İsveç Silahlı Qüvvələri

**İsveç Silahlı Qüvvələri** (*Försvarsmakten*), İsveçin milli müdafiə qüvvəsidir və İsveç Ordusu, İsveç Hərbi Hava Qüvvələri və İsveç Dəniz Qüvvələrindən ibarətdir. Qərargahı Stokholmda yerləşir və əsas missiyası ölkənin suverenliyini qorumaq, sülh və təhlükəsizliyi təmin etməkdir.

## Tarix
İsveç Silahlı Qüvvələrinin tarixi XVI əsrə qədər uzanır. 1521-ci ildə Kral I Gustav Vasa tərəfindən qurulmuşdur. İsveç uzun müddət neytrallığını qoruyaraq hərbi müdaxilələrdən uzaq durmağa çalışsa da, XX əsrin ortalarından etibarən ölkənin müdafiə qabiliyyətini artırmaq üçün ciddi islahatlar həyata keçirilmişdir.

### 20-ci Əsr
İkinci Dünya müharibəsi zamanı İsveç neytral ölkə olsa da, müdafiə qüvvələrini gücləndirmək üçün ciddi addımlar atdı. Müharibədən sonra isə NATO-ya qoşulmasa da, İsveç müdafiə siyasətini inkişaf etdirməyə davam etdi.

## Təşkilat
İsveç Silahlı Qüvvələri üç əsas qoldan ibarətdir:
* **İsveç Ordusu** (*Armén*): Quru qoşunları təşkil edir və əsasən ölkə ərazisinin müdafiəsi ilə məşğuldur.
* **İsveç Hərbi Hava Qüvvələri** (*Flygvapnet*): Hava məkanının qorunmasını təmin edir.
* **İsveç Dəniz Qüvvələri** (*Marinen*): Dəniz sərhədlərini və suları qoruyur.

### Rəhbərlik
İsveç Silahlı Qüvvələrinin ali baş komandanı Kral XVI Karl Qustavdır. Müdafiə naziri Pål Jonson və Baş Qərargah Rəisi General Mikael Bydén'dir. Hər üç qoşun növünün komandanları müdafiə nazirinə hesabat verir və ölkənin müdafiə siyasətini həyata keçirirlər.

### Bölmələr
İsveç Ordusu, müxtəlif bölmələrdən ibarətdir ki, bunlar arasında piyada, tank, artilleriya və mühəndis bölmələri yer alır. Hər bir bölmə fərqli ixtisaslaşmış missiyalar üçün təlim görür və təchiz olunur.

### Əməliyyat quruluşları
İsveç Silahlı Qüvvələrinin əməliyyat quruluşları müxtəlif tapşırıqları yerinə yetirmək üçün təşkil olunmuşdur. Bu quruluşlar daxili və xarici təhlükəsizlik təhdidlərinə cavab vermək üçün yüksək hazırlıqlı birləşmələrdən ibarətdir.

## Təchizat
İsveç Silahlı Qüvvələri, müasir və texnoloji cəhətdən inkişaf etmiş avadanlıqlarla təchiz olunur. Yerli təchizatçılar arasında Saab AB və BAE Systems Bofors kimi şirkətlər yer alır. Xarici təchizatçılar arasında isə Lockheed Martin və Kongsberg Defence & Aerospace mövcuddur.

## Ev Qvardiyası
İsveç Ev Qvardiyası (*Hemvärnet*), əsasən mülki şəxslərdən ibarət olan və ölkənin daxili təhlükəsizliyini təmin edən könüllü bir qüvvədir. Bu qüvvə yerli təhlükəsizlik və fəlakət hallarında aktiv rol oynayır.

### Şimal Hərbi Bölgəsi
Şimal Hərbi Bölgəsi İsveçin şimal hissəsində yerləşir və əsasən bu bölgənin müdafiəsi ilə məşğuldur.

### Mərkəzi Hərbi Bölgəsi
Mərkəzi Hərbi Bölgə, İsveçin mərkəzi hissəsini əhatə edir və strateji əhəmiyyətli bölgələri qoruyur.

### Cənub Hərbi Bölgəsi
Cənub Hərbi Bölgəsi, İsveçin cənub bölgələrinin müdafiəsini təmin edir və burada yerləşən hərbi bazaları idarə edir.

### Qərb Hərbi Bölgəsi
Qərb Hərbi Bölgəsi, İsveçin qərb sahillərini və ətraf bölgələri qoruyur.

### Gotland Hərbi Bölgəsi
Gotland Hərbi Bölgəsi, Gotland adasının müdafiəsi üçün xüsusi olaraq təşkil olunmuşdur və strateji əhəmiyyət kəsb edir.

## Böyüklük
İsveç Silahlı Qüvvələri təxminən 22,500 aktiv hərbçidən və 34,500 ehtiyat hərbçidən ibarətdir.

## Hərbi Xidmət
İsveçdə hərbi xidmət məcburidir və 18 yaşdan etibarən kişilər və qadınlar 11 aylıq hərbi təlim keçir. Hərbi xidmətin müddəti isə təhlükəsizlik vəziyyətindən asılı olaraq dəyişə bilər. 2010-cu ildə məcburi hərbi xidmət ləğv olunsa da, 2017-ci ildə yenidən bərpa olunmuşdur.

## Rütbələr
İsveç Silahlı Qüvvələrində müxtəlif rütbələr mövcuddur. Bu rütbələr arasında əsgər, serjant, leytenant, kapitan, mayor, polkovnik və general kimi hərbi titullar yer alır.

## Həmçinin Bax
* NATO
* Birləşmiş Millətlər Təşkilatı
* Avropa Birliyi

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* İsveç Silahlı Qüvvələrinin rəsmi saytı
* Global Firepower — Sweden Military Strength
* SIPRI — Sweden's military expenditure
* Wikipedia — Swedish Armed Forces
* Defense News — Sweden boosts defense budget amid rising tensions