Nikolay Baybakov

**Nikolay Kostantinoviç Baybakov** () — sovet dövlət xadimi və neftçisi, Sosialist Əməyi Qəhrəmanı (1981).

## Həyatı
Nikolay Konstantinoviç Baybakov 1911-ci il mart ayının 7-də Bakı şəhərinin Sabunçu qəsəbəsində dəmirçi ailəsində anadan olmuşdur. O, 1932-ci ildə Azərbaycan Neft İnstitutunu bitirərək Bakı neft mədənlərində mühəndis kimi əmək fəaliyyətinə başlamışdır.

Nikolay Baybakov 1935-ci ildə ordu sıralarına çağırılmış, 1937-ci ildə ordudan tərxis olunduqdan sonra yenidən Bakının neft mədənlərinə qayıdaraq burada böyük mühəndis, baş mühəndis və trest müdiri vəzifələrində çalışmışdır. O, 1938-ci ildə "İkinci Bakı" adlanan neftçıxarma rayonlarının işlənilməyə başlanması ilə əlaqədar Rusiya Federasiyasının Kuybışev şəhərində "Şərq neft hasilatı" Birliyinin müdiri vəzifəsinə təyin edilmişdir.

Nikolay Baybakov 1940-cı ildən SSRİ xalq neft sənayesi komissarının müavini, 1944-cü ildən komissarı, 1946–1948-ci illərdə SSRİ-nin cənub və qərb rayonları neft sənayesinin naziri, 1948–1955-ci illərdə SSRİ neft sənayesi naziri, 1955–1957-ci illərdə SSRİ Nazirlər Soveti Dövlət Plan Komitəsinin sədri, 1957–1958-ci illərdə RSFSR Dövlət Plan Komitəsinin sədri, 1958–1963-cü illərdə Krasnodar, sonra Şimali Qafqaz iqtisadi rayonları xalq təsərrüfatı şuralarının sədri, 1963–1964-cü illərdə SSRİ Dövlət Plan Komitəsi yanında Dövlət Kimya Komitəsinin sədri, 1964–1965-ci illərdə isə Dövlət Neftçıxarma Komitəsinin sədri vəzifələrində çalışmışdır. O, 1965-ci ildən 1985-ci ilə qədər SSRİ Dövlət Plan Komitəsinin sədri — SSRİ Nazirlər Soveti sədrinin müavini işləmiş, bu vəzifədən azad edildikdən sonra 1988-ci ilədək SSRİ Nazirlər Soveti yanında dövlət müşaviri olmuşdur.

Təqaüdə çıxdıqdan sonra Nikolay Baybakov müxtəlif qurumlarda ictimai əsaslarla fəaliyyət göstərmiş, o cümlədən Rusiya Neft və Qaz Universitetinin Qəyyumlar Şurasının fəxri prezidenti, energetika-yanacaq sektoru ilə bağlı müxtəlif assosiasiya və fondların rəhbəri, Rusiya–Azərbaycan Dostluğu Cəmiyyətinin sədri işləmişdir.

Nikolay Baybakov Sov.İKP-nın altı qurultayında Partiya MK-nin üzvü seçilmiş, səkkiz çağırış SSRİ Ali Sovetinə Azərbaycan SSR-dən deputat seçilmişdir.

Baybakov N. K. Sosialist Əməyi Qəhrəmanı, "Lenin" mükafatı laureatıdır. O SSRİ EA-nın fəxri akademiki, fəxri titul və adların sahibidir. 6 dəfə "Lenin" ordeni, 2 dəfə "Qırmızı əmək bayrağı" ordeni, "Oktyabr inqilabı" ordeni, müstəqil Azərbaycanın "Şöhrət" və "İstiqlal" ordenləri ilə, SSRİ-nin və xarici dövlətlərin bir çox medalları ilə təltif olunmuşdur. Onun adı teploxoda verilmişdir.

Nikolay Baybakov 31 mart 2008-ci ildə vəfat etmişdir.

## Elmi fəaliyyəti
Onun bilavasitə rəhbərliyi ilə Volqa, Ural və xüsusən Qərbi Sibir regionlarında neft-qaz hasilatının əsas bazasının yaradılmasının təşkili və eləcə də neft hasilatının artırılması istiqamətində qabaqcıl texnologiyaların tətbiqi sahəsində aparılmış işlər təqdirəlayiqdir. Neft-qaz yataqlarının yeni üsullarla işlənilməsi, neft emalı və neft kimyası sənayesinin inkişaf etdirilməsi ilə bağlı uğurlu proqnozları Nikolay Baybakovun elmi və praktik fəaliyyətinin əsasını təşkil etmişdir.

Nikolay Baybakov neft sahəsində bir sıra təkliflərin, o cümlədən "Baybakov üsulu"nun müəllifidir. O, 1966-cı ildə doktorluq dissertasiyası müdafiə edərək, texnika elmləri doktoru elmi dərəcəsi almışdır. Rusiya Elmlər Akademiyasının fəxri üzvü olan Nikolay Baybakovun neft-qaz yataqlarının işlənilməsinə dair 200-dən artıq elmi əsəri çap olunmuşdur.

## Xatirəsi
2017-ci ildə Sabunçu rayonu 67 nömrəli tam orta məktəbin ərazisində Nikolay Baybakovun büstü qoyulmuşdur.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər