open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Təklif

**Təklif**  - istehsalçıların müəyyən bir qiymətə və müddətdə məhsulu hansı miqdarda satmağa hazır və imkanı olduğunu göstərir. Təklif müəyyən dövr ərzində bazarda olan, yaxud bazara çıxarıla bilən əmtəə və xidmətlərin kəmiyyəti (həcmi, miqdarı) və ya onun pul ilə dəyəridir. Təklif istehsal prosesi ilə sıx bağlı olsa da, ondan fərqlənir. İstehsal prosesi maddi nemətlərin hazırlanması ilə bilavasitə bağlı olduğu halda, təklif əmtəə-xidmətlərin mübadiləsi, satışı, reallaşdırılması münasibətlərini əks etdirir. Normal bazar münasibətləri şəraitində, adətən təklif istehsal həcmindən aşağı olur. Buna səbəb ölkədə istehsal olunmuş məhsulların təkcə daxili bazarda deyil, eyni zamnanda xarici bazarda satışı, yaxud digər dövlətlərə ixracıdır.

Tələb kimi təklif də qrafikdə əyri kimi ifadə olunur, və əsasən qiymətdən müsbət və ya düz şəkildə asılıdır. Təklifə də müvafiq olan qanun mövcuddur: bütün digər şərtlər dəyişməyən halda, qiymətin artımı təklifin artmasına da səbəb olur. Qiymət istehsalçı üçün gəlirin göstəricidir, ona görə də yüksək qiymət onu bazara daha çox mal təklif etmək və satmaq təşviq edir.

İstehlakçıların müəyyən zaman kəsiyində satmaq istədikləri və satmağa qadir olduqıarı əmtəə və ya xidmətlərin miqdarına **təklifin həcmi** deyilir. 

## Təklifə təsir edən amillər
Təklifin artımına (təklif əyrinin sağa çəkilməsi) və ya azalmasına (təklif əyrinin sola çəkilməsi) səbəb ola bilən bir neçə amillər mövcuddur. Bunlardan:
***Vəsaitlərin qiyməti.** İstehsalın xərcləri və təklif arasında sıx əlaqə var. Hər əlavə ədəd istehsal etmək üçün daha baha vəsaitlərə pul ayrılmaq lazımdır. Misal üçün, əgər ağacın qiyməti düşsə, kağızın təklifi artıra bilər.
***Texnologiya**. Texnologiyada yeniliklər istehsalı daha səmərəli edə və xərcləri azalda bilər.
***[[Vergi]]lər və dotasiyalar.** Çoxlu şirkətlər vergilərə istehsalın xərcinə kimi yanaşırlar. Ona görə də satış və ya əmlak vergilərin artımı təklifə mənfi təsir göstərə bilər. Dotasiya (yəni ki məhsulun istehsalçısına dövlətdən maddi yardım) isə əksinə, xərcləri azaldır, və təklif artır.
***Digər məhsulların qiymətləri.** Bu bir-birini əvəz edə bilən məhsulların təklifi üçün aiddir. Məsələn, əgər buğdanın qiyməti artır, onda istehsalçı qarğıdalıdan buğdanı yetişdirməyə keçir. Deməli, buğdanın təklif Bold texti artır, qarğıdalının isə düşür.
***Gözləmələr.** Gözləmələrin təsiri müxtəlif ola bilər. Misal üçün, buğda fermerləri gələcəkdə buğda qiymətinin artımını gözləsə, öz məhsulunu satışdan saxlaya bilərlər, və təklif düşür. O biri tərəfdən isə, emaledici sənayedə cari istehsal yüksələ bilər, əgər xammalın qiymətlərinin artımı gözlənilir.
***Satıcıların sayı.** Bazara daxil olan yeni istehsalçılar təklifin artmasına səbəb olurlar.

## Həmçinin bax

* Təklif qanunu
* Tələb və təklif

## İstinadlar
Xədim Əli Paşa

**Hadım Əli Paşa** və ya **Qoca Əli Paşa** () — II Bəyazid səltənətində sədrəzəm olmuş Osmanlı dövlət adamı.

## Həyatı
Əslən boşnaq olub, Sarayevo yaxınlığındakı Drozqometva qəsəbəsində dünyaya gəldi. Fateh Sultan Mehmedin Bosniyanı fəth etməsinin ardından dəvşirildi və hadım olaraq Əndəruna alındı. O illərdə Hadım Əli olaraq anılmağa başlandı və bir müddət Babüssəadə ağası olduqdan sonra öncə sancaqbəyi, daha sonra Qaraman bəylərbəyi təyin edildi (1482). Bu vəzifədə ikən başlayan taxt mübarizəsində Sultan Bəyazidi dəstəklədi. Cem Sultana və Qaramanoğlu Qasım bəyə qarşı mübarizə apardıqdan sonra Rumeli bəylərbəyliyinə təyin edilərək Akkermana hücum edən Boğdan hakiminə qarşı göndərildi. Boğdan hakimi məğlub olub Lehistana qaçdı və Əli Paşa, idarəsindəki Osmanlı birlikləriylə Boğdana daxil oldu. Ardından 1483-cü ildə sədrəzəm Davud Paşanın rəhbərliyi ilə Məmlük səfərinə qatıldı. Bu səfərdə ətraf bölgələrdəki qalaların ələ keçirilməsində nailiyyət qazandı və orduda artan xəstəlik səbəbilə 1492-ci ildə Qaramana geri çəkildi. Məmlüklərlə sülhün təmin edilməsinin ardından, Venesiyaya qarşı səfərə çıxan Davud Paşanı müşayiət etdi. Navarin və Zenşiyo qalalarını döyüşmədən təslim aldı (1500).

Sultan Bəyazidin səfər davam edərkən paytaxta geri dönməsindən istifadə edən Venesiya birlikləri Navarin qalasını ələ keçirsə də, Kamal rəis idarəsindəki donanmanın da yarımıyla, Əli Paşa qalanı yenidən fəth etdi (1501). Həmin il sədrəzəm Məsih Paşanın gözlənilməz qəza nəticəsində vəfat etməsinin ardından 17 noyabr 1501-ci ildə sədarətə gətirildi. Bu ilk sədarət dövrü 2 ilə yaxın davam etdi və 1503-cü ildə vəzifədən alındı. İkinci sədarət dövrü isə 1506-cı ildə başladı və ölümünədək davam etdi.

Sultan Bəyazidin oğulları arasındakı taxt mübarizəsində yaşca böyük olan Şahzadə Əhmədi dəstəklədi. Taxtı ələ keçirmək məqsədilə paytaxta gələn Şahzadə Səlimi Çorlu yaxınlığında məlub etdi (avqust 1511). Bundan başqa Anadoluda getdikcə artan şiə nüfuzuyla da mübarizə aparan Əli Paşa, çıxan Şahqulu üsyanını yatırdı. Ancaq döyüş meydanında aldığı ox yarasıyla şəhid düşdü (2 iyul 1511).

## Mənbə

* *İstanbul Vakıfları Tahrir Defteri 953 (1546)*, s. 67-71.
* Tursun Bey, Târîh-i Ebü’l-Feth (nşr. A. Mertol Tulum), İstanbul 1977, s. 207-213.
* Hoca Sâdeddin, *Tâcü’t-tevârîh*, II, 218.
* Solakzâde, *Târih*, s. 294, 299.
* *Hadîkatü’l-vüzerâ*, s. 20.
* Ayvansarâyî, *Hadîkatü’l-cevâmi‘*, I, 119, 150, 159.
* Uzunçarşılı, *Osmanlı Tarihi*, II, tür.yer.
* Selahattin Tansel, Sultan II. Bayezit’in Siyasî Hayatı, İstanbul 1966, s. 106-107, 280-286.
* Tayyib Okiç, “Hadım (Atik) Ali Paşa Kimdir?”, Necati Lugal Armağanı, Ankara 1968, s. 501-515.
* Erünsal, *Türk Kütüphaneleri Tarihi II*, s. 33.
* Reşad Ekrem Koçu, “Ali Paşa”, *İA*, I, 331-332.
* R. Mantran, “ʿAlī Pas̲h̲a K̲h̲adi̊m”, *EI2* (İng.), I, 396.

## İstinadlar
Dövlət içində dövlət

**Dövlət içində dövlət** — ölkədə hərbi qüvvələr, kəşfiyyat mərkəzləri və polis kimi daxili qüvvələrin ("Dərin dövlət") sivil hakimiyyətə tabe olmadığı siyasi vəziyyətdir. Digər siyasi terminlər kimi bu termin də yunan dilindən törəyib. (κράτος εν κράτει, kratos en kratei, latın dilinə imperioda imperium və ya statuda status kimi keçib).

## "Dövlət içində dövlət" hesab edilənlərin siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Fransa'da yeni tartışma 'derin devlet': Kavramın çıkış yeri Türkiye mi?
Cibal

**Cibal** və ya **Cibəl** () — şərqdə Dəşti-Kəbir, cənub-şərqdə Fars, qərb və cənub-qərbdə İraqi-Ərəb, şimal-qərbdə Azərbaycan, şimalda Əlbruz dağı ilə dövrələnən bölgə. Cibal sözü ərəb kökənli cəm bir sözdür və "dağlar" anlamına gəlir. Dağlar olaraq da Zaqros dağlarını bildirir.

## Tarix
VII əsrdə ərəb yürüşlərindən sonra midiyalıların olmuş olduğu torpaqların bir qismi, Cibal olaraq anılmağa başladı. XII əsrdə Səlcuqlular dönəmində bölgə, İraqi-Əcəm olaraq adlandırılan bölgənin içinə daxil edildi. Cibal adı, Monqol istilasından sonra işlənilməməyə başlandı. Bölgənin bəzən tamamı, bəzən bir qismi; Samanilər, Qaraxanlılar, Buveyhilər sülaləsi, Səlcuqlular, Azərbaycan Atabəyləri və Elxanlılar tərəfindən hökmüranlıq altına alınmışdır.

## İstinadlar
Indira Levak

**Indira Levak** – Xorvatiyalı müğənni.

### Diskoqrafiya

## Studiya işləri:
1997 Vatra i led [Crno Bijeli Svijet]

1999 Ritam ljubavi [Crno Bijeli Svijet]

2000 Jača nego ikad [Crno Bijeli Svijet]

2001 Milijun milja od nigdje [Croatia Records]

2002 Izgubljeni svijet [Croatia Records]

2003 Dolazi oluja [Croatia Records]

2005 Najbolje od svega [Menart Records]

2006 Do kraja [Menart Records]

2008 Pod sretnom zvijezdom [Menart Records]

2010 X [Menart Records]

2013 Tvrđava [Menart Records]
Elgiz Əkbər

**Elgiz Əkbər** () — Azərbaycan jurnalisti, televiziya aparıcısı.

## Həyatı
Elgiz Əkbər (Mustafayev Əkbər Yaşar oğlu) 1974-cü ildə Rusiya Federasiyasının Yaroslavl vilayətində anadan olmuşdur. Bakı kommersiya məktəbini bitirdikdən sonra Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin qeyri-ərzaq malları üzrə əmtəəşünaslıq fakültəsində təhsilini davam etdirmişdir. İqtisadiyyatla bağlı məqalələrlə mətbuata gəlmiş, sonradan mədəniyyət yazarı kimi tanınmışdır. Uzun müddət saytlarda, jurnallarda redaktor müavini, qəzetlərdə isə redaktor işləmişdir. 2007-ci ildə ANS TV-də “Bağlama” verilişinin aparıcısı kimi fəaliyyətə başlamışdır. “Bağlama”‚ “Elgizin Cümə Axşamları”‚ “Elgizli Axşamlar”‚ “Toy Olsun”, “Sən Tək Deyilsən Xoşqədəm Hidayətqızı ilə birlikdə”, “Adam içində”**,** “Günəbaxan”, hazırda isə ARB TV-də “Elgizlə İzlə” verlişinin aparıcısıdır.

Elgiz Əkbər 9 may 2015-ci ildə ailə həyatı qurub və Lalə adında 1 qız övladı var.

2026-cı il 25 fevral tarixində Elgiz Əkbərin aparıcı olduğu, 7 mövsüm davam edən “Elgizlə izlə” verilişinin yayımı dayandırılıb.

## İstinadlar
Paşa

**Paşa** — Osmanlı Dövləti zamanında yüksək mülki məmurlara və polkovnikdən yüksək rütbədə olan əsgərlərə verilən ad. Bununla bərabər Osmanlı himayəsində Misir baş rəhbərlərinə də paşa titulu verilmişdir.

## Sözün mənşəyi
Sözün qədim Türkcə kişi övladı mənasını verən beşə sözündən gəldiyi və ya baş ağa sözlərinin birləşməsindən yarandığı düşünülməkdədir. Bunun yanında baş ad gövdəsinə -A addan ad düzəldən quruluşum əlavə gətirilərək *ən üstdə*, *başda olan* mənasında uydurulan bir söz olduğu da düşünülür. İsgəndər Qəmə da sözün "beşə" sözündən gəldiyinə "Od" romanındakı bu sözlərlə işarə etmişdi: "*Çələbi Faruk, Loğman Beş ilanın atası demək. Üç ildir ki, bunu heç bilməmişdim. Halbuki "Paşa" də anlamalıydım*"

Günümüzdə "Ləqəb və titulların aradan götürülməsi" haqqındakı qanun ilə qadağa olmasına baxmayaraq (26 noyabr 1934) bir çox sahədə general rütbəli zabitlər üçün geniş işlədilməkdədir. [1] Həmçinin paşa Türk mənşəli bir kəlmə olmasına baxmayaraq xarici söz birləşmələrinin tərkibində istifadə edilmişdir.

## Xarici keçidlər
Brenda Kastillo

**Brenda Kastillo** (d. 5 iyun 1992 - San Kristobal, Dominikan Respublikası)  — Dominikanlı voleybolçu.

## Həyatı və karyerası

Dominikanlı libero dünyada ən çox fərdi mükafata layiq görülən voleybolçudur. Valideynləri Argentina və Alfonso, həyat yoldaşı isə Xulio Enrike de los Santosdur. Ləqəbi ispancadan tərcümədə balaca, kiçicik mənasını verən "çin-çin"dir. Bu adı ona bədən ölçülərinə görə veriblər.
2010-cu ildə o, çətin günləri arxada qoyub xristianlığı qəbul edir. Alkoqol aludəçiliyinə görə milli komandaya gec qoşulur, özünə və ailəsinə kömək etmək üçün həyatını dəyişmək qərarı verir və nizam-intizamlı bir oyunçu kimi meydana qayıdır.
İstər gənclərdən ibarət Milli Komandada, istərsə böyüklər arasında keçirilən yarışlarda Brenda hər zaman özünü ən yaxşı tərəfdən göstərə bilib. 2012-ci il London Olimpiadasının ən yaxşı liberosu adını qazandıqdan sonra dünyanın diqqətini özünə daha da cəlb edən 20 yaşlı qıza Azərbaycan Çempionu Rabitə Bakıdan təklif gəlir. Həmin ilin noyabr ayından o, heyətə cəlb olunan Suzana Cebiçin əvəzinə komandaya gətirilir. Hal-hazırda da Rabitədə oynayan Brenda dünyanın ən güclü liberosu sayılır.

## Xüsusiyyətləri

*Boy: *167 sm*
*Çəki: *55 kq*
*Mövqe: *Libero*
*Blok yüksəkliyi: *215 sm*
*Hücum yüksəkliyi: *245 sm*
*Nömrə: *9*,*5*

## Oynadığı klublar

## Şəxsi nailiyyətləri

60-dan çox mükafatı olduğu üçün burda yalnız az bir hissəsi qeyd olunub.

**2008**
* Şimali Amerika Çempionatı (U-20) - "Ən dəyərli oyunçu (MVP)", "Ən yaxşı libero", "Ən yaxşı top qəbulu", "Ən yaxşı müdafiəçi"

**2009**
* Dünya Çempionatı (U-20) - "Ən dəyərli oyunçu (MVP)", "Ən yaxşı libero", "Ən yaxşı top qəbulu", "Ən yaxşı müdafiəçi"

**2010**
* Pan Amerikan Kuboku - "Ən yaxşı libero", "Ən yaxşı top qəbulu", "Ən yaxşı müdafiəçi"
* Şimali Amerika Çempionatı (U-20) - "Ən yaxşı libero", "Ən yaxşı top qəbulu", "Ən yaxşı müdafiəçi"
* Dominikan Respublikası - "İlin idmançısı", "İlin voleybolçusu"
* Düya Çempionatı (Yaponiya) - "Ən yaxşı libero"

**2011**
* Puerto Riko Voleybol Liqası - "Ən yaxşı libero", "Ən yaxşı müdafiəçi"
* Pan Amerikan Kuboku - "Ən yaxşı libero", "Ən yaxşı müdafiəçi"
* Pan Amerikan Oyunları - "Ən yaxşı libero", "Ən yaxşı top qəbulu", "Ən yaxşı müdafiəçi"

**2012**
* London Yay Olimpiya Oyunları - "Ən yaxşı libero"
* Pan Amerikan Kuboku - "Ən yaxşı libero", "Ən yaxşı top qəbulu", "Ən yaxşı müdafiəçi"
* Dominikan Respublikası - "İlin voleybolçusu"

**2013**
* Azərbaycan Superliqası - "Ən yaxşı libero"
* Dünya Çempionatı (U-23) - "Ən yaxşı libero"
**2014**
* CEV Çempionlar Liqası - "Ən yaxşı libero"
* Azərbaycan Superliqası - "Ən yaxşı libero"
* Pan Amerikan Kuboku - "Ən dəyərli oyunçu (MVP)", "Ən yaxşı libero", "Ən yaxşı top qəbulu", "Ən yaxşı müdafiəçi"
* Mərkəzi Amerika və Karib dənizi Oyunları - "Ən dəyərli oyunçu (MVP)", "Ən yaxşı libero", "Ən yaxşı top qəbulu", "Ən yaxşı müdafiəçi"

## İstinadlar
Yukon çayı

**Yukon** () Kanadada və ABŞ-də şimal-qərbdə yerləşən çay, Berinq dənizinə, Sakit okeana tökülür. Çayın uzunluğu  3100&nbsp;km, hövzəsinin sahəsi təxminən 832 min km² bərabərdi.

## Coğrafiya və hidroqrafiya

Çay Kanadanın Yukon rayonunda, Marş gölündən başlıyır. Sonra isə Alyaska ilə sərhədə, şimal-qərb tərəfə axır və Alyaska ştatını iki bərabər hissəyə bölür. Mauntin-Villeci keçendən sonra qollara bölünərək delta yaradır. 
Çayın təxminən yarısı düzənlik xarakteri daşıyır.

Yukonun dərəsi 30&nbsp;km qədərdi, çay sularının gur vaxtında 15–20 m qədər qalxır. Maydan sentyabra qədər gəmiçiliyə yararlıdır.

## Tarix
XVIII əsrin sonunda məşhur kanadalı tədqiqatçı və xəz satıcısı Aleksandr Makkenzi hindulardan eşitdi ki, qərbdə Makkenzi çayı kimi böyük çay axır və orda ticarət postu yerləşir. 1792-ci ildə Makkenzi naməlum çaya Atabaski şəhərindən çatmağa cəhd göstərdi. 550 mil keçdikdən sonra o, qışı keçırtmək üçün Smoki çayı ətrafında fasilə etdi. Həmin ilin yaz fəslində o, səfərini davam etdirdi və 1200 mil keçərək, 2 iyulda Sakit okean sahilinə çatdı. Onun çayı tapmamasının səbəbi, onun Yukondan  xeyli cənubda olması idi.

XIX əsrin başlarında nə şərq tərfdən ruslar, nədə qərb tərəfdən britaniyalılar Yukonun orta axıntısının tədqiqatı üçün cəhdlər etmirdilər. Yalnız 1830 ildə Adolf Etolinin başlığı altında rus səyahət briqadası Nort-Sound-u tədqiq etdilər. Növbəti ildə Rus Amerikasının başçısı Vranqel leytenant Tebenkova  əmr verdi ki, Sent-Maykl adasında yaşayış məskəni salınsın və bundan sonra, çayın deltasında, məhsəbində və qollarında arayışlar aparıldı.

Çayın aşağı axarını rus dəniz zabiti Lavrenti Zaqostkin tədqiq etmişdir.

1843 ildə yuxarı axarına şotland Robert Kempbell çatdı. Kempbell Liard çayından hərəkət edirdi, daha sonra o, sonradan Pelli adlandıracağı çaya keçdi. Bu çayı keçdikdən sonra o Lyuis çayına çatdı. Robert elə burda durmağı məsləhət bilərək, Makkenzi dayaq məntəqəsinə qayıtdı.

Yukon çayı XX-ci əsrin Klondayk qızıl hərisliyi illərdə məşhur olmuşdur.

## Adının etimologiyası
«Yukon» sözü Quiçin  (Gwich’in) tayfasının dillindən «Böyük çay» kimi tərcümə olunur. Çayın aşağı axıntısı eskimos dillində «Kvikpak» (Böyük çay) adlanırdı. Kvikpak və Yukon çayları bir çay kimi yalnız 1863 ildə sayılmağa başladı. Çayın bütöv hissəsi isə, Alyaskanın ABŞ-yə satılmasından sonra, müəyyən edildi.

## Təbiəti
Hövzəsinin böyük hissəsi Subarktika qurşaqındadı. Bitkiləri bu ağaclardan ibarətdi: ağcaqovaq, tozağacı, qovaq, şam və küknar, tipik fauna təmsilçiləri: ondatra, qunduz, adi gəlincik, tülkü, adi vaşaq, canavar və s.

1991 ildə Laberj gölündən Teslin çayına qədər olan 46&nbsp;km sahəyə sahib olan yer Kanadanın  qorunmalı olan çaylar siyahısına salınıb.

## Körpülər
Çayın sahəsinin böyük olmasına baxmayaraq, onun üstündən yalnız 4 körpü tikilib
*Lyuis körpüsü, Alyaska yolu (*Alaska Highway*)
*Robert Kempbell adına körpü, Vaythors
*Yukon River Birdge, Karmaks
*Y.L.Paton körpüsü, Ferbenks

## İstinadlar
Nik Diaz

**Nikolas Diaz** (tam adı: *Nikolas Robert Diaz*, ; ) — Meksika əsilli ABŞ UFC döyüşçüsü. Nikolas Diaz özünə verdiyi "**Nik Diaz**" () ləqəbiylə məşhurdur.

## Xarici keçidlər
*Diaz qardaşları
Minix

Endrü Tanenbaum tərəfindən Operating Systems: Design & Implementation kitabının daha rahat başa düşülməsi üçün yaratdığı Əməliyyat sistemidir. Minixi yaradarkən professorun məqsədi dərslə birlikdə tələbələrinin praktikada da biliklərini tətbiq edə bilmələri idi. Buna görə də Tanenbaum Minixi inkişaf etdirmək üçün edilən təklifləri rədd etmiş və maksimum səviyyədə bu Əməliyyat sisteminin sadə qalmasına çalışmışdır.

Minixin son versiyası (3.1.8) 4 oktyabr 2010-cu ildə yayımlanmışdır.

File:EstructuraMINIX.jpeg|Estructura MINIX
File:The MINIX 3 Microkernel Architecture.png|The MINIX 3 Microkernel Architecture
File:Minix3.png|MINIX 3.1.7 running X11 with the EDE
File:Rocky Raccoon mascot of MINIX 3.jpg|Rocky Raccoon, the mascot of Minix 3.


## Həmçinin Bax
*Endrü Tanenbaum
*EDE
*Unix
*Linus Torvalds
*Linux

## Xarici Keçidlər
*http://www.minix3.org/news/
Silviya Plat

**Silviya Plat** (; ) — amerika şairi, yazıçısı.

## Həyatı
1932-ci ildə doğulan amerikalı yazıçı Silviya Platın atası alman, anası amerikalı idi. O, daha çox ağrılı həyatı və faciəvi ölümü ilə tanınır. İlk şeirini səkkiz yaşında yazan şair bütün həyatı boyu manik depressiyadan əziyyət çəkib. Kollecdə oxuyarkən intihara cəhd etdiyi üçün ruhi dispanserə yerləşdirilir. Dispanserdən çıxdıqdan sonra Kembric Universitetində təhsil alır. İngiltərədə olarkən 1956-cı ildə gələcəkdə evlənəcəyi ingilis şair Ted Hyuzla tanış olur. Qısa müddət sonra Plat və Hyuz evlənib Bostona köçürlər. Plat hamilə qaldıqdan sonra yenidən İngiltərəyə qayıdırlar. Platın həddindən artıq qısqanc olması ailədə ciddi problemlərin yaranmasına səbəb olur. Uşaq doğulduqdan sonra isə onlar boşanırlar.

11 fevral 1963-cü ildə Silviya Plat ikinci mərtəbədə yatan uşaqlarına süd və şirniyyat qoyduqdan sonra başını sobaya soxaraq intihar edir. İntihar məktubunda yazılanlara əsasən, onun özünü öldürmək kimi bir niyyətinin olmadığı güman edilir.

## İstinadlar
Faten Hamama

**Faten Hamama** (), əsl adı — Faten Əhməd Hamama (), (27 may 1931, Əl-Mənsura, Misir — 17 yanvar 2015) — Misir aktyoru

## Həyatı
Faten Hamama 27 may 1931-ci ildə Misirdə doğulmuşdur.

Hamama ötən əsrin 50-70-ci illərində olduqca yüksək populyarlığa malik idi. 10 yaşından etibarən kinoya çəkilən aktrisa 100-dən çox ekran əsərində rol alıb. Misirin ən tanınmış rejissorları ilə işləyib.

1955-ci ildə misirli aktyor Ömər Şəriflə evlənən aktrisa 20 il onunla ailə həyatı sürüb və daha sonra boşanıb.

Karyerasında son filmə 1993-cü ildə çəkilən aktrisa bir sıra Amerika və Avropa istehsalı filmlərdə də rol alıb.

Aktrisa eyni zamanda "Qızıl qlobus" mükafatının sahibidir.

Ərəb aktrisa Faten Hamama 17 yanvar 2015-ci ildə Misirdə 83 yaşında vəfat edib.

## İstinadlar
Luiz Reyner

**Luiz Reyner** (; ) — ABŞ və Almaniya aktyoru, Oskar mükafatı laureatı

## Həyatı
Əslən avstriyalı Reyner 1936-cı ildə "The Great Ziegfeld" və bir il sonra "The Good Earth" filmindəki rollarına görə bir-birinin ardınca iki dəfə Oskar mükafatı aldıqdan sonra Hollivudun ən parlaq ulduzuna çevrilib. Lakin Reyner studio rəhbərliyi onun çəkilmək istədiyi filmlərdə iştirakına imkan vermədikdə gəlirli müqaviləni rədd edərək Hollivudu tərk edib. Reynerin aktrisa kimi karyerasının böyük hissəsini Avropada qurub, Britaniya filmlərində və Amerikanın bəzi filmləri və tele şoularında iştirak edib.

Luiz Reyner 30 dekabr 2014-cü ildə 104 yaşında Londondakı evində vəfat edib. Aktrisa pnevmoniyadan əziyyət çəkirmiş.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Mahmud Şövkət Paşa

**Mahmud Şövkət Paşa** () — Osmanlı hərb və dövlət xadimi. 31 mart hadisəsi kimi tanınan üsyanın yatırılmasında və II Əbdülhəmidin taxtdan endirilməsində rol oynamış, V Mehmet Rəşad səltənətində 23 yanvar 1913 – 11 iyun 1913 tarixləri arasında dörd ay on doqquz gün sədrəzəmlik etmişdir.

## Həyatı
1856-cı ildə Bağdadda anadan olub. Tbilisili Hacı Talib Ağanın nəvəsi, Fars mutasarrıfı Kındhudazadə Süleyman Faiq bəyin oğludur. Ata tərəfindən nəsli İraqa yerləşmiş Gürcü mənşəli bir ailəyə bağlıdır. İlk və orta təhsilini Bağdadda tamamladıqdan sonra İstanbula getdi. 1882-ci ildə kapitan olaraq Məktəbi Hərbiyyəni bitirdikdən sonra bir müddət Giritdə fəaliyyət göstərib, ertəsi il Məktəbi Hərbidə müəllimliyə başlamışdır.

Bir müddət Baron von der Goltzun altında çalışdı, silah satın alma komissiyasının üzvü kimi Almaniyaya getdi. 1884-cü ildə kolağası, 1886-cı ildə mayor, 1889-cu ild polkovnik-leytenant oldu. 1891-ci ildə miralaylığa yüksəlib. Həmin il yenidən Almaniyaya getdi və uzun müddət orada qaldı. Dönüşündə (1899) general-mayor rütbəsində Tophane Amirə Müayinə Komissiyasının sədri vəkilliyi vəzifəsinə təyin edildi. 1905-ci ildə Kosova valisi təyin edildi. Bu vəzifəni zamanı Makedoniya probleminin həlli üçün göstərdiyi fəal səylər səbəbiylə ordu içində və xalq arasında nüfuz qazandı. II Hökumətin elanından sonra Selanikdə yerləşən 3-cü Ordu komandanlığına təyin edildi. Bu vəzifədə 31 Mart hadisəsinin çıxması ilə, daha sonra Hərəkat Ordusu kimi tanınacaq olan birlikləri İstanbula göndərdi. Özü də 22 aprel 1909-cu ildə İstanbula gedərək komandanlığı ələ aldı və hərbi vəziyyət elan etdi.

II Əbdülhəmidin taxtdan endirilməsindən sonra qurulan İbrahim Haqqı Paşa hökumətində hərbi nazir oldu və güclü bir mövqeyə sahib oldu.
Lakin İttihad və Tərəqqinin təzyiqi ilə vəzifəsindən istefa etmək məcburiyyətində qaldı. İttihad və Tərəqqinin həyata keçirdiyi hökumət zərbəsindən sonra (Babı Əli basqını) sonra sədrəzəmliyə gətirildi. Bu dövrdə Balkan müharibəsi məğlubiyyətinin nəticələrilə qarşı-qarşıya qaldı. Osmanlı Dövlətinin islahat proqramı məsələsində İngiltərə, sərhəd münaqişələri məsələsində də İranla arasında olan sərhəd problemlərini həll etməyə çalışdı. Bir tərəfdən də həm İttihad və Tərəqqiyə qarşı inkişaf edən müxalifətlə, həm də İttihad və Tərəqqi daxilindəki çəkişmələrlə məşğul oldu. Gərək bu daxili və xarici problemlər, istərsə də məhz hakimiyyətin İttihad və Tərəqqinin əlində olması, görmək istədiyi islahatları həyata keçirməsini əngəllədi.

11 iyun 1913-cü ildə Bəyazid meydanında avtomobilinin içində uğradığı silahlı hücum nəticəsində öldürülüb və İstanbulun Şişli səmtində 31 mart şəhidlərinin xatirəsinə ucaldılmış Abidə Hürriyyətin olduğu Hürriyyəti Əbədi Təpəsində dəfn edilibdir. Sui-qəsd zamanı içində olduğu avtomobil, mundiri, öldürülən yavərlərin geyimləri və silahlar İstanbul Hərbi Muzeydə nümayiş etdirilir. Sədrəzəm Mahmud Şövkət Paşanın öldürülməsi üstünə, bir müddət Trilyenin adının Mahmud Şövkət Paşa kimi dəyişdiriblər. Qısa müddət sonra yenə köhnə adıyla tanınmış olmuşdur.

## İstinadlar

## Həmçinin bax

## Xarici keçidlər

* Mahmud Şevket Paşa'nın 31 Mart Olayı Sırasındaki Ses Kaydı
Müşfiq Hüseynov

**Müşfiq Hüseynov** () — azərbaycanlı futbolçu. "Kəpəz", "Neftçi", "Qarabağ", MKT-Araz futbol klublarının oyunçusu olub. Azərbaycan çempionu və Azərbaycan kubokunun sahibidir. M. Hüseynov milli çempionatımızda 363 oyunda 141 qol vurub. "Qarabağ" klubunda məşqçilik karyerasına başlayıb. Azərbaycan milli futbol komandasında 3 oyun keçirib.

## Həyatı
Müşfiq Hüseynov 14 fevral 1970-ci ildə Ağdamda anadan olmuşdur. Uşaq yaşlarından futbola həvəsi onu bu sənətə peşəkar yanaşmasına səbəb olmuşdur.

## Karyerası

### Qarabağ
Müşfiq Hüseynov Qarabağ klubunda ilk oyununu 1989-cu ildə keçirib. Həmin ildə 28 dəfə meydana çıxan Hüseynov, 6 dəfə fərqlənib. Növbəti mövsümdə 22 dəfə meydana çıxıb və 8 qolun müəllifi olub. Qarabağın heyətində SSRİ çempionatında, Milli çempionatda və kubokda 264 oyuna çıxıb və 151 qolun müəllifi olub. Uzun müddət kapitanı olub. Müşfiq Hüseynov həmçini Azərbaycan klublarından Qarabağın avrokuboklarda mərhələ keçməsində əsas pay sahibi olub. Beləki onun səfərdə Makkabiyə 2 qolu mərhələ keçməyə yardımçı olub.

### Milli komanda karyerası
Müşfiq Hüseynov Azərbaycan milli komandasının heyətinə ilk dəfə 1993-cü ildə dəvət olunub. Futbolçu milli komandada 3 oyun keçirib.

## Məşqçilik karyerası

### Qarabağ
Müşfiq Hüseynov 2008-ci ildən Qarabağda baş məşqçi Qurban Qurbanovun köməkçisi olaraq çalışır.

## Uğurları
; Qarabağ
* Azərbaycan SSR çempionatı
* Qalib (1): 1990
* Azərbaycan SSR kuboku
* Qalib (1): 1990
* Azərbaycan çempionatı
* Qalib (1): 1993
** İkincilik (2): 1993–1994; 1996–1997;
* Üçüncülük (1): 2003–2004,
* Azərbaycan Kuboku
** Qalib (2): 1993, 2005–2006
** Finalçı (2): 1995–1996, 1997–1998

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Maksimilian Şell

**Maksimilian Şell** (; ) — Oskar mükafatına layiq görülən avstriyalı aktyor

## Həyatı
Maksimilian Şell 8 dekabr 1930-cu ildə Vyanada anadan olub.

"Oskar" mükafatına layiq görülən sənətçi aktyorluqla yanaşı, rejissorluq və ssenaristlik də edirdi. İsveçrəli yazıçı Herman Ferdinand Şellə avstriyalı sənətçi Noe fon Nordberqin övladı olan Maksimilian Şell, İkinci Dünya müharibəsindən sonra alman dilində olan bir filmdəki roluna görə "Oskar" mükafatı alan ilk aktyor oldu.

Peşə fəaliyyəti dövründə cəmi 6 dəfə "Oskar" mükafatına namizəd olan Maksimilian Şell aktrisa olan bacısı Mariya Şellin kölgəsində qalmış və yalnız 1962-ci ildə mükafatını ala bilmişdi.

Şell 60 illik peşə fəaliyyətindən sonra "Das Urteil von Nürnberg" (Nürnberq hökmü) adlı filmdəki rolu ilə "Oskar" mükafatına layiq görüldü.

2002-ci ildə 17 illik həyat yoldaşı, rus sənətçisi Natalya Andreyçenkodan boşanan Şell, daha sonra alman opera ifaçısı İva Mixanoviçlə ailə həyatı qurmuşdu.

1958-ci ildə Şell Hollivuda gedir və ABŞ-nin məşhur sənətçilərindən olan Marlon Brando ilə ekran qarşısına çıxır.

Şell "The Young Lions", "Judgment at Nuremberg", "Topkapi", "Julia", "The Castle", "Erste Liebe" kimi bir çox filmlərdə öz aktyorluq məharətini sərgiləmişdi.

Avstriya, Almaniya və Hollivudda bir çox filmlərdə oynayan məşhur aktyor, eyni zamanda, teatr sənətçisi olaraq da tamaşaçılarının qəlbinə yol tapmağı bacarmışdı.

Maksimilian Şell 1 fevral 2014-cü ildə sətəlcəm xəstəliyi diaqnozu ilə müalicə aldığı xəstəxanada 84 yaşında vəfat etmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Ağrı Dağı Milli Parkı

**Ağrı Dağı Milli Parkı** — Türkiyənin Ağrı və İğdır vilayətlərində yerləşən milli park. 2004-cü ildə Ağrı dağının ərazisində açılan milli parkın sahəsi 88.014 hektardır. Nuh tufanı, meteor krataeri, Türkiyənin ən yüksək dağı və buzlağı, vəhşi həyatın müxtəlifliyi ilə diqqət çəkir.

## Haqqında
Milli park müxtəlif heyvan və bitki növlərinə, gözəl peyzaja, vulkanizm ilə bağlı maraqlı relyefə, geoloji xüsusiyyətlərə, sulaq ərazilərə, turizm imkanlarına malikdir. Milli park Türkiyə, İran, Azərbaycan, Ermənistan sərhədlərinin kəsişməsində yerləşir. Ağrının Doğubəyazid, İğdırın Aralıq və Qaraqoyunlu rayonlarında yerləşir. Ağrıdan 100 km uzaqlıqdadır. Türkiyənin ən yüksək dağı olan 5137 metrlik Ağrı dağı və 3898 metrlik Kiçik Ağrı dağı bu parkdadır.

Görməli yerlərdən birisi də Buz mağarasıdır. Mağara Kiçik Ağrı dağının ətəklərində, Doğubəyazidin Hallaç kəndindən 3 km uzaqlıqda yerləşir. Xalq arasında Buzluq kimi tanınan mağaranın tavanından damlayan su damcıları donaraq buz təbəqəsi əmələ gətirir.

## Digər xüsusiyyətləri

Ağrı dağı vulkanik mənşəli dağdır. Dağın zirvələrində Türkiyənin ən böyük buzlağı yerləşir.

Milli park ərazisində qayalıq ərazilər, dağ bozqırları (200 m-4000 m), şimal tərəflərdə kolluqlar (2000 m-2500 m), qarla örtülü ərazilər (4000 m+) yerləşir. Dərələrin çoxluğu da diqqət çəkir. Malaryesin, Yaqub Peyğəmbər, Buzxana, Qaraxan və Söhlü dərəsi bunlar arasındadır. Dərə yatağının ətraflarında kəndlər vardır.

Parkın İğdır vilayətinin Qaraqoyunlu rayonunun düşən hissəsində yerləşən Korhan yaylasında meteor çuxuru yerləşir. 60 m dərinliyində, 35 m genişliyindədir.

Nuhun gəmisinin tapıldığı inanılan yer Doğubəyazid rayonundadır. Telçəkər və Üzəngili kəndləri arasında gəminin qalıqları olduğuna inanılır. Bölgə hazırda açıq hava muzeyi adı ilə qorunur.

## Canlılar aləmi
Parkda Türkiyədə endemik növ sayılan Sübhan kərtənkələsi yaşayır. Ur kəkliyi ilə saqallı kərkəs milli parkda yaşayan quş növləridir. Üçü Ağrı dağına aid olmaqla 21 endemik çiçək növü yayılmışdır. Endemik növ olan Əcəm gözəl əsməri (Erebia iranica dromulus) ilə nəsli kəsilməkdə olan Apollon kəpənəyi milli parkda yaşayan kəpənək növləridir.

Park ərazinin bitki örtüsünü ardıc, huş, gürgən, Qafqaz üçgülü, ağüçgül, yabanı yonca, tülkü quyruğu, qoyunyumağı, yabanı arpa, buğda və çovdar əmələ gətirir.

Milli parkda yaşayan heyvan növləri bunlardır: Ur kəkliyi, çil kəklik, qaya kəkliyi, çəngəl buynuzlu dağ keçisi, vəhşi qoyun, dovşan, dovşan, tülkü, qurd, vəhşi donuz, vaşaq, kərkəs, şahin, zınqırovlu ilan, sazan və ala balıqdır.

## Qalereya

Büyük ve Küçük Ağrı Dağı.jpg|Ağrı dağı və Kiçik Ağrı dağı
Meteor Deep from Igdir.jpg|Meteor çuxuru
Ark structure.jpg|Nuh gəmisinin qalıqları olduğu inanılan yer.
Timur Oduşev

**Timur Oduşev** () — 2010-cu ildə Oskar mükafatının 32-ci "Hollivudun gənc istedadları" mükafatına () layiq görülmüş aktyor.

## Həyatı
Timur Oduşev 1993-cü il yanvarın 16-da Bakıda anadan olub. 6 yaşından Bakı Xoreoqrafiya Məktəbində balet artisti ixtisası üzrə təhsil almışdır.

## Təltifləri
2011-ci ildə Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin Fəxri Fərmanı ilə təltif olunub.

13 mart 2011-ci ildə 32-ci "Hollivudun gənc istedadları" mükafatı ilə təltif olunub.

6 may 2023-cü ildə, 9 may 2024-cü ildə və 8 may 2025-ci ildə Prezident Mükafatına layiq görülmüşdür.

## Filmoqrafiya
# Sahə (film, 2010)

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
# R. İsayeva, "Timur Oduşev: "İçimdə qorxu var idi ki, rolun öhdəsindən gələ bilmərəm"" (müsahibə), Mədəniyyət.- 2011.- 1 aprel.- Səh. 9.

## Xarici keçidlər
* '''imdb.com'''
* BEST PERFORMANCE IN AN INTERNATIONAL FEATURE FILM
Hart Kreyn

**Hart Kreyn**(, 21 iyul 1899, Herretsvil, Ohayo — 27 aprel 1932, Meksika körfəzi) — amerika şairi.

## Həyatı
Hart Kreyn (1899—1932) məşhur “Körpü” şerinin müəllifidir. Nəinki amerikan ədəbiyyatında, elə dünya ədəbiyyatında da Kreyn epik şerin uğurlu ustalarından hesab olunur. Amma onun yaratdıqlarına göstərilən maraq, özünə verilən seçilmişlik onu qane etmirdi. Kreyn birmənalı şəkildə özünü inandırmışdı ki, artıq dünyanı heyran qoyacaq bir əsər yazmaq mümkün deyil. Bunun üçün deyiləsi bütün sözlər, deyilə biləcək bütün formalarda deyilib. Kreyn iddia edir ki, onun yazmaq istədiyi şeylər yazmaqla təsvir edilə, göstərilə bilməz. Kreynin 1932-ci ildə öldüyü qeyd olunsa da, əslində onun nə vaxt və harada öldüyü məlum deyil.

Nyu-Yorka getmək üçün mindiyi gəmi gedəcəyi yerə çatsa da, Kreyn oraya çatmır. Şahidlər onun ömrünün son günlərində ölmək üçün çabaladığını iddia edir. Belə ki, o dəfələrlə sərsəm hərəkətlərlə döyülmək üçün qadağan olunmuş hərəkətlər edir, intim mövzularda danışır, çoxlu içirdi. Nəhayət, çox içdiyi günlərdən birində aprelin 27-də Nyu-Yorka gedən gəminin göyərtəsindən özünü dənizə atır. Onu tapmaq üçün uzun vaxt sərf olunsa da, axtarışlar bir nəticə vermir.

Amerikalı şair Hart Kreyn 1932-ci ildə 32 yaşında özünü dənizə ataraq intihar edib. Kreyndən üç il əvvəl şair dostu Harri Krosbi intihar etmişdi. Bir il əvvəl isə o, atasını itirmişdi. Kreyn gəmi ilə Meksikadan qayıdarkən özünü dənizə atıb və son dəfə qışqıraraq bu sözləri deyib: “Hamınız salamat qalın”.

## İstinadlar
Edit Hed

**Edit Hed** (; ) — XX əsrin ən məşhur kostyum-dizayneri, səkkiz dəfə Oskar mükafatı laureatı.

## Həyatı
Edit Hed 28 oktyabr 1897-ci ildə Kaliforniya ştatının San-Bernardino şəhərində, yəhudi ailəsində dünyaya göz açıb. Atası Maks Pozner mühəndis idi. O, Prussiyadan Amerikaya köç edib və öz bavariyalı xanımı ilə burda ailə həyatı qurub. Editin uşaqlığı müxtəlif ştatlarda və ölkələrdə keçib – Arizona, Meksika, Nevada, Almaniya və s. Los-Ancelesdə orta təhsilini tamamlayan Edit, bakalavr təhsilini Kaliforniya Berkli Universitetində, magistr təhsilini isə Stenford Universitetində alıb.

Təhsilini başa vurduqdan sonra xanım Edit qısa müddətlik də olsa, müəllimə kimi fəaliyyət göstərib. 1923-cü ildə isə Los-Ancelesdəki “Paramount Studios” şirkəti onu kostyum-dizayner olaraq işə dəvət edib. Bu vəzifə ilk dəfə olaraq bir qadına təklif edilirdi. Bu vaxta qədər bu sahəyə ya o qədər də önəm verilmir, ya da bu sahədə kişilərin fəaliyyətinə üstünlük verilirdi.

Bir neçə müddət sonra isə Edit “Paramount Pictures”də baş dizayner kimi fəaliyyət göstərməyə başlayır.

Editin sonralar “Universal Studios”da göstərdiyi fəaliyyəti çoxlarının diqqətini cəlb edir. Və artıq film rəhbərləri dizaynerin işlərini yaxından tanımaq şansı qazanırlar.

“Universal Studios”dakı fəaliyyətindən sonra o, Hollivudda məşhur olub və müxtəlif təkliflər almağa başlayıb.

Edit Kler Pozner ilk “Oskar” mükafatı nominasiyasını 1949-cu ildə “İmperator valsı” adlı rəngli, musiqili filmdəki fəaliyyətinə görə alıb.

Növbəti “Oskar” mükafatına isə bir il sonra, “Vərəsə” filminə görə layiq görülüb. Bundan sonra isə uğur “Samson və Dalila”, “Kerri bacı”, “Tatulu qızılgül”, “Qandallı aşiq”, “Karyera”, “Mənim geyşam” filmləri ilə bir-birinin ardınca gəldi.
 
Edit Kler Pozner düz 28 dəfə “Oskar” mükafatına namizəd göstərilib. Səkkiz dəfə isə bu mükafatın sahibi olub.

Editin əl işləri heç də təmtəraqlı, bahalı kostyumlar deyildi. O, öz dizaynlarını olduqca eleqant, sadə hazırlayırdı.

Hed yaradıcı fəaliyyətiylə qazandığı səkkiz “Oskar” mükafatı ilə rekorda imza atan yeganə qadındır.

Ömrünün son illərində Edit artıq dizayn ikonasına çevrilmiş, bütün dünya tərəfindən onun sənətinin ucalığı qəbul edilmişdi.

24 oktyabr 1981-ci ildə məşhur kostyum-dizayner sümük iliyi xərçəngindən vəfat etmişdir.

## İstinadlar
Fatma Nəslişah Sultan

**Fatma Nəslişah Sultan** () — son Osmanlı padşahı VI Mehmed Vahidəddin və son xəlifə II Əbdülməcidin nəvəsi. Osmanlı Xanədan dəftərinə adı yazılan son Osmanlıdır. Misir kral naibi Məhəmməd Əbdül Moneimin xanımıdır. Onunla eyni illərdə yaşayan və Əbdülqadir Əfəndinin qızı olan Nəslişah Sultanla qarışdırılmaması üçün ***Böyük Nəslişah Sultan*** olaraq anılır.

## Həyatı
4 fevral 1921-ci ildə anası Sabiha Sultanın Nişandaşındakı köşkündə dünyaya gəlmişdir. Atası son Osmanlı xəlifəsi Əbdülməcid Əfəndinin oğlu Ömər Fərrux Əfəndi, anası son Osmanlı sultanı VI Mehmed Vahidəddinin qızı Sabiha Sultandır. Dünyaya gəlişi 121 top atəşi və sultanın onun adına kəsdirdiyi sikkələrlə qeyd edildi. Daha sonra Xanzadə və Nəcla adlı iki bacısı dünyaya gəldi. Osmanlı ailəsinin sürgünə gedişinə qədər Dolmabağça sarayında yaşadılar.

3 yaşında ikən 3 mart 1924 tarixli qanunla sürgünə göndərilənlər arasında yer aldı. Ailəsi sürgünün ilk illərini Fransanın Nitsa şəhərində keçirdi. Burada ilk təhsilini aldı. Bundan başqa bacıları və Naciyə Sultanın övladları Mahpeykər xanım, Türkan xanım və Sultanzadə Əli bəylə birlikdə ögey ataları Mehmed Kamil bəy (Ənvər Paşanın qardaşı) tərəfindən Osmanlı türkcəsini öyrəndilər. Daha sonra ailəsiylə birlikdə Misirə getdi. Fransızca, almanca, ingiliscə və ərəbcə öyrəndi. 1940-cı ilin sentyabrında Misirin son xidivi Abbas Hilmi Paşanın oğlu Şahzadə Məhəmməd Əbdül Moneimlə evləndi. Bu nigahdan Şahzadə Abbas Hİlmi və İqbal Sultan adlı 2 övladı dünyaya gəldi.

Misirdəki 1952 tarixli çevrilişdən sonra əri "kral naibi" və Nəslişah Sultan Misirin "first lady"si oldu. Krallığın ləğvinə qədər bu vəzifədə qaldı. Ancaq cumhuriyyətin elanından sonra əri ilə birlikdə bəzi çevriliş cəhdlərinə adı qarışdı və aylarla davam edən məhkəmə prosesinin ardından Misirdən çıxmalarına icazə verildi. İkinci dəfə sürgün olunan Nəslişah Sultan əri ilə birlikdə Fransaya getdi və 1963-cü ilədək burada yaşadı.

1952-ci ildə Türkiyədə Osmanlı ailəsinə mənsub qadınların ölkəyə qayıtması barədə verilən qanundan sonra tez-tez vətənə gələn Nəslişah Sultan 1963-cü ildən Türkiyədə yaşamağa başladı. Yenidən türk vətəndaşlığına keçən Nəslişah Sultan "*Osmanoğlu*" soyadını aldı. Əri Məhəmməd Əbdül Moneim 2 dekabr 1980-ci ildə vəfat etdi və Misir hökumətinin icazəsiylə Qahirədə dəfn olundu.

Nəslişah Sultan isə 2 aprel 2012-ci ildə 91 yaşında vəfat etdi. Cənazəsi anası və qardaşının yanında Aşiyan məzarlığına dəfn olundu.

## Övladları

* **Sultanzadə Abbas Hilmi bəy** (16 oktyabr 1941-), 1 iyun 1969-cu ildə İstanbulda Mədiha Mümtazla (12 may 1945-) evləndi və cütlüyün 2 övladı dünyaya gəldi.
** *Sabiha Fatimə Hilmi xanım ([[28 sentyabr]] [[1974]]-)*
** *Davud Əbdül Moneim Hilmi bəy ([[23 iyul]] [[1979]]-)*
* **İqbal Hilmi xanım Sultan** (22 dekabr 1944-), heç vaxt evlənmədi və övladı olmadı.

## Qalereya

## Mənbə
* http://www.milliyet.com.tr/Yazar.aspx?aType=YazarDetay&ArticleID=1348730&AuthorID=104&b=Prenseslik
* http://www.oocities.com/hazemsakr/royal/neslisah.html
* http://hurarsiv.hurriyet.com.tr/goster/haber.aspx?id=3796147&yazarid=28

## İstinadlar
Veqa (buxarlı bark, 1873)

**Veqa** yelkənli buxarlı bark, balina ovlayan gəmi. Bu gəmidə  Adolf Erik Nordenşyold başında olan, İsveçin arktika ekspedisiyası   1878-1879 illərdə ilk dəfə Avropa və Asiyanın şimal sahilləri boyunca şimal-şərq yollu ilə  Atlantik okeandan Sakit okeana keçdi. Avropanı dolanıb İsveçə qayıtdılar (bir qışlaqla)

Bark Norveç gəmi sahibi Pedersen sifarişi ilə Almaniyanın Bremerhaven şəhərində hazırlanıb və balina ovlayan gəmi kimi planlaşdırılmışdı. İlkin adı *Yan Mayen* idi. Gəmi böyük möhkəmliyə fərqlənirdi və Arktika şəraiti üçün xüsusi olaraq nəzərdə tutulmuşdu.

1878-ci ildə Nordenşyoldun hazırlaşdığı ekspedisiyası üçün alınmışdı və kral hərbi dəniz tərsanəsində avadanlığlarının təzələnməsinə məruz qalmışdı. Yenidən qurulmasından sonra gəminin heyəti 21 nəfərə qədər azaldılmışdı, gəmini İsveç Hərbi Dəniz Qüvvələrinin leytenantı L.A.Palander idarə edirdi.

Ekspedisiya zamanı gəmi heç bir xəsarət görmədi. Ekspidisiya bitəndən sonra balina ovlayan gəmi zavoduna satıldı və Qrenlandiya üçün 1903-cü ildə ,Melvill körfəzində batmayana qədər,fəaliyyət göstərirdi.

24 aprel, 1930 ildə Stokholmda Kral təbii tarix muzeyi yanında abidə ucaldılmışdır.
Milyon dollarlıq gözəlçə

**Milyon dollarlıq gözəlçə** (ing. Million Dollar Baby) — Klint İstvudun idman draması. Əsas rolları Klint İstvud və Hilari Suonk tərəfindən ifa olunur. Film dörd "Oskar" alıb ( ən yaxşı film, rejissor, aktrisa — Hilari Suonk, ikinci plan aktyoru — Morqan Friman).

### Süjet
31 yaşındakı xörəkpaylayan Meqqi Ficerald (Hilari Suonk) boks bölməsinə gəlir: zal, köhnə məşqçi və Promoter Frenk Dann (Klint İstvud) aidir. Lakin Dunn, onunla çalışmaqdan imtina edir, çünki o "qızlarla məşq etmir." Buna baxmayaraq Meqqi özü səylə məşq edir və təcricən çoxlarının hörmətini qazanır həm də Danın dostu keçmiş boksçu Eddi Düprini (Morqan Friman) də. Düpri yavaş-yavaş çox qadir şagird Meqqi ilə, məşqə başlayır.

### Rollarda

### Nominasiya və mükafatlar

## Xarici keçidlər
* Filmin rəsmi saytı
*
Mühiddin Akyüz

**Mühiddin Akyüz** — Mühiddin Paşa () Türk hərbçi, diplomat, siyasətçi. Qurtuluş müharibəsində iştirak edən yüksək dərəcəli komandirlərdən biridir. Müharibədən sonra diplomat və millət vəkili kimi çalışmışdır.

## Həyatı
1870-ci ildə İstanbulda dünyaya gəlib. Atası, Ədirnə Evkaf mühasibi Şövqü bəy, anası Fatmatüzzəhra xanımdır. 1885–1888-ci illərdə Ali Hərb məktəbini bitirib. Leytenant rütbəsi ilə hərbi xidmətə başlayıb. 1888-ci ildə Ali Hərbi Məktəbində müəllim köməkçisi işinə başladı. 1897-ci ildə Türk-Yunan müharibəsinə qatıldıqdan sonra təkrar Ali Hərbi Məktəbində müəllimliyə qayıdıb və 1905-ci ildə sürgün edilənə qədər bu işi davam etdirib. Tələbələrə padşah II Əbdülhəmid əleyhinə fikirlər aşıladığı səbəbilə 1905-ci ildə rütbəsi geri alındı və əvvəl Fizana, sonra Diyarbəkirə və Ərzuruma sürgün edilib.

1908-ci ildə II Məşrutiyətin elanı ilə verilən amnistiya görə rütbəsinigeri aldı və əvvəlcə Dəniz məktəbinə direktor oldu, sonra Hərbiyyə Nazirliyi Piyada Dairəsi 1-ci şöbə müdirliyinə təyin edildi. 1909-cu ildə Mahmud Şövkət Paşanın yavəri olub, həmin il Bəyoğlu mutasarrıflığına təyin edildi. Bəyoğlu mutasarrıflığı etdiyi dövrdə İttihad və Tərəqqi üzvü Fuad Bəyi (Fuad Balkan) bir idman klubu qurmağa təşviq etmiş, təşkilatını sürətlə təsdiq etdiyi Beşiktaş Osmanlı Gimnastika Klubunun qurucularından biri oldu.

Mühiddin bəy Balkan müharibələri və Birinci Dünya müharibəsinə qoşuldu. 1912-ci ildə polkovnik, 1916-cı ildə general-mayor oldu. Birinci Dünya müharibəsi gedişində dekabr fevral 1916 — fevral 1919-cu illərdə Hicaz korpus komandiri kimi fəaliyyət göstərib. Müharibənin sonunda İngilislər tərəfindən əsir edilib Misirdəki əsir qərargahına aparılıb. 9 sentyabr 1921-ci ildə əsirlikdən qayıtdı və milli mübarizədə iştirak etmək üçün Ankaraya getdi.

Qurtuluş savaşında, noyabr 1921-ci ilə qədər Kastamonu və Bolu hava komandiri, 1 noyabr 1921–7 oktyabr 1922-ci illərdə arasında Adana və hava komandiri olaraq müharibədə rol aldı. Adana və ətrafını Fransızlardan təslim aldıqdan sonra şəhərin sərkərdə və valisi oldu. 7 oktyabr 1922-ci ildə Tehran səfiri, 1925-ci ildə Qahirə səfiri vəzifələrində oldu. 24 sentyabr 1928-ci ildə hərbi xidmətdən ayrıldı və Xarici İşlər Nazirliyində işə başladı. Türkiyə Böyük Millət Məclisinin IV, V və VI dövr Qarsdan millət vəkili seçilmişdir.

İstiqlal Ordeni kavaleri olan Mühitdin Akyüz, 3 oktyabr 1940-cı ildə vəfat etdi. Ankara Hava Şəhidliyində dəfn edilmişdir.
Üç övladı var.

## Xarici keçidlər

* Dr. Bilal N. Şimşir, '''Cumhuriyetin İlk Çeyrek Yüzyılında Türk Diplomatik Temsilcilikleri ve Temsilcileri (1920–1950)''', ''Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Sayı 64–65-66, Cilt: XXII, Mart-Temmuz-Kasım 2006'' 
* Tuğrul Yenidoğan, '''Komitacı — BJK'nin Kurucusu Fuat Balkan'ın Anıları''', ''Internethaber.com 11.03.2008''
* '''TBMM Albümü'''
Revit Architecture

Hal-hazırda arxitektura layihələrin böyüklüyü və dizayn müddətinin uzunluğu , sürətli inkişaf edən istehsal texnologiyaları qarşısında, layihələrdə zaman içərisində dəyişikliklər edilməsi lazımdır . Bu dəyişikliklər texnologiyanın inkişafının yanında işəgötürən isteğindeki dəyişikliklər , arxitektura layihədən sonrakı ediləcək işlərdən qaynaqlanan dəyişikliklər ve .bir çox səbəbdən qaynaqlanır . Layihələrin hər hansı birində edilən dəyişikliklər bütün paftalara işlənməsi və metraj siyahılarının yenidən hazırlanması  emarların çox zamanını etməkdədir.

Revit architectural proqramı iledilən hər bir dəyişiklik bütün paftalara eyni anda izlenmekte və metraj siyahıları də anında dəyişir . İndiki vaxtda bütün memar və mühəndislərin istifadə olduğu AutoCAD proqramı eyni əsaslı olması ayrıca proqram mübadiləsi üst səviyyə uyğunlaşma təmin etməkdədir.

Plan ölçüsündə çalışarkən quruluşun 3. ölçüsünün da hazırlanması. Layihəni çəkərkən başda düşünülməyən və ya farkedilmeyen səhvlərin model meydana gətirərkən görmə və sistem həllini yaratmaq imkanı təmin etməsi Hazırlanan quruluşun başqa bir proqrama ehtiyac olmadan görselleştirilmesi imkanı. (mental ray render)- Layihənin hansı hissəsində çalışsanız çalışın ediləcək hər hansı bir dəyişikliyin bütün layihəyə eyni anda işlənməsi-Etdiyimiz layihə üzərindən istədiyimiz qədər kesit alma imkanı tanıması və biz planda çalışarkən.kesitleri meydana gətirməsi 3d kesik alma imkanı İstədiyimiz qədər görünüş və kesit ala imkanı. ( Bu işlər layihə faylının ölçüsünü dəyişdirməz)
Layihənin istənilən detalda metrajının hazırlanması Layihə  bitimində daha sonradan istənilən dəyişiklikləri hər hansı bir paftadan düzəltmə imkanı təmin etməsi və digər paftaları özü düzəltməsi .

## Xarici keçidlər
http://www.aynazinsaat.com/i/kurslar/
Edmond Debeaumarché

**Edmond Debeaumarché** () — İkinci Dünya müharibəsi zamanı müqavimət bir qəhrəman.

## Həyatı

### Tributes və törəmələri
* Cənazəsi Invalides həyətində Parisdə keçirilib.
* Dijon onun adına bir kvadrat.
* Mantes-la-Ville onun adına küçə.
* Onun öhdəlik onun bənzər bir xatirə möhürü nəşr salamladı olunur.
* A ilk gün örtüyü 26 mart 1960 nəşr onun adı təsvir edilir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Harold Volter Beili

**Harold Volter Beili** (16 dekabr 1899 - 11 yanvar 1996) — İngilis şərqşünas, İranşünas. O, XX əsrin ən böyük şərqşünaslarından biri hesab olunurdu.

## Həyatı
Linux (dəqiqləşdirmə)

**''Linux** haqqında aşağıdakı məqalələr var:''

* Linux — açıq kodlu əməliyyat sistemidir.
* Linux nüvəsi — əməliyyat sistemi nüvəsi.
* Linux əməliyyat sistemləri — Linux nüvəsi ilə işləyən əməliyyat sistemləri.
* Linux Mint — Linux əsaslı kompüter əməliyyat sistemi.
Nikola Stercen

**Nikola Fergüson Stercen** (, ) — Şotlandiyanın 5-ci Birinci (Baş) naziri və Şotlandiya Milli Partiyasının lideri.

## Həyatı

### Siyasi fəaliyyəti

### Şəxsi həyatı
Stercenin sevimli hobbisi kitab oxumaq və kinoya baxmaqdır. Stercen Danimarka siyasi draması olan Borgenin pərəstişkarıdır.

## Həmçinin bax
* Con Suinni
* Aleks Salmond

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Nikola Stercenin rəsmi saytı
Mikropoeziya

**Mikropoeziya** () — müasir poeziyadakı janrlardan biri. Hokkudan fərqli olaraq, mikropoeziyaya (kəsmə söz) daxil deyil və ümumiyyətlə kiqo və ya mövsüm sözü daxil etmir.

XXI əsrdə mikrobloggingin yaranması, saytlara epiqrammatik şeirlər yazmaq üçün müasir məkan yaratdı.

## İstinadlar
Trabzon Atatürk Köşkü

**Trabzon Atatürk Köşkü** — Soyuqsu səmtində kiçik bir şam bağı içində yerləşir. XX əsrin əvvəlində tikilmiş 1923-cü ildən sonra dövlət xəzinəsinə qalmışdır. Atatürk 1934 və 1937-ci illərdə Trabzon səfərlərində, bu köşkdə qonaq edilmişdir. Onun ölümündən sonra Trabzon bələdiyyəsi tərəfindən o dövrdə istifadə olunan əşyalarla dekorasiya edilərək "Atatürk Muzeyi" olaraq istifadəyə vermişdir.

Köşk Konstantin Kapogiannidis üçün tikilmişdir. Binanın tikintisi 1903-cü ildə başa çatdırılmışdır. Sahibi ailəsiylə birlikdə Respublika quruluan zaman (1923) Yunanıstana getmişdir.
 
Mustafa Kamal Atatürk ilk dəfə 15-17 sentyabr 1924-cü ildə Trabzonu ziyarət edərkən Bələdiyyə və Baş müfəttişliyə getdikdən sonra Soyuğu ətrafına avtomobillə qısa bir gəzintidə olmuş və bu gəzinti zamanı, Köşkü görüb orada bir müddət dinlənmişdir.
 
Atatürk Trabzona ikinci gəlişində 26-29 noyabr 1930-cu il tarixində trabzona səfəri zamanı bu köşkdə qalmışdır. Atatürk köşkü bəyəndiyini deyəndə, trabzonlular onu özünə hədiyyə etməyi düşünmüşdülər. Trabzon ili xüsusi idarəsi xəzinədən 2 may 1931-ci ildə köşkü satın almış, əncüməni qərarı ilə 18 may 1931-ci il tarixli və 361 saylı qərarla Atatürkə hədiyyə etmişdir.

Atatürkün Trabzona üçüncü və son gəlişi 10-11 iyun 1937-ci il tarixində baş tutmuş, səfər zamanı köşkdə qalmışdır. Atatürkün ölümündən sonra köşk bacısı Məqbulə Boysana verilmişdir. 17 aprel 1943-cü ildə Trabzon bələdiyyəsi tərəfindən müsadirə edilmişdir. Bu gün isə Atatürk köşkü (Bələdiyyə Xalq Muzeyi) kimi istifadə edilir.

## Arxitekturası
Köşk zirzəmi qatı ilə birlikdə 4 mərtəbəli daş bir binadır. Əsas olaraq şərq və şimala istiqamətləndirilmişdir . Xüsusiyyətləri və məkan keçirilməsi müasir Avropa memarlığına məxsusdur. İç bölmələrdə kərpic material istifadə edilmişdir. Ağac doğramalar işçliği əla vəziyyətdədir. İç təsisatında o zaman üçün yeni sayılan təmiz, əlüzyuyan, və hamam kimi qurğu istifadə edilmişdir. Döşəmələr plitka mozaika olub, tavanlar təcrübəyə əsaslan tərzdə gips bəzəməlidir. İçərisində orijinal Çin, Yapon və Avstriya vazaları, o zaman son dərəcə müasir bir musiqi şkafı, Osmanlı üsulu sədəf oymalı masa, Avropadan gətirilmiş mebellər, heykəllər və s var.

## Xarici keçidlər
#  Trabzon Atatürk köşkü  (Kapogiannidis köşkü) 
#  ATATÜRK KÖŞKÜ
Çingiz Əhmədov

**Çingiz  Əli-Əşrəf oğlu Əhmədov** () — Azərbaycanın tanınmış  komediya aktyoru, Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artisti, Azərbaycan Dövlət Musiqili Teatrının aparıcı aktyoru.

## Həyatı
Əhmədov Çingiz Əli-Əşrəf oğlu 27 dekabr 1962-ci ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur. 1983-cü ildə Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetini bitirmişdir. 1983-cü ildə Azərbaycan Dövlət Musiqili Komediya Teatrına dəvət olunmuşdur. «Boşanaq, evlənərik», «Bəbirlinin kələkləri», «Qızıl toy», «Sevgilimin anası», «Məşədi İbad», «Qız görüşə tələsir» tamaşalarında çıxış etmişdir. 1991-ci ildə Dövlət Gənclər Teatrına dəvət olunub. Gənclər Teatrından dəfələrlə cəbhə bölgələrinə getmiş, çıxışlar etmiş və bu çıxışları fərmanlara, diplomlara layiq görülmüşdür. Bundan başqa «Arvadımın əri özüməm», «Toy kimindir?», «Valeh, kəndinə qayıt», «Hamlet», «Ox və hədəf»,«Aldanmış kəvakib» və s. tamaşalarda da iştirak etmişdir. 2003-cü ildə yenidən Musiqili Komediya Teatrına dəvət olunub. Bu illər ərzində S. Fərəcov, R.N. Güntəkin «Bir günlük siğə»əa Helmi, V. Adıgözəlov, Anar «Aldın payını, çağır dayını»da Əli Əyrizadə, R. Əkbər «Bəydullanın möhtəşəm toyu»nda Qeybulla, S. Ələsgərov, İsi Məlikzadə "Kələkbazlar”da Mayıl, R. Mirişli M. Haqverdiyev "Qısqanc ürəklər”də Əjdər, N.V. Qoqol "Evlənmə”də Kaçkaryov, E. Sabitoğlu, C. Məmmədov otel şefi,Elçin"Baladadaşın toy hamamı”də Gümüş Malik kimi koloritli, duzlu obrazlar yaratmışdır. 2012-ci ildə Əməkdar artist fəxri adına layiq görülmüşdür.

Hal-hazırda SpaceTV-də 'Yerimdəyəm'  verilişinin aparıcısıdır.

6 may 2015-ci ildə, 6 may 2016-cı ildə, 1 may 2017-ci ildə, 9 may 2018-ci ildə, 7 may 2021-ci ildə, 10 may 2022-ci ildə, 6 may 2023-cü ildə və 8 may 2025-ci ildə Prezident Mükafatına layiq görülmüşdür. 2016-cı ildə Azərbaycan Dövlət Musiqili Teatrı üzrə "İlin ən yaxşı aktyoru" adına layiq görülmüşdür.

## İstinadlar