Siyasi coğrafiya

**Siyasi coğrafiya** — coğrafi amillərin siyasi orqanların və təşkilatların qəbul etdiyi qərarlara təsirini, siyasi qərarların həyata keçirilməsinin coğrafi mühitə və nəticədə yaranan coğrafi hadisələrə təsirini araşdıran insan coğrafiyasının alt fənnidir. Siyasi coğrafiya, coğrafiyanın əsas iş prinsiplərinə (bölgü, əlaqə və səbəb-nəticə) görə dövlətlə yer arasındakı münasibətləri tədqiq edir. Alman alimi Fridrix Ratsel (1844–1904) "Siyasi coğrafiya" kitabı ilə siyasi coğrafiyanın banisi hesab olunur, o, bu kitabında insanın dünyaya yayılmasının təbii şəraitə əsaslandığını iddia etmişdir.

Bir ölkədə, bütün dünyada və ya dünyanın bir hissəsində, təbii, bəşəri və iqtisadi hadisələrin paylanması, bunlar arasındakı əlaqələr ilə səbəblər və nəticələri araşdıraraq, dövlət işlərində töhfələr verir. Qütb bölgələrinin və ekvatorial Afrikada dövlət quruluşlarının zəifliyi və orta genişliklərdə güclü və köklü dövlətlərin qurulması coğrafiyanın siyasətə təsirinin nümunələridir.

Geosiyasət və geostrategiya, siyasi coğrafiyada tərif və maraq baxımından oxşar olan, lakin sinonim olmayan iki anlayışdır. Geostrategiya, məlumat baxımından siyasi və hərbi planlaşdırmanı dəstəkləyən, əlaqələndirən və ya təsir edən coğrafi amillər tərəfindən idarə olunan bir növ xarici siyasət növü olan geosiyasətin alt şöbəsidir. Geosiyasət siyasi coğrafiyadan qaynaqlanan bir elm sahəsidir. Bu elm, siyasi coğrafiyanın dövlətlərə verdiyi üstünlük və çatışmazlıqları araşdırır.

## İstinadlar

## Ədəbiyyat siyahısı
* Bakis H (1987) *Géopolitique de l'information* Presses Universitaires de France, Paris
* Harvey D  (1996) *Justice, nature and the geography of difference*  Oxford: Blackwell 
* Johnston RJ (1979) *Political, electoral and spatial systems*  Oxford: Clarendon Press 
* Painter J (1995) *Politics, geography and 'political geography': a critical perspective*  London: Arnold 
* Pepper D (1996) *Modern environmentalism*  London: Routledge 
* Ratzel F (1897) *Politische Geographie*, Munich, Oldenbourg 
* Sack RD (1986) *Human territoriality: its theory and history*  Cambridge: Cambridge University Press 
* *Бусыгина И. М.* Политическая география. Формирование политической карты мира. — : Аспект Пресс, 2010.
* *Голубчик Марк Михайлович* Политическая география мира. — Смоленск: Изд-во Смолен. ун-та, 1998. — 312 с. — ISBN 5-88984-071-1.
* *Колосов В. А.* Политическая география: проблемы и методы. — М., 1988.
* *Колосов В. А.*, Мироненко Н. С. Геополитика и политическая география. — М.: Аспект Пресс, 2001.
* 
* *Окунев Игорь Юрьевич* Политическая география. — М.: Аспект Пресс, 2019. — 512 с. — ISBN 978-5-7567-1024-3.
* *Ратцель Ф.* Политическая география. — Т. 1. — М., 1997.
* *Туровский Р. Ф.* Политическая география. — М.-Смоленск., 1999.

## Əlavə ədəbiyyat siyahısı

* Agnew J (1997) *Political geography: a reader*  London: Arnold 
* Bakis H (1995) ‘Communication and Political Geography in a Changing World’ *Revue Internationale de Science Politique* 16 (3) pp219–311 - http://ips.sagepub.com/content/16/3.toc
* Buleon P (1992) 'The state of political geography in France in the 1970s and 1980s' *Progress in Human Geography* 16 (1) pp24–40
* Claval P (1978) *Espace et pouvoir*, Paris, Presses Universitaires de France 
* Cox KR, Low M & Robinson J (2008) *Handbook of Political Geography* London: Sage 
* Okunev I (2021) *Political geography*  Brussels: Peter Lang 
* Sanguin A-L & Prevelakis G (1996), 'Jean Gottmann (1915-1994), un pionnier de la géographie politique', *Annales de Géographie*, 105, 587. pp73–78
* Short JR (1993) *An introduction to political geography - 2nd edn.*  London: Routledge 
* Spykman NJ (1944) *The Geography of the Peace* New York: Harcourt, Brace and Co.
* Sutton I (1991) 'The Political Geography of Indian Country' *American Indian Culture and Research Journal* 15(2) pp1–169.
* Taylor PJ & Flint C (2007) *Political geography: world-economy, nation-state and locality*  Harlow: Pearson Education Lim. 

## Xarici keçidlər

*
* Podkast «Siyasi coğrafiya»
* Seçki coğrafiyası 
* Coursera-da siyasi coğrafiya kursu