open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
İnterpol

**İnterpol** — Beynəlxalq Cinayət Polisi Təşkilatı (ICPO- International Criminal Police Organization, *Interpol*)-1923-cü ildə Vyanada beynəlxalq cinayət polisi komissiyası kimi təşkil olunmuş idarə. Qüvvədə olan Nizamnaməsi 1956-cı ildə qəbul edilmişdir. İnterpolun üzvü olan ölkələrdə Milli mərkəzi bürolar yaradılır. İnterpolun fəaliyyəti, əsasən, həddi-büluğa çatmamışların cinayətkarlığı, narkotik maddələrlə kontrabanda və onların qeyri-tibbi istifadəsi ilə, qəlp pulkəsmə və qiymətli kağızları saxtalaşdırma ilə, daxili və xarici mülki aviasiya xətlərində banditizm ilə mübarizəyə yönəldilmişdir. Hal-hazırda 190 ölkənin üzvlüyü var. Daimi iqəmətkahı Fransanın Lyon şəhərindədir.
Azərbaycan 04 noyabr 1992-ci ildən İnterpol üzvüdür.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi sayti
Fovizm

**Fovizm** — XX əsrin əvəllərində Fransa boyakarlığında yaranmış avanqard cərəyan. Tənqidçilərin 1905-ci ildə Paris Müstəqillər Salonunda çıxış edən bir qrup rəssama ( Anri Matiss, A. Marke, J.Ruo) rişxəndlə "les fauves" (vəhşilər) ləqəbi verməsi ilə əlaqədar fovizm termini meydana gəlmişdir. Fovizmin dərk edilmiş proqramı yox idi. XIX əsrin bədii ənənələrinə qarşı çıxan fovizm yeni boyakarlıq üsullarını bərqərar etməyə çalışan cərəyan olmuşdur. Fovizm qısa müddətdə (1905-1907) müxtəlif üslublu rəssamları birləşdirmişdi.

## İstinadlar
Con Franklin

**Con Franklin** (; 16 aprel 1786 – 11 iyun 1847) — İngilis səyyahı; qütb tədqiqatçısı; dəniz zabiti. 1819-1827-ci illərdə Şimali Amerikanın şimal sahillərinin tədqiqi ilə məşğul olan ekspediyalara rəhbərlik etmişdir. 1836-1843-cü illərdə Tasmaniyanın qubernatoru olmuşdur. 1845-ci ildə Erebus və Terror gəmilərində Şimal-Qərb keçidini axtaran ekspedisiyaya rəhbərlik etmişdir. Ekspedisiyanın qalıqları 1857-1859-cu illərdə F.L. Mak Klintok tərəfindən Kinq Uilyam adasında tapılmışdır. Alyaska və Kanadada burun, dağlar, boğazlar və körfəzlər Fraklinin şərəfinə adlandırılmışdır.

## Mənbə
*Azərbaycan Sovet Ensiklopediyası

## İstinadlar
Sabinov

**Sabinov** (, , , ) — Slovakiyanın şərqində kiçik bir şəhər. Əhalisi 12 min nəfərə yaxındır (2004-cü il). Şəhərin adı ilk dəfə 1248-cı ildə əkinçiliklə məşğul olan bir qəsəbə kimi macar səlnamələrində qeyd edilib. 1299-cu ildə şəhər Preşov və Velki Şarişlə birliklə şəhər hüququ qazanır.1405-ci ildə Sabinov kral şəhərinə çevrilir. XV əsrin sonunda Sabinov *Pentopolitana* adlanan 5 şəhər-ittifaqına daxil olur (Sabinov, Koşitse, Preşov, Bardeyov, Levoça). XVI-XVIII əsrlər Sabinov üçün inkişav dövrü sayılır.
### Əhali

### Təhsil
#### Məktəblər
* ZŠ Komenského 13 http://www.zskomsab.edu.sk
* CZŠ Sv. Jána Krstiteľa, 9. mája http://www.czssab.edu.sk
* ZŠ Ul. 17. novembra http://www.zsnovsab.edu.sk
* Špeciálna základná škola, SNP 15
* Súkromná základná škola, Námestie slobody 100
#### Orta məktəblər
* Obchodná akadémia, Kukučínova 1 http://www.oasb.sk 
* Gymnázium Antona Prídavka, Komenského 40 http://www.gymkosb.sk
* Stredná odborná škola, SNP 16 http://www.soupsb.sk 
### Tanınmış Sabinovlular
* Anton Prídavok – yazıçı
* Csontváry Kosztka Tivadar – rəssam
* Jolana Cirbusová – yazıçı
* Viktória Semaníková - idmançı (karate)

Slovakia Sabinov 37.jpg
Sabinov Slovakia 41.JPG
Sabinov Slovakia 47.JPG
sabinov Slovakia 48.JPG


## Partnyor şəhərlər
*  Sedltse
*  Kendereş
*  Sobyeslav
*  Çubuk

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Krátka prezentácia mesta + brožúrka v pdf - formáte 
* Panoráma námestia Sabinova s Rímskokatolíckym kostolom a Piaristickým gymnáziom
Kriptozoologiya

**Kriptozoologiya** — biologiyada mövcud olmayan və ya əfsanəvi qəbul edilən heyvanları araşdıran elm.

## Ədəbiyyat

# Peter Dendle. (2006). Cryptozoology in the Medieval and Modern Worlds. Folklore 117 (2): 190-206.
# Daniel Loxton; Donald Prothero. (2015). Abominable Science! Origins of the Yeti, Nessie, and Other Famous Cryptids. Columbia University Press. ISBN 978-0-231-15321-8

## Xarici keçidlər
Levoça

**Levoça** (, , ) — Slovakiyanın şərqində kiçik bir şəhər (Spiş tarixi vilyəti). Şəhər Levoçske Vrhi dağ massivinin ətəyində, Spişski Hrad qəsrinin yaxınlığında yerləşir. Əhalisi 14 min nəfərə yaxındır (2003-cü il). Şəhərin adı ilk dəfə 1249-cu ildə, macar kralı IV Belanın məktublarında qeyd edilib. Lakin buna bamayaraq, şəhərin yaşı bundan daha qədimdir və buna bir sübut kimi, mərkəzdə qorunub saxlanılan və roman üslubunda inşa edilən müqəddəs Nikolay kostyolunu misal gətirmək olar. 1241-ci ildə monqol-tatar qoşunları şəhəri tərk etdikdən sonra, buraya almanlar köçərək geniş koloniyalar yaradırlar. 1271-ci ildə Levoçanın adı artıq azad kral şəhəri və vilayət mərkəzi kimi qeyd edilir. XV əsrdən başlayaraq Levoça sürətlə inkişaf etməyə başlayaraq, Slovakiyada geniş vüsət almış protestantlığın mərkəzinə çevrilir.

Müasir zamanda Levoça çoxlu sayda memarlıq abidələri qorunub saxlanılan kiçik bir şəhərdir. 2009-cu ildə Spişski Hradla birlikdə Levoçanın orta əsr memarlıq abidələri UNESCO-nun Ümumünya irsi siyahısına daxil edilmişdi.

### Əhalisi

## Demoqrafiya
**Əhali**

**Əhalinin etnik mənsubiyyəti (2011)**

Əhalinin konfessional mənsubiyyəti

## Şəhər rayonları
**Şəhər rayonları (2011)**

* **Mikrorayonlar**: Pri Prameni, Rozvoj, Západ I, Západ II, Sever, Pod vinicou, Hrad

### Təhsil
#### İbtidai məktəblər
* Základná škola Gašpara Haina
* Základná škola Jána Francisciho
* Základná škola Námestie Štefana Kluberta 10
* Základná škola Levoča Gašpara Haina, pobočka Levočské Lúky
* Špeciálna základná škola, Ulica Fraňa Kráľa č.3
* Základná škola pre nevidiacich a slabozrakých
* Spojená špeciálna základná škola Jána Vojtaššáka
#### Gimnaziya və orta məktəblər
* Gymnázium J. Francisciho-Rimavského
* Gymnázium sv. Františka Assiského|Gymnázium sv. Františka Assiského - GSFA
* SOŠ Majstra Pavla v Levoči, Kukučínova 9
* Spojená škola internátna, Nám. Št. Kluberta 1
* Stredná pedagogická škola, Bottova 15
* Stredná zdravotnícka škola, Kláštorská 2

## İdman

*Atletický klub Levoča
*Cross Country Levoča
*FK 05 Levoča
*HK Slovan Levoča
*Karate klub Levoča
*KS Wing Tsung Levoča
*KST Javorinka Levoča
*Lenok Levoča
*LK Levoča
*MK Slov.Orol Levoča
*Tenis Club 92 Levoča
*TJ Javorinka Levoča
*TJ Štart Levoča
* PitGym Levoča

## Partnyor şəhərlər
*  Litomişl
*  Stary Sonç
*  Kalvarya Zebjıdovska
*  Lantsut
*  Kestel

## Qalereya

Levoca11Slovakia1.JPG|Müqəddəs Yakub kostyolu
Marianska_bazilika_v_levoci.jpg| Marian bazilikası
Levoca_putnicke_miesto.jpg|Pútnicke miesto na Mariánskej hore
Evangelical church.jpg|Evanjelický kostol
Oltár Levoča 01.jpg|Pavel altarı


Town hall.jpg|Reneans üslubunda Ratuşa
Levoca_main_square_05.JPG|Thurzov evi
Levoca_main_square_06.jpg|Baş meydan
Župný dom, Levoča.jpg|Župný evi
Levoca11Slovakia80.JPG|Koşitse darvzaları


Levoca11Slovakia87.JPG|Azad edənlərin heykəli
Levoca11Slovakia85.JPG
Levoca11Slovakia40.JPG|Tarixi ev
Levoca11Slovakia51.JPG|Pavel meydanı
Levoca11Slovakia39.JPG|Şəhər parkı
Levoca11Slovakia68.JPG|Lyudovit Ştur sohosu


## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Oficiálna stránka
Azər Həşimov

**Azər Həşimov** (6.11.1984, Mingəçevir, Azərbaycan SSR, SSRİ) — Azərbaycanlı futbol məşqçisi və futbolçu, "Karvan" futbol klubunun baş məşqçisi.

## Həyatı
Azər Həşimov ilk dəfə 11 yaşında Mingəçevirin uşaq futbol məktəbində futbolla məşğul olmağa başlamışdır. İlk məşqçisi Elbrus İsmayılov olmuşdur. 5 il bu məktəbdə futbolun sirrlərini öyrənən Azər, 2003-2004cü illərdə Azərbaycan Milli Ordusu sıralarında hərbi xidmət keçmişdir. 

2013-cü ildə ailə həyatı qurmuşdur. Hazırda Azər Həşimov evlidir. 2 övladı var. 

## Karyerası

### Klub karyerası
1999-cu ildə, Həvəskarlar Liqasında çıxış edən Mingəçevirin "Ulduz" komandasında futbol oynamağa başlamışdır. 3 il bu klubda keçirdikdən sonra hərbi xidmətə çağırılmış, və bu müddət ərzində Bakının "Ədliyyə" klubunda çıxış etmişdir. Hərbi xidmətdən qayıtdıqdan sonra, Birinci dəstədə çıxış edən Mingəçevirin "Energetik" klubuna keçmişdir.

2005-ci ildən etibarən, 6 il ərzində "Qəbələ" futbol klubunun şərəfini qorumuşdur. Bu müddət ərzində klub 3 dəfə adını dəyişmişdir - "Göy-Göl", "Gilan" və "Qəbələ".

2006-cı ildə, icarə əsasında, 6 aylıq müddətə "Şəmkir" komandasına, 2011-ci ildə isə, eyni müddətə MOİK klubuna keçir. 2011-ci ildə "azad oyunçu" statusu alır və "Neftçala" klubu ilə müqavilə bağlayır. Bu klubda 2013-cü ilə qədər çıxış edir. 2013-cü ilin yayında Yevlaxın "Karvan" klubu ilə bir illik müqavilə bağlayır.

### Məşçqi karyerası
Həşimov 2023-2024-cü illərdə "Qaradağ Lökbatan" klubunun baş məşqçisi olub.

17 iyul 2025-ci ildə o, Premyer Liqada mübarizə aparan "Karvan"ın baş məşqçisi təyin edilib.

## Uğurları
* 1999 — Həvəskarlar Liqasının qalibi ("Ulduz Mingəçevir FK").
* 2000 — Həvəskarlar Liqasının qalibi ("Ulduz Mingəçevir FK").
* 2000 — Həvəskarlar Liqasının Kubokunun qalibi ("Ulduz Mingəçevir FK").
* 2003 — Həvəskarlar Liqasının qalibi ("Ədliyyə Bakı FK").
* 2004 — Birinci divizionun gümüş medalçısı ("Energetik Mingəçevir FK")..
* 2005 — Birinci divizionun qalibi ("Gilan Xanlar FK").
* 2012 — Birinci divizionun gümüş medalçısı ("Neftçala FK").
* 2013 — Birinci divizionun bürünc medalçısı ("Neftçala FK").

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Azər Həşimovun au.eurosport.com saytında profili
* Azər Həşimovun int.soccerway.com saytında profili
Güvenç Kurtar

**Güvenç , 1959** () — keçmiş türk futbolçu, məşqçi. Azərbaycanın Rəvan klubunun baş məşqçisidir. Futbolçu kimi hücumçu mövqeyində oynayıb.

Güvenç Kurtar futbolçu karyerası ərzində "Beşiktaş", "Mersin İdman Yurdu", "Bursaspor", "Altay" və "Kocaelispor"da oynayıb.

Məşqçi karyerası ərzində isə "Darıca Gənclərbirliyi", "Kocaelispor", "Sarıyer", "Petrolofisi", "Əskişəhərspor", "Zeytinburnuspor", "Diyarbəkirspor", "Elazığspor", "Akçaabat Sebatspor", "Çaykur Rizəspor", "Dənizlispor", "Bursaspor", "Altay" və "Adana Dəmirspor"a başçılıq edib.

## Həyatı
Güvenç Kurtar 25 iyul 1950-ci ildə Türkiyənin Uşak vilayətində andan olub.

## Karyerası

### Futbolçu karyerası
Güvenç Kurtar peşəkar karyerasına 1970-ci ildə "Beşiktaş"da başlayıb. Mövsümboyu oynadığı 15 matçda 3 dəfə fərqlənən sabiq hücumçu mövsümün sonunda "Mersin İdman Yurdu"na keçib. Aralıq dənizi sahilindəki macərası nisbətən uğurlu (24 oyun – 12 qol) alınıb, 24 oyuna 12 qol vurub. Liqa başa çatan kimi "Bursaspor"a keçib. İki mövsümə 25 dəfə "timsahlar"ın formasını geyinən oyunçu rəqib qapıçılarını cəmi 3 dəfə məyus edə bilib. Güvenç Kurtarın Bursadan sonrakı klubu "Altay" olub. Burda əvvəlkilərə nisbətən daha çox -  3 il keçirib. Sonrakı 5 mövsüm isə "Kocaelispor"un heyətində top qovan Kurtar 29 oyunda 8 qol vurub. Futbolçu karyerasını da məhz bu klubda 1982-ci ildə sonlandırıb. 12 illik futbolçu karyerasında 26 qol vurub.

### Məşqçilik karyerası
Güvenç Kurtar 8 il sonra baş məşqçi kimi futbola qayıdıb. "Bursaspor"u 91/92-də ikinci liqadan birinciyə-Superliqaya çıxardır. Əsas liqadakı ilk ilindəysə 4-cü yer tutur və UEFA Kubokuna vəsiqə qazanır. "Yaşıl-qırmızı" formalı Diyarbəkirspor klubunun 2000/01-də Superliqaya vəsiqə qazanması da Güvenç Kurtarın adıyla bağlıdı. 2014-cü ildə Azərbaycanın "Rəvan" klubunun baş məşqçisi təyin olunub. Kurtan "Rəvan"la bir illik müqavilə imzalayıb.

## Uğurları

### Futbolçu karyerasında
; Kocaelispor
*Türkiyə 1-ci Liqası
** Qalib (1): 1979-1980

### Məşqçilik karyerasında
; Kocaelispor
*Türkiyə 1-ci Liqası
** Qalib (1): 1991-1992
; Diyarbəkirspor
*Türkiyə 1-ci Liqası
** İkincilik (1): 2000-2001

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Türkiyə Futbol Federasiyasının saytında səhifəsi
* Mackolik.com saytında futbolçu səhifəsi 
* Mackolik.com saytında məşqçi səhifəsi
Şamorin

**Şamorin** (, , ) — Jitnı adasının ərazisində, Slovakiyanın cənub-qərbində şəhər. Şamorin Dunay çayının sahilində yerləşir. Əhalisi 12 min nəfərə yaxındır (2004-cü il), əhalinin əsasını macarlar təşkil edir. Şəhər ilk dəfə 1238-ci ildə, Müq. Mariya adı ilə qeyd edilib. XIV əsrin sonunda Şamorin Jitnı adasının mərkəzi idi, 1405-ci ildən isə — azad şəhər hüququ qazanır. 1555-ci ildə ilk Şamorində ilk sənətkarlıq sexi yaranır. Daha sonra isə şəhərdə dərzilərin, dulusçuların, metallurqçuların, zərgərlərin, toxucuların və sabunbişirənlərin gildiyaları açıldı. Şəhər iqtisadiyyatının sürətli inkişafına XVI əsrdə Osmanlı İmperiyası ilə müharibə zamanı son qoyuldu. Bundan başqa həmin dövr kədərli Cadugərlər üzərində məhkəmə prosesi ilə də məşhurdur. 1589-cu ildə Şamorin azad kral şəhəri imtiyazlarını da itirir. Yalnız XVII əsrdən başlayaraq şəhər yenidən inkişaf etməyə başlayır.

1872-ci ildə Şamorində ilk dövlət orta məktəbi açılır, daha sonralar isə — kazino. Birinci Dünya müharibəsi dövründə burada rus və italyan əsirlər üçün lager yerləşirdi. 1929-cu ildə şəhərdə Jitnı adasının muzeyi açılır.

## Əhali
### Əhalinin etnik mənsubiyyətinə görə
Əhalinin ümumi sayı 12.726 nəfərdir (100%)
* macarlar 57,4 %
* slovaklar 34,3%
* digərləri 6,8%
* cavab verməkdən imtina edənlər 6,8%

### Əhalinin konfessional mənsubiyyətinə görə
* roma-katolikləri 75,27 %
* ateistlər 11,75 %
* reformatorlar (kalvinistlər) 5,25 %
* yevangelik kilsəsi v.d. 4,42 %
* yunan-katolikləri 0,68 % və digərlər

## Təhsil

### Məktəblər
* Gymnázium Milana Rastislava Štefánika
* Gymnázium Imre Madácha — macar təmaüllü orta məktəb
* Stredné odborné učilište spotrebných družstiev Jednota a Hotelová akadémia Šamorín
* Základná škola Mateja Bela
* Základná škola Mateja Korvína — macar təmaüllü orta məktəb
* Základná škola — Mleçnedəki macar təmaüllü orta məktəb

## İdman
* kanoe üzrə – *Kajak canoe klub Šamorín*
* **ŠTK Šamorín** – futbol klubu, II liqanın iştirakçısı
* **FK Šamorín** – futbol klubu
* **ŠBK Šamorín** – qadın basketbol klubu

## Məşhur Şamorinlilər
* Edit Bauer (* 1946), siyasətçi
* Bela Buqar (* 1958), siyasətçi
* Aleksandr Melixer, (* 1933), pedaqoq

## Partnyor şəhərlər
*  Hainburq an der Donau
*  Leiderdorp
*  Moşonmadyarovar

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Oficiálna stránka
* Gymnázium Milana Rastislava Štefánika
* Základná škola Mateja Bela
* www.apsida.sk Profil románskeho kostola v Šámote
Tiuanako

**Tiuanako** — Şimali Boliviyada e.ə. I minilliyin sonu, eramızın I minilliyinə aid hindi mədəniyyəti. Mərkəzi Titikaka gölünün cənub-şərqində yerləşən şəhər yeri olmuşdur. Burada monumental tikinti qalıqları (Akapana piramidası, Kalasasayya məbəd kompleksi, Günəşin qapısı, Sarkofaqlar sarayı və s.) qalmaqdadır. Tiuanakodan daş heykəllər, naxışlı keramika, metal məmulatı aşkar edilmişdir. Tiuanako mədəniyyətini Perunun mərkəzi hissəsində yaşayan qohum tayfalar yaratmışlar. Əkinçilik və lama saxlamaqla məşğul olmuş həmin tayfaların o dövrdə təsiri geniş yayılmış və siyasi hakimiyyətləri güclənmişdir.

## 1900-cü ildəki arxeoloji qazıntıların şəkilləri

Fayl:Escalinata monolítica 1903-1904.jpg|Kalasasayya pilləkənləri (1903)
Fayl:Edificio de la segunda Epoca - Vista de la izquierda 1903-1904.jpg|Kalasasayya məbədi (1903)
Fayl:Puerta monolitica (Puerta del Sol.) 1903-1904.jpg|Günəşin qapısı (1903)
Fayl:Puerta monolítica, vista de atras 1903-1904.jpg|Günəşin qapısının arxadan görünüşü (1903)


## Mənbə
* Azərbaycan Sovet Ensiklopediyası.
Tver bulvarı (roman)

**"Tver bulvarı"** — Çingiz Abdullayev tərəfindən yazılmış roman.

## Məzmun

Kseniya Morjikova - bu ad "İngilis bulvarı" romanından artıq oxuculara tanışdır. O, Moskvada, nüfuzlu vəkil kontorunda çalışan hüquqşünas qadındır, eyni zamanda bütün tanışları onu həvəskar detektiv kimi tanıyırlar.

Bir dəfə əmisi qızı ona zəng vurub, yaxın rəfiqəsinin fəlakətlə üzləşməsi, yeniyetmə oğlunun xəbərsiz-ətərsiz yoxa çıxması barədə xəbər verir və Kseniyadan onlara kömək göstərməsini xahiş edir.

Nə baş verdiyini heç kimə aydın deyil. Yoxa çıxmış yeniyetmənin valideynləri tanınmış sənətşünaslardır və bu, ilk baxışda adam oğurluğuna bənzəyir. Lakin nədənsə oğrular yeniyetmənin valideynlərinə zəng vurub, onlardan heç nə tələb etmirlər.

Ortaya müxtəlif suallar çıxır: bəlkə bu, manyak qatilin törətdiyi qətldir? Lakin meyit aşkar edilməyib. Bəlkə bu, macəra eşqində olan bir yeniyetmənin evdən qaçışıdır? Amma ağıllı, istedadlı oğlan indiyədək heç vaxt bu cür sərbəst hərəkətlərə yol verməyib.

Suallar getdikcə çoxalır, konkret cavab isə yoxdur və belə görünür ki, həqiqəti üzə çıxarmaq heç də asan olmaycaq.

**Xəbərdarlığın sonu**

## Həmçinin bax
* Çingiz Abdullayev
Ləlvar dağı

**Ləlvar** — Ağzıböyük silsiləsində dağ. Hazırkı Ermənistan respublikasının Loru vilayətində yerləşir.
## İstinadlar
Georgi Uqulava

**Georgi (Gigi) Uqulava** (; 15 avqust 1975, Tbilisi, Gürcüstan SSR) — Gürcüstan siyasətçisi (Birləşmiş Milli Hərəkat Partiyası)

## Həyatı
Georgi (Gigi) Uqulava 15 avqust 1975-ci ildə Gürcüstanın Tbilisi şəhərində anadan olub.

İngilis, Alman, Azərbaycan, rus və fransız dillərini bilir.

## Ailəsi
O, ailəlidir. Həyat yoldaşı və üç övladı var.

## Fəaliyyəti
Georgi Uqulava 2005-ci ildən şəhər meri ilə məşğul olur. Humanitar təhsil — fəlsəfə aspirantı.

O, bir jurnalistin, məsləhətçi kimi çalışıb. 2003-cü ildən, siyasi fəaliyyətlə məşğul.

## İstinadlar
Hacıqəhrəmanlı

**Hacıqəhrəmanlı** — Azərbaycan Respublikasının Şirvan şəhərinin Hacıqəhrəmanlı qəsəbə inzibati ərazi dairəsində qəsəbə.. Yaşayış məntəqəsini 1870-ci ildə burada oturaqlaşmış hacıqəhrəmanlı nəsli saldığına görə belə adlandırılmışdır

## Haqqında

Hacıqəhrəmanlı qəsəbəsi Kür çayının Şirvan şəhəri sahilində düzən sahədə yerləşir. Qəsəbədə yaşlı sakinlərin dediyinə görə Qəhrəman kişi ötən əsrin əvvəllərində öz qohum-əqrəbaları ilə birlikdə Şamaxıdan köçmüş, burada məskən salmışlar. Qəhrəman kişi Məkkə ziyarətinə gedib qayıdıb. O vaxtdan qəsəbə onun şərəfinə "Hacı Qəhrəmanlı" adlandırılıb. 1950-ci illərə qədər qəsəbədə 30–40 ev olub. 1950–1970-ci illər arasında ərazi cəhətdən Salyan və Sabirabad rayonlarının tərkibinə daxil olub. 1970-ci ildən Əli Bayramlı şəhərinə verilib. 1975-ci ildə Əli Bayramlı şəhərinin tərkibində qəsəbə statusu verilib. Hacıqəhrəmanlı qəsəbəsi şimal tərəfdən Şirvan şəhəri, cənubdan Salyan rayonu, şərqdən təpəlik, qərbdən Kür çayı ilə əhatə olunmuşdur. Aran zonasıdır. Qəsəbənin coğrafi mövqeyi əlverişlidir. Qəsəbə Şirvan–Salyan yolunun kənarında yerləşir. Ərazisində respublika tabeliyində olan "Şirvan" İES və "Şirvan" OYL müəssisələri yerləşir. Hazırda qəsəbə ərazisində 507 təsərrüfat var. Qəsəbənin əhalisi 2123 nəfərdir. Onlardan 1327 nəfəri əmək qabiliyyətli yaşdadır. Qəsəbə əhalisinin 314 nəfəri işləyir. Əhalinin işləməyən hissəsi əsasən şəxsi təsərrüfatlarında çalışır.
Qəsəbənin hüdudları daxilində torpaqlar 895,12 hektardır. Bundan:
— dövlət mükiyyətində 638,31 ha
— xüsusi mülkiyyətdə 42,53 ha
— bələdiyyə mülkiyyətində 214,28 ha-dir Qəsəbənin hüdudları daxilində torpaqlar 895,12 hektardır.

## Əhalinin məşğuliyyəti
Əhalinin məşğuliyyətini əsasən əkinçilik, heyvandarlıq, quşçuluq təşkil edir.

## Məntəqələri
Qəsəbədə 1 Bələdiyyə, 630 şagird yeri olan 1 orta məktəb, 1 kitabxana, 1 klub, 1 maşınlar üçün yuyucu sexi, 1 həkim məntəqəsi, 1 EATS, 1 maye qaz doldurma məntəqəsi, 1 baytarlıq məntəqəsi fəaliyyət göstərir. Qəbristanlığı, məscidi var. Şəhərlə qəsəbə arasında 4 ədəd mikroavtobus işləyir.Əhaliyə 4 sayli poçt şöbəsi xidmət göstərir. Bu poçt xidmətindən qonşu kəndlərdə istifadə edir. Hazırda qəsəbədə 156№-li Elektron stansiya fəaliyyət göstərir. Qəsəbədə xidmət göstərən həkim məntəqəsi Bələdiyyənin otağında yerləşir. Bir otaqda da diş məntəqəsi yerləşir. 2013-cü ildə baytarlıq məntəqəsi də tikilib istifadəyə verilib. Qəsəbədə mədəni-maarif sahəsində işlər görülür. Əhaliyə 1 kulub, 1 kitabxana xidmət edir.

## Rabitə
Şirvan şəhərinin Hacıqəhrəmanlı qəsəbəsində 2003-cü ildə 128 nömrəlik "Karel" tipli EATS quraşdırılmışdır. 2004-cü ildə Hacıqəhrəmanlı qəsəbəsində 128 nömrəlik "Karel" tipli EATS çıxarılaraq əvəzinə 256 nömrəlik DRX-4 tipli EATS quraşdırılmışdır. 2011-ci ildə Hacıqəhrəmanlı qəsəbəsi ilə mərkəzi ATS arasında köhnə analoq tipli kabel çıxarılmış 10 km uzunluğunda fiber-optik kabeli qoyulmuş və bununla da Hacıqəhrəmanlı qəsəbəsi yüksək keyfiyyətli rəqəmsal xidmətlə təmin olunmuşdur. Artıq Hacıqəhrəmanlı qəsəbəsi yüksək sürətli ADSL genişzolaqlı internet xidməti ilə təmin edilmişdir.

## Həmçinin bax
* Şirvan şəhəri

## İstinadlar
Bayramlı (Şirvan)

**Bayramlı** — Azərbaycan Respublikasının Şirvan şəhərinin Bayramlı qəsəbə inzibati ərazi dairəsində qəsəbə. 1 sentyabr 2004-cü il tarixli 727-IIQ saylı Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə Əli Bayramlı şəhər inzibati ərazi vahidi tərkibində faktik mövcud olan ərazi vahidi Bayramlı qəsəbəsi adlandırılmış və şəhərin ərazi vahidləri siyahısına daxil edilmişdir. Bayramlı qəsəbəsi Əli Bayramlı şəhər inzibati ərazi vahidi tərkibindən ayrılaraq, bu qəsəbə mərkəz olmaqla, Bayramlı qəsəbə inzibati ərazi vahidi yaradılmışdır.

Şirvan şəhərinin Bayramlı qəsəbəsi şəhərin əsas hissəsindən fərqli olaraq Kür çayının sağ sahilində yerləşir. Ərazisi 120 ha, əhalisi 2552 nəfərdir. Qəsəbədə əhali əsasən fərdi təsərrüfatla məşğuldur. Qəsəbədə 477 fərdi təsərrüfat, 4 ədəd iki mərtəbəli, 1 ədəd bir mərtəbəli, 2 uyğunlaşdırılmış yaşayış binası vardır ki, bunlarda da 86 ailə məskunlaşmışdır. Bayramlı qəsəbə İcra Nümayəndəliyi M. Ə. Sabir küçəsi 1 ünvanında yerləşir.

## Tarixi
Kür çayının daşması nəticəsində baş vermiş təbii fəlakət zamanı 2010-cu ilin mayında Azərbaycanın Şirvan şəhərinin Bayramlı qəsəbəsi ərazisində Kürün səviyyəsi durmadan artmışdır. Bayramlı qəsəbəsi əhalisinin bir qismi suyun əhatəsində qalmışdır. Əhalinin evakuasiyası üçün yalnız bir yol — Kürün üzərində olan dəmir yolu körpüsü qalmışdır. Bayramlı qəsəbəsində 510 ev su altında qalmışdır. Həmin ərazidən 510 ailə, təxminən 3000 nəfər sakin evakuasiya olunub.

## Din
Qəsəbədə "İmam Hüseyn" məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.

## İstinadlar
Çılpaqlı

**Çılpaqlı** — Azərbaycan Respublikasının Şirvan şəhərinin inzibati ərazi vahidində yaşayış sahəsi. Çılpaqlı adlanan yaşayış ərazisinin adı 2020-ci ildə dərc olunmuş "İnzibati Ərazi Bölgüsü Təsnifatı, 2019" sənədində adı keçmir.

## Mədəniyyəti
Əli Bayramlı şəhərinin Çılpaqlı qəsəbəsində yerləşən 4 nömrəli orta məktəbin binasının tikintisinin maliyyələşdirilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidenti 31 avqust 2006-cı il tarixli 1643 saylı sərəncam imzalamışdır.

## İstinadlar
Velki Krtiş

**Velki Krtiş** (, ) —  Slovakiyanın mərkəzində, Krupinska Planina dağ massivinin ətəklərində yerləşən kiçik bir Əhalisi 14 min nəfərə yaxındır.

## Əhali
### Əhalinin etnik mənsubiyyətinə görə
* Slovaklar – 86,9%
* Macarlar – 6,2%
* Çexlər – 0,8 %
* Qaraçılar – 2,0%
* Ukraynalılar – 0,1 %

### Əhalinin konfessional mənsubiyyətinə görə
* roma-katolikləri 54,26 %
* ateistlər 21,58 %
* yevangelik kiləsi v.d. 16,00 %
* yunan-katolikləri 0,34 %
* pravoslavlar 0,16 %

## Təhsil
*Ana məktəblər:*
* MŠ - ul. Št. Tučeka
* MŠ - ul. P. O. Hviezdoslava
* MŠ - ul. Poľná
* MŠ - ul. SNP
* MŠ - ul. Červenej armády

*İbtidai məktəblər:*
* Základná škola - ul. J. A. Komenského
* Základná škola - Nám A. H. Škultétyho
* Základná škola - ul. Poľná

## Xarici keçidlər

* oficiálna webová stránka mesta Veľký Krtíš
* Nagykürtös hivatalos oldala
* Nagykürtös a szlovák múzeumok oldalán 
* E-obce.sk
* Nagykürtösi Polgár Info – független hírportál
Təhsil təqaüdü

**Təhsil təqaüdü** və ya **stipendiya** ( — "maaş") — ali, orta ixtisas, peşə təhsilinin alınması üçün tələbələrə, həmçinin doktorantlara verilən müntəzəm maliyyə yardımı.

19 iyun 2009-cu il tarixli “Təhsil haqqında” Azərbaycan Respublikasının   Qanununun  35.2 maddəsinə görə " Dövlət ilk peşə-ixtisas, orta ixtisas və ali təhsil müəssisələrində təhsil alanların fəaliyyətini stimullaşdırmaq məqsədilə onlara qanunvericiliklə müəyyən edilmiş qaydada təqaüdlər, о cümlədən adlı təqaüdlər verilir və yardımlar göstərilir ".

## İstinadlar
Şəhər aqlomerasiyası

**Şəhər aqlomerasiyası** — yaşayış məntəqələrinin, ilk növbədə şəhərlərin intensiv istehsalat, nəqliyyat və mədəni əlaqələrlə mürəkkəb dinamik sitemə birləşməsidir. Bu, urbanizasiyanın növbəti mərhələsi sayılır.

Aqlomerasiyaların mərkəzində böyük şəhər — "nüvə", kənarlarında isə nisbətən kiçik şəhər və kənd yaşayış məntəqələri — "peyk şəhərlər" yerləşir.

*Monomərkəz* (bir şəhər ətrafında birləşən aqlomerasiya, məsələn, Bakı aqlomerasiyası) və *polimərkəz* aqlomerasiyalar (şəhərlərin birləşməsi, məsələn, Almaniyadakı Rur regionu).

Çin, Hindistan, ABŞ, Braziliya, Rusiya, Meksika şəhər aqlomerasiyalarının sayına görə fərqlənir. Dünyanın ən iri şəhər aqlomerasiyaları Tokio (38 milyon nəfərdən çox), Mexiko, Nyu-York, San-Pauludur.

Aqlomerasiyalar böyüyərək meqalopolisə çevrilir.

## Ədəbiyyat
* Харченко К. В. Проблемы управления развитием городских агломераций: взгляд из г. Белгорода // Муниципальный мир. − 2009. − № 1–2. − С.49–57. http://leveltar.narod.ru/a/aglo.pdf
* Demographia World Urban Areas (World Agglomerations). 8th Annual Edition: Version 2. July 2012 http://www.demographia.com/db-worldua.pdf
* Абакано-Черногорская агломерация Эксперт-Сибирь. — 2012. — 12 марта.
Aqressiya

**Aqressiya** () — bir canlı varlığın digər canlı varlığa fiziki və ya mənəvi hücum edərək zərər vermək istəməsi. Aqressiya hər hansı əşyaya  qarşı da yönələ bilər. 

Şərti olaraq aqressiyanı 2 növə bölürlər: 

* Düşmənçilik məqsədilə, kiməsə zərər yetirmək üçün;
* İnstrumental -məqsədə çatmaq üçün;

## Uşaqlarda aqressiyanın səbəbləri
3 yaşa qədər uşaqlarda aqressiyanın növləri:

*1-2 yaşda qıcıqlandırıcı amilə qarşı (iynə vurmada, tanımadığı insanların əhatəsində) 
*2-2,5 yaşda öz yaşıdlarına qarşı. Özünə aid olan hər şeyi tələb edir və müdafiə edir.
*3 yaşda daha çox instrumental aqressiyaya rast gəlinir. Öz istəklərinə çatmaq istəyi baş qaldırır (qışqırır və ya ağlayır) 

### Orqanik səbəblər
* Beyində iltihablanma kimi problemlər aqressiyaya səbəb ola bilər. Belə bir vəziyyətdə dərmanlı müalicə lazımdır. 
* Uşağın yığılan enerjisini necə boşaldacağını bilməməsi. 
* Uşağın müşahidə etdiyi aqressiv nümunə : 
Bu model uşağın öz valideynləri ola biləcəyi kimi, yoldaşı, bir yaxını və ya Tv qəhrəmanı ola bilər. 
* TV-dəki şiddət səhnələri: 
Uşağın seyr etdiyi Tv proqramları idarə altına alınmalıdır. Və ya təsadüfi seyr vəziyyətində valideynlər aqressiv səhnələri şərh etməli, doğru olmadığını vurğulamalıdır.
* Uşağın şiddətə məruz qalması. Ailə içindəki mübahisəli mühit: Evdəki gərginlik narahatlığa və hirsə; hirs də təcavüzkarlığa səbəb ola bilər. 
* Uşağın yoldaşlarının xoşagəlməz davranışa malik olması, 
* Şiddətə təhrik edən mühit: Uşaqla lağ edilməsi kimi... 
* Valideynlərin təcavüzkarlığı gücləndirən reaksiyaları: 
Məsələn uşağın hirslə istədiyi şeyləri anında etmək kimi. Bu vəziyyətdə təcavüzkarlıq davranışı mükafatlandırılmış olar. 
* Sevgi ehtiyacının ödənilməməsi, uşağa kifayət lazımi marağın göstərilməməsi
Aqresiyanın idarə olunmasında istiqamətlərdən biri **katarsis** – şəxsin hiddət və qəbzini sosial cəhətdən məqbul sayılan formada ifadə etmək imkanının olmasıdır. Məlum olmuşdur ki, bir aqressiv aktın icrası aqressoru sonrakı əmələ əl atmasından daşındırır. Təəssüflə qeyd etməliyik ki, sosial məqbul sayılan profilaktika formalarının heç də hamısı aqressiyanın səviyyəsini azaltmır.
Aqressiyanın qarşısını alan güclü vasitə zorakılıqla bir araya sığmayan stimullarına olmasıdır. Rəhmdillik, mərhəmət, yumor, birgə əməkdaşlığa maraq, üzrxahlıq və s. bu kimi hərəkətlər aqressiv tendensiyaları xeyli zəiflədir.
Psixoloqlar tərəfindən aqressiyanı idarə edən effektiv  tədbirlər işlənib hazırlanmışdır. Bunlara daxildir:
***Modelləşdirmə** - aqressiya tətbiq etmədən məqsədə nail olmaq üçün müxtəlif modellərin nümayişi;
***Rol oyunları** - əks-əlaqənin yaradılması, qeyri-aqressiv davranış modellərinin təqdir olunması, əldə olunmuş vərdişlərin real şəraitdə praktik tətbiqi;

## Mənbə
Ümumi psixologiya
IMEI

**IMEI** ( — )) — hər bir istehsal olunan aparat üçün istifadə olunan unikal kod. Adətən kod, onluq say sistemindən olan 15 rəqəmdən ibarətdir. GSM, WCDMA və IDEN şəbəkələrini dəstəkləyən mobil telefonlarda, həmçinin bəzi peyk telefonlarında tətbiq edilir.

## Ümumi məlumatlar
IMEI kod, zavodda, istehsal zamanı telefona mənimsənilir. Bu kod, qurğunun identifikasiyasına (eyniləşdirilməsinə) xidmət edir və aparatın daxilində (proqram təminatında) saxlanılır. Bir qayda olaraq, IMEI kod dörd yerdə göstərilir:
# aparatı ılk dəfə aktiv etdikdə və ya xüsusi ***#06#yes** sorğusunu göndərdikdə IMEI kod ekranda əks olunur.
# akkumulyator batareyasının altında
# qablaşdırma qutusunda
# zəmanət talonunda.

IMEI kod aparatın seriya nömrəsi rolunu oynayır və şəbəkəyə avtorizasiya (daxil olma) zamanı efirə ötürülür. Həmçinin IMEI kod, aparatlar üçün izləmə və mobil rabitə əlaqəsi səviyyəsində oğurluq telefonların mühasirə edilməsi üçün istifadə olunur. Belə ki, zərərçəkmiş istifadə etdiyi operator vasitəsilə avadanlığı bloklaya bilər. IMEI kod GSM-in dayaq şəbəkəsi olan EIR-də saxlanılır.

CDMA-da və başqa şəbəkələrdə istifadə edilən ESN və MEID-dən fərqli olaraq IMEI yalnız qurğunun eyniləşdirməsi üçün istifadə olunur və abunəçi ilə daimi əlaqəyə malik deyil. Bunun yerinə SIM-kartda saxlanılan IMSI nömrəsi istifadə olunur ki, bu nömrəni praktik olaraq istənilən başqa aparata yerləşdirmək olar. Ancaq bir telefonda yalnız müəyyən bir SIM-kartdan istifadə etməyə icazə verən xüsusi sistemlər də mövcuddur.

IMEI-də model və telefonun mənşəyi birinci 8 rəqəmdə təsvir edilir (). Bundan sonrakı 2 rəqəm avadanlığın hansı ölkədə istehsal olunduğu göstərir. Qalan nömrələr nəzarət seriya nömrələridir. İki SIM-kart dəstəkləyən telefonlara iki IMEI nömrəsi mənimsənilir..

Dünyanın əksər ölkələrində mobil avadanlıqların tanınması üçün istifadə olunan IMEI kodların resursu yaradılıb. Belə ki, alıcı bu serverə daxil olmaqla cihazın təhlükəsiz olduğunu yoxlaya bilər.
Rusiya, Latviya, Böyük Britaniyada IMEI kodun dəyişdirilməsi qanunla cinayət hesab olunur.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
*Mobil nömrədaşıma
## Xarici keçidlər
Mobil Cihazların Qeydiyyat Sistemi
Samsar silsiləsi

**Samsar silsiləsi** () — Gürcüstanda dağ silsiləsi.

## Zirvələri
*Dəlidağ — hündürlüyü 2929 m
*Samsar dağı — hündürlüyü 3284.7 m
*Qaraquzey dağı — hündürlüyü 2670.1 m
*Böyük Əbül dağı — hündürlüyü 3300.5 m
*Kiçik Əbül dağı — hündürlüyü 2799.8
*Koroğlu dağı — hündürlüyü 2921 m
*İvantəpə — hündürlüyü 2933.4 m

## Mənbə
***Военный обзор Тифлисской Губернии и Закатальского округа**, составлен подполковником Генерального штаба В. Н. Филиповым. Воспроизведено в оригинальной авторской орфографии издания 1872 года (издательство "Санктпетербург: Товарищества "Общественная польза""), Оглавление: Глава I. Топографическое описание поверхности. Горы: Горы Цихе-Джвари, стр. 71-87

## İstinadlar
Əmək bölgüsü

**Əmək bölgüsü** — müxtəlif əmək fəaliyyətinin həyata keçirilməsində və ictimai formada differensasiyasında müxtəlif əmək fəaliyyətinin tarixən dəyişməsi, oturuşmuşması və tanınması.  
## Həmçinin bax
* Adam Smit
* Beynəlxalq əmək bölgüsü
Eysebio

**Eysebio** () — Məşhur portuqaliyalı futbolçu.

## Həyatı
Eysebio 25 yanvarda anadan olub.

Uzun müddət "Benfika" klubunda oynayan Eysebio Portuqaliya yığmasının tərkibində 1966-cı il dünya çempionatının bürünc medalını qazanıb. 11 dəfə Portuqaliya çempionu olan idmançı 1965-ci ildə Avropanın ən yaxşı futbolçusu seçilib. 1962-cı ildə "Benfika" ilə Çempionlar Kubokunun qalibi olub. Portuqaliya yığmasının tərkibində keçirdiyi 64 oyunda 41 qol vurub.

Sürətli və texniki oyununa görə "Qara pantera" ləqəbi almış Eysebio iki dəfə "Qızıl buts" mükafatına layiq görülüb.

Eysebio 5 yanvar 2014-cü ildə vəfat etmişdir. Məşhur futbolçunun yanvarın 25-də 72 yaşı tamam olacaqdı. Əfsanəvi futbolçu ürək xəstəliyi səbəbindən vəfat edib.

## İstinadlar
Rauf Məmmədov

* Rauf Məmmədov (bəstəkar) — bəstəkar.
* Rauf Məmmədov (rejissor) — azərbaycan rejissoru, rəssam.
* Rauf Məmmədov (şahmatçı) — azərbaycan şahmatçısı.
* Rauf Məmmədov (tarixçi) — tarixçi, alim.
* Rauf Məmmədov (hüquqşünas) — hüquqşünas.

## Həmçinin bax
* Rauf
* Məmmədov
Tofiq Mütəllimov

**Tofiq Mütəllimov** — rejissor

## Filmoqrafiya
#Aman, ayrılıq (film, 1989)  
#Astana (film, 1988) 
#Azərbaycan-88 (film, 1988) 
#Azərbaycan məktəbinin 60 illiyi (film, 1980) 
#Azərbaycan Oktyabrın 70 illiyinə (film, 1986) 
#Bizim Nəsibə xanım (film, 1991)
#Canlı naxışlar (film, 1987) 
#Dağ rayonlarında ətlik heyvandarlıq (film, 1985) 
#Dünyada yeganə (film, 1989) 
#Füzuli-500
#Hüseyn Cavid (film, 1988) 
#Hüseyn Ərəblinski (film, 1982) 
#Xaldanda görüş (film, 1980) 
#İcarədarlar (film, 1990) 
#İmam Mustafayev. Ömürdən səhifələr (film, 1989) 
#Molla Pənah Vaqif (film, 1990) 
#Monoloq (film, 1987) 
#Nəsirəddin Tusi (film, 1984) 
#Peçenyenin fasiləsiz, mexanikləşdirilmiş istehsalı (film, 1989) 
#Poeziya bayramı (film, 1982) 
#Şəbi-hicran (film, 1993) 
#Torpaq haqqı (film, 1986) 
#Yol hərəkətinin təhlükəsizliyi (film, 1988) 
#Yüz ilin bir günü (film, 1987) 
#100 ilin astanasında (film, 1992)(II)

## İstinadlar

## Mənbə
* Azərbaycan Milli Ensiklopediyası: Azərbaycan. Ramiz Məmmədov. Kino. Azərbaycan Milli Ensiklopediyası Elmi Mərkəzi, 2007.- səh. 815.

## Həmçinin bax
Orxan Əliyev

**Orxan Əliyev** () — Azərbaycan futbolçusu. Araz-Naxçıvan klubunun heyətində çıxış edir.

## Həyatı
Orxan Əliyev 21 dekabr 1995-ci ildə anadan olub.

## Karyerası
2010-cu ildə Azərbaycanın 17 yaşadək futbolçulardan ibarət millisinə dəvət alır. 2011-ci ildə Sumqayıta transfer olunub. 2014-cü ilin əvvəlində Sumqayıt klubundan Xəzər-Lənkərana keçib. Orxan Xəzər-Lənkəranla 2 illik müqaviləyə imza atıb.

Kepezle Muqavile bagladi 2016.

### Klub statistikası
Mənbə:
Son yeniləmə: 20 dekabr 2013





## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* PFL.az saytında səhifəsi
* Soccerway profili
İndi-rok

**İndi-rok** () — rok musiqisinin stillərindən biridir. İngilis dilindəki "independent" (*tərc.* "müstəqil") və "rock" sözlərindən yaranmışdır.  İndi-rok ABŞ və Böyük Britaniyada formalaşmışdır. Bu musiqi tərzinin xüsusiyyəti ondadır ki, bu tərzdə oxuyan qruplar öz musiqilərini məhz özləri, yəni heç bir studiya olmadan geniş kütlə ilə paylaşırlar. Hazırda dünyada indi-rok tərzində oxuyan qruplar üstünlük təşkil edir.

## Xarici keçidlər
* İndi-rok 
* İndi-rok kafe
Firuzə Vəlixanlı

**Firuzə Orxan qızı Vəlixanlı** () — Sovet və Azərbaycan şahmatçısı, qadınlar arasında qrosmeyster (1994). Azərbaycan qadın yığmasının tərkibində dörd FİDE Şahmat Olimpiadası (1992, 1994, 2002, 2004) və iki Avropa Komanda çempionatında (1992, 1997) iştirak etmişdir.

## Həyatı
1970-ci ildə anadan olub. 1990-cı ildə qadınlar arasında beynəlxalq şahmat ustası adını qazandı, 1994-cü ildən qrosmeyster adını aldı.

1991-ci ildə yüksək idman nəticələrinə görə Azərbaycan SSR fəxri diplomuna layiq görülmüşdür..

1992-ci ildə Azərbaycanın qadınlardan ibarət yığma komandasında Milli Komandaların Avropa çempionatında bürünc medal qazandı.

1995-ci ildə Azərbaycan idmanının inkişafındakı nailiyyətlərə görə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti tərəfindən Tərəqqi medalı ilə təltif edilmişdir.

Həyat yoldaşı AFFA-nın ilk prezidenti olmuş Fuad Musayevin oğlu Tofiq Musayevdir. Tofiq Musayev hazırda Azərbaycanın BMT-dəki daimi nümayəndəsinin müavinidir.

## Mükafatları
* 31 yanvar 1991 —  Azərbaycan SSR-in Fəxri fərmanı
* 5 mart 1995 —  "Tərəqqi" medalı

## Filmoqrafiya
* İlk zirvələr (film, 1988)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* FIDE Chess Profile
* Firuza Velikhanli. Chess-DB.com  
* Firuza Velikhanli. Chessgames.com 
* Firuza Velikhanli. 365Chess.com 
* Velikhanli, Firuza. OlimpBase.org
Sered

**Sered**  (, ) — Slovakiyanın qərbində, Vaq çayının sahilində yerləşən şəhər. Əhalisi 17 min nəfərə yaxındır.
### Şəhər rayonları
* Aşağı Çepen
* Orta Çepen
* Yuxarı Çepen
* Novı Mayer
## Əhali
### Əhalinin etnik mənsubiyyətinə görə
Əhalinin ümumi sayı 12.726 nəfərdir (100%) 
*Slovaklar – 96,16 %
*Macarlar – 1,32 %
*Çexlər – 0,95 %
*Qaraçılar – 0,65 %
*Rusinlər – 0,03 %
*Almanlar – 0,03 %
*Ukraynalılar – 0,02 %
*və digərləri
### Əhalinin konfessional mənsubiyyətinə görə
* roma-katolikləri 72,52 %
* ateistlər 20,77 %
* protestantlar 1,97 %
* yunan-katolikləri 0,15 %
* pravoslavlar 0,14 %
* və digərləri
## İqtisadiyyat
Sered şəhərində bir sıra əhəmiyyətli şirkətlər yer alıb ki, bunlar içərisində:
* Slovenské Cukrovary
* Hubert J.E.
* Semmelrock
* SEDITA
* B.M. Kávoviny
* ZIPP
* FM Logistic
* ALFUN
və s. şirkətlərin adlarını qeyd etmək olar.

## Təhsil
### Məktəblər
* Sered ibtidai məktəbi
** Yuray Fandlıh adına tam ibtidai məktəb
** Komenski adına ibtidai məktəb
** Kirill və Mefodi tam orta kilsə məktəbi

## İdman
*Basketbol – Lokomotíva Sereď
*Həndbol – Slávia Sereď
*Flurbol – FBC Insport Sereď Strikes
*Tennis – Tenisový klub SEREĎ
*Futbol – ŠKF Sereď III. liga
*Boks – Buldog boxing club Sereď    
*Stolüstü tennis – STK Mladosť Sereď
*Taekvondo - ITF Hong Ryong Sereď

## Məşhur Şamorinlilər
* Edit Bauer (* 1946), siyasətçi
* Bela Buqar (* 1958), siyasətçi
* Aleksandr Melixer, (* 1933), pedaqoq

## Partnyor şəhərlər
*  Alblasserdam
*  Leopoldsdorf im Marxfelde
*  Tişnov

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* oficiálna stránka mesta
* internetové noviny z regiónu Sereď
MOO

**MOO** () texnologiyaları

MOO texnolologiyaları obyekt yönümlü çoxistifadəçilərin qısaldılmışıdır. MOO – İnternet vastəsi ilə real vaxtda əlaqələri təşkil edən sistemdir. MOO-nun köməkliyi ilə istifadəçinin kompüteri virtual otaqları (virtual rooms) olan əsas (host) maşına çevrilir. Virtual otaqlarda, sizinlə eyni vaxtda həmin əsas maşına qoşulmuş adamlarla rastaşmaq olar. MOO-nun xarakter üstünlükləri virtual obyektləri yaratmaq imkanıdır. Digər alət – otaqda baş verənləri yazmaq imkanına malik olan virtual maqnitofondur. Həmçinin virtual müzakirələr üçün yazıları yazmaq imkanı verən lövhələr də yaratmaq olar. MOO özündə dərslərin eyni vaxtda keçirilməsi üçün rahat servis təşkil edir. MOO sürətli xətlər tələb etmir onurla hətta 9600 Kbit/san sürətli modemlərlə də işləmək olar.

Bir çox dirstant təhsil kursları özlərində MOO seansları təşkil edirlər. Seansların keçirilmə vaxtları barədə istifadəçilərin e-poçtlarına göndərilir. Həmçinin kursların vaxtları kursların veb səhifələrində də yerləşdirilir.

## Xarici keçidlər
Rügen

**Rügen** — Baltik dənizində adadır. Almaniyanın daxilində ən böyük adadır (ümumi ərazi 926&nbsp;km²). Meklenburq-Ön Pomeraniya federativ vilayətinin tərkibinə daxildir. Əhalisi təxminən 77 min nəfər təşkil edir.

## Coğrafiyası
Adanın ümumi forması kifayət qədər əcaibdir, sahillər güclü kəsik-kəsik edilmişdir, onların əyrilikləri bir çox körfəz, körfəz, yarımada və burun yaradır. Rügenin cənub sahili Pomeraniyanın sahilləri boyunca uzanır. Cənubda adanın eni 41 kilometrə çatır, şimaldan cənuba maksimal uzunluğu 52 kilometrdir. Rügenin şimal-şərqində Yasmund (Jasmund) yarımadasında 1990-cı ildə əsası qoyulmuş 3000 hektar sahəsi olan eyni adlı milli park yerləşir. Tabaşirli qayalar Yasmundun ən məşhur simvoludur. Rügenin ən yüksək nöqtəsi — Pikberqdir (161 metr).

## Tarixi
Arxeoloji tapıntılar onu göstərir ki, ada hələ daş dövründə məskun edilmişdi. Bütün ada üzrə kurqanlar və qurbanlar üçün daşlar tapılıb. Orta əsrlərdə əhalisinin əsas məşğuliyyəti maldarlıq, əkinçilik və balıqçılıq olub. Əhalisi əsas slavyan tayfası olan ruyanlar olub. Ruyanların həmçinin öz donanması olub, onlar Baltikyanı və Skandinaviya ölkələri ilə ticarət aparır və müharibə edirdilər. Qonşu alman və danimarka dövlətlərinin təsiri ilə ruyanlar əvvəlcə zorla xristianlaşdırıldılar, daha sonra almanlaşaraq öz slavyan mənşələrini itirdilər. 1478-ci ildə ada Pomeraniyaya birləşdirildi. Vestfaliya razılaşmasına əsasən Rügen Pomeraniya vilayəti ilə birlikdə İsveçin tərkibinə verildi, lakin sonradan Brandenburq-Prussiya knyazlığının güclənməsi ilə Branderburqun tərkibinə daxil edildi. 1807-ci ildə Rügen adası Napoleon Bonapartın ordusu tərəfindən işğal edildi və 1814-cü ilə qədər fransızların nəzarətində qaldı. Kil razılaşmasına əsasən 1814-cü ildə ada Danimarkanın tərkibinə daxil oldu, lakin 1815-ci ildə Ön Pomeraniya ərazisinin tərkibində Prussiyaya qatıldı. İkinci Dünya müharibəsinin son günlərində, 4 may 1945-ci ildə Rügen adası Sovet ordusu tərəfindən döyüşsüz tutuldu. Sonrakı illərdə Rügen Şərqi Almaniyanın tərkibnə daxil edildi və rus qoşunları 1992-ci ilin yayına qədər burada qaldılar.

## İnzibati bölgü
Ada 4 dairəyə bölünür və bura 45 yaşayış məntəqəsi daxildir. Bunlardan dördü şəhər statusuna malikdir. Rügendəki şəhərlər Bergen-na-Rügene, Zassniç, Putbus və Qarçdır.

## İqtisadiyyat
Hal-hazırda turizm ada üçün əsas gəlir mənbəyidir. Turizmdən başqa adada balıqçılıq və kənd təsərrüfatı da inkişaf etmişdir. Rügen avtomobil və dəmir yol əlaqəsiylə materik Almaniyaya bağlanmışdır. Rügeni Almaniya ilə bağlayan körpünün uzunluğu 4104 metrlə Almaniyadakı ən uzun körpüdür, xarici görünüşü ilə San-Fransiskodakı Qızıl Qapı körpüsünə bənzəyir.
Ran Ran Şou

**Ran Ran Şou** və ya **Şao Jenlen** (19 noyabr, 1907, Tsin imperiyası – 7 yanvar, 2014, Honkonq, Çin) — Honkonq mediamaqnatı, milyarder, mesenat, *Ran Ran Şou mükafatı*nın təsisçisi.

## Həyatı
19 noyabr 1907-ci ildə anadan olub. Şou adlı qardaşı ilə *Shaw Organisation* adlı beynəlxalq media şirkətini təsis edib və 1958-ci ildə onu *Shaw Brothers* adlı aparıcı Asiya kinostudiyasına çevirib. 1967-ci ildə dünyada ən iri teleşirkət olan TVB-ni yaradıb.

Mesenatlıqla məşğul olmuş, xeyriyyə, tibbi və təhsil təşkilatlarına kömək etmişdir.

2002-ci ildə öz adına təsis etdiyi nüfuzlu elmi mükafatı "Asiyanın Nobel mükafatı" da adlandırırlar. Mükafatın həcmi bir milyon dollardır və  riyaziyyat, astronomiya və tibb sahəsi üzrə verilir.

## Mənbə
* 
* TVB (Television Broadcasts Limited)
* Shaw Studios
* Shaw Prize
* Shaw Tower at Cathedral Place (Vancouver, Canada)
* Life of Shaw brothers 
* Celestial Pictures Limited
* My Life’s Pleasure 

## İstinadlar
Bəxtiyar Qulamov

**Bəxtiyar Qulamov** — SSRİ dövründə "Neftçi"nin heyətində çıxış etmiş futbolçu; SSRİ idman ustası.

## Həyatı
1949-cu ildə anadan olmuşdur.

B. Qulamov 2014-cü il yanvarın 6-sı, günün birinci yarısında Moskvada vəfat etmişdir.

## Karyerası
1972–1978-ci illərdə "Neftçi"nin formasını geyinib və SSRİ çempionatında 181, ölkə kubokunda isə 14 oyun keçirib.

## Mənbə
* Azərbaycan futboluna ağır itki.  

## İstinadlar
Hökm

**Hökm** — təfəkkürün mürəkkəb formalarından biridir. Hökm predmetlərin mövcudluğunu, xassələrini, aralarındakı əlaqə və münasibətləri iqrar və ya inkar edən fikirdir ki, bu da doğru və yalan ola bilər.

## Hökmün ümumi səciyyəsi
İnsan hökm vasitəsilə əldə etdiyi biliyi zənginləşdirir, möhkəmləndirir. Hökmlə anlayışın əlaqəsini təhlil etdikdə elm adamlarının əksəriyyətinin gəldiyi qərar bu olur ki, anlayış əslində hökmün ilkin zəminidir. Yəni hökmün tərkibi anlayışlardan ibarətdir.
 
Hökmün mühüm xassəsi onun iqrari (təstiqedici) və inkari (rəddedici) olmasıdır. Məsələn: "Buzqıran gəmilər mövcuddur" və "Bəzi cinayətlər qəsdən törədilən cinayətlər deyil". Hökmləri səciyyələndirərkən onun yalan və ya doğru olduğu qeyd olunmalıdır. Bəzi hökmlərsə qeyri-müəyyən kimi səciyyələnir ("Ayda həyat var"). Hökmlər quruluşca sadə və mürəkkəb olur.

**Sadə hökmün tərkibi**
Sadə hökmlər subyekt, predikat və məntiqi bağlayıcıdan ibarət olur. 
*Hökmün subyekti — hökmün predikatı haqqında hər şeyi inkar və iqrar edən fikirdir.  "S" hərfi ilə işarə edilir. 
*Hökmün predikatı — predmet haqqında iqrar və ya inkar edilən fikirdir. Qısa şəkildə "P" kimi işarə edilir. 
*Məntiqi bağlayıcı — hökmün subyekt və predikatını birləşdirən vasitədir.

Yazıda iqrari formada sadə hökmlər "S-P dir" , inkari formada "S-P deyil" kimi göstərilir. Mürəkkəb hökmlər isə bir neçə sadə hökmdən ibarət olur. Sadə hökmlər məntiqi bağlayıcılarla birləşərək mürəkkəb hökmü yaradırlar. Sadə hökmlər kimi mürəkkəb hökmlər də doğru və yalan ola bilər. Məntiqi bağlayıcıların növlərinə əsasən mürəkkəb hökmlər 3 yerə ayrılırlar: konyunktiv (birləşdirici), dizyunktiv (bölüşdürücü) və implikativ (şərti).

## Ədəbiyyat
* İsrafilov M. "Məntiq kursu", Bakı, "Turan" nəşrlər evi-2001, 534s. 
* Zeynəddin Hacıyev. "Məntiq". Bakı, "Təhsil" NPM, 2007, 240s.
Deutsche Bank

thumbnail|Deutsche Bank
**Deutsche Bank** — Almaniyanın ən iri bankı. Dünyanın yetmiş iki ölkəsində maliyyə xidmətlərinin göstərilməsi ilə məşğul olur, depozitlərin həcminə görə bank Avropada aparıcı mövqelərdə qərarlaşıb. 

## Tarixi
Deutsche Bank-ın tarixi 22 yanvar 1870-ci ildə nizamnamənin qəbul edilməsi ilə başlamışdı. Bank mövcudluğunun ilk onilliyində sürətlə inkişaf edərək dünyanın ən mühüm bir neçə iqtisadi layihəsini idarə edirdi. O, Almaniyada metallurgiya, kimya və elektrotexniki sənayenin inkişafında əsas rollardan birini oynadı. 1929-cu ildə bank digər yerli alman bankları ilə birləşir və Almaniyanın bank işi tarixində ən böyük birləşmə olan Deutsche Bank und DiscontoGesellschaft əmələ gəlir. 1937-ci ildə bankın adı yenidən Deutsche Bank olur.
İkinci dünya müharibəsi zamanı bank yəhudilərin mülkiyyətinin müsadirəsində iştirak etmişdir ki, sonradan buna görə külli miqdarda kompensasiya ödəməyə məcbur oldu. Müharibə bitdikdən sonra bankı on regional şöbəyə böldülər, lakin onlar 1952-ci ildə üç bank – Rheinisch-Westfälische Bank AG, Süddeutsche Bank AG və Norddeutsche Bank AG adı altında birləşdilər. Öz növbəsində 1957-ci ildə bu üç bank birləşərək Deutsche Bank AG bankı formalaşdırırlar.
Deutsche Bank dünyanın yetmiş iki ölkəsində fəaliyyət göstərir və onun fəaliyyəti korporativ və fərdi müştərilər üçün maliyyə məhsul və xidmətlərinin göstərilməsindən ibarətdir. Bankın dünyanın bütün iri maliyyə mərkəzlərində – Avropa, Şimali və Cənubi Amerika, Asiya-Sakit okeanı regionları, eləcə də yeni yaranmış bazarlarda şöbələri mövcuddur.

## Böhran
2019-cu il iyulun 7-də “Deutsche Bank” restrukturizasiya planını açıqladı və məlum oldu ki, Bank 18-20 min əməkdaşını işdən çıxaracaq, investisiya bankçılığı fəaliyyətini kiçildəcək və aktivlərinin böyük hissəsini satacaq. Bununla da, maliyyə qurumunun 30 illik sürətli inkişaf strategiyasına son verildiyi üzə çıxdı. Maliyyə bazarları “Deutsche Bank”ın fəaliyyətindəki ciddi qüsurları əvvəlcədən görmüşdü. 2008-ci ilin qlobal maliyyə böhranından ciddi zərbə alan Bankın sağlamlaşması mümkün olmamışdı. 2007-ci ildə qiyməti 150 ABŞ dolları ətrafında dəyişən Bankın səhmləri hazırda 7 dollar ətrafında ticarət olunur.

## Haqqında
Bankın əməkdaşlarının sayı 100000 nəfərdən çoxdur. Bank Forbes Global 2000
Leading Companies reytinqində 52-ci yeri tutur.
Deutsche Bank-ın baş direktoru İosef Akermenndir
## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Deutsche Bank
* 
* 
* Historical Association of Deutsche Bank
* Deutsche Bank in the :en:Federal Financial Supervisory Authority (BaFin) database
* Literature by and about Deutsche Bank in the :en:German National Library
Vaqif Dərgahlı

**Vaqif Rafiq oğlu Dərgahlı** () —  Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyinin Baş Qərargah rəisinin Katibliyinin rəisi. Azərbaycan Respublikasının Müdafiə Nazirliyinin mətbuat xidmətinin sabiq rəisi (2013-2021). Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin polkovniki.

## Həyatı
Vaqif Dərgahlı 1969-cu ildə Bakı şəhərində anadan olub. 1991-ci ildə Lvov Ali Hərbi Siyasi Məktəbinin hərbi jurnalistika fakültəsini bitirib.

1992-ci ildən Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələrində hərbi xidmətdədir.

Müxtəlif vaxtlarda Müdafiə Nazirliyinin mətbuat xidmətində, Hərbi Elmi Mərkəzində, İnformasiya İdarəsində, Müdafiə Nazirinin Katibliyində müxtəlif vəzifələrdə xidmət edib.

31 dekabr 2013-cü il tarixində Müdafiə Nazirliyinin mətbuat xidmətinin rəisi vəzifəsinə təyin olunub.

1 sentyabr 2021-ci il tarixində Müdafiə nazirinin müvafiq əmri ilə Müdafiə Nazirliyinin Baş Qərargah rəisinin Katibliyinin rəisi vəzifəsinə təyin edilib.

## İstinadlar
Afrikanistika

**Afrikanistika** — Afrika xalqlarının iqtisadiyyatını, sosial və siyasi problemlərini, iqtisadi coğrafiyasını, tarix, etnoqrafiya, dil, ədəbiyyat və mədəniyyətini öyrənən elmlər kompleksi.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* отдел Африки
* Африкана.ру