ایلینده (1954 میلادی ) آذربایجانین بۇ گونکو اردبیل اوستانینین ،گئرمی (موغان) شهری‌نین موران بولومونده یئرلشن ظاهرا / زاهرا/ زهراکندینده، دونیایا گؤز آچیب.

ایلک تحصیلاتی‌نی و آلتینجی صینیفه قدر اؤز دونیایا گؤز آچدیغی کندینده و " ***بیرونی زهرا*** " آدیندا اوخولدا،اورتا تحصیلینی دوققوزا کیمی ده گئرمی‌ده و " ***خواجه نصیر*** " آدیندا مکتب ده اوخودو و

1348 گونش ایلینده 15 یاشی وارکن تهرانا کؤچدو.
دبیرستانین اوچ ایلینی تهراندا اوخودو و یوکسک تحصیلاتی‌نی الکترونیک ریشته‌سینده تهران و آمئریکادا بیتیردی. و ائله اؤز ریشته‌سینده ایشه باشلادی.

موهندیس حسن راشدی 1356 ایل‌لریندن تورکجه کیتاب‌لارین یاییلماسی آزاد اوْلدوقدان سوْنرا آنا دیلی و اؤز هویتی حاقدا آرتیق اوخوماغا و دوشونمه‌یه باشلادی. 1357 اینقیلابیندان سوْنرا « وارلیق» ، « یولداش » کیمی تۆرکجه‌ درگی‌لری اوخویاراق، تهرانین دمشق خیاوانیندا قورولان آذربایجان انجومنی / انجمن آذربایجان دا سورک‌لی ایشتراک ائتدی. بۇ انجومنده موهندیس راشدی آذربایجان‌لی شاعیرلر، یازارلار، ادیب‌لر و سیاست آدام‌لاری ایله تانیشدی. بۇ شخصیت‌لردن بیری ده آذربایجانین آدلیم یازاری گنجعلی صباحی ایدی کی جناب راشدی اونونلا گؤروشرکن اونون تجروبه‌لریندن فایدالاناراق تۆرکجه‌ یازیب اوخوماق فونون‌لاری‌نی اؤیرندی.

حسن راشدی ۱۳۵۸ ایلدن ۱۳۶۲ یه کیمی اؤز تۆرکجه‌ یازی‌لارینی تاخما آدلا درگی‌لرده چاپ ائتدیرمیش آنجاق اونون ایلک اؤز آدی‌لا چاپ اوْلان اثری، « **آجی حیات** » آدیندا بیر حیکایه اوْلموشدور کی « حسن موغانلی » آدی‌لا **« وارلیق»** درگی‌سی‌نین ۱۳۶۲ ایلین مرداد – شهریور آییندا - ۵۱ -۵۲ سیرا ساییمی‌نین ۵۴ ونجو صفحه سینده چاپ اوْلموشدور .

او زاماندان سوْنرا موهندیس راشدی‌نین یازی‌لاری وارلیق درگی‌سینده، فروغ آزادی گونده‌لیینده، امید زنجان، نوید آذربایجان، یارپاق، دیلماج ، اؤیرنجی‌سل و باشقا آذربایجان درگی‌لرینده اؤز آدی ایله چاپ اوْلدو کی اونلارین سایی 150 دن آرتیق اولور.

1372 ایلینده خانم نوشین موسوی (آیشین آیدا) و آقای اکبر آزاد جنابلاری‌نین امکداشلیقلاریلا « چیچکلر قورولوشو» تشکیلاتینی تهراندا قوردو و 1373، 1374،
1376 ایل‌لرینده تهران تورک اوشاق و یئنی‌یئتمه‌لری‌نین ایش‌بیرلیگی ایله، تعلیم و تربیت ایداره‌سی‌نین 16 جی ناحیه‌سی و بهمن مدنیّت اوجاغی‌نیندا پروگرام‌لار کئچیردی کی ،آذربایجان‌لی عاییله‌لرین و اوشاق‌لارین درین رغبتینی قازاندی و اونلارین طرفیندن ایستقبال اوْلوندو.

leftموهندیس راشدی فارسجا قزئته‌لرده ده بیر چوخ مقاله‌لر ایران تورک‌لری‌نین کیملیگی‌نی مودافیعه ائتمک اوغروندا یازمیش‌دیر. راشدی جنابلاری، ایلک دفعه و سیستماتیک سویه‌ده آنادیلیمیزین یازیب اوخوماسینی و دیل بیلگی‌سی‌نی ( گرامرینی ) 1376 - جی هجری گونش ایلینده کرج شهرینده و " ***گوهردشت*** " (رجایی شهر ) شهرجیگی‌نین مسجیدنده اوچ آی یای تعطیلینده در س وئرمیش و 1377 - جی ایلدن ، کرجین " ***اسلامی آزاد بیلیم یوردو*** " ندا تحصیل آلان آذربایجان‌لی اؤیرنجی‌لرینه ، اؤزل ائولرده تدریس ائتمیش‌دیر ؛ لاکن 1379 - جو ایلدن کرجین " اسلامی آزاد بیلیم یوردو " تورک اؤیرنجی‌لری نین تلاشی ایله بۇ بیلیم‌یوردوندا رسمی اولاراق " **فوق برنامه** " (درس پروگراملاریندان قیراق ) سویه‌سینده بیرینجی تئرمده یالنیز اوغلان اویرنجی‌لرینه، و ایکینجی تئرم ده قیزلا اوغلان‌لارا بیرلیک‌ده درس وئرمیش‌دیر.

راشدی جنابلاری بۇ برنامه‌دن سوْنرا ، 1381 - جی هجری گونش ایلینه دک تهرانین " ***خواجه نصیر*** " و " ***امیر کبیر*** و " کرجین " ***تربیت معلم*** " بیلیم یوردلاریندا آذربایجان‌لی اؤیرنجی‌لرینه ، فوق برنامه اولاراق دیل و ادبیات کیلاس‌لاری قورموش و بۇ کیلاس‌لاردا آذربایجان‌لی و ایرانین باشقا اوستان‌لرینده یاشایان و بۇ بیلیم یوردلاردا تحصیل آلان تورک اؤیرنجی‌لرینه آذربایجان ادبیاتی، مدنیّتی و تاریخیندن تدریس ائتمیش‌دیر.
اوستادین بیر سیرا یازی‌لاری آذربایجان و تورکیه جمهوریت‌لری‌نین قزئته‌لرینده و آوروپادا دا چاپ اوْلموشدور. موهندیس حسن راشدی 1378 - جی ایلدن تهران ، ایصفاهان، زنگان، سبزوار و کرج بیلیم یوردلاری نین تورک اؤیرنجی‌لری طرفیندن قورولموش برنامه و قورولتای‌لاردا، عین حالدا حکیم تیلیم خان قورولتاییندادا اشتراک ائتمیش و اؤز ده‌یه‌رلی چیخیش‌لاری و مقاله‌لری‌نی بۇ مراسیم‌ده ایشتراکچی‌لارا سونموشدور .

## فرهنگی - مدنی چالیشمالاری ایله باغلی توتوقلانمالاری
حسن راشدی ، آذربایجان میللتی‌نین مدنی - فرهنگی حاق‌لاری و تورک دیلی‌نین اینکیشافی و ایران‌دا یاشایان تورک‌لره توهین علیهنه اعتراض لا باغلی بیر دفعه 1385 - جی ایلین تیر آییندا و آذربایجان‌لی‌لارین "ایران " قزئته سینین تورک‌لره ائتدیگی توهینینه قارشی سرتاسری اعتراض‌لاریندان سوْنرا ایش یئرینده توتوقلانیب 3 آی تهرانین " **اوین** " زیندانیندا بازداشت قالدیقدان سوْنرا محکمه ده " نظام علیهنه تبلیغ " ایتتیهامی ایله 5 ایل موددتینه بیر ایل آسیلی (تعلیقی )زیندانا محکوم ائدیلمیش‌دیر  ایکینجی دفعه ایسه 1387 - جی ایلین 20 شهریور آییندا بیر افطار مراسیمینده باشقا 18 نفرله بیرلیک‌ده توتوقلانیب ایکی آی "**اوین**" زیندانیندا بازداشت قالدیقدان سوْنرا 50 میلیون تومن وثیقه ایله محکمه قورولانا قدر آزادلیقا بوراخیلمیش‌دیر ، بۇ محکمه ایندیه کیمی (پاییز 1389 ) قورولمامیشدیر! .  محکمه سونراکی ایللرده تشکیل تاپمیش و مهندس راشدی تبرئه اولموشدور.
## اثرلری

حسن راشدی دن ایندیه کیمی آلتی اثر کیتاب شکلینده چاپ‌دان بوراخیلمیش و اوخوجولارین ایختیاریندا قویولموشدور؛ اونون کیتاب اثرلری اوخوجولارین ، اوزللیک‌له گنج‌لرین و بیلیم‌یوردو اؤیرنجی‌لری‌نین درین رغبتینی قازانمیش و دؤردونجو و بئشیجی چاپا یئتیشمیشدیر . حسن راشدی نین کیتاب اثرلری نین آدلاری بئله دیر:
* **1- " ''بحران هویت'' "** (زبان ترکی و موقعیت گذشته و کنونی آن در ایران) / 1383 یاز 
* ***2- «دیلیمیزین ساده قیرامئری»*** / 1383 قیش 
* ***3- «ترکان و بررسی تاریخ، زبان و هویت آنها در ایران»*** / 1386 
* **4****-** «'***آیدی''<nowiki/>''ن''<nowiki/>''لیق''<nowiki/>'<nowiki/>''' تانینمیش شخصیتلردن اؤزل سؤزلر» ۱۳۹۳ 
* '''5-''' «***دیلیمیز، وارلیغیمیز»***  قیش ۱۳۹۵: ناشر: آوای منجی،شهر قم
*'''6-''' « ***بازگشت به هویت خویش*»*' سال 1397

همیده حسن راشدی جنابلاری اوستاد محمدعلی فرزانه نین "***بدیعی ادبیات تئرمین لرینه آچیقلامالا***ر " آدلی کیتابینی ویراستارلیق ائتمیشدیر .

عین حالدا 1395 جی ایل و «قوم-قم» شهرینده « **آوای منجی**» انتشارتی طرفیندن بوراخیلان دوکتور جواد هئیتین «***خاطرات من و پدرم*** » 405 صحیفه لیک کیتابی حسن راشدی و اکیر آزاد طرفیندن تنظیم و ویراستارلیق ائدیلمیشدیر.

## مقاله‌لری
موهندیس راشدی ایندیه قدر دیلیمیز ، ادبیاتیمیز ، مدنیتیمیز و تاریخیمز حاقدا چوخلو مقاله لر یازمیش و بیلیم یوردلاریندا بۇ ساحه لرده چیخیشلاری اوْلموشدور ؛ عین حالدا موهندیس راشدی سیاست زمینه سینده آذربایجان موضوعلاری ایله باغلی اؤز یوروملاری ایله گون سیاستی ایله ده مشغول اوْلموشدور. ایندی ایسه اونون یازدیقلاری بیر پارا مقاله لرین باشلیقلاری: 
:
* بنای پاسارگاد مقبره کوروش نیست 
* به مناسبت روز جهانی زبان مادری 
* زبان آذری کسروی و تحریفهای او
* اؤلندن سوْنرادا میلّی یولدا چالیشاق 
* انقلابدان سوْنرا آذربایجان مطبوعاتی
* 27 شهریور روز ملّی شعر و ادب ایران
* فردوسی تطهیر می شود
* نوروز جشن فرا ایرانی
* آذربایجان جنوبی و ادعای ایران شمالی 
* 30 میلیون تراختور
* دغدغة ناسیونالیست‌های افراطی
* یئنی ایل بایرامی کیملردن قالمادیر
* خوجالی فاجعه‌سی
* نژادپرستی از نوع مانقورتیسم 
* ایراندا تورک دیلی نین یاییم دایره سی 
* حقوق فرهنگی اقوام در ایران 
* ترک تحقیر شده یا ترک سرفراز تاریخ 
* بابک قالاسی مراسیمی تاریخی ابتکار

## قایناق‌لار

## آیریجا باخ
* حسن راشدی‌نین اؤزل وئبلاگی 
* http://yurddash.com/?cat=10 

بؤلمه:آذربایجانلیلار
بؤلمه:کیمسه‌لر
بؤلمه:موغان اهالی‌سی
بؤلمه:آذربایجان میلی فعاللار