open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Yeni Zelandiya 2018 Qış Olimpiya Oyunlarında

**[[Yeni Zelandiya]] [[2018 Qış Olimpiya Oyunları|2018 Qış Olimpiya Oyunlarında]]**  3 idman növü üzrə 21 idmançı ilə təmsil olunacaqdır.
## Medallar

## Millinin tərkibi
Artıq üç ardıcıl qış olimpiya oyunudur ki, Piter Uordell deleqasiyanın rəhbəridir..

## Yarışmanın nəticələri
### Bobsley
#### [[Şəkil:Skeleton pictogram.svg|30px]] Skeleton

Bu idman növündə təsnifat mərhələsində idmançılar Beynəlxalq Bobsley və Skeleton Federasiyasının 14 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən iştirak hüququ əldə edir. Bu yarışmanın nəticəsi olaraq Rays Torinberi olimpiya oyunlarında təmsil etmək hüququ əldə etmişdir.

;Kişilər

### Kanki sürmə ayrışları
#### [[Şəkil:Speed skating pictogram.svg|30px]] Kanki ilə qaçış

Kecən dəfəki olimpiya yarışmaları ilə müayisədə bu idman yarışlarında dəyişikliklər baş vermişdir. Bura mass-start əlavə edilmişdir ki, burada idmançılar 16 dövrə vururlar. Həmçinin 1994-cü ildən bəri ilk dəfə olaraq kanki srənlər 500 m məsafəni 1 dəfə qət edəcəklər. Kvotalar 2017/2018 illər dünya kubokuna əsasən müəyyən edilir. Bu yarışma əsasında siyahı tərtib edilmişdir. Bu siayhıya əsasən Yeni Zellandiyaya 5 kvota yeri verilmişdir.

;kişilər
;; fərdi yarışlar

;; Komanda yürüşü

### Xizək idman növləri
#### [[şəkil:Alpine skiing pictogram.svg|30px]] dağ xizək idmanı

Təsnifat mərhələsində idmançı Beynəlxalq Xizək İdmanı Federasiyasının 21 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən yarışmada iştirak edirlər. Bu yarışmada top-500 daxil olan və təsnifat xalını toplaya bilən idmançılar işşyirak edə bilirlər. Top-500 daxil olmayan ölkələrin idmançıları «B» kateqoriyasında iştirak edirlər. Yeni Zelandiya yarışmaya iki idmançı ilə qatılacaqdır.
;Kişilər

;Qadınlar

#### [[Şəkil:Snowboarding pictogram.svg|30px]] snoubord

Kecəndəfəki yarıçmalara nisbətdə bir çox dəyişikliklər baş vermişdir. Paralel slalom əvəzinə biq-eyr əlavə edilmişdir. Kişilərin snoubord-kross yarışmalarında iştirakçıların sayı dəyişdirilmiş, yarımfinal raundu ləğv edilmişdir. Finalda idmançılar üş cəhd yerinə yetirməli olurlar. Təsnifat mərhələsində idmançı Beynəlxalq Xizək İdmanı Federasiyasının 21 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən yarışmada iştirak edirlər. Hər idman növü üçün ayrıca qaydalar mövcuddur. Təsnifata əsasən Yeni Zelandiya bu idman növü üzrə 5 idmançı ilə təmsil olunur.

;Kişilər
;;Fristayl

;; Snoubord-kross

;Qadınlar
;; Fristayl

#### [[Şəkil:Freestyle skiing pictogram.svg|30px]] Fristayl

Kecən dəfəki olimpiya yarışmaları ilə müayisədə hafpaype və sloupstylda dəyişiklik baş vermişdir. İndi fristaylçılar artıq üç cəhd etmək hüququ əldə edirlər. Əvvəl kimi idmançı göstərdiyi ən yaxşı nəticəyə yarışda iştirak edir. Təsnifat mərhələsində idmançılar Beynəlxalq xizək idmanı Federasiyasının 21 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən yarışmada iştirak edirlər. Hər idman növü üçün ayrıca qaydalar mövcuddur. Təsnifat turunun nəticəsinə görə Yeni Zelandiya yarışmada 10 idmançı ilə təmsil olunmaq hüququ əldə etmişdir. Lakin sonradan birindən imtina edmişdir.

;Kişilər
;; Park və payp

;; Ski-kross

;Qadınlar
;; Park və payp

## İstinadlar

## Mənbə
* Yeni Zelandiyanın olimpiya komitəsi
* millinin tərkibi
Julyen (xörək)

[thumb|upright=1.3|Juylenləşmiş [ağ turp və yerkökü]]
**Julyen** () — aşpazlıqda iki mənası olan ifadə.

1) Tərəvəz doğraması üslubu. Belə ki, nazik doğranmış tərəvəzlər əlavə edilən suplar, salatlar julyen adlanır. Buraya nazik doğranmış soğan, pomidor dilimlərini də misal çəkə bilərik.

2) Rus mətbəxində isti qəlyanaltı. Julyeni hazırlayan zaman soğan, göbələk, toyuğun döş əti, holland pendiri, xama və ya qaymaqdan istifadə edirlər.

## İstinadlar
Nisuaz

thumb|Nisuaz salatı
**Nisuaz salatı** ()-Fransanın Nitsa şəhərinin milli salatıdır. Təzə tərəvəzlər, soyutma yumurta, ançous balığı və zeytun yağından hazırlanır. Həmçinin salata limon suyu və ya şərab uksusu əlavə edilir. Salatın yaranması haqqında isə söyləyirlər ki, onun hazırlanması zamanı məşhur xorioqraf Corc Balançin iştirak etmişdir. Nitsanın keçmiş meri Jak Medesenin fikrinə görə Nisuaz salatına düyü, kartof, yaşıl lobya, soyutma tərəvəzlər qatmaq olmaz.

## Həmçinin bax
* Fransa
* Salat

## İstinadlar
Knödel

**Knödel** və ya **Klöße** — Mərkəzi və Şərqi Avropada yayılmış xəmir xörəyi. Knödelin müxtəlif növləri Mərkəzi Avropa ölkələrindən Avstriya, Almaniya, Macarıstan, Serbiya, Xorvatiya, Sloveniya, Slovakiya və Çexiyada yayılmışdır.

## İstinadlar
Pansanella

**Pansanella** () — İtaliyanın Toskana əyalətinin tərəvəz salatı olub, yay mövsümündə hazırlanır.

## İnqridiyentləri

Əsas inqridiyentləri-qara çörək dilimlərinin sirkəli suda isladılması və pomidor, zeytun yağı, duz, qara istiot, qırmızı soğanın qarışığından hazırlanır.Bəzən ona müxtəlif tərəvəzlər də qatılır. Kələm, xiyar, sarımsaq, mazorella pendiri və zeytun və s. əlavə etmək olar.  

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Sezar salatı
Povidlo

**Povidlo** (, , ) — meyvələrin və ya giləmeyvələrin şəkər tozunda bişirilməsindən hazırlanır.

## Haqqında
Bəzən zövqə görə darçın və ya mixək qatılır. Povidlo özündə turşa-şirin tamı əks etdirməklə, qatı şəkildə olur. İçərisində hissəciklər əzilmiş formada olurlar. Povidlo ceminin turşuluğu az olduğu zaman limon və ya başqa qarışıqlar əlavə edilir. Hazır povidlolar özündə 34%-dən çox olmayan nəmlik və 60%-dən çox olmayan şəkər saxlayırlar.

## Tərkibi
100 qr-ında kalorilik 250–260 kkal-dır. Ən çox alma, ərik, albalı, armudlu və giləmeyvəli povidlolar geniş yayılıb.

## Etimologiyası

Bu adın mənşəyi polyak dilindən götürülüb.

## Həmçinin bax
* Mürəbbə
* Gavalı povidlosu
* Ərik povidlosu

## İstiandlar
Mireziya

**Mireziya salatı** () — Polşa mətbəxinin milli salatı olub xiyar və xamadan ibarətdir. Onu adətən balıq və ətin yanında təqdim edirlər. Salatın adı fransızcada *misère* — kasıblıq mənasını verir. Polşanın aristokrat təbəqəsinin kənd camaatına hörməti kimi də başa düşülür. 

## Hazırlanma qaydası
Salat əsasən nazik doğranmış təbii xiyardan, xamadan, duz, istiot və keşnişdən hazırlanır. Bəzən salata zövqə görə şəkər tozu, uksus və başqa ədviyyatlar da qatılır. Bir çox milli yeməklərdə olduğu kimi bu salatında müxtəlif növləri mövcuddur. Rahat və tez başa gəldiyi üçün çox onu çox miqdarda da hazırlamaq mümkündür. Çox vaxt kababların kənarında qarniyer kimi də təqdim etmək mümkündür.

## İstinadlar
Badımcan mürəbbəsi

**Badımcan mürəbbəsi** — çeşidlənmiş və doğranmış badımcanın şəkərlə qaynadılması ilə hazırlanan, gürcü mətbəxinə məxsus ekzotik şirniyyatdır.

Badımcan mürəbbəsindən çay süfrəsində istifadə olunur. Tərkibi badımcan, şərbət, çay sodası, zəy, limon turşusundan ibarətdir.

## Həmçinin bax
* Mürəbbə

## Mənbə
* Əhmədov Ə. 1002 şirniyyat. Bakı, "Gənclik", 2010.

## Xarici keçid
* Badımcan mürəbbəsi
* Günün təamı — ekzotik mürəbbələr — FOTO

## İstinadlar
Qarnir

**Qarnir** ( — bəzəmək, doldurmaq, əlavə etmək) — əsas xörəyə (və ya içkiyə) əlavə. Boşqabın bəzədilməsi, yeməyə əlavə dad vermək üçün istifadə olunur.

Sovet mətbəxində adətən ətdən hazırlanmış quru yeməklərə daxil edilən, əti müşayiət edən köməkçi yemək - kartof, makaron məmulatları və yarmadan hazırlanmış əlavə.
Meyvəli knedlik

**Meyvəli [[Knödel|knedliklər]]** - Çex, Avstriya və Polşa  mətbəxində rast gəlinən yeməkdir.Knedliklər tvaroqlu, kartoflu və drojılı xəmirdən hazırlanır. İçlik kimi çox vaxt meyvə və giləmeyvələrdən, məs ərik, qaraqarağat, çiyələk və s.ola bilər. Son mərhələsində knedliklər isti suda qaynadılır. Süfrəyə təqdim olunan zaman üzərində tvaroq, şəkər və qaynar yağ əlavə edilir. Bəzən knedliklərin içərisinə qıyma əlavə edilir ki, bu zaman o qıymalı knedliklər adlanır. Çexiyada kəsilmiş knedliklər daha məşhurdur.

## Qaleriya


Fayl:Ovocné_tvarohové_knedlíky_710.JPG
Fayl:Ovocné_tvarohové_knedlíky_711.JPG
Fayl:Ovocné_tvarohové_knedlíky_713.JPG
Fayl:Ovocné_tvarohové_knedlíky_715.JPG
Fayl:Ovocné_tvarohové_knedlíky_720.JPG
Fayl:Ovocné_tvarohové_knedlíky_734.JPG


## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Düşbərə
Yamayka 2018 Qış Olimpiya Oyunlarında

**[[Yamayka]] [[2018 Qış Olimpiya Oyunları|2018 Qış Olimpiya Oyunlarında]]**  2 idman növü üzrə 3 idmçançı ilə təmsil olunur. Onlar Bobsle və Sketeton üzrə yarışacaqlar. Bu Olimpiya yarışlarında ilk dəfə olaraq milliyə qadın idmançılarda daxildir.

## Millinin tərkibi

## Yarışmanın nəticələri
### Bobsley
#### [[Şəkil:Bobsleigh pictogram.svg|30px]] Bobsley

Bu idman növündə təsnifat mərhələsində idmançılar Beynəlxalq bobsley və skeleton Federasiyasının 14 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən iştirak hüququ əldə edir. Nəticələrə görə Yamayka ilk dəfə bu idman növündə qadın idmançı ilə təmsil olunmağa layiq görülmüşdü.

;Qadınlar

#### [[Şəkil:Skeleton pictogram.svg|30px]] Skeleton

Bu idman növündə təsnifat mərhələsində idmançılar Beynəlxalq Bobsley və Skeleton Federasiyasının 14 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən iştirak hüququ əldə edir. Bu yarışmanın nəticəsi olaraq Yamayka bu yarışlarda idmanşı ilə təmsil hüququ əldə etməsə də Rusiyanın kvotası ona verilmişdir.

;Kişilər

## İstinadlar

## Mənbə
* Yamayka milli Olimpiya komitəsi
Kürəkən Həmid Əfəndi

**Kürəkən Həmid Əfəndi** () — Osmanlı alimi və şeyxülislamı.

## Həyatı
Hicri 900-cü ildə (1494/1495) Konyada dünyaya gəlmişdir. Atası Beyşəhər qazısı Mehmed Əfəndidir. 22 yaşında İstanbula gəlmiş, Çivizadə Muhiddin Əfəndi, Sədi Əfəndi və Həsən Əfəndidən dərs aldı. Bir müddət başqazı Əbdülqədir Əfəndinin xidmətinə girdi. Təhsilini tamamladıqdan sonra sırayla Bursada Molla Xosrov və Bəyazid Paşa, Kütahyada Gərmiyanoğlu, yenə Bursada Əhməd Paşa mədrəsələrində müdərris oldu. 1541-ci ildə İstanbulda Davud Paşa mədrəsəsinə müdərrisliyə gətirilmiş, həmin il şeyxülislam Çivizadə Muhiddin Əfəndinin qızıyla evlənərək "Çivizadə kürəkəni" təxəllüsü aldı. Həmid Əfəndi daha sonra Qəbzədə Mustafa Paşa mədrəsəsinə müdərris, 1547-ci ildə Manisa müftüsü, ertəsi il İstanbulda Şahzadəbaşı mədrəsəsinə müdərris oldu. 1549-cu ildə Dəməşq, bir il sonra Misir qazısı olan Həmid Əfəndi bu əsnada həcc ziyarətinə getdi. 1553-cü ildə Ayasofya mədrəsəsinə müdərris, ertəsi il Bursa və 1556-cı ildə İstanbul qazısı, 1557-ci ildə Rumeli başqazısı oldu və 9 il bu vəzifədə qaldı.

Zigetvar səfərindən dönüşdə Sultan Süleyman dövründə qəbul edilən alkoqol qadağasının davam etməyini istəyən Həmid Əfəndi bu səbəblə yeni padşah Sultan Səlim tərəfindən vəzifədən alındı. 8 il vəzifədən kənarda qalan Həmid Əfəndi 1574-cü ildə Əbussüud Əfəndinin yerinə şeyxülislam oldu. Elə bu vəzifədə ikən 16 oktyabr 1577 tarixində vəfat etdi və Əyyubsultanda Mehrişah Validə Sultan külliyəsinin qarşısında dəfn edildi.

## Mənbə
* Hâmid Efendi, Mecmû’atü’l-fetâvâ, Süleymaniye Ktp., Molla Çelebi, nr. 104–105;
* a.mlf., Mecmû’a fi’l-fıķh, Süleymaniye Ktp., Şehid Ali Paşa, nr. 953, vr. 2b, 5a;
* Selânikî, Târih (İpşirli), I, 15, 52, 101;
* Atâî, Zeyl-i Şekāik, s. 242–243;
* Peçuylu İbrâhim, Târih, I, 413, 504;
* Keşfü’ž-žunûn, II, 1222;
* Evliya Çelebi, Seyahatnâme, I, 316;
* Ayvansarâyî, Hadîkatü’l-cevâmi‘, I, 94;
* Devhatü’l-meşâyih, s. 26–28;
* Sicill-i Osmânî, II, 104;
* İlmiyye Salnâmesi, s. 386 vd.;
* Osmanlı Müellifleri, I, 268;
* Danişmend, Kronoloji, II, 369, 434;
* Tahsin Öz, İstanbul Câmileri (İstanbul 1962), İstanbul 1987, I,67;
* Uzunçarşılı, İlmiye Teşkilâtı, s. 46, 64;
* Abdülkadir Altunsu, Osmanlı Şeyhülislâmları, Ankara 1972, s. 36;
* Baltacı, Osmanlı Medreseleri, s. 441–442.
Gülarə Cabbarlı

**Gülarə Cəfər qızı Cabbarlı** () — filoloq, uzun illər Cəfər Cabbarlının ev-muzeyinin direktoru olub. Dramaturq Cəfər Cabbarlının qızıdır. "C. Cabbarlı adına mədəniyyət, elm və təhsilin inkişafına yardım İctimai Birliyi"nin rəhbəri, "Cəfər Cabbarlı Mükafatı" komissiyasının sədri.

## Həyatı və fəaliyyəti
Gülarə Cabbarlı 1930-cu ildə Bakıda Cəfər Cabbarlının ailəsində dünyaya gəlib. 1948-ci ildə Bakı Dövlət Universitetinin filologiya fakültəsinə daxil olaraq 1953-cü ildə ali təhsilini başa vurub. 1968-ci ildə Cəfər Cabbarlı adına Azərbaycan Dövlət Teatr Muzeyində baş elmi işçi kimi işə başlayıb, 1979-cu ildə C. Cabbarlının ev-muzeyinə direktor vəzifəsinə təyin olunub. Fəaliyyəti dövründə onun muzeydə gerçəkləşdirdiyi layihələr sırasında yazıçının 100 illik yubileyi münasibətilə təsis olunmuş "Cəfər Cabbarlı Mükafatı"nı, yazıçının əsərlərinin toplandığı "Mənim tanrım—gözəllik", "XX əsr Azərbaycan incəsənətinin inkişafında Cəfər Cabbarlının rolu" adlı kitablarını, həmçinin, ədibin öz sözlərinə bəstələdiyi mahnılardan və şeirlərdən ibarət "Azad bir quşdum" adlı musiqi albomunu göstərmək olar. 2001-ci ildən ömrünün sonunadək Gülarə xanım eyni zamanda "C. Cabbarlı adına mədəniyyət, elm və təhsilin inkişafına yardım İctimai Birliyi"nin rəhbəri, "Cəfər Cabbarlı Mükafatı" komissiyasının sədri olmuşdur.

Gülarə Cabbarlı 2018-ci ildə 88 yaşında vəfat etmişdir.

## Mükafatları
2014-cü ildə Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin "Fəxri Mədəniyyət İşçisi" döş nişanı ilə təltif edilmişdir.

## İstinadlar
Qado-qado

**Qado-qado** (indoneziya. gado-gado) — İndoneziya mətbəxinin şorbasıdır. Müxtəlif növ tərəvəz və bir sıra digər məhsulların bişməsindən alınır. Şorbaya araxis şirəsi də əlavə edilir. Xüsusən Yavada bu yemək çox məşhurdur. Müxtəlif regionlarda bişirilimə qaydası da müxtəlifdir.

## Yaranması və yayılması
Qado-qado Yava şorbası adlanır. Adanın qərb və şərq hissəsinin milli şorbasıdır. onun bir çox növləri mövcuddur. XX əsrin ikinci yarısında qado-qado İndoneziyanın digər bölgələrinə yayılmağa başladı. Malayziya, Sinqapur, o cümlədən Niderland, İndoneziyanın əvvəlki müstəmləkəsi olmuş ərazilərdə az yayılmışdır. Hal-hazırda İndoneziyanın bir çox elit restoranlarında bu yeməkdən verirlər.

## Hazırlanması və növləri
Qado-qado Avropa salatlarına çox bənzəyir. Şorba xüsusən araxis şirəsi xüsusi dad verir. əsas tərkibi tərəvəzlərdən ibarətdir. Tərəvəzlə yanaşı qaynadılmış yumurta, tofu və s. daxildir. Ona nadir hallarda ət və balıq da əlavə olunur. Həmçinin kartof, batat, kabaçki, badımcan, lobya kimi bitki ərzaqların qaynadılmış vəziyyətdə istifadə olunur. Yerkökü, ispanaq, kələm, doğranmış soğan, bambuk qaynadılaraq pendirdə əlavə edilərək qado-qadoya qatılır.

Araxis sousunu hazırlamaq üçün müxtəlif variantı var. Əsasən onu araxis yağından kokos südündən, limon şirəsi, kokos şəkər tozu, sarımsaq, qırmızı bibər və digər ədviyyatlar istifadə olunur.

## Qado-qado İndoneziyanın məşhur mədəniyyəti
Qado-qadonun tərkibinə müxtəlif tərəvəz və ədvalar daxil olduğu üçün ona onun hərfi mənası assorti, qarışıq deməkdir. "Musiqili qado-qado" popuri adlanır.

## Şəkillər

## Ədəbiyyat

* *Heinz von Holzen, Lother Arsana.* Authentic Recipes from Indonesia. — Singapore: Turtle Publishing, 2013. — 113 p. — .
* *Badiatul Muclisin Asti, Laela Nurisysyafa'ah.* Kumpulan Resep Masakan Tradisional dari Sabang sampai Merauke. — Yogyakarta: MedPress, 2009. — 344 p. — .
* *Charmaine Solomon.* The Complete Asian Cookbook. — North Clarendon: Tuttle Publishing, 1992. — 517 p. — .
* *Р. Н. Коригодский, О. Н. Кондрашкин, Б. И. Зиновьев, В. Н. Лощагин.* Большой индонезийско-русский словарь. — М., 1990. — Т. 1.

## İstinad
Laminqton (desert)

**Laminqton** () — Avstraliya deserti, şokolad qlazuru və kokos yonqarı ilə örtülmüş biskvitli düzbucaq formasında təqdim olunur. Bəzən iki birləşmiş laminqton bir krem və ya çiyələkli cemin köməyi ilə bir pirojna olur.
## Mənşəyi
Laminqton deserti Laminqtonun ikinci baronu, 1896-1901-ci illərdə Kvinslend ştatının qubernatoru Çarlz Uollis Aleksandra Napira Kokreyn-Beyllinin *(Charles Wallace Alexander Napier Cochrane-Baillie)* şərəfinə adlandırılıb.

Bu desertin yaranmasına dair bir neçə versiya mövcuddur.

Bir əfsanəyə görə, qubernatora gözlənilmədən qonaq gəlir, evdə bayat biskvitdən başqa heç nə olmur. Aşpaz şokolad biskvitini 4-5 sm-lik kubik şəklində doğrayır və doğranmış kokosla dilimləri örtür.

Digər versiyada isə deyilir ki, biskvitin keçə forması Laminqton baronu Xomburqun sevimli forması olub.

Qəribə təsadüfə görə, desert Laminqtonda bəyənilmir, o «acı, kobud, boş biskvit» adlandırılır.
## Bugünkü gündə
Laminqton snek (yüngül qəlyanaltı) kimi Avstraliya və Yeni Zelandiyada populyar olaraq qalır.

21 iyul 2006-cı ildə, cümə günü Avstraliyada "Laminqton milli günü" adlandırılmışdır..

Laminqton məktəblər üçün vasitə yığılan yerlərdə və xeyriyyə təşkilatlarında tez-tez satılır, «laminqton hərəkatı» () kimi tanınır..
## Variantları
Çiyələkli variantına çox vaxt Yeni Zelandiyada rast gəlinir, Avstraliyada daha çox limonlu variantı məşhurdur..

Analoji olaraq, daha kiçik şirniyyat məhsulları Cənubi Afrikada «ystervarkies» (oxlu kirpi) kimi tanınır, Ohayo ştatının Klivlend şəhərində, o «kokos qozu» adlanır. Digər buna bənzər desert, «*čupavci*» kimi tanınır, həmçinin Serbiyada, Bosniya və Hersoqovinada, Xorvatiyada istifadə edilir.
## Həmçinin bax
* Qanaş
## İstinadlar
Affoqato

**Affoqato** ( — batırılmış) — qəhvə əsaslı desert.

Desert adətən, isti espressonun bir hissəsi ilə tökülmüş vanilli dondurmadan hazırlanır. Amaretto və ya digər likörün əlavə ilə desert çeşidləri var. Affoqato qaşıq ilə yeyilir. Qozlu dondurma, kakao pudrası, krem və ya əridilmiş şokoladlı reseptlər də var.

## Həmçinin bax
* Espresso
* Kapuçino

## İstinadlar
Erundopel

**Erundopel** (*ерунда* + fran. *pêle-mêle*) - balıq, tərəvəz və kürüdən hazırlanır. İlk dəfə bu yeməyin adı 1882-ci ildə Pyotr Boborıkin "Çin şəhəri" adlı əsərində çəkir. 
## Resept
Erundopel sözü rus dilinə salat kimi daxil oldu. Salat rus mətbəxinin əsas yerlərindən birini tutur. Aşpazların resept kitablarında xüsusi yer tutur. Reseptə əsasən balıq (bəzən isə kürüsündən), tərəvəz daxil edilir. 
## Mədəniyyət
"Erundopel" sözünün ərəbcə mənası "qarışıqlıq" deməkdir. Erundopel sözü həm də salon oyunuda mövcuddur. Bu oyunun üç variantdan ibarət oyundur. 
## Xarici keçid
* Описание ерундопеля // *Боборыкин П. Д.* Китай-город. — Глава XXIX. — СПб., М. : Издание товарищества «М. О. Вольф», 1883.
* *Ольга Рычкова.* «Теркин»-первый, ерундопель и интеллигенция. К 180-летию писателя и драматурга Петра Боборыкина Независимая газета.
* Ерундопель // Толково-фразеологический словарь Михельсона
* Пель-мель // Исторический словарь галлицизмов русского языка
* «Ерундопель» на jogame.ru
* Сетевой проект «Научный ерундопель» в Удмуртии.
## Həmçinin bax
* Salatların siyahısı
## İstinad
Jenuaz

**Jenuaz** () — eyni adlı xüsusi bir texnologiya ilə yumurta, un, şəkər və kərə yağından hazırlanan biskvit növü. Resept 300 il əvvəl Genuyada meydana gəlib.

## Təsvir
Jenuaz — yüngül, incə və sıx bir quruluşa malik universal biskvitdir, kremli dadı, müxtəlif növlərdə tort və pirojnalar bişirmək üçün idealdır.  Fransız mətbəxinin bir çox desertləri biskvit pantolonlarına əsaslanır, çünki şəkili saxlamağa və eyni zamanda yeməklərin digər komponentləri ilə yaxşı əlaqə qurmağa imkan verir. Jenuaza yumurta, isti suyunda çalınmış, əridilmiş kərə yağı olan *beurre noisette*, buğda unu və ağ şəkər daxildir. Biskvitin digər növlərilə müqayisədə, jenuaz iki dəfə çox yumurta, yarı çox şəkər və yağ ehtiva edir və tərkibinə maye daxil deyil. Juneaz üçün yumşaldıcı da istifadə olunmur. Reseptə görə, un bəzən buğda, qarğıdalı və ya kartof nişastası ilə əvəz olunur. Bu dəyişiklik biskviti daha nəm və elastik edir, lakin havası daha azdır. Bənzər bir təsir, digər maddələrə nisbətən yağın miqdarının artmasına səbəb olur. Jenuaz xüsusi tərkibi sayəsində çox yüngül bişirmə və empirmentdən sonra yumşaq və gözyaşardıcı olur. Biskvit, şərbətini şişirdikdən sonra bir gün saxlansa, daha şirəli və ətirli olacaq.

Jenuaz biskvitini hazırlamaq üsulununda müxtəlif zövqlü məhsullardan istifadə edərək hazırlayırlar: şokoladlı, şabalıdlı limonlu, qəhvəli. Jenuaz şərbət, krem və ya şirin dadını asanlıqla əldə edərkən, digər növ yağlı biskvitlərinə nisbətən daha çox şərbəti özünə hopdurmağa qadirdir. Jenuaz hər hansı bir kərə yağı, qaymaqlı krem, pomadka, Bavariya kremi, qanaş, dondurma və şərbət ilə mükəmməl birləşdirilir. Çay ilə təqdim edilir və üzərinə toz şəkərləri səpilir.  Jenuazın incə yarpaqları ruletlərdə istifadə olunur. Formada bişmiş və korj halqasına kəsilmiş, toy tortları, keks də daxil olmaqla kompleks qatlamın əsasını təşkil edir.

Jenuazın hazırlanmasında çətin bişən və etibarsız biskvit şöhrət qazanmışdır: texnologiya və reseptlər ən az pozulması ilə, aşağı keyfiyyətli, quru və dadsız olur.

Doymuş şərbət ilə jenuaz bağlı qablaşdırmada bir ay soyuducuda saxlanılır. Nəmləndirilmədən biskvit otaq temperaturunda iki gün, soyuducuda beş gün, dondurucuda isə iki ay saxlanıla bilər. Şərbəti yığılan və bəzədilmiş hazır tort soyuducuda beş günə qədər və dondurucuda iki aya qədər saxlanılır.
Fayl:Desserts at Coquette Patisserie, Cleveland (12037767225).jpg|Jenuaz manqo mussu ilə
Fayl:Cocoa Génoise cake.jpg|Şokoladlı jenuaz
Fayl:Génoise cake with buttercream frosting.jpg|Yağlı kremli jenuaz tortu


## İstinadlar
Keniya 2018 Qış Olimpiya Oyunlarında

**[[Keniya]] [[2018 Qış Olimpiya Oyunları]]nda** dağ xizəyi idman növündə bir idmançı ilə təmsil olunacaqdır. Sonuncu dəfə Keniya 2006-cı ildə xizək yarışlaında Filip Boytla təmsil olunmuşdur.

## Millinin tərkibi

## Yarışmanın nəticələri

### Xizək idmanı növləri
#### Dağ xizəyi idmanı

Təsnifat mərhələsində idmançı Beynəlxalq Xizək İdmanı Federasiyasının 21 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən yarışmada iştirak edirlər. Bu yarışmada top-500 daxil olan və təsnifat xalını toplaya bilən idmançılar iştirak edə bilirlər. Top-500 daxil olmayan ölkələrin idmançıları "B" kateqoriyasında iştirak edirlər. Nəticələrə əsasən "A" kateqoriyası üzrə təmsil olunacaqdır. Ölkəsini təmsil etmək hüququ Sabrina Simanderə məxsusdur.

;Qadınlar

## İstinadlar

## Mənbə
* Keniya millisi 
* Keniya Milli Olimpiya Komitəsi
Qırmızı məxmər tortu

**Qırmızı məxmər tortu** () — tünd qırmızı, parlaq qırmızı və ya qırmızı-qəhvəyi rəngli şokoladlı tort. Ənənəvi olaraq krem pendir ilə donmuş bir piroq tort kimi hazırlanır. Kakao tozu, un, şəkər və kərə yağından hazırlanır.

## İstinadlar
Keks-qurbağa

thumb|
**Keks-qurbağa** () – qurbağı başı formasında Avstraliya deserti. Əsasən biskvit və kremdən ibarətdir. İlk dəfə Avstrayida keks-qurbağa «*Balfours*» şirniyyat bişirilən yerdə 1922-ci ildə bişirilmişdir. O dövrdən cənubi Avstriyanın əsas sevimli şirniyyatlarından olmuşdur. Əvvəllər keks-qurbağa yaşıl rəngdə olurdu sonradan isə qəhvəyi və çəhrayi rəngəd bişirilməyə başlanıldı.

## Tarixi
thumb|En kəsiyi
1920-ci ilin əvvəllərində Qordon Balfur (Con Balfurun bacısı oğlu, Balfours şirniyyat evinin rəhbəri) Fransaya köçür. Burada o avropalıların keks-qurbağasını görür. Balfours bundan sonra yəni 1922-ci ildən sonra öz menyularına bu şirniyyatı əlavə edir. Bu şirniyyat Balfourun əsas şirniyyatlarından birinə çevrilir və Avstraliyanın cənubuna qədər yayılır. Hal-hazırda Avstraliyanın Viktoriya və Kvinslend ştatlarında satılır.

## Ədəbiyyat
* *Clarke, Daniel*. Our State South Australia, Diverse, Different and Dynamic Beyond Value, *The Advertiser* (17 June 2003), стр. 31.
* *Flanders, Anna (ed).* Made in SA. South Australian business: a state of growth. — Advertiser Enterprises, 2007. — P. 36. — .
* *Goers, Peter*. A little lunacy on Victoria Square, *The Advertiser* (18 August 2007). Архивировано 30 декабря 2012 года.
* *Haran, Brady*. How 8 of these Frog Cakes helped to win 2007 World Police and Fire Games, *The Advertiser* (11 June 2001), стр. 8.
* *Hockley, Catherine*. Tuckshop cup cake treat leap-frogs ahead, *The Advertiser* (26 May 2001), стр. 29.
* *Hooper, Ben*. Leaping frog cake sales help bakery, *The Advertiser* (9 November 2000), стр. 11.
* *Jauncey Dorothy.* Bardi Grubs and Frog Cakes: South Australian Words. — Oxford University Press, 2004. — P. 211–212. — .
* Jauncey, Dorothy (May 2004). «South Australia – 'Kind of Different'?». *OzWords* (Australian National Dictionary Centre). Проверено 2008-07-23.
* *Lloyd, Tim*. When pride is a frog cake and Popeye, *The Advertiser* (7 April 2001), стр. 30.
* Protection for frog cake, *The Advertiser* (12 September 2001), стр. 9.

## İstinadlar
Sandey (desert)

**Sandey** () — dondurmadan desert. Adətən meyvə şərbəti və ya jele, doğranmış qoz-fındıq, şokolad, çalınmış krem və giləmeyvə ilə bəzədilmiş dondurma toplarından hazırlanır.

## Həmçinin bax
* Dondurma
* Affoqato

## Xarici keçidlər

* The Ice Cream Sundae’s Birthplace? That’s the 64,000-Calorie Question New York Times. 6 August 2006. 
* Wisconsin Historical Society ice cream marker 
* Historical documents supporting Ithaca as the birthplace of the sundae
Yuebin

**Yuebin** () — Çin mətbəxinin ənənəvi şirniyyatıdır.

Mooncake (*Çin*: 月餅; *pinyin*: yuè bǐng), ənənəvi olaraq *Ay festivalı* zamanı yeyilən *Çin tortudur*.  Mooncakes ümumiyyətlə diametri təxminən 10 sm və qalınlığı 3-4 sm olan yuvarlaq xəmirlərdir.  Adətən qırmızı lobya və ya lotus toxumu pastasından hazırlanan zəngin bir qalın dolgu nazik (2–3&nbsp;mm) qabıqla əhatə olunmuşdur və duzlu ördək yumurtasının sarısı ola bilər.  Ay tortları ümumiyyətlə çayla yeyilir.  Bu gün iş adamlarının və ailələrinin onları müştərilərinə və ya qohumlarına hədiyyə olaraq təqdim etməsi adət halına gəlir və bu da yüksək keyfiyyətli ay tortlarına tələbatın artmasına kömək edir.

## Qalereya


Fayl:Vietnam Grilled moon cake.JPG|

Fayl:Wing Wah Mooncake.jpg|

Fayl:Moon Cakes2.jpg|

Fayl:Brown sugar griddle buns chengdu.jpg|



## Xarici keçidlər

*Chinatownology – Moon cakes and social solidarity 
*Rainbow mooncake with mung paste 
*Festival Takes the (Moon) Cake  
*Vietnamese mooncakes 
*http://articles.latimes.com/2011/sep/10/world/la-fg-china-mooncakes-20110909
Əncir keksi

** Əncir keksi** (; ) — əncirdən hazırlanan şirniyyat növü Əncir tortu nəmli bir tort ola bilər bir əncirli sous, bal, krem və ya qlazur ilə kəsilə bilər. . Yunanıstan, Cənubi ABŞ mətbəxinə daxildir Əncir tortu bir bacarıqla bişirilməlidir. Əncir tartı isə əsas növ kimi əncirdən hazırlana bilər..

## İstinadlar

## Ədəbiyyat

*
Naxçıvan kökəsi

**Naxçıvan kökəsi və ya çöçəsi**   - Naxçıvan mətbəxi, bayram kökəsi.
## Naxçıvan mətbəxi
Naxçıvan mətbəxinin özünəməxsus yeməkləri də vardır. Naxçıvan mətbəxi öz zənginliyi, heyrətamiz dadı ilə qonşu xalqların mətbəxinə də təsir edib. Naxçıvan mətbəxində parça bozbaş, küftə- bozbaş, çölmək pitisi, bozartma, çığırtma, dolma, kabab, xaş, əriştə, umac və s. geniş rast gəlinir. Burada yeməklərin şahı plov hesab edilir. Plovun *qarası* isə növbənöv olur və qoyun, mal, toyuq ətindən, çərəzdən (qoz, fındıq, şabalıd), meyvə qurularından(ərik, gavalı, alça və s.), göyərtilərdən və sair istifadə etməklə hazırlanır.   Naxçıvan mətbəxi xəmir xörəkləri ilə də məşhurdur: əriştə aşı, umac aşı, buğda unu və düyü unundan hazırlanmış halvalar, xəşil, quymaq və sair. Süd və süd məhsullarından hazırlanan südaşı, bulama, qatıqaşı, qatıqlama,dovğa, ayranaşı, qurutaşı və sairənin Naxçıvan mətbəxində xüsusi yeri var. Azərbaycanda kabablar geniş yayılıb.Naxçıvanda lülə kabab, tikə kabab, basdırma kabab, tava kabab, saciçi və sair kabab növləri bişirilir.

## Həmçinin bax
* Quba tıxması
* Qozlu Ordubad dürməyi
## Xarici keçidlər
* Ordubad bükməsi
## İstinadlar
Salo

**Sа́lo** — Heyvan mənşəli bərk piydir, heyvanların güclü qidalandığı dövrdə onların orqanizmində toplanıb yığılan yağ qatıdır. Salo heyvan orqanizmində yığılan, tərkibində yüksək miqdarda doymuş yağ turşrları olan qida ehtiyatlarıdır, kimyəvi tərkibi əsasən triqliceridlərdən ibarətdir. 

## Etimologiya

Salo praslavyan - qədim slavyan dilində  *sadlo* sözündəndir. Sözün kökü «*sad*» — elə «*садиться*» (oturmaq, əyləşmək) sözündəki kimidir.

## Tarix

Salo haqqında ədəbiyyatda ilk məlumata VII əsr Xəzər xanının yemək məclisinin təsviri verilən tarixi mənbələrdə rast gəlinir. İngilis tarixi və səyyahı Cayls Fletçer yazırdı ki, 1591-ci ildə Rusiyada, xaricə satmaq üçün, külli miqdarda salo hazırlanırdı. Ən  yaxşı salo Smolensk, Yaroslavl, Uqlitck, Novqorod, Tver və Qorodetsk vilayətlərində hazırlanırdı.

## Qida məhsulu olan salonun müxtəlif variantları

Salo təzə halda, duzlu, hisə verilmiş, qaynanmış, pörtülmüş və qızardılmış halda yeyilir.

Duzlu və ya hisə verilmiş-duzlu donuz salosunu adlandırmaq üçün bəzən alman sözü olan Şpik (Speck) sözündən istifadə edilir. Lakin əhali arasında bu məhsul sadəcə olaraq, düzlu salo və ya hisə verilmiş salo adlandırılır.

Böyük və çoxlu sayda ət layları olan salo «подчеревина», duzlu halda olan salo isə rus sözü olan «грудинка» və ya ingilis sözü olan «bacon» - bekon» adı ilə tanınır.
Qızardılmış balaca salo tikələri «шква́рки» - cızdaq adlanır.

Əridilmiş salo «сма́лец» adlanır və kulinariya piyi kimi istifadə olunur, Avropa ölkələrində isə həm də buterbrodun üzərinə yaxılır (çox vaxt soğan, alma, göyərti əlavə edilməklə).
Heyvan mənşəli ərinmiş piy həmçinin texniki məqsədlər üçün: sürtkü yağı kimi (məsələn, "смазка ПВК пушечная" ), sabun hazırlamaq üçün istifadə olunur.

## Digər heyvanların piyi

Azərbaycanda, Orta Asiya ölkələrində də kulinariyada heyvan mənçəli piydən, məhz qoyun piyindən - quyruqdan istifadə olunur, bir sıra ənənəvi xörəklər məhz quyruq qatılmaqla bişirilir. Azərbaycan mətbəxinə məxsus piti, badımcan kababı və s. həmin sıradandır.
Donuz (salo) və qoyun (quyruq) piyindən fərqli olaraq, mal ətinin piyi və keçi ətinin piyi yemək üçün sərbəst halda istifadə olunmur. ABŞ-da mal ətinin piy tullantıları biodizel- green diesel istehsalında tətbiq olunur. Keçi piyi Azərbaycan xalq təbabətində soyuqdəyməyə qarşı, xəstələrin massaj edilməsi üçün istifadə edilir.
Rusiyada ayı piyi və porsuq yağı dərman vasitəsi kimi, su samuru (norka) yağı isə kocmetik vasitələrin hazırlanması üçün istifadə edilir.

## Səhhətə təsiri

Salo energetik kalorisi — 720 kKal/100 q, karbohidrogenlər — 0 q
.

## İstinadlar
Cılqaçay

**Cılqaçay** — Tiflis quberniyasının Borçalı qəzasında çay adı.

## Toponimkası
Cılqaçay- Tiflis quberniyasının Borçalı qəzasında çay adı.XIII əsrdən məlumdur.Cılğı kimidir.Yerli tələffüz forması Cağala.Şahnəzər kənd yaxınlığında XIII əsr mənbəyində "Battaq" adlanan bataqlıqdan baş götürür.XIII əsr müəllifi Nəsəvi Lori bölgəsində Cılğa çayın yuxarı axınında gölün Battax gölü adlandığını yazmışdır.Gürcücə Meşaveri adlandırılmışdır.Türk dillərində yılğa (qazax və qaraqalpaq dillərində Cılğa) "çayın quru qolu","qobu" sözündəndir.

## Həmçinin bax
Tiflis quberniyası

## Xarici keçid
kepenekci.

## İstinad
Krem bryule

**Krem bryule**  (, hərfi mənası: *yanmış qaymaq*) — karamel və kremdən ibarət desert. 
## Tarixi
Dəqiq vətəni məlum deyil. İngilis versiyasına görə, XVII əsrdə Triniti Kollecində yandırılmış krem *burnt cream*, *Cambridge burnt cream* və ya *Trinity cream* adlandırılmışdır. Lakin 1691-ci ildə bu yeməyi ilk istifadə edən Orlean hersoq mətbəxinin rəhbəri Fransua Messalo olmuşdur. 
## Haqqında
Soya, şəkər, qaymaq, süd və vanil krem bryulenin hazırlanması üçün istifadə olunur, amma digər dadlandırıcılar, məsələn, sedra kimi istifadə edilə bilər.

Qızdırılmış süd maddələrin qalan hissəsi ilə qarışdırılır, sonra isə bişirilir, bu isə kremin qatılaşdırılmasına gətirib çıxarır. Sonra qabıq karamelləşdirilir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Katalon kremi

## Xarici keçidlər

* Kremin klassik resepti
Ketoprak

**Ketoprak** (indon. *ketoprak*) — İndoneziyanın mətbəxinə məxsus şorbadır. Salata qızdırılmış tofu, düyü xəmiri (ing), qaynadılmış düyü, müxtəlif tərəvəz və bir sıra digər ərzaqlar daxildir. Bir sıra növləri vardır. yava adasının qərb hissəsində, o cümlədən paytaxtı Cakarta şəhərində bu yemək daha məşhurdur.

## Yaranması və yayılması

Yeməyin adı İndoneziyanın betav qəbiləsinə məxsus dilə malikdir. XX əsrin əvvəllərində Yava adasında müxtəlif dialoqlar var idi.
Ketopark yeni kəşf edilən yeməkdir. O əsasən Çin mətbəxinə aiddir. Bu yeməyin əsasını düyü təşkil edir.
Şorba Cakarta mətbəxinə məxsus olduğunu deyir. İndoneziyanın paytaxtı, mərkəzi, qərbində yayılmışdır. Hal-hazırda bu yemək Niderlandda yayılmağa başlayır.

## Hazırlanması

Yeməyi əsasən hazır və bişmiş ərzaqlardan hazırlanır. Avropa salatların məxsus üzərinə sous əlavə edilir. Onun əsas tərkibi düyü xəmiri, tofu, düyü, banan yarpağı və s.təşkil edir. Bundan əlavə qaynadılmış yumurta — toyuq və ya ördək, tərəvəzlərdən-xiyar, kələm əlavə edilir.
bütün bunlar bişdikdən sonra süfrəyə serviz edilir. Əsasən sousla birlikdə əlavə edilir və yeyilir. Sous adətən araxisli bəzən isə kokos südü, limon şirəsi, kokos şəkər tozu, sarımsaq, qırmızı bibər və s.tərkibə malik soulardan istifadə olunur.

## Ədəbiyyat
* *Р. Н. Коригодский, О. Н. Кондрашкин, Б. И. Зиновьев, В. Н. Лощагин.* Большой индонезийско-русский словарь. — М., 1990. — Т. 1.
* *Погадаев В. А. (составитель).* Малайский мир (Бруней, Индонезия, Малайзия, Сингапур). Лингвострановедческий словарь. — М.: Восточная книга, 2012. — 798 p. — .
* *William Shurtleff, Akiko Aoyagi.* History of Soy Sauce (160 CE to 2012). — Soyinfo Center, 2012. — 2523 p. — .
* *Esly van de Weerdt-Schieffelers.* Indonesian Cuisine: "Selamat Makan". — Pulido Publications, 1998. — 160 p. — .
* *Justine Vaisutis.* Indonesia (Lonely Planet Country Guide). — Lonely Planet, 2007. — 924 p. — .
* *Rose Prince.* Real Tastes of Indonesia. — Prahran: Hardie Grant Books, 2009. — 288 p. — .
* *Lother Arsana.* The Food of Indonesia: Authentic Recipes from the Spice Islands. — Boston: Periplus Editions, 1999. — 125 p. — .

## İstinadlar
Yam naem

**Yam naem** (Tay: ยำแหนม, pronounced [jam nɛ̌ːm]) - Tayland mətbəxinə məxsus iki əsas salatlardan biridir. Əsas original versiyası İsan regionuna məxsusdur. əsas hissəsini sosiska təşkil edir (*naem*, Vyetnamda oxşar yemək *nem çua*):.
*Yam naem khao thot* (ยำแหนมข้าวทอด,  [jam nɛ̌ːm kʰâːw tʰɔ̂ːt]) əsas qəlyənaltı yeməyidir. Yemək arası acdığın zaman aclığı müvəqqəti dayandırır. 
## Tərkibi
Qırmızı soğan, yaşıl bibər, araxis, limon şirəsi, düyü və s.
## İstinad
Crazy (Franka Bateliç mahnısı)

**Crazy** () — Xorvatiyanın 2018 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsindəki mahnısı.

Franka Bateliç "Crazy" mahnısı ilə Xorvatiyanı Portuqaliyanın paytaxtı Lissabonda keçirilən Avroviziya 2018-də təmsil etmək hüququ əldə etmişdir. Mahnının musiqisi xorvatiyalı bəstəkar Branimir Mihalyeviçə, sözləri isə ifaçı Franka Bateliçə aiddir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Azerspace-2

**Azerspace-2** () — Azərbaycan Respublikasının sayca üçüncü, təyinatına görə ikinci telekommunikasiya peyki. "Azerspace-2" ABŞ-nin Space Systems Loral (SSL) şirkəti tərəfindən inşa olunmuşdur. Azerspace-2 26 sentyabr 2018-ci il tarixində Fransız Qvineyasının (Cənubi Amerika) Kuru kosmodromundan orbitə buraxılmışdır.

## Peyk
Azerspace-2 peykinin istismar müddəti isə azı 15 il nəzərdə tutulur.

Azerspace-2 peykinin əhatə zonasına Avropa, Mərkəzi və Cənub-Qərbi Asiya, Yaxın Şərq və tropik Afrika ölkələri daxildir. Azerspace-2 həm də birinci telekommunikasiya peyki olan Azerspace-1-in orbitdəki ehtiyatı rolunu öz üzərinə götürəcək.

## Buraxılış və idarə etmə

"BakuTel-2015" sərgisi çərçivəsində 2 dekabr 2015-ci ildə "Azerspace-2" peykinin orbitə çıxarılması barədə "Azərkosmos" ASC ilə Fransanın "Arianespace" şirkəti arasında müqavilə imzalanmışdır.

26 sentyabr 2018-ci il tarixində Fransanın Ariane-5 roketi ilə Fransız Qvianasının Kuru kosmodromundan orbitə buraxılmışdır. Azərkosmos ASC idarəsində olan peyk 45 dərəcə Şərq uzunluq dairəsində, geostasionar orbitdə yerləşib.

Azərkosmos ASC-nin sədri Rəşad Nəbiyevin sözlərinə əsasən peyki orbitə buraxılmamış tutumlarının 46%-i artıq satılıb.

## İstinadlar
Nefertiti (dəqiqləşdirmə)

* Nefertiti (e.ə. 1370-e.ə. 1330) — Misir kraliçasi.
* Nefertitinin büstü — Misir fironu Exnatonun həyat yoldaşı Nefertitinin əhəngdaşı və stukkodan hazırlanmış büstü.
* Nefertiti (film, 1961)
* Nefertiti (film, 1994)
Madaqaskar 2018 Qış Olimpiya Oyunlarında

*[[Madaqaskar]] [[2018 Qış Olimpiya Oyunları]]nda*' dağ xizəyi idman növündə bir idmançı ilə təmsil olunacaqdır. Bu Turində keçirilən 2006 Qış Olimpiya Oyunlarından sonra ölkənin ikinci olimpiyadada iştirakıdır. Bu zaman ölkəni xizək yarışlarında Matyo Razanakolina təmsil etmişdir.
## Millinin tərkibi

## Yarışmanın nəticələri
### Xizək idmanı növləri
#### Dağ xizəyi idmanı

Təsnifat mərhələsində idmançı Beynəlxalq Xizək İdmanı Federasiyasının 21 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən yarışmada iştirak edirlər. Bu yarışmada top-500 daxil olan və təsnifat xalını toplaya bilən idmançılar iştirak edə bilirlər. Top-500 daxil olmayan ölkələrin idmançıları «B» kateqoriyasında iştirak edirlər. Nəticələrə əsasən Madaqaskar «B» kateqoriyası üzrə təmsil olunacaqdır. Ölkəsini təmsil etmək hüququ Myalityana Klerkə məxsusdur.

;Qadınlar

## İstinadlar

## Mənbə
* Madaqaskar millisi   
* Madaqaskar Milli Olimpiya Komitəsi
Əbdülqədir Əfəndi

**Əbdülqədir Əfəndi** () — Osmanlı müdərrisi, qazı və şeyxülislamı.

## Həyatı
1514-cü ildə İstanbulda dünyaya gəlmişdir. Yavuz Sultan Səlim dövrünün Rumeli başqazılarından Müəyyədzadə Əbdürrəhman Əfəndinin qardaşı Şeyx Hacı Əfəndinin oğludur. Bu səbəblə Şeyxi təxəllüsü ilə tanınır. İlk təhsilini aldıqdan sonra dayısı və qaynatası olan Əbussüud Əfəndinin müridi oldu və ondan mədrəsə təhsili aldı. Müdərrisliyə isə Gəliboludakı Saruca Paşa və Bursadakı İldırım mədrəsələrində başladı. Daha sonra 1551–1562-ci illərdə Çorluda Əhməd Paşa, İstanbulda Hasəki, Sahn-ı səman, Ayasofya və Süleymaniyə mədrəsələrində müdərris, ardından Dəməşq, Misir, Bursa və İstanbulda qazı olaraq xidmət göstərdi. 1570-ci ildə Anadolu, 1571-ci ildə Rumeli başqazısı oldu. 1573-cü ildə bu vəzifədən öz istəyilə ayrıldı və 1583-cü ildə Süleymaniyə darülhədisinə müdərris oldu. 8 may 1587-ci ildə Çivizadə Mehmed Əfəndinin ölümü ilə şeyxülislamlığa gətirildi. Şeyxülislamlığı dövründə davam edən maliyyə problemləri səbəbilə baş verən Bəylərbəyi hadisəsində ayaqlanan sipahilərə istədikləri fətvaları verməklə hadisələrin gedişində önəmli rol oynadı. Hadisələrin yatırılmasının ardından başda sədrəzəm Siyavuş Paşa olmaqla, bəzi dövlət adamları ilə birlikdə Əbdülqədir Əfəndi də 2 iyun 1589-cu ildə vəzifədən alındı və 250 axca maaşla təqaüdə ayrıldı. Bundan sonrakı həyatı bilinmir. 18 aprel 1594 tarixində vəfat etdi və cənazəsi Əyyubsultanda öz inşa etdirdiyi məscidin həyətinə dəfn edildi.

## Mənbə
* Selânikî, Târih, Süleymaniye Ktp., Esad Efendi, nr. 2259, vr. 104b, 119a-120b, 202a-203a;
* Atâî, Zeyl-i Şakaik, İstanbul 1268, s. 327;
* Ayvansarâyî, Hadîkatü’l-cevâmi‘, I, 269;
* Devhatü’l-meşâyih maa zeyl, s. 32–33;
* Sicill-i Osmânî, III, 345;
* İlmiyye Salnâmesi, s. 404–409 (6 fetva örneği);
* Tahsin Öz, İstanbul Camileri, Ankara 1962, I, 17;
* Nezihi Aykut, Hasan Beyzâde Târihi (doktora tezi, 1980), İÜ Ed. Fak., Tarih Seminer Kitaplığı, nr. 3277, II, 128–135, 155.
Sukat

**Sukat** (, *succo* — "şirə" sözündən) — doğranmış meyvə və ya tərəvəzlərin şərbətdə (şəkər siropunda) qaynadılaraq, sonradan qurudulması yolu ilə hazırlanan şirniyyat.

Sukat istehsalında sıx ətliyi olan meyvə (alma, armud, heyva, ərik, şaftalı, gavalı, əncir, limon, portağal qabığı və s.) və tərəvəz (qovun, qarpız, qabaq və s.) şəkər şərbətində bişirilir, sonra qurudulur, toz-şəkərlə urvalanır. Sukatdan tort, pirojna, keks və digər şirniyyat məmulatlarını bəzəmək və içlik hazırlamaq, eləcə də çay yanında süfrəyə vermək üçün istifadə olunur.

## Mənbə
* Əhmədov Ə. 1002 şirniyyat. Bakı, "Gənclik", 2010.
Opera tortu

**Opera tortu** () — fransız biskvit desertidir.

## Hazırlanması
Biskvitlər badamlı olur. Biskvitlər siroplarla isladılır. Bəzən kofe, şokolad kremi və ya şokolad qlazuru ilə isladılır. Larus ensiklopediyasına görə opera tortu-çətin badamlı kofe ilə isladılmış biskvitdir.

## Tarixi

Tort fransız şirniyyatçısı tərəfindən 1906-cı ildə Lui Klişi tərəfindən Fransada hazırlanmışdır. Bu desert Klişinin ən məşhur şirniyyatıdır. Bəzilərinə görə isə tort 1960-cı ildə Qaston Lenotr tərəfindən hazırlanmışdır. Dİgər bir mülahizəyə görə isə tort fransız operasının şərəfinə Dalloyau şirniyyat şirkəti tərəfindən hazırlanmışdır.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Tort
* Piroq
* Quş südü tortu
Baycini

Baycini (ing. Baijini) - Avstraliyanın şimalında yerləşən Arnem-Lend yarımadasının aborigenlərinin miflərində keçən əfsanəvi xalq. Xüsusilə Avstraliya landşaftının və bitki örtüyünün yaradıcısı, həmçinin bu bölgənin bir çox qəbiləsinin əcdadı sayılan - Canqqavul (ing. Djanggawul) bacıları və qardaşı haqda miflər dövriyyəsində keçir.

1940-cı illərdə İrrkalada (ing. Yirrkala) və Milinqimbi (ing. Milingimbi Island) adasında Canqqavul haqda mifləri qələmə alan Ronald Berndtin sözlərinə görə, Baycini qismən mifoloji olsalarda, həqiqətdə tarixi personajlardır, çünki onlar haqda deyilənlərə inansaq, Baycinilər Canqqavul kimi yaradan əcdadlar yox, makasarlardan öncə bu sahillərə gələn əcnəbi tacir idilər. Lakin, miflərdə onlar bu Əcdadların çağdaşları kimi keçir.

Avstraliya sahillərində həqiqi fəaliyyətləri tarixçilərə bəlli olan makasar və buqislər kimi, əfsanəvi baycinilər trepanqdan (dəniz xiyarı) müalicəvi çəkmə (bəkməz) almaqla məşğul olublar, və bunu etdikləri yerlərdə indiyədək tamarind ağacları bitir. Tarixçilər, qaydaya uyğun olaraq, tamarindi Avstraliyaya makasarların gətirdiyini düşünürlər. Lakin, baycinilər trepanqların ovlanması və emalından başqa düyü əkir və daşdan evlər tikirdilər. Geniş yayılmış fikrə görə, “baycini” makasar dilindəki “qadın” sözünün kökündən yaranıb. Buna sübut kimi, əsl makasar trepanq ovçularından fərqli olaraq, əfsanəvi baycinilərin arasında qadınların olması göstərilir. 

Əfsanəvi baycinlərin prototipinin kim olması sonunadək aydın deyil. İrəli sürülən fərziyyələrdən birinə əsasən, bu dəniz qaraçıları adlanan və Cənub-Şərqi Asiya dənizlərində ailələri ilə birgə səyahət edən bacolar ola bilər. Digər fikirə əsasən, baycini haqda əfsanələr makasar trepanq ovçuları ilə Sulavesi adasına səyahət etmiş və geri dönmüş aborigenlərin nağıl etdiyi  hadisələri əks etdirir.
 
Daha ekzotik fərziyyəyə görə, baycinilər çinli səyyahlar olub. Qədim Çinin elm və texnikasının məşhur  tarixçisi Cozef Nidem hətta ehtimal edirdi ki, “baycini” sözü çin dilindəki “bay jen” (白人 – ağ adamlar, yəni indoneziyalılardan və Avstraliya aborigenlərindən daha ağ dəriyə malik olanlar) , bey jen (北人 - şimallılar), ya da beyçin jen (北京人 – pekinlilər) sözlərindən törəyib.

Bu fərziyyəni yaxın zamanlarda amerkialı jurnalist Luiza Levates məşhurlaşdırıb.

## Ədəbiyyat

* Berndt, Ronald M. (2005), Djanggawul: An Aboriginal Religious Cult of North-Eastern Arnhem Land, Volume 43 of Routledge library editions: Anthropology and ethnography, Routledge
* Swain, Tony (1993), A place for strangers: towards a history of Australian Aboriginal being, Cambridge University Press

## Qeydlər
Məlulzadə Mehmed Əfəndi

**Məlulzadə Mehmed Əfəndi** () — Osmanlı tarixçisi, müdərrisi və şeyxülislamı.

## Həyatı
1533-cü ildə dünyaya gəlmişdir. Atası Sultan Süleyman dövrünün qazəsgərlərindən Məlul Mehmed Əmin Əfəndidir. Naqibüləşraf olaraq xidmət göstərdiyi üçün Naqib ləqəbi ilə anılır. Uzun müddət dayısı Əbussüud Əfəndinin müridi olmuş, daha sonra qızıyla evlənərək kürəkəni olmuşdur. Əvvəlcə Bursada Qasımpaşa mədrəsəsində, ardından İstanbulda Piri Paşa mədrəsəsində müdərris oldu. 1561-ci ilin dekabrında Müftizadə Əhməd Çələbinin yerinə Sahn-ı səman, 1563-cü ilin fevralında Sultan Səlim mədrəsəsinə müdərris təyin edildi. Ardından qazılığa keçərək sırayla Hələb (may 1566), Dəməşq (iyun 1567), Misir (iyul 1569), Bursa (noyabr 1570) və Ədirnə (fevral 1572) qazısı oldu. 1573-cü ilin mayında Anadolu başqazısı oldu ancaq 1575-ci ilin oktyabrında bu vəzifəsindən öz istəyilə ayrıldı və dərviş həyatına keçdi. 1576-cı ilin iyulunda Bağdadizadə Həsən Çələbinin yerinə naqibüləşraflığa, 1579-cu ilin aprelində Rumeli başqazlığına gətirildi. Bir il sonra da Qazızadə Əhməd Şəmsəddin Əfəndinin vəfatının ardından şeyxülislam oldu (25 may 1580). Ancaq bilinməyən səbəblə 21 yanvar 1582 tarixində vəzifədən ayrıldı. Bəzi mənbələr bu istehfanın Məlulzadənin öz istəyilə olduğunu, İbrahim Peçəvi başda olmaqla digər məşhur tarixçilər isə bu istehfanın pəırdə arxasında Xoca Sadəttin Əfəndinin olduğunu qeyd edir.

Şeyxülislamlıqdan ayrıldıqdan sonra naqibüləşraflığa davam edən Məlulzadə Mehmed Əfəndinin səhhəti 1584-cü ilin yanvarında oğlu İshaq Əfəndinin vəfat etməsindən sonra pisləşdi. Nəticədə 14 yanvar 1585-ci ildə vəfat etdi və cənazəsi atasının Ədirnəqapıdakı məzarının yanına dəfn edildi.

## Mənbə
* Selânikî, Târih (İpşirli), I, 67, 85, 135, 155, 428–429;
* Atâî, Zeyl-i Şekāik, s. 281–282;
* Peçuylu İbrâhim, Târih, II, 32;
* Devhatü’l-meşâyih, s. 29–30;
* Sicill-i Osmânî, IV, 125;
* İlmiyye Salnâmesi, s. 399–401;
* Danişmend, Kronoloji2, V, 116–117;
* Abdülkadir Altunsu, Osmanlı Şeyhülislâmları, Ankara 1972, s. 39.
Katalon kremi

**Katalon kremi** (, )-Müqəddəs Yusifin kremi hesab edilir.Katolik mətbəxinin milli desertidir.

## Haqqında
Katalon kremini Fransızların kre-ybrule ilə bəzən oxşadırlar, belə ki, onu qaymaqda yox süddə hazırlayırlar.

## Əsas komponentlər

Süd, yumartanın sarısı, şəkər tozu. Bəzən zövqə görə ədviyyatlarda qatılır. Soyuq halda hazırlanan kremin üzərinə şəkər tozu tökülür ki, yüksək temperaturda şəkər tozu xırcıldayan lay əmələ gətirsin. Bəzən nişasta və un da əlavə edilən reseptlər mövcuddur.

## Həmçinin bax
* Desert
* Krem bryule

## İstinadlar
Çivizadə Hacı Mehmed Əfəndi

**Çivizadə Hacı Mehmed Əfəndi** () — Osmanlı müdərrisi, qazı və şeyxülislamı.

## Həyatı
Hicri 937-ci ildə (1530/31) İstanbulda dünyaya gəlmişdir. Şeyxülislam Çivizadə Muhiddin Mehmed Əfəndinin oğludur. 1543-cü ildə atası ilə birlikdə həccə getdi və döndükdən sonra Pərviz Əfəndi, Daşkörpülüzadə Əhməd Əfəndi, Məlul Əmir Əfəndidən dərslər alaraq 1552-ci ildə mədrəsə təhsilini bitirdi. 1557–1564-cü illərdə Qasımpaşa, Mehrimah Sultan, Sahn-ı səman, Ayasofya və Süleymaniyə mədrəsələrində müdərris oldu. Daha sonra qazı olaraq 1569-cu ildə Dəməşq, bir il sonra Misir, 1572-ci ildə Bursa, ardından Ədirnə və 1575-ci ildə İstanbul qazısı oldu. Həmin il Anadolu başqazılığına, 1577 və 1581-ci illərdə iki dəfə Rumeli başqazılığına gətirildi. 21 yanvar 1582-ci ildə Məlulzadə Mehmed Əfəndinin yerinə şeyxülislam oldu. 5 il 3 ay bu vəzifədə qaldıqdan sonra 6 may 1587-ci ildə vəba xəstəliyinə tutularaq vəfat etdi və Əyyubsultanda atasının yanına dəfn edildi.

Güclü siyasi iradəsi olan Çivizadə Hacı Mehmed Əfəndinin şeyxülislamlığı dövründə adı müxtəlif siyasi və ictimai hadisələrə qarışmış, bunlara dair verdiyi fətvalar nümunəvi xarakter daşımışdır. Sədarətə gətirilən vəzirlərin şeyxülislamı ziyarət etməsi ənənəsi ilk dəfə 1584-cü ildə sədrəzəm Özdəmiroğlu Osman Paşanın Sultan Muradın istəyilə Çivizadəni ziyarət etməsiylə başlamış və daha sonra dövlət ənənəsi halına çevrilmişdir. Qızı Ümmügülsüm Xatun Çivizadə məscidini inşa etdirmiş, özü də orada dəfn edilmişdir.

## Mənbə
* Selânikî, Târih (İpşirli);
* Atâî, Zeyl-i Şekāik, s. 292–294;
* Keşfü’z-zunûn, I, 99; II, 1227;
* Naîmâ, Târih, I, 109;
* Müstakimzâde, Tuhfe, s. 444;
* Devhatü’l-meşâyih, s. 31–32;
* İlmiyye Salnâmesi, s. 402–403;
* Ayvansarâyî, Hadîkatü’l-cevâmi‘, I, 72;
* "Çivizâde Mescidi", İst.A, VIII, 4041;
* M. Cavid Baysun, "Çivi-zâde", İA, III, 439;
* V. L. Ménage, "Ciwi-zāde", EI² (İng.), II, 56–57.
Profitrol şirniyyatı

**Profitrol** () — Bişmə xəmirdən hazırlanmış Fransız şirniyyatıdır. Ölçüsü azı 4 sm olur. İçərisinə müxtəlif içliklər qoyulur. Bəzən şirin bəzən də şirin olmayan içliklərdən hazırlanır. Məs, bişmiş krem, salat, göbələk, ət və s.

## Yaranması

Fransız dilindən tərcümədə mənası xırda pul mükafatı kimi başa düşülür.Sonradan bu ad altında xırda dadlı şirniyyatlar başa düşülürdü.

## Təqdim olunması

Şirin profitrollları ayrıca desert kimi təqdim etmək olar. Bəzən südlü supun da yanında ətli və göbələkli profitrolları təqdim etmək mümkündür. Ən çox profitrollu bulyon ən məşhurudur. Belə ki, profitrollardan müxtəlif şirniyyatlar hazırlanır.

## Qaleriya


Profiterole 5.jpg|Şokoladlı profitrol.
Shu-cream.jpg|Kremli profitrol. 


## Həmçinin bax
* Ekler

## İstinadlar
Kudüs TV

**Kudüs TV** — Türkiyədə fəaliyyət göstərən televiziya kanalı.

## Haqqında

Kanal 2008-ci ildə Nurəddin Şirin tərəfindən qurulub və internet üzərindən yayımlanmağa başlayıb.

Kudüs TV 13 avqust 2013-cü ildə peyk üzərindən də yayımlanmağa başlayıb.

1 noyabr 2016-cı ildə Türkiyə Radio və Televiziya Ali Qurumu tərəfindən kanalın yayımı dayandırılıb, binası möhürlənib və avadanlıqları müsadirə edilib. Kanal isə mətbuat açıqlaması verərək buna etiraz edib.

TV 31 dekabr 2016-cı ildə yenidən fəaliyyətə başlayıb.

Kanalın "kudustv.com" adlı rəsmi saytının domeni 2021-ci ilin iyulunda ABŞ Hökuməti tərəfindən 18 U.S.C. §§ 981, 982 və 50 U.S.C. 1701-1705 Sənaye və Təhlükəsizlik Bürosu, İxracın Mühafizəsi İdarəsi və Federal Təhqiqat Bürosu tərəfindən hüquq-mühafizə tədbirləri çərçivəsində bloklanıb.

## Verilişləri
### İndiki
Mənbə
# *Ana Haber*
# *Günün Yorumu*
# *Batı Asya*
# *Sözün Gücü*
# *Çandname*
# *Perspektif*
# *Diyalog ve Uhuvvet*
# *Güne Başlarken*
# *Sesli Makale*
# *Fikr-i Hür*
# *Şifahane*
# *Üçüncü Göz*
# *Halka Sorduk*
# *Muharrem Özel*
# *Tebessüm*
# *Gündem Özel*

### Əvvəlki
# *Hutbe*
# *Ajans*

## İstinadlar

## Həmçinin bax

* İnteraz TV
* Kanal 12
* Qlobal TV

## Xarici keçidlər

* 
* Kudüs TV — YouTube kanalı
* 
* 
*