Nil Postman

**Nil Postman** (; ) — amerikalı mədəniyyət tənqidçisi, təhsil nəzəriyyəçisi və media tədqiqatçısı. O, xüsusilə texnologiya və kütləvi informasiya vasitələrinin cəmiyyətə, təhsilə və mədəniyyətə təsirinə dair dərin təhlilləri ilə tanınır. Postman texnologiyanın təkamülünü təkcə texniki inkişaf kimi deyil, mədəni və sosial dəyişikliklərə səbəb olan fenomen kimi şərh etmiş və bu sahədə tənqidi neoluddist mövqedən çıxış etmişdir.

## Bioqrafiyası
Nil Postman 8 mart 1931-ci ildə ABŞ-ın Nyu-York şəhərində anadan olmuşdur. Ailəsi yəhudi mənşəli olsa da, o özü dünyəvi təhsilə və sekulyar dəyərlərə üstünlük verirdi. Gənc yaşlarından etibarən dili, təhsili və cəmiyyəti dərindən anlamağa maraq göstərmiş, xüsusilə müasir dünyanın dəyişən informasiya mühiti ilə maraqlanmışdır.

Postman bakalavr təhsilini SUNY-Fredonia universitetində tamamlamış, daha sonra Kolumbiya Universitetində magistr və doktorantura dərəcələri almışdır. 1950-ci illərin sonlarından etibarən akademik fəaliyyətə başlamış və uzun illər boyunca Nyu-York Universitetinin (NYU) professoru olmuşdur. Burada o, Media ekologiyası adlı yeni bir tədqiqat sahəsinin əsasını qoymuşdur. 1971-ci ildə NYU-da Media Ekologiyası Proqramını təsis etmiş və onun rəhbəri kimi çalışmışdır.

Media ekologiyası konsepsiyası Postmanın fəaliyyətində mərkəzi yer tuturdu. O, mediyanı və texnologiyanı yalnız informasiya daşıyıcısı kimi deyil, həm də insanların düşüncə tərzini, davranışlarını, mədəniyyətini və sosial quruluşunu formalaşdıran ekoloji mühit kimi qəbul edirdi. Onun fikrincə, hər bir yeni kommunikasiya texnologiyası — yazı, çap, televiziya, kompüter və s. — ictimai həyatın müxtəlif aspektlərinə dərindən təsir edir. Bu ideya Marşal Maklüenin “media mesajdır” tezisi ilə səsləşsə də, Postman bu fikri daha tənqidi və etik kontekstdə inkişaf etdirmişdir.

1960–1990-cı illərdə Postman ABŞ-ın aparıcı media tənqidçilərindən biri kimi tanındı. O, mütəmadi olaraq qəzet və jurnallarda məqalələr yazmış, ictimai debatlara qatılmış və çoxsaylı televiziya çıxışları etmişdir. Onun çıxışlarında əsas vurğu texnologiyanın tənqidi qiymətləndirilməsinə, informasiya bolluğunun yaratdığı səthilik və mənasızlıq təhlükəsinə, həmçinin təhsilin ictimai və mədəni dəyərinin azalmasına yönəlmişdi.

Postman eyni zamanda məhsuldar bir yazıçı idi. Onun ilk mühüm əsərlərindən biri olan "Teaching as a Subversive Activity" (1969, Charles Weingartner ilə birgə) ABŞ-da təhsil sisteminə qarşı radikal suallar qaldırırdı. Sonralar çap olunan "Amusing Ourselves to Death" (1985) kitabı ona geniş şöhrət qazandırdı. Bu əsərdə o, televiziya və əyləncə yönümlü mediyanın ictimai diskursu necə məhv etdiyini göstərir və Huxleyin "Brave New World" dünyagörüşünün reallaşdığını iddia edir. Növbəti əsəri olan "Technopoly: The Surrender of Culture to Technology" (1992) isə texnologiyanın mədəniyyət üzərində hegemonluğunu və bunun fəsadlarını tənqid edirdi.

Postman həm də təhsil fəlsəfəsi ilə məşğul olmuşdur. Onun "The End of Education" (1995) kitabı təhsilin mənəvi və ictimai mahiyyətini bərpa etmək çağırışı kimi qəbul edilir. O, təhsili yalnız bilik ötürmə prosesi deyil, həm də mədəniyyətin ötürülməsi və şəxsiyyətin formalaşması vasitəsi kimi görürdü. Fəaliyyəti ərzində Nil Postman modernizm və texnoloji pozitivizmə qarşı tənqidi mövqe tutmuş, neoluddist yanaşmalarla səsləşən ideyalar irəli sürmüşdür. Lakin o, texnologiyanı bütövlükdə rədd etməmiş, onun etik çərçivədə idarə olunmasını və insan mərkəzli yanaşmanın qorunmasını müdafiə etmişdir.

Nil Postman 5 oktyabr 2003-cü ildə ağciyər xərçəngindən vəfat etmişdir. Onun ölümü həm akademik dairələrdə, həm də ictimai müzakirələrdə dərin iz buraxdı. O, bu gün də texnologiya və cəmiyyət münasibətləri sahəsində tədqiqat aparanlar üçün əsas istinad fiqurlarından biri hesab olunur.

## Seçilmiş biblioqrafiya

* *Television and the Teaching of English* (1961).
* *Linguistics: A Revolution in Teaching*, with Charles Weingartner (Dell Publishing, 1966).
* *Teaching as a Subversive Activity*, with Charles Weingartner (Delacorte Press, 1969).
* "Bullshit and the Art of Crap-Detection"&nbsp;– speech given at National Convention for the Teachers of English (1969)
* *The Soft Revolution: A Student Handbook for Turning Schools Around*, with Charles Weingartner (Delacorte Press, 1971).
* *The School Book: For People Who Want to Know What All the Hollering Is About*, with Charles Weingartner (Delacorte Press, 1973).
* *Crazy Talk, Stupid Talk: How We Defeat Ourselves by the Way We Talk and What to Do About It* (1976). Postman's introduction to general semantics.
* *Teaching as a Conserving Activity* (1979).
* *The Disappearance of Childhood* (1982).
* *Amusing Ourselves to Death: Public Discourse in the Age of Show Business* (1985).
* *Conscientious Objections: Stirring Up Trouble About Language, Technology and Education* (1988).
* *How to Watch TV News*, with Steve Powers (1992).
* *Technopoly: The Surrender of Culture to Technology* (1992).
* *The End of Education: Redefining the Value of School* (1995).
* *Building a Bridge to the 18th Century: How the Past Can Improve Our Future* (1999).
* MacNeil, R. (Writer/Host).*Visions of Cyberspace: With Charlene Hunter Gault* (July 25, 1995). Arlington, Virginia: Lehrer Productions.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* The Neil Postman Information Page
* Neil Postman: Collected Online Articles
* Neil Postman, Defender of The Word by Lance Strate
* Discussion on Technology with Scott London (MP3)
* 
* Summary of the book Amusing Ourselves to Death
* Comparative Postman: 1985–2010, 30min. media compilation illustrating the critical merits of technological determinism 25 years later&nbsp;– by Cultural Farming.
* 
* 
* 
* The Legacy of Neil Postman, College Quarterly Winter 2004 – Volume 7 Number 1