Toyopet Master

**Toyopet Master** - 1955-ci ilin yanvar ayında təqdim edilən Toyopet Master,əvvəlki Toyota SF/RH sedan modelinin inkişaf etdirilmiş versiyası olan,müasirləşdirilmiş kuzova malik minik avtomobildir.Sələfi kimi,Master modeli də ön və arxa hissəsində yarpaq yaylı bərk oxlardan ibarət pilləli yük avtomobili şassisinə əsaslanırdı.Daha konservativ dizayna malik Toyopet Master,ilk Toyota Crown modeli ilə paralel şəkildə satışa çıxarılmış və əsasən taksi istifadəsi üçün nəzərdə tutulan,sadə avadanlıqlı və möhkəm bir versiya kimi təqdim olunmuşdur.Master və Crown eyni R seriyalı mühərriki bölüşürdülər;bu mühərrik Master modelində 48 at gücü (35 kVt) hasil edirdi.Avtomobil Yaponiyada Toyota Store adlı diler şəbəkəsində,daha prestijli və şəxsi istifadə üçün nəzərdə tutulmuş Crown modeli ilə yanaşı satılırdı.

## Tarixi

1955-ci ildə Toyota,Crown modelində tətbiq edilən müstəqil ön spiral asqı sisteminin və arxadan açılan arxa qapıların taksi bazarı tərəfindən həddən artıq yenilikçi qarşılanacağından əmin deyildi.Lakin Crown modelinin satışları qənaətbəxş nəticə verdikdən sonra,Master sedanının istehsalı 1956-cı ilin noyabrında dayandırılmışdır.Master modelinin kuzovu,sələfi RHK Super modelində olduğu kimi,Toyotanın subpodratçısı olan Kanto Auto Works tərəfindən hazırlanmışdı.Peşəkar istifadəçilər üçün daha möhkəm və konservativ modelə ehtiyac duyulmasıyla yanaşı,Toyota həm də Kanto Auto Works şirkətinə yığım işləri təqdim etməklə,Crown modelinin istehsalını tam şəkildə öz zavodlarına keçirməsindən yaranan boşluğu kompensasiya etmək məqsədi güdürdü.Layihə rəhbəri Tozo Yabuta qısa müddət ərzində Master modelini hazırlamış və bu prosesdə RHK modelinin çoxsaylı hissələrindən istifadə etmişdir;ilk prototip isə 1954-cü ilin martında sınaqdan keçirilmişdir.Görünüşcə geriyə addım hesab edilə biləcək dəyişikliklərdən biri,RH modelindəki dörd pilləli sürətlər qutusunun əvəzinə üç pilləli transmissiyaya keçid idi (baxmayaraq ki,yeni transmissiya tam sinxronlaşdırılmışdı).Bununla belə,həmin dövrdə yapon alıcıları çoxsaylı ötürmələri zəif mühərriklərlə əlaqələndirdiklərindən,bu dəyişiklik bazar baxımından daha məqsədəuyğun hesab olunurdu.

Master sedanı 1957-ci ildə Yaponiyada yeni yaradılmış Toyopet Store adlı Toyota diler şəbəkəsində satışa çıxarılan daha kiçik Toyota Corona modeli ilə qismən əvəz edilmişdir.RR Master modelinin kuzov panelləri yeni ST10 Corona modelinin hazırlanmasında iqtisadi və sürətli həll kimi qısaldılmış formada istifadə edilmişdir.Master modelinə aid istehsal sahələri isə Crown modelinin istehsalına yönləndirilmişdir.1995-ci ildə Toyota,əsasən taksi kimi kommersiya məqsədli istifadə üçün nəzərdə tutulan Crown sedanının konsepsiyasına yenidən qayıdaraq Toyota Comfort modelini təqdim etmişdir.Bu model Asiyanın müxtəlif ölkələrində geniş istifadə olunmaqla bu günədək istehsalda qalmaqdadır.

## Master (RR)

Toyopet Master model çeşidinə həmçinin Masterline RR16 pikap,Masterline RR17 furgon və daha sonrakı dövrdə təqdim edilən,iki oturacaq sırasına malik Masterline RR19 ikiqat kabinəli pikap modelləri daxil idi.Bu avtomobillər 1955-ci ilin noyabrında satışa təqdim edilmiş və ilkin olaraq yalnız tək kabinəli pikap və furgon variantlarında istehsal olunmuşdu.Sözügedən modellər əvvəlki SG seriyalı kommersiya avtomobillərini əvəz etmiş və Yaponiyada istehsala buraxılan ilk minik avtomobili əsaslı yük maşınları olmuşdur.Bu modellərin şassiləri Toyotanın əsas istehsal müəssisəsi olan Aichi zavodunda hazırlanır və daha sonra Yokosuka şəhərində yerləşən Kanto Auto Works müəssisəsinə daşınaraq,kuzovların yığılması əsasən əl əməyilə həyata keçirilirdi.İkiqat kabinəli pikap versiyası 1956-cı ilin avqustunda məhsul sırasına əlavə edilmiş,həmin dövrdə mühərrikin gücü 55 at gücünə (40 kVt) qədər artırılmışdı.1958-ci ilə gəldikdə isə mühərrikin gücü bir qədər də yüksəldilərək 58 at gücü (43 kVt) səviyyəsinə çatdırılmışdır.İkiqat kabinəli pikap modeli Central Motor Co. tərəfindən istehsal edilmiş və bu kuzov növü şirkət tərəfindən sonrakı nəsillərdə də 1970-ci ilin dekabrına qədər istehsalda saxlanılmışdır.İkiqat kabinli versiya altı nəfərlik oturacaq tutumuna və 500 kq (1.100 funt) maksimum yükdaşıma qabiliyyətinə malik idi.Bununla yanaşı,kommersiya avtomobillərinə tətbiq edilən aşağı vergi dərəcəsinə tabe olduğundan,bu model tikinti şirkətləri və oxşar sahələrdə fəaliyyət göstərən müəssisələr arasında böyük populyarlıq qazanmışdı.

Masterline kommersiya modelləri,Master sedanının istehsaldan çıxarılmasından sonra da istehsalda saxlanılmışdır.1957-ci ildə yüngül furgon versiyasına kiçik dəyişikliklər edilmiş və arxa yan pəncələrdəki metal panellər əvəzlənərək,kuzov tam şüşələndirilmiş formaya salınmışdır.Birinci nəsil Masterline modelləri 1959-cu ilin martına qədər istehsal olunmuş və daha sonra Toyota Store satış şəbəkəsi üçün Crown bazasında hazırlanmış yeni nəsil modellərlə əvəz edilmişdir.Ümumilikdə,1959-cu ilə qədər Kanto Auto Works tərəfindən (Central Motor tərəfindən istehsal olunan RR19 modelləri istisna olmaqla) 19.400 ədəd Master və Masterline avtomobili istehsal edilmişdir.

### Master Ribbon (RS)

Toyota,Master/Crown konsepsiyası əsasında daha bir variant - "Master Ribbon" modelini təqdim etməyə nail olmuşdur.Bu model 1956-cı ilin birinci yarısında ixrac kataloqlarında yer almışdır.Master Ribbon seriyası,Masterline modelinin kuzov panellərindən istifadə edən,lakin daha müasir Crown şassisində qurulmuş,o cümlədən həmin avtomobilin müstəqil ön asqı sistemini özündə birləşdirən yüngül kommersiya avtomobillərindən ibarət idi.Model çeşidinə ikiqapılı pikap və ya şassi-kabin (RS16),eləcə də ikiqapılı yüngül furgon (RS17) daxildir.Hər iki versiya həm sağ,həm də sol sükanlı variantlarda təklif olunurdu.Güc aqreqatı kimi digər Master modellərində istifadə edilən 48 at gücünə (35 kVt) malik R tipli mühərrik tətbiq edilmişdi.1956-cı ilin sonlarında iki yerlik pikap versiyası da əlavə edilmiş və RS19 şassi kodu ilə istehsal siyahısına daxil edilmişdir.

### Master (RS20/30)

Crown modelinin yenilənmiş versiyası təqdim edildikdən sonra "Masterline" adlandırılması artıq Crown-un kommersiya modifikasiyalarında istifadə olunmağa başlamışdır.Bu dəyişiklik sayəsində avtomobillər Crown kuzovu ilə yanaşı müstəqil ön asqı sistemi ilə təchiz edilmişdir.Toyota bu dövrdən etibarən yalnız 1,5 tondan (təxminən 3.300 funt) artıq yük daşımaq üçün nəzərdə tutulan yük maşınlarında bərk ön ox tətbiq etməyə davam etmişdir.Yenilənmiş Master seriyası tək kabinli pikap (RS26) və ikiqapılı yüngül furgon (RS26V) variantlarında istehsal edilmiş,hər iki modeldə 1,5 litrlik R tipli mühərrikdən istifadə olunmuşdur.

1960-cı ildə qüvvəyə minən yeni qaydalar minik və yüngül kommersiya avtomobillərinə daha uzun və enli kuzovlara sahib olmağa,eləcə də mühərrik həcmini 1.500 sm³-dən 2.000 sm³-ə qədər artırmağa imkan verdi.Toyota bu dəyişikliklərə cavab olaraq həmin ilin iyun ayında yeni RS30 Crown və RS36 Masterline modellərini təqdim etdi.Həmin dövrdə Kanto Auto Works şirkəti Masterline modelinin istehsalından imtina etmişdir.

## Master (RS40)

Tamamilə yenilənmiş RS46 Toyopet Masterline 1962-ci ilin oktyabr ayında təqdim edilmişdir.Model əvvəlki RS36 seriyasında istifadə olunan 80 at gücə (59 kVt) malik 1,9 litrlik 3R mühərriki ilə təchiz olunmuşdur.Kuzov variantları sırasında pikap (RS46),iki kabinli pikap (RS46P) və dördqapılı yüngül furgon (RS46V) yer almışdır.İkiqapılı furgon versiyasının istehsalına isə son verilmişdir.1965-ci ilin noyabr ayında çeşidinə iki litrlik sıralı altısilindrli mühərrikə malik yeni versiya əlavə edilmişdir;bu modifikasiyalar MS47 indeksli şassi kodları ilə istehsal olunmuşdur.Əvvəlki modellərdə olduğu kimi,Masterline seriyası ixrac bazarlarında Toyota Crown loqotipi altında satışa təqdim edilirdi.S50 Crown modelinin təqdim edilməsi ilə 1967-ci ilin sentyabr ayında Masterline adı istehsaldan çıxarılmışdır.Bundan sonra kommersiya modelləri Yaponiya daxilində də Crown adı ilə satılmağa başlanmışdır.Crown pikaplarının istehsalı isə 1970-ci ilin sonunda tamamilə dayandırılmışdır.

## İstehsal Tarixləri və Miqdar Göstəriciləri

Toyopet Master sedan modeli 1955-ci ilin yanvar ayından 1956-cı ilin noyabr ayına qədər Kanto Auto Works zavodunda istehsal edilmişdir.Bu dövrdə ümumilikdə 7.403 ədəd RR sedan buraxılmışdır.Eyni müəssisə tərəfindən təxminən 12.000 ədəd RR16 və RR17 Masterline modeli də istehsal olunmuşdur.İki kabinli RR19 versiyasının istehsalı isə Central Motor Co. şirkəti tərəfindən həyata keçirilmişdir.RR19 modellərinin dəqiq istehsal sayı məlum olmasa da,Central Motor Co. 1970-ci ilin dekabrına qədər dörd nəsil üzrə ümumilikdə 43.241 ədəd iki kabinli Masterline və Crown avtomobili yığmışdır.

## İstinadlar