open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Rabu

**Rabu** (, ) — Fransada kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. Kommunanın dairəsi — Qap. Qap-Kampan kantonuna daxildir.

INSEE kodu — 05112.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 77 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 56 nəfər (15-64 yaş) arasında 44 nəfər iqtisadi fəal, 12 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 78,6%, 1999-cu ildə 70.5%). Fəal 44 nəfərdən 35 nəfəri (19 kişi və 16 qadın), 9 nəfəri işsizdir (7 kişi və 2 qadın). 12 hərəkətsiz 7 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 2 nəfər təqaüdçü, 3 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Rambo (kommuna)

**Rambo** (, ) — Fransada kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. Kommunanın dairəsi — Qap. La-Bati-le-Nyov kantonuna daxildir.

INSEE kodu — 05113.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 361nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 234 nəfər (15-64 yaş arasında) arasında 175 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 59 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 74,8%, 1999-cu ildə bu göstərici 69.0%). Fəal 165 nəfərdən (87 kişi və 79 qadın), 9 nəfər işsizdir (7 kişi və 2 qadın). 59 hərəkətsiz 26 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 25 nəfər təqaüdçü, 8 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.
## Qalereya

Rambaud045.jpg|
Rambaud001.jpg|
Rambaud052.jpg|


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Reallon

**Reallon** (, ) — Fransada kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. Kommunanın dairəsi — Qap. Savin-le-Lak kantonuna daxildir.

INSEE kodu — 05114.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 237 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
İqtisadiyyatın əsasını kənd təsərrüfatı təşkil edir. 1980-ci ildə qış və yay turizminin inkişafına imkan verən xizək kurortu inşa edildi. Kabel araba (2135 m hündürlüyə) var.

2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 142 nəfər (15-64 yaş) arasında 107 nəfər iqtisadi fəal, 35 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi 75.4%, 1999-cu ildə 70.9%). Fəal olan 107 nəfərdən 99 nəfər (59 kişi və 40 qadın), 8 nəfər işsiz (5 kişi və 3 qadın) idi. 35 hərəkətsiz şəxs arasında 7-si şagird və ya tələbə, 20-si təqaüdçü, 8 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
* 
*
Remollon

**Remollon** (, ) — Fransa kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. Kommunanın dairəsi — Qap. Şorj kantonuna daxildir.

INSEE kodu — 05115.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 425 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
İqtisadiyyatın əsasını əkinçilik və bağçılıq (alma ağacları, armud, şaftalı) təşkil edir.

2007-ci ildə 270 yaş arasında (15-64 yaş arasında) 203 nəfər iqtisadi fəal, 67 hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 75,2%, 1999-cu ildə bu 68.4%) idi. Fəal 203 nəfərdən 177 nəfəri (100 kişi və 77 qadın), 26 nəfəri işsizdir (9 kişi və 17 qadın). 67 hərəkətsiz 23 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 17 nəfər təqaüdçü, 27 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Reotye

**Reotye** (, ) — Fransada kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. Kommunanın dairəsi — Brianson. Qiyestr kantonuna daxildir.

INSEE kodu — 05116.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 193 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 122 nəfər (15-64 yaş arası) arasında 99 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 23 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 81,1%, 1999-cu ildə 71.4%). Fəal olan 99 nəfərdən 90 nəfər (48 kişi və 42 qadın), 9 nəfər işsiz (4 kişi və 5 qadın) idi. Aktiv olmayan 23 nəfər arasında 6 nəfər şagird və ya tələbə, 11 nəfər təqaüdçü, 6  nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Ribere

**Ribere** (, ) — Fransada kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. Kommunanın dairəsi — Qap. Rozan kantonuna daxildir.

INSEE kodu — 05117.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 105 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 69 yaşda (15-64 yaş arasında) 36 nəfər iqtisadi fəal, 33 nəfər fəaliyyətsiz (fəaliyyət göstərici 52,2%, 1999-cu ildə 68.2%) idi. Fəal olan 36 nəfərdən 34 nəfər (19 kişi və 15 qadın), 2 nəfər işsiz (1 kişi və 1 qadın) idi. Aktiv olmayan 33 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 17 nəfər təqaüdçü, 10 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Ribyer

**Ribyer** (, ) — Fransada kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. Kommunanın dairəsi — Qap. Ribyer kantonuna daxildir.

INSEE kodu — 05118.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 777 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
İqtisadiyyatın əsasını kənd təsərrüfatı təşkil edir. Üzvi gübrələr istehsal edən böyük şirkətlər var.

2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 472 nəfər (15-64 yaş arasında) arasında 332 nəfər iqtisadi cəhətdən, 140 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi 70.3%, 1999-cu ildə 78.3%). 332 fəal 305 nəfərdən (171 kişi və 134 qadın), 27 nəfəri işsizdir (6 kişi və 21 qadın). Fəal olmayan 140 nəfər arasında 34 nəfər şagird və ya tələbə, 70 nəfər təqaüdçü, 36 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.
## Qalereya

Panorama Ribiers.JPG|
Ribiers, vieux village.JPG|
Rue principale de Ribiers.jpg|
Eglise de Ribiers.JPG|


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Rizul

**Rizul** (, ) — Fransada kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. 
INSEE kodu — 05045.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 649 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 459 nəfər (15-64 yaş) arasında 338 nəfər iqtisadi fəal, 121 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 73.6%, 1999-cu ildə 71.3%). 338 aktiv adamdan 330 nəfəri (178 kişi və 152 qadın), 8 nəfəri işsizdir (4 kişi və 4 qadın). Fəal olmayan 121 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 51 nəfər təqaüdçü, 28  nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar
Lər (Şəbüstər)

**Lər** () — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Şəbüstər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.  

## Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 530 nəfər yaşayır (102 ailə).

## İstinadlar
Ristola

**Ristola** () — Fransada kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. Kommunanın dairəsi — Brianson. Eqyuiy kantonuna daxildir.

INSEE kodu — 05120.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 96 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 66 yaşda (15-64 yaş arasında) 59 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 7 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 89,4%, 1999-cu ildə 89,8%). Fəaliyyət göstərən 59 nəfərdən 58 nəfər (29 kişi və 29 qadın) işləyir, 1 nəfər işsizdir. 7 hərəkətsiz 4 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 1 nəfər - təqaüdçü, 2 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.
## Qalereya

Ristolas-L'Echap Habitations.jpg|
Ristolas Eglise 2.jpg|
Ristolas Mairie.jpg|
Map commune FR insee code 05120.png|


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Rozan (kommuna)

**Rozan** (, ) — Fransada kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. Kommunanın dairəsi — Qap. Rozan kantonuna daxildir.

INSEE kodu — 05126.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 522 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 358 yaşda olan (15-64 yaş arasında) 246 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 112 hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 68,7%, 1999-cu ildə 70.8%) idi. Fəal olan 246 nəfərdən 220 nəfəri (124 kişi və 96 qadın), 26 nəfəri işsiz (13 kişi və 13 qadın) idi. Aktiv olmayan 112 nəfər arasında 14 nəfər şagird və ya tələbə, 38 nəfər təqaüdçü, 60 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Roşbrün (Yuxarı Alplar)

**Roşbrün** (, ) — Fransada kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azür regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. Kommunanın dairəsi — Qap. Şorj kantonuna daxildir.

INSEE kodu — 05121.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 148 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 98 yaş arasında (15-64 yaş arasında) 71 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 27 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 72.4%, 1999-cu ildə bu 72.6%). Fəal 71 nəfərdən 52 nəfər (28 kişi və 24 qadın), 19 nəfər işsiz (11 kişi və 8 qadın) idi. Aktiv olmayan 5 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 14 nəfər təqaüdçü, 8  nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.
## Qalereya

Rochebrune001.jpg|
Map commune FR insee code 05121.png|


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Russe (Yuxarı Alplar)

**Russe** (, ) — Fransada kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. Kommunanın dairəsi — Qap. Şorj kantonuna daxildir.

INSEE kodu — 05127.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 172 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 96 yaşında (15-64 yaş arasında) 69 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 27 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi - 71.9%, 1999-cu ildə 64.6%). Fəal olan 69 nəfərdən 63 nəfər (31 kişi və 32 qadın) işləyir, 6 nəfər işsizdir (5 kişi və 1 qadın). Aktiv olmayan 27 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 12 nəfər təqaüdçü, 8  nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.
## Qalereya

Rousset05-village-35.jpg|
Rousset05-cimetière-29.jpg|
Rousset05-église-28.jpg|
Rousset05-vierge-31.jpg|


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Savin-le-Lak

**Savin-le-Lak** (, ) — Fransada kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. Kommunanın dairəsi — Qap. Savin-le-Lak kantonuna daxildir.

INSEE kodu — 05164.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 1136 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 651 nəfər (15-64 yaş arasında) 465 nəfər iqtisadi cəhətdən, 186 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 71,4%, 1999-cu ildə bu 67.7%). Fəal olan 465 nəfərdən 429 nəfər (222 kişi və 207 qadın), 36 nəfər işsiz (15 kişi və 21 qadın) idi. 186 hərəkətsiz 52 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 80 nəfər təqaüdçü, 54  nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.
## Qalereya

Savines-pont-Serre-Ponçon.JPG|
Savines depuis St-Appolinaire.JPG|
Savines-église87.JPG|
Savines-gare86.jpg|


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Savurnon

**Savurnon** (, ) — Fransada kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Alplar. Kommunanın dairəsi — Qap. Ser kantonuna daxildir.

INSEE kodu — 05165.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 249 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
İqtisadiyyatın əsasını turizm və qoyunçuluq təşkil edir. Yerli torpaq əkinçilik üçün uyğun deyil.

2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 578 nəfər (15–64 yaş) arasında 411 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 167 nəfər hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 71,1%, 1999-cu ildə 66,3%) olmuşdur. Fəal olan 411 nəfərdən 371 nəfər (202 kişi və 169 qadın), 40 nəfər işsiz (20 kişi və 20 qadın) idi. 167 hərəkətsiz 42 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 65 nəfər təqaüdçü, 60 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Səbha

**Səbha** () — Liviyada şəhər.Tripolidən təxminən 800&nbsp;km uzaqlıqda yerləşir. İraq Şam İslam Dövlətinin Liviyadakı mərkəzlərindən biri də buradır.

2011 ci ildən sonra Liviyada İslam Dövlətinin, həmçinin 2019-cu ilin yanvar ayından Haftərin mərkəzi burada yerləşir. Liviya vətəndaş müharibəsi zamanı bura mərkəz olub.

## İstinadlar
Tarixi bölgənin əsas və hərbi tikililəri

250px|thumb|right|İspaniya Hərbi Qubernatorluğu Sarayı
200px|thumb|left|Main Plaza, Katedral və Məhkəmə Evi, San Antonio, Texas (açıq kart, çevrə, 1901-1914)

Tarixi bölgənin əsas və hərbi tikililəri San-Antonionun, Texasın tarixi ərazisidir. 

1979-cu ildə Tarixi Yerlərin Milli Reyestrində siyahıya alınmışdır. Sahə İspaniya qoşunlarının və Texas hərbi qubernatorunun yerləşdiyi köhnə Presidio San-Antonio de Bexar şəhərini əhatə edir.

Buraya ayrı-ayrılıqda siyahıya alınmış, bir və ya bir neçə milli tarixi yerləri daxildir:
* İspaniya Qubernator Sarayı.
* Voqel Kəmər Tikinti Kompleksi.
* San Fernando Katedrali olaraq da bilinən Kandelariya və Quadalupe Xanımımızın Kilsəsi
* Bexar Ölkə Ədliyyəsi

## Ədəbiyyat
*

## Həmçinin bax
* Alamo Plaza tarixi bölgəsi

## İstinadlar
Mirella Freni

**Mirella Freni** (, Əsl soyadı Fregni; ) — İtaliya opera müğənnisi.

## Həyatı
Mirella Freni 27 fevral 1935-ci ildə İtaliyanın Modena şəhərində anadan olmuşdu. Milanda "La Skala", Nyu-Yorkda "Mertopoliten-Opera", Moskvada "Böyük Teatr" və başqa möhtəşəm səhnələrdə oxuyan opera müğənnisinin ilk çıxışı 1955-ci ildə "Karmen" operasında olub.

Uşaqlıqda Luçano Pavarotti ilə tanışlığı, Mirellanın gələcəkdəki opera karyerasında mühüm yer tutub. 10 yaşından böyük səhnələrdə çıxış edən müğənni, 1974-cü ildə Moskvada qastrol səfərində olub və geniş konsert proqramı ilə ifasını nümayiş etdirib.

Mirella Freni Piza Universitetinin Fəxri doktoru olub.

Mirella Freni 9 fevral 2020-ci ildə vəfat edib.

## Ədəbiyyat
* *Freni M., Gherpelli G.* Mio caro teatro. Verona, 1990.
* *Magiera L.* Mirella Freni: metodo e mito. Milano, 1990. ISBN 978-88-7592-083-8.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Мирелла Френи на сайте Belcanto. Ru
* Мирелла Френи на IMDb
* Мирелла Френи, фильмография
* Письмо после Татьяны. Письмо-ответ оркестра. Русский Журнал
* Мирелла Френи на сайте peoples.ru
* Биография и фотографии Миреллы Френи на сайте Bach Cantatas Website
* Биография Френи (англ.)
* Фотографии Миреллы Френи
Liviyalılar

**Liviyalılar** — Liviya Ərəb Respiblikasında xalq. Dünyada təxm. 7 mln. nəfərdir.

## Əhali

## Məşhur şəxslər
* I İdris-Liviya dövlətinin banisi.
* Muəmmər Qəddafi-Keçmiş liviya prezidenti.

## İstinadlar
Aqşin Ağkəmərli

**Aqşin Ağkəmərli** () — Şair, nasir, publisist və tərcüməçi, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü.

## Həyatı

### Təhsili
Aqşin Ağkəmərli 1960-cı ildə Güney Azərbaycanın Şəbüstər mahalının İskəmər kəndində anadan olmuşdur. Kiçik yaşlarından ailəsi ilə birlikdə Tehrana köçmüş və orta məktəbi orda bitirmişdir. 1996-cı ildə Tehrandakı Milli Universitetin tibb fakültəsini stomatologiya ixtisası üzrə bitirmiş, bir müddət Kərəc, Talağan və Tehranda həkim işləmişdir.

## Yaradıcılığı
Bədii yaradıcılığa orta məktəb illərində farsca yazdığı şeir və hekayələrlə başlamışdır. Bakıda və Tehranda yayımlanan "Kibritçi qız" (1990), "Dondurmaçı" (1995), "Bizi yaşadan tarix" (2001), "Öpdüm Arazı" (2016) kimi şeir və hekayələr kitablarının müəllifidir.

Azərbaycan şairlərindən Mikayıl Müşfiq, Bəxtiyar Vahabzadə, Nəbi Xəzri, Xəlil Rza Ulutürk, Nəriman Həsənzadə və başqalarının şeirlərini fars dilinə çevirmişdir. O, həmçinin bir çox Azərbaycan şairlərinin əsərlərinin redaktoru, tərtibçisi və ön sözünün yazarıdır. Onun baş redaktorluğu ilə 1990-cı ildən Tehranda fars və türk dillərində "Mişov dağı" adlı rüblük ədəbi dərgi nəşr olunur. Dərginin səhifələrində davamlı olaraq Azərbaycan ədəbiyyatı, mədəniyyəti və incəsənətinin təbliğinə geniş yer verilir.

Aqşin Ağkəmərli çağdaş Güney Azərbaycan ədəbiyyatında şair, nasir və publisist kimi tanınır. 1990-cı ildən Bakıda və Tehranda yaşayır.

### Kitabları
* Dənizdən Bir damla(1989)
* Kibritçi qız (1990)
* N. Həsənzadə Söyüd ağacı (1991)
* M. Müşfiq. Şəngül-Məngül (Kiril əlifbasından ərəb əlifbasına köçürülmə) (1994)
* Dondurmaçı (1995)
* Bizi yaşadan tarix (2001)
* N. Həsənzadə. 80-illik Ömür yolu (2011)
* N. Həsənzadə. Can Azərbaycan (2016)
* N. Həsənzadə. Salam Azərbaycan (2016)
* Öpdüm Arazı (2016)

## Ədəbiyyat
* Nizami Cəfərov. Aqşin Ağkəmərlinin ayrılığı… Vətəndən Vətənə, "ədəbiyyat qəzeti", 11 mart 2017
* Nizami Cəfərov. Ədəbiyyat söhbətləri, Bakı: Elm və təhsil, 2018, s.332–335

## İstinadlar
Elnur Allahverdiyev (siyasətçi)

**Elnur Marat oğlu Allahverdiyev** () — Azərbaycan ictimai-siyasi xadimi, Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin VI çağırış deputatı.

## Həyatı
Elnur Marat oğlu Allahverdiyev 1978-ci il aprelin 21-də Bakı şəhərində anadan olub. 1995–1999-cu illərdə Azərbaycan Beynəlxalq Universitetində (ABU) hüquqşünaslıq üzrə ali təhsil alıb. 1999–2000-ci illərdə Qazax rayonunda Azərbaycan Silahlı Qüvvələrində həqiqi hərbi xidmətdə olub. 2012–2015-ci illərdə isə Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetində iqtisadiyyatın hüquqi tənzimlənməsi üzrə ali təhsili alıb.

Elnur Allahverdiyev ailəlidir, üç övladı var. Dövlət xadimi Marat Allahverdiyevin oğludur.

## İctimai-siyasi fəaliyyəti
* Elnur Allahverdiyev 2001-ci ildən 2020-ci ilə qədər "ABC-Telecom" MMC-nin Baş direktoru olub.
* 14 noyabr 2014-cü ildən 29 dekabr 2019-cu ilədək Sloveniyanın Azərbaycanda olan Fəxri Konsulu vəzifəsində çalışıb.
* 26 mart 2018-ci ildən 1 iyul 2021-ci ilə qədər "Azərcell" MMC-nin Müşahidə Şurasının sədri olub.
* Elnur Allahverdiyev 2020-ci ildə parlament seçkiləri ilə əlaqədar bütün sahibkarlıq fəaliyyətini dayandırmışdır.
* 2020-ci il fevralın 9-da baş tutan parlament seçkilərində 17 saylı Yasamal üçüncü seçki dairəsindən Yeni Azərbaycan Partiyası namizədi olaraq iştirak edən Elnur Allahverdiyev 2145 səslə (40,98%) VI çağırış Milli Məclisin deputatı seçilmişdir.
* 2020-ci il martın 10-dan səlahiyyətlərinin icrasına başlayan Elnur Allahverdiyev Milli Məclisin Gənclər və İdman Komitəsinin, İqtisadi Siyasət, Sənaye və sahibkarlıq Komitəsinin, habelə Hesablayıcı Komissiyasının üzvü seçilmişdir.

GUAM Parlament Assambleyası sədri, GUAM PA-da Azərbaycan nümayəndə heyətinin, Azərbaycan-Çexiya parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupunun rəhbəri olmuşdur.

## Təltifləri
* "Heydər Əliyevin 100 illiyi (1923–2023)" yubiley medalı
* "Azərbaycan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsinin 30 illiyi (1992–2022)" yubiley medalı
* Yeni Azərbaycan Partiyası Yasamal rayon təşkilatının fəxri fərmanı
* Müdafiə Nazirliyinin N saylı hərbi hissəsinin təşəkkür məktubu
* Qırmızı Ürəklər Fondunun fəxri fərmanı
* 17 fevral 2026-cı ildə Yeni Azərbaycan Partiyası Yasamal rayon təşkilatının təsis edilməsinin 33-cü ildönümü münasibətilə fəxri fərmanla təltif olunub.

## İstinadlar
Fatma Yıldırım

**Fatma Vidadi qızı Yıldırım** () — Azərbaycan ictimai-siyasi xadimi, fizika-riyaziyyat elmləri namizədi, Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin VI və VII çağırış deputatı (2020-ci ildən).

## Həyatı
Fatma Yıldırım 1974-cü il yanvarın 12-də Bakı şəhərində anadan olub. 1990–1995-ci illərdə Bakı Dövlət Universitetində (BDU) fizika üzrə ali təhsil alıb. Fizika-riyaziyyat üzrə elmlər namizədidir.

Fatma Yıldırım 2012–2016-cı illərdə İçərişəhər Dövlət Tarix-Memarlıq Qoruğu İdarəsində insan resursları şöbənin müdir müavini, 2016–2018-ci illərdə isə Mənzil İnşaatı Dövlət Agentliyində (MİDA) insan resursları şöbəsinin müdiri vəzifəsində çalışıb.

2018-ci ildən o, Dövlət Şəhərsalma və Memarlıq Komitəsində insan resursları şöbəsinin müdiri vəzifəsində çalışırdı.

### Ailəsi
Fatma Yıldırım ailəlidir, 2 övladı var. Professor Vidadi Yusif oğlu Əliyevin qızıdır.

## Siyasi fəaliyyəti
2012-ci ildən çalışdığı qurumlarda Yeni Azərbaycan Partiyasının ərazi üzrə təşkilatlarının sədr müavini olub, eyni müddət ərzində Birləşmiş Həmkarlar İttifaqı Komitəsinə sədrlik edib.

Fatma Yıldırım Belçika Krallığında 2003-cü ildə yaradılmış "Avropa Azərbaycanlıları Mərkəzi"nin təsisçisi və rəhbəri olub.

2020-ci il fevralın 9-da baş tutan parlament seçkilərində 93 saylı Bərdə şəhər dairəsindən Yeni Azərbaycan Partiyasının (YAP) namizədi olan Fatma Yıldırım, 65,70% səslə VI çağırış Milli Məclisin deputatı seçildi. Milli Məclisin Elm və təhsil komitəsinin, habelə Təbii ehtiyatlar, energetika və ekologiya Komitəsinin üzvüdür.

Belçika, Çexiya, İsrail, İtaliya, Qazaxıstan, Latviya, Niderland, Özbəkistan, Rusiya, Səudiyyə Ərəbistanı, Türkiyə parlamentləri ilə əlaqələr üzrə işçi qruplarının üzvüdür.

GUAM-ın Parlament Assambleyasında Azərbaycan nümayəndə heyətinin üzvüdür.

2024-cü il oktyabrın 8-də Azərbaycan - Səudiyyə Ərəbistanı parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupunun rəhbəri seçilib.

## İstinadlar
London qeyd dəftəri (Motsart)

**London qeyd dəftəri** Volfqanq Amadey Motsart tərəfindən 1764-1765-ci illərdə, Motsart ailəsi ilə birlikdə Londonda səfərdə olarkən yazılmış qırx üç ədəd eskizlər və  fraqmentlər toplusudur. Yenicə musiqi fəaliyyətinə başlayan gənc Motsart heç kimdən asılı olmadan, müstəqil surətdə  musiqini öyrənmək məqsədilə qələm və mürəkkəbdən istifadə etməklə bu qeydləri yazmışdır. Bununla yanaşı, atası Leopold tərəfindən yalnız qələmlə edilən düzəlişlər bəzi qeydlərdə aydın şəkildə görünür. Parçaların çoxu son dərəcə qısa, normal olaraq qırx saniyədən bir dəqiqə arasında, bəziləri dörd dəqiqəyədək davam edir. (məsələn, KV 15t).
## K.15a–ss

# 15a - F-də fortepiano üçün Allegretto
# 15b - C fortepiano üçün Andantino
# 15c - Fortepiano üçün G-də Minuet
# 15d - Fortepiano üçün D-də Rondino
# 15e - G fortepiano üçün kontrakt
# 15f - fortepiano üçün C-də Minuet
# 15g - Organ və ya fortepiano üçün G-də Fantaziya (Prelude)
# 15h - F-də fortepiano üçün kontrakt
# 15i - A fortepiano üçün Minuet
# 15k - Piano üçün kiçik bir minora
# 15l - A fortepiano üçün kontrendans
# 15m - fortepiano üçün F-də Minuet
# 15n - C-də Andante, fortepiano üçün
# 15o - Fortepiano üçün D-də Andante
# 15p - G minor bir fortepiano Sonatasına hissə
# 15q - Piano üçün B-mənzildə Andante
# 15r - Fortepiano üçün G minorda Andante
# 15s - fortepiano üçün C-də Rondo
# 15t - F-də fortepiano Sonatasına hissə
# 15u - Fortepiano üçün D minor sicilianos
# 15v - F-də fortepiano Sonatasına hissə
# 15w - Piano üçün B-mənzildə Allemande
# 15x - F-də Piano Sonatasına hissə
# 15y - G fortepiano üçün Minuet
# 15z - Piano üçün C kiçik cəhətdən gigiyena
# 15aa - B-mənzildə bir fortepiano Sonatasına hissə
# 15bb - D-də bir fortepiano Sonatasına hissə
# 15cc - Piano üçün E-mənzildə Minuet
# 15dd - Piano üçün A-mənzildə Andante
# 15ee - Piano üçün E-mənzildə Minuet
# 15ff - Piano üçün A-mənzildə Minuet
# 15gg - Piano üçün B-mənzildə kontredans
# 15hh - fortepiano üçün F-də Rondo
# 15ii - Fortepiano üçün B-mənzildə Andante
# 15kk - E-mənzildə bir fortepiano Sonatasına hissə
# 15ll - Piano üçün B-mənzildə Presto
# 15mm - Piano üçün E-mənzildə Andante
# 15nn - F-də Piano Sonatasına hissə (fraqment)
# 15oo - Fortepiano üçün F-də Alman rəqsi
# 15pp - Piano üçün B mənzildə Minuet
# 15qq - Piano üçün E-mənzildə Minuet
# 15rr - Fortepiano üçün Minuet (fraqment)
# 15ss - Piano üçün kiçik bir fugue (fraqment)

## Xarici keçid
*  Partition, discographie et deux enregistrements et appareil critique dans la Neue Mozart-Ausgabe
## İstinadlar
Elnur Allahverdiyev

* Elnur Allahverdiyev (alim) — azərbaycanlı alim.
* Elnur Allahverdiyev (deputat) — azərbaycanlı dövlət və siyasi xadim.
* Elnur Allahverdiyev (futbolçu) — Azərbaycan futbolçusu.

## Həmçinin bax
* Elnur
* Allahverdiyev
On dördüncü simfoniya (Motsart)

**On dördüncü simfoniya** 15 yaşlı Volfqanq Amadey Motsart tərəfindən 1771-ci ildə yazılmışdır. Bu əsər Motsartın italiyaya ikinci və üçüncü səfərləri arasında, Zalsburqda yazılmışdır.  Simfoniyada dahi bəstəkar İohann Sebastyan Baxın təsiri aydın şəkildə özünü göstərir.

## Quruluşu
Simfoniya 4 hissədən ibarətdir, ifa müddəti təxminən 20 dəqiqədir.
# Allegro moderato, 2/2
# Andante, 3/4
# Menuetto və Trio, 3/4
# Molto allegro, 2/4
### Birinci hissə: Allegro moderato
 
:
\relative c* {
  \version "2.18.2"
  \key a \major
  \time 2/2
  \tempo "Allegro moderato"
  \tempo 4 = 120 
  a4\p e2 cis'8( a) |\noBreak
  b4 e,2 d'8( b) |\noBreak
  cis2 \appoggiatura e8 d4 \appoggiatura cis8 b4 |\noBreak
  a2( gis4) r |\noBreak
  a4 e' \appoggiatura d8 cis4 b8( a) |\noBreak
  gis8( fis) fis'4 e2 |\noBreak
  b4. cis8 d8( b) cis( a) |\noBreak
  a( gis) b( gis) e4 r
}
</score>
=== İkinci hissə: Andante ===

:<score vorbis="1">
\relative c* {
  \version "2.18.2"
  \key d \major
  \time 3/4
  \tempo "Andante"
  \tempo 4 = 90
  d'2.\p a2.
  fis8.\trill (e32 fis) g8 e d cis
  d (fis) a,4 r8 a8 a4 (g) r8 g8 g4 (fis) r8 fis8
  b8. cis16 d8 b (g fis)
  fis4 (e) r4
  }

### Üçüncü hissə: Menuetto və Trio
A-Dur, 3/4-Takt, 26 + 24 Takte (zweite Fassung)

:
\relative c* {
  \version "2.18.2"
  \key a \major
  \time 3/4
  \tempo "Menuetto"
  \tempo 4 = 120
  a'4\f cis, d 
  e fis8. d16 gis8. e16
  a4 b cis
  \tuplet 3/2 {b8 (cis d)} cis4 r8 a,8
  c,4 c c 
  b a*2
  \tuplet 3/2 {gis8 (a b)} e,4 dis
  2 r8 \bar ":|."
  }

:
>

### Dördüncü hissə: Molto allegro
 
:
\relative c'' {
  \version "2.18.2"
  \key a \major
  \time 2/4
  \tempo "Molto allegro"
  \tempo 4 = 160
  4\f 4 4 r4
  a\p b8.\trill (a32 b)
  cis4 r4
  4\f 4 4 r4
  a\p d8.\trill (cis32 d)
  e4 r4
  }


## Notlar və ədəbiyyat
* [Ноти](http://imslp.org/wiki/Symphony_No.14_(Mozart,_Wolfgang_Amadeus)) на IMSLP
* Mozart, Wolfgang Amadeus; Giglberger, Veronika (preface), Robinson, J. Branford (transl.) (2005). Die Sinfonien III.. Kassel: Bärenreiter-Verlag. p.&nbsp;X. ISMN M-006-20466-3
## Xarici keçid
*[Symphony No.14 in A major, K.114 (Mozart, Wolfgang Amadeus)](http://imslp.org/wiki/Symphony_No.14_(Mozart,_Wolfgang_Amadeus)) στο IMSLP.org

## İstinadlar
Sultanova

**Sultanova** — Azərbaycan soyadı.

* Ayna Sultanova (1895–1938) — ictimai-siyasi xadim, Azərbaycan SSR-nin Maarif Xalq Komissarı.
* Afaq Sultanova (q. 1987) — Azərbaycanlı para-cüdoçu.
* Hökumə Sultanova — "Azərnəşr"in sabiq direktoru (1941–1947)
* Mirvari Sultanova (q. 1950) — görkəmli ziyalı, həkim
* Mehriban Sultanova (q. 1972) — filologiya üzrə fəlsəfə doktoru (2008).
* Sara Sultanova (1910 — ?) — Repressiya qurbanı. Həkim.
* Natəvan Sultanova (q. 1942) — kimyaçı alim, kimya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent
* Nigar Sultanova — Azərbaycan ekoloqu, torpaqşünas, biologiya elmləri üzrə fəlsəfə doktoru.
* Nilufər Sultanova — Azərbaycan dilçisi, türkoloq, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent

## Həmçinin bax
* Sultan (ad)
* Sultanov
Münəvvər (Şəbüstər)

**Münəvvər** () — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Şəbüstər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.

## Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 377 nəfər yaşayır (99 ailə).

## İstinadlar
Kuçar

**Kuçar** () iranın Qəzvin ostanının Əlburz şəhristanının Mərkəzi bəxşinin ərazisinə daxil olan kənd.
## Əhalisi
2016-cı ilin məlumatına görə kənddə 384 nəfər yaşayır (124 ailə).
## İstinadlar
Azərgah

**Azərgah** və ya **Azərcan** — Azərbaycan ərazilərində oynanılan qədim oyunlardan biri.

Qədim təqvimə əsasən Azər ayının IX günü (24-29 noyabr) icra olunan azər şənlikləridir. Şənlik insan bədəninə və canlı təbiətə “görünməz alov” hərarət bəxş edən od alov tanrısına həsr olunur. Əsasən soyuq günlərdə evdə istilik gətirən yeməklər yeyərdilər və eşiyə çıxaraq oynayıb özlərinin soyuğa hazır olduqlarını nümayiş etdirirdilər. Burada Kəvsəc tamaşası oynanılardı.

## İstinadlar
Ayaqdöymə

**Ayaqdöymə** — Azərbaycanda xüsusən də Naxçıvanda oynanılan qədim zorxanada oynanılan oyunlardan biridir. Ordubad rayonunda geniş yayılmışdır. Oyun idmançılara dözümlülük, cəsarət aşılayırdı.

## Həmçinin bax
* Altunqabaq

## Ədəbiyyat
* Elçin Aslanov. El-oba oyunu xalq tamaşası. Bakı, İşıq, 1984, 275 s.
Altunqabaq

**Altunqabaq** — Azərbaycanda o cümlədən Naxçıvan ərazisində geniş yayılmış oyunlardan biri. Əsasən gənc oğlanlar oynanayrdılar. Orta əsrlərdə və XX əsrdin əvvəllərində qədər Azərbaycanın bütün bölgələrində oynanılan at üstü oyunlarardan biri. Bu zaman yaxşı at çapan kişilər meydanın ortasında sütuna bərkidilmiş qızıl və ya gümüş xəlqəni oxla vurmalı idilər. Bu zaman atlar üzərində sürətlə həlqənin müəyyən məsafəsindən keçərək nişan alaraq atardılar. Keçən əsrin əvvəllərinə qədər qorunub saxlanılmış oyunda Yay və oxun yerini odlu silahlar almışdır. Bu zaman isə əsasən mis qəpik qoyardılar.

## Ədəbiyyat
* Elçin Aslanov. El-oba oyunu xalq tamaşası. Bakı, İşıq, 1984, 275 s.
İriqutucuqlu lalə

**İriqutucuqlu lalə** - (lat. *Papaver macrostomum*)

## Qısa morfoloji təsviri
Birillik bitkidir. Gövdəsi budaqlı, codtüklü və ya çılpaq, hündürlüyü, 30-50 sm-dir. Yarpaqları növbəli, uzunsov-lansetvari, lələkvari yarılmış və ya bölünmüş, yuxarı yarpaqları oturaq, üç hissəyə bölünmüşdür. Qönçələri ovalvari, uzunluğu 20&nbsp;mm-ə qədər, ağ və ya sarı-qırmızımtıl rəngli seyrək tüklüdür. Ləçəkləri enli, 2-5 sm uzunluqda, al qırmızı rəngdə, əsası ağ zeyli qara ləkəlidir. Erkəkcikləri qara nazik saplı və yumru tozluqludur. Qutucuğu 10–15&nbsp;mm uzunluqda, tərsyumurtavari və ya uzunsov, qonur rəngdə, hamar, çılpaq, 5-10 şüalıdır.

## Yayılması
BQ qərbi, BQ Quba sahəsi, Qobustanın rayonlarında arandan orta dağ qurşağına kimi yayılmışdır. Əkinlərdə və tullantılı yerlərdə bitir.

## Həmçinin bax

* Kaliforniya laləsi

## İstinadlar
İspaniya Qubernatorluğu Sarayı

**İspaniya Qubernatorluğu Sarayı** — San-Antonionun mərkəzində yerləşən İspan Texas dövrünə aid tarixi bir tikintidir. İspaniya Qubernatorluğu Sarayı 18-ci əsr müstəmləkəçiliyindəki San-Antonio de Bexar həbsxanasının son görünən izidir və Texasda bir şəhərdə 18-ci əsrdə aristokratik bir İspan müstəmləkəsinin qalan nümunəsidir. Milli coğrafiya cəmiyyəti əlamətdar yeri "San-Antoniodakı ən gözəl bina" adlandırmışdı. Bina 1970-ci ildə milli tarixi bir yer təyin edildi. Saray indi şəhərə məxsusdur və ictimaiyyətə muzey kimi açıqdır.

## Tarixi
Bina 18-ci əsrin əvvəllərində tikilib, 1722-ci ildə planlaşdırılıb və 1749-cu ildə tamamlanıb. Ön girişin üstündəki açar daşı İspan kralı VI Ferdinand və 1749-cu il tarixi qeyd edilmişdir. Bina əvvəlcə yerli presidio kapitanının iqamətgah və iş yeri idi. Daha sonra San-Antonioda yaşayan İspan qubernatorlarının evi oldu. Bina daha sonra 1772-ci ildə İspan Texas əyalətinin Texas bölgəsinin kapitol binası oldu. İspanlar Alamo qalası və bugünkü San-Antonio milli tarixi parkı, habelə İspaniya koloniyası da daxil olmaqla bölgəni qorumaq üçün Presidio San-Antonio de Bexar inşa etmişdilər.

## Təsviri və yeri
İspaniya Qubernatorluğu Sarayı bir mərtəbəli tikili quruluşda on otaq, möhtəşəm bir həyət və bir bulaq var. Çox zövqlü olduğu iddia edilir. Saray market meydanı ilə San-Antonio Promenade arasında mövcud şəhər bələdiyyə binası yaxınlığında yerləşir. Ünvan 105 Hərbi Plaza, San-Antoniodur.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*İspaniya Qubernator Sarayı - Mərkəzin İnkişafı və Əməliyyatları İdarəsinin rəsmi veb səhifəsi
*İspan Qubernator Sarayı - Texas Onlayn Əl kitabçası
Vidadi Əliyev

* Vidadi Əliyev (aktyor) — Azərbaycan aktyoru, Azərbaycanın xalq artisti (2019).
* Vidadi Əliyev (general) — Azərbaycan Respublikası Daxili Qoşunları Komandanının müavini–Şəxsi heyət üzrə İdarənin rəisi, General-mayor.
* Vidadi Əliyev (fizik) — Azәrbaycan fiziki, fizika-riyaziyyat elmləri doktoru (1985), professor (1987).

## Həmçinin bax
* Vidadi
* Əliyev
Beynəlxalq Qadın və Qızların Elmdə İştirakı Günü

**Beynəlxalq Qadın və Qızların Elmdə İştirakı Günü** qadınların elm, texnologiya, mühəndislik və riyaziyyat (STEM) sahələrində tam və bərabər çıxışını və iştirakını təşviq etmək üçün Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş Assambleyası tərəfindən qəbul edilmişdir. Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş Assambleyası 22 dekabr 2015-ci ildə 70/212 saylı qətnamə qəbul edərək, fevralın 11-ni hər il qeyd olunan xüsusi gün kimi elan etdi. Elmdə gender bərabərliyi üçün fokus nöqtəsi ətrafında xüsusi diqqət və müzakirə sahəsini vurğulamaq üçün hər il mövzu seçilir.

Beynəlxalq Qadın və Qızların Elmdə İştirakı Günü hər il UNESCO tərəfindən BMT-nin Qadınlar Təşkilatı ilə birgə təşkil olunur. Hər iki təşkilat elmi sahələrdə qadınların və qızların rolunu təşviq etmək və bu sahədə artıq uğur qazananları qeyd etmək kimi ortaq məqsədə nail olmaq üçün milli hökumətlər, hökumətlərarası təşkilatlar, vətəndaş cəmiyyəti tərəfdaşları, universitetlər və şirkətlərlə işləyir.

## İstinadlar
Ara oyunu

Azərbaycanda o cümlədən Naxçıvanda oynanılan oyunlardan biri. Ciddi tamaşanın arasında tamaşaçıların gülüb əylənməsi məqsədilə oynanılan qısa, məzəli oyun (bəzən haşiyə oyunu da deyirlər) və ya ayrı-ayrı oyunçular ifa etdikləri zarafatyana deyişməyə verilən ad və ümumiyyətlə el içində "meydan küçə oyunu" anlamında işlənən deyimlərdən biri. Bəzən aralda da deyirlər.

## Ədəbiyyat
* Elçin Aslanov. El-oba oyunu xalq tamaşası. Bakı, İşıq, 1984, 275 s.
Cahangir Qarayev

**Cahangir Mürsəl oğlu Qarayev** () — Azərbaycan pianoçusu, bəstəkar və pedaqoq.

## Həyat və yaradıcılığı
Cahangir Qarayev 11 fevral 1950-ci ildə Bakı şəhərində tibb xadimləri olan Mürsəl Qarayev və Böyükxanım Nəzirovanın ailəsində dünyaya gəlmişdir. Bəstəkar Qara Qarayevin qardaşı oğludur. O, ilk musiqi təhsilini 1957–1968-ci illərdə Bülbül adına Orta-İxtisas Musiqi Məktəbində Lidiya Lvovna Filatovanın fortepiano sinfində almışdır. 1968–1973-cü illərdə Ü.Hacıbəyov adına Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasında pianoçu-pedaqoq, professor Mayor Brennerin fortepiano sinfində təhsilini davam etdirmişdir. 1973–1975-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasında aspiranturada professor Rauf Atakişiyevin sinfində oxumuş, eyni zamanda konservatoriyanın Fortepiano ixtisası kafedrasında pedaqoji fəaliyyətə başlamışdır.

C.Qarayev hələ konservatoriyada təhsil aldığı illərdə bəstəkar yaradıcılığına başlamışdır. O, "Fortepiano üçün sonata", 12 prelüddən ibarət "Anlar və impulslar", "Neqativlər" adlı fortepiano pyesləri silsilələrinin, prelüdlərin, caz kompozisiyalarının, habelə bir sıra xalq mahnılarına aranjimanların müəllifidir.

Musiqiçi xarici və Azərbaycan bəstəkarlarının fortepiano üçün çoxsaylı müasir üslublu əsərlərinin ilk ifaçısı olmuşdur. O, 1970-ci illərdə caz-rok strukturlu "Cürbəcür" qrupunu yaratmışdır.

Cahangir Qarayev öz proqramlarına geniş diapazona malik əsərlərini daxil edərək fəal konsert fəaliyyəti göstərmişdir. 1973-cü ildə Almatıda keçirilən "Asiya və Afrika ölkələrinin musiqi tribunası", 1975-ci ildə Tbilisidə keçirilən "Zaqafqaziya baharı" festivallarında iştirak etmişdir. 1981-ci ildə Azərbaycan Bəstəkarlar İttifaqının zalında müasir eksperimental elektron musiqisindən ibarət konsert vermişdir.

## Pedaqoji fəaliyyəti
C.Qarayev ifaçılıqla yanaşı, Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasında ixtisas-piano kafedrasında pedaqoji fəaliyyət göstərmişdir. 1981–1984-cü illərdə musiqiçi SSRİ Mədəniyyət Nazirliyinin müqaviləsinə əsasən Seneqalın paytaxtı Dakar şəhərinə ezamiyyətə göndərilmiş, orada pedaqoji və ifaçılıq fəaliyyəti göstərmişdir.

Cahangir Qarayev 2013-cü il yanvar ayının 15-də Bakı şəhərində vəfat etmişdir.

## Xatirəsi
10 fevral 2020-ci ildə Azərbaycan Musiqi Mədəniyyəti Dövlət Muzeyinin filialı Qara Qarayevin ev-muzeyində, 11 fevralda isə Beynəlxalq Muğam Mərkəzində bəstəkar-pianoçunun 70 illiyinə həsr edilmiş xatirə tədbirləri keçirilib.

## İstinadlar
Çıraqlı (Şəbüstər)

**Çıraqlı** () — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Şəbüstər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.

## Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 47 nəfər yaşayır (9 ailə).

## İstinadlar
Cəbi Quliyev

**Cəbi Hüseyn oğlu Quliyev** () — Azərbaycan ictimai-siyasi xadimi, Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin VI çağırış deputatı.

## Həyatı
Cəbi Hüseyn oğlu Quliyev 29 avqust 1990-cı ildə Şahbuz rayonunun Gecəzur (hazırda Ağbulaq) qəsəbəsində anadan olub. 2012-ci ildə Naxçıvan Dövlət Universitetinin Beynəlxalq münasibətlər və xarici dillər bölməsindən məzun olub. 2012–2013-cü illərdə hərbi xidmətdə olub. Naxçıvan Dövlət Universitetinin Beynəlxalq münasibətlər tarixi və nəzəriyyəsi ixtisası üzrə magistr dərəcəsi alıb. Hazırda Naxçıvan Dövlət Universitetinun dissertantıdır. İngilis və rus dillərini bilir. Evlidir, 1 övladı var.

## Fəaliyyəti
Cəbi Quliyev 2013-cü ildən "Naxçıvan" Universitetində baş laborant, 2017-ci ildən isə Naxçıvan Dövlət Universitetində müəllim işləmişdir. 2017-ci ilin fevral-mart aylarında Çanqırı Universitetində pedaqoji təcrübədə olmuşdur.

Yeni Azərbaycan Partiyasının (YAP) üzvüdür. 2014-cü ildən YAP Naxçıvan şəhər şöbəsində aparıcı təlimatçı və baş təlimatçı vəzifələrində çalışmış, həmin ildən YAP Naxçıvan şəhər şöbəsi Gənclər Birliyinin sədri olmuş, 2019-cu ilin noyabrında isə YAP Naxçıvan MR şöbəsinin İdarə Heyətinin və Siyasi Şurasının üzvüdür.

6 sentyabr 2018 – 21 fevral 2024-cü illərdə Naxçıvan MR Gənclər Fondunun icraçı diretoru olub.

2020-ci il fevralın 9-da baş tutan parlament seçimlərində Cəbi Quliyev 7 saylı Ordubad-Culfa dairəsindən Yeni Azərbaycan Partiyasının vahid namizədi olaraq göstərilmişdir. Nəticələrə əsasən Cəbi Quliyev 63,50% səslə Milli Məclisin deputatı seçilmişdir. Milli Məclisin Hüquq siyasəti və dövlət quruculuğu Komitəsinin, Gənclər və idman Komitəsinin üzvüdür. Həmçinin Azərbaycan–Bosniya və Herseqovina, Azərbaycan–İran, Azərbaycan–Cənubi Koreya, Azərbaycan–Malayziya və Azərbaycan–Türkmənistan parlamentləri ilə əlaqələr üzrə qruplarının da üzvüdür.

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 2 fevral 2024-cü il tarixli Sərəncamı ilə "Heydər Əliyevin 100 illiyi (1923–2023)" yubiley medalı ilə təltif edilib.

## İstinadlar
Əl-Cəbəl əl-Əxdar

**Əl-cəbəl Əl-əxdar** (ərəb diliالجبل الأخضر) — Liviyanın Kirenaika regionunda şəhər.

## Tarixi

## Həmçinin bax
* Cəbəl Əxdar (Liviya)
* Əl Qəbba

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Mərcan dənizi adalarının ərazisi

**Mərcan dənizi adalarının ərazisi** () — Avstraliyanın Kvinslend əyalətinin şimal-şərqindəki Mərcan dənizinin kiçik və əsasən yerləşməmiş tropik adaları və qayalarının qrupuna daxildir. Bu adaların hamısı Avstraliya xaricindədir.

## Coğrafiyası
Adalar tərəfindən işğal edilən dəniz sahəsinin ümumi sahəsi 780 min km²-dir. Torpaq sahəsi — 10 km²-dən az. Onlar Herald və Bekon adaları, Osprey qayaları, Uillis adaları qrupu və on beş digər qaya qrupları və adalar daxil olmaqla Böyük Sədd rifi şərqində və cənubunda yerləşirlər.

## Tarixi
XVIII–XIX əsrlərdə dənizçilər üçün çox ciddi bir təhlükə təmsil etdilər, Mərcan dənizinin dibi ölü gəmilərin əsl qəbiristanlığıdır. 1921-ci ildə adalarda meteoroloji stansiya yaradıldı.

1969-cu ildə adalar Avstraliya ərazisi elan edildi. 1982-ci ildən Lixou və Korinq rifləri, 1987-ci ildən isə Elizabet və Middlton Seylor qayaları Avstraliyanın milli qoruqları elan edildi.

## Əhalisi
Yaşam olan yeganə ada Uillis adasıdır. Əhali qeyri-sabitdir: bunlar meteoroloji stansiyanın işçiləri və rotasiya qaydasında işləyən gözətçilərdir (2018-ci ilin qiymətləndirməsinə görə 4 nəfər).

## İstinadlar
II Maksimillian

**II Maksimilyan** () — 1562-ci ildə Bohemiya və Almaniya kralı, 1563-cü ildə Macarıstan və Xorvatiya kralı, 1564-cü ildə isə Müqəddəs Roma imperatoru olan siyasi xadim.

## İstinadlar
İqbal

**İqbal** — kişi adı.

* İqbal Ağazadə
* İqbal Babayev
* İqbal Məmmədov 
;Qəzetlər
* İqbal (qəzet)

;Yaşayış məntəqələri
* İqbal (Sayınqala)
Kücüvar (Təbriz)

**Kücüvar** () — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Təbriz şəhərində bir məhəllə.

## Əhalisi
2016-cı il məlumatına görə kənddə 6.001 nəfər yaşayır (1.881 ailə).

## İstinadlar
Avstriyalı Mariya

**Avstriyalı Mariya** () — Müqəddəs Roma imperatoru V Karlın qızı və II Maksimilyanın xanımı.

İspaniyada olduğu müddət ərzində məşhur ispan bəstəkarı Tomas Luis de Viktoriyanın hamisi olaraq onun yaradıcılığını dəstəklədi. Üstəlik Mariyanın 1603-cü ildə vəfatından sonra bəstəkar onun şərəfinə möhtəşəm bir əsər bəstələdi.

## Həyatı

### İlk illəri
Mariya 21 iyun 1528-ci ildə Müqəddəs Roma imperatoru V Karl və Portuqaliyalı İzabellanın böyük qızı olaraq Madriddə dünyaya gəldi. Uşaqlığı bacısı Yuanna və qardaşı Filiplə birlikdə Valyadolid və Toledo saraylarında keçmişdir. Atasının vəzifəsiylə bağlı durmadan səyahət etməsi və bu səbəblə ata qayğısından uzaq qalmasına baxmayaraq bacı və qardaşlarıyla sıx ailə əlaqələri qurdu.

### Evliliyi
15 sentyabr 1548-ci ildə o, əmisi oğlu olan Avstriya hersoqu Maksimilyanla evləndi. Cütlüyün 28 illik evliliyi boyunca 16 övladı dünyaya gəldi. Atasının alman əsilzadələriylə mübarizə apardığı 1548-1551-ci illərdə Mariya və Maksimilyan İspaniyada ona kral naibi olaraq xidmət etdilər. 1551-ci ilin avqustuna qədər Madriddəki kral sarayında yaşayan Mariya və əri, daha sonra Maksimilyanın atasının Vyanadakı sarayında yaşamağa başladılar. Ancaq Mariya 1558-ci ildə yenidən Madridə döndü və İspaniya kralı olan qardaşı II Filipə kral naibəsi olaraq xidmət etməyə başladı. 1561-ci ilədək bu vəzifəni ifa edən Mariya daha sonra Avstriyaya döndü.

Mariya Avstriyaya döndükdən qısa müddət sonra əri Maksimilyan atasının vəfatından sonra Avstriya, Bohemiya və Macarıstan kralı oldu. Qatı katolik olan Mariya dini yönümü qeyri-müəyyən olan əriylə bu səbəblə tez-tez münaqişələr yaşadı. Üstəlik təkcə əri II Maksimilyan deyil, yaşadığı saray mühiti də protestant yönümlü idi və bu səbəblə ətrafında əslən ispan olan katolik saray əyanlarını toplamışdı.

1576-cı ildə II Maksimilyan vəfat etdi və Mariya onun ölümündən sonra 6 il boyunca imperator sarayında yaşamağa davam etdi. Gələcəkdə Müqəddəs Roma imperatoru olan övladları Rudolf və Matveyin üzərində nüfuz sahibi idi.

### Son illəri
Mariya ən kiçik qızı Marqaritanı da yanına alaraq 1582-ci ildə İspaniyaya döndü və qızını qardaşı olan İspaniya kralı II Filiplə evləndirəcəyini elan etdi. Ancaq II Filip daha öncə onun böyük qızı Anna ilə evlənmişdi və bu səbəblə Marqarita həm dayısı olan, həm də bacısının dul əri olan II Filiplə evlənməkdən imtina edərək rahibə kimi kilsə həyatını seçdi. Artıq kafirlərin olmadığı bir ölkədə yaşamaqdan məmnun olan Mariya ölümünədək burada yaşadığı Madriddə bir kilsədə yaşamağa başladı.

## Mənbə

* Kamen, Henry (1998). *Philip of Spain*. Yale University Press. ISBN 978-0-300-07800-8
* "Maria (D.). Rainha de Portugal". *Portugal - Dicionário Histórico, Corográfico, Heráldico, Biográfico, Bibliográfico, Numismático e Artístico* (in Portuguese). Vol. IV. pp.&nbsp;823–824
* Cárdenas, Fabricio (2014). *66 petites histoires du Pays Catalan* [*66 Little Stories of Catalan Country*] (in French). Perpignan: Ultima Necat. ISBN 978-2-36771-006-8
* Stephens, Henry Morse (1903). *The story of Portugal*. G.P. Putnam's Sons. pp.&nbsp;139, 279. ISBN 9780722224731

## İstinadlar
Sağalan

**Sağalan** () — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Təbriz şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.

1883-cü ildə Henrix Kipertin Osmanlı imperiyasının Asiya-Şərq vilayətlərini tərtib etdiyi ərazi xəritəsində, Sağalan Təbriz ilə Sufiyanın arasında yerləşir.

Əski gilixan şəhəri, sağalanin yaxinliğindadir. 

## Əhalisi
2016-cı ilin məlumatlarına əsasən kəndin əhalisi 3,664 nəfərdən ibarət idi.

## İstinadlar
Əroğlu (Təbriz)

**Əroğlu** () — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Təbriz şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.

## Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 738 nəfər yaşayır (199 ailə). Bunların 376 nəfəri kişi və 362 nəfəri isə qadındır.

Kənddə əsasən Azərbaycan dilində danışılır. Xalqın çoxu İslam dininin Şiə məzhəbindəndir.

## Coğrafiya
Əroğlu kəndi Səhənd dağı yaxınlığında, dağlıq ərazidə yerləşir.

## İstinadlar
Topçu

* Topçu — İsmayıllı rayonunun Topçu kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
* Topçu bələdiyyəsi — İsmayıllı rayonu ərazisində fəaliyyət göstərən bələdiyyələr.
* Topçu — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Şəbüstər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
* Emir Han Topçu (d. 2000) — peşəkar Türkiyəli futbolçu.
Almaz (dəqiqləşdirmə)

* Almaz — saf karbondan meydana gəlib bilinən ən sərt maddə.
* Almaz (film, 1936) — 1936-cı il Azərbaycan filmi.
* Almaz (kosmik proqram) — kosmik proqram.
* Almaz (Şəbüstər) — Şərqi Azərbaycan ostanının Şəbüstər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
* Almaz (Ərdəbil)

## Həmçinin bax
* Almaz (ad)
Heris (dəqiqləşdirmə)

* Heris 
* Heris şəhristanı 
* ‎Heris (Ərdəbil)
* Heris (Marağa) 
* Heris (Şəbüstər)
* Heris (Mərənd)
Ayran aşı (Qəzvin)

Qəzvində bişirilən **Ayran aşı** Azərbaycanın ənənəvi yeməklərindən biridir ki onda noxud və lobya kimi bitkilər geniş istifadə olunur və bu baxımdan azərbaycanın başqa yerlərində hazırlanan ayaran aşları ilə fərqlənir. Bu yeməyin rəngi yaşıla çalmalıdır.

## Lazım olan ərzaqlar
* Qırmızı lobya
* noxud
* düyü
* mərcimək
* ayran
* sarımsaq
* qızarılmış sarımsaq, soğan və nanə
* Yağ
* duz, bibər və sarıkök (lazım olan miqdarda)

## Həmçinin bax
* Qəzvin paxlavası
* Ayran aşı (Ərdəbil)

## İstinadlar
Maqlemoze

**Maqlemoze** () — mezolit mədəniyyəti e.ə. VII - V minillik , qalıqları əvvəlcə Danimarkada aşkar edilmişdir.

## Coğrafiya
Bu mədəniyyətə aid əsərlər Şimali Avropanın şərqindən İngiltərədən Litvaya və Norveçin cənubundan Pikardiya qədər , o cümlədən Fransa, Hollandiya, Böyük Britaniya, İrlandiya, İsveçin cənubu, Şimali Almaniya, Polşa, Estoniya, Finlandiya əraziərini daxil etmişdir.

## Qəsəbələr və yaşayış yerləri
Maqlemozyalılar göllərin sahillərində yerləşməyə və daxmalarda və ya hörmə daxmalarında yaşamağa üstünlük verirdilər.

## Təsərrüfat
Onlar ovlanmaq və avarçəkmə qayıqlarını balıq ovlanmağı ilk istifadə edənlərdən biri idilər. Silahlarda sümük ucları olan yaylar və oxlar, eləcə də sümük harpusu istifadə olunurdu.

## Antropoloqiya
Antropoloji olaraq, Maqlemozyalılar (Norveç antropoloqu Şreynerin dediyinə görə) Kromanyon idi . Görünür, buzlaqların əriməsindən sonra Şimali Avropanı yenidən məskunlaşdıran ilk insanlar idi.

## Mədəniyyət və sənət
Maqlemoze sənəti Şimali Afrikanın Berber sənətini xarakterizə edən eyni həndəsi naxışlarla xarakterizə olunur və heyvanların real şəkilləri, İberiya sənəti ilə demək olar ki, eynidir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* О. Klindt-Yensen. Vikinqlərdən qabaq Danimarka
Quşçu (Qəzvin)

**Quşçu (Qəzvin)** () iranın Qəzvin ostanının Qəzvin şəhristanının Aşağı Tarım bəxşinin ərazisinə daxil olan kənd.

## Əhalisi
2016-cı ilin məlumatına görə kənddə 485 nəfər  yaşayır (162 ailə).

## İstinadlar
Azil mədəniyyəti

**Azil mədəniyyəti** — İspaniyanın şimalında və Fransanın cənubundakı epipaleolit ​​dövrünün arxeoloji mədəniyyəti (və ya texnoloji ənənəsi).

Yəqin ki, Aziliya mədəniyyəti, təxminən 8 min il əvvəl Allerda iqlim fərqliliyi e.ə. dövrünə aiddir və madlen mədəniyyətini izlədi. Arxeoloqların fikrincə, Asil mədəniyyəti madlenin son mərhələsi idi, iqlim istiləşməsi isə bölgədə insanların yaşam tərzində dəyişikliklərə səbəb oldu. Buzların əriməsi qida ehtiyatlarını azaldıb və Madeleine mədəniyyətinin istehsalçılarının yoxsullaşmasına səbəb ola bilər. Nəticədə, Aziliya alətləri və sənəti Buz dövrünün sələflərinə nisbətən daha xam və daha az yayılmışdır və ya tamamilə tamamilə fərqlidir.

Bu mədəniyyətin diaqnostik artefaktları, xüsusən, Azil ucları (yuvarlaq arxaları olan mikrolitlər), kobud düz sümük qarpun və mücərrəd bəzək naxışları olan çınqıllardır. Sonuncu, ən çox Ariz çayının bölgəsində (:en:Arize) Fransa Pireneyində yerləşən Mas-d'Azil mədəniyyət abidəsindədir. Bu çınqıllardan 145-i İsveçrənin Birsmatten-Eremitaj abidəsindən tanınır. Madlen mədəniyyətinin son mərhələsi ilə müqayisədə mikrolitlərin sayı artmışdır.


File:France - Ariège - Grotte du Mas d'azil4.JPG
File:Harpon 2010.0.3.5. Global.JPG
File:Pointe 228.2 La Tourasse (3).jpg
File:Galet peint MHNT.PRE.2006.0.93.jpg


Azil mədəniyyəti Avropanın digər erkən Mezolit mədəniyyətləri ilə, məsələn, Şimali Avropanın Tyonqer mədəniyyəti və ya Avropanın şimal-şərqindəki Svider mədəniyyət, Sovter və Fransa, Belçika və İsveçrənin bir sıra bölgələrində, Danimarkada və Şərqi Britaniyada Maqlemoze mədəniyyəti ilə birlikdə idi.

Mövcudluğunun son mərhələsində qonşu tardenuaz mədəniyyətinin güclü təsiri olmuşdur ki, bu da Xolkolit dövrünə yaxın bir çox qərb bölgəsində meydana çıxan Neolitin    başlanğıcına qədər çox sayda həndəsi mikrolitin mövcudluğunda özünü büruzə verdi.

Azil mədəniyyətinə çox bənzəyən mədəniyyətlər Aralıq dənizi İspaniyasında və Portuqaliyanın cənubunda rast gəlinmişdir. Bu mədəniyyətin sümük məhsulları olmadığı üçün şərti olaraq "İberiya mikrolaminar mikrolitizmi" adlandırılır. Onun varisi tardenuaz mədəniyyətinə uyğun "həndəsi mikrolitizm" oldu.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər