آلبانی

**آلبانی** (آلبانجا: Shqipëria)، رسمی آدی **آلبانی جومهوریتی** (آلبانجا: Republika e Shqipërisëë،اینگیلیس‌جه: Albania) بالکان یاریم‌آداسیندا یئرلَشن بیراؤلکه‌دیر. قونشولاری قوزئی دن مونتنقرو، قوزئی-دوغودان کوزووو، دوغودادان مقدونیه و گونئی دن یوناندیر. آیریجا اؤلکه‌نین باتی دا آدریاتیک دنیزینه چیخیشی واردیر. آلبانی اوروپابیرلیگی و ناتویا آدای، قارادنیز ایقتیصادی امکداشلیق و ایسلام کونفرانسی تشکیلاتینا اویه دیر.
آلبانی ، بالکانین ان کیچیک اؤلکه سی دیر . بۇ اؤلکه بالکان ساواشلارینین سونوندا ، عثمانلی امپراتوری سیندن ایریلیب ، باغیمسیز اولدو .
البانی یوخاری انسانی توسعه شاخص لرینی و نسبتا یوکسک گلیره یییه دیر .

## کؤک بیلگیسی ( اتیمولوژی )

آلبانلی لار اؤلکه لرینی اِشچیپِری (Shqipëria) آدلاندیریلار .Shqipëria سوزجوگو بیر-بیریمیزه آنلاماق آنلامیندا دیر . بۇ اؤلکه نین میلتلرآراسی ( بین المللی ) آدی آلبانی یا دا آلبانیا دیر . اورتا یوزایل لر ( قرون وسطی ) ده اؤلکه لرینه آربئری (Arbëri )یا دا آربئنی (Arbëni) اوزلرینه ده ایسه Arbëresh دئییلیردیر . Arbëria نین آنلامی قارتال لار یوردو ، Arbëresh ده ایسه قارتال اوغول لاری دیر .اسکی یونانجا دا آروانیط ، عربجه ده ارناووط و تورکیه تورکجه سینده ده ایسه آرناؤود ( Arnavut ) ایشله نیر .

## اؤتک ( تاریخ )

### ایلک چاغ (۴۰۰ ایل دوغومدان اؤنجه)

آلبانلی لارین کؤکو ایلیری اولوسونا قاییدیر . ایلیری لر بیر هیند - اوروپایی ائل اولاراق ، ۲۵۰۰ ایل اونجه بالکان یاریم آداسیندان بۇ بولگه یه کوچدولر .

### اورتا چاغ (۷۰۰ ایل دوغومدان سونرا)

آلبانی ۷۰۰ د .سو یاجا بیزانسین یونتیم آلتیندا ایدی . بۇ اؤلکه ۹۰۰ ایل د.سو بولغارتورکلرین طرفیندن اشغال اولوندو .

### عثمانلی دؤنمی (۱۹۱۲- ۱۴۰۰)

عثمانلی امپراتوریسی ۱۴۱۵ ده آلبانی نین گونئی ین ، ۱۴۳۱ ده ایسه بۇ اؤلکه نین بوتون قالان بولوم لرینی اله گئچیردیب ، اوزونه باغلی بیر حؤکومت قوردو .

### باغیمسیزلیق

آلبانی نین باغیمسیزلیغی ۲۹ July ۱۹۱۳ ده لندن کنفرانسیندا بیلیندیریلدی.

### کومونیستی دؤنم (۱۹۹۲- ۱۹۴۴)

## سیاست

آلبانی بیر پارلمانی جمهوریت دیر . جمهورباشقانی ۴ ایل اۆچون سئچیلیر .

آلبانی ۲۰۰۹ میلادی ایل ده ناتویا قاتیلدی.

## قوْشون

آلبانی نین قوْشونو ایلک دفعه ۱۹۱۲ ده قورولدو . آلبانی نین قوْشونونون سایی ۱۹۸۸ ده 65000 ، 2009 دا ایسه 14500 اعلام اولدو .

## اداری بیریم لر

آلبانی ۱۲ بولگه ، ۳۶ سانجاق و ۳۷۳ ساجاقچایا ( شهرستان ) (آلبانجا: bashki or komunë) ،بولونور .

آلبانی نین سانجاقلاری نین آدی :

## جغرافیا

آلبانی نین ۷۰٪ داغلیق دیر و ان اوجا یئری کوراب داغی دیر .

بو اؤلکه نین ۴۷۶ کم دنیزسل سینیری واردیر.

## ایقتیصاد

آلبانی چوخ اوغورلا ( موفقیت ) سوسیالیست ایقتیصادی دوزگه ( سیستم ) دن بیر آچیق ایقتیصاد دوزگه سینه کوچوبدور. بۇ اؤلکه نین ایقتیصادی رشدی ۲۰۱۰ دا ۲.۶% و ۲۰۱۱ ده ۳.۲% ایدی .
بو اؤلکه نین بویوک نفت و دوغال گاز قایناقلاری اولاراق ، گونده ۲۶000 بشکه نفت ایله m³ ۳0 گاز تولید ائدیر .

## توْپلوم بیلگیسی

۲۰۱۴ - اینجی ایلین تخمین لرینه گوره بۇ اؤلکه نین جمعیتی ۳٬۰۲۰٬۲۰۹ دور .

## دیل

آلبانی نین رسمی دیلی آلبانجا دیر . اما صربجه ، مقدونیه جه ، بوسنی جا و بولغارجا دا دانیشان واردیر .

## نوْم ( دین )

ایکینجی دونیا ساواشینا جا آلبانی دا ۷۰٪ مسلمان، ۲۰٪ دوغو اورتدوکس و ۱۰٪ ده ایسه روم کاتولیکیواریدی .

ایندیکی دوروم :
# ۵۸٫۷۹٪ مسلمان
# ۱۷٫۰۹٪ مسیحی
# ۲۵٫۳۲٪ باشقا

## گؤرۆنتۆلر

file:Albania_space.jpg| آلبانی اوزای دان
file:Steinadler_Aquila_chrysaetos_closeup2_Richard_Bartz.jpg| آلتین قارتال ، آلبانی نین میلّی سیمگه سی
| سنت پاول کلیساسی
| میلّی موزه - تیرانا
| تیرانا اردم ائوی
file:100Lek.jpg| آلبانی پولو ( لئک )
file:Albanian_children_at_school.jpg| آلبانلی اویرنجی لر
File:Eliza_Dushku_(3756552915).jpg
Image:Flag of Albania.svg
Image:Coat of arms of Albania.svg
File:Emblem_of_the_Albanian_mod.svg
File:Emblem_of_the_Albanian_General_Staff.svg
File:Emblem_of_the_Albanian_tradoc.svg
File:Coat_of_arms_of_the_Albanian_JFC.svg
File:Emblem_of_the_Albanian_commando_regiment.svg
Image:Albania-map.png
Image:Albania map.png
Image:AlbanianMapShqip.png
Image:Griekenland_Albanië.jpg
Image:Himarë-Albania6.JPG
File:Liqeni i Madh i Buni Jezerce.png
Image:Kruja.jpg
Image:Apollonia_odeon.jpg
Image:Albania demography.svg
Image:Klimadiagramm-deutsch-Tirana-Albanien.png


## بیرده باخ
* آلبانی دیلی
* آلبانی اؤتکی
* آلبانی اولوشلاری نین فهرستی
* آلبانی سانجاقلاری نین فهرستی
* آلبانی بؤلگه‌لری نین فهرستی

## ائشیک باغلانتی لار
* آلبانی نین رسمی سایتی 
* آلبانی نین رسمی توریسم سایتی
* آلبانی تانیتیم سایتی 



## قایناقلار

بؤلمه:بیرلشمیش میلتلر اویه‌لری
بؤلمه:اوروپابیرلیگی اویه‌لری
بؤلمه:ناتو اویه‌لری
بؤلمه:جمهوری لر
بؤلمه:آلبانی
بؤلمه:بالکان
بؤلمه:بالکان اؤلکه‌لری
بؤلمه:آغ دنیز (مدیترانه) اؤلکه‌لری
بؤلمه:آلبانی‌جه دانیشان بؤلگه‌لر و اؤلکه‌لر
بؤلمه:ناتو اؤلکه‌لری
بؤلمه:ایسلام ایش‌بیرلیگی تشکیلاتی اؤلکه‌لری
بؤلمه:Albania
بؤلمه:جنوبی اوروپا اؤلکه‌لری
بؤلمه:اوروپانین جنوب‌شرقی اؤلکه‌لری
بؤلمه:اوروپا شوراسینین عوضو اولان دؤولتلر
بؤلمه:Member states of the Organisation internationale de la Francophonie
بؤلمه:آرالیق دنیز بیرلییینین عوضو دؤولتلری
بؤلمه:بیرلشمیش میلت‌لر اؤیه‌سی اؤلکه‌لر
بؤلمه:جومهوریتلر
بؤلمه:۱۹۱۲ میلادی ایلده قورولان بؤلگه‌لر و اؤلکه‌لر
بؤلمه:اوروپادا اؤلکه‌لر