Pyer-Ogüst Renuar

**Pyer-Ogüst Renuar** ( ;) — fransız rəssam, impressionizmin yaradıcılarından biri.

## Həyatı və yaradıcılığı
Pyer-Ogüst Renuar 1841-ci il fevralın 25-də Fransanın Limoges şəhərində anadan olub. Atası dərzi olan Renuar ailənin dördüncü uşağı idi. Ailəsinin maddi vəziyyəti yaxşı olmadığı üçün 4 yaşında Parisə köçmək məcburiyyətində qalırlar. O, 13 yaşında ailəsinə maddi yardım etmək üçün işləməyə başlayır. İlk işi çini qablar düzəldən emalatxanada qabların üstünə şəkil çəkmək olur. Renuar rəssamlıqla burada tanış olur. Çini qabların üstündə rəssamlığın texniki tərəflərini öyrənir. Günortaya qədər çini qablara rəsmlər çəkir, günortadan sonra isə Luvr Muzeyinə gedib, orada usta rəssamların əsərlərin surətini kətana köçürürdü. Onun rəssamlıq zövqü beləcə formalaşmağa başlamışdır.

Fransız impressionisti Ogüst Renuarın yaradıcılığında insan təsvirləri — qadın və uşaq portretləri xüsusi yer tutur. Fransız impressionistləri əsasən mənzərə janrına üstünlük verdikləri halda, Renuar ailəvi gəzintilərə, rəqs səhnələrinə, süjetli məişət tablolarına üz tutardı.

O uzun illər işləyib pul yığdıqdan sonra 1862-ci ildə İncəsənət məktəbinə adını yazdırdı. Məktəbdə rəssam Qleyrenin emalatxanasında işləməyə başladı. Bazille, Monet, Sisley kimi gənc rəssamlarla burada tanış oldu.

İllər sonra yaranacaq impersionizm cərəyanı beləcə meydana çıxırdı. Renuar Kourbet tərzinə uyğun olaraq tünd rəgnlərə üstünlük versə də, rəssam tanışları daha açıq rənglərdən istifadə edirdilər.

Növbəti il onlara başqa gənc rəssamlar da qoşuldu. Vaxtlarının çoxunu Luvr Muzeyində və Fontaneybl meşəsində keçirirdilər. Meşədə rəsm çəkdiyi günlərin birində Diaz la Pena adlı ispan rəssamı ilə tanış oldu. Barbizon məktəbinin keçmiş müəllimi olan Diazdan təbiətə sevgini və rəngləri necə istifadə etməyi öyrəndi. Diaz, ona gördüyü mənzərənin rəngələrini daha parlaq bir formada kətana köçürtməli olduğunu göstərdi.Əsərlərindən biri 1863-cü ildə rəsm sərgisinə qəbul edilmişdisə də, sonradan qalereya sahibi bu rəsmdən imtina etdi. Renuarın sevdiyi rəssam Kourbet belə həmin illərdə rəsm sərgilərinə buraxılmırdı.

Sərgidə nümayiş olunmayan əsərin müştəri tapmağı olduqca çətin idi. 1863-cü il sərgisinə heç bir dostunun rəsmi qəbul edilməmişdi. 1867-ci ilə qədər onun rəsmləri sərgiyə qəbul edilmədi. Münsiflər heyəti onun əsərlərini həddən artıq yenilikçi kimi qiymətləndirirdi. 1868-ci ildə "Lize" adlı əsəri sərgiyə qəbul olundu. 29 yaşlı rəssamın əsəri Parisdə böyük səs-küyə səbəb oldu.

1870-ci ildə Almaniyanın Fransaya qarşı savaşa başlaması Renuarın yaşamında və yaradıcılığında dəyişikliyə səbəb oldu. Cəbhəyə gedən rəssam sonradan xəstəliyi üzündən ordudan tərxis edildi. Yenidən yaradıcılığa başlayan sənətkar iki məşhur əsərini yaratdı. Onlardan biri dostunun sevgilisinin portreti, o birisi isə *"Qadın tutuquşu ilə"* əsəri idi. Bu əsərdə yenə də əsas obraz sevimli Liza idi.

1874-cü ildə Renuarın səyləri nəticəsində fotoqraf Nadarın studiyasında sərgini açmaq mümkün olur. Bu sərgi sayəsində xalq bu rəssamları tanımağa başladı. Renuar bu sərgiyə "Luca" adlı əsəri ilə qatılmışdı.

Renuar 1870–1880-ci illər arasında imperssionalizmin ən gözəl əsərlərini yaratdı. 1880-ci ildə sevdiyi model Alina Çarioqot ilə evləndi. 1881-ci ildə İtaliyaya səyahət etdi. Bu səfərdən sonra rəsm həyatında yeni bir dövr başlandı. O, bu hadisəni belə şərh edirdi: *"İtaliyada Raffaellonun rəsmlərini gördükdən sonra rəsmlərimdə bir qırılma oldu. İmpersionizmin ən son nöqtəsinə çatdıqdan sonra anladım ki, əslində mən nə rəsm çəkməyi, nə rəngləməyi bacarmıram"*.

1895-ci ildə Renuar artrit xəstəliyinin kəskin formasından əziyyət çəkirdi. Onun barmaqları əcaib hala düşmüşdü, əli fırça tutmurdu. Fırçanı onun əlinə bağlayırdılar. Ömrünün son günlərinə qədər metr hər gün molbert önünə keçib sol əliylə sağ əlinə dəstək verərək səbrlə işləyirdi. Xəstəlik öz işini görürdü, işləmək hər gün bir az daha çətinləşirdi, barmaqları iflic olmuş, fiziki ağrılardan, mütəmadi yuxusuzluqdan əzab çəkən qoca rəssam rəsm əsərləri yaratmaqda davam edirdi.

Renuar yaradıcılığının ən yüksək nöqtəsinə çatdığı zaman amansız xəstəliyə tutulur. 1903-cü ildə ölkənin cənubundakı Caqnes şəhərinə köçür. 1915-ci ildə həyat yoldaşı, dörd il sonra — 1919-cu ildə isə Renuar vəfat edir.

## Qalereya

Fayl:Lise Sewing - 1866.jpg|1866
Fayl:Renoir11.jpg| 1868
Fayl:Pierre-Auguste Renoir 110.jpg|1868
Fayl:Pont-Neuf (1872) - Pierre-Auguste Renoir (National Gallery of Art, Washington D.C.).jpg|1872
Fayl:Pierre-Auguste Renoir 083.jpg|1873
Fayl:Pierre-Auguste Renoir 089.jpg|1874
Fayl:Pierre-Auguste Renoir, Danseuse.jpg|1874
Fayl:Auguste Renoir - Claude Monet - Google Art Project.jpg|1875
Fayl:Pierre-Auguste Renoir, French - The Grands Boulevards - Google Art Project.jpg|1875
Fayl:Auguste Renoir - A Girl with a Watering Can - Google Art Project.jpg|1876
Fayl:Pierre Auguste Renoir Jeanne Durand Ruel.jpg| 1876
Fayl:Pierre-Auguste Renoir - La Promenade - Google Art Project.jpg|1876
Fayl:Pierre-Auguste Renoir 096.jpg|1877
Fayl:Renoir - Madame Georges Charpentier et ses enfants.jpg|1878
Fayl:Renoir - Portrait of Alphonsine Fournaise.JPG|1879
Fayl:Pierre-Auguste Renoir - La Yole.jpg|1879
Fayl:Pierre-Auguste Renoir - By the Water.jpg|1880
Fayl:Pierre-August Renoir Sleeping Girl with a Cat.jpg|
Fayl:Renoir Mlles Cahen d Anvers.jpg|1881
Fayl:Pierre Auguste Renoir - The Piazza San Marco, Venice - Google Art Project.jpg|1881 
Fayl:Pierre-Auguste Renoir 107.jpg| 1882
Fayl:Dance-At-Bougival.jpg|1882–1883
Fayl:Pierre Auguste Renoir - Country Dance - Google Art Project.jpg| 1883
Fayl:Pierre-Auguste Renoir 019.jpg|1883
Fayl:Renoir16.jpg|1883
Fayl:Pierre Auguste Renoir Jeune garcon sur la plage d Yport.jpg|1883
Fayl:Girl with a Hoop.JPG| 1885
Fayl:Pierre-Auguste Renoir - Suzanne Valadon - La Natte - Girl Braiding Her Hair.jpg| 1885
Fayl:GUGG Still Life Flowers.jpg|1885
Fayl:Pierre Auguste Renoir - Tamaris, France - 2006.9.2 - Minneapolis Institute of Arts.jpg|1885 
Fayl:Auguste Renoir - Julie Manet - Google Art Project.jpg| 1887
Fayl:Pierre-Auguste Renoir - Jeune fille au ruban bleu.jpg| 1888
Fayl:Pierre-Auguste Renoir 072.jpg| 1894
Fayl:Berthe Morisot and her daughter Julie Manet 1894.jpg| 1894
Fayl:Pierre Auguste Renoir - Head of a Young Woman - 61.15 - Minneapolis Institute of Arts.jpg|19 əsr
Fayl:Gabrielle et Jean, by Pierre-Auguste Renoir, from C2RMF cropped.jpg| 1895
Fayl:Pierre Auguste Renoir La famille d artiste.jpg|1896
Fayl:Pierre-Auguste Renoir 106.jpg| 1908
Fayl:Pierre-Auguste Renoir 113.jpg| 1910
Fayl:Ambroise Vollard by Pierre-Auguste Renoir.jpg| 1917
Fayl:Pierre-Auguste Renoir 036.jpg| 1919



Fayl:Pierre-Auguste Renoir - Autoportrait, 1875.jpg| 1875
Fayl:Renoir, Pierre-Auguste - Self-portrait - Harvard Art Museums.Fogg Museum.jpg| 1876
Fayl:Renoir Self-Portrait 1910.jpg| 1910
Fayl:Pierre-Auguste Renoir - Autoportrait 5.JPG| 1910



Fayl:Pierre-Auguste Renoir 020.jpg|1867
Fayl:Pierre-Auguste Renoir - Torse, effet de soleil.jpg| 1875
Fayl:Renoir15.jpg| 1883
Fayl:Pierre-Auguste Renoir, French - The Large Bathers - Google Art Project.jpg|1887
Fayl:Pierre-Auguste Renoir 085.jpg| 1888
Fayl:Pierre-Auguste Renoir - Trois Baigneuses au crabe.jpg| 1895
Fayl:Renoir's Nude.jpg|
Fayl:Renoir18.jpg| 1910
Fayl:Pierre-Auguste Renoir 030.jpg| 1910
Fayl:Pierre-Auguste Renoir - Baigneuse assise s'essuyant une jambe.jpg| 1914
Fayl:Pierre-Auguste Renoir - Femmes au bain.jpg| 1916
Fayl:Pierre Auguste Renoir Les baigneuses.jpg|1918


## Əsərləri
* *"Böyük çimərlik"*
* *"Lize"*
* *"Yaz çiçəkləri"*
* *"Esmeralda avaralar arasında rəqs edir"*
* *"Liza çətirlə"*
* *"Luca"*
* *"Günəş işığında çılpaq"*
* *"Gəzinti"*

## Həmçinin bax
* Anri Russo
* Moris Utrillo
* Cüzeppe Penone
* Renuar (film, 2012)

## Xarici keçidlər
* "Çətirlər" (1881–1886) 
* Renuar: Təzadlı Hisslər Doğuran Rəssam
* İmpressionizm

## İstinadlar