Cokyakarta

**Cokyakarta** *(Yogyakarta, Joq jakarta, Djokjakarta*) — İndoneziyada şəhər. Cokyakarta xüsusi ərazi dairəsinin inzibati mərkəzi.

## Əhalisi
Əhalisi 669,9 min *(2007; aqlomerasiyada 1,6 mln.*) nəfərdir.

## Coğrafiyası
Hind okeanı sahilindən 35 *km*-lik məsafədə, Yava adasının mərkəzi hissəsində, Merapi vulkanından (*hündürlüyü 2911 m)* cənubda yerləşir. Avtomobil yolları qovşağı, adanın digər şəhərləri ilə dəmiryol əlaqəsi. Beynəlxalq aeroport (*Adisuçipto*).

## Tarixi

Cokyakarta (*Yava dilində "çiçəklənməli olan şəhər")* 1755-ci ildə Yava şahzadəsi Manqku bumi tərəfindən eyniadlı sultanlığın pay taxtı kimi salınmışdır. 19–20-ci əsrlərdə Hollandiya müstəmləkə idarəçiliyinə qarşı milli müqavimətin dayağına çevrilmişdi. Yava üsyanı (1825–30) zamanı Diponeqoronun baş qərargahı, 1942–45-ci illərdə isə Sukarnonun başçılığı ilə xalq müqaviməti hərəkatının qərargahı Cokyakartada yerləşirdi. 1946–49 -cu illərdə Cokyakarta İndoneziyanın müvəqqəti paytaxtı olmuşdur. Şəhər dəfələrlə zəlzələ və Merapi vulkanının püs kürməsindən dağıntılara məruz qalmışdır (*2006-cı il mayın 27-də baş vermiş zəlzələ nəticəsində təqribən 6 min nəfər həlak olmuşdur*).

## Memarlığı

Şəhərin tarixi mərkəzində Sultan sarayı ansamblı (*"kraton", 18-ci əsr*), park və Taman-Sari sarayının (*"Su qəsri", 1758; 2006-cı ildən bərpa edilmişdir*) qalıqları; şimal hissəsində müasir işgüzar mərkəzi (*Calan-Malioboro əsas ticarət küçəsində 19–20-ci əsrlər holland müstəmləkə üslubunda olan binalar saxlanılmışdır*) yerləşir. Bentenq-Fredeburq holland qalası (1765; hazırda İndoneziyanın müstəqilliyi uğrunda mübarizə tarixi muzeyidir) bərpa edilmişdir. Qadja-Mada Universiteti (1949) ölkənin ilk və ən nüfuzlu ali məktəbidir; Cokyakarta Dövlət Universiteti, İndoneziya İncəsənət İnstitutu (1984), həmçinin bir sıra qeyri-dövlət ali məktəbi, o cümlədən İndoneziya İslam Universiteti (1945); Klassik Yava rəqsi məktəbi və "Kölgələr" teatrı (vayanq-kulit); İslam kitabxanası (1942) və regional kitabxana (1949); İndoneziya Sonobudoyo incəsənəti muzeyi (1935), İndoneziyanın milli qəhrəmanı şahzadə Diponeqoro muzeyi, HHQ muzeyi; Okeanarium (*dünyada akulalar üçün ən iri hovuzlardan biri*), Pasar-Nqasem quş bazarı və s. fəaliyyət göstərir.

## İqtisadiyyatı

Hər il Cokyakartada İndoneziya musiqi və rəqs sənəti festivalı keçirilir. Cokyakarta turizm mərkəzidir. İşləyənlərin 2/3-sindən çoxu xidmət sferasında çalışır (əsasən, ticarət və əyləncə sənayesində). Cokyakarta batik istehsalının iri mərkəzidir.

## Sənayesi

Cokyakartanın şəhərətrafı olan Kotagede (*16–17-ci əsrlərdə [[Yava]]da [[Mataram sultanlığı|Mataram imperiyası]]nın paytaxtı olmuşdur*) gümüş üzərində döymə və zərgərlik məmulatları istehsalı üzrə ölkənin başlıca mərkəzidir; şəhərətrafı Kasonqan ənənəvi İndoneziya keramikası istehsalının mühüm mərkəzidir. Toxuculuq və tikiş məmulatları (*əsasən, batikdən geyimlər*) istehsal olunur; yeyinti (*[[şəkər]], meyvə-tərəvəz konservi, [[yağ]] və s*.), tütün, mebel sənayesi müəssisələri fəaliyyət göstərir; metal emal edilir, ənənəvi İndoneziya sənətkarlığı əşyaları və suvenirlər hazırlanır. Cokyakartanın yaxınlığında yerləşən 8–10-cu əsrlərə aid Borobudur Budda məbədi və Pram banan hinduist məbədi kompleksi Ümumdünya irsi siyahısına salınmışdır.

## Qalereya

Jogja.kraton.jpg|Cokyakarta sultanlığının əsas pavilionu
Adisucipto International Airport - Yogyakarta.JPG|Adisusipto beynəlxalq aeroportu
Eastern face of west gate, Taman Sari, Yogyakarta, 2014-04-24 (from 19 images).jpg|Taman Sari su qalası
Yogyakarta Tugu Station.jpg|Tuqu dəmiryol stansiyası


## Həmçinin bax
* Cohor Baru

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Cokyakarta
* Cokyakarta rəsmi internet səhifəsi