شوروی

**شوروی سوسیالیست جومهوریتیلر بیرلیغی**، قیساجا: **شوروی اتفاقی**، **شوروی** (, *СССР*). روسیه ایمپیراتورلوغونین واریثی اوْلموش‌دور.

عۆمومی‌لیکده دۆنیانین قۇرو حیصّه‌سینین ۱/۶ حیصّه سی محض شوروی-نین پایینا دوشموش‌دور – ۲۲ ۴۰۲ مین km۲.
اهالیسینین سایینا گؤره ده دۆنیادا ۳-جو یئرده اوْلموش‌دور (۱۹۸۹، ۱ ژانویه – ۲۹۳ میلیون).

شوروی-نین اراضیسینین اساس حیصّه‌سینی روسیه شوروی فدراتیو سوسیالیست جومهوریتی تشکیل ائتمیشدیر. شوروی یارادیلارکن اوْنون اساسیندا ۴ دؤولت قۇرومو اوْلموش‌دور – روسیه، بلاروس شوروی سوسیالیست جومهوریتی، اوکراین شوروی سوسیالیست جومهوریتی و ترکیبینده ۳ (آذربایجان شوروی سوسیالیست جومهوریتی، گورجوستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی، ائرمنیستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی) دؤولتی بیرلشدیرمیش ماورای قفقاز سوسیالیست فدراتیو شوروی جومهوریتی. ۱۹۳۶-جی ایلدک شوروی-نین ترکیبینده علاوه اؤزبکیستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی، تورکمنیستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی، تاجیکیستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی، قیرقیزستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی و قازاخیستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی تشکیل ائدیلمیش‌دی. بیرده، ۱۹۳۶-جی ایل اصلاحاتلارینین نتیجه‌سی اوْلاراق زاقافقازی سفسر پارچالاندی. بئله‌لیک‌له، شوروی فورمال ۱۱ دؤولت‌دن عبارت اتفاقاً چئوریلدی.

ایکینجی دونیا ساواشیندن غالیب چیخمیش شوروی ترکیبینه لیتوانی شوروی سوسیالیست جومهوریتی-ی، مولداوی شوروی سوسیالیست جومهوریتی-ی، استونی شوروی سوسیالیست جومهوریتی-ی و لتونی شوروی سوسیالیست جومهوریتی-ی ده قات‌دی. شوروی اؤز سرحدلرینی اوروپایا طرف گئنیشلندیردی. بیرده آلماننین بیر حیصّه سی ده (کئچمیش کنیسبرق ایالتی) اوْنا نسیب اوْلدو.

## آد
فوریه اینقیلابیندا چوخلو اکینجی و ایشچی قروپ لاری یاراندی کی دئمک اولار «سوویت پتروگراد» اونلارین ان اونملی سیمیش روسجا Совет آدی کی گونی آذربایجان و ایران دا شوروی معنی اولدو بوردان کوکلنمیش دیر

## تاریخی

### شوروی نین قۇرولماسی
۲۰. یوز ایلین اوّللرینده روسیه ایمپیراتورلوغو کاپیتالیزمین اینکیشافی سورعتلنمیشدی. لاکین ۱۹۰۰-۱۹۰۳-جو ایللر دۆنیا ایقتیصادی بحرانی روسیه دان دا یان کئچمه‌دی. ایجتیماعی سیاسی پروسِسلرین درینلشمه‌سی ایله ایلک سیاسی حزب‌لر یارانماغا باشلادی. سوْنرالار روسیه نین تاریخینده اهمیت‌لی روْل اوْینامیش سوسیالیست-اینقیلاب‌چیلار حزبی ۱۹۰۲-جی ایلده یاراندی.

بیرینجی دونیا ساواشی بیر چوْخ دؤولتلرین، بیرده روسیه ایمپراتورلوغونون دا ضعیفلمه‌سی ایله نتیجه لندی. نتیجه‌ده داخیل‌ده اوْلان ضدیتلر داها دا قاباردی. بۆتون بۇ پروسِسلرین نتیجه‌سی کیمی روسیه‌دا ۱۹۱۷-جی ایلین فوْریه آییندا اینقیلاب نتیجه سینده ۱۶۱۳-جو ایلدن حاکمیّت‌ده اوْلان رومان‌اوف تاخت‌دان محروم ائدیلدی (۱۹۱۷-جی ایل ۲ مارس).

حاکمیّت موقتی حؤکومته (اثر-منشویکلره) کئچدی. لاکین بولشویکلر بۇ جور «حاکمیّت بؤلگوسون‌دن» راضی قالمادیلار. ۲۵ اوْکتوبردا (۷ نوْامبر) باش وئرمیش نؤوبتی اینقیلاب نتیجه سینده موقتی حؤکومت حاکمیّت‌دن گئتدی. نتیجه‌ده حاکمیّت ولادیمیر لنین باشدا اوْلماقلا کومونیسملرین الینه کئچدی.

## ایداری بوْلۆنۆش

## گؤرونتولر

فایل:Flag of the Soviet Union.svg
فایل:State Emblem of the Soviet Union.svg
فایل:LocationSovietUnion.png
فایل:USSR Republics Numbered Alphabetically.png
فایل:Soviet_Union_Administrative_Divisions_1989.jpg
فایل:SovietUnionPhysical.jpg
فایل:Aral_sea_1985_from_STS.jpg
فایل:Klim voroshilov.JPG
فایل:Leonid Brežněv (Bundesarchiv).jpg
فایل:Andrej Gromyko 1967.png
فایل:Mikhail Gorbachev 1987.jpg
فایل:Alexei Rykov.jpg
فایل:Molotov.bra.jpg

فایل:Nikita Khrusjtsjov.jpg
فایل:Kossygin Glassboro.jpg
فایل:Soviet Union demography.png



## قایناقلار

## قالری

فایل:President Ronald Reagan greets a young boy while touring Red Square during the Moscow Summit in the USSR.jpg



بؤلمه:تاریخی دؤولتلر
بؤلمه:شوروی
بؤلمه:Communism in Russia
بؤلمه:Early Soviet republics
بؤلمه:Former member states of the United Nations
بؤلمه:Former polities of the Cold War
بؤلمه:Former Slavic countries
بؤلمه:Former socialist republics
بؤلمه:History of the Soviet Union
بؤلمه:Soviet states
بؤلمه:روس‌جا دانیشان بؤلگه‌لر و اؤلکه‌لر
بؤلمه:۱۹۲۲ میلادی ایلده قورولان بؤلگه‌لر و اؤلکه‌لر
بؤلمه:States and territories disestablished in 1991
بؤلمه:۱۹۲۲ - جی ایلینده شوروی اؤلکه‌سینده یارانانلار
بؤلمه:1991 disestablishments in the Soviet Union
بؤلمه:20th century in Russia
بؤلمه:آتیست اؤلکه‌لر
بؤلمه:Superpowers