۲۰۲۱ فیلیسطین-ایسراییل آتیشمالاری

**۲۰۲۱ فیلیسطین-ایسراییل آتیشمالاری**، ۶ مئی ۲۰۲۱ده ایسراییل یوکسک محکمه‌سی، بیت المقدسین شیخ جراح محلله سینده یاشایان بعضی فیلیسطین‌لی عائیله‌لری ائولریندن زوْرلا چیخاریلماسی و باشقا بیر یئره کؤچمک مجبوریتینده قویماق قرارینا گلدیکده، سونرا مسجد الاقصی داکی اعتیراضلارلا گئنیشلندی و داها سونرا قارشیلیقلی آتیشمالارا چئویریلدی.

## باشلانقیج و سونراسی
### ‌مسجد الاقصی
ایسراییلین دوغو بیت المقدسی ایشغال ائتدیگی ۱۹۶۷-جی ایلده آلتی گونلوک ساواشی‌نین ایل دؤنوموندن بری عبری تقویمینه گؤره بعضی یهودیلر طرفیندن (اورشلیم گۆنۆ) کیمی قئید اوْلوندو و بو قئید ائتمه‌لر ۲۰۲۱-جی ایل ۹-۱۰ مئی تاریخینه تصادوف ائتدی. یهودیلرین بیر گوروهو مسجد الاقصی-یا باسقین ائتدی.  آنجاق عینی تاریخ‌ده رمضان آیی موسلمانلار آراسیندا باش وئریردی. داها سونرا دوغو بیت المقدسین (اسکی شهر) بؤلگه سیندکی مسجد الاقصی دا ناماز قیلان مینلرجه فیلیسطین‌لی تکبیر گتیررک و اعتیراض ائدرک حرم شریفین بعضی نقطه‌لرینده مانع‌لر قوردولار. ایسراییل حؤکومتی طرفیندن اعتیراض‌لارا ایجازه وئریلمیجیی بیلدیریلدی و ایسراییل پوْلیسی فیلیسطین‌لیلره گؤزیاشاردیجی قاز، پلاستیک گۆله و سس بوْمباسی ایله مۆداخیله ائتدی.

۱۰ مئی ۲۰۲۱-جی ایلده ایسراییل پوْلیسی‌نین مسجد الاقصی و اطرافیندا فیلیسطین‌لیلره نیسبت‌سیز مۆداخیله‌سی زامانی مسجیدین حیطیندکی آغاجلاردان بیری آلوْولاندی. حادیثه زامانی آغلاما دیواری‌نین قارشیسیندا دایانان بیر گوروه یهودی یانغینی ماهنی اوْخویاراق قئید ائتدی.   ایسراییل پارلامئنتینین فیلیسطین‌لی میللت وکیللریندن آیمن اوده، بیر گوروه ایسراییللی‌نین یانغینی ایزلییشینی سوْسیال حئسابیندا پایلاشدی. مسجد الاقصی، ۱۹۶۹-جی ایلده ده (تانری‌نین کیلیسا‌سی) آدلی طریقته منسوب اوستورالیالی مسیحی دنیس مایکل روهان طرفیندن یاندیریلدی.

## آتیشمالار
### ایسراییل‌ین هاوا هوجوملاری
وضعیته اعتیراض اولاراق حماس‌ین آتدیغی یوزلرله راکئت‌دن اینتیقام آلماق ایستین ایسراییل، ۱۰ مئی ۲۰۲۱-ده مۆلکی و حماس اۆیه‌لرینی آییرمادان غزه‌یه هاوا هوجومونو باشلاتدی. ۹ اوشاق و ۲۴ فیلیسطین‌لی اؤلدورولدو، ۱۰۳ نفرده یارالاندی. آدی محمد عبدالله فیاض اولان بیر حماس کوْمانداسی اؤلدورولدو.

اسراییل اوْردوسو غزه و اطرافینا هاوا هوجوملارینا ۱۵ حماس اۆیه‌سینی اؤلدوردویونو ایدیعا ائتدی. آنجاق بونو یالنیز بیر حماس‌لی‌نین اؤلدویونو بیلدیرن فیلیسطین‌‌لی رسمی‌لر طرفیندن دوْغرولانمادی.

۱۵ مئی ده غزه مطبوعاتی، آسوشیتد پرس (AP) و الجزیره اوْفیس‌لرینین یئرلشدیگی ۱۲ مرتبه‌لی بینا، حماس‌ین حربی واریقلاری اوْلدوغو سببی ایله ایسراییل هاوا گوجلری‌نین F-16 لاری طرفیندن وورولدو و بؤیوک ضرردن سونرا داغیلدی.

۱۰ مئی ده باشلایان قارشی دورمالاردا ایسراییل هاوا گوجلری‌نین غزه‌یه هوجوملاری نتیجه‌سینده ان آز ۵۸ اوشاق اؤلدو و یوزلرله اینسان یارالاندی. ایسراییل اوردوسونون غزه‌یه ائتدیگی هاوا هوجوملاریندان سونرا یونیسئف (اوشاقلارا قارشی شیددته سون قوْیولماسینا) چاغیردی.

### ایسراییل‌ین قورو عملیاتی

۱۳ مئی ده ایسراییل اوْردوسو غزه‌ده قورو عملیاتینا باشلادیغینی اعلان ائتدی. ایسراییل اوْردوسو بیر نئچه ساعات سونرا قورو عملیاتلاری بیاناتی‌نی گئری چکدی. آچیق شکیلده، ایسراییل اوْردوسونون بو آچیقلامایلا حماس اۆیه‌لرینی غزه تونئل‌لرینه چکیب آردیندان هاوا هوجومو کیمی شرح ائتدی.

### حماس‌ین راکئت هوجوملاری

حماس، ایسراییل هاوا گوجلری‌نین، غزه‌نین مرکزیندکی غزه قالاسینا هاوا هوجومو باشلاتماسیندان سونرا غزه‌دکی قالا بیناسینا ائدیلن هوجوملارا جاواب اولاراق ۱۳۰ راکئت آتدیغینی آچیقلادی. ایسراییل اوْردوسو غزه سرحدینه حربی دانیشمالارینا داوام ائتدی.  ایسراییل سیلاحلی گوجلری ۶ مئی‌دن بری غزه‌دن ایسراییله ۱٫۶۰۰دن چوخ راکئت آتدیغینی ایدیعا ائتدی.

۱۰ مئی‌ده حماس غزه‌دن ایسراییله ۱۵۰-دن چوخ راکئت آتدی. ایسراییل سیلاحلی گوجلری بیت المقدس و بیت شمسه ۷ راکئت آتدیغینی و بیری‌نین دایاندیریلدیغینی سؤیله‌دی. بیر ایسراییللی مۆلکی شخصین اوْتوموبیلینه، تانک علیهینه راکئت، آتش ائدرک سۆروجونو یارالادی.

۱۱ مئی‌ده حماس و ایسلامی جیهاد، ایسراییل ائولرینه راکئت آتشینه داوام ائتدیلر. ۴۱ فیلیسطین‌لی، اشدود و اشکلون‌دا راکئت‌لرین ائوینه دیمه‌سی و مدرسه چیرپیلماسی نتیجه‌سینده یارالانمیشدی.

## آیریجا باخ
* فیلیسطین-ایسراییل موناقیشه‌سی
* بیرینجی اینتیفاضه
* ایکینجی اینتیفاضه
* غزه ساواشی

## قایناقلار

### اتک یازی