open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Qamışlı (Kəlbəcər)

**Qamışlı** — Azərbaycan Respublikasının Kəlbəcər rayonunun Qamışlı kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

1993-cü ildə Ermənistan Respublikası Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilib. 25 noyabr 2020-ci ildə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin nəzarətindədir.

## Tarixi
Kənd Qamışlı çayının sahilində, Dağətəyi ərazidədir. Yerli məlumata görə, keçmişdə Qaryagin qəzasinın (indiki Füzuli rayonu) Mərcanli kəndindən Qazixan adlı bir şəxsin burada binəsi olmuşdur. Sonralar onun övladları həmin yerdə daimi məskən salmışlar. Kənddəki nəsillərdən biri indi də qazixanli adlanır. Qamişlı kəndi Qamişlı çayının adi ilə adlanmışdır.

Kənd yerləşdiyi ərazinin üst (yuxarı) hissəsində, ətrafında qamış bitən balaca bir göl var. Ona görə də kənd Qamışlı adlanır.

## Əhalisi
"*1886-cı il ailə siyahılarından çıxarılmış Zaqafqaziya diyarının əhalisi haqqında statistik məlumatlar toplusu*"na görə, kənddə 22 evdə 183 şiə kürd yaşayırdı.

## Qamışlı çayı
Kəlbəcər rayonu ərazisində çay. Tərtər çayının qoludur. Çay sahillərində çoxlu qamiş bitməsi ilə əlaqədar belə adlanmışdır. Çayın sahilində Qamışlı kəndi salındiqdan sonra qamişlığın çox hissəsi təmizlənmişdir. Lakin çayin q. sahili yaxinliginda göl yeri adlanan qamişliq qalmaqdadir.

## Şəkillər

Qamışlı_village,_Kalbajar_District,_Azerbaijan_1.jpg|Qamışlı çayı
Qamışlı_village,_Kalbajar_District,_Azerbaijan_2.jpg


## İstinadlar
Nəcəfalı (Kəlbəcər)

**Nəcafalı** — Azərbaycan Respublikasının Kəlbəcər rayonunun Comərd kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin 25 may 1991-ci il tarixli, 123-XII saylı Qərarı ilə Kəlbəcər rayonunun Kilsəli kənd Sovetindən Nəcəfalılar kəndi Comərd kənd Sovetinin tərkibinə verilmişdir. 1993-cü ildə Ermənistan Respublikası Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilib. Kənd 25 noyabr 2020-ci ildə Azərbaycana qaytarılıb.

## Toponimikası
Yerli məlumata görə, yaşayış məntəqəsini Dağıstandan gəlmiş Nəcəf və All adlı iki şəxs saldığı üçün adi Nəcəf Alı kəndi olmuşdur. Oykonim sonralar Nəcəfalilar şəklinə düşmuşdür. Cəbrayıl rayonunda da eyniadli kənd mövcud olmuşdur. Hazırda həmin kənd rəsmən yaxınligindaki Tulus kəndinin bir hissəsi hesab olunur. Lakin bu yaşayış məntəqəsinin adını Nəcafalı şəxs adi ilə bağlayırlar. Oykonimi etnotoponim hesab etmək məqsədəuyğundur.

## Coğrafiyası və iqlimi
Kənd dağətəyi ərazidə yerləşir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Orta Qaraçanlı

**Orta Qaraçanlı** — Azərbaycan Respublikasının Kəlbəcər rayonunun Qaraçanlı kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

1993-cü ildə Ermənistan Respublikası Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilib. Kənd 2020-ci ildə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin uğurlu əməliyyatları nəticəsində Azərbaycana qaytarılıb.

## Tarixi
Orta Qaraçanlı kəndi Uluxan çayının (Tərtər çayının qolu) sahilində, Dağətəyi ərazidədir. Oykonim “ortada, mərkəzdə yerləşən Qaraçanlı kəndi” mənasındadır.

Orta Qaraçanlı yaxud Uluxan Qaraçanlısı (Uluxan qalası) kəndi, Uluxan çayının (Tərtər çayının qolu) və qalasının sahilində, Dağətəyi ərazidədir. Qaraçanlı tayfası tərəfindən salınmış kəndlərdən biridir. Ümumi bilinən qeydlərə görə Qaraçor mahalının ən böyük qruplarından biri (bəlkə də birincisi) olan Hacı Samlı camaatının bir qoludur. Digər bəzi qeydlərə görə Qaraçanlı tayfası Hacısamlılar, Bağırbəylilər, Nəbibəylilər, Şadmanlılar, Təhməzlilər, Karvanlılar, Peçeneqlər, Alməmmədlilər, Gəloxçular, Bayandurlular, Məzməzəklilər, Sultanlılar, Cəbrayılbəylilər, Şahsuvarbəylilər, Seyid Hacılar, Ağalarlılar və s. tayfalar kimi ayrı bir tayfadır. Qaraçanlı tayfasından ayrılan qruplar Laçın rayonunda:

• Qaraçanlı Alaqaya

• Qaraçanlı Zeynallı

• Qorçu

• Qarabəyli

• Zağaltı (Alıbəyli)

• Oğuldərə

• Lolabağırlı (Lələbağırlı)

• Ərikli

• Güləbird

Kəndlərini (vəsair digər kəndlər) salmışlar . Daha sonra müəyyən bir hissənin Laçın rayonunun Qaraçanlı kəndindən Kəlbəcər rayonuna köçərək:

• Yuxarı Qaraçanlı

• Orta Qaraçanlı

• Aşağı Qaraçanlı

• Moz Qaraçanlı (Moz çayının sahili)

Kəndlərini salmışlar. Qaraçanlı ifadəsinin etimoloji kökünün Qaracalı olduğu barədə fikirlər var. Qaraca/Karaca Avropa, Anadolu və Xəzər dənizinin sahillərində rast gəlinən gözəl görünüşlü bir cüyür  (*Capreolus capreolus*) növüdür. Daha məntiqli və tutarlı fikirə görə Qaraçanlı tayfasının ilk düşərgəsinin Bazardüzü yaylaları olması səbəbilə tayfanın digər yerdən yox (misal olaraq Hacısamlıların Xorasandan gəldiyi qeyd edilir) Şimali Qafqazdakı Qaraçay/Karaçay xalqından ayrılaraq daha cənublara enməsi fikri var.  Qaraçayların Qarça/Karça adlı şəxsdən gəldiyi barədə inancları var. Bəzi nəğmələrdə "Karçanı/Qarçanı oğulları" ifadəsi Karaçaylıların kökünü simvolizə edir. Bu ifadə daha sonralar Qarçanı'lar - Qaraçanı'lar - Qaraçan'lılar olaraq dəyişməsi yaxud Qaraçay'lı ifadəsi Qaraçan'lı olaraq "y"-nın "n"-ya dəyişməsi, baş verməsi mümkün haldır. Şimali Qafqazdan köç edən tayfa ilk düşərgə olaraq Qusar rayonu ərazisində (Bazardüzü yaylalarında) daha sonra Cənub-Qərbə köç edərək Qaraçor mahalına yerləşməsi və sonradan bölünərək tayfanın tarixi adı ilə yaxud oxşar adla, misal olaraq Karça/Qarça - Qorçu formasında yaxud da müxtəlif adlarda kəndlər salması daha tutarlı tarixi xronoloji ardıcıllıqdır. Qeyd edək ki, Qaraçan/Karaçan adlı kəndlər Türkiyədə və Qərbi Trakyada (Yunanstan-Şərqi Makedoniya) həmçinin mövcuddur

## İstinadlar
Abbasağa Azərtürk

**Hüseynov Abbasağa Əli oğlu** (*Azərtürk*; ) — Azərbaycan şairi, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü (1978).

## Həyatı

Abbasağa Azərtürk 1934-cü il noyabr ayının 24-də Cəlilabad şəhərində anadan olmuşdur.

Ədəbi fəaliyyətə 60-cı illərdən başlamışdır. İlk mətbu şeiri 1964-cü ildə çapdan çıxmışdır.

İlk kitabı "Atlılar" 1964-cü ildə işıq üzü görmüşdur. "Mənim qismətim", "Od oğlu", "Anama minnətdaram", "Cəlilabad dastanı", "Qaraçı nəğmələri" və "Qaya sükutu" kimi kitabların müəllifidir. Bu kitablarda toplanan şeir və poemalardan odlu-alovlu bir şairin vətəndaşlıq, azadlıq, insan və gözəllik haqqında bədii təsvir vasitələri ilə zəngin ürək sözləri toplanmışdir.

Abbasağa Azərtürk fəhləlikdən şeirə gələn şairlərdəndir. "Qaradağneft" mədənində operator köməkçisi, əsaslı təmir, geoloji-kəşfiyyat, baş tikinti idarələrində, şin və gəmi təmiri zavodlarında fəhlə işləmişdir.

Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin dil və ədəbiyyat fakultəsini bitirmişdi, 1968-ci ildən ömrünün sonunadək Cəlilabad şəhərindəki 7 saylı orta məktəbdə Azərbaycan dili və ədəbiyyat müəllimi olmuşdur. Abbasağa Azərtürk həm klassik, həm də müasir janrlarda özünəməxsus, orijinal şeirlər yazırdı.

8 avqust 1998-ci ildə Cəlilabad şəhərində vəfat etmişdir.

## Kitabları

# Atlılar. Bakı: Azərnəşr, 1966, 30 səh.
# Mənim qismətim. Bakı: Azərnəşr, 1970, 80 səh.
# Od oğlu. Bakı: Gənclik, 1978, 85 səh.
# Anama minnətdaram. Bakı: Yazıçı, 1978, 177 səh.
# Cəlilabad dastanı (şeirlər və poemalar). Bakı: Yazıçı, 1988, 136 səh.
# Qaraçı nəğmələri. Bakı: Yazıçı, 1993, 235 səh.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*http://www.adalet.az/w31846/ABBASA%C4%9EA_AZ%C6%8FRT%C3%9CRK/
Romario

**Romario** () — Braziliya futbolçusu.

## Həyatı
Romario 29 yanvar 1966-cı ildə Braziliyanın Rio de Janeiro şəhərində anadan olub. Romario 23 sentyabr 2009-cu ildə Braziliya Sosialist partiyasına üzv olub. Romarionun partiyaya qəbul olunması mərasimi Rio de Janeiro şəhərində geniş şəkildə keçirilib.

## Karyerası
Romario müxtəlif vaxtlarda Vasko da Qama, Flamenqo, Fluminense, PSV Eyndhoven, Barselona, Valensiya, ABŞ-nin Mayami və Avstraliyanın Adelade Yunayte klublarının şərəfini qoruyub. Romario Braziliya yığma komandasının heyətində 70 oyunda meydana çıxıb və 55 qola imza atıb. 2007-ci ilin may ayında isə futbolçu karyerası ərzində 1000-ci qola imza atıb. Romario 1994-cü il mundialının ən yaxşı oyunçusu seçilməklə yanaşı həmin ilin ən yaxşı fubolçusu nominasiyasında da qalib gəlmişdi.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Romario - sambafoot.com
* Romario siyasətə qatıldı
Canbala

**Can Bala** — Azərbaycanın ilk uşaq pop-qrupu.

Can Balanın rəhbərləri və yaradıcıları bəstəkar-musiqişünaslar Məryəm Əlibəyli və Natiq Qəzənfəroğludur. Qrup üzvləri Kənan İsmayılov, Tural Hüseyn, Züleyxa Ibad, Elmira Əliyeva, Ceyran Kərimovadır.

Azərbaycan bəstəkarları Üzeyir Hacıbəyli, Qəmbər Hüseynli, Fikrət Əmirov, Vasif Adıgözəlov kimi korifeylərlə yanaşı, həm özünün, həm də Məryəm xanımın yazdığı mahnılar qrupa çox böyük uğurlar gətirib.

Can Bala hazırda Azərbaycan Dövlət Uşaq Filarmoniyasının nəzdində fəaliyyət göstərir. Filarmoniyanın direktoru Fərəh Şəkinskaya qrupun fəaliyyəti üçün imkan daxilində hər cür şərait yaradır. Qrupun orijinal geyimləri üzərində dizayner Gülnarə Xəlilova işləyir.

Can Bala pop qrupu üçün müasir rəqslər də qoyulur. Bu rəqslər Xəyal İsrafilov tərəfindən hazırlanır. Mahnıların aranjemanları isə N.Qəzənfəroğluya məxsusdur. Hər bir mahnı teatrlaşdırılmış formada tamaşaçıya təqdim olunur.

## İstinadlar
Süleyman bəy Qrızlı

**Süleyman bəy Qrızlı** — Qrızdan çıxmış yeganə bəy.

## Həyatı

Süleyman bəy Qrızlı Quba rayonunun Qrız kəndində anadan olub. O, irsi bəy olmamış, bəy titulunu rus ordusunda 25 illik xidmətinə görə almışdır. Qrızlar arasında zadəgan titulu daşımış yeganə şəxs olan Süleyman bəyin oğlu Sankt-Peterburqda ali hərbi təhsil almışdır. Bəzi məlumatlara görə general olmuş Süleyman bəyin hərbi rütbəsi dəqiq bilinmir.

## İstinadlar

## Mənbə
*Şıxbala Qrızlı (Süleymanov). Qrızlar və Qrız dili. Bakı: 2002
2009 Güləş üzrə Dünya Çempionatı

21-27 sentyabr 2009-cu il tarixində Danimarkanın Herninq şəhərində  keçirilib.


### Azərbaycan komandası

Sərbəst güləş üzrə Azərbaycan komandasının heyətində Namiq Sevdimov (55 kq), Zəlimxan Hüseynov (60 kq), Cəbrayıl Həsənov (66 kq), Çamsulvara Çamsulvarayev (74 kq), Şərif Şərifov (84 kq), Xetaq Qazyumov (96 kq) və Əli İsayev (120 kq) iştirak ediblər. 

Qadınlardan ibarət Azərbaycan yığma komandasında Mariya Stadnik (48 kq), Sona Əhmədli (55 kq), Yuliya Radkeviç (59 kq), Olesya Zamula (63 kq), Zümrüd Qurbanhacıyeva (67 kq) və Dina İvanovanın (72 kq) olublar. 

Yunan-Roma güləşi üzrə Azərbaycan yığmasını Rövşən Bayramov (55 kq), Vitali Rəhimov (60 kq), Fərid Mansurov (66 kq), Rafiq Hüseynov (74 kq), Şalva Qadabadze (84 kq) və Denis Mişin (96 kq) təmsil ediblər.

### 21.09.2009
**Sərbəst güləş (kişilər):**

** 55 kq

** 66 kq

** 96 kq

### 22.09.2009
**Sərbəst güləş (kişilər):**

** 60 kq

** 84 kq

** 120 kq

### 23.09.09
**Sərbəst güləş (kişilər):**

** 74 kq

**Sərbəst güləş (qadınlar):**

** 48 kq

** 51 kq

### 24. 09. 09
Sərbəst güləş (qadınlar):
** 55 kq

** 59 kq

** 63 kq

25. 09. 09
Sərbəst güləş (qadınlar)
** 67 kq
** 72 kq
Yunan-Roma güləşi (kişilər):
** 55 kq
26. 09. 09
Yunan-Roma güləşi (kişilər):
** 60 kq
** 84 kq
** 96 kq
27. 09. 09
Yunan-Roma güləşi (kişilər):
** 66 kq
** 74 kq
** 120 kq

### Medal alan ölkələr

## Komandaların reytinqi

## Mənbə

* Rəsmi veb-sayt
Xəzər Lənkəran Mərkəzi Stadionu

**Xəzər Lənkəran mərkəzi stadionu**, **Lənkəran şəhər stadionu** və ya **Lənkəran şəhər mərkəzi stadionu** — Lənkəran şəhərində yerləşən və "Xəzər Lənkəran" futbol klubuna məxsus olan stadion. "Xəzər Lənkəran"ın ev oyunlarında anşlaq olduğuna və azarkeşlər tərəfindən güclü dəstək göstərildiyinə görə sadion qeyri-rəsmi olaraq "Fırtınalar meydanı" adlandırılır.

2023-cü ildən yararsız vəziyyətdə olsa da, 2025-ci ildən oyunlar keçirilir.

## Tarix
Xəzər Lənkəran Mərkəzi Stadionu 11 avqust 2006-cı ildə rəsmi istifadəyə verilib. Stadion Mübariz Mənsimova məxsus olan Palmali Şirkətlər Qrupunun maliyyə vəsaiti ilə tikilib. Tikintiyə 15 milyondan çox ABŞ dolları xərclənib. Açlış mərasimində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və "Xəzər Lənkəran FK"-nun fəxri prezidenti Mübariz Mənsimov iştirak edib. Elə həmin gün "Xəzər Lənkəran" öz stadionunda ilk rəsmi matçına çıxdı. Azərbaycan çempionatı çərçivəsində keçirilən qarşılaşmada "Xəzər Lənkəran" əzəli rəqibi "Nefçi" ilə qarşılaşdı. Öz stadionunda ilk qarşılaşmada Lənkəran təmsilçisi "Neftçi"ni 2:1 hesabı ilə məğlub etdi.

## Struktur

Xəzər Lənkəran Mərkəzi Stadionu UEFA-nın bütün standartlarına cavab verir. Stadion 15 min (15.000) tamaşaçı tutumuna malikdir. Burada 25 kvadratmetrlik işıq tablosu quraşdırılıb. Stadionda uşaq futbolunun inkişafı üçün nəzərdə tutulmuş xüsusi meydançalar var. Təbii ot örtüyü ilə təchiz olunub. Tribunlarının üstü örtülüdür.

## Əlamətdar matçlar
* "Xəzər Lənkəran" doğma stadionunda ilk qarşılaşmanı 11 avqust 2006-cı ildə "Nefçi"yə qarşı keçirib. Bu oyunda "Xəzər Lənkəran" rəqibinə 2:1 hesabı ilə qalib gəlib.
* "Xəzər Lənkəran" doğma stadionunda Avropa arenası çərçivəsində ilk oyunu 8 iyul 2010-cu ildə keçirib. Avropa Liqasının 1-ci təsnifat mərhələsində Moldovanın "Olimpiya" klubu ilə keçirilən oyun 1:1 hesablı heç-heçə ilə başa çatıb.
* Azərbaycan milli futbol komandası Azərbaycanda keçirilən bütün ev oyunlarını 2009-cu ilin sentyabr ayına kimi Bakı şəhərində keçirmişdi. Azərbaycan milli yığması tarixində ilk dəfə olaraq rəsmi ev qarşılaşmasını Bakıdan kənarda 2009-cu ilin 5 sentyabr tarixində Xəzər Lənkəran Mərkəzi Stadionunda Finlandiya yığmasına qarşı keçirdi. Bu matç futbol üzrə Azərbaycan milli yığması üçün Bakı şəhərindən kənarda, regionda keçirilən ilk oyun kimi tarixə düşdü.

## İstinadlar
Hovard Uebb

**Hovard Uebb** (; ) — ingilis futbol hakimi.

## Həyatı
Şeffilddə polis idarələrinin birində çalışmış Uebb şəhərin küçələrindəki asayişin qorunması ilə məşğul olub. O, ötən ilin yayında Avropa çempionatının (AÇ) final mərhələsinin oyunlarının startına az qalmış polisdən tərxis olunub. Bu, bütün diqqətini hakimliyə yönəltməklə bağlı olub. Ancaq belə razılıq əldə olunub ki, Hovard beş ildən sonra polisə qayıda bilər.

Hakimliyə 1989-cu ildə, 18 yaşında başlayan ingilis həmin vaxt doğma şəhəri Roterhemdə yarışlarda idarəçiliyə başlayıb. Hakimliyin sirlərini vaxtilə bu sahədə çalışan atasından öyrənən Hovard 2000-ci ildə Milli Liqanın futbol hakimləri siyahısına daxil edilib. Bundan üç il sonra isə artıq Premyer Liqada idarəçilik etmək hüququ əldə edir. Beynəlxalq arenaya 2005-ci ildə FİFA referisi dərəcəsi alandan sonra çıxan Hovard noyabrın 15-də Şimali İrlandiya və Polşa yığmaları arasında keçirilən yoldaşlıq görüşündə (1:1) debüt edib.

Onun beynəlxalq arenada ilk ciddi sınağı 2006-cı ildə 21 yaşlılardan yığmaların Portuqaliyada keçirilən AÇ-nin final mərhələsi oyunları zamanı olub. Həmin ildən Çempionlar Liqasına yolu açılan Uebb sentyabrın 26-da keçirilən Styaua Buxarest – "Lion" (Fransa) (0:3) görüşündə debüt edib. Növbəti ildə isə 20 yaşlılardan ibarət yığmalar arasında Kanada keçirilən dünya çempionatının final mərhələsində hakimlərdən biri olub.

Bununla belə, onun üçün beynəlxalq miqyasda ilk mötəbər turnir ötən ilin yayında keçirilən AÇ-nin final mərhələsi olub. Həmin yarışda yalnız qrup mərhələsində iki oyun idarə edən dazbaş hakim Avsrtiya–Polşa (1:1) və Yunanıstan – İspaniya (1:2) görüşündə baş hakim olub. Uebbin AÇ-nin finalında debütü qalmaqalla nəticələnib. Belə ki, o, oyunun 92-ci dəqiqəsində polşalılar hesabda 1:0 irəlidə olarkən onun qapısına penalti zərbəsi təyin edərək, onları qələbədən məhrum edib. Bununla da Hovard Avstriyanın AÇ-nin final mərhələsində ilk qolunu vurmasına, ilk xalını qazanmasına, polşalıların isə qəzəbinə səbəbkar olub.

Uebbin hakimlik karyerasında ən parlaq oyun kimi 2007-ci ilin fevralın 25-də Çelsi və Arsenal arasında İngiltərə Liqa kubokunun final oyununu göstərmək olar. Belə ki, kütləvi dava-dalaşla müşahidə olunan həmin görüşdə birdən-biri üç futbolçuya qırmızı vərəqə göstərərək, onları meydandan qovub. Bunlar hazırda Mançester Siti klubunda oynayan "Arsenal"ın sabiq futbolçuları Kolo Ture ilə Emmanuel Adebayor, habelə "Çelsi"nin futbolçusu Con Obi Mikel idi. Yeri gəlmişkən, Hovard vərəqə vermək baxımından xəsislik etməyən hakimlərdəndir. O, son AÇ-də 10 sarı vərəqə göstərib və bir penalti zərbəsi təyin edib.

Qeyd edək ki, Uebbin ÇL-də ən mötəbər oyunu ¼ final görüşü olub. O, turnirdə ötən mövsüm Barselona klubunun evdə Bayern Münhen klubunu darmadağın etdiyi görüşü (4:0) idarə edib.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan yığması üçün polis serjantı
Ərtoğrul Osman Əfəndi

**Ərtoğrul Osman Osmanoğlu** () — Osmanlı sülaləsinin səkkizinci rəisi və Osmanlı sülaləsinin hakimiyyətdə olduğu dövrdə dünyaya gələn sonuncu şahzadəsi.

## Həyatı
Şahzadə Ərtoğrul Osman Əfəndi 1912-ci ildə Nişantaşında dünyaya gəlmişdir. Atası Sultan Əbdülhəmidin dördüncü oğlu Mehmed Burhanəddin Əfəndi, anası isə onun ikinci xanımı Aliyə Mələk Nazlıyar xanım idi. 1924-cü ildə Osmanlı sülaləsinin sürgün edilməsi haqqında qanun çıxan əsnada 12 yaşlı Osman Əfəndi Vyanada təhsil alırdı. Bu səbəblə sürgünə vətənindən yox, Vyanadan getdi.

1933-cü ilə qədər Avropanın bir çox ölkələrində yaşasa da, sonralar ABŞ-yə köçdü və 1945-ci ildə Nyu-Yorkda daimi məskunlaşdı. Osmanlı türkcəsi ilə yanaşı, ingilis, italyan, ispan, alman və fransız dillərini də bilirdi. 1952-ci ildə Kanadada mədən sənayesi ilə məşğul olan bir firma qurdu. Bu səbəblə ailənin digər üzvləri kimi maddi çətinliklər çəkmədi.

1952-ci ildə Osmanlı sülaləsinin kişi mənsublarına çıxarılan əfv qanunundan sonra ölkəyə qayıtmadı. 1992-ci ildə Türkiyə Cümhuriyyəti tərəfindən İstanbula dəvət edildi. 2 il sonra isə əmisi oğlu Orxan Əfəndinin vəfatı ilə Osmanlı sülaləsinin ailə rəisi oldu.

2004-cü ildə rəsmi olaraq Türkiyə Cümhuriyyəti vətəndaşlığını alan Osman Əfəndi 2009-cu ildə uzun müddətdir ki, əziyyət çəkdiyi böyrək çatışmazlığından vəfat etdi. Cənazə namazı Sultan Əhməd məscidində qılındı və Sultan Mahmud türbəsində dəfn olundu.

## Ailəsi
İlk evliliyi 20 yanvar 1947-ci ildə Gülda Tverski ilə (d. 20 mart 1915 — ö. 16 sentyabr 1985) baş tutdu. İkinci evliliyi isə 27 sentyabr 1991-ci ildə keçmiş Əfqanıstan kralı Əmənulla xanın qohumu Zeynəb Tərzi ilə (d. 16 dekabr 1940) baş tutdu. Övladı olmamışdır.

## İstinadlar
Salnamə (film studiyası)

**Salnamə** — Azərbaycanda film studiyası.

## Tarix
1988-ci ildə xronikal-sənədli, elmi–kütləvi və tədris filmləri birliyinin bazasında yaradıldı. "Azərbaycanfilm" kinostudiyasının nəzdində fəaliyyət göstərir. Sənədli filmlər istehsal edir. Rəhbəri Nazim Hüseynovdur. 1993-cü ildən sonra isə dövlət statuslu müstəqil sənədli filmlər studiyası adlandırıldı.

Hər il dövlət sifarişi ilə 1 film çəkilir. Bundan başqa süjetlər, kinoçarxlar istehsal olunur. Maliyyənin 90 faizini dövlət ödəyir. 3 dəqiqəlik lentlərə xronikal süjetlər çəkilir. İldə 90–100 belə süjet çəkilir (10 min metr). Dövlət tərəfindən maliyyələşdirilən bu süjetlər Dövlət Arxivinə təhvil verilir. Bu həm də əvvəlki kinojurnalların ənənəsidir. Bu studiyada dövlət sifarişi və sponsor xətti ilə 50-dən artıq sənədli film çəkilib.

## Mənbə
* Xamis Muradov. Kinofabrikdən başlanan yol. Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C. Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 5.
* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C. Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 325–334; 345–359.

## Xarici keçidlər
*
Rakurs

## Tarixi
"Azərbaycanfilm" kinostudiyasının nəzdində, xronikal-sənədli, elmi–kütləvi və tədris filmləri birliyinin bazasında 1988–1991-ci illərdə fəaliyyət göstərmişdir. Sənədli filmlər istehsal etmişdir. Rakurs Studiyasına Teymur Bəkirzadə rəhbər təyin olundu.

## Filmoqrafiya
# 8 № altında (film, 1988) (qısametrajlı sənədli film) ("Rakurs" studiyası)
# Abşeron qalaları (film, 1989) (qısametrajlı sənədli film) ("Rakurs" studiyası)
# Abşeron lövhələri (film, 1990) (qısametrajlı sənədli film) ("Rakurs" studiyası)
# Aşkarlıq aynasında (film, 1989) ("Rakurs" studiyası)
# Bahardan sonra gələn qış (film, 1989) ("Rakurs" studiyası)
# Çempion (film, 1990) ("Rakurs" studiyası)
# El bir olsa... (film, 1989) ("Rakurs" studiyası)
# Güman (film, 1989) ("Rakurs" studiyası)
# İcarədarlar (film, 1990) ("Rakurs" studiyası)
# İribuynuzlu mal-qarada parazitar xəstəlikləri və onunla mübarizə tədbirləri (film, 1989) ("Rakurs" studiyası)
# Kross (film, 1989) ("Rakurs" studiyası)
# Külək haraya əsir? (film, 1989) ("Rakurs" studiyası)
# Qanadlı şəfavericilər (film, 1990) ("Rakurs" studiyası)
# Qəhrəman ana (film, 1990) ("Rakurs" studiyası)
# Qəyyur (film, 1990) ("Rakurs" studiyası)
# Matəm (film, 1990) ("Rakurs" studiyası)
# Ordubad (film, 1991) ("Rakurs" studiyası)
# Ramin (film, 1988) ("Rakurs" studiyası)
# Sabaha ümidlə baxanlar (film, 1991) ("Rakurs" studiyası)
# Sağlamlıq mərkəzi (film, 1990) ("Rakurs" studiyası)
# Salam, metro! (film, 1988) ("Rakurs" studiyası)
# Sədrin portreti (film, 1989) ("Rakurs" studiyası)
# Unutma... (film, 1989) ("Rakurs" studiyası)
# Ümumxalq işi (film, 1989) ("Rakurs" studiyası)
# Veteran (film, 1991) ("Rakurs" studiyası)
# Yol maşınları yola çıxır (film, 1990) ("Rakurs" studiyası)
# Yolunuz uğurlu (film, 1989) ("Rakurs" studiyası)

## Mənbə
* Xamis Muradov. Kinofabrikdən başlanan yol. Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C. Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 5.
* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C. Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 325–334; 345–359.
Birlikfilm

## Tarixi
"Azərbaycanfilm" kinostudiyasının nəzdində fəaliyyət göstərmişdir. Sənədli filmlər və cizgi filmləri istehsal etmişdir. Rəhbəri Firəngiz Qurbanovadır.

## Filmoqrafiya
# Ad günü (film, 1992) (cizgi filmi) ("Birlik" studiyası)
# İfritə Meymunə (film, 1992) ("Birlik" studiyası)
# Keşikçi (film, 1990) ("Birlik" studiyası)
# Kürən (film, 1989) ("Birlik" studiyası)
# Naməlum torpaq (film, 1992) ("Birlik" studiyası)
# Şahzadə qız (film, 1991) ("Birlik" studiyası)
# Yaramaz kral (film, 1990) ("Birlik" studiyası)
# Zəka yatarsa... (film, 1996) ("Birlik" studiyası)

## İstinadlar
Debüt (studiya)

**"Debüt" studiyası** —

## Tarixi
"Azərbaycanfilm" kinostudiyasının nəzdində fəaliyyət göstərir. "Kinofilmlərin ideya-bədii səviyyəsini daha da yüksəltmək və kinematoqrafiyanın maddi-texniki bazasını möhkəmləndirmək tədbirləri haqqında" Sov. İKP MK və SSRİ Nazirlər Sovetinin 1986-cı il 26 fevral tarixli, 13 nömrəli qərarına müvafiq olaraq, ASSR Nazirlər Sovetinin 1987-ci il 20 fevral tarixli 53r nömrəli sərəncamı ilə kinostudiya nəzdində "Debüt" eksperimental-gənclik yaradıcılıq studiyası yaradıldı. Studiyanın rəhbəri Eldar Quliyev, baş redaktoru Eldəniz Quliyev, direktoru isə Davud Zöhrabov təyin olundu. O vaxtlar "Mosfilm" və "Gürcüstanfilm" kinostudiyalarında artıq belə tipli studiyalar mövcud idi, lakin bizim debüt, təkcə rejissorların deyil, həm də rəssamların, aktyorların, ssenaristlərin, operatorların debütüdür. Burada təkcə bədii deyil, sənədli, xronikal, eksperiment, cizgi filmləri də çəkilirdi. (A. Kazımzadə, Bizim Azərbaycanfilm, Bakı 2004, səh 318). Debüt studiyasını o vaxtlar kinoalmanaxlar üçün çəkilən qısametrajlı bədii filmlər-kinonovellalar əvəz edirdi. Belə yaradıcılıq sınağından uğurla keçən gənc rejissora sonradan böyük ekran üçün tammetrajlı bədii rilm çəkməyə icazə verilirdi.

Debütdə çəkilən bəzi filmlər: "Ata" (Ayaz Salayev), "Torpaq" (Vaqif Azəryar), "Dünən, Bu gün və…" (R. Əliyev) sənədli, "Düşüncə" (N. Nərimanbəyova) animasiya, "Son Tamaşa", "Bizim Bakı Teatrı", "Bizim Nəsibə Xanım", "Haqqın Dərgahı", "Səhnədə Keçən Həyat", "Qonaq-qaralı Ev" sifariş filmləri istehsal olunub. Studiyada 16 il ərzində 40-dək film çəkilib.

Hazırda "Debüt" studiyasının direktoru Rüfət Həsənovdur.

## İstinadlar

## Mənbə
* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C. Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 318–321.

## Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Azanfilm

**Azərbaycan Animasiya Filmləri** Studiyası və ya qısaca **Azanfilm** — "Azərbaycanfilm" kinostudiyasının nəzdində fəaliyyət göstərir. Əsasən cizgi filmləri istehsal edir.

## Tarixi

## Direktorları

* Elçin Hami Axundov
* Fariz Əhmədov
* Mansur Şəfiyev

## Filmoqrafiya

## İstinadlar

## Mənbə
* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 368-370.

## Xarici keçidlər
* 
* 
* youtube
* Yeni cizgi filmləri
* 2015-ci ildə Azərbaycanda bu cizgi filmləri çəkiləcək
* 100 minlik filmin 25 manatlıq qonorarı - UCUZ ƏMƏK lent.az

## Həmçinin bax
* Azərbaycan animasiyası
* Animafilm Beynəlxalq Animasiya Festivalı
* Azərbaycan cizgi filmlərinin siyahısı
Planet Parni iz Baku

**Planet Parni iz Baku** — 2001-ci ildə təsis edilən studiya. Baş direktoru Tahir İmanovdur.

## Tarixi
AST Şirkətlər Qrupunun sahibi Telman İsmayılovun köməyi ilə 2001-ci ildə təsis edilib. Qurulduğu gündən həyata keçirdiyi layihələrin bəziləri: "Planet Parni iz Baku" (14 tv proqram), "Bu Şəhərdə" (8 tv proqram), "Tam məxfi" (ilk yumoristik Azərbaycan teleserialı), "Məhəllə", "Məhəllə 2", "Məhəllə 3", "Məşədi İbad 94", "Ögey ata", "Ölülər 21-ci əsr","Ağanatiq" ,"Ağanatiq 2" ,"Bəxt üzüyü 2" kinokomediyaları, sənədli, elmi-publisistik və tarixi filmlər, reklam rolikləri və kliplər, konsertlər.

2004-cü ildə Studiyanın nəzdində "Planet Parni iz Baku" KVN Teatrı fəaliyyətə başlayıb.

## Filmoqrafiya
# Məhəllə (film, 2003)
# Məhəllə 2 Moskvada (film, 2004)
# Tam məxfi (serial, 2004)
# Məşədi İbad-94 (film, 2005)
# Ögey ata (film, 2013)
# Ölülər XXI əsr (film, 2016)
# Ağanatiq (film, 2017)
# Bəxt üzüyü 2 (film, 2017)
# Məhəllə 3 (film, 2019)
# Kilimandjara (film, 2018)
# Ağanatiq 2 (film, 2021)
# Şiraslan vəzifəyə gəlir (film, 2022)

## Konsertlər
2004 — Bu Şəhərin Məhəlləsi

2005 — Xalqlar Dostluğu

2006–5 il axtarışda

2006 — Axtaran tapar

2007–100 kağız P. P. B.

2007–6 günlük dünya

2007 — Bizim Moskovski Məhəlləmiz

2008 — Baharın 7 anı

2009 — Qaydasız Gülüş

2010 — Ağ-qara komediya

2011–10line Yubiley

2012 — EUROGULUSHİON

2013 — Hər Gün Sirk

2014 — Analoqu olmayan

2015 — Hamı avroppalara

2016– 25 illik İdeal milli yumor

2017 — TV-yə giriş qadağandır

2018 — Nataşa ti prişol?

2019 — Nataşa mı prişla!

2021–30 illik konsert. Maskalı Yubiley

2022 — Gülüşün buster dozası

2023 — Bizim Gülüş Müəllim

2024–1 Saylı Yumor Məktəbi

## Həmçinin bax
* Parni iz Baku

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
* 
* 
* Rəsmi YouTube kanalı
* "Planet Parni iz Baku": Bizə ömürlük qadağa qoyulsa da, dövlətə və dövlətçiliyə sadiq qalacağıq — FOTO + VİDEO
* "Planet Parni iz Baku": Cənab prezident, bizi ədalətsizlikdən qoruyun!
* "Planet parni iz Baku" KVN Teatrı "Ağ-qara" konsert proqramının nümayişini başa çatdırıb — FOTO
Narimanfilm

**"Narimanfilm"** — Azərbaycanın film istehsalçısı.

## Məzmun
25 yanvar 1994-cü ildə Nəriman Məmmədov tərəfindən yaradılaraq "Nariman İnterservis" kimi fəaliyyətə başlayıb..Müştəriləri və partnyorları ən yaxşı məhsul və xidmətlə təmin etmək məqsədilə şirkətdə təcrübəli ssenaristlər, rejissorlar, texnik və dizaynerlər komandası yaradılmışdır.
“Narimanfilm” seçilmiş biznes sahələrində və yerlərdə həm peşəkar video və foto çəkilişləri üzrə, həm də yeni media - texnoloji həllərin reallaşmasında ən qabaqcıl xidmət provayderlərindən biridir.
Azərbaycanda biznes icmasını keyfiyyətli, sanballı, brend adı olan xidmətlə təmin etmək, müştəri xidməti sahəsində rəqibi olmayan etibarlı və peşəkar texniki dəstək təqdim etməkdir. 
“Narimanfilm” MMC video və foto çəkilişi prosesinin bütün mərhələləri üzrə (ideyanın verilməsi, ssenarinin yazılması, hazır ideya və ssenarinin kreativ inkişaf etdirilməsi, çəkiliş, montaj, səsləndirmə, rəng korreksiyası.) xidmətlər təklif edir.Azərbaycan Respublikası ərazisində yerli və xarici film layihələrinin hüquqi yardımla təmin olunması, inzibati və loqistik dəstəyin təşkili xidmətini göstərir. “Narimanfilm” MMC Azərbaycanda, MDB ölkələrində və beynəlxalq film şirkətləri ilə istehsal və xətt istehsalı kimi xidmətləri göstərir.

Hal-hazırda şirkətin fəaliyyətinə aşağıdakılar daxildir:
*Bədii filmlərin istehsalı; (qısa və tam metrajlı)
*Audiovizual məhsulların istehsalı;
*Sənədli filmlərin istehsalı;(bədii-publisistik, elmi-tanınmış)
*Təlim-tədris xarakterli videoçarxların istehsalı;
*Müraciət, müsahibə, təqdimat tipli və informativ video roliklərin istehsalı; -  Ölkə ərazinisdə fəaliyyət göstərən şirkətlər və müəssisələr üçün    təhlükəsizliklə bağlı video təlimatların hazırlanması;
*Korporativ tədbirlərin video və foto reportajı;
*Reklam çarxlarının, sənədli və promo filmlərin;
*Video məhsullar üçün qrafik tərtibatın və 3D animasıyanın hazırlanması;

“Narimanfilm” uzun müddətdir ki, müvafiq dövlət orqanlarının rəsmi icazəsiylə dron cihazından keyfiyyətli və peşəkar hava çəkilişləri həyata keçirir .

## Filmoqrafiya
# “Min” (2001) – qısametrajlı film.
#“Dağın nəvəsi” (2002-2006) – qısametrajlı film.
# Pəri-Qala (film, 2007)– qısametrajlı film.
# Sahə (film, 2010)-tammetrajlı bədii film.
# “Mən quşları xatırlayıram”… (2002) - sənədli film.
# “Məhsuldar torpaqlarda” (2006) – sənədli film.
# “Qobustana qayıdış” (2007) – sənədli film.
# “Mənim məktəbim” (2008) – sənədli film.
# “Sərnişin” (2013) - qısametrajlı film.
# 9x9 (film, 2013)- qısametrajlı film.
# Sükut pozuntusu (film, 2014)- qısametrajlı film.
# “İkinci güllə” (2017) – qısametrajlı film.
# “Dəniz suyu içən it” (2017) – qısametrajlı film.
# “Estakada” (2019) - qısametrajlı film.

## İstinadlar
Minkənd bazilikası

**Minkənd məbədi** — Məbəd Laçın rayonunun Minkənd kəndinin mərkəzində yerləşir. Abidənin girişindəki lövhədə tarix olaraq 1675 göstərilib. Məbəd sovmə tipli alban məbədləri sırasına daxildir. Məbəd binası yerli bazalt daşlardan və əhəng-gəc qatışığından inşa edilib. 2009-cu ildə "Tufenkian Foundation"un maliyyə dəstəyi ilə "Müqəddəs Minas kilsəsi" adı altında "bərpa edilmişdir". 2020-ci il 1 dekabrdan etibarən Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin nəzarətindədir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Məbəd (Minkənd kəndi)
Seyidlər körpüsü

**Seyidlər körpüsü** — Laçın rayonunun Seyidlər kəndi ərazisində yerləşən körpü. 

Körpünün dəqiq tikilmə tarixi məlum deyil. Lakin tikintinin tarixi XVII-XVIII əsrə aid olduğu güman edilir. Körpü birtağlıdır. Həkəri çayının Şəlvə qolu üzərində inşa edilmişdir. Körpünün inşasında bozalt daşlardan və əhəng məhlulundan istifadə edilib.

## İstinadlar
Kino-Mədənçi (studiya)

## Tarixi
1924-cü ildə kinematoqrafın maddi bazasını möhkəmləndirmək məqsədilə Dağ-Mədən Fəhlələri Şurası və Dövlət Kinofabrikası "Kino-Qornyak" birgə müəssisəsini yaratdı. Sənədli filmlərlə yanaşı "Kino-Mədənçi" AFKİ ilə birlikdə 2 bədii film də istehsal etdi: "Mədənçi-Neftçi İstirahətdə və Müalicədə" (1924), "Əvəz-əvəzə" (1925). Kino-Mədənçi sərbəst şəkildə 3 il fəaliyyət göstərir və 1927-ci ildə Dövlət Kinofabrikinin tərkibinə qatılır.

## Filmoqrafiya
# 1 may 1925-ci il (film, 1925) (qısametrajlı sənədli film)
# 1925-ci ildə Bakı neftçilərinin istirahəti (film, 1925) (qısametrajlı sənədli film)
# Almaniya fəhlə nümayəndə heyətinin Bakıya səfəri (film, 1925)*
# [[Azərbaycan Həmkarlar İttifaqı Şurasının V ildönümü (film, 1925)]]*
# Belçika fəhlə nümayəndə heyəti Bakıda (film, 1926)*
# [[Əvəz-əvəzə (film, 1925)]]*
# Mədənçi-neftçi istirahətdə və müalicədə (film, 1924)*
# [[Mədənçilər İttifaqının 20 illiyi (film, 1927)]]*

## İstinadlar

## Mənbə
* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C. Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 28.

## Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Azərbaycan Premyer Liqası 2007/2008

**Azərbaycan Premyer Liqası 2007/2008** — 1992-ci ildən bəri futbol üzrə keçirilən sayca 16-cı Azərbaycan çempionatıdır.

## Xarici keçidlər
* http://www.qarabagh.com/site/?name=content&id=124&link=3&cont=7170&lang=1 

## İstinadlar
Varna

**Varna** bu mənalara gələ bilər:

* Varna (Bolqarıstan) — Bolqarıstanda şəhər.
* Varna (İsmayıllı) — Azərbaycanın İsmayıllı rayonunda keçmiş kənd.
* Varna — İsmayıllı rayonu ərazisində mineral bulaqlar.
* Varna — İsmayıllı rayonu ərazisində göl.
Buta Film

**Buta Film** — Azərbaycan kinostudiyası. Yaradıcısı və rəhbəri İlqar Nəcəf, direktoru Vidadi Rüstəmovdur.

## Filmoqrafiya
#Çıxış (film, 2006)
#Ev (film, 2007)
#Kaş Millətdə Ruh Yaşasın
#Sirat körpüsü (film, 2007)
#Düyün (film, 2008)
#Qanadlarıma sığal çək (film, 2008)
#Yalançılar (film, 2008)
#Teatral həyat (film, 2009)
#Leninə Məktub (2009)
#Arxası qibləyə (film, 2009)
#Buta (film, 2011)
#Şəbəkə (film, 2011)
#Yuva (film, 2012)
#Suğra və oğulları (film, 2021)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* butafilm.info  
*
Azərbaycan Premyer Liqası 2008/2009

**Azərbaycan Premyer Liqası 2008/2009** — 1992-ci ildən bəri futbol üzrə keçirilən sayca 17-ci Azərbaycan çempionatıdır.

## Yekun turnir cədvəli

 
 
## İstinadlar
Araqon

**Araqon** — Şimali İspaniyada avtonom bölgə. Rəsmi adı *Comunidad Autónoma də Aragón*dur. Sahəsi 47,719 km², əhalisi isə 1,277,471 nəfərdir (2005).

## İstinadlar
Asturiya

**Asturiya** – İspaniyaya bağlı avtonom bir bölgədir. Ölkənin şimalında yerləşir. Sahəsi 10,604 kvadrat kilometr, əhalisi 1,077,000 nəfərdir.

## Həmçinin bax
* Asturiya dili

## İstinadlar
Təkəli (Marneuli)

**Təkəli** — Gürcüstan Respublikasının **[[Aşağı Kartli|Aşağı Kartli mxaresinin]]** Sarvan bələdiyyəsinin inzibati-ərazi vahidində kənd.

## Tarixi

## Mədəniyyəti

## Coğrafiyası və iqlimi

## Əhalisi

## İqtisadiyyatı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Gürcüstanda 2002-ci il əhali siyahıyaalmasının nəticələri 
* Gürcüstanda kənd əhalisinin statistik icmalı 
* Gürcüstanda ən iri kənd yaşayış məntəqələrinin siyahısı 
* Borçalı haqqında məlumatlar
Axlılələ

**Axlılələ** — Gürcüstan Respublikasının Aşağı Kartli mxaresinin Sarvan bələdiyyəsinin inzibati-ərazi vahidində kənd. Kənd əhalisinin sayı 690  nəfərdir (2014).

## Xarici keçidlər
*Gürcüstanda 2002-ci il əhali siyahıyaalmasının nəticələri 
*Gürcüstanda kənd əhalisinin statistik icmalı 
*Gürcüstanda ən iri kənd yaşayış məntəqələrinin siyahısı 
*Borçalı haqqında məlumatlar
2009 Voleybol üzrə qadınlararası Avropa Çempionatı

Qadınlar arasında voleybol üzrə XXVI Avropa çempionatının final mərhələsi 2009-cu il 25 sentyabr-4 oktyabr tarixində Polşanın dörd şəhərində keçirilmişdir. Bu yarış Avropa qadınlar voleybol çempionatının iyirmi altıncısıdır.

Ardarda ikinci dəfə İtaliya yığması çempion adını qazanmışdır.

## Komandalar
**Ev sahibi olan ölkə**
* 
**[[Avropa qadınlar voleybol çempionatı 2007]]də ilk 6-ya girən ölkələr**
*  
*  
* 
*  
*  
*  
**Təsnifat mərhələsindən gələn 9 ölkə**
*  
*  
*  
*  
*  
* 
*  
*  
*  

### Salonlar
left|190px

### Qruplar


Şəkil:TUR-FRA EVC 2009 Poland.JPG|Türkiyə-Fransa


### 1. Turun oyunları
#### A Qrupu

#### B Qrupu

#### C Qrupu

#### D Qrupu

### 2. Turun oyunları
#### E Qrupu

#### F Qrupu

#### Final

## Mükafatlandırılan voleybolçular
Azərbaycantelefilm

**Azərbaycantelefilm** — studiya

## Tarixi
: Direktoru: Ramiz Həsənoğlu
: Baş redaktoru: Yaqub Əlioğlu
: Baş redaktor müavini: Ənvər Çingizoğlu

"Azərbaycantelefilim" Yaradıcılıq Birliyi Azərbaycanda sənədli film istehsalçılarından biridir. Birlik Azərbaycan Televiziyası QSC-nin strukturuna daxil olan hüquqi şəxsdir. Bədii və sənədli filmlərin istehsalı ilə məşğul olan Azərbaycan Televiziyası QSC-nin "Azərbaycantelefilm" YB yarandığı gündən maraqlı yaradıcılıq yolu keçib.

* 1957–1958 : Televiziya idarəsinin kino verilişləri redaksiyası
* 1960–1968 : Bakı televiziya studiyasının kino redaksiyası
* 1968–1973 : "Ekran" Yaradıcılıq Birliyi
* 1973–1977 : "Azərbaycantelefilm" Yaradıcılıq Birliyi
* 1978–1992 : Azərbaycan televiziyasının lent üzərində proqramlar hazırlayan baş redaksiyası.
* 1992-… : "Azərbaycantelefilm" Yaradıcılıq Birliyi

Azərbaycan Televiziyasında bədii filmlərin istehsalına 1960-cı ildən başlanılıb. O dövrün bədii televiziya filmləri kino filmlərindən həcminə görə xeyli fərqlənirdi. Bu filmlər əsasən 2–4 hissəli olurdu. Televiziya ekranının kiçikliyini nəzərə alaraq iri planlar üstünlük təşkil edirdi, ümumi planlara az yer verilirdi. SSRİ-nin müxtəlif respublikalarından fərqli olaraq Azərbaycan televiziyasında ilk bədii televiziya filmi "Aygün" 9 hissədən ibarət idi. 1961-ci ildə Rauf Kazımovski öz ssenarisi əsasında Azərbaycan Televiziyasında 1 hissədən ibarət "Korun mahnısı" kinosüjetini çəkdi. Müğənni və aktyor Məmmədəli Əliyev İçərişəhərin fonunda H. Cavidin "Şeyx Sənan" tamaşasından kor ərəbin mahnısını ifa etmişdir. Bu kinosüjeti milli televiziyamızda çəkilmiş ilk musiqi klipi hesab etmək olar. Bundan sonra Rauf Kazımovski "Körpə", "Yun şal", "Poçt qutusu", "Bəşir Səfəroğlu", "Aktrisanın təbəssümü", rejissor Kamil Rüstəmbəyov "Zəncirlənmiş adam" və s. bədii filmlərinə quruluş verdilər.

1965-ci ildə rejissor Rasim İsmayılov öz ssenarisi əsasında "Danışan işıqlar" ilk televiziya cizgi filmini çəkdi. Dörd il sonra "Qırmızılar, qaralar və başqaları" adlı ikinci cizgi filmini çəkdi. Beləliklə Azərbaycan televiziyasında cizgi filmlərin müntəzəm istehsalının əsası qoyuldu.

İstehsal etdiyi filmlərin mövzusu şirkətin bədii şurası tərəfindən qəbul olunur. İllik istehsalın həcmi 14 saatdır. Elmi-kütləvi, etnoqrafik janrda çəkilmiş filmlərin istehsalına üstünlük verən birliyin, bədii-müsiqili filmlərin istehsalına da imkanı var. Azərbaycanın tarixi, folkloru, memarlığı, mədəniyyəti, ümumilikdə insanları filmlərin əsas mövzusudur. Mövzular əsasən 3 istiqamətdə formalaşır: Azərbaycan təbiəti, Azərbaycan tarixi, Azərbaycan insanı. Bu günə qədər "Azərbaycantelefilm" Yaradıcılıq Birliyində 800 saat həcmində sənədli televiziya filmləri istehsal edilib və AzTV ilə nümayiş olunub. Bu filmlərin 500 saata qədəri kinolentə çəkilib, qalanı isə videofilmlərdir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Azərbaycan filmlərinin siyahısı
* Azərbaycan Televiziyası
* Azərbaycanfilm
Qəbələ şəhər stadionu

**Qəbələ şəhər stadionu** — "Qəbələ Futbol Klubu"-nun stadionu.

## Tarixi
Qəbələ şəhər stadionu 1985-ci ildə Tütün Fermentləmə Zavodunun nəzdində tikilib istifadəyə verilib. Ərazisi 6 hektardır. Stadionda əsas meydança ilə yanaşı, kiçik məşq meydançaları da mövcuddur. 2005-ci ildən etibarən stadionun bərpasına başlanılıb. Həmin dövrdə plastik oturacaqlar yerləşdirilib və tamaşaçı tutumu 2 minə bərabər olub. Eyni zamanda ot örtüyü də yenilənib. 2006-cı ildə müasir tələblərə cavab verən soyunub-geyinmə otaqları, su problemini aradan qaldırmaq üçün artezian quyuları və idmançıları fiziki hazırlıqlarını artırmaları üçün trenajor zalı istifadəyə verilib. 2007-ci ildən etibarən stadionun əsaslı təmir edilməsi qərara alınıb.

Hazırda əsas komandanın oyunlarını keçirdiyi stadionun daxili yarışlar üçün 4, beynəlxalq yarışlar üçün 2 min nəfərlik tamaşaçı tutumu mövcuddur. Meydançanın örtüyü təbiidir və aşağıdan isitmə sistemi ilə fəaliyyət göstərir. 8 nəfərdən ibarət işçi qrupunun fəaliyyət göstərir.

## Meydançalar
— Əsas stadionun meydançası (təbii, isitmə sistemli)

— Gənclərdən ibarət komandaların oyun meydançası (təbii)

— Məşq meydançaları (3 ədəd, təbii)

— Məşq meydançaları (2 ədəd, süni)

— Məşq meydançası (1 ədəd, süni, qapalı)

— Məşq meydançası (2 ədəd, süni, kiçik ölçülü)

— Məşq meydançası (1 ədəd, qum, 35 m X 35 m)

## Beynəlxalq oyunlar
UEFA Avropa Liqası

2014/2015. "Qəbələ" — "Şiroki Briyeq" (Bosniya və Herseqovina) 0:2

2015/2016. "Qəbələ" — "Apollon" (Kipr) 1:0

2015/2016. "Qəbələ" — "Dinamo" (Tbilisi, Gürcüstan) 2:1

2015/2016. "Qəbələ" — "PAOK" (Saloniki, Yunanıstan) 0:0

2015/2016. "Qəbələ" — "Krasnodar" (Krasnodar, Rusiya) 0:3

2015/2016. "Qəbələ" — "Borussiya Dortmund" (Dortmund, Almaniya)

2015/2016. "Qəbələ" — "Panatiaykos" (Yunanıstan) 0:0

2016/2017. "Qəbələ" — "Samtredia" (Samtredia, Gürcüstan) 5:1

2016/2017. "Qəbələ" — "Lill" (Lill, Fransa) 1:0

2016/2017. "Qəbələ" — "Maribor" (Sloveniya) 3:1

2016/2017. "Qəbələ" — "Anderlext" (Anderlext, Belçika) 1:3

2017/2018. "Qəbələ" — "Yagelloniya" (Belostok, Polşa) 1:1

2018/2019. "Qəbələ" — "Proqre" (Lüksemburq) 0:2

2019/2020 "Qəbələ" — "Dinamo" (Tbilisi, Gürcüstan) 0:2

UEFA Gənclər Liqası

2017. "Qəbələ" — "Dinamo" (Moskva, Rusiya) 0:2
Hazırda Qəbələ şəhər stadionunda 30-a yaxın işçi işləyir. Stadionun direktoru Mübariz Əhmədovdur.

Hazırda Qəbələ şəhər stadionunda 30-a yaxın işçi işləyir. Stadionun direktoru Mübariz Əhmədovdur.

## Mənbə
* Stadion
ATV (telekanal, Türkiyə)

**ATV** — 1993-cü ildə İstanbulda Dinç Bilgin tərəfindən qurulmuş, 2002-ci ildə Ciner Grubu-na keçmiş və indi Turkuvaz Medya Qrupuna bağlı olaraq yayımını davam etdirən özəl televiziya kanalıdır. 12 iyul 1993-cü il tarixində normal yayıma keçmişdir. Bir çox ilklərin ünvanı olan "ATV" Türkiyə televiziya tarixinə "Kaliteden ödün vermeden zirvedeyiz" şüarı ilə girmişdi. Bu günə qədər reytinqli serialların çoxunda "ATV"-nin imzası var. Qurulduğu ilk illərdə Ayşenur Yazıcı kanalın simalarından biri olmuş, telekanalın introlarında onun üz cizgiləri olmuşdu. 2007-ci ildə ATV; ATV Avrupa və Sabah qəzetinin sahibi Merkez Yayıncılık, Çalık Holding-in sahibi Turkuvaz A. Ş.-yə satılmışdır.
*ATV Ana Haber Bülteni*ni həftəiçi Cem Öğretir, həftəsonu isə Şebnem Sunar Küçük təqdim edirlər.
28 dekabr 2011-ci il tarixində ATV-nin bağlı olduğu Turkuvaz Medya Grubu, Ziraat Türkiye Kupası maçlarının yayım hüquqlarını almışdır. Maçlar ATV və A Xəbər kanallarında canlı yayımlanır.

4 sentyabr 2013-cü il tarixində **16:9** formatlı yayıma keçmişdir.

## Qardaş kanallar
* ATV Avrupa
* ATV HD
* A Xəbər
* A Xəbər HD
* Minika Çocuk
* Minika Go
* A Spor
* A Spor HD
* İzmir TV

## Günümüzdə yayımladığı seriallar
* Tezliklə: *Aynı Yağmurun Altıında*
* Tezliklə: *Kafkaz*
* 2026:- *A.B.İ* (Çərşənbə Axşamı 21:00)
* 2025:- *Kuruluş Orhan* (Çərşənbə 21:00)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* atv | Web
* atv | Facebook
* atv | Twitter
* atv | Google Plus
* atv | Instagram
* atv | Canlı
NTV (Türkiyə)

**NTV** (Nərgiz TV) – Türkiyənin ilk xəbər kanalı. Təqaüddə olan siyasətçi və biznesmen Cavit Çağlar tərəfindən qurulmuş və ilk yayımını 1 noyabr 1996-cı il tarixində etmişdir. 1999-cu ilin yanvarında "Doğuş Qrupu" tərkibinə qatılmışdır. 2000-ci ildən ABŞ-nin MSNBC kabel televiziya kanalı ilə əməkdaşlıq edir.
Zaqatala şəhər stadionu

**Zaqatala şəhər stadionu** - "Zaqatala" Futbol Klubunun ev oyunlarını keçirdiyi stadion.

## Ümumi məlumat
Çoxfunksiyalı stadion Zaqatala şəhərinin Qaladüzü ərazisində 2,3 hektar sahədə, tam yararsız vəziyyətə düşmüş keçmiş şəhər stadionunun yerində tikilmişdir.
Stadionun işçi layihə sənədləri "General Constuctions" şirkətinin sifarişi ilə Bolqarıstanın "Dyanamic Resorse" şirkətinin mütəxəssisləri tərəfindən hazırlanmışdır. İnşaat işləri baş podratçı Xəzər Gənclərin Elmi–Texniki Yaradıcılıq Mərkəzi tərəfindən yerinə yetirilmişdir.

Yerli və xarici subpodratçı şirkətlərin də iştirak etdikləri tikinti işlərinə 2006–cı ildə başlanılmış və 2008–ci ilin avqustunda başa çatdırılmışdır. Kompleksin tikintisinə 10 milyon manat vəsait xərclənmişdir. Çox da böyük olmayan ərazidə UEFA–nın tələblərinə uyğun olaraq, beynəlxalq səviyyəli oyunların keçirilməsi üçün 3500 yerlik, o cümlədən xüsusi qonaqlar üçün 181 yerlik birtərəfli tribunalar, ölçüləri 105×68 metr olan süni örtüklü əsas oyun, təbii örtüklü məşq meydançaları, müasir işıqlandırma qurğuları, elektron suvarma sistemləri, drenaj, yüngül atletika üçün qaçış yolları, elektron məlumat tablosu, əlillər üçün rampa və sanitariya qovşağı, biletlərin satış kassaları və yanğınsöndürmə maşınları üçün meydança, 300 kubmetrlik ehtiyat su anbarı, nasosxana və fərdi qazanxana tikilib istifadəyə verilmişdir.

Kompleksin birinci mərtəbəsi yalnız komandalar, həkimlər və məşqçilər üçün nəzərdə tutulmuşdur. Burada hər bir komanda üçün soyunub–geyinmə otaqları, sanitariya qovşaqları, masaj, həkim otaqları, dopinq laboratoriyası və jurnalistlər üçün otaq vardır. İkinci mərtəbədə internet–kafe, bar, xüsusi qonaqlar üçün kafe, üçüncü mərtəbədə isə jurnalistlər üçün lojalar, şərhçi otaqları yerləşir.

## Mənbə
* 
* ZAQATALA "SİMURQ" STADİONU
Ben 10

**Ben 10** — Man of Action Studiyaları tərəfindən yaradılan və Cartoon Network Studios tərəfindən istehsal olunan bir Amerikan cizgi televiziya seriyası və media franşizasıdır. Serialın süjet xətti, Ben adlı oğlan və ona müxtəlif yadplanetlilərə çevrilmək imkanı verən "Omnitriks"-dən ibarətdir. Bu media franşizasının bir çox serialları vardır. Hər birində Ben fərqli yaşlarda və başqa dostları ilə Yeri qorumaq üçün düşmənləri ilə mübarizə aparır. Əvvəlcə 10 yadplanetli ilə mübarizə aparsada, DNT-si vasitəsilə saatına başqa yadplanetlilər əlavə etmişdir.

## Filmlər

### Cizgi filmi
:Ben 10: Omnitriksin sirri ()
:Ben 10: Bütün Yadplanetliləri Məhv Et (

### Kinofilmlər
:Ben 10: Vaxta Qarşı Yarış ()
:Ben 10: Yadplanetli Pətəyi ()

## Cizgi serialları
:Ben 10 (cizgi serialı, 2005)
:Ben 10 (cizgi serialı, 2016)

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Ben 10 jurnalı
Yelisey

Bu böyük peyğəmbərin adı Quranda iki dəfə gəlib, bir dəfə "Ə`nam" surəsinin 86-cı ayəsində, bir dəfə isə "Sad" surəsinin 48-ci ayəsində. Qabaqda qeyd olunduğu kimi, bütün müfəssirlər və tarixçilər onu İlyasın şagirdi və canişini bilirlər. Tövratda ibri olduğuna görə onun adı Yəşədir. Amma ərəb dilində ona Yəsə deyirlər.

Müfəssirlərin nəzərinə görə, o Uxtubun oğludur. "Qamusi-müqəddəs"də isə onu Şafatın oğlu bilirlər və Abil Mühəvvələdə sakin oldu. Nuhu təsdiqləyirlər.

"E`lami-Qur`anda" "Kitabe-padşahan" kitabının on doqquzuncu fəslində nəql olunur: İlya (deyəsən həmin İlyas) öz səfərində Yəsə ilə rastlaşır. Yəsə yer şumlayırdı. İlya Yəsəyə dedi ki, gəl mənimlə gedək. Yəsə ata-anasından icazə alıb İlyanın səhabələrinin dəstəsinə daxil oldu. Tövrata əsasən İlya onu xilafətə seçdi və İlya alovlu araba ilə ərşə çəkiləndə Yəsə də onunla idi.
Həmçinin nəql olunur ki, İlyas binəva bir qadının evində qalırdı. Bu qadının əri -Uxtub dünyadan getmişdi. Bu zaman Uxtubun oğlu Yəsə ağır xəstələndi. İlyas ona şəfa verdi və özüylə apardı. Yəsə İlyasdan sonra peyğəmbər oldu. Bəni-İsrail onun dəvətini qəbul edəndə Allahdan istədi ki, İlyasa qovuşsun.

İmam Rza müxtəlif dinlərin rəhbərləri ilə mübahisə edərkən Casəliqə buyurdu: -"Yəsə də İsa görən işləri gördü. Suyun üzərində yol getdi, ölüləri diriltdi, kor və dəri xəstəliklərinə düçar olanlara şəfa verdi. Onun ümməti isə onu Allahın peyğəmbəri bilmədilər."
Zulkifl

**Zulkifl** (; e.ə. təxm. 1600?–1400?) — Quranda adı çəkilən İslam peyğəmbərlərindən biri. Yəhudi-xristian mənbələrində İezekil adı ilə tanınır. Misir fironunun sarayında yaşadığı, Musa peyğəmbərə yardım etdiyi, 75 il yaşadığı və müasir İraq ərazisində vaizlik etdiyinə inanılır. Onun indiki Suriya ərazisində vəfat etdiyi və Türkiyənin Diyarbəkir bölgəsində dəfn edildiyi güman edilir.

Zulkiflin peyğəmbər olmadığına dair bəzi iddialar olsa da, İslam alimləri arasında ümumi qəbul olunmuş fikir onun peyğəmbər olmasıdır. Hazırda İraqın Xillə şəhərində Cəlairilər dövrünə aid Zulkifl məscidi fəaliyyət göstərir.

## Zulkifl Quranda

Zulkiflin adı Quranın iki surəsində çəkilir — Ənbiya surəsinin 85-ci ayəsində və Sad surəsinin 48-ci ayəsində.

— (Ya Rəsulum!) İsmaili, İdrisi və Zülkifli də (yad et)! Onların hər biri səbir edən kimsələrdən idi.

— Biz onları mərhəmətimizə qovuşdurduq (peyğəmbər etdik). Onlar, doğrudan da, saleh bəndələrdən idilər.

— (Ya Peyğəmbər!) İsmaili, (İlyasın əmisi oğlu) əl-Yəsəi və Zülkifli də xatırla! Onların hamısı seçilmiş, ən yaxşı kimsələrdəndir!

## Adın etimologiyası

Onun Zulkifl adlanması barədə müxtəlif fərziyyələr vardır. Ərəb dilində "Zu" sözü "sahib olan şəxs" mənasındadır, belə ki, Quranda bəzi digər şəxslərin də adında bu söz işlənir. Məsələn, "Zülqərneyn" sözü "2 buynuzu olan şəxs", Yunis peyğəmbərə aid edilən "Zünnun" sözü isə "balığı olan şəxs" mənasını verir. "Qifl" sözü ərəbcə "qoşa" və ya "surət" mənalarına malikdir.

Bu adın "iki taleyi olan adam" mənasını verdiyi fikri daha çox qəbul olunsa da, bəzi din alimləri bu adı "əvəzini ikiqat görən şəxs" şəklində izah edirlər.

## Xarici keçidlər
*Zulkiflin həyatı 
*İraqda Zulkifl məscidi
Elektron siqaret

**Elektron siqaret** — tütün məhsulları ilə mübarizə yollarından biri.

Elektron siqaretin xüsusi hazırlanmış tüstüsü var. Bu tüstü siqaret çəkən zaman elektron siqaretdən havadan ibarətdir. Onun tüstü vermə effekti öz xüsusiyyətlərinə görə seçilir. Belə ki, elektron siqaretdə yanma prosesi olmur və bu səbəbdən ziyanverici qazlar buraxmır. Həmçinin, onun tərkibində tənbəki yoxdur. Buna baxmayaraq bəzi ölkələrdə elektron siqaretlər də adi siqaretlərlə eyni tutularaq, onların çəkilməsi də qadağan edilmişdir.

## Mədəniyyətdə
* Turist filmində baş personaj (Conni Depp) elektron siqaret çəkir, amma sonra normal siqaretlərə keçməyə qərar verir.

## Mənbə
* Siqaretə yox deyirik!!!

## Həmçinin bax
* Qara qutu (siqaret)
* Siqaret

## Xarici keçidlər