اوبونتو

**اوبونتو**، لینوکس اساسلی آزاد و پولسوز بیر ایشلتیم سیستمی‌دیر. اوبونتونون هدفی، بیلگی‌سایار ایستیفاده‌چیلرینه ایستیفاده‌نی و قورولومو اولدوقجا راحات، گونجل و تهلوکه‌سیز بیر ایشلتیم سیستمی اولماق‌دیر. اوبونتو، ۲۰ میلیون  ایستیفاده‌چیسی ایله دونیانین ان یایقین میز-اوستو لینوکس داغیتیمی‌دیر.

اوبونتو، هرکسین آزادجا ایستیفاده ائدیله بیلدیگی؛یایماق‌دا، کوپی ائتمک‌ده و کودلارینی دَییشدیریب گلیشتیره بیلمک‌ده آزاد اولدوغو یازیلیملاردان دوزلیر. بونلارین چوخو گنو گنل عمومی لیسانسی ایله آلتینا آلینمیش، آزاد یازیلیم / آچیق قایناق یازیلیملاردیر.

اوبونتو گونئی آفریقالی مارک شاتلوورسا عاید کنونیکال ال‌تی‌دینین ایسپونسورلوغوندا گلیشتیریلمک‌ده‌دیر. کنونیکال، اوبونتونو بوتون ایستیفاده‌چیلره تماماً پولسوز وئریلیر و بوتون دستک ایسته‌ین قورولوشلارا پول ایله دستک وئرمک‌له خرجلری تأمین ائدیر. کنونیکال اوبونتونو آچیق قایناق کودلو و آزاد یازیلیم اولاراق وئرمگی اۆچون، دونیادا بو ایشلتیم سیستمینی ایشدن و گلیشتیرن گؤنول‌لو ایستیفاده‌چیلری سایه‌سینده، بوتون بیر ایشلتیم سیستمینی تک باشینا گلیشتیرمک زوروندا قالماز. بوتون لینوکس چالیشانلارین ائتدیگی گلیشتیرمه‌لر، اوبونتویا دا گلیشتیریلیر.

اوبونتو، کنونیکال ال‌تی‌دی و مایک شاتلوورس طرفیندن اسپونسور اولماق‌دادیر. مارک شاتلوورس، 8 جولای ۲۰۰۵-ده، اوبونتونون اوزون مودت‌ده گله‌جگی‌نین قورونماسی و گلیشیمی‌نین داوامی اولماسی اۆچون اوبونتو وقفینی قورموش‌دور و باشلاییش پولو اولاراق ۱۰ میلیون دولارلیق بیر باغیشی ائتمیش‌دیر.

اوبونتونون آلتی آی‌دا بیر یئنی نوسخه‌سی چیخماق‌دادیر. کنونیکال، ایکی ایل‌ده بیر *LTS* (اوزون مودت‌لی دستک، Long Term Support) نوسخه‌لرینه، هم میز-اوستو اۆچون هم ده سِروِر اۆچون ۵ ایل بویونجا گونجل‌له‌مه دستگی وئرمک‌ده‌دیر. آرا نوسخه‌لر اۆچون ایسه ۱۸ آی بویونجا تهلوکه‌سیزلیک یامالاری، گلیشتیرمه‌لری و یازیلیم گونجل‌لشتیرمه‌لری دستگی وئرمک‌ده‌دیر.

کنونیکالین اوبونتودان سوْنرا بو پروژه‌لری ده وار: اوبونتو سرور، اوبونتو تی‌وی، اوبونتو فون، کوبونتو, ادوبونتو زوبونتو, اوبونتو ایستودیو و میثبونتو.

اوبونتو سؤزجوگو زولو دیلین‌ده "اینسان‌لیق" دئمک‌دیر، عئینی زامان‌دا "آیریلارینا قارشی مرحمت‌لی، شفقت‌لی، یاخشی‌لیق‌سئور" اولماق کیمی اینسانی دَیَرلرین اساس آلیندیغی بیر دونیا گؤروشودور. بونا گؤره اوبونتو, *اینسان‌لیق اۆچون لینوکس* (Linux For Human Beings) شوعارینی ایشلدیر.

## تاریخچه

اوبونتو ایلک‌جه، ۲۰ نووامبر ۲۰۰۴ تاریخین‌ده یایینلانمیش‌دیر. او زامان‌دان بری هر ۶ آی‌دا بیر یئنی نوسخه یاییم‌لانماق‌دادیر.

## نوسخه‌لر
اوبونتونون، آلتی آی‌دا بیر نوسخه‌سی چیخاردیلماق‌دادیر. نوسخه نومره‌سی، چیخدیغی ایل و آیا ایشاره ائدر. اؤرنک اۆچون اوبونتو ۴.۱۰، ۲۰۰۴ ایلی‌نین ۱۰-جو آییندا چیخمیش‌دیر.

نوسخه کود آدلاریندا دا بیرینجی سؤزجوک صیفت، ایکینجی سؤزجوک ده بیر حئیوان آدی اولور. هم ده صیفت و آد، عئینی حرفلرله باشلاییر. بیر نئچه اؤرنک: 
Hoary Hedgehog (آغ‌ساققال کیرپی)، Breezy Badger (طراوت‌لی پورسوق)، Hardy Heron (جورأت‌لی بالیق یئین قوش), Natty Narwhal (ظریف نهنگ)

## اؤزل‌لیکلر
اوبونتو باش‌دا لینوکس ایشلتیم سیستمی چکیردگی اولماق اوزره، چوخ سایی‌دا یازیلیم پاکتین‌دن دوزلیب‌دیر. بونلارین چوخو آزاد یازیلیملاردیلار، بونا ایستیثنا، بعضی دونانیم (سخت‌افزار) سوروجولری‌دیلر.

اوبونتو ایله بیرلیک‌ده، لیبره‌آفیس آفیس مجموعه‌سی، موزیلا فایرفاکس اینترنت تارایانی، موزیلا ثاندربیرد ایمیل پروقرامی و چوخلا داها پروقراملار گلیر. آیریجا، «اوبونتو یازیلیم مرکزی» اوزرین‌دن، اوبونتو پاکت آنبارلارین‌دان یئر آلان مینلرجه یازیلیم، راحات‌لیق‌لا اندیریلیب و قورولا بیلر.

## اکران گؤرونتولری

File:Edgy with apps.png|اوبونتونون اسکی نوسخه‌لریندن اوبونتو ۶.۱۰ میز-اوستوندن بیر گؤرونتو
File:Ubuntu sistem ayarları.png|سیستم تنظیملری و براسِرو CD/DVD یازدیرما پروقرامیندان بیر گؤرونتو
File:Ubuntuda guvenli kaldirma-tr.png|بیلگی‌سایارا تاخیلمیش بیر یواس‌بی دیسک تهلوکه‌سیز چیخارتماسی
File:Alt-sekme gecisleri.png|Alt+Tab دویمه‌لرینی وورماقلا، آچیق پنجره‌لر آراسیندا گئچیش
File:Ubuntu One 01(tr).png|Ubuntu One بولوت آنبارلاما خیدمتینین ایلک آچیلیش اکرانی


## ایستیفاده نیسبتی
اوبونتو رسمی سایتیندا اوبونتونون ۲۰ میلیون ایستیفاده‌چی‌یه صاحیب اولدوغو یازیلیب‌دیر.

آلت‌داکی قایناقلاردا، اوبونتونون دونیادا ان یایقین ایشله‌دیلن لینوکس داغیتیمی اولدوغونو دوغرولایان بعضی آمارلار گلیب‌دیر:
* getclicky.com
* Wikimedia.org ؛ Wikimedia.org-ون سایت ترافیک آنالیزی.
* قوقئل آراما آمارلاری؛ قوقئل آختارما موتوروندا "اوبونتو، فدورا، دبیان، سوزه و مینت" سؤزجوکلری‌نین آختارما دَیَرلری.

## ائشیک باغلانتیلار
* اوبونتو ایران  (فارسجا)
* اوبونتو تورکیه (آنادولو تورکجه‌سی)
* اوبونتو رسمی سایتی (اینگیلیسجه)
* اوبونتو تورکیه ویکی‌سی (سندلندیرمه سایتی)
* Getting%20Started%20with%20Ubuntu%2012.04.pdf اوبونتو ال کیتابی (اینگیلیسجه)
* اوبونتو ۱۲.۰۴ درس‌لیگی  (اینگیلیسجه)

## قایناقلار

بؤلمه:لینوکس داغیتیملاری