Şamil Fətullayev

**Şamil Seyfulla oğlu Fətullayev** () — Azərbaycan-sovet memarı, memarlıq elmləri doktoru, professoru, AMEA-nın həqiqi üzvü (akademik) (2014), Azərbaycan SSR əməkdar arxitektoru (1979), Azərbaycan Memarlar İttifaqının üzvü (1965).

## Bioqrafiya

### İlk illəri
Şamil Seyfulla oğlu Fətullayev-Fiqarov 24 dekabr 1928-ci ildə Dərbənd şəhərində anadan olmuşdur. Onun ulu babası Zülfüqar bəy Dərbənddə varlı və xeyriyyəçi şəxs kimi tanınmışdır. Nəsilin əsl soyadı "Zülfüqarov" olmuş, lakin sonralar rus transkripsiyasının təsiri ilə "Fiqarov" formasında işlədilmişdir. "Fətullayev" soyadı isə onun ana babasının familiyası olmuş və bu ad təqib və repressiyalardan qorunmaq məqsədilə qəbul edilmişdir. Şamil Fətullayevin əcdadlarının, eləcə də babası Məmmədnəbi Fiqarovun məzarları Dərbənddəki Qırxlar qəbiristanlığında yerləşir.

### Təhsili və elmi fəaliyyəti
1953-cü ildə Azərbaycan Politexnik institutunun memarlıq-inşaat fakültəsini bitirmişdir. 1954-cü ildə əmək fəaliyyətinə Bakı Dövlət Layihə İnstitutunda başlayan Şamil Fətullayev, 1956-cı ildən etibarən Azərbaycan Elmlər Akademiyası ilə fəaliyyətini davam etdirmişdir. Aspiranturanı bitirdikdən sonra 1988-ci ilədək Memarlıq və İncəsənət İnstitutunda kiçik elmi işçi, baş elmi işçi və laboratoriya müdiri vəzifələrində çalışmışdır. 1988–1993-cü illərdə həmin institutun direktoru, 1993-cü ildən isə ömrünün sonunadək memarlıq, şəhərsalma tarixi və nəzəriyyəsi şöbəsinin müdiri olmuşdur. 

O, 1963-cü ildə namizədlik, 1979-cu ildə doktorluq dissertasiyalarını müdafiə etmiş, 1990-cı ildə professor elmi adını almışdır. 1989-cu ildə Azərbaycan Elmlər Akademiyasının memarlıq ixtisası üzrə müxbir üzvü, 2014-cü ildə isə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının həqiqi üzvü seçilmişdir. Alimin rəhbərliyi altında 15 elmlər namizədi, 4 elmlər doktoru yetişdirilmişdir.

## Vəfatı
10 mart 2015-ci ildə Bakı şəhərində vəfat edib.

## Təltif və mükafatları
* Azərbaycan SSR Dövlət mükafatı — 26 aprel 1988 ("XIX əsr və XX əsrin əvvəlində Azərbaycanda şəhər tikintisi və memarlığı" kitabı üçün)
* "Şərəf nişanı" ordeni — 1986
* "Əmək veteranı" medalı — 25 aprel 1989
* "Azərbaycan SSR əməkdar arxitektoru" fəxri adı — 5 dekabr 1979
* "Şöhrət" ordeni — 19 aprel 2000
* İAAEC arxitekturanın inkişafı sahəsindəki nailiyyətlərinə görə diplom — 16 yanvar 1999
* Dizayn və memarlıq üzrə "Memarlıq mükafatı − 2005" diplomu
* Polşanın qızıl medalı — 2008

## Əsərləri
* "Архитектура жилых домов Баку ХIХ-ХХ вв.",
* "Градостроительство Баку ХIХ – начала ХХ веков", Ленингра́д, "Стройиздат", 1978. 216 ст.
* "XIX-XX əsrin əvvəlləri Bakının şəhərsalma memarlığı (1978)".
* "XIX-XX əsrin əvvəlləri Azərbaycanın şəhərsalma və memarlığı (1986)".
* "Azərbaycan məscidləri(1996)".
* "İran şəhərləri Qacarlar dövründə(Tehran — 2000)".
* "Bakının Memarlıq ensiklopediyası(1998)".
* "Abşeron memarlığı(2003)".
* "Memar-Məşədi Mirzə Qafar İzmaylov (2013)".
* Abşeron memarlığı, Bakı, "Şərq-Qərb" Nəşriyyat Evi, 2013, 476 səh.
* Bakının Memarlıq Ensiklopediyası, Bakı, "Şərq-Qərb" Nəşriyyat Evi, 2013, 528 səh.
* 19–20-ci əsrin əvəllərində Azərbaycanda şəhərsalma və memarlıq, Bakı, "Şərq-Qərb" Nəşriyyat Evi, 2013, 480 səh.
* Bakıda şəhərsalma – 19-cu əsr və 20-ci əsrin əvəllərində, Bakı, "Şərq-Qərb" Nəşriyyat Evi, 2013, 340 səh.
* Bakı memarları 19-cu əsrin sonu – 20-ci əsrin əvvəlində, Bakı, "Şərq-Qərb" Nəşriyyat Evi, 2013, 356 səh.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Fətullayev-Fiqarov Şamil Seyfulla oğlu
*