open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
San Xose Çinantəkija

**San Xose Çinantəkija** — Meksikanın Oaxaka ştat əyalətində olan Totontepek bələdiyyəsinin paytaxtıdır.

## İstinadlar
Pecados y Milagros

***Pecados y Milagros*** — Lila Daunsnın öz adına adlandırılmış və birinci studiya albomu. 18 oktyabr 2011-ci ildə Sony Music tərəfindən nəşr olundu.

## Treklər

## Mənbə
* Pecados y Milagros - iTunes Music.
San Felipe Plaza

**San Felipe Plaza** - Hyustonda yerləşən hündürlüyü 46 mərtəbəli binadır. 
 
## Həmçinin bax
*Hyustonda ən yüksək binaların siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*San Felipe Plaza at Google's 3D Warehouse
*Rəsmi sayt
BG Group Place

**BG Group Place** hündürlüyü 192 m olan Texasın Hyuston şəhərindən yerləşən 46 mərtəbəli binadır.

## Qalereya

Şəkil:MainspaceConst.JPG
Şəkil:Mainspacetoppedout.JPG


## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*Rəsmi sayt
*BG Group Place на Hines
*Green is the new tall in Houston skylines.

## Həmçinin bax
*Hyustonda ən yüksək binaların siyahısı
Dallasda ən yüksək binaların siyahısı

**Dallasda ən yüksək binaların siyahısı** - ABŞ-nin Texas ştatında Dallasda hündürlüyünə görə sıralanmış hündür olan binalarını ehtiva edir.
 
780px|center|thumb|Şəhərətrafdan Dallas ştatının görünüşü
__TOC__

## Tikilən binalar

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Diagram of Dallas skyscrapers 
* Dallas Architecture
* DallasSky
* Emporis.com - Dallas
Hikmət Osmanov

**Hikmət Saleh oğlu Osmanov** (30 iyul 1957, Azərbaycan, Quba rayonu, Cimi kəndi) — Azərbaycanın ictimai-siyasi xadimi, Quba rayonundan I və II çağırış millət vəkili, Dövlət İdarələri və İctimai Xidmət İşçiləri Həmkarlar İttifaqının sədri, "Tərəqqi" medalı laureatı, fəlsəfə doktoru.

## Həyatı
1957-ci ildə Quba rayonunun Cimi kəndində anadan olmuşdur. Quba şəhər 2 saylı orta məktəbini bitirmişdir. Azərbaycan Dövlət Universitetinin biologiya fakültəsini, Bakı Ali Partiya Məktəbini (indiki İdarəçilik Akademiyası) və Bakı Dövlət Universitetinin hüquq fakültəsini bitirmişdir.

## Karyera
Əmək fəaliyyətinə 1979-cu ildə Quba rayonunda komsomol işində başlayaraq 1984-cü ilədək Azad komsomol komitə katibi, rayon komsomol komitəsinin katibi olmuşdur.

1984-cü ildən 1990-cı ilədək Quba rayon Partiya komitəsində təlimatçı, təşkilat şöbəsinin müdiri vəzifələrində çalışmış, Bakı Ali Partiya məktəbində əyani təhsil almışdır.

1991-ci ildən 1995-ci ilin sonunadək Quba sovxoz– texnikumunun direktoru vəzifəsində işləmişdir.

I və II çağırış Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin deputatı olmuşdur.

2005-ci ilin sentyabr ayında Azərbaycan Dövlət İdarələri və İctimai Xidmət İşçiləri Həmkarlar İttifaqı Respublika Komitəsinin sədri seçilmişdir və hal hazıradək həmin vəzifədə çalışır.

2021-ci ilin dekabr ayında Azərbaycan Həmkarlar İttifaqları Konfederasiyasının sədr müavini vəzifəsinə seçilmişdir.

4 fevral 2008-ci ildə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin sərəncamı ilə "Tərəqqi" medalı ilə təltif edilmişdir. Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 21.10.2015-ci il tarixli Sərəncamına əsasən 3-cü dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif edilib. 

10 aprel 2012-ci ildə Ümumhəmkarlar İttifaqları Konfederasiyasının 20 illik yubiley döş nişanı ilə təltif olunmuşdur. 22 yanvar 2018-ci ildə – Azərbaycan Həmkarlar İttifaqları Konfederasiyasının 25 illik yubiley döş nişanı ilə təltif olunmuşdur. 6 may 2019-cu ildə Beynəlxalq Əmək Təşkilatının Fəxri Diplomu ilə təltif olunmuşdur.

Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvüdür.

Kənd təsərrüfatı elmləri üzrə fəlsəfə doktorudur.

Türk və rus dillərini bilir.

## Ailə
Hər iki valdeyni müəllim işləmişdir.

Evlidir, iki övladı, dörd nəvəsi var.
Casus (roman)

**Casus  və ya neytral ərazi haqqında povest** (, 1821) — Amerikalı yazıçı Ceyms Fenimor Kuperin əsəri.

C.F.Kuper "Casus" romanı ilə dünyaya əsl Amerikanı tanıtdı. Amerika romantik ədəbiyyatının ilk nümunələri yarandıqca bu ədəbiyyatın milli özünəməxsusluqları da yaranmağa başladı. N.Hotorn, V.İrvinq, E.A.Po, H.Lonqfello və G.Melvillə birgə dünya ədəbiyyatı tarixində xüsusi yeri və çəkisi olan Amerika romantizm ədəbiyyatını yaradan Kuperin bədii yaradıcılığı demək olar ki, bu əsərlə başlanır.

Yavaş-yavaş Amerika xalqının yaranması, inkişaf etməsi və formalaşması bir sıra ictimai-siyasi və mədəni problemləri gündəmə gətirir ki, bununla da milli özünədərk prosesi güclənir və bütün bunların nəticəsində də milli Amerika ədəbiyyatının yaranması zəruriyyəti meydana çıxır. Amerika getdikcə inkişaf edir, bir dövlət kimi formalaşır, onun iqtisadiyyatı güclənir, ticarət əlaqələri genişlənir, hərbi qüvvələri və donanması yaranır. Bütün bu proseslər "Casus" romanının yaranması üçün bir zəmin olmuşdur...

## Mövzusu

Bu romanın mövzusu da Amerika Birləşmiş Ştatlarının öz müstəqilliyi uğrunda apardığı müharibələr dövründən təsadüfən götürülməmişdir. Milli özünədərk, milli dövlətçilik ənənələri də elə məhz müstəqillik uğrunda aparılan müharibələr zamanında formalaşmışdır. "Casus" romanında baş verən hadisələr və burada iştirak edən qəhrəmanlar Kuper üçün çox doğma idi. Yazıçının bəzi tədqiqatçıları bu əsərin müəyyən qədər avtobioqrafik səciyyə daşıdğını da iddia edirdilər. Daha doğrusu, onların fikrincə əsərin bəzi qəhrəmanları onun arvadı Süzanın yaxın qohumlarının prototipləri olmuşdur. Həqiqətən də əsərin bir sıra qəhrəmanlarının prototiplərini Ceyms hələ gənclik illərindən etibarən yaxşı tanıyırdı. Onların bəziləri müstəqillik uğrunda müharibənin iştirakçıları olmuşdur. Belə qəhrəmanlardan biri də vaxtilə bu müharibələrdə iştirak etmiş, sonra istefaya çıxaraq Kuperin malikanəsinin yaxınlığında yerləşən Vetçesderdə öz fermasında yaşayan Con Cey olmuşdur. Kuper tez-tez bu müharibə qəhrəmanına baş çəkər, onun bu müharibə və Amerikanın ö dövrkü siyasi həyatı haqqında söhbətlərinə diqqətlə qulaq asardı.

### Con Cey

Con Ceyin isə danışmağa sözü çox idi. Çünki o, yalnız müharibə qəhrəmanı deyildi, o, həm də Nyu-York ştatının konstitusiyasının ilk tərtibçilərindən biri olmuşdur. Bundan başqa, C.Cey ABŞ-nin İspaniyada ilk səfiri vəzifəsində işləmiş, C.Adams və B.Franklinlə birgə 1783-cü il Versal sülh müqaviləsini hazırlamışdır. C.Cey uzun müddət ABŞ-nin xarici işlər üzrə dövlət katibi, Ali məhkəmənin ilk sədri və Nyu-York ştatının qubernatoru vəzifələrində çalışmışdır.

Bütün bunlarla yanaşı C.Cey eyni zamanda ölkənin təhlükəsizlik məsələləri ilə də məşğul olmuşdur. Prezident C.Vaşinqton onu ABŞ-nin ilk kəşfiyyat dairəsi olan Təhlükəsizlik Komitəsinin dörd üzvündən biri vəzifəsinə təyin etmişdir. Bu vəzifədə olarkən o, ətrafına çoxsaylı kəşfiyyatçılar toplamış və onlarla birgə işləmişdir.
Əvəz Zeynallı

**Əvəz Tapdıq oğlu Zeynallı** () — azərbaycanlı tənqidçi, araşdırmacı jurnalist, "Xural" Media Qrupunun rəhbəri, Xural TV onlayn YouTube kanalının təsisçisi, "Siyasət Meydanı" ictimai-siyasi verlişinin müəllif və aparıcısı.

## Həyatı
Əvəz Zeynallı 1 yanvar 1970-ci ildə Göyçə mahalının Ağbulaq kəndində anadan olub. 1988-ci ildə Ermənistan SSR-dən digər azərbaycanlılarla birlikdə deportasiyaya məruz qalıb. 1988–1990-cı illər ərzində Sovet ordusu sıralarında hərbi xidmət keçib. 1991-ci ildə Ankara Universitetinin hüquq fakültəsinə daxil olub, 1999-cu ildə təhsilini bitirdikdən sonra Azərbaycana qayıdaraq müxtəlif qəzetlərdə çalışıb.

### Ailəsi
Əvəz Zeynallı ailəlidir, həyat yoldaşı Məlahət Zeynallı da jurnalist fəaliyyəti ilə məşğuldur. Onların iki qız övladı var.

## İctimai fəaliyyəti
Əvəz Zeynallı Türkiyədə olarkən "Böyük Gələcək" dərgisini nəşr etdirib.

1999-cu ildən etibarən "Günaydın", "P. S.", "Millətin səsi" qəzetlərinin yazarı, Vətəndaş Həmrəyliyi qəzetinin baş redaktoru olub. 2002-ci ildə "Xural" qəzetini yaradıb və bu qəzetin baş redaktoru işləyib. 2010-cu ildən onun rəhbərlik etdiyi https://www.xural.com/ saytı fəaliyyət göstərir.

## Yaradıcılığı
Əvəz Zeynallı Milli Sevgililər günü ideyasını ərsəyə gətirərək 20 Yanvar şəhidləri İlham və Fərizənin toy günü "30 iyun" Azərbaycanda Sevgililər günü kimi qeyd olunmasının təklifi verən jurnalist kimi bu istiqamətdə təbliğat aparmışdır.

O, 2006-cı ildə "30 İyun-Sevgililər Günü" və 2011–2014-cü illərdə həbsxanada olarkən yazdığı 40 cildlik (4 dəfə nəşr olunub) "Selcanın Məmləkəti" həbsxana gündəlikləri kitabının müəllifidir.

2005-ci ildə tərcümə etdiyi Adolf Hitlerin "Mənim savaşım" (Mein Kampf) kitabını nəşr etdirib. Əvəz Zeynallının növbəti tərcümə və dərc etdiyi kitab Daniel Yerginin "Petrol" əsəridir.

## Həbsləri
2011-ci ildə külli miqdarda rüşvət alma, hədə-qorxu tətbiq olunmaqla rüşvət alma və təkrar rüşvət alma, o cümlədən xeyli miqdarda vergiləri və ya məcburi dövlət sosial sığorta haqlarını ödəməkdən yayınma ittihamları irəli sürülərək azadlıqdan məhrum edilib. 2014-cü ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin əfv fərmanı ilə azadlığa çıxmışdır.

Əvəz Zeynallı 2022-ci il 10 sentyabr tarixində Cinayət Məcəlləsinin 311.3.3, daha sonra Cinayət Məcəlləsinin 312–1 maddəsi ilə irəli sürülən ittiham ilə həbs olunub. Bütün irəli sürülən ittihamları qəbul etməyən jurnalist, həbsinin peşə fəaliyyəti ilə bağlı olduğunu bildirib.

Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsi jurnalist Əvəz Zeynallının 2011-ci ildə həbs edilməsi ilə bağlı qərarını elan edib. Məhkəmə İnsan hüquqlarının və əsas azadlıqların müdafiəsi haqqında Konvensiyanın 5§ 3, 6§ 1, 6§ 3(d), 8 və 10-cu maddələrinin pozuntusunu tanıyıb: "Bu qərardan sonra Ali Məhkəmə Əvəz Zeynallıya bəraət verməli və vurulmuş mənəvi, maddi zərərə görə kompensasiya ödəməlidir".

Əvəz Zeynallının xəstəliyi ilə bağlı cəzasının qalan hissəsindən azad olunması ilə bağlı məhkəməyə etdiyi müraciət əsasında azadlığa buraxılıb.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Xural.org
* Xural TV
Losman (roman)

**Losman** — Ceyms Fenimor Kuperin dəniz mövzusunda olan ilk romanı. Meşə dünyası kimi, dəniz aləminə də yaxından bələd olan, gəncliyinin bir neçə ilini fırtınalı dənizlərdə keçirən Kuperin "Losman" romanında da dramatik səhnələr, dənizçilərin ağır həyatı və dənizin rəngarəng görüntüləri təsvir edilmişdir. Bu əsər də obrazların təbiiliyi və reallığı ilə diqqəti cəlb edir.

## Roman haqqında
"Losman" romanında bəhs olunan məhəbbət tarixçəsinin başlıca iştirakçıları "Ariel" gəmisinin gənc kapitanı Dik Barnsteybl və leytnant Qriffitdir. Romanın baş qəhrəmanı isə həyatı sirlərlə dolu olan Losman Qreydir. Günlərin birində o, İngiltərənin sərhədlərində dara düşmüş bir Amerika freqatını xilas edir və o vaxtdan etibarilə bütün amerikan dənizçilərinə rəhbərlik etməyə başlayır. Freqatın kapitanından başqa bu adamın kim olduğunu heç kəs bilmir. Yazıçının müasirləri Losman Qreyin məşhur dənizçi Con Pol Consun prototipi olduğunu çox asanlıqla müəyyən etmişdilər. Belə ki, həmin dövürdə ingilislərə qarşı bir sıra çox uğurlu hərbi əməliyyat keçirən bu amerikalı dənizçinin şöhrəti hər tərəfə yayılmışdı.

Bu romanın qəhrəmanları təbiət qüvvələri — tufanlar, fırtınalar və insanlarla ölüm-dirim mübarizəsi aparırlar, hərçənd ki, bu mübarizə onlara baha başa gəlir — düşmən topunun mərmisi kapitanın həyatına son qoyur, bir çox igid dənizçilər həlak olur, ancaq Barnsteybl və Qriffit öz nişanlıları ilə sağ-salamat vətənə qayıdırlar.

### Con Pol Cons
Bu məşhur qəhrəman 1747-ci ildə Şotlandiyada anadan olmuş, uşaq yaşlarından yunqa kimi dənizçilik fəaliyyətinə başlamış, bir müddət ticarət gəmilərinin komandiri olmuşdur. Onun xasiyyəti çox ağır imiş və hətta matrosları öldürdüyünə görə iki dəfə mühakimə olunmuşdur. Sonra o, Amerikaya getmiş və bir müddət burada əmisinin yanında yaşamışdır. 1775-ci ildə o, həmin vaxtlar hələ yenicə yaranmağa başlayan Amerika hərbi-dəniz donanmasına xidmətə daxil olmuş və tezliklə bir hərbi gəminin kapitanı vəzifəsinə seçilmiş, bir sıra uğurlu hərbi əməliyyatlar keçirmişdir. O, əsl şöhrətini isə 1779-cu ildə onlardan qat-qat güclü olan ingilis freqatı ilə döyüşdə qazanmışdır. Belə ki, ingilis artilleriyası Consun idarə etdiyi gəmini möhkəm zədələyir və ingilislər ona təslim olmağı təklif edirlər. Cons isə onlara deyir ki, "mən hələ döyüşə başlamamışam ki!" və düşmənlə əlbəyaxa vuruşmağa başlayır. Bir neçə saat davam edən bu döyüşdə Cons onlardan bir neçə dəfə çox olan düşmən üzərində qələbə çalır və onların gəmisini ələ keçirir. Bu döyüşə görə Amerika dövləti onu qızıl medalla mükafatlandırır. Məhz bu qəhrəman Losman Qreyin prototipi olmuşdur.
Pionerlər (roman)

"Casus" romanının uğurlarından sonra Kuper daha böyük həvəslə milli Amerika romanları yazmaq qərarına gəlir və "Pionerlər" adlı əsəri üzərində işləməyə başlayır. İlk dəfə olaraq bu romanın səhifələrində sonradan Dəri Corab, Vəhşi heyvan ovçusu, Şahingöz, Uzun Karabin və Ləpirçi ləqəbləri ilə tanınacaq "ağ adam" Nataniel (Natti) Bamponun və onun "qırmızı dərili" hindu dostları Çinqaçkuk, onun oğlu Unkas göründü. Müəllif bu romanı yazarkən heç özü də bilmirdi ki, bu əsərin mövzusu gələcəkdə onun yazacağı və beş romandan ibarət olacaq "Dəri Corab" pentalogiyasının əsasını təşkil edəcəkdir. 1823-cü ildə Amerikanın və İngiltərənin kitab bazarına daxil olan "Pionerlər" romanı o dəqiqə satılıb qurtarır.

## Roman haqqında

Bu romanda avtobioqrafik üsnürlər çoxdur. Belə ki, müəllifin özünün də dediyi kimi, bu romanda təsvir olunan hadisələrin cərəyan etdiyi məkan, burada iştirak edən qəhrəmanlar və personajlar yazıçıya çox yaxşı tanış idi. Bu çox güman ki, onun atası Uilyamın ilk vaxtlar yaşadığı və onun özünün də uşaqlıq illərini keçirtdiyi yerlər olmuşdur. Hətta, tənqidçilərin dediyinə görə, əsərin qəhrəmanlarından biri hakim Marmadiyuk Templ çox güman ki, Uilyamın prototipidir. Hər halda, romanda təsvir olunan əsas qəhrəmanların əksəriyyətini - hakim və onun qızını, Edvardsı, şerif Riçardı və nökər Bencameni yazıçı hələ uşaq yaşlarından çox yaxşı tanıyırdı.
 
Bu əsərdə sırf amerikalı qəhrəmanları olan Hiram Dultitl və həkim Elnatan Todd obrazları uzun müddət qızğın mübahisələrin obyekti olmuşdur. Xüsusilə də prototipi müəyyən olunmamış belə qəhrəmanlardan biri də bu əsərdə elə də əhəmiyyətli yer tutmayan, ancaq xüsusilə diqqəti tez cəlb edən məşhur Dəri Corab ləqəbli Nataniel Bampo olmuşdur. Bu obraz Kuperin kəşfi idi və təsadüfi deyil ki, qeyri-adi mərdanə xasiyyətlərə malik olan, hədsiz dərəcədə ədalətli və namuslu, yüksək insani keyfiyyətləri ilə tanınan bu obraz sonralar yazıçının şah əsər hesab olunan "Dəri Corab" silsilə romanlarının baş qəhrəmanı oldu.

## Mövzusu

Romanda hadisələr unudulmuş Templtaun şəhərində cərəyan edir. Bu şəhər Avropanın müxtəlif ölkələrindən köçən ailələri qoynuna almışdı. Burada "Vəhşi Amerika" ilə "Mədəni Avropa" qarşı-qarşıya dayanmışdır. Vəhşi sayılan hindilər idi, mədəni sayılan isə avropalılar idi. Ağdərili müstəmləkəçilər məhz bu prinsip əsasında hindi qəbilələrinə basqınlar edir, onların kökünü kəsməyə can atırdılar. 

Kuper "Pentalogiya"-ya daxil olan romanlarındakı hadisələri də məhz bu konflikt üzərində qurmuşdur. 

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Onqutlar

**Onqutlar** (Çincə: 汪古) — Çingiz xanın müttəfiqi boylardan biri və  güclü tayfa.

## Tarixi

Çingiz xan zamanında Monqolustanda adları keçən Uyğur kökənli olduğu düşünülən və özlərinin bildirdiklərinə görə Şatolara dayanan bir tayfadır.

Nəsrani Xristianlığı mənimsəmişdilər. Yaşadıqları coğrafiya, Çin səddi boyunca Ordos bozqırının şimal tərəfləri və bozqırın şimal-şərqindəki bölgələrdir. Gunumuzde,onlardan indiki söylənən xalqlar Qazaxistanda (Uvaklar-Waqdar), Monqolustanda (Tumed monqollari icinde bir Otaq),Cin Xalq Respublikasında və Rusiya Federasiyasında yasamaqdadırlar.

Azərbaycana gələn onqutlar sonra hüngüt adlandı.

## Ədəbiyyat
* Grousset, René, *The Empire of the Steppes*, 1970, p. xxxv, 213, Rutgers University Press
* Saunders, J.J., *The History of the Mongol Conquests*, 1970, p.&nbsp;52, Routledge & Kegan Paul Ltd.

## İstinadlar
 

## Həmçinin bax
* Kereitlər
* Merkitlər
* Naymanlar

## Xarici keçidlər
Hüms

**Hüms** () — Suriyada şəhər. Hüms mühafəzəsinin mərkəzidir.

## Tarixi
Hüms bizim eradan əvvəl 2300-cü ilə aid salnamələrdə çəkilir. Şəhər Emesa adlanırdı. Bir müddət Roma imperiyasından asılı olmuşdu.

## İstinadlar

## Həmçinin bax

## Xarici keçidlər
* http://www.FLICKR.COM/GROUPS/HOMS
* http://www.acrosssyria.blogspot.com
* http://www.homsonline.com/
* http://www.syriagate.com/Syria/about/cities/Homs/ 
* http://www.syriatourism.org/Destinations/homs.htm 
* Homs
Savalan Talıblı

**Savalan Talıblı** (; 24 fevral, 1983, Molla Eyyublu, Cəlaloğlu rayonu, Qərbi Azərbaycan, ) — Azərbaycanlı jurnalist, Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü (2009), Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü (2014), Prezident təqaüdçüsü (2015)

## Həyatı
Savalan Talıblı 24 fevral 1983-cü ildə Qərbi Azərbaycanın Cəlaloğlu rayonunun Molla Eyyublu (Evli) kəndində müəllim ailəsində anadan olub. 1988-ci ildən ailəsi ilə birlikdə Ermənistandan deportasiya edilib və Bakı şəhərində məskunlaşıblar.

İlk təhsilini Bakı şəhərinin Sabunçu rayonundakı 96 saylı orta məktəbdə alıb, daha sonra təhsilini F.Tağıyev adına 72 saylı riyaziyyat təmayüllü liseydə davam etdirib və buranın məzunu olub. 2006-cı ildə Odlar Yurdu Universitetini bitirib. 2006-ci ildən (105 fm) Azərbaycan radiosunda çalışır. Radionun "Xalq yaradıcılıgı" redaksiyasında "İrəvan çuxuru", "Yurd yeri", "El havası", "Obalardan-babalardan" folklor toplusu verilişlərinin müəllifidir. Müəllifi oldugu verilişlərdə aşıq sənəti, xalq yaradıcılığı, folklor və etnoqrafiyayla bağlı çoxlu tədqiqatlar aparıb.

Mədəniyyət TV-də "Qopuz" musiqi alətləri adlı verilişini hazırlayıb. "525-ci qəzet", "Kaspi", "Paritet", "Palitra", "Express" kimi qəzetlərdə müxtəlif mövzularda məqalələri dərc edilib.

2009-cu ildən Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin, 2014-cu ildən isə Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvüdür.

2015-cu ildə AYB tərəfindən "Prezident təqaüdü"nə layiq görülmüşdür.

## Ailəsi
Ailəlilidir. 1 övladı var. Savalan Talıblı şair, publisist Tahir Talıblının oğludur.

## Əsərləri
### Kitabları
* "Kitab", Bakı: Yazıçı, 2015. 256 səh.

### Məqalələri
* "Tanıdığım və tanımadığım Zəki İslam". "Kaspi", №100 (1807), 11 iyun, 2008-ci il.
* “Xalq folklorunu bilirsə, o xalqı heç kim ələ ala bilməz”: Məhərrəm Qasımlı: “Bizim mədəniyyətin açarı sazdır”: [Filologiya elmləri doktoru, professor] //"Kaspi".- 2008.- 22 avqust.- S. 14. № 150(1857)
* "Hər an hər şey ola bilir - Azər Bülbülü anım", — '''modern.az''' saytı
* "Şair Kələntər Kələntərlinin xatirəsinə", — '''adalet.az''' saytı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

*Savalan Talıblı, "Qəhərli təbrik", — '''frmtr.com''' saytı
Cavan Aktyor Mükafatı

**Cavan Aktyor Mükafatı** - Əsası 1979-cu ildə ABŞ-də Maurin Draqon tərəfindən qoyulan hər il aktyorlara və aktrisalara verilən mükafatdır..

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi sayt
*  IMDb.com saytında Young Artist Awards
Sədaqət Vəliyeva

**Sədaqət Vəliyeva** () — Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin depuatatı, Yeni Azərbaycan Partiyası Nizami rayon təşkilatının sədri.

## Həyatı
Vəliyeva Sədaqət Süleyman qızı 1954-cü il dekabrın 23-də Naxçıvan şəhərində anadan olub. 1972-ci ildə Azərbaycan Dövlət Tibb İnstitutunun müalicə-profilaktika fakültəsinə daxil olub, 1978-ci ildə institutu bitirib.

Əmək fəaliyyətinə döş qəfəsi cərrahiyyəsi xəstəxanasında tibb bacısı işləyərək başlayıb. 1980-ci ildən isə Suraxanı 6 saylı Vərəm Xəstəxanasında həkim-ftiziatr işləməyə başlayıb.

1984-cü ildə isə 6 saylı Vərəm Xəstəxanasında baş həkimi 1985-ci ilədək əvəzləyib. 1985-ci ildən 1995-ci ilədək Suraxanı rayonu 6 saylı Vərəm Xəstəxanasının baş həkimi vəzifəsində çalışıb. 1995–1996-cı illərdə Suraxanı rayon Səhiyyə şöbəsinin müdiri işləyib. 1997–2002-ci illərdə yenidən Suraxanı rayonu 6 saylı Vərəm Xəstəxanasının baş həkimi vəzifəsində çalışıb. 2002-ci ildən 2006-cı ilədək Sabunçu rayon Səhiyyə şöbəsinə rəhbərlik edib.

2006-cı ildə Sabunçu rayon 4 saylı Vərəm Əleyhinə Dispanserin baş həkimi vəzifəsinə təyin edilib, hazırda bu vəzifədə çalışır. İşlədiyi illər ərzində 1990-cı ildə Suraxanı rayonu Zığ qəsəbə Sovetinin deputatı olub. Ali dərəcəli həkimdir.

## Siyasi fəaliyyəti
1995-ci ildən Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvüdür, 2008-ci ildən Yeni Azərbaycan Partiyası Nizami Rayon Təşkilatının sədridir. 2010-cu, 2015-ci, 2020-ci illərdə keçirilən IV, V və VI çağırış Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinə seçkilər zamanı 25 saylı Nizami ikinci seçki dairəsindən Milli Məclisin deputatı seçilib. Bir qızı var.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Düzgü

**Düzgü** — uşaq aləmi üçün maraqlı olan adların, hərəkətlərin, obrazların təkrar edildiyi və müstəqil məna ifadə etməyən, süjeti olmayan mətnlərdir. Lakin bu heç də o demək deyil ki, düzgülərdə yalnız forma var. Müşahidələr göstərir ki, ibtidai, primitiv şəkildə olsa da, düzgülərin hər birində pərakəndə şəkildə müəyyən məzmun nəzərə çarpır. Düzgülərin daha əvvəllərdə -alliterasiyalı poeziyanın meydana gəldiyi dövrlərdə yarandığını ehtimal edənlər var.

Son vaxtlar düzgülər "Təkərləmə" adı ilə də təqdim olunur.

## Düzgülər

### Üşüdüm ha, üşüdüm
Üşüdüm ha, üşüdüm,
Dağdan alma daşıdım.
Almacığım aldılar
Məni quyuya saldılar.
Cürümçülər gəldilər,
Mənə cürüm verdilər.
Mən cürümdən bezaram,
Dərin quyuya qazaram.
Dərin quyu beş keçi,
Hanı bunun erkəci?
Erkəc qaya başında,
Hay elədim gəlmədi,
Çiyit verdim yemədi.
Çiyit qazanda qaynar,
Qənbər bucaqda oynar.


## Xarici keçidlər
* Ustub idi, ha ustub idi… (düzgü)
* Beşdi-beşdi ha beşdi… (düzgü)
* Ay afərin gül oğlum…(düzgü)
ATA Hava Yolları

**ATA Hava Yolları** (, , ) — Təbriz şəhərində fəaliyyət göstərən aviaşirkət.

## Xarici keçidlər

* ATA Hava Yolları-nın rəsmi veb-saytı  (Farsca) və (İngilisicə)
* ATA Hava Yolları-nın Təyyarələr listi
* ATA Hava Yolları-nın şəkilləri
Min sülaləsinin imperatorlarının siyahısı

**[[Min sülaləsi|Min imperiyası]]** — 1368-ci ildən 1644-cü ilədək Çini idarə edən sülalə. Bu sülalə xalq üsyanı nəticəsində Yuan monqol sülaləsinin devrilməsindən sonra hakimiyyət başına gəlmişdi və Kəndli müharibəsinin gedişatında Li Szıçenin ordusu, həmçinin Çinə soxulmuş mancurlar tərəfindən hakimiyyətdən məhrum edilmişdi. Min sülaləsinin 16 imperatoru 276 il Çini idarə etmişlər.

Pekinin (imperiyanın paytaxtı) alınmasından və bütün şimal ərazisində imperiyanın hakimiyyətinin devirilməsindən sonra, ölkənin cənub hissəsində yıxılmış sülalənin bəzi varisləri özlərini imperator elan edirdilər. Onların tərəfindən nəzarət edilən ərazilər Cənubi Min dövləti kimi məşhurdur. Onların nəzarəti altında olan ərazi tədricən azalırdı və 1662-ci ildə Çindən Birmaya geri çəkilmiş Cənubi Minin son "imperatoru" Çju Yulan Sin dövlətinə təhvil verildi və Kunmində edam edildi.

Hətta bundan sonra Çjen Çenqun mancurlara müqavimət göstərməyə davam edirdi, o, həmçinin Tayvandan hollandiyalıları qovmuşdu və bu adada müstəqil dövlət yaratmışdı. Çjenlər Tayvanı idarə edirdilər və Min sülaləsinin bayrağı altında mancurlarla daha iyirmi il vuruşmuşdular.

## [[Min sülaləsi]] (明朝; 1368–1644)




## [[Cənubi Min sülaləsi]] (明朝; 1644–1661)




## [[Dunnin (tarixi dövlət)|Tayvanın hökmdarları]] (1661–1683)




## İstinadlar

## Ədəbiyyət
* Непомнин О. Е. История Китая. Эпоха Цин. — М.: Издательская фирма "Восточная литература" РАН, 2005. — S. 647–650. — 712 s.
Kolumbdan əvvəl dünya səyahəti

**Kolumbdan əvvəl dünya səyahəti** - 1492-ci ildə Xristofor Kolumbun Amerikanı kəşf etməsindən əvvəl, Avropada yaşayan xalqların Amerikaya getməsi barədə müxtəlif faktlar və iddialar vardır. İddialara əsasən Amerikada yaşayan yerli xalqlar müxtəlif vaxtlarda Afrika, Asiya, Avropa və Avstraliya və Okeaniyada yaşayan yerli xalqlarla əlaqə yaratmışdılar. Arxeloji qazıntılar və elmi araşdırmalar zamanı bu iddiaların yalnız biri təsdiqlənmişdir. Eramızın 1000-inci ilinə aid Vikinqlərə məxsus Nyufaundlend adasında Lase au Medos yaşayış mərkəzi aşkarlanmışdır. Digər iddialar isə elmi baxımdan təsdiqlənməmişdir.
Kabarda-Balkariya əhalisi

**Kabardin-Balkariya əhalisi** 859 min nəfərdir. Əhalinin orta sıxlığı hər km² 62.9 nəfərdir. Respublika əhalisi ərazi üzrə qeyri-bərabər məskunlaşmışdır. Əhalinin çox hissəsi qədimdən respublikanın düzənlik və dağətəyi hissəsində yerləşib. Buda burada təbii-tarixi mühitin əhalinin təsərrüfat fəaliyyəti üçün əlverişli olması ilə izah olunur. Urban, Bakson, Moysk, Terek və Qroxladnı əhalinin ən çox məskunlaşdığı rayonlardır. Dağ ərazilərində əhali seyrək məskunlaşmışdır. Yaşayış məntəqələri burada çay vadiləri boyunca yerləşmişdir. Yerli əhali əsasən Kabardinlər (48%) və balkarlardan (12%) ibarətdir. Digər xalqlardan ruslar, ukraynalılar, osetinlər, tatarlar, gürcülər və s. yaşayırlar. İri şəhərləri Nalçik, Qroxladnı, Mayski, Baksan və s.

*Qeyd :*-məlumat yoxdur /m.g.-milliyyətini göstərməyənlər /y.-yoxdur.*

## İstinadlar
İlanlı

* İlanlı (Qobustan) — Qobustan rayonunda kənd. 
* İlanlı (Poldəşt) — 
* İlanlı — Qars vilayətinin Qars qəzasında, indi Amasiya rayonunda kənd.
* İlanlı — İrəvan quberniyasının Şərur-Dərələyəz qəzasında, indiki Keşişkənd (Yeğeqnadzor) rayonu ərazisində kənd.
* **İlanlı** — İrəvan quberniyasının Aleksandropol qəzasında, indiki Hamamlı (Spitak) rayonunda dağ.
* **İlanlı** — İrəvan quberniyasının Göyçə mahalında, indiki Basarkeçər (Vardenis) rayonunun Daşkənd kəndində dağ.
* **İlanlı** — Füzüli rayonu ərazisində dağ. 
* İlanlı (Qars)
## Həmçinin bax
* İlandağ (dəqiqləşdirmə)
Atlantida: İtirilmiş imperiya

***Atlantida: İtirilmiş İmperiya*** () — 15 iyun 2001-ci ildə "Walt Disney Animation Studios" tərəfindən istehsal edilmiş qısametrajlı animasiya filmi.

## Məzmun
Minlərlə il əvvəl Atlantida, əzəmətin zirvəsini yaşayan çox güclü bir xalq idi. Ancaq Kral və ətrafındakılar, əllərindəki bu yüksək gücü dünyaya hökm etmə məqsədiylə istifadə etmək üçün cəhd etdilər. Bu səbəbdən çox böyük bir döyüş çıxdı və böyük sivilizasiya yer üzündən yox oldu. Nəhəng bir qabarma-çəkilmə dalğası okeanın dərinliklərinə basdırılan sivilizasiya sanki heç vaxt mövcud olmamış kimi itkin düşdü.

1914-cü ildə xəritə və dilçilik mütəxəssisi cavan ABŞ alimi Maylo Ceyms Tetç Vaşinqton Muzeyində, itkin qitə Atlantidanın yerini bildiyi mövzusunda muzeydəki həmkarlarını razı salmağa çalışır. Babası Taddeus Tetç ona əsrarəngiz bir sivilizasiyadan söz etmiş və "Çobanın gündəliyi" adını daşıyan bu antik kitabın içində qitənin yerinə bağlı açar məlumatın olduğunu izah etmişdir. Ancaq gənc Tetçin ətrafındakı insanlar, eynilə bir zamanlar ulu babalarına baxdıqları kimi ona da ağlını itirmiş kimi baxırlar.

## Xarici keçidlər
*
Atlantida: Maylonun qayıdışı

***Atlantida: Milonun qayıdış*** () — 2003-cü ildə "Volt Disney" tərəfindən istehsal edilmiş qısametrajlı animasiya filmi.
 
## Məzmun
Maylo, Kida və onun komandası yeni macəralar axtarışındadırlar. Onlar ilk ekspedisiyalarında sualtı sivilizasiyanı kəşf etmişdilər. Maylonun komandası ilk ekspedisiyada çoxlu macəralardan keçərək sualtı sivilizasiyanı xilas etmişlər. Amma bu dəfə komanda yerüstündə baş verən təhlükəni aradan qaldırmalı və Atlantidanı tərk etməlidilər...

## Xarici keçidlər
*
Tasaday tayfaları

**Tasaday** (tɑsɑdɑj) — Filippinin Mindanao adasında yaşayan yerli bir xalqıdır. Onlar adanın digər xalqları ilə birlikdə Lumad qrupuna aid edilirlər.Tasadaylar qonşu tayfaların dilindən fərqli bir dildə danışırlar ki dilçilər tərəfindən , 200 il bundan əvvəl ehtimal ki qonşu Manobo dillərdən parçalanması təsvir edilibdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Tasaday vebsaytı
Disney’s Aladdin (Virgin Interactive)

**Disney’s Aladdin (Virgin Interactive)** — "Virgin Interactive" oyun şirkəti tərəfindən 1992-ci ildə yaradılan macəra oyunudur.

## Məzmun

Videooyunun süjeti cizgi filminin hekayəsinə yaxındır. Cəfər küçə oğrularından biri olan Ələddini Möcüzələr mağarasına apararaq ona sehrli çırağın yerini deyir. Ələddin sehrli çırağı tapır və bu çıraqdan üç arzunu yerinə yetirən Cin çıxır. Şahzadə Jasminə vurulmuş Ələddin Cindən onu şahzadəyə döndürməsini istəyir və Əli-Ababua cildində Arabaha gələrək Jasminin könlünü almağa nail olur. Lakin Cəfər Sultanın taxtını ələ keçirdikdən sonra Jasmini əsir edir və sehrli çırağa sahib olur. Bu səbəbdən Ələddin Abu və sehrli xalçanın köməyi ilə Aqrabahı bu fəlakətdən xilas etməyə qərar verir. Ələddin müxtəlif macəralardan keçəndən sonra Cəfərlə döyüşür və ona qalib gəlir. Sonda Ələddin Jasmini xilas edir və Aqrabahda əvvəlki kimi mehribançılıq olur. Sultan isə onların evlənmələrinə razı olur.

## Raundlar

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* ''Moby Games'' informasiya saytında
* "Aladdin" oyunu Sega Genesis
* Oyunun kodu
* Aladdin
Turet sindromu

**Turet sindromu** (**Turet xəstəliyi**, **Jil de la Turet sindromu**; DSM-5-də **Turet pozuntusu**, ) — mərkəzi sinir sisteminin əsasən uşaq yaşlarında müşahidə edilən və çoxsaylı hərəkət tikləri və ən azı bir səs tiki ilə xarakterizə olunan genetik mənşəli pozuntusu. Əksər hallarda Turet sindromu ilə diqqət çatışmazlığı və hiperaktivlik pozuntusunun eyni vaxtda özünü göstərdiyi komorbid vəziyyət müşahidə edilir.

Sindrom Jan-Martin Şarko tərəfindən öz şagirdi, bu xəstəliyin görüldüyü 9 nəfər haqqında 1885-ci ildə hesabat dərc etdirmiş fransız həkimi və nevroloqu Jil de la Turetin ( (1857–1904)) şərəfinə adlandırılmışdır.

## Epidemiologiya
Əvvəllər Turet sindromu nadir və qəribə bir xəstəlik hesab edilməklə yanaşı, həm də senzuradan kənar, cəmiyyətdə yersiz və təhqiredici hesab edilən söz və ifadələrin dilə gətirilməsi ilə assosiasiya olunurdu, lakin bu simptom Turet sindromu olan şəxslərin çox az qismində müşahidə edilir.

İndiki dövrdə bu xəstəlik nadir hesab olunmur, üstəlik heç də həmişə düzgün diaqnoz qoymaq mümkün olmur. Çünki əksər hallarda simptomlar yüngül formada özünü göstərir. 1000 uşaq arasında 1–10 nəfər Turet sindromundan əziyyət çəkən olur, 10 nəfərdən artığı isə müxtəlif tik pozğunluqları yaşayır. Turet sindromu olan şəxslərin intellekt səviyyəsi və ömür müddəti normada olur. Uşaqların əksəriyyətində tiklərin kəskinliyi yeniyetməlik dövrünün başa çatmasından sonra azalır, Turet sindromunun ağır dərəcəsi isə yetkinlik dövründə çox nadir müşahidə edilir.

## Etiologiya

Xəstəliyin dəqiq səbəbləri məlum olmasa da, sindromun etiologiyasında genetik və ekoloji faktorlar müəyyən rol oynayır. Əksər hallarda müalicəyə ehtiyac duyulmur. Çünki hər bir konkret tik üçün effektiv ola bilən dərman vasitəsi mövcud deyil, lakin xəstənin vəziyyətini yaxşılaşdıran dərmanların və müalicə metodlarının tətbiqi özünü doğruldur. Təlimlər, xəstəlik haqqında məlumat verilməsi və psixoloji dəstək — müalicə planının vacib tərkib hissələridir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Tourette syndrom association
Şaolin nindzaya qarşı

**Şaolin Nindzaya qarşı** (mandarincə: Shao Lin yu ren zhe) — 1983-cü ildə çəkilmiş döyüş filmidir.

## Məzmun
Yapon samuray döyüşçüləri Şaolinlərə qarşı meydan oxuyurlar. Yalnız döyüş onlardan hansı birinin güclü olmasınnı göstərəcəkdir. Bu zaman Yapon Nindzaları onlar arasındakı münasibətləri gərginləşdirməyə çalışırlar...

## Xarici keçidlər
Şüşəli bazar

**Şüşəli bazar** — XX əsrin 50-ci illərində Bakının Yasamal rayonunda tikilmiş ticarət obyektidir. 2012-ci ilin aprel ayında bağlanıb.

## Tarixi
Şüşəli bazar Sovet dönəmində Bakı şəhərinin ən məşhur bazarlarından biri olub. 2005-ci ildə bazar fəaliyyətini dayandırıb, satıcılar və işçilər buranı tərk edib. 2010-cu ildə obyekt hasara alınıb. 2012-ci ilin aprel ayında isə Şüşəli Bazar dağıdılıb. Hal-hazırda keçmiş bazarın sahəsində təmir işləri gedir.

## Mənbə
* Bakıda daha bir məşhur bazar söküldü-ANS Press 
* Bakının "Şüşəli bazar"ının taleyi necə olacaq?-milli.az 
* "Şüşəli bazar"ın yerində bağ salınacaq-Həftə İçi qəzeti
Amerikalı nindza

**«Amerikalı nindza**» () — 1985-ci ildə çəkilmiş döyüş filmi.

## Məzmun
Co Armstronq 18 yaşında olan gənc əsgərlərdən biri olub, ABŞ-nin Filippin bölməsinə xidmət edir. Yolda gedərkən digər əsgərlərlə birlikdə nindzaların hücumuna məruz qalır. Co Nincitsu texnikasından istifadə edib, nindzaların əlindən qurtula bilir. Onun istifadə etdiyi texnika Nindzaların başçısını bərk təəccübləndirir. Qaçarkən Patrisiyanı da xilas edir. Amma iş bununla bitmir. Nindzalar bu hadisədən sonra Conu öldürmək niyyətindədirlər...

## Həmçinin bax
*ABŞ filmlərinin siyahısı
 
## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Petr Çex

**Petr Çex** (çex. ); ) — çex futbolçusu, Londonun "Çelsi" futbol klubunun və futbol üzrə Çexiya millisinin qapıçısı.

Karyerası ərzində 153 penalti qaytaran Çex, dünyanın ən çox penalti qaytaran qapıçısıdır. U-21 Çexiya milli futbol komandasının heyətində 21 yaşadək futbolçular arasında 2002-ci il Avropa Çempionatının qalibi olub.

2004-cü ildə Çelsiyə transfer olunub və 2012-ci ildə bu komandanın heyətində UEFA Çempionlar Liqasının qalibi olub. Onun Çelsidə həm də liqa və ölkə kuboku çempionluqları olub.

## İstinadlar
Əsgər Zahidov

**Zahidov Əsgər Sərdar oğlu** (7 noyabr 1928 - 5 aprel 2000) — pedaqoji elmlər namizədi, professor, "Lenin ordeni" və "Qırmızı ulduz" mükafatları laureatı.

## Həyatı
Əsgər Zahidov 1928-ci ildə Masallı rayonu Xırmandalı kəndində dünyaya gəlmişdir. 1967-ci ildə namizədlik dissertasiyası müdafiə edərək pedaqoji elmlər namizədi elmi dərəcəsi almışdır. 1968-ci ilədək Xırmandalı və Həsənli kəndlərində məktəb direktoru, eyni zamanda Masallı Tarix-Ölkəşünaslıq Muzeyinin rəhbəri olmuşdur. 1968-ci ildən Həsənbəy Zərdabi adına Gəncə Pedaqoji İnstitutunun Tarix fakültəsində baş müəllim, daha sonra professor kimi çalışmış, fakültə dekanı, kafedra müdiri olmuş, dəfələrlə qəbul komissiyasının sədri seçilmişdir.  

100-dən çox metodik vəsaitin, "Haradasan Muğan" əsərinin, "Muğan şəhərinin tapıntısı" monoqrafik əsərinin müəllifi olmuşdur.

4 aprel 2000-ci ildə Gəncə şəhərində vəfat etmişdir.

## Əsərləri
* Azərbaycanın bəzi toponimləri. (1998)
* Muğan (Oxuduqlarım, gördüklərim və eşitdiklərim). Bakı - 1999.

## Xarici keçidlər
Qədim Muğan
Microsoft Office Outlook

**Microsoft Office Outlook** — Microsoft Office paketinə daxil olan şəxsi kommunikator proqramıdır. Outlook, həmçinin təqvim, tapşırıqların idarə edilməsi, kontaktların idarə edilməsi, qeydlərin aparılması, jurnalların qeydiyyatı, internetə baxış və RSS xəbərlərinin toplanması kimi funksiyaları da əhatə edir. Proqramlarda aşağıdakılar istifadə edilir:
* təqvim
* tapşırıqlar planı
* elektron poçt
* ünvanlar kitabçası.

Bu proqramla elektron ərizə yollamaq mümkündür. Proqramı Outlook Express ilə qarışdırmaq lazım deyil. Outlook Express Elektron poçtun müştəriçisidir. 1998–2003-cü illərdə böyük tirajla satılmışdır.

## [[Windows]] üçün [[Microsoft Office]] versiyaları
* Outlook 97
* Outlook 98
* Outlook 2000 (digər adı: Outlook 9)
* Outlook 2002 (digər adı: Outlook 10 və ya Outlook XP
* Outlook 2003 (digər adı: Outlook 11 (Microsoft Office 2003 paketinə daxildir))
* Outlook 2007 (digər adı: Outlook 12)
* Outlook 2010 (digər adı: Outlook 14)

## Həmçinin bax
* Outlook Express

## İstinadlar
Luis Fabiano

**Luis Fabiano Klemente** (; 8 noyabr 1980, Kampinas, Braziliya) — braziliyalı futbolçu, "San-Paulu" futbol klubunun və futbol üzrə Braziliya millisinin hücumçusu.
Mehman (povest)

**Mehman** — Süleyman Rəhimovun yazdığı böyük əsər, povest. Əsər əsasında "Qanun naminə" adlı film çəkilmişdir.

Burada Mehman adında bir oğlan rayonda prukror olur. Mehman qatı cinayətlər törədənlərə qarşı mübarizədə canını qurban verməli olur.

Əsərin obrazları: 
* Mehman 
* Murtuzov 
* Züleyxa
* Şəhla xanım
* Qaloş
* Kamilov
* Zərrintac
* Vahidov
* Arif
* Məmmədxan

## İstinadlar
Milli liberalizm

**Milli liberalizm** liberalizmin variantıdır, bəzi (bir qədər, bir neçə) liberal siyasəti (polisi) ilə millətçiliyi birləşdirmək (kombinasiya edilmək), xüsusilə iqtisadi liberalizmə dair. Mühafizəkar liberalizm əksər Avropa ölkələrində siyasi siniflərin ideologiyası olanda, onun (bunun) kökləri XlX əsrdə tapılan (hesab edilən) olmaqdır onda (sonra) monarxiyalar ilə idarə edilən.
Milli liberal partiyalar bu gün mövcuddur, daxil olmaqla inadla onun ölkədə üç ənənəvi ideoloji ailədən birini təmsil etdiyi Avstriyada.

## Tarixi milli liberalizm
19-cu əsrdə milli liberalizmdə Almaniya tərəfdarları onların Avropada daha (daha çox) avtoritar iştiraka (olmaya) və güclü German İmperiyaya inandıqları onda liberal millətçilərindən fərqləndi. Maks Veber kimi liberal millətçiləri başqa Avropa gücləri (hakimiyyətlər) ilə əməkdaşlıqda demokratik Almaniyaya tərəf baxırdı.
'Milli liberalizm' müddətindən (termini) 19-cu əsr ərzində Almaniya və Avstriya kimi Almanca danışan ölkələrdə əsasən istifadə edildi, harada ki "Milli Liberal" partiyalar (tərəflər) hökumətdə uzun idi.

## Modern milli liberalizm
Avstriyada, milli liberalizm üç Lagerdən birinin və ya ideoloji düşərgələrin əsası qalmışdır, ölkədə. Tarixən, bu Azadlıq Tərəfi (Partiyası) ilə təmsil edilmişdir, ancaq onlara bu yaxınlarda qəlpə ilə, Avstriyanın Gələcəyi üçün İttifaq qoşulunmuşdurlar.

Almaniyanın Azad (Ödənişsiz) Demokratik partiyası tərəfin (partiya) qalan hissəsinə daha çox eurosceptic vəziyyətini (mövqesini) keçirən (tutan) milli liberal fraksiyasına malik olmağa davam edir.

Rusiyada 1990-cı illərdə, Boris Nemtsov milli liberalizmi qəbul etmək ilə Anatoly Chubais və Yegor Gaidar ilə ziddiyyət təşkil etdi: getdikcə daha çox siyasi baxımdam avtoritar hökumət ilə azad bazar islahatlarını birləşdirmək.

## İstinadlar
*Verlag Beck, "Bismarya Napoleondan Almaniya, 1800-1866," Prinston Universiteti Mətbuatı (Pressi)
*Lucien Calvie, nationale-ni "Birləşdirin və liberte politique chez quelques liberaux allemands au des Ennlər 30 ilk dəfə çıxış edir və Naissance, Francoise Knopper-də və Hilbert Merlio-da (redaktə edilən) və təkamül du liberalisme allemand" politiques-ə "Fikir verir (Görür) və litteraires sur l'Allemagne, Mirail Mətbuatlar (Presslər) Universitaires du-su, Paris," 1835
*Alfred Wahl, Les politiques en Almaniyasını, Armand Colin-i məcbur edir
Mahmud Quluzadə

**Quluzadə Mahmud Məmməd oğlu** – dosent, Azərbaycan Kooperasiya Universitetinin rektoru (1992–1994-cü illər)

## Həyatı
Quluzadə Mahmud Məmməd oğlu 22 dekabr 1938-ci ildə Tovuz rayonunun Pələkli kəndində anadan olub.

1967-ci ildə ADU-nun "İqtisadiyyat" fakültəsini bitirib.

Həmin ildən 1992-ci ilədək Azərbaycan Xalq Təsərrüfatı İnstitunun dosenti işləyib.

1972-ci ildə namizədlik dissertasiyasının müdafiə edib.

Hal-hazırda Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin dosentidir.

1992–1994-cü illərdə Azərbaycan Kooperasiya Universitetinə rəhbərlik etmişdir.

## Xarici keçidlər
* http://aku.edu.az/pages/2e2af74a-4406-102f-b039-001871886098/anadan%20olub.html
Beynəlxalq Rəqs Günü

**Beynəlxalq Rəqs Günü**- Beynəlxalq Teatr İnstitutu (ITI) və UNESCO ortağı QHT Beynəlxalq Rəqs Komitəsi tərəfindən 1982-ci ildə tanıdılmışdır və hər il 29 apreldə qeyd edilir. Bu tarix, müasir baletin yaradıcısı Jan-Jorj Noverrin (1727–1810) ad günü xatirəsinə (ITI)ın Beynəlxalq Rəqs Komitəsi tərəfindən təyin olunmuşdur.. Hər il bununla bağlı təntənəli tədbirlər, konsertlər keçirilir.

Azərbaycan xalqınında özünəməxsus bir çox rəqsləri var. Onlara nümunə olaraq "Vağzalı", "Uzundərə", "Nəlbəki", "Ceyranı", "Cəngi", "Qaytağı", "Qazağı", "Xançobanı" rəqslərini göstərmək olar.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəqs Günü 
* Səda — Bu gün Beynəlxalq Rəqs Günüdür
Konstitusiya Partiyası (ABŞ)

**ABŞ Konstitusiya Partiyası** – 1991-ci ildə Hovard Fillips tərəfindən yaradılan siyasi partiyadır. Bu siyasi partiya 1999-cu ilə qədər ABŞ Vergi Ödəyicilərinin Partiyası adlanıb. Hal-hazırda partiyaya Cim Klaymer başçılıq edir.

Bu partiya siyasi baxışlarına görə sağ qüvvələrə daxildir və əsas ideoloji xüsusiyyətləri paleokonservatizm – ABŞ dövlətini yaradanların konservant yəni mühafizəkar idealarına, Konstitusiya qaydalarına və İncil-də olan dini prinsiplərə sadiq qalmaqdır. İqtisadi məsələlərdə bu partiyanın fikirləri respublikaçılar və libertian partiyasının fikirləri ilə səsləşir. Mühafizəkar və dini tipli partiya olaraq Konstitusiya Partiyası bəzi insan hüquqlarına qarşı çıxaraq onların məhdudlaşdırılmasını və ya tamamilə qüvvədən çıxarılmasının tərəfdarıdır.

Dini baxımdan olaraq partiya evtanaziya və aborta qarşıdır. Sözügedən hüquqların ya tamamilə ləğv edilməsi ya da ki, məhdudlaşdırılması üçün partiya ABŞ ictimaiyyətində təbliğat aparır. Bundan başqa partiya eyni cinsdən olan insanların nigahına qarşı çıxır. Miqrasiya məsələsində isə partiya leqal üsulların tərəfdarıdır və leqal olmayan üsullara qarşı sərt qərarların verilməsini istəyir. Partiyanın əsas istiqamətlərindən biri isə ABŞ konqresinin təhsil və səhiyyə sahələrinə qarışmasına əngəl qoymaqdır. Konstitusiya Partiyası bu addımla sözügedən sahələrdə sabitlik və inkişaf yaratmaq, konqresin bəzən düzgün hesablanmayan qərarlarından qorumaq istəyir. Partiyanın digər tələbi isə odlu silah gəzdirmək istəyənlərə çətinliklərin çıxartmadığı hüquqların verilməsidir. Konstitusiya partiyası iqtisadi əsasları möhkəmləndirmək üçün ABŞ-nin dünya iqtisadiyyatından izolyasiya olunmasını, beynəlxalq müqavilələrdən imtina edilməsini və ölkənin Şimali Amerika Azad Ticarət Zonası anlaşmasından (NAFTA), Ticarət Tarifləri üzrə əsas anlaşmadan (GATT) və Ümumdünya Ticarət Təşkilatından (WTO) çıxmasının tərəfdarıdır.

2008-ci ilin göstəricisinə əsasən partiyanın rəsmi üzvlərinin sayı 438 min nəfərdən çoxdur. Bu üzvlər əsasən Kaliforniya ştatının vətəndaşlarıdır.

## Prezident seçkilərində iştirak göstəricisi

## Mənbə
1. Ballot Access News (ingiliscə)
2. 2008-ci il ABŞ prezident seçkilərində "III partiyalar"ın icmalı (rusca)
Gəncəli Gənciyev

**Gənciyev Gəncəli Əziz oğlu** () – professor, Azərbaycan Kooperasiya Universitetinin rektoru (1994–1995-ci illər)

## Həyatı
Gənciyev Gəncəli Əziz oğlu 19 mart 1942-ci ildə Astara şəhərində anadan olub.

1965-ci ildə Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı Akademiyasını bitirib. 1994-cü ilədək Azərbaycan Elmlər Akademiyasının İqtisadiyyat İnstitutunda şöbə müdiri işləmişdir.

Çoxlu sayda doktorant və dissertantların elmi rəhbəri olmuş, 10-dan çox monoqrafiya, dərslik, dərs vəsaiti və proqramın müəllifidir.

1994–1995-ci illərdə Azərbaycan Kooperasiya Universitetinə rəhbərlik etmişdir.

Gəncəli Əziz oğlu Gənciyev 1942-ci il matın 19-da anadan olub. 1965-ci ildə Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı İnstitutunun İqtisadiyyat fakültəsini bitirib. 1968-ci ildə Azərbaycan Elmlər Akademiyasının İqtisadiyyat İnstitutunun aspiranturasının əyani şöbəsinə daxil olub. 1971-ci ildə akademik Əhməd Əkbər oğlu Mahmudovun rəhbərliyi altında namizədlik dissertasiyası müdafiə etmişdir. 1972-ci ildə EA-nın İqtisadiyyat İnstitutunda baş elmi işçi vəzifəsinə seçilib. 1978–1994-cü illərdə həmin institutda Elmi–texniki potensialın səmərəliliyi şöbəsinə müdir vəzifəsində işləmişdir. 1987-ci ildə Azərbaycan EA-nın Rəyasət heyətinin qərarə əsasında Moskva şəhərində keçmiş ittifaqın İqtisadiyyat İnstitutunda 2 il doktorant olmuşdur. 1998-ci il may ayında Elmi texniki potensialdan intensiv istifadə şəraitində kənd təsərrüfatı istehsalının səmərəliliyinin yüksəldilməsi mövzusunda doktorluq dissertasiyası müdafiə etmişdir. 1990-cı ildə 08.00.05-Xalq təssərüfatı səviyyəsi üzrə professor elmi adı almışdır. 1994–1995-ci illərdə Azərbaycan Kooperasiya Universitetinin rektoru vəzifəsində işləmişdir. Hazırda həmin universitetin Dünya iqtisadiyyatı kafedrasının müdiri vəzifəsində çalışır. O, 169 elmi məqalə və tezisin müəllifidir. Kooperasiya Universitetində işləyən illərdə Beynəlxalq iqtisadi münasibətlər və Transmillikorporasiyalar adlı 2 monoqrafiya, Dünya iqtisadiyyatı (səh.450), Beynəlxalq iqtisadi mühasibətlər (səh.396), ölkəşünaslığın əsasları (səh.350), dərsliklərin İxrac ehtiyatlarından istifadənin yaxşılaşdırılması istiqamətləri adlı dərs vəsaitinin müəllifidir. Bundan başqa Universitetdə işləyən zaman irihəcmli 4 kitabça və tədris vəsaiti hazırlamışdır. 18 ədəd tədris proqramının və metodiki göstərişin müəllifidir. Professor G. Ə. Gənciyevin rəhbərliyi altında 38 nəfər elmlər namizədi dissertasiya müdafiə etmişdir. Onlardan 8 nəfəri Kooperasiya Universitetində işlədiyi illərin payına düşür. Hazırda onun rəhbərliyi altında 6 nəfər aspirant və dissertant namizədlik dissertasiyası yerinə yetirirlər. O, BDU-da ixtisaslaşmış Elmi Şurasının üzvü idi.

Gənciyev Gəncəli Əziz oğlu 27 iyul 2022-ci ildə Bakı şəhərində 80 yaşında vəfat edib.

## İstinadlar
Kərim Allahverdiyev

**Kərim Rəhim oğlu Allahverdiyev** (d.) — fizika-riyaziyyat elmləri doktoru (1981), professor, Avropa Elmlər Akademiyasının (AEA) həqiqi üzvü.

## Həyatı
Kərim Allahverdiyev 1944-cü ildə Qərbi Azərbaycanda, İrəvan şəhərində anadan olub. 1967-ci ildə Rusiyada Moskva Energetika İnstitutunu bitirdikdən sonra AMEA Fizika İnstitutunda çalışan K. Allahverdiyev 1969–1972-ci illərdə aspiranturada oxumuş, 1972-ci ildə namizədlik, 1981-ci ildə isə doktorluq dissertasiyalarını müdafiə etmişdir. 1974–1975-ci illərdə Böyük Britaniya Oksford Universitetinin Clarendon laboratoriyasında çalışan alim 1992–1995-ci illərdə Ankarada Ortadoğu Texniki Universitetinin Fizika fakültəsində professor kimi fəaliyyət göstərmişdir. 1995-ci ildən etibarən TUBİTAK Mərmərə Araşdırma Mərkəzində şöbə müdiri, 2002-ci ildən AMEA Fizika İnstitutunun aparıcı elmi işçisidir.

Bütün bu illər ərzində alimin 40-dan artıq universitet və araşdırma mərkəzi ilə elmi əlaqələri mövcud olmuşdur. Bu qurumlar arasında Moskva Dövlət Universiteti (Rusiya), məşhur Oksford, Kembric, Şeffild, London, İmperial universitetləri (Böyük Britaniya), MPI FKF, Stuttqart, RWTH Aachen, Bochum, Bayreuth və Hamburg universitetləri (Almaniya), ABŞ Hava Qüvvələri Wright Patterson Laboratoriyası, Kolorado Əyalət Universiteti, Cincinnati Universiteti, Tsukuba Universiteti (Yaponiya) və Madrid Universitetini (İspaniya) və digər nüfuzlu universitetlər var.

11 ildən artıqdır ki, yarımkeçiricilər fizikası sahəsində çalışan alim bir sıra mühüm elmi nəticələr əldə etmişdir. Professor Allahverdiyev bir çox mükafat və nişanlara layiq görülmüş, nüfuzlu beynəlxalq elmi təşkilatların üzvü seçilmişdir. 1988-ci ildə alim Azərbaycan Dövlət mükafatı, 1989-cu ildə Aachen Texniki Universitetinin "Window-on-Science" mükafatı, 1987–1989-cu illərdə Avropa Aerokosmik tədqiqatları ofisi tərəfindən ziyarətçi professor olaraq Krallıq Cəmiyyəti mükafatına, əldə etdiyi nailiyyətlərinə görə SSRİ Elmlər Akademiyası tərəfindən ilin ən önəmli alimi Fəxri adına layiq görülmüşdür. Nyu-York Elmlər Akademiyası (1998), Azərbaycan Milli Yaradıcılıq Akademiyası (1988), A. M. Proxorov adına Rusiya Mühəndislik Akademiyasının və Türkiyənin "Fizika" jurnalının Redaksiya Heyətinin (2008) üzvüdür.

## Yayımlanmış əsərləri
Professor Kərim Allahverdiyev 320 elmi məqələnin, 1 kitabın, 2 monoqrafiyanın və 5 patentin müəllifidir. Onun rəhbərliyi altında 20-dən artıq elmlər namizədi hazırlanıb:

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*  Professor Kərim Allahverdiyev Avropa Elmlər Akademiyasının həqiqi üzvü seçilib