Azad proqram təminatı fondu

**Azad proqram təminatı fondu** (APTF; , FSF) – azad proqram təminatı hərəkatını və xüsusən də GNU Layihəsini dəstəkləmək üçün 1985-ci il oktyabr ayında Massaçusets ştatının Boston şəhərində Riçard Stallman tərəfindən yaradılmış qeyri-kommersiya təşkilatı.

Yarandığı vaxtdan 1990-cı illərin ortalarına qədər Fondun vəsaitləri ilk növbədə pulsuz proqram təminatı yazmaq üçün tərtibatçıların işə götürülməsi üçün istifadə olunurdu.

1990-cı illərin ortalarından axırlarına qədər pulsuz proqram təminatı bir çox şirkətlər və şəxslər tərəfindən yaradılmışdır, ona görə də Fondun əməkdaşları və könüllüləri əsasən azad proqram təminatı sahəsində hüquqi və təşkilati məsələlərlə məşğul olurlar.

## Tarixi
Azad proqram təminatı fondu 1985-ci ildə ödənişsiz proqram təminatının işlənib hazırlanmasını dəstəkləyən qeyri-kommersiya korporasiyası kimi təsis edilmişdir. Bu, dərsliklərin və lentlərin satışı kimi mövcud GNU layihələrini davam etdirmiş, ödənişsiz proqram təminatı sisteminin tərtibatçılarını işə götürmüşdür. Azad proqram təminatı fondu o vaxtdan bəri bu fəaliyyətləri davam etdirir, həmçinin azad proqram təminatı hərəkatını müdafiə edir. APTF həmçinin, bir neçə ödənişsiz proqram lisenziyasının idarəedicisidir. Yəni, APTF dərc edir və lazım gəldikdə düzəlişlər etmək imkanına malikdir.

2001-ci ilin sonunda o vaxtkı icraçı direktor Bredli Kun Moqlen, Devid Turner və Piter Braunun köməyi ilə bu səyləri APTF-nin GPL Uyğunluq Laboratoriyalarında rəsmiləşdirmişdir. 2002–2004-cü illərdə "Linksys" və "OpenTV"yə qarşı olanlar kimi yüksək profilli GPL icra işləri tez-tez baş vermişdir. GPL-nin tətbiqi və GPL uyğunluğu üzrə maarifləndirici kampaniyalar bu müddət ərzində APTF-nin səylərinin əsas diqqət mərkəzində olmuşdur.

2003-cü ilin martında ŞƏT IBM-ə qarşı iddia qaldırmışdı ki, IBM-in müxtəlif ödənişsiz proqram təminatına, o cümlədən APTF-nin GNU-ya verdiyi töhfələr ŞƏT-in hüquqlarını pozur. APTF heç vaxt iddianın tərəfi olmasa da, APTF 5 noyabr 2003-cü ildə məhkəməyə çağırılmışdır. 2003 və 2004-cü illər ərzində APTF iddiaya cavab vermək və onun azad proqram təminatının qəbulu və təşviqinə mənfi təsirini azaltmaq üçün böyük vəkillik səyi göstərmişdir.

APTF 2003-cü ildən 2005-ci ilə qədər GPL və ətraf qanunları izah etmək üçün hüquqi seminarlar keçirmişdir. Adətən Bredli Kun və Deniel Raviçer tərəfindən tədris edilən bu seminarlar CLE krediti təklif edirdi və GPL üzrə rəsmi hüquqi təhsil vermək üçün ilk cəhd idi. 2007-ci ildə APTF əhəmiyyətli kənar girişdən sonra GNU Ümumi İctimai Lisenziyasının üçüncü versiyasını nəşr etmişdir.

2019-cu ilin sentyabrında Riçard Stolman Cefri Epşteynin seks alveri qalmaqalı ilə bağlı o vaxt vəfat etmiş Marvin Minskinin müdafiəsi üçün mübahisəli şərhlər söyləməsinə cavab olaraq jurnalistlərin və açıq mənbə icmasının üzvlərinin təzyiqindən sonra ATPF prezidenti vəzifəsindən istefa vermişdir. Buna baxmayaraq, Stallman GNU Layihəsinin rəhbəri olaraq qalmışdır və 2021-ci ildə ATPF-nin direktorlar şurasına qayıtmışdır.

## Cari layihə
Fond pulsuz proqram təminatı kimi lisenziyalı tam əməliyyat sistemini təmin etmək üçün davam edən səy olan GNU Layihəsinə sponsorluq edir

## Həmçinin bax

* Dizayn qüsuru
* Rəqəmsal hüquqlar
* Elektron Sərhəd Fondu
* Azad proqram təminatı hərəkatı
* Donanım məhdudiyyəti
* Proqramlaşdırma azadlığı liqası
* LibrePlanet
* Avropa azad proqram fondu
* Azad proqram fondu Latın Amerikası
* Hindistanın azad proqram fondu

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
* LibrePlanet