open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Şale (En)

**Şale** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Sen-Ramber-an-Byuje kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Belle.

INSEE kodu — 01076.

## Cöğrafiyası
Kommuna Paris şəhərinin 390&nbsp;km cənub-şərqində, Lion şəhərindən 38&nbsp;km şimal-şərqdə yerləşir və Burk-an-Bres şəhərindən 32&nbsp;km şərqdə yerləşir.

## Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 127 nəfər təşkil edirdi.

## İqritisadiyyatı
2010-cu ildə 74 yaş arasında (15-64 yaş arasında) 50 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 24 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 67,6%, 1999-cu ildə bu göstərici 69,5%). Fəal 50 sakindən 42 nəfər (22 kişi və 20 qadın), 8 nəfər işsiz (5 kişi və 3 qadın) idi. 24 hərəkətsiz 3 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 11 nəfər təqaüdçü, 10  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Şalamon (En)

**Şalamon** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Şalamon kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.

INSEE kodu — 01083.

## Cöğrafiyası
Şalamon Burk-an-Bres şəhərindən 25 km cənubda yerləşən Bress təpələrində yerləşir. Şəhərin şərqində Vel çayının mənbəyi yerləşir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Rəsmi saytı
* Şəhərin tarixi
Şaze-sür-En

**Şaze-sür-En** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Lanyo kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Belle.

INSEE kodu — 01099.

## Cöğrafiyası
Kommuna Paris şəhərinin 400&nbsp;km cənub-şərqində, Lion şəhərindən 36&nbsp;km şimal-şərqdə yerləşir və Burk-an-Bres şəhərindən 35&nbsp;km cənubda yerləşir.

## Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 1464 nəfər təşkil edirdi.

## İqritisadiyyatı
2010-cu ildə əmək qabiliyyətli 948 nəfərdən (15-64 yaş) 737 nəfəri iqtisadi cəhətdən fəal, 211 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi 77.7%, 1999-cu ildə 72.4%). Fəal 737 sakindən 678 nəfər (353 kişi və 325 qadın), 59 nəfəri işsiz (27 kişi və 32 qadın) idi. 211 hərəkətsiz 82 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 73 nəfər təqaüdçü, 56  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.

## Görməli yerləri
*  (XII əsr). 1987-ci ildən tarixi abidə.
## Qalereya

Fayl:Château de Chazey-sur-Ain 02.JPG|Şaze-syur-En qalası
Fayl:Château de Chazey-sur-Ain 01.JPG|Şaze-syur-En qalası
Fayl:Pont supendu de Chazey (détruit).jpg|En çayı üzərindəm körpü (XX əsrin əvvəli)
Fayl:Map commune FR insee code 01099.png|Kommuna xəritəsi


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Meriyanın rəsmi səhifəsi 
* 
*
Şavorne (Fransa)

**Şavorne** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Şampan-an-Valrome kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Belle.

INSEE kodu — 01097.

## Cöğrafiyası

Kommuna Paris şəhərinin 420&nbsp;km cənub-şərqində, Lion şəhərindən 70&nbsp;km şərqdə yerləşir və Burk-an-Bres şəhərindən 55&nbsp;km cənub-şərqdə yerləşir.

## Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 199 nəfər təşkil edirdi.

## İqritisadiyyatı
2010-cu ildə əmək qabiliyyətli 131 nəfər (15-64 yaş arasında) 93 nəfər iqtisadi cəhətdən, 38 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi 71.0%, 1999-cu ildə 68.8%). Fəaliyyət göstərən 93 sakindən 90 nəfəri (40 kişi və 50 qadın), 3 nəfər işsiz (3 kişi və 0 qadın) idi. 38 hərəkətsiz 11 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 19 nəfər təqaüdçü, 8  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Şaverya

**Şaverya** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Şatiyon-syur-Şalaron kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.

INSEE kodu — 01096.

## Cöğrafiyası
Kommuna Paris şəhərinin 360&nbsp;km cənub-şərqində, Lion şəhərindən 55&nbsp;km şimal-şərqdə yerləşir və Burk-an-Bres şəhərindən 13&nbsp;km qərbdə yerləşir.

## Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 927 nəfər təşkil edirdi.

## İqritisadiyyatı
2010-cu ildə əmək qabiliyyətli 606 nəfər arasında (15-64 yaş arasında) 469 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 137 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi - 77.4%, 1999-cu ildə 74.8%). 469 fəal sakindən 450 nəfər (238 kişi və 212 qadın), 19 nəfəri işsizdir (9 kişi və 10 qadın). 137 hərəkətsiz 45 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 58 nəfər təqaüdçü, 34 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Qalereya

Fayl:Église Chaveyriat.JPG|Müqəddəs İoann kilsəsi
Fayl:Map commune FR insee code 01096.png|Kommunanın xəritəsi


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Şavan-syur-Syuran

**Şavan-syur-Syuran** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Treffor-Kyuizya kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.

INSEE kodu — 01095.

## Cöğrafiyası
Kommuna Paris şəhərinin 370&nbsp;km cənub-şərqində, Lion şəhərindən 75&nbsp;km şimal-şərqdə yerləşir və Burk-an-Bres şəhərindən 17&nbsp;km şimal-şərqdə yerləşir.

## Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 644 nəfər təşkil edirdi.

## İqritisadiyyatı
2010-cu ildə əmək qabiliyyətli 391 nəfər (15-64 yaş arasında) 317 nəfər iqtisadi cəhətdən, 74 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 81,1%, 1999-cu ildə 73.4%). 317 aktiv sakindən 291 nəfər (149 kişi və 142 qadın), 26 nəfəri işsizdir (14 kişi və 12 qadın). Aktiv olmayan 74 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 38 nəfər təqaüdçü, 16 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Görməli yerləri
* Müqəddəs Pyotr kilsəsi (XV əsr). 1946-cı ilə aid Tarixi abidə
* 1581-ci ilə məxsus ev. 1947-cı ilə aid Tarixi abidə.
* Rozi qalası (XVI əsr).
## Qalereya

Fayl:Église Saint-Pierre de Chavannes-sur-Suran.JPG|Müqəddəs Pyotr kilsəsi
Fayl:Mairie de Chavannes-sur-Suran.JPG|Meriya
Fayl:Map commune FR insee code 01095.png|Kommunanın xəritəsi


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Официальный сайт 
* 
*
Şavan-syur-Rezus

**Şavan-syur-Rezus** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Pon-de-Vo kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.

INSEE kodu — 01094.

## Coğrafiyası
Kommuna Paris şəhərinin 340&nbsp;km cənub-şərqində, Lion şəhərindən 80&nbsp;km şimalda və Burk-an-Bres şəhərindən 32&nbsp;km şərqdə yerləşir.

## Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 680 nəfər təşkil edirdi.

## İqritisadiyyatı
2010-cu ildə 527 nəfər əmək qabiliyyətli insanlar arasında (15-64 yaş arasında) 434 nəfər iqtisadi cəhətdən, 93 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 82,4%, 1999-cu ildə 71.7%). Fəal 434 sakindən 409 nəfər (225 kişi və 184 qadın), 25 nəfər işsiz (10 kişi və 15 qadın) idi. Fəal olmayan 93 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 31 nəfər təqaüdçü, 23  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.

## Görməli yerləri
*  (XVII əs). 1969-cu ildən tarixi abidə
## Qalereya

Fayl:Chavannes L'église.JPG|Kilsə
Fayl:Chavannes maison bressanne.JPG|Ev
Fayl:Map commune FR insee code 01094.png|Kommunanın xəritəsi


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Fuasya

**Fuasya** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Monrevel-an-Bres kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.

INSEE kodu — 01163.

## Cöğrafiyası
Kommuna Paris şəhərinin 350&nbsp;km cənub-şərqində, Lion şəhərindən 75&nbsp;km şimal-şərqdə və Burk-an-Bres şəhərindən 19&nbsp;km şimalda yerləşir.

## Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 1912 nəfər təşkil edirdi.

## İqritisadiyyatı
2010-cu ildə əmək qabiliyyətli 1181 nəfər (15-64 yaş) arasında 931 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 250 nəfər hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 78.8%, 1999-cu ildə 74.2%) idi. Fəaliyyət göstərən 931 sakindən 869 nəfər (473 kişi və 396 qadın), 62 nəfəri işsizdir (33 kişi və 29 qadın). Aktiv olmayan 90 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 109 nəfər - təqaüdçü, 51 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Qalereya

Fayl:Moulin Bruno.jpg|Bryuno deyirmanı
Fayl:Moulin de Bruno facade avant partie habitation.jpg|Bryuno deyirmanı
Fayl:Map commune FR insee code 01163.png|Kommunanın xəritəsi


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Valiyyə Kazımbəyli

**Valiyyə Kazımbəyli** () — Gəncə üsyanının iştirakçısı, Milli Birlik Məclisinin üzvü, Cahangir bəy Kazımbəylinin həyat yoldaşı.

## Həyatı və fəaliyyəti

Valiyyə Kazımbəyli 1900-cü ildə Gəncə şəhərində anadan olub. Fətəli xan Xoyskinin qardaşı general Hüseynqulu xan Xoyskinin qızıdır. Polkovnik Cahangir bəy Kazımbəyli ilə ailə həyatı qurub. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti hökuməti dövründə müxtəlif vəzifələrdə çalışıb. Gəncə üsyanında iştirak edib. Üsyan məğlub olduqdan sonra Türkiyəyə mühacirət edib. İkinci Dünya müharibəsi illərində Valiyə xanım almanlara əsir düşmüş Varşava hərbi xəstəxanasında yatan xəstə, yaralı əsgərlərə kömək etmişdir. Qardaşı Zahid xan öz xatirələrində bacısı haqqında bunları qeyd edir:

1943-cü ildə Berlində keçirilən ümum-Azərbaycan qurultayında yaradılmış Milli Birlik Məclisinin üzvü olub. 1947-ci ildə "Milli Birlik" təşkilatının xüsusi tapşırığını yerinə yetirmək üçün Romadan Türkiyəyə göndərilir. O, burada İkinci Dünya müharibəsindən sonra Türkiyədə sığınacaq tapıb gizlənən yüksəkrütbəli azərbaycanlı zabitləri SSRİ əks-kəşfiyyatının əlindən qurtarmaq üçün onları Romaya aparmalı idi. Türkiyədə olarkən atası Hüseynqulu xanın və qardaşı İsgəndər xanın köməyi ilə hərbçi azərbaycanlılara saxta sənədlər düzəldərək 1947-ci ilin aprelin 26-da təyyarə ilə İstanbuldan Romaya yola salınır. Valiyyə xanımla birlikdə 12 nəfər yüksəkrütbəli zabitin olduğu təyyarə Afina üzərində müəmmalı şəkildə qəzaya uğrayır. Valiyyə xanım Kazımbəyli İstanbulun Feriköy məzarlığında dəfn edilib.

## İstinadlar
Yusif Dadaşov

**Yusif Əlibala oğlu Dadaşov** () — Azərbaycan teatr aktyoru, Azərbaycan SSR əməkdar artisti (1954).

## Həyatı
Yusif Dadaşov 1913-cü ildə Bakıda anadan olub. O, Bakıda ibtidai təhsil alıb.

Aktyor Azərbaycan Dövlət Gənc Tamaşaçılar Teatrının əsasını qoyan və həvəskar kollektivin formalaşmasında rol oynamış sənətçilərdən olub. O, teatrın təməli olan "Fırtına" tamaşasının hazırlanmasında yaxından iştirak edib və Jak rolunu oynayıb. Təxminən 37 illlik səhnə fəaliyyətində nağıl, komediya, faciə, dram tamaşalarında rollar oynayıb.

Yusif Dadaşov 7 avqust 1960-cı ildə Bakıda vəfat edib.

## Mükafatları
* "Azərbaycan SSR əməkdar artisti" fəxri adı — 27 fevral 1954

## İfa etdiyi əsas rollar

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
*
Yusif Qazıyev (aktyor)

**Yusif Lətif oğlu Qazıyev** () — Azərbaycan teatr aktyoru, Kirovabad Dövlət Dram Teatrının direktoru (1971–1985), Azərbaycan SSR əməkdar artisti (1971).

## Həyatı
Yusif Qazıyev 22 mart 1931-ci ildə Gəncə şəhərində anadan olub. O, 1949-cu ildən 1971-ci ilə kimi Kirovabad Dövlət Dram Teatrında aktyorluq fəaliyyəti göstərib. 1971–1985-ci illərdə bu teatrın direktoru, 1981–1985-ci illərdə isə şəhər mədəniyyət şöbəsinin müdiri işləyib.

Yusif Qazıyev 1975–1980-ci illərdə Mirzağa Əliyev adına Azərbaycan Dövlət Teatr İnstitutunda qiyabi təhsil alıb. O, 21 mart 1987-ci ildə Kirovabad şəhərində vəfat edib.

## Mükafatları
* "Azərbaycan SSR əməkdar artisti" fəxri adı — 27 dekabr 1971

## İfa etdiyi əsas rollar

## Qeydlər

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
*
Viktoriya Georgiyeva

**Viktoriya Georgiyeva** (; ) — Bolqarıstan müğənnisi və bəstəkarı. 25 noyabr 2019-cu il tarixində Bolqarıstanın BNT telekanalı Viktoriyanın ölkəni Rotterdamda keçirilən 2020 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil edəcəyini açıqlamışdır.

## Həyatı və musiqi karyerası
Viktoriya Georgiyeva 11 yaşından oxumağa başlamışdır. Bir müddət sonra o "Angel Voices" vokal studiyasında müəlliməsi Atanaska Lipçevadan dərs almağa başlamışdır. Georgiyeva Bolqarıstanın *X Factor* yarışmasının dinləmələrinə qatılmış, lakin az yaşlı olması səbəbindən ilkin mərhələni adlaya bilməmişdir.

2015-ci ildə o *X Factor* yarışmasına qatılmağa nail olmuşdur. Viktoriya yarışmanın 9-cu həftəsində şounu tərk etmişdir. X Factor-da qələbə qazana bilmədiyi halda Viktoriya Virginia Records albom şirkəti tərəfindən təklif almış, lakin ifaçı təklifdən imtina etmişdir. 2016-cı ildə isə o Monte Music şitkəti ilə müqavilə imzalamışdır. Həmin ilin iyun ayında Viktoriyanın debüt sinqlı "Nishto Sluchayno" təqdim olunmuşdur.

25 noyabr 2019-cu il tarixində Bolqarıstanın BNT telekanalı Viktoriyanın ölkəni Rotterdamda keçirilən 2020 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil edəcəyini açıqlamışdır.

## Diskoqrafiya

### Sinqllar

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Yaqub Rzayev (sənətçi)

**Yaqub Kazım oğlu Rzayev** () — Azərbaycan vokalçı-aktyoru, Azərbaycan SSR əməkdar artisti (1940).

## Həyatı
Yusif Dadaşov 1898-ci ildə Bakıda anadan olub. O, Üzeyir Hacıbəyovun "Koroğlu" operasındakı Koroğlu obrazında bu partiyanın ifaçısı Bülbüllə ilk roldaş (dublyor) olub.

Lirik-dramatik tenor səsə malik Yaqub Rzayev Moskvadakı Böyük Teatra sənət təcrübəsi keçməyə göndərilmiş ilk peşəkar azərbaycanlı solist-ifaçıdır. O, 1975-ci ildə Bakıda vəfat edib.

## Təltif və mükafatları
* "Azərbaycan SSR əməkdar artisti" fəxri adı — 27 aprel 1940
* "Şərəf nişanı" ordeni — 17 aprel 1938
* "Əməkdə fərqlənməyə görə" medalı — 9 iyun 1959

## İfa etdiyi əsas partiyalar

* "Koroğlu", Üzeyir Hacıbəyov — *Koroğlu
* "[[Şah İsmayıl (opera)|Şah İsmayıl]]", [[Müslüm Maqomayev (bəstəkar)|Müslüm Maqomayev]] — *Vəzir
* "Sevil", Fikrət Əmirov — *Balaş
* "[[Azad (opera)|Azad]]", [[Cahangir Cahangirov]] — *Hətəmi
* "Alay oğlu", Boris Zeydman — *Kapitan Axundov
* "İvan Susanin", [[Mixail Qlinka]] — *Sobinin
* "Qaratoxmaq qadın", Pyotr Çaykovski — *German
* "Çereviçki", Pyotr Çaykovski — *Dəmirçi Vakull
* "Şahsənəm", Reynqold Qliyer — *Aşıq Qərib
* "Madam Batterflay", [[Cakomo Puççini]] — *Pinkerton
* "Toska", Cakomo Puççini — *Mario Kavaradossi
* "[[Otello]]", [[Cüzeppe Verdi]] — *Otello
* "Karmen", Jorj Bize — ''Xoze

## İstinadlar
Qismət qılıncı

**Qismət qılıncı** () — Polşa yazıçısı Andjey Sapkovskinin fentezi janrında yazdığı və ümumi personaj – cadugər Riviyalı Geraldın iştirakı ilə birləşdirilən hekayələr toplusudur. Həm xronologiya, həm də yazılma vaxtına görə *“Qismət qılıncı”* Cadugər seriyasından olan ikinci əsərdir. Bu kitabda Geralt ilk dəfə Siri ilə qarşılaşır və qismətini tapır. 

Kitab ilk dəfə polyak dilində 1992-ci ildə nəşr edilmişdir. İngilis dilində ilk nəşr 2015-ci ilə aiddir. 
## Məzmunu

Antologiyaya daxil olan aşağıdakı hekayələr xronoloji olaraq bir-biri ilə az əlaqəlidir: 
* Mümkün olanın sərhəddi ()
* Buz qəlpəsi ()
* Əbədi alov ()
* Bir qədər qurban ()
* Qismət qılıncı ()
* Daha çox olan ()
Bu kitabda, hadisələr Cadugər seriyasına daxil olan romanlardan əvvəl baş verir və bu hekayələrdə təqdim edilən personajlar, sonradan romanların əsas qəhrəmanlarına çevrilir. Kitaba adını vermiş *"Qismət qılıncı"* adlı hekayədə ilk dəfə Siri təqdim edilir. "Daha çox olan" adlı hekayə isə "Cadugər haqqında saqa"nın birbaşa prikvelidir. Hekayədə saqa hadisələrindən əvvəl baş vermiş mühüm hadisələr, məsələn ,Sintranın süqutu təsvir olunur. 
## Tərcümələri

Kitab italyan, macar, çex, rus, yunan, isveç, fin, eston, litva, alman, ispan, Braziliya portuqalcası, serb, bolqar, ənənəvi çin, sadə çin, rumın, türk, holland və fransız dillərinə tərcümə olunmuşdur. 21 may 2015-ci ildə "Victor Gollancz Ltd" nəşriyyatı kitabın ingiliscə (Devid Frençin tərcüməsində) tərcüməsini təqdim etmişdir. 

## Audiokitab

Sapkovskinin *"[[Narrenturm (roman)|Narrenturm]]"* adlı romanının audiokitab versiyasının 2011-ci ildə böyük uğur qazanmasından sonra, "Fonopolis" və "audioteka.pl", yazıçının *"[[Sonuncu arzu]]"* və *"Qismət qılıncı"* adlı kitablarının da audio versiyalarını hazırlamaq qərarına gəlmişdir. 15 saat davam edən  *"Qismət qılıncı"*, 49 aktyor tərəfindən səsləndirilmişdir. Onlardan Kşiştof Banaşik Geralt, Anna Dereşovskaya Yennifer, Slavimir Paçek Dandelion, Coanna Pax Sirilla, Viktor Zborovski İstrid rollarını səsləndirmişlər. 

## İstinadlar
Narınc Məlikova

**Narınc Murad qızı Məlikova** () — Azərbaycan teatr aktrisası, Azərbaycan SSR əməkdar artisti (1940).

## Həyatı
Narınc Məlikova 1917-ci ildə Şuşa qəzasının Abdal kəndində (hazırkı Ağdam rayonu) anadan olub. O, səhnə yaradıcılığına həvəskar aktrisa kimi 1931-ci ildə başlayıb. 1932-ci ildə Mirzə Fətəli Axundov adına Bakı Teatr Məktəbinin aktyorluq fakültəsinə qəbul olub. Burada 3-cü kursda təhsil alarkən ailə vəziyyəti ilə bağlı olaraq İrəvan şəhərinə köçüb. Oradakı İrəvan Dövlət Azərbaycan Dram Teatrında çalışıb.

Aktrisa 1936-cı ildə Bakıya gəlib. O, 1936–1939-cu illərdə Səyyar Kolxoz və Sovxoz Teatrının mövsümi truppasında, 1939–1941-ci illərdə Şəmkir Kolxoz və Sovxoz Teatrında işləyib. 1941–1943-cü illərdə Ağdam Kolxoz və Sovxoz Teatrında, 1943–1949 və 1969–1989-cu illərdə Ağdam Dövlət Dram Teatrında fəaliyyət göstərib. 1949-cu ildə Ağdam teatrı bağlananda Narınc Məlikova Füzuli Dövlət Dram Teatrına dəvət alıb və 1952-ci ildə həmin teatr da fəaliyyətini dayandıranadək orada işləyib. Bundan sonra o, Ağdam dram dərnəyində və onun əsasında yaranmış xalq teatrında aktrisalıq edib. 1953-cü ildən 1969-cu ilədək Ağdam mədəniyyət evində bədii rəhbər işləyib.

Narınc Məlikova 1969-cu ildən Azərbaycan Teatr Xadimləri İttifaqının üzvü olub. O, 1990-cı il ilin noyabrında Ağdamda vəfat edib.

## Təltif və mükafatları
* "Azərbaycan SSR əməkdar artisti" fəxri adı — 23 aprel 1940

## İfa etdiyi əsas rollar
;Ağdam teatrında

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
* 
*
Böyük Üzen çayı

**Böyük Üzen çayı** () — Rusiyanın Saratov vilayəti və Qazaxıstanın Qərbi Qazaxıstan vilayəti ərazisindən axan daxili hövzəyə aid çay. 
## Təsviri
Çayın uzunluğu təqribən 400 kilometrdir (daşqınlar zamanı 650&nbsp;km-ə çatır ). Hövzəsinin sahəsi 14,300&nbsp;km²-dir.

Başlanğıcını Obşı Sırtın cənub-qərb yamaclarından götürür. Axarının yuxarı hissəsində cənub-qərbə axır, Solyanka çayı ilə birləşdikdən sonra  cənub-şərqə tərəf dönür. Qazaxıstanda çay Kamış-Samara adı ilə tanınan geniş göl və bataqlıqlar ərazisində axır.

Böyük Üzen çayına Altata qolu sol tərəfdən birləşir. Sakrıl gölündən Böyük Üzen çayının sağ hissədən kiçik bir kanal ona bağlanır.

Çay yatağı olduqca dərindir, sahillər dik, Jalpaktalda astanalar vardır. Yuxarı axarda suları il boyu çirindir, orta , aşağı hissələrdə isə yazın sonunda, payızda, qışda acı-duzlu və istehlak üçün yararsız olur.

1973-cü ildən bəri Saratov suvarma kanalı, hər il aprelin 15-dən noyabrın 15-dək Volqa suyunu Böyük Üzen çayının mənbəyinə verir. Bu zaman orta axın sürəti 13,2 m³/s olur. Nəticədə hidroloji rejim köklü şəkildə dəyişir. Yay dövrü ərzində axınlar demək olar ki, bütün çay boyu qeydə alınmağa başlanılır.

Bir versiyaya görə Böyük Uzen qədim zamanlarda cənuba doğru geri çəkilən Xəzər dənizinin hövzəsinə aid olmuşdur. Kamış-Samara gölü isə  Xəzər dənizinin buxtalarından biri idi.

Böyük Uzen balıqlar çoxdur. Bahar daşqınları aşağı hissədə geniş bataqlıqlaşmış çəmənliklər əmələ gətirir. Burada qış vaxtı yüz minlərlə qoyun və on minlərlə at qışlayır.
## Qolları

## Tarixi
Rusiya Vətəndaş müharibəsi illərində buradakı qırmızı birləşmələr (Çapaev və Furmanovun rəhbərliyi ilə) və ağlar (Ural kazakları) arasında şiddətli döyüşlər getmişdir. Qırmızılar Slamixinskaya kəndini (indiki Jalpaktal kəndi) ələ keçirmişdilər.
## Etimologiyası
Çayın qazaxca adı Qara-Ozen, yəni Qara (quraqlıqda qurumayan) çaydır.

## Arxeologiya
Arxeoloji baxımından olduqca zəngin ərazidən axan çay boyunca Böyük Üzen abidələri, o cümlədən orta əsr məzarlıqları ilə birlikdə dəfn kurqanları məlumdur. Mokrinski məzarlığının arxeoloji tədqiqatları zamanı Qızıl Orda dövrünə aid gümüş sikkələr tapılmışdır.

Çayın sağ sahilində Oroşoye qəsəbəsindən 150 m cənubda və Alexandrov Gayadan 1,5&nbsp;km şimalda Algay neolit düşərgəsi vardır.

Çayın uçurumlarında və alt hissəsində bir mamontun qalıqları tapılmışdır.

## İstinadlar
Çində vətəndaş müharibəsi

**Çin vətəndaş müharibəsi** () — Çin Respublikası qüvvələri ilə Çin kommunistləri arasında 1927-1950-ci illərdə (fasilələrlə) baş vermiş silahlı qarşıdurmalar seriyası. Müharibə 1927-ci ildə Şimal yürüşündən sonra, Çan Kayşinin rəhbərlik etdiyi Qomindanın sağ qanadının qərarı ilə Qomindan ilə ÇKP arasındakı ittifaqın pozulan zaman başladı.

1936-cı ilin dekabrında Qomindan generalları Çjan Syuelan və Yan Xuçen, "Sian insidenti" adlandırılan hadisə zamanı Çan Kayşini həbs etdi, hər iki tərəfin yapon işğalçılarına qarşı mübarizəyə diqqət yetirməsi üçün kommunistlərin atəşkəs təklifini qəbul etməsini məcbur etdi. Yaponiya üzərində qələbədən sonra vətəndaş müharibəsi yenidən canlandı.

## Həmçinin bax

* Çin-yapon müharibəsi (1937—1945)

## Ədəbiyyat

* *Непомнин О. Е.*  История Китая. XX век. — М.: Институт востоковедения РАН, 2011. — 722 с.
Beli-Manastir

**Bеli-Mаnаstir** — Оsiеçkо-Bаrаnskаya bölgəsinin Bаrаnskаya hissəsinin şərqindəki şəhərdir. Macarlar əhalinin əksəriyyətini təşkil edir. Əhalisi (2011-ci il siyahıyaalma məlumatlarına görə) 10,068 nəfərdir.

## Qardaş şəhərlər
*  Mohacs, Macarıstan
*  Dunaszekso, Macarıstan
*  Lanycsok, Macarıstan

## Qalereya

Betonska ulica-silos.jpg|Bеli-Mаnаstirdə küçələr
Beli-Manastir-(20090301-02)-Nastavno-sportska-dvorana.jpg|Bеli-Mаnаstirdə idman salonu
Jugoszláv Királyság, Pélmonostor. A vasúti hidak helyreállításakor használt vasúti szerelvény. Fortepan 71519.jpg|Dəmir yolu 1941
Beli Manastir, centar 01.jpg|Bеli-Mаnаstirdə mərkəz
Beli Manastir, Red Army memorial.jpg|Qırmızı Ordu xatirəsi


## Həmçinin bax
* Xorvatiya
* Xorvatiya əhalisi
* Xorvatiya şəhərləri

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*Croatia struggles for post-war harmony
*Theater of Beli Manastir
Taz çayı

**Taz** () — Rusiyanın Qərbi Sibir ərazisindən axan çayı. Yamalo-Nenets Muxtar Dairəsinin ərazisi boyunca axır. Çayın uzunluğu 1401&nbsp;km, hövzəsinin sahəsi 150.000&nbsp;km², ağızdan 357&nbsp;km yuxarıda orta illik axın sürəti 930 m³/s-dir. Taz çayı Tazovski qəsəbəsi ərazisindən başlayaraq Ob estuarisinə qədər uzanan ərazidə, təxminən 250 kilometr (160 mil) uzunluğunda olan Taz estuarisini əmələ gətirir. Onun əsas qolları arasında Bolşaya Şirta və sağdan Xudosey çayları, soldan Tolka və Çaselka çayları vardır.
## Coğrafiyası
Öz başlanğıcını Sibir Uvalıdan götürü. Mənbənin hündürlüyü dəniz səviyyəsindən 139 m yuxarıdır. Qərbi Sibir düzənliyinin şimal-şərq hissəsi boyunca bataqlıqlar arasında axır. Vadisi genişdir, yatağı meandrlaşmışdır, çoxsaylı qollara bölünür. Mənsəbdə dayaz bar əmələ gətirir. İqarkadan və Norilsk və Novıy Urengoya gedən avtomobilkər qışı çayın üzəri ilə hərəkət edir.
## Hidrologiya
Qidalanmasının əsasını qar (54%), bir hissəsini isə (27%) yeraltı sular təşkil edir. Yuxarı axarlarda gursululuq aprelin sonundan sentyabr ayına, aşağı axınlarda isə mayın sonundan sentyabr ayına qədər davam edir. Üst və orta axarlarda səviyyə dalğalanma diapazonu təqribən 6 m, aşağı axaralarda təqribən 3 m-dir. Mənsəb hissədə (200&nbsp;km-ə qədər) səviyyə dalğalanması 2 m-ə qədərdır. Ortıq illik su axınının sürəti ağızdan 357&nbsp;km aralıda 930 m³/s (ağızda - təxminən 1450 m³/s), ən böyüyü - 6630 m³/s, ən kiçiyi - 157 m³/s-dir. Yazda yağıntı ehtiyatının 60%, yaz və payızda 21 %, qışda isə 19 %-ni alır. Ən gursulu ay iyun ayıdır (illik axının 40% -i). Oktyabr ayında dondurur, mayın sonu - iyunun əvvəlində isə donu açılır.
## Yaşayış məntəqələri
Çayın sahilində Krasnoselkup kəndi, ağızın yaxınlığında isə Tazovski kəndi yerləşir.
## Təsərrüfat əhəmiyyəti
Çay aşağı axarlarda gəmişilik üçün yaralıdır. Tolka kəndindən çayın ağzına qədər olan 798&nbsp;km-lik hissə Rusiya Federasiyasının su yolları siyahısına daxil edilmişdir.

Muksun, peled, siqi, çir, Coregonus albula (az sayda Sibir nərəsi və nelma) kimi balıqların ovu gerçəkləşdirilir.
## Su reestr məlumatları
Rusiya Dövlət Su Reyestrinə və Rusiya Federasiyası ərazisindəki su idarəçiliyinin coğrafi informasiya sisteminə görə (Su Resursları üzrə Federal Agentlik tərəfindən hazırlanmışdır):
Hövzə dairəsi - Nijneobski

Çay hövzəsi - Taz

Alt çay hövzəsi - yox

Su sahəsi - Taz

Su obyektinın kodu - 15050000112115300063280.

## İstinadlar

## Mənbə
* Taz çayı — Rusiyanın bütün çayları
Volt Disneyin qazandığı və namizəd olduğu "Oskar" mükafatlarının siyahısı

Amerikalı rəssam-multiplikator, kinoprodüser və "The Walt Disney Company" şirkətinin yaradıcısı Volt Disney öz karyerası ərzində toplam olaraq, iyirmi altı "Oskar" mükafatı əldə edib. Hazırda "Oskar" mükafatını ən çox qazanmış, həmçinin mükafata ən çox namizəd olmuş şəxs rekordu Disneyə məxsusdur. Disney qazandığı və namizəd olduğu bütün "Oskar" mükafatlarını prodüser qismində əldə edib.

Disney özünün birinci "Oskar"ını ("Güllər və ağaclar" filminə görə "Ən yaxşı qısametrajlı animasiya filmi" kateqoriyasında) və Kinematoqrafiyaya verdiyi töhfələrə görə Akademiyanın xüsusi mükafatını (Mikki Maus personajını yaratdığı üçün) 1932-ci ildə baş tutmuş 5-ci Oskar mükafatı mərasimində əldə edib. Disneyin işləri — "Üç donuz balası", "Tısbağa və Dovşan", "Üç kimsəsiz pişik balası", "Kənd əmioğlusu", "Köhnə dəyirman", "Öküz Ferdinand" və "Çirkin ördək balası" mükafatlandırmanın sonrakı altı mərasimində (6-cı — 12-ci) "Ən yaxşı qısametrajlı animasiya filmi" kateqoriyasında qalib olublar.

Sonralar Disney Akademiyanın daha üç xüsusi mükafatını qazanıb: birini 1939-cu, ikisini isə 1942-ci ildə. 1954-cü ildə baş tutmuş 26-cı "Oskar" mükafatının təqdimetmə mərasimində Disneyin işləri təqdim edilmiş bütün kateqoriyalarda qalib olublar: "Ən yaxşı qısametrajlı animasiya filmi", "Ən yaxşı qısametrajlı canlı hərəkət filmi", "Ən yaxşı tammetrajlı sənədli film" və "Ən yaxşı qısametrajlı sənədli film". Prodüser Akademiyadan sonuncu mükafatını ölümündən sonra, 1969-cu ildə "Vinni Pux və qayğılar günü" cizgi filminə görə qazanıb.

## Müsabiqə əsasında "Oskar"

## Xüsusi "Oskar" mükafatları

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
* 
*
Bəşəriyyətin Yaddaşı

**Bəşəriyyətin Yaddaşı** () – Martin Kunze tərəfindən 2012-ci ildə maliyələşdirilmiş qoruma layihəsi. Əsas məqsəd bəşəriyyət haqda bu zamana qədər əldə edilən məlumatları insanların unutma və kollektiv şəkildə yaddan çıxarma problemlərindən mühafizə etməkdir. İnformasiya keramika üzərinə çap edilir, daha sonra Avstriyanın Hallstatt şəhərində daş duz mədənləri içərisinə yerləşdirilir. Adi bir arxiv layihəsindən fərqli olaraq, bu "bizim eramızın zaman kapsulu" olmağı hədəfləyir və insanlara ora istədikləri mətin və şəkilləri əlavə etməyə icazə verir. Milli arxivlərin əksinə MOM-un məlumat bazası burada iştirak etmək istəyən hər kəs tərəfindən qurulur.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
* Human Document Project (Oxşar layihə)
Marsın terraformalaşdırılması

**Marsın terraformalaşdırılması** - Planetar mühəndislik vasitəsilə Marsın davamlı və təhlükəsiz bir şəkildə, gələcək dövrlərdə insanlığa ev sahibi edəbiləcək böyüklükdə ətraf mühitin yaradılması, iqliminin və səthinin tamamilə dəyişdirilməsiylə bağlı hipotetik proses.

Bəzilərinin bugünkü vəziyyətdə iqtisadi və təbii resurs xərcləri cəhətdən əlçatmaz olaraq göründüyü bir neçə terraformalaşdırma konsepsiyası mövcuddur. 2019-cu ildə Marsın dünyalaşdırılmasının mümkün olub-olmaması ilə bağlı fikir ayrılıqları var. Xüsusilə də, ekspertlər Marsın terraformalaşdırılması üçün əsas lazımlı olan mövcud CO2 miqdarının yetərli miqdarda olması fikrini qəbul etmirlər.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
*Recent Arthur C Clarke interview mentions terraforming
*Red Colony
*Terraformers Society of Canada
*Research Paper: Technological Requirements for Terraforming Mars
*Peter Ahrens The Terraformation of Worlds
Barquzin çayı

**Barquzin çayı** () — Buryatiyanın Kurumkan və Barquzin rayonlarından axan çay. Baykal gölünə axan ən böyük çaylardan biridir.
## Coğrafiya
Uzunluğu 480&nbsp;km, hövzəsinin sahəsi 21 100&nbsp;km²-dir. Başlanğıcını İkat və Cənubi Mui silsilələrinin qovşağından götürür. İkat silsiləsinin yamaclarından aşağı doğru axan çay Amut vadisində Balan-Tamur gölünü əmələ gətirir. Çuxurdan keçərək çay tədricən dərin dərəyə çevrilən, güclü drenajlarla nisbətən sadə sürtgəclər təşkil edən tayga bataqlıq vadisindən axır. Barquzinin yuxarı axarının əksər hissəsi Cergin dövlət təbiət qoruğunun ərazisindən keçir. Barquzin vadisinə daxil olduqdan sonra çay düz bir xarakter alır və geniş bir dərədən Barguzin kəndinə qədər axır. Sonra Barquzin silsiləsinin dalından keçərək yenidən astanalarl dolu bölgədən axmağa başlayır. Ust-Barquzin kəndindən 1,5&nbsp;km məsafədə tək bir qol şəkilində Barquzin buxtasına tökülür. Baykala çox sayda lil və qum çöküntüləri gətirir. Çayın axdığı ərazinin iqlimi kəskin kontinentaldır, şiddət və quraqlıq ilə xarakterizə olunur. Şaxtasız dövr orta hesabla 83 gün davam edir. Çayın axdığı böılgənin çoxu meşələrlə örtülüdür. Şaquli zonallıq səciyyəvidir. 500–1200 m yüksəklikdə çöl sahələri ilə növbələşən tozağacı və qaraşam meşə-çölləri üstünlük təşkil edir; şam və ağcaqovaq meşələrinə rast gəlinir.

## Hidrologiya
Çay əsasən yağışla qidalanır. Ağızdakı orta illik su axını 130 m³/s təşkil edir.
## Qolları
Əsas qolları: Qaqra, Arqada, İna — sol; Ulyon — sağ.
## Tarixi
Barquzin çay vadisi ehtimal ki, Buryatlar və Barqutlar tayfalarının məskunlaşdığı ənənəvi yerlərdən biri olmuşdur. Çayda öz adını bu tayfalardan almışdı. “Barquzin-Tokum” adı ilə bir çox tarixi qeydlərə daxil oldu.
## Təsərrüfat əhəmiyyəti
çayda gəmiçilik yalnız Qarqi çayının mənsəbinə qədər mümkündür (249&nbsp;km). Daimi olaraqa isə Moqoyto körpüsünə (226&nbsp;km) qədər müntəzəm olaraq nəqliyyat hərəkət edir. Çay boyunca ilk gəmi 1928-ci ilin yayında hərəkət etmişdir. Selenqa Dövlət Dəniz Gəmiçiliyinin "Barguzin" gəmisi 59 sərnişin və 5 ton yük daşımışdır

Çay suları suvarma üçün istifadə olunur.

Çayın aşağıaxarlarında yerləşən kəndlərin sakinləri: Ust-Barquzin, Makarinino, Adamovo, Zorino; "nizovski" olaraq adlandırılır. Balıqçılıqla məşğul olurlarr. Barquzin vadisində, daha yüksəkdə yerləşən kəndlərin sakinləri əkinçiliklə məşğul olurdular. Onlara "Verxovskys" deyirdilər.
## Qalereya

Bargujin1.jpg|
Bargujin2.jpg|
Bargujin3.jpg|
Bargujin4.jpg|
Bargujin5.jpg|
Баргузин.jpg|


## İstinadlar
Vyetnam coğrafiyası

**[[Vyetnam]] -**  Cənub Şərqi Asiyada yerləşir. Ölkə Hind-Çin yarımadasının şərq sahili boyu 1600&nbsp;km məsafədə şimaldan cənuba doğru uzanır. Qərbdə Laos və Kamboca, şimalda Çin ilə həmsərhəddir. Cənub və şərqdən Cənubi Çin dənizi ilə sərhəddir.

## Relyefi

Vyetnm ərazisinin 80 %-ni alçaq və orta hündürlüklü dağlar təşkil edir. Şimalda bir birinə paralel olan qırışıq-qayma dağ silsilələri uzanır. Silsilələr cənub-şərq istiqamətdə yerləşir. Hoanqlenşon (Vyetnamın ən yüksək zirvəsi Fanşipan - 3143 m), Şusunqtyaotyay, Şamşao silsilələri dar və dərin vadilərlə bir birindən ayrılır. Vyetnamın qərb sərhədləri boyu Annams (Çıonqşon) dağ silsiləsi uzanır. Ölkənin mərkəzində və cənub hissəsində bazalt mənşəli Pleyk, Daklak, Lamven, Zilin yaylaları yerləşir. Yaylalar mərkəzi Teynquen massivini təşkil edir. Ölkə ərtazisinin 30%-ni meşələr təşkil edir.

Vyetnamın şimalında, Xonqxa çayı deltası və dağ ətəyi bölgədə Bakbo allüvial-delta düzənliyi yerləşir. Ölkənin ən sıx məskunlaşma bölgəsi məhs buradır (1100 nəfər/km²). Vyetnamın paytaxtı Hanoy bu bölgədə yerləşir.

Digər allüvial-delta dezənliyi Nambo ölkənin cənub-qərb ucqarında, Mekonq çay deltasında formalaşmışdır. Bölgə əhali sıxlığı ilə diqqət çəkir və böyük sənaye mərkəzi olan Hoşimin şəhəri burada yerləşir.

## İqlimi
Vyetnamda subekvatorial musson iqlim hakimdir. Ancaq ölkənin şimaldan cənuba doğru böyük məsafədə uzanması iqlimində mürəkkəbliyin yaranmasına səbəb olmuşdur. Qışda cənub bölgələri isti (26° С), şimalda isə hava sərin olur (15° С). Çin ərazisindən soyuq hava kütlələrinin daxili olması nəticəsində havanın temperaturu bəzən 1° С düşür. 1500 metrdən yuxarı ərazilərdə şaxtalar qeydə alınır.

Yağıntıların paylanması da ölkə üzrə fərqlidir. Qış cənubda daha quru, şimalda isə rütubətli olur. Yay fəslində musson yağışları bütün ölkə ərazisində müşahidə olunur. Yayın sonunda, payızın əvvəlində Vyetnam sahillərində dağıdıcı tayfunlar qeydə alınır. Dağların külək tutan yamaclarında yağıntılar 2500–3000&nbsp;mm, əks yamaclarda  — 700–900&nbsp;mm olur.

## Çayları
Cənub-Şərqi Asiyanın böyük və bolsulu çayları olan Xonqxa və Mekonqun mənsəbləri Vyetnam ərazisindədir. Çaylar Cənubi Çin dənizinə tökülür. Digər böyük olmayan çaylar əsasən Teynquen və Annams dağlarından öz mənbələrini götürürlər. Cənubi Çin dənizinə tökülən zaman bu çaylar ensiz akkumulyativ sahil düzənliklərini formalaşdırmış

## İstinadlar
Koriya-del-Rio

**Koriya-del-Rio** () – Sevilya şəhərinin yaxınlığında, Kvadalkvivir çayının sahilində yerləşən bələdiyyə.

XVII əsrin əvvəllərində Senday daymyosu Date Masamune Hasekura Tsunenaqanın başçılığı altında Avropaya nümayəndəlik göndərmişdir. Daha sonra 6 samuray Koriya-del-Rioda qalmağa qərar vermişdir. 2003-cü ilin məlumatına görə Koriya əhalisinin 650 nəfəri (24.000 nəfərdən) "Hasekura de Japón" soyadını daşıyır və bu, onların İspaniyaya gələn ilk yaponların törəmələri olduqlarını göstərir. Soyad ilk dəfə bir rəsmi sənəddə 1646-cı ildə peyda olmuşdur. Yaşayış məntəqəsində bəzi uşaqlar asiyalılarda müşahidə olunan əlamətlərlə doğulurlar.

1992-ci ildə Yaponiya hökuməti tərəfindən Koriya-del-Rioda Hasekura Tsunenaqanın heykəli ucaldılmışdır.

"Koriya" FK bələdiyyəni təmsil edən yerli futbol klubudur.

## Qalereya

Arco Torii y estatua de Hasekura Tsunenaga.jpg|Hasekura Tsunenaqanın heykəli.
Historic Letter from the Japanese Embassy to Spain.JPG|Yaponiya nümayəndəliyinin İspaniyaya göndərdiyi tarixi məktub.


## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Banen

**Banen** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Sen-Trivye-sür-Muanyan kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.

INSEE kodu — 01028.

## Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 572 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2010-cu ildə əmək qabiliyyətli 382 nəfər (15-64 yaş) arasında 291 nəfər iqtisadi fəal, 91 hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 76,2%, 1999-cu ildə 74.3%) olmuşdur. 291 aktiv sakindən 270 nəfər (143 kişi və 127 qadın), 21 nəfəri işsizdir (7 kişi və 14 qadın). Aktiv olmayan 24 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 45 nəfər təqaüdçü, 22 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsiz idi.
## Qalereya

Fayl:Église Saint-Martin de Baneins - 4.JPG|Kilsə
Fayl:Mairie de Baneins - décembre 2013.JPG|Şəhər meri
Fayl:Monument aux morts de Baneins.JPG|Hərbi xatirə
Fayl:Map commune FR insee code 01028.png|Kommuna xəritəsi


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Rəsmi sayt 
* 
*
Tierradentro

**Tierradentro** Kolumbiyanın Kauka şöbəsindəki İnza Bələdiyyəsinin səlahiyyətində olan bir milli arxeoloji parkdır. Park, bölgə paytaxtı Popayandan 100 km uzaqlıqdadır.

Ərazi, çox sayda arxeoloji araşdırmalar edilmiş, bir neçə qazıntıda tapılan Kolombdan əvvəl hypogeası ilə tanınır. Onlardan bəziləri: Alto del Aguacate (Avokado Tepesi), Alto de San Andres, Alto de Segovia, Alto del Duende ve El Tablondur.

Tipik *hipogeum* qərb istiqamət bir spiral pilləkən və adətən səthdən 5–8 metr aşağıda, hər birində bir cəsəd olan, daha az sayda su quyusu olan əsas bir otağa yönəldilmiş bir girişə sahibdir. Divarlar qırmızı, qara və ağ həndəsi, Antropomorfizm və zoomorf naxışlarla rənglənmişdir.

Hipoqeylər qorunan ərazilərə çevrilməzdən əvvəl bəzi heykəllər, keramika və parçaların qalıqları qəbr oğurluqları səbəbindən az görülür.

Park həm Kolumbiyalı həm də xarici turistlərin sıxlığı səbəbiylə yerli iqtisadiyyat üçün əhəmiyyətli gəlir gətirir. Bu ərazilər 1995-ci ildə UNESCO tərəfindən Dünya İrsi ərazisi elan edildi. Əzrazi dünya abidələri seyr siyahısına Dünya abidələri 2012 fondu tərəfindən 100 ən çox təhlükə altında olan saytların siyahısında yer aldı.

## Həmçinin bax
* Blofyella Şakerfyella Milli Parkı
* Kebrada de Humahuaka
* Los-Qlasyares Milli Parkı
* Breheimen Milli Parkı

## İstinadlar
Franşlen

**Franşlen** () — Fransa kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Sen-Trivyo-syur-Muanyan kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.

INSEE kodu — 01225.

## Cöğrafiyası
Kommuna Paris şəhərinin 360 km cənub-şərqində, Lion şəhərindən 36 km şimal və Burk-an-Bres şəhərindən 36 km cənub-qərbdə yerləşir.

## Əhalisi
2010-cu ildə əhalinin sayı 1323 nəfər təşkil edirdi.

## İqritisadiyyatı
2010-cu ildə əmək qabiliyyətli 863 nəfər (15–64 yaş arasında) arasında 691 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 172 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi — 80,1%, 1999-cu ildə bu 74,4%). Fəaliyyət göstərən 691 sakindən 650 nəfər (349 kişi və 301 qadın), 41 nəfər işsiz (18 kişi və 23 qadın) idi. 172 fəaliyyətsiz 65 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 77 nəfər təqaüdçü, 30 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.

## Qalereya

Fayl:Église Saint-Pierre-et-Saint-Paul d'Amareins - 6.JPG|Kilsə
Fayl:Église Saint-Martin de Francheleins - 5.jpg|Martina kilsəsi
Fayl:Town hall of Francheleins - 1.JPG|Meriya
Fayl:Ancienne mairie de Cesseins.JPG|Keçmiş meriya binası
Fayl:City limit sign - Francheleins (Ain).JPG|Franşlen
Fayl:Map commune FR insee code 01165.png|Kommunanın xəritəsi


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Fran

**Fran** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Trevu kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.

INSEE kodu — 01166.

## Cöğrafiyası
Kommuna Paris şəhərinin 370 km cənub-şərqində, Lion şəhərindən 27 km şimal və Burk-an-Bres şəhərindən 45 km cənub-qərbdə yerləşir.

## Əhalisi
2010-cu ildə əhalinin sayı 1984 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2010-cu ildə əmək qabiliyyətli 1360 nəfər (15–64 yaş) arasında 1008 nəfər iqtisadi fəal, 352 nəfər hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 74,1%, 1999-cu ildə 73,8%) olmuşdur. 1008 fəal sakindən 944 nəfər (507 kişi və 437 qadın) işləyir, 64 nəfər işsizdir (34 kişi və 30 qadın). Aktiv olmayan 352 nəfərdən 145-i şagird və ya tələbə, 143 təqaüdçü, 64 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.

## Qalereya

Fayl:Frans - Église Saint-Étienne.JPG|Stefan kilsəsi
Fayl:Frans - Église Saint-Étienne (3).JPG|Stefan kilsəsi
Fayl:Frans - Mairie.JPG|Meriya
Fayl:Frans - Monument aux morts.JPG|Hərbi memorial
Fayl:Map commune FR insee code 01166.png|Kommunanın xəritəsi


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Официальный сайт 
* 
*
Derrik Engebretson

**Derrik Ceyms Engebretson** (5 iyul 1990 – itkin düşüb 5 dekabr 1998) – Oreqon ştatının Rokki Point yaxınlığındakı Vinema Milli Meşəsində müəmmalı şəkildə itkin düşən amerikalı uşaq. 5 dekabr 1998-ci ildə axşam saatlarında Engebretson ata və babası ilə birlikdə şam ağacı axtararkən itdi və onlar günortadan sonra onu görmürlər. Yolun yaxınlığında ayaq izləri və qar mələyi tapıldı, lakin həmin axşam hüquq mühafizə orqanları gəldiyində çovğun dərhal axtarışa mane oldu.

Sonrakı həftələrdə hüquq mühafizə orqanları və könüllü axtarış aparanlar ərazini keçməyə davam etdilər, lakin Engebretson tapılmadı. 2008-ci ildə məhkum edilmiş uşaq təcavüzkarı Frenk Ceyms Milliqanın Engebretsonun yoxa çıxmasında şübhəli sayıldığı ortaya çıxdı. 2019-cu ilə kimi onun harada olduğu bilinmir.

### İtkin düşməsi
5 dekabr 1998-ci ildə səkkiz yaşlı Derrik Engebretson atası və babası ilə Oreqon ştatının Roki-Point yaxınlığındakı Klamat-Folsdan təxminən 30 mil məsafədə və Krater Gölü Milli Parkından dərhal cənubda yerləşən Pelikan Byutta getdi. Üçü də Milad ağacı axtarmağı planlaşdırmışdı. Ekskursiya vaxtı bir yerdə Engebretson ata və babasından uzaqlaşdı. Engebretsonun o axşam təxminən 4:13 radələrində yoldan ötüb-keçən bir avtomobil sürücüsünə xəbər verən atası və babası tərəfindən itkin düşdüyü bildirildi. Avtomobil sürücüsü təxminən 2 mil məsafədə yerləşən yaxınlıqdakı bir kurorta getdi və burada o, 9–1-1 nömrəsinə zəng etdi.

## İstintaq
Hüquq mühafizə orqanları Engebretsonun itkin düşdüyü ərazinin yaxınlığında şam ağacı budaqlarından hazırlanmış "sığınacaq" tapdı, lakin xidməti itlər onun izini orada tapa bilmədilər.

## İstinadlar
Hovannes Adamyan

**Hovannes Adamyan** (; ) — erməni əsilli sovet mühəndisi və ixtiraçısı. Yazıçı kimi də fəaliyyət göstərmiş Adamyan, ümumilikdə 20-dən çox müxtəlif ixtiranın sahibi kimi tanınmaqdadır. Dünyada ilk eksperimental rəngli televiziya Hovannes Adamyanın üçrəngli prinsipi əsasında 1928-ci ildə Londonda nümayiş olunmuşdur. İxtiraçı rəngli televziyanın yaradıcılarından biri hesab olunur.

## Həyatı
Hovannes Adamyan 1879-cu ilin 5 fevral tarixində Rusiya imperiyasının Bakı quberniyasının mərkəzi olan Bakı şəhərində, varlı erməni ailəsində anadan olmuşdur. Adamyanlar ailəsi Bakı və ətraf ərazilərdə bəzi neft sahələrinə sahib idilər və eyni zamanda da İran üzərindən ipək malların gətirilməsi və satılması ticarəti ilə məşğul olurdular. Hoavannes 1897-ci ildə Bakı şəhərində məktəbi bitirdikdən sonra ali təhsil almaq üçün ailəsi tərəfindən İsveçrəyə göndərilmişdir. Sürix və Berlin şəhərlərində yerləşən universitetlərdə müxtəlif vaxtlarda təhsil almışdır.

Təhsilini bitirdikdən sonra televiziyaların təkminləşdirilməsi ilə məşğul olmağa başlayan ixtiraçı, özünə qədərki alimlər Le Blank və Nipkovun rəngli televiziya ilə bağlı olan nəzəri işlərini inkişaf etdirmiş və rəngli televiziya sisteminin yaradılması üçün əməli fəaliyyət göstərmişdir. İlk rəngli televiziya layihəsinin nəzəri əsaslarının izah olunduğu patent layihəsinin Hovannes Adamyana məxsus olduğu iddia olunmaqdadır.

Belə ki, 1908-ci ilin 31 mart tarixində Almaniyada ixtiraçıya bununla bağlı *№ 197183* patent sənədi təqdim edilmişdir. Digər bir oxşar patent sənədi isə 1908-ci ilin 1 aprel tarixində *№ 7219* qeydiyyat nömrəsi ilə Böyük Britaniyadan alınmışdır. İxtiraçı dörd müxtəlif ölkədən (Almaniya, Böyük Britaniya, Fransa və Rusiya İmperiyası) rəngli televiziyanın ixtiraçısı olmasına dair patent sertifikatı alsa da, dünyada rəngli televiziyanın yaradıcısından daha çox, təkminləşdirən və nəzəri hissəinin müəllifi olan şəxs kimi tanınmaqdadır.

1925-ci ildə İrəvan şəhərində Adamyan və dostları tərəfindən *Eristavi* adlı çəkilmiş görüntünü rəngli formada göstərən cihaz təqdim olunmuşdur. Görüntülərdə laboratoriya və yan tərəfdə yerləşən otaq göstərilməklə, fiqrular və bəzi naxışlar rəngli formada ekranlaşdırılmışdır.

1913-cü ildə Adamyan Sankt-Peterburq şəhərinə qayıtmışdır. 1932-ci ildə yaşadığı şəhərdə vəfat etməmişdən əvvəl Ermənistan SSR-nə bir necə dəfə uzunmüddətli səfərlər etmişdir. 1970-ci ildə cənazəsi dəfn edildiyi yerli erməni məzarlığından çıxarılaraq, İrəvan şəhərində yerləşən və məşhur ermənilərin dəfn olunduğu Komitas Panteonuna gətirilmişdir.

## İstinadlar
Flaksyö

**Flaksyö** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Viryo-le-Qran kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.

INSEE kodu — 01162.

## Cöğrafiyası
Kommuna Paris şəhərinin 430&nbsp;km cənub-şərqində, Lion şəhərindən 70&nbsp;km şimal-şərqdə və Burk-an-Bres şəhərindən 60&nbsp;km şərqdə yerləşir.

## Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 63 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2010-cu ildə əmək qabiliyyətli 32 nəfər (15-64 yaş arasında) 23 nəfər iqtisadi fəal, 9 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi - 71.9%, 1999-cu ildə 63.0%). Aktiv sakinlərdən 23 nəfəri (12 kişi və 11 qadın) işləyirdi, işsizlər yox idi. 9 hərəkətsiz 0 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 4 nəfər təqaüdçü, 5 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Tobol

**Tobol** () — Qazaxıstan və Rusiya ərazisindən axan bir çay, İrtış şayının sol və ən gursulu qolu. Çayın uzunluğu 1591&nbsp;km, hövzəsinin sahəsi isə 426.000&nbsp;km²-dir.
## Coğrafiya
Tobol  Bozbie çayının Kokpektisay çayı ilə birləşməsindən meydana gəlir. Cənubi Uralsın şərq hissəsi ilə Turqay ovalığının sərhədində formalaşır. Çayın orta və aşağı axını Qərbi Sibir düzənliyində, dolama axara malik geniş bir vadidədir. Tobol hövzəsində ümumi sahəsi 9000&nbsp;km² olan 20 minə yaxın göl vardır. Sağ sahil soldan yuxarı qalxır, çünki Tobol yer qabığının dərin bir hisssəsi üzərindən axır və Kurgan senkronioriumu və Tobolo-Ubagan yüksəlişi ilə məhdudlaşır.
## Hidrologiya
Qidalanmasının əsasını qar suları təşkil edir, yağış suları aşağı axarda üstünülk təşkil edir. Gursululuq yuxarı axarda aprelin birinci yarısından iyunun ortasına qədər,  aşağı hissədə avqustun əvvəlinə qədər davam edir. Orta illik suyun sərfiyyatı (ağızdan 898&nbsp;km məsafədə) 26,2 m³/s, mənsəbdə 805 m³/s-dən (müvafiq olaraq maksimum 348 m³/s və 6350 m³/s) yuxarıdır. Orta bulanıqlıq 260 q/m³, illik çöküntü axını 1600 min tondur. Oktyabrın sonu - noyabr ayının əvvəllərində aşağı axarlarda, noyabrın sonu isə yuxarı hissəsində donur. Aprelin 2-ci yarısından mayın 1-ci yarısına qədər isə donu açılır.
## Ekologiya
Çay çox çirklidir. Kostanay bölgəsində bəzi ağır metallara həddindən artıq çirklənmişdir. Çay çirklənmiş su obyektlərinə aid edilmişdir.
## İxtiofauna
Tobol çayı balıqlarla zəngindir. Çayın yuxarı və orta axarlarında və onun böyükləri qollarında tutulur: xanı balığı, durna balığı, külmə, Leuciscus idu, Salvelinus, Gobio gobio, Gymnocephalus cernuus, sıf, çapaq, daban balığı, sazan. İzet çayından mənsəbindən Tobolun mənsəbinə kimi balıq ovu həvəskarları özünə cəlb edir. Burada rast gəlinir: Çokə, muksun, nelma, Sibir nərəsi, çir.
## Yaşayış məntəqələri
Denisovka, Lisakovsk, Rudnı, Tobolsk, Kurqan, Qostanay və Yalutorovsk.
## Təsərrüfat əhəmiyyəti
Tobol mənsəbindən 437&nbsp;km məsafədə gəmiçilik üçün yararlıdır. Çay axını bir sıra su anbarları tərəfindən tənzimlənir.

Qazaxıstanda çayın üzərində Karatomarskoe və Verxnetobolskoye su anbarları tikilmişdir.
## Qolları
Çayın ən böyük qolları: solda - Uy, İset, Tura, Tavda (son ikisi naviqasiya əhəmiyyətlidir); sağda Ubagan. Digər qolları: Zaimka, Suklyomka, Turba, Atalık, Şestakovka, Tap Nerda, İska, Varvarinskaya, Yazevka, Yurqa, Kuliçek, Boqaçka, Dolqaya, Uk, Niyap, Berezovka və s.

## İstinadlar
Ferne-Volter

**Ferne-Volter** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En.

## Tarixi
İlk olaraq Fernex adı ilə XIV əsrin tünd qırmızı sənədlərində qeyd edilmişdir. Uzun müddətdir əlçatmaz bir kənd olaraq qaldı, 1759-cu ilə qədər Ferninin yerləşdiyi ərazi Voltaire tərəfindən alınmadı. Kalvinist adətlərin sərtliyi və teatrın davam edən zülmü ilə məyus olan Cenevrədən ayrılan Voltaire, təkliyindən ləzzət ala biləcəyi, Fransa və Cenevrə hakimiyyətlərindən etibarlı ola biləcəyi və eyni zamanda qonaq qəbul etməsi və oyunlarını göstərmələri üçün bir həll yolu axtarırdı. Ferney bütün tələblərinə cavab verdi.

Ferney-ni satın aldıqdan sonra Voltaire adın yazımını Ferneksdən Ferneyə dəyişdi: onun fikrincə yaxınlıqda adları x ilə bitən çox sayda şəhər var idi. Təxminən 20 il boyunca var-dövlətinin çiçəklənməsinə qayğı göstərdi: əhali 1000 nəfərə çatdı, təcrübəli sənətkarlar (əsasən dulusçu və gözətçi) Ferndə məskunlaşdı, əmlak və kilsə də daxil olmaqla yüzdən çox bina tikildi. Volter yarı zarafatla özünü "Ferney patriarxı" adlandırdı; bu istehza başlığı onun ləqəbi oldu. Demək olar ki, 1778-ci ilə qədər Ferne-də fasiləsiz olaraq Parisə qayıdışı başlandı və orada Voltaire öldü. Filosofun Ferndə və ailəsində gündəlik həyatı İsveçrə rəssamı Jean Hubertin onlarla əsərində ələ keçirildi.

1878-ci ildə Volterin ölümünün yüz illiyi qeyd edildikdə şəhər filosofun şərəfinə adlandırıldı və indiki adını aldı.

Hal-hazırda şəhərin əhalisi təxminən 7000 nəfərdir. Ferney-Voltaire əslində Cenevrənin "xarici ətrafı" dır.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Meriya saytı
* Şəhər səyahət agentliyinin veb saytı
Yakob Yordans

**Yakob Yordans** () — flamand rəssamı, flamand barokkosunun görkəmli nümayəndələrindən biri.

## Həyatı
Yakob Yordans 19 May 1593-cü ildə on bir uşağın birincisi kimi Antverpendəki varlı kətan taciri Jacob Jordaens Sr və Barbara van Wolschaten-dən olub. Yordanesin erkən təhsili haqqında az şey bilinir. Ümumiyyətlə sosial təbəqəsinin uşaqları üçün verilən təhsilin üstünlüklərini aldığını güman etmək olar. Bu fərziyyə aydın yazısı, fransız dilindəki bacarığı və mifoloji biliyi ilə dəstəklənir. Yprdanesin İncildəki mövzularla tanışlığı onun bir çox dini rəsmlərində aydın görünür və sonradan Katoliklikdən Protestantlığa keçməsiylə İncil ilə şəxsi maraqları gücləndi.
Yakob Yordanes Peter Paul Rubens və Antonio Van Deykdən sonra gününün aparıcı Flamand Barokko rəssamı idi. Bu müasirlərindən fərqli olaraq, İtalyan rəsmini öyrənmək üçün heç vaxt xaricə getməmiş və karyerası onların intellektual və nəzakətli istəklərinə laqeyd münasibətilə yadda qalmışdır. Əslində, Aşağı Ölkələrdəki yerlərə bir neçə qısa səyahət istisna olmaqla, bütün ömrü boyunca Antverpendə qaldı. Uğurlu bir rəssam olmaqla yanaşı, görkəmli gobelen dizayneri idi. Rubens kimi, Yordanes də qurbangah əsərləri, mifoloji və alleqorik səhnələr çəkmişdir. 1640-cı ildən sonra - Rubensin öldüyü il - Antverpendə genişmiqyaslı komissiyalar üçün ən vacib rəssam idi.

## '''Yaradıcılığı'''

## '''İstinadlar'''