Tamara Sinyavskaya

**Tamara İlyiniçna Sinyavskaya** (; 6 iyul 1943, Moskva, SSRİ) — sovet və rus opera müğənnisi (mezzo-soprano) və müəllim.RSFSR xalq artisti və Azərbaycan Respublikasının xalq artisti. SSRİ xalq artisti (1982). Lenin komsomolu mükafatı (1980) qalibi.

## Həyatı

Tamara  Sinyavskaya 6 iyul 1943-cü ildə Moskvada anadan olub 

Altı yaşında o, Pionerlər Sarayındakı Mahnı və Rəqs Ansamblına rəqs qrupuna daxil oldu.Bir müddət sonra 1953-cü ildə yenidən Pionerlər Sarayında V. S. Loktevin rəhbərliyi altında Mahnı və Rəqs Ansamblında təhsili alıb. Orta məktəbi bitirdikdən sonra Moskva Konservatoriyasının nəzdindəki Musiqi Məktəbinə (L. M. Markovanın sinfi, sonra O. P. Pomerantseva) daxil olub. Məktəbdəki təhsilini Maly Teatrındakı işi ilə birləşdirdi - səhnə xorunda oxudu. 1970-ci ildə GİTİS-in musiqili komediya şöbəsini (D. B. Belyavskaya sinfi) bitirmişdir.

1964-cü ildə kolleci bitirdikdən sonra Dövlət Akademik Böyük Teatrında müsabiqədən keçərək kollektivə daxil olub. O, teatrda Q.Verdinin "Riqoletto"sunda Peyc rolunda debüt etdi. 1964-2002-ci illərdə Böyük Teatrın solisti çalışıb. O, sonuncu dəfə N. A. Rimski-Korsakovun “Çar gəlini” filmində Lyubaşa rolunda səhnəyə çıxıb.

1972-ci ildə Moskva Kamera Musiqili Teatrının B. A. Pokrovskinin rəhbərliyi altında R. K. Şchedrin (Varvara Vasilievnanın rolu) "Tək sevgi deyil" tamaşasında iştirak etdi. Varna Yay Musiqi Festivalının iştirakçısı olub.(Bolqarıstan).

1973-1974-cü illərdə Milanın La Skala teatrında təcrübə keçmiş, burada Q.Bizenin eyniadlı operasında Karmenin, Q.Verdinin “Maşerada “Un ballo” və “İl” operalarında Ulrika və Azusenanın partiyaları ilə çıxış edib

O, Fransa, İspaniya, İtaliya, Belçika, ABŞ, Avstraliya və digər ölkələrin opera teatrlarında çıxış edib. Yaponiya və Cənubi Koreyada konsertləri ilə qastrollarda olub. Türkiyədə Karmen. Almaniyada və Fransada R.Vaqnerin əsərlərini böyük uğurla ifa etmiş, Vyana Dövlət Operasında S. S. Prokofyevin “Müharibə və Sülh” operasının (Axrosimovanın partiyası) tamaşasının iştirakçısı olmuşdur.

Moskva Konservatoriyasının Böyük Zalı, Çaykovski adına Konsert Zalı, Concertgebouw (Amsterdam) da daxil olmaqla Rusiyanın və xaricdəki ən böyük konsert salonlarında solo konsertləri ilə çıxış etmişdir. Müğənninin konsert repertuarına S. S. Prokofyevin, P. İ. Çaykovskinin ən mürəkkəb əsərləri, M. de Fallanın və digər bəstəkarların “İspan dövrü” , opera ariyaları, romansları, orqanın müşayiəti ilə qocaman ustadların əsərləri daxildir. O, həyat yoldaşı M. M. Maqomayevlə vokal dueti janrında maraqlı çıxış edib. E. F. Svetlanovla səmərəli əməkdaşlıq etdi, bir çox görkəmli dirijorlarla, o cümlədən R. Chaily və V. Gergiev ilə çıxış edib

2005-ci ildən GİTİS-də dərs deyir, 2008-ci ildən Vokal sənəti kafedrasının müdiridir

1984-cü ildən - 11-ci çağırış SSRİ Ali Sovetinin deputatı olub.

## Ailəsi
Tamara Sinyavskaya iki dəfə ailə həyatı qurub. 

Birinci həyat yoldaşı balet artisti Sergey Berejnoy, ikinci həyat yoldaşı görkəmli estrada və opera müğənnisi (bariton), bəstəkar, SSRİ Xalq artisti Müslüm Maqomayevdir

## Dövlət Akademik Böyük Teatrında ifaçılıq repertuarı
*Dunyaşa, Lyubaşa (N. Rimski-Korsakov tərəfindən "Çar gəlini")
*Olqa (Yevgeni Onegin, P. Çaykovski)
*Flora (G. Verdi tərəfindən La Traviata)
*Nataşa, qrafinya (oktyabr, V. Muradeli)
*Qaraçı Matryoşa, Mavra Kuzminiçna, Sonya, Helen Bezuxova (S. Prokofyevin Müharibə və Sülh)
*Ratmir (M. Qlinka tərəfindən Ruslan və Lyudmila)
*Oberon (B. Britten tərəfindən "Yay Gecəsinin Yuxusu")
*Konçakovna (A. Borodin tərəfindən Şahzadə İqor)
*Polina (P. Çaykovskinin "Maçalar kraliçası")
*Alkonost (N. Rimski-Korsakov tərəfindən "Görünməz Kitej şəhəri və Qız Fevroniya haqqında nağıl")
*Kat (Cio-Cio-san tərəfindən G. Puccini)
*Fedor (M. Mussorgsky tərəfindən Boris Godunov)
*Vanya (M. Qlinka tərəfindən İvan Susanin)
*Komissarın arvadı (“Naməlum əsgər” K. Molçanov)
*Komissar (A.Xolminovun “Optimist faciəsi”)
*Frosya (S. Prokofyev, Semyon Kotko)
*Nadejda (N. Rimski-Korsakov tərəfindən Pskovun qulluqçusu)
*Lyubava (N. Rimski-Korsakov tərəfindən sadko)
*Marina Mnişek (Musorqskinin Boris Godunov)
*Mademoiselle Blanche ("Qumarbaz" S. Prokofyev) - Rusiyada ilk ifaçı
*Zhenya Komelkova (Burada şəfəqlər sakitdir, K. Molçanov)
*Şahzadə (Su pərisi A. Darqomıjski)
*Laura (A. Darqomıjski tərəfindən "Daş qonaq")
*Karmen (Carmen, G. Bize)
*Ulrika (Un ballo in maskaradda Q.Verdi)
*Marfa (M. Mussorgskinin "Xovanşçina")
*Azucena (Q.Verdi tərəfindən "Trubadour")
*Klaudiya (S.Prokofyevin "Əsl insanın nağılı")
*Morena (N. Rimski-Korsakov tərəfindən Mlada)

## Mükafatlar və adları
**SSRİ və Rusiya Federasiyasının Dövlət mükafatları
**
*Qırmızı Əmək Bayrağı ordeni (1971)
*RSFSR əməkdar artisti (24 iyul 1973) 
*RSFSR xalq artisti (25 may 1976) 
*Lenin Komsomolu Mükafatı (1980) 
*Moskva Komsomolu Mükafatı (1970)
*"Şərəf Nişanı" ordeni (14 noyabr 1980) 
*SSRİ xalq artisti (30 aprel 1982) 
*"Şərəf" ordeni (22 mart 2001) - milli musiqi və teatr sənətinin inkişafında böyük xidmətlərinə görə
*IV dərəcəli “Vətənə xidmətə görə” ordeni (15 fevral 2006-cı il) 
*Rusiya Federasiyası Hökumətinin 2013-cü ildə mədəniyyət sahəsində mükafatı 
*"Müəllimliyə görə" fərqlənmə nişanı (24 may 2023-cü il) 

**Digər ölkələrin dövlət mükafatları
**
*Sofiyada keçirilən IX Beynəlxalq Gənclər və Tələbələr Festivalında I mükafat (Bolqarıstan, 1968)
*Verviersdə vokalçıların XII Beynəlxalq müsabiqəsində ən yaxşı romans ifasına görə Qran Pri və xüsusi mükafat (Belçika, 1969)
*Çaykovski adına IV Beynəlxalq müsabiqədə 1-ci mükafat (1970)
*Azərbaycan Respublikasının xalq artisti (10 sentyabr 2002) - Azərbaycanda opera sənətinin inkişafında və Azərbaycan-Rusiya mədəni əlaqələrinin möhkəmləndirilməsində xidmətlərinə görə
*"Şöhrət" ordeni (5 iyul 2003, Azərbaycan) - Rusiya-Azərbaycan mədəni əlaqələrinin möhkəmləndirilməsində xidmətlərinə görə
*"Dostluq" ordeni (4 iyul 2013-cü il, Azərbaycan) - Azərbaycan mədəniyyətinin təbliği sahəsində xidmətlərinə görə
*Əməkdar Musiqi Sənəti Xadimi (Beynəlxalq Musiqiçilər İttifaqı, 2016) - Rusiya bədii mədəniyyətinin və incəsənətinin öyrənilməsi, qorunması, inkişafı və populyarlaşdırılmasında xüsusi şəxsi xidmətlərinə görə
*"Şərəf" ordeni (5 iyul 2018-ci il, Azərbaycan) - Rusiya-Azərbaycan mədəni əlaqələrinin möhkəmləndirilməsində uzun illər səmərəli fəaliyyətinə görə
*Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fəxri diplomu (6 iyul 2023-cü il) - Azərbaycan mədəniyyətinin təbliği sahəsində uzun illər səmərəli fəaliyyətinə görə
*"Heydər Əliyevin 100 illiyi (1923–2023)" yubiley medalı (2023)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər