open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Manhva

**Manhva** () — Cənubi Koreyada komikslər və çap cizgi filmləri üçün ümumi termin. Koreyadan kənarda bu termin adətən Koreya komikslərinə aiddir

## Etimologiya

Koreya dilindəki manhva sözü, yapon dilindəki manqa sözü və Çin dilindəki manhua sözü o dillərdə komiks deməkdir və üçü də Çin heroqlifləri ilə 漫畵 kimi yazılır. Bu söz erkən müasir Koreyaya məhz Yaponiyadan gəlib.

Koreya dilində manhva sözü 1923-cü ildən bəri işlənilir. Onnan əvvəl isə **taım otçi** () ifadəsi işlənilirdi. Şimali Koreyanın lüğətlərində də mahva sözü komiks kimi verilir. Halbuki, orda daha çox **kurimçek** ( - şəkil kitabı) sözü işlənilir. Han San Con 2011-ci ildə apardığı araşdırma görstərib ki, Şimali Koreyada, Cənubi Koreyadan fərqli olaraq bütün növ komiksləri əhatə edən bir ifadə mövcud deyil.

## Tarix

Koreyada ilk satirik karikatura, ölkənin birinci qəzetlərindən birində 1909-cu ilin iyul ayında çap olunub. Bu, *Saphua* (삽화) adlı karikaturanın müəllifi İ Do Yon idi və onu çap edən *Tehan Minbo* (대한민보) qəzeti idi. 1945-ci ilə qədər manhva əsasən qəzetlərdəki siyasi satira və ya uşqalar üçün dövri nəşrlər şəkildə çap olunurdu. Halbuki, satirik manhva Yaponiya İmperiyası tərəfindən senzura olunurdu və buna görə, 20-ci və 30-cu illərdə, onu çap edən bir sıra nəşriyyat bağlanılıb. 1950-ci ildə Koreya müharibəsi baş verir bə həm Cənubi, həm də Şimali Koreya komiksləri əks tərəfə qarşı propaqanda şəkildə iştətməyə başlayır.

1948-ci ilin sentyabrın 15-də, Cənubi Koreyada Kim Yon Huan tərəfindən *Manhva Hencin* () adlı Koreyanın ilk manhva jurnalı təsis olunub. Halbuki, o ikinci nömrəsindən sonra senzuraya görə bağlanıb. 60-cı, 70-ci və 80-ci illərində Cənubi Koreyada manhva, ölkənin hərbi hökumətində qarşı işlədilən yumorlu etiraz forması idi. Park in Ha iddia edir ki, 60-cı illərdə Cənubi Koreyada manhva geniş şəkildə yayılmağa başlayıb. Lakin, 70-ci illərdə, böyüyən senzuraya görə o, "ölmüş" vəziyyətinə gəlib. Bunun nəticəsində, Yaponiyanın şoco manqanın təsiri qalxıb və beləliklə, 80-ci illərdə, Koreyada suncon () manhvanın "renesansı" baş verib.

2000-ci illərdə internet, personal komyuter və smartfonların inkişafı və yayılması ilə, bir sıra manhva yaradıcıları işlərini bu yeni istehlak növünə uyğunlaşdırıblar. Beləliklə, ölkədə çap olunan manhva azalmaqdadır və onun əvəzinə *webtoon* (; ) populyarlığı yüksəlməkdədir.

## İstinadlar
Taksa-Sena

**Taksa-Sena** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye.
Şantel kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Mulen.

INSEE kodu — 03278.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 227 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 120 nəfər (15–64 yaş) arasında 96 nəfər iqtisadi fəal, 24 nəfər fəaliyyətsiz (fəaliyyət göstərici 80,0%, 1999-cu ildə 63,4%) idi. Fəal olan 96 nəfərdən 92 nəfər (49 kişi və 43 qadın), 4 nəfər işsiz (1 kişi və 3 qadın) idi. Aktiv olmayan 24 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 8 nəfər təqaüdçü, 10 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Tarje (kommuna)

**Tarje** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Şantel kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Mulen.

INSEE kodu — 03277.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı  260 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 144 yaşda (15-64 yaş arasında) 91 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 53 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 63,2%, 1999-cu ildə 62.1%). Fəal olan 91 nəfərdən 85 nəfəri (46 kişi və 39 qadın), 6 nəfəri işsizdir (4 kişi və 2 qadın). Aktiv olmayan 53 nəfər arasında 17 nəfər şagird və ya tələbə, 16 nəfər təqaüdçü, 20 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Teye-Arjanti

**Teye-Arjanti** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. Cənubi Monlyuson kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Monlyuson.

INSEE kodu — 03279.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 517 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 331 nəfər (15-64 yaş) arasında 254 nəfər iqtisadi fəal, 77 nəfər fəaliyyətsiz (fəaliyyət göstərici 76,7%, 1999-cu ildə bu 68.6%) idi. Fəal olan 254 nəfərdən 226 nəfər (128 kişi və 98 qadın), 28 nəfər işsiz (13 kişi və 15 qadın) idi. Aktiv olmayan 20 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 29 nəfər təqaüdçü, 28  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Tenöy

**Tenöy** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Seriyi kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Monlüson.

INSEE kodu — 03282.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 396 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 243 yaşda olan (15-64 yaş arasında) 160 nəfər iqtisadi fəal, 83 nəfər fəaliyyətsiz (fəaliyyət göstərici 65.8%, 1999-cu ildə 64.2%) idi. Fəal olan 160 nəfərdən 141 nəfər (79 kişi və 62 qadın), 19 nəfər işsiz (9 kişi və 10 qadın) idi. 83 hərəkətsiz 20 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 38 nəfər təqaüdçü, 25  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Terja

**Terja** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Marsiyya-an-Kombray kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Monlyuson.

INSEE kodu — 03280.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 218 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 136 nəfərin (15-64 yaş arasında) 105 nəfəri iqtisadi cəhətdən, 31 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici - 77,2%, 1999-cu ildə 70.0%). Fəal olan 105 nəfərdən 103 nəfər (57 kişi və 46 qadın) işləyir, 2 nəfər işsizdir (1 kişi və 1 qadın). 31 hərəkətsiz 5 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 14 nəfər təqaüdçü, 12 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Torteze

**Torteze** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Erisson kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Monlyuson.

INSEE kodu — 03285.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 172 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 117 yaşda (15-64 yaş arasında) 94 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 23 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi 80,3%, 1999-cu ildə 71.2%). Fəal olan 94 nəfərdən 86 nəfər (48 kişi və 38 qadın), 8 nəfər işsiz (3 kişi və 5 qadın) idi. 23 hərəkətsiz 8 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 7 nəfər təqaüdçü, 8 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Treban (Alye)

**Treban** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Le-Monte kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Mulen.

INSEE kodu — 03287.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 396  nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 247 nəfər (15-64 yaş arasında) arasında 186 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 61 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 75,3%, 1999-cu ildə bu göstərici 71.2%). Fəal 186 nəfərdən 166 nəfəri (92 kişi və 74 qadın), 20 nəfər işsiz (11 kişi və 9 qadın) idi. 61 hərəkətsiz 16 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 22 nəfər təqaüdçü, 23 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Trevol

**Trevol** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
İzyor kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Mulen.

INSEE kodu — 03290.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 1599 nəfər təşkil edirdi.

İllərə görə əhalinin sayı
:1962= 777
:1968= 812
:1975= 1004
:1982= 1255
:1990= 1405
:1999= 1366
:2008= 1599

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 1069 nəfər əmək qabiliyyətli (15-64 yaş arasında) insanlar arasında 802 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 267 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi 75.0%, 1999-cu ildə 75.0%). 802 aktiv şəxsdən 763 nəfər (403 kişi və 360 qadın) işləyir, 39 nəfər işsizdir (17 kişi və 22 qadın). Aktiv olmayan 267 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 121 nəfər təqaüdçü, 69 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Qalereya

Fayl:Trevol Allier 01.jpg|Trevol
Fayl:Chateau d'Avrilly Trevol 02.jpg|Avriyi qalası
Fayl:Chateau des Bedaures Trevol 04.jpg|Şato Bedor

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Amberyö-an-Büje

**Amberyö-an-Büje** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Amberyö-an-Büje kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Belle.

INSEE kodu — 01004.

## Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 13 835 nəfər təşkil edirdi.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Milli Statistika İnstitutu
Trezel

**Trezel** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Jalinyi-syur-Bebr kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Vişi.

INSEE kodu — 03291.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 382 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 231 nəfər əmək qabiliyyətli şəxsdən (15-64 yaş) 169 nəfəri iqtisadi cəhətdən fəal, 62 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 73.2%, 1999-cu ildə 67.6%). Fəal olan 169 nəfərdən 149 nəfər (83 kişi və 66 qadın), 20 nəfər işsiz (5 kişi və 15 qadın) idi. Fəal olmayan 62 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 25 nəfər təqaüdçü, 25 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Trenya

**Trenya** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Yuryel kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Monlyuson.

INSEE kodu — 03288.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 452 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 245 əmək qabiliyyətli insan (15-64 yaş) arasında 180 nəfər iqtisadi fəal, 65 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 73.5%, 1999-cu ildə bu 72.1%). Fəal 180 nəfərdən 165 nəfəri (87 kişi və 78 qadın), 15 nəfəri işsizdir (9 kişi və 6 qadın). Fəal olmayan 65 nəfər arasında 18 nəfər şagird və ya tələbə, 29 nəfər təqaüdçü, 18 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Treto

**Treto** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Monmaro kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Monlyuson.

INSEE kodu — 03189.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 551  nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 330 nəfər arasında (15-64 yaş arasında) 242 nəfər iqtisadi fəal, 88 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 73,3%, 1999-cu ildə bu 63.6%). Fəal olan 242 nəfərdən 218 nəfəri (128 kişi və 90 qadın), 24 nəfər işsiz (9 kişi və 15 qadın) idi. 88 hərəkətsiz 13 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 37 nəfər təqaüdçü, 38  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Tronje

** Tronje** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Le-Monte kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Mulen.

INSEE kodu — 03292.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 933 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 592 nəfər (15-64 yaş) arasında 404 nəfər iqtisadi cəhətdən, 188 hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 68,2%, 1999-cu ildə 71.1%) olmuşdur. Fəal olan 404 nəfərdən 357 nəfəri (200 kişi və 157 qadın), 47 nəfəri işsiz (28 kişi və 19 qadın) idi. 188 hərəkətsiz 29 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 92 nəfər təqaüdçü, 67  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Qalereya

Fayl:Tronget - Mairie -587.JPG|Şəhər meriyası
Fayl:Tronget - Église Saint-Maurice-et-Saint-Vincent -582.JPG|Sen-Moris kilsəsi

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Qori məbədi

**Qori Məbədi** - Naqarparkar şəhərindəki Caynizm məbədidir.  Viravah Məbədindən 14 mil şimal-qərbdə yerləşir. 1375-1376-cı illərdə tikilmişdir. Məbəd xüsusi olaraq yalnız 23-cü

caynizm Tirtxankarası olan Lord Parşvanatx üçün ayrılıb. Bu məbəd Naqarparkarın digər bütün Caynizm ibadətgahları ilə birlikdə 2016-cı ildə YUNESKO-nun Ümumdünya İrsi statusunun ilkin siyahısına *Naqarparkar Mədəni Landşaftı* olaraq daxil edildi. 

## Etimologiyası
Bu məbədin adı əsrlər boyu bir neçə dəfə dəyişdi. Məbəd eramızın 300-cü ilində caynist Qoriçom tərəfindən  və ya 16-cı əsrdə tikilmişdir. 

## Dizayn
Qori Məbədi, Hindistanın Racastan şəhərində, Əbu dağındakı bənzər bir memarlıq abidəsi ilə oxşar dizayna malikdir.  Məbəd 60 futdan 125 futa qədər hündürlükdədir və mərmərdən tikilmişdir. Bütün məbəd daş üzərində oyulmuş bir sıra addımlarla çatan yüksək bir platformada qurulmuşdur. 

Məbədin interyeri Şimali Hindistanın Caynizm məbədlərindəki digər freskalardan daha qədim olan Caynizm dini görüntüləri ilə bəzədilib. Bura əyri sütunlarda tərtib edilmişdir və məbədin tavanlı girişi Caynizm mifologiyasını əks etdirən rəsmlərlə bəzədilmişdir. Məbədin 24 kiçik hücrəsini var, bunlar 24 Caynizm Tirtxankarasının istirahəti üçün istifadə edilə bilər.

## Qalereya

Şəkil:Gori Temple (1).jpg
Şəkil:Gori Temple.jpg
Şəkil:Gori temple, ceiling.jpg
Şəkil:Remains of Worship Area in Goddi Temple.JPG


## İstinadlar
Tulon-sür-Alye

**Tulon-sür-Alye** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Cənubi Monlüson kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Monlüson.

INSEE kodu — 03286.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 1112 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 774 nəfər əmək qabiliyyətli insanlar arasında (15-64 yaş arasında) 595 nəfəri iqtisadi cəhətdən fəal, 179 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 76.9%, 1999-cu ildə bu 76.6%). Fəal olan 595 nəfərdən 573 nəfəri (299 kişi və 274 qadın), 22 nəfəri işsizdir (10 kişi və 12 qadın). 179 hərəkətsiz olan 47 nəfər arasında şagird və ya şagird, 97 nəfər təqaüdçü, 35  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Qalereya

Fayl:Toulon-sur-Allier 01.jpg|Tulon-syur-Alye
Fayl:TOULON-sur-ALLIER eglise.jpg|Kilsə
Fayl:Chateau du Colombier Toulon-sur-Allier 01.jpg|Kolombye qalası

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Tyel-sür-Akolen

**Tyel-sür-Akolen** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Şevan kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Mulen.

INSEE kodu — 03283.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı  973 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 607 nəfər (15-64 yaş) arasında 446 nəfər iqtisadi cəhətdən, 161 hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 73.5%, 1999-cu ildə 65.0%) idi. Fəal 446 nəfərdən 414 nəfəri (238 kişi və 176 qadın), 32 nəfəri işsizdir (10 kişi və 22 qadın). 161 hərəkətsiz 35 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 56 nəfər təqaüdçü, 70  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Tyon

**Tyon** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye.
Jalinyi-syur-Bebr kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Vişi.

INSEE kodu — 03284.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 317 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 183 nəfər arasında (15–64 yaş arasında) 125 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 58 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi 68,3%, 1999-cu ildə 67,2%). 125 aktivistdən 109 nəfər (61 kişi və 48 qadın) işləyir, 16 nəfər işsizdir (6 kişi və 10 qadın). 58 hərəkətsiz 8 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 33 nəfər təqaüdçü, 17 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Feryer-sür-Sişon

**Feryer-sür-Sişon** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Le-Meye-de-Montan kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Vişi.

INSEE kodu — 03113.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 554 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı

2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 338 nəfər arasında (15-64 yaş) 226 nəfər iqtisadi fəal, 112 hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 66.9%, 1999-cu ildə 67.9%) idi. Fəal 226 nəfərdən 205 nəfəri (118 kişi və 87 qadın), 21 nəfəri işsizdir (7 kişi və 14 qadın). Aktiv olmayan 112 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 46 nəfər təqaüdçü, 36 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Flöryel

**Flöryel** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Şantel kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Mulen.

INSEE kodu — 03115.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 358 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 234 əmək qabiliyyətli insan (16-64 yaş) arasında 168 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 66 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi 71.8%, 1999-cu ildə bu 72.2%). 168 fəal şəxsdən 153 nəfəri (93 kişi və 60 qadın), 15 nəfər işsiz (9 kişi və 6 qadın) idi. Fəal olmayan 66 nəfər arasında 18 nəfər şagird və ya tələbə, 23 nəfər təqaüdçü, 25 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Franşes

**Franşes** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Burbon-l'Arşambo kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Mulen.

INSEE kodu — 03117.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 453 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 284 nəfər arasında (15-64 yaş arasında) 197 nəfər iqtisadi fəal, 87 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 69,4%, 1999-cu ildə 63,6%). Fəal olan 197 nəfərdən 173 nəfər (100 kişi və 73 qadın), 24 nəfər işsiz (10 kişi və 14 qadın) idi. Aktiv olmayan 87 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 31 nəfər təqaüdçü, 35  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Furiy

**Furiy** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Şantel kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Mulen.

INSEE kodu — 03116.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 207 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 122 nəfər (15-64 yaş) arasında 83 nəfər iqtisadi fəal, 39 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi 68.0%, 1999-cu ildə 73.1%). Fəal olan 83 nəfərdən 74 nəfər (41 kişi və 33 qadın) işləyir, 9 nəfər işsizdir (4 kişi və 5 qadın). 39 hərəkətsiz 7 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 21 nəfər - təqaüdçü, 11nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Şavnon

**Şavnon** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Monmaro kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Monlyuson.

INSEE kodu — 03070.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 145 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 454 nəfərdən (15-64 yaş) 325 nəfəri iqtisadi cəhətdən, 129 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 71.6%, 1999-cu ildə 66.4%). 325 fəal şəxsdən 289 nəfəri (156 kişi və 133 qadın), 36 nəfəri işsiz (11 kişi və 25 qadın) idi. Aktiv olmayan 129 nəfər arasında 31 nəfər şagird və ya tələbə, 61 nəfər təqaüdçü, 37 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Şavroş (Alye)

**Şavroş** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Jalinyi-syur-Bebr kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Vişi.

INSEE kodu — 03071.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 283 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 128 yaşda (15-64 yaş arasında) 83 nəfər iqtisadi fəal, 45 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 64,8%, 1999-cu ildə 60.0%). Fəal olan 83 nəfərdən 69 nəfər (39 kişi və 30 qadın), 14 nəfər işsiz (5 kişi və 9 qadın) idi. 45 hərəkətsiz 4 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 18 nəfər təqaüdçü, 23  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Şazme

**Şazme** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Monmaro kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Monlyuson.

INSEE kodu — 03072.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 280 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 261 nəfər (15-64 yaş arasında) arasında 186 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 75 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 71.3%, 1999-cu ildə 71.6%). Fəal 186 nəfərdən 169 nəfəri (92 kişi və 77 qadın), 17 nəfəri işsizdir (7 kişi və 10 qadın). Aktiv olmayan 21 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 29 nəfər təqaüdçü, 25  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Şambera

**Şambera** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Yuryel kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Monlyuson.

INSEE kodu — 03051.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 280 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 186 nəfər arasında (15-64 yaş) 137 nəfər iqtisadi fəal, 49 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 73,7%, 1999-cu ildə bu 68.0%). Fəal olan 137 nəfərdən 123 nəfər (72 kişi və 51 qadın), 14 nəfər işsiz (10 kişi və 4 qadın) idi. Aktiv olmayan 5 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 20 nəfər təqaüdçü, 24  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Şamble

**Şamble** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Monmaro kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Monlyuson.

INSEE kodu — 03052.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 1066 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 685 nəfər (15-64 yaş) arasında 494 nəfər iqtisadi cəhətdən, 191 hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 72.1%, 1999-cu ildə 70.4%) idi. Fəal olan 494 nəfərdən 451 nəfər (241 kişi və 210 qadın), 43 nəfər işsiz (20 kişi və 23 qadın) idi. 191 fəaliyyətsiz şəxsin 33 nəfəri şagird və ya tələbə, 85 nəfər təqaüdçü, 73  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Şantel (kommuna)

**Şantel ** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Şantel kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Mulen.

INSEE kodu — 03053.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 1062 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı

2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 565 nəfər (15-64 yaş arasında) 414 nəfər iqtisadi cəhətdən, 151 fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 73.3%, 1999-cu ildə bu 68.9%). Fəal olan 414 nəfərdən 374 nəfər (198 kişi və 176 qadın), 40 nəfər işsiz (17 kişi və 23 qadın) idi. 151 hərəkətsiz 32 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 58 nəfər təqaüdçü, 61  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Vуkоvаr

**Vykovar** () — Xorvatiyanın şərqində, Vuka və Dunay çaylarının qovşağında yerləşən Vukovarsko-Sremskaya inzibati bölgəsinin mərkəzi şəhəridir. Ölkənin ən böyük çay limanı olan şəhərin əhalisi 26,468 (2011) nəfərdir.
Bosniya müharibəsi zamanı şəhər serblərin hücumlarının şahidi olmuşdur.

## Qardaş şəhərlər
*  Bac, Serbiya
*  Mostar, Bosniya və Herseqovina
*  Dubrovnik, Xorvatiya

## Qalereya

Vukovar 1.jpg|Franjo Tudman meydanı
Main street, Vukovar.jpg|1999-cu ildə Xorvatiya müstəqillik müharibəsində zərər görmüş əsas ərazi
River Vuko in Vukovar.JPG|Vuko çayı
DSCA Vukovar memorial.JPG|Xorvatiyada müstəqillik müharibəsi abidəsi


## Həmçinin bax
* Xorvatiya
* Xorvatiya şəhərləri

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Vyukovar rəsmi websitesi
*  Vyukovar turizm ofisi
Taymır Dövlət Təbiət Qoruğu

**Taymır Dövlət Təbiət Qoruğu** - Rusiyadakı ən böyük təbiət qoruqlarından biridir. Krasnoyarsk diyarının şimalında, Taymır yarımadasında yerləşir. 23 fevral 1979-cu ildə təşkil edilmişdir.

Taymır Dövlət Təbiət Qoruğu toplu xarakteri daşıyır və 4 ərazidən ibarətdir. Bikada təhlükəsizlik zonası və Arktik filial qoruğa 1994-cü ildə birləşdirilmişdir. Bundan əvvəl Bikada müşk öküzlərinin köçürülmə ərazisi olmuşdur. Arktik filial isə Böyük Arktik qoruğunun bir hissəsi kimi təşkil edilmişdir. 20 mart 2013-cü ildən etibarən Taymır Dövlət Təbiət Qoruğu müstəqil bir qurum olmağı dayandırdı və Putorana və Böyük Arktik qoruqları ilə birlikdə «Taymır Qoruqları» Federal Dövlət Büccə Qurumunun tabeliyinə verilir.

1995-ci ildə YUNESKO-nun qərarı ilə Taymır Dövlət Təbiət Qoruğu biosfer statusu alır.
## Təbiəti
Burada hava ilin böyük qismi soyuq olur. İstilər isə demək olar ki, müşahidə edilmir. İyul ayında da şaxta və qar müşahidə oluinur. Qışda gölməçələrdə təxminən 2 metr qalınlığında buz meydana gəlir. Qoruğun bütün ərazisi daimi qrut buzlağı zonasındadır.

Qoruğun ərazisindən çoxlu sayda çay axır. Onlardan ən uzunu 570&nbsp;km olan yuxarı Taymır çayıdır.  Qoruğun cənub-qərbində böyük bir arktik göl - Taymır gölü yerləşir. Onlar darıxdırıcı tundra mənzərəsini müxtəlifləşdirir, su bitkiləri və heyvanlarının həyatı üçün şərait yaradırlar.
## Flora
Qoruqda 430 növ damarlı bitki növü yayılmışdır. 223 növ mamır və 265 növ də şibyə vardır.

Taymır Dövlət Təbiət Qoruğu əsas simasını tundra müəyyənləşdirir: yayda parlaq və bol, qışda şiddətli və kasad. Burada təbiət davamlı bitki örtüyünü qoruyub saxlamaq üçün kifayət qədər gücə malik deyildir, buna görə yüksək yerlərdə kol və mamırları çılpaq torpaq hissələri əvəz edir. Cənubdan kol-mamır geniş yayılmışdır. Müxtəlif mənşəli bataqlıq bitkilərinə də rastlanılır. Yuxarı Taymırın sol sahili boyunca qoruğun ərazisini təşkil edən Bırranqa dağlarının yüksək və hamar hissələrində Arktika çöllərinin kəsişmələri var. Bu hissə qoruğun ən sərt ərazisidir.

Meşətundra iki ərazi ilə təmsil olunur: Arı-Mas və Lukunski. Orada Larix gmelinii ağacları böyüyür. Arı-Masdakı ağacların hündürlüyü 10 metrə çatır və bu unikal meşənin 72° ş.e. yerləşməsinə inanmaq çətindir.

## Fauna

Qoruqda 21 növ məməli yaşayır. Dünyada ən böyük vəhşi şimal maralı sürüsü burad yerləşir. XX əsrin 70-ci illərində Taymır tundrasına bir sürü müşk öküzünün köçürülməsi ilə bağlı bir sınaq başladı. İndi Kanada və ABŞ-dən gətirilən bu heyvanların nəsillərinin təxmini sayı 8 mini keçir. Qoruqda 116 quş növü aşkar edildi. Onlardan 74-ü qoruqda yuvalayır. sularında isə 15-dən çox balıq növü tapılmışdır.

## İstinadlar
Amberyö-an-Domb

**Amberyö-an-Domb** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Sen-Trivye-syur-Myanyan kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.

INSEE kodu — 01005.

## Əhalisi
2010-cu ildə əhalinin sayı 1616 nəfər təşkil edirdi.

## İdarəetmə

## İqtisadiyyatı
2010-cu ildə əmək qabiliyyətli 1080 nəfərdən (15–64 yaş) 842 nəfəri iqtisadi cəhətdən fəal, 238 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi 78,0%, 1999-cu ildə 73,0%). Fəaliyyət göstərən 842 sakindən 791 nəfər (432 kişi və 359 qadın), 51 nəfəri işsizdir (18 kişi və 33 qadın). 238 hərəkətsiz 83 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 99 nəfər təqaüdçü, 56 digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.

## Qalereya

Fayl:Amberieux en Dombes.jpg|Kilsə
Fayl:Une tour du château d'Ambérieux-en-Dombes.jpeg|Amberyo-an-Domb qalası
Fayl:Mairie d'Ambérieux-en-Dombes.jpg|Meriya
Fayl:Monument aux morts d'Ambérieux-en-Dombes - 2.JPG|Hərbi xatirə
Fayl:Map commune FR insee code 01005.png|Komunnaların xəritəsi


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı
* Fransanın prefektura və suprefekturalarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Ambleon

**Ambleon** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Belle kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Belle.

INSEE kodu — 01006.

## Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 116 nəfər təşkil edirdi.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Fransa Milli Statistika İnstitutu
Lednikovaya dağı

**Lednikovaya dağı** — Rusiyanın Krasnoyarsk diyarı ərazisindəki dağ zirvəsi.

Zirvə Bırranqa dağlarının şimal-şərq silsiləsində yerləşir. Uzun müddətdir Lednikovaya 1146 m hündürlüyü ilə Bırranqanın ən yüksək zirvəsi sayılırdı. Lakin 1990-cı illərdə zirvənin hündürlüyü dəqiqləşdirildi. Onun 1119 m olduğu ortaya çıxdı. Beləliklə hündürlüyü 1125 m təşkil edən başqa bir zirvə Bırranqa dağlarının ən hündür nöqtəsi olaraq müəyyən edildi.
## İstinadlar
Osman Paşa (admiral)

**Osman Paşa** ( d. 1792, Rize - ö. 1860) —  Türk admiral. Sinop döyüşündə Osmanlı donanmasının komandanı.

Misir hərbi-dəniz məktəbinin yetirməsidir. 1825 - 1830-cu illərdə Misir Donanmasında gəmi rəisi vəzifəsini icra etmişdir. Sonradan İstanbula gələrək və Osmanlı Donanmasında xidmətə başlamışdır. Krım müharibəsi başlayanda 12 gəmidən ibarət Qara Dəniz Donanması təşkil edildi. İnceburun ilə Amasra məntəqələri arasında keşik çəkən bu donanmanın komandiri təyin edildi.

Rusiya Hərbi Dəniz Qüvvələrinin Qara dəniz donnanmasının komandanı admiral Pavel Naximov güclü bir fırtına səbəbiylə Osmanlı Donanmasının Sinopda lövbər salması xəbərini alınca 1853-cü ilin noyabrın 30-da altı böyük döyüş gəmisi ilə limana qəfil basqın etdi. Təxminən 3 saat davam edən Sinop basqını bütün Osmanlı donanmasının məhv edilməsi ilə nəticələndi. Basqın zaqmanı 2000-dən çox Osmanlı dənizçisi həyatını itirdi. Dəhişətli top atəşinə tutulan Sinop şəhərinin yarısı külə döndü. Osman Paşa isə ayağından yaralansa da, gəmi heyəti ilə birgə batan "Auni-Allah" freqatını tərk etməkdən imtina etdi. Miçman Panyutin tərəfindən xilas edilərək "İmperatritça Mariya" gəmisinə gətirildi. Əsir düşən Osman Paşa 1856-cı ilə qədər Odessada yaşadı. Krım müharibəsinin bitməsi nəticəsində imzalanan Paris sülhündən sonra azad edidi və vətəninə dönmək imkanı qazandı.

Ölkəyə qayıtdıqdan sonra Rizədə yaşamağa məcbur oldu. 1860-cı ildə Rizədə vəfat etdi.

O, 1890-cı ildə sentyabrın 6-da Yaponiya sahllərində batan "Ertuğrul" gəmisinin kapitanı Əli Osman Paşanın (mirliva) babası idi.

## Ədəbiyyat
* 

## İstinadlar
Slavonski-Brod

**Slavonski-Brod** — Xorvatiyanın altıncı böyük şəhəridir. Roma İmperiyası dövründə şəhər Marsonia adlanırdı. Şəhər Brodsko-Posavskaya bölgəsinin inzibati mərkəzidir. Şəhərin adı xorvat dilində Slavyan gəmisi deməkdir. Şəhər tarixi Slavoniya bölgəsindəki Sava çayının sahilində yerləşir. Şəhərin əhalisi (2011-ci il siyahıyaalma məlumatlarına görə) 59,507 nəfərdir.

## Qalereya

Vatrogasni dom SB.jpg|Slavonski Brod Dom
Most za bosnu.jpg|Sava çayı üzərində körpü
Samostan 0048.jpg|Fransiskan monastırı
Slavonski Brod Fortress-11.JPG|Slavonski Brod qalası
Strojarski fakultet (SB).jpg|Mühəndislik fakültəsi


## Həmçinin bax
* Xorvatiya
* Xorvatiya şəhərləri

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Festung Brod (Fortress Brod) Slavonski Brod, Croatia
* Grad Slavonski Brod
Arin Təbiət Parkı

**Əl-Arin Təbiət Parkı** () —  Bəhreyndə, Sahir səhrasında yerləşən zoopark və təbiət qoruğu. Park ölkənin beş qorunan ərazisindən biridir. Ancaq yalnızca quruda yerləşən yeganə qoruqdur.
## Tarixi
1976-cı ildə qurulan parkın ümumi sahəsi 7&nbsp;km²-dir. Bunun içərisində Bəhreyn və bütün Ərəbistan yarımadası üçün xarakterik olan bitkilər böyüyür və heyvanlar yaşayır. Bundan əlavə zooparkda Afrika və Cənubi Asiyadan gətirilən bitki və heyvanlar təmsil olunur.

Hər il orta hesabla parka 140 min nəfər gəlir. 2013-cü ildə park 199 235 ziyarətçinı qəbul etmişdir.

1999-cu ildə park Qətər Daxili İşlər və İnformasiya Nazirliyinə birləşdirildi.
## Görməli yerləri
Parkda 4 əsas ekspozisiya var:
Su quşları parkı;

Vəhşi quş parkı;

Vəhşi həyat kompleksi;

Səhra bitkiləri bağı.
Parkda 45-dən çox növ heyvan, 82 növ quş və 25 növ bitki vardır. Digər növlər arasında, parkda təbiətdə yoxa çıxmış Ərəb köpgəröküzü ilə yanaşı ceyran, Antidorcas marsupialis, qazel tazısı, impalalar, xallı maral, Çapman zebraları və səhra dovşanlarını görə bilərsiniz. Parkda Saxara köpgəröküzü, Addaks (vəhşi təbiətdə nadir hallarda görünür), saxara ceyranı, zürafələr, Nubiya dağ keçisi, Bezoar keçisi, yallı qoyun və Qulan kimi növlərə də rast gəlinir. Parkda Nəsli kəsilməkdə olan növlərin yetişdirilməsi üçün də bir bölmə fəaliyyət göstərir.

700 hektar ərazini əhatə edən Əl-Arin iki hissəyə bölünür: bir hissə (300 ha) turistlərin ziyarət etməsi üçün, ikinci (400 ha) isə mühafizə olunan ərazidə yerləşir. Flora və fauna üçün iki su anbarı ilə təchiz olunmuşdur . Kompleksdə həmçinin baytarlıq klinikası və şahinlər üçün bir klinika da var. Bundan əlavə park işçiləri vaxtaşırı məhv olmaq təhlükəsi altında olan vəhşi quş və heyvan növlərinin qanunsuz satışını aşkar etmək üçün yerli bazarları yoxlayır.
## Giriş
Park Bəhreyndə turizm fəaliyyətinin bir hissəsidir. Heyvanların ziyarətçiləri üçün xüsusi turistik avtobuslar verilir. 3 yaşdan 12 yaşa qədər uşaqlar üçün biletlər yarı qiymətə verilir, 3 yaşa qədər uşaqlar üçün giriş pulsuzdur. Mütəxəssislər, elm adamları, baytar həkimləri və təhlükəsizlik xidmətçiləri istisna olmaqla, ziyarətçilərin rezervə girişi məhduddur. Parkın özü Manamadan 40 dəqiqəlik bir məsafədədir.

## İstinadlar
Şimal aşırımı

**Şimal Aşırımı (**  (*Běi Ào),* ) - Tibetdəki Everest və Çanqze dağlarını birləşdirən silsilədə buzlaqlar tərəfindən oyulmuş iti kənarlı keçitdir. Şərq Ronqbuk buzlağının başını təşkil edir.

Alpinistlər Şimal silsiləsi (Tibet) üzərindən Everestə çıxmağa çalışdıqda, dağın özündə ilk düşərgə (ənənəvi olaraq IV Düşərgə, müasir I

Düşərgə) Şimali Kol üzərində qurulur. Bu nöqtədən, təxminən dəniz səviyyəsindən  yuxarı alpinistlər Everestin Şimal üzü boyunca tədricən daha yüksək düşərgələrə çatmaq üçün Şimal silsiləsinə qalxırlar. Alpinistlər zirvəyə son təkanlarını VI düşərgədən 8,230 metr (27,001&nbsp;ft) hündürlükdə edirlər.&nbsp;

Şimal Aşırımına ilk dəfə Corc Mallori, Edvard Oliver Vheeler və Gay Bullok  23 sentyabr 1921-ci ildə, İngilis kəşfiyyat ekspedisiyası zamanı qalxdı. Bu, bir qərblinin ilk dəfə Everest dağına ayaq basması idi. Bura Everest dağının zirvəsinə mümkün marşrutları axtararkən Mallorinin mövcudluğunu təsdiqləməsindən bir həftə əvvəl Vheeler tərəfindən kəşf edildi. 1920-1930-cu illərdəki bütün sonrakı ekspedisiyalar Şimal Aşırımından istifadə edərək Everest zirvəsinə çatmağa çalışdılar.

1950-ci ilə qədər Everest ekspedisiyalarının əksəriyyəti Tibetdən və Şimal Aşırımı üzərindən getmişdi, lakin indi əksəriyyəti Nepaldan Cənub Aşırımı yolu ilə gedir.

## Həmçinin bax

* Çin coğrafiyası
* Cənub Aşırımı

## İstinadlar
Cənub Aşırımı

**Cənub Aşırımı -** Everest və Lhotze, yəni müvafiq olaraq dünyanın ən yüksək və dördüncü ən yüksək dağları arasında aşırımdır. Cənub Aşırımı adətən yüksək küləklər altında qalır

və buna görə də əhəmiyyətli dərəcədə qar yığımından azad olur. 1950-ci ildən (Tibet bağlandıqda) Everest ekspedisiyalarının əksəriyyəti Nepaldan çıxaraq cənub-şərq silsiləsi və Cənub Aşırımı yolu ilə gedirlər. Alpinistlər Nepaldakı cənub-şərq silsiləsindən Everestə qalxmağa çalışdıqda, son düşərgəni (adətən IV Düşərgə) Cənub Aşırımında qururlar.

Cənub Aşırımına ilk dəfə 12 May 1952-ci ildə Aubert, Lambert və Eduard Viss-Dunantın İsveçrə Dağ Everest Ekspedisiyası dırmanmışdır. Onlar zirvəni fəth edə bilməmişdilər.

Cənub Aşırımında alpinistlər ölüm zonasına girirlər. Hündürlükdəki xəstəlik bu yüksəklikdə əhəmiyyətli bir təhlükədir və asanlıqla ölümcül olduğunu sübut edə bilər. Yatmaq da çətindir və alpinistlərin əksəriyyətinin həzm sistemləri əhəmiyyətli dərəcədə yavaşlayır və ya tamamilə dayanır. Bunun səbəbi, bu yüksəklikdə bədənin yeni qida həzm etməkdən daha çox enerji mənbələrindən istifadə etməsidir. Əksər alpinistlər burada əlavə oksigen istifadə etməyə başlayacaqlar və zirvə fəthi etmək üçün maksimum cəmi iki və ya üç günə sahib olacaqlar. Aydın hava və az külək zirvəyə cəhd edib-etməyəcəyinizə qərar verən vacib amillərdir. Hava bu qısa bir neçə gün ərzində işləmirsə, alpinistlər enmək məcburiyyətində qalırlar, bir çoxu geri qayıdaraq Baza düşərgəsinə gedirlər. Alpinistlər nadir hallarda müəyyən bir ekspedisiyada Cənub Aşırımına qayıtmaq üçün ikinci bir şans əldə edirlər.

2005-ci ildə Fransanın Didier Delsalle,Cənub Aşırımına *Eurocopter AS350 B3* helikopterini endirdi. İki gün sonra o Everest dağının zirvəsinə ilk vertolyot enişi etdi.

2019-cu ilin may ayında dünyanın ən yüksək hava stansiyası Everest-də quraşdırıldı. Stansiyanın bir hissəsi Cənub Aşırımında, digəri isə "Balkon" adı ilə tanınan Cənub zirvəsində idi. Eləcə də bəzi digər stansiya və yerlər də daha yüksək bir yerə qoyuldu.  Hava stansiyaları təxminən 7 fut hündürlükdədir (2.136 metr) və 110 funt (təxminən 50 kiloqram) ağırlıqdadır.

## Həmçinin bax

* Şimal Aşırımı
* Lhotze
* Kangşung divarı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Painting of the South Col
Nardar Bayramov

**Nardar Bayramov** (; d. 21 aprel 1977, Saatlı) — Azərbaycanın əməkdar jurnalisti.

## Həyatı
Bayramov Nardar Məmməd oğlu 21 aprel 1977-ci ildə Saatlı rayonu Əliabad kəndində dünyaya gəlib.

### Təhsili
Orta məktəbi 1983-1994-cu illərdə Saatlı rayonu A.Bayramov adına Məmmədabad kənd orta məktəbində oxuyub. Azərbaycan İctimai-Siyasi Universitetinin filologiya ixtisası üzrə bitirib.

## Fəaliyyəti
Tələbə vaxtarından mətbuatda yazıları dərc olunub. İlk məqaləsi “Mədəniyyət” qəzetində çap olunub. 1998-ci ildən “Yeni Azərbaycan” qəzetində işləyir.

## Təltifləri
* Mətbuat sahəsində səmərəli fəaliyyətinə görə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı ilə “Əməkdar Jurnalist” fəxri adı ilə təltif olunub(22.04.2013).

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Fərdi jurnalist yazıları müsabiqəsinin qalibləri açıqlanıb
Vinkоvci

**Vinkovci** — Xorvatiyanın şərqi Slavoniyadakı şəhəri. 2011-ci il siyahıyaalınmasında şəhərin ümumi əhalisi 35,312 nəfər idi. Bir çox böyük kəndləri əhatə edən, xüsusən dəmir yolları olduğuna görə yerli nəqliyyat mərkəzidir. Xorvatlar əhalinin 88,99%-ni təşkil edir. Şəhər Bosut çayının sahilində qurulmuşdur.

## Qardaş şəhərlər
*  Camponogara, İtaliya
*  Kenzingen, Almaniya
*  Oxrid, Şimali Makedoniya
*  Budapeşt, Macarıstan
*  Siroki Brijeg, Bosniya və Herseqovina
*  Koprivnica, Xorvatiya

## Qalereya

Hž koridor 10 Vinkovci east.JPG|Qatar stansiyası
Винковци-Vinkovci 8.JPG|Şəhərin mərkəzində bina
Винковци-Vinkovci 2.JPG|Slavoniyada otel
Bosut - panoramio (1).jpg|Bosut çayı
Vinkovci Zeljeznicka stanica.JPG|Vinkovci dəmir yolu stansiyası


## Həmçinin bax
* Xorvatiya şəhərləri

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Vinkovci rəsmi vebsitesi
Şap (Alye)

**Şap** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Monmaro kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Monlyuson.

INSEE kodu — 03058.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 203 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 122 nəfər (15-64 yaş arasında) 94 nəfər iqtisadi cəhətdən, 28 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi - 77.0%, 1999-cu ildə 66.4%). Fəal olan 94 nəfərdən 90 nəfər (49 kişi və 41 qadın) çalışdı, 4 qadın işsizdi. 28 hərəkətsiz 6 nəfər şagird və ya tələbə, 9 nəfər təqaüdçü, 13 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Şarey-Sentra

**Şarey-Sentra** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Şantel kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Mulen.

INSEE kodu — 03059.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 334 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı

2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 201 nəfərin (15-64 yaş arasında) 150 nəfəri iqtisadi cəhətdən fəal, 51 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi - 74.6%, 1999-cu ildə 70.4%). Fəal olan 150 nəfərdən 141 nəfər (77 kişi və 64 qadın), 9 nəfər işsiz (5 kişi və 4 qadın) idi. 51 hərəkətsiz 7 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 15 nəfər təqaüdçü, 29  nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Şarm (Alye)

**Şarm** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Qanna kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Vişi.

INSEE kodu — 03061.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 340 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 219 nəfər arasında (15-64 yaş arasında) 163 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 56 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 74,4%, 1999-cu ildə 81,7%). Fəal 163 nəfərdən 147 nəfər (89 kişi və 58 qadın) işləyir, 16 nəfər işsizdir (5 kişi və 11 qadın). Fəal olmayan 56 nəfər arasında 18 nəfər şagird və ya tələbə, 18 nəfər təqaüdçü, 20 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Şarmey

**Şarmey** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye.
Eskyurol kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Vişi.

INSEE kodu — 03060.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 723 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 469 nəfər (15–64 yaş) arasında 330 nəfər iqtisadi fəal, 139 nəfər hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 70,4%, 1999-cu ildə 74,3%) idi. 330 aktiv 305 nəfər (158 kişi və 147 qadın) işləyir, 25 nəfər işsizdir (9 kişi və 16 qadın). 139 hərəkətsiz 35 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 55 nəfər təqaüdçü, 49 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Şarru (Alye)

**Şarru** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Şantel kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Mulen.

INSEE kodu — 03062.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 384 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 241 yaşda olan (15-64 yaş arasında) 166 nəfər iqtisadi fəal, 75 hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 68.9%, 1999-cu ildə 66.0%) idi. Fəal 166 nəfərdən 155 nəfəri (82 kişi və 73 qadın) işləyir, 11 nəfər işsizdir (6 kişi və 5 qadın). Aktiv olmayan 12 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 34 nəfər təqaüdçü, 29 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Qalereya

Fayl:002. Église Saint-Jean-Baptiste de Charroux.JPG|Kilsə
Fayl:12. Porte de l’horloge - Charroux (Allier).JPG|Qüllə saatı
Fayl:France Auvergne Allier Charroux Porte d'Orient.jpg|
Fayl:019. Village de Charroux (Allier).JPG|
Fayl:019. Village de Charroux (Allier).JPG|Faxverk
Fayl:029. Village de Charroux (Allier).JPG|Qüllə

## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Osman paşa

* Özdəmiroğlu Osman Paşa — Osmanlı imperiyasının sədrəzəmi.
* Osman Paşa (admiral) — Türk admiral. Sinop döyüşündə Osmanlı donanmasının komandanı.
* Qazi Osman Paşa — türk marşalı.
* Əli Osman Paşa (mirliva) — Türk hərbçisi. Ərtoğrul freqatası kapitanı.

## Həmçinin bax
* Osman
* Paşa
Risorcimento

**Risorcimento** ( — dirçəliş, yenilənmə) — italyan xalqının dağınıq İtaliyanın birləşdirilməsi uğrunda yadellilərə qarşı apardığı milli azadlıq hərəkatını ifadə edən tarixşünaslıq termini. Risorcimento 1870-ci ildə Romanın İtaliya Krallığına birləşdirilməsi ilə başa çatmışdır.
Şapo

**Şapo** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Nyoyi-le-Real kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Mulen.

INSEE kodu — 03054.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 223 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı

2007-ci ildə 124 yaşda (15-64 yaş arasında) 97 nəfər iqtisadi cəhətdən, 27 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 78,2%, 1999-cu ildə 56.1%). Fəal olan 97 nəfərdən 92 nəfər (52 kişi və 40 qadın), 5 nəfər işsiz (1 kişi və 4 qadın) idi. Aktiv olmayan 3 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 14 nəfər təqaüdçü, 10 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*
Harald Kristensen

**Yens Harald Kristensen** (, ), sonradan **Harold Mayk Hovard** () kimi tanınmışdır — Danimarka və ABŞ Yunan-Roma güləşçisi, Dünya və Avropa çempionu.

## Həyatı
1884-cü ildə Kopenhagendə doğulmuşdur. 1907-ci ildə qeyri-rəsmi Avropa Çempionatının qalibi olmuşdur, bundan əlavə həmən ildə Dünya çempionluğunu qazana bilmişdir. 1908-ci ildə Dünya Çempionatının gümüş medalçısı oldu, lakin London Olimpiya Oyunlarında ancaq 17-ci yeri tutdu. 1909-cu ildə qeyri-rəsmi Avropa Çempionatının qalibi oldu. 1910-cu ildə Dünya və qeyri-rəsmi Avropa çempionatlarının gümüş medalını qazandı. 1911-ci ildə ilk rəsmi Avropa Çempionatının qalibi oldu. 1912-ci ildə Stokholm Olimpiya Oyunlarında uğursuz iştirak etdi. 1913-cü ildə o, qeyri-rəsmi Avropa Çempionatının gümüş medalını qazandı.

1915-ci ildə ABŞ-yə emiqrasiya etdi və Harold Mayk Hovard kimi tanınmağa başlandı. 1921–1952-ci illərdə Ayova Universitetində məşqçi kimi çalışırdı.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Yens Harald Kristensen  — *Sports-Reference.com* saytında Olimpiya statistikası (ing.)
* Yens Harald Kristensen — *International Wrestling Database* saytında profili (ing.)
Yojef Maroti

**Yojef Maroti** (, 15 oktyabr 1887, Seqed — 20 oktyabr 1955) — Macarıstan Yunan-Roma güləşçisi, Avropa çempionatların mükafatçısı.

## Həyatı
Seqed şəhərində anadan olmuşdur. 1908-ci ildə London Olimpiya Oyunlarında iştirak etsə də, medal qazana bilmədi. 1911-ci ildə güləş üzrə rəsmi Avropa Çempionatında gümüş medalı qazandı. 1913-cü ildə güləş üzrə qeyri-rəsmi Avropa Çempionatında bürünc medalına yiyələndi.

## Xarici keçidlər

* Yojef Maroti  — *Sports-Reference.com* saytında Olimpiya statistikası (ing.)
* Yojef Maroti — *International Wrestling Database* saytında profili (ing.)
Krasnoe gölü (Anadır rayonu)

**Krasnoe gölü** () — Anadır ovalığının ən böyük gölü. Rusiyanın Çukotka Muxtar Dairəsi, Anadır rayonu ərazisinə daxildir. Gölün yaxınlığında Krasneno kəndi yerləşir.

## Tarixi məlumat
Göl sahili təşkil edən effuziv qayaların qırmızı və qəhvəyi tonlarına görə adlandırılmışdır. İlk xəritələrdə göl Krasnyano adlanırdı. Buna görə də köhnə rus əhalisinin ləhcəsində bu "zəngin, bol" mənasını verirdi. Anadırda yayayış təmin edildikdən bəri göldə müntəzəm yarmarkalar keçirilmişdir.
## Hidrologiya
Krasnoe gölü Anadır çayının aşağı axınında yerləşir və olduqca geniş bir ərazini tutur. Qərbdən gölün hövzəsi Çikaev dağlarının yüksəklikləri ilə (280-390 m), şərqdən isə Rarıtkin silsiləsinin dağları ilə əhatələnir (350-420 m). Gölün uzunluğu 35 km, eni 15 km-dir. Dərinliyi 4 metrə qədərdir. Səthinin sahəsi 458 km²-dir.

Göl özü köhnə Anadır çayının bir parçasıdır. Eyni zamanda, gölün sahillərində və ona axan çaylar boyunca çox sayda böyük miqdarda obsidian parçasının olması göl hövzəsinin və qədim vulkanik proseslərin təşkilində iştirak etdiyini göstərə bilər. Joxov düşərgəsinin sakinləri 9 min il əvvəl Krasnoe gölünün sahillərindən Yeni Sibir adalarına obsidianı gətirdilər.

Gölün şərq sahilləri dik, şimal və cənub sahilləri hamar və alçaqdır. Sahilin yüksək əraziləri cılpaq qayalardan, aşağı tərəfi isə kol və mamır sahələrimndən ibarətdir. Burekuul və Prtyamaya axarları (ikincisi naviqasiyada istifadə olunur) gölü Anadır çayı ilə birləşdirir. Göl ətrafında bir çox zirvələr vardır:Otmelnaya, Oblaçnaya, Qorelaya, Srednaya, Krasnoe, Lipovaya və Odinoki (təpə).

Krasnoe gölü Anadır körfəzindən Anadır boyunca yayılan qabarmalar və küləklərdən təsirlənir. Gölün ortasında küləklərin təsiri lədayazlıqlar meydana gəlir. Gölün dibi qeyri-bərabərdir və lil çöküntü təbəqəsi ilə örtülmüşdür.
Gölə tökülən kiçik çayların böyük əksəriyyəti cənub-qərbdə birləşir və delta əmələ gətirir. 
Gölə axan çaylar: Berezovaya, Lamutskaya, Keyvılqilveem, Talaynın, Kepetçakıl və s.

## Fauna
Krasnoe gölü siqikimilər fəsiləsinə daxil olan növlərin kürüləmə ərazisidir (nelma, Coregonus nasus, siqi). Bundan əlavə burada Keta, Qorbuşa, Salvelinus alpinus kimi növlər yaşayır. Buz əriyəndən dərhal sonra su gölə kiçik bir qrup halında olan ağ balina sürüsü daxil olur.

Göl və ətrafı layihələndirilmiş “Krasnoe gölü” təbiət abidəsi ərazisində yerləşir.

## İstinadlar
Şasnar

**Şasnar** () — Fransada kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. 
Le-Donjon kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Vişi.

INSEE kodu — 03063.

## Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 935 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı

2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 611 nəfər (15-64 yaş) arasında 466 nəfər iqtisadi cəhətdən, 145 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 76.3%, 1999-cu ildə 70.1%). Fəal olan 466 nəfərdən 434 nəfər (231 nəfər və 203 qadın), 32 nəfər işsiz (12 kişi və 20 qadın) idi. Aktiv olmayan 145 nəfər arasında 32 nəfər şagird və ya tələbə, 77 nəfər pensiyaçı, 36 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*