open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Böyük saat

**Böyük saat** — Türkiyədəki ən uzun saat qülləsi; uzunluğu 32 metrdir. Adana şəhərində yerləşir.

## Tarixi

1879-cu ildə dövrün Adana valisi Ziya Paşa tərəfindən bugünkü adıyla Ali Ulu prospektində tikintisinə başlanıb. Ziya Paşa 1880-ci ildə vəfat etdiyinə görə bu mühüm əsəri tamamlamaq bu şəhərin ən çalışqan və xeyriyyəçi şəxsi olan Vali Abidin Paşaya nəsib oldu. Adana Böyük saat qülləsi 1882-ci ildə tamamlanıb istifadəyə açıldı. Və o gündən bu yana şəhərin ən mühüm strukturlarından biri hesab edilir.

Mənbələr saat qülləsinin inşasına dövrün Adana bələdiyyə rəisi Hacı Yunis Ağanın da çox ciddi töhfələri olduğunu yazır. Ətraf divarları kərpicdən hörülən, kvadrat prizma kimi inşa edilən və hündürlüyü 32 metr olan Adana Böyük saat qülləsinin əsas dərinliyinin də bir o qədər olduğu deyilir.

## Xarici keçidlər
Abdullah bin Əbdüləziz Əl Səud

**Abdullah bin Əbdüləziz Əl Səud** () — Səudiyyə Ərəbistanının 6-cı kralı, iki müqəddəs ocağın xadimi.

## Həyatı
Abdullah bin Əbdüləziz Əl Səud 1924-cü ildə Ər-Riyadda anadan olmuşdu və kral nəslinin banisi Əbdüləziz Əl Səudun 42 oğlundan onuncusu idi. O, taxt-taca 2005-ci ildə gəlmiş, bundan əvvəl isə bir sıra dövlət vəzifələri tutmuşdu: Məkkə şəhərinin meri, Milli Qvardiyanın komandanı, Baş nazir olmuşdu. 2013-cü ildə varidatı 63,2 milyard dollar məbləğində qiymətləndirilən Abdullah dünyanın ən zəngin insanları arasında 8-ci, ən varlı monarxlar arasında isə 2-ci yeri tuturdu.

23 yanvar 2015-ci ildə vəfat etmişdir.

## İstinadlar
Neyt Dias

**Neyt Dias** — 1985-ci ildə Amerikanın Koliforniya ştatında dünyaya gələn Neyt ilk təhsilini Tokay Orta Məktəbində alır.Sonralar qardaşı Nik Dias ilə birlikdə Sezar Qarsiyanın rəhbərliyi altında Braziliya ciu-citsusu ilə məşğul olmuş və qara kəmərə sahib olmuşdur.
2004-cü ildə MMA üzrə peşəkar döyüşlərə qoşulan Nate elə də güclü nəticə əldə etməmişdir, belə ki, o 27 döyüşün 10-nu rinqi məğlub tərk etməklə barışmışdır.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

*Diaz qardaşları
Misis körpüsü

**Misis körpüsü** — Ceyhan çayı üzərində, Adananın Yürəgir ilçəsinin Misis bölgəsində yerləşən tarixi körpü.

IV əsrdə Roma İmperatoru II Flavius Julius Costantinus tərəfindən tikdirilmişdir. VI əsrin ortalarında Bizans İmperatoru Justinianus tərəfindən təmir edilmşidir. Doqquz hissəli olaraq inşa edilmişdir. Köhnə Adana-Hələb yolu buradan keçirdi. Anadolunun ilk Roma körpüsü kimi tanınır. Səlcuqilər Bizanslılar və Səlibçilər arasında döyüşlərə səhnə olan əfsanəvi şəhər Misis adını daşıyan körpü, Ramazanoğlu bəyliyi və Osmanlı dövründə şiddətli zəlzələlərlə ziyan dəymiş, amma buna baxmayaraq bu günümüzə qədər qalan memarlıq abidələrindən biridir.

Körpü haqqında söylənilən əfsanələrdən biri olan Loğman Həkimin ölümsüzlük dərmanını tapdığı və bu dərmanı yazdığı kağızı Misis Körpüsündə əlindən uçmasıdır.

Günümüzdə insanları üzərində daşımağa davam edən körpü, 1998-ci ildə yenidən bərpa edilmişdir. Körpü hələ də təsirli bir şəkildə istifadə edilir.

## Xarici keçidlər
Order of the Leech

***Order of the Leech*** — britaniyalı Napalm Death qrupunun albomu. 2002-ci ildə çıxıb.

## Albom haqqında
## Kompozisiyaları

## Mənbə
Yəməndə husi çevrilişi

**Yəməndə husi çevrilişi** — 2014-cü ilin 19 sentyabr tarixindən etibarən Yəməndə başlamış siyasi böhran və böhranın ardından ölkədə vətəndaş qarşıdurması ilə müşahidə edilən dövlət çevirilişi. Ölkədə baş verən qarşdurmanın 2015-ci ilin yanvar ayında şiddətlənməsinin ardından hökumət istefa vermək məcburiyyətində qalmışdır. Ölkə prezidenti olan Abd Rəbbuh Mənsur əl-Hadi 2011-ci ildə ölkədə baş verən Yəmən inqilabının ardından Əli Abdullah Salehin yerinə prezident seçilmişdir. Salehin dönəmində onun əsas silahdaşlarından sayılan və vitse-prezident vəzifəsini icra etmiş Mənsur Hadinin hakimiyyətə gətirilməsi ölkə daxilində sabitliyin bərpa edilməsində yetərli olmadı. Yəməndə Şiə əhalisinin dəstəklədiyi Husi silahlıları ilə hökumət qüvvələri arasında baş verən toqquşmaların 2015-ci ilin ilk ayında şiddətlənməsinin ardından hökumət istehfa vermək məcburiyyətində qalmış və ölkə paytaxtı olan Sana şəhəri Husi silahlıların nəzarəti altına keçmişdir.

## İstinadlar
Səna

**Səna** () — Yəmənin paytaxtıdır.

## Haqqında
Bütün göstəricilərə görə Səna Yəmənin ən böyük şəhəridir.

Əhalisinin sayı 1,0 mln. nəfərə çatmış Səna dəniz səviyyəsindən 2150 metr hündürlükdə, qərbdən və şərqdən dağlarla əhatə olunan geniş və məhsuldar torpaqları olan düzənliyin ortasında yerləşir.

Səna ölkənin əsas siyasi-inzibati, mədəni-maarif və sənaye mərkəzidir.

Burada dövləti idarə edən idarələr, mühüm tədris müəssisələri, əsas sənaye sahələri cəmlənmişdir.

Paytaxtın iqtisadi həyatında metal emalı, tikinti, yüngül və yeyinti sənaye sahələri üstünlük təşkil edir.

Səna müasir tələblərə cavab verən şose yolları vasitəsilə Taiz, Hodeyda, Ədən şəhərləri ilə sıx əlaqə saxlayır. Şəhərin yaxınlığında beynəlxalq dərəcəli təyyarə meydanı var. Paytaxtda milli ənənələrə, incəsənətə çox böyük qayğı ilə yanaşırlar. Sənanın ən milli koloritli yeri- Köhnə şəhərdir. Köhnə şəhər YUNESKO-nun qərarına əsasən memarlıq abidəsi kimi qorunur.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Yəmən
* Yəmən tarixi

## Xarici keçidlər
Vaqif Məmişov

**Məmişov Vaqif İmamqulu oğlu** () — "Konrad" Şirkətlər Qrupunun
 prezidenti, Rusiyanın Şimal-Qərb Federal Dairəsi üzrə Ümumrusiya Azərbaycanlıları Konqresinin vitse-prezidenti, Sankt-Peterburqda Azərbaycan Milli-Mədəni Muxtariyyətinin sədri..

## Həyatı

Vaqif Məmişov 1962-ci ildə Gürcüstanda, Marneuli rayonunun Kosalı kəndində  anadan olmuşdur. 1988-ci ildə Leninqrad Avtomobil Nəqliyyatı Texnikumunu, 1999-cu ildə isə Rusiya DİN-nin Sankt-Peterburq Akademiyasının hüquq fakultəsini bitirmişdir.

Sankt-Peterburqdakı Azərbaycan Milli Mədəni Muxtariyyəti Şurasının sədri, Rusiya Biznes Dəyirmi Masasının uzvu, Beynəlxalq Ekologiya və Həyat fəaliyyətinin Təhlukəsizliyi Elmlər Akademiyasının akademikidir.
Mərkəzi Federal dairə üzrə RF Prezidentinin Səlahiyyətli Numayəndəsi yanında İqtisadi Ekspert Şurasının uzvu, Sankt-Peterburq və Moskvadakı bir necə sənaye muəssisəsini birləşdirən kompaniyanın direktorlar şurasının sədridir.

1996-cı ildə “Vətən qarşısında xidmətinə görə” II dərəcəli ordenlə və “Sankt-Peterburqun 300 illiyi” xatirə medalı ilə təltif olunmuşdur.

Vaqif Məmişov Dünya Azərbaycanlılarının həmrəyliyi sahəsində fəaliyyətinə görə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 16 mart 2006-cı il Sərəncamı ilə Vaqif Məmişov "Tərəqqi" medalı ilə təltif edilib.

## Xarici keçidlər

# http://diaspora.gov.az/index.php?options=content&id=594
# http://hakimiyyet.com/blog/vaqi_f_i_mamqulu_oglu_m_mi_sov/2014-09-24-50 
# http://e-qanun.az/files/framework/data/11/f_11573.htm
Husilər

**Husilər** və ya rəsmi adı ilə **Ənsarullah** (*anṣār allāh* أنصار الله "Allahın köməkçiləri") — Yəməndə yaşayan Zeydi şiə toplumu tərəfindən qurulmuş təşkilat.

Onlara bu ad 2004-də öldürülən rəhbərləri Hüseyn əl-Husiyə görə verilmişdir. 2015-ci ildə paytaxt Sananı və parlamenti ələ keçirən bu qrup ilk dəfə 2004-cü ildə silahlı iğtişaş törətmişdir. Həmin ildən İrandan və Hizbullah qruplaşmasından hərbi və maliyyə yardımları almaqdadır.

## Həmçinin bax
* Yəməndə husi çevrilişi
* Əli Abdullah Saleh
* Əbdülmalik Husi

## İstinadlar
Adana Ulu məscidi

**Adana Ulu məscidi** — Adanada yerləşən XVI əsrdən qalma tarixi bir məsciddir. Adana Ulu məscidi adı ilə tanınır.

Ramazanoğulları bəyliyinin şah əsəri olan məscid, şəhərin ən mühüm tarixi tikililərindən biridir. 1998-ci ildə Sabancı mərkəz məscidinin istifadəyə verilməsinə qədər Adananın ən böyük məscidi olma xüsusiyyətini saxlamışdır.
 
Tikintisinə Ramazanoğlu Xəlil Bəy tərəfindən 1509-cu ildə başlanıb. Xəlil Bəyin ölümündən sonra tikintisi oğlu Piri Mehmet Paşa tərəfindən 1541-ci ildə tamamlanıb. Ramazanoğlu Xəlil Bəy və Piri Mehmed Paşa ilə Mehmet Paşanın iki oğlu məscidinin cənub-şərqindəki 1541-ci il tarixli türbəsində dəfn olunublar.

Məscidin memarlığı Səlcuqlu və Məmlük üslubundadır. Divarları qara ağ mərmər daşlarla bəzədilmişdir. Qərb və şərq istiqamətində qapıları var. Qərb qapısı üzərində iki ilan şəkli olan bir günbəz və bir kitaba var. Şərq qapısı üzərində və minbərin üstündə də bir kitabə yerləşir. XVI əsrdən qalma çinilərlə məşhurdur.
 
Mədrəsə, türbə, imarət, darül hədis, darül şəfa, sıbyan məktəbi kimi quruluşları da ehtiva edən Ramazanoğlu kompleksinin bir hissəsidir. Bu məscidin günümüzə qədər gəlmiş hissələri - mədrəsə, türbə və Ramazanoğulları Saray mərasimi (Tuz hanı) bölməsidir.
 
1998-ci il Adana-Ceyhan zəlzələsində zərər görən məscid, 1998-2004-cü illərdə bərpa olundu və ibadətə açıldı.

## Şəkillər

Fayl:Ulucamimeyavuz2008 12 26 05.JPG|
Fayl:Adana Grand mosque, Turkey.jpg|
Fayl:Ulucamimeyavuz2008 12 26 06.JPG|
Fayl:Ulucamimeyavuz2008 12 26 09.JPG|


## Həmçinin bax
Kanoner qayığı

**Kanoner qayığı** ( ) — Kiçik hərbi gəmilər sinfinə daxildir. Əsasən artilleriya ilə silahlandırılır. Çay, göl və dəniz sahillərində hərbi əməliyyat üçün əhəmiyyətlidir.

## Tarix
İlk dəfə 17-ci əsrdə (1646) Fransada Dyunkirxennin bombalanmasında iştirak edib. Bu qayıqlar İsveç müharibəsində (1788-1794) fəal tətbiq edilmişdir. Bu tip qayıqlar yelkənli gəmilər əleyhinə daha effektiv idi. Rus kanonerləri üç iri çaplı silahlarla təhciz edilirdi.

## Təyinatı
Kanoner artilerya qayığı əsasən limanların, sahil xətdinin qorunmasında və düşmən desantlarının qarşısının alınmasında və öz qoşunlarının təhcizatı baxımından daha effektiv xüsüsiyyət daşıyır. Rusiya tarixində ilk dəfə Krım müharibəsi dövründə istehsal edilmişdir. Kanoner qayığı dəniz və okean akvatoriyasında, çay məcralarında istifadə edilirdi. Dünya tarixində 1907-ci ildə çay kanonerlərinə dizel yanacağı ilə işləyən mühərriklər yerləşdirilir. Dizellə işləyən ՞Skval՞ növü 1000 at gücünə, 3000 mil radiusa üzmə gücünə malik idi. Öz dövrünün ən yaxşısı hesab edilirdi.

## Növləri
*Çay kanoner qayığı
*çay kanoner qayığı 2-ci ranq
*çay kanoner qayığı 3-ci ranq
*Dəniz kanoner qayığı

## Silahlanma

Silahlanma 1-4 əsas kalibirli (203–336&nbsp;mm). 10 orta kalibirlli (76–170&nbsp;mm) silahla təhciz olunmuşdur. Avtomatik zenit tüfəngləri və plemyotlar.

## Sürəti
Saatda növündən asılı olaraq 3-15 dəniz mili arası dəyişir.
## Yükgötürmə qabiliyyəti
*Çay Kanoneri -1500 ton
*Dəniz Kanoneri -3000 ton

## Xarici keçidlər
*П. П. Похитонов, В. Р. Чаныгин, Из истории военного кораблестроения в посёлка Какуй.Сретенского района Читинской области |1906-80-e  годы XX веka|
*http://www.chdt.org.uk/Historic_Warships/HMS_Gannet/hms_gannet.html
Meydan qalası (Adana)

**Meydan qalası** — böyük dağ silsilələri tərəfindən dairəvi şəkldə əhatə edilmişdir. Qala bürclərinin biri yarım ay şəklində irəli çıxır. Qala divarların bəzi hissələri xaraba vəziyyətdədir. Qalada 1700-cü illərə qədər yaşayışın olduğu bildirilir. Osmanlı dövləti bu qalaya qulluq etmələri qarşılığında burada yaşayanları vergidən azad etmişdi.

## Tarixi
Meydan qalası Qızıldağ yaylasına 5&nbsp;km, Kalkat yaylasına 8&nbsp;km məsafədə Üçürgə suyu mənbəsi bölgəsindədir. Qərbində tarixi Qızıldağ yaylası yerləşir və Aladağ vadisindəki digər qalalara qonşu mövqedədir.

Meydan qalası böyük dağ silsilələri tərəfindən dairəvi şəkldə əhatə edilmişdir. Qala bürclərinin biriyarımay şəklində irəli çıxır. Qala divarlarının bəzi hissələri dağılmış vəziyyətdədir. Cənub-qərbində iki dənə gizli mağara var. Qalanın ən kənardakı hissəsi dördbucaq daşlardan hörülmüşdür. Sahil tərəfinin bir hissəsi sökülmüşdür. Tikilməsi tarixi təxminən XII-XIII əsrin sonlarına aid edilir.

Meydan qalasının cənub tərəfində yer alan Meydan Yaylası ilə Şimal tərəfində Aladağ rayonuna qədər uzanan geniş meşə sahə və sahib olduğu ağac növləri ilə bərabər gedişi, ziyarətçilərə kef verir.

Qalanın Meydan yaylağına baxan cənub tərəfindən qapı yoxdur. Qalanın baş giriş qapısı xaricində bəzi nöqtələrdən qalaya giriş mümkündürsə də, qala divarlarının  viranə olduğu bu yerlərdən qalaya giriş olduqca təhlükəlidir. Qalanın baş giriş qapısı, Aladağ ilçəsinə baxan şimal tərəfindədir.

## Xarici keçidlər
*  Doruklarda bir güzel: Meydan Kalesi
People's Choice Awards

**People's Choice Awards** () — ABŞ şou-biznesində ümummilli səsvermə ilə təyin edilən yeganə mükafat.

1975-ci ildən 40-dan artıq nominasiya üzrə təqdim olunur. Əvvəllər ABŞ-nin "Gallup" ictimai fikir institutunun sorğusunun nəticələrinə əsasən təqdim olunan mükafat, hazırda real zaman rejimində keçirilən səsverməyə görə verilir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Robert Börd

**Robert Börd** () — Əslən Kaliforniyadan olan memar və dizayner.

Robert Börd ən mükəmməl inşaat işlərini 1920-1950-ci illərdə həyata keçirmişdir. Sonrakı fəaliyyətini oğlu Qari ilə birgə davam etdirmişdir.

## İşləri
*"10050 Cielo Drive", Kaliforniya;
*"Robert Taylor Ranch", Los-Anceles;
*"2274 Ben Lomond Drive", Los-Anceles;
*"The Tree House", Los-Anceles.

## İstinadlar
Dumlu qalası

**Dumlu qalası** — Düz  kəsmə daşlardan tikilmiş olan Dumlu qalası, orta əsrlərdən günümüzə qədər çatan bir qaladır. Tikintisi XI və ya da XII əsrdə tikilən qala, Çukurova "dağ qalaları" adlandırılan qalalar kompleksinin ikinci hissəsidir.

## Tarixi

Adana vilayət sərhədləri içindəki bir çox qala kimi haqqında çox məlumat olmayan Dumlu qalası, Adananın Ceyhan ilçəsinə 17 kilometr məsafədə olan İmamoğlu ilçəsinə gedərkən Tumlu kəndinin ərazisindədir. 75 metr hündürlüyündəki əhəngdaşlı bir təpə üzərində qurulmuşdur. Çukurova "dağ qalaları" zəncirinin ikinci halqası olan Dumlu qalası, Adana-Kozan karvan yolunu izləyə və ətrafındakı bir çox qalayla əlaqə yarada bilən əlverişli mövqedədir.
 
Ətrafı 800 metr olan Dumlu qalasının nalşəkilli 8 bürcü var.
Qalaya giriş şimal hissədəndir. Şimal tərəfdə qayaların düzəldilməsi təşkil edilmiş pilləkən izləri yer yer fərq edilməkdədir. Bundan başqa, daxili hissədə 3 ədəd yan giriş mövcuddur.

Dumlu qalasının düzənliyə baxan şərq küncündə bir müşahidə qülləsi və müdafiə xəndəkləri ilə qala divarları var. Qalanın içində 3 ədəd su quyusu mövcuddur. Qalanın şərq, cənub və şimal hissələri başdan-başa tonozlu formalarla bir-birinə bağlıdır. Düz kəsmə daşlardan tikilmiş olan Dumlu qalası orta əsrlərə aid olub, inşası XI və ya XII əsrə aiddir.

## Xarici keçidlər
#  Diğer Tarihi Yerler- Dumlu Kalesi
Mixail Boyarski

**Mixail Boyarski** (; ) — Rusiyanın Xalq artisti, tanınmış aktyor və müğənni.

## Həyatı
1949-cu il dekabrın 26-da Leninqradda anadan olmuşdur.

Atası Sergey Boyarski və anası Yekaterina Melenteva teatr aktyorları olublar, lakin valideynləri Mixailin aktyor olmasını istəməyiblər və övladlarını musiqi məktəbinin fortepiano sinfinə qoyublar.

Məktəbi bitirən Mixail valideynlərinin razılığını almasa da, sənədlərini Leninqrad Dövlət Teatr, Musiqi və Kinematoqrafiya İnstitutuna verir və qəbul olur. 1972-ci ildə institutu bitirdikdən sonra "Lensovet" teatrında işləməyə başlayır. İlk dəfə Q. Qladkovun "Trubadur və onun dostları" musiqili tamaşasında baş rolu canlandırır. Şahzadə rolunu isə onun gələcəkdə həyat yoldaşı Larisa Luppian oynayır. Onlar hələ institutdan tanış idilər, bu tamaşa isə evlilikləri üçün bir təməl olur. Bu xoşbəxt nikahdan oğulları Sergey və qızları Yelizaveta dünyaya gəlir.

## Karyerası

### Kinoda
Mixail Boyarskinin kinoda debütü rejissor Vasili Paskarunun 1973-cü ildə çəkdiyi "Körpülər" filmində *Qitsu* rolu ilə başlayır. 1974-cü ildə rejissor Leonid Kvinixidzenin "Saman papaq" komediya filmində (*Ninardi*) rol alır. Bundan sonra bir neçə uşaq filmində — 1975-ci ildə "Maşa və Vityanın Yeni il sərgüzəştləri"ndə Matvey pişik, 1976-cı ildə Lyudmila Qurçenko ilə birgə məşhur "Mama" filmində *Canavar* və digər rollara çəkilir. 1975-ci ildə "Böyük oğul" filmində yaratdığı *Silva* rolu ilə tamaşaçı rəğbəti qazanır.

### Muşketyor
1978-ci ildə rejissor Georgi Yunqvald-Hilkeviçin çəkdiyi "D’Artyanyan və üç muşketyor" filmində oynadığı baş rol və oxuduğu mahnılar ona böyük şöhrət gətirir. Aktyor o qədər populyarlaşır ki, həyat yoldaşı Larisa ilə birgə həyətə də çıxmaqda çətinlik çəkir, çünki dəhlizin divarlarında sevgi məktubları yazılır, pərəstişkarlar yolda onların qarşısını kəsir, telefon zəngləri isə heç susmur. Yeri gəlmişkən, filmin populyarlığını nəzərə alan rejissor Georgi Yunqvald-Hilkeviç 1992-ci ildə "Muşketyorlar 20 ildən sonra" və 1993-cü ildə "Şahzadə Annanın sirləri və ya muşketyorlar 30 ildən sonra" filmlərini çəkir. Bu filmlər də tamaşaçılar tərəfindən çox sevilir.

Bundan başqa, Mixail Boyarski "Qardemarinlər, irəli", "İlf qəsrinin məhbusu", "Böyük Pyotr. Vəsiyyət", "İdiot" və s. filmlərə çəkilib.

### Müğənni
Uzun müddət Sankt-Peterburqda "Benefis" teatrının direktoru işləyən aktyor, müğənniliklə də məşğul olur, "Silver" qrupunda öz mahnılarını oxuyur.

### Teleaparıcı
Məşhur aktyor Yuri Nikulinin ölümündən sonra televiziyada "Ağ tutuquşu" verilişinin aparıcısı olub.

## Ailəsi
65 yaşlı aktyorun üç nəvəsi var.

Qızı Yelizaveta atasının yolunu davam etdirir. O, aktrisa olmaqla yanaşı, həm də reklamlara çəkilir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

*
Zurab Sereteli

**Zurab Sereteli** () — sovet, gürcü və rus monumentalist rəsamı, Rusiya Rəssamlıq Akademiyasının prezidenti; UNESCO-nun xoşməramlı səfiri., SSRİ xalq rəssamı.

2025-ci il 22 apreldə vəfat edib.

## İstinadlar
Sukuk

**Sukuk** — şəriət ölkələrində tətbiq olunan maliyyə sənədi, daha dəqiq desək, istiqrazların islami ekvivalentidir.

Sələmçiliyin səriətlə qadağa olunması ilə bağlı olaraq, İslam dinində sabit gəlirliyi olan ənənəvi istiqrazlar yolverilməzdir. Ona görə də İslam bankçılığında "sukuk"dan istifadə olunur.

Sukuk - maliyyələşdirilən tədbirin mənfəəti sayəsində əldə olunan zəmanətsiz gəliri təmin edir, yəni məqsədli kreditləşmədir.

## İslami Mali Alətlər Növləri (Sukuk)
Sukuk müxtəlif növlərdə dizayn edilmişdir ki, fərqli iqtisadi və investisiya ehtiyaclarını qarşılasın. Aşağıda bu növlərdən bəzilərinə nəzər salırıq:

# **İcarə Sukuku**  Bu növ sukuk aktivlərin icarəyə verilməsi əsasında buraxılır. Aktivlər investorlar tərəfindən icarəyə götürülür və icarədən əldə edilən gəlir onlara ödənilir.
# **Murabaha Sukuku**  Murabaha sukukunda qiymətli kağızlar müəyyən edilmiş qiymət və sabit mənfəət əsasında mal və ya xidmətlərin satışına zəmanət olaraq buraxılır.
# **Mudaraba Sukuku**  Mudaraba, mənfəət bölüşdürülməsi formasında bir tərəfdaşlıq növüdür. Bu halda investorlar öz sərmayələrini idarəçiyə təqdim edir və mənfəət və zərərdə şərik olurlar.
# **Müşarəkə Sukuku**  Bu növ sukuk iri miqyaslı ortaq investisiya layihələri üçün istifadə olunur və investorlar layihənin mənfəət və zərərində iştirak edirlər.

## İstinadlar
Şalvarsız metro gəzintisi

[thumbnail|[Paris, 2014]]
[thumbnail|[Mexiko, 2015]]
**Şalvarsız metro gəzintisi** () — Hər ilin yanvar ayında dünyanın bir sıra ölkələrində keçirilən fleşmob.

## Tarixi
İlk dəfə olaraq 2002-ci ildə ABŞ-da keçirilmişdir.

2015-ci ilin yanvar ayının 11-də bu fleşmob 14-cü dəfə qeyd olunub. Təkcə  Nyu-Yorkda keçirilən aksiyada 4 mindən çox insan iştirak edib. Bu aksiyaya London, Berlin, Riqa, Pekin, Madrid, Sidney və digər meqapolis sakinləri də qoşulub.

## Qaydaları
Fləşmob üzvləri yeraltı nəqliyyata – metroya şalvar və ətəksiz düşməlidir. Bununla yanaşı, iştirakçılar məsələn, kitab oxumaqla özlərini təbii aparmalıdırlar.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Nikas Safronov

**Nikas Safronov** () — Rusiyanın Əməkdar Rəssamı, Rusiya Rəssamlıq Akademiyasının akademiki.

## İstinadlar
Maylinda Kelmendi

**Majlinda Kelmendi** (d. 9 may 1991) — 2012-ci ildə Londonda keçirilmiş Yay Olimpiya Oyunlarında çıxış etmiş yeganə kosovalı idmançı olub. O, cüdo yarışlarında Albaniyanı təmsil etmişdir.

## İstinadlar
Lorens Cenkell

**Lorens Cenkell** ( ) — Fransız rəssamı və heykəltaraşı.

## Sərgiləri
Lorens Cenkellin əsərləri indiyədək dünyanın 25-dən çox ölkəsində nümayiş olunmuşdur.

6 may 2014-cü ildə Bakı şəhərindəki Heydər Əliyev Mərkəzində fərdi sərgisi təşkil olunmuşdur. Həmin sərgidə müəllifin ümumilikdə 27 əsəri təqdim edilmişdir ki, bu əsərlər müxtəlif ölkələrin bayraqlarının konfet şəklində heykəllərindən ibarət idi.

## İstinadlar
Kürənsaçlılar festivalı

**Kürənsaçlılar festivalı** () — Hər il sentyabrın ilk həftəsonunda minlərlə kürənsaçlı insan Hollandiyanın Breda şəhərində toplaşması

## Tarixi
Festival 2005-ci ildən etibarən keçirilir. Həmin vaxt hollandiyalı rəssam Bart Rouvenhorst 15 kürənsaçlının şəklini çəkmək istəyib. Bunun üçün o, kürənsaçlı model axtarışına çıxıb. Onun müraciətinə 150 nəfər müsbət cavab verib. Tədricən bu ənənə festival halını alaraq, 5 minədək kürən insanı bir araya gətirib.

Festivala qoşulan kürənlər buraya daha çox Böyük Britaniya, ABŞ, Avstraliya və Almaniyadan gəlirlər.

Festivalda musiqi, piknik, dəb nümayişi keçirilir.

## İstinadlar
 

## Xarici keçidlər
Vilya-Epekuyen

**Villa Epekuyen** — Argentinanın paytaxtı Buenos-Ayresin cənub-qərbində kurort şəhəri.

## Tarixi
Şəhər 1920-ci ildə Epekuyen gölü ətrafında yaradılmışdır.

## Turizmi
Turizm bölgəsi kimi fəaliyyət göstərən Epekuyeni hər il 20 min insan ziyarət edib. Şəhəri turizm üçün əlverişli edən əsas xüsusiyyəti Epekuyen gölünün okean suyundan 10 qat duzlu suya malik olması idi. Gölün suyu revmatizm, depressiya, dəri xəstəlikləri, anemiya və şəkər xəstəliklərini müalicə edərmiş.

Əfsanəyə görə, Epekuyen gölü sevgisinə görə ağlayan mifik başçının göz yaşlarından yaranmışdır. Bu səbəbdən də gölün suyu duzludur.

## Təbii fəlakət
6 noyabr 1985-ci ildə başlayan güclü yağışlar nəticəsində gölün suyu artaraq şəhəri basıb. Tez bir zamanda Epekuyen gölü daşaraq insanların dincəldiyi və yaşadığı əraziləri suya qərq etməyə başlayıb. İnsanlar şəhərdən mümkün qədər uzaqlaşmağa çalışıb. Nəticədə Villa Epekuyen şəhəri duzlu suya qərq olmuşdur.

İllər keçdikcə suyun səviyyəsi aşağı enməyə başlamışdır.

## Qalereya


Epecuen3.JPG|
Epecuen2.JPG|
Matedero epecuen en ruinas.jpg|



## İstinadlar
SW Italia

**"SW Italia"** — Azərbaycan-İtaliya müştərək aviaşirkəti.

## Sahibləri
*İtaliya investorları İnasio Koraçi və Framçesko Rebuado - 58%;
*Azərbaycanın "Silk Way Airlines" aviaşirkəti - 42%.

## Donanma
*1 ədəd “Boeing-747-400” tipli yük təyyarəsi.

## İstinadlar
İqor Burqanov

**İqor Burqanov** (; d. 14 iyul 1973, Moskva, RSFSR, SSRİ) — Rusiyanın Əməkdar Rəssamı, Rusiya Rəssamlıq Akademiyasının müxbir üzvü, professor.

## Sərgiləri
2013-cü ildə Bakı şəhərindəki Xalça muzeyində fərdi sərgisi təşkil olunmuşdur.

Fayl:Горголюк тверская 17 мал.jpg|thumb|Горголюк тверская 17 мал
Fayl:Притяжение планет. 2005 год. Гобелен. 240х200 см..png|thumb|Притяжение планет. 2005 год. Гобелен. 240х200 см.


## Xalça

Fayl:Восход. 2004 год. Гобелен. 240х200 см..png|Восход. 2004 год. Ручная работа. Гобелен. 240х200 см.
Fayl:Рука. 2004 год. Ковер. 120х160 см..png|Рука. 2004 год. Ковёр. Ручная работа. 120х160 см.
Fayl:Птицы. 2006 год. Гобелен. 240х200 см..png|Птицы. 2006 год. Ручная работа. Гобелен. 240х200 см.
Fayl:Девушка. 2011 год. Ковер. 200х250 см..png|Девушка. 2011 год. Ковёр. Ручная работа. 200х250 см.
Fayl:Девушка. 2004 год. Гобелен. 200х150 см..png|Девушка. 2004 год. Ручная работа. Гобелен. 200х150 см.
Fayl:Притяжение планет. 2005 год. Гобелен. 240х200 см..png|Притяжение планет. 2005 год. Ручная работа. Гобелен. 240х200 см.
Fayl:Птица. 2006 год. Гобелен. 200х150 см..png|Птица. 2006 год. Ручная работа. Гобелен. 200х150 см.


## Ədəbiyyat
* *А. Бурганов, В. Ванслов, Т. Малинина, С. Орлов, Ю. Смоленкова* |Игорь Бурганов. — Москва: Белый город, 2007. — С. 47. — ISBN 978-5-7793-1394-0.
* *Игорь Бурганов.* Музей в XXI веке. Теория, опыт, практика. — Москва, Музей "Дом Бурганова", 2007. — С. 330. — ISBN 599010141-4.
* *Игорь Бурганов.* Советы начинающим. Портрет в скульптуре. — Москва, 2005. — С. 63. — ISBN 5-902153-17-4.
* *Игорь Бурганов.* Современный ковер. Материалы международной научной конференции. — Баку — Москва, 2013. — С. 162. — ISBN 978-5-904847-08-1.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Сайт мастерской Игоря Бурганова
* И. А. Бурганов 
* Выставка "Игорь Бурганов в Российской Академии Художеств".
* "Игорь Бурганов: Скульптура, живопись"
* Художник Игорь Бурганов: "Люблю окраины Москвы"
* Крик скульпторов все громче
Berlin-Baku-Galeri

**"Berlin-Baku-Galeri"** — Berlində sərgi salonu. Bakıdakı "Qız qalası" rəsm qalereyasının Berlindəki filialıdır. Rəhbəri tanınmış rəssam İbrahim Əhraridir.

Bu qalereya 2007-ci ildən fəaliyyət göstərir. Azərbaycan mədəniyyətinin təbliği baxımından qalereyanın fəaliyyəti mühüm əhəmiyyət kəsb edir.

## Sərgiləri
Burada bir çox Azərbaycan və alman rəssamının sərgisi keçirilmişdir.

## İstinadlar
Bart Rouvenhorst

[thumbnail|[Kürənsaçlılar festivalında, 2005.]]
**Bart Rouvenhorst** (; d. 30 dekabr 1970, Apeldorn, Niderland) — Hər il Hollandiyanın Breda şəhərində keçirilən Kürənsaçlılar festivalının rəssamı, məsləhətçisi və təşkilatçısı.

## [[Kürənsaçlılar festivalı]]

Bart Rouvenhorst Kürənsaçlılar festivalının yaradıcısıdır. Belə ki, o, 2005-ci ildə 15 kürənsaçlının şəklini çəkmək istəyib. Bunun üçün o, kürənsaçlı model axtarışına çıxıb. Onun müraciətinə 150 nəfər müsbət cavab verib. Tədricən bu ənənə festival halını alaraq, 5 minədək kürən insanı bir araya gətirib.

## İstinadlar
Kəskin bronxit

**Kəskin bronxit** - bronxların məhdud iltihabıdır. Öskürək və bəlğəm ən önəmli klinik əlamətləridir. Adətən yuxarı tənəffüs yollarının infeksiyası fonunda başlayır. Kəskin bronxitdə öskürəyin 5 gündən artıq davam etməsi ilə yuxarı tənəffüs yolu infeksiyasından fərqlənir. 

Kəskin bronxitin törədiciləri yuxarı tənəffüs yolu infeksiyasına səbəb olan viruslardır. 
İnfluenza A və B, parainfluenza, koronavirus (tip1-3), rinovirus, respirator sinsisityal virus ve insan metapnevmovirusu ən sıx rastlanan törədicilərdəndir. Xroniki başqa ağciyər xəstəlikləri olmayan normal insanlarda aparılan araşdırmaların çox azında törədicinin bakterial olduğu aydınlaşdırılmışdır. Törədicilər viruslar hesab olunur. 

Mycoplasma pneumoniae və Chlamydophila pneumoniae nadir hallarda - əsasən kollektivdə olan yoluxmalarda kəskin bronxitə səbəb olurlar. Belə hallarda öskürək daha az müddətli  (≥3 gün) olur. 
Differensial diaqnostika pnevmoniya, XOAX residivləri, astma və postnasal drip (burunarxası axıntı) sindromu ilə aparılmalıdır. 

Kəskin bronxiti olan xəstələrin əksəriyyətinə maarifləndirmə və simptomatik terapiya kifayətdir. 
Ancaq taxikardiya (100/dəq və artıq), taxipnoye (24/dəq və artıq), temperatur (38°C və artıq), ağciyərlərdə krepitasiya kimi pnevmoniya düşündürən əlamətlərdə ağciyərin rentgenoqrafiyası çəkilməlidir. Həmçinin ≥ 75 yaşlarında normal fizikal müayinə pnevmoniyanı istisna etməz, buna görə rutin olaraq ağciyərin rentgenoqrafiyası olunmalıdır. 

Son dövrlərdə yeniyetmə və gənclərdə kəskin bronxitinə Bordetella pertussis və B.parapertussis kimi törədicilərin səbəb olma halları rastlanır. Peyvənd olunmuş (göy öskürəyə qarşı) birində 2 həftədən uzun çəkən və tutma ilə gələn öskürək və öskürəyin sonunda qusma olan hallarda pertussis düşünülməlidir. İmkan varsa kultura və PCR müayinələr alınmalıdır.

Simtomatik müalicəyə QSİP (qeyri - steroid iltihabəleyhinə) müalicə və burun damar daraldıcı təsirə malik dərmanlar məsləhət görülür. Antibiotikoterapiya effektsizdir, törədicilərin Mycoplasma, Chlamydophila və Bordetella olma ehtimalı istisna olunarsa. 

## Xarici keçidlər
http://toraks.dergisi.org/pdf/pdf_Toraksder_637.pdf
Paraqvay vətəndaş müharibəsi (1947)

**Paraqvay vətəndaş müharibəsi (1947)**  və ya Quarrani inqilabı .Hərbi konfilikt siyasi-ictimayi qüvvələrin toqquşması nəticəsində 1947- ci illin mart və avqust ayları ərzində baş verir.

## Konfiliktən öncəki vəziyyət

1940-ci ildə Hurinyo Moriniqo hakimiyyətə gəlir.O konsitutsiyanın ləğvi və siyasi partiyalatın fəsliyyətinə qadağa qoyur.Prezidentın bu addımı ölkədə kütləvi tətillərə,itayətsizliklərə və tələbə cıxışlarına səbəb olur.Asunsonda 1944-cı ilin fevral və aprel aylarında kütləvi tətillər baş verir.1945-ci ildə Moriniqo həmkarlar ittifaqının üzərinə hər işçinin maaşinin 3% Dövlət sosial təminat fonduna verməsi haqqında fərman verir.Ölkə itayətsizliklər girdabına düşür.Ancaq cıxışlar qəddarlıqla yatırılır və cıxışçılar Cakoda yerləşən düşərgələrə göndərilir (700 nəfər).Bu cıxışlar Moriniqonu müəyyən geri addım atmağa məcbur olur.Belə ki bir çox partiyaların fəaliyyətinə icazə verilir.Leyboristlər və Febreristlər partiyasın fəaliyyəti leqallaşır.Həmcini dövlət orqanlarında işləyən və nasistlərə meyil edən şəxslər dövlət idarəçiliyindən uzaqlaşdırılır.Söz azadlığı bərpa edilir.Kolorado və Febreristlər müştərək ölkəni idarə edir.1946-ci ildə Moniriqo vədləri tam yerinə yetirmir.1946-ci ilin Moriniqo və Kolorado partiyası ilə "Qion Poxo"nun yardımı sayəsində dövlət cevrilişinə cədh göstərir.Febreristlər 11 fevralda hökumətdən getdiyini bildirirlər.Bundan sonra siyasi partiyalara qarşı təqib başlayır.Partiyalar qadağan edilir.Bu da öz növbəsində vətəndaş müharibəsinə gətirib cıxarır.Febreristlər ,Liberallar və Kamunistlər öz aralarında razılığa gələrək koalisiya yaradılır.Rafael Franko üsyana başçılıq edirdi.Üsyanın əvvəlində sakitliyini qoruyan ordu işə müdaxilə etməli olur.Kolorado istisna olmaqla bütün partiyalar bu üsyana dəstəkləyir.Bankirlər ,ordunun 11 diviziyasından dördü üsyançılara qoşulur.Hökumət Kolorado partiyası tərəfdarları,3 kavalerlər eskadronu ,Asunsonda yerləşən 3 diviziya və Paraquaridə artilleriya diviziyasına malik idi.
## Müharibə
8 mart 1947-ci ildə Konsenson və Cakoda yerləşən qüvvələr müxalifətə dəstək verir. Müvvəqəti hökumət qurulur. Onun başçısı polkovnik Vilaqra seçilir. Üsyançılar demokratik təsisatlar və azad seçkilər tələb edirlər. Döyüş bölgəsinə hər iki tərəf öz arsenalında olan güvvələrini yeridir. Bu toqquşmalar 5 ay müddətində davam edir. Üsyançılar hökumət qüvvələrinə ağır zərbə vurur və paytaxta qədər gəlsədə sonda məğlub olurlar. Məğlubiyyatın əsas səbəbi üsyançıların rəhbərliklərində birliyin olmaması və rəhbərlik üstündə gedən mübarizə olur. Moniriqo hökumətinə Argentina və ABŞın maddi və hərbi yardımıda az təsir göstərmir. Hətta dövlət tərəfində vuruşan kavalerlər eskadronuna ABŞ hərbi ataşesi rəhbərlik edirdi.

## Nəticə
Kolorado partiyası ölkədə tək partiya elan edilərək ,digər partiyaların fəaliyyətinə qadağa qoyulur.
Bu müharibədə 55,000 insan ölür.Bunu 50,000 mülki vətəndaş təşkil edirdi.5,000 insan islah əmək düşərgələrində həbs edilir.150,000 insan ölkəni tərk edərək miqrantlara cevrilir.

## İstinad

*del Gral.Stroessner. 
*regimen.thm Creación del Banco Central del Paraguay.
Həsənqaydı

**Həsənqaydı** — Azərbaycan Respublikasının Cəbrayıl rayonunun Şükürbəyli kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Tarixi
1993-cü ildə Ermənistan Respublikası Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilib.

20 oktyabr 2020-ci ildə Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğaldan azad edilmişdir.
 
## Toponimikası
Düzənlikdədir. Vəlixanlı adı ilə də tanınır. Kəndi XIX əsrdə maldarlıqla məşğul olan vəlixanlı tirəsinə mənsub ailələr salmışlar. Yaşayış məntəqəsi Həsənqaydı adlı köhnə kənd yerində salmışdır. Toponimin Həsənqayadın oroniminin təhrif forması olduğu güman edilir. Həsən (ş.a.), qaya (yüksəklik, dağ) və din (yaylaq, düşərgə) komponentlərindən düzəlib, "Həsənqaya yaylağı" mənasındadır.

## İqtisadiyyatı
Əsas təsərrüfatı heyvandarlıq idi.

## Həmçinin bax
*Cəbrayıl rayonu

## Xarici keçidlər
*Azərbaycan Respublikası Cəbrayıl Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Yeni Zelandiya uzunquyruq ququ quşu

**Yeni Zelandiya uzunquyruq ququ quşu**— Uzunquyruq ququ quşu, uzunquyruq koel, Maori dilində isə koekoeā adlanır. Ququkimilər fəsiləsinin növlərindən biridir. Bu növ Yeni Zelandiyada bala verir və qışda cənub-qərbi Sakit Okean adalarına miqrasiya edir.

Uzunquyruq ququ quşu tüfeyli həyat tərzi keçirir. O, öz yumurtalarını Ağbaşlı moxua, Sarıbaşlı moxua və Pipipi yuvalarına qoyur. Yuvanın sahibi olan quş yumurtaların üzərində kürt yatır. Yeni çıxmış quş balaları həmin quşun yumurtalarını yuvadan atır. Uzunquyruq ququ quşu balaları öz sahibinin balalarının çağırışlarını yamsılamağı bacarır.

## İstinadlar
 

## Xarici keçidlər
*
Zəriflik sözləri (film, 1983)

**Zəriflik sözləri** () — kinorejissor Ceyms L. Bruksun Larri Mak Mörtinin eyniadlı romanı əsasında ssenari yazdığı, çəkdiyi və prodüserliyini etdiyi 1983-cü il melodram filmi. Film otuz il ərzində ana Avrora Qrinuey və qızı Emma arasında münasibətlərindən bəhs edir. Filmin əsas hissəsi incə və sarkastik yumorla zəngin olub, üslubuna görə komediyanı xatırladır. Lakin filmin sonu kifayət qədər dramatikdir. Bu film bütün həyatını qızına həsr etmiş yaşlı qadının aşiq olmağa özünə icazə verməsi barədə hekayədir..
Film 11 nominasiyada Oskara namizəd göstərilmiş və ən yaxşı film nominasiyası da daxil olmaqla 5 nominasiyada qalib olmuşdur.

## Film haqqda
Film Lerri Makmertinin romanının təmiz ekranlaşdırılmış variantı deyil belə ki, Cek Nikolsonun personajı filmin ssenari müəllifi və rejissoru Ceyms Bruks tərəfindən xüsusi olaraq əlavə edilmişdir. İkinci rol oynamasına baxmayaraq Nikolson düşünmədən filmdə rol almağa razılıq vermişdir. O, filmdə ən çox komik epizodlarda çəkilməkdən zövq almışdır..

Roman teatr tamaşası üçün adaptasiya edilmişdir. Eyniadlı tamaşa Londonda uğurla səhnələşdirilmişdir. BBC film və tamaşanı müqayisə etdiyi tənqidi məqalədə tamaşaya üstünlük verib filmiz "uzadılmış" xarakteristikası vermişdir..

## Rollarda

## İstinadlar
The Legend of Korra (videooyun)

**The Legend of Korra** — eyni adlı serialın əsasında *[[Platinum Games]]* tərəfindən istehsal olunmuş və *[[Activision]]* tərəfindən nəşr olunmuş üçüncü şəxs döyüş oyunu. O, 2014-cü ilin oktyabrında Microsoft Windows, PlayStation 3, PlayStation 4, Xbox 360 və Xbox One üçün çıxıb.

## İstinadlar
Dmitri Karakozov

**Dmitri Karakozov** (; ) - Rus inqilabçısı; 1866-cı ildə II Aleksandra qarşı təşkil etdiyi sui-qəsd ilə məşhurlaşmışdır.

## İstinadlar
Stefan Xalturin

**Stefan Xalturin** (; ) — rus inqilabçısı, "Narodnaya volya" təşkilatının üzvü. 1880-cı ildə II Aleksandra qarşı təşkil etdiyi sui-qəsd ilə tanınmışdır.

## İstinadlar
Mən həmişəlik səninəm (film, 1999)

**"Mən həmişəlik səninəm"** () — musiqili melodrama. Rejissor Sancay Lila Bhansalinin filmi. Hindistanda istehsal olunmuş ən bahalı filmlərdən biri.

## Məzmun
Cavan İtalyan musiqicisi Samir öz anasının vətəni Hindistana gələrək klassik musiqi dərsi keçmək fikrindədir. Burada o öz müəlliminin evində qalır və onun gözəl qızı Nandiyə vurulur. Bundan xəbər tutan Nandinin atası Darbara istedadlı tələbəsi olan Samirin onun evini tərk etməyi tələb edir və qızını tələsik tanınmış və varlı ailədən olan cavan hüquqşünas Vanraca ərə verir. Nandi ilə Samirin məhəbbətindən xəbər tutan Vanrac Nandiyə olan məhəbbətini boğaraq bu iki gənci qovuşdurmağa qərar verir...

## Film haqqında

* Film aktrisa Ayşvariya Rayin çəkildiyi ən uğurlu filmlərdən biridir.

## Mükafatlar

**Filmfare Awards]2000**
* Filmfare Award — ən yaxşı film
* Filmfare Award — ən yaxşı rejissor (Sancay Lila Bhansali)
* Filmfare Award — ən yaxşı qadın rolu (Ayşvariya Ray)
* Filmfare Award — ən yaxşı musiqi vokalı (Udit Narayan)
* Filmfare Award — film üçün ən yaxşı musiqi (Ancan Bisvas)

**[[Hindistanın Milli Konomükafatı]] 2000**

**IIFA Award 2000**

**Screen Weekly Awards 2000**
* Ən yaxşı qadın rolu(Ayşvariya Ray)
* Ən yaxşı rejissor (Sancay Lila Bhansali)
* Ən yaxşı film

**Zee Cine Awards 2000''

=== Film üzərində işləyənlər ===

:**Ssenari müəllifi :** [[Sancay Lila Bhansali]]
:**Rejissor :** [[Sancay Lila Bhansali]]
:**Operator :** [[Anil Mexta]]
:**Prodüser :** [[ancay Lila Bhansali]]
:**Bəstəkarlar :''' Ancan Bisvas

### Rollarda

## Xarici keçidlər

* 
* İnfo: "kinopoisk.ru" 
* Salman xanın rəsmi saytı
Skvoş (idman)

**Skvoş** () — topla və raketka ilə iki nəfərin (cütlərdə dörd) oynadığı idman növü. Skvoş Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi tərəfindən tanınan və gələcəkdə Yay Olimpiya Oyunlarının proqramına salına biləcək idman növüdür. Dünya Skvoş Federasiyasının (WSF) 100-dən çox üzvü vardır.

## Tarixi

Mənşəyi 1500-cü illərin Fransasına söykənən bu idman növü insanların əyləncə məqsədi ilə divara top vurması ilə başlamışdır. Oyun əsil məşhurluğunu 1830-cu ildə London şəhərində Harrov məktəbində bir qrup tələbənin öz meydançalarının boşalmalarını gözləyərkən divara top vurmaları ilə qazanmışdır. Oyunun ilk kurortları burada hazırlanmışdır.

## Qaydalar

Oynandığı kort bir tərəfi açıq, bir tərəfi qapalı olan kubu xatırladır. Bu kort tenis kortundan daha kiçik olub divarları xüsusi taxtadan hazırlanır.

Geyim və raketka cəhətdən tennisə bənzəyir, amma skvoş topu tennis topundan daha kiçikdir və kauçukdan hazırlanır. Skvoş topunun diametri 4 sm, ağırlığı isə 24 qramdır və içərisində 1 damcı maye olur.

### Oyun müddəti
Oyun başlamamışdan qabaq oyunçulara 5 dəqiqəlik qızışma müddəti verilir. Oyun 5 setdən ibarətdir və setlər arasında 90 saniyəlik fasilə olur.

### Xal sistemi
Skvoşda hər set 11 xala qədərdir. 10:10 hesablı bərabərlikdə bu xal sayı 2 vahid artırılır. Hər səhv xaldır. Xal qazanan oyunçu topu daxil etmə haqqı qazanır. Setlərin sayı ya 3, ya da 5 ola bilər.

### Topu oyuna daxil edilmənin itirilməsi
* Əgər oyunçu topu ön divara topu vura bilməsə;
* Oyunçu topa bir dəfədən çox vursa;

## Xarici keçidlər
* Dünya Skvoş Federasiyası
* SquashTalk
* US Squash
* Squash Player
* Squash Canada
Bıçaq Mekki haqqında ballada

**Bıçaq Mekki haqqında ballada ** (, ) —  sözləri Bertolt Brextə, bəstəsi isə Kurt Yulian Vayla məxsus populyar ballada. Ballada əsasən Bertolt Brextin “Üç qəpiklik opera” pyesi üçün nəzərdə tutulmuşdur. 31 avqust 1928 ci ildə pyesin ilk tamaşasından sonra ballada məşhurlaşmış və günümüzə qədər bir çox ifaçıların repertuarlarında yer tutur.
## “[[Üç qəpiklik opera]]”
Bıçaq Mekki haqqında ballada ilk dəfə “Üç qəpiklik opera” tamaşasında ifa edilmişdir. Moritat — bu orta əsrlərə aid bir ballada növü olub, ozanlar tərəfindən oxunardı. Mori “öldürücü, ölümcül”, Tat isə “fəaliyyət, əməl” deməkdir. “Üç qəpiklik opera” tamaşasının əvvəlində küçə xanəndəsinin dili ilə baş qəhrəman — Bıçaq Mekki tamaşaçılara təqdim edilir. Bu personaj Con Qeyin “Dilənçi opera”sındakı quldur Makxita obrazının  yenidən işlənmiş versiyasıdır. Pyesin qayəsi cəmiyyətin aşağı təbəqəsindən olan cinayətkar vasitəsilə hökuməti və kübar cəmiyyətini ələ salmaqdır.
## Mətni

## Populyarlığı
*  Lui Armstronqun ifasında 1954 cü ildə ABŞ-də xit-parada daxil olur və #20 mövqeyini tutur. 
* 2001 ci ildə  mahnısını Robbi Vilyams özünün  albomuna salır.
Strend (London)

**Strend** () — inzibati dairə, Vestminster borası ilə Siti London arasınnda yerləşə, Londonun mərkəzi küçəsi.  Küçə demək olar ki, Trafalqar meydanından başlayaraq, Temza çayına paralel olaraq şərqə, Flit Stritə doğru uzanır.

Küçənin adı Bertolt Brextin Üç qəpiklik opera tamaşasına yazılmış Bıçaq Mekki haqqında balladada 1897-ci ildə Londonda qətl törədilən yerin adı kimi çəkilir.
İngilis xəstə (film)

**İngilis Xəstə** 1992 də yayımlanmış olan Michael Ondaatje romanından uyğunlaşdırılmış Oskar mükafatlı bir film. Həmçinin, romanı da maraqlı qurğusunda ötəri Kanada da dövlət tərəfindən verilən əhəmiyyətli mükafatlar qazanmışdır. Film isə 1996-ci ildə viziona girmişdir. Filmin rejissorluğunu Anthony Minghella etmişdir. Film 1996-ci ildə ən yaxşı film də daxil olmaq üzrə 9 növdə Oskar mükafatı qazanmışdır. Əlavə olaraq, romanın müəllifi Ondaatje də film prodüserləri və ssenaristlər ilə birlikdə çalışmış və filmin romandan uyarlanma mərhələsində əhəmiyyətli dərəcədə çalışmışdır

## Filmdə rol alan aktyorlar
* Ralph Fiennes — Qraf Laszlo də Almásy
* Juliette Binoche — Hana
* Kristin Scott Tomas — Katharine Clifton
* Willem Dafoe — David Caravaggio
* Naveen Andrews — Leytenant Kip Singh
* Colin Firth — Geoffrey Clifton
* Kevin WHATELY — Hardy
* Jürgen Prochnow — Müller

## Mükafatları & namizədlikləri
### 1997 Oskar mükafatları
* Mükafat, Ən Yaxşı Film
* Mükafat, Ən Yaxşı Köməkçi Qadın Oyunçu: Juliette Binoche
* Mükafat, Ən Yaxşı Sənət Rejissoru: (Stuart Craig and Stephanie McMillan)
* Mükafat, Ən Yaxşı Sinematografi (John Seale)
* Mükafat, Ən Yaxşı Kostyum: (Ann Roth)
* Mükafat, Ən Yaxşı Rejissor: (Anthony Minghella)
* Mükafat, Ən Yaxşı Film Montajı: (Walter MURCH)
* Mükafat, Ən Yaxşı Musiqi: (Gabriel Yared)
* Mükafat, Ən Yaxşı Səs: (Walter MURCH, Mark Berger, David Parker, and Christopher Newman)
* Namizədlik, Ən Yaxşı Başrol (aktyor): Ralph Fiennes
* Namizədlik, Ən Yaxşı Başrol (Aktrisa): Kristin Scott Tomas
* Namizədlik, Ən Yaxşı Ssenari: Ən Yaxşı Uyğunlaşdırma (Anthony Minghella)

### Qızıl Qlobus (ABŞ)
* Mükafat, Ən Yaxşı Film — Drama
* Mükafat, Ən Yaxşı Original Score — Motion Picture (Gabriel Yared)
* Namizədlik, Ən Yaxşı Rejissor — Motion Picture (Anthony Minghella)
* Namizədlik, Ən Yaxşı Başrol Aktyor -: Ralph Fiennes
* Namizədlik, Ən Yaxşı Başrol Aktris- Drama: Kristin Scott Tomas
* Namizədlik, Ən Yaxşı Köməkçi Qadın Oyunçu: Juliette Binoche
* Namizədlik, Ən Yaxşı Uyğunlaşdırma (Anthony Minghella)

### 1997 Bafta Awards, UK
* Mükafat, Ən Yaxşı Film
* Mükafat, Ən Yaxşı Sinematografi (John Seale)
* Mükafat, Ən Yaxşı Montaj (Walter MURCH)
* Mükafat, Ən Yaxşı Köməkçi Qadın Oyunçu: (Juliette Binoche)
* Mükafat, Ən Yaxşı Uyğunlaşdırma — (Anthony Minghella)
* Mükafat, Ən Yaxşı Musiqi (Gabriel Yared)

## Xarici Keçidlər
* imdb Səhifəsı

## istinadlar
Zelda Vilyams

**Zelda Rae Vilyams** (; ) — ABŞ aktrisası.
## Həyatı
Vilyam Nyu-York da dünyaya gəlib.

## Karyerası
O,  aktyorluq sahəsində ilk addımlarını “Doktor Seussun tapıntıları” (1994) adlı televiziya filmində rol alaraq atmışdır. Sonrakı il isə “Doqquz ay” (1995) adlı filmdə rol almışdır. İlk əhəmiyyətli rolunu 2004-cü ildə  "Keçmişin sirləri"adlı filmində baş qəhrəmanın sevimli qızı olaraq oynamışdır.

O, *Gunpowder & Sky* filmi əsasında televiziya üçün seriyalar hazırlayır.

## Şəxsi həyatı
Vilyam biseksualdır. O, 2013-2016-cı illərdə aktyor Cekson Hayvudla görüşürdü.

## Həmçinin bax
## Xarici keçidlər
* 
* Zelda Rae Vilyamsİnstagram.com

## İstinadlar
İsfərə

**İsfərə** () — Tacikistanın şimalında sənaye şəhəri. Suğd vilayətinin İsfərə rayonunun inzibati mərkəzi.

## Coğrafiyası

İsfərə dağlarla əhatəlidir. Təbiəti müxtəlifdir. Türküstan sıra dağlarının bir hissəsidir.

## İqlimi

## Tarixi

Mərkəzi Asiyanın bir çox böyük və qədim şəhərləri Fərqanə vadisində yerləşir.Bunlardan Xocənd, Əndican, Kokand, Nəməngan, Riştan, Qənibadam, Şorab və İsfərə. Böyük İpək yolu vasitəsilə Çin Avropaya bağlanırdı. Şəhər ilk dəfə Təbərinin "Tarix" kitabında xatırlanır.

Abbasilərdən sonra İsfərə Samanilərə tabe oldu.

Teymurlular dövründə İsfərə vilayət idi. Bu vilayət İsfərə, Varux, Sux və Huşyar olmaq üzrə dörd dağ ətəyindən ibarət idi.

 
31 yanvar 1977-ci ildə şəhər zəlzələ nəticəsində dağılmışdı..

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* ПОРТАЛ ИСФАРА №1
* Исфаринский Портал
* Исфара - город цветущих садов
* Исфара
* На таджикском языке, более подробная информация
Şavkat Mirziyoyev

**Şavkat Mirimanoviç Mirziyoyev** (; ) və ya **Şövkət Mirzəyev** — Özbəkistan Respublikasının 2-ci Prezidenti (14 dekabr 2016-cı ildən).

## Həyatı
Şövkət Mirziyoyev 24 iyul 1957-ci ildə Özbəkistan SSR-in Cizzəx vilayətinin Zaamin rayonunda anadan olmuşdur.

1976–1981-ci illərdə Daşkənd İrriqasiya və Kənd Təsərrüfatının Mexanikləşdirilməsi İnstitunda mühəndis-mexanik ixtisası üzrə təhsil almışdır.

Şövkət Mirziyoyev 1981–1992-ci illərdə həmin institutda kiçik elmi işçidən başlayaraq, İnstitutun birinci prorektor vəzifəsinə qədər yüksəlmişdir.

Şövkət Mirziyoyev 1992–1996-cı illərdə Daşkənd şəhəri Mirzə Uluqbəy rayonunun hakimi işləmişdir. 1996–2001-ci illərdə Cizak vilayət hakimi olmuşdur. 2001–2003-cü illərdə Səmərqənd vilayət hakimi vəzifəsində çalışmışdır.

Şövkət Mirziyoyev 11 dekabr 2003-cü ildə Özbəkistan Respublikasının Baş Naziri vəzifəsinə təyin olunmuşdur. 14 dekabr 2016-cı ildən Özbəkistan Respublikasının 2-ci Prezidentidir.

2021-ci ilin oktyabrında Şavkat Mirziyoyev yenidən Özbəkistan Respublikasının Prezidenti seçilib.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Elyor Qəniyev

**Elyor Qəniyev** (7 yanvar 1960) — Özbəkistanın xarici işlər naziri.

## Həyatı
7 yanvar 1960-cı ildə Özbəkistan SSR-in Sırdərya vilayətində anadan olmuşdur.
1981-ci ildə Daşkənd Politexnik İnstitutunu mühəndis-geoloq ixtisası üzrə
bitirmişdir.

Elyor Qəniyev 1990-cı ildə Xarici iqtisadi və ticarət əlaqələri üzrə dövlət komitəsinin rəhbərliyi yanında böyük referent, daha sonra Xarici iqtisadi əlaqələr nazirliyinin idarə rəisi təyin olunmuşdur. Özbəkistan prezidenti yanında strateji və regionlararası tədqiqatlar İnstitutunda şöbə müdiri olmuşdur. 1994–2002-ci illərdə nazir müavini, nazirin birinci müavini, 1998-ci ildən xarici iqtisadi əlaqələr naziri olmuşdur.

## Xarici keçidlər
Yeni Zelandiya yelpikquyruğu

**Yeni Zelandiya yelpikquyruğu**—kiçik həşəratyeyən quşdur. Geniş ərazidə yayılmış yelpikquyruqlar Yeni Zelandiyanın Cənub Adalarında, həmçinin *Rhipidura fuliginosa placabilis* kimi yarımnövləri Şimal Adalarında, Rhipidura fuliginosa penita yarımnövü Çatem adlarında, hal-hazırda nəsli kəsilmiş *Rhipidura fuliginosa cervina* (və ya Lord Houv yelpikquyruğu)  yarımnövü Lord Houv adasında yayılmışdır. Bu quş alabəzək yelpikquyruq və ya Maori dilində Pīwakawaka və ya Tīwakawaka kimi də adlanır. Bu növlər bir çox halda Avstraliya və Yeni Kaledoniyanın boz yelpikquyruqları ilə eyni növ hesab edilir, lakin quşların çağırışlarındakı fərqlərə görə bəzi orqanlar indi bu quşlara ayrıca növ kimi bu yanaşır.

## Çoxalması
Yeni Zelandiya yelpikquyruğu mövsümi olaraq çoxalır. Şimal Adalarında avqustdan marta, Cənub Adalarında sentyabrdan yanvara və Çatem adalarında isə oktyabrdan yanvara kimi bala çıxarma dövrüdür. Onlar adətən mövsümdə iki və ya daha çox nəsil artırırlar. Quşlar adətən yığcam, fincanşəkilli yuvalarını ağacların çəngəlində, mamır qabığı və lifdən hazırlanmış və tez-tez hörümçək toru ilə tamamlanmış şəkildə qururlar. Yuvanın qurulmasında hər iki cins iştirak edir. Yuvanın ölçüsü adətən, boz və qəhvəyi xallı üç-dörd yumurta sığacaq qədər olur. İnkubasiya dövrü təxminən iki həftə çəkir. İnkubasiya və qidalanma vəzifələrini hər iki fərd bölüşür. Gənc erkəklər tükləndikdən iki ay sonra cütləşmə baş verə bilər. Yeni Zelandiya yelpikquyruğunun  yuvalarına arabir Yeni Zelandiyada ququkimilərin iki növü tərəfindən parazitlik edilir.

## Mifologiyada
Maori mifologiyasında *piwakawaka* insanlara tanrılardan ölüm və ya ölüm xəbəri çatdıran elçi rolunu oynayır. Çökük gözlər və quşun qəribə uşuş davranışı od tanrısı ulu Mahuikanın olduğu yeri ortaya çıxarmamaq üçün Maui ilə yanaşı məcbur olunması ilə izah olunur. *Tiwakawaka* həmçinin Yeni Zelandiyaya birinci köçən Maori mühacirinin adlarından biridir.

## İstinadlar
Aşiq Şekspir

**Aşiq Şekspir** () — 1998-ci ildə istehsal olunmuş romantik komediya filmi.

## Məzmunu
16-cı əsr İngiltərədə keçən bu romantik komediya filmində gənc Shakespearenin eşq həyatı izah edilir. Shakespearenin (Cozef Fiennes) eşq həyatı son dövrdə, heç də yaxşı davam etmir. Yeni oyunu "Romeo and Ethel the Pirate s Daughter" mövzusunda isə hələ bir şeylər ortaya çıxara bilməmişdir. Shakespearenin pərəstişkarlarından zəngin və gözəl Viola də Lesseps (Gwyneth Paltrow) duyğusuz bir adam görünüşündəki Lord Wessex ilə evlənmək üzrədir. xəyalında oyunçu olmaq da yatan Viola ilə Shakespeare cütlüyü , tanış olmalarından sonra yeni bir eşqə yelkən açacaqlar.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Radikal Sol Koalisiya

**Radikal Sol Koalisiya** (, qısa **SYRIZA** kimi tanınır) - Yunanıstanda fəaliyyət göstərən sosialist siyasi partiyası.

2015-ci ilin əvvəllərində Yunanıstanda keçirilən parlament seçkilərinin ardından, partiya ölkə parlamentində 300 yerdən 149-una sahib çıxaraq hakimiyyətə gəlmişdir. Partiya üç müxtəlif qrupun birləşməsi ilə *Synaspismós* adlı sol siyasi hərəkatı yaradılmış və daha sonra hərəkat *Radikal Sol Koalisiya* adı altında birləşmişdir. *Synaspismós* hərəkatının əsas liderlərindən olan Aleksis Tsipras hal-hazırda SYRIZA partiyasının rəhbəri vəzifəsini icra edir.

## Tarixi

## İştirak etdiyi seçkilər

## Hökumətdə və parlamentdə təmsilçiliyi

## Himni

## Bayrağı və emblemi

## Partiya qərargahı

## Üzvləri və rəhbərləri
* Aleksis Tsipras

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi saytı