Samvel Karapetyan (biznesmen)

**Samvel Sarkisoviç Karapetyan** (; ) — Ermənistan və Rusiya sahibkarı, milyarderi və xeyriyyəçisi. "Tashir Group" şirkətlər qrupunun prezidenti və qurucusu, həmçinin "Tashir Charity" Foundation xeyriyyə fondunun prezidentidir. 2025-ci ilin fevral ayına olan məlumata görə, o, 4,5 milyard ABŞ dolları məbləğində sərvətlə dünyanın ən varlı insanları siyahısında 1102-ci yeri tutmuşdur.

## Həyatı

Samvel Karapetyan 18 avqust 1965-ci ildə Ermənistan SSR-in Kalinino qəsəbəsində (indiki Taşir şəhəri) pedaqoq ailəsində anadan olmuşdur. Atası riyaziyyat üzrə mütəxəssis və məktəb direktoru, anası isə ingilis dili müəllimi olmuşdur. 1986-cı ildə o, İrəvan Politexnik İnstitutunun maşınqayırma fakültəsini bitirmişdir. 2008-ci ilin noyabr ayında iri diversifikasiya olunmuş şirkətlərdə investisiya fəaliyyətinin idarəetmə sisteminin inkişafına həsr olunmuş doktorluq dissertasiyasını müdafiə etmişdir. 1986-cı ildən etibarən Karapetyan Kalinino şəhərindəki emal edilmiş məmulatlar zavoduna rəhbərlik etməyə başlamışdır. Əvvəlcə texnoloji xidmətin rəhbəri, daha sonra isə müəssisənin direktoru olmuşdur. Daha sonra o, zavodu satın almış və 1989-cu ildə onu rezin-texniki və metal məmulatların istehsalı ilə məşğul olan çoxprofilli “Zenit” kooperativinə çevirmişdir. 1992-ci ildə Rusiyaya köçmüşdür.

1991-ci ildə Samvel Karapetyanın təşəbbüsü ilə Loru mərzində Kalinino şəhərinin köhnə adı bərpa edilmiş və Taşir olmuşdur. 1997-ci ildə Karapetyan Kaluqa şəhərində "Kaluquaqlavsnab" adlı şirkəti satın almış və onun bazasında 1999-cu ildə "Tashir Group" adlı sənaye-tikinti şirkətlər qrupunu yaratmışdır. Qrup tədricən istehsalat, tikinti, enerji, təchizat və satış müəssisələrini, ticarət mərkəzləri, mehmanxanalar, yaşayış binaları, kinoteatrlar, pərakəndə satış şəbəkələri və restoranları özündə birləşdirmişdir. Ümumilikdə, qrupun tərkibinə 200-dən çox şirkət daxil olmuşdur. 2000-ci ildə Karapetyan "Tashir Charity" Foundation xeyriyyə fondunu təsis etmişdir. O, 2003-cü ildə Moskva daşınmaz əmlak bazarına daxil olmuşdur. Sevastopol prospektində torpaq sahəsi almış, iki il sonra burada "RIO adlı ilk müasir çoxfunksiyalı ticarət və əyləncə mərkəzini açmışdır. Bu layihə sonrakı illərdə Rusiyanın ən iri ticarət-əyləncə mərkəzləri şəbəkəsinə çevrilmişdir. 2020-ci ildə Karapetyan Ermənistanın sabiq prezidenti Robert Köçəryanın həbsdən azad edilməsi üçün tələb olunan girovun bir hissəsini ödəməyə yardım etmişdir.

4 avqust 2020-ci ildə Beyrut limanında baş vermiş partlayışdan sonra Samvel Karapetyan Beyrut ermənilərinə dəstəyini bildirmiş və zərər çəkmiş Müqəddəs Gevorq kilsəsinin bərpasına yardım edəcəyini açıqlamışdır. Onun təşəbbüsü ilə "Tashir Charity" Foundation kilsənin bərpasına 200 min ABŞ dolları ayırmış və həlak olmuş ermənilərin ailələrinə 10 min ABŞ dolları məbləğində yardım göstərmişdir.

## Cinayət işi

17 iyun 2025-ci ildə Ermənistan Baş naziri Nikol Paşinyanın Bütün ermənilərin katolikosu, Erməni Apostol Kilsəsinin baş yepiskopu II Qareginə qarşı kəskin çıxışlarından sonra Samvel Karapetyan jurnalistlərə bəyan etmişdir ki, "tarixi və minillik ənənələrə malik erməni kilsəsinə və xalqına qarşı hücumlar təşkil olunmuşdur. Mən hər zaman Erməni Kilsəsinin və xalqın yanında olmuşam və bundan sonra da birbaşa iştirak edəcəyəm. Əgər siyasətçilər uğur qazana bilməsələr, biz öz üsulumuzla iştirak edəcəyik". Paşinyan buna cavab olaraq internetdə yazmışdır: "Ermənistan və onun qanunları Kaluqadakı bir kənd deyil. Ümid edirəm, dövlətin dadı ağzınızda qalacaq". 18 iyun 2025-ci ildə Paşinyan jurnalistlərə bildirmişdir: "Mən bunu dözməyəcəyəm. Heç kəs Ermənistana hədə qoya bilməz. Karapetyanın 'biz özümüz müdaxilə edəcəyik' bəyanatı ən konkret şəkildə qiymətləndirilmişdir".

17 iyun 2025-ci ildə Karapetyanın İrəvanda yerləşən evində axtarış aparılmışdır. Evin qarşısında yüzlərlə tərəfdarı toplaşmış, polis ilə toqquşma nəticəsində iki nəfər xəsarət almış, 45 nəfər saxlanılmışdır. Dindirilmədən sonra Karapetyana hakimiyyətin ələ keçirilməsinə açıq çağırış ittihamı irəli sürülmüşdür. Onun vəkilinin məlumatına görə, Ermənistan İstintaq Komitəsi məhkəmədən onun barəsində həbs qətimkan tədbirinin seçilməsini tələb etmişdir.

## Ailəsi

Evli olub, üç övladı var.

Tatevik Karapetyan (1990-cı il təvəllüdlü) — "Tashir Group"un birinci vitse-prezidenti, həmçinin qrupun tərkibinə daxil olan media aktivləri və federal "Cinema Star" kinoteatrlar şəbəkəsinin rəhbəridir. Sarkis Karapetyan (1992-ci il təvəllüdlü) — biznesmen, "Tashir Group"un birinci vitse-prezidenti; 4 iyun 2016-cı ildən Salome Karapetyan (Kintsuraşvili) ilə evlidir. Karen Karapetyan — "Tashir Group"un birinci vitse-prezidenti; 17 sentyabr 2017-ci ildən Lilit Karapetyan (Markosyan) ilə evlidir.

Onun qardaşı Karen Karapetyan Ermənistan dövlət xadimidir.

## Mükafat və reytinqlər

Samvel Karapetyan ictimai fəaliyyətinə və Rusiya bölgələrində ermənilərin birliyinə verdiyi töhfələrə görə “Rusiya Erməniləri İttifaqı”nın “Gümüş Xaç” mükafatı ilə təltif edilmişdir. O, həmçinin milli kimliyin qorunmasına, hüquq və maraqların müdafiəsinə, Rusiyada yaşayan müxtəlif etnik qruplar arasında sülh və həmrəyliyin möhkəmləndirilməsinə verdiyi töhfəyə görə də qiymətləndirilmişdir.

2001-ci ildə Karapetyan “Biznes-Olimp” adlı Rusiya milli mükafatına layiq görülərək “Rusiya Federasiyasının Əməkdar Sahibkarı” adını almışdır. Həmin ildə o, xristianlığın Ermənistanda qəbulunun 1700 illiyi münasibətilə qızıl medalla, habelə Rusiya Pravoslav Kilsəsi tərəfindən "Müqəddəs Daniil Moskovski" Ordeninin II dərəcəsi ilə təltif edilmişdir. 2003-cü ildə Rusiya Prezidenti tərəfindən ona adlı saat təqdim edilmişdir. 2005-ci ildə o, “Rusiya Milli Olimp” mükafatının qalibi olaraq “Şərəf və Cəsarət” Ordeni və “Qızıl Olimp” Nişanı ilə təltif edilmişdir. 2010-cu ildə "*Commercial Real Estate*" jurnalı tərəfindən Rusiyanın kommersiya daşınmaz əmlak bazarının ən nüfuzlu şəxsləri reytinqində birinci yeri tutmuşdur. 3 sentyabr 2011-ci ildə Karapetyan Ermənistan Respublikasının müstəqilliyinin 20 illiyi münasibətilə, milli maraqların müdafiəsində, uzunmüddətli fəaliyyətinə və Ermənistanın inkişafına verdiyi töhfələrə görə “Müqəddəs Mesrop Maştots” Ordeni ilə təltif edilmişdir.

2011-ci ildə “İlin Adamı — 2011” milli mükafatının laureatı olmuşdur. 2012-ci ildə o, "*[[Forbes]]*" jurnalının tərtib etdiyi Rusiya kommersiya daşınmaz əmlak sahibləri arasında ilk üçlükdə yer almışdır. 2012-ci ildə Rusiya Pravoslav Kilsəsinin “Şöhrət və Şərəf” ordeninin II dərəcəsi ilə təltif olunmuş, həmin il Kann şəhərində keçirilən MAPIC 2012 beynəlxalq kommersiya daşınmaz əmlak sərgisində “İlin Şəxsi” adına layiq görülmüşdür.

18 aprel 2012-ci ildə o, Kronştadt Müqəddəs Nikolay Dəniz Kilsəsinin bərpasına verdiyi töhfəyə görə Rusiya Federasiyası Prezidentinin fəxri fərmanı ilə təltif edilmişdir.

2013-cü ildə "*Forbes*" jurnalının reytinqinə əsasən, o, kommersiya daşınmaz əmlak sahibləri arasında yenidən ilk üçlükdə qalmışdır. Həmin il Karapetyan Moskva Müqəddəs İsa Məbədinin tikintisinə verdiyi töhfəyə görə Ermənistan Apostol Kilsəsinin “Müqəddəs Qriqor Maarifçi” ordeni ilə təltif olunmuşdur.

2014-cü ildə o, "*Forbes*" jurnalının Rusiyanın ən iri renta gəlirli sahibkarları siyahısında ikinci yeri, "*Commercial Real Estate*" CRE-100 reytinqində isə birinci yeri tutmuşdur.

2015-ci ildə o, "*Forbes*" siyahısında ikinci yeri qoruyub saxlamış, Rusiya Pravoslav Kilsəsinin "Müqəddəs Daniil Moskovski" Ordeninin III dərəcəsinə və Ermənistan Respublikasının “Vətən qarşısında xidmətlərə görə” I dərəcəli Ordeninə layiq görülmüşdür. Sonuncu mükafat ona Erməni soyqırımının 100 illiyinə həsr edilmiş tədbirlərin təşkili və keçirilməsində fəal iştirakına görə verilmişdir.

2019-cu ildə Karapetyan Ermənistan Apostol Kilsəsinin xüsusi xidmətlərinə görə “Müqəddəs Eçmiədzin Cəngavəri” patriarx ordeni ilə təltif edilmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Карапетян Самвел Саркисович на сайте группы компаний «Ташир» 
* РБК: Самвел Карапетян «У нас все на ручном управлении» 
* Forbes: Миллиардер Самвел Карапетян «Наша маржа — это святое»