open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Metafaza

**Metafaza** — Metafaza (yunanca μετά, "bitişik" və "stageις," mərhələ ") eukariotik hüceyrə dövrəsindəki mitoz mərhələsidir ki, xromosomların ən sıx və qatlanmış ikinci mərhələsidədir (ən çox anafazada sıxlaşırlar). Genetik məlumat daşıyan bu xromosomlar, hər iki qız hüceyrəyə bölünməzdən əvvəl hüceyrənin ekvatoru ilə sürətlənir. Metafaza hüceyrə dövrü müddətinin təxminən 4% -ni təşkil edir.  

Hüceyrə dövrünün nəzarət nöqtələrindən biri prometafaza və metafaza zamanı baş verir .
Xromosomlar hüceyrənin ekvator sahəsi boyunca düzülür. Xromatidlər yalnız setromer hissədə bir-birilə birləşmiş vəziyyətdə olur. Hər bir xromosomun sentromerinə qütüblərdən birləşmiş vətər tellərinin qalması ilə xromatidlər qütüblərə doğru çəkilməyə başlayır.
Yalnız bütün xromosomlar metafaza lövhəsində düzüldükdən  sonra, hər sentromerə bölünmə vətəri birləşdikdə, hüceyrə anafaza daxil olur.

## Sitogenetik və xərçəng araşdırmalarında metafazalar

Metafaza xromosomlarının analizi klassik sitogenetikanın və onkoloji tədqiqatın əsas vasitələrindən biridir. Xromosomlar metafaza içərisində qatılaşmış (qalınlaşmış) və möhkəm qatlanmışdır ki, bu da onları vizual analiz üçün ən əlverişli edir. Metafaza xromosomları xromosomların klassik şəklini (kariotip) təşkil edir. Klassik sitogenetik analizlər üçün hüceyrələr qısa müddətli bir mühitdə yetişdirilir və mitotik bir inhibitor istifadə edərək metafazada dayandırılır. Daha sonra xromosomların quruluşunu və sayını (kariotip) öyrənmək üçün mikroskop altında vizuallaşdırmaq üçün slaydlar və parçalanma (ləkələnmə) xromosomlarını hazırlamaq üçün istifadə olunur. 

Qatı şişlərdən və ya lösemi nümunələrindən bədxassəli hüceyrələr də metafaza preparatları yaratmaq üçün sitogenetik analiz üçün istifadə edilə bilər. Ləkələnmiş metafaza xromosomlarının tədqiqi, xroniki mielogen lösemiyada  onkogenlərə səbəb ola bilən şiş hüceyrələrinin genomundakı ədədi və struktur dəyişikliklərinin, məsələn, xromosom seqmentlərinin və ya translokasiyalarının itkisini müəyyən etməyə imkan verir.

## İstinadlar
Sinkveyn

**Sinkveyn** – məlum olan və ya yeni əldə edilmiş məlumatların analizi və sintezin nəticəsi olan öyrədici şeirdir.

Sinkveyn ilk dəfə olaraq ABŞ-də, Yapon ədəbiyyatından  təsirlənərək yaranmışdır. Sinkveyn universal tədris metodudur. Onu müxtəlif fənn proqramlarının mövzularına tətbiq etmək olar. Bu metod şagirdləri maraqlandırmağa, öyrənilən materialı daha yaxşı anlamağa və mühakimə yürütməyə kömək edir. Beşsətirlik şeir olan sinkveyni tərtib etmək asan olduğu üçün onun hər yaşda uşaqlarla təlim prosesində tətbiqi mümkündür.

Sinkveyn heca bölgüsünə əsaslanır: 2-4-6-8-2 (adi). Digər növlərdə sətirlərdəki hecaların sayı fərqli olur, Sinkveynin bununla əlaqədar olaraq bir neçə növü var. Sadə (ənənəvi) sinkveyn aşağıdakı kimidir:

1-ci sətir: Bir isim (əşyanın adı), 2-ci sətir: İki sifət (onun əlamətini bildirir), 3-cü sətir: Üç feil (gördüyü işi bildirir), 4-cü sətir: Dörd sözdən ibarət cümlə, 5-ci sətir: Bir isim (nə vasitəsidir) ibarət olur.

Nümunə:
Qılınc
kəskin, iti kəsir, bölür, ayırır Hamı kəsmək üçün işlədir. Alət.

## İstinadlar
Rasimə Babayeva

**Rasimə Babayeva** ( ) — Bakı Musiqi Akademiyasının Orqan və klavesin kafedrasının professoru, Azərbaycan Respublikasının əməkdar incəsənət xadimi (2021),Azərbaycan Respublikasının əməkdar müəllimi.

## Həyatı
Babayeva Rasimə Əhməd qızı 1950-ci ildə Bakı şəhərində anadan olub.

1956-1968-ci illərdə Bülbül adına orta ixtisas məktəbində oxumuşdur. 1969-1973-cü ildə Ü.Hacıbəyli adına Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasını fortepiano və orqan (Z.Cəfərovanın sinfi) sinifləri üzrə bitirmişdir. 1983-cü ildə P.İ.Çaykovski adına Moskva Dövlət Konservatoriyasının assistent-stajorluğunu bitirmişdir.

1988-ci il Moskva Dövlət Konservatoriyasının orqan ixtisası üzrə yarım il təcrübə keçmişdir. Pitsunda (1988) Riqa (1989), Alma-Ata (1989) Danimarka (1992), İsveç (1997, 2001), Hollandiya (1999) ölkələrində keçirdiyi ustad dərslərində iştirakçı olmuşdu və beynəlxalq sertifikatlarına layiq görülmüşdür.

1974-cü ildən Konservatoriyanın konsertmeyster, 1985-ci ildən Orqan və klavesin kafedrasında orqan üzrə müəllim, 1986-cı ildən baş müəllim, 1991-ci ildən dosent, 2002-ci ildən indiyədək professor vəzifəsində çalışır.

## Mükafatları
*Azərbaycan Respublikasının əməkdar müəllimi
*Azərbaycan Respublikasının əməkdar incəsənət xadimi

## Elmi fəaliyyəti
1973-cü ildən M.Maqomayev adına Azərbaycan Dövlət Flarmoniyasının solisti, sonra isə AZKonsertin solisti, 1982-ci ildən Soyuz Konsertin və Dövlət konsertin solisti, keçmiş SSSR ərazisində olan bütün şəhərlərdə və xaricdə ilk azərbaycanlı orqan ifaçısı kimi ölkəmizi təmsil etmişdir. R.Babayeva Azərbaycan bəstəkarlarının orqan üçün yazılan bütün əsərlərinin təbliğatçısı, bir qisminin isə redaktorudur. O, 3 disk buraxıb və bir sıra Elmi- tədqiqat işlərin müəllifidir: 6 metodik iş, 7 dərs vəsaiti, 2 proqram və çoxlu köçürmələr.

**2016-cı il
**

*1. Ə.Yusifovaya həsr olunmuş yubiley konsertində iştirak- Kirxa 1 dekabr

2017-ci il Antologiya II cildin işlənməsi

2018-ci il

*1. 27 oktyabr- Şəmkir-100 illiyinə həsr olunmuş Konsert- İ.S.Bax- 2 xoral

*2. 7-8 noyabr festival-2 konsert- Mədəniyyət kanalı -(Azərbaycan bəstəkarlarının əsərləri,

*İ.S.Bax- 2 xoral

**2019-cu il
**

*1. 25 fevral- Orqan konserti Xocalı şəhidlərinin əziz xatirəsinə- İ.S.Bax- 2 xoral,

X.Mirzəzadə- “Ağ və qara” 2 prelüd

*2. 27 iyun- Konsert- “Путеводные звезды” kitabı prezentasiyası- İ.S.Bax-Xoral, Q.Yonq- Prelüd klassik tərzdə, F.Bədəlbəyli – Prelüd Niyaziyə həsr olunmuş

*3. 21 sentyabr- Orqan 55 il- С.Авраменко

*4. 27 iyun- “Путеводные звезды” kitabı prezentasiyası Konsert- Kirxa

*5. 26 oktyabr- Пленум к. Зиторов-Х.Абдула, Юсифова А.

*6. 28 oktyabr- Orqan festivalının açılışı- Solo konsert- BMA Böyük Zal

*7. 5 noyabr- Orqan festivalı- Kirxa-İ.S.Bax- 2 xoral

*8. 5 dekabr- Orqan festivalının bağlanışı-M.Bossi konsert orkestr ilə-

op.100 a-moll, dirijor C.Tağızadə

*1. 2020-ci il Antaloqiya II cild “ Azərbaycan bəstəkarlarının orqan üçün yazdığı əsərləri”in hazırlığı.

*2. 2021-ci il Antalogiya I və II cild “ Azərbaycan bəstəkarlarının orqan üçün yazdığı əsərləri” çap olundu.

## İstinadlar
HEC Paris

**HEC Paris** ( *École des hautes études commerciales de Paris* ), Jouy-en-Josas, Paris və Doha da kampusları olan biznes sahəsində ixtisaslaşmış Avropa mərkəzli bir universitetdir. 1881-ci ildə qurulan məktəb. HEC, Financial Times tərəfindən 2019-cu ildə Avropa Biznes Məktəbləri arasında 1-ci yerdə qərarlaşmışdır . Məktəbin proqramları AMBA, EQUIS və AACSB beynəlxalq akkreditasiya qurumlarının hər üçü tərəfindən akkreditə olunmuşdur . Məktəbin məzunları arasında Fransua Olland kimi adlar vardır.

## İstinadlar
On iki raund (film, 2009)

12 Raund (İngiliscə: 12 Rounds), 2009 -cu ildə WWE Studios tərəfindən istehsal olunan və rejissoru Renny Harlin olan ABŞ filmi. Baş rolda peşəkar güləşçi John Cenanın oynadığı filmdə Steve Harris, Gonzalo Menendez, Aidan Gillen, Brian J. White, Ashley Scott və Taylor Cole da rol almışdır. Film 27 Mart 2009 -cu ildə ABŞ -da yayımlanmışdır.

## İstinadlar
On iki raund 2: Yenidən yüklənmə

12 Raund 2: Yenidən yüklənmə, 2013-cü ildə çəkilmiş ABŞ filmi. Filmin rejissoru Roel Reine olmuşdur və filmdə baş rolu WWE güləşçisi Randy Orton oynamışdır.

## Süjet xətti
Nik Malloy adi bir təcili yardım işçisidir. Həmkarı Jay ilə başqa bir mübarizəyə girişən Nick, özünün məkrli psixopat Patrick Hellerin oyununa cəlb olunduğunu görür. Nik telefonla Hellerin əmrini yerinə yetirməlidir, əks halda cinayətkar arvadını öldürəcək. Tezliklə məlum olur ki, Heller həyat yoldaşının qatilindən bir tibb işçisinin köməyi ilə intiqam almaq istəyir.

## İstinadlar
On iki raund 3: Kilidlənmə

12 Raund 3: Kilidlənmə, 2015-ci ildə ABŞ -da çəkilmiş olan bir filmdir. Baş rollarda WWE güləşçisi Dean Ambrose və Roger Cross oynamışdır.

## İstinadlar
Dadaş

**Dadaş** və ya **Qardaş**, bir ata-anadan, yaxud yalnız bir atadan və ya bir anadan olan oğulların bir-birinə, yaxud bacısına nisbətən hər biri. Bir və ya daha çox valideynləri digərləri ilə bölüşən kişi və ya oğlan.

## Həmçinin bax
* Bacı

## İstinadlar

## Xarici linklər
*Vikilüğət https://az.m.wiktionary.org/wiki/qarda%C5%9F
Romen Bask

**Romen Bask** () Azərbaycan Premyer Liqasında çıxış edən "Neftçi" klubunun keçmiş fransız peşəkar futbolçusu. 

## Peşəkar Kareyası
### Quevilly-Rouen
Bask, 29 iyul 2017-ci ildə FC Lorient ilə Liqa 2 1-1 bərabərə qalmaqla Quevilly-Rouen üçün peşəkar debüt etdi.
### Neftçi
Bask, 15 iyul 2021 ci ildə Neftçiyə transfer oldu.Neftçiyə transfer olunduqdan sonra Neftçidə əsas heyət oyunçusu oldu.

## İstinadlar
1."Ligue1.com - Fransa Futbol Liqası - Domino Liqası 2 - Mövsüm 2017/2018 - Həftə 1 - FC Lorient / Quevilly -Rouen Métropole"

2.Romen Bask-us.soccerway
Tsumori Çisato

– Yaponiya dəb dizayneri.

Yaponiyanın Saytama şəhərində anadan olmuşdur və Tokioda yerləşən Bunka Moda Kollecində təhsil almışdır. 1977-ci ildə İseey Miyake ilə birlikdə "Issey Sports" xətti üzərində işləməyə başlamışdır. Bu xətt daha sonra "I.S. Chisato Tsumori Designs" olaraq adlandırılmışdır. İseey Miyakenin dəstəyi ilə 1990-cı ildə öz xəttini başlatmışdır.

2003-cü ildə işini Parisə aparmış və elə həmin il öz kişi geyimləri xətti üzərində işləməyə başlamışdır. Karyerası ərzində ABŞ-də da tanınmışdır. Çisatonun estetikası ənənəvi qravürlərə əsaslanır və "manqa/bohemiya şirinliyi" elementlərinə malikdir.

## Dizaynları
Tsumori Çisato öz əli ilə çəkdiyi qravürlər əsasında dizaynlar yaratması ilə tanınır. Qravürləri üçün Yaponiya mədəniyyətindən, manqalardan, müasir incəsənətdən, pişiklərdən və digər mənbələrdən ilham alır. Qravürlərini əsasən əllə çəksə də, bəzi qravürlərini rəqəmsal olaraq da hazırlamışdır. Çisato hazırda Parisdə yaşayır, lakin yaradıcılığı üçün Yaponiyadan ilham almağa davam edir.

Yaratdığı qravürlərdən əlavə, Çisato innovativ və lüks parçaları, dolaşıq muncuqları və naxışlarına görə də tanınır. O, əyləncəli, ifadəli libaslar yaratmağa çalışır.

## Satış
Çisato Fransa mədəniyyətinə və modasına heyrandır. Asiyadan qıraqda yerləşən ilk dükkanı üçün 1999-cu ildə Parisi seçmişdir. Butik Kristian Biçer tərəfindən dizayn edilmiş və Parisin Mare kvartalında tikilmişdir.

Onun bu əsas butiki Çisatonun müxtəlif fotoqraflarla, vizual rəssamlar və set dizayneləri ilə əməkdaşlığı nəticəsində yaradılmış incəsənət nümunələri ilə zəngindir.

Hazırda Tsumori Çisatonun brendi 40-dan çox satış nöqtəsində satılmaqdadır. Yaratdığı brend ABŞ, İtaliya, Rusiya kimi ölkələrdə və Skandinaviya kimi regionlarda genişlənməyə davam edir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Tsumori Çisato Fashion Model Directory saytında.
Sayo Hayakava

– Yaponiya modeli. "Koakuma Ageha" kyabare-qyaru dəb jurnalının əsas modeli olması ilə tanınır.

Hayakava keçmişdə kyabare hostessi kimi məşhurlaşmışdır. 2010-cu ildə gecə işlərindən ayrılandan sonra "Koakuma Ageha" jurnalında işləməyə davam etmiş və dəb dizayneri kimi işləməyə başlamışdır.

2011-ci ildə "Koakuma Ageha" jurnalındakı işini tərk etmiş, bacı jurnal olan "Ane Ageha" jurnalının əsas modeli olmuşdur. 2011-ci ildə "SDN48" qız musiqi qrupunun üzvü olmuşdur, lakin qrupdakı fəaliyyəti çox qısa çəkmişdir.

## Karyerası
23 may 1983-cü ildə Yaponiyanın Fukuoka şəhərində anadan olmuşdur. Valideynləri boşanmış və anası tərəfindən böyüdülmüşdür. Fukuokada yerləşən bir hostess barda model kimi işləməyə başlamışdır. 2004-cü ildə Tokioya köçmüş və burada model kimi işləməyə davam etmişdir. Daha sonra gecə işlərinə qayıtmışdır. Ropponqidə yerləşən "R" hostess klubunun əsas hostessi olmuş və maaş baxımından bütün Yaponiyada ən gəlirli hostess kimi tanınmışdır.

"Koakuma Ageha" jurnalında model kimi debüt etdikdən sonra tez-tez jurnalın səhifələrində peyda olmuşdur. 2010-cu ildə isə gecə işlərindən ayrıldığını açıqlamışdır. 2011-ci ildə "SDN48" qız musiqi qrupuna qatılmış və əl sıxma tədbirləri kimi müxtəlif qrup fəaliyyətlərində iştirak etmişdir. Lakin əsas biznesinə diqqət ayırmaq istədiyi üçün 2 ay sonra qrupdan ayrılmışdır. Tokionun Şincuku bölgəsində hosteslər üçün öz salonunu açmışdır.

2011-ci ilin iyulunda "Koakuma Ageha" jurnalı üçün işləməyi dayandırmış və "Ane Ageha" jurnalının əsas modeli olmuşdur.

## Şəxsi həyatı
Hayakava "Ageha" modeli Sumirenin ölümünün xatirəsinə qurulmuş *H=and Project* xeyriyyə təşkilatının aktiv üzvüdür. Təşkilata maddi yardımlar edir. Hayakava hazırda Tokioda yaşayır və subaydır.

## Göründüyü jurnallar
* *[[Koakuma Ageha#Ane Ageha|Ane Ageha]]*
* *[[Koakuma Ageha]]*
* *[[Egg (jurnal)|Men's Egg]]*
* *Men's Spider*
* *Edge Style*

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi bloqu.
Misako Aoki

– Yaponiya modeli və Yaponiya Lolita Assosiasiyasının prezidenti. Lolita dəbinin təmsilçilərindən biridir. Twin Planet şirkəti ilə əməkdaşlıq edir.

Misako 15 yaşında Tokionun Haracuku bölgəsində model kimi işləyərkən kəşf edilmişdir. "KERA" jurnalı üçün işləyərkən lolita dəbi ilə məşğul olmaq imkanına malik olmuşdur. Əvvəlcə lolita dəbinin böyük fanatı olmasa da, vaxt getdikcə lolita dəbinə olan marağı böyümüşdür. Tibb bacısı olmaq üçün Tokay Universitetinin Tibb Bacılığı və Texnologiya Kollecinə daxil olmuşdur. Vaxtını tibb bacısı kimi işləməklə və lolita dəbini tanıtmaqla keçirir. Onun fəaliyyətləri 2017-ci ildə Kansai TV-də yayımlanan "Yeddi qayda" verilişində işıqlandırılmışdır.

2009-cu ildə Yaponiyanın Xarici İşlər Nazirliyi Aokiyə "kavaii səfir" titulu vermişdir. Əvvəlcə o, bu tituldan istifadə etmək barədə utansa da, daha sonra bu titulundan lolita dəbini tanıtmaq üçün istifadə etməyə başlamışdır. Misako "kavaii" sözünü lolita dəbini təsvir etməkdə istifadə edir. Lolita dəbini təbliğ etmək üçün 2013-cü ildə prezidenti olduğu Yaponiya Lolita Assosiasiyası tərəfindən Fukuoka şəhərində Omula Gözəllik Moda Kolleci qurulmuşdur. Aoki 2014-cü ildə lolita dəbi barədə yaşadığı təcrübələrdən bəhs edən kitab nəşr etdirmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi bloqu.
Filip Devis

**Filip Edvard "Breyv" Devis** (; ) — 17 sentyabr 2021-ci ildən etibarən Baham Adaları Baş naziri, 2002-ci ilin may ayından etibarən isə Ket adası, Ram resifi və San Salvadordan millət vəkili olan bahamlı siyasətçi.

## Həyatı
Devis *"Old Bight All Age School"*-da oxuduğu Ket adasında qardaşı Elvin və babası ilə birlikdə yaşadı. Nassauya qayıtdıqdan sonra Şərq Məktəbi və Müqəddəs Con Kollecinə getdi. Kasıb ailədə böyüyən Devis qablaşdırma işi ilə məşğul olan müəssisə və inşaat sahəsində çalışdı.

Devis Enn-Mari Devislə evlidir və altı övladı var. Anqlikandır. *"Toastmasters Club 1600"*-in üzvüdür və beysbol, voleybol və üzgüçülüklə məşğul olan idmançıdır.

## Siyasi fəaliyyəti
Devis 2017-ci ilin oktyabrında partiyanın qurultayında seçildikdən sonra müxalifət lideri və Tərəqqi Liberal Partiyasının sədri seçildi. Partiya sədri seçilməzdən öncə, sədr tərəfindən təyin edilən sədr müavini idi. Perri Kristi 2012-ci il seçkilərində qalib gəldikdə 2017-ci ilə qədər xidmət etdiyi Baham Adaları Baş nazirinin müavini və İctimai İşlər və Şəhərsalma Naziri oldu.

2015-ci ildə Kraliçanın Müşavirliyinə üzv oldu.

## İctimai İşlər və Şəhərsalma Naziri fəaliyyəti
İctimai İşlər və Şəhərsalma Naziri olaraq Ailə adalarında və Yeni əyalətində təxminən 1.000 evə nəzarət etdi və orada yaşayan ailələri zəruri vasitələrlə təmin etdi, adalarda sanitar qovşağı və içməli su problemini aradan qaldırdı, əlavə olaraq yolların salınması üçün adalarda infrastruktur inkişafına nəzarət etdi. 1.000-dən çox ev sahibini əhatə edən və minlərlə ticarət işçisi üçün yeni iş yerləri təmin edən "Şəhər Yeniləmə, Kiçik Evlərin Təmiri Proqramı"nı qurdu.

## Həmçinin bax

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Hanae Mori

– Yaponiya dəb dizayneri. Kolleksiyalarını Paris və Nyu-Yorkda sərgiləmiş iki yapon qadından biridir və ilk asiyalı qadındır ki, moda evi Fransa Moda Federasiyası tərəfindən "yüksək moda" kimi qəbul edilib. 1951-ci ildə Yaponiyada öz moda evini açıb və 1990-cı illərdə 500 milyon dollarlıq beynəlxalq biznesə çevrilib.

## Karyerası
Mori 8 yanvar 1926-cı ildə Şimane prefekturasının Muikayçi şəhərində anadan olmuşdur. Tokio Qadın Xristianlıq Universitetində məzun olduqdan sonra evlənmi və dərzi məktəbinə daxil olmuşdur. 1951-ci ildə Hiyoşiyada ilk atelyesini açmışdır və bir neçə il ərzində yüzlərlə film üçün kostyum dizayn etmişdir. 1965-ci ildə "Şərq Qərblə görüşür" adlı ilk Nyu-York kolleksiyasını təqdim etmişdir. 1977-ci ildə sonra Parisdə "yüksək moda" salonu açılmışdır.

Mori Japan Airlines üçün ardıcıl 3 dəfə uniforma dizayn etmişdir. İlk uniforma 1967–70-ci illərdə istifadə olunmuşdur. İkinci uniforma miniyupkası ilə sensasiya yaratmış və 1970–77-ci illərdə istifadə olunmuşdur. Üçüncü uniforma isə 1977–88-ci illərdə işçilər tərəfindən geyinilmişdir. 1989–96-cı illərdə Dominik Siropu dizayner kimi işə almışdır və o, 1997-ci ildə böyük kuturye olmuşdur. 1992-ci ildə Barselona Olimpiya Oyunlarına və 1994-cü ildə Lillehammer Olimpiya Oyunlarına yollanan Yaponiya nümayəndəlikləri üçün kostyum dizayn etmişdir. 1993-cü ildə Yaponiya şahzadəsi Masakonun toyu üçün qolsuz ağ paltar təqdim etmişdir. Mori Masako, Hillari Klinton, Nensi Reyqan və Qreys Kelli kimi siyasətçilər üçün işləmişdir. 1995-ci ildə brend parfüm xəttini işə saldı.

Şirkəti maddi problemlər yaşadığı üçün 2002-ci ilin yanvarında əməliyyatlarını Yaponiyanın "Mitsui & Co." və Britaniyanın "Rothschild" şirkətlərinə satmışdır. 2004-cü ildə isə təqaüdünü açıqlamış və 2004-cü ilin payızında Parisdəki moda evini bağlayacağını bildirmişdir. Son moda sərgisi həmin ilin iyulunda baş tutmuşdur.

## Şəxsi həyatı
1946-cı ildə parça biznesmeni Ken Mori ilə tanış olmuş və daha sonra evlənmişdir. Ken 16 oktyabr 1996-cı ildə ölmüşdür. Cütlüyün Akira və Kei adlı iki oğlu olmuşdur. İkisi də Morinin biznesinə kömək etmişdirlər.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Suqino Yoşiko

– Yaponiya dəb dizayneri. Doreme tikiş məktəbinin və Suqino Moda Kollecinin qurucusudur.

## İlk illəri
2 may 1892-ci ildə Yaponiyanın Çiba prefekturasının Yokoşibahikari qəsəbəsində doğulmuşdur. Əsl adı İvasava Yoşikodur. Çiba Prefektural Qız Liseyində təhsil almış və Yaponiya Dəmir Yolu Nazirliyində işləmiş ilk qadın olmuşdur. 1914-cü ildə təhsil almaq üçün Nyu-Yorka getmişdir. Xaricdə təhsil alarkən 1916-cı ildə memar Suqino Şiqeiçi ilə evlənmişdir. Onlar 1920-ci ildə Yaponiyaya qayıtmış və Tokionun Akasaka bölgəsində yaşamağa başlamışdırlar.

## Karyerası
Suqino 1926-cı ildə Doreme tikiş məktəbini qurmuşdur. Həmin dövrdə Qərb geyimləri xaricdən gətirilirdi, lakin Suqino yapon qadınlarına öz geyimlərini hazırlamağı öyrətməyə başlamışdır. 1932-ci ildə tikiş məktəbi əsasında Suqino məktəbini qurmuşdur. Şiqeiçi məktəbin müdiri olmuşdur. 1936-cı ilə qədər məktəbin 1200 tələbəsi olmuşdur. Yoşiko tikiş təlimatları da yazmışdır.

1943-cü ildə məktəbin adı Suqino Moda Kolleci olmuşdur, lakin 1945-ci ildə baş vermiş yanğın məktəbi külə çevirmişdir. 1946-cı ildə məktəb yenidən açılmışdır və 1700 qadın məktəb üçün müraciət etmişdir. O, daha sonra məzunlarının filiallar açmasına icazə vermişdir. 1958-ci ildə artıq 700 filial mövcud idi.

İkinci dünya müharibəsindən sonra Suqino bir çox dəfə Fransaya səyahət etmişdir. O, "yüksək moda" dünyasına daxil olmuş, Jak Fat, Pyer Balmen və Kristion Dior şəxslərlə dostlaşmışdır.

1957-ci ildə Suqino Kostyum Muzeyi açılmışdır. Bu, Yaponiyada Qərb geyimlərinə həsr olunmuş ilk muzey olmuşdur. Muzeyin kolleksiyası Suqinonun şəxsi paltar və aksessuar kolleksiyasından ibarətdir. Suqino həmin il "Fəxri Legion" ordeni ilə təltif olunmuşdur.

1965-ci ildə Suqino "Müqəddəs xəzinə" ordeni ilə mükafatlandırılmışdır. 1978-ci ildə "Dəyərli tac" ordeni ilə təltif olunmuşdur. 24 iyul 1978-ci ildə ölmüşdür.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Suqino Kostyum Muzeyi
Saya İçikava

– Yaponiya fotomodeli və tarento. 2011-ci ilə kimi orijinal səhnə adı **Saya** idi. Atası çeroki əsilli amerikalıdır, anası isə yapondur.

"Super Continental" agentliyi ilə əməkdaşlıq edir.

## Həyatı
Saya İçikkava 14 fevral 1987-ci ildə Yaponiyanın Aiçi prefekturasının Naqoya şəhərində doğulmuşdur. 4-13 yaşlarında Detroyt şəhərində yaşamışdır. Kolumbiya, Çikaqo və Nyu-York Universitetlərinə qəbul olmuşdur. Kolumbiya Universitetinə daxil olmağı planlaşdırsa da, fotomodel karyerasına diqqət ayırmaq üçün kolleci bir il gecikdirmişdir. İçikava bir ildən sonra ABŞ-də qayıtmaq istəsə də, karyerasından zövq almış və Yaponiyada qalmaq qərarına gəlmişdir. 2010-cu ildə Vaseda Universitetindən məzun olmuşdur.

İçikava 16 yaşında "Vivi" və "25ans" jurnalları üçün fotomodel olmağı qəbul etmişdir. Hazırda aktiv şəkillərdə moda jurnalları üçün fotomodellik edir. "Sumo Fan", "Sweet", "More", "Baila", "Maquia" jurnalları üçün modellik etmişdir.

4 aprel 2016-cı ildə Fuji Television kanalının "Sənin vaxtın" xəbərlər verilişində aparıcılıq etmişdir.

## Modellik etdiyi jurnallar




## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi saytı
Fotoşəkil

Bir **fotoşəkil** (Cənubi azərbaycanda **əks**, ing.**Photograph**), işığa həssas bir səthə, ümumiyyətlə fotoşəkil filminə və ya bir CCD və ya CMOS çipi kimi elektron görüntü sensoru üzərinə düşən bir görüntüdür.

## Tarix

Fotoqrafiya (yunan dilində foto — işıq, qrafo — yazıram, çəkirəm deməkdir) sənətinin tarixi qədim dövrlər aiddir.. Xüsusi zəhmət çəkmədən və tez zamanda istənilən rəsmi çəkmək, insanın, mənzərənin və s. əksini əldə etmək həmişə insanları maraqlandırmışdır. Hələ uzun illər öncə insanların diqqətini çəkən məqamlardan biri də kiçik deşikdən qaranlıq otağa süzülən günəş şüasının yaratdığı effekt, bu işıqda əşyaların proporsiya və rəng baxımından əks olunması idi. İşığın qaranlıq otaqda yaratdığı bu effekt hələ e.ə. IV əsrdə yaşamış qədim yunan alimi Aristotelə məlum idi.

Aya Sofiya məbədinin tikintisində iştirak edən Bizans riyaziyyatçısı və arxitektoru Trallı Anfimiya (474–558) məbədin daxilindəki güzgülərin yerləşmə sxemini lahiyələşdirərkən kamera obskuranın iş metodundan istifadə etmişdi.

## Fotoşəkillərin növləri

## Qoruma

## Həmçinin bax
* Fotoqrafiya
* Foto manipulyasiya
* Fotoelektrik sensor
* Fotometriya (astronomiya)
* Fotosintetik aparatın qurluşu
* Fotoyığım avtomatı

## İstinadlar

## Xarici linklər
Ən bahalı fotoşəkillərin siyahısı

Bu fotoşəkillər üçün ödənilən ən yüksək 30 qiymətin siyahısı (başqa cür göstərilmədiyi təqdirdə ABŞ dolları ilə).  Bütün qiymətlərə işin aparılması üçün hərrac evi haqqı olan alıcının mükafatı daxildir.

## Siyahı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Artnet top ten most expensive photographs, April 2003
* The two most expensive Stieglitz photos, 2006,

## Həmçinin bax
* Ən bahalı rəsmlərin siyahısı
* Ən bahalı heykəllərin siyahısı
* Canlı sənətçilərin ən bahalı sənət əsərlərinin siyahısı
* Ən bahalı kitabların və əlyazmaların siyahısı
AUKUS

**AUKUS** — 15 sentyabr 2021-ci ildə Avstraliya, İngiltərə və ABŞ arasında imzalanan üçtərəfli təhlükəsizlik paktı.

Pakta əsasən, ABŞ və İngiltərə, Avstraliyanın nüvə enerjisi ilə işləyən sualtı gəmilərinin hazırlanmasında və yerləşdirilməsində Qərbin Sakit okean bölgəsindəki hərbi varlığının artmasına kömək etməyi qəbul edirlər. Avstraliyanın baş naziri Skot Morison, İngiltərənin baş naziri Boris Conson və ABŞ prezidenti Co Baydenin birgə açıqlamasında başqa bir ölkənin adı çəkilməsə də, Ağ Evdəki anonim mənbələr bunun Çinin Hind-Sakit okean bölgəsindəki təsirinə qarşı çıxmaq üçün hazırlandığını iddia edir. Ancaq İngiltərənin baş naziri Boris Conson daha sonra parlamentdə çıxış edərək, bu addımın Çinə qarşı məqsədli olmadığını söylədi.

17 sentyabr 2021-ci ildə Fransa, Avstraliya və ABŞ-dəki səfirlərini geri çağırdı, Fransa xarici işlər naziri Jan-İv Le Drian, Avstraliya-Fransa sualtı gəmi müqaviləsinin ləğv edilməsi səbəbiylə müqaviləni "arxadan bıçaqlanma" adlandırdı. Fransanın reaksiyasını Hind-Sakit okeanı regionundakı bir neçə Fransız ərazisi və bu bölgədəki vətəndaşlarına qarşı gələcək geosiyasi təhdidlər qorxusu səbəbiylə daxili təhlükəsizlik problemləri ilə daha geniş izah etmək olar.

## İstisnalar

## Xarici keçidlər
Katerina Sakellaropulu

**Katerina Sakellaropulu** (; ) 13 mart 2020  — 13 mart 2025 ci ildən etibarən Yunanıstan Prezidenti vəzifəsində çalışan yunan siyasətçi.

## Həyatı
Sakellaropulu Salonikidə anadan olub. Ailəsi Ksanti prefekturasının Stavrupoli şəhərindəndir. Afina Universitetində hüquq təhsili aldı və Panteon-Assas Universitetində ictimai hüquq üzrə aspiranturasını bitirdi. 1980-ci illərin ortalarında Dövlət Şurasına üzv qəbul edildi və 2000-ci ildə müşavir vəzifəsinə yüksəldi.

2015-ci ilin oktyabrında Dövlət Şurasının Vitse-prezidenti təyin edildi və 2018-ci ilin oktyabrında yekdil səsvermənin ardından məhkəmənin ilk qadın Prezidenti oldu. Onun seçilməsi o dövrdə iqtidarda olan Radikal Sol Koalisiyanın ətraf mühit və insan hüquqları kimi məsələlərdə mütərəqqi rekordunu nəzərdən keçirməsindən sonra baş verdi.

Dövlət Şurası Ədliyyə İşçiləri Assosiasiyasının üzvüdür. Birlikdə işlədiyi müddətdə, Baş katib, Vitse-prezident və Prezident vəzifələrində çalışdı.

Mütəmadi olaraq akademik jurnallar dərc edir. *"Mühakimə Hüququna dair Maliyyə Böhranı və Ətraf Mühitin Mühafizəsi"* kitabına da töhfə vermişdir.

Sakellaropulu vəkil Pavlos Kotsonis ilə birlikdə yaşayır. Öncəki evlilikdən bir övladı var.

*"Aris Saloniki"* azarkeşidir.

## Prezident fəaliyyəti
15 yanvar 2020-ci ildə Yunanıstan Baş naziri Kiriakos Mitsotakis onun Yunanıstan Respublikasının Prezidenti vəzifəsinə namizədliyini irəli sürdü və 22 yanvar 2020-ci ildə 261 millət vəkilinin 300 yerlik Parlamentdə lehinə səs verməsi ilə seçildi.

## Nişanları
### Milli nişanları
* "Qurtarıcı" ordeni (13 mart 2020)
* "Şərəf" ordeni
* "Zümrüd quşu" ordeni
* "Xeyirxahlıq" ordeni

### Xarici nişanları
* "III Makarios" ordeni (21 sentyabr 2020)
* "İtaliya qarşısında xidmətlərə görə" ordeni (6 oktyabr 2020)
* "Nil" ordeni (11 noyabr 2020)
* "Fövqəladə xidmətlərə görə" ordeni (2021)
 
## İstinadlar
Huqo Basto

**Hugo Cerqueira Pinto Basto** () Portuqaliyalı peşəkar futbolçu.Hazırda Azərbaycan Premyer Liqasının klublarından Neftçi klubunda oynayır.

## Kareyası

### Neftçi
Huqo Basto 17 iyul 2021 ci ildə Neftçiyə transfer olundu.

## İstinadlar
Huqo Bastonun Kareyası
Xromatid

**Xromatid** — Xromatida (Yunan Xrōmat- "rəng" + -id), təkrarlanan xromosomun yarısıdır. Replikasiyadan əvvəl bir xromosom bir DNT molekulundan ibarətdir. Replikasiyada bir DNT molekulu kopyalanır və iki molekula xromatidlər deyilir.  Hüceyrə bölgüsünün sonrakı mərhələlərində bu xromatidlər uzununa bölünür və ayrı - ayrı xromosomlara çevrilir.

Xromatid cütləri ümumiyyətlə genetik cəhətdən eynidir və homoziqot hesab olunur. Ancaq mutasiyalar baş verərsə, kiçik fərqlər olacaq və bu halda heteroziqot olacaqlar. Xromatidlərin cütləşməsi bir orqanizmin ploidliyi ilə, yəni bir xromosomun homoloji versiyalarının sayı ilə qarışdırılmamalıdır.

## Qız xromatidlər

Qız xromatidlər, ümumi bir sentromer ilə bağlanan bir xromosomun iki xromatidindən biridir. Qız xromatidlərin ayrılmasından sonra (cinsi çoxalma zamanı mitozun anafazası və ya  meyozun II  anafazası zamanı) yenidən xromosomlar adlanır və hər biri öz valideynini təşkil edən fərdi xromatidlərdən biri ilə eyni genetik kütləyə malikdir. İki bacı xromatidin DNT ardıcıllığı tamamilə eynidır (çox nadir DNT kopyalama səhvləri istisna olmaqla).

Qız xromatid mübadiləsi iki qardaş xromatid arasında genetik məlumat mübadiləsidir. Xromatid mübadiləsi mitoz və ya meyoz zamanı baş verə bilər.  ilk növbədə DNT -nin zədələnməsinə cavab verən DNT rekombinasiya təmir proseslərini əks etdirir. 

Digər tərəfdən, bacı olmayan xromatidlər, cütləşmiş homoloq xromosomların iki xromatidindən birinə, yəni ata xromosomunun və ana xromosomunun cütləşməsinə aiddir. Xromosom krossoverlərində homoloq xromatidlər, meyozun I mərhələsi zamanı genetik materialın mübadiləsi üçün əmələ gətirirlər

## İstinadlar
Rey Kavakubo

– Yaponiya dəb dizayneri. "Comme des Garçons" və "Dover Street Market" brendlərinin qurucusudur. Görkəmli dizayn töhfələrinə görə Nyu-Yorkda yerləşən Metropoliten muzeyində onun dizaynlarına həsr olunmuş sərgi baş tutmuşdur.

## İlk illəri
Rey Kavakubo 11 oktyabr 1942-ci ildə Tokioda doğulmuşdur. Ailənin ən böyük övladı və yeganə qız övladı idi. Atası Keyo Universitetində administrator işləyirdi. Buna görə də Kavakubo 1960-cı ildə Keyo Universitetində təsviri incəsənət və ədəbiyyat təhsili almağa başlamışdır.

1964-cü ildə məzun olduqdan sonra "Asahi Kasei" parça şirkətinin reklam departamentində işləməyə başlamış, 1967-ci ildə frilans stilist olmuşdur. 1969-cu ildə "Comme des Garçons" leyblı altında öz paltarlarını dizayn etməyə başlamışdır.

## Karyerası
1969-cu ildə Tokioda "Comme des Garçons" adlı şirkətini qurmuşdur. 1975-ci ildə isə ilk butiki açılmışdır. 1982-ci ildə Parisdə ilk butikini açmışdır. 1980-ci illərdə libasları adətən qara, boz, ağ rənglərdə idi. Qara rəngdən çox istifadə etdiyi üçün Yaponiya mediası Kavakubo və onun davamçılarını *"Qarğalar"* adlandırmağa başlamışdır. 1980-ci illərdin sonundan etibarən libaslarında istifadə etdiyi rənglərin çeşidi artmışdır.

1990-cı illərin əvvəlində *"Six"* adlı jurnalını qurmuşdur. 1996-cı ildə "Visionaire" nəşrinin qonaq redaktoru olmuşdur. 2002-ci ilə kimi məhsullarını reklam etmək üçün LGBT istinadlarından istifadə etməyə davam etmişdir. Kavakubo Helmut Lanq, Ann Demelmeyster, Martan Marjela kimi dizaynerlərə ilham vermişdir.

2004-cü ildə "Dover Street Market" brendini qurmuşdur. Bu brendin bir çox şəhərdə filialları açılmışdır. 2017-ci ildə Nyu-Yorkda yerləşən Metropoliten muzeyi Kavakuboya həsr olunmuş sərgi keçirmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Kəmər və Yol Təşəbbüsü

**Kəmər və Yol Təşəbbüsü** ( *KYT*; ;  *BRI* və ya *B&R*), əvvəlki adı ilə **Bir kəmər, bir yol** (; ;  *OBOR*) — Çin hökumətinin 2013-cü ildə 70-ə yaxın ölkəyə və beynəlxalq təşkilata sərmayə yatırmaq məqsədilə qəbul etdiyi qlobal infrastruktur inkişaf strategiyası. Bu, Çin Kommunist Partiyasının (ÇKP) baş katibi və Çinin rəhbəri Si Tszinpinin xarici siyasətinin mərkəzi hissəsidir. O, təşəbbüsü ilk olaraq 2013-cü ilin sentyabrında Qazaxıstana rəsmi səfəri zamanı strategiyanı "İpək Yolu İqtisadi Kəməri" adı ilə elan etmişdir.

"Kəmər" sözü "**[[Böyük ipək yolu|İpək Yolu]] İqtisadi Kəməri**"nin qısaltmasıdır. Bu ad Qərb vilayətlərinin Mərkəzi Asiyadan keçən məşhur tarixi ticarət yolları boyunca davam edəcək olan avtomobil və dəmir yolu nəqliyyatı üçün təklif olunan quru yollarına istinaddır. Əlavə olaraq, buradakı "yol" sözü "XXI əsrin Dəniz İpək Yolu"nun qısaltmasıdır. Bu ad Hind və Sakit okeanları üzərindən Cənub-Şərqi Asiyadan Cənubi Asiyaya, Yaxın Şərqə və Afrikaya gedən dəniz yollarına istinaddır. Kəmər və Yol Təşəbbüsünün infrastruktur investisiyalarına nümunələr limanlar, göydələnlər, dəmir yolları, avtomobil yolları, hava limanları, su bəndləri, kömürlə işləyən elektrik stansiyaları və dəmiryolu tunelləridir.

Təşəbbüs 2017-ci ildə Çin Konstitusiyasına daxil edilmişdir. Çin hökuməti bu təşəbbüsü "regional əlaqələri gücləndirmək və daha parlaq bir gələcəyi əhatə etmək üçün bir cəhd" adlandırır. Layihənin nəticələnmə hədəfi 2049-cu ildir. Bu tarix Çin Xalq Respublikasının (ÇXR) əsasının qoyulmasının yüz illiyinə təsadüf edir. Təşəbbüs əsasən ABŞ da daxil olmaqla iştirakçı olmayan ölkələrdən olan bəzi müşahidəçilər bunu sinosentrik beynəlxalq ticarət şəbəkəsi üçün bir plan olaraq şərh edirlər. Buna cavab olaraq Amerika Birləşmiş Ştatları, Yaponiya və Avstraliya 2019-cu ildə Mavi Nöqtə Şəbəkəsi təşəbbüsünə, ardınca isə 2021-ci ildə G7-nin Daha Yaxşı Dünya Qurmaq təşəbbüsünə start vermişdir. 2019-cu ildə Birləşmiş Krallığın İqtisadiyyat və Biznes Araşdırmaları Mərkəzi tərəfindən aparılan bir araşdırmada "BRI"-nin 2040-cı ilə qədər dünya ÜDM-ni illik 7,1 trilyon dollar artıracağı proqnozlaşdırılmışdır.

## Azərbaycanda
Azərbaycan İpək Yolu İqtisadi Kəmərinin Orta dəhlizində yerləşməkdədir. 4.256 km dəmir yolu və 508 km dəniz yolunu əhatə edən bu dəhliz Çin–Qazaxıstan sərhəddindən Azərbaycana (Xəzər dənizi ilə) və buradan da Gürcüstan və Türkiyəyə qədər uzanır.

Maraqlı tərəflər Fars körfəzi-Qara dəniz beynəlxalq nəqliyyat və tranzit dəhlizinin Kəmər və Yol təşəbbüsünün bir hissəsi ola biləcəyini də istisna etmirlər. Buna baxmayaraq, Ermənistanın cənubdakı Sünik mərzi ilə İran arasında birbaşa dəmir yolu əlaqəsi yoxdur, funksional M2 avtomobil yolu isə yüksək ərazilərdə yerləşir və qış mövsümündə istifadəsi çətinləşir. Bu magistralın Gorus və Qafan şəhərləri arasındakı bir hissəsi Azərbaycanın beynəlxalq cəhətdən tanışmış hüdudları daxilinə düşdüyündən 2020-ci ilin dekabrından Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin nəzarəti altındadır.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Official website by State Council
* Official website by Office of the Leading Group for the Belt and Road Initiative
Ələt Azad İqtisadi Zonası

**Ələt Azad İqtisadi Zonası** () və ya qısaca **ƏAİZ** () — Azərbaycan Respublikası tərkibində xüsusi iqtisadi zona.

## Ərazisi
Ələt Azad İqtisadi Zonası Qaradağ rayonunun Ələt qəsəbəsində yerləşir, ilkin dövrdə ərazisi 850 hektar (8.5 kvadrat kilometr) idi. 2025-ci ildə iqtisadi zonanın ərazisi ən azı 6500 hektara (65 kvadrat kilometr) çatıb.

## Tarixi
Ələt Azad İqtisadi Zonası üçün 2017–2021-ci illərdə hüquqi baza yaradılmış, 2022–2023-cü illər iqtisadi zonanın ilkin fəaliyyət dövrü, 2024–2026-cı illər isə sistemli inkişaf dövrü olaraq planlaşdırılmışdır. İlkin fəaliyyət dövründə iqtisadi zonanın idarəetmə təşkilatının, sistemli inkişaf dövründə isə ərazidə sənaye parklarının yaradılması planlaşdırılmışdır. 2027-ci il və sonrası üçün isə iqtisadi zonanın tam fəaliyyət göstərməsi planlaşdırılır.

Ələt Azad İqtisadi Zonası 3 iyun 2021-ci ildə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin fərmanı ilə yaradılmışdır. İqtisadi zonanın yaradılmasında əsas məqsəd daxili və xarici investorlar üçün əlverişli mühit yaratmaq, Azərbaycana sərmayə cəlb etməkdir. Ələt Azad İqtisadi Zonası Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı, Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu və beynəlxalq hava limanlarına yaxın yerləşir. Azərbaycanın "Azad İqtisadi Zonalar haqqında" qanunu ilə iqtisadi zonanın xüsusi inzibati və hüquqi rejimi, güzəştlər strukturu və gömrük qaydaları təyin edilir. "Ələt Azad İqtisadi Zonasının İdarəetmə Təşkilatı" iqtisadi zonanı idarə edir, dövlət tabeliyindədir və birbaşa prezident administrasiyasına cavab verir.

2026-cı ilin 12 martında Pekində Ələt Azad İqtisadi Zonasına həsr edilmiş tədbir keçirilmiş, tədbirdə Çinin 200-dən çox şirkəti Ələt Azad İqtisadi Zonasında investisiya imkanlarını müzakirə etmişdir. Tədbirdə Ələt Azad İqtisadi Zonasının Səlahiyyətli Qurumu ilə Çin Xarici İnkişaf Assosiasiyası (CODA) arasında anlaşma memorandumu imzalanmışdır.

2026-cı ildə iqtisadi zonanın karqo hava limanı istifadəyə veriləcək.

## İdarəçiləri

## İstinadlar
Qara cəllad

***Kara Cəllad***, Yılmaz Atadeniz'in rejissoru olduğu 1971-ci ildə çəkilən Türk filmidir .
## Rollarda
* İrfan Atasoy *(səs. *Əbdurrəhman Palay)*
* [[Feri Cansel]] *(səs. *Nevin Akkaya)*
* Ərol Taş *(səs.* *Kamal Ergüvenç)*
* Hayati Hamzaoğlu
* Yavuz Selekman
* Bilal İnci
* Turqut Özatay
* Danyal Topatan
* Faruk Panter

## xarici linklər

* 
* 

## istinadlar
Perm Dövlət Universiteti qətliamı

**Perm Dövlət Universiteti qətliamı** – 20 sentyabr 2021-ci ildə Rusiyanın Perm şəhərində yerləşən Perm Dövlət Universitetində baş verən silahlı hücum. Hadisə nəticəsində azı 6 nəfər ölmüş və 28 nəfər yaralanmışdır.

Silahlı hücumun təşkilatçısı universitetin hüquq fakültəsinin tələbəsi 18 yaşlı Timur Bekmansurov olub. O, universitet korpusuna yaxınlaşaraq atəş açmağa başlayıb. Tələbələrin və müəllimlərin bir qismi universitetdə özünü qorumağa çalışıb, bir qismi isə özlərini pəncərədən atıb. İnsidentdən sonra qatil özünü öldürüb.

## İstinadlar
Distribusiya (biznes)

**Distribusiya** ( «bölgü, paylanma») — mal satışının təşkili, malların paylama şəbəkəsi boyunca paylanması.

Distribusiya material axınının müxtəlif alıcılar arasında bölüşdürülməsi prosesində həyata keçirilən bir -biri ilə əlaqəli funksiyalar kompleksidir. Beləliklə, paylama logistikası və ya fiziki paylama, məhsulların alınması, sifarişin alındığı vaxta qədər saxlanılması və müştəriyə növbəti çatdırılması ilə əlaqəli bir fəaliyyətdir.

Marketinq qarışığının digər üç elementi məhsul, qiymətləndirmə və irəliləyişdir ().

**Distribusiya kanalı** —  istehsalçıdan istehlakçıya gedərkən müəyyən bir məhsulun və ya xidmətin mülkiyyətini başqasına təhvil verən və ya başqasına verməyə kömək edən firma və ya fərdlərin toplusu.

## Distribusiya kanalının parametrləri
1. Paylama kanalının səviyyəsi, məhsulun istehsalçıdan son istehlakçıya köçürülməsi işini təmin edən bir vasitəçidir.

***Sıfır səviyyəli paylama kanalı***: istehsalçı → istehlakçı

***Birinci dərəcəli paylama kanalı***: istehsalçı → pərakəndə vasitəçi → istehlakçı

***İkinci dərəcəli paylama kanalı***: istehsalçı → topdan vasitəçi → pərakəndə vasitəçi → istehlakçı

***Üçüncü dərəcəli paylama kanalı***: istehsalçı → topdan vasitəçi → kiçik topdan vasitəçi → pərakəndə vasitəçi → istehlakçı

2. Paylama kanalının tutumu paylama kanalından keçən məhsulun miqdarı ilə müəyyən edilir.

3. Paylama kanalının uzunluğu və eni məhsul satışının istənilən mərhələsində vasitəçilərin sayı ilə xarakterizə olunur.

## Kanallar və vasitəçilər
Məhsul paylanması, bir paylama kanalı olaraq da bilinən bir paylama kanalı vasitəsilə baş verir. Dağıtım kanalı, malların mülkiyyətini istehsal yerindən istehlak yerinə köçürmək üçün lazım olan insanlar, təşkilatlar və fəaliyyətlərdir. Məhsulların son istifadəçiyə, istehlakçıya çatma yolu budur. Bu, əsasən treyderlər və ya toptancılar vasitəsilə və ya beynəlxalq kontekstdə idxalçılar vasitəsilə həyata keçirilir. Bəzi ixtisaslaşdırılmış bazarlarda agentlər və ya brokerlər marketinq kanalına qatıla bilərlər

## İstinadlar
Ördək qarmağı

**Ördək qarmağı** () — ABŞ Prezidenti Riçard Niksonun Vyetnam müharibəsi zamanı Şimali Vyetnama hədələmək üçün istifadə etdiyi əməliyyat üçün Ağ Evin istifadə etdiyi kod adı. Əməliyyat Şimali Vyetnam Paris sülh danışıqlarında Vaşinqtonun şərtlərini qəbul etmədiyi halda həyata keçiriləcəkdi. Əməliyyat Hanoy və ətrafındakı hərbi və iqtisadi hədəflərin nüvə bombası ilə darmadağın edilməsi, Hayfon limanının və digər limanların minalanmasını, Hanoy və Hayfonun xalça bombardmanına məruz edilməsi, Şimali Vyetnam əhalisinin böyük bir hissəsinin ərzaq təminatını məhv etmək üçün bəndlərin bombalanmasını, Şimali Vyetnamın şimal-şərq əlaqə xəttinə, habelə Çin sərhədindəki keçidlərə və körpülərə hava zərbələri və Vyetnam boyunca digər hədəflərə hava və qurudan hücumları əhatə edirdi.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat
* Burr, William. (2015). *[https://kuecprd.ku.edu/~upress/cgi-bin/subjects/history-u-s/978-0-7006-2082-1.html Nixon's Nuclear Specter The Secret Alert of 1969, Madman Diplomacy, and the Vietnam War]*. University Press of Kansas. 
* Nina Tannenwald (2006) "Nuclear Weapons and the Vietnam War." Journal of Strategic Studies, 29:4, 675-722
Stad de Frans

**Stad de Frans** () — Parisin Sen-Deni kommunasının şimal ətrafında yerləşən Fransa stadionu. 1998-ci ildə Fransada keçirilən  1998 FİFA Dünya Kubokuna xüsusi olaraq inşa edilmişdir. Hal-hazırda 81 338 tamaşaçı tutumuna malikdir. Tikinti xərcləri təxminən 285 milyon avro təşkil edib.

Arena hazırda Fransa milli futbol və reqbi komandalarına ev sahibliyi edir.

Konfiqurasiya atletika yarışlarına da ev sahibliyi etməyə imkan verir, 2003 Dünya Atletika Çempionatı burada keçirildi, Meeting Areva turniri hər il keçirilir.

Stadion 26 iyul-11 avqust 2024-cü ildə Parisdə keçiriləcək 2024 Yay Olimpiya Oyunları çərçivəsində açılış və bağlanış mərasimlərinin, yüngül atletika yarışlarının və futbol turnirinin finalına ev sahibliyi edəcək.
## Tarixi

Stadionun inşası 80-ci illərin əvvəllərindən, Fransa 1990 FİFA Dünya Kubokuna ev sahibliyi etmək iddiasında olduğu üçün tikintiyə planlaşdırılırdı, lakin səsvermədən bir il əvvəl, 31 iyul 1983-cü ildə ərizəni geri götürdü. Daha sonra Paris, 1992 Yay Olimpiya Oyunlarına ev sahibliyi etdiyini iddia etdi, burada Parisin cənub-qərbindəki Vensen meşəsi ərazisində 80 min nəfərlik yeni bir Olimpiya stadionunun tikintisi planlaşdırıldı, lakin müraciət itirildi və stadionun inşası ləğv edildi.

Fransa 1998 Dünya Kubokuna ev sahibliyi etmək hüququnu qazandıqda, idman rəhbərliyi yeni bir stadion tikmək qərarına gəldi. Əvvəlcə tikinti yeri olaraq Parisin cənubundakı Melun-Senard ərazisi seçildi. Ancaq buranın paytaxtdan uzaq olması ilə bağlı şikayətlər təşkilatçıları fikrini dəyişməyə və tikintini Paris Saint-Denisin şimal ətrafına köçürülməsinə məcbur etdi.

Stadion 28 yanvar 1998-ci ildə Fransa və İspaniya yığma komandalarının yoldaşlıq oyunu ilə açılıb. Son dəqiqəyə qədər oyunun baş tutub-tutmayacağı aydın deyildi. Matç Fransa yığmasının 1:0 hesablı qələbəsi ilə başa çatıb, 20-ci dəqiqədə stadion tarixində ilk qolu 25 yaşlı Zinəddin Zidan tərəfindən vurulub.
Stadion Dünya Çempionatı üçün möhtəşəm bir arenaya çevrildi. Açılış oyunu Braziliya-Şotlandiya və turnirin daha səkkiz matçına ev sahibliyi etdi. Eyni stadionda Fransa millisi finalda braziliyalıları məğlub edərək (3:0) ilk dəfə dünya çempionu oldu.

İki il sonra burada Çempionlar Liqasının final oyunu keçirildi və burada Real Madrid FK və Valensiya FK komandaları qarşılaşdı. Real Madrid 3-0 hesabı ilə qələbə qazandı.

2007-ci ilin sentyabr-oktyabr aylarında Fransa Reqbi üzrə 6-cı Dünya Çempionatına ev sahibliyi etdi. Stade de Frans turnirin əsas arenasına çevrildi. Arenada 7 oyun keçirildi: matçın açılışı, qrup turnirinin daha iki oyunu, dörddəbir final, hər iki yarımfinal və final.

Stadion, Fransa milli komandasının iştirakı ilə açılış matçında (10 iyun) və Portuqaliya — Fransa finalında (10 iyul) iştirak edən 2016-cı il futbol üzrə Avropa çempionatının yeddi matçına ev sahibliyi etdi və çempionatın sahibləri portuqaliyalılara (0:1) məğlub oldu.

## İstinadlar
Adam Ferquson

**Adam Ferquson** (, ) — Şotlandiya maarifçiliyi dövründə yaşayan Şotlandiya filosofu və tarixçisi.

Ferquson cəsarət və sədaqət yaratdıqlarına görə ənənəvi cəmiyyətlərə rəğbət bəsləyirdi. O, kommersiya cəmiyyətini kişiləri zəifləşdirdiyi və öz camaatı üçün qayğısız hala saldığına görə tənqid etmişdir. Ferquson intizamın erkən inkişafına verdiyi töhfələrə görə "müasir sosiologiyanın atası" adlandırılmışdır. Ən məşhur əsəri "*Vətəndaş cəmiyyətinin tarixi haqqında esse*"dir.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat
* Articles in *Dictionary of National Biography*
* 
* 
* Hill, Lisa. "Adam Ferguson and the Paradox of Progress and Decline," *History of Political Thought* 1997 18(4): 677–706
* Kettler, David *Adam Ferguson: His Social and Political Thought.* New Brunswick: Transaction, 2005.
* McDaniel, Iain. *Adam Ferguson in the Scottish Enlightenment: The Roman Past and Europe's Future* (Harvard University Press; 2013) 276 pages
* McCosh, James, *The Scottish philosophy, biographical, expository, critical, from Hutcheson to Hamilton* (1875)
* Oz-Salzberger, Fania. "Introduction" in *Adam Ferguson, An Essay on the History of Civil Society,* edited by F. Oz-Salzberger, Cambridge: Cambridge University Press, 1995
* Oz-Salzberger, Fania. *Translating the Enlightenment: Scottish Civic Discourse in Eighteenth-Century Germany,* (Oxford: Clarendon Press, 1995)
* Vileisis, Danga: *Der unbekannte Beitrag Adam Fergusons zum materialistischen Geschichtsverständnis von Karl Marx*. In: *Beiträge zur Marx-Engels-Forschung. Neue Folge 2009*. Argument Verlag, Hamburg 2010, S. 7-60 
* "Adam Ferguson" *Routledge Encyclopedia of Philosophy* 1998
* Broadie, Alexander, ed. *The Scottish Enlightenment: An Anthology* (2001).

## Xarici keçidlər

* 
* 
* ''An Essay on the History of Civil Society''
* Adam Ferguson at ''The Online Library of Liberty''
* Notes on Ferguson's Moral Philosophy Lectures + various publications http://www.bard.edu/contestedlegacies/kettler/works.shtml
Sezar Meza Kolli

**Sezar Daniel Meza Kolli** () — "Araz-Naxçıvan" klubunda yarımmüdafiəçi kimi çıxış edən paraqvaylı peşəkar futbolçu.

## Karyerası

### [[Şamaxı FK|Keşlə]]
Kolli 22 yanvar 2016-cı ildə "Keşlə" ilə altı aylıq müqavilə imzaladı. Altı ay sonra isə o, "Zirə" ilə bir illik müqavilə imzaladı.

6 fevral 2018-ci ildə "Keşlə" Kolli ilə 2017–18 mövsümünün sonuna qədər müqavilə imzaladığını açıqladı. 22 iyul 2019-cu ildə isə klub onunla bir illik icarə müqaviləsi imzaladığını elan etdi.18 sentyabr 2020-ci ildə Kolli 2020–21 mövsümünün sonuna qədər müqavilə ilə "Keşlə"yə qayıtdı.

### [[Neftçi PFK|Neftçi]]
12 iyun 2021-ci ildə "Neftçi" Kolli ilə iki illik müqavilə imzaladığını elan etdi.

Neftçinin heyətində rəsmi matçlarda ilk dəfə Azərbaycan Premyer Liqasının 2021-ci ilin 12 sentyabrında keçirilən "Neftçi"-"Qarabağ" matçında çıxış edib. Həmin matçda 9 dəqiqə meydanda qalıb. İlk dəfə isə 90 dəqiqə meydanda Azərbaycan Premyer Liqasının 2021-ci ilin 2 oktyabrında keçirilən "Səbail"–"Neftçi" matçında qalıb. İlk qolunu isə əvvəlki komandası olan Keşləyə qarşı Azərbaycan Premyer Liqasının 2021-ci ilin 19 sentyabrında keçirilən Keşlə–Neftçi matçının 36-cı dəqiqəsində vurub. 22 iyun 2023-cü ildə "Neftçi" Kolli ilə müqaviləni yeniləmədiyini açıqladı.

### Araz-Naxçıvan
15 oktyabr 2024-cü ildə Azərbaycan Birinci Liqasında çıxış edən "Araz-Naxçıvan" klubu Kolli ilə mövsümün sonuna qədər müqavilə imzalayıb.

## İstinadlar
Kolombiana (film, 2011)

**Kolombiya** (İngiliscə orijinal adı: Colombiana) — 2011-ci ildə Luc Besson tərəfindən ssenarisi yazılan və istehsal olunan, Olivier Megaton tərəfindən rejissorluğu edilən Fransız döyüş triller filmi. Filmin ulduzu Zoe Saldana ilə yanaşı, Michael Vartan, Cliff Curtis, Lennie James, Callum Blue və Jordi Molla köməkçi rollarda oynamışdırlar. "Colombiana" Kolumbiyalı qadın deməkdir.

Film, Kolumbiyada ailəsi narkobaronların ağası tərəfindən öldürülən on yaşındakı Cataleya (eyni zamanda orkide cinsi) haqqındadır. On beş il sonra, yetkinlik yaşına çatmış olan Cataleya artıq qisas almaq istəyir.

Film ümumiyyətlə tənqidçilərdən mənfi rəylər alsa da, Saldananın iştirak etmiş olduğu hərəkət səhnələri təriflənmiş və film 40 milyon dollarlıq bir büdcəyə qarşı 61 milyon dollardan bir qədər az gəlir əldə etmişdir.

## Süjet xətti
Hadisələr 1992-ci ildə Kolumbiyada başlayır. 10 yaşlı Cataleya valideynlərinin qətlinin şahidi olur. Öz ölümündən isə güc bəla ilə xilas olr və qanqster olan əmisi Emilio ilə birlikdə ABŞ-yə qaçır. Burada yaşadığı 15 il ərzində, Cataleya əmisi tərəfindən qanqster kimi böyüdülür və öz cinayətlərindən sonra həmişə valideynlərinin qatilləri üçün yalnız bir vizit kartı buraxır: qurbanlarının sinəsində çəkdiyi orkide.

## İstinadlar
Xəlil Mərdəm Bəy

**Xəlil Mərdəm Bəy** (; ) — Suriya himninin ("Hümat əd-Diyar") sözlərinin müəllifi.
## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Harramiz

**Harramiz Quieta Ferreira Soares ** () — futbolçu. Daha çox **Harramiz ** kimi tanınır. **[[Portuqaliya]]** klubu olan  **Faransenin** futbolçusu.

## Karyerası
Harramiz Soares 20 iyun 2021-ci ildə Neftçiyə transfer olundu.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Qafqaz İstiqlal Komitəsi (1952)

**Qafqaz İstiqlal Komitəsi** — Qafqaz xalqlarının milli azadlıq mübarizəsinə rəhbərlik və xaricdə onu təmsil etmək üçün yaradılmış ümumqafqaz mərkəzi. 

## Komitənin yaradılması
M.Ə.Rəsulzadə 1952-ci ilin dekabrında Münhendə keçirilən Ümumi Qafqaz Konfransında iştirak edir. Konfransın qərarına əsasən, Azərbaycanın, Gürcüstanın və Şimali Qafqazın təmsil olunduğu Qafqaz İstiqlal Komitəsi yaradılır. 

## Komitənin fəaliyyəti
Qafqaz respublikalarının müstəqilliyinin bərpası uğrunda birgə fəaliyyətin əsaslarını hazırlamaq və müzakirə etmək üçün 1952-ci il dekabrın 11-16-da üç Qafqaz respublikasının nümayəndələri Münxendə Ümumqafqaz konfransına toplaşdılar. Konfrans "Qafqaz İstiqlal Komitəsi"nin vəzifələrini müəyyənləşdirdi. Konfransın qəbul etdiyi bəyannaməni Azərbaycan Milli Mərkəzinin sədri M.Ə.Rəsulzadə, Gürcüstan Milli Siyasi Mərkəzinin sədri NJordaniya və Şimali Qafqaz Milli Komitəsinin sədri Əhməd Maqoma imzaladılar. Bəyannamədə göstərilirdi ki, konfrans Qafqaz xalqlarının ruslaşdırılması siyasəti yeridən Moskvamn milli-müstəmləkə zülmünə qarşı müqaviməti gücləndirmək və Qafqaz respublikalarının müstəqilliyini bərpa etmək uğrunda mübarizəni genişləndirmək məqsədilə bu xalqların Milli Mərkəzlərinin birgə fəaliyyətini təşkil etməyi zəruri sayır eyni zamanda, konfrans Qafqaz respublikalarının suverenliyinin bərpasından sonra da onların Qafqaz Konfederasiyası prinsipləri əsasında sıx birliyini zəruri hesab edirdi. Konfrans, həmçinin, Qafqaz xalqlarının milli azadlıq mübarizəsinə rəhbərlik və xaricdə onu təmsil etmək üçün "Müstəqil Qafqaz Komitəsi" adlı orqanın yaradıldığını bəyan etdi. Qafqaz İstiqlal Komitəsi qafqazlıların mühacirətdə yaratdıqları sonuncu müştərək təşkilat oldu.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 

## Mənbə
* 

## Həmçinin bax
* Qafqaz İstiqlal Komitəsi (1927)