open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Zaqreb funikulyoru

**Zaqreb funikulyoru** () — Funikulyor Xorvatiyanın paytaxtı olan Zaqrebdə yerləşir. Funikulyor Tomisa və İlisa küçəsini Ştrosmayer prospekti ilə birləşdirir. Zaqreb funikulyorunun operator funksiyasını Zaqreb tramvay şirkəti (ZET) həyata keçirir.

Funikulyorun istifadədə olan uzunluğu cəmi 66 metr təşkil edir. Bu xüsusiyyətinə görə funikulyor  dünyanın ən qısa xəttə malik nəqliyyat vastəsidir. Zaqreb funikulyorunun tikintisinə 1890-cı ildən başlanmışdır. Tikinti işləri 1893-cü ilin 23 aprelində başa çatdırılır. İlk əvvəllər buxar mühərriklərindən istifadə edilmişdir. 1934-cü ildə isə buxar mühərrikləri elektrikli mühərriklə əvəzlənmişdir. Zaqreb funikulyoru öz ilkin görünüşünü qoruyub saxlamışdır. Hətta texniki xarakteristikasını qoruduğundan onu Xorvatiya paytaxtının  mədəni abidələri siyahısına daxil edir.
Yeni funikulyor 1974-cü ildə istifadəyə verilmişdir. Bundan sonra isə hər il funukulyor təmir edilir. 2005-ci ildə isə yuxarı və aşağı stansiyalar təmir edilmişdir.

## Texniki xüsusiyyətlər
Sərnişinlər iki kiçik vaqonlar vastəsi ilə daşınır. Hər vaqonda 28 sərnişin daşına bilir (16-sı oturaraq, 12-si isə ayaqüstə). Vaqonlar 5,640 metr uzunluğa malikdirlər. Vaqonun ümumi çəkisi 5,05 tondur. Dəmir kəndirlərin hər biri 2240 kq yükü dartma güçünə malikdir. Elektrik mühərrik funikulyorun şimal girişində (yuxarı başında) yerləşir. Mühərrikin güçü  28,5 kVt təşkil edir. Mühərrik 400 V güçü ilə işləyir. Bir dəqiqədə fırlanma güçü 700-dür. Reylslər arasında məsafə 1200&nbsp;mm təşkil edir. Reyslərin ümumi uzunluğu 66 metrdir. Funikulyor qısa olmaqla yanaşı həm də dünyanın mayilliliyi olan funikulyorudur. Vaqonlar 1,5&nbsp;m/s sürəti ilə hərəkət edirlər. Vaqonun yuxarıdan aşağıya cəmi 55 saniyəyə enir.

## İstinadlar
 

## Mənbə
* ''Funicular'', Zagrebački holding, ZET
Vyana tramvayı

**Vyana tramvayı** şəhər dəmir yol nəqliyyatının tarixi 1865-ci ildə Konka ilə başlamışdlr. 1887-ci ildən isə xətlətin tədricən elektrikləşdirilməsi həyata keçirilmişdir. Tramvay nəqliyyatının inkişafı XX əsrin 20-ci illərinin sonu 30-cu illərinin əvvəllərinə qədər davam edir. Bu zaman metronun inkişafı ilə əlaqədar inkişaf tədricən səngiyir. Ümumi uzunluğu 221,5 km-dir.

Tramvay şəbəkəsi bir şirkətin əlində cəmlənmişdir. «Wiener Linien» şirkəti həmçinin metroliten və avtobus nəqliyyatını təşkili həyata keçirur, 2009-cu ilə olan məlumata görə Vyana tramvayı il ərzində 186,9 milyon nəfərə xidmət etmişdir.

### 2012-ci ilə görə xətdə olan vaqonlar

#### Mühərrikli vaqonlar
* Tip E1 — 145 vaqon (Vyanada maksimal sayı 338) — Buraxılış ili 1966—1976; Oturacaq yeri: 40, Ayaqüstə yer: 65
* Tip E2 — 121 vaqon (Vyanada maksimal sayı 122) — Buraxılış ili 1978—1990; Oturacaq yeri: 44, Ayaqüstə yer: 58

#### Qoşqu vaqonları
* Tip c3 — 40 vaqon (Vyanada maksimal sayı 190) — Buraxılış ili 1959—1962; Oturacaq yeri: 32, Ayaqüstə yer: 43
* Tip c4 — 72 vaqon (Vyanada maksimal sayı 73) — Buraxılış ili 1974—1977;  Oturacaq yeri: 31, Ayaqüstə yer: 43
* Tip c5 — 116 vaqon (Vyanada maksimal sayı 117) — Buraxılış ili 1978—1990; Oturacaq yeri: 32, Ayaqüstə yer: 39

### Digər vaqonlar
thumb|right|250px|Tip A vaqonu
* Tip A — 51 vaqon — Buraxılış ili 1995—2006; Oturacaq yeri: 42, Ayaqüstə yer: 94
* Tip A1 — 80 vaqon — Buraxılış ili 2006- ; Oturacaq yeri: 42, Ayaqüstə yer: 94
* Tip B — 101 vaqon — Buraxılış ili 1995—2005; Oturacaq yeri: 66, Ayaqüstə yer: 143\
* Tip В1 — 63 vaqon — Buraxılış ili 2009- ; Oturacaq yeri: 66, Ayaqüstə yer: 143

### Tramvay parkı

* Favoriten deposu (alm. Favoriten) (Maşrutlar: D, O, 1, 6, 18, 67, 71, VRT)
** Zimmerinq parkı (alm. Simmering) (Maşrutlar: 6, 71)

* Floridsdorf deposu (alm. Floridsdorf) (Maşrutlar: 2, 5, 25, 26, 30, 31, 33)
** Brigittenau parkı (alm. Brigittenau) (Maşrutlar: 2, 5, 33)
** Kagran parkı (alm. Kagran) (Maşrutlar: 25, 26)

* Hernals deposu (alm. Hernals) (Maşrutlar: D, 1, 9, 37, 38, 40, 41, 42, 43, 44)
** Gyortel deposu (alm. Gürtel) (Maşrutlar: D, 1, 37, 38, 40, 41, 42)

* Rudolfsxaym deposu (alm. Rudolfsheim) (Maşrutlar: 2, 5, 9, 10, 18, 46, 49, 52, 58, 60, 62)
** Ottakrinq parkı (alm. Ottakring) (Maşrutlar: 2, 10, 46, 49)
** Şpayzinq parkı (alm. Speising) (Maşrutlar: 10, 58, 60, 62)

## Maşrutlar
2013-ci ilə olan məlumata görə şəhərdə 30 maşrut vardır. Maşrutlar rəqəm və həriflər ilə nömrələnmişdir. 

## İstinadlar


## Mənbə
* Wiener Linien 
* Vyana tramvayı
* Vyana nəqliyyatı
Gəncə tramvayı

**Gəncə tramvayı** — Gəncə şəhərində mövcud olmuş tramvay xətti. Gəncədə tramvay ilk dəfə 1933-cü ildə istifadəyə verilmişdir. Tramvay xətti üç maşrutdan ibarət olmuşdur. Reylslər arasında məsafə 1524 mm idi. Tramvay xətti 1976-ci ildə ləğv edilmişdir.

Yaxın gələcəkdə Gəncədə tramvay xəttinin yenidən bərpası aktualdır. 2013-cü ildə fransız NEWTL şirkəti ilə bu məsələdə razılığa gəlinmişdir.

## Həmçinin bax
* Bakı tramvayı
* Sumqayıt tramvayı

## İstinadlar

## Mənbə
* Azərbaycanda tramvay nəqliyyatını bərpa edilir
Mehri SES

**Mehri SES** (bəzən *Аraz SES*) — tikintisi davam etdirilən SES. Stansiya Araz çayının üzərində yerləşir. Mehri şəhəri yaxınlığında Ermənistan (Qərbi Azərbaycan) və İran arasındakı sərhəddə yerləşir. SES tikintisinə 8 noyabr 2012-ci ildə başlanmışdır. Layihənin tikintisinin başa çatdırılması 2017-ci ilə təsadüf edəcəkdir. Stansiyanın güçü günlük olaraq 793 kVts enerjiyə hesablanmışdır. Mehri stansiyasının ümumi güçü 130 МVt

Burada kaskad tikintisi planlaşdırılmasada Araz üzərində yerləşən iki SES tikiləcəkdir. Mehri SES idarə baxımından Ermənistana, Qaraçılar SES isı İrana mənsub olmalıdır. Ermənsitan hissəsində tikinti işlərinin ümumi qiyməti 323 milyon dollar olaraq qiymətləndirilir.

## Layihənin tarixi
SES tikintisi ilə əlaqədar iki ölkə arasında 2007 və 2008-ci illərdə dövlətlər arası müqavilələr imzalanmışdır. 14 aprel 2009-ci ildə Ermənistan prezidenti Serj Sarkisyan Mehri SES tikintisi ilə əlaqədar İrana səfər edir. Burada SES maliyyələşdirilməsi ilə əlaqədar memarandum imzalanır. Ermənistan tikinti ilə əlaqdar bütün maliyyəni İranın öhtəsinə buraxır. İran isə bunun əvəzində 15 il müddətində əldə edilən enerjinin hamısına sahib olur. 15 il bitdikdən sonra isə SES Ermənistanın nəzarətinə keçməlidir

8 noyabr 2012 ildə gələcək Mehri SES-nın təməlqoyma mərasimi keçirilmişdir. Təməlqoyma mərasimində Ermənistan prezidenti Serj Sarkisyan və İranın Energetika Naziri iştirak etmişdir. İran-erməni hökumətlər arası komisiyanın səhbəri Məcid Namcu olmuşdur.

2015-ci ilin dekabrında İran tərəfi Su Elektrik Stansiyanın güçünün 100 MVt güçə qədər endirməyi təklif edir.

## İstinadlar
Haveeru İdman Mükafatları

**Haveeru İdman Mükafatları** — Maldiv adalarının yeni jurnalı olan *Haveeru Magazine* tərəfindən verilən idman mükafatlarıdır.

## Qızıl ayaqqabı mükafatı

## İlin futbolçusu

## İlin hakimi

## İlin baş məşqçisi

## U-21 İlin futbolçusu

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Gəncə trolleybusu

**Gəncə trolleybusu** — Gəncədə elektrikli ictimai nəqliyyat növü. Trolleybuslar 8 marşrut üzrə hərəkət edirdilər. İlk dəfə 1 may 1955-ci ildə istifadəyə verilişdir. Gəncə trolleybus xəttinin uzunluğu 112.9 km-dir. Trolleybus 2004-cü ildə ləğv edilmişdir.

Pakrda istifadə onunan trolleybus markaları: МТB-82, ZİU-5, ZİU-9, Şkoda-9tr, Şkoda-14tr.
## Həmçinin bax
*Sumqayıt trolleybusu
*Naxçıvan trolleybusu
*Mingəçevir trolleybusu
*Bakı trolleybusu

## Mənbə
*Şəhər Ekektronəqliyyat
Sumqayıt trolleybusu

**Sumqayıt trolleybusu** — Sumqayıt şəhərində mövcud olmuş elektrikli ictimai nəqliyyat. Sumqayıt trolleybusu 8 xətdən ibarət olmuşdur. 28 aprel 1961-ci ildə istifadəyə verilmişdir. Şəhərdə bu nəqliyyat növü üç dəfə fəaliyyətini dayandırmış və yenidən fəaliyyət göstərmişdir. 1 yanvar 2006-cı ildə hərəkət tamamən dayandırılır. Son illər yalnız bir maşrut № 6 «Ticarət mərkəzi — Mikrorayonlar»  hərəkət edirdi. Maşrutların ümumi uzunluğu 48.9&nbsp;km olmuşdur.

Parkda istifadə edilən trolleybus markaları: МТB-82, Şkoda-9tr, ZİU-5, ZİU-9.

## Həmçinin bax
*Gəncə trolleybusu
*Naxçıvan trolleybusu
*Mingəçevir trolleybusu
*Bakı trolleybusu

## Mənbə
* K. Klimot. Elektonəqliyyat naqdauna getdi. «Qruzovik Press» № 8. 2007
*
Yamayka milli futbol komandası

**Yamayka milli futbol komandası** () — Futbol turnirlərində və beynəlxalq yarışlarda Yamaykanı təmsil edən komandadır. Yamayka Futbol Federasiyası tərəfindən nəzarət edilir. Komanda ümumilikdə bir dəfə FİFA Dünya Kubokunda (1998-ci il) iştirak etmişdir. Bu çıxış nəticəsində Yamayka bütün dünyada azarkeş toplusu əldə etmişdir. Yamayka yığması 3 dəfə (1991, 1998 və 2005-ci ildə) Karib Kubokunun qalibi olmuşdur. Yamayka bu yarışda iki dəfə ikinci və iki dəfə də üçüncü yer tutmuşdur.

Hal-hazırda komanda böhran vəziyyətindədir. Yamayka yığması 2007-ci ildə Karib Kubokunda iştirak etsə də, birinci raundun öhdəsindən gələ bilməmişdir. Hərçənd, raunddakı oyunlar Yamaykada keçirilmişdir. Bununla da, KONKAKAF Qızıl Kubokunda iştirak etmək hüququnu itirmişdir. 2012-ci il Yay Olimpiya Oyunlarında seçmə qrupda sonuncu yeri tutublar. Baham adalarına 1-0, Haitiyə 1-2 məğlub olduqdan sonra 2010-cu il CAR-da keçirilən dünya çempionatında iştirak hüququnu itirmişdir.

## Turnirlərdə iştirakı
### [[FİFA Dünya Kuboku]]nda

### [[KONKAKAF Çempionatı]]nda
*1963 - 1-ci Tur
*1965 - *Qatılmayıb*
*1967 - *Seçmə mərhələni keçməyib*
*1969 - Altıncı
*1971 - *Seçmə mərhələni keçməyib*
*1973 - *Qatılmayıb*
*1977 - *Geri çəkildi*
*1981 - *Qatılmayıb*
*1985 - *Geri çəkildi*
*1989 - *Seçmə mərhələni keçməyib*

### [[KONKAKAF Qızıl Kuboku]]nda
*1991 - 1-ci Tur
*1993 - Üçüncü
*1996 - *Seçmə mərhələni keçməyib*
*1998 - Dördüncü
*2000 - 1-ci Tur
*2002 - *Seçmə mərhələni keçməyib*
*2003 - 1/4 final
*2005 - 1/4 final
*2007 - *Seçmə mərhələni keçməyib*
*2009 - 1-ci Tur
*2011 - 1/4 final

### [[Karib Kuboku]]nda
*1989 - *seçmə mərhələni keçməyib*
*1991 - **Çempion**
*1992 - İkinci
*1993 - İkinci
*1994 - 1-ci Tur
*1995 - 1-ci Tur
*1996 - 1-ci Tur
*1997 - Üçüncü
*1998 - **Çempion**
*1999 - Üçüncü
*2001 - 2-ci Tur
*2005 - **Çempion**
*2007 - 1-ci Tur
*2008 - **Çempion**
*2010 - **Çempion**

## Nəticələri və oyunları
*Son 12 ayda baş tutan və tutacaq olan oyunlar göstərilmişdir.*

### 2015

### 2016

;Açar

## Oyunçular

### İndiki komanda
Copa Amerika Centenario-ya gedən komandaya 40 oyunçu daxil edilmişdir.
*Oyunlar və qollar 29 mart 2016-cı ildə Kosta-Rika komandası ilə görüşdən əvvəl qeydə alınıb.*

## Rekordlar
*Players in bold text are still active with Jamaica.*



## Baş məşqçilər

### Hal-hazırkı baş məşqçilər

### Baş məşqçilərin siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Jamaican Football Federation
* Reggae Boyz 2010 World Cup campaign theme song
Ecvort qutusu

**Ecvort qutusu** — İqtisadiyyatda Edgeworth qutusu və ya Edgeworth-Bowley 2 fərd arasında 2 əmtəənin mübadiləsinin mümkün hallarını təsvir etmək üçün Francis Edgeworth tərəfindən təklif olunmuş, Vilfredo Pareto və Arthur Bowley tərəfindən təkmilləşdirilmiş ağıllı qrafikdir. O, xüsusilə mübadilə iqtisadiyyatında ümumi tarazlığı və ya Rifah İqtisadiyyatının Birinci Teoremi`ni ifadə etmək üçün istifadə olunur.

## Qutunun qurulması

## İstinadlar
Naxçıvan trolleybusu

**Naxçıvan trolleybusu** — Naxçıvan şəhərində mövcud olmuş elektrikli ictimai nəqliyyat. İlk trolleybus 3 noyabr 1986-cı ildə istifadəyə verilmişdir. 18 illik fəliyyəti dövründə cəmi üç maşrut fəaliyyət göstərmişdir. Naxçıvan trolleybusunun parkında 29 ədəd ZİU-682V markalı trolleybusundan istifadə edilmişdir. 2004-ci ilin aprelində trolleybuslar tamamilə yığışdırılmışdır. Yol çəkilişləri zamanı dirəklər sökülmüşdür. 

## Həmçinin bax
*Gəncə trolleybusu
*Sumqayıt trolleybusu
*Mingəçevir trolleybusu
*Bakı trolleybusu

## Mənbə
* K. Klimot. Elektonəqliyyat naqdauna getdi. «Qruzovik Press» № 8. 2007
*
Mingəçevir trolleybusu

**Mingəçevir trolleybusu** — Mingəçevir şəhərində mövcud olmuş elektrikli ictimai nəqliyyat. Azərbaycan ərazisində mövcud olmuş ən gənc trolleybus təşkilatı olmuşdur. Şəhərdə ilk trolleybus nəqlityatı 15 aprel 1989-ci ildə istifadəyə verilmişdir. 1992-ci ilə olan məlumata görə 17 ZİU-9 markalı trolleybuslar istibadədə olmuşdur. Mövcudluğu dövründə cəmi üç xətt olmuşdur.

2006-ci ilin aprelində trolleybus istifadədən çıxarılmışdır. 
## Maşrutlar
# Barvara — Depo — Varvara
# Dormaş — Depo
## Həmçinin bax
*Gəncə trolleybusu
*Naxçıvan trolleybusu
*Sumqayıt trolleybusu
*Bakı trolleybusu

## Mənbə

*
Norakert

**Norakert**, **Noragert** — İrəvan quberniyasının Yeni Bayazid qəzasında, indi Basarkeçər (Vardenis) rayonunda kənd.

## Tarixi
## Əhalisi
## İstinadlar
İsgəndərli (soyad)

**İsgəndərli** — Azərbaycan soyadı və təxəllüsü.

* Mətanət İsgəndərli — Azərbaycan müğənnisi.
* Sənubər İsgəndərli — Azərbaycan aktyoru.

## Həmçinin bax
* İsgəndər
* İsgəndərov
* İsgəndərli
Gölkənd

* Gölkənd (Göyçə) — Göyçə mahalında kənd.
* Gölkənd (Qaraqoyunlu) — Qaraqoyunlu mahalının kəndlərindən biri.

## Həmçinin bax
* Göl (dəqiqləşdirmə)
Kərimbəyli (soyad)

**Kərimbəyli** — Azərbaycanda daha çox işlədilən təxəllüs və soyad.

**Bu soyadı və təxəllüsü olan tanınmış insanlar**
* Bəhram bəy Kərimbəyli — sərhəd komandiri, milis rəisi.
* Şirinxanım Kərimbəyli — şair-dramaturq, publisist.

## Həmçinin bax
* Kərimbəyli
Arif Məmmədov

* Arif Məmmədov (nazir) — Azərbaycan SSR Ət-Süd Sənayesi naziri.
* Arif Məmmədov (diplomat) — Azərbaycan diplomatı, Fövqəladə və Səalhiyyətli Səfir.
* Arif Məmmədov (arxeoloq) — AMEA-nın müxbir üzvü, Arxeoloq.
* Arif Məmmədov (idmançı) — karateçi.

## Həmçinin bax
* Arif
* Məmmədov
Bünyadlı

* Bünyadlı (Beyləqan) — Azərbaycan Respublikasının Beyləqan rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. 
* Bünyadlı (Xocavənd) — Azərbaycan Respublikasının Xocavənd rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. 
* Bünyadlı bələdiyyəsi — Azərbaycan Respublikasının Beyləqan rayonunda bələdiyyə.
* Bünyadlı (Sabirabad)

## Həmçinin bax
* Bünyad
Ruhum qarabağlıdır

**Ruhum Qarabağlıdır** — Azərbaycan filmi. Film BK-SieN studiyası tərəfindən çəkilmişdir.

## Məzmun
Filmin süjet xətti xocavəndli məcburi köçkün, şəhid atası Ağamirzə Həsənovun düşüncələri üzərində qurulub. O, ömrünün ixtiyar çağında məcburi köçkünlük həyatı yaşamaq məcburiyyəti ilə barışmaq zorunda qalan el ağsaqqalının gözləri qarşısından Qarabağın, Şuşanın bəxtəvər günləri, cəh-cəlallı anları bir-bir gəlib keçir. Lakin bütün bunların fonunda onun gözlərindən sezilən doğma yurd həsrəti, torpaq nisgili tam aydınlığı ilə tamaşaçıya çatdırılır. Qarabağın, Şuşanın şeytan xislətli, iblis niyyətli düşmənlərimizin təcavüzü nəticəsində dağıdılaraq viran edilməsi, gündəlik qayğılarla əhatələnən bəxtəvər günlərinin ağır və məşəqqətli köçkünlük həyatı ilə əvəzlənməsinin insan həyatında necə dərin izlər buraxması, xalqımıza qarşı törədilmiş soyqırımı və qətliamlar son dərəcə təsirli kadrların, görüntülərin, eyni zamanda Qənirə Paşayevanın təsirli şeirləri vasitəsi ilə canlandırılır.

Filmdə əsas obrazın xəyalında canlanan surətin xalq mahnısı "Sarı gəlin"i ifa etməsi birinci anlamda həmin mahnının Azərbaycan xalqına məxsusluğunu, ikinci baxış bucağında isə Qarabağın, Şuşanın, həqiqətən də, Azərbaycanın musiqi və incəsənət beşiyi olmasını xarakterizə etmişdir. Filmin süjet xətti inkişaf etdikcə qəhrəmanın düşüncələri də reallığa uyğun olaraq dəyişir. Bu gün inkişaf edən, güclənən, qüdrətli orduya malik olan Azərbaycan dövlətinin öz ərazi bütövlüyünü bərpa etmək iqtidarında olması filmin qəhrəmanında bir əminlik, sabaha böyük inam hissi yaradır.

Filmin sonluğu Prezident İlham Əliyevin böyük qətiyyətlə dediyi bu sözlərlə yekunlaşır:  "Azərbaycan dövləti heç vaxt bu vəziyyətlə barışmayacaq. Azərbaycan gəncləri bu vəziyyətlə barışmayacaq. Bakıda, çadır şəhərciyində doğulan, Qarabağdan olan hər bir gənc Qarabağa qayıtmaq arzusu ilə yaşayır. Qarabağ heç vaxt unudula bilməz. Heç vaxt!" 

## Haqqında
Filmin ssenari müəllifi Bəxtiyar Qaraca, ideya müəllifi Eyvaz Hüseynovdur.

Filmin bütün çəkilişləri Dağlıq Qarabağda Xocavənd rayonunun “Nərgiztəpə” ərazisində və Beyləqan rayonu ərazisində salınmış Xocavənd qəsəbəsində aparılmışdır. Filmdəki rolları ifa etmək üçün peşəkar aktyorlar dəvət olunmamış, yalnız rayon sakinlərinin istedad və bacarıqlarından istifadə olunmuşdur.

## Təqdimatı
2012-ci il mayın 5-də "Azərbaycan Respublikası Dağlıq Qarabağ Bölgəsinin Azərbaycanlı İcması" İctimai Birliyinin (İB) mərkəzi ofisində "Ruhum Qarabağlıdır" musiqili ədəbi-bədii kompozisiyadan ibarət filmin təqdimatı keçirilmişdir.

Film haqqında təqdimatda fikirlərini bölüşən Milli Məclisin deputatları Bəxtiyar Sadıqov, Çingiz Qənizadə, Astan Şahverdiyev, Elman Məmmədov və başqaları görülmüş işi yüksək qiymətləndirmiş və belə ekran əsərlərinin çəkilməsinin vacibliyini vurğulamışlar.

2012-ci ilin iyul ayında “Ruhum Qarabağlıdır” filminin Azərbaycan Mətbuat Şurasında təqdimatı olmuşdur.

## İstinadlar
 

## Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı

## Xarici keçidlər
Filmi izlə (mənbə № 1)
Filmi izlə (mənbə № 2)
Alagöz (İrəvan quberniyası)

**Alagöz** — İrəvan quberniyasının Şərur-Dərələyəz qəzasında, indi Keşişkənd (Yeğeqnadzor) rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzində 15&nbsp;km şimal-şərqdə, Alagöz çayının yanında, Alagöz çayının sağ qolu olan Yoğun su çayının sahilində yerləşir. Kəndin adı 1728-ci il tarixdə tərtib edilmiş «İrəvan əyalətinin icmal dəftəri»ndə Ələyəz, Qafqazın 5 verstlik xəritəsində Alagöz, «Сборник сведений о Кавказе» toplusunda Alagöz və Alayaz formasında qeyd edilmişdir. Erməni mənbələrində Alayaz , Alagəz, Alagöz kimi qeyd edilir.

Araşdırmalara görə, kəndin ilkin və əsl adı «Alagöz«dür. Burada XI-XIII əsrlərə aid azərbaycanlılarla bağlı tarixi abidələr mövcuddur.

Toponim alagöz türk etnonimi əsasında əmələ gəlmişdir. Alagöz türk tayfası haqqında ilk məlumata Vamberinin 1863 - cü ildə türk tayfaları ilə bağlı məlumatında rast gəlinir.

## Əhalisi
Kənddə 1831-ci illərdə 32 nəfər, 1873 - cü ildə 223 nəfər, 1886-cı ildə 356 nəfər, 1897-ci ildə 412 nəfər, 1904 - cü ildə 524 nəfər, 1914 - cü ildə 576 nəfər, 1916-cı ildə 322 nəfər, 1919 - cu ildə 97 nəfər yalnız azərbaycanlılar yaşamışdır. 1918-1919-cu illərdə kənd erməni təcavüzünə məruz qalaraq deportasiya olunmuş və kəndə ermənilər yerləşdirilmişdir. Yalnız indiki Ermənistanda sovet hökuməti qurulandan sonra kənd sakinləri doğma evlərinə dönmüşdür.

Burada 1922-ci ildə 180 nəfər azərbaycanlı, 91 erməni, 1926-cı ildə 267 nəfər, 1931-ci ildə 353 nəfər, 1959-cu ildə 499, 1970-ci ildə 884 nəfər, 1979 - cu ildə 963 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. 1988-ci ildə azərbaycanlılar Ermənistan dövləti tərəfindən tarixi-etnik torpaqlarından deportasiya olunmuşdur.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Daue Bob

**Daue Bob Postyuma** (;  12 dekabr 1992, Amsterdam, Niderland) və ya sadəcə **Daue Bob** — Niderland müğənnisi və bəstəkarı. O, Niderlandın *De beste singer-songwriter van Nederland* yarışmasında qələbə qazanmışdır. Əsasən kantri və folk musiqisi ifa edən müğənni Niderlandı 2016 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil etmişdir.

## Həyatı
Daue Bob Postyma 12 dekabr 1992-ci ildə Niderlandın paytaxtı Amsterdamda anadan olmuşdur. Onun atası Simon Postyuma Niderlandın The Fool dizayn şirkətinin üzvüdür.
Daue 6 yaşında ikən pianoda ifa etməyi öyrənmiş və musiqi janrı kimi ilkin olaraq klassik musiqi və caz ilə maraqlanmışdır. O, 14 yaşında gitarada ifa etməyə başlamışdır. Daue musiqiyə 50-ci və 70-ci illərin kantri, folk və pop musiqilərindən ilham aldığını söyləmişdir.

2016-cı ilin mart ayında Daue Bob Niderland telekanallarından birinə verdiyi müsahibədə özünün biseksual olduğunu açıqlamışdır.

## Musiqi karyerası

### 2012–2013: ''Born In a Storm'' albomu
2012-ci ildə Daue Bob Niderlandın *De beste singer-songwriter van Nederland* yarışmasında iştirak etmişdir. Yarışmada Daue özünün bəstələdiyi "Standing Here Helpless", "Icarus" və "Multicoloured Angels" mahnıları ilə çıxış etmişdir. İfaçı yarışmanın finalında qalib elan edilmiş və sinqllarından biri olan "Multicoloured Angels" Niderland hit paradlarında 17-ci yerə yüksəlmişdir. 2013-cü ilin may ayında onun *Born In a Storm* adlı debüt albomu işıq üzü görmüşdür. Albomdakı mahnıların hamısı məhz Dauenin özü tərəfindən bəstələnmişdir. Həmin ilin iyun ayında müğənni Niderlandın Pinkpop Festivalında çıxış etmişdir. 2013-cü ilin sonunda Dauenin atası ilə münasibətlərindən bəhs etdiyi sənədli filmi pərəstişkarlarına təqdim edilmişdir.

### 2014–2015: ''Pass It On'' albomu
2014-cü ildə Daue Bob Niderlandda keçirilən Bevrijdingsfestival-da çıxış etmişdir. Növbəti ilin yanvar ayında ifaçının Niderlandın tanınmış musiqiçilərindən biri olan Anuk ilə duet şəklində səsləndirdiyi "Hold Me" mahnısı dinləyicilərə təqdim edilmişdir. 2015-ci ilin may ayında Dauenin *Pass It On* adlı ikinci studiya albomu işıq üzü görmüşdür.

### 2016-hal-hazırda: Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
2015-ci ilin sentyabr ayında Niderlandın AVROTROS telekanalı Daue Bobun ölkəni İsveçin paytaxtı Stokholmda keçirilən Avroviziya 2016-da təmsil edəcəyini elan etmişdir. Dauenin Avroviziya səhnəsində ifa etdiyi mahnı "Slow Down" 2016-cı ilin mart ayında dinləyicilərə təqdim edilmişdir. Uzun məşqlərdən sonra ifaçı 10 may tarixində baş tutan müsabiqənin yarımfinal mərhələsində 6-cı nömrə altında səhnə almışdır. Nəticədə Daue 197 xalla 5-i yerdə qərarlaşaraq, final mərhələsinə vəsiqə qazanmışdır. Müsabiqənin finalında bir daha öz mahnısını ifa edən Daue 26 ölkə təmsilçisinin mübarizə apardığı şouda 153 xal toplayaraq, 11-ci yeri tutmuşdur.

Dauenin Avroviziya ərəfəsində *Fool Bar* adlı üçüncü studiya albomu işıq üzü görmüşdür. *Fool Bar* Niderland albom siyahılarında ilk beşlikdə yer almışdır.

## Diskoqrafiya

### Albomlar

### Sinqllar

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Belarus Milli Texniki Universiteti

**Belarus Milli Texniki Universiteti** () — Belarusun paytaxtı Minsk şəhərində yerləşən dövlət ali təhsil müəssisəsi. Universitet Belarus Respublikası Təhsil Nazirliyinin strukturuna daxildir.

## Tarixi
Universitetin əsası 1920-ci ildə qoyulmuşdur. Müxtəlif vaxtlarda adı bir neçə dəfə dəyişilmişdir. Mövcud adını 2002-ci ildən bəri daşıyır.

## Mövcud vəziyyəti
40 min tələbəsi, 18 fakültəsi, texnoparkı, aqrar-sənaye kompleksi olan Belarus Milli Texniki Universiteti ölkəsinin nüfuzlu ali təhsil müəssisəsi hesab olunur.

Universitetin kafedralarının istehsalatda 71 filialı, kadrların yenidən hazırlanması və ixtisasartırma institutu, "Politexnik" təcrübə zavodu, elmi-texniki əməkdaşlıq mərkəzi vardır.

## Kitabxanası
Universitetin əsas kitabxanası Elmi Kitabxana adlanır. Bu kitabxana Belarus Respublikasının ən qədim universitet kitabxanalarından biridir. İki binası var. Biri Minskin Yakub Kolas küçəsində, digəri isə Nezavisimosti prospektində yerləşir.

## İdman
Universitin idman bölmələrinə 495 yüksək ixtisaslı idmançılar daxildir; İdman Onların arasında 11 nəfər dünya üzrə idman ustası, 110 nəfər idman ustası və 168 nəfər də idman ustalığına namizəddir. 200 nəfərdən çoxunun da idmançı dərəcəsi var. 47 nəfər Belarus Respublikasının Olimpiya komandalarının üzvləridir.

Universitetin qadınlardan ibarət "BNTU-BelAZ" komandası 2012-ci ildə ölkə kubokunun sahibi olmuşdur.

## Rəhbərlik
Universitetin rektoru Boris Xrustalyevdir. Prorektorların sayı isə 7 nəfərdir ki, onlardan biri birinci prorektordur.

## Reytinqi
"QS World University Rankings"in 2013, 2014 və 2015-ci illərdəki nəticələrinə görə ölkəsinin ali məktəbləri arasında Belarus Dövlət Universitetindən sonra 2-ci yerdə olmuşdur.

## Tanınmış məzunları
*Vyaçeslav Kebiç — Belarusun baş naziri (1991—1994).
*Gennadi Novitski — Belarusun baş naziri (2001—2003).
*Tamara Borisova — SSRİ Ali Sovetinin deputatı (1962—1966), Sosialist Əməyi Qəhrəmanı.

## Şəkilləri

Belarus-Minsk-BNTU-1.jpg|
BNTU2.JPG|4 nömrəli tədris korpusu və yataqxana.
BNTU3.JPG|4 nömrəli yataqxana.
Belarus-Minsk-BNTU-3.jpg|
Belarus-Minsk-BNTU-4.jpg|


## Həmçinin bax

*Belarus universitetlərinin siyahısı

## Ədəbiyyat
* Кукса, А. Н. Н. К. Ярошевич ‒ первый ректор Белорусского государственного политехнического института / А. Н. Кукса. ‒ Минск : БГАТУ, 2011. ‒ 87 с. ‒ Библиогр.: с. 85‒86 (33 назв.). ‒ ISBN 978‒985‒519‒332‒7

## İstinadlar


## Xarici keçidlər

*
Miracle (Səmra Rəhimli mahnısı)

**Miracle** () — Azərbaycanın 2016 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsindəki mahnısı.

Səmra Rəhimli "Miracle" mahnısı ilə Azərbaycanı İsveçin Stokholm şəhərində keçirilən Avroviziya 2016-da təmsil etmişdir. Mahnı İsveçli bəstəkarlar Amir Ali, Yakob "Jakke" Eriksson və Henrik Vikström tərəfindən bəstələnmişdir.

## İstinadlar
Slow Down (Daue Bob mahnısı)

**Slow Down** () — Niderlandın 2016 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsindəki mahnısı.

Daue Bob "Slow Down" mahnısı ilə Niderlandı İsveçin Stokholm şəhərində keçirilən Avroviziya 2016-da təmsil etmişdir. Mahnı ifaçının özü və eyni zamanda musiqiçi yoldaşları olan Yan Peter Hoekstra, Yeroen Overman və Mattyis van Duiyvenbode tərəfindən bəstələnmişdir.

## İstinadlar
Qızıloba

* Qızıloba — Azərbaycan Respublikasının Ağdərə rayonununda kənd.
* Qızıloba — Azərbaycan Respublikasının Xocalı rayonununda kənd.
Gora bölgəsi

**Gora** — tarixi-coğrafi bölgə. Bölgə Kosovo ərazisinin Albaniya və Makedoniya ilə kəsişdiyi bölgədə, dəhliz formasında cənuba uzanır. Gora Kosovonun Metoxiya regionun cənubunda yerləşir. Bölgənin yerli əhalisi goralılardı. Goralılar slavyan-müsəlmanlar hesab olunur. 1992-1999-cu illər arası Gora ayrıca inzibati bölgə idi. Gora hal-hazırda Draqaş munisipalitetinin tərkibinə daxildir.

## Adının mənşəyi
Gora adı slavyan dillərində eyni məna daşıyır və rus dilində olan  «Гора» sözünü ifadə edir.

## Tarixi

Gora toponimi ilk dəfə 1348-ci ildə Stefan Uroş IV Duşanın sərəncamında Serbiya çarlığının regionu kimi göstərilib. Sənddə Goranın yeddi kənddən ibarət olması və bu kəndlərin Duşan tərəfindən Prizren yaxınlığında olan müsəddəs Arxanqel kilsəsinə hədiyyə verilməsində danışılır.

## Əhalisi
1991-ci ilin siyahıya alınmasına görə Gora bölgəsinin etnik tərkibi belədir:

* Goralılar (* 16,129*)
* Albanlar (*22, 785*)

## İstinadlar
 

## Həmçinin bax
* Kosovo
* Serbiya

## Mənbələr
* Gora 1968-ci il 1-ci hissə
* Gora 1968-ci il 2-ci hissə
Xaçmaz (dəqiqləşdirmə)

* Xaçmaz mahalı — Azərbaycanda mahal.
* Xaçmaz rayonu — Azərbaycanda şəhər.
* Xaçmaz — Azərbaycanda şəhər.
* Xaçmaz (Oğuz) — Oğuz rayonunda kənd.
* Xaçmaz (Xocalı) — Xocalı rayonunda kənd.
* Xaçmaz (dağ) — Xocavənd rayonu ərazisində dağ. 
* Xaçmaz (çay) — Quba rayonu ərazisində çay.
Qars (dəqiqləşdirmə)

* Qars — Türkiyənın şərqində yer alan şəhər.
* Qars ili —  Türkiyədə ərazi.
* Qars vilayəti — coğrafi ərazi.
* Qars (Xızı) — Azərbaycan Respublikasının Xızı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Frederik Qriffit

**Frederik Qriffit** (, ) — ingilis həkim və genetik. Alim 1928-ci ildə, günümüzdə Qriffit təcrübəsi olaraq bilinən sınaqlarda, öz adlandırmasıyla *transformasya* prinsipi (), yəni bu gün DNT adı ilə bilinən maddəni kəşf etmişdir. Müasir molekulyar biologiyanın təməlinin kəşflə atıldığı qəbul olunur.

## Həyatı
1879-cu ildə İngiltərədə anadan olub. Liverpul Universitetində təhsil alıb. 1910-cu ildə Böyük Britaniya Səhiyyə Nazirliyində işə qəbul olub.

## Qriffit təcrübəsi
1928-ci ildə Frederik Qriffit pnevmoniyaya (Ağciyər iltihabı) səbəb olan bakteriyalar — pnevmokokları tədqiq etmiş və kapsulalı pnevmokokların ağciyər iltihabına səbəb olduğunu (çünki kapsula bakteriyanı immun sistemindən qoruyur), kapsulasızların isə ağciyər iltihabını yaratmadığını aşkar etmişdir.

Şərti olaraq, kapsulalı bakterya xəttini **PV** kimi qeyd edək (*Pneumania* — ağciyər iltihabı və *Virulent* — virulent, yəni xəstəliyi yaradan), kapsulasızları isə **NV** (*Nervulent* — qeyri-virulent) kimi qeyd edək.

* Qriffit sınağın birinci mərhələsində təcrübə siçanlarının bir qrupuna canlı NV bakteriyaları ilə dolu məhlulu daxil etdi. Heyvanlar sağ qaldılar.
* Siçanların ikinci qrupuna canlı PV bakteriyalarını daxil etdi. Yoluxmuş siçanlar bir neçə gündən sonra xəstələnib öldülər.
* Qriffit sınağın növbəti mərhələsində əvvəlcə PV bakteriyalarını yüksək temperaturun təsiri ilə öldürdü və bakteriyalardan ibarət maddəni siçanların bədəninə yeritdi. Siçanlar xəstələnmədilər.
* Bundan sonra siçanların bədəninə eyni zamanda ölü PV və canlı NV bakteriyalardan ibarət maddəni yeritdi. Siçanlar xəstələndilər və öldülər. Qriffit ölmüş heyvanların bədənindən bakteriyaları çıxardı və aşkar etdi ki, NV bakteriyalarında PV-də olan kapsula əmələ gəlmişdir.

## İstinadlar
Molla Dursun

**Molla Dursun**, **Şaumyan** — İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indiki Üçkilsə (Eçmiədzin) rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 5 km şimalda, Abaran çayının yanında yerləşir. 1590-cı ildə tərtib edilmiş "İrəvan əyalətinin müfəssəl dəftəri"ndə, Qafqazın 5 verstlik xəritəsində qeyd edilmişdir. Kənd Molla Dursun adlı şəxs tərəfindən salınmışdır, kəndi onun şərəfinə Molla Dursun adlandırmışlar. Kəndin adı 1920-ci ildə dəyişdirilərək Şaumyan (26-ların başçısı Stepan Şaumyanın şərəfinə) qoyulmuşdur.

## Toponimi
Monqol dilində mayla "tala", "əkin sahəsi" sözündən və Dursun şəxs adından ibarətdir. "Dursunun əkin sahəsi" mə’nasındadır.

## Əhalisi
Burada 1828-ci ilə kimi yalnız azərbaycanlılar yaşamışdır. Türkmənçay müqaviləsindən sonra, 1828–1829-cu illərdə İrandan buraya ermənilər köçürülmüşdür. Kənddə 1831-ci ildə 75 nəfər azərbaycanlı, 45 erməni, 1873-cü ildə 124 nəfər azərbaycanlı, 114 erməni, 1886-cı ildə 134 nəfər azərbaycanlı, 146 erməni, 1897-ci ildə 147 nəfər azərbaycanlı, 150 erməni yaşamışdır. 1904, 1914-cü illərin siyahıya almalarında azərbaycanlılar və ermənilər qarışıq şəkildə göstərilmişdir. 1918-ci ilin əvvəlində burada 320 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. 1918-ci ildə kənd erməni təcavüzünə məruz qalaraq azərbaycanlılar qırğınlarla deportasiya olunmuşdur. İndiki Ermənistanda sovet hökuməti qurulandan sonra kəndi tərk etmiş azərbaycanlılardan sağ qalanlar ata-baba torpaqlarına dönə bilmişdir. Burada ermənilərlə yanaşı 1922-ci ildə 14 nəfər, 1926-cı ildə 14 nəfər, 1931-ci ildə 18 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. 1940-cı illərdə kənddə yaşayan azərbaycanlılar sıxışdırılaraq deportasiya olunmuşlar. Axırıncı azərbaycanlı ailəsi kəndi 1954-cü ildə tərk etmişdir, hazırda bu kənddə ermənilər yaşayır.

## İstinadlar
Varabimoçi

— jeleyəbənzər, ayıdöşəyi nişastasından hazırlanan və kinakoya (şirin, qızardılmış soya unu) batırılan yapon şirniyyatı. *Moçidən* fərqli olaraq yapışqanlı düyü ilə hazırlanmır. Əsasən yay dövründə, xüsusilə Kansai regionunda və Okinavada yeyilir. Qərb ölkələrində olduğu kimi bu şirniyyat yük maşınları ilə satılır.

Warabi mochi 1.jpg|Supermarketdə satılan varabimoçi.


## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Varabimoçi
* Evdə varabimoçi hazırlamaq
Kərəmli

**Kərəmli** – bir neçə yaşayış məntəqələrinin adı:

## [[Azərbaycan|Azərbaycan Respublikası]]
* *Kərəmli* — Ağdərə rayonunun İmarət Qərvənd kəndinin bir müddət işlənilən adı.
* Kərəmli — Göygöl rayonununda kənd.

## [[İran|İran İslam Respublikası]]
* Kərəmli — Şərqi Azərbaycan ostanının Əhər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
* Kərəmli — Ərdəbil ostanının Meşkinşəhr şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.

## Həmçinin bax
* Kərimli
Sərkar

* Sərkar (Samux) — Azərbaycan Respublikasının Samux rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
* Sərkar (Samux) — Azərbaycan Respublikasının Göygöl rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Üçbulaq

;Azərbaycanda
* Üçbulaq (Füzuli) — Azərbaycan Respublikasının Füzuli rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
* Üçbulaq (Göygöl) — Azərbaycan Respublikasının Göygöl rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.

;İranda
* Üçbulaq (Germi)
* Üçbulaq (Çaroymaq)
* Üçbulaq (Məlikan)
* Üçbulaq (Biləsuvar) — İranın Ərdəbil ostanının Biləsuvar şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd. 
* ‎Üçbulaq (Kövsər)
* Üçbulaq (Qürvə)
* Üçbulaq (Xudabəndə)
* Qışlaq-i Üçbulaq (Ərdəbil)
Əzgilli

* Əzgilli (Göygöl) — Azərbaycan Respublikasının Göygöl rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. 
* Əzgilli (Zaqatala) — Azərbaycan Respublikasının Zaqatala rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. 
* Əzgilli burun — Kəlbəcər rayonunda dağ. 
* Əzgilli dağ — Qubadlı, Qəbələ Laçın, Xocavənd rayonlarında dağ. 
* Əzgilli dərə — Ağsu, Qəbələ, Gədəbəy, Tovuz, Şəmkir, Şuşa rayonlarında dərə. 
* Əzgilli dərə boğazı — Gədəbəy rayonunda dağ.  
* Əzgilli düz — Qubadlı rayonunun Göyərcik kəndi ərazisində düz. 
* Əzgilli təpə — Qəbələ rayonunun Nic kəndi ərazisində yüksəklik.
Qreta Saloume

**Qreta Saloume Stefansdottir** (;  11 noyabr 1986, Mosfedlsbayr, İslandiya) — İslandiya müğənnisi, bəstəkarı və İslandiya simfonik orkestrının skripkaçısı. O, Younsi ilə duet şəklində ifa etdiyi "Never Forget" mahnısı ilə Azərbaycanın paytaxtı Bakıda keçirilən 2012 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində İslandiyanı təmsil etmiş və final mərhələsində İslandiyaya 20-ci yeri qazandırmışdır. Saloume növbəti dəfə solo ifaçı olaraq İsveçin paytaxtı Stokholmda keçirilən 2016 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində ölkəsini "Hear Them Calling" mahnısı ilə təmsil etmiş, lakin yarımfinal mərhələsində məğlub olmuşdur.

## Musiqi karyerası
2012-ci ilin noyabr ayında Qreta Saloumenin *In the Silence* adlı debüt albomu işıq üzü görmüşdür. Albomda onun Avroviziya 2012 mahnısının ingilis və island dilində ("Mundu Eftir Mér") olan versiyaları da yer almışdır.

2016-cı ildə ifaçının "Raddirnar" mahnısı İslandiyanın Avroviziya 2016 üçün keçirdiyi milli seçim turunda iştirak edəcəyi təsdiqlənmişdir. Həmin mahnı ilə seçim turunun finalına vəsiqə qazanan Saloume finalda mahnının ingilis dilində olan versiyasını ("Hear Them Calling") ifa etmişdir. Nəticədə isə qalib gələrək, ikinci dəfə ölkəsini Avroviziyada təmsil etmək fürsətini qazanmışdır. Avroviziyada Saloume 10 may tarixində baş tutan yarımfinal mərhələsində 16-cı nömrə altında çıxış etmişdir. Nəticədə 51 xalla 14-cü yerdə qərarlaşaraq, final mərhələsinə adlaya bilməmişdir. Hal-hazırda o, ikinci studiya albomunun üzərində işləyir.
 
## Diskoqrafiya
### Albomlar

### Sinqllar

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
İoahim Hemmerlinq

**İoahim Hemmerlinq** (; ) — təkhüceyrəli orqanizmlərin inkişafına nəzarət edən, Faşist Almaniyası tərəfindən maliyyələşdirilən ilk danimarkalı-alman bioloq. Asetabulariya ilə etdiyi təcrübə tibb tarixinə düşmüşdür.

## Hemmerlinq təcrübəsi
Əvvəlcə Hemmerlinq hər iki növ asetabulariyada oxu və çətiri kökdən ayırdı (**A.**). Növlərin birində çətir yumurtaşəkilli, ikincisi isə - dilimlidir. Bir müddətdən sonra hər iki asetabulariyanın gövdəsi və çətiri soldu, kökündən əvvəl olduğu kimi yeni, amma forma ilə eyni gövdə və çətir yetişdi (**B.**). Gövdə və çətirin regenerasiyası baş verdi.

Hemerlinq yenə də hər iki asetabulariyada gövdəni və çətiri kökdən ayırdı, amma bu dəfə yumurtaşəkilli gövdəni dilimli çətiri olan asetabulariya ilə bağladı və dilimli çətir asetabulariyanın gövdəsini və çətirini isə yumurtaşəkilli kökə bağladı (**C.**). Gövdə və çətir solmadı (**D.**) Müəyyən vaxt keçdikdən sonra asetabulariyalar şəkillərini dəyişdilər. Yumurtaşəkilli çətiri olan asetabulariyanın kökünə bağlanmış dilimli çətiri yumurtaşəkilli forma aldı, dilimli çətirlərin kökünə bağlanmış yumurtaşəkilli çətiri dilimli oldu (**E.)**.

Hemmerlinq düzgün seçim etdi və nüvənin asetabulariyanın kökündə yerləşdiyini təyin etdi. Beləliklə, İoahim Hemmerlinq sübut etdi ki, eukariotlar orqanizmlərdə genetik məlumat nüvədə yerləşir. 

## İstinadlar

## Mənbə
Gürcüstan Respublikası 11-ci sinif biologiya dərsliyi, səh. 22-23 ("Sakartvelos Matsne" nəşriyyat, kod:835)
Hear Them Calling

**Hear Them Calling** () — İslandiyanın 2016 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsindəki mahnısı.

Qreta Saloume "Hear Them Calling" mahnısı ilə İslandiyanı İsveçin paytaxtı Stokholmda keçirilən Avroviziya 2016-da təmsil etmişdir. Mahnı ifaçının özü tərəfindən bəstələnmişdir.

## İstinadlar
Henri Fletçer Hans

**Henri Fletçer Hans** (, ) — Britaniya botaniki və diplomatı.

## Bioqrafiya
Henri Fletçer Hans 4 avqust 1827-ci ildə Londonda anadan olmuşdur.. O, London və Belçıkada təhsil almışdır.

1878-ci ildən 1881-ci ilədək və 1883-cü ildə o, Kantonda konsul təyin olunmuşdur. 1886-cı ildə isə Syamın şəhərində konsul təyin olunmuşdur.
Henri Fletçer Hans 22 iyun 1886-cı ildə Syamın vəfat etmişdir..

## Elmi fəaliyyəti
Diplomat Henri Fletçer boş vaxtlarını floranın öyrənilməsinə həsr edirdi. O, qıjıkimilərin və toxumlu bitkilərin öyrənilməsi üzrə ixtisaslaşmışdı.. 
Henri Fletçer çoxlu botanika taksonlarının adlandırılmasının müəllifidir..

## Nəşrlər
1973-cü ildə Henri Fletçer *Flora Hongkongensis* kitabına əlavə nəşr etdirmişdir.

## Qeydlər

## Ədəbiyyat
* Barnhart, J.H. Biographical Notes Upon Botanists. II cild, s. 120.
Göyçə-Zəngi kaskadı

**Göycə-Zəngi kaskadı** — Ermənistan (Qərbi Azərbaycan) ərazisindən axan Zəngiçay üzərində yerləşən kaskad SES. Kaskad 8 SES ibarətdir. Bunlardan altısı Razdan çayı üzərində, ikisi isə Artaşat irriqasiya kanalı üzərində yerləşir.

## İstifadə tarixi və istifadəsi

## Göyçə SES
Bəzi mənbələrdə Göl SES adlanır. Kaskadın ən əhəmiyyətli SES-dır. Stansiya 34,2 МVt güçə hesablansada, faktiki isə 24 МVt güçə malikdir. Tikintisinə 1940 ildə başlansada, yalnız tikinti İkinci Dünya müharibəsindən sonra başa çatdırılmışdır. Yeraltı qurğulara sahibdir.

## Razdan SES
Əvvəllər Atarbekyan SES adlanırdı. Ardıcıllığına görə ikincidir. Güçü 81,6 МVt-dır. İstifadəyə 1959-cu ildə istifadəyə verilmişdir.

## Argel SES
Əvvəllər Gümüş SES adlanırdı. Kaskadda ardıcıllığına görə üçüncüdür. Güçü 224 МVt-dır. Kaskadın və Ermənistanın ən böyük güçə malikdir. İlk aqreqat 1953 ildə istifadəyə verilmişdir. 1995-ci ildə burada qəza baş vermişdir.

## Arznin SES
Kaskadda yerləşən və Arznin adlanan SES. Ardığıcıllığına görə dördüncüdür. SES-nın güçü 70,6 МVt-dır. SES ilk dəfə 1956-ci ildə işə buraxılmışdır. Su anbarı yeraltı tikililərə sahibdir

## Kanaker SES
SES İosif Andeeviç Ter-Astvasatryanın adını daşıyır. Ardıcıllığına görə beşinvidir. Ermənistan ərazisində istifadəyə verilən ən qədim SES-dır. SES 1936-cı ildə istifadəyə verilmişdir. Maksimal güçü 100 МVt təşkil edir. İrəvan şəhəri yaxınlığında yerləşir. Ermənistan üçün olduqca əhəmiyyətlidir. Şəhərin su təhcizatında mühüm rol oynayır.

## İrəvan SES-I
Tikilmə anına qədər İrəvan SES № 3 və ya İrəvan SES adlanırdı. 1926-cı ildə istifadəyə verilmişdir. İrəvan şəhərinin mərkəzində yerləşirdi. Strateji əhəmiyyəti əsasən onun şəhər mərkəzini enerji ilə təmin etməsi ilə əlaqədardıe. Hazırda SES-nın təmiri planlaşdırılır. Bundan sonra güçü 1,5—1,8 МVt artmalıdır.

## İrəvan SES-II
Kaskad üzərində yerləşən SES-sı. 1932-ci ildə istifadəyə verilmişdir. Artaşat irriqasiya kanalı üzərindı yerləşir. Üzərində bir hidroaqreqat yerləşir. Güçü 2,4 MVt-dır.

## İrəvam SES-III

Artaşat irriqasiya kanalı üzərində yerləşir. Güçü 5 MVt-dır. 1955-ci ildə istifadəyə verilmişdir.

İrəvan SES ilk dəfə 1923-cü ildə tikilməyə başlamışdır. İlk dəfə isə 1926-cı ildə istifadəyə verilir. İkincisi isə 1929-cu ildə ildə verilmişdir.

## İstinadlar
Index Kewensis

**Índex Kewénsis** (qısaca IK, ) — 1893-cü ildə Cozef Huker tərəfindən əsası qoyulmuş və indiyə qədər Kyu kral botanika bağları (İngiltərə) tərəfindən nəşr olunan botanik adlandırma məlumat kitabçası.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Botanik-sistematiklərin siyahısı

## Xarici keçidlər
* ''About the Index Kewensis''  International Plant Names Index saytında qısa məlumat
Bakı trolleybusu

**Bakı trolleybusu** — Bakı şəhərində mövcud olmuş elektrikli ictimai nəqliyyat. Trolleybus ilk dəfə 1941-ci ildə istifadəyə verilmişdir. Xətlərin maksimal uzunluğu 300&nbsp;km idi. 2004-ci ildə isə tamamən ləğv edilmişdir.

## Tarixi
Trolleybus Bakıda ilk dəfə 1941-ci ildə peyda olur. Şəhərdə trolleybus sistemi 60-70 illərdə tam təkmilləşir. 1980-ci illərdə isə xətlərin uzunluğu 300 kilometrə çatırdı. Burada 32 marşrut mövcud olmuşdur.

Şəbəkə həmçinin Bakı ətrafı bir necə qəsəbəni də əhatə edirdi. Burada iki depo mövcud olmuşdur. 90-cı illərə qədər inkişaf yüksək olmasına baxmayaraq xalq arasında məşhurluğu olduqca zəif olmuşdur. Hətta tramvaydan belə geri qalırdı. 32 marşrutdan cəmi 6-sı rentabelli idi. Bu səbəbdən 2004-cü ildə tamamən ləğv edilmişdir. (son işləyən marşrut № 16).

## Arsenalı
İlk istifadə edilən trolleybus modelləri haqqında məlumat yoxdur. İlk məşhur model isə MTB-82-dir. 60-cı illərdə Bakıda BTL-62 markalı trolleybuslar buraxılmağa başlanılır. 60-cı illərdə Şkoda 9Tr, 79-cu ildə Şkoda 9TrN, 1982-ci ildə Şkoda 14Tr, 80-ci ildə ZİU-9 modelləri istifadəyə verilir.

### BTL-62
BTL-62 trolleybus modeli Bakıda buraxılırdı. Bu model LAZ-695B markalı avtobusun balansında yığılmışdır.

## Xidmət trolleybusu NBNZ
80-ci illərdə işçiləri Neftayırma zavodu ilə fəhlələrin yaşayış məntəqələri arasında trolleybus xətti işləyirdi. Bu məqsədlə №18 və №13 maşrutlar ayrılmışdı. Bu istiqamətdə əsasən Şkoda 14Tr markalı trolleybuslardan istifadə edilirdi.
## Həmçinin bax
*Gəncə trolleybusu
*Sumqayıt trolleybusu
*Mingəçevir trolleybusu
*Naxçıvan trolleybusu

## Mənbə
*Bakı trolleybusu
*Bakı Tramvay-Trolleybus Xidməti
*Bakı və Sumqayıt tramvay, trolleybuslarının şəkilləri
## İstinadlar
Xəzər atı

**Xəzər atı** — Xəzər dənizinin şimal- şərq, şimal və qərb sahilləri boyu ərazilərdə yayılmış at cinsi.

Qərb ippoloji ədəbiyyatında Kaspi ponisi kimi tanınır. Xəzər atı əsasən, monqol,türk və fars mənşəli atlarla yerli atların qarışması nəticəsində meydana gəlmişdir. Sonralar Quba yorğası və Şirvan atlarının təsiri geniş vüsət almışdır. Bu atlar kiçik və bəzən də orta boylu olmaqla, çox möhkəm bədən quruluşuna malikdir. Boynu qısa və aşağı çıxışlı, beli qısa,sağrısı qısa, gövdəsi enli,başı nisbətən iri, gözləri kiçik, ayaqları qısa olur. Tükləri uzun və sıxdır. Yal-quyruğu bol tüklüdür. Bu atlar yemə az tələbkar olmaqla çox dözümlüdürlər. Rəngləri əsasən kəhər, tünd kəhər,boz olur. Bəzən də zebroidli qula rəngə rast gəlmək mümkündür.

Hal-hazırda Xaçmazdan Lənkərana qədər uzanan Xəzəryanı ərazilərdə, həmçinin, Səlyan-Neftçala Hacıqabul ərazilərində bu atlara rast gəlmək olur. Hazırda bu at növü kənd təsərrüfatı işlərində istifadə edilir.

Xəzər atı dünyanın ən qədim əhliləşdirilmiş at cinslərindən biridir. Bu atlar Fars İmperiyası dövründə yüklərin daşınması və ov üçün istifadə olunurdu. Mazandaranda aparılan qazıntılar zamanı Xəzər atının e.ə. 3400-cü ilə aid olduğu məlum olmuşdur.

## İstinadlar
Xəmsə (dəqiqləşdirmə)

* Xəmsə — Nizami Gəncəvinin beş poeması ("Sirlər xəzinəsi", "Xosrov və Şirin", "Leyli və Məcnun", "Yeddi gözəl", "İsgəndərnamə") 
* Xəmsə (oyun) — beynəlxalq statuslu milli intellektual komanda oyunu.
* Xəmsə (Qarabağ) — Qarabağ məlikliyi.
* Xəmsə həmayili — Ərəblər və yəhudilərin işlətdiyi əl ovcu formasında həmayil.
* Xəmsə mahalı _ Zəncan ostanının qədim adi.
Bakı konkası

**Bakı konkası** — Bakı şəhərində mövcud olmuş atla hərəkətə gətirilən tramvay xətti.

## Tarixi
1887-ci ildə Azərbaycan milyonçusu Hacı Zeynalabdin Tağıyev başda olmaqla digər beş mesenat atlı-dəmiryol səhmdar cəmiyyətini təşkil edirlər. Bakı konkası ilk dəfə 7 (19) aprel 1889-cu ildə hərəkətə gətirilir. Səhmdar cəmiyyətin ilk sədri H. Z. Tağıyev olur. Tikinti işləri isə B. A. Rotulda tapşırılır (1 dekabr 1890 ilə qədər, sonradan rəhbərlik L. М. Rıjanskiyə həvalə edilir). Relslər arasında məsafə 1524&nbsp;mm-dir. İlk ildəcə tikintiyə 52 min rubl pul ayrılır. 1923-cü ilin 1 oktyabr tarixində xətlər elektrikli tramvayla əvəzlənir. 

## Maşrutlar
Şəbəkə öz növbəsində bir-biri ilə əlaqəsi olmayan xətlərdən ibarət olmuşdur:

**Voğzal — Bayıl**: Voğzal, Voğzal meydanı, Telefonnaya (28 may), B.-Morskaya, Molokanskaya, Mariinskaya, Baryatinkaya, Mixaylovdkaya, Naberejnaya prospekti (Neftçilər prospekti), Mixaylovski bağı (Əliağa Vahid bağı), Bayıl (Dağlıq hissəsi). Əks istiqamət: Mixaylovski bağı (Əliağa Vahid bağı), Naberejnaya, Mixaylovski, Merkurevskaya, B.-Morskaya, Telefonnaya, Voğzal meydanı, Voğzal.

**Voğzal — Şamaxinka**: Voğzal, Voğzal meydanı, Telefonnaya (İstiqlal),  B.-Morskaya, Molokanskaya, Kolyobakinskaya, Voronsovskaya, Balaxanskaya (Füzuli küçəsi), Şaxskaya, Şamaxinka (Dağlıq hissəsi). Əks istiqamət: Şamaxinka, Bazarnaya, Kolyobakinskaya, Mariinskaya, Merkurevskaya, B.-Morskaya, Telefonnaya, Voğzal meydanı, Voğzal.

**Şamaxinka — Bayıl**: Şamaxinka, Bazarnaya, Kolyobakinskaya, Parapet (Fəvvarələr meydanı) Velikoknazskaya, Mixaylovskaya, Nberejnaya, Mixaylov bağı, Bayıl (Dağlıq hissəsi). Əks istiqamət: Mixaylov bağı, Bayıl, Naberejnaya, Olqinskaya, Velikoknazskaya prospekti, Parapet, Kolyobakinskaya, Voronsovkaya, Şamaxinka.

*Balaxanı*': Şamaxinka, Balaxanı, Sabunçu voğzalı, Voğzal meydanı. Əks istiqamət — eni istiqamətdə geri qayıdır.

**Voğzal — Qara şəhər**: Voğzal meydanı, Telefonnaya,  Nobel Qardaşları. Əks istiqamət — eni istiqamətdə geri qayıdır.

1895-ci ildə artıq konkanın dörd xətti mövcud idi. Şəhər daxili xəttlər Bakı tramvayına dövr edilir. Qara şəhər istiqamətində mövcud xətlər buxarlı tramvayla əvəzlənir. Sonradan isə elektrikli tramvayla əvəzlənir. Ensiz reylslər tədricən tramvaylara verilsədə sonradan neftlə bağlı dəmiryollarına verilir.

## Xüsusiyyətləri
Bakı konkası iki tip vaqondan istifadə edilirdi: yay və qış vaqonları. Bu konka bütün Çar imperiyasında nadir konkalardan idi ki, burada siqaret çəkmək qadağan edilmişdi. Sürücü və konduktordan ibarət ekipaja malik idi. Yeni vaqonlarda xidmət haqqı 5 qəpik idi. Açıq vaqonda və damda gediş haqqı isə cəmi 5 qəpik olmuşdur.

## Həmçinin bax
#Bakı tramvayı
#Sumqayıt tramvayı
#Gəncə tramvayı
## Qalereya

Fayl:Baku in 1870.JPG
Fayl:Баку. Транспортъ.jpg
Fayl:Konka1910.jpg
Fayl:Konka-1891.jpg
Fayl:Конка-ПСЗ 1891.jpg
Fayl:Konka Baku.jpg


## Mənbə
* Bakıda konka 
* Konka və tramvay köhnə Bakıda
* Bakının elektrikli nəqliyyatı
* Bakı və almanlar
* Bakı tramvayı
Saatlı (dəqiqləşdirmə)

* Saatlı — Saatlı rayonunun inzibati mərkəzi.
* Saatlı rayonu — Azərbaycan Respublikasında rayon.
* Saatlı (Bərdə) — Bərdə rayonunda kənd.
* Qarağan Saatlı — Ağdaş rayonunda kənd.
* Saatlı (Başkeçid) — Dmanisi rayonunda kənd.
* Saatlı (Urmiya) — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Urmiya şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
* Saatlı-i Bəylər (Urmiya) — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Urmiya şəhristanı Nazlı bəxşi ərazisinə daxil olan kənd.
* Saatlı məhəlləsi — Şuşa şəhərinin 17 məhəlləsindən biri.
* Saatlı oymağı — Qaraqoyunlu tayfa ittifaqına daxil olan qurumlardan biri.
Mir Kazım Aslanlı

**Mir Kazım Aslanlı**, **Mirkazım Aslanlı-Sarəng** () — şair, alim, həkim, müəllim və bəstəkar.

## Həyatı
Mir Kazım Mir İskəndər bəy oğlu Aslanlı 1912-ci ildə Masallı rayonunun İsi kəndində bəy ailəsində anadan olmuşdur.

M. K. Aslanlı 25 yanvar 1975-ci ildə Bakı şəhərində vəfat etmiş, doğulduğu İsi kəndindəki qəbiristanlıqda, özünün vəsiyyətinə görə müqəddəs "Göy öküzün məzarı"nın yaxınlığında dəfn edilmişdir.

## Ailəsi
Mir Kazım Aslanlı doğulduğu il atası vəfat etmişdir. Onu anası Mehrac xanım, babası Mirabdulla bəy böyüdüb boya-başa çatdırmışdı. Mir Kazım Aslanlı xeyli gec, 1945-ci ildə öz həmyerlisi, özündən yaşca çox kiçik olan Fəridə xanımla ailə qurmuşdur. Mir Kazım Aslanlının övladı olmamışdır.

## Fəaliyyəti

### İstisu

XX əsrin 60-cı illərində İstisuyun həqiqətən də müalicəvi olmasını Mirkazım Aslanlı sübut etmişdir. O vaxtlar alimin kəşfi böyük maraq doğurub və Sovet İttifaqının ayrı-ayrı yerlərindən 12 alim İstisu məkanına gələrək əlavə tədqiqat aparıb və kəşfi təsdiqləyiblər. 1971-ci ildə Masallı istisuyu xüsusi əhəmiyyətli ümumittifaq müalicəvi kurort sanatoriyası adını alıb.

Mirkazım Aslanlı-Sarəng elmi əsaslarla sübut edib ki, Dəmbəlov dağının döşündən çıxan isti su ilə revmatizm, oynaq ağrıları, artroz kimi fəsadları, pisarioz, germatit, neyrodermit, göbələk xəstəliyi, ekzema, böyrək və sidik yolları xəstəlikləri – pielit, uretrit, piolonefrit, habelə radikulit, prostatit, hipertoniya, qara ciyər xəstəlikləri və öd xəstəlikləri, qadın xəstəlikləri, mədə-bağırsaq ağrıları, travmatik ağrılar müalicə oluna bilər.

## Xatirəsi

Nurəddin Ədiloğlunun təşəbbüsü və ssenarisi əsasında 1992-ci ildə Mir Kazım Aslanlı–Sarəngin Masallıda 80 illik yubileyi təntənə ilə qeyd olunub. İştirakı ilə hazırlanan "Sarəng ömrünün hekayətləri" adlı ədəbi-musiqili veriliş Azərbaycan radiosunun qızıl fonduna daxil edilib. "Sarəng — ruhun gözəlliyi" məqaləsi ingilis, rus, türk dillərində Türkiyədə nəşr olunan "Azərbaycan dünyası" () dərgisində dərc olunub.

2012-ci ildə Mir Kazım Aslanlının 100 illiyinə həsr edilmiş "Tərk etmə məni" adlı film çəkilmiş və təqdimatı olmuşdur.

## İstinadlar

## Mənbə
* Nurəddin Ədiloğlu. "Mirkazım Aslanlı", "Masallı" kitabı. Bakı: 1990. səh. 51–53.
* Nurəddin Ədiloğlu. "Yarımçıq qalmış şikəstə". Bakı: "Adiloqlu" 2005
* Nurəddin Ədiloğlu. Sarəng zirvəsi": Bakı: "Elm və təhsil",2012.
Kirovkənd

* Kirovkənd (Qax) — Qax rayonunun Qaradolaq kəndinin 8 fevral 2000-ci ilə qədərki adı.
* Kirovkənd (Ucar) — 2008-ci ilə qədər Ucar rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.

## Həmçinin bax
* Kirovka