open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Noraşen

* Noraşen — Şərur rayonunun 1930-1964-cü illərdəki adı.
* Noraşen — Culfa rayonunun Göydərə kəndinin əvvəlki adı.
* Noraşen — Xocavənd rayonunun Günəşli kəndinin əvvəlki adı (?–1992).
* Noraşen — Sevan rayonunun Əfəndi kəndinin dəyişdirilmiş adı (1938-indi).
* Noraşen — Abaran rayonunun Saçlı kəndinin dəyişdirilmiş adı (15.07.1946).
* Noraşen — Qəmərli rayonunun Yuxarı Kürdkənd kəndinin dəyişdirilmiş adı.
* Baş Noraşen — Şərur rayonunun Cəlilkənd kəndinin əvvəlki adı.
* Norşen — Şirak mərzində kənd.
* Noraşenik — Yelizavetpol (Gəncə) quberniyasının Zəngəzur qəzasında, indi Qafan rayonunda kənd.
* Noraşen rəqsləri — Xəyyam Mirzəzadənin 1972-ci ildə Simli kvartet üçün yazdığı əsər.
* Noraşen — Culfa rayonu ərazisində dağ. Keçmiş Noraşen (indiki Göydərə) qəsəbəsindən с.-da yerləşir. Hündürlüyü 1583 m. 
* Noraşen — Tovuz rayonu ərazisində çay. Tovuz çayının sağ qoludur. 

## Həmçinin bax
Berkner

**Berkner adası** — Hündür buzlaq adası olaraq Antarktida ərazisinə daxildir. Uzunluğu 320 km, eni 135 km təşkil edir. Ueddell dənizinin suları daxilində yerləşir.

## Coğrafiyası

43 873,1 km² sahəyə malikdir. Bu ada Antraktidada I Aleksandr Torpağı adasından sonra ikincidir. Adaya Böyük Britaniya, Argentina və Çili ərazi iddiası irəli sürmüşdür. Ada cənub yarımkürrəsində qütbə ən yaxınıdır. Bəzən isə səhfən Ross adası olduğu deyilir. Bütünlüklə şelf buzlağı ilə əhatələnir və gəmi ilə adaya yaxınlaşmaq olmur. Adanın ucqar şimal nöqtəsi ilə açıq dəniz arasında cəmi 17 km məsafə vardır.
Ən hündür nöqtəsi 869 m (digər mənbəyə görə, 975 m). Adada açıq şəkildə ikinqalxma müşahidə edilir. Şimalda *Reynvartheh* (698 м), , və cənubda *Tissenheh* (869 м), . Şimaldan cənuba üç buxta vardır: Makkartin buxtası, Roberts buxtası və Spilhaus buxtası. Şimalda isə Quld buxtası yerləşir. Ada materikdən 150 aralı yerləşir.

## Tarixi
Berkner adası amerikan ekspedisiyası tərəfindən Beynəlxalq geofizika ili çərçivəsində Finn Ronne tərəfindən kəşf edilir. O, 1957-ci ilin oktyabrında Elsuort bazasından uçuş edərkən ordan cənub-qərbdə nəhəng ərazini əhatə edən yüksəklik aşkarladı.

1990-cı ildən ada qütb tətqiqatları aparmaq üçün əsas düşərgə rolunu oynayır.

## İstinadlar

## Mənbə
* Berkner adasının xəritəsi
* Beynəlxalq geofizika ili çərçivəsində aparılan araşdırmalar.
Çırçır (Sevan)

**Çırçır**, **Varser** — İrəvan quberniyasının Yeni Bayazid qəzasında, indi Sevan rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 3 km məsafədə, Göyçə gölünün sahilində, Zəngi çayının yanında yerləşir. Sevan rayonu təşkil edilənədək, yəni 31 dekabr 1931-ci ilə kimi Axta (Razdan) rayonunun tərkibində olmuşdur.

Kəndin digər adı Sutökülən olmuşdur. Erməni mənbələrində, Qafqazın 5 verstlik xəritəsində Çirçir formasında qeyd edilmişdir.

Toponim Azərbaycan dilində "kiçik şəlalə" mənasını ifadə edən şırşır sözünün dialekt variantı olan çırçır (çirçir) sözü əsasında əmələ gəlmişdir. Azərbaycan dilinin dialekt və şivələrində, türk dillərində ş~ç səs əvəzlənmələri qanunauyğun haldır. Hidrotoponimdir. Quruluşca sadə toponimdir.

Ermənistan SSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin 26. IV.1946-cı il fərmanı ilə adı dəyişdirilib Varser qoyulmuşdur.

## Əhalisi

## İstinadlar
Çubuxlu (Göyçə)

**Çubuxlu** — İrəvan quberniyasının Yeni Bəyazid qəzasında, indiki Sevan rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 15&nbsp;km məsafədə, Göyçə gölünün yanında, İrəvan-Dilican yolunun üstündə yerləşir.
"İrəvan əyalətinin icmal dəftəri"ndə, Qafqazın 5 verstlik qeyd edilmişdir.

Toponim çubuqlu türk etnonimi əsasında əmələ gəlmişdir. Etnotoponimdir. Quruluşca sadə toponimdir.
 
Ermənistan SSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin 3.l.1935-ci il fərmanı ilə kəndin adı dəyişdirilib Dzovagyuğ (Gölkənd) qoyulmuşdur.

## Əhalisi
## İstinadlar
Ördəkli (Göyçə)

**Ördəkli** — İrəvan quberniyasının Yeni Bəyazid qəzasında, indiki Sevan rayonunda kənd.133

## Tarixi
Göyçə gölünün sahilində, poçt yolunun yanında yerləşir. "İrəvan əyalətinin icmal dəftəri"ndə qeyd edilmişdir.

## Toponimi
Toponim türk tayfalarından biri olan qızılbaşlara məxsus ördəkli etnonimi əsasında formalaşmışdır. Etnotoponimdir. Quruluşca sadə toponimdir.
Ermənistan SSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin 26. IV. 1946-cı il fərmanı ilə kəndin adı dəyişdirilib Lçaşen (Kölkənd) qoyulmuşdur. 1946-cı ildə kənd ermənicə Lçaşen adlandırılmışdır. 1728-ci ilə aid mənbədə İrəvan əyalətinin Göycə nahiyəsində Böyük Ördək və Kiçik Ördək kənd adları göstərilmişdir[170,12]. Göycə bölgəsində Ördək kənd adının oldduqca maraqlı tarixi vardır: е. ə. VIII əsrə aid Urartu dilində bir mənbədə Urtex kimi qeyd olunmuşddur.

## Əhalisi
Kənddə tarixən azərbaycanlılar yaşamışdır. Zaman-zaman onlar qovulmuş, xircdən (İran və Türkiyədən) köçürülən ermənilər burada yerləşdirilmişdir. 1920-ci ildə kəndin əhalisi qovulmuş və Türkiyədən gəlmə ermənilər yerləşdirilmişdir. 1897-ci ildə kənddə ermənilərlə yanaşı 22 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. XX əsrin əvəllərində, 1905–1906-cı illərdə erməni azərbaycanlı münaqişəsi nəticəsində azərbaycanlılar tarixi-etnik torpaqlarından qovulmuşdur. İndi kənddə yalnız ermənilər yaşayır.

## İstinadlar
Şəhriz

**Şəhriz** — İrəvan əyalətinin, Dərəçiçək nahiyəsində, İrəvan xanlığının, Dərəçiçək mahalıda, İrəvan quberniyasının Yeni Bəyazid qəzasında, Ermənistan SSR, Sevan rayonunda, indiki Ermənistan Respublikası Geğarkunik mərzində kənd

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 6&nbsp;km məsafədə, Göyçə gölünün yaxınlığında, İrəvan - Sevan yolunun üstündə, Zəngi çayının yanında yerləşir. «İrəvan əyalətinin icmal dəftəri»ndə, XIX əsr rus mənbələrində qeyd edilmişdir. Kəndin digər adı «Kərimkənd» olmuşdur. Sadə quruluşlu toponimdir. Erm. SSR AS RH-nin 26. IV.1946-cı il fərmanı ilə adı dəyişdirilib Geğamavan qoyulmuşdur.

## Əhalisi
Ermənilər buraya 1828-1829 - cu illərdə Türkiyənin Alaşkert vilayətindən köçürülmüşdür.

## İstinadlar
Ross adası

**Ross adası** — Ross dənizi sularında yerləşən, cənub qütbünə ən yaxın adalardan birdir. Ada Viktoriya Torpağına yaxın yerləşir .

## Coğrafiya
Adanın sahəsi 2460 km² təşkil edir. Ada bütünlüklə qar və buzla örtülüdür. Ən hündür nöqtələri Erebus (3794 m) və Terror (3230 m) dağlarıdır. Ümumilikdə Erebus ən cənubda yerləşən aktiv vulkandır.

## Tarixi
Məşhur Antraktika araşdırmaçısı Ceys Ross 1841-ci ildə Erebus vulkanını və Terror dağını kəşf edir. Kəşf etdiyi dağları ekspedisiyada iştirak edən gəmilərin şərəfinə adlandırır.

## Ərazi iddiası

1961-ci ildə Antarktika haqqında konvensiya qəbul olunmasına baxmayaraq adaya Yeni Zelandiya iddia edir.

## Elmi tətqiqlar
Adada illik fəaliyyət göstərən stansiyalar vardır: Mak-Medro antartik stansiyası (ABŞ) və Skott-Beys (Yeni Zelandiya). Mövsümdən əlaqədar olaraq adada 200–1000 nəfərə qədər insan yaşayır. Daimi yaşayış yoxdur.

1987–1992-ci illərdə Evansa burnunda Sülh parkı bazası yerləşirdi. Baza Qrinpis təşkilatının nəzdində fəaliyyət göstərirdi.

## Maraqlı fakt
Ross adasını Ceyms Ross adası ilə səhv etmək lazımdır. Ceyms Ross adası Antarktik yarımadası yaxınlığında yerləşir. Hər iki ada Ceym Rossun şərəfinə adlandırıblar.

## Mənbə
* Map of Ross Island and Dry Valleys , NIWA New Zealand
* Coastal-change and Glaciological Map of the Ross Island Area, Antarctica, 1962–2005 United States Geological Survey
Semyonovka (Sevan)

**Semyonovka** — İrəvan quberniyasının Yeni Bayazid qəzasında, Sevan rayonunda kənd.

## Tarixi
## Əhalisi
## İstinadlar
Bronks

**Bronks** — Nyu Yorkun şimal-şərqində bölgə. Adı Conas Bronk adında  bir fermerdən gəlir. Nyu-York Yankiləri adlı beyzbol klubu da burada oynayır.

## İstinadlar
Staten-Aylend

**Staten Aylend** — Nyu-Yorkun 5 əsas bölgəsindən biri. Eyni adlı ada üzərində yerləşir. 477 377 nəfər əhalisi olan bölgə Nyu-Yorkun ən az əhalisi olan bölgəsidir.

## İstinadlar
Kuins

**Kuins** — Nyu-Yorkun 5 əsas bölgəsindən biri. Əhalisinə görə Nyu-Yorkda üçüncü yerdədir. ABŞ-nin ən vacib aeroportlarından olan Con Kennedi aeroportu məhz burada yerləşir.

## İstinadlar
Qızıldəmir

**Qızıldəmir**, **Qızıl Teymur** — İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indiki Əştərək rayonunda kənd. Mənbədə Qızıl Tamur kimidir. 1590-cı ildən mə'lumdur. 1728-ci ilə aid mənbədə Qızıl Təmir kimidir.

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 3&nbsp;km cənub-şərqdə yerləşir. Erməni mənbələrində Qızıltamur kimi qeyd edilir. azərbaycandilli mənbələrdə səhv olaraq Qızıl Teymur kimi göstərilir. 1590-cı ildə tərtib edilmiş "İrəvan əyalətinin müfəssəl dəftəri"ndə və 1728-ci il tarixli "İrəvan əyalətinin icmal dəftəri"ndə Qızıldəmir kəndi formasında qeyd edilmişdir.

## Toponimi
Toponim qırmızı mənasında işlənən qızıl (torpağın süxurunun rəngini ifadə edir) sözü ilə qədim türk dilində "arx" mənasında işlənən təmir sözünün birləşməsindən əmələ gəlmişdir. Hidrotoponimdir. Quruluşca mürəkkəb toponimdir. Ermənistan SSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin 3. I.1935-ci il fərmanı ilə kəndin adı dəyişdirilib (erməni dilinə kalka edilib) Voskevaz (Qızıldəmir) qoyulmuşdur. XIX əsrin sonlarına aid ədəbiyyatda Qızıl Teymur kimi göstərilmişdir. "Dəmir (Teymur) adlı şəxsə mənsub qırmızı rəngli yer" mə'nasındadır.

## Əhalisi
Burada 1828-ci ilə kimi yalnız azərbaycanlılar yaşamışdır. 1828–30-cu illərdə kəndə İrandan ermənilər köçürülüb yerləşdirilmişdir. Sonralar azərbaycanlılar sıxışdırılıb çıxarılmışdır. Kənddə ermənilərlə yanaşı 1831-ci ildə 120 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. 1870-ci illərin əvvəllərində azərbaycanlılar deportasiya olunmuşdur. 1897-ci ildə burada 3 nəfər azərbaycanlı qalmışdır. Onlar XX əsrin əvvəllərində deportasiya olunmuşdur. İndi ermənilər yaşayır.

## İstinadlar
Qoş (Karbi)

**Qoş** — İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indiki Əştərək rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzirdən 18&nbsp;km cənub-şərqdə yerləşir. 1590-cı il tarixli «İrəvan əyalətinin icmal dəftəri»ndə, Qafqazın 5 verstlik xəritəsində qeyd edilmişdir.

Toponim qədim türk dilində «düşərgə, çobanların müvəqqəti yaşayış yeri, çadır» mənasında
işlənən qoş sözü əsasında əmələ gəlmişdir. Relyef əsasında yaranan sadə toponimdir.

## Əhalisi
Burada 1828-ci ilə kimi yalnız azərbaycanlılar yaşamışdır. 1858-70-cı illərdə Türkiyədən buraya Ermənilər köçürülüb yerləşdirilmişdir. Kənddə ermənilərdən başqa 1831-ci ildə 62 nəfər, 1873 - cü ildə 211 nəfər, 1886-cı ildə 566 nəfər, 1897-ci ildə 323 nəfər, 1908-ci ildə 427 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır.

1918-ci ildə azərbaycanlılar erməni təcavüzünə məruz qalaraq deportasiya olunmuşdur. İndiki
Ermənistanda sovet hökuməti qurulandan sonra sağ qalan azərbaycanlılar öz doğma evlərinə dönə
bilmişdir. Burada 1922-ci ildə 10 nəfər, 1926-cı ildə 9 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır.

## İstinadlar
Əkərək (Karbi)

**Əkərək** — İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indi Əştərək rayonunda kənd.,

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 7 km qərbdə yerləşir. 1590-cı ildə tərtib edilmiş "İrəvan əyalətinin müfəssəl dəftəri"ndə Əyrək kimi, "İrəvan əyalətinin icmal dəftəri"ndə Əyərək, Qafqazın 5 verstlik xəritəsində Əkərək (Aqarak) kimi qeyd edilmişdir. Adı XVI əsrin əvəllərindən çəkilir. XVI və XVIII əsrlərə aid tarixi mənbələrdə kəndin adının Əyrək, Əyərək formalarında qeyd olunmasına istinad edib bu qənaətə gələ bilirik ki, toponim "Kitabi-Dədə Qorqud" dastanlarında (X boyda) adı çəkilən Əgrək şəxs adı əsasında əmələ gəlmişdir.

## Toponimi
Antropotoponimdir. Quruluşca sadə toponimdir.

## Əhalisi
Kənddə 1831-ci ildə 318 nəfər, 1873-cü ildə 388 nəfər, 1886-cı ildə 536 nəfər, 1897-ci ildə 603 nəfər, 1908-ci ildə 629 nəfər, 1914-cü ildə 720 nəfər, 1916-cı ildə 653 nəfər, 1919-cu ildə 425 nəfər yalnız azərbaycanlı yaşamışdır. "Ermənistan və ətraf vilayətlərin toponimlər lüğəti"ndə burada 1920-ci illərə kimi hansı xalqın yaşadığı göstərilmir. Yalnız 1897-ci ildə 603 nəfərin yaşadığı qeyd edilir ki, onların da azərbaycanlı və ya erməni olduğu göstərilmir. Bu da erməni siyasətinin bir formasıdır. 1919-cu ilin əvvəllərində kəndin sakinləri ermənilərin tacavüzünə məruz qalaraq deportasiya olunmuşdur. Ermənilər buraya Türkiyənin Van, Qavaş, Bitlis bölgələrindən 1918–19-cu illərdə köçürülmüşdür. Azərbaycanlılar öz kəndlərinə indiki Ermənistanda sovet hökuməti qurulandan sonra dönə bilib. 1918-ci ildə əhalisi qovulduqdan sonra Türkiyədən gəlmə ermənilər yerləşdirilmişdir. Burada ermənilərdən başqa 1922-ci ildə 72 nəfər, 1926-cı ildə 74 nəfər, 1931-ci ildə 32 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. SSRİ Nazirlər Sovetinin xüsusi qərarından sonra kənddə yaşayan azərbaycanlılar tarixi-etnik torpaqlarından çıxarılıb zorla Azərbaycana köçürülmüşdür. İndi ermənilər yaşayır.

## İstinadlar
İnəkli

**İnəkli** - İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indi Əştərək rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 16&nbsp;km şimal-qərbdə, Abaran çayının sağ axarında yerləşir. «İrəvan əyalətinin icmal dəftəri»ndə «İnəkli məzrəsi» formasında və İnəkli kimi, Qafqazın 5 verstlik xəritəsində İnəkli şəklində qeyd edilmişdir. Erməni mənbələrində kəndin adı Enakli, İnoğlu kimi də göstərilir.

Toponim oğuz tayfalarından olan inək etnoniminə mənsubluq bildirən -li
şəkilçisinin artırılması ilə düzəlmişdir və «İnək tayfasına mənsub yaşayış yeri» mənasını verir.
Əbül Qazi qeyd edir ki, Duylı Kayının yanında Qorquddan başqa iki inək bəy var idi. Biri -Bayandur ilindən olan Bekdez, o biri - İqdir ilindən olan Dünkə idi». A.N.Kononov müxtəlif mənbələrə istinad edib qeyd edir ki, inək termini «yaxın nökər» mənasında işlənir. Monqolca inək sözü «inanılmış», «istəkli, sevimli» mənalarını ifadə edir. Xivə, Buxara şivəsində «atalıq» mənasında işlənən inək əvvəllər «tayfa başçısı», «xanın gizli məsləhətçisi», «əyalətin və ya şəhərin baş rəisi» mənaları bildirmişdir. Etnotoponimdir. Quruluşca düzəltmə toponimdir.

Ermənistan SSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin 1.XII.1948 - cu il tarixli fərmanı ilə adı dəyişdirilib Antarut qoyulmuşdur.

## Əhalisi
1828-ci ilə kimi burada azərbaycanlılar yaşamışdır. 1828-30 - cu illərdə azərbaycanlılar deportasiya olunmuş və bura İranın Xoy, Salmas vilayətlərindən, Türkiyənin Van vilayətindən ermənilər köçürülərək yerləşdirilmişdir.

## İstinadlar
Karbi

**Karpi** — İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indiki Əştərək rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 5 km məsafədə yerləşir. 1590-cı il tarixli "İrəvan əyalətinin müfəssəl dəftəri"ndə, 1728-ci il tarixli "İrəvan əyalətinin icmal dəftəri"ndə qeyd edilmişdir. Tarixən burada Kiçik Karpi və Böyük Karpi kəndləri olmuş, sonradan bu iki kənd birləşdirilmiş və Karpi kəndi kimi rəsmiləşdirilmişdir.

## Toponimi
Toponim türk dilində "şəhər", "qala", "möhkəmləndirilmiş yer" mənasında işlənən kar sözünə -pi şəkilçisinin qoşulması yolu ilə formalaşmışdır. "…pi Bisitun qayalarındakı mixi yazıların ikinci qolunun dilindən — Elam dilindən göründüyü kimi cəm bildirən şəkilçidir. Bu yazılarda həmin şəkilçi "p", "ap", "pe", "pi" şəkillərində tayfa və ölkə bildirən adların sonuna bitişdirilərək işlənıniş və belə sözlər həmin şəkilçi ilə birlikdə "el", "tayfa", "qəbilə", "yurd", "ölkə" mənalarını ifadə etmişdir. Relyef əsasında yaranan düzəltmə sözdür. XIX əsrin sonlarından sonra mənbələrdə bu kəndin adı çəkilmir. Ehtimal ki, Karbi mahalından çıxmış ailələrin özləri ilə apardıqları addır.

## Əhalisi

## İstinadlar
Maqda

**Maqda** — İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indi Əştərək rayonunda kənd.

## Tarixi
"İrəvan əyalətinin icmal dəftəri"ndə, Qafqazın 5 verstlik xəritəsində qeyd edilmişdir.
1728-ci ilə aid mənbədə İrəvan əyalətinin Karbi nahiyəsində kənd adı kimi qеyd olunmuşdur

## Toponimi
Toponim muq etnoniminin fars dilində işlənən forması olan maq etnonimindən və -da topoformantı əsasında əmələ gəlmişdir. Etnotoponimdir. Quruluşca sadə toponimdir. 1949-cu ildə kənd ermənicə Lernarot adlandırılmışdır. 1590-cı ilə aid mənbədə Maqta. 1728-ci ilə aid mənbədə isə Makta kimidir Naxçıvanda Maxta kəndinin adı ilə mənşəcə eynidir. Naxçıvanda Maqqız (maq və türk dillərində *giz* "dayaz dərə" [143.II,2,1389], sözlərindən) Qazax r-nunda Maqi (dağ adı) toponimləri ilə səslənir. Ermənistan SSR AS RH-nin I. XII.1949-cu il fərmanı ilə adı dəyişdirilib Lernarot qoyulmuşdur.

## Əhalisi
Kənddə 1831-ci ildə 38 nəfər, 1873-cü ildə 195 nəfər, 1886-cı ildə 226 nəfər, 1897-ci ildə 296 nəfər, 1908-ci ildə 268 nəfər, 1914-cü ildə 284 nəfər, 1916-cı ildə 399 nəfər yalnız azərbaycanlı yaşamışdır. 1918-ci ildə kəndin əhalisi erməni təcavüzünə məruz qalaraq deportasiya olunmuş, kəndə Türkiyədən köçürülən ermənilər yerləşdirilmişdir.

## İstinadlar
Orqov

**Orqov** — İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indiki Əştərək rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 10&nbsp;km şimal qərbdə, Qalasız çayının sahilində yerləşir. «İrəvan əyalətinin icmal dəftəri»ndə Ərqov kimi, Qafqazın 5 verstlik xəritəsində Erqov formasında qeyd edilmişdir.

Toponim türk dilində «igid, qoçaq» mənasında işlənən ər (> or) sözü ilə qıpçaqlara məxsus qov
(> kov) etnonimindən əmələ gəlib, «igid, qoçaq, qov tayfasına məxsus kənd» mənasını ifadə edir. Etnotoponimdir. Quruluşca mürəkkəb toponimdir.

## Əhalisi
Kənddə 1831-ci ildə 54 nəfər, 1873 - cü ildə 237 nəfər, 1886-cı ildə 337 nəfər, 1897-ci 380
nəfər, 1908-ci ildə 280 nəfər, 1914 - cü ildə 721 nəfər, 1916-cı ildə 646 nəfər, 1918-ci ildə 280 nəfər, 1919 - cu ildə 218 nəfər yalnız azərbaycanlı yaşamışdır.

1919 - cu ildə azərbaycanlılar erməni təcavüzünə məruz qalaraq deportasiya olunmuşdur.

1919- 1920-ci illərdə buraya Türkiyədən ermənilər köçürülmüşdür. İndiki Ermənistanda sovet hökuməti qurulandan sonra sağ qalan azərbaycanlılar ata-baba torpaqlarına dönə bilmişdir. Burada ermənilərlə yanaşı 1922-ci ildə 58 nəfər, 1926-cı ildə 25 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır.

1929-1930 - cu illərdə azərbaycanlılar tamamilə deportasiya olunmuşdur. İndi ermənilər yaşayır.
 
## İstinadlar
Azərbaycan Premyer Liqası 2015/2016

**Azərbaycan Premyer Liqası 2015/2016** — 1992-ci ildən bəri futbol üzrə keçirilən sayca 24-cü Azərbaycan çempionatıdır.

## Komandalar

## Turnir cədvəli

## Təqvim




center|thumb|200x200px|<big>'''Qarabağ (Ağdam)'''</big>

## Statistika

### Ən çox qol vuran futbolçular

## İstinadlar
Oşakan

**Oşakan** — İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indi Əştərək rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 6 km məsafədə yerləşir. Kəndin ilk adı Uşakan olmuşdur.

1728-ci il tarixli "İrəvan əyalətinin icmal dəftəri"ndə Uşakan formasında, Qafqazın 5 verstlik xəritəsində Uşakan və Oşaqan formalarında qeyd edilmişdir. Yerli əhali — azərbaycanlılar kəndin adını Üşəyən formasında işlədirdilər.

Toponim türk dilində "düz, hamar" mənasında işlənən üşəg sözünə -ən şəkilçisinin artırılması yolu ilə əmələ gəlmişdir. Relyef əsasında yaranan düzəltmə quruluşlu toponimdir.

## Əhalisi

## İstinadlar
Patrinc

**Patrinc**, **Voskehat** — İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indiki Əştərək rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 8&nbsp;km masafədə yerləşir. «İrəvan əyalətinin icmal dəftəri»ndə Batrınc formasında qeyd edilmişdir.

Toponim urartu dilində «şəhər» mənasında işlənən patar sözü əsasında yaranmışdır. Ənənəyə görə, Patrinc adı kənddə tapılan Patrinc çiçəyinin adından yaranmışdır.

Quruluşca sadə toponimdir.

Erm. SSR AS RH-nin I. XII. 1949 - cu il fərmanı ilə kəndin adı dəyişdirilib Voskeat qoyulmuşdur.

## Əhalisi
Kənddə 1831-ci ildə 51 nəfər, 1873 - cü ildə 327 nəfər, 1886-cı ildə 449 nəfər,
1897-ci ildə 463 nəfər, 1908-ci ildə 526 nəfər, 1914 - cü ildə 640 nəfər, 1916-cı ildə 599 nəfər,, 1918-ci ildə 526 nəfər,, 1919 - cu ildə 310 nəfər yalnız azərbaycanlı yaşamışdır. 1919 - cu ilin yazında kəndin köklü sakinləri olan azərbaycanlılar ermənilər tərəfindən qırğınlarla deportasiya edilərək kəndə ermənilər yerləşdirilmişdir.

## İstinadlar
Beyt Quvrin Milli Parkı

**Beyt Quvrin-Mareşa Milli Parkı** () — İsrailin mərkəzində, Kiryat Qat şəhərindən 13 km uzaqlıqda yerləşən milli park. Milli parkda ilk məbəd dövründə Yehuda Krallığı üçün əhəmiyyətli şəhərlərdən biri olan Mareşa və Roma İmperiyası dövründə Eleteropol kimi tanınan Beyt Quvrin şəhərinin qalıqları yerləşir.

Milli parkda aparılan qazıntı işlərində yəhudi məzarlığı, Bizans-Roma amfiteatrı, Bizans kilsəsi, ictimai hamamlar, mozaikalar, məzar mağaralar aşkarlanmışdır.

## Tarixi

Mareşa şəhəri haqqında ilk məlumatlar Yehuda qəbiləsinə qədər uzanır. Yəhudi Bibliyasına görə şəhər Rovoam tərəfindən Misirə qarşı müdafiə edilmişdir. Yehuda Krallığının dağıdılmasından sonra şəhər İdumeya Krallığının parçası olmuşdur. Gec fars dövründə şəhərdə saydanlar məskunlaşmışdırlar və şəhər e.ə. 259-cu ildə Zenon papirusunda qeyd olunmuşdur. Makkabi üsyanı zamanı şəhər makkabilərə qarşı müdafiə olunduğundan zərər görmüşdür. Haşmonayim kralı I İohan Qirkan e.ə. 112-ci ildə şəhəri dağıtmış və bu ərazilər Haşmonayim Krallığının əlinə keçmişdir. E.ə. 40-cı ildə Parfiya dövləti tərəfindən şəhər tamamilə xaraba edilmiş və bir daha bərpa edilməmişdir.

Mareşadan sonra bu ərazidə ən əhəmiyyətli şəhər Beyt Quvrin olmuşdur. Yəhudi müharibəsində Beyt Quvrin şəhəri 68-ci ildə Roma imperatoru Vespasian tərəfindən işğal edilmişdir. Bar Kohba üsyanı (132–135) zamanı şəhər yenə əziyyət çəkmişdir və Roma koloniyası kimi yenidən qurularaq 200 il ərzində Eleteropol ("azad insanların şəhəri") adlanmışdır. Bizans dövründə burada yəhudilərin və xristianların yaşadığı qeyd olunmuşdur.

## Öyrənilməsi
Burada ilk qazıntı işləri 1898–1900-cü illərdə Frederik Bliss və Stüard Makalister tərəfindən aparılmışdır. Onlar qülləli şəhər divarları ilə əhatə olunmuş qədim şəhər aşkar etmişdirlər. Onlar tərəfindən qum təpəsində iki Ellen və bir yəhudi stratumu müəyyən edilmişdir. Burada kolumbariyalar, su sisternləri tapılmışdır.

1989 və 1992-ci illərdə hər iki şəhər İsrail arxeoloqu Amos Kloner tərəfindən də tədqiq edilmişdir. Bu illərdə amfiteatr, böyük Roma hamamı, kilsə aşkarlanmışdır.

## Qalereya

PikiWiki Israel 28261 Geography of Israel.jpg
Beit Guvrin National Park-6184564814.jpg
PikiWiki Israel 30364 Geography of Israel.JPG
Roman Amphitheatre, built by the Roman army units stationed there, Eleutheropolis (Beit Guvrin), Israel (15674212959).jpg
PikiWiki Israel 1763 Archeological sites of Israel מערות בית-גוברין.JPG


## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* İsraildə arxeologiya
* Yəhudi Agentliyi
* İsraildə arxeologiya 
* Bell Mağaraları
Sağmosavan

**Sağmosavan**, **Sağmosavəng** — İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indi Əştərək rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 12&nbsp;km şərqdə yerləşir. «İrəvan əyalətinin icmal dəftəri»ndə Savmosavəng
formasında qeyd edilmişdir.

Toponim türk dilində «cığır», «bataqlıqdan keçən çay keçidi» mənalarında işlənən sakma //
sokma və türk dilində «qala» mənasında işlənən vəng sözlərindən əmələ gəlmişdir. Sakma // sokma sözü fonetik dəyişikliyə uğrayıb sağma // soğma formasına düşmüşdür.

Toponim «cığır kənarında yerləşən qala yanında kənd, yaşayış yeri» mənasını ifadə edir. Relyef
əsasında yaranan mürəkkəb quruluşlu toponimdir.

## Əhalisi
Kənddə 1831-ci ildə 131 nəfər yalnız azərbaycanlı, ermənilərlə yanaşı 1873 - cü ildə 100 nəfər, 1886-cı ildə 141 nəfər, 1897-ci ildə 185 nəfər, 1914 - cü ildə 404 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır .

Yuxarıdakı statistik məlumatlardan göründüyü kimi ermənlər kəndə 1850-ci illərdən sonra köçürülmüşdür. 1918-ci ildə azərbaycanlılar erməni təcavüzünə məruz qalaraq deportasiya olunmuş, yalnız indiki Ermənistanda sovet hakimiyyəti qalib gələndən sonra sağ qalan azərbaycanlılar ata-baba yurdlarından dönə bilmişdir. Burada 1922-ci ildə 36 nəfər, 1926-cı ildə 53 nəfər, 1931-ci ildə 65 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır.

SSRİ Nazirlər Sovetinin xüsusi qərarı ilə azərbaycanlılar 1948-1953-cü illərdə zorla tarixi-etnik torpaqlarından çıxarılaraq Azərbaycana köçürülmüşdür.

## İstinadlar
Bokkoni Universiteti

**Bokkoni Universiteti** və ya tam adı **Luici Bakkoni adına Kommersiya Universiteti** () — İtaliyanın Milan şəhərində yerləşən ali təhsil müəssisəsi; biznes sahəsi üzrə ixtisaslaşan məşhur ali təhsil ocaqlarından biri. Bokkoni Universiteti dünyanın ən nüfuzlu universitetlərindən biri kimi qəbul edilir və Milanın tarixi mərkəzindəki Viale Bligny yerləşir .

## Tarixi
Universitet 10 noyabr 1902-ci ildə fəaliyyətə başlamışdır.

Universitet məşhur biznesmen və xeyriyyəçi Ferdinand Bokkoninin oğlu Luici Bakkoninin şərəfinə belə adlandırılmışdır. Həmçinin bu ali təhsil müəssisəsi həmin biznesmenin maliyyələşdirməsi sayəsində yaradılmışdır. Sahibkar Birinci İtaliya-Həbəşistan müharibəsi zamanı 1 mart 1896-cı ildə Adua döyüşündə həlak olmuş oğlu Luicinin adını şərəfləndirmək və yaşatmaq qərarına gəlmişdi. Bu döyüşlərdə İtaliya Həbəşistana tam məğlub olaraq 11 mindən çox insan itirmişdir.

Bu ali məktəb İtaliyada məzunların iqtisadçı diplomu əldə etdiyi ilk təhsil müəssisəsi idi.

## Fəaliyyəti
Ferdinand Bokkoni tərəfindən yaradılan universitet italyan iqtisadiyyatını irəli çəkə bilən mütəxəssislərin yetişdirilməsi məqsədilə fəaliyyət göstərir. Universitet həmçinin real dünya, innovasiyalar və intellektual azadlıq prinsipləri əsasında təşkil edilmişdir.

Universitetdə iqtisadiyyat, menecment və digər ixtisaslar üzrə bakalavr, magistr və elmlər doktoru (PhD) dərəcəsi almaq mümkündür. MBA diplomuna isə SDA Bokkoni Menecment məktəbində təhsil almaqla əldə edilə bilər. Bundan əlavə, universitet ixtisasın artırılması və biznesin müxtəlif növləri üzrə yüzlərlə proqram təklif edir.

## Əcnəbi tələbələr üçün təhsil imkanları
Bokkoni Universitetinin əcnəbi tələbələr üçün əlavə cəlbedici cəhəti tək italyan dilində deyil, ingilis dilində də tədrisin aparılması, həmçinin təqaüdün əlçatan olmasıdır.

## Reytinqi
"Vol Strit" jurnalının () apardığı reytinq sıralamasına görə dünyada fəaliyyət göstərən 20 ən yaxşı biznes ali məktəbi sırasına daxil olub.

Bokkoni Universiteti əsasən "İqtisadiyyat" və "Maliyyə" ixtisasları üzrə təqdim etdiyi diplomalara görə yüksək qiymətləndirilir. SDA Bokkoni Menecment məktəbi isə Avropanın ən yaxşı biznes məktəblərinin onluğuna daxildir.

## Məşhur məzunları
Buranın məzunu olan məşhurlardan misal olaraq aşağıdakıların adlarını çəkmək olar:
*Mario Monti — İtaliyanın sabiq baş naziri;
*Klarens Zeedorf — Niderlandlı keçmiş futbolçu;
*Alessandro Profumo — banker.

## Həmçinin bax

*SDA Bokkoni Menecment məktəbi

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
*SDA Bocconi School of Management  
*Bocconi Alumni Association New York Website  
*Campus Bocconi - Official Site  
*International Students at Bocconi Website  Practical information for incoming students 
*Bocconi Chinese Students Association Website
Günel Babayeva

**Günel Rafiq qızı Babayeva** — məşhur "Nə? Harada? Nə zaman?" oyununun televiziya variantının və Breyn-rinq teleoyununun iştirakçısı. "Nə? Harada? Nə zaman?" oyununun 2013-cü ilinin yay seriyasının "Büllur bayquş" sahibi.

## Həyatı
Günel Babayeva 7 dekabr 1989-cu ildə Bakı şəhərində anadan olub. Məktəbi bitirdikdən sonra Bakı Dövlət Universitetinin hüquq fakültəsinə daxil olub və buranı 2011-ci ildə bitirib.

Hobbiləri — musiqi, ədəbiyyat və kinoyadır. Sevdiyi rəng — narıncı, səyahət etmək üçün ən sevimli yeri — Avropadır. Ən böyük arzusunun kitab yazmaq olduğunu bildirib.

Günel üç il ərzində "Nə? Harada? Nə zaman?" oyunun iştirakçısı Elman Talıbov ilə münasibətdə olub. Hazırda onlar ayrılıblar. Günelin özünün sözlərinə görə, onlar yaxşı dost qalıblar.

## Nə? Harada? Nə zaman?
"Nə? Harada? Nə zaman?" oyununda ilk dəfə olaraq, 2007-ci ildə çıxış edib. 2009-cu ilə qədər Bakı məktəblərinin yığması, klubun qadınlardan ibarət yığması və İsmayıl Səfərəliyevin komandasında çıxış edib.

2009-cu ildən etibarən isə Rövşən Əsgərovun komandası ilə yarışlarda iştirak edir. Bu komandada Güneldən başqa olan digər 5 üzvün 4-ü qadındır: Əsmər Daşdəmirova, Nigar Şıxlinskaya, Lalə Babayeva və "Nə? Harada? Nə zaman?" adlı gürcü klubunun ən yaxşı oyunçusu sayılan İya Metreveli.

## Nailiyyətləri
2013-cü il iyunun 16-da Rusiyanın Birinci kanalının canlı yayımında "Nə? Harada? Nə zaman?" oyununun yay mövsümünün final oyunu keçirilib, mövsümün ən yaxşı komandası adı uğrunda bilicilər Ales Muxinin rəhbərliyi altında mübarizə aparıblar. Final oyununda Muxinin komandası qalib gəlib və yay mövsümünün ən yaxşı komandası adını qazanıb. Oyunun nəticələrinə görə yay mövsümünün ən yaxşı oyunçusu adına Günel Babayeva layiq görülüb, ona "Büllur bayquş" və 300 000 rubl məbləğində sertifikat təqdim edilmişdir. Məhz Günel Babayevanın düzgün cavabı yay mövsümünün final oyununda Ales Muxinin komandasına qələbə gətirib.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Nə? Harada? Nə zaman? rəsmi saytında tərcümeyi-halı.
* Günel Babayeva ''gametv.az'' portalında.
Təkiyə (Karbi)

**Təkiyə** - İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indi Əştərək rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 6&nbsp;km şimal-qərbdə, Kasax çayının sağ sahilində, Şaqverd çayının sahilində yerləşir. Kəndin digər adı «Tekyə təkkə»dir. 1590-cı il tarixli «İrəvan əyalətinin müfəssəl dəftəri»ndə Pirtəkiyəsi kəndi, 1728-ci il tarixli «İrəvan əyalətinin icmal dəftəri»ndə Təkkə kəndi, Qafqazın 5 verstlik xəritəsində Təkiyə formasında qeyd edilmişdir. Təkkə adlanmasının səbəbi isə çox güman burada müsəlman dini tikilisinin, türbənin olmasıdır. Həmin tikili vandalizmə məruz qalsa da, kitabəsi günümüzə qədər gəlib çatmışdır.https://www.flickr.com/photos/vahemart/29274880051/in/album-72157670018667723/

Toponim türk mənşəli təkə etnonimi əsasında əmələ gəlmişdir.

Etnotoponimdir. Quruluşca sadə toponimdir.

Erm. SSR AS RH-nin l.XII.1949 - cu il fərmanı ilə adı dəyişdirilib Bazmaxpyur qoyulmuşdur.
 
## Əhalisi
Kənddə 1831-ci ildə 155 nəfər, 1873 - cü ildə 398 nəfər, 1886-cı ildə 582 nəfər, 1897-ci ildə
635 nəfər, 1908-ci ildə 725 nəfər, 1914 - cü ildə 768 nəfər, 1916-cı ildə 587 nəfər, 1919 - cu ildə 428 nəfər yalnız azərbaycanlı yaşamışdır.

1919-1920-ci illərdə buraya Türkiyənin Muş, Xut və Xlat vilayətlərindən ermənilər köçürülümüşdür . İndiki Ermənistanda sovet hökuməti qurulandan sonra sağ qalan azərbaycanlılar ata-baba yurdlarına, torpaqlarına qayıda bilmişlər.

Burada ermənilərlə yanaşı 1922-ci ildə 179 nəfər, 1926-cı ildə 175 nəfər, 1931-ci ildə 227 nəfər
azərbaycanlı yaşamışdır. SSRİ Nazirlər Sovetinin xüsusi qərarı ilə azərbaycanlılar 1948-1953 - cü illərdə tarixi-etnik torpaqlarından deportasiya edilərək Azərbaycana köçürülmüşdür. İndi ermənilər yaşayır.

1986-cı ildə çap edilmiş «Ermənistan və ətraf vilayətlərin toponimlər lüğəti»ndə kənddə 1831-
1931-ci illərdə azərbaycanlılarn yox, ermənilərin yaşadığı göstərilir. Bu, tarixi faktın təhrifidir. Yuxarıdakı statistik faktlar göstərir ki, ermənilər kəndə 1918-ci ildən sonra köçürülmüşdür.

Erməni tədqiqatçılan tarixi təhrif etməklə həqiqəti gizlətmək istəmişlər.

## İstinadlar
Kroda

**Kroda** — pagan və folk metal üslubunda musiqi ifa edən Ukraynalı musiqi qrupu. Qrupun musiqi mətnlərinin mövzusu Təbiət, Paqanizm və Tarixdir.

## Tarixi

### 2003
Qrup iki musiqiçi Eisenslav və Viterzgir tərəfindən 2003-cü ilin mart ayında yaradılmışdır. Eisenslav və Viterzgir qrupu yaradarkən hər ikisi artıq başqa proyektlərdə təcrübəyə malik idilər. Eisenslav və Viterzgir avropa folklor musiqisi və pagan konsepsiyalı Black Metal ifa etmək üçün səylərini birləşdirmək qərarına gəlirlər."Kroda" sözü qədim qərbi slavyan dilindən götürülmüşdür və tərcümədə "dəfn tonqalının tüstüsü" mənasını verir. Əfsanəyə görə qəhrəmanların cəsədini tonqalda yandırdıqdan sonra onların ruhu tüstü vasitəsilə tanrıların dərgahına qalxırdılar. Tüstü bir növ Roda vasitəçi rolunu oynayırdı.Sanskrit dilində Kroda sözü qəzəb, şiddət mənasın verir. Beləliklə, adın mənası qrupun konsepsiyasını göstərir. Bu ilin may ayından oktyabr ayınadək qrupun debüt albomu "Поплач мені, річко…" yazılmışdır.

### 2004
2004-cü ilin yazında qrup "Поплач мені, Річко… " Rarog Prodsda kaset variantın yazdırır. Materialın əsasında melodik, lakin kifayət qədər düzxətli folklor alətlərin harmonik sıxlığı olan black metal, həmçinin klassik isveç məktəbinin det metalı dayanır. Bir qədər "ruhsuz" səslənməsinə baxmayarq bu albom artıq pərəstiş obyektinə çevrilmişdir. Yay ərzində qrup "Легенда: Мак Цвіте" minialbomunu yazdırıb. İlin sonunda "Поплач мені, Річко…"-nun Hammermark Art-da CD-də alman leyblin buraxmışdır

### 2005

### 2006

### 2007

### 2008

### 2009

### 2010

### 2011

### 2012

### 2013

### 2014

### 2015

## Diskləri

### Nömrəli albomları

### Digər ifaçıları ilə spliti

## İstinadlar
*
Lyuis şahmatı

**Lyuis şahmatı** () — Şotlandiyanın Lyuis adasında ixtira olunmuş 78 fiqurlu (8 şah, 8 vəzir, 16 fil, 15 at, 12 top, 19 piyada) bu şahmat növü həm də qədim Roma incəsənətinin nadir nümunələrindəndir. Günümüzə gəlib çatan 67 fiqurlu versiyası Britaniya muzeyində saxlanılır. Bu şahmatdan Harri Potter və Fəlsəfə Daşı filmində də istifadə olunmuşdur.
SDA Bokkoni Menecment məktəbi

thumbnail|Məktəbin loqosu
thumbnail|Məktəbin binası
**SDA Bokkoni Menecment məktəbi** () — Bokkoni Universitetinin biznes məktəbi. İtaliyanın Milan şəhərində yerləşir.

## Tarixi
1971-ci ildə yaradılmışdır.

## Fəaliyyəti
[thumbnail|Məzun günü, [2009-cu il]]
Burada təhsil almaqla tələbələr MBA diplomunu əldə edilə bilələr.

## Reytinqi
Avropanın ən yaxşı biznes məktəblərinin onluğuna daxildir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Erebus vulkanı

**Erebus** — Antarktida və Cənub yarımkürrəsində Cənub qütbünə ən yaxın fəaliyyət göstərən vulkan. Vulkan Ross adasında yerləşir. Erebusdan başqa adada üç sonmüş vulkan vardır. Vulkanın hündürlüyü  3794 metr təşkil edir.

Vulkanın aktivliyi 1972-ci ildən müşahidə edilir. Nyu-Meksiko ştatının dağlarda ehtiyat çıxarma və texnologiya mühəndisliyi tərəfindən vulkanda müşahidə stansiyası qurulur. Vulkan kraterində lava gölü vardır.

Erebus vulkanı 28 yanvar 1841-ci ildə  İngilis ekspedisiyası rəhbəri Ceyms Ross rərəfindən kəşf edilir. Ekspedisiya Erebus(1826) və Terror(1813) gəmiləri ilə həyata keçirilir. Vulkanın kraterinə ilk dəfə 10 mart 1908-ci ildə Ernest Şelktonun birinci ekspedisiyası zamanı çıxılır. Ekspedisiyanın məqsədi Cənub qütbünə çatmaq olur..

Gəmi və vulkan qədim yunan mifologiyası tanrılardan biri olan Erebin şərəfinə adlandırılıb. Ereb Xaosdan törəyib.

Vulkan dünyanın ən aktiv vulkanlarından birodir. Sınma zolağında yerləşməsi nəticəsində qüçlü qaz partlayışları baş verir. Azot və metan qazlarının sıçrayışı Stratosferə qədər yükşəlir və Ozonu dağıdır. Ozon təbəqəsinin ən nazik hissəsi Ross dənizi, xüsusi ilə Erebus vulkanı üzərində yerləşir.

28 noyabr 1979 vulkanın ətəyinə Yeni Zelandiyanın Air New Zealand şirətinə məxsus  DC-10 sərnişin təyyarəsi qəzaya uğramışdır. Bu qəza nəticəsində 257 nəfər həlak olur və onların 200 nəfəri yeni zelandiyalı idi.

## İstinadlar
 
## Mənbə
* GLOBAL VOLCANISM PROGRAM
* Aktiv vulkanlar
* Dünya vulkanları
* Peakbagger.com
* A picture from space of the lava lake at the summit of Mount Erebus 
* Erebus glacier tongue
* A panoramic view from the summit of Mount Erebus
* Footage of Mount Erebus erupting in 2005
Kor qanun

**Kor qanun** — hind filmi.

## Haqqında
Vicay Kumar faciəli keçmişlə yaşayan cavan insandır. Uşaqlıqda o bacısının üzərində zorakılığın və öz atasının qətlinin şahidi olub. Ona görə Vicay üç quldurdan qisasını alır. Onun ikinci bacısı Durqa polisdə xidmət edir və Vicaya ədaləti öz əlləriylə bərpa etməsinə icazə vermək istəmir.

Yan Nissar qaçaqmalçının qətli üçün müddəti gedib həbsxanadan çıxır. O aşkar edir ki, insan, hansının ki, qətli üçün o ittiham edilmişdi, əslində sağdır. Ədalətin axtarışları Yanın Vicaya və Durqanın talelərini itələyir. Sonda Vicay düşmənlərindan ata və bacısının qisasını alır.

## Aktyorlar
* Amitabh Baççan— Yan Nissar Akthar Xan 
* Rajinikanth— Vicay Kumar Sinqx 
* Hema Malini— Müfəttiş Durqa Devi 
* Rina Rua— Mina Srivastav
* Madhavi— Zakhiya Xan (Xüsusi Qonaq)
* Dharmendra— Yük maşını Sürücüsü 
* Pran— Entoni  
* Prem Çopra— Amar Nath 
* Danny Denzongpa— Əkbər Əli 
* Amriş Puri— Cənab Ram Qupta 
* Madana Puri— Dustaqxana gözətçisi Qupta 
* Om Şivpuri— Polis Komissarı 
* Asran—Konstebl Asrani 
* Gautami Tadimalla
* Gouthami

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Kor Qanun filmini izlə (rusca: Слепой Закон
Ankarafantsika Milli Parkı

**Ankarafanstsika Milli Parkı** () — Madaqaskarın Boeni bölgəsində yerləşən milli park. Ən yaxın şəhər 115 km şimalda yerləşən Macunqa şəhəridir. Milli parkda ekvatorial iqlim tipi hakimdir. Sakalava etnik qrupu milli parkda yaşamağa davam edir. Nəhəng böyükayaqlı siçan ancaq bu milli parkda yaşamaqdadır.

## Haqqında

Ankarafantsika Milli Parkının qərbində Betsiboka çayı, şərqində Mahacamba çayı yerləşir. 1927-ci ildə əsası qoyulsa da, milli park 2002-ci ildə iki milli parkın birləşdirilməsi ilə yaranmışdır. 1350 km2 sahəni əhatə edir. Burada xeyli sıx ekvatorial meşələr vardır. Ərazidə həmçinin savannalar, kolluqlar və qayalıq ərazilər yerləşir. Bəzi ərazilər yerli Sakalava xalqı tərəfindən becərilir. Milli parkda xeyli göl, cığır və yürüyüş zolağı da vardır. Ərazinin təbiəti və mənzərisini görmək üçün gələn ziyarətçilər üçün burada otellər xidmət göstərir.

## Flora və fauna
Milli parkın böyük hissəsini ekvatorial meşələr örtdüyündən canlı növləri baxımından zəngindir. Burada aşkarlanan 800 növün çoxu Madaqaskar üçün endemikdir. Bu kimi növlərə yerli təbabətdə istifadə olunan kaftafay *(Cedrelopsis grevei)*, mpancakabenitani *(Baudouinia fluggeiformis)*, kiçik ağac lohavato *(Hymenodictyon occidental)*, nəhəng çiçəkli sakoanala ağacı *(Poupartia silvatica)* da aiddir.

Milli parkda Madaqaskarın milli heyvanları olan bəzi heyvan növləri yaşayır. Burada 10 suda-quruda yaşayan, 44 sürünən növü qeydə alınmışdır. Bunlara nadir Madaqaskar böyük başlı tısbağası *(Erymnochelys madagascariensis)*, kərgədan buqelemunu *(Furcifer rhinoceratus)*, cücə buqelemun *(Brookesia decaryi)* da daxildir. Burada üç ilan növünə — *Acrantophis madagascariensis*, *Sanzinia madagascariensis* və nadir *Liophidium therezieni*ya rast gəlmək olar.

Ankarafantsika Milli Parkında 8 lemur növü qeydə alınmışdır. Siçan lemuru isə dünyada ən kiçik primat növüdür. Nəhəng böyükayaqlı siçan dünyada ancaq bu milli parkda yaşayır.

Milli parkda qeydə alınan 129 quş növündən yarısı Madaqaskar üçün endemikdir. Onlara Van Dam vanqası *(Xenopirostris damii)*, pas vanqası *(Schetba rufa)*, *[[Falco zoniventris]]* və Ravelobe gölündə asanlıqla müşahidə olunan Madaqaskar balıq qartalı *(Haliaeetus vociferoides)* də aiddir. Ravelobe gölündə nadir Humblot vağı da yaşayır.

## Qalereya

Hedgehog Tenrec, Ankarafantsika National Park, Madagascar.jpg
Coquerel's Sifaka, Ankarafantsika, Madagascar 2.jpg
Cyligramma disturbans.jpg
P-eebene-Ankarafantsika.jpg
Crested Drongo, Ankarafantsika National Park, Madagascar.jpg


## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Madakamp
Qriqol Abaşidze

**Qriqol (Qriqori) Qriqoryeviç Abaşidze** (gürcü dilində: გრიგოლ გრიგოლის ძე აბაშიძე; ) — sovet və gürcü şair və yazıçısı.

Gürcüstan SSR Himninin mətninin müəllifi (1944), Sosialist Əməyi Qəhrəmanı (1974), II dərəcəli Stalin mükafatı laureatı (1951), 1967-ci ildən Gürcüstan Yazıçılar Birliyinin İdarə Heyətinin birinci katibi, Gürcüstan SSR Elmlər Akademiyasının akademiki (1979), 8–11-ci çağırış SSRİ Ali Sovetinin deputatı..

## Həyatı
Qriqol Abaşidze 1914-cü il 19 iyulda (1 avqustda) Çiatura şəhərində anadan olmuşdur. 1931-ci ildə Tbilisidə orta məktəbi bitirmişdir. 1936-ci ildə İ.V.Stalin adına Tbilisi Dövlət Universitetinin filologiya fakultəsini bitirmişdir. Əsərləri 1934-cü ildən çap olunur. Abaşidzenin poeziyasının əsas qəhrəmanları zəhmətkeş insan surətləri ("Bani",1939) olmuşdur. Böyük Vətən Müharibəsi illərində qələmə aldığı "Düşmənlər" (1941), "Tankların döyüşü"(1941), "Bayraq"(1943) və həmçinin "Məğlubedilməz Qafqaz"(1943) poemasında müharibə mövzusu, Sovet adamlarının mərdliyi əsas ideya xəttini təşkil edir.

Abaşidze 1944-cü ildə Aleksandr Abaşeli ilə birlikdə Gürcüstan SSR-in Himninin mətnini yazmışdır. Abaşidzeyə 1949-cu ildə yazdığı "Cənub sərhəddində" (gürcü dilində:სამხრეთის საზღვარზე), 1950-ci ildə yazdığı "Lenin Samqaridə" (gürcü dilində:ლენინი სამგორში) adlı seirlər silsiləsinə əsasən 1951-ci ildə II dərəcəli Stalin mükafatına layiq görülmüşdür. Abaşidze "vətənpərvərlik qüvvəsini və və sovet adamlarının sülhə can atmasını üzə çıxara" bilmişdir.."Altıncı Georgi" (gürcü dilində:გიორგი VI 1942) poemasında Q.Abaşidze gürcü xalqının milli müstəqillik uğrunda mübarizəsini əks etdirmişdir.

## İstinadlar
Marks

**Marks** — soyad

**Bu soyadı olan tanınmış şəxslər**
* Karl Marks — alman filosofu, siyasətçisi, marksizm-leninizm nəzəriyyəsinin banisi.
* Marks qardaşları — ABŞ məşhur komediya kvinteti. 

## Həmçinin bax
* Marks (dəqiqləşdirmə)
Marajo

**Мarajo** () — Braziliyanın ən iri adası. 40,100&nbsp;km² əraziyə malik olaraq Adaların dünyada sahəsinə görə sıralamasında 34-cü yerdədir. Marajonu bəzən çay yatağında yerləşən ən iri ada adlandırırlar. Bu yalnışdır, çünki, adanın Atlantik okeanına bir başa çıxışı vardır. Ən iri Çay adası isə elə Braziliyada yerləşən Bananal adasıdır. Ada inzibati cəhətdən Para ştatına daxildir.
## Coğrafiya
Ada çokmə suxurlarla örtülüdür və əsasən Amazon çayının gətirdiyi suxurlar burada toplanmışdır. Ada bütünlüklə Ekvatorda yerləşir. Şimaldan Amazon estuarisi ilə hüdudlanır. Onu bəzən "*Pres dənizi*" adlandırırlar. Cənubundan isə Para çayı keçir və adanı materikdən ayırır. Bu hissədə iri Belen şəhəri yerləşir. Ada selvasla örtülüdür. 
## Tarix
Kolumba-qədər sivilizasiyası zamanı adada Morajoar mədəniyyəti çiçəklənirdi. Hal-hazırda burada arxioloji qazıntı işləri aparılır. Marajo dünyada yeganə yer olmuşdur ki, burada İspan qripinə heç kəs tutulmamışdır. Halbuki, Birinci Dünya müharibəsi zamanı dünya bu xəstəlikdən əziyyət çəkirdi.

## İstinadlar
Aksel Heyberq adası

**Aksel-Heyberq** () — yaşayışı olmayan ada olaraq Kanada Arktik arxipelaqı daxildir. Adadan qərbdə Elsmir adası yerləşir və ondan Yurika boğazı vastəsi ilə ayrılır. İnzibati cəhətdən Nunavut vilayətinin Kikiktani regionuna daxildir.

## Coğrafiyası

Qərbdən Mien adasından Sverdrup boğazı vastəsi ilə ayrılır. Sverdrup və Kraliça Yelezaveta adaları qrupuna daxildir. Sahəsi 43,178 km² təşkil edərək, Adaların dünyada sahəsinə görə sıralamasında 32-ci yerdə gedir. Dağların hündürlüyü 2000 metri keçir.

## Tarix
Ada əvvəllər inuitlər məskunlaşmışdı. Adanın Otto Sverdrup tərəfindən kəşf edilərkən ərazidə həyat əlaməti yox idi. Adanın adı ekspedisiyanı maliyyələşdirən norveçli mesenat Aksel Heyberqin şərəfinə adlandırılmışdır. Norveç 1930-cu ildə adaya iddia edirdi.
Hazırda isə ada Kanadaya məxsusdur. 1960-cı ildə adada elmi stansiya fəaliyyətə başlayır. Artıq 60-x adada 20 nəfər yaşayırdı. 1986-cı ildə adada Ceyms Bessinqerin başçılığı ilə aparılan araşdırmalar nəticəsində qeyri adı meşə faydalı qazıntısı aşlarlanır. 1999-cu ildə artıq ehtiyatlar təhlükə qarşısında idi. Belə ki, onlar ya müəyyən dairələr tərəfindən aparırılır və ya turistlər tərəfindən oğurlanırdı. Ehtiyatın oğurlanmasının qarşısını almaq üçün Kanada ordusu adaya yerləşdirilir.

## İstinadlar
 

## Mənbə
* Aksel-Heyberq adası
Mark (ad)

**Mark** — kişi adı.

*Mark MakKorkl — ABŞ ssenari müəllifi və prodüseri
*Mark Acheson — ABŞ aktyoru, "Oskar" mükafatı laureatı.
*Mark Blok — XX əsr yəhudi əsilli Fransa tarixçisi 
*Mark Dalin — “Azərbaycanın Əməkdar elm xadimi”
*Mark Levi — Fransız yazıçı.
*Mark Ueldon — Britaniya yerli siyasətçisi
*Mark İnglis — Everest zirvəsini ayaqsız fəth edən ilk alpinist
*Mark Koqanov — dövlət xadimi, 26 Bakı komissarından biri. 
*Mark Krass — Roma siyasi və hərbi xadimi. 
*Mark Tulli Siseron — Qədim Romalı natiq, filosof, siyasi xadim, hüquqşünas və siyasi nəzəriyyəçi. 
*Mark Avreli — Roma imperatoru (161-180)
*Mark Helfriç — ABŞ montajçısı və rejissoru
*Mark Şihan — musiqiçi
*Mark İrvin — Kanada-ABŞ bəstəkarı və operatoru
*Mark Uolberq — Amerika aktyoru və prodüseri.

## Həmçinin bax
*Marks
Dmitri Kryukov

**Dmitri Kryukov** (; d. 8 oktyabr 1960, Ulyanovsk, RSFSR, SSRİ – ö. 14 aprel 2009, Moskva, Rusiya) — internet axtarış sistemlərindən biri olan "Rambler"in yaradıcısı

## Həyatı
Dmitri Kryukov 8 oktyabr 1960-cı ildə Rusiyanın Ulyanovsk şəhərində riyaziyyatçı ailəsində dünyaya göz açıb.

1964-cü ildə ailəsi Ulyanovskdan Moskva ətrafı akademiya şəhərciyinə, Puşinoya köçür. 1987-ci ildə Moskva Cihazqayırma İnstitutunun Cihazqayırma və radioelektronika fakültəsini bitirərək radio elektron aparaturanın konstruktor-texnoloqu ixtisasına yiyələnir.

O, 1990-cı ildə Berlində proqramçı və sistem administratoru sertifikatlarını alır.

1994-2005-ci illərdə Rusiya Elmlər Akademiyasının Puşino Biokimya və Mikroorqanizmlərin Fiziologiyası İnstitutunda Hesablama Texnikası Mərkəzində aparıcı proqramçı işləyib.

1991-ci ildə Sergey Lısakovun rəhbərliyi altında Puşino şəhərində "Stek" () telekommunikasiya şirkətinin əsası qoyulur. Şirkətdə onun 4 kolleqası - Dmitri Kryukov, Viktor Voronkov, Vladimir Samoylov və Yuri Yerşov çalışırdı.

Dmitri burada işləyərək "Rambler" axtarış sistemini hazırlayır. Axtarış sisteminin yaradılması üzrə iş "Stek" şirkətinin daxili resursları hesabına maliyyələşdirilirdi.

Dmitri ilk gündən "Rambler"nin vitse-prezidenti vəzifəsini tuturdu, həmçinin Rusiyanın bir sıra internet layihələrində iştirak edirdi.

"Rambler" yaradıcısı Ümumrusiya İnternet Akademiyasının akademiki və Rusiya İnternet Akademiyasının üzvü idi.

Dmitri Kryukov 14 aprel 2009-cu ildə Moskvada, öz şirkətinin ofisində ürək tutması nəticəsində vəfat edib.

## Barəsində
İnternet tarixinin parlaq nümayəndələrindən biri olan Dmitri qeyri-adi şəxsiyyət və istedadlı proqramçı kimi qəbul olunurdu. Kolleqaları Dmitri Kryukovu belə xarakterizə edirlər:

*"Dmitri Kryukov Runetin formalaşması dövrünün titanıdır. O, təvazökar, təmənna güdməyən və ağıllı insan idi. O qədər təvazökar ki, onun üstünlükləri və istedadı ilk baxışda gözə çarpmırdı. Onunla ünsiyyət saxlamaq çox xoş idi və onunla münaqişə etmək mümkün deyildi, o, əsəbiləşə bilmirdi".*

## Həmçinin bax
*Rambler

## Mənbə
*Cahangir Atakişiyev. "Rabitə dünyası" qəzeti. № 28 (822), 25 iyul 2014, səh. 27. 

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*Страница памяти Дмитрия Крюкова на сайте компании "Стек Групп" 
*Страница на ФРИ 
*Кем был Дмитрий Крюков для Рамблера?
Estam Universiteti

**Benin Estam Universiteti** () — Benin Respublikasının Kotonu şəhərində yerləşən ali təhsil müəssisəsi.

## Həmçinin bax

## Xarici keçidlər
* 
* Estam Universitetinin Facebook səhifəsi
Boris

**Boris** — kişi adı.

* Boris Yeltsin — Rusiya dövlət xadimi və siyasətçisi
* Boris Antonov —
* Boris Kolker —
* Boris Xetaqurov —
* Boris Çinkin — Aktyor.
* Boris Baykov — Aktyor.
* Boris Svetlov — Rusiya və SSRİ oyun və sənədli kino rejissoru, ssenarist, kino və teatr aktyoru.
* Boris Barnet — Rejissor, montajçı, aktyor
* Boris Berezovski — Rusiya siyasətçisi.
* Boris Frumkin — kino dirijoru.
* Boris Pumpyanski — operator, ssenari müəllifi, rejissor.
* Boris Conson — London şəhərinin meri
* Boris Laskin — ssenari müəllifi.
* Boris Baboçkin —
* Boris Balaz —
* Boris Lvoviç Rozinq —
* Boris Savçenko —
* Boris Delone —
* Boris Revazov —
* Boris Kokenay —
* Boris Ukaçin —
* Boris Şeremetyev —
* Boris Adrianov
* Boris Belaş
* Boris Hagelin
* Boris Kolesnikov
* Boris Rozenbert
* Boris Veysfeyler
* Boris Çirkov
* Boris Çüdük
* Boris Almazov

## Həmçinin bax
* Borisov
* Boris Yeltsin: Sübhdən toranadək
* Boris və Qleb kafedralı

## İstinadlar
Con

**Con** () — ingilis kişi adı.

* Con Qarner — Amerika Birləşmiş Ştatlarının 32-ci vitse-prezidenti.
* Con Kelhun — Amerika Birləşmiş Ştatlarının 7-ci vitse-prezidenti.
* Con Adams — Amerika Birləşmiş Ştatlarının 1-ci vitse-prezidenti və 2-ci prezidenti
* Con Tayler — Amerika Birləşmiş Ştatlarının 10-cu prezidenti və 10-cu vitse-prezidenti
* Con Adeyr — liderlik və liderlik qabiliyyətinin inkişafı sahəsində dünyanın ən nüfuzlu alimlərindən biri
* Con Edqar Quver — ABŞ dövlət xadimi, ABŞ-nin Federal Təhqiqat Bürosuna yarım əsr ərzində rəhbərlik edib
* Con Fante — italyan əsilli amerikan yazıçı və ssenarist
* Con Nyumen — ingilis müğənni.
* Con Sina — amerikan profesional güləşçi, bodibilder, reper və aktyor.
* Con Tinni Makkatçen — ABŞ qəzet siyasi karikaturisti, onu "amerika karikaturistlərinin dekanı" adlandırırdılar.
* Con Vilyam Dreper — Amerika kimyaçısı və fizioloqu.
* Con Lindli — İngiltərə botaniki.
* Con Eduard Qrey — Britaniya zooloqu.
* Con Neş — amerikalı riyaziyyatçı və iqtisadçı.
* Con Brekinric — Virciniya ştatında çalışmış vəkil və siyasətçi.
* Con Taytor —
* Con Dalles —
* Con Qey —
* Con Edvard Hopkroft —
* Con Kelli —
* Con Presper Ekkert —
* Con Sioffi —
* Con Vilyam Mauçli —
* Con Duqlas —
* Con Elton —
* Con Ernest Vilyamson —
* Con Frenk Hiki —
* Con Henri Viqmor —
* Con Kokram —
* Con Li —
* Con Maddoks —
* Con Parker (minitmen) —
* Con Stal —
* Con Urri (sosioloq) —
* Con Yakob Astor —
* Con Çempion —
* Con Şalikaşvili —
* Con Bellami Foster —
* Con Hopkinson —
* Con Kerr (fizik) —
* Con Krizi —
* Con Qribbin —
* Con Tyuki —
* Con Banyan —
* Con Harinqton —
* Con Maeda —
* Con Marston —
* Con Kromvel Mazer —
* Con Lesli (fizik) —
* Con Polkinhorn —
* Con Silva Mihan —
* Con Vayt Aleksander —

;Digər
* Con Vik — film.
* Con Raylands Kitabxanası —

## Həmçinin bax
* Conni