Hans-Georg Qadamer

**Hans-Georg Qadamer** (; ) —  alman filosofu, hermenevtika sahəsindəki töhfələri ilə tanınır. Onun əsas əsəri olan *[[Həqiqət və Metod]]* (*Wahrheit und Methode*, 1960) XX əsrin ən mühüm fəlsəfi əsərlərindən biri sayılır. Qadamer hermenevtikanı yalnız mətnlərin təfsiri sahəsi kimi deyil, bütövlükdə insanın dünyanı anlama yolu kimi təqdim etmişdir.

## Bioqrafiyası
Qadamer 1900-cü ildə Almaniyanın Marburq şəhərində anadan olmuşdur. Onun atası kimyaçı idi və elmi dəqiqliyə önəm verirdi. Qadamer Marburq Universitetində və Heydelberq Universitetində təhsil almış, burada Martin Haydeggerin təsiri altına düşmüşdür. Qadamer Haydeggerin tələbəsi olmuş, daha sonra onun fəlsəfi irsini inkişaf etdirərək hermenevtik fəlsəfəyə yönəlmişdir. 1949-cu ildə o, Heydelberq Universitetində fəlsəfə kafedrasının müdiri təyin olunmuş və burada uzun müddət elmi fəaliyyət göstərmişdir. Qadamerin fəlsəfəsi hermenevtika və anlam problemi üzərində qurulmuşdur. O, anlama prosesini tarixi, dil və mədəniyyət kontekstində araşdırmış və aşağıdakı əsas ideyaları irəli sürmüşdür.

# Qadamerə görə, anlama prosesi heç vaxt neytral və ya tam obyektiv olmur. İnsanlar öz tarixilikləri və mədəni baxış bucaqları ilə yanaşaraq mətnləri və hadisələri başa düşürlər. Bu vəziyyətə o, **tarixi şüur** (*historical consciousness*) adını verir.
# Qadamerin fikrincə, dil anlama prosesinin əsas vasitəsidir. İnsanlar dünyanı dil vasitəsilə anlamlandırır və bu dil onların düşüncə və təcrübələrini formalaşdırır. O, belə nəticəyə gəlir ki, "varlıq, dil olaraq anlayışda meydana çıxır" (*Being that can be understood is language*).
# *Horizont birləşməsi* () anlayışı Qadamerin əsas töhfələrindən biridir. Bu anlayışa görə, tədqiqatçı və mətn arasında mənaların toqquşması nəticəsində yeni bir anlam üfüqü yaranır. Bu proses anlamağın dinamik və qarşılıqlı təbiətini əks etdirir.

Qadamerin hermenevtik fəlsəfəsi yalnız fəlsəfə deyil, həmçinin teologiya, ədəbiyyat nəzəriyyəsi, tarix, hüquq, sosiologiya və digər humanitar elmlərə dərin təsir göstərmişdir. O, hermenevtika anlayışını Martin Haydeggerin ontologiyası ilə zənginləşdirmiş və onu praktiki anlam sahəsinə genişləndirmişdir. Onun ideyaları Pol Rikör, Yürgen Habermas, Riçard Rorti və digər müasir filosoflarla dialoq şəklində inkişaf etmişdir.

Qadamer 2000-ci ildə 100 yaşını qeyd etmiş və fəlsəfi fəaliyyətini son illərinə qədər davam etdirmişdir. O, 2002-ci ildə Heydelberqdə vəfat etmişdir.

## Həmçinin bax
* Hermenevtika
* Martin Haydegger
* Entoni Giddens
* Anlama fəlsəfəsi

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
* 
*
* 
* 
* 
*
* 

## Xarici keçidlər

*
*https://www.gadamer-gesellschaft.de/en/hans-georg-gadamer-society/ 
*Hans-Georg Gadamer, Jeff Malpas, Stanford Encyclopedia of Philosophy
*Hans-Georg Gadamer (1900—2002), Lauren Swayne Barthold, Internet Encyclopedia of Philosophy
*Gadamer's Hermeneutics (introductory lecture by Henk de Berg, 2015)
*Chronology (in German)
*Works by Gadamer
*Hans-Georg Gadamer: Plato as portratist
*Miguel Ángel Quintana Paz: ["On Hermeneutical Ethics and Education"](http://www.uned.es/dpto_fil/revista/polemos/articulos/MA_Quintana_On%20Hermeneutical%20Ethics%20&%20Education%20(Internet)2.doc), a paper on the relevance of Gadamer's Hermeneutics for our understanding of music, ethics and education in both.