Natəvan Sultanova

**Natəvan Sultanova** (tam adı: *Natəvan Rəsul qızı Sultanova*; 30 iyun 1942, Bakı Azərbaycan SSR) — kimyaçı alim, Aşqarlar Kimyası İnstitutunda aparıcı elmi işçi, kimya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent.

## Həyatı
Sultanova Natəvan Rəsul qızı 1942-ci ilin iyun ayının 30-da Bakı şəhərində anadan olub. Bakı şəhərinin 174 № li məktəbinin birinci sinfinə 1950-ci ildə daxil olub, 1960-cı ildə bitirib və həmin ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin kimya fakültəsinə daxil olub. 1965-ci ildə Universiteti bitirib.1965-ci ildə AMEA Aşqarlar Kimyası İnstitutuna qəbul olub, kiçik elmi işçi vəzifəsində çalışmışdır. Həmin İnstitutda 1970-ci ildə aspiranturaya daxil olub və 1977-ci ildə "Синтез продуктов нуклеофильного замещения некоторых дигалогенэфиров и эфиров — монохлоргидрина глицерина и исследование их в качестве присадок к маслам и топливам и ингибиторов коррозии" mövzusunda dissertasiya müdafiə edərək "Neft kimyası" ixtisası üzrə kimya elmləri namizədi alimlik dərəcəsinə layiq görülmüşdür. O, 2003-cü il tarixindən aparıcı elmi işçi vəzifəsinə təyin edilmiş və hal-hazırda həmin vəzifədə çalışır.

## Elmi fəaliyyəti
Sultanova Natavan Rəsul qızı "Yanacaqlara aşqarlar" laboratoriyasında yanacaqlara aşqarların sintezinin elmi əsaslarının işlənib hazırlanmasında həmmüəllif kimi iştirak edir. O, tərkibində N- və S- saxlayan yüksək təsirli yeni birləşmələr sintez edir və onları yanacaqlara aşqar kimi tədqiq edir. Sultanova N. R. yanacaqların korroziya xasələrinin öyrənilməsinin və mühafizəedici aşqarların təsirinin qiymətləndirilməsinin dəyişən kontakt üsulu ilə hərtərəfli öyrənmişdir. O, ekoloji təhlükəsiz yüksək istismar keyfiyyətlərinə malik yeni yanacaq növü olan biodizel yanacağının alınması sahəsində tədqiqatlar aparmış və müsbət nəticələr əldə etmişdir.

## Elmi əsərləri
Sultanova Natavan Rəsul qızı 80-dan çox elmi əsərin, o cümlədən 36 məqalə, 21 məruzənin tezisləri, 14 müəlliflik şəhadətnaməsi və patentin müəllifidir.

## Elmi məqalələri
* Мовсумзаде М. М., Султанова Н. Р., Алиев Н. А., Джафарова Т. Д. Ekologiya və ətraf mühitin qorunması. V Beynəlxalq konfrans. Sumqayıt 2004
* Мовсумзаде М. М., Султанова Н. Р., Аббасова М. Т., Алиев Н. А. Синтез некоторых ацеталей и кеталей и исследования их в качестве присадок повышающих цетановое число дизельных топлив. VI Бак. Международная конференция. г. Баку, 2005г, сентябр.
* Мовсумзаде М. М., Аббасова М. Т., Султанова Н. Р., Велиева Р. Г. Защитные свойства некоторых аминометильных производных гексаметиленгликоля. АНХ, 2, 2011
* Мовсумзаде М. М., Султанова Н. Р., Махмудова Л. Р., Синтез и свойства аминометильных производных бис-алкилфенолов. Материалы Республиканской научно-практической конферен- ции по нефтехимическому синтезу, посвященной 100-летию академика С. Д. Мехтиева. стр.67–69, 2014
* Мовсумзаде М. М., Ахмедов И. М., Махмудова Л. Р., Алиев Н. А., Султанова Н. Р., Эйвазова И. М. Трансэтерификация подсолнечного масла метиловым спиртом в присутствии катализатора. Синтез биодизельного топлива. IV Международной научно-технической конференции. Альтернативные источники сырья и топлива. Сборник научных трудов. Минск. "Беларуская навука" 2014, стр.72–83
* Л. Р. Махмудова, М. М. Мовсумзаде, И. М. Ахмедов, Н. А. Алиев, Н. Р. Султанова, И. М. Эйвазова. Разработка биодизельных композиций и исследование их влияния на эксплуатационные характеристики топлив. V Международной научно-технической конференции. Альтернативные источники сырья и топлива. Сборник научных трудов. Минск. "Беларуская навука" 2016, вып.2, стр. 42–49
* Махмудова Л. Р., Мовсумзаде М. М., Ахмедов И. М., Алиев Н. А., Аббасова М. Т., Султанова Н. Р.,Эйвазова И. М. Разработка биостойких топливных композиций на основе дизельных топлив и биодизелей. ISJ Theoretical & Applied Science, 30.07.2016, volume: 39, p.p. 70–74

## Patentləri
* Mövsümzadə М. М., Əliyev N. A., Sultanova N. R., Mahmudova L. R., Rzayeva İ. Ə. Bis-[2-N-metil-anilinometilen-4-nonilfenol] sulfid yanacaqlara oksidləşməyə qarşı aşqar kimi. Azərbaycan Respublikası Patenti № İ 2016 0099
* Mövsümzadə М. М., Əliyeva F. C., Ağayeva M. Ə., Əliyev N. A., Sultanova N. R., Eyvazova İ. M. Yanacaqlara oksidləşməyə qarşı aşqar kimi. Azərbaycan Respublikası Patenti № İ 2012 0032

## Xarici keçidlər
* AMEA-nın rəsmi saytında kimya üzrə fəlsəfə doktoru Natəvan Sultanova haqqında məlumat