İbrahim İbrahimov (idmançı)

**İbrahim İbrahimov** () — Azərbaycan idmançısı, Paralimpiya cüdo üzrə Azərbaycan milli komandasının baş məşqçisi, SSRİ idman ustası, Azərbaycan Respublikasının əməkdar məşqçisi.

## Bioqrafiyası
    İbrahimov İbrahim Eldar oğlu 5 may 1959-cu ildə İcevan (Karvansaray) rayonu Haqqıxlı kəndində anadan olmuşdur. Orta məktəbi Haqqıxlı kəndində bitirmişdir. 1976-cı ildə Sumqayıt Texniki peşə məktəbinə qəbul olmuşdur. Bu illərdə, güləş və sambo idman növü ilə məşğul olmağa başlamışdır. 1978-1980-cı illərdə hərbi xidmətdə olmuşdur. 1978-1982-ci illərdə Sumqayıt şəhəri Politexnik texnikomunda təhsil almışdır. 1982-ci ildə sambo idman ustası normasını yerinə yetirmişdir.1982-ci ildən Voronej Dövlət Universitetində  təhsil almışdır. 1982-ci ildə Sumqayıt Məişət istehsalat birliyində məşqçilik fəaliyyətinə başlamışdır. Paralel olaraq müxtəlif dərəcəli beynəlxalq və respublika səviyyəli yarışlarda iştirak etmiş və mükafatlar qazanmışdır. Sonradan Kimyaçı idman cəmiyyətində sambo-cüdo idman növü üzrə baş məşqçi işləmişdir. 1993-cü ildə Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirliyinin İdman Cəmiyyətində məşqçi-təlimatçı olaraq işə başlamışdır. Bu illər ərzində tələbələri bir çox beynəlxalq yarışların, Avropa və Dünya çempionatlarının mükafatçısı olmuşdur. Həmçinin İbrahim İbrahimov sambo üzrə vetereanlar arasında keçirilən dünya çempionatının qalibi və mükafatşısıdır.  2000-ci ildən Sambo üzrə əməkdar məşqçidir

1993-cü ildən etibarən İbrahimov Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirliyinin idman cəmiyyətinin üzvüdür. Həmin vaxtdan etibarən 46 tələbəsi Avropa, Dünya, Olimpiya və Paralimpiya Oyunlarının çempionatlarının çempionu və medallarını qazanıblar. Elgün Müslümov, Elnur Əhmədov, Elçin Səfiqanov, Tofiq Məmmədov və başqaları. İbrahimov iki dəfə Paralimpiya çempionu İlham Zəkiyevə rəhbərlik etmişdir. 
İbrahim İbrahimov 2009-cu il fevralın 9-da Azərbaycan Respublikasının əməkdar məşqçisi adı almışdır.

2012-ci ildə Londonda keçirilmiş paralimpiya oyunlarında baş məşqçi İbrahim İbrahimovun rəhbərliyi altında Azərbaycan idmançılarının iki üzvü Ramin İbrahimov və Afaq Sultanov Paralimpiya çempionu oldu və İlham Zəkiyev bürünc medal qazandı. Bu nailiyyətlərə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 14 sentyabr 2012-ci il tarixli sərəncamı ilə İbrahim İbrahimov "Şöhrət" ordeni ilə təltif edilmişdir.

2016-cı il sentyabrın 21-də Rio-de-Janeyro XV Yay Paralimpiya Oyunlarında Ramil Qasımov qızıl, Bayram Mustafayev gümüş, Rövşən Səfərov isə cüdo üzrə yarışlarda bürünc mükafat qazanmışlar. Bu nailiyyətlərə görə Azərbaycan Prezidenti tərəfindən milli komandanın baş məşqçisi İbrahim İbrahimov "Vətənə xidmət görə" III dərəcəli ordeninə layiq görülüb

2020-ci il XVI Yay Paralimpiya Oyunlarında cüdo idman növü üzrə turnirlər 27 – 29 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə 11 idmançı təmsil etdi: Vüqar Şirinli, Namiq Abaslı, Ramil Qasımov, Hüseyn Rəhimli, Kənan Abdullaxanlı, İlham Zəkiyev, Şahanə Hacıyeva, Bəsti Səfərova, Sevda Vəliyeva, Xanım Hüseynova və Dursədəf Kərimova. İyunun 29-da Azərbaycan Milli Paralimpiya Komitəsi XVI Yay Paralimpiya Oyunlarına vəsiqə qazanan 11 idmançının adını elan etdi. Həmin idmançılar Dünya və Avropa Çempionatlarında, beynəlxalq turnirlərdə topladığları reytinq xalları hesabına Paralimpiya Oyunlarına vəsiqə qazandı. Avqustun 27-də Vüqar Şirinli (-60 kq.), Namiq Abaslı (-66 kq.), Şahanə Hacıyeva (-48 kq.) və Bəsti Səfərova (-52 kq.) mübarizə apardı. 2016-cı ildə Kazan şəhərində (Rusiya) baş tutan cüdo üzrə Avropa Çempionatının bürünc medalına sahib olan Vüqar Şirinli, Paralimpiadanın 1/4 final mərhələsi çərçivəsində Türkiyə nümayəndəsi Rəcəb Çiftçi ilə üz-üzə gəldi. Son Dünya Çempionatının finalçısı olan Rəcəb Çiftçi ilə görüşdə Vüqar Şirinli rəqibinə ipponla qalib gəldi və Paralimpadanın yarım-final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi 2016-cı il Rio-de-Janeyro Paralimpiadasının bürünc medalına sahib olan Rumıniya təmsilçisi Alex Bologa ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Vüqar Şirinli rəqibinə vaza-ari ilə qalib gəldi və Paralimpiadanın final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi Qazaxıstan nümayəndəsi Anuar Sarıyev oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün sonuna 20 saniyə qala Vüqar Şirinli rəqibinə ipponla qalib gəldi və XVI Yay Paralimpiya Oyunlarının qalibi oldu. Namiq Abaslı isə Paralimpiadanın 1/4 final mərhələsi çərçivəsində İspaniya nümayəndəsi Serxio İbanez ilə üz-üzə gəldi və rəqibinə məğlub oldu (00:01). Rəqibi finala vəsiqə qazandığı üçün Namiq Abaslı təsəlliverici qrupda mübarizə apardı. Təsəlliverici qrupun birinci görüşündə onun rəqibi Puerto-Riko təmsilçisi Luis Yabdiel Perez oldu. Həmin görüşdə rəqibinə ipponla qalib gələn Namiq Abaslı, növbəti mərhələdə Rusiya Milli Paralimpiya Komitəsinin nümayəndəsi Victor Rudenho ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə də rəqibindən üstün olan Namiq Abaslı, bürünc medal uğrunda görüşə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi 2012-ci il London Paralimpiadasının qalibi olan Ukrayna təmsilçisi David Xorava oldu. Həmin görüşdə rəqibinə vaza-ari ilə qalib gələn Namiq Abaslı, XVI Yay Paralimpiya Oyunlarının bürünc medalına sahib oldu. Avqustun 29-da Ramil Qasımov (-73 kq.), Hüseyn Rəhimli (-81 kq.), Sevda Vəliyeva (-57 kq.) və Xanım Hüseynova (-63 kq.) mübarizə apardı. 2016-cı il Rio-de-Janeyro Paralimpiadasının qalibi olan Ramil Qasımov, 1/8 final mərhələsində Qazaxıstan nümayəndəsi Temircan Daulet ilə üz-üzə gəlməli idi. Amma Ramil Qasımovdan COVID-19 (Koronavirus) üçün götürülən analiz nümunəsi müsbət çıxdığı üçün turnirdə mübarizə apara bilmədi. −81 kq. turnirində mübarizə aparan Hüseyn Rəhimli, Paralimpiadanın 1/4 final mərhələsi çərçivəsində Birləşmiş Krallıq nümayəndəsi Daniel Povell ilə üz-üzə gəldi. Daniel Povell ilə görüşdə Hüseyn Rəhimli rəqibinə ipponla qalib gəldi və Paralimpadanın yarım-final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi 2016-cı il Rio-de-Janeyro Paralimpiadasının gümüş medalına sahib olan Cənubi Koreya təmsilçisi Li Yun-Min ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Hüseyn Rəhimli rəqibinə ipponla qalib gəldi və Paralimpiadanın final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi Özbəkistan nümayəndəsi Davurxon Karomatov oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün 1:50-ci dəqiqəsində Hüseyn Rəhimli vaza-ari balı qazansa da, bir dəqiqə sonra rəqib də vaza-ari balı qazandı və görüşün əsas vaxtında qalib müəyyənləşmədi. Qızıl bal uğrunda hissənin 26-cı saniyəsində Hüseyn Rəhimli rəqibinə ipponla qalib gəldi və XVI Yay Paralimpiya Oyunlarının qalibi oldu. Avqustun 30-da Kənan Abdullaxanlı (-100 kq.), İlham Zəkiyev (+100 kq.), və Dursədəf Kərimova (+70 kq.) mübarizə apardı. −100 kq. turnirində mübarizə aparan Kənan Abdullaxanlı uğursuz çıxış etdi. Kənan Abdullaxanlı 1/8 final mərhələsində 2012-ci il London Paralimpiadasının finalçısı olan Özbəkistan nümayəndəsi Şərif Xəlilov ilə üz-üzə gəldi və rəqibinə ipponla məğlub oldu. Rəqibi finala vəsiqə qazanmadığı üçün Kənan Abdullaxanlı təsəlliverici qrupda mübarizə apara bilmədi və Paralimpiadanı onuncu pillədə başa vurdu. 2004 və 2008-ci illərdə Paralimpiadaların qalibi olan İlham Zəkiyev isə Paralimpiadanın 1/8 final mərhələsində Birləşmiş Krallıq nümayəndəsi Ce Hocsona vaza-ari ilə qalib gəlsə də, 1/4 final mərhələsində Cənubi Koreya nümayəndəsi Ço Kvan-Quna məğlub oldu (00:01). Rəqibi finala vəsiqə qazandığı üçün İlham Zəkiyev təsəlliverici qrupda mübarizə apardı. Təsəlliverici qrupun birinci görüşündə onun rəqibi Yamayka təmsilçisi Teador Subba oldu. Həmin görüşdə rəqibinə ipponla qalib gələn İlham Zəkiyev, bürünc medal uğrunda görüşə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi 2016-cı il Rio-de-Janeyro Paralimpiadasının bürünc medalına olan Özbəkistan təmsilçisi Şirin Şərifov olmalı idi. Amma turnirin yarım-final mərhələsində Şirin Şərifov Gürcüstandan olan rəqibinə qadağan olunan fənd tətbiq etdiyinə görə referilər tərəfindən turnirdən uzaqlaşdırıldı. Bununla da İlham Zəkiyev, XVI Yay Paralimpiya Oyunlarının bürünc medalına sahib oldu.

2024-cü ildə Parisdə keçirilən Yay Paralimpiya Oyunlarında İbrahim İbrahimovun baş məşqçisi olduğu İlham Zəkiyev bürünc medal qazanıb. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 10 sentyabr 2024-cü il tarixli sərəncamı ilə 2024 Yay Paralimpiya Oyunlarındakı yüksək nailiyyətlərə və Azərbaycam idmanının inkişafına verdiyi töhfələrə görə İbrahim İbrahimov 3-cü dərəcəli "Əmək" ordeni ilə təltif edilib. 

## Təltif və mükafatlar
* 2009-cu il Azərbaycan Respublikasının əməkdar məşqçisi fəxri adı
* 2012 —  "Şöhrət" ordeni
* 2015- “Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fəxri diplomu””
* 2016 —  3-cü dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni
* 2016 — Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərdi təqaüdü
* 2018 —  Azərbaycan Respublikasının əməkdar bədən tərbiyəsi və idman xadimi fəxri adı
* 2021  —  "Tərəqqi" medalı
* 2024 —  3-cü dərəcəli "Əmək" ordeni

## Həmçinin bax
## İstinadlar