open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Xilmilli

**Xilmilli**, **Hilmilli** — Azərbaycan Respublikasının Qobustan rayonunun Xilmilli kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Tarixi
Keçmişdə Qozluçay da adlandırılmışrdır. Oykonim xil (xıl//hil Azərbaycan dilinin dialektlərində "dəstə, sürü, qrup" mənalarında işlənir) və milli (etn.) komponentlərindən düzəlib, "milli tayfası" mənasındadır. Görünür, millilər bu kəndin ilk sakinləri olmuşlar. Ərazidə onların adlarını əks etdirən mineral bulaq da var. Kənd Hilmilli variantında da qeydə alınmışdır.

Xilmilli kəndinin əsası 1840-cı ildə Altıağac kəndindən bura köçən malakan mühacirlər tərəfindən qoyulub. Lakin digər mənbədə 1901-ci ildə imperator Rus Coğrafiya Cəmiyyətinin Qafqaz şöbəsinin qeydlərində pristav Deminski bu malakanların əslən Rusiya İmperiyasının Vladimir quberniyasından gəldiklərini yazıb. 1910-cu ildə kənd 570 həyətdən ibarət idi və burada iki Malakan ibadət evi və bir məktəb var idi. Malakanlardan başqa kənd əhalisinin bir hissəsi Nazarei təriqətinin tərəfdarları idi. 1885-ci ildə dərc olunmuş Qafqaz Arxeologiya Komissiyasının Aktlarında kəndin ərazisi əvvəllər tam meşəlik ərazi olduğu yazılıb. Kəndə köçmüş malakanlar ilkin olaraq əsasən bişməmiş kərpicdən tikilmiş evlərdə yaşayırdılar, bu da həmin dövr üçün keyfiyyətsiz sayılırdı.

## Coğrafiyası və iqlimi
Qozluçayın sahilində, dağətəyi ərazidə qərar tutur.

## Əhalisi
1910-cu ildə kənddə 3636 nəfər (1813 kişi və 1823 qadın) yaşayırdı, əhalisinin əksəriyyəti rus malakanlar idi.

2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 1681 nəfər əhali yaşayır.

2016-cı ildə Xilmilli kəndində təsərrüfat sayı 342, əhalinin sayı  1976 nəfər, faktiki yaşayanlar 1500 nəfər olub. Kəndin əksəriyyəti azərbaycanlıdır, kənddə həmçinin 38 nəfər malakan yaşayır.

## İqtisadiyyatı
Kəndin ərazisi 18280.64 ha-dır. 2016-cı il üçün burada bələdiyyə torpaqları 12588,50 ha, dövlət torpaqları 658,08 ha, əkinə yararlı 5195,86 ha olub, onlardan xüsusi mülk 4936,06 ha, BEF sahəsi 259,80 ha, həyətyanı sahələr 98.00 ha, KİP sahələri 47.30ha-dır. Xilmillidə 1 həkim ambulatoriyası, 1 mədəniyyət evi, 1 kitabxana, 1 poçt şöbəsi, 1 uşaq bağçası, 1 tam orta məktəb vardır. Kənd ərazisində şəxsi təsərrüfatlarda 2.107 baş iri buynuzlu mal-qara, 12.104 baş baş xırda buynuzlu davar, 7.642 ev quşu, 44 baş at, 200 arı ailəsi mövcuddur.

## Din
Kənddə "Molokan ruhani-xristian" dini icması fəaliyyət göstərir.

## Həmçinin bax
* Qobustan rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikasi Qobustan Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Samanlıq

**Samanlıq** — Azərbaycan Respublikasının Gədəbəy rayonunun Samanlıq kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Tarixi
Samanlıq kəndi Qoşabulaq bələdiyyəsinə daxildir. Mis çayının hər iki sahilində,Çobandagın ətəyində yerləşən Samanlıq kəndi Kiçik Qafqaz daglarının yamac tipli kənd formasında salınan yaşayış məntəqələrindəndir.Kəndin ərazisində Qalaca deyilən yerdə aşkar olunan qəbirlər və yaşayış yerlərinin qalıqları sübut edirki bu kənd ərazisi Xocalı Gədəbəy (Son Tunc və Erkən Dəmir dövrü) mədəniyyətinin dövrünə aiddir.Samanlıq kəndi Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin zamanında 1918-1920 ci illər Gəncə qəzasının Qazax nahiyəsinə aid edilmişdir.1930 cu ildə rayonlar təzədən qurulanda Samanlıq kəndi Tovuz rayonuna verilib.1961 ci ildə Tovuz rayonuna uzaq olduğuna görə, 26&nbsp;km Gədəbəylə məsafəsinə görə Gədəbəyə verilmişdir.Bu işi o zamankı kolxoz sədri  Sadiqov Əsəd  kişi Moskovaya rəsmi məktub yazaraq etmişdir.Kəndin ətraf yerlərində olan yer adları Türk ad sisteminə aid olan 
coğrafi toponimlərdir.Kəndin Şəmkir  tərəfində Qazaxlar arxacı,Geriyan meşə,Ortalı təpə,Tovuz tərəfində Qabaqyal dağı,Qaryağdı,şərq hissəsində Düyərli,Qaranlıq,Dikdaş,Zağa dərəsi,Qələmkər kişinin yurdu,Səfərvurulan,Atxalxalı və.s yer adları bu gündə camaat tərəfindən işlədilir. Bələdiyyə sədri Ələkbərov Rasim Şamil oğludur.

## Toponimikası
Samanlıq oyk. Çoban dağının ətəyindədir. Yaşayış məntəqəsini XIX əsrin axırlarında Tovuz r-nunun Alakol kəndindən köçmüş ailələr Samanlıq adlanan keçmiş yurd yerində salmışlar. Gəncə xanlığının Zülqədər tayfasının Zəyəm mahalının yaylaq yeri kimi istifadə olunmuşdur.Allahyar Bəy Zülqədərli bu zonanın yani Xınna dərəsinin bəyi kimi Samanlıq kəndinidə idarə etmişdir.Yerli əhalinin məlumatına görə, XIX əsrin ortalarına qədər bu ərazi Alakol kəndinin əkin sahəsi olmuşdur. Sonralar bu ərazi qışlaq, binə, daha sonra isə yaşayış məntəqəsinə çevrildi. Ərazinin köhnə adı kəndə verilmişdir.

## Mədəniyyəti
Gədəbəy Poçt Filialının Samanlıq kənd poçt şöbəsi Samanlıq kəndində yerləşir.
180 şagird yerlik Samanlıq kənd orta məktəbi fəaliyyət göstərir. Kənd mərkəzi kitabxanası da daim fəaliyyətdədir. 2020-ci il Vətən savaşında bu kənd sakinləri savaşda iştirak etmişdir..

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 905 nəfər əhali yaşayır.Əhalinin hamısı Azərbaycan türkləridir.Yerli Türk boylarına aiddir.Kənd əhalisinin 50% çoxu Bakı şəhərində sonralar məskunlaşmışdır.Gəncə və Şəmkir şəhərlərindədə bu kənddən çox sayda əhali yaşayır.

## İqtisadiyyatı
*Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı-əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.Kəndin ərazisində bütün evlərdə içməli su var.Kənd ərazisi mavi qazla təmin edilib.Kəndin mərkəzi hissəsində məşhur Narzan adlı miniral su var.Turizm üçün maraqlı yerdir.

## Həmçinin bax
*Gədəbəy rayonu

## Xarici keçidlər
*Azərbaycan Respublikası Gədəbəy Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Təkyemişan

**Təkyemişan** — Azərbaycan Respublikasının Gədəbəy rayonunun Düz Rəsullu kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Tarixi
*Kənd XVIII əsrin əvvəllərundə salınıb. Yerli əhalinin məlumatına görə, Təkyemişan kəndini Düz Rəsullu kəndinin bünövrəsini qoymuş Böyük Rəsul adlı şəxsin oğlu Məşədi Nəbi salmışdır. 1921-1922-ci illərdə həmin rayondakı Emir kəndindən də buraya ailələr köç etdikdən sonra kəndə el arasında Emirri də deyilmişdir.

## Toponimikası
Təkyemişan oykonimi Dağətəyi ərazidədir.  Yaşayış məntəqəsi tək yemişan ağacının yaxınlığında salındığına görə belə adlanmışdır. Bu ağac kəndin yaxınlığında hələ də durur.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 189 nəfər əhali yaşayır.

## İqtisadiyyatı
*Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı-əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.

## Həmçinin bax
*Gədəbəy rayonu

## Xarici keçidlər
*Azərbaycan Respublikası Gədəbəy Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Tərs yer

**Tərs yer** — Azərbaycan Respublikasının Gədəbəy rayonunun Moruxlu kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. 5 oktyabr 1999-cu il tarixli 708-IQ saylı Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə Gədəbəy rayonunun Samanlıq kənd inzibati ərazi vahidi tərkibindəki yaşayış məntəqəsi Tərs yer kəndi adlandırılmış və rayonun yaşayış məntəqələri uçot məlumatına daxil edilmişdir.

## Toponimikası

## Tarixi

## Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Kiçik Qafqaz dağlarının ətəyində, dağlıq ərazidə yerləşir.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 138 nəfər əhali yaşayır.

## İqtisadiyyatı
Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı — əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Gədəbəy Rayon İcra Hakimiyyəti

## Həmçinin bax
Toplar

**Toplar** — Azərbaycan Respublikasının Gədəbəy rayonunun Böyük Qaramurad kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Tarixi

## Toponimikası
Toplar oyk. Kiçik Qafqaz dağlarının ətəyindədir. Yerli məlumata görə, yaşayış məntəqəsini Ataxan kəndindən Topu Məhəmmədhəsən adlı şəxs saldığı üçün onun ləqəbilə Topular adlanmışdır. Sonralar tələffüzdə ad təhrifə uğramış, “u” səsi adın tərkibindən düşmüş və kəndin adı Toplar şəklində qeydə alınmışdır.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 191 nəfər əhali yaşayır.

## İqtisadiyyatı
*Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı-əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.

## Həmçinin bax
*Gədəbəy rayonu

## Xarici keçidlər
*Azərbaycan Respublikası Gədəbəy Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Turşsu (Gədəbəy)

**Turşsu** (əvvəlki adı: **Kilsəli**) — Azərbaycan Respublikasının Gədəbəy rayonunun Çay Rəsullu kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin 7 fevral 1991-ci il tarixli, 54-XII saylı Qərarı ilə Gədəbəy rayonunun Çay Rəsullu kənd Sovetinin Kilsəli kəndi Turşsu kəndi adlandırılmışdır.

## Toponimikası
Kəndin keçmiş adı Kilsəli olmuşdur. Yaşayış məntəqəsi Çay Rəsullu kəndindən ayrılmış alqulular, məşədiismayıllı, oruclu nəsillərinin köhnə kilsənin ətrafında məskunlaşması nəticəsində yaranmış və Kilsəli adlandırılmışdı.

## Tarixi

## Coğrafiyası və iqlimi
Kənd dağlıq ərazidə yerləşir.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 278 nəfər əhali yaşayır.

## İqtisadiyyatı
Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı — əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Totuqlu

**Totuqlu** və ya **Topuqlu** — Azərbaycan Respublikasının Gədəbəy rayonunun Qoşabulaq kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Tarixi

## Toponimikası
Dağətəyi ərazidədir. Totuqlu variantında da qeydə alınmışdır. Yerli məlumata görə, yaşayış məntəqəsi 1910-cu illərdə Totux adlı bir nəfərin saldığı binə yerində yarandığı üçün belə adlanmışdır. Topuq toponimiyada daban termininin sinonimi olub, kəndin dağ ətəyində, aşağıda yerləşdiyini bildirir.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 221 nəfər əhali yaşayır.

## İqtisadiyyatı
* Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı-əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.

## Həmçinin bax
* Gədəbəy rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Gədəbəy Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Fərzalı

**Fərzalı** — Azərbaycan Respublikasının Gədəbəy rayonunun Arabaçı kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Tarixi

## Etimologiyası
Dağlıq ərazidə yerləşir. Yerli əhalinin məlumatına görə, yaşayış məntəqəsini Qarabağdan gəlmiş Fərzalı adlı şəxs saldığına görə kənd onun adı ilə adlandırılmışdır. 1917-ci ildə Cavanşir qəzasında Fərzalıbəyli (1933-cü ildə Bərdə rayonunda Fərzalılar), Qazax qəzasında Fərzalı, (1933-cü ildə Şəmkir rayonunda Fərzah Quşçu) kəndləri də qeydə alınmışdır. Oykonim Xələc tayfalarının bir tirəsi olan fərzalıların adını əks etdirir. Etnotoponimdir.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 559 nəfər yaşayır.

## İqtisadiyyatı
Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı — əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Gədəbəy Rayon İcra Hakimiyyəti

## Həmçinin bax
Leşkər

**Leşkər** — Azərbaycan Respublikasının Gədəbəy rayonunun Kiçik Qaramurad kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Tarixi

## Toponimikası
Orta dağlıq qurşaqdadır. Leşkər variantmda da qeydə alınmışdır. Yaşayış məntəqəsini vaxtilə Qazax mahalından gəlmiş ailələr xalq arasında Leş- kar adlanan yerdə salmışdılar. Ləşkər İran dillərində "qoşun, ordu", "düşərgə" mənalarında işlənir. Yerli əhalinin məlumatma görə, vaxtilə İran şahının qoşunu bir müddət burada düşərgə saldığına görə həmin yerə bu ad verilmişdir.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 670 nəfər əhali yaşayır.

## İqtisadiyyatı
Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı-əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.

## Həmçinin bax
* Gədəbəy rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Gədəbəy Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Ağçay (Lerik)

**Ağçay** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.

## İstinadlar
Axunahiran

**Axunahiran** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Veri kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Əhalisi 378 nəfərdir (2009).

## Tarixi
Peştəsər silsiləsinin yamacındadır. Əsl adının Ahungəran olduğu və Talış dilində "dəmirçilər" mənasını bildirdiyi güman edilir. Adını ərazidəki eyniadlı çaydan almışdır. Hidronim isə axun (sel, çay), hır (tal, duman, ciskin) sözlərindən və -an (məkan) şəkilçisindən düzəlib, "dumanlı, bulanıq çay" deməkdir.

## İstinadlar
Almu

**Almu** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Vizəzəmin kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 250 nəfərdir.

## Tarixi
Burovar silsiləsinin ətəyindədir. Türk dillərində alım/alımı "yaxın; əldə edilmiş" deməkdir. Oykonim kəndin mərkəzə yaxın olmasını bildirir.

Qədim Ələmrud qalası buradadır.

## İstinadlar
Arta

**Arta** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Züvüc kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. 8 fevral 2000-ci il tarixli 809-IQ saylı Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə Lerik rayonunun Osyedərə kənd inzibati ərazi vahidinin Arta kəndi Züvüc kənd inzibati ərazi vahidinin tərkibinə verilmişdir.

## Toponimikası
Türk dillərində arta sözünun "sıra dağ; dağ tirəsi; alcaq dağlıq", "dağıdılmış, pozulmuş", "bolluq", "balta kupu" mənalarında işlənməsi məlumdur. Oykonimin coğrafi mövqeyi əsas verir ki, onu "dağ aşırımında yerləşən kənd" kimi izah edək. 1917-ci ildə Şamaxı qəzasında Artaçı kəndi də qeydə alınmışdır.

## Coğrafiyası və iqlimi
Kənd dağlıq ərazidə yerləşir.

## Əhalisi
Əhalisi təqribən 45–50 nəfərdir.

## İqtisadiyyatı
Arta kəndinin əhalisi əsasən əkinçilik və maldarlıqla məşğul olur. Əkinçilikdə kartof, buğda, arpa və eləcə də bostançılıq xüsusi yer tutur. Maldarlıqda isə qoyun və inək daha üstünlük təşkil edir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Xarxar

**Xarxar** — Azərbaycan Respublikasının Gədəbəy rayonunun Xarxar kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. 24 iyun 2005-ci il tarixli 954-IIQ saylı Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə Gədəbəy rayonunun Xarxar kəndi Zəhmətkənd kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindən ayrılaraq, bu kənd mərkəz olmaqla, Xarxar kənd inzibati ərazi vahidi yaradılmışdır.

## Toponimikası
Yaşayış məntəqəsini 1904-cü ildə, çarlıq dövründə Azərbaycana köçürülmüş moldovan ailələri Novoalekseyevka adı ilə salmışdılar. Lakin 1916-1917-ci illərdə onlar geriyə qayıtdıqdan sonra, burada azərbaycanlı ailələr məskunlaşmış və Xarxar adlı dərədə yerləşən bu kəndi "Xarxar" adlandırmışlar.

Tədqiqatçılara görə, toponim qədim alban tayfalarından olan qarqarların adı ilə bağlıdır.

## Coğrafiyası və iqlimi
Kənd dağətəyi ərazidə yerləşir.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 1515 nəfər əhali yaşayır.

## İqtisadiyyatı
Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı — əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Zamanlı (Gədəbəy)

**Zamanlı** — Azərbaycan Respublikasının Gədəbəy rayonunun Mormor kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 19 may 1993-cü il tarixli, 611 saylı Qərarı ilə Gədəbəy rayonunun Arabaçı kənd Sovetinin Zamanlı kəndi Mormor kənd Sovetinin tərkibinə verilmişdir.

## Toponimikası
Kəndin keçmiş adı Sərkar olmuşdur. Yerli məlumata görə, kəndi vaxtilə Qızılalı oğlu Zaman salmış və kənd də onun adı ilə adlandırılmışdır. Kəndin əhalisi əsasən xəlfəli tayfasına mənsub ailələrdən ibarətdir. Oykonim Zaman (şəxs adı) və -lı komponentlərindən düzəlib.

## Tarixi
Zamanlı kəndinin tarixi albanların bu ərazilərdə yaşadığı IV-V əsrlərə gedib çıxır. 

2010-cu il sentyabrın 11-də Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələrinin əsgərləri tərəfindən bu kəndin ərazisində təxribat törətməyə çalışan Ermənistan xüsusi xidmət orqanlarının əməkdaşı Manvel Sarıbekyan tutulmuşdur. Daha sonrakı araşdırmalar nəticəsindən məlum olmuşdur ki, Manvel Sarıbekyan Azərbaycan tərəfinə kənd məktəbini partlatmaq üçün keçib.

## Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Murğruz silsiləsinin yamacında yerləşir.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 649 nəfər əhali yaşayır.

## İqtisadiyyatı
Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı — əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Gədəbəy Rayon İcra Hakimiyyəti
 
## Həmçinin bax
Aşağı Çayrud

**Çayrud (Çayoru)** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi talışlardan ibarətdir.

## Mənbə
* Qədir Kərimov "Elm ocağının işığında" ,Bakı,  "Adiloğlu "nəşriyyatı,2005.

## İstinadlar
Bibiyani

**Bibiyani** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Vizəzəmin kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Rayon mərkəzindən 31 km cənub–şərqdə, Lənkəran şəhərinin sağ sahilinin 4 kilometrliyində, Peştəsər silsiləsinin yamacındadır.

## Əhalisi
Əhalisi 995 nəfərdir (2008).

## Tarixi
Bibiyani Lerik rayonunun Vizəzəmin inzibati ərazi vahidində kənd. Tədqiqatçılara görə, qismən təhrifə uğramış bu toponimin əsli Bibəhonidir. Toponim Talış dilindəki bib (heyva) və honi (bulaq) sözlərindən ibarət olub, "heyvalı bulaq" mənasındadır. Kənd ərazidəki eyniadlı bulağın adını daşıyır. Bibiyanı (1917), Bibiyoni (1961) variantlarında da qeydə alınmışdır. Hidronimin bibi (fars. "xanım") və honi (TalıŞərq "bulaq") sözlərindən ibarət olub, "xanım bulağı" mənasında olduğunu da ehtimal etmək olar. Qazax rayonunun Xanlıqlar kəndi ərazisində Xanım bulağı adlı su obyekti məlumdur.

## Əhalinin məşğuliyyəti
Əhali heyvandarlıq və əkinçiliklə məşğuldur. Kənddə ümumi orta məktəb, kitabxana, tibb məntəqəsi var.

## Din
Kənd əhalisi İslam dininə mənsubdur. Kənddə Bibihoni kəndi məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.

## Mənbə
* Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV cild, Bakı.2013. səh.17.

## Həmçinin bax
* Barzavu
* Babagil
* Bilnə

## İstinadlar
Bobla

**Bobla** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Bürsülüm kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 134 nəfərdir.

## Tarixi
Dağlıq ərazidədir. Kəndin ərazisindəki Bobla türbəsi pir hesab edilir. Kənd öz adını pirin adından almışdır. Talış dilindəki baba/boba (pir) və -lə (Şək.) komponentlərindən düzəlmiş bu oykonim "pir yeri" mənasındadır.

## İstinadlar
Brkandul

**Brkandul və ya Bırkandul** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Nüvədi kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 875 nəfərdir.

## Tarixi
Peştəsər silsiləsinin ətəyində yerləşən bu kənd 1508-ci ildə Bərkandul, 1917-ci ildə Burxandul, 1933-cu ildə Burqandul, 1961-ci ildə Brkandul variantlarında qeydə alınmışdır.

## Toponimiyası
Tədqiqatçılar kəndin adını Talış dilindəki bır (böyürtkən kolu) və kandul (mağara, oyuq) sözləri əsasında "böyürtkənli dərə, oyuq" kimi izah edirlər. Rusiyanın Maqadan vilayətində də Burkandya adlı yaşayış məntəqəsi var.

## Din
Kənddə Brkandul kənd məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.

## İstinadlar
Biləvər

**Biləvər** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Osyodərə kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 420 nəfərdir.

## Tarixi
Peştəsər silsiləsinin ətəyindədir. Oykonim Talış dilindəki bil (bataqlıq, gölməçə) və var (yer) sözlərindən düzəlib, "bataqlıq yer" mənasındadır.

## Həmçinin bax
* Bilnə
* Bibiyani
* Barzavu

## İstinadlar
Boykəndil

**Boykəndil** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Kirəvud kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 259 nəfərdir.

## Tarixi
Peştəsər silsiləsinin Şimal–şərq ətəyindədir. Müxtəlif mənbələrdə Boykənil, Boykəndli, Boykanil, Boyqandul variantlarında qeydə alınmışdır. Oykonim türk dillərindəki boyqan/boykan (üzün) və dul (dərə) sözlərindən düzəlib, "üzün dərə" mənasındadır.

## İstinadlar
Bülüdül

**Bülüdül** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Osyodərə kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 799 nəfərdir.

## Toponimiyası
Buludul/Bululdul kəndi Peştəsər silsiləsinin ətəyində yerləşir. Tədqiqatçılar toponimi Bolı (Şəxs adı) və dul (hündürlüyüdur təpələr arasında çökəklik) komponentlərinin birləşməsi kimi "Bolının çökəkdəki sahəsi" mənasında izah edirlər. Azərbaycanda yetişən bulul adlı lobyaya oxşar bitki növü də vardır. Güman ki, bulul və dul (dərə) sözlərindən ibarət olan oykonimi "bulul yetişən dərə" mənasında da izah etmək olar.

## İstinadlar
Dəstər

**Dəstər** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Dəstər kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Tarixi
Ləmər çayının (Lənkəran çayının qolu) sahilində, Peştəsər silsiləsinin yamacındadır. Yerli əhali Daster kimi tələffüz edir. Kəndin ilk sakinləri Cənubi Azərbaycandan gəlmiş talışlar olmuşlar. Tədqiqatçıların məlumatına görə, kəndin əhalisi oturaq həyata keçdikdən sonra maldarlıq məhsullarını taxıla dəyişir, taxılı əl dəyirmanında üyüdürdülər. Hər ailədə əl dəyirmanı olduğundan onların məskunlaşdığı ərazi də Dasdar (Talışca "əl dəyirmanı, kirkirə") adlandırılmışdır.

## İstinadlar
Davradibi

**Davradibi** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Tikəband kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 379 nəfər.

## Toponimiyası
Davaradibi kəndi Peştəsər silsiləsinin ətəyindədir. Oykonim Davar (Tavar/Davar dağının ətəyində olduğu üçün həmin dağın adındandır) və dib (ətək, Aşağı hissə) komponentlərindən düzəlib (burada -a bitişdirici sait, -i mənsub. Şəkilçisidir), "Davar dağının ətəyi, dibi" mənasındadır. Davardibi variantında da qeydə alınan bu oykonim yerli əhalinin dilində Dəvrəbın kimi tələffüz olunur, Bın Talış dilində "ətək, dib" deməkdir.

## İstinadlar
Çeşman

**Çeşman** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Züvüc kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. 8 fevral 2000-ci il tarixli 809-IQ saylı Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə Lerik rayonunun Osyedərə kənd inzibati ərazi vahidinin Çeşman kəndi Züvüc kənd inzibati ərazi vahidinin tərkibinə verilmişdir.

## Əhalisi
Əhalisi 276 nəfərdir.

## Toponimiyası
Oykonim fars dilindəki çeşm (çeşmə, goz, bulaq) və -an (məkan və cəmlik bildirir) komponentlərindən düzəlib, "bulaq yeri, bulaqlar" deməkdir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Conu

**Conu** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Tülüconu kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 354 nəfərdir.

## Toponimiyası
Conu kəndi Peştəsər silsiləsinin ətəyindədir. Talış dilində coni *"yersiz, torpaqsız"* kimi izah olunur. Oykonim kəndin ərazisində əkinə yararlı torpağın olmaması ilə bağlıdır. 29 mart 2005-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin qərarı ilə Tülüconi kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Coni kəndi Conu kəndi adlandırılmışdır.

## İstinadlar
Gürdəsər

**Gürdəsər** (əvvəlki adı: **Kürdəsər**) — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Əliabad kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. 8 fevral 2000-ci il tarixli 809-IQ saylı Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə Lerik rayonunun Nüvədi kənd inzibati ərazi vahidinin Kürdəser kəndi Əliabad kənd inzibati ərazi vahidinin tərkibinə verilmişdir. 29 mart 2005-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin qərarı ilə Əliabad kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Kürdəsər kəndi Gürdəsər kəndi adlandırılmışdır.

## Toponimikası
Talış dilində "Qurdəsə" adlanır. Toponimi talış dilindəki "Qur" guruldamaq, "də" dərə, "sə" baş, Guruldayan dərənin başı mənasında işlənib.

Gürdəsər adının digər adı  "Qurə" di sə, yəni Qurə di gür kənd, sə baş deməkdir. Bu məna da da təxmin edilir.

## Əhalisi
Əhali tərkibi əsasən talışlardan ibarətdir.

Əhalisi 857 nəfərdir.

### Tanınmış şəxsləri
* Məmmədhüseyn Əliyev (1925–1994) — Yazıçı.
* Fazil Ağayev (1944–) — Professor.

## Din
Kənddə Gürdəsər kənd məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Haftonu

**Haftonu** və ya **Haftoni** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Nücü kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Dağətəyi ərazidədir.

## Əhalisi
Əhalisi 291 nəfərdir.

## Toponimiyası
Oykonim talış dilindəki haft (yeddi) və honi (bulaq) sözlərindən düzəlib, "yeddi bulaq" deməkdir.

## İstinadlar
Davıdonu

**Davıdonu** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Nücü kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 226 nəfərdir.

## Toponimiyası
Davıdonu kəndi Peştəsər silsiləsinin ətəyində yerləşir. Oykonim Davıd (Davud Şəxs adının yerli tələffüz formasıdır) və Talış dilindəki honi (bulaq) sözlərindən düzəlib. Yaxınlığındakı bulağın adını (Davud bulağı) daşıyır.

## İstinadlar
Hamarat

**Hamarat** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Dəstər kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 650 nəfərdir.

## Toponimiyası
Hamarat kəndi salındığı ərazinin adı ilə adlandırılmışdır. Hamarat toponimik termin kimi düzən, səthi hamar və ya hamarlanmış yer mənasındadır.

## Həmçinin bax
* Geskon
* Dəstər
* Haftoni

## İstinadlar
Hücü

**Hücü** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Tikəband kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 120 nəfərdir.

## Toponimiyası
Oykonim talış dilindən tərcümədə "su arxları çəkilmiş yer" və ya "yeni arx" mənalarında izah edilir.

## Həmçinin bax
* Hiveri
* Hovil
* Hübi

## İstinadlar
Kıncıvo

**Kıncıvo** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Vizəzəmin kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Bu kənd Konjavu çayının sahilində, Peştəsər silsiləsinin yamacındadır. 2009-cu il tarixində əhalisinin sayı 199 nəfər olmuşdur. 2021-ci ildə kənd ərazisində 37 yaşayış məntəqəsi qeydə alınmışdır. Tədqiqatçılara görə oykonim Talış dilində Kıncə'vo  sözündən olub ("Kıncə–küncdə,yanda,böyürdə", "Vo– yel,meh,külək") küncdə əsən yel (külək) mənasındadır. (burda Xəzri küləyi nəzərdə tutulur). Kıncıvo ayrıca Konjavu, Kncıvo, Qıncvo və Konzhavu kimi də adlandırılır. Yaşlı kənd sakinlərinin dediyinə görə bu yerin adı kəndin ərazisindən axan Konjavuçayın adı ilə bağlıdır və lap qədim tarixi adı isə Gəncəvi olmuşdur. Bu ərazi İkinci Dünya müharibəsi başlamazdan əvvəl və sonra Azərbaycanın neft sənayesinin inkişafı dövründə neft qazma əməliyyatları üçün kiçik bir lojistik hazırlama nöqtəsi rolunu oynamışdır.

## Əhalisi
Əhalisi 199 nəfərdir. Hazırda 37 yaşayış evi var

## Toponimiyası
Tədqiqatçılara görə, oykonim Tališ dilinde -Kıncəvo sözündən olub, "küncdən, böyürdən əsən külək yeri" (burada Xəzri küləyi nəzərdə tutulur) mənasındadır.

## Relyefi
Bu kənd Konjavu çayının sahilində, Peştəsər silsiləsinin yamacındadır.

## Həmçinin bax
* Həzovi
* Jindi
* Kekonu

## İstinadlar
Kələxan

**Kələxan** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Kələxan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. 15 mart 2002-ci il tarixli 273-IIQ saylı Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə Lerik rayonunun Kələxan kəndi Qosmalyan kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindən ayrılaraq, bu kənd mərkəz olmaqla Kələxan kənd inzibati ərazi dairəsi yaradılmışdır.

## Toponimiyası
"Kələxan" sözü "Qalaxan" sözündən götürülüb (Lənkəran qəzasının sosial–iqtisadi vəziyyəti. 19-cu əsrin sonları 20-ci əsrin əvvəlləri. Leyla Məcidova. Səh.98–99), mənası "Xan qalası" deməkdir. Kənd əhalisi "Qala" sözünü ləhcə ilə "Qələ" kimi səsləndirir. Bunu ərazidə mövcud olan "Kələ, Qələ, Kəl və s." sözləri ilə başlayan toponimlərdə də görmək olur (Qələvər, Kələkli, "Qala" və s.). Qala dağında dağıdılmış qalanın qalıqları var.

## Əhalisi
Kələxan kəndinin əhalisi türk  tayfalarıdır. Əhalisinin sayı 483 nəfərdir.
1951–1952-ci ildə məşhur "köçürülmə" siyasətinə məruz qalan yerli xalq 1956-cı ildə Muğandan (Salyan, Neftçala, Biləsuvar, Cəlilabad) təkrarən geri, doğma torpağa qayıtmışdır. Lakin Lənkəran, Lerik və Respublikamızın digər şəhərlərinə köçənlər isə geri qayıtmamış, yaşadıqları yerlərin ictimai, siyasi və iqtisadi inkişafında mühüm töhfələr vermişlər. Danışıq ləhcəsi Ərdəbil ləhcəsi ilə eynidir. Kənddə Pirili, Kərəmbabalı, Muradxanlı və Əlyarlı tayfaları yaşayır. Kənd əhalisinin böyük əksəriyyəti ziyalıdır və dövlət orqanlarında çalışırlar. Yay aylarında unikal görünüşə malik Qala dağını çoxlu turist ziyarət etməyə gəlir. Zuvand mahalının mərkəzindədir və ən böyük kəndlərindən biridir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

## Həmçinin bax
Küsəkəran

**Küsəkəran** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Veri kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 829 nəfərdir. Kənd əhalisinin əksəriyyəti talışlardan ibarətdir.
## Toponimiyası
Kəndi adı yerli əhali arasında Küsəkən şəklində işlənir. Oykonim talış dilindəki ku (dağ), sə (ust) və kəran (burada "kənd" mənasındadır) sözlərindən düzəlib, "dağın üstündə, dağın zirvəsində salınmış kənd" mənasındadır. Yaşayış məntəqəsi təbii–coğrafi mövqeyinə görə belə adlandırılmışdır.

## Həmçinin bax
* Kornədi
* Küman
* Kəlvəz

## İstinadlar
Kirəvud

**Kirəvud** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Kirəvud kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 3621 nəfərdir.

## Toponimiyası
Kəndin adı talış dilindəki gir (əyri) və vud (yer) sözlərindən düzəlib (-ə bitişdirici saitdir), "əyri yerdə salınmış kənd" mənasındadır. Oykonimi "kicik yer", "çəmənlik", "kicik təpə" kimi də izah edirlər.

## Həmçinin bax
* Jindi
* Dəstər
* Kıncıvo

## İstinadlar
Dico

**Dico** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Tikəband kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 162 nəfərdir.

## Toponimiyası
Dico kəndi Peştəsər silsiləsinin ətəyindədir. Oykonim Talış dilindəki di (kənd) və colqo (yer) sözlərindən düzəlib, "kənd yeri" mənasındadır.

## İstinadlar
Hamarmeşə

**Hamarmeşə** (əvvəlki adı: **30-cu Kilometr**) — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Vizəzəmin kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin 7 fevral 1991-ci il tarixli, 54-XII saylı Qərarı ilə Lerik rayonunun Vizəzəmin kənd Sovetinin 30-cu Kilometr kəndi Hamarmeşə kəndi adlandırılmışdır.

## Toponimikası
Kəndin keçmiş adı Otuzuncu kilometr olmuşdur. Yaşayış məntəqəsi Lənkəran–Lerik avtomobil yolunun 30&nbsp;km.-liyində yerləşdiyinə görə belə adlandırılmışdır. Oykonim "düzənlikdə olan meşə" mənasındadır.

## Tarixi

## Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Lənkərançayın sahilində yerləşir.

## İqtisadiyyatı
Kəndə Lənkəran rayonundakı Narbağı qaztənzimləyici stansiyasından qaz boruları çəkilmiş və 2012-ci il dekabr ayının 22-də ilk dəfə olaraq təbii qaz verilmişdir.

## Din
Kəndin tamamı şiə müsəlmanlardır. Kənddə Hamarmeşə kənd məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Küman

**Küman** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Şingədulan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 190 nəfərdir.

## Toponimiyası
Oykonim minilliyin ortalarından kaymakların (kimakların) tərkibində olmuş koman/ kuman türk tayfasının adını əks etdirir. Komanlar rus mənbələrində 1078-ci ildən poloves adı ilə məlumdur. X əsrdə Volqanı keçərək Qara dəniz sahillərinə köçmüşlər. Komanların bir qismi qıpçaqların tərkibində Azərbaycana gələrək burada məskunlaşmışlar.

## Həmçinin bax

## İstinadlar
Qılqılov

**Qılqılov** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Siyov kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 323 nəfərdir.

## Toponimiyası
Toponim talış dilindəki qılqıl (qaynayan, pıqqıldayan) və ov (su) sözlərindən ibarət olub, “qaynayan, pıqqıldayan su” mənasını bildirir. Kənd yaxınlığındakı qeyzer tipli Qılqılov adlı bulağa görə belə adlandırılmışdır, yəni hidronimin adı oykonimə köçürülmüşdür. Bu isə toponimyaratma üçün səciyyəvidir.

## Həmçinin bax
* Loda
* Monidigah
* Kirəvud

## Tanınmış şəxsləri
* Rafiq Teymurov — Riyaziyyat üzrə fəlsəfə doktoru.

## İstinadlar
Laman (Lerik)

**Laman** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Şingədulan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 524 nəfərdir.

## Toponimiyası
Oykonim şahsevənlərin laman tirəsinin adı ilə bağlıdır. Mənbələrin məlumatına görə, XVIII əsrin axırlarında Ərdəbilli Təvabi Məhəmmədxan özünə məxsus şahsevən ailələri ilə birlikdə Qubalı Fətəli xanın (1762–89) icazəsi ilə Quba xanlığına gələrək Şabran və Müşkür mahallarında Çaxmaqlı, Xisun, Cığatay, Hacılı, Xırmandalı, Gəbəli, Ustaclı, Laman və Qaradağlı kəndlərini bina etmişdir.

## Xarici keçidlər
* Laman kəndi

## İstinadlar
Ləkər

**Ləkər** —  Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Bürsülüm kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 206 nəfərdir.

## Toponimiyası
Yaşayış məntəqəsi həmin rayondakı Şiləvar kəndindən ayrılmış ailələrin məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır. Oykonimi ləkər/ləgər (dağ ətəyində çökəklik) və ya lüəkər (yarğanlı yer) sözləri ilə əlaqələndirirlər. Kəndin adı ərazidən axan eyniadlı çayın adından götürülmüşdür.

## Həmçinin bax

## İstinadlar
Lərmərud

**Lərmərud** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Nücü kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 181 nəfərdir.

## Toponimiyası
Tədqiqatçıların bir qismi oykonimi talış dilindəki ləqmə (çay sahili yamac) və rud (çay) sözlərinin birləşməsi hesab edir, “çay sahili yamacda yerləşən kənd” kimi izah edirlər. Kəndin adının ərazidən axan çayın adından yarandığını ehtimal edən tədqiqatçılar isə hidronimi talış dilindəki ləm (dayaz) və rud (çay) sözlərindən düzəlib, “dayaz çay” mənasını ifadə etdiyini bildirirlər. Digər məlumatlara görə kəndin talış dilindəki adı LAMƏY-dir. Laməy talışca "laməyn"-yəni, hündür yer mənasındadır. Qonşu kəndlərin bəziləri bu kəndə "Laməvu" da deyirlər. Laməvu, yəni hündür yer. Burada "lam"-"ləm" -hündür, "ə" sifət yaradan şəkilçi, "vu" isə yer deməkdir. Laməy sözü də, "laməyn" sözünün ixtisar formasıdır. Burada "əyn" sifət yaradan şəkilçidir. Söz tarixən işləndikcə "n" ixtisar olunmuş və Laməy şəklində tələffüz olunmuşdur. Ləməynə di, Laməynə vu (hündür yer, hündür kənd) adları bu coğrafi adın əsl kökləridir. Bu coğrafi adın "Lərmərud" şəklində rəsmiləşdirilməsi həm sözün milli mənasını itirir, həm də tələffüzünü qəlizləşdirir və qeyri-estetik edir. Bu baxımdan, bu coğrafi adın orijinal formada–talışca LAMƏY kimi rəsmiləşdirilməsi vacibdir.

## Coğrafiyası və iqlimi
Yayı quraq keçən mülayim isti iqlim. Laməy dəniz səviyyəsindən 600 m hündürlükdə yerləşir. Kəndi cənubdan Dızdoni, şimaldan isə Pleymon alçaq dağları əhatə edir. Pleymon dəniz səviyyəsindən 1075 m hündürlükdədir.

## İqtisadiyyatı
Əhali əsasən əkinçilik və maldarlıqla məşğuldur.

## Təhsil
Kənddə Elxan Qurbanov adına Lərmərud kənd tam orta məktəbi fəaliyyət göstərir.

## Din
Kənddə Lərmərud kənd məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.

## İstinadlar
Mistan

**Mistan** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Mistan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 186 nəfərdir.

## Toponimiyası
Mistan oykoniminin mənasına aid iki fikir mövcuddur. Bəzi tədqiqatçıların fikrincə, oykonim Mistan şəxs adı ilə bağlıdır. Digər tədqiqatçılar qeyd edirlər ki, Mistan talışca Mıston adlanır və talış dilində mıst mis, -o/z-cəmlik bildirən şəkilçidir.

## Tarixi
Mistan kəndinin tarixi çox qədimdir. Mistan eli 6 qəbilədən ibarət olmuşdur:
*1. Misçiyon (misçilər).
*2. Amburon - Osonağaçiyon (dəmirçilər).
*3. Şələyçiyon (Galayçılar).
*4. Çöpçiyon (çöpçülər).
*5. Zərgəron (zərgərlər-lallar).
*6. Nunçiyon (çörəkçilər)

## Din
Kənddə "İmam Museyi Kazım" məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.

## İstinadlar
Ordahal

**Ordahal** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Kirəvud kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 313 nəfərdir.

## Toponimiyası
Kəndin keçmiş adı Ərəkit olmuşdur. Türk dillərində ərəkit (araqut) “açıq meydan, dayanacaq yeri” mənalarında işlənir. Tədqiqatçılara görə, Ordahal oykonimi talış dilindəki ordalürdü (qamış, qarğı) və hal (təpə) sözlərindən düzəlib, “qamışlı təpə, qarğı bitən təpə” mənasındadır. Oyokonimin Ordaha variantı da işlənməkdədir.

## İstinadlar
Nücü

**Nücü** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Nücü kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 922 nəfərdir.

## Toponimiyası
Tədqiqatlarda belə güman edilir ki, yaşayış məntəqəsi eyniadlı arxın kənarında salındığı üçün belə adlanmışdır. Arxın adı talış dilindəki nii (yeni, təzə) və cıt (arx) sözlərindən ibarət olub, “yeni, təzə arx” mənasındadır.

## Həmçinin bax
* Orand
* Noda
* Mistan

## İstinadlar
Piran (Azərbaycan)

**Piran** (əvvəlki adı: **İyirminci**) — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Piran kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin 7 fevral 1991-ci il tarixli, 54-XII saylı Qərarı ilə Lerik rayonunun Siyov kənd Sovetinin İyirminci kəndi Piran kəndi adlandırılmışdır. 15 mart 2002-ci il tarixli 273-IIQ saylı Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə Lerik rayonunun Piran kəndi Siyov kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindən ayrılaraq, bu kənd mərkəz olmaqla Piran kənd inzibati ərazi dairəsi yaradılmışdır.

## Toponimikası

## Tarixi

## Əhalisi
Əhalisi 1065 nəfərdir. Kənd əhalisi əsasən etnik talışlardan ibarətdir.

## İqtisadiyyatı
Kəndə Lənkəran rayonundakı Narbağı qaztənzimləyici stansiyasından qaz boruları çəkilmiş və 2012-ci il dekabr ayının 22-də ilk dəfə olaraq təbii qaz verilmişdir.

## Din
Kənddə Piran kənd məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Şingədulan

**Şingədulan** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Şingədulan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
1859–1864-cü ilə olan məlumata əsasən Alaşa çayı sahilində yerləşən Şingədulan kəndində 20 evdə 76 nəfəri kişilər, 64 nəfəri qadınlar olmaqla 140 nəfər şiə Azərbaycan tatarı yaşayırdı.
Hazırda əhalisi 1102 nəfərdir.

## Toponimiyası
Kəndin adı Nüssomuıya variantında da qeydə alınmışdır. Nəsamara sözünün təhrif olunmuş variantı hesab olunur. Bəzi tədqiqatçılara görə, kəndin adı fars dilindəki nəsa (güney) və mara (örüş, otlaq) sözlərindən düzəlib, “güneydəki örüş” mənasındadır. Əslində, oykonim kəndin yaxınlığındakı çayla bağlı yaranmışdır. Nısa (quzey) və murya (çay) komponentlərindən düzələn bu coğrafi ad “çayın quzey tərəfi, gündüşməyən tərəfi” mənasındadır.

## Həmçinin bax

## İstinadlar
Osyodərə

**Osyodərə** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Osyodərə kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 177 nəfərdir.

## Toponimiyası
Kəndin adı yerli əhali tərəfindən Osyodə kimi tələffüz edilir. Tədqiqatçıların bir qismi bu oykonimi “dəyirman dərəsi”, digər qismi isə “çökək dərə” kimi izah edirlər.

## Tarixi
29 mart 2005-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin qərarı ilə Osyedərə kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Osyedərə kəndi Osyodərə kəndi adlandırılsın, Osyedərə kənd inzibati ərazi dairəsi Osyodərə kənd inzibati ərazi dairəsi adlandırılmışdır.

## İstinadlar
Loda

**Loda** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Tülüconu kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 218 nəfərdir.

## Toponimiyası
Yerli əhali kəndin adını talış dilindəki lo (qarğa) və daidə (dərə) sözlərindən ibarət “qarğa dərəsi” mənası verən eyniadlı oronimlə bağlayır. Bəzi tədqiqatçılar da bu fikri təsdiq edirlər.

## Həmçinin bax

## İstinadlar
Sivəkəran

**Sivəkəran** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Vizəzəmin kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Haqqında
Sivəkəran kəndi Lənkəran çayının sahilində, Peştəsər silsiləsinin ətəyindədir. Yerli əhali arasında Sifəkon/Sefəkon adlanır. Oykonim sif/sef (talış dilində "alma" və kon "ev" sözlərindən yaranıb, "almalar evi" mənasındadır. Tarixçilərin məlumatına görə 1941–1945 müharibə dönəmində səngərə bu kənddən almalar göndərilirdi. Kənd turizm  üçün çox əhəmiyyətli bölgədə yerləşir. Kənd iki taydan ibarətdir.

## Mənbə
* Azərbaycan toponimlərinin ensiklopedik lüğəti. II cild. Bakı, 2007

## İstinadlar
Sors

**Sors** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Molalan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. 15 mart 2002-ci il tarixli 273-IIQ saylı Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə Lerik rayonunun Sorus kəndi Şingədulan kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindən ayrılaraq, Molalan kəndi mərkəz olmaqla Molalan kənd inzibati ərazi dairəsi yaradılmışdır.

## Əhalisi
Əhalisi 824 nəfərdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

## Həmçinin bax
Təndul

**Təndul** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Tikəband kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 71 nəfərdir.

## Toponimiyası
Azərbaycan dilində tən "təndir", tül isə talış dilində "palçıq" deməkdir. Kəndin adı “palçıqdan düzəlmiş təndirləri olan kənd” mənasındadır.

## İstinadlar
Soru

**Soru** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Əliabad kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. 8 fevral 2000-ci il tarixli 809-IQ saylı Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə Lerik rayonunun Nüvədi kənd inzibati ərazi vahidinin Soru kəndi Əliabad kənd inzibati ərazi vahidinin tərkibinə verilmişdir.

## Toponimikası
Bəzi tədqiqatçıların fikrincə, oykonim talış dilindəki so (həyət, təsərrüfat) və ru (çay) sözlərindən ibarət olub, "çay kənarındakı təsərrüfat" mənasındadır. Digər tədqiqatçılar isə hesab edirlər ki, oykonim talış dilində sə və ros sözlərindən yaranmışdır, mənası "başıuca" deməkdir, "düz dik yer" mənası da verir.

## Əhalisi
Əhalisi 1388 nəfərdir. 1859–1864-cü ilə olan məlumata əsasən Alaşa çayı sahilində yerləşən Soru kəndində 23 evdə 97 nəfəri kişilər, 58 nəfəri qadınlar olmaqla 155 nəfər şiə talışlar yaşayırdı.

Soru kəndi Vətən Müharibəsinin Qəhrəman şəhidlərindən olan Hərbi Dəniz Qüvvələrinin "Sualtı hücüm" (SAH) Xüsusi Təyinatlı Qüvvərinin miçmanı "Qarabağ orden"li Elvin Səfərovun kəndidir.

## Din
Kənddə Soru kənd məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Tikəband

**Tikəband** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Tikəband kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 1117 nəfərdir.

## Toponimiyası
Coğrafi ad Tikəbənd dağ adı və kənd sözlərinin birləşməsindəndir, Tik (dik) "hündür", "ə" bitişdirici sait, band isə talış dilində "dağ" deməkdir (Hündür dağ kəndi).

## Həmçinin bax
* Tikəband şəlaləsi

## İstinadlar
Vamazğon

**Vamazğon** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Nücü kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 280 nəfərdir.

## Toponimiyası
Yerli əhali Bamazıqon adlandırır. Oykonim talış dilindəki vamalvamə (yanmquru) və zığon (bataqlıqlaşmış yer, qurumaqda olan çeşmə) sözlərindən ibarət olub, “yanbataqlıqlaşmış yer, qurumaqda olan bataqlıq” mənasındadır.

## İstinadlar
Siyov

**Siyov** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Siyov kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 1018 nəfərdir.

## Tanınmış sakinləri
* Mirzə Məmmədov (1909–1973) — Azərbaycan SSR-nin Maarif naziri (1954–1959).

## Toponimikası
Kəndin adı ərazidəki Qarasuçayın və Qarasutəpə dağının adı ilə bağlı yaranmışdır. Oykonim Qarasu adının talış dilindəki qarşılığıdır.

## Bitki örtüyü
Taxus baccata – iynə yarpaqlılar nümayəndələrindən olmaqla – Qafqaz meşələrində geniş yayılmışdır. Bu növ iynə yarpaqlı ağac və kollar Hirkan qarışıq meşəliyində yayılmaqla bərabər özü təklikdə Siyov kəndi yaxınlığında qaraçöhrə meşəliyi yaradır. Burada Taxus baccata-dan başqa Carpinus schuschacnsis və Lonicera iberica-nın, ot bitkilərinin 32 növ olduğunu A.A.Qrossheym 1926-cü ildə, müəlliflərdən biri isə (akademik V.Hacıyev) 1979-cu ildə 45 növ olduğunu göstərmişdir. Çox düzgün olaraq A.A.Qrossheym bu meşəliyin sonradan bərpası ilə izah edir. Görünür Siyov ətrafında vaxtı ilə meşələr qırıntıya məruz qalmışdır. Qaraçöhrənin isə bir hissəsi yandırılmışdır. Məhz ona görə sonradan bərpa olunan bitkilərin əksəriyyəti kserofit təmayüllü bitki nümayəndələrindən ibarət olmuşdur.

## İstinadlar
Veri

**Veri** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Veri kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 895 nəfərdir. Əhalinin milli tərkibi etnik talışlardır.

## Toponimiyası
Bu toponim talış dilindəki veri (yuxarı) sözü ilə əlaqədar olub, “yuxarıda yerləşən kənd” deməkdir. Həmçinin talış dilində veri göyərti mənası bildirir.

## Din
Kənddə Veri kənd məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.

## İstinadlar
Veri Əliabadı

**Veri Əliabadı** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Veri kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 812 nəfərdir.

## Toponimiyası
Oykonimlər "Əlinin kəndi, Əliyə məxsus yaşayış məntəqəsi" mənasındadır.

## Tarixi
29 mart 2005-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin qərarı ilə Veri kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Əliabad kəndi Veri Əliabadı kəndi adlandırılmışdır.

## Təhsil
Kənddə tam orta məktəb yerləşir. Məktəbin ilk binası 1990-ci ildə tikilmişdir. 2017-ci ildə həmin məktəb sökülərək yerinə yeni modul tipli məktəb tikilmişdir.

## İstinadlar
Vılık

**Vılık** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Tülüconu kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 267 nəfərdir.

## Həmçinin bax
* Rvarud
* Orand
* Nücü
* Təngəbin

## Tarixi
29 mart 2005-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin qərarı ilə Tülüconi kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Yuxarı Vılık kəndi Vılık kəndi adlandırılmışdır.

## İstinadlar
Vov

**Vov** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Bürsülüm kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 334 nəfərdir.

## Toponimiyası
Yerli tələffüz forması Vov şəklindədir. Kənd ərazisindəki müalicə əhəmiyyətli mineral bulağın adı ilə adlanmışdır. Bu oykonim talış dilindəki vo (yel xəstəliyi) və ov (su) sözlərinin birləşməsindən əmələ gəlib, “yel suyu” mənasındadır.

Kəndin ətrafı sıx meşə  və kol-kos örtuyü ilə örtülmüşduş. Bununla yanaşı meşələrində bir sıra vəhşi heyvan və quş növlərinə rast gəlinməkdədir. Yerli əhalinin əsas məşquliyəti əkinçilik, maldarlıq kimi kiçik təsarufatlarnan məşğul olmalarıdır.

Kənd əhalisi çox mehriban, səmimi və qonaqpərvərdir. Bu fikirlər VOV KƏNDİNƏ qonaq gəlib gedən şəxslər söyləməkdədir.

## Həmçinin bax
* Rvarud
* Orand
* Nücü
* Təngəbin

## İstinadlar
Vıjaker

**Vijaker** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Tülüconu kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 176 nəfərdir.

## Toponimiyası
Kənd ərazisindəki yarğanın adı ilə adlanmışdır. Toponim talış dilindəki vije (geniş, enli) və ker (uçurum, dərə, yarğan) sözlərindən ibarət olub, “enli yarğan, dərə” mənasındadır.

## İstinadlar
Peştətük

**Peştətük** (əvvəlki adı: **37-ci Kilometr**) — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Vizəzəmin kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin 7 fevral 1991-ci il tarixli, 54-XII saylı Qərarı ilə Lerik rayonunun Vizəzəmin kənd Sovetinin 37-ci Kilometr kəndi Peştətük kəndi adlandırılmışdır.

## Toponimikası
Oykonim talış dilindəki peştə (təpə, yüksəklik, zirvə) və tük (bicar, çəltik, əkin) sözlərindən düzəlib, "dağ ətəyində əkin sahəsi" mənasındadır.

## Tarixi

## Əhalisi
Əhalisi 215 nəfərdir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Zenoni

**Zenoni** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Şingədulan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Əhalisi
Əhalisi 514 nəfərdir.

## Həmçinin bax
* Jindi
* Kıncıvo
* Monidigah

## İstinadlar
Zərigümaco

**Zərigümaco** — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun Piran kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. 15 mart 2002-ci il tarixli 273-IIQ saylı Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə Lerik rayonunun Zərigümaco kəndi Siyov kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindən ayrılaraq, Piran kəndi mərkəz olmaqla Piran kənd inzibati ərazi dairəsi yaradılmışdır.

## Toponimiyası
Oykonim Zəri (şəxs adı), talış dilindəki kümə (koma, alaçıq) və co (yer, sahə) sözlərindən əmələ gəlib, “Zərinin koma yeri, Zəriyə məxsus alaçıq yeri” mənasındadır.

## Əhalisi
Əhalisi 354 nəfərdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

## Həmçinin bax
Çuxanlı

*Çuxanlı (Qobustan) — Azərbaycanın Qobustan rayonunda kənd.
*Çuxanlı (Salyan) — Azərbaycanın Salyan rayonunda kənd.
Alçalı

;Azərbaycan
* Alçalı — Azərbaycanın Kəlbəcər rayonunda kənd.
* Alçalı — Azərbaycanın Kəlbəcər rayonunda kənd.
* Alçalı (Kəlbəcər) — Azərbaycanın Kəlbəcər rayonunda kənd.
* Alçalı (Salyan) — Azərbaycanın Salyan rayonunda kənd.

;Ermənistan
* Alçalı (Göyçə) — Qərbi Azərbaycanın Göyçə mahalında kənd.
* Alçalı — Yelizavetpol (Gəncə) quberniyasının Zəngəzur qəzasında, indiki Gorus rayonu ərazisində kənd.  
* Alçalı — İrəvan quberniyasının Yeni Bayazid qəzasında, indi Qaranlıq (Martuni) rayonunda çay.
* Aşağı Alçalı — İrəvan quberniyasının Yeni Bayazid qəzasında, indi Qaranlıq (Martuni) rayonunda kənd.
* Yuxarı Alçalı (Göyçə) — İrəvan quberniyasının Yeni Bayazid qəzasında, indi Qaranlıq (Martuni) rayonunda kənd.

;İran
* Aşağı Alçalı (Tikantəpə) — 
* Yuxarı Alçalı (Tikantəpə) —
Bəydili

*Bəydili (Biləsuvar) — Azərbaycanın Biləsuvar rayonunda kənd.
*Bəydili (Salyan) — Azərbaycanın Salyan rayonunda kənd.
*Bəydili (Yevlax) — Azərbaycanın Yevlax rayonunda kənd.
*Bəydili boyu — Azərbaycan türklərinin, Anadolu türklərinin, İraq və Suriya türkmanlarının, Türkmənlərin etnogenezində iştirak etmiş Oğuz boylarından biridir.
Dəyirman (dəqiqləşdirmə)

**[[Dəyirman]]** — bərk obyektləri üyütmək üçün mexanizm. Eyni zamanda aşağıdakı mənalara da gələ bilər:

* Dəyirman (qrup) — Azərbaycanda musiqi qrupu.
* Dəyirman (oyun) — stolüstü oyun.
* Dəyirman (şahmat) — şahmatda kombinasiya.
* Dəyirman — Rəşad Nuri Güntəkinin romanı