Tramp–Ukrayna qalmaqalı

thumb|270x270пкс|Qalmaqala səbəb ABŞ prezidenti Donald Trampın (sağda) Ukrayna prezidenti Vladimir Zelenskiyə (solda) Co Bayden və oğlu ilə bağlı araşdırma tələb etməsi olub.
**ABŞ prezidenti Donald Tramp və Ukrayna prezidenti Vladimir Zelenski arasında 2019-cu ilin sentyabrında baş verən telefon danışığı ilə bağlı ABŞ-da baş verən siyasi qalmaqal** — prezident Trampın qarşıdan gələn prezident seçkilərində əsas potensial rəqibinə qarşı ittiham materialları əldə etmək üçün səlahiyyətindən sui-istifadə etməsi ilə bağlı ittihamlarla əlaqələndirilir. 2020-ci il prezident seçkiləri, ABŞ-ın keçmiş vitse-prezidenti Co Baydenin Nümayəndə Demokrat Partiyası, Ukraynaya maliyyə və hərbi yardım göstərilməsi müqabilində. Amerika mətbuatında qalmaqal “Ukrainegate” adlandırıldı.

2019-cu ilin sentyabrında Amerika mətbuatında ABŞ Prezidenti Donald Tramp və onun şəxsi vəkili Rudi Culianinin may ayından avqust ayına qədər Ukraynanın yeni seçilmiş prezidenti Vladimir Zelenskiyə təzyiq göstərərək, onu fəaliyyətlə bağlı təhqiqatı yenidən açmağa inandırmağa çalışan nəşrlər çıxdı. Xüsusilə iyulun 25-də Tramp və Zelenski arasında telefon danışığı olub və Tramp şəxsən Zelenskidən Bayden ailəsinin korrupsiya əlaqələrinin araşdırılmasına kömək etməyi və nəticələrin ictimaiyyətə çatdırılmasını istəyib.

Ukrayna hakimiyyət orqanlarına edilən təzyiqlər bu məlumatı əldə edən ABŞ kəşfiyyat cəmiyyətinin anonim əməkdaşının hesabatı sayəsində məlum olub. Milli Kəşfiyyat Direktoru bu faktı Konqresdən gizlətməyə çalışdı, baxmayaraq ki, mövcud qanuna görə hesabat Nümayəndələr Palatasının və Senatın kəşfiyyat komitələrinə baxılmalı idi.

Alınan məlumatlara əsasən, Nümayəndələr Palatasının spikeri Nensi Pelosi 2019-cu il sentyabrın 24-də Trampın impiçmentindən əvvəl araşdırmaya başlayıb.

## Arxa fon
### Bayden məsələsi
ABŞ 2014-cü ilin fevralında hakimiyyətə gələn Ukrayna müxalifətini dəstəklədi və Krımın ilhaqı zamanı Ukraynanın tərəfini tutdu.

Barak Obama administrasiyasında Ukrayna ilə münasibətlərə vitse-prezident Co Bayden nəzarət edirdi. Xüsusilə, 22 aprel 2014-cü ildə Kiyevə səfəri zamanı o, Ukrayna hakimiyyətini “... təbii qaz təchizatında Rusiyadan asılılığını azaltmağa” çağırıb və ABŞ-a Ukraynada təbii qaz hasilatını artırmaq üçün texniki yardım təklif edib.

2014-cü ilin aprelində Baydenin oğlu, hüquqşünas Hunter, Ukraynada təbii qaz hasilatı ilə məşğul olan ən böyük qeyri-dövlət şirkəti olan Burisma Holdings Ukrayna enerji firmasının direktorlar şurasına qatıldı. Xidmətlərinə görə o, ayda 50 min dollara qədər maaş alırmış.

Burisma şirkətinin sahibi Nikolay Zloçevski ilə bağlı hələ 2012-ci ildə prezident Yanukoviçin dövründə Ukrayna Baş Prokurorluğu çirkli pulların yuyulması, vergidən yayınma və korrupsiya ittihamları ilə bağlı araşdırmaya başlayıb.

2014-cü ildə Böyük Britaniyada aparılan araşdırma zamanı Britaniya səlahiyyətliləri Zloçevskinin Böyük Britaniyadakı aktivlərini dondurdu, lakin dəlil olmadığı üçün istintaq bağlandı.

2015-ci ildə Ukraynanın yeni baş prokuroru təyin edilən Viktor Şokin ona miras qalan istintaqı davam etdirib.

Bununla belə, Obama administrasiyası Şokinin Ukraynada korrupsiya ilə kifayət qədər mübarizə aparmamasından və “korrupsiya ilə mübarizə səylərinə mane olan” siyasi elitanı qorumamasından narahat olduğunu bildirib.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
*Tramp–Zelenski görüşü (2025)