Beynəlxalq Antikorrupsiya Akademiyası

**IACA** () — hökumət üzvləri və digər vəzifəli şəxslərə antikorrupsiya tədbirləri ilə bağlı təlim keçən, qərargahı Avstriyanın Laksenburq şəhərində yerləşən beynəlxalq hökumətlərarası təşkilat. Təşkilata üzvlük BMT-yə üzv olan dövlətlər və beynəlxalq hökumətlərarası təşkilatlar üçün açıqdır. Təşkilata üzvlük haqqının ödənilməsi məcburi deyil. 

## Tarixi
### Zəmin
Antikorrupsiya təhsilinə yönəlmiş beynəlxalq təşkilatın yaradılması prosesi 2005-ci ilə təsadüf edir. Belə ki, İnterpolun işçi qrupu həmin dövrdə bu təşəbbüslə bağlı müzakirələrə başlayır. İnterpolun 2006-cı ilin sentyabrında keçirilən 75-ci iclasında üzv dövlətlər yekdilliklə "dünya üzrə dövlət xidmətləri sektorunda korrupsiya problemi ilə mübarizə aparmaq məqsədi güdən" akademiyanın qurulmasının lehinə səs verirlər. İclasın ardınca, 9 oktyabr 2006-cı ildə Avstriyanın Daxili İşlər naziri Liza Prokop, İnterpolun baş katibi Ronald Noubl və Daxili İşlər İdarəsinin direktoru Martin Krutner Avstriyanın paytaxtı Vyanada IACA-nı yaratmaq istədiklərini rəsmi şəkildə bəyan etdilər. 

2007-ci ilin iyulunda Noubl və Avstriyanın Daxili İşlər naziri Günter Platter Vyanada görüşərkən IACA-nın Laksenburqda yaradılması ilə əlaqədar saziş imzaladılar. Saziş 2007-ci ilin noyabrında İnterpolun 76-cı iclasında təsdiq edildi. 2008-ci ilin oktyabrında Noubl və BMT‐nin Narkotiklər və Cinayətkarlıqla Mübarizə İdarəsinin (UNODC) icraçı direktoru Antonio Mariya Kosta 2005-ci ilin dekabrında qüvvəyə minmiş Korrupsiya əleyhinə BMT Konvensiyasının "daha effektiv icrasını təmin etməkdə" IACA-ya kömək etmək məqsədilə əməkdaşlıq sazişi imzaladılar.

### Yaranması
Akademiya 2 sentyabr 2010-cu ildə BMT‐nin Narkotiklər və Cinayətkarlıqla Mübarizə İdarəsi, İnterpol, Avropa Dələduzluğa qarşı Mübarizə Ofisi (OLAF) və Avstriya Respublikasının birgə təşəbbüsü ilə yaradılmışdır. 8 mart 2011-ci ildə IACA beynəlxalq təşkilat statusu əldə etdi və BMT-də qeydiyyatdan keçdi.

2019-cu ilin oktyabrında Myanmanın IACA-ya qoşulması ilə 4-ü beynəlxalq hökumətlərarası təşkilat, 75-i isə dövlət olmaqla təşkilatın üzvlərinin sayı 79-a çatmışdır.

## Fəaliyyəti
### Təhsil proqramı
IACA Avstriyanın Təhsil, Elm və Tədqiqat Nazirliyi tərəfindən aspirantura təhsil müəssisəsi kimi tanınmışdır. Sonradan Bolonya prosesi çərçivəsində aspirantura təhsili təklif etmək səlahiyyəti verilmişdir. İlk magistratura proqramına 2013-cü ilin fevralında başlamış və o zamanlar tədris iki il ərzində 12 günlük yeddi blok şəklində keçirilmişdir.

IACA iki magistratura proqramı təklif edir. ATƏT və Fransanın İqtisadiyyat və Maliyyə Nazirliyi IACA-nın magistratura proqramlarına vahid yanaşma tətbiq etdiyini hesab edir. El Mundo buradakı araşdırmaların fənlərarası və praktiki aparıldığını qeyd edir. 2018-ci ildə IACA-dan təxminən 1,600 nəfər məzun olmuşdur.

### Maliyyə
Avstriyanın xəbər qəzeti News-un məlumatına görə, 2014-cü il maliyyə ili üzrə IACA-nın büdcəsi 12.98 milyon avro, 2015-ci il maliyyə ili üzrə isə 13.24 milyon avro təşkil edib; halbuki 2013-cü il üzrə real gəliri 2.3 milyon avro və xərcləri 2.1 milyon avro civarında olmuşdur. IACA News-a bildirmişdir ki, rəqəmlərin yüksəlməsi onların maliyyənin artmasına yönələn hədəflərinin nəticəsidir. 2015-ci ilin sonu 2016-cı ilin əvvəlində IACA kadr dəyişikliyinə məruz qaldı.

IACA-nın üzv dövlətlərin iştirakı ilə 2018-ci ilin sentyabrında keçirilən 7-ci iclasında IACA-nın İdarəetmə Şurasının sədri Eduardo Vetere xarici audit hesabatlarına istinadən IACA-nın müflisləşmə təhlükəsi ilə üzləşə biləcəyini qeyd etmişdi. 2018-ci ilin dekabrında gəlir mənbələrinin yenidən qurulması və digər dövlətlərin üzvlüyə cəlb edilməsi məqsədilə işçi qrup yaradıldı. Elə həmin vaxt Avstriya hökuməti təşkilata 544,000 avro maliyyə ayırdı.

### Rəhbərlik
IACA-ya təşkilatın həm də icraçı katibi vəzifəsini icra edən sədr rəhbərlik edir. 2011-ci ilin martından, yəni təşkilatın qurulduğu vaxtdan 2019-cu il yanvar ayının sonunadək Martin Krutner IACA-nın ilk sədri kimi fəaliyyət göstərib. Daha sonra boş qalan vəzifə üzrə səlahiyyətləri təşkilati heyət rəhbəri və ümumi xidmətlər bölməsinin sədri Kristian Pohn-Hufnagel icra etmişdir. 2 mart 2020-ci ildə Tomas Stelzer IACA-nın yeni sədri və icraçı katibi vəzifəsini icra etməyə başladı. Onun ilkin səlahiyyət müddəti dörd il olsa da, uzadıla bilər.

## Həmçinin bax
* Korrupsiyaya qarşı Mübarizə aparan Dövlətlər Qrupu
* Beynəlxalq antikorrupsiya günü
* Korrupsiya əleyhinə BMT Konvensiyası
* Transparency International

## İstinadlar