Fotoqrafiya xronologiyası

**Fotoqrafiya xronologiyası** - Fotoqrafiyanın və kinematoqrafiyanın inkişafında baş vermiş əsas hadisələr, fotoqrafiyanın inkişafına ciddi təsir göstərmiş kəşflər və ideyalar. 
*X əsr - ərəb fiziki və riyaziyyatçısı İbn əl-Heysəm tərəfindən kamera-obskuranın işləmə prinsipinin ilk dəfə izah olunması.
*1727 - Rusiyada Bestujev-Ryumin tərəfindən günəş işığında müxtəlif duz tərkibli məhlulların rənginin dəyişdiyinin aşkar olunması.
*1727 - Həkim və anatomiya professoru İohann Henrix Şults tərəfindən ilk dəfə gümüş nitratın işığa həssaslığının müəyyən edilməsi və təcrübə vasitəsilə  təsdiq edilməsi.
*1777 - Karl Vilhelm Şults tərəfindən mavi və bənövşəyi şüaların qırmızı şüalardan daha təsirli olduğunun sübut olunması. 
*1800 - Vilyam Gerşel tərəfindən infraqırmızı şüalanmanın mövcudluğunun kəşf olunması.
*1816 - Şotlandiyalı Ser Deyvid Bryusterin işığın polyarlaşdırılmasından faydalanaraq kaleydoskop icad etməsi.
*1822, 19 iyul - fransız alim Yozef Nisefor Niyepsi (Joseph Niepce) tətəfindən ilk dəfə foto təsvirin alınması.  
*1831 - Belçikalı alim Yozef Plateyu və Avstriyalı Simon von Stamfer tərəfindən ilk animasiya aləti-fenakistiskop kəşf edilmişdir.
*1834 - Alman alimi Yohann Varfolomey Trommsdorff (1770-1837) tərəfindən ilk fotokimya reaksiyasının keçirilməsi.
*1835 - Böyük Britaniyalı fiziki və kimyaçısı, ixtiraçı Uilyam Henri Foks Talbot gümüş nitrat və duzlu məhlulla qidalanmış kağızdan istifadə edərək foto təsvirin daşıyıcısı olan ilk neqativ yaratdı.
*1837 - Fransız rəssamı və kimyaçısı Lui Jak Mande Dager tərəfindən duz məhlulunun köməyi ilə fiksajlama (neqativ), fiksaja salma (neqativi, şəkli) prosesiinin kəşf olunması.
*1838 - Çarlz Uitston tərəfindən stereoskopik görüntu (stereotəsvir) prinsipinin təsvir edilməsi. 
*1839 - "Fotoqrafiya" terminindən ilk dəfə eyni vaxtda bir-birindən asılı olmayaraq iki astronom: ingilis alimi Con Gerşel və alman alimi İohann fon Medler istifadə etmişlər..
*1844 - Böyük Britaniyalı fiziki və kimyaçısı, ixtiraçı Uilyam Henri Foks Talbot tərəfindən The Pencil of Nature adlı ilk foto illustrasiyalı kitabın nəşr edilməsi.  
*1847 - Şotlandiya fiziki Devid Bryuster tərəfindən stereofotokameranın kəşf olunması.
*1851 - Kollodion prosesinin kəşf olunması ilə çətin və təhlükəli olan dagerotipiyadan imtina edildi.
*1852 = Georgi Eastman Kodak qurğularında 10 poza çəkə bilən bromürlə əhatələnmiş jelatin rulonlar olan Kodak foto qurğularını satışa çıxard; 
*1853, 20 yanvar -Böyük Britaniyalı fotoqraf Rocer Fenton tərəfindən dünyada ilk fotoqraflar cəmiyyəti olan  Kral Fotoqrafiya Cəmiyyətinin  əsasının qoyulması.
*1854 - Rusiya ixtiraçısı İvan Fyodoroviç Aleksandrov tərəfindən ilk stereofotoaparatın konstruksiyası və patentləşdirilməsi.
*1878 - "Fotoqrafiya” termininin ilk dəfə Fransa Akademiyasının lüğətinə daxil edilməsi.
*1888 - Kodak firması tərəfindən içində 100 ədəd film olan fotoaparat qurğularının satışa çıxarılması.
*1931, 7 noyabr - Nyu-Yorkda ilk infraqırmızı foto çəkilmişdir.
*1934, 20 yanvar - Yaponiyada foto və görüntüləmə sistem texnologiyaları istehsalı ilə məşğul olan Fujifilm (yap. 富士フイルム株式会社) —şirkətinin əsasının qoyulması.
*1947 - Parisdə Robert Kapanın ideyası əsasında başda Anri Kartye-Bresson olmaqla müharibə fotoqrafları: Robert Kapa, Devid Seymur, Corc Rocer, Uilyam Vandivert, Rita Vandivert və Mariya Eyzner tərəfindən beynəlxalq foto agentliyinin - (Maqnum Foto) yaradılması.
*1961, 9 sentyabr - Yaponiyada mühəndis Mitixiro Yamaki tərəfindən fototexnika vasitələri (fotoaparatlar, çəkiliş obyektivləri, müxtəlif foto aksesuarlar və s.) istehsal edən "Sigma" kompaniyasının yaradılması.
*2009, 31 oktyabr - Toronto şəhərinin sakinləri Oleq Qutsol və Yevgeni Çebotaryev tərəfindən 500xp adlı fotoqrafiya saytının əsasının qoyulması.
## Mənbə
* Фотография // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
## İstinadlar