Gürcüstan sənayesi

**Gürcüstan sənayesi** — mədənçilik və emal sənayesinin bir sıra sektorları. Hazırda Gürcüstanda sənaye müəssisələrinin əksəriyyəti ya işləmir, ya da qismən yüklənir (onların potensialından təxminən 20% istifadə olunur).

Gürcüstanda ən vacib sənaye sahələri bunlardır: qida və yüngül sənaye, qara və əlvan metallurgiya.

Sənayedə işləyənlərin ümumi sayı 85,7 min nəfərdir, o cümlədən mədənçıxarma - 4,3 min nəfər, emal sənayesi - 58,8 min nəfər, elektrik, qaz və su təchizatı - 22,6 min.

## Tarixi
### Sovet dövrü
Sovet dövründə Gürcüstanda qida, çuqun, kömür, polad borular, neft məhsulları, gübrələr, dəzgahlar, lokomotivlər və təyyarə yığımı üzrə ixtisaslaşmış inkişaf etmiş bir sənaye var idi.  Gürcüstanda aparıcı sənaye sahələri elektrik enerjisi, yanacaq, qara metallurgiya, maşınqayırma, kimya, yüngül və qida idi.

1990-cı ildə sənaye məşğul əhalinin 27%-ni təşkil edirdi.

### 1991-ci ildən sonra
1992-ci ildə Gürcüstanın sənaye istehsalının həcmi 40% azalıb. 1998-ci ilə qədər Gürcüstanda sənaye istehsalının həcmi 1990 -cı ilin səviyyəsinin 16% -ni təşkil etdi. 

Sənayenin Gürcüstanın ÜDM-də payı 1990-2005-ci illərdə azaldı. 22.9%-dən 12.1%-ə qədər.

2005-ci ildə sənaye istehsalının həcmi 2004-cü illə müqayisədə 16,4% artaraq 2,0 milyard lari (1,1 milyard dollar) təşkil etmişdir. Son illərdə əsas sənaye artımını qida sənayesi, metal filizlərinin (əsasən manqan) çıxarılması, həmçinin metal və qeyri-metal məmulatların istehsalı təmin edir.  2005-ci ildə sənaye istehsalının strukturunda (enerji istisna olmaqla) bu sənaye sahələrinin ümumi payı 76%idi.

2006-cı ilin birinci yarısında sənaye istehsalı 658 milyon lari (382,6 milyon dollar) təşkil etmişdir. İqtisadi fəaliyyətin milli statistik təsnifatına uyğun olaraq, göstərilən dövrdə Gürcüstan sənayesinin ayrı -ayrı sektorlarının artım templəri aşağıdakılardır: mədənçıxarma və hasilat sənayesi — 109,8%, emal — 123,8%, elektrik, qaz və su təchizatı — 102,4%.

2007-ci ildə sənaye istehsalının həcmi 2,3 milyard dollar təşkil etmişdir. 

2009-cu ilin sonunda Gürcüstanda sənaye istehsalı 8,5% azalıb.

## Metal filizi mədənçiliyi və metallurgiya

2005-ci ildə Gürcüstanın sənaye istehsalında metal istehsalının payı 9,8%, metal filizinin payı 4,06 % təşkil edirdi.

"Chiaturmarganets" şirkəti, dünyanın ən böyük manqan konsentratları istehsalçılarından olan Chiatura manqan yatağından manqan filizinin çıxarılmasını və ilkin emalını həyata keçirir.  2004 -cü ildə şirkət 150 min ton manqan konsentratı istehsal etdi.  Chiaturmarganets məhsullarının əsas istehlakçısı Zestafon Ferroalaşım Zavodudur. 

Zestafon Ferroalaşım Zavodu ən böyük ferro ərintiləri istehsalçısı və Gürcüstanda ən böyük ixracatçısıdır. Ferro ərintiləri Gürcüstan ixracatının əsas əmtəəsidir, onların ixracdakı payı təxminən 17%-dir. 

Madneuli mədən və emalı zavodu Madneuli yatağından polimetal filizləri çıxarır (ondan filizin həcmi ildə 2 milyon tondan çoxdur), həmçinin qızıl-mis konsentratı istehsal edir, onun məhsulları Gürcüstan ixracatının əhəmiyyətli hissəsini təşkil edir.  Zavod, Rusiya Sənaye İnvestorları maliyyə və sənaye qrupu tərəfindən idarə olunur.

Rustavidə borular və qara metallar istehsal edən bir metallurgiya zavodu mövcuddur.

Metal filizi hasilatı ilə məşğul olanların sayı - 1,6 min nəfər, metallurgiya istehsalında — 9,7 min nəfər (2008)

## İstinadlar