بی‌بی‌خانم استرآبادی

**بی‌بی‌ خانیم استرآبادی** یا دا **بی‌بی‌ خانیم آستارآبادی** و یا **بی‌بی‌ خانیم وزیرووا** ( 1858، نووکنده – 1921، تهران) — ایران ساتیریک یازیچیسی و قادین حرکاتی نین اؤنجو شخص‌لریندن بیری‌دیر. او حبل المتین، تمدن و مجلس گونده‌لیگینده مقاله یازیردی. مقاله‌لرینده قیزلارین تحصیل حاقینی مودافیعه ائدیردی. او ایلک قیز مکتبی‌نین قورجوسودور. 

## یاشاییشی
[بندانگشتی|بی‌بی خانیمین عاییله‌سیندن، آیاقدا دورموش‌لار ساغدان سولا: حسین‌علی وزیری،[بدری وزیری، آقا بزرگ ملاح، مه‌لقا ملاح، حسن‌علی وزیری، مهین‌دخت، خسرو ملاح               اوتورموش‌لار ساغدان سولا : اسدالله تاروردی، خدیجه افضل وزیری، مهرانگیز ملاح، بهروز بیات]]
بی‌بی‌ خانیم استرآبادی‌نین آتاسی مازندران ایالتی‌نین انزان ائلی‌نین باشجیسی محمدباقر خان استرآبادی و آناسی ناصرالدین شاه قاجارین حیات یولداشی شکوه السلطنه‌نین ندیمه‌سی و آخوند موللا کاظم مجتهد مازندارانی‌نین قیزی، موللا باجی کیمی ده تانینان خدیجه خانیم ایدی. 

بی‌بی‌ خانیم استرآبادی 1858 و یا 1859-جو ایلده دونیایا گلمیشدی و 22 یاشیندا ایران قازاق دیویزیاسی‌نین گؤرکملی ظابیطی قافقازلی موسی خان وزیروو (موسی خان وزیری کی قافقازدان تهرانا موهاجیرت ائتمیشدیر) ایله ائولندی.اونلارین یئددی اوشاغی وار ایدی کی، ان مشهورلاری پولکوونیک علی‌ناغی وزیری (موسیقی‌شوناس، بسته‌کار، گؤرکملی تارزن و ایران موسیقی آکادمی‌سی‌‌نین و همچنین ایران میلّی اورکستری‌نین تأسیسچیسی) و حسن وزیری (بیر بدیعی رسام)دیرلار. دوکتور مه‌لقا ملاح، ایرانین  " اکولوژی چیرکلنمه‌سینه قارشی قادین‌لار جمعیتی " ‌نین (1992-جی ایلده، اوشاق‌لاری و آنالاری، هابئله دؤولت وظیفه‌لی شخص‌لرینی اطراف موحیطین چیرکلنمه تهلوکه‌سی حاقیندا معاریف‌لندیرمک اوچون تأسیس اولدو) تأسیسچیسی و دیرکتورو،بی‌بی‌ خانیم استرآبادی نین قیز نوه‌سی‌دیر. 

## مشروطه اینقیلابی
بی‌بی‌ خانیم 19. عصرین سونلاریندا باشلایان معاریفچی‌لیک حرکاتی‌نین و 20. عصرین اوّل‌لرینده باشلایان مشروطه اینقیلابی‌نین تاثیرلی شخص‌لریندن بیری‌دیر. او، ایرانین موعاصیر تاریخینده ایلک دفعه  اولاراق قیزلار اوچون مکتب (دبستان دوشیزگان — قیزلارین ایبتیدایی مکتبی) تأسیس ائتدی. بی‌بی‌ خانیم استرآبادی نین، اساس شؤهرتی  " کیشی‌لرین چاتیشمازلیق‌لاری "  (معایب الرجال) کیتابینا گؤره دیر کی  " قادینلاری تربیه ائتمه " (تادیب‌النسوان) کیتابینا جاواب اولاراق میزاحی یازمیشدیر.

## قیزلارین ایبتیدایی مکتبی
بی‌بی‌ خانیم، 1907-جی ایلده  " قیزلارین ایبتیدایی مکتبی " نی اؤزو یاشادیغی ائوده تأسیس ائتدی.    

### اعلان قیزلارین ایبتیدایی مکتبی ===

" قیزلاری ایبتیدایی مکتبی " آدلی یئنی مکتب ، حاجی محمدحسین بازاری‌نین کؤهنه داروازاسی محمدیه‌نین یاخینلیغیندا آچیلیب. بو مکتب بؤیوک بیر حَیَط و بوتون ضروری مکتب لوازیمات‌لارینا تجهیز اولموش چوخ‌سایلی اوتاق‌لاردان عیبارت‌دیر.  

بو مکتبین آچیلماقی اوچون بئش قادین موعلّیم تعیین ائدیلمیش،کی هر بیری بیر مؤوضو ایله مسئولیتلی‌دیر،نُخست نامه ، یازماق/خطاط‌لیق ، ایران تاریخی، اوخوماق ،آشپازلیق کیتابی، حوقوق، دین، جوغرافیا، حساب علمی کیمی. تدریس هر بیر قیز و یا قادینین اؤیرنمه قابیلیتینه اویغونلاشدیریلاجاق.  

بوندان علاوه ، بیر یئر، ال صنعتی نین تدریسی اوچون آیریلمیش،توخوجولوق کیمی، قیزیل تیکمه، ایپک تیکمه ،تیکیش،و س.، و بوتون بو موعلیم‌لر قادین‌لارداندیرلار بیر یاشلی قاپیچی ایستیثنا اولماقلا، باشقا هئچ بیر کیشی مکتبده اولمایاجاق.  

یئددی و اون ایکی یاش آراسیندا طلبه‌لر قبول اولوناجاقلار.ایبتیدایی صینیف، هر آیی 15 قیران، عملی صینیف هر آیی 25 قیران اولاجاقدیر.ائندیریم آشاغی وضعیتده اولان‌لارا وئریلیر.ایکی طلبله،[عئینی عاییله‌دن] اولسا،بیریسی اؤدنیشسیز قبول اولوناجاق.اومید ائدیلیر کی مینلرجه بونون کیمی مکتب عزیز دوغما وطنیمیزده آچیلا. 

ایمضا: بی‌بی‌ خانیم استرآبادی.

(28 مارس 1907-جی ایلده مجلیس گونده‌لیک قزئتینده نشر اولموش.)  

## قایناق

## اتک‌یازی‌لار

بؤلمه:یازیچیلار
بؤلمه:قادین‌لار
بؤلمه:قادین یازیچیلار
بؤلمه:مشروطه اینقیلابی