Nazim Axundov

**Nazim Axundov** (tam adı: *Nazim Fərrux oğlu Axundov*; d. 20 iyun 1924, Şuşa, Azərbaycan SSR, SSRİ - ö. 10 mart 1994, Bakı, Azərbaycan) — biblioqraf, ədəbiyyatşünas, 1953-cü ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, Filologiya elmlər doktoru (1967), professor (1970).

## Həyatı

Nazim Fərrux oğlu Axundov 1924-cü il iyun ayının 20-də Şuşa şəhərində müəllim və həkim ailəsində anadan olmuşdur. İbtidai təhsilini Tərtər rayonunun Qazax kəndində aldıqdan sonra 1937-ci ildə Bakı Pedaqoji Məktəbinin Filologiya fakültəsinə daxil olan N.Axundov 1940-cı ildə oranı bitirir. N.Axundov 1940-1944-cü illərdə kənd məktəblərində müəllimlik etməklə yanaşı Azərbaycan Dövlət Pedaqoji İnstitutunun qiyabi şöbəsində təhsilini davam etdirir. 1945-ci ildə isə həmin institutun Azərbaycan ədəbiyyatı tarixi ixtisası üzrə aspiranturasına daxil olur. 1948-ci ilin oktyabrında Azərbaycan Dövlət Universitetinin elmi şurasında N.Axundov "*Molla Nəsrəddin jurnalının nəşri tarixinə aid tədqiqlər*" mövzusunda dissertasiya müdafiə edərək filologiya elmlər namizədi adını alır. N.Axundov 1966-cı ildə "*Azərbaycan satira jurnalları*" mövzusunda doktorluq dissertasiyasını müdafiə edir. 1994-cü il martın 10-da Bakıda vəfat etmişdir.

## Fəaliyyəti

N.Axundov əmək fəaliyyətinə Tərtər rayonunun Azad Qaraqoyunlu və Qaynax kənd məktəblərində müəllim, dərs hissə müdiri və məktəb müdiri kimi başlamışdır. 1948-1950-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Pedaqoji İnstitutunun Dil və ədəbiyyat fakültəsinin dekanı vəzifəsində çalışmışdır. 1950-ci ilin mart ayından 1952-ci ilə qədər Quba Pedaqoji İnstitutunun direktoru, eyni zamanda Azərbaycan ədəbiyyatı kafedrasının müdiri, 1953-1956-cı illərdə isə H.Zərdabi adına Gəncə Pedaqoji İnstitutunun tədris-elmi işlər üzrə prorektoru, rektoru, kafedra müdiri olmuşdur. 1953-cü ildə Elmi-Tədqiqat Pedaqogika İnstitutunda baş elmi işçi, 1958-ci ildən isə Azərbaycan SSR Elmlər Akademiyası Mərkəzi Elmi Kitabxanasının direktoru vəzifəsində çalışmışdır. 1961-ci ilin iyunundan N.Axundov Nizami adına Ədəbiyyat və Dil İnstitutunun Dövri mətbuat və biblioqrafiya şöbəsinin müdiri işləmişdir. Xankəndi Dövlət Pedaqoji İnstitutunda Azərbaycan dili və ədəbiyyatı kafedrasının müdiri olmuş, 1971-ci ildən *XX əsr Azərbaycan ədəbiyyatı* şöbəsində baş elmi işçi vəzifəsində çalışmışdır. 1988-ci ildən vəfatınadək Azərbaycan Dövlət İnşaat Mühəndisləri İnstitutunun professoru vəzifəsində işləmişdir. 
 
N.Axundovun ilk mətbu əsəri - "Cəfər Cabbarlı" adlı kitabçası 1947-ci ildə çap olunmuşdur. "*Cəfər Cabbarlı*" (1947), "*Mirzə Fətəli Axundov*" (1948), "*Səməd Vurğun*" (1949), "*Mirzə Ələkbər Sabir*" (1958) və s. biblioqrafik kitabçalarını, "Ədəbiyyat" (8-ci siniflər üçün), "Ədəbiyyat müntəxabatı" (9-cu siniflər üçün) dərsliklərini və bir sıra metodik vəsaitləri, digər müəlliflərlə "*Azərbaycan sovet ədəbiyyatşünaslığı (1920-1965)*" adlı biblioqrafiya kitabını tərtib etmişdir. Eyni zamanda o, "Azərbaycan satira jurnalları (1906-1920)" adlı tədqiqatın müəllifidir. 1952-1956-cı illər Azərbaycan Yazıçılar Birliyi Gəncə filialının rəhbəri, 1958-1963-cü illər Sovet-Bolqar Cəmiyyəti Azərbaycan şöbəsinin üzvü və digər elmi və müdafiə şuralarının üzvü kimi fəaliyyət göstərmişdir. 1951-1954-cü illərdə Yerli Sovetlərə deputat olan N.Axundov 1953-1956-cı illərdə Azərbaycan KP Gəncə şəhər komitəsinə üzv seçilmişdir.   

### Əsərləri

* "*Molla Nəsrəddin*" jurnalının nəşri tarixi (1959);
**Azərbaycanda dövri mətbuat* (1832-1920) (1965);
**Azərbaycan satira jurnalları* (1906-1920) (1968);
* Azərbaycan mətbuatının ilki ("*Əkinçi*" - 100) (1976);
**Azərbaycan sovet ədəbiyyatşünaslığı 60 ildə* (1977);
**Sənədlərin dili ilə* (1980);
**Üzeyir Hacıbəyov* (1986);
**Azərbaycan dövri mətbuatı* (biblioqrafiya) (1987);
**Azərbaycan sovet ədəbiyyatı xaricdə* (1987);
* "*Hümmət*" qəzetinin izahlı biblioqrafiyası (1987);
**Qarabağnamələr* (1991)

## Xarici keçidlər

* Unudulmayanlar, filologiya elmləri doktoru, professor Nazim Axundov haqqında

## Mənbə

* Teymur Əhmədov. Azərbaycan yazıçıları (XX-XXI yüzillikdə) ensiklopedik məlumat kitabı. Bakı: "Nurlar", 2011.

## İstinadlar