open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Şəfiyevlər

**Şəfiyevlər** — Azərbaycan xalqının tanınmış soylarından biri.

## Soyun yaranması
XVIII əsrdə Şuşa şəhərinin Təbrizli məhəlləsində öz savadı ilə seçilən Hüseynəli adlı bir kişi yaşamışdır. Saraya yaxın İbrahimxəlil xan Sarıcalı-Cavanşirə mehriban idi. Nəvələrinin söyləmələrinə görə, İbrahimxəlil xan оna iki kənd bağışlamışdı. Bu iki kənd sayəsində xeyli varlanmışdı. Müqəddəs Məkkəyi-müəzzəmi ziyarət etmişdi. Hacı Hüseynəlinin Şəfi adlı оğlu vardı.

Şəfi Hacı Hüseynəli oğlu 1792-ci ildə Şuşa şəhərində anadan оlmuşdu. Mədrəsə təhsili almışdı. Ticarətlə məşğul оlurdu. Müqəddəs Xоrasan tоrpağını ziyarət etmişdi. Məşədi Şəfi bir müddət Təbrizli məhəlləsinin deputatı оlmuşdu.

Məşədi Şəfinin törəmələri Şəfiyev soyadını daşıyırdılar

Məşədi Şəfi Həlimə ilə ailə qurmuşdu. Mirzə, Hacı, Kazım, Fərəc, Şükür adlı oğlanları, Mələk və Zəri adlı qızları vardı.

## Soyun tanınmış nümayəndələri
*Rauf Şəfiyev — Azərbaycan və Rusiya Federasiyasının əməkdar məşqçisi, Beynəlxalq Sambо Məşqləri İttifaqının üzvü;
*Sabir Şəfiyev — ictimai-siyasi xadim;
*Nərgiz Şəfiyeva — Azərbaycan Bəstəkarlar İttifaqının üzvü;
*Sənubər Şəfiyeva — geoloq-mineroloq;
*Dr Şəfiyev Bəşir - Dəri zöhrəvi həkimi

## Mənbə
*Ənvər Çingizoğlu, Şəfiyevlər, "Soy" dərgisi, 1 (1), Bakı, 2003.

## Həmçinin bax
Burhan Qalyun

**Burhan Qalyun** (, ) — Suriya-Fransa sosioloqu, politoloq və ictimai xadimi. 2011-ci ilin avqustundan Suriya Milli Şurasının sədri.

## Əsərləri
* Burhan Ghalioun, *Manifeste pour la démocratie*, Beyrouth, Dar Ibn Ruch, 1978
* Burhan Ghalioun, *Le malaise arabe, l’etat contre la nation*, Paris, La Découverte, " Cahiers Libres ", 1991, ISBN 978–2707120489
* Burhan Ghalioun, *Islam et politique*, Paris, La Découverte, 1997, ISBN 978–2707127143
* Burhan GHALIOUN, Nevine ABDEL MOEIM MOSSAAD, Henry LAURENS, Eric ROULEAU, Nicolas SARKIS, Nawaf SALAM (dir.), *Le Moyen Orient à l'épreuve de l’Irak*, Paris, Actes Sud, 2005, ISBN 978-2-7427-5249-2.

## Xarici keçidlər
* Burhan Qalyunun bloqu
* Burhan Qalyunun Twitterdə akkauntu.
Təmmuz

**Təmmuz Xan** - türk, şumer və altay mifologiyasında bərəkət ilahı. **Tamız (Tamus, Tammus, Tamıs, Dumuz, Dumıs) Xan** kimi də deyilir. Şumer mənşəlidir. Türk coğrafiyasının böyük qisimində adı yaz aylarından birinə verilir (iyul); Temmuz, Tamız, Tamıs kimi... Çox vaxt Ahır heyvanlarının və ya çobanların ya da çöl həyatın, əkinlərin və hasadın qoruyucusu olaraq görülər. Damazlıq (Anadoluda "Damızlık") sözü, "Damaz" (Anadoluda "Damız"; ahır) sözü ilə olduğu qədər bu adla də əlaqəlidir və Tamız Xan üçün ayrılan heyvan deməkdir. Şumer mifologiyasında çoban görünüşlü olaraq təsvir edilər. Şumerce adı Dumuzi, 12 Hayvanlı təqvimdə də iştirak edən Donuz (Türkcə "Domuz") ilə əlaqəli ola bilər. Ünü bütün orta şərqə yayılmışdır.

## Etimologiya
(Təm/Tam/Dam) kökündən törəmişdir. Şumerlerde Dumuzı və ya Damuzı olaraq iştirak edər və mənası etibarlı və ya oğul deməkdir. Türkcə də Dam/Tam yəni ahır ilə əlaqəli bir məna qazanmışdır.

## Mənbə
* Türk Əfsanə Sözlüyü, Dəniz Qaraqurd, Türkiyə, 2011, (OTRS: CC BY-SA 3.0) 

## Xarici keçidlər
Xızır

**Xızır** () — türk, İslam və Yaxın Şərq inanclarında adı çəkilən şəxs. Ölümsüz olan, yaşayan peyğəmbər.

Bəzi mənbələrdə "Xıdır" olaraq da adlandırılmışdır. Çətin anlarda insanların köməyinə çatan, başqalarının cildinə girə bilən, fövqəladə xüsusiyyətlərə malik bir insan, zaman-zaman peyğəmbər kimi də təsvir olunur. Qurani-Kərimdə adı birbaşa keçməsə də, bir sıra alimlər tərəfindən Kəhf surəsində təsvir olunan şəxsin Xızır olduğu iddia olunmuşdur.

## Həmçinin bax
*Xızır Nəbi bayramı
*Azərbaycanlılarda Xızır Nəbi bayramı

## İstinadlar

## Mənbə
* Türk Əfsanə Sözlüyü, Dəniz Qaraqurd, Türkiyə, 2011, (OTRS: CC BY-SA 3.0) 
* Türk Mitolojisi Sözlüğü, Pınar Karaca
Tulpar

**Tulpar** (başqırdca: Толпар, qazaxca: Тұлпар, tatarca: Тулпар, qırğızca: Тулпар, rusca: Тулпар və ya Тулпа́р) — türk, qırğız və altay mifologiyasında adı çəkilən qanadlı uçan at, Peqas ilə bənzərdir. Qırğızların Manas dastanında bu uçan qanadlı atlardan söz edilir. Arxeoloji qazıntılar nəticəsində Qazaxıstanda kəşf edilən kurqanda olan qızıl geyimli adam adlı tapıntının başlığında tulpar fiquru vardır. Azərbaycan Koroğlu dastanında Qırat və Dürat tulparın (dəniz atı) nəslindən gəlir.

Tulparın adı, Türk, qırğız və Altay mifologiyalarında keçər. Ümumiyyətlə ağ və ya qara (tək rəng) bir at olaraq təsvir olunur. Ağ qanadları vardır və Kuday (Tanrı) tərəfindən qəhrəmanlara köməkçi olması üçün yaradılmışdır. Dünyanın ən uzun dastanı olan qırğızların Manas dastanında, Manasın məşhur döyüşçülərinin sürdüyü qanadları ilə küləkdən sürətli qaçdığı deyilən əfsanəvi atlardan bəhs olunur. Başqırd inanclarına görə qanadlarını heç kim görə bilməz. Tulpar qanadlarını yalnız qaranlıqda, böyük maneələri və məsafələri aşarkən açar. Əgər biri tərəfindən qanadları görülsə, Tulparın yox olacağına inanırlar. Osetinlər Tolpar, çeçenlər Turpal deyərlər. Qumuq atalar sözündə belə deyir.

:*Tulpar yerun birevü buççağunda tapsa da, öz yılkısın tabar.*
:*(Tulpar dünyanın bir başqa küncündə olsa da, öz sürüsünü tapar.)*
 
## Etimologiya
(Tul/Yul) kökündən törəmişdir. Monqolca "Zulbah" (keçəl, saçsız) sözü ilə əlaqəli ola bilər. Çünki türk mifologiyasında keçəl atlara tez-tez rast gəlinir və keçəllik qəhrəmanlarda olduğu kimi atlarda da gücü bildirir. Yol sözü ilə də eyni kökdən gəlmə ehtimalı vardır. Tulu sözü qədim Altay dilində qır rəngi ifadə edir.

## Mədəni təsiri
Tulpar əfsanəsinin günümüzə təsirləri:

* Türkiyənin ilk yerli istehsalı olan Zirehli Piyada Daşıyıcı (ZPT) vasitəsinə Tulpar adı verilmişdir. 
* Monqolustanın gerbində var. 
* Qazaxıstan gerbinin sağ və sol künclərdə bir dənə Tulpar vardır. 
* Qazaxıstanda bir hava yolu şirkəti Tulpar adını seçmişdir, Tulpar Hava Yolları.

## Tulpar atları
Tulpar atına igidlər, alp olanlar, bahadırları (tuvaca: maadır, qədim türkcə: bağatur) minə bilər. Türk əfsanələrinə görə bu ata ürəyi və bədəni güclü olanlar sahib ola bilər. Tulpar adı verilən qanadlı türk atlarına misal olaraq, Alpamısın Bayşubarını, Kobılandının Tayburılını, Er Targının Qarakaskasını, Kabanbayın Kubasını, Bugıbayın Akanserisini Kulagerinin Qaraserkesini, Navrızbayın Akazuvunu, İsatayın Aktabanını və s. göstərmək olar.

## Həmçinin bax
* At (Türk mifologiyası)
* İlmaya
* Təkbuynuz
* Cirən
* Burşun

## Xarici keçidlər
* Halpress - Tulpar 

## İstinad
* Türk Əfsanə Sözlüyü, Dəniz Qaraqurd, Türkiyə, 2011, (OTRS: CC BY-SA 3.0) 
*  Turkish Mythology Dictionary - Multilingual (Azəri dili)
*  Türk Əfsanə Lüğəti / Türk Söyləncə Sözlüyü (Azəri dilində)
Gilqameş

**Gilqameş**, **Bilqamıs** (şumer. Bilqames) — Şumer mifologiyasında yarı-əfsanəvi hökmdar. **Bilqameş** olaraq da bilinir. Ölümsüzlüyü axtarmışdır. Tanrılara üsyan edərək sirli diyarlara səfərlər etmişdir. Öldüyü zaman bir çayın yatağı dəyişdirilərək dəfn edilir, daha sonra çay təkrarən əvvəlki yatağına qaytarılır. Çay yatağının dəyişdirilməsinə dair eyni söz-söhbət Attila xan üçün də deyilir. Gilqameşin bədəni tüklüdür.

## Tarixiliyi
Təxminən e.ə. 2600-cü ildə Şumeri idarə edən dastanın qəhrəmanı Gilqameş həqiqi tarixi şəxsiyyət olmuşdur. Onun qəhrəmanlıqları öz həməsrlərini riqqətə gətirmişdir və onlar Gilqameş haqqında ibarəli rəvayətlər qoşmağa başlamışdılar. Şumer dilində əsrlərlə təkrarlandığına görə, həmin rəvayətlər daha da fantastikləşərək sırf əfsanəyə çevrilmişdir. Rəvayətlər əyləncəli olduğuna görə, 3-cü minilliyin sonlarında Şumerin bir çox sami mənşəli hökmdarı həmin rəvayətləri öz dillərinə tərcümə etdirməyə başlamışdır.

## Türk mifologiyası ilə əlaqəsi
Günümüzdə şumerlərin (öz dillərindəki adlarıyla kəngərlərin) türk bir qövm olduğu həm dil həm də mədəni baxımdan müzakirə edilməkdədir. Lakin dilçilik cəhətdən baxıldıqda, şumer dilində istifadə edilən bir çox sözün türkcə ilə bənzər, eyni kökdən birə-bir eyni olduğu ortaya qoyulmuşdur. Hər şeydən əvvəl tayfanın adı olan "kəngər" sözü türk dili ilə uyğunlaşır. Şumer dilinin bir çox sami (ərəb-ivrit) və fars mənşəli dillərlə qohumluğu olsa da, dilin quruluşu bunlara uyğun gəlmir. Bu vəziyyət sadəcə bu şəkildə izah edilə bilər. Köçəri bir qövm olaraq şərqdən Mesopotamiyaya gələn şumerler sivil mədəniyyətə aid bir çox anlayışı yerli xalqlardan öyrənmiş və mədəni qarşılıqlı təsir nəticəsində inkişaf etmiş bir sivilizasiya səviyyəsinə gəlib çatmışdır. Fars və ərəb mənşəli sözlərin sıxlığı, hətta öz sözlərindən daha çox olması, ya da bəzi xarici qrammatika qaydalarının alınıb tətbiq olunması şumer dilinin bu dillərlə qohum olunduğunu göstərmir.

## Etimologiya
* **Gilqameş:** Gil/Gıl/Kıl kökündən gəlir. Qılmaq, etmək mənalarını ehtiva edir. Böyük işlər etmiş adam deməkdir. Bundan başqa qalqamaq (qalxmaq) köküylə də əlaqəlidir. Bu məzmunca "üsyan edən" deməkdir.
* **Bilqameş:** Bil kökündən törəmişdir. Müdriklik mənası ehtiva edir. Ölümsüzlük axtarışı və müdriklik arasında əlaqə vardır.

## Mənbə
* Türk Əfsanə Sözlüyü, Dəniz Qaraqurd, Türkiyə, 2011, (OTRS: CC BY-SA 3.0) 

## Ədəbiyyat
Western Civilizations, Robert E. Lerner, Standish Meacham, Edward McNall Burns

## Həmçinin bax
* Gılqamış dastanı
Çuçxe

**Çuçxe** () — Şimali Koreyada Kim İr Sen tərəfindən əsası qoyulmuş ideologiya.

## Etimologiya
"Çuçxe" sözü xanmun sözləri kateqoriyasına aiddir. "Çu" – "sahib", "yiyə", "çxe" – "cisim, varlıq, substansiya, təbiət" deməkdir. Beləliklə, "çuçxe" elə hala deyilir ki, insan eyni zamanda həm özünə, həm də ətrafdakılara sahib olur.

## Ədəbiyyat
* Vurğun Əsgərli, "Çuçxe İdeologiyası", məqaləsi.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Çuçxe qalası
Mayqıl

**Mayqıl Ana** - türk, yakut və altay mifologiyasında Su Tanrıçası. Altayların və Yakutların Tengricilik inanclarında qoruyucu tanrıçalarındandır. Yer üzündəki sulardan məsuldur.

## Etimologiya
(May/Bay) kökündən törəmişdir. Varlıq, zənginlik, ululuq, müdriklik, idarə etmək mənalarını ehtiva edər. "Baymaq" feli, böyümək və inkişaf mənasına da gəlir.

## Mənbə
* Türk Əfsanə Sözlüyü, Dəniz Qaraqurd, Türkiyə, 2011, (OTRS: CC BY-SA 3.0)
Sardanapalın ölümü

**"Sardanapalın ölümü"** () — fransız rəssamı Ejen Delakrua tərəfindən çəkilmiş 5-metrlik tarixi motivli tablo

## Tarixi
Rəsm əsəri 1827-1828 ci illərdə Luvrda sərgilənmişdir. Bu əsərə görə Ejen erotomaniya və qəddarlıq hərisliyində günahlandırılaraq  şiddətli tənqid atəşinə tutulmuşdur.

## Süjeti
Ejen Delakrua Bayron Corc Qardonun "Sardanapal" dramından götürmüşdür. Əsərdə o, Sardanapalın özünə qəsd etdiyi tax-tac yerinə dəb-dəbəli loja təsvir edilmişdir.

Assuriya çarı haqqında əfsanəyə əsasən: o, ölkənin idarəsini özbaşına buraxan, əxlaqsızlığı ilə məşhur olan hökmdar olmuşdur. Onun zülmünə qarşı baş qldırmış üsyanı yatırda bilməməsi üzündən özünə qəsd edərək öldürmüşdür. Əsərdə onun öz atını, itini və qadınlarını öldürtməsi və var-dövlətini məhv etməsi təsvir edilmişdir. Bununla Ejen öz əməllərində xeyirhaq olmayanları xəbərdarlıq etmək istəmişdir.  Əsərdə çar Sardanapal öz səltənətinin dağılmasına, yanıb külə dönməsinə baxmayaraq rahat simada, həzz almış kimi təsvir edilmişdir. Ejenin əsəri "Sardanapalın ölümü" dövrünün tənqidçilərinə görə hary salır, hədələyir və allahın adından danışır.

## Mənbələr
* Rose-Marie Hagen, Rainer Hagen: *Bildbefragungen – Meisterwerke im Detail*. Taschen, Köln 1994.

## Xarici keçidlər

* "Saradanapalın ölümü"  
* "Saradanapalın ölümü"
Manqurt

**Manqurt** — türk, altay və qırğız əfsanələrində bəhs edilən şüursuz kölə. Manqurt halına gətirilmək istənən adamın başı qırxılır, yaş dəvə boynunun dərisi sarılar və beləcə əlləri qolları bağlı olaraq Günəş altında buraxılır. Dəvə dərisi quruduqca gərilər. Gərilən dəri başı sıxar və inanılmaz ağrılar verərək ağlını itirməsinə səbəb olar. Belə bir adam şüursuz və hər istənilən şeyi sorğu-sualsız icra edən bir köləyə çevrilir.

## Etimologiya
(Bun/Ban/Man) kökündən törəmişdir. Bun sözü ağıl yoksunluğunu ifadə edər. Monqolca Mun/Mung (Türkcə Bun/Bung) felleri ağlını itirməyi, Munah (Türkcə Bunah) sözləri yaşlılıq səbəbiylə ağlını itirmiş olan kəsləri izah edər. Köhnə Altaycada Manu, Tungus və Mancur dillərində Mana sözcüyü ağlın itirilməsini və istifadə edilməz hala gəlməyi bildirir.

## Mənbə
* Türk Əfsanə Sözlüyü, Dəniz Qaraqurd, Türkiyə, 2011, (OTRS: CC BY-SA 3.0)
Hacı Məhəmmədkazım Məlikəttüccar

**Hacı Məhəmmədkazım Ağa Məhəmmədmehdi oğlu Məlikəttüccar** (1850–1948)—tacirbaşı, Məşrutə hərəkatının üzvü.

## Həyatı
Hacı Məhəmmədkazım Ağa Məhəmmədmehdi oğlu Məlikəttüccar 1850-ci ildə Təbriz şəhərində anadan olmuşdu. Ticarətlə məşğul idi. Atasından sonra ticarət əncüməninə başçılıq etmişdi. Tehranda yaşayırdı. Nasirəddin şah Qacarın yaxını idi. Şahın ticari işlərinə başçılıq edirdi. Onun işlərindən Astara - Ərdəbil yolunun yaradılmasına işarə etmək olar.O, Şahi bankın müxaliflərindən və Rusiya səfirliyinin dostlar və dilerlərin idir. Kolonel Kasakofski kitabında Məlikəttüccar barəsində yazır:"Hacı Məlikəttüccar, bütün Azərbaycan və Tehranın tacirlərinin başçısıdır və özü də Azərbaycanlıdır".

Hacı Məhəmmədkazım ağa Məşrutə hərəkatına qoşulmuşdu.

## Ailəsi
Hacı Məhəmmədkazım ağanın törəmələri Məlik soyadını daşıyırdılar.
Hacı Məhəmmədkazım ağanın Hacı Hüseyn ağa adlı oğlu vardı.

## İstinadlar

## Həmçinin bax

## Xarici keçidlər
*Hacı Məhəmmədkazım Məlikəttüccar 
*http://forum.gpgir.org/showthread.php?tid=720
Fox Broadcasting Company

**Fox Broadcasting Company** ya da **Fox** (bəzən **FOX**), Fox Entertainment Group-un sahib olduğu Amerika televiziya kanalı. 26 Oktyabr 1986 tarixində quruldu, 2004 ilə 2009 arasında, Fox kanalı 18-49 yaş arası əhalidə ən yüksək reytinge sahib olan televiziya kanalı oldu. 2007-08 TV mövsümündə, Fox, ev reytinglerine görə ən məşhur televiziya kanalı oldu. 
Fox Broadcasting Company, Argentina, Avstraliya, Braziliya, Bolqarıstan, Çili, Almaniya, Yaponiya, Hindistan, İtaliya, Meksika, Portuqaliya, Cənub Amerika, Mərkəzi Amerika, Serbiya, Cənubi Koreya, İspaniya və Türkiyə kimi ölkələrdə bir çox əyləncə kanalını idarə edir. Kanalın adı, qardaş şirkət olan 20th Century Fox 'tan və bilvasitə olaraq prodüser William Fox' tan gəlməkdədir.
Burqon

**Burqon** (, IPA: *[buʁ.ɡɔɲ]*) — Fransanın şərqində bir bölgədir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Abdulla Abdullayev (hərbçi)

**Abdulla Abdullayev** () — 2 dəfə "Qırmızı Ulduz" ordeni ilə təltif edilmiş hərbçi.

## Həyatı
Abdullayev Abdulla Qədir oğlu 1964-cü il oktyabrın 25-də Ucar rayonunun Alpı kəndində anadan olmuşdur. Orta təhsilini Ucar rayonunun Alpı kənd orta məktəbində almışdır. 3 aprel 1983-cü ildən 25 mart 1985-ci ilə qədər hərbi xidmətdə olmuşdur.

25 mart 1985-ci ildə Əfqanıstan Respublikasında döyüşlər zamanı həlak olmuşdur. Ölümündən sonra 16 avqust 1985-ci ildə və 20 dekabr 1988-ci ildə SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyətinin qərarı ilə "Əfqanıstan Respublikasında Beynəlmiləl borcunu yerinə yetirərkən göstərdiyi hərbi rəşadətə və igidliyə görə" döyüşçü Abdullayev Abdulla Qədir oğlu 2 dəfə "Qırmızı Ulduz" ordeni ilə təltif edilmişdir.

## Həmçinin bax
* Əfqanıstan müharibəsində həlak olan azərbaycanlılar

## İstinadlar
Abdulla Abdullayev

* Abdulla Abdullayev (güləşçi) — dünya şöhrətli pəhləvan, SSRİ çempionu, əməkdar məşqçi, klassik güləş və ağırlıq qaldırma ustası.
* Abdulla Abdullayev (hərbçi) — 25 mart 1985-ci ildə Əfqanıstan Respublikasında döyüşlər zamanı həlak olmuşdur. "Qırmızı Ulduz" ordeni ilə təltif edilmişdir.
Johns Hopkins University Press

**Johns Hopkins University Press** (qısaca olaraq **JHU Press** və ya **JHUP** kimi də adlandırılır) Con Hopkins Universitetinin nəşriyyat şöbəsi. ABŞ-də 1878-ci ildə yaradılmışdır. Nəşriyyat kitablar, jurnallar nəşri və elektron verilənlər bazası yaradılması üzrə ixtisaslaşıb.

## İstinadlar
Vilyam Cekson Huker

**William Jackson Hooker** (; ) — ingilisbotaniki, sistematiki, Kyu Kral Botanika Bağının ilk direktoru, Kral Cəmiyyətinin üzvü, Peterburq Elmlər Akademiyasının xarici müxbir üzvü (1837).

İngiltərə, Afrika və Amerika florasına aid çoxlu işlərin müəllifidir.

## Nəşr olunmuş əsərləri
* Exotic Flora (3 тома, 1822—1827)
* Account of Sabine’s Arctic Plants (1824)
* Catalogue of Plants in the Glasgow Botanic Garden (1825)
* The Botany of Parry’s Third Voyage (1826)
* Icones Filicum (2 тома, 1829—1831) (Robert Qrevillə birlikdə)
* British Flora (1830)
* British Flora Cryptogamia (1833)
* Characters of Genera from the British Flora (1830)
* Flora Boreali-Americana (2 тома, 1840)
* Icones plantarum (10 томов, 1837—1854)
* The Botany of Beechey’s Voyage to the Pacific and Behring’s Straits (1841) (Corc Arnott ilə birlikdə)
* The Genera Filicum (1842)
* Notes on the Botany of the Antarctic Voyage of the Erebus and Terror (1843)
* Species filicum (5 томов, 1846—1864)
* A Century of Orchideae (1846)
* Niger Flora (1849)
* Victoria Regia (1851)
* Museums of Economic Botany at Kew (1855)
* Filices exoticae (1857—1859)
* The British Ferns (1861—1862)
* A Century of Ferns (1854)
* A Second Century of Ferns (1860—1861).

## Vilyam Cekson Hukerin şərəfinə adlandırılmış taksonlar
*  fəsiləsinə aid .
* ×  = ( ×  × ) ( fəsiləsi)
### Növlər
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
** syn. 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Xarici keçidlər
* William Jackson Hooker's Gravesite
Peterburq Elmlər Akademiyası

**Peterburq Elmlər Akademiyası** — Rusiya imperiyasında ali elmi müəssisənin 1724–1917-ci illər arasında ədəbiyyatda ümumiləşdirilmiş adı.

Akademiya imperator I Pyotrun fərmanı ilə 8 fevral 1724-cü il tarixində Sankt-Peterburqda yaradılmışdır.

Akademiyanın rəsmi adı (1724–1917)
# 1724-cü ildən — Sankt-Peterburqda Elm və Rəssamlıq Akademiyası ()
# 1747-ci ildən — Sankt-Peterburqda İmperator Elm və Rəssamlıq Akademiyası ()
# 1803-cü ildən — İmperator Elmlər Akademiyası ()
# 1836-cı ildən — Sankt-Peterburq İmperator Elmlər Akademiyası () olmuşdur.

1917-ci ilin martında isə akademiklər yeni — "Rusiya Elmlər Akademiyası" (RAN) adını təklif etdilər, hansı ki daha sonra müvəqqəti hökumət tərəfindən təsdiq olundu və 1917-ci ilin oktyabrında qüvvəyə mindi.

## İstinadlar
Corc Arnott Arnott

**Corc Arnott Arnott**, və ya Uoker Arnott (, 1799—1868) — Şotlandiya botaniki.

Vilyam Hukerlə birlikdə Şimali Amerika botanikasını, Vayt Robertlə birlikdə isə Hindistan florasını öyrənmişdir.
Çoxlu bitkiləri təsnif etmişdir (International Plant Names Index).
## Elmi fəaliyyəti
Corc Arnott Arnott toxumlu bitkilər, qıjıkimilər, mikologiya və yosunlar üzrə ixtisaslaşmışdır.

## Xarici keçidlər
*
Abdulla Abdullayev (güləşçi)

**Abdullayev Abdulla Həsən oğlu** (19 avqust 1932, Dərbənd, Dağıstan) — dünyaşöhrətli pəhləvan, SSRİ çempionu, əməkdar məşqçi, klassik güləş və ağırlıq qaldırma ustası.

## Həyatı
Abdulla Abdullayev 1932-ci il avqustun 19-da Dağıstan MR Dərbənd şəhərində doğulmuşdur. Uşaqlığı Zəngəzur mahalında keçmişdir. 1955-ci ildə Qafan şəhərində orta məktəbi bitirmişdir. 1951-ci ildə Qubadlı rayonunun idmançıları sırasında Bakıya gəlir, Azərbaycan çempionatında iştirak edir və iki pudluq daş qaldırma yarışında Azərbaycan və SSRİ mütləq çempionu adına layiq görülür. Elə həmin il Azərbaycanın güləş üzrə çempionu olur.

1953–1956-cı illərdə Ukraynanın Kiyev şəhərində Sovet Ordusunda xidmət edən zaman güləş və daş qaldırmaq üzrə spartakiadanın mütləq çempionu olur, marşal Çuykov şəxsən ona qızıl saat bağışlayır. 1954-cü ildə ordu birinciliyində ona məğlub olan Ukrayna çempionu Qriqori Qamfil 1955-ci ildə dunya çempionu adını qazandı.

1956-cı ildə ordudan tərxis olunduqdan sonra Bakıya gəlir və ikiqat dünya çempionu, SSRİ xalq artisti, pəhləvan Sali Süleymanla görüşür və sonralar onun sevimli şagirdi olur.

Gürcüstan və Şimali Qafqazın müxtəlif rayonlarında qastrollardan uğurla qayıdan gənc bahadır "QAFQAZ QARTALI" ləqəbini qazanaraq, asanlıqla iki qolu üzərində 20 nəfər saxlayır, qalın armaturu əyir, yoğun dirəyi boynunda sındırır, üstündən 5 tonluq avtomobil keçirdi. 1956–1960-cı illərdə gənc pəhləvan həm də Azərbaycan çempionu fəxri adını qazanır.

Sonradan Ermənistana qayıdan pəhləvan 1960-cı ildə biri beş pudluq, digəri iki pudluq (yəni 112 kq) ağırlığında daşları sağ əli ilə qaldıraraq dünya rekordçusu oldu.

Ailə quran pəhləvanın üç övladı dünyaya gəldi. Qafan şəhərinə qastrola gələn ağırlıq qaldırmaq üzrə dünya çempionu, erməni əsilli Serqo Ambarsumyan Abdullanı səhnəyə dəvət etdi və fil gövdəli, uzun qolları ilə onu qucaqlayıb yerdən üzmək istədi, lakin Abdulla onu qabaqlayaraq başının üstünə qaldırdı, tamaşaçılar yerlərindəcə donub qaldılar.

1982–1986-cı illərdə daşoynatma üzrə Ermənistanın mütləq çempionu olmuş, 1985-ci il noyabrın 22–24-də Rusiyanın Lipetsk şəhərində daşoynatma üzrə keçirilən Ümumiittifaq yarışlarında 90 kq çəki dərəcəsində SSRİ çempionu adını qazanmışdır.

Abdulla pəhləvanın şagirdlərindən Zəngəzur mahalından Xudayar Cəfərov, milli qəhrəman Əliyar Əliyev Qubadlı, Qərib pəhləvan Cəbrayıldan, oğlu — daşoynatma üzrə 70 kq çəki dərəcəsində SSRİ çempionu, altıqat Ermənistan çempionu Rəşid Abdullayev və başqalarını göstərmək olar.

## Titulları
* Azərbaycan çempionu, 1951, 1956.
* güləş və daşoynatma üzra SSRİ çempionu, 1985, 22 noyabr, Lipetsk şəhəri.
* Ermənistan SSR çempionu, 1982–1988.
* dünya rekordçusu, 1960, Yerevan.

## Mənbə
* Sabir Cəlal oğlu Əsədov "Zəngəzur qartalı", 1998, Bakı, Gənclik nəşriyyat, ISBN 5-8020-1382-6
Strangers By Night

**Strangers By Night** () – C. C. Catch tərəfindən 1985-ci ildə ifa edilmişdir.

## Komplizasiyaların siyahısı
;7" Single Hansa 108 147, 1986 
#Strangers by Night	  	3:43
#Strangers by Night (Instrumental)		3:43

;12" Maxi Hansa 608 147, 1986 
#Strangers By Night (Extended Version)		5:41
#Strangers By Night (Instrumental)		3:43

## Hit paradlarda mövqeyi

## İstinadlar
Həsən Təhsin Banquoğlu

**Həsən Təhsin Banquoğlu** () — Türk siyasətçi, türkoloq, professor.

## Həyatı
1929-cu ildə İstanbul Darülfünun Ədəbiyyat Fakültəsi Türk dili və ədəbiyyatı bölümünü bitirdi. Berlin və Breslau universitetlərində Osmanlı türkcəsi üzrə 1932–1936-cı illər arasında doktorluq çalışmasını apardı. Döndüyü ildə Ankara universiteti Dil Tarix Coğrafya Fakültəsi Türk dili dosentliyinə təyin edildi. 1943-cü ildə Bingöl milletvekilliğine seçildi. 1948–1950-ci illər arasında təhsil naziri oldu. 1955–1958-ci illər arasında Londa Üniversitetində müqayisəli Türk dilləri dərsi verdi. 1959–1961-ci illərdə Ankara universiteti İlahiyat və İstanbul Universiteti ədəbiyyat fakültələrində müəllim kimi işlədi. 1961-ci ildə CHP Ədirnə senatoru seçildi. Cumhuriyet Senatosu Edirne Üyeliği (15 oktyabr 1961 – 2 iyun 1968)-ci illər arasında davam etdi. 1960–1963-cü illərdə Türk Dil Kurumu başkanlığı vəzifəsində çalışdı. İsmət İnönünün "ortanın solu" politikasına qarşı çıxarak CHPdən ayrıldı. YTPyə keçdi, 1966-cı ildə bu partinin başkanı oldu. 1973-cü il seçimlərindən sonra siyasət yaşamdan çəkildi. Evli və 3 övlad atasıydı.

## Əsərləri
* (1938), Altosmanisches Sprachstudien zu Suheyl u Nevbahar (Süheyl ü Nevbahar Üzerine Eski Osmanlıca Dil Çalışmaları), Breslau.
* (1940), Ana Hatlarıyla Türk Grameri
* (1941–1942), Dil Bahisleri
* (1945), Devlet Dili Türkçe Üzerine
* (1958), Uygurlar ve Uygurca Üzerine
* (1959), Türk Grameri, Ses Bilgisi
* (1974), Türkçenin Grameri
* (1984), Kendimize Geleceğiz
* (2001), Eğitim ve Kültür Trajedimiz: Kendimiz Olmaktan Nasıl çıktık?, (haz. Olcay Yazıcı)

## İstinadlar

## Həmçinin bax

## Xarici keçidlər

* Hamza Zülfikar, "Tahsin Banguoğlu ve Türkçecilik Akımı İçindeki Yeri"
Buddleja crispa

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.

## Sinonimləri
*  Marquand
*  Diels
*  Marquand
*  W. W. Sm.
*  (W. W. Sm.) Marquand
*  Marquand
*  (Balf. f. et W. W. Sm.) Hand. – Mazz.
*  W. W. Sm.
*  Balf. f. et W. W. Sm.
*  Prain ex Marquand
*  W. W. Sm.
*  Lingelsh.
*  A. D. Cotton
*  W. W. Sm.
*  (Balf. f. et W. W. Sm.) Marquand
*  Marquand
*  Marquand
*  (Lévl.) Marquand
*  Gagnep.
*  Lévl.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Bothriochloa bladhii

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.

## Arealı
Seneqal və Efiopiyadan Cənubi Afrikaya qədərki Afrika torpaqları, Orta Şərq, cənub və şərqi Asiya və Avstraliya üçün endemikdir.

## Sinonimləri
### Homotipik sinonimləri
* 
* 
* 

### Heterotipik sinonimləri

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Nizami Vəliyev

Vəliyev Nizami Əhməd oğlu — tibb elmləri namizədi.
Az. Tibb İnstitutunu bitirdikdən sonra Kazan səhərinə getmiş cərrahi ixtisasıni orada tamamlamışdır, tibb elmləri namizədidir(1991). Məlikov xəstəxanasının cərrahi söbəsinin yenidən qurulması onun adı ilə bağlıdır.1994-cü ildə Kazanli prof. Malkovla birgə Bakida ilk dəfə (12 xəstədə) laporoskopik xolesistektomiya əməliyyatı icra etmişdir. Az. Tibb Universitetinin 3-cü cərrahiyyə kafedrasınin müəllimidir.

## İstinadlar
Cause You Are Young

**Cause You Are Young** () – C. C. Catch tərəfindən 1985-ci ildə ifa edilmiş mahnıdır. Mahnı həmin ilin oktyabr ayında dünya ölkələrinin hit-paradlarına təqdil olunmuş və Karolinaya böyük uğur gətirmişdi. "'Cause You Are Young" mahnısı Rusiyada populyar olan "Briqada" teleserialının ilk seriyasında səslənmişdi.

## Komplizasiyaların siyahısı
;7" Single Hansa 107 885, 1986 
#'Cause You Are Young	  	3:30
#One Night's Not Enough		3:22

;12" Maxi Hansa 602 144, 1986 
#'Cause You Are Young (Maxi Version)	4:55
#One Night's Not Enough (Maxi Version)		5:17

## Hit paradlarda tutduğu yerlər

 
## İstinadlar
Heaven And Hell

**Heaven And Hell** () – C. C. Catch tərəfindən 1986-cı ildə ifa edilmiş mahnı.

## Komplizasiyaların siyahısı
;7" Single Hansa 108 703, 1986 
#Heaven And Hell		3:38
#Hollywood Nights		2:55

;12" Maxi Hansa 608 703, 1986 
#Heaven And Hell		5:11
#Hollywood Nights		2:56
#Heaven And Hell (Instrumental)		3:38

## Hit paradlarda tutduğu yerlər

## İstinadlar
Heartbreak Hotel

**Heartbreak Hotel** () – C. C. Catch tərəfindən 1986-cı ildə ifa edilmiş mahnı.

## Komplizasiyaların siyahısı
;7" Single Hansa 108 405, 1986 
#Heartbreak Hotel		3:34
#You Shot A Hole In My Soul		5:16

;12" Maxi Hansa 608 405, 1986 
#Heartbreak Hotel (Room 69 Mix)		4:55
#You Shot A Hole In My Soul		5:16
#Heartbreak Hotel (Instrumental)	3:35

## Hit-paradlar

## İstinadlar
One Night's Not Enough

**One Night's Not Enough** () – C. C. Catch tərəfindən 1986-ci ildə ifa edilmiş mahnıdır. Mahnı klipinin olmasına baxmayaraq bir çox ölkələrin hit-paradlarında yüksək mövqe qazanmışdır.

## Hit parad mövqeyi

## İstinadlar
Are You Man Enough

**Are You Man Enough** () — C. C. Catch tərəfindən 1987-ci ildə ifa edilmiş mahnıdır.

## Hit parad mövqeyi

## İstinadlar
Abdullah Əhmədov

**Abdullah Əhmədov** () — fizika-riyaziyyat elmləri namizədi (1978), Azərbaycan Texniki Universitetində dosent.

## Həyatı
Əhmədov Abdullah Əmrullah oğlu 1949-cu ildə Qax rayonunun Sarıbaş kəndində anadan olmuşdur. 1966-cı ildə Sarıbaş kənd orta məktəbini bitirib, Azərbaycan Dövlət Universitetinin fizika fakültəsinə qəbul olunmuşdur.

1971-ci ildə universiteti "Yarımkeçiricilər" ixtisası üzrə bitirərək, bir müddət Sarıbaş kənd orta məktəbində fizika müəllimi işləmişdir. 1975-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin aspiranturasına daxil olmuş, iki il yarıma işini tamamlayaraq, 1978-ci ildə namizədlik dissertasiyası müdafiə etmişdir. Dissertasiyanı müvəffəqiyyətlə müdafiə etməyinə baxmayaraq düz iki il işsiz qalmışdır.

1980-ci ildən hal-hazıra qədər Azərbaycan Texniki Universitetində dosent vəzifəsində çalışır.

Abdullah Əhmədov 120-yə qədər elmi məqalənin, bir neçə metodik vəsaitin müəllifidir. Ailəlidir, iki övladı var.

## Mənbə
* Tələbə dünyası. Bakı: "Elm və təhsil", 2011.
Soul Survivor

**Soul Survivor** () – C. C. Catch tərəfindən 1987-ci ildə ifa edilmiş mahnıdır.

## Komplizasiyaların siyahısı
;7" Single Hansa 109 419, 1987 
#Soul Survivor	  	3:23
#Midnight Gambler	  	3:33

;12" Maxi Hansa 609 419, 1987 
#Soul Survivor (Long Version Survivor Mix)		5:11
#Midnight Gambler	  	5:13
#Soul Survivor (Radio Version)	  	3:15

## Hit-paradlar

## İstinadlar
Nothing But a Heartache

**Nothing But a Heartache** () – C. C. Catch tərəfindən 1988-ci ildə ifa edilmiş mahnıdır.

## Komplizasiyaların siyahısı
;7" Single Hansa 112 032, 1988 
#Nothing But A Heartache 	3:03 
#Little By Little 	2:58

;12" Maxi Hansa 612 032, 1989 
#Nothing But A Heartache 	5:06 
#Heartbeat City (Maxi Mix) 	4:52
#Little By Little 	2:58

;CD Single Hansa 662 032, 1989 
#Nothing But A Heartache (Long Version)	5:07
#Little By Little	3:08
#Heartbeat City (Maxi Mix)	4:56
#Nothing But A Heartache (Radio Mix)	2:59

## Hit-paradlarda tutduğu yerlər

## İstinadlar
Baby I Need Your Love

**Baby I Need Your Love** () – C. C. Catch tərəfindən 1988-ci ildə ifa edilmiş mahnı. Klipdə əsasən Almaniyanın idman sayəsindəki uğurlarından danışılır.

## Komplzasiyaların siyahısı
;7" Single Hansa 112 478, 1988
#Baby I Need Your Love - 3:05
#Night In Africa - 4:11

;12" Maxi Hansa 612 478, 1989
#Baby I Need Your Love (Long Version) - 4:46
#Night In Africa - 4:11
#Baby I Need Your Love - 3:05

;CD Single Hansa 662 478, 1989
#Baby I Need Your Love (Long Version) - 4:46
#Night In Africa - 4:11
#Baby I Need Your Love - 3:05

## İstinadlar
Good Guys Only Win in Movies

**Good Guys Only Win in Movies** () – C. C. Catch tərəfindən 1989-ci ildə ifa edilmiş mahnıdır.

## Mahnı haqqında
Mahnının sözlərinin bəziləri "Ulduz yolu: Orijinal serial"ın epizodlarındakı cümlələrdən ibarətdir:
*"...Computerized half-breed", "My mother was a teacher", "I was happy": "Cənnətin bu tərəfi" filmindən ()
*"Including the captain": "Dönüş Bədəməli" filmindən ()
*"Ahead warp factor one, Mister Sulu": "Sahil Məzuniyyəti" filmindən ()
*"I read no evidence of malfunction": "Edenə yol" filmindən ()

## Komplizasiyaların siyahısı
;7" Single Hansa 112 807, Alemania 1989 
#Good Guys Only Win In Movies – 3:48
#Are You Serious – 2:58

;12" Maxi Hansa 612 807, Alemania 1989 
#Good Guys Only Win In Movies (Extended Version) – 5:42
#Are You Serious – 2:58
#Good Guys Only Win In Movies (Radio Version) – 3:48

;CD Single Hansa 662 807, Alemania 1989 
#Good Guys Only Win In Movies (Extended Version) – 5:42
#Are You Serious – 2:58
#Good Guys Only Win In Movies (Radio Version) – 3:48

## İstinadlar
Big Time

**Big Time** () – C. C. Catch tərəfindən 1989-ci ildə ifa edilmiş mahnıdır.

## Komplizasiyaların siyahısı
;7" Single Metronome 889 892–7, Alemania 1989
# Big Time (Remix) — 3:45
# Feels Like Heaven — 5:12

;12" Single Metronome 889 893–1, Alemania 1989
# Big Time (Remix) — 6:45
# Feels Like Heaven — 5:12
# Big Time (Radio Version) — 3:35

;CD Single Metronome 889 893–2, Alemania 1989
# Big Time (Remix) — 6:45
# Feels Like Heaven — 5:12
# Big Time (Radio Version) — 3:35

## Hit paradlarda tutduğu yerlər

## İstinadlar
 

## Həmçinin bax
İtalo-disko

**Italo Disko** (Italo disco və ya Italo-disco) - popun bir növüdür. İtalo disko janrından italyan elektron musiqisində 1970-1980-cı illərdə istifadə edilmişdir. Bu termin Almaniyada 1983-cü ildə "ZYX Records" səsyazma kompaniyasının əsasını qoyan Bernhard Mikulski tərəfindən işlədilmişdir. Janrda sintezatora bötük üstünlük verilir. İtalo disko janrının ifaçıları, adətən, mahnıları ingilis dilində ifa edirdilər. Bu janrda ifa edilən mahnıların çoxu məşhur olmasa da, dövrünə görə seçilən mahnılar idi. Ən məşhur mahnılara misal olaraq İtalyan ifaçısı Sabrina Salerno tərəfindən səsləndirilən Boys mahnısını göstərmək olar. 

## İstinadlar
Disko

**Disko** ( - diskoteka) — 1970-ci illərin əvvəllərində yaranmış rəqs musiqinin bir növüdür. Diskonun vətəni ABŞ-dır. Bu janrda ilk ifa edənlər sırasına İsaak Hayes, Barri Vayt və bir çox məşhur ifaçılar daxildirlər.

## Xarici keçidlər
* Дископедия — Rusca Diskopediya saytı
* discoclub80.com  — Disko klub rusca
Avrodens

**Avrodens** (Eurodance) — rəqs musiqisinin bir növüdür. İlk dəfə Avropa ölkələrində yaranmışdır. Bu janrdan ən çox 1990-cı illərdə istifadə edilirdi.

## İstinadlar
Avro disko

**Avrodisko** () – elektron rəqsinin birləşmiş formasıdır. Təxminən Avro disko janrı 1970-ci illərdə formalaşmağa başlamışdır. Bu janrdan ən çox 1980-cı illərdə istifadə edilirdi. 1980-cı illərin əvvəllərində "Secret Service" qrupunun "Oh Susie" mahnısı, "Laid Back" ifaçısının "High society girl" mahnısı, Fransız ifaçısı F. R. Devidin "Pick up the phone" mahnısı, "Yello" qrupunun "Daily disco" mahnısı və digər musiqiçilər tərəfindən ifa edilən mahnılar, Avro disko janrının populyarlaşmasında mühüm rol oynamışdı. Almaniyanın Modern Talking, C.C.Catch, Bad Boys Blue, Silent Circle kimi musiqi qrupları, Sandra Kretu, Sabrina Salerno və digər populyar müğənnilər mahnılır əksər hissəsini məhz bu janrda ifa etmişlər.

## İstinadlar
Summer Kisses

**Summer Kisses**  () – C. C. Catch tərəfindən 1988-ci ildə ifa edilmiş mahnıdır.

## Komplizasiyaların siyahısı
;7" Single Hansa 112 322, 1988 
#Summer Kisses 	3:42
#If I Feel Love 	3:43

;12" Maxi Hansa 612 322, 1988 
#Summer Kisses 	6:10
#If I Feel Love 	3:43
#Summer Kisses (Radio Version) 	3:42

;CD Single Hansa 662 322, 1988 
#Summer Kisses 	7:25
#If I Feel Love 	3:43
#Summer Kisses (Radio Version) 	3:42
 
## İstinadlar
Backseat Of Your Cadillac

**Backseat Of Your Cadillac** () – C. C. Catch tərəfindən 1988-ci ildə ifa edilmiş mahnıdır.

## Hit parad mövqeyi
;7" Single Hansa 111 700, 1988 
#Backseat Of Your Cadillac 	3:25 
#Backseat Of Your Cadillac (Instrumental Mix) 	3:17

;12" Maxi Hansa 611 700, 1988 
#Back Seat Of Your Cadillac 	5:20 
#Back Seat Of Your Cadillac (Radio Mix) 	3:20
#Back Seat Of Your Cadillac (Instrumental Mix) 	3:15

;CD Single Hansa 661 700, 1988 
#Backseat Of Your Cadillac (Extended Version) 	5:20
#Backseat Of Your Cadillac (Instrumental Mix) 	3:15
#House Of Mystic Lights (Long Version Dance Mix) 	4:08
#Backseat Of Your Cadillac (Radio Edit) 	3:20

## Hit-paradlar

## İstinadlar
Midnight Hour

**Midnight Hour** () – C. C. Catch tərəfindən 1986-cı ildə ifa edilmiş mahnıdır.

## Komplizasiyaların siyahısı
;7" Single Metronome 873 586-7, Alemania 1989 
#Midnight Hour - 3:58
#Midnight Hour (7" Version) - 3:56

;12" Single Metronome 873 587-1, Alemania 1989 
#Midnight Hour - 6:58
#Midnight Hour (Dub Version) - 7:05
#Midnight Hour (7" Version) - 3:58

;CD Single Metronome 873 587-2, Alemania 1989 
#Midnight Hour - 6:58
#Midnight Hour (Dub Version) - 7:05
#Midnight Hour (7" Version) - 3:58

## İstinadlar
The 7-Inch Decade Remix

**The 7-Inch Decade Remix (only in Spain**) – C. C. Catch tərəfindən 1990-cı ildə ifa edilmiş mahnıdır.

## İstinadlar
C. C. Catch Megamix '98

**Megamix '98** – C. C. Catch tərəfindən 1998-cı ildə ifa edilmiş mahnıdır. Bir çox mahnıların toplusundan ibarətdir.

## Komplizasiyaların siyahısı
;CD Single Hansa 74321 61803 2, 1998 
#C.C. Catch Megamix '98 (Short Version) - 5:24
#C.C. Catch Megamix '98 (Long Version) - 7:56
#Soul Survivor '98 (Rap Version) - 3:03

## Hit paradlarda tutduğu yerlər

## İstinadlar
Soul Survivor '98

**Soul Survivor '98** – C. C. Catch tərəfindən 1998-ci ildə ifa edilmiş mahnıdır.

## Komplizasiyaların siyahısı
;CD Single Promo Hansa 74321 63235 2, 1998 
#Soul Survivor '98

;CD Single BMG 74321 633232, 1998 
#Soul Survivor '98 (Rap Version) 	3:09
#Megamix '98 (Long Version) 	8:00
 
## İstinadlar
I Can Lose My Heart Tonight '99

**I Can Lose My Heart Tonight '99** – C. C. Catch tərəfindən 1998-ci ildə ifa edilmiş mahnıdır.

## Tarixi
1999-cu ilin 11 yanvar ayında C. C. Catch Diter Bolenin müraciəti ilə yenidən musiqi səhnəsinə qayıdaraq, ilk ifa etdiyi "I Can Lose My Heart Tonight" mahnısının Remiks formasını ifa edir. Mahnının bu versiyası ilk versiyadan nisbətən zəif idi. Demək olar ki, yeni versiya rep janrında idi. Klipdə rep sözlərini Kreyzi adlı repçi ifa edir. Lakin buna baxmayaraq mahnı bir sıra hit-paradlarda yer tutmuşdu. Mahnı 1999-ci ilin Yanvar ayında yazılmışdır.

## Hit parad mövqeyi

## İstinadlar
Shake Your Head

**Shake Your Head** () – C. C. Catch tərəfindən 2003-cü ildə ifa edilən mahnıdır. Mahnını istehsal edən ölkə Almaniyadır. Bu mahnı ABŞ qrupu olan "Was (Not Was)" qrupunun ifa etdiyi "Shake Your Head" mahnısının kaver versiyasıdır. Karolina ilk mahnılarının Remiks formalarını çıxardıqdan bir müddət sonra yeni mahnılar yazmağa qərar verir. Karolina 2004-cü ildə Almaniyaya qayıdaraq "Shake Your Head" mahnısını çıxarır. Bu mahnı bir çox hit-paradlarda yaxşı mövqe qazanır. Mahnı İngiltərə Rəqs Hit-Paradında 34-cü, Norveç hit-paradında 8-ci, Belçika hit-paradında 19-cü, Almaniya və Rusiya hit-paradlarında isə 1-ci mövqe tutmuşdur.

## Hit paradlarda tutduğu yerlər

## İstinadlar
Silence (feat Leela)

**Silence (feat Leela)** – C. C. Catch tərəfindən 2004-cü ildə ifa edilən mahnıdır.

## Hit paradlarda tutduğu yerlər

## İstinadlar
Unborn Love

**Unborn Love** () – C. C. Catch və İspan ifaçısı Xuan Martinez tərəfindən 2010-cu ildə ifa edilmiş mahnıdır. Mahnı sözlərini C. C. Catch və Xuan Martinez yazmışdır. Mahnının ilk çıxış tarixi 1 sentyabr 2010 tarixində rəqəmsal paylaşdırma sayəsində baş tutmuşdur.

## Trek siyahısı
#Unborn Love (Radio Version) 3:30
#Unborn Love (Extended Mix) 5:48
#Unborn Love (Millennium Style Edit) 3:56
#Unborn Love (Millennium Style Remix) 5:49
#I Can Lose My Heart Tonight 2010 (Radio Edit) 3:39
#I Can Lose My Heart Tonight 2010 (Extended Mix) 5:17

## Hit paradlarda mövqeyi

## İstinadlar
Nosferatu: Gecə kabusu (film, 1979)

**Nosferatu: Gecə kabusu** () — 1979-cu ildə çəkilən filmdir.

## Məzmun
Bir əmlak satışı üçün Transilvaniyaya göndərilən Conatan Harkerin yeni müştərisi Qraf Drakuladır. Conatan dörd həftə ərzində Transilvaniyada yerləşən Qraf Drakulanın qəsrinə çatır və buranı görən zaman heyrətə gəlir. İnsan qanıyla bəslənən Qraf Drakula ölümsüzdür və tək istəyi dincliyə qovuşmaqdır. Ancaq Harkerin həyat yoldaşı Lüsinin fotoşəklini görüncə, fikrini dəyişdirir və gəmiylə Almaniyaya doğru yola çıxır. Amma bununla bərabər Avropaya Taun xəstəliyi kimi fəlakəti də götürmüş olur…

## Rollarda

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Hüseyn Cahangirov

**Hüseyn Yolçu oğlu Cahangirov** () – polkovnik-leytenant, Özbəkistan Daxili İşlər Nazirliyində xüsusi idarənin rəis müavini.

## Həyatı
Cahangirov Hüseyn 24 avqust 1949-cu ildə Qərbi Azərbaycanın Göyçə mahalının Basarkeçər rayonunun Kiçik Məzrə kəndində müəllim ailəsində anadan olmuşdur.

1966-cı ildə orta məktəbi əla qiymətlərlə bitirmiş və həmin ildə də Azərbaycan Dövlət Universitetinin fizika fakültəsinə daxil olmuşdur. 1971-ci ildə ADU-nun fizika fakültəsini fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir.

Hüseyn Cahangirov universiteti bitirdikdən sonra bir müddət hərbi xidmətdə zabit kimi qulluq etmişdir.

1974-cü ildə Kiçik Məzrə kənd orta məktəbində fizika müəlimi kimi fəaliyyət göstərmişdir.

1975-ci ildə Özbəkistana getmiş Daşkənd şəhərində Daxili İşlər orqanlarında işə qəbul edilmişdir.

Hüseyn Cahangirov Özbəkistanda aşağı vəzifədən başlayaraq polkovnik-leytenant rütbəsinə qədər yüksəlmiş və sonralar Özbəkistan Daxili İşlər Nazirliyində xüsusi idarənin rəis müavini işləmişdir.

4 aprel 2004-cü ildə Özbəkistan Respublikasında vəfat etmiş və Daşkənd şəhərində dəfn edilmişdir.

## Ailəsi
Hüseyn Cahangirovun üç oğlu, bir qızı var.

Oğlunun biri Amerika Universitetlərindən birini bitirmiş, Amerikada məsul vəzifədə işləyir və Amerika vətəndaşıdır. Qızı da Amerikada təhsil alır. Hal-hazırda iki oğlu və həyat yoldaşı Daşkənd şəhərində yaşayırlar.

## Mənbə
* Araz Yaquboğlu, Tələbə dünyası. Bakı: "Elm və təhsil", 2011.
Akvitaniya

**Akvitaniya** (, IPA: *​[a.ki'tɛn]*) — Fransa cənub-qərbində yerləşən region. 2016-ci il yanvar ayının 1-dən Yeni Akvitaniya regionun bir hissəsidir. Regionun inzibati mərkəzi ən böyük şəhər olan Bordodur. Regionun sakinləri *akvitaniyalılar* adlanır.

## Coğrafiyası
Akvitaniyanın sahəsi 41 309 km², Fransa metropolisinin regionlar arasında üçüncü sırada, dövlətin isə yüzdə 8 faizini təmsil edir.
Overn (inzibati region)

**Overn** (, ;  və ya ) - Fransanın cənub-mərkəz hissəsində yerləşən keçmiş inzibati regionu. 1 yanvar 2016-cı il tarixindən region yeni Overn - Rona - Alplar regionunun bir hissəsinə çevrilib.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
* 
*
Bretan

**Bretan** (, IPA: *[bʁətaɲ]*) — Fransanın şimal-qərbində bölgədir.

## Tarixi
1779-cu ildə Bretanda qarın yatalağı xəstəliyi səbəbindən 100 min adam ölmüşdü.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Brötanın rəsmi saytı 
* Brötan mədəniyyəti
* Brötanda turizm 
* Video və xəritəsi

## Həmçinin bax
Mərkəz — Luara vadisi

**Mərkəz — Luara vadisi** (, IPA: *[sɑ̃tʁ]*) — Fransanın mərkəzi hissəsinin şimalında bir bölgədir.

## İstinadlar
Franş-Konte

**Franş-Konte** – Fransa regionu.

## Əsas şəhərləri


Besancon boucle Doubs.jpg|Bezanson
Chateau Montbeliard 3.jpg|Monbelyar
LionBelfortEtChateau.jpg|Belfor
Dole 104.jpg|Dol
Place du Palais, Vesoul.jpg|Vezul
Rue des arcades.jpg|Lon-le-Sonye


## Həmçinin bax
Langedok-Russilyon

**Langedok-Russilyonn** () — Fransanın cənubunda yerləşən keçmiş bölgə statuslu yaşayış məntəqəsi. 2016-cı il yanvarın 1-dən Oksitaniya bölgəsinin bir hissəsidir.

## İstinadlar
Hunor və Maqor

**Hunor və Magor** — Ural-Altay və macar mifologiyalarında mifik xaqanlar. İki qardaşdırlar. Hunların və macarların atası olaraq qəbul edilərlər. Hunor Hun qolunu, Magor isə Macar qolunu təmsil edər. Macarlara günümüzdə Avropada verilən iki ad (Magyar və Hungar) yenə burada qaynaqlanar. Kimi fikirlərə görə əslində mənşəyi çox qədim qədər uzanmaqdadır və Skif mənşəli söylencelerin inkişafıyla meydana gəlmişdir. Hunor, qardaşı Magor ilə birlikdə müqəddəs bir maralın arxasında dənizi keçərək macarıstan torpaqlarına çatar. Hunorun nəslindən Attila Xanın gəldiyi deyilər. Magorun nəslindən isə Almos gəlir. Başqa bəzi orta asiya əfsanələrində Skiflərin qurucusu olan iki qardaşdırlar.

Macar dastanlarında Hunor və Magordan bahsedilir. Bundan hərəkətlə moğların, bir türk boyu olan macarların ataları olduğu sanılmakla birlikdə bu vəziyyətdə də macarların ilk yurdunun da  Anadolu olduğu sanılmaqdadır. Bundan başqa monqol adının da Mağordan gəldiyi düşünülməkdədir.

## Mənbə
* Türk Əfsanə Sözlüyü, Dəniz Qaraqurd, Türkiyə, 2011, (OTRS: CC BY-SA 3.0)
Elzas

**Elzas** (, IPA: *[al.zas]*) Fransanın şimal-şərqində bir region, Almaniya və İsveçrə ilə həmsərhəddir. Paytaxtı Strasburq şəhəridir.

## Həmçinin bax

* Elzas-Lotaringiya
Səhərə inan... (film, 2010)

## Məzmun

## Film haqqında
Filmdə Cəfər Cabbarlının "Aydın" tamaşasından istifadə edilib.

## Filmin heyəti

### Film üzərində işləyənlər
:**Ssenari müəllifi:** Ramiz Rövşən
:**Quruluşçu rejissor:** Cavid Təvəkkül
:**Quruluşçu operator:** Emin Rəhimov
:**Quruluşçu rəssam:** Rövşən Mehdiyev
:**Bəstəkar:** Firudin Allahverdi
:**Montaj rejissoru:** Elşad Rasimoğlu
:**Rejissorlar:** Asif Rəhimov, Aydın Əsədulla
:**Operator:** Kamran Mehdiyev
:**Geyim üzrə rəssam:** Məlahət Qafarzadə
:**Qrim üzrə rəssam:** Rəna Əliyeva
:**Rəssamlar:** İbrahim Əminov, Kamal Qarayev
:**Kostyumçu:** Gülxar Sadıqova
:**Səs operatoru:** Fuad İbrahimov
:**Səs rejissoru:** Natiq Hüseynov
:**Rejissor assistenti:** Röyal Əliyev
:**Mahnıların mətni:** Ramiz Rövşən
:**Mahnıların ifaçısı:** Elton
:**İşıqçı:** Ramiz Cəfərov
:**Əlbəsə və foto:** Eldəniz Kərimov
:**Texniki qrup:** Cavid İsrafilov, Emin Talıbov, Ramil İsrafilov
:**Sürücülər:** Orxan Mirzəyev, Əlixan Əliyev
:**İcraçı prodüser:** Faiq Güləhmədoğlu
:**Bədii rəhbər:** Natiq Abdullayev (II)
:**Redaktor:** Çingiz Aslanov
:**Layihənin rəhbəri:** İsmayıl Ömərov

### Rollarda
:Elşən Rüstəmov — Oqtay Ağazadə
:İlahə Həsənova — Solmaz Ağazadə
:Ənvər Həsənov — Kərim müəllim
:Xalidə Quliyeva — Kübra
:Nəsibə Eldarova — Solmazın anası
:Sadıq Əhmədov — Mustafa
:Salman Bayramov — teatrın direktoru
:Rasim Cəfərov — Türkü
:Tural Baxış
:Kəmalə Məmmədova
:Vüqar Məmmədəliyev
:Namiq Cavadov
:Məmməd Məmmədov
:Küşvər Şərifova
:Samir Ələsgərov
:Ədalət Əbdülsəmədov — qadının əri
:Nihad Zeynalov
:Gülxar Sadıqova
:Elşən Şirəliyev

### Filmi səsləndirənlər
:Mirzə Ağabəyli — qadının əri (Ədalət Əbdülsəmədov) (titrlərdə yoxdur)

## Çəkilişə köməklik edən qurumlar
:Kar uşaqlar üçün 1 N-li Respublika internat məktəbi
:"Fidan" istirahət mərkəzi
:"Meridian" istirahət mərkəzi
:Səbail rayon Baş Polis İdarəsi

## Çəkilişə kömək edənlər
:Tarverdi Əliyev (Kar uşaqlar üçün 1 N-li Respublika internat məktəbinin direktoru)

## Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı

## Xarici keçid
Filmi izlə
Dalğaların interferensiyası

thumb|Dalğaların interferensiyası
**Dalğaların interferensiyası** — fəzanın hər bir nöqtəsində sabit amplitudlu rəqslər yarada bilən dalğaların toplanmasına deyilir. Yalnız koherent dalğalar dayanıqlı interferensiya mənzərəsi yarada bilər. 

**Koherentlik şərtləri** — toplanan dalğaların eyni tezlikli olmalı və fazalar fərqı zaman keçdikcə sabit qalmalıdır. 

**Maksimumluq şərti** — yollar fərqi tam sayda dalğa uzunluğuna bərabər olan yerlərdə baş verir, Δl=nλ. 

**Minimumluq şərti** — yollar fərqi tək sayda yarımdalğa uzunluğuna bərabər olan yerlərdə yaranır, Δl=(2n+1)λ\2.

**[[Mexaniki dalğalar]]** — mexaniki rəqslərin elastik mühitdə yayılmasıdır. 

**[[Elektromaqnit dalğaları]]** — elektromaqnit rəqslərinin fəzada yayılmasıdır. 

**[[Dalğa uzunluğu]]** — dalğanın bir period ərzində dalğanın yayıldığı məsafədir, λ=v·T=v\ν. Burada v-dalğanın sürəti, T-periodu, ν-tezliyidir. Ölçü vahidi BS-də metrdir, 1m. Elektromaqnit rəqsləri vakuumda da yayılır. Məsələn, mobil telefonu vakuum balonuna qoyub səsləndirsək və havasını sormağa başlasaq səsi tədricən kəsilər, amma yenə də siqnal qəbul edər. İşıq da elektromaqnit dalğasıdır və Günəşdən bizə gəlib çata bilir. İşığa uyğun dalğaların dalğa uzunluğu mexaniki dalğaların dalğa uzunluğundan milyon dəfələrlə kiçikdir.

## Xətti optikanın superpozisiya prinsipi
Hüygensin «Traktat» əsərində superpozisiya prinsipi haqqında belə yazır: “İşığın ən maraqlı xassələrindənbiri odur ki, işıq şüaları müxtəlif və hətta əks tərəflərdən gələrək görüşdükdə bir-birinə maneə törətmədən keçərək hər biri öz müstəqil təsirlərini göstərir. Bir neçə müşahidəçinin eyni zamanda təkcə bir deşikdən baxmaqla müxtəlif əşyaları görməsi də məhz bununla izah olunur”.

Hüygensin söylədikləri riyazi olaraq o deməkdir ki, fəzanın verilmiş nöqtəsində iki işıq mənbəyi tərəfindən yaradılan sahənin gərginliyi \vec{E} , bu mənbələrin hər birinin ayrı-ayrılıqda yaratdıqları sahə gərginlikləri vektorları olan \vec{E1} və \vec{E2} -nin vektorial cəminə bərabərdir:

\vec{E}=\vec{E1}+\vec{E2}

Bu yazılış superpozisiya prinsipinin riyazi ifadəsidir. 

Superpozisiya prinsipinin mövcud olma səbəbi işıq dalğalarının yayıldığı mühitin xassələrinin (məsələn, sındırma əmsalının, udma əmsalının və sairlərin) həmin dalğaların  intensivliyindən asılı olmamağıdır.Mühitin belə xassəyə malik olması isə yalnız zəif sahə (kiçik intensivlikli işıq dəstəsi) üçün doğrudur. Deməli, superpozisiya prinsipi yalnız zəif sahələr üçün doğrudur.

## Ədəbiyyat
*M.Murquzov  və b. Fizika, X sinif üçün dərslik
*A.Mehrabov və b. Fizika kursu

## Xarici keçidlər
*
* İşığın interferensiyası
Çjuanlar

**Çjuanlar** (Çincə:壯族/壮族, pinyin: Zhuàngzú) — Çin Xalq Respublikasınin Quanqşida Yunnanda və Quanqdonqda yaşayan xalq. Milli azlıq statusuna malikdirlər. 2010-cu ildə aparılmış siyahıyaalmaya əsasən Çjuanqların Çində sayı 18.540.000 nəfərdir. Onların 1.560 mini Quanqşida yaşayır. Rəsmən Çin əhalisinin 1.30%-ni təşkil edirlər (2000). Kompakt halda Quanqşi, Yunnan, Quanqdon, Quiçjou, Xannan və Xunnan  yaşayırlar. Çjuanqlar ana dilləri olan Çjuanq dilində danışırlar.

## Məşhur çjuanqlar
*Nun Çjiqao — Song sülaləsinin çjuanqların xalq qəhrəmanı.
*Syao Çaoquy— Tzin sülaləsinin çjuanqların xalq qəhrəmanı.
*Sqi Dakai— Tzin sülaləsinin çjuanqların xalq qəhrəmanı.
*Vei Çjanqui— Tzin sülaləsinin çjuanqların xalq qəhrəmanı.
*Xuan Syanfan—  tanınmış etnoqraf, antropoloq və tarixçisi. 
*Li Nin—  gimnast və sahibkar

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*İngilis dili:  Yunnanin Çjuanqlar