Tahir Baxşəliyev

**Tahir Baxşəliyev** (tam adı: *Tahir Şamil oğlu Baxşəliyev*; ) — Azərbaycan tarixçisi, Bakı Dövlət Universitetinin Tarix fakültəsinin "Slavyan ölkələri tarixi kafedrası"nın professoru, tarix elmləri doktoru.

## Həyatı
26 aprel, 1951-ci ildə Beyləqan rayonu, Şahsevən kəndində anadan olub.

### Təhsili
1967-ci ildə Şahsevən kənd orta məktəbin əla qiymətlərlə bitirib. 1967-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin Tarix fakültəsinə daxil olub. 1972-ci ildə həmin fakültəni fərqlənmə diplomu ilə bitirib. 1973-cü ildə Bakı Dövlət Universitetin ilk, Karl Marks adına təqaüdçülərindən biri olub. 1973-cü ildə "SSRİ tarixi" kafedrasının nəzdində 07.00.02 — SSRİ tarixi ixtisası üzrə aspiranturaya daxil olub. 

1980-ci ildə "İnkişaf etmiş sosializm şəraitində Azərbaycanda ali təhsilin inkişafı, 1966-1970-ci illər" mövzusunda namizədlik dissertasiyası, 1991-ci ildə "60-80-ci illərdə Azərbaycan SSR-in ziyalıları" mövzusunda doktorluq dissertasiyası müdafiə edib. 1994-cü ildə professor elmi dərəcəsi alıb.

## Elmi fəaliyyəti
Bölgü komissiyasının qərarı ilə 26 avqust 1972-ci il tarixində SSRİ tarixi kafedrasında baş laborant vəzifəsində təyin olub. 1975-ci ildən 1977-ci ilə kimi BDU-nun komsomol komitəsinin katibi vəzifəsində çalışıb. Həmin illərdə SSRİ tarixi kafedrasında müəllim, baş müəllim, dosent, professor vəzifəsində çalışıb. 1994–2000-ci illərdə Türk və Qafqaz xalqları tarixi kafedrasında müdri olub. 1994–2000-ci illərdə BDU-nun Tərbiyə işləri üzrə prorektor vəzifəsində işləyib.

2014-cü ildən BDU-nun Slavyan xalqları tarixi kafedrasının professordur, Bakı Dövlət Universitetinin və Tarix fakültəsinin Elmi Şurasının, ixtisaslaşmış doktorluq müdafiə şurasının üzvü olub.

### Tədqiqat sahəsi
Tədqiqat sahəsi, əsasən SSRİ, Türk və Qafqaz və Slavyan ölkələri tarixi ilə əlaqədadır.

## Təltifləri
Tahir Baxşəliyev uzun illər səmərəli fəaliyyətinə, Azərbaycan elminin və təhsilinin inkişafındakı xidmətlərinə görə, BDU-nun Elmi Şurasınən 7 iyul 2017-ci il tarixli qərarı ilə "İlin müəllimi" fəxri adına layiq görülmüşdür.

2019-cu ildə "Bakı Dövlət Universitetinin 100 illiyi (1919-2019)" yubiley medalı ilə təltif olunub.

## Seçilmiş əsərləri
* Azərbaycan SSRİ-nin ali məktəblərində aspirantura yolu ilə elmi kadrların hazırlanması, S.M.Kirov adına ADU-nun Elmi əsərləri. Tarix və fəlsəfə elmləri seriyası. 1975, № 1
* Səkkizinci beşillikdə Azərbaycan SSR ali məktəblərində ixtisaslı kadrların hazırlanmasının bəzi məsələləri ADU-nun Elmi əsərləri. Tarix və fəlsəfə elmləri seriyası. 1977, № 6
* İ.B.Berxin. SSRİ tarixi (1917–1937-ci illər). (Rus dilindən Azərbaycan dilinə tərcümə).Bakı, "Maarif". 1977 Ali məktəblərdə aparılan elmi-tədqiqat işlərinin istehsalatla əlaqəsi ADU-nun Elmi əsərləri. Tarix və fəlsəfə elmləri seriyası. 1978, №
* 6 Azərbaycanın ali məktəblərində inkişaf etmiş sosializm şəraitində elmi-pedaqoji kadrların hazırlanması. (Rus dilində) Elmi əsərlərin tematik məcmuəsi. Bakı, ADU-nun nəşri, 1981
* Məktəblilərə SSRİ-nin 60 illiyi haqqında Bakı, "Maarif" 1982 Sovet Azərbaycanında ali məktəbin inkişafı. (Rus dilində) Bakı, "Maarif" 1984
* SSRİ-nin yaradılmasında proletar diktaturası orqanlarının rolu Elmi əsərlərin tematik məcmuəsi. Bakı, ADU-nun nəşri, 1984
* Onuncu beşillikdə Azərbaycan SSR-də elmi ziyalıların say tərkibinin artması Elmi əsərlərin tematik məcmuəsi. Bakı, ADU-nun nəşri, 1985
* Azərbaycan SSR-də Ali və Orta İxtisas təhsilinin inkişafı və respublika ziyalılarının ixtisas tərkibinin dəyişilməsi. (rus dilində) Elmi əsərlərin tematik məcmuəsi. Bakı, ADU-nun nəşri, 1986
* Məktəblilərə Böyük Oktyabr sosialist inqilabı haqqında Bakı, "Maarif", 1987
* Böyük Oktyabr və Sovet Azərbaycanının ziyalıları Elmi əsərlərin tematik məcmuəsi. Bakı, ADU-nun nəşri, 1988
* Azərbaycanın mədəni-maarif ziyalıları Elmi əsərlərin tematik məcmuəsi. Bakı, Azərbaycan Universiteti nəşriyyatı, 1989,
* Azərbaycan SSR ziyalılarının tərkibində və miqdarında dəyişikliklər (rus dilində) Bakı, 1989
* Türk xalqlarının müasir tarixi (1917–1993-cü illər) proqrammı (Müdafiədən sonra). Bakı Universiteti nəşriyyatı, 1993
* Türk xalqlarının müasir tarixi yeni proqramm əsasında tədris edilməlidir. (Müdafiədən sonra)
* Azərbaycan, 12 iyun 1993 Azərbaycan Demokratik Respublikası və ziyalılar. (Müdafiədən sonra)Mədəni-maarif, 1994, № 1–2
* Gələcəkdəki ilişkilərə təməl atmış olduq "Mesaj" jurnalı, həftəlik xəbər dərgisi. Yıl.3, sayı 149, 25 oktyabr-7 noyabr 1994 Əski SSRİ-dəki türklərin tarixinin bəzi məsələləri (türk dilində). "Mesaj" jurnalı, 1995, 14–20 fevral, № 164 (İstanbul)
* Keçmiş SSRİ-dəki türk xalqlarının müasir tarixinə ümumi bir baxış Bakı Universitetinin 75 illik yubileyinə həsr olunmuş elmi konfransının materialları. BDU, 1995
* Tatarıstan Respublikasının müasir tarixindən Türk və Qafqaz xalqları tarixinin bəzi məsələləri. BDU, 1997 Heydər Əliyevin nitq və çıxışlarında gənclərin mənəvi tərbiyə məsələləri Bakı Universiteti xəbərləri, 1998, № 1
* Azərbaycanın sahibkar kəndlər Rusiya işğalından sonrakı dövrdə (1820–1890-cı illər)" adlı monoqrafiya. Бакы: Elm nəşriyyatı 2015
* Slavyan ölkələri İkinci Dünya müharibəsi illərində müvzusunda. Magistratura səviyyəsi üçün ixtisas fənni proqram. BDU, nəşriyyatı, 2015.
* Krımın tarixinə dair. BDU-nun Xəbərləri, humanitar elmlər seriyası.N1, səh, 96–106, 2015.
* Krımın tarixinə dair. Turan-ilimi fikir və mədəniyyət dərgisi N27, səh 77–84,2016.
* Slavyan ölkələri tarixi (1917–2015). Ali məktəblərin bakalavr səviyyəsi üçün dərslik BDU, 2016.
* "Slavyan ölkələri tarixi " fənni üzrə bakalavr pilləsi üçün proqramm, Bakı, 2017, həmmüəllif.

## Kitabları
* H.N.Məmmədov. **"Polşanın müasir tarixi (XX əsrin sonları-XXI əsrin əvvəlləri)"** Bakı: "Mürtəcim" Nəşriyyatı-Poliqrafiya mərkəzi 2017, 9,5 ç.v. adlı dərs vəsaitinin elmi redaktoru
* T.Ş.Baxşəliyev. **[http://elibrary.bsu.az/books_200/N_209.pdf Slavyan ölkələri tarixi (1917–2015-ci illər). Ali məktəblərin bakalavriat səviyyəsi üzrə tarixçi ixtisası üçün dərslik. Bakı, 2018] **
* T.Ş.Baxşəliyev. **[https://www.academia.edu/50905358/Bax%C5%9F%C9%99liyev_T_%C5%9E_Rusiya_tarixi_%C9%99n_q%C9%99dim_zamanlardan_g%C3%BCn%C3%BCm%C3%BCz%C9%99d%C9%99k_Ali_m%C9%99kt%C9%99bl%C9%99rin_bakalavr_pill%C9%99si_%C3%BC%C3%A7%C3%BCn_d%C9%99rslik_Bak%C4%B1_T%C9%99hsil_2021_808_s%C9%99h Rusiya tarixi ən qədim zamanlardan günümüzədək. (Ali məktəblərin bakalavr pilləsi üçün dərslik). Bakı, "Təhsil", 2021, 808 səh.]**

## Həmçinin bax
* BDU Tarix fakültəsi
* Abutalıb Cəlilov

## İstinadlar