Revmatologiya

**Revmatologiya** — tibbin revmatik xəstəlikləri öyrənən bölməsidir.

Revmatologiya termini yunanca "ρεύμα" vücudun iltihabi, maye axını, "logos" isə elm deməkdir. Revmatologiyanın obyekti oynaqların iltihabi və degenerativ — distrofik xəstəlikləri və birləşdirici toxumanın sistem xəstəlikləridir (buna kollegenozlar da deyilir)

Revmatik xəstəliklərin işçi təsnifatı və nomenklaturası

Kəskin revmatik qızdırma

**II. Birləşdirici toxumanın sistem zədələnmələri**

1.0. Sistem qırmızı qurdeşənəyi

1.1. İdiopatik

1.2. Medikamentoz sistem qırmızı qurdeşənəyi

2.0. Sistem sklerodermiya

2.1. İdiopatik

2.2 Sənaye (kimyəvi vəya dərman)

3.0. Diffuz (eozinofil) fassiit

4.0 Dermatomiozit / polimiozit

4.1 İdiopatik

4.2. Paraneoplastik

4.3. Yuvenil

4.4. "inclusion body" mioziti

5.0. Şeqren sindromu

5.1. Birincili (Şeqren xəstəliyi)

5.2. İkincili (digər revmatik xəstəliklərlə birlikdə)

5.3. "Quru" sindromu HİV — infeksiyası ilə birlikdə

6.0. Çarpaz (overlap's) sindromu

7.0. Residivləşən polixondrit

8.0. Antifosfolipid sindromu

**III. Sistem vaskulitlər (angiitlər, arteritlər): vaskulopatiyalar**

1.0. Düyünlü poliarterit

2.0. Qranulomatoz arteritlər :

2.1. Vegener qranulomatozu

2.2. Çerc — Stross sindomu (allergik qranulomatoz — nerozlaşan vaskulit)

3.0. Giqanthüceyrəli arteritlər

3.1. Gicgah arteriti (Xorton xəstəliyi)

3.2. Revmatik polimialgiya

3.3. Qeyri-spesifik aortoarterit (Takayasu xəstəliyi)

4.0. Hiperergik angiitlər

4.1. Hemorragik vaskulit (Henox-Şönleyn purpurası)

4.2. Qarışıq krioqlobulinemiya (krioqlobulin purpurası)

5.0. Obliterasiya edən trombangiit (Byurger xəstəliyi)

6.0. Qudpasçer sindromu

7.0 Bexçet xəstəliyi

8.0. Kavasaki xəstəliyi (muko — kutan — vəzili sindrom)

9.0. Trombotik trombositopenik purpura (Maşkovits sindromu)

10.0. Autoimmun, infeksiyon xəstəliklər və şişlərdə vaskulitlər

**IV. Revmatoid artrit**

1.0. Seropozitiv (revmatoid faktora görə)

2.0. Seroneqativ (revmatoid faktora görə)

3.0. Sistemli olmayan təzhür (poliartrit, oliqoartrit, monoartrit)

4.0. Sistemli təzahür

4.1. Felti sindromu

4.2. Böyüklərdə Still xəstəliyi

**V. Yuvenil artrit**

**VI. Ankilozlaşdırıcı spondilit və digər spondilitlə birlikdə olan artritlər (spondiloartropatiyalar)**

1.0. Ankilozlaşdırıcı spondilit (Bexterev xəstəliyi)

2.0. Reaktiv artrit

3.0. Psoriatik artrit

4.0. Bağırsağın xroniki iltihabi xəstəliklərində (xoralı kolit, Kron xəstəliyi) artiritlər

**VII. İnfeksiya ilə əlaqəli artritlər**

1.0. İnfeksiyon artritlər

1.1. Bakterial

1.1.1. Laym xəstəliyi (borellioz)

1.1.2. Uippl xəstəliyi

1.1.3. Bruselyoz

1.2. Virus mənşəli

1.2.1. Karel qızdırması

1.2.2. HİV — infeksiyada artrit

1.2.3. HTLV-1 infeksiyada artrit

1.3. Göbələk mənşəli

1.4. Parazitar

2.0. Reaktiv artritlər

2.1 Postenterekolit səbəbli

2.2. Urogenital

2.3. Nazofaringeal infeksiyadan sonra yaranan

2.4. Bağərsaq şuntlamasından sonra yaranan

2.5. Digər infeksiyalardan sonra

2.6. Vaksinasiyadan sonra yaranan

**VIII. Mikrokristallik artritlər**

1.0. Birincili podaqra

2.0. İkincili podaqra

3.0. Xondrokalsinoz (psevdopodaqra)

4.0. Hidroksiapatit artropatiyalar

5.0. Başqa mikrokristallik artritlər

**IX. Osteoartroz (osteoartrit) və yaxın xəstəliklər**

1.0. Osteoartroz

1.1. Birincili

1.2. İkincili

1.3. Spondiloz, spondoartroz

1.4. Endemik (Kaşin-Bek xəstəliyi)

2.0. Fəqərəarası osteoxondroz

3.0 İdiopatik diffuz hiperostoz skelet (Foreste xəstəliyi)

**X. Oynağın başqa xəstəlikləri**

1.0. Palindrom revmatizm

2.0. İntermittəedici hidroartroz

3.0. Çoxsaylı retikulohistiositoz

4.0. Sinovioma

5.0. Xondromatoz oynaqlar

6.0. Villezonodulyar sinovit

**XI. Oynaqxarici yumşaq toxumaların xəstəliyi
**

1.0. Əzələ xəstəlikləri

1.1. Miozitlər

1.2. Ossifikasiya olunan miozit

1.3. İdiopatik kalsinoz

2.0. Periartikulyar toxumaların xəstəlikləri

2.1. Entezopatiyalar

2.2. Tendinitlər ("şıqqıldayan barmaq")

2.3. Tendovaginitlər (De Kerven xəstəliyi)

2.4. Bursitlər (Beyker kisti)

2.5. Periartritlər

2.6. Karpal tunel sindromu və digər liqamentitlər

3.0. Fassiya və aponevrozların xəstəlikləri

4.0. Dərialtı — piy hüceyrələrinin xəstəlikləri

4.1. Düyünlü eritema

4.2. Ağrılı Derkum lipomatozu

4.3. Pannikulitlər (Veber-Krisçen xəstəliyi)

5.0. Birincili fibromialgiya

5.1. Psixogen revmatizm

5.2. Xroniki yorğunluq sindromu

**XII. Sümük, qığırdaq və osteoxondropatiya xəstəlikləri**

1.0. Sümük xəstəlikləri

1.1. Generalizə olunmuş osteoparoz

1.2. Osteomalyasiya

1.3. Hipertrofik osteoartropatiya

1.4. Pecet xəstəliyi (deformasiya edən ostoz)

1.5. Osteoliz (dəqiqləşdirilməmiş etiologiyalı)

1.6. Qüsurlu osteogenez

2.0. Osteoxondropatiyalar

2.1 Bud sümüyü başının aseptik nekrozu

2.2. Fəqərə cisimlərinin osteoxondropatiyaları

2.3. Qamış sümüyünün qabarının osteoxondropatiyası

3.0. Osteoxondritlər

3.1. Keniq kəsici osteoxondriti

3.2. Başqa osteoxondritlər

**XIII. Qeyri — revmatik xəstəliklərdə artropatiyalar**

1.0. Allergik xəstəliklər

1.1. Zərdab xəstəliyi

1.2. Dərman xəstəliyi

1.3. Digər allergik vəziyyətlər

2.0. Metabolik pozuntular

2.1. Amiloidoz

2.2. Oxronoz

2.3. Hiperlipidemiya

2.4. Hemoxromatoz

2.5. Vilson xəstəliyi

3.0. Birləşdirici toxuma metabolizmasının anadangəlmə defektləri

3.1. Marfan sindromu

3.2. Ehlers-Danlos sindromu

3.3. Hipermobilite sindromu

3.4. Mukopolisaxaridoz

4.0. Endokrin xəstəliklər

4.1. Şəkərli diabet

4.2. Akromeqaliya

4.3. Hiperparatireoz

4.4. Hipertireoz

4.5. Hipotireoz

4.6. Adisson xəstəliyi

5.0. Sinir sistemi zədələnmələri

5.1. Şarkot artropatiyası

5.2. Alqodistrofiya

5.3. "Çiyin-əl" sindromu

6.0. Qan xəstəlikləri

6.1. Hemofiliya

6.2. Hemoqlobinopatiyalar

6.3. Leykozlar

6.4. Mielom xəstəliyi

7.0. Paraneoplastik sindromu

8.0. Peşə xəstəlikləri

8.1. Vibrasiya xəstəliyi

8.2. Silikoz

8.3. Kesson xəstəliyi

8.4. Başqa pozuntular

9.0. Başqa xəstəliklər

9.1. Sarkoidoz

9.2. Dövrü xəstəlik

9.3. Xroniki aktiv hepatit

9.4. C hipovitaminozu

9.5. Qlüten enteropatiyası

9.6. İmmunçatışmazlığı xəstəlikləri

## İstinadlar