Silent Hill (videooyun)

***Silent Hill*** — Yaponiyanın "*Team Silent*" oyun istehsalçısı tərəfindən hazırlanmış və "*[[Konami]]*" şirkəti tərəfindən 1999-cu ildə satışa çıxarılmış survival horror janrında olan videooyun. Bu, "*Silent Hill*" adlı videooyunlar silsiləsinin ilkin nümunəsi olaraq təsnif edilir və 1999-cu ilin fevral ayından avqust ayınadək olan müddət ərzində yalnız "PlayStation" platforması üzrə kommersiya dövriyyəsinə buraxılmışdır.

Layihənin dizayn mütəxəssisləri tərəfindən duman və qaranlıq effektlərinin tətbiqi vasitəsilə avadanlıq məhdudiyyətləri aradan qaldırılmış və nəticə etibarilə vizual-qrafik göstəricilər baxımından daha yüksək istifadəçi təcrübəsi əldə edilmişdir. Məhsulun texniki xüsusiyyətlərinə əsasən, "*Silent Hill*" üçüncü şəxs perspektivli müşahidə sisteminə malikdir ki, bu da oyun kamerasının əsas personajın arxa mövqeyində yerləşdirilməsi və personajın hərəkətlərinin, eləcə də ətraf mühitin məhz bu bucaq altında əks etdirilməsi ilə səciyyələnir. Xüsusilə qeyd edilməlidir ki, sağ qalma qorxu janrının ilkin nümunələrində əsas personajlar, bir qayda olaraq, xüsusi döyüş hazırlığı keçmiş döyüşçü qismində təqdim edilirdisə, "*Silent Hill*" oyununda oyunçu personaj "*everyman*" konsepsiyası əsasında tərtib edilmişdir. Bu o deməkdir ki, oyunçu personaj heç bir fövqəladə qabiliyyətə malik olmayan, adi vətəndaş statusunda çıxış edir.

"*Silent Hill*"də istifadəçilər tərəfindən Harri Meyson adlı şəxsin idarə edilməsi nəzərdə tutulur. Adı çəkilən şəxs övladlığa götürdüyü azyaşlı qızının naməlum şəraitdə yoxa çıxması ilə əlaqədar araşdırmaların aparılması məqsədilə dəhşətli məskun məntəqəyə ezam olunur. Müvafiq məskun məntəqədə zülmət şəraitində axtarış-araşdırma tədbirləri həyata keçirən H. Meyson ilahi qüvvələrin dirçəldilməsi məqsədilə fəaliyyət göstərən dini təriqat nümayəndələri ilə təmas qurur. Qeyd olunan şəxs övladlığa götürdüyü azyaşlının mənşəyi barədə sarsıdıcı məlumatlar əldə edir və onu adı çəkilən təriqatın təsir dairəsindən xilas etmək məqsədilə qəsəbənin qaranlıq ərazilərinə daxil olmağa məcbur olur.

Məhsulun istehsalından sonra mütəxəssislər tərəfindən müsbət rəy bildirilmiş və eyni zamanda kommersiya baxımından rentabelli olmuşdur. "*Silent Hill*" oyunu bu günədək ərsəyə gətirilmiş dəhşət janrında olan interaktiv əyləncə məhsulları arasında ən yüksək qiymətləndirilənlərdən biri olaraq ictimaiyyətin yaddaşında həkk olunmuşdur.

## Gameplay

Müvafiq olaraq, oyun iştirakçılarının əsas funksional vəzifəsi məlum "*Silent Hill*" yaşayış məntəqəsində naməlum şəraitdə itkin düşmüş azyaşlı qızını axtaran vətəndaş Harri Meysonun idarə edilməsindən ibarətdir. İştirakçılar tərəfindən təhlükəli obyektlərlə mübarizənin aparılması, adı çəkilən yaşayış məntəqəsinin təhlükə ehtiva edən ərazilərinin tədqiqi və müvafiq tapşırıqların icrası tələb olunur. Videooyun üçüncü şəxs perspektivində tərtib edilmiş olub, əvvəlcədən müəyyənləşdirilmiş epizodlarda kamera qurğusunun mövqeyinin dəyişdirilməsi nəzərdə tutulmuşdur. Qeyd etmək lazımdır ki, əvvəlki dövrlərdə istehsal edilmiş analoji videooyunlarda kamera bucaqlarının mütəmadi dəyişdirilməsi və istifadəçilərə müxtəlif perspektivlərin təqdim edilməsi həyata keçirilirdi. Lakin təqdim olunan videooyunda bu xüsusiyyətlərin tətbiqi nəzərdə tutulmamışdır. Kamera qurğusu stasionar vəziyyətdə saxlanılmaqla ətraf mühitin stabil müşahidəsini təmin edir. Xüsusilə qeyd edilməlidir ki, videooyunda istifadəçinin sağlamlıq göstəriciləri, döyüş sursatı və digər müvafiq məlumatların əks olunduğu başlıq interfeysi (HUD) mövcud deyildir. İstifadəçilər Harri adlı şəxsin sağlamlıq vəziyyətinin monitorinqi məqsədilə videooyunu müvəqqəti dayandırılması və əsas menyuya müraciət edilməsi prosedurunu həyata keçirməlidirlər. Əlavə olaraq, videooyunun "DualShock" idarəetmə qurğusu vasitəsilə istifadəsi zamanı iştirakçılar tərəfindən Harri adlı şəxsin sağlamlıq vəziyyətinin qeyri-qənaətbəxş olduğunu işarə edən ürək döyüntülərinin vibrasiya siqnallarının qəbul edilməsi mümkündür. 

Adı çəkilən şəxs Harri müxtəlif ərazi vahidlərində qeyri-adi məxluqatlarla təmas hallarına məruz qalır. Özünümüdafiə məqsədilə o, iki kateqoriyaya aid müdafiə vasitələrindən - yaxın məsafə döyüş ləvazimatı və atəşli silahlardan istifadəni həyata keçirir. Yaxın məsafə döyüş ləvazimatı müvafiq məxluqatlarla bilavasitə təmas zamanı tətbiq edilir, atəşli silahlar isə təhlükəsiz məsafədən hədəfin zərərsizləşdirilməsini təmin edir. Adi vətəndaş statusuna malik olan Harri, əleyhdarların çoxsaylı təcavüzkar əməllərinə qarşı kifayət qədər müqavimət potensialına malik deyildir. Bundan əlavə, sürətli yerdəyişmə zamanı fiziki yorğunluq və tənəffüs çatışmazlığı müşahidə olunur. Atəşli silahlardan peşəkar səviyyədə istifadə vərdişlərinə yiyələnməməsi səbəbindən, əksər hallarda hədəfə dəqiq atəş açma imkanları məhdudlaşır ki, bu da iştirakçılar üçün əlavə çətinliklər yaradır. Harri tərəfindən fəaliyyətin ilkin mərhələsində əldə edilmiş radio-kommunikasiya cihazı yaxın ərazidə təhlükəli məxluqatların mövcudluğu barədə məlumatlandırma funksiyasını yerinə yetirir. 

Müvafiq şəxs tərəfindən yaşayış məntəqəsinin bütün ərazilərini əks etdirən kartoqrafik materiallara çıxış və onların toplanması həyata keçirilə bilər. Kartoqrafik materialların əldə edilməsi müvafiq menyu vasitəsilə təmin edilmişdir. Lakin qeyd edilməlidir ki, həmin materiallara baxış yalnız kifayət qədər işıqlandırma şəraiti mövcud olduqda mümkündür. Xüsusi qeyd edilməlidir ki, duman və qaranlıq şəraitinin eyni zamanda mövcudluğu, xüsusilə də "Digər aləm" adlanan (ingilis dilində: *Otherworld*) məkanda görüntü keyfiyyətinin əhəmiyyətli dərəcədə aşağı düşməsinə səbəb olur. Müvafiq oyunçu personaj fəaliyyətə başlayarkən kiçik həcmli işıqlandırma cihazı (fənər) ilə təmin edilir. Lakin həmin cihazın işıqlandırma radiusu bir neçə metr məsafə ilə məhdudlaşır. Müvafiq iştirakçıların "*Silent Hill*" yaşayış məntəqəsində hərəkətini təmin etmək məqsədilə açar mexanizmlərinin axtarışı və müəyyən edilmiş tapşırıqların həlli tələb olunur.

## Məzmun
Harri Meyson və övladlığa götürdüyü Şeril adlı qız "Silent Hill" yaşayış məntəqəsinə istirahət məqsədilə səfər edirlər. Məntəqəyə yaxınlaşarkən yolda qəfil peyda olan gənc qadını vurmamaq üçün Harri nəqliyyat vasitəsini kəskin şəkildə yönləndirməyə məcbur olur. Nəticədə baş verən yol-nəqliyyat hadisəsi zamanı o, huşunu itirir. Özünə gəldikdə qızının yanında olmadığını müşahidə edən Harri dərhal axtarış tədbirlərinə başlayır.

Yaşayış məntəqəsinin duman pərdəsi ilə örtülü olması, ərazinin tamamilə tərk edilməsi və qeyri-adi meteoroloji şərait - qar yağıntısı Harrinin diqqətini cəlb edir. Məntəqənin küçələrində müşahidələr aparan zaman o, yenidən huşunu itirir və ayıldıqda kölgələrdə gizlənmiş naməlum varlıqlarla qarşılaşır.

Ərazini tədqiq edərkən Harri yaxınlıqdakı şəhərdən baş vermiş qeyri-adi hadisələri araşdırmaq məqsədilə gəlmiş hüquq-mühafizə orqanları əməkdaşı Sibil Bennett ilə tanış olur. Daha sonra dini təriqət mənsubu Daliya ona məntəqəni əhatə edən zülməti dəf etmə xüsusiyyətinə malik olduğu iddia edilən "Flauros" adlı əşyanı təqdim edir.

Yerli səhiyyə müəssisəsinə daxil olan zaman Harri baş həkim Maykl Kaufman ilə qarşılaşır. Həkim Kaufman yaşayış məntəqəsində müşahidə olunan kəskin dəyişikliklərdən təəccübləndiyini bildirir. Bu əsnada hadisələrdən sarsılmış vəziyyətdə olan tibb bacısı Liza Qarlendin palatalardan birində gizləndiyini aşkar edən Harri onunla təmas qurur. 

Hadisənin davamında Harri Kaufmanı dəhşətli məxluqun caynağından xilas etməyə müvəffəq olur. Sonrakı təhqiqat prosesində o, Kaufmanın şəhərdəki qanunsuz narkotik vasitələrin dövriyyəsində iştirakını təsdiq edən danılmaz dəlillər əldə edir. Bundan əlavə, Harri təsadüf nəticəsində onun şəxsi əşyaları arasında gizlədilmiş aqlaofot məhlulu olan şüşə qab aşkarlayır. Məlum olur ki, bu sirli maye cinlərin qovulması üçün istifadə edilən vasitədir. Harri araşdırmalarını davam etdirdikcə aydınlaşdırır ki, naməlum şər qüvvə yaşayış məntəqəsini dəhşətli məkana çevirib və əhalinin yoxa çıxmasına səbəb olub. 

Daliya Harridən qəsəbəni bu günkü vəziyyətə gətirən qızın - iblisləşmiş varlığın qarşısını alması tələb edir. Harriyə bildirilir ki, əks təqdirdə Şerilin həyatı sona çatacaq. Harri axtarışları əsnasında şər qüvvələrin əsirinə çevrilmiş Sibillə rastlaşır. İştirakçıların Sibili bu əsarətdən qurtarmaq imkanı var. Harri qızla növbəti qarşılaşmasında Flauros işə düçür və onun telekinetik qabiliyyətlərini əlindən alır. Bu anda Daliya meydana çıxaraq Harriyə həmin qızın öz qızı Alessiya olduğunu bildirir. 

Harri tibb müəssisəsində gözlərini açarkən tibb bacısı Lizanı başının üstündə görür. Liza zirzəmidə keçirdiyi qəribə hisslərdən söz açaraq, özünün də onlardan biri olduğunu etiraf edir. Ümidsiz vəziyyətə düşən Liza Harridən kömək diləyir. Harri onu itələyəndə üzündən qan axmağa başlayan Lizanı qorxu içində tərk edir. Gündəlik yazılarından məlum olur ki, Liza məxfi şəkildə xəstəxanada Alessaya baxırmış. Alessanın sağalmayan yaraları onu dəhşətə gətirirdi. Kaufmanın təyin etdiyi narkotik maddələr isə xəstənin durumunu daha da ağırlaşdırmışdı.

Daliyanı axtararkən Harri həm Alessanın məğlub ruhuna rast gəlir, həm də onun yanmış cəsədini aşkarlayır. Qəzəb və kədər içində boğulan Harri qızı Şerilin yerini soruşur. Alessa ona anası Daliyanın yeddi il əvvəl təriqətlə birlikdə keçirdiyi mərasimdən danışır. Bu ayində Alessadan şər tanrılarını dünyaya gətirmək üçün istifadə etmişdilər. Alessanın yandırılmadan sağ qalması möcüzə idi. Daşıyıcı olması ona ölməzlik vermiş, onu əcəldən qorumuşdu. Mərasim zamanı gənc qızın güclü müqaviməti və zehni möhkəmliyi gözlənilməz nəticələr doğurur. Ruhu ikiyə bölünərək təriqətin tanrısının doğuluşuna əngəl olur. Alessanın ruhunun yarısı sonralar Harri və xanımının övladlığa götürdüyü körpə Şerilə keçir. Alessa yanıqlarına görə xəstəxanaya yerləşdirilir. Anası Daliya isə Şerilin ruhunu qaytarmaq üçün sehr edir. Şerilin qayıtdığını duyan Alessa qəsəbəyə tanrının doğulmasına mane olmaq üçün simvollar qoyur, lakin planı baş tutmur və ruhun iki parçası yenidən birləşir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

*