open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Homo Sovieticus

thumb|Главполитпросвет № 331
**Homo Sovieticus** ( – insan, *Sovieticus* – sovet; *sovet insanı*) — Şərq blokunun formalaşdırdığı zehniyyəti daşıyan insanları təsvir etmək üçün Rusiya yazıçısı Aleksandr Zinovyev tərəfindən irəli sürülmüş termin. Termin, Zinovyevin "Homo Sovieticus" adlı kitab yazmasından sonra məşhurlaşmışdır. Əsərə görə bu tip insanlar 1917-ci il oktyabr inqilabı ilə birlikdə SSRİ cəmiyyətində yaranmış yeni insan "tipi"dir. Bundan əlavə "Yeni Sovet insanı" olaraq da bilinir.

## Həmçinin bax

* SSRİ

## İstinadlar
Meyer de Xan

**Meyer İsak de Xan** () — niderlandlı rəssam.

Zəngin yəhudi sahibkar ailədə anadan olmuşdur. Şagirdləri arasında İosif Yakob İsaakson, Luis Xarts və Barux Lopes Leo de Laquna kimi məşhur rəssamlar var.

Teo Van Qoq Meyeri qardaşı Vinsent ilə tanış etdikdən sonra onlar məktublaşmışdılar. Bretan şəhərində 1890–1891-ci illərdə de Xan və Qogenin yerləşdiyi dənizkənarı otel və kafenin "Buvette de la plage" sahibi olan Mari Henri ilə əlaqə qurdu. Onlar yalnız 1920-ci illərdə çap edilmiş impressionizm freskaları ilə kafeninin divarlarını çəkdi.

2010-cu ildə Orse muzeyində de Xan rəsm əsərlərinin sərgisi təşkil edildi.

## Əsərləri

MeijerDeHaan-MoeilijkeVraag.jpg|Çətin sual, 1880
MeijerDeHaan-JoodseVrouw.jpg|Gənc yəhudi qızı, 1886
Meyer-de-haans-autoportrait-circa-1889--91.jpg|Avtoportret, 1889-1891
Meyer de Haan Nature morte avec profil de Mimi.jpg|Natürmort. Mimi, 1889-1890
Meyer_de_Haan,_Marie_Henry_allaitant_son_enfant..jpg|Analıq, 1890
Paul Gauguin 092.jpg| Pol Qogen. Meyer de Xan portreti. Nirvana, 1890


## Həmçinin bax
* Pont-Aven məktəbi

## İstinadlar
Qəsrik (Silvanə)

**Qəsrik** () — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Urmiya şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.

## Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 238 nəfər yaşayır (40 ailə).

## İstinadlar
Verxel

**Verxel** () — İspaniyada yerləşən bələdiyyə. Bələdiyyə Marina-Alta ərazisinin 8,16&nbsp;km² hissəsini əhatə edir.

2010-cu ildə hesablamalara görə əhali 4858 nəfərə çatmışdır.

## Qalereya

Segaria.JPG|Seqariya dağı
El verger fabrica de sabo.JPG|Verxel mədəniyyət mərkəzi
El verger riuada.JPG|
Torre i esglesia el verger.JPG|
Torre cremadella el verger.jpg|

## Həmçinin bax
* Marina-Alta
* Denia
* Xavea
## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi səhifə
* Ayuntamiento de Vergel
* Índice de estadística municipal de Vergel
* Datos y cifras de los municipios de la provincia de Alicante
* Vergel en el Registro de Entidades Locales de la Generalidad Valenciana
* Foro de libre discusión de El Verger
* Safari Park Vergel en la Agencia de Turismo de la Comunidad Valenciana
* Federación Valenciana de Municipios y Provincias - Guía Turística
* Página de los moros y cristianos de Vergel
Qaylardiya

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi. 

XVIII əsrdə mesenat Qaylara de Bondaruanın şərəfinə adlandırılmışdır. Qılçıqlı qaylardiya (G.aristata Pursh) 75 sm hündürlüyə çatan, sıx, sallaq-gövdəli çoxillik bitkidir. Çiçəkləri iri (diametri 10 sm-ə qədər) səbətlərdən ibarətdir. Dilcikli çiçəkləri qırmızı-şabalıdı, qonur ya da sarıdır. Boruşəkilli çiçəkləri isə al-qırmızı, bəzən sarıdır. Bitkinin vətəni Cənubi Kanada və ABŞ-nin mərkəzi rayonlarıdır. Bu növdən 1812-ci ildən gülçülükdə istifadə olunmağa başlamışdır. Bitkinin bir neçə mədəni forması məlumdur. Onlardan hibrid qaylardiya (G. hybrida) və alçaqboylu forma (G.pulchella, compacta) xüsusilə geniş yayılmışdır. Qaylardiyanı köklə və gövdənin yaşıl qələmləri ilə çoxaltmaq olar. Payızda qaylardiya əkilmiş sahələrə torf vermək lazımdır. Qaylardiyadan dəstə bağlamaq olar.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Radio Tashkent International

**Daşkənd beynəlxalq radiosu** (), həmçinin () və ya *Radio Taşkent* (; ) kimi tanınan radiostansiya 1947-ci ildə, əsasən, xarici dinləyicilər üçün yayımlanırdı. 31 mart 2006-cı ildə radiostansiyanın yayımı dayandırıldı. Bağlandığı dövrə qədər SSRİ-də, Asiyada və Mərkəzi Asiyada ən böyük beynəlxalq radiostansiyalardan biri idi.

"Daşkənd beynəlxalq radiosu" 1947-ci ildən xarici auditoriyaya 70 dildə yayımlanan "Moskva radiosu"nun əlavəsi olaraq efirə buraxılıb. Daşkənd SSRİ-də ( Moskva, Leninqrad və Kiyevdən sonra) sayca dördüncü böyük şəhər, Sovet Orta Asiyasında və SSRİ-nin bütün Asiya hissəsində isə ən böyük şəhər hesab olunurdu. "Daşkənd radiosu" Asiya bölgələrinə xidmət etdiyi üçün, əsasən, burada danışılan dillərdə yayımlanırdı. 1975-ci ildən radiostansiya gündə 7 saat olmaqla 7 dildə: İngilis, ərəb ( Yaxın Şərq və Ərəbistan yarımadasında ərəbdilli), fars (İran və Əfqanıstanda farsdilli), uyğur ( Çində uyğurdilli), urdu (Pakistanda urdudilli), hindi (Hindistanda hinddilli) və özbək (Əfqanıstan, Pakistan və Çində yaşıyan özbəkdilli insanlar üçün) dillərində yayımlanırdı. Radiostansiya heç vaxt rus dilində yayımlanmayıb.

1991-ci ildə SSRİ-nin dağılması ilə "Daşkənd beynəlxalq radio"su Özbəkistandan qeyri-aslı vəziyyətə düşərək əsas, müstəqil və beynəlxalq radioyayım şəbəkəsinə çevrildi. Radiostansiyanın yayım vaxtı ilə yanaşı, yayım dillərinin sayı da artırılmışdı. Son illərdə "Daşkənd radiosu" qısa dalğalarda sutkada 15 saat olmaqla 11 dildə yayımlanırdı: İngilis, ərəb, dəri, çin dili, alman, fars, puştu, türk, uyğur, urdu və hind dillərində. 2003-cü ildə radiostansiyanın 3 dildə (ingilis, rus və özbək) fəaliyyət göstərən saytı yaradıldı. Daha sonra radiostansiyanı bağlanmasına qərar verildi və yayım 31 mart 2006-cı ildə dayandırıldı.

## İstinadlar
Best

* Best (Urmiya) — İranda kənd.
* Best Buy — ABŞ-də yerləşən beynəlxalq elektronik pərakəndə satış həyata keçirən şirkət. 
* Best Of '98 (albom) — 
* The Best (mahnı) —

;Şəxslər
* Corc Best — Şiamli İrlandiya futbolçusu.
* Pit Best — İngilis musiqiçi.
Mayumba Milli Parkı

**Mayumba Milli Parkı** () — Qabonun cənub-qərbində yerləşən milli park. Mayumba ilə Konqo Respublikasının sərhədləri arasında ölkənin cənubunda çimərlik, qum, savanna və meşəlik sahələrindən ibarətdir.

## Həmçinin bax
* Qabon

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*Virtual Tour of the National Parks
* Official Mayumba National Park Website- English and French 
* Wildlife Conservation Society
Heltay Qaşpar

**Heltay Qaşpar** (əsl adı:**Kaspar Helth**; ; ) — Yazıçı və rəssam. Ana dilinin alman dili olmasına baxmayaraq macar dilində bir sıra kitablar nəşr etdirmişdir.

## Fəaliyyəti
Vittenberq Universitetində təhsil almışdır və ilk nəşr evini Kolojvarda (hal-hazırda Rumıniyanın Kluj-Napoka şəhəri) açmışdır. O, həmçinin ictimai hamam, kağız fabriki və şəhərdə ilk pivə zavodunun sahibi idi. Eyni zamanda rahib, tərcüməçi, naşir, yazıçı və iş adamı idi. Kolojvarın ilk dini islahatçısı sayılır. Macarıstanın Unitarian islahatının ən önəmli şəxslərindən biridir. Bir qrup alimlə birgə Əhdi-Cədidi macar dilinə tərcümə etmişdir. Onun əsərləri Macarıstanda dünyəvi ədəbiyyatın ilk qaynaqlarından hesab olunur.

## Bonfininin əsərini tərcümə etməsi
Heltay Qaşparın ən önəmli işi Antonio Bonfinin Rerum Hungaricum Decades əsərini tərcümə eləməsi və yenidən işləyib hazırlamasıdır.

## Həmçinin bax
* Antonio Bonfini

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Old Hungarian Corpus.
Radio Saxalin

**Radio Saxalin** — İlk Saxalin radiosu olub "Saxalin" Dövlət Televiziya və Radio Yayımları Şirkətinə aiddir.

## Tarixi
1946-cı ildə sınaq yayımına başladı.1960-cı ildə Yuzhno-Saxal telekanalının açılışı başladı. 1989-cu ildə video istehsalında videonun tətbiqi başladı.
1992-ci ildə Televiziya və Radio Yayımları Komitəsi Sakhalin Dövlət Teleradio Şirkətinə dəyişdirildi. 2004-cü ildə Ümumrusiya Dövlət Televiziya və Radio Yayım Şirkətinin filialına çevrildi.

## Yayım vaxtları
Həftəiçi "Rusiya" telekanalında:
11:25
14:25
17:00 (Cümə günü isisna olaraq)
20:45

Həftəsonları

Şənbə günləri — 8:40 ; 11:20 ;
Bazar günləri — 8:40 (həftənin hadisələri)

## İstinadlar
Kiron Vilyamson

**Kieron Uilyamson ''()**'' Gənc rəssam. Dahi rəssamlıq qabiliyyəti sayəsində, “balaca Mone” adlandırılır və Ginnesin Rekordlar Kitabına düşüb. 2009-cu ildə gənc rəssamın əsərlərindən ibarət ilk sərgi təşkil edilib və cəmi 25 dəqiqə ərzində 23 şəkil satılıb. Son beş ildə tablolarının satışından 2,3 milyon dollar qazanıb.
## Bioqrafiya
2002-ci il İngiltərədə, şərqi Norfolk qraflığında anadan olub. Kieron beş yaşında ailəsi ilə birgə cənub-qərbi İngiltərəyə səyahət edib, Kornuoll qraflığına baş çəkib və artıq bir ildən sonra o, dahi rəssamlıq qabiliyyəti sayəsində Ginnesin Rekordlar Kitabına düşüb. 2009-cu ildə gənc impressionistin əsərlərindən ibarət ilk sərgi təşkil edilib və cəmi 25 dəqiqə ərzində 23 şəkil satılıb. Dolayısıyla, Kieron ilk 35 min dollarını qazanıb. Bir ildən sonra artıq 33 işin satıldığı ikinci sərgi baş tutub. Və bu dəfə gənc rəssam 200 min dollar varlanıb.
Kieron Uilyamsonun məşhurluğu, müvafiq şəkildə gəlirinin miqdarı artıb – növbəti sərgi artıq ona 600 min dollar gətirib. Onun tablolarını müxtəlif ölkələrdən, xüsusilə Yaponiya, Şimali Amerika və Avropa ölkələrindən pərəstişkarları əldə edib. Tanınmış kolleksiyaçılar öz kolleksiyalarını gənc rəssamın işləri ilə zənginləşdirib və bunu etməyə davam edirlər. Son beş ildə Kieron Uilyamson öz tablolarının satışından 2,3 milyon dollar qazanıb. Dolayısıyla, 11 yaşda o, milyonçu olub. Rəssam, futbol ulduzu olmağı arzulayır və tez-tez dostları ilə bu oyunu oynayır.
## Kieron Williamson Limited
Hazırda gənc rəssam “Kieron Williamson Limited” şirkətinin sahibidir. Yaşı az olduğu üçün gənc rəssam hələlik şirkəti idarə etmək iqtidarında deyil, ona görə valideynləri ona bu işdə kömək edir. Gənc rəssam, bir həftə ərzində bir neçə şəkil yaradır və bu tablolar impressionist bilicilər tərəfindən əsl şedevr kimi qiymətləndirilir. Kieron nə qədər şəkil çəkirsə çəksin, alıcı tələbatını təmin edə bilmir. İnsanlar Uilyamsonun hələ çəkmədiyi şəkilləri almaq üçün növbəyə durur. Rəssamın özünün də dediyi kimi, növbədə duran alıcıların sayı 500-3000 arası dəyişir. Tablolar  kifayət qədər böyük qiymətə (3500-30000 dollar) satılır.
## İstinadlar
Arslanşah

**Arslanşah** — ad.

* Arslanşah (Kirman)
* Arslanşah Qəznəvi
* II Arslanşah
* Arslan şah (İraq)
GTL

**GTL texnologiya** (ing. Gaz-To-Liquid, qazdan - maye) – təbii qazdan yüksək keyfiyyətli, kükürdsüz karbohidrogen məhsullarının alınması prosesidir.
## Yaranma tarixi
GTL texnologiyasının təməli alman kimyaçıları Frans Fişer və Hans Tropş tərəfindən qoyulmuşdur. Onların kömürün tədqiqi üzrə “Adi təzyiq altında neft karbohidrogenlərin birbaşa sintezi haqqında” adlı işi 1926-cı ildə işıq üzü gordü. Sonralar bu proses Fişer-Tropş prosesi adlandırıldı. Alman alimləri yanacaq mənbəyi olan  maye karbohidrogenləri - daş kömürünü qızdırılmaqla, su buxarının keçirilməsi ilə almışlar. Beləliklə , GTL texnologiyası yaradıldı, yəni təbii qazın yüksək keyfiyyətli kükürdsüz karbohidrogen məhsullarına çevrilməsi prosesi. Bu proses üç mərhələdən ibarətdir:
* Təbii qazın kükürddən təmizlənməsi (oksigenin karbonla birləşməsi yolu ilə) nəticəsində sintez –qazın (H2+CO)istehsalı .
* Sintez-qazın sintetik xammal neftinə çevrilməsi.
* Sintetik motor yanacaqlarının və başqa məhsulların təmizlənməsi.
Shell firması bu texnologiyaya 1973-cü ildə qayıtdı. Bir neçə onillik lazım oldu ki, GTL texnologiyası yenidən təkmilləşdirilsin və işə salınsın. Bu sahədə Şhell firmasının kimyaçıları 3500 –dən çox patentə sahib oldular.
2012-ci ildə Qətərdə Shell firması 20 mlrd. dollarlıq sərmaye qoyaraq təbii qazdan sintetik karbohidrogenlərin istehsalı üzrə iri bir zavod işə saldı.
 
**Zavod** – sutkada 30 min barrel baza yağı, ildə təxminən 1 mln tona yaxın yağ istehsal etmək gücünə malikdir. Sahəsi – 453 futbol meydançasına ekvivalentdir.
Zavod, qaz-maye konversiyalı məhsulları – nafta, normal parafinləri, baza sürtkü yağlarını, kerosini (avia yanacaq qismində) və qazoylları (dizel)- istehsal edir. Bu birləşmələri neftdən də almaq olar, lakin onların qazdan sintez edilməsinin bir neçə üstün cəhəti var. 
* Sintetik karbohidrogenlərin təmizlik dərəcəsi çətin təmizlənən mineral karbohidrogenlərdən üstündür. Pearl GTL qurğularında alınan karbohidrogenlər, məsələn, parafinlərin təmizliyinə görə onların yeyinti,kosmetika və farmakoloji sənayelərində istifadəsinə icazə verilir.
* 2014-cü ildən Shell Helix Ultra yağının istehsalı xüsusi olaraq PurePlus“qaz” bazasında həyata keçirilir. Hal-hazırda Shell firmasının istehsal etdiyi müxtəlif təyinatlı motor yağlarıının tərkibində müəyyən miqdadrda “qaz-yağ”əsası mövcuddur.

## GTL yağlarının xassələri
# Yüksək özlülük stabilliyi.
# Yüksək aşağı temperatur xassələri.
# Oksidləşməyə qarşı yüksək davamlıq.
# Aşağı uçuculuq.
## Baza yağlarının qazdan alınmasının üstünlüyü
Qazdan alınan baza yağının üstünlüyü - qatqısız, kristal qədər təmiz olmasıdır.
GTL texnologiyası ilə sintez edilən baza yağı əsasında alınan sürtkü materiallarının istifadəsinin üstünlüyü
# Mühərrik detallarının az yeyilməsi.
# Yanacaq xərcinin az olması.
# Mühərrik detallarının təmizliyi.
# Sürtkü materiallarının istismar müddətinin uzanması.
## Mənbə

# https://www.std-hell.ru/blog/Gtl/gtl_tekhnologiya_shell_proizvodstva_masla_iz_gaza/
Helenium

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.

Cinsin adı Troya müharibəsinə səbəb olmuş əfsanəvi gözəl Yelenanın adından götürülmüşdür. Heleniumun 30-a yaxın növü Şimali və Mərkəzi Amerikanın enliyarpaqlı bitkilər qurşağından tropiklərə qədər bitir. Gülçülükdə 6 növündən istifadə olunur. Onlardan payız heleniumu (N.autumnale) xüsusilə məşhurdur. Bu, salaqgövdəli və çoxsaylı səbətləri yumşaq çiçəkqrupu əmələ gətirən bitkidir. Dilcik şəkilli çiçəkləri açıq-sarı, qonur, qırmızı rəngdə, boruşəkilli çiçəkləri isə sarı, ya da qonur rənglidir. Payız heleniumunun vətəni ABŞ-nin və Kanadanın şərqidir. Gülçülükdə 1729-cu ildən istifadı olunur. Helenium əsasən toxumla çoxaldılır. Toxumlardan alınan bitkilər əkindən bir il sonra çiçəkləyir. Çox vaxt Helenium yazda, ya da payızda kolun bölünməsi və ya qələmlərlə də çoxaldılır. Qələm üçün hündürlüyü 10-15 sm olan birillik zoğlar yararlıdır.

## Sinonimləri
### Homotipik sinonimləri
* 
* 

### Heterotipik sinonimləri

## Növləri

## İstinadlar

## Həmçinin bax
BILSAT-1

**BILSAT-1** — Kosmos Texnologiyaları Araşdırma İnstitutu tərəfindən hazırlanan və inkişaf etdirilən bir müşahidə peyki. Hazırlanmasına 14 milyon dollar xərclənmişdir.

## Başlanması
BILSAT-1 2003-cü il 27 sentyabr tarixində Rusiyanın 132 nömrəli (Plesetsk kosmodromu) meydançadan Kosmos-3M kosmik qurğusu vasitəsilə kosmosa göndərilmişdir. BILSAT-1 kənd təsərrüfatı, meşə təsərrüfatı, hidroloji, torpaq örtüyü / istifadəsi və xəritələşmə, ətraf mühit və şəhərsalma sahələrinə dair tədqiqatlara həsr edilmişdir. İlk görüntüləri 2003-cü il 18 oktyabr Keyptaun, İskəndərun körfəzi, 30 oktyabrda Türkiyə, noyabr 6-da Küveyt şəhəri olmuşdur.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
# BILSAT
# BILSAT-1 news
Vladislav Slevinskiy

**Vladislav Slevinskiy** (; ) — polşalı rəssam.

## Bioqrafiyası
1856-cı ildə mülk sahibi olan ailədə anadan olmuşdur. Rəssam Yuzef Helmonskinin xalası oğludur. 1888-ci ildə Polşadan Tadeuş Makovskiy ilə birgə Fransaya köçdü. 1888–1890-cı illərdə Paris şəhərinin Kolarossi Akademiyasında təhsil almışdır. 1895 və 1896-cı illərdə Müstəqililər Salonunda əsərlərini nümayiş etdirdi. 1905–1910-cu illərdə Krakovda, Lvovda, Varşavada yaşayıb, o, özəl rəsm məktəblərini yaratmışdır. 1908-ci ildən 1910-cu ilə qədər Varşava İncəsənət Akademiyasında professor olmuşdur. 1910-cu ildə Fransaya qayıtmışdır.

## Əsərlərin yerləşdiyi kolleksiyalar
* Xalq İncəsənət Muzeyi, Varşava.
* Xalq İncəsənət Muzeyi, Krakov.
* Xalq İncəsənət Muzeyi, Vrotslav.
* Xalq İncəsənət Muzeyi, Poznan.
* Maksimilian Voloşinanın ev-muzeyi kolleksiyası, Koktebel.
* Obrazlar qalereyası, Lvov.

## İstinadlar

## Mənbə
* *Исаев В. Ю.* Сокровища Дома Волошина. Альбом. — Симферополь: СОНАТ, 2004. — 400 с. — ISBN 966-8111-40-0.
* prof.zw.dr hab. Władysława Jaworska *Władysław Ślewiński* 1991.wyd1.(Krajowa Agencja Wydawnicza Warszawa)ISBN 83-03-03308-5 — С. 8, 134 (Fotokopie AKT)

## Xarici keçidlər
* Работы В. Слевинского на сайте галереи "Galeria Malarstwa Polskiego".
* Vladislav Slevinskiyin portreti, Pol Qogen, 1891 г. 
* Vladislav Slevinskiyin saytda bioqrafiyası '''izoselfportrait.narod.ru'''
* Władysław Ślewiński 
* 100. rocznica śmierci Władysława Ślewińskiego
Liatris

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.

## Botaniki xarakteristikası
Çoxillik ot bitkisinin 35 növü Şimali Amerikanın mərkəzi rayonlarında bitir. Gülçülükdə onların 5 növündən istifadə olunur. Sünbüllü * {{bt-azlat||Liatris (L. spicata) hündürlüyü 200 sm-ə çatan, gövdəsi tükcüklərlə örtülü olan bitkidir. Zınqırovabənzər xırda çiçəkləri sıx sünbül çiçək qrupunda toplanmışdır. Boruşəkilli gülləri mavi, qırmızı, ağ rənglidir. Bu bitkinin vətəni Kanada və ABŞ-nin şərq vilayətləridir. Gülçülükdə 1732-ci ildən istifadə edilir. Liatrisi zoğlar və toxumla çoxaltmaq mümkündür. Toxumları martın axırlarında yeşiyə əkirlər. Liatrisi əkməzdən əvvəl torpağa gübrə vürmək lazımdır. Liatrisi şitillə də yetişdirirlər. Bitkiləri 35x40 sm sxem üzrə torpağa əkirlər. Bitki payızda ya da yazda kolun bölünməsi ilə asanlıqla çoxalır.

## Sinonimləri
### Heterotipik sinonimləri
* 
* 
* 
* 
* 

## Növləri

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Liqulariya

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.

Liqulariyanın bəzi növlərinə ədəbiyyatda Senecio adı ilə rast gəlmək olar. Azərbaycanda bir növü- Sibir liqulariyası (L. sibirica) Böyük Qafqazın subalp zonasında yabanı halda bitir. Gülçülükdə çox vaxt aşağıdakı növlərdən istifadə olunur: Dişli liqulariya (L.dentata)- hündürlüyü 150 sm-ə çatır. Ürəkşəkilli, yasəmən rəngli yarpaqları olur. Sarı çiçəkləri səbət və ya çətirşəkilli çiçək qruplarına toplanmış çoxillik bitkidir. Prjevalski liqulariyası - uzun, düz çiçək saplağında yerləşən xırda hamaşçiçəkləri ilə əvvəlki növdən fərqlənir. Liqulariyanı kolun bölünməsi ilə çoxaltmaq asandır. Liqulyariya tək əkinlərdə yaxşı görünür. Bu bitki rütubətə, qeyri-münbit torpaqlara davamlıdır. Liqulariya tək-tək əkildikdə yaxşı görünür. Bitkidən bordürlərin salınmasında istifadə edilir.

## Sinonimləri
### Heterotipik sinonimləri
* 
* 
* 
* 

## Növləri

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Yuzef Helmonski

**Yuzef Marian Helmonski** (; ) — polşalı, realizm cərəyanının rəssamı.

## Bioqrafiyası
Yuzef Marian Helmonski 1849-cu ildə Lodz yaxınlığında yerləşən Boçki kəndində anadan olmuşdur. İlk rəsm dərslərini atası tərəfindən almışdır. 1867–1872-ci illərdə Varşava İncəsənət Akademiyasında daxil olmuş daha sonra Voyçex Qersondan özəl dərslər almışdır.

1875-ci ildə Helmonski Parisə yola düşür və burada əsərlərini müvəffəqiyyətlə nümayiş etdirir. Paris şəhərində yerləşən Le Monde qəzetində bir illüstratör olaraq əməkdaşlıq edir. Bu dövrdə Helmonski 1872-ci ildə İtaliyaya səyahət edir və 1874–1875-ci illərdə Ukraynadan keçdi. 1878–1887-ci illərdə Helmonski Polşa, Vyana və Venesiyanı ziyarət edib.

1887-ci ildə rəssam Polşaya geri qayıtdıqdan sonra, Varşavada yaşadı. 1889-cu ildə o, 1914-cü ildə ölümünə qədər yaşamış Kuklovits əmlakını almışdır.

Yuzef Helmonski, xüsusən də Polşa və Ukraynanın landşaftlarını, eləcə də janr və ovçuluq səhnələrini, daha az — portretləri çəkirdi.


Fayl:J Chełmoński - Odlot żurawi (1871).jpg|*Uçan durnalar*, 1871
Fayl:Józef Chełmoński - Indian summer - Google Art Project.jpg|*Yay*, 1875
Fayl:Józef Chełmoński, Bociany.jpg|*Leyləklər*, 1900
Fayl:Józef Chełmoński, Czwórka MNK (stan po konserwacji, 2025).jpg|Józef Chełmoński, Czwórka MNK (konservasiyadan sonrakı vəziyyət, 2025)


## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Yuzef Helmonskinin rəsm əsərləri
Bayern 1

**Bayern 1** () — Alman ictimai radiostansiyası. Bavariya radioyayımına daxil olmaqla, buranın ən populyar radiostansiyasıdır.

## Tarixi
1924-cü ildə orta dalğalarda Deutsche Stunde in Bayern adlı xüsusi radiostansiya buraxıldı.1925-ci ildə bu radiostansiya milliləşdirildi, 1931-ci ildə adı "Bayerischer Rundfunk"a dəyişdirildi. 1932-ci ildə isə tamamilə milliləşərək, 1934-cü ildə Reichsrundfunk adlı dövlət radiokompaniyasına daxil olmuş və adı "Reichssender München"ə dəyişdirilmişdi. 1945-ci ildə isə yayım dayandırıldı.

1945-ci ildə Amerika hərbi administrasiyası orta dalğalarla əvvəlcə American Forces Network adlı ingilisdilli radiostansiyasını, daha sonra isə Bavariyada 31 yanvar 1948-ci ildə sonuncu buraxılışı olan Radio München adlı stansiyanı yayımladı. Tarixən Bavariya radiosu "Bavar radioyayımı" və "tam proqram" adlı radioproqramlara bölünürdü. 1 yanvar 1974-cü ildə proqramlar ümumi şəkildə "Bayern 1" radiostansiyanın adı altında birləşdirildi. Auditoriyanın qalan hissəsini isə onlarçün "Oldiebased AC" adlı musiqi proqrammı yayımlanan yaşlı nəslin nümayəndələri təşkil edirdi.

## Auditoriya
1996-cı ilə qədər musiqi və xalq mahnıları, əsasən, alman dilində, lakin sonrakı vaxtlarda radioda mahnılar da başqa dillərdədə yayımlanmağa başlandı. "Həyatın mərkəzində" proqramının () daxili sorğularına əsasən, radio dinləyicilərin əksəriyyəti 1970 və 80-ci illərin mahnılarını üstün tuturdular. Hər gün retro və pop musiqisi təxminən 1,9 milyon radio dinləyicisi tərəfindən dinlənilir.

## Yayım şəbəkəsi
6 regional administrasiya rayonlarında gündəlik "Regional xəbərlər" adlı proqram — 12:00-dan 13:00-a qədər Münhendə, Frankoniyada, Yuxarı Bavariyada, Şərqi Bavariyada, Şvabiyada və Mərkəzi Frankoniyada yayımlanır. Hər gecə SR 3 Saarlandwelle radiostansiyası ilə ARD-Hitnacht radioproqramı, bazar günlərində isə bu vaxtı "Gecənin ritmi" () yayımlanır. Saat 4-də isə ARD-Hitnacht WDR 4 — lə səslənir. Gün ərzində 19 saat milli musiqi yayımlanır. 2013-cü ilin yanvar ayından Bayern 1 radiostansiyasında Bayern plus və BR-klassik proqramlarıda yayımlanır. Şənbə günləri saat 15:00-da futbol yarışmalarını canlı efirdən birbaşa yayımlayan "Bu gün stadionda" () adlı idman proqramı verilir. Bazar günləri 12:00-dan 14:00-a qədər məşhurluğu ilə tanınan "Mavi divan" () adlı proqram yayımlanır.

## Aparıcılar
* Christoph Doimling
* Uwe Erdelt
* Gaby Fischer
* Peter Fraas
* Thomas Giebelhausen
* Connie Glogger
* Uwe Gurtler
* Peter Hirsch
* Barbara Yelen
* Petra Mentner
* Ulla Muller
* Stefan Lehmann
* Thomas Orner
* Wolfgang Schneider
* Tillmann Schöberl

## Yayım
Yayım ultrasəs dalğalar formatında, rəqəmsal və kabel video yayım formatında yayımlanır. Cənubi Afrika operatoru Deukom sayəsində İnternetdə yayımlanır.

## Xarici keçidlər
* Rəsmi sayt
Benitaçel

**Benitaçel** () — İspaniyada yerləşən bələdiyyə. Bələdiyyə Marina-Alta ərazisinin 12,65&nbsp;km² hissəsini əhatə edir.

2010-cu ildə hesablamalara görə əhali 5488 nəfərə çatmışdır.

## Həmçinin bax
* Marina-Alta
* Denia
* Xavea
## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi səhifə 
* Ayuntamiento de Benitachell 
* Índice estadístico del municipio de Benitachell
* Datos y cifras de los municipios de la provincia de Alicante
* Benitachell en el Registro de Entidades Locales de la Generalidad Valenciana
* Guía turística valenciana - Benitachell
* Federación Valenciana de Municipios y Provincias - Guía Turística
Disentra

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.

Cinsin adı yunancadan "ikimahmızlı" kimi tərcümə olunur. Adı çiçəyin quruluşu ilə izah olunur. Bu cinsə 20 növ daxildir. Vətəni Asiya və Şimali Amerikadır. Gülçülükdə təxminən 10 növündən istifadə olunur. Onlardan 3 növü xüsusilə geniş yayılmışdır. Gözəl disentra (D.spectabilis) gövdəsinin hündürlüyü 60 sm-ə çatan bitkidir. Sallaq gülləri salxımşəkilli çiçək qrupunda toplanmışdır. Çiçək tacının rəngi çəhrayı, ya da qırmızıdır. Bu bitkinin vətəni Çin və Koreyanın dağ rayonlarıdır. 1810-cu ildən gülçülükdə istifadə olunur. Növün bağ forması var: alba hort. çiçəklərinin ağ rəngi ilə fərqlənir. Şimali Amerika gülçülüyündə disentranın 2 alçaqboylu növündən istifadə edilir: gözəl disentra (D. formosa) və görkəmli disentra (D. eximina). Disentra yaşıl qələmlərlə çoxaldılır. Bitkini yazda kök qələmləri ilə də çoxaltmaq olar. Yazda çiçəkləməsi üçün onu payızda dibçəyə köçürmək və fevrala qədər sərin otaqda saxlamaq lazımdır. 

## Sinonimləri
### Homotipik sinonimləri
* 

### Heterotipik sinonimləri

## Növləri

## İstinadlar

## Həmçinin bax
DuMont Television Network

**DuMont Television Network** — keçmiş Amerika televiziya şəbəkəsidir. Ticarət yayımının qabaqcıllarından biri olan DuMont 1946-cı ildə başlamışdır və NBC və CBS ilə yarışmışdır.
DuMont-un mövcudluğu, Federal Rabitə Komissiyasının qaydalarına uyğun olaraq, yayımın həddən artıq yüksək qiyməti ilə yanaşı, rəqiblərinin proqramları qazandıqları radioda tarixin çatışmazlığına da mane oldu. 1948-ci ildə başlanan radio, NBC, CBS və ABC kimi 1950-ci illərin əvvəllərində televiziya qazanc əldə edərkən bir neçə yeniliyə baxmayaraq DuMont-u təsirli bir şəkildə məhv etdi. Şəbəkə 1956-cı ilin avqustunda yayımını dayandırdı.
Televiziya tarixçisi David Uenşteyn, DuMont adlı "The Forgotten Network" adını çəkərək eyni adlı kitabda ağın tarixini izah edir. 1970-ci illərdə demək olar ki, bütün DuMont istehsal proqramları itirildiyinə baxmayaraq, ABŞ-nin tarixi və retrospektivləri haqqında bir sıra kanal proqramları dövri olaraq qeyd olunur. DuMont, on il ərzində 20.000-dən çox epizod istehsal etdi, amma 1970-ci illərin əvvəllərində bütün kitabxana ABC tərəfindən məhv edildi, məhsulun hüquqları isə anbarda yeni bantlar üçün yer açdı. Yarım əsr boyunca, DuMont yayımı dayandırmaq üçün yeganə əsas televiziya şəbəkəsi olaraq qaldı. CBS Corporation və Time Warner, WB və UPN-ni yeni bir televiziya şəbəkəsinə, CW-yə birləşdirmək üçün 2006-cı ilə qədər bağladı.

## Ədəbiyyat
*  
* 
*  
* 
* 
*
Barreyru

**Barreyru** (; ) — Portuqaliyada yerləşən bir şəhəri, Setubal rayonunda eyni adlı bələdiyyə mərkəzi. Əhalisi — 40,9 min nəfər (şəhər), 79 min nəfər (bələdiyyə). Şəhər, Setubal yarımadasının alt hissəsində, Lissabon regionun bir hissəsidir. Böyük Lissabon yığılmasına daxildir. Köhnə inzibati bölgəyə görə Estremadura əyalətinə daxildir.

## Əhalisi

## Tarixi
Şəhər 1521-ci ildə əsası qoyulmuşdur.

## Rayonları

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Bələdiyyənin rəsmi saytı
Mursiya (şəhər)

**Mursiya** () —  İspaniyanın cənub-şərqində yerləşən Mursiya muxtar icmanın mərkəzi. 2012-ci il yanvar ayının 1-nə olan vəziyyətə görə, Mursiya əhalisi 441.354 nəfər olub ki, bu şəhərin İspan şəhərləri arasında 7-ci yeri tutur.
## Coğrafiyası
Şəhər, "Mursia bağı" adlanan bərəkətli vadinin yaxınlığında yerləşir. Mursiya dəniz səviyyəsindən 43 metr yüksəklikdə  və təxminən 882&nbsp;km² ərazini əhatə edir. İndi Avropada ən çox çirklənmiş biri hesab edilən Sequra çayı Mursiyanı qərbdən şərqə doğru kəsir.
## Qalereya

Fayl:Calle Trapería-Santo Domingo.JPG|Mursiyada köhnə küçə
Fayl:Ayuntamientodemurcia.JPG|Bina
Fayl:Murcia Teatro de la Romea 648.JPG|Romea teatrı
Fayl:Frente Fluvial y Casco Antiguo.JPG|Bələdiyyəyə görünüş
Fayl:Casa Cerdá.JPG|*Casa Cerdá* meydanı
Fayl:Murcia University.jpg|Mursiya Universiteti

## İstinadlar
Macarıstan baş nazirlərinin siyahısı

## 1848-ci ildən günümüzə qədər
### 1848-ci il Macar inqilabı (1848-1849)
**Partiyalar**

### Macarıstan Krallığı (Avstriya-Macarıstan İmperiyası) (1867-1918)

**Partiyalar**

 

### Birinci Macarıstan Respublikası (1918-1919)
**Partiyalar**

### Macarıstan Sovet Respublikası
**Partiyalar**

#### Əks-inqilabçı hökumətlər (1919)
**Partiyalar**

### Macarıstan Respublikası (1919-1920)
**Partiler**

### Macarıstan Krallığı (1920-1946)
**Partiyalar**

#### Milli Birlik Hökuməti (1944-1945)
**Partiyalar**

#### Sovet dəstəkli hökumətlər (1944-1946)
**Partiyalar**

### Macarıstan Respublikası (1946-1949)
**Partiyalar**

### [[Macarıstan Xalq Respublikası (1949-1989)|Macarıstan Xalq Respublikası]] (1949-1989)
**Partiyalar**

### [[Macarıstan]] (1989–günümüz)
**Partiyalar**

## İstinadlar
Erebru

**Erebru**  ( ) — İsveçdə  şəhər, Erebru lenin inzibati mərkəzi və Erebru kommunası. Nerke tarixi əyalətində, Elmaren gölünün qərb hissəsində yerləşir. Əhalisi  — 132&nbsp;277 nəfərdir (2009). 1200-cü ildə əsası qoyulmuşdur, 1404-cü ildə şəhər statusu almışdır.

## Görməli yerləri

* Erebru qalası, 1240-ci ildə Birqer tərəfindən əsası qoyulmuşdur
* Müq. Nikolayın roman-qotik kilsəsi (XIII əsrin 2-ci yarısı)
* Diyarşünaslıq muzeyi
* Svampen su qülləsi

## Tanınmış şəxslər
* Yalmar Berqman (1883—1931) — romançı və dramaturq
* Stiq Blomkvist (d. 1946) — yarış avtomobil sürücüsü. 1984 Dünya ralli çempionu
* Yens Byüqqmar (d. 1985) — dağ xizəkçisi, iki dəfə dünya çempionu
* Daniel hersoq Vesterqotlandlı (d. 1973) — Viktoriyanın həyat yoldaşı
* Torsten Kumfeldt (1886—1966) — su polosu olimpiyaçısı və üzgüçü, Olimpiya mükafatıçısı
* Bertil Lindbland (1895—1965) — astronom, İsveç krallığının Elmlər Akademiyasının prezidenti
* Olaus Petri (1493—1552) — yazıçı
* Yuxan Röyler (d. 1981) — yeniyetmələr arasında skater, dünya çempionu
* Karl Manne Qeorq Siqban (1886—1978) — fizikaçı, Nobel mükafatı lauratçısı
* Yesper Floren (d.1990 il) — futbolçu, «Elfsborq» klubunun müdafiəçisi

## Həmçinin bax
* "Campus Risbergska"da atışma

## İstinadlar
Kütlə təşkilatı

**Kütlə təşkilatı** - tərkibində müəyyən sosial sinifi və ya müxtəlif sosial qatlardan gələn, eyni peşədən şəxsləri və ya cəmiyyətin eyni xüsusiyyətə sahib müəyyən ünsürlərini birləşdirən, təmsil etdiyi kütlənin iqtisadi-demokratik haqq və mənfətlərini müdafiə edən təşkilatlara verilən ad.
## Haqqında
Kütlə təşkilatları kapitalist inkişafın və xüsusilə, monopolist kapitalizmin içində daşıdığı uyuşmazlığın ortaya çıxardığı nəticədir. 

Anlam və xüsusiyyət baxımından QHT-lərdən fərqlidirlər. QHT-lərin mühüm qismi məqsədli təşkilatlanma içərisində müəyyən mərkəzlərə bağlı fəaliyyət göstərməkdədirlər. Lakin, buna  əks olaraq, kütlə təşkilatları kütlələrin məhsulu və səsidir. Bu məhsul demokratik prinsiplərin təşkilatlanmanın onurğasına yerləşmiş olmasından meydana çıxmışdır. Burda bəhs edilən demorkatiya xalqın birbaşa demokratiyasıdır. Yəni, xalqın öz təşkilatı içində özünü ifadə edə bilmə azadlığıdır. 

Kütlə təşkilatı termininin ingiliscə qarşılığı  "Political movement"dir. Bu anlamda bütün siyasi hərəkatları özündə ehtiva edir.
## Həmçinin bax
* QHT

## İstinadlar
Xemnits

**Xemnits** , **Kemnits** ( , ; 1953-cü ildən 1990-cı ilə qədər — **Karl-Marks-Ştadt** ()) —  Almaniyanın Saksoniya federal əyalətində yerləşən şəhər. Xemnits istiqamətli rayonun mərkəzi. Rəsmi kodu — 14 5 11.

2015-ci ildə şəhərin əhalisi 248.645 nəfər təşkil edirdi.

## Adının mənşəyi
Xemnits adı Tsvikkauer-Mulde çayının bir qolu olan kiçik Kemnits çayından götürlmüşdür. *Chemnitz* sözü sorb  dilindən gəlir və "daşqın axını" deməkdir. Çexiyada şəhər *Saská Kamenice* kimi tanınır və bu "Saksoniya daşı" deməkdir.

## Qardaşlaşmış şəhərlər
Sovet dövründən İrkutsk və Karl-Marks-Ştadt şəhərləri qardaşlamış şəhərlərdir. 1999-cu ilədək Karl-Marks-Ştadt (indi marşal Jukov prospekti) adlanan Xemnitsdə Irkutsk prospekti (Irkutsker Strasse) və Volqoqrad xiyabanı (Wolgograder Allee) mövcuddur .

Qardaşlaşmış şəhərlər bunlardır:

*  Akron, Oqayo, ABŞ (1997)
*  Arras, Fransa (1967)
*  Volqoqrad, Rusiya (1988)
*  Düsseldorf, Almaniya (1988)
*  Lodz, Polşa (1974)
*  Lüblyana, Sloveniya (1966)
*  Mançester, Böyük Britaniya (1983)
*  Müluz, Fransa (1981)
*  Tayüan, Çin (1999)
*  Tampere, Finlandiya (1961)
*  Tombuktu, Mali (1968)
*  Usti-nad-Labem, Çexiya (1970)
*  Bişkek, Qırğızıstan (1997)

## İstinadlar
Orba

**Orba** () — İspaniyada yerləşən bələdiyyə. Bələdiyyə Marina-Alta ərazisinin 17,73&nbsp;km² hissəsini əhatə edir.

2010-cu ildə hesablamalara görə əhali 2629 nəfərə çatmışdır.

Əyalət paytaxt şəhərindən 86&nbsp;km uzaqlıqda yerləşir.
 
## Həmçinin bax
* Marina-Alta
* Denia
* Xavea
## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi səhifə
* Ayuntamiento de Orba
* Índice Estadístico Municipal de Orba
* Datos y cifras de los municipios de la provincia de Alicante
* Federación Valenciana de Municipios y Provincias — Guía Turística
* Asociación Taurina de Orba
Mazoviya

**Mazoviya**, yaxud *Mazovşa, Mazovets torpağı* (, , ) — Mərkəzi Polşanın tarixi bölgəsi. Əsas şəhəri — Varşava. Mazoviya sakinləri mazovşanlar deyilir.

## Tarixi
I Konrad hakimiyyəti dövründə Polşanın ən qədim dövründə iştirak etdiyi Mazovia ərazisində, Almaniyanı şahzadələrini torpaqlarına gətirən ölkəsini prussiyanların xarabasından qorumaq üçün, Mazoviya knyazlığı yaradıldı. 1526-cı ildə Şahzadə III Yanuş vəfatından sonra, Piast sülaləsi Mazoviya hökmdarı və I Kral Siqismud yenidən Mazoviyanı Polşaya daxil etdi etdi.

Polşa bölünməsinin üçüncü hissəsində, 1795-ci ildə Mazoviya Prussiya krallığına daxil edildi, 1807-ci ildə I Napoleon ilə ayrılmış və Varşava hersoqluğuna daxil edilmişdir; 1814-cü ildə Polşa krallığının bir hissəsi oldu.

## Ədəbiyyat
*
Kanitayir (Urmiya)

**Kanitayir** () — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Urmiya şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.

## Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 65 nəfər yaşayır (10 ailə).

## İstinadlar
Beniarbeç

**Beniarbeç** () — İspaniyada yerləşən bələdiyyə. Bələdiyyə Marina-Alta ərazisinin 7,40&nbsp;km² hissəsini əhatə edir.

2010-cu ildə hesablamalara görə əhali 1888 nəfərə çatmışdır.

## Həmçinin bax
* Marina-Alta
* Denia
* Xavea

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi səhifə
*  Ayuntamiento de Beniarbeig
* Índice estadístico municipal de Beniarbeig
* Beniarbeig en el Registro de Entidades Locales de la Generalidad Valenciana
* Federación Valenciana de Municipios y Provincias - Guía Turística
Tadeuş Makovskiy

**Tadeuş Makovskiy** (; ) — polyak rəssam.

## Bioqrafiyası
1902-1906-cı illərdə Tadeuş Makovskiy Krakovda yerləşən Yagellon universitetində klassik və Polşa filologiyasını tədqiq etmiş və eyni zamanda Yan Stanislavskiyin və Yozef Mexofferanın siniflərində yerli İncəsənət Akademiyasında (1903-1908) rəsm tədqiq etmişdir. Birinci Dünya müharibəsindən əvvəl T. Makovskiy, rəssam Vladislav Slevinskiy ilə birgə Bretan şəhərinə yola düşdülər. Burada kubizmin qanonlarından uzaqlaşaraq "təbiətdən öyrənməyə" başladılar. Rəssam sadəlövh realizm üslubunda landşaftları, həmçinin stilizə edilmiş məcazi kompozisiyaları əsərlərində göstərməyə çalışırdı. 

### Ölümü
T. Makovskinin ölümündən sonra 1922-ci ildə 1931-ci ildə (1961-ci ildə Varşavada nəşr olunmuş) saxlanılan bir gündəlik qalmışdır.

Parisdə vəfat etdikdən sonra Monmoransi qəbiristanlığında dəfn edilmişdir.

## Əsərləri

Makowski Vita brevis ars longa.jpg|*Vita brevis*
TadeuszMakowski.AutoportretZPaletaIPtaszkiem.1919.ws.jpg|Avtoportret, 1919
Pod drogowskazemOk. 1930.jpg| Yol hərəkəti ilə, 1930


## İstinadlar

## Ədəbiyyat
* Ledóchowski S. Tadeusz Makowski. Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1984

## Xarici keçidlər
* Tadeusz Makowski
Monmoransi (Val-d'Uaz)

**Monmoransi** () — Fransanın İl-de-Frans regionunun Val-d’Uaz departamentində bələdiyyə. Əhalisi —  nəfərdir (2006). Bələdiyyə, 16 km şimalda Paris , 21 km şərqdə Serji şəhəri, Anqen gölünün sahilində yerləşir.

993-dən bəri latınca Mons Maurentiacus adı ilə tanınır. Orta əsrlərdə — Monmoransi baronların yeri kimi, xüsusən də Fransa krallarına aiddir. Monmoransi qalası Bretan şəhərinin (Yüz illik müharibə əsnasında) məhv edildikdən sonra, sahibləri, yaşayış yerlərini Equanın yaxınlıqda yerləşən qalaya köç etdilər. 1689-cu ildən 1832-ci ilə qədər rəsmi sənədlərdə Monmoransi Anqen (eyni Belçika şəhəri şərəfinə) kimiadlanırdı, lakin bu ad daha sonra ləğv olundu.

Bir çox məşhur Polşa immiqrantları Monmoransi qəbiristanlığında dəfn olunub. Uzunmüddətli Polşanın varlığını xatırladan Monmoransi sakinləri Pultusk şəhəri ilə ikitərəfli qardaşlıq əlaqəsi qurdular.

## Demoqrafiya
Əhalinin dinamikası *(INSEE):*

Colors=
   id:lightgrey value:gray(0.8)
   id:darkgrey  value:gray(0.6)
   id:sfondo value:rgb(1,1,1)
   id:barra value:rgb(0.9,0.72,0.5)
ImageSize = width:600 height:360
PlotArea = left:50 bottom:30 top:20 right:10
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:25000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:5000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:1000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo
BarData=
  bar:1793 text:1793
  bar:1806 text:1806
  bar:1821 text:1821
  bar:1831 text:1831
  bar:1841 text:1841
  bar:1851 text:1851
  bar:1861 text:1861
  bar:1872 text:1872
  bar:1881 text:1881
  bar:1891 text:1891
  bar:1901 text:1901
  bar:1911 text:1911
  bar:1921 text:1921
  bar:1931 text:1931
  bar:1946 text:1946
  bar:1954 text:1954
  bar:1968 text:1968
  bar:1982 text:1982
  bar:1990 text:1990
  bar:1999 text:1999
  bar:2005 text:2005
PlotData=
  color:barra width:15 align:left
  bar:1793 from:0 till:1870
  bar:1806 from:0 till:1683
  bar:1821 from:0 till:1573
  bar:1831 from:0 till:1789
  bar:1841 from:0 till:1930
  bar:1851 from:0 till:2144
  bar:1861 from:0 till:2613
  bar:1872 from:0 till:3494
  bar:1881 from:0 till:4295
  bar:1891 from:0 till:4577
  bar:1901 from:0 till:5419
  bar:1911 from:0 till:7093
  bar:1921 from:0 till:8490
  bar:1931 from:0 till:10891
  bar:1946 from:0 till:11126
  bar:1954 from:0 till:14094
  bar:1968 from:0 till:18691
  bar:1982 from:0 till:20798
  bar:1990 from:0 till:20920
  bar:1999 from:0 till:20599
  bar:2005 from:0 till:21500


## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi saytı
* Chemins mémoire (le fort Monmoransi)
* Bələdiyyənin arxeologiyas və tarixi
Voyçex Qerson

**Voyçex Qerson** (; ) — polşalı rəssam-realist, yazıçı, pedaqoq.

## Bioqrafiyası
Voyçex Qerson Polşa üsyanı zamanı Varşavada anadan olmuşdur. 1844-cü ildə İncəsənət Məktəbinə daxil oldu və 1850-ci ildə fərqlənmə diplomu ilə məzun oldu. 1853-cü ildə Qerson Sankt-Peterburq İncəsənət Akademiyasında təqaüd alıb və iki il Aleksey Markovdan tarixi əsər öyrənir. Akademiyanı gümüş medal ilə bitirmiş və 1855-ci ildə Varşavaya dönmüşdür. 1856-cı ildə Parisə yola düşdü və Leon Konye ilə birgə təhsil almışdır. 1858-ci ildə rəssam Varşavaya qayıtdı və tədris fəaliyyəti ilə məğul oldu. İncəsənət professoru (1872–1896). Əsərlərinin əsas mövzusu dağ mənzərələri, şəhər eskizləri, tarixi rəsmlərdir.

## Pedaqoji fəaliyyəti
Varşava Rəsm sinifində rəsm və rəssamlıq sənətini tədris edirdi. Magistr tələbələri arasında belə rəssamlar Yuzef Helmonski, Lüdviq Veselovskiy, Yan Leon Vıçulkovskiy, Boqdan Kleçinskiy, Stanislav Lents, Vladislav Podkovinskiy, Yuzef Pankeviç, Lüdomir Benedıktoviç, Vatslav Xodkovskiy, Eliqiuş Nevyadomskiy, Alfred Kovalskiy-Veruş, Leopold Pilixovskiy, Edvard Okun, Yan Stanislavskiy, Kazimir Alximoviç, Stanislav Baqenskiy, Anna Bilinskaya, Miloş Kotarbinskiy, Genrix Veysenqof, Vinsent Vodzinovskiy, Stefan Popovskiy, Stanislav Çaykovskiy və daha başqaları.

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
* "Wojciech Gerson: (1831–1901)". Piotr Kopszak, Warszawa 2007. Serie: Ludzie, czasy, dzieła Band 44. — ISBN 978-83-7477-223-5
* Большая иллюстрированная энциклопедия Гутенберга (1934–1939).
* 

## Xarici keçidlər
* Биография в Nordisk familjebok, находящейся в общественном достоянии
Dryococelus australis

**** () —  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü. Dünyanın ən nadir həşəratlarından biridir. Uzunluğu 12 sm, eni 1,5 sm, çəkisi isə 25 q təşkil edir.

## Tarixi və təsviri

Bu böcək ilk dəfə 1788-ci ildə, Avstraliyadan 600 km şərqdə, Sakit okeanda yerləşən Lord Houv adasında aşkar edilmişdir. Əvvəllər təbii düşmənləri olmayan bu canlılar insanlar tərəfindən adaya gətirilən Qara siçovullar tərəfindən məhv edilirlər. Artıq 1918-ci ildə onlar adada tamamən yoxa çıxırlar.

1960-cı illərdə Lord Houvdan 23&nbsp;km aralıda yerləşən Bols-Pramid adasındakı zirvəyə çıxan alpinistlər burada bu canlıların cəsədlərini aşkar edirlər, ancaq bir dənə də olsun diri canlının tapılmaması səbəbindən növ nəsli kəsilmiş olaraq hesab edilir. 1972-ci ildə "Priroda" jurnalında geologiya-minerologiya üzrə elmlər namizədi Mixail Axmetovun elmi məqaləsində Bols-Pramid adasında nadir görülən, "ağac xərçəngi" olaraq anılan həşəratdan bəhs edilir. Böyük ehtimalla bu canlının relikt mənşəlli olmasını vurğulanır.

2001-ci ildə Bols-Pramid adasına göndərilən ekspedisiya iki günlük axtarışdan sonra 20–30 başdan ibarət olan koloniyanı aşkarlaya bilirlər. Bu canlılar əsasən Lord Houv adasına xass olan endemik *[[Melaleuca howeana]]* çay ağacının üzərində akşar edilirlər. Bu canlılar həmin bitkinin yarpaqları ilə qidalanırlar. Aşkar ediklən bütün fərdlər dişi olmuşdur (1960-cı ildə cəsədləri aşkar edilənlər də). Entomoloq Nikolas Karlaylanın sözlərinə görə "yumurta qoyulması zamanı, bu həşəratlar dişinin klonu hazırlayırlar və bununla növlərin sağ qalmasını təmin edirlər. Aşkar edilən bu koloniyanın fərdləri morfoloji baxımından Lord Houvda haxtı ilə yayılmış *Dryococelus australis* növündən fərqlənirdi, Ancaq 2017-ci ildə aparılan genetik araşdırmalar onların eyni növə aid olmasını müəyyən etmişdir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Pobeda (maşın)

**Qaz-M20** və ya **Pobeda** — SSRİ istehsalı olan minik avtomobili.

İlk prototipi 1944-cü ildə təqdim edilmiş Qaz-M20 POBEDA modeli öncəki Qaz-11–73 modelindən sonra sayca IV model idi. İkinci Dünya müharibəsindən dərhal sonra, 1946-cı ildə SSRİ-nin o vaxtki rəhbəri İosif Stalinin əmri ilə Qorki Avtomobil Zavodu tərəfindən istehsalına başlanıldı. Bu minik avtomobili 1946-1958-ci illər arasında bir neçə fərqli eksportda toplam 250.000-ə yaxın sayda istehsal edildi. 

Qaz-M20 POBEDA avtomobilinin M-72 adlanan 4*4 eksportu da vardır. Eksportların ağırlığı 1460–1490 kq ağırlığı arasında dəyişir. 

Qaz-M20 Pobeda bir neçə SSRİ ölkələrində yayılmışdır. Maşının içində sürət ölçən, radio, saat mövcud olsa da, müasir minik avtomobilllərdən fərqli olaraq salonun ön hissəsində dirsəklik yoxdur. 6 nəfərlik oturacağa sahib olan Qaz-M20 Pobedanın qabaq və arxa oturacaqları indiki maşınların arxa oturacaqları kimidir. 

## İstinadlar
Şivə

**Şivə**, həmçinin **subdialekt** və ya **altdialekt** (, "diskurs") — müəyyən bir dildə danışanların kiçik, adətən coğrafi cəhətdən əlaqəli hissəsi tərəfindən ünsiyyətdə istifadə olunan dil növü. Bu, dialektin əsas bölgüsüdür.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Əhmədov

**Əhmədov** — Azərbaycan soyadı.

;Bu soyadı olan tanınmış şəxslər

### B
* Börü Əhmədov

### C
* 

### E
* **[[Elnur Əhmədov]]**
:* Elnur Əhmədov (musiqiçi) (d. 1977) — musiqiçi.
* **Emil Əhmədov**
:* Emil Əhmədov (d. 1972) — Rusiya alimi.
* Emin Əhmədov (d. 1988) — yunan-roma güləşçisi.

### Ə
* 
* 
* Əsgər Əhmədov (d. 1963) — Rusiya alimi.

### İ
* İbrahim Əhmədov (general) (1927–1997) — Sovet ordusunun azərbaycanlı tank qoşunları general-mayoru

### M
* Maşalla Əhmədov (d. 1959) — Azərbaycan futbolçusu
* Məcid Əhmədov (d. 1957) — Azərbaycan alimi.
* **[[Mübariz Əhmədov]]**
:* Mübariz Əhmədov (alim) (d. 1945) — Azərbaycanın alimi, texniki elmləri doktoru, AMEA-nın müxbir üzvü.
:* Mübariz Əhmədov (jurnalist) (d. 1969) — Azərbaycan jurnalisti.
:* Mübariz Əhmədov (milli qəhrəman) (1963–1992) — Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı

### N
* **[[Natiq Əhmədov]]** (1969—1991) — Birinci Qarabağ müharibəsi şəhidi.

### R
* **[[Ramin Əhmədov (futbolçu)|Ramin Əhmədov]]** (d. 2001) — azərbaycanlı futbolçu.

### T
* 

## Həmçinin bax
* Əhmədova
* Əhməd
Günəş Mehdizadə

**Günəş Raqib qızı Mehdizadə** (8 aprel 1985, Bakı, Azərbaycan SSR) — Azərbaycan kino aktrisası.

## Həyatı
Günəş Mehdizadə 8 aprel 1985-ci ildə Bakı şəhərində anadan olub. 2004–2008-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin Teatr və kino aktyoru ixtisası üzrə Vaqif İbrahimoğlunun kursunda təhsil almışdır.

2005-ci ildən etibarən aktrisa kimi kino karyerasına başlamışdır.

### Şəxsi həyatı
2008-ci ildə ailə həyatı qurmuşdur. 2 övladı var.

## Mükafatlar və nominasiyalar
2013-cü ildə Azərbaycan Respublikası Gənclər və İdman Nazirliyi tərəfindən kino sahəsində Gənclər mükafatına layiq görülmüşdür.

18 dekabr 2014-cü ildə "Fədakar" filmində ifa etdiyi Fəridə obrazına görə, Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Şirkətinin Fəxri Fərmanı ilə təltif edilmişdir.

2018-ci ildə "Yoxdu belə söhbət" filmindəki Sara roluna görə, Azərbaycan Kino Akademiyasının "Qızıl Pəri" peşə mükafatına namizəd olub.

## Filmoqrafiya

### Bədii filmlər
# Xəzər gəlini (film, 2005) — G*ənc qız*
# Hökmdarın taleyi (film, 2008) — *[[Ağabəyim ağa]]*
# Sübhün səfiri (film, 2012) — *Nisə xanım*
# Rəssam (film, 2015) — *Aygün*
# Skripkaçı (film, 2015) — Ç*ətirli qız*
# Fədakar (film, 2015) — *Fəridə*
# Qayıdış (film, 2016) — *Həcər*
# Yoxdu belə söhbət (film, 2017) — *Sara*
# The Bra (film, 2018)
# Balıqçının qızı (film, 2019)— *Mənzər*
# Jara (film, 2019) — *Dəniz*
# Suğra və oğulları- (film, 2021) — *Suğra*
# Buzlar əriyəndə (film, 2025)

### Seriallar
# Qaranlıqlar çiçəyi (teleserial, 2011) — *Lalə*
# Miras (teleserial, 2015) — *Nura*
# Sənin deyil (teleserial, 2016) — *Ramilə*
# Məryəm (teleserial, 2016) — *Məryəm*
# Yad gəlin (serial, 2020) — *Hicran*
# Sevginin ünvanı (serial, 2023) — *Bəsti*
# Vətəndaş A — *Almaz*

## İstinadlar

## Xarici keçirlər
* Aktrisa Günəş Mehdizadə: "Ona vurulmuşdum" — FOTO — MÜSAHİBƏ
* Молитвы у моря
Dördlər qurdu məhəlləsi

**Dördlər qurdu məhəlləsi** — Şuşanın XVIII əsrdə salınmış aşağı məhəllələrindən biri. Şəhərin şərq hissəsində yerləşir. Digər məhəllələr kimi bu məhəllədə də məscid, hamam, kiçik meydan və bulaq olmuşdur. Şuşa şəhərinin Ermənistan Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğalından sonra məhəllənin XVIII əsrə aid memarlıq abidəsi olan 90 faizindən çox tikililəri məhv edilmişdir. Hazırda məhəllə yarım uçmuş vəziyyətdədir.

## Həmçinin bax
Beynəlxalq Tərəkəmə Çərşənbəsi folklor festivalı

[thumb|[Ağsu rayonunun Gəgəli kəndi]]
**Beynəlxalq Tərəkəmə Çərşənbəsi Folklor Festivalı** — Ağsu rayonunda ən iri yaşayış məntəqələrindən biri olan Gəgəli kəndində təşkil olunan beynəlxalq səviyyəli mədəni tədbir.

## Tərəkəmə Çərşənbəsi
Tərəkəmə Çərşənbəsi türk obalarında Axır çərşənbə günündə mövcud olan adətlərdən biridir. Bu ev heyvanlarının iki odun arasından keçirilməsi hadisəsi ilə bağlı ənənəvi adətdir. Azərbaycanın bir çox ərazilərində bu hadisənin əlamətləri görünsə də, Şirvan bölgəsində Oğuz türklərinin məskunlaşdığı obalardan biri olan Gəgəli kəndində ən yaxşı şəkildə müasir dövrümüzədək gəlib çatmışdır. Ənənəvi olaraq, hər il Tərəkəmə Çərşənbəsi günündə kənd sakinləri səhərə qədər yatmırlar; səhər alaqaranlıqda heyvanları iki tonqalın arasından keçirirlər. Qədim bir inanca görə, tərəkəmələr bununla mal-qaralarını il ərzində baş verə biləcək hər cür bəlalardan, xəstəliklərdən qorumuş olur, heyvanların yeni otlaqlara sağ-salamat çıxarılmasını təmin edirlər.

2011-ci ildə Tərəkəmə Çərşənbəsi adəti ilə bağlı film çəkilmişdir.

Festivalının təşəbbüsçüsü "Miras" Mədəni İrsin Öyrənilməsinə Kömək İctimai Birliyinin sədri olan tarix üzrə fəlsəfə doktoru Fariz Xəlillidir.

## Bütün festivallar
### I festival
I Beynəlxalq Tərəkəmə Çərşənbəsi Folklor Festivalı 16-18 mart 2015-ci il tarixlərində keçirilmişdir.

### II festival
II Beynəlxalq Tərəkəmə Çərşənbəsi Folklor Festivalı 2016-cı il martın 14-də başlamışdır. Festivalda 300-dən çox insan iştirak etmişdir. Qonaqlar arasında Türkiyə, Gürcüstan, Misir, Hindistan, Türkmənistan, İndoneziya və Qazaxıstandan gələn nümayəndələr və folklor qrupları olmuşdur. II festival üç gün davam etmişdir.

### III festival
III Beynəlxalq Tərəkəmə Çərşənbəsi Folklor Festivalı 2018-ci il martın 19-da başlamışdır. Festivalda 500 nəfərə yaxın insan iştirak etmişdir. Qonaqlar arasında Türkiyə, Gürcüstan, Rusiya və İrandan gəlmiş nümayəndələr və folklor qrupları olmuşdur. III festival üç gün davam etmişdir.

### IV festival
IV Beynəlxalq Tərəkəmə Çərşənbəsi Folklor Festivalı 18-20 mart 2019-cu il tarixlərində keçiriləcəkdir.

## Təşkilatçılar
*Həqiqət Musayev adına Gəgəli kənd ümumi orta məktəbinin Tərəkəmə Folkloru Araşdırma və Təbliğat Qrupu
*MİRAS Mədəni İrsin Öyrənilməsinə Kömək İctimai Birliyi

## Dəstək verənlər
*Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi
*Ağsu Rayon İcra Hakimiyyəti
*AMEA Folklor İnstitutu
*"Az-Granata" MMC
*"Allprint" MMC

## Faydası
Festivalın iştirakçıları müxtəlif ölkələrin adət-ənənələri ilə tanış olmaq, kənd mətbəxinin təamlarını dadmaq, qurşaq atmaq və başqa imkanlar əldə edirlər.

Festival çərçivəsində iştirakçılar Orta əsr Ağsu şəhəri Arxeoloji Turizm Kompleksində və Mehrəvan qalasında aşkar edilmiş arxeoloji tapıntılar, Gəgəli kəndində toxunan müxtəlif çeşidli palaz və kilimlərlə tanış olmaq imkanı əldə edirlər.

## Əsas məqsəd
Festivalın təşkilatçılarından biri olan "MİRAS" Mədəni İrsin Öyrənilməsinə Kömək İctimai Birliyinin əsas məqsədi Tərəkəmə Çərşənbəsi ənənəsinin YUNESKO-nun qeyri-mədəni irs siyahısına salınmasına nail olmaqdır.

## İstinadlar
S!sters

**S!sters** — Almaniyanın Hannover şəhərindən olan Laura Kastel və Karlotta Trumanın birlikdə yaratdığı musiqili duet. S!sters "Sister" mahnısı ilə Almaniyanın NDR telekanalının təşkil etdiyi Unser Lied für Israel yarışmasında qalib gələrək, Almaniyanı İsrailin Tel-Əviv şəhərində keçirilən 2019 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil etmək hüququ əldə etmişdir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax