Calal Ağakişiyev

**Calal Cavanşir oğlu** **Ağakişiyev** () — Azərbaycanın tibb alimi, dermatoveneroloq, tibb elmləri doktoru (1992), professor (1994),Azərbaycan Respublikasının Əməkdar həkimi (1991).

## Həyatı və təhsili
Qarabağın məşhur Əmirbəylilər nəslinin Ağakişibəylilər soyundan olan Calal Cavanşir oğlu Ağakişiyev 3 mart 1949-cu ildə həkim ailəsində anadan olmuşdur. İlk təhsilini 1956–1966-cı illərdə Füzuli şəhərində orta məktəbdə almışdır. Ailə ənənəsini davam etdirərək, 1967-ci ildə N. Nərimanov adına ADTİ-nin müalicə-profilaktika fakültəsinə daxil olmuş və 1973-cü ildə həmin institutu bitirmişdir. İnstitutda təhsil almaqla yanaşı, Respublika Dəri-Zöhrəvi Dispanserində orta tibb işçisi kimi çalışmış, 1975–1980-ci illərdə isə həmin dispanserdə həkim-ordinator vəzifəsində işləmişdir..

## Əmək fəaliyyəti
Dermatologiya elminin sirrlərinə dərindən yiyələnmək həvəsilə 1975-ci ildə Moskva şəhərinə gəlmiş, təhsilini davam etdirmək üçün 1976-cı ildə Moskva şəhərində Mərkəzi Elmi-Tədqiqat Dəri-Zöhrəvi Xəstəlikləri İnstitutuna məqsədli aspiranturaya daxil olmuşdur. O, 1981-ci ildə "İmmunoloji göstəricilərin dinamikası nəzərə alınmaqla, ekzemalı və neyrodermitli xəstələrin spesifik və qeyri-spesifik desensibilizasiya metodları ilə müalicəsi" adlı namizədlik dissertasiyasını uğurla müdafiə etmişdir.
1981-ci ildə Ə. Əliyev adına Azərbaycan Dövlət Həkimləri Təkmilləşdirmə institutunun dermatovenerologiya kafedrasına dəvət edilmiş və assistent vəzifəsinə seçilmişdir. Kafedrada işə başladığı müddətdən C. Ağakişiyev özünü potensial elmi işçi, yüksək ixtisaslı həkim, savadlı pedaqoq, intizamlı və bacarıqlı kadr kimi tanıtmışdır. 1987 – 1988-ci illərdə kafedrada dosent vəzifəsində fəaliyyət göstərmiş, 1989-cu ildə ildən isə kafedraya rəhbərlik ona həvalə olunmuşdur.
Həmin illərdə kafedranın elmi istiqamətinə uyğun olaraq C. C. Ağakişiyev Azərbaycanda neft sənayesinin inkişafı ilə əlaqədar peşə amillərinin bu sahədə çalışan işçilərə təsirini öyrənmək məqsədilə tədqiqatlar aparmış, neft və neftayırma məhsullarının dəridə törətdiyi patologiyaları müasir səviyyədə araşdırmışdır. SSRİ EA-nın Əmək Gigiyena və Peşə xəstəlikləri institutu və D. Mendeleyev adına Moskva Kimya-Texnologiya institutunun əməkdaşları ilə birgə eksperimental tədqiqatlar aparmış və nəticədə ixtiralara görə müəlliflik şəhadətnaməsi almışdır. C. C. Ağakişiyev 1992-ci ildə Moskva şəhərində "Neftayırma sənayesi məhsullarının fəhlələrdə dəri patologiyasının inkişafına təsiri və kompleks müalicə-profilaktika tədbirləri" mövzusunda dissertasiya müdafiə edərək, tibb elmləri doktoru alimlik dərəcəsi almışdır.

## Elmi fəaliyyəti
Onun rəhbərliyi altında Azərbaycanda mövcud iqtisadi-sosial və epidemioloji vəziyyətlə bağlı zöhrəvi xastəliklərin ciddi artımı ilə əlaqədar 1994-cü ildən etibarən kafedranın elmi istiqaməti dəyişdirilmiş və yeni aktual bir mövzuda – "Cinsi yolla keçən xəstəliklərin yayılmasına regional epidemioloji və sosial faktorların təsiri nəzərə alınmaqla, kompleks müalicə -profilaktika tədbirləri proqramının işlənib hazırlanması" istiqamətində mühüm işlər görülmüşdür. Son illər kafedrada respublikamızın müxtəlif regionlarında irsi və nadir rast gəlinən dəri xəstəliklərinin araşdırılması və müalicəsinə dair maraqlı tədqiqat işləri aparılmış, dəri və zöhrəvi xəstəliklərin terapiyasında təbii, qeyri-ənənəvi müalicə üsulları, fizioterapiya tətbiq olunmaqla, yeni, daha səmərəli metodlar işlənib hazırlanmışdır.
İstedadlı alim, respublikamızın hüdudlarından kənarda keçirilən beynəlxalq konqress və simpoziumlarda dəfələrlə müxtəlif aktual mövzularda çıxışlar etmişdir. C. C. Ağakişiyev 140-dan artıq elmi əsərin, metodik tövsiyə və göstərişlərin, bir neçə monoqrafiya və ixtiraların müəllifidir. Səhiyyədə göstərdiyi səmərəli xidmətlərinə görə "Azərbaycan Respublikasının Əməkdar Həkimi" fəxri adına layiq görülmüş, SSRİ Tibb EA-nın Venerologiya üzrə elmi şurasının plenum üzvü, CYKX qarşı mübarizə aparan SANAM assosiyasının fəxri heyət üzvü, 1992-ci ildən Beynəlxalq Türkdilli dermatoveneroloqlar elmi cəmiyyətinin idarə heyətinin üzvü 1994-cü ildən isə Nyu-York Elmlər Akademiyasının üzvü seçilmişdir. Son illərdə etdiyi yüksək nailiyətlərə görə ABŞ Bioqrafiya İnstitutu onu "2000-ci İlin Adamı" elan etmişdir.
Professor C. C. Ağakişiyevin rəhbərliyi altında 4 namizədlik 2 doktorluq dissertasiyası uğurla müdafiə olunmuşdur.
C. Ağakişiyev Azərbaycan DHTİ-ndə fəaliyyəti dövründə Həmkarlar komitəsinin sədri, Azərbaycan Səhiyyə Nazirliyinin elmi tibbi şurasının üzvü, "Sağlamlıq" elmi-praktik jurnalının redaksiya heyətinin üzvlüyündə də olmuşdur

## Elmi əsərləri

### Jurnal və Kitablar
1. Dermatologiya (F. Mahmudov-Baş Redaktor) Azərbaycan Respublikası Səhiyyə Nazirliyi / Azərbaycan Tibb Universiteti "Dəri-zöhrəvi xəstəliklər — I", Dərslik . Bakı- 2022. səhifə — 405 ."Apostrof-A" nəşriyatı. "Victory" mətbəəsi. İSBN 978-9952-562-22-4 Çapa imzalanıb 5. sentyabr 2022 Formatı 70x50\32 ofset çap. Tiraj 500 ədəd. **C. Ağakişiyev** — Rəyçi

2. Azərbaycanın təbii amilləri ilə dəri və cinsi sfera xəstəliklərin müalicəsi "Həkimlər üçün praktik təlimat" Azərbaycan Respublikası Səhiyyə Nazirliyi BSU "Kitab Aləmi" nəşriyyatı. Ünvan Bakı. S. Rüstəm 25. Yığıma verilib 15. iyun 2003 Çapa imzalanıb 10. iyul 2003 Format 84x108\32 Sifariş 22 Tiraj 200 əd. **C. Ağakişiyev** – həmmüəllif.

3. Azərbaycan Respublikası ETM "Təfəkkür" Universitetinin nəşri. Elmi, İctimai-siyasi jurnal 1 (3–4), 2001-ci il Yığılmağa verilmiş 13. dekabr 2000 . Çapa imzalanmış 10.01.2001. 84x108 1\16 kağız vərəqi. Sifariş 57. Tiraj 500 . Bakı Təbriz küç.- 19. **C. Ağakişiyev** "İpək Yolunun xəstəliyi Bexçet Sindromu haqqında mülahizələr" — məqalə. 33-cü səhifə

4. Sağlamlıq Elmi-praktiki jurnalı N-3 Bakı 1999 Azərbaycan Respublikası Səhiyyə Nazirliyi Bakı şəhəri Bakıxanov küç 23 Qarabağ Əlillər Cəmiyyətinin mətbəəsi. Sertifikat N-91 İSBN 5-8035-0168-9 , C. Ağakişiyev – Redaksiya heyətinin üzvü \ **Ağakişiyev Calal Cavanşir** oğlu 50 İl – məqalə 60-cı səhifə

5. Azərbaycanın Tanınmış 100 Həkimi (Ensiklopedik Nəşr)//**Calal Ağakişiyev** (səh.28).-"Vektor" Beynəlxalq Elm Mərkəzi,Azərnəşr. 147 səh.İSBN 5-552-01797-8,Bakı.-2001, 

6. Azərbaycanın görkəmli təbibləri (Şövkət Hüseynova) III Kitab,İSBN 5-552-00246-6,Bakı.2001. **C. Ağakişiyev** barədə 40-cı səhifədə.

7. Əhalinin sağlamlığının müasir problemləri [Mətn]: Ə. Əliyev ad. ADHTİ-nin 60 illiyinə həsr olunmuş yubiley elmi-praktik konfransın materialları /Red.: M. C. Cavadzadə, F. B. Ağayev, **C. C. Ağakişiyev** və b.; Ə. Əliyev adına Azərbaycan Dövlət Həkimləri Təkmilləşdirmə İnstitutu.Bakı:Azərnəşr,1996.-
247 səh.

8. Dermatovenerologiya terminləri lüğəti [Mətn]: Rusca-latınca-azərbaycanca, rusca-ingiliscə-azərbaycanca /**C. C. Ağakişiyev**, Ş. Q. Abdullayev; Elmi red.: V. Şadlinski.	
Bakı: Təbib, 1998. 232 s.:

## Patent və ixtiraları
1. Azərbaycan Respublikası Dövlət Elm və Texnika Komitəsi PATENT P 990104
İxtiranın adı — "Xroniki saplinqooforitlərin müalicə üsulu"
Ərizənin N-si — 96/000841
İlkinlik tarixi — 27 avqust 1996-cı il \ 05 iyul 1999-cu il tarixdə Dövlət reyestrində qeydiyyata alınıb
İmzalanıb — Komitənin sədri və Patent lisenziya idarəsinin rəisi.

2. Azərbaycan Respublikası Dövlət Elm və Texnika Komitəsi — PATENT İ 990135
İxtiranın adı — "Xroniki uretroqen prostatitlərin müalicə üsulu".
Ərizənin N-si — 95/000562
İlkinlik tarixi — 28 mart 1995-ci il \ 27 sentyabr 1999-cu il tarixdə Dövlət reyestrində qeydiyyata alınıb.
İmzalanıb — Komitənin sədri və Patent lisenziya idarəsinin rəisi.

3. SSRİ Dövlət Elm və Texnika Komitəsi yanında SSRİ Dövlət İxtiralar və Kəşflər Komitəsi (Qoskomizobreteny)
Müəllif Hüququ Sertifikatı N 1683751
SSRİ Hökumətinin verdiyi səlahiyyət əsasında Dövlət İxtira Komitəsi bu ixtiraçıya ixtira sertifikatını verdi: "Əllərin dərisini furfuroldan qorumaq üçün krem"
Ərizəçi: Moskva Kimya-Texnoloji İnstitutu. D. I. Mendeleyev
Ərizə 4715416
İxtira Prioriteti 06 iyul 1989-cu il
SSRİ İxtiraların Dövlət Reyestrində qeydiyyata alınıb — 15 iyun 1991-ci ildə
Müəlliflik hüququ şəhadətnaməsinin qüvvəsi bütün SSRİ ərazisini əhatə edir.
Komitənin sədri və şöbə müdiri tərəfindən imzalanıb.

(СССР Государственный Комитет по Изобретениям и Открытиям при Государственном Комитете СССР по Науке и Технике (Госкомизобретений)
Авторское Свидетельство N 1683751
На основании полномочий, представленных Правительством СССР, Госкомизобретений выдал настоящее авторское свидетельство на изобретение: "Крем для защиты кожи рук от фурфурола"
Заявитель: Московский Химико-Технологический Институт им. Д.И.Менделеева
Заявка 4715416
Приоритет изобретения 06 июля 1989 г.
Зарегистрировано в Государственном Реестре изобретений СССР 15. iyun 1991 г.
Действие авторского свидетельства распространяется на территорию всего Союза ССР
Подписано Председателем Комитета и Начальником отдела)

## Təltifləri
**Sertifikat və Şəhadətnamələr:**

1.	Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 11 iyul 1991-ci il Fərmanı ilə Azərbaycan Respublikasının Əməkdar Həkimi fəxri adı. Vəsiqə N-si 324.

2.	Российская Общественная Организация "Мужское Здоровье". Сертификат о принятии участия в 23-м Конгрессе "Мужское Здоровье" и получении 13 зачетных единиц в рамках системы непрерывного медицинского образования.
Индивидуальный Код подтверждения – Х6А1-NZR2VJ67.Подписан Президентом РОО "Мужское Здоровье" Академиком РАН, профессором Камаловым А.А.
("Kişi Sağlamlığı" Rusiya İctimai Təşkilatı 23-cü "Kişi Sağlamlığı" Konqresində iştirak və davamlı tibb təhsili sistemi çərçivəsində 13 kreditin alınması barədə Sertifikat. Fərdi təsdiq kodu — Х6А1-NZR2VJ67 "Kişi sağlamlığı" RİT-nın Prezidenti, REA-nın Akademiki, professor Kamalov A. A. tərəfindən imzalanmışdır).

3.	Общероссийская Общественная Организация "Российское Общество Дерматовенерологов и Косметологов" .Сертификат участника 24-го Всероссийского Съезда Дерматологов и Косметологов. 15–18 мая 2018 г. Подписан Президентом РОДВК Академиком РАН, профессором – Кубановым.А.А.
("Rusiya Dermatoveneroloqlar və Kosmetoloqlar Cəmiyyəti" Ümumrusiya İctimai Təşkilatı. 15–18 may 2018-ci il. 24-cü Ümumrusiya Dermatoloqlar və Kosmetoloqlar Konqresində iştirakı. Sertifikat.
RODVK-nın prezidenti, REA Akademiki, Professor — Kubanov. A. A. tərəfindən imzalanmışdır).

3.	Профессиональная Ассоциация Андрологов России. Сертификат участника 13-го конгресса 23–25 мая 2018 г.Подписан Президентом Профессиональной Ассоциации Андрологов России Главным урологом Московской области Шепелевым П.А.
(Rusiya Androloqlarının Peşəkar Assosiasiyası, 23–25 may 2018-ci il, 13-cü Konqresdə iştirakının Sertifikatı. Rusiya Androloqlarının Peşəkar Assosiasiyasının Prezidenti, Moskva Vilayətinin Baş Uroloqu Şepelev P. A. tərəfindən imzalanmışdır).

6.	One of the major and leading authorities on the biographies of distinguished individuals worldwide The American Biographical Institute USA (Established 1967) , does hereby proclaim that Jalal Aghakishiyev has been selected "Man of the Year 2000" based on his outstanding accomplishments to date and the noble example, he has set for his peers and entire community. Sanctioned by The American Biographical Institute and its Board of International Research Registrar and Member, Governing Board of Editors
(Dünya miqyasında görkəmli şəxslərin tərcümeyi-halı ilə bağlı əsas və aparıcı orqanlardan biri ABŞ-nin Amerika Bioqrafiya İnstitutu (1967-ci ildə yaradılmışdır) Görkəmli şəxsiyyətlərin fəaliyyətinə görə "2000-ci İlin Adamı" seçilməsinə görə Şəhadətnaməsi. ABİ Beynəlxalq Tədqiqatlar Şurasının Katibi və Rəhbər Redaktorlar Şurasının üzvü tərəfindən imzalanmışdır.

## Üzv olduğu qurumlar
1. The New York Academy of Sciences/ Founded 1817. In recognition and certification of being elected an active member of this academy / may 1994. Signed by President and Secretary treasurer.
(Nyu-York Elmlər Akademiyası (1817-ci ildə yaradılmışdır). Bu akademiyanın fəal üzvü seçilməyi barədə Şəhadətnamə / may 1994. Prezident və Xəzinədar Katib tərəfindən imzalanıb).

2.	Azərbaycan Respublikası Əsilzadələr Məclisi. Bu sənəd sahibinin və onun nəslinin bütün üzvlərinin Əsilzadələr Məclisinin üzvü olduqlarını təsdiq edir. Şəhadətnamə N 534

## İstinadlar