Nikolay Osipov

**Nikolay Yevqrafoviç Osipov** (; ) — Rusiya nevroloqu, psixiatrı və psixoterapevti. Bir sıra nevrozların, o cümlədən nevrosteniyanın dəqiq təsvirlərini ilk dəfə vermişdir. Nevrozları öyrənərkən psixoloji metoddan istifadə etmiş, nevrozların inkişafında emosiyaların roluna xüsusi diqqət yetirmişdir. Rusiyada psixoanalizin pioneri və təbliğatçısı, Ziqmund Freydin əsərlərinin tərcüməçisi və onunla yazışan şəxs olmuşdur.

## Həyatı
Nikolay Yevqrafoviç Osipov 24 oktyabr 1877-ci ildə Moskvada zadəgan ailəsində anadan olmuşdur. Atası həkim Yevqraf Alekseyeviç Osipov idi. Moskvanın 1-ci gimnaziyasını qızıl medalla bitirdikdən sonra 1897-ci ildə Moskva Universitetinin tibb fakültəsinə daxil olmuşdur. İkinci kursda tələbə tətil komitəsinin üzvü kimi həbs olmuş, universitetdən xaric edilmiş və bərpa hüququ olmadan İsveçrəyə getməyə məcbur olmuşdur. Sürix Universitetində Fyodor Erisman rəhbərliyi altında təhsil almışdır. 1903-cü ildə Bazel Universitetində histologiya üzrə dissertasiya müdafiə edərək tibb elmləri doktoru dərəcəsi almışdır.

1904-cü ildə Moskvaya qayıtmış, Moskva Universitetinin histologiya və embriologiya kafedrasında çalışmış və eyni zamanda Preobrajenskaya şəhər psixi xəstəxanasında ekstern kimi fəaliyyət göstərib. 1907-ci ildən Vladimir Serbskinin rəhbərliyi altında Moskva Universitetinin psixiatriya klinikasında baş assistent vəzifəsində çalışmışdır. 1907-ci ildə Ziqmund Freydin əsərləri ilə tanış olmuşdur. 1910-cu ilin yayında Vyanada Ziqmund Freydi ziyarət edərək onunla peşəkar və dostluq münasibətləri qurmuş, bu əlaqəni ömrü boyu davam etdirmişdir. Ziqmund Freydi öz müəllimlərindən biri hesab etmiş və özünü "Rusiyada Freydin ilk populyar izatoru" adlandırmışdır. Həmin il Eygen Bleyler, Karl Yunq və Pol Dübua ilə görüşərək psixiatriya və psixoterapiya məsələlərini müzakirə etmişdir.

1911-ci ildə Moskva Universitetinin dosenti olub, lakin həmin il Vladimir Serbski və digərləri ilə birlikdə təhsil naziri Lev Kassonun mürtəce siyasətinə etiraz olaraq klinikadan və universitetdən istefa vermişdir.

Moskva Universitetindən ayrıldıqdan sonra 1911–1918-ci illərdə Moskvadakı Ali Qadın Kurslarında psixiatriya dosenti kimi çalışmış və eyni zamanda yeniyetmə cinayətkarlar üçün "Rukavişnikov sığınacağında" fəaliyyət göstərmişdir.

1911-ci ildə Vladimir Serbski, Osip Feltsman və digər psixiatrlarla birlikdə Moskva Psixiatriya Dərnəyinin ("Kiçik Cümələr") yaradıcılarından biri olmuş, büronun üzvü və katibi kimi fəaliyyət göstərmiş, 1918-ci ilə qədər bu dərnəkdə iştirak etmişdir. Dərnəyin ilk iclasında "Psixiatriyanın məntiq və metodologiyasından" mövzusunda məruzə etmişdir. Sonrakı dövrlərdə də psixiatriya, psixoanaliz və psixoterapiya məsələləri üzrə tez-tez çıxışlar etmişdir. 1911–1913-cü illərdə Feltsman ilə birlikdə Moskvada nəşr olunan "Psixoterapiya Kitabxanası" seriyasının və "Psixoterapiya" jurnalının redaktoru olmuşdur.

Oktyabr inqilabına mənfi münasibət bəsləmişdir. 1918-ci ildə Moskvadan Ukraynaya köçmüşdür. 1920-ci ildə [İstanbul[]a mühacirət etmişdir. Bir müddət [Belqrad və Budapeştdə yaşadıqdan sonra 1921-ci ildə Praqaya yerləşmişdir.

1923–1931-ci illərdə Praqadakı Karlov Universitetində dosent kimi psixiatriya kursu tədris etmişdir. Rusiya Xalq Universitetində dərs demişdir. Ziqmund Freyd və onun ardıcılları ilə əlaqələri davam etdirmişdir. 1923-cü ildə "Tolstoyun uşaqlıq xatirələri. Z. Freydin libido nəzəriyyəsinə töhfə" əsərini nəşr etdirmişdir.

1925-ci ildə Praqada "Rus Psixiatriya Dərnəyi"ni təşkil etmiş, ona rəhbərlik edərək psixiatriya və psixoanalizlə bağlı müxtəlif məsələləri araşdırmışdır.

Nevrologiya və psixiatriyada yeni ideyalar haqqında müxtəlif icmallar dərc etdirmiş, Praqada psixiatriya, psixoanaliz və psixoterapiya mövzularında təxminən 70 ictimai çıxış etmişdir.

Nikolay Yevqrafoviç Osipov 19 fevral 1934-cü ildə ağır ürək xəstəliyindən vəfat etmişdir. Praqada pravoslav qəbiristanlığında dəfn olunmuşdur.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Биография Н. Е. Осипова. 
* ''ОвчаренкоВ. И.'' Первая волна российских психоаналитиков.
* ''СироткинС. Ф., ЧирковаИ. Н.'' Николай Евграфович Осипов: очерк жизни и трудов. 
* 
* Новейший философский словарь. ''Н. Е. Осипов''.