open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bakı məscidi

**Bakı məscidi** və ya **Kriuşi məscidi** — 1907-1909-cu illərdə Həştərxanda tikilmiş məscid. Sovet hakimiyyəti dövründə məscidin minarəsi dağıdılıb və müxtəlif illərdə onun binası anbar və mədəniyyət evi kimi istifadə edilib. 2002-ci ildə Həştərxandakı Azərbaycan diasporunun səyi ilə məscid yenidən restavrasiya edilib və Azərbaycan icmasının istifadəsinə verilərək Bakı məscidi adlandırılıb. Məscid Həştərxanda Bakinskaya küçəsində yerləşir.
## Haqqında
Arxiv məlumatlarına əsasən 1903-cü ildə 238 nəfər Həştərxan sakini toplaşaraq Kriuşi bölgəsində 1897-ci ildən fəaliyyət göstərən və yerli sakin Nijemetdinovun ərazisində yerləşən dua evinin yerində məscid tikmək qərarına gəlirlər. 1907-ci ildə Həştərxan quberniya idarəsi 2-ci Bakaldinskiy küçəsində Nijemetdinovun vəsiyyət etdiyi ərazidə daş məscidin tikintisinə icazə verir. May ayında məscidin mollası da təyin edilir. 1907-ci ilin iyun ayında başlanan tikinti 1909-cu ildə yekunlaşır. Məktəbin nəzdnində qadın və kişi məktəbləri fəaliyyət göstərib. 1938-ci ildə sovet hakimiyyəti dövründə məscid bağlanır və binadan anbar kimi istifadə edilir. 1940-cı ildə məscidin minarəsi dağıdılır. 1950-ci ildə binadan idman zalı kimi istifadə etməyi düşünürlər. Buna görə də binanın daxilində olan ikinci yarus sökülür. 1987-ci ildə binada baş vermiş yanğında onun döşəməsi və daxili interyeri zədələnir.

2002-ci ildə Həştərxan vilayətinin Azərbaycanlı icmasının səyi ilə məscid təmir edilib. Təmirdən sonra məscid "Bakı" adlandırılıb və Azərbaycan icmasının istifadəsinə verilib. Məsciddə azərbaycanlılardan başqa digər müsəlmanlar da ibadət edirlər.

## Həmçinin bax
* Muxtarov məscidi

## İstinadlar
Teflon lent

thumb|320x320px|Teflon lent
**Teflon lent** — su və qaz borularını sızdırmazlıq üçün santexnika işində istifadə olunan bir cihazdır.

## Həmçinin bax

* Boru

## İstinadlar

* İngiliscə Vikipediya
* Farsca Vikipediya

## Xarici keçidlər
Rafiq Ağayev

**Rafiq Abbas oğlu Ağayev** (6 iyun 1950; Cəlilabad, Azərbaycan SSR) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin general-mayoru, Daxili İşlər Nazirliyinin Daxili Qoşunlarının Komandanı (1992).

## Həyatı
Rafiq Ağayev 1950-ci il iyunun 6-da Cəlilabad şəhərində anadan olub.

## Hərbi xidməti
Azərbaycan Prezidenti Ayaz Mütəllibovun 22 aprel 1992-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Rafiq Ağayev Daxili İşlər Nazirliyinin Daxili Qoşunlarının Komandanı vəzifəsinə təyin edilib. 1992-ci il mayın 22-də isə həmin vəzifədən azad olunub.

Daxili Qoşunlarının Komandanı vəzifəsindən azad olunandan sonra Rafiq Ağayev həbs edilib və 1997-ci ildə ölüm cəzası alıb. 2001-ci il avqustun 17-də Azərbaycan Prezidenti Heydər Əliyevin imzaladığı Sərəncama əsasən əfv olunub.

## İstinadlar
Fəhmin Hacıyev

**Fəhmin Hacıyev** () — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin zabiti, Daxili İşlər Nazirliyinin Daxili Qoşunlarının Komandanı (1992–1993).

## Həyatı
Fəhmin Əhmədpaşa oğlu Hacıyev 1959-cu il aprelin 23-də Ucar şəhərində anadan olub.

## Hərbi xidməti
1988-ci ildən Azərbaycan Xalq Cəbhəsinin (AXC) fəal üzvü olub. AXC Hərbi Çağırış üzrə Komissiyasının sədri olub.

1990-cı ilin 20 yanvar hadisələrindən sonra həbs edilib. 9 ay müddətində əvvəlcə Lefortovo həbsxanasında, sonra isə Bayıl həbsxanasında saxlanılıb.

Azərbaycan Ali Sovetinin sədri İsa Qəmbərin 22 may 1992-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Fəhmin Hacıyev Daxili İşlər Nazirliyinin Daxili Qoşunlarının Komandanı vəzifəsinə təyin edilib. 1993-cü il iyunun 16-da isə həmin vəzifədən azad olunub.

Daxili Qoşunlarının Komandanı vəzifəsindən azad olunandan sonra Fəhmin Hacıyev İstanbul şəhərinə mühacirətə gedib, bir müddət sonra isə Azərbaycanın tələbi ilə həbs edilib. 2004-cü il mayın 10-da Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin imzaladığı Sərəncama əsasən əfv olunub.

## Siyasi fəaliyyəti
2004–2011-ci illərdə Müsavat Partiyasının, 2011-ci ildən 2013-cü ilədək isə Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyasının üzvü olmuşdur.

## İstinadlar
Heydər Bulqakov

**Heydər Bulqakov** () — Sovet və Krım tatar mənşəli riyaziyyatçı, fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, professor.

## Bioqrafiya
1956-cı ildə Krım tatarlarının sürgün edilməsindən sonra Özbəkistanda anadan olmuşdur. 1972-ci il Riyaziyyat Olimpiadasında dərəcə əldə etdikdən sonra fizika və riyaziyyat liseyində bitirib Novosibirsk Dövlət Universitetinə daxil olur. 1978-ci ildə Novosibirsk Universitetinin Riyaziyyat fakültəsini bitirmişdir. 1978-1993-cü illərdə aparıcı tədqiqatçı, əvvəlcə Hesablama Mərkəzində (1978-1980), 1980-ci ildən sonra isə Riyaziyyat İnstitutunda tədqiqatçı vəzifələrini tutur.

Tətbiqi Riyaziyyat kafedrasında əvvəlcə doktorluq (1982), sonra elmlər doktoru (1989) dərəcəsi almışdır. 1976-1993-cü illərdə əvvəlcə tələbəsi, daha sonra həmkar kimi professor Sergey Qodunov ilə birlikdə çalışır. Rusiyada bir kompüter tətbiqi olaraq inkişaf etdirdiyi texnoloji üsullar sənayedə, xüsusilə mühərrik, kimya, avtomobil, aviasiya və hərbi sənayedə tətbiqini tapır. Tədqiqat mərkəzinin koordinatorlarında çalışır. Çoxsaylı milli və beynəlxalq konqreslərdə təşkilatçı və natiq kimi iştirak etmişdir. 1998-ci ilin 9-21 avqust tarixlərində Antalyadakı NATO Elmi Hesablama Yay Məktəbi "Elmi Hesablamada Xəta Nəzarəti və Uyğunlaşma" İnstitutunun direktoru olur. Məktəbinin elmi nəticələrini Kluwer Academic Press və Christoph Senger (Münhen Texniki Universiteti, Almaniya) tərəfindən nəşr olunan "Elmi Hesablamada Xəta Nəzarət və Uyğunlaşma" kitabında tərtib etmişdir. 
Beynəlxalq elmi jurnallarda çoxsaylı elmi məqalələri dərc edilmişdir. 2000-2003-cü illərdə "Selçuk Jurnalı Tətbiqi Riyaziyyat" beynəlxalq elmi jurnalının icraçı redaktoru vəzifəsində çalışmışdır.

1993-cü ildə alim ailəsi ilə birlikdə Türkiyəyə köçür və Səlcuq Universitetinin Elm və Tətbiqi Riyaziyyat Fakültəsində riyaziyyat professoru olur.

1994-cü ildə Selçuk Universitetində Tətbiqi Riyaziyyat Araşdırma Mərkəzini qurur və 2003-cü ilin sonuna qədər bu mərkəzin direktoru olur. Bu mərkəzdə elmi bir heyət qurur və bu komanda ilə birlikdə kompüter dialoq sistemlərinə əsaslanan yeni tədris prinsipləri təsis edir. Ailəlidir və iki övladı var.

Rus, türk, özbək və ingilis dillərini bilir.

## İstinadlar

## Mənbə
# Selçuk Üniversitesi
# https://www.researchgate.net/scientific-contributions/78208751_H_Bulgak
# Персоналии_ Булгаков Айдер Якубович
# Визитная Карточка 
# Bulgakov A. Ya
Ramiz Məmmədov (general-mayor)

**Ramiz Xosrov oğlu Məmmədov** () — daxili xidmət general mayoru (1992), Daxili İşlər Nazirliyinin Daxili Qoşunlarının Komandanı (1993–1995).

## Hərbi xidməti
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 20 may 1992-ci il tarixli 767 nömrəli Fərmanı ilə daxili işlər polkovniki Ramiz Xosrov oğlu Məmmədova daxili xidmət general-mayoru rütbəsi verilmişdir.

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 19 avqust 1993-cü il tarixli 720 nömrəli Fərmanı ilə Ramiz Məmmədov Daxili İşlər Nazirliyinin Daxili Qoşunlarının Komandanı vəzifəsinə təyin edilib.

General Ramiz Məmmədov 1993-cü ilin dekabrından başlamış 6 yanvar tarixinə kimi davam edən Horadiz Əməliyyatının təşkilatçılarından biri olmuşdur.

Ona verilən xasiyyətnamədə belə yazılıb: "*O, qanunvericiliklə Daxili İşlər orqanlarına, Daxili Qoşunlara həvalə olunmuş vəzifələrin yerinə yetirilməsində, cinayətkarlığa qarşı mübarizənin təşkilində, ictimai qaydaların qorunmasında, ictimai təhlükəsizliyin təmin edilməsində, Daxili İşlər nazirinin müavini və Daxili Qoşunların komandanı kimi, kuratoru olduğu xidməti sahələri fəaliyyətinin çevik və məqsədyönlü idarə edilməsində, düzgün istiqamətləndirilməsində yüksək peşəkarlıq və təşkilatçılıq bacarığı nümayiş etdirib, dövlətin konstitusion quruluşunun mudafiəsində, əmin-amanlığın təmin edilməsində diqqətəlayiq xüsusi rolu olub*".

Azərbaycan Vətən Müharibəsi Veteranlarının ictimai Birliyinin (AVMVİB) generalın yubileyi ilə bağlı təbrikində belə yazılıb:"*General-mayor Ramiz Məmmədov mənalı həyatının 44 ilini Daxili İslər orqanlarına, Daxili Qoşunlara və Mərkəzi Komitədə müvafiq vəzifəyə həsr edərək, şərəfli yol keçib. Vətənə və xalqa sədaqətlə xidmət edib. Rəhbər vəzifələrdə işləyərkən səmərəli fəaliyyəti, təşkilatçılıq bacarığı, işgüzarliğı və mənəvi keyfiyyəti ilə, ölkə prezidentinin və Daxili İşlər Nazirliyinin daimi diqqət mərkəzində olmuşdur. General-mayor Ramiz Məmmədovun səmərəli və məqsədyönlü fəaliyyəti həmişə onun bilavasitə rəhbəri tərəfindən yüksək qiymətləndirildiyinə görə, bir sıra medallar, döş nişanları, orden və Fəxri Fərmanla mükafatlandırlıb*".

O, 1995-ci il iyunun 20-də Daxili Qoşun Komandanı vəzifəsindən təqaüdə göndərilib.

## İstinadlar
Mqarr

**Mqarr** () — Maltanın Qozo adasının cənub-şərqində yerləşən bir liman şəhəri.
## Tarix
Mqarr şəhəri eyni adlı dayaz limanın ətrafında yerləşir. Malta arasında bərə xidmətləri 1241-ci ildə istismara verilir. Bu vaxta qədər adada balıqçılıq artıq inkişaf etmişdi. Sahil bölgəsi bir neçə əsr ərzində inkişaf etsə də, limanın özü 1841-ci ilə qədər inkişaf etməmişdir. 1841-ci ildə limanı qorumaq üçün ilk dalğaqıran qurulur, daha sonra 1906-cı ilə qədər bu gücləndirilir və genişləndirilir. 1929-1935-ci illərdə daha böyük, 1969-cu ildə daha iki dalğaqıran inşa edilir. Bu tikinti başa çatdıqdan sonra liman sahəsi 121,4 min kvadratmetrə qədər artır.

21-ci əsrin əvvəllərində adada 9,3 milyon avro dəyərində bir gəmi terminalı inşa edilir. İnşaat işləri 2001-ci ildə başlayır və tikinti yeddi il çəkir. Terminal 2008-ci ilin fevralında açılır. Terminalın tikintisi başa çatdıqdan sonra liman təxminən 600 sərnişin və 200 avtomobil tutumu olur. Ətraf lanşaft üzərində vizual təsirini azaltmaq üçün yeni limanın dizaynı inşaat zamanı yenidən hazırlanmışdır. 
 
## İqtisadiyyat
Mqarr Qozonun ən böyük balıqçı məntəqəsidir. Bərə terminalına əlavə olaraq şəhərdə bir liman da var. Şəhərdə 1749-cu ildə Müqəddəs Yəhya ordeni cəngavərləri tərəfindən tikilən Şaumbray qalası yüksəklikdə yerləşir.

2010-cu ilin may ayında yaxtalar üçün limanı modernləşdirmək niyyətində olan Harbor Management Company Limited şirkətinə veriləcəyi açıqlanır. 

Limandakı ilk priçalın yanında olan Qleneaqles barı vardır. 1732-ci ildə bərə sərnişinləri üçün bir yaşayış yeri olaraq inşa edilmişdir. Bu bar özünün misilsiz bir meylli bir damı ilə seçilir.
## Nəqliyyat
Mqarr bərə xidməti ilə Çirkevva limanına və Komino adasına bağlanır. Avtobuslar Viktoriya və Marsalforna şəhərlərinə hərəkət gedir. 
## İstinadlar
Menyu

**Menyu** — ictimai iaşə zallarının işlədiyi bütün vaxt ərzində müəssisədə (restoran, kafe, bar və s.) olan qəlyanaltıların, yeməklərin və içkilərin müəyyən ardıcıllıqla düzülmüş siyahısıdır.

## Menyunun növləri
Menyunun aşağıdakı növləri vardır:

* **Menyu a lya kard (a la carte)** — hər biri üçün ayrıca qiymətlərlə porsiya yeməklərini göstərir;
* **Menyu tabl d'ot (table d'hote)** — hər bir yeməyin sabit qiymətlərlə bir və ya bir neçə seçimini təklif edir. Onun üstünlüyü qənaətli və sabit qiymətli olmasıdır;
* **Menyu dü cur (du jour)** — həmin gün hazır olan yeməklərin siyahısını sadalayır və göstərir;
***Turist menyusu** — bu menyular elə tərtib olunurlar ki, ucuzluq və qidaların keyfiyyəti ilə turistləri cəlb edə bilsin;
***Kaliforniya menyusu** — Kaliforniyanın bəzi restoranlarında istənilən yeməyi günün hər hansı vaxtında sifariş etmək mümkün olduğundan belə adlandırılmışdır;
***Dövri menyu** — müəyyən dövrdən sonra təkrarlanan menyu.
Qaysı qurusu

alt=Ərik qaxı, E220 ilə işlənilmiş və istifadə vəziyyətinə gətirilmiş.|thumb|Ərik qaxı
**Qaysı qurusu və ya ərik qaxı** (uyğ. *kurägä* "qurudulmuş əriklər" və ya özb. quru) *–* ərik meyvələrinin qurudulması yolu ilə əldə olunan meyvə qaxacı. Qida sənayesində mühüm yer tutan ərzaq növlərindən biridir.

Ərik qaxı milli xörəklərin hazırlanmasında (xüsusən plov) əvəzolunmaz çərəzdir.

## Hazırlanması

### Günəşdə qurutma üsulu
Çox qədimdən istifadə olunan və geniş yayılmış üsuldur. Əriklər tumlu halında təmiz pambığ və ya kətan parça üzərinə sərilir. Günəş şüaları altnda 3–4 gün saxlanıldıqdan sonra tumu çıxarılır. Yumşaq şəkildə tumu çıxarılarsa forması əzilmiş olur və tumla birgə ətli hissəsi də çıxır və istənilən nəticə əldə edilmir. Tumlar rahat çıxarıldıqdan sonra arzuolunan rəng alınana qədər 5–10 gün müddətində gün işığında saxlanılır.

### Sobada qurutma üsulu
**Birinci üsul ''–*** [[folqa]] üzərində ortadan kəsilmiş, iç tərfələri yuxarı olaraq, 60 dərəcədə 1 saat qurutmaq. Sonra sobanın qapısını açaraq əriyin soyumasının gözləmək və sonra daha bir saat eyni qaydada təkrar etmək və beləliklə tam quruyub, suyu artıq çıxmayana qədər 4–5 dəfə təkrarlamaq.

*'İkinci üsul *–*** kəsilmiş və tumdan təmizlənmiş ərikləri 10 dəqiqə ərzində qaynayan suyun üzərində süzgəcdə saxlamaq. Bu rəngi daha yaxşı saxlamaq üçündür. Sonra dəsmal üzərinə qoyaraq qurutmaq. Tavada folqa üzərinə sərərk sobada 70 dərəcədə 7–9 saat ərzində saxlamaq. Sonra qaxlar soyuyandan sonra onları taxta yeşiyə qoyaraq dərhal yeşiyin qapağını örtmək və tam quruyanadək 2–3 həftə ərzində orada saxlamaq.

=== Sənayə üsulu ===
Bİrinci mərhələdə yuyularaq meyvələr şırımdan ikiyə bölünür. Avtomatlaşdırılmış qurğular vasitəsi ilə tumlar xaric olunur, bölünmüş paylar yenidən yapışdırılır. Sonra 4-5 dəqiqə ərzində bişirilir, qaynadılır və sonra sıxılır və nəticədə meyvənin ətindəki liflər bir birinə yapışır. Sonra qurutma aparatlarında 70 °C istidə 15-24 saat ərzində qurudulur. Daha sonra nəmliyi normallaşdırmaq üçün altlıqlarda saxlanılır. Qurudulmuş meyvələrin xüsusi maddələrlə işlənilməsi məhz qaysı üçün tələb olunmasa da, bir sıra faktorlardan asılı olaraq qaysı qurusu da ''[https://fruniksy.com/news/e220-konservant-v-sukhofruktakh-chto-eto-takoe/ E220 (Sulphur Dioxide)]'' konservantı ilə də işlənilir.

== Faydaları ==
[[Şəkil:Mercado de Chorsu 05.jpg|alt=Özbəkistanın Daşkənd bazarında ərik qurusunun müxtəlif növləri.|thumb|Ərik qurusunun müxtəlif növləri. [[Daşkənd]] bazarı, [[Özbəkistan]].]]
Ərik qurusu insan üçün çoxlu faydaları vardır. Ərik qurusu [[ürək]], [[qanın tərkibi]]<nowiki/>nə, [[Bağırsaqlar|bağırsaqların]] normal fəaliyyətinə, [[Hamiləlik|hamilə qadınlar]] üçün xüsusi faydaları var. Qaysı qurusu [[qaysı]] meyvəsindən daha faydalıdır. Qaysı qurusunun faydası tərkibində yüksək miqdarda insana lazım olan mikroelementlərin və vitaminlərin mövcudluğu ilə izah olunur.

Qaysı qurusunun istifadəsinə **əks göstərişlər''' mədə xorası, onikibarmaq bağırsaq xorası, şəkərli diabet və qalxanabənzər vəzinin xəstəlikləridir. Ayrıca qidaya qarşı dözümsüzlük, allergiya olduqda qaysı qurusunun istifadəsindən qaçınılması tövsiyə olunur.

## İstinadlar
Qumar turizmi

**Qumar turizmi** — qumar oynamaq üçün bir yerə yığılan oyunçuları, eyni zamanda bu səyahəti və oyunu təşkil edən sektoru ifadə edən ümumi anlayış. Qumar turizminin Las- Veqas, Kıbrıs, Macarıstan, Portuqaliya, Sinqapur, Yaponiya, İspaniya, Dubay, Vyetnam və s. mərkəzləri vardır.

Qumar turizmi ölkəyə gələn turistlərin sayını artırmaqla yanaşı, həm də məşğulluq imkanlarının təmin edilməsinə və artırılmasına kömək edir.

Kazinoların adətən otel, kurort, restoran və s. bənzər tipli obyektlərin sıx olduğu ərazilərdə yerləşdirilir. Bu obyektlər və kazinolar müxtəlif formalarda əməkdaşlıq edirlər. Qeyd etmək lazımdır ki, qumar turizmi başqa turizm növlərinə nisbətən daha bahalı hesab olunur.

## ABŞ-də qumar turizmi
ABŞ Dünya miqyasında ən böyük qumar turizm mərkəzlərindən biridir. ABŞ-də ən böyük qumar bazarları bunlardır: Las-Veqas, Nyu-York, Detroit, Atlantik Citi və s. ABŞ-də qumar və kazinoların sürətlə inkişafı təkcə yerli amerikalıların bu sahədə qızğın fəaliyyətlərini əks etdirmir. 2018-ci ildə Ali Məhkəmənin yeni qərarından sonra bir çox ştatlar kazinolara qoyulan məhdudiyyətləri yumşaltdı, idman mərc oyunlarını leqallaşdırdı.

## Çində qumar turizmi

### Makao
Makao Las-Veqasın ən böyük xarici rəqiblərindən hesab olunur. Belə ki, Makaonun qumar sənayesində nəhəngə çevrilməsiylə 2010-cu ildə qumar daxilolmalarına görə Las-Veqası geridə qoya bildi. Las-Veqasda olduğu kimi Makaoda da əsas diqqət böyük məbləğlər xərcləməyə meyilli olan VİP müştəriləri yüksək xidmətlərlə təmin etməyə yönəlmişdi. Nəticədə 2013-cu ildə bu sektor üzrə turistlərin axınında böyük artım baş verdi. Təbii ki, bu qəfil artım 2014-cü ildə Xi Jinping hökümətinin anti-korrupsiya tədbirləri ilə dayandırıldı. Nəticədə, turistlər başqa bazarlara yönəldi.

## İstinadlar
Fyodor Çalov

**Fyodor Çalov** (rus.: Фёдор Ча́лов, ) — Rusiyalı futbolçu, hücumçu mövqeyində oynayır. Futbol üzrə Rusiya Milli komandasının və Moskvanın "MOİK" klubunun oyunçusudur. Rusiyanın İdman ustasıdır.

## Karyerası
Futbolçu 2005-ci ildə uşaq və yeniyetmələrdən ibarət "Yunıy Dinamovets" futbol klubunun uşaq futbol məktəbində futbol öyrənməyə başlayır. Bir il sonra, "MOİK" klubunun skautları 8 yaşlı Çalovu, "MOİK"in Uşaq komandasına aparırlar. "MOİK"də inkişaf edən futbolçu, 13 yaşında uşaqlar arasında Rusiya çempionatında ən yaxşı bombardiri olur.

Tezliklə yeniyetmə Fyodorun qol vurma bacarığı üzə çıxır. 2015-ci ildə o, 1998-ci il təvəllüdlü futbolçuların çempionatında "Spartak" ilə oyunda 5 qol vurur. Bir il sonra UEFA Gənclər Liqasının oyunları çərçivəsində, Fransanın "Monako" komandası ilə qarşılaşmada rəqibin qapısına dörd qol vurur. Onun "poker"i komandasına 5:0 hesabı ilə qazanmağa kömək edir və o, dörd qoldan üçunu altı dəqiqə ərzində qol vurur.

Gənclər komandasında qolçuluq bacarığını ortaya qoyan futbolçu, tez bir zamanda əsas komandaya dəvət olunur. Onun "MOİK"in əsas heyətində debütu, 21 sentyabr 2016-cı il tarixində Futbol üzrə Rusiya kubokunun 16/1 mərhələsində "Yenisey" klubu ilə göruşdə baş tutur. Futbolçunun Rusiya Premyer Liqasında debütu isə, 6 noyabr 2016-cı ildə "Amkar" klubu ilə göruşdə baş tutur. 2 həftə sonra, 22 noyabr 2016-cı il tarixində isə, "Bayern" klubuna qarşı oyunda "UEFA Çempionlar Liqası"nda debüt edir.

3 dekabr 2016-cı ildə "Ural" komandası ilə oyunda (4:0) peşəkar karyerasında ilk qolunu vurur. 12 may 2017-ci ildə Tula "Arsenal" la qarşılaşmada (3:0) karyerasında ilk dublunu rəsmiləşdirir.

2017-ci ilin sonunda Rusiyanın ən yaxşı gənc futbolçusu seçilir.

12 aprel 2018-ci il tarixində, Avropa Liqasının dörddəbir finalı mərhələsində Londonun "Arsenal" klubu ilə baş tutan oyunda fərqlənərək avrokuboklarda ilk qolunu vurur. Aprelin 18-də "Amkar" komandası ilə oyunda dubl edir. Mayın 6-da isə Tula "Arsenal"ı ilə oyunun ilk hissəsində het=trik edərək 3 qol vurur.

Futbolçunun "MOİK" ilə müqaviləsi 2024-cü ilin yayında bitir.

## Uğurları

### Komanda
* Rusiya Super Kubokunun Qalibi: 2018
* Rusiya Çempionatının gümüş mükafatçısı: 2016/17, 2017/18

### Fərdi
* Rusiya çempionatının ən yaxşı bombardiri: 2018/19 (15 qol)
* Rusiyanın ən yaxşı gənc futbolçusu: 2017
* Rusiya çempionatının, qol+öturmə sistemi üzrə ən yaxşı futbolçu: 2018/19

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Eda Ece

**Eda Ece** () — Türk aktrisa

## Həyatı
Şişli Terakki Liseyini, daha sonra İstanbul Bilik Universitetinin Psixologiya Bölməsini bitirmişdir. 3 qızı olan ailənin kiçiyidir. 2011-ci ildə Show TV-də yayımlanan Pis Yedili serialındakı ilk baş rolluğu ilə tanındı. 2013-cü ildə Qızım Üçün filmində oynadı. TRT 1-də yayımlanan Məni Belə Sev serialının yeni mövsümündə Zeyno obrazı ilə seriala çəkildi. 2015-ci ildə Ərin qədər danış filmində oynadı və Münasibət Vəziyyəti: Qarışıq serialında rol aldı. 2016-cı ildə Ərinizlə danışın: Diriliş filmində və Baldız filmində rol aldı. Məhrumlar televiziya filmində rol aldı və 2017-ci ildə Dədə Qorqud hekayələri: Dəli Dumrul filmində rol aldı.

Qadağan Alma serialında baş rol oynayıb.

## Filmoqrafiya

## İstinadlar
Tether

**Tether** (nişan: ₮) — ən populyar blokçeyn mərkəzli kriptovalyutalardan biridir. Çoxları Tetherın kriptovalyuta dünyasındakı ticarət və pul köçürmə bazarındakı mövcud rolunun bu yeni maliyyə texnologiyalarının inkişafı və genişləndirilməsi üçün çox vacib olduğuna inanır. Tetherı idarə edən, *iFinex*, blockchaindəkı Tether dövriyyəsi tokenlərı qədər ABŞ dollarını (və ya avro kimi digər ümumi valyutaları) daima kənara qoyduğunu iddia edir. Tetherın ən məşhur tokenı, **USDT** adlanır və bu, dollarla dəstəklənir və dəyəri 1 dollardır.

## Ən əhəmiyyətli xüsusiyyətləri
* Qiymət sabitliyi: Tetherın qiyməti təxminən 1 ABŞ dollarına bərabərdir.
* Dəstəkli: Bu iddia, kriptovalyutalar dünyasındakı müşahidəçilər və mütəxəssislər tərəfindən davamlı sorğularla təsdiqlənir.
* Maliyyə Şəffaflığı: Tetherın maliyyə məlumatları canlı olaraq izlənilə bilir.
* Asan nağd olmaq: Tether mübadilə bazalarında asanlıqla nağd ola bilər.
* Təhlükəsizlik: Blockchain texnologiyası ilə Tether şəbəkəsinin təhlükəsizliyi təmin edilir.

## Ən əhəmiyyətli tətbiqetmələri
* Asan və sürətli pul köçürməsi
* Kriptovalyutalardakı dalğalanmalardan qorunması

## Həmçinin bax
* Kriptovalyuta
* Bitcoin
* Kriptovalyutaların siyahısı

## Xarici keçidlər
* Tether rəsmi veb saytı

## İstinadlar
Hökm (film, 1988)

**Hökm** (Hind: कयामत से कयामत तक, Qayamat Se Qayamat Tak) — rejissoru Mənsur Xan olan 1988-ci il istehsalı Hindistan filmidir.

Indiatimes Movies filmi "Görülməli 25 Bollivud Filmi" sırasına daxil etmişdir.

## Süjet xətti
Süjet "Romeo və Cülyetta" faciəsinə əsaslanır. Film Rac və Raşminin eşq hekayəsindən bəhs edir. Ancaq zəngin ailələrinin düşmənçiliyi onların xoşbəxtliyinin qarşısını alır. Sevgililər evdən qaçmağı bacarır, ancaq valideynləri bir qatil göndərir və sonda iki gənc də faciəvi şəkildə ölürlər.

## İstinadlar
Kseniya Kovalenko (futbolçu)

**Kseniya Kovalenko** (rus: Ксения Алексеевна Коваленко , ) — Rusiyalı qadın futbolçu. Mövqeyi yarımüdafiəçidir. Moskvanın "MOİK" klubunun qadın komandasının və qadınlardan ibarət Rusiya milli komandasının üzvudur.

## Karyerası
Xanım futbolçu Kemerovanı təmsil edən "Kuzbass" klubunun yetirməsidir. Bir müddət "Kuzbass" klubunda çıxış etdikdən sonra, 2013-cü ildə Moskvanı təmsil edən "İzmaylovo" klubuna keçir. Burada 10 oyunda meydana çıxır. "İzmaylovo"da oynadığı müddətdə, qadınlardan ibarət Rusiya Milli Komandasına dəvət alır.

2014-cü ildə "Rossiyanka" klubuna keçir. Burada 27 oyunda meydana çıxıb 3 qol vurur. "Rossiyanka" klubu ilə birlikdə 2016-cı ildə qadın utbolu üzrə Rusiya çempionatının qalibi olur.

2017-ci ildə "MOİK" futbol klubunun qadın komandasına keçir.

Müntəzəm olaraq qadınlardan ibarət Rusiya milli komandasına dəvət edilir.

## İstinadlar
Kriptovalyutaların siyahısı

Bitcoin yaradıldıqdan sonra mövcud kriptovalyutaların sayı artır. Bu mövcud olan ən populyar kriptovalyutaların siyahısı:

## Tarixə görə kriptovalyutalar

### 2013-cü ildən əvvəl

### 2013

### 2014

### 2015

### 2016

### 2017

### 2018

### 2019

### 2020

### 2021

## Resurslar
* English Wikipedia
* Coin Market Cap

## Həmçinin baxın

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Tallin limanı

**Tallin limanı** – () Estoniyanın ən böyük limanıdır. Həm yük, həm də sərnişin daşınması üzrə Baltik dənizinin ən böyük limanıdır.

Tallin limanı 5 limanı idarə edən şirkətdir.
* Tallin sərnişin limanı ( – Baltik dənizinin ən işlək sərnişin limanıdır. Tallin şəhərində yerləşir.
* Muuqa limanı Tallindən 13 km uzaqda yerləşir. Əsas yük limanıdır.
* Paldiski şərq limanı – Tallinin 40 km qərbində yerləşən Paldiski şəhərinin yük limanıdır.
* Paljassaare limanı – kiçik bir yük limanıdır.
* Saaremaa limanı – Saaremaada yerləşən sərnişin limanıdır.

29 sentyabr 2017-ci ildə Avropa İttifaqı Rəqəmsal Sammitində Ericsson, İntel və Telianın ortaq işi ilə limandakı Tallin sərnişin gəmilərinə bağlanmaq üçün Tallin sərnişin limanında Avropada ilk canlı xalqa açıq 5G şəbəkəsini tətbiq etdiklərini bildirdilər. 

## İstinadlar
Enactus

**Enactus** — dünyanın ən böyük təcrübi öyrənmə platformasıdır. Platformanın məqsədi yeni nəsil təşəbbüskar liderlər və sosial yeniliklər yaratmaqla daha yaxşı dünya qurmaqdır. Enactus şəbəkəsi özündə tələbə olan və olmayan milyonlarla insanı birləşdirir.

Məşqçilər tərəfindən yönləndirilən və iş liderləri tərəfindən dəstəklənən tələbə komandaları öz toplumlarında ehtiyac dəyərləndirilməsi edir, konkret problemlərə effektiv həll yolu tapır və öz layihə təkliflərini verirlər.

## İstinadlar
FWD

**FWD** — ön təkərdən çəkiş sistemi (FWD) mühərrik gücünün mühərrikli nəqliyyat vasitələrində ön təkərlərə ötürüldüyü bir avtomobil tərtibatıdır. Bu gün əksər müasir adi minik avtomobilləri ön tərəfdən eninə mühərrik tərtibatında olur və ön təkərdən çəkmə sisteminə malikdir.

## Tarixçə
Dünyanın ilk ön təkərdən çəkməli minik avtomobili 1897-ci ildə Franz Gräf tərəfindən istehsal edilmişdir. İlk kütləvi istehsal olunan ön təkərli vasitə 1934-cü ildə istehsal olunan Citroen Traction Avant idi.

1970-ci illərin sonlarından etibarən Avropa və Asiyada minik avtomobillərində ön təkərdən çəkmə sistemi geniş yayılmışdır.
FF

Qabaqda mühərrik, qabaq təkərlərdən çəkiş tərtibatı (FWD) ya da qısaca FF (İngiliscə: front-engine, front-wheel-drive), həm mühərrikin, həm də hərəkət təkərlərinin minik avtomobilinin qabaq hissəsində yerləşdirildiyi konfiqurasiyadır.

Mühərrik təkər oxuna görə eninə və şaquli olaraq iki fərqli vəziyyətdə yerləşdirilə bilər.


Automotive diagrams 10 En.png|Eninə yerləşdirilmiş mühərrik
Automotive diagrams 08 En.png|Şaquli yerləşdirilmiş mühərrik
Qütb əl-Din Şah Cahan

**Qütb əl-Din Şah Cahan** — Kirmanın Qutluqxanilər sülaləsindən olan son hökmdarı.

## Həyatı
Qütb əl-Din Şah Cahan Suyurğatmışın oğludur. Qohumunun vəliəhdi olduqdan sonra taxta çıxmış və qısa müddət hakimiyyətdə olmuşdur. Onun hakimiyyəti dövründə qəddar, rüşvətxor və həddindən artıq əsəbi olduğu bildirilir. O, Elxani hökmdarı Olcaytunun əmri ilə monqol canişini Malik Nəsirəddin Məhəmməd ilə əvəz edilmişdir. Ömrünün yerdə qalan hissəsini ögəy anası Kördüçin ilə birlikdə Şirazda keçirmişdir. Onun qızı Qutluqxan Makdumşah Mübariz əl-Din Məhəmməd ilə 1328-ci ildə evlənmiş və beləliklə, Müzəffərilər sülaləsinin əsasını qoymuşdur.

## İstinadlar
FR

Avtomobil tərtibatında, ön/arxa, FR və ya qabaqda mühərrik, arxa təkərlərdən çəkiş tərtibatı, avtomobilin mühərrikinin maşının qabaq hissəsində, hərəkət təkərlərinin isə arxa hissəsində olduğu konfiqurasiya növüdür. Bu tərtibat növü, XX əsrin əksər hissəsində ənənəvi avtomobillər tərəfindən istifadə edilən bir konfiqurasiya idi. Müasir dizaynlarda əsasən tez-tez qabaqda mühərrik, qabaq təkərlərdən çəkiş tərtibatından istifadə olunur. Hündür mərtəbəli avtobuslarda və məktəb avtobuslarında da istifadə olunur.
Məktəb avtobusu

[thumb|[Amerikalılar|Amerikalı tələbələri daşıyan bir IC Corporation CE300 avtobusu.]]

**Məktəb avtobusu**, tələbə avtobusu və ya xidməti məktəb avtobusu, şagirdləri məktəblərə daşımaq üçün bəzi xüsusi avadanlıqları olan bir avtobus növüdür.

İlk tələbə nəqliyyatı 1827-ci ildə İngiltərədə George Shillibeer tərəfindən başladılmışdır. ABŞ-də məktəb avtobusları sarı rəngdə olur.

## Qaleriya

Image:61thomas.jpg|1961 Thomas International məktəb avtobusu
Image:25Tansut.jpg|1978 model Crown Supercoach 
Image:GDLC 8.JPG|Chevrolet/Bluebird 
Image:GDLC 15.JPG|

Image:Carpenterclassic.jpg|2001 Carpenter Classic model.
6x6 (avtomobil)

Altı təkərdən çəkiş (6WD və ya 6×6), avtomobilin mühərriki ilə eyni vaxtda hərəkət etdirilə bilən, hər oxda ən azı iki təkəri olan üç oxdan ibarət olan dörd təkərdən çəkiş sistemli sürət sistemi konfiqurasiyadır. dörd təkərdən çəkiş sistemli sürət sistemi konfiqurasiyalarından fərqli olaraq, konfiqurasiya böyük ölçüdə yol nəqliyyat vasitələri, zirehli maşınlar və traktorlar kimi ağır yol nəqliyyat vasitələri və hərbi nəqliyyat vasitələri ilə məhdudlaşır.
Şimali Kipr Türk Respublikasının yaşayış məntəqələrinin siyahısı

İnzibati qruluşuna görə Şimali Kipr *ilçə* adlandırılan 6 bölgəyə ayrılır. Bu bölgələrdəki yaşayış məntəqələrinin sayı aşağıdakı kimidir:

## Şəhərlərin siyahısı
ŞKTR-də 9 yaşayış məntəqəsi şəhər statusuna malikdir.

## İstinadlar
Abiş Xatun

**Abiş Xatun** və ya **Abaş Xatun** () — 1264-cü ildən 1282-ci ilə qədər Şiraz Salqurlularının IX və sonuncu hökmdarı.

## Həyatı
Atası Sad ibn Əbu Bəkir Yəzd atabəyinin qızı Terkən Xatundir. Anadan olma tarixi bilinməməkdədir. Fars atabəyi olan Səlcuqşah Abiş Xatunun anası Terkən Xatunu öldürüb, Abiş Xatun və bacısını həbs edmişdi. Bunun ardınca, Elxani məmurlarını da öldürdükdən sonra Hülakü xan tərəfindən üzərinə ordu göndərilmiş və öldürülmüşdür. Atasından sonra taxta çıxan kiçik qardaşı Məhəmməd öldükdən sonra, 1264-cü ildə adına xütbə oxutduraraq və sikkə kəsdirərək taxta çıxmışdır. Ona bu işdə Hülakü xan yardım etmişdir.

1270-ci illərdə Hülakü xanın oğlu olan Mengü Teymur ilə evlənmişdir. Bu evlilikdən Alqançı və Kördüçin adlarında iki qızı olmuşdur. Abaqa xanın taxta çıxmasından sonra Fars atabəyliyi əlindən alındı və Farsın gəlirindən illik 70.000 qızıl təqaüd ayrıldı. 1282-ci ildə Əhməd Təküderin taxta çıxmasından sonra təkrar Fars atabəyi edildi. Xalq Abiş Xatunu böyüks evinclə qarşılayaraq, günlərlə şənlik etdi. Qısa müddət sonra Əhməd Təküderi taxtdan endirərək özünü xan elan edən Arqun xana Abiş Xatunun vəzirinin düşməni İmaməddin tərəfindən şikayət edildikdən sonra Abiş Xatun Fars atabəyliyindən uzaqlaşdırıldı və Orduya gəlməsi əmr edildi. Lakin Abiş Xatun buna əməl etmədi. Adamlarının yeni atabəy İmaməddini öldürməsindən sonra Abiş Xatun Arana gətirilərək sorğuya çəkildi və adamlarına cəza verildi. Özünə sülalə gəlini olduğu üçün heç nə edilmədi.

29 dekabr 1286-cı ildə Təbrizdə vəfat etdi. Müsəlman olduğu halda, monqol adətləri ilə Şirazda dəfn edildi.

## Həmçinin bax
* Salqurlular

## Əlavə ədəbiyyat
* Mernissi, Fatima. *The Forgotten Queens of Islam*. Mary Jo Lakeland. Minneapolis:University of Minnesota Press, 1993. p. 104.
* Uçok , Bahriye. *Al-nisa’ al-hakimat fi tarikh*. Trans. I. Daquqi. Baghdad:Matba’a al-Sa’dun, 1973. pp. 101ff.

## İstinadlar
Kordova əmirliyi

**Kordova əmirliyi** (, ) — Orta əsrlərdə İspaniyada İslam dövləti (756-929). Əsası Əməvilərin sülaləsindən olan 756-cı ildə Əmir titulunu qəbul edən I Əbdürrəhman tərəfindən qoyulmuşdur. 

## Tarixi
711-718-ci illərdə müsəlmanlar sürətli bir şəkildə Pireney yarımadasını fəth etdikdən sonra burda Əməvilər xilafətinin tərkibində vilayət yaradıldı. Kordova şəhəri, "vali" və ya "əmir" titulu daşıyan hökmdarların iqamətgahına çevrildi. İlk dövrlər İspan əmiri xəlifəyə birbaşa tabe olan Afrika valisi tərəfindən təyin edilirdi.

Bütün Pireney müsəlmanları şəhərlərdə yaşayan ərəblərə, kənddə yaşayan bərbərlərə və qoşunlarda üstünlük təşkil edən suriyalılara bölünürdü. Bu xalqlar I Əbdürrəhmanın yarımadaya gəlişinə qədər hakimiyyət uğrunda öz aralarında mübarizə aparırdılar.

## Əmirliyin yaranması
750-ci ildə Abbasilər Əməviləri devirdikdən sonra sülalənin bütün üzvləri qətl edildi. Sülalənin sağ qalan yeganə nümayəndəsi əvvəlcə Misirə, daha sonra Məğribə qaçdı. Ancaq onun bu torpaqlarda möhkəmlənmək cəhdləri uğursuz oldu. 755-ci ilin sonunda Əbdürrəhman Pireney sahillərinə çıxdı, Kordovanı tutdu və özünü əmir elan etdi. İlk dövrlər Pireneydə Abbasi hökmranlığını rəsmi olaraq tanıdı, ancaq 765-ci il münaqişəsindən sonra məscidlərdə cümə xütbələrində Abbasilərin xatırlanması qadağan edildi. Hakimiyyətinin çox hissəsini xristianlarla mübarizəyə sərf etmişdi. I Əbdürrəhman müxtəlif müstəqil kimik əmirlikləri öz dövlətinə birləşdirdi. Üstəlik o, 896-cı ildə Korsika adasını da fəth etməyə müvəffəq oldu.

Bununla belə, müstəqil əmirliyin əsl yaradıcısı, vəzirlərin səlahiyyətlərini asanlaşdıran və müsəlman torpaqlarında xristianların sayını əhəmiyyətli dərəcədə azaldaraq yarımadanın çox sürətli bir şəkildə İslamlaşmasına nail olan II Əbdürrəhman idi.

Ərəblər və bərbərlər arasında hakimiyyət uğrunda mübarizə müstəqil əmirlik qurulduqdan sonra da səngimədi. Bu daxili çəkişmələr xristian krallıqlarına geniş imkanlar açdı və sonradan rekonkistanın yayılmasına münbit şərait yaratdı.

912-ci ildə III Əbdürrəhmanın taxta çıxması dövründə əmirliyin siyasi tənəzzülü aşkar idi. III Əbdürrəhman üsyanlara son verdi, xristian torpaqlarına yürüşlər etdi. Əmirliyin siyasi birliyini bərpa edən III Əbdürrəhman, Qahirə də yerləşmiş Fatimilər xilafətini qurmuş rəqib İslam sülaləsi Fatimilərin işğalı təhlükəsi ilə qarşılaşdı. Çünki Fatimilər xəlifə titulunu daşıyırdılar və bütün keçmiş Ərəb xilafəti ərazilərinə iddia edirlər. Bu səbəbdən 929-cu ildə III Əbdürrəhan özünü xəlifə elan etdi. Beləliklə 929-cu ildə Kordova xilafəti yarandı.

## Əmirlər
* I Əbdürrəhman 756-788.
* I Hişam 788-796 
* I Əl Həkəm 796-822
* II Əbdürrəhman
* Əl Məhəmməd 852-886 
* Əl-Munzir 886-888 
* Abdulla ibn Məhəmməd 888-912 
* III Əbdürrəhman 912-929

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
* 
* Guichard, P. (1976). *Al-Andalus: Estructura antropológica de una sociedad islámica en Occidente*. Barcelona: Barral Editores. 
* 
* 

## Xarici keçidlər
* Кордовский эмират на сайте «Руниверс»

*
"Sualtı Hücum" Dəniz Xüsusi Təyinatlıları

**"Sualtı Hücum" Dəniz Xüsusi Təyinatlıları** — Azərbaycan Hərbi Dəniz Qüvvələrinin zabit və gizirlərindən seçilən xüsusi təyinatlı dəstədir.

## Tarixi
Azərbaycanın Sualtı Hücum (SAH) dəniz xüsusi təyinatlıları 1999-cu ilinde Türkiyənin SAT (Sualtı Taarruz Grup Komutanlığı.Türkiye)
təlimatçılarının yardımları ile qurulmuşdur.2004-cü ildə ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələrinin Little Creek Amphibious Base, hərbi bazasında Navy Seal xüsusi təyinatlarıyla ortaq təlimə qatıldılar.2005-ci ildə Azərbaycanla ABŞ arasında dəniz təhlükəsizliyi üzrə hərbi əməkdaşlıq imzalandı. Bu eyni zamanda Sualtı Hücum xüsusi təyinatlılarının yetişdirilməsinə böyük töhfə verdi.

## Vəzifələri
Xəzər hövzəsinin cavabdehlik zonasında əlverişli əməliyyat rejiminin saxlanılması, sualtı ixrac neft-qaz boru kəmərlərinin və platformalarının mühafiəzsinin təmin edilməsi, sahilyanı dövlət əhəmiyyətli obyektlərin qorunmasından ibarətdir. Sualtı Hücum (SAH) dəniz xüsusi təyinatlıları quruda, dənizdə, havada istənilən tapşırıqları icra etmək qabiliyyətinə malikdir.

## Təlim prosesi
Gələcək kursantlar yalnız artığ müddətli hərbi xidmət keçmiş gənclər arasından seçilir. Təlim prosesi təxminən 50 həftədir. Bu proses gələcək kursantların süzgəcdən keçirilməsi məqsədini güdən ilkin hazırlıqdan başlanır. Bu süzgəc tədbirlərinin başında isə Cəhənnəm Həftəsi adlanan çətin bir sınağ durur. Cəhənnəm Həftəsi fiziki hazırlıq cəhətdən xüsusi çətinlik ilə fərqlənsə də, ilk növbədə gələcək kursantların sinir sistemini və mənəvi durumunu sınağa çəkir. Məhz bu sebəptən ilkin hazırlığ prosesində normal olaraq gələcək kursantların sayı təxminən 50 nəfərə yaxın olsa da Cəhənnəm Həfəsindən sonra əsas təlim kursuna yalnız yeddi səkkiz nəfər qalır. Kursatlar su hazlığı, batağlığ ağır fiziki güc tələb eden hazırlığ məşğələlərindən keçir. Təlim kursunu bitirənlər xüsusi təyinatlı dəstəyə gizir rütbəsi ilə daxil olur. Sualtı Hücum (SAH) dəniz xüsusi təyinatlı dəstələrin qarşısında qoyulan quruda suda havada əməliyyat aparmaq tələbi hava desant hazırlığına ciddi yanaşmanı qaçılmaz edir.

Azərbaycan Hərbi Dəniz Qüvvələrinin Sualtı Hücum(SAH) xüsusi təyinatlıları 2016 Aprel döyüşlərində ve 44 günlük Vətən müharibəsi döyüşlərində iştirak etmişdir.

## İstinadlar
Nova Poçta

**Nova Poçta** () — Sənədlərin, yüklərin və bağlamaların təcili çatdırılmasını təmin edən Ukrayna şirkəti. 
## Tarix
Şirkət 2001-ci ildə qurulmuşdur. Əsas həmtəsisçilər Vyaçeslav Klimov və Vladimir Popereşnyuk, eyni zamanda azlıqların həmtəsisçisi İnna Popereşnyukdur. Başlanğıc kapitalı 7000 ABŞ dollar olmuşdur. 

2018-ci ildə şirkət Ukrayna daxilində 174 milyondan çox yük çatdırmışdır. 2018-ci ildə şirkət Ukraynanın nəqliyyat sənayesində vergi ödəyiciləri arasında 4-cü yer olan 1615,6 milyon qrivna vergi ödəmişdir.

2019-cu ilin sonuna qədər Nova Poçta şəbəkəsi, saatda 14 ilə 20 min bağlama işləməni nəzərdə tutan Kiyev, Xmelnytski və Lvov şəhərlərində çeşidləmə terminalları olan 6000-dən çox filialı əhatə edir. 

2019-cu ilin sonunda Nova Poçta 2,7 milyard qrivnadan çox vergi ödəyib və vergi ödəmələrinin həcminə görə Ukraynanın ən böyük 100 şirkətinin siyahısında 27-ci yeri tutub..
## Xidmətlər
Nova Poşta qrupu, Nova Poşta MMC-yə əlavə olaraq Ukrayna və xarici şirkətləri, xüsusən NP Logistic, POST FINANCE və Nova Poshta International şirkətlərini əhatə edir. Qrupun müştəriləri həm biznes, həm də fərdlərdir.

"Nova Poşta" fiziki şəxslər və biznes üçün çatdırılma, "NP Logistic" malların anbarlarda saxlanması, qablaşdırılması və alıcıya sifariş göndərilməsi, "POST FINANCE" bank olmayan maliyyə institutu pul köçürmələri və elektron pul ilə əməliyyatları özündə birləşdirir. Ekspres çatdırılma üçün beynəlxalq tərəfdaş şəbəkəsi Nova Poçta International tərəfindən inkişaf etdirilir. 
## Mükafatlar
2016-cı ildə Inc-in Amerika nəşri "Nova Poşta" şirkətini ən sürətli inkişaf tempini nümayiş etdirən Avropanın ən yaxşı 5000 şirkətinin reytinqinə 1428 sayına daxil etmişdir.

Elə həmin il, Kiyev Poçtu tərəfindən şirkət 25 ən yaxşı Ukraynalı İT startapları, texnoloji firmaları, onlayn mağazaları siyahısına daxil edilir. 
## İstinadlar

## Mənbə

* Официальный сайт
*
Plasaj

**Plasaj** (fr. placage — yerləşdirilmə) — Yeni Fransanın patriaxal müstəmləkə icmasında kişilərlə qadınlar arasındakı münasibətlərin tabe olduğu mədəni baxışların və normaların ümumi qəbul olunmuş qeyri-rəsmi (pərdəarxası) sistemi.

## İstinadlar
Rəmziyə Tarsinova

**Rəmziyə Tarsinova** (; ) — Sovet tacik, krım tatar və ukraynalı rəqqas, xoreoqraf. Qaytarma ansamblının bədii rəhbəri (1992–2016). Tacikistan SSR xalq artisti (1983). Ukraynanın əməkdar artisti (2020).

## Bioqrafiyası
9 dekabr 1926-cı ildə Simferopolda anadan olmuşdur. Atası rəqqas və xoreoqraf Useyn Bakkal (1897–1973), anası pianoçu Zore İsmayılova, bacıları Pakizə, Tamilla və Ruşena.

Beş yaşında rəqs etməyə başlayır. V. Xarçenkonun rəhbərliyi altında Simferopoldakı uşaq rəqs studiyasında təhsil alır. Simferopol Balet Studiyasını bitirir. Müəllimi Konstantin Semyonoviç Bekdir. 1944-cü ildə Krım tatarlarının deportasiyası zamanı ailə Tacikistan SSR-ə sürgün edilmişdir. 1947–1960-cı illərdə atasının baş baletmeyster olduğu Leninabadda, A. Puşkin adına Musiqi və Dram Teatrında çalışıb. Başlanğıcda solist, sonra baş xoreoqraf olur. "Leyli və Məcnun", "Fərhad və Şirin", "Kamol Xuçəndi", "İtirilmiş Xanım" tamaşaları üçün rəqslər qurur.

1975-ci ildə Krım tatarlarının "Qaytarma" ansamblı üçün rəqs proqramları qurmağa başlayır. 1980 Yay Olimpiya Oyunlarının açılışında 250 nəfərlik bir qrupun tərkibində çıxış edir.

1989-cu ildə Krıma qayıdır. Krım Tatar teatrı və Kırım ansamblı üçün rəqslər qurmağa başlayır. 1992-ci ildən Krım Dövlət Filarmoniyasının Evpatoriya filialında Qaytarma ansamblının bədii rəhbəri və xoreoqrafı olur. 2016-cı ilin iyun ayında ansamblın bədii rəhbəri vəzifəsindən azad edilir. Son ifası "Baxçasaray-Xansaray" vokal və xoreoqrafik kompozisiyası olur.

"Həyatda rəqslə" kitabının müəllifidir (2018).

7 aprel 2021-ci ildə Krımda vəfat dünyasını dəyişir. Abdal qəbiristanlığında dəfn edilmişdir.

## Mükafatlar
Ukraynanın əməkdar artisti (21 avqust 2020),

Tacikistan SSR əməkdar artisti (1961),

Tacikistan SSR xalq artisti (1983),

Tacikistan Ali Sovetinin fəxri fərmanı (1963 və 1970),

"İncəsənət əlaçısı" medalı (1977),

"Əmək Veteranı" medalı (1977),

"Şücaətli əməyə görə" medalı (6.03.2017),

Krım Dövlət Mükafatı laureatı (1996),

"Olimp-80" fəxri fərmanı (1980),

Krım Muxtar Respublikasının Ali Radasının fəxri fərmanı (2000),

SSRİ Mədəniyyət Nazirliyinin "Fəal işinə görə" döş nişanı.

## Ailəsi
Qızı — Gülnarə Qudenko

## İstinadlar
İnci xanım

**İnci xanım** (ö. 5 sentyabr 1890) — Osmanlıların Misir və Sudan hakimi Səid Paşanın ilk xanımı.

## Həyatı
Əsli və doğum tarixi məlum deyil. Ancaq 6 yaşında kölə olaraq satın alınaraq Mehmed Əli Paşanın qızı Xədicə Nazlı xanımın xidmətinə alındığı bilinir. Uzun qızılı saçlı və mülayim xasiyyətli bu qız daha sonralar paşanın oğlu Səid Paşanın hərəminə daxil oldu. Cütlüyün övladı olmasa da, Səid Paşa ona dərin məhəbbətlə bağlı idi. Üstəlik o, Avropasayağı həyat tərzini mənimsəyən və bütün Misirdə bunu tətbiq etməyə çalışan Səid Paşanın istədiyi ideal konsort kraliça standartlarına uyğun idi.

Osmanlı və Avropa dövlətlərindən gələn diplomatları və xanımlarını qarşılanma mərasimlərində iştirak etməyə başlayan İnci xanım onlara qarşı mülayim və nəzakətli davranırdı. Bu xasiyyəti ilə qısa zamanda Misirdə və bütün Avropa dövlətlərində *"Səid Paşanın sevimli xanımı"* olaraq tanınmağa başlandı. Onun haqqındakı bir çox məlumat da məhz onunla söhbət edib qəbulunda olan Avropalı diplomat və səyyahların xatirələrindən alınmışdır. Sarayda geyim reformasiyası aparan İnci xanım, özü üçün daha ənənəvi və yerli geyim tərzini seçdi.

1863-cü ildə Səid Paşanın vəfatının ardından İnci xanım bir daha evlənmədi və Misirdə Avropalı qonaqlar üçün tərtib edilən məclis və mərasimlərin əvəzolunmaz iştirakçısı olaraq qaldı. 5 sentyabr 1890-cı ildə İsgəndəriyyədə vəfat edən İnci xanım öncə buradakı Nəbi Danial məscidinə, daha sonra isə Qahirədəki Əl-Rifai məscidinə dəfn edildi.

## Mənbə

* Chennells, Ellen (1893). Recollections of an Egyptian Princess, Volume 1. William Blackwood.
* Doumani, Beshara (February 1, 2012). *Family History in the Middle East: Household, Property, and Gender*. SUNY Press. ISBN 978-0-7914-8707-5
* Mostyn, Trevor (September 5, 2006). *Egypt's Belle Epoque: Cairo and the Age of the Hedonists*. Tauris Parke Paperbacks. ISBN 978-1-84511-240-0
* Cuno, Kenneth M. (April 1, 2015). *Modernizing Marriage: Family, Ideology, and Law in Nineteenth- and Early Twentieth-Century Egypt*. Syracuse University Press. ISBN 978-0-815-65316-5
Mələkbər xanım

**Mələkbər xanım** (ö. oktyabr 1890) — Osmanlıların Misir və Sudan hakimi Səid Paşanın ikinci xanımı.

## Həyatı
Doğum tarixi və saraya necə alındığı məlum deyil. Ancaq çərkəz əsilli olan bu qızcığazın Səid Paşaya Misirdəki hakimiyyətini ələ aldıqdan sonra təqdim edildiyi bilinir. Cütlüyün Mahmud və Mehmed Tosun adlı 2 oğlu dünyaya gəldi. Səid Paşanın ilk xanımı İnci xanımdan övladı yox idi və bir çoxları paşanın övladının olması üçün Mələkbər xanımla birlikdə olduğunu düşünürdü. Digər tərəfdən Səid Paşa ilk xanımına çox bağlı idi və bütün rəsmi görüşlərə və səyahətlərə onunla birlikdə qatılırdı.

1863-cü ildə Səid Paşanın vəfatının ardından Mələkbər xanım bir daha evlənmədi və qalan ömrünü kiçik oğlu Mehmed Tosun Paşa ilə birlikdə keçirdi. 1890-cı ilin oktyabrında İsgəndəriyyədə vəfat edən İnci xanım öncə buradakı Nəbi Danial məscidinə, daha sonra isə Qahirədəki Əl-Rifai məscidinə dəfn edildi.

## Övladları
* Mahmud bəy (ö. 1846)
* Mehmed Tosun Paşa (d. 30 aprel 1853 — ö. 6 yanvar 1898)

## Mənbə
* Montgomery-Massingberd, Hugh (1977). *Burke's Royal Families of the World: Africa & the Middle East*. Burke's Peerage. p.&nbsp;33. ISBN 978-0-850-11029-6
* Cuno, Kenneth M. (April 1, 2015). *Modernizing Marriage: Family, Ideology, and Law in Nineteenth- and Early Twentieth-Century Egypt*. Syracuse University Press. p.&nbsp;33. ISBN 978-0-815-65316-5
* Beshara Doumani (February 1, 2012). *Family History in the Middle East: Household, Property, and Gender*. SUNY Press. p.&nbsp;258. ISBN 978-0-791-48707-5
* http://www.geocities.ws/hazemsakr/royal/sait.html
Nikitaras

**Nikitaras** (; ) ləqəbli **Nikitas Stamatelopulos** () ― Yunanıstan İstiqlaliyyət müharibəsinin yunan üsyançısı. Döyüş şücaətinə görə ona **Turkofaqos** () deyilirdi, bunun da sözbəsöz mənası "türkyeyən" idi.

## Həyatı
Nikitarasın doğum tarixi və yeri mübahisələr doğurur, lakin ehtimal olunur ki, o, ya Peloponnesin Messeniya rayonunun Nedussa kəndində, ya da 1784-cü il civarında Arkadiya rayonunun Leontari kəndində anadan olmuşdur. O, inqilabın ən əhəmiyyətli yunan hərbi lideri Teodoros Kolokotronisin qardaşı oğlu idi. Türk səlahiyyətlilər onu və Kolokotronisi tutmağa çalışsalar da, o, qaçmağı bacardı və Britaniya nəzarətindəki İon adalarında əmisinə qoşuldu.

Yunanistanın Müstəqillik müharibəsi başladıqda, ikisi də ölkənin daxili bölgəsinə döndü. O, müharibənin əvvəlində Tripoli mühasirəsində yunan ordusuna komandanlıq edən Kolokotronis ilə birlikdə idi. Türk ordusu başçısı və onun adamları şəhərdən qaçmağa çalışanda Nikitaras və qoşunları türk komandirinin və qoşunlarının önünü kəsdi və qətliam törətdi. Nikitaras Dervenakiya döyüşündə məşhurluq və "türkyeyən" ayamasını qazandı, deyilənə görə orada o, beş qılınc istifadə etmişdir, dördü həddindən artıq istifadədən qırılmışdır. İnqilab çərçivəsində baş verən vətəndaşlıq müharibəsi zamanı o, əmisi ilə birlikdə Aleksandr Mavrokordatosun fraksiyasına qarşı çıxmışdır.

Nikitaras güclü vətənpərvər idi, İnqilabın bir çox liderləri kimi korrupsiyaya qurşanmış deyildi. İoannis Kolettis ondan hökumət vəzifəsi qarşılığında rəqibi Odissey Andrutsosu öldürməsini istəyəndə Nikitaras təklifi rədd etdi və Kolettisə qəzəbləndi. Döyüşdən sonra qənimət götürməkdən də imtina edirdi, halbuki bu, o dövrdə Balkan nizamsız ordusunda adət almış hal idi. İnqilabdan sonra o və ailəsi yoxsulluq içində yaşayırdılar.

Müharibədən sonra Nikitaras əmisi Kolokotronis ilə birlikdə Yunanıstanın Bavariya kralı I Ottonnun güclü rəqibləri olduqları üçün həbs edildi. O, eyni zamanda İnqilab üçün çalışmış şəxslərin hüquqları uğrunda güclü mübarizə aparırdı. Nikitaras 1841-ci ildə həbsxanadan buraxıldı, ancaq həbsdəki müddət onun sağlamlığını sarıstdı və 1849-cu ildə Pireydə öldü.

O, Mesolongionun üçüncü mühasirəsi dövründə söyləmiş sözləri ilə xüsusilə məşhurdur. Təchizatla şəhərə gələndə, aylardır maaşını almamış əsgərlər ondan pul gətirib gətirmədiyini soruşdular. Əsəbiləşən Nikitaras öldürdüyü türkdən aldığı qılıncı yerə atdı və bu sözləri dedi: "Mənim ancaq qılıncım var və mən onu məmnuniyyətlə ölkəmə verərəm". Nikos Qatsosun "Cəngavər və Ölüm" poemasında onun adı çəkilir.

## İstinadlar

### Sitatlar

### Biblioqrafiya

*
Şöhrət-fəza xanım

**Şöhrət-fəza xanım** () — Osmanlıların Misir və Sudan hakimi, ilk Misir xədivi İsmayıl Paşanın xanımı.

## Həyatı

Əslən şimali Qafqaz əsilli olan Şöhrət-fəza xanım 1829-cu ildə Soçidə dünyaya gəldi. Misirə gəlişi və saraya necə alındığı məlum deyil. Ancaq İsmayıl Paşaya Misirdəki hakimiyyətini ələ almadan öncə təqdim edildiyi bilinir. Cütlüyün Tövhidə və Fatimə İsmayıl adlı 2 qızı dünyaya gəldi.

İsmayıl Paşanın Misir hakimi təyin edilməsinin ardından Şöhrət-fəza xanım paşanın ilk xanımı olması səbəbilə *"Birinci Şahzadə"* ünvanı aldı. İsmayıl Paşanın vəzifədən alındığı 1879-cu ilədək bu ünvanı daşıyan Şöhrət-fəza xanım Misirdə *Böyük xanım* olaraq anılmağa başlandı. Qərb mədəniyyətinin Misirdə geniş vüsət aldığı illərdə o, Osmanlı motivli geyimlər geyinirdi. 1876-cı ildə İsmayıl Paşanın digər xanımı olan Camalnur Qadınəfəndinin ölümünün ardından, onun oğlu Əli Camalı da övladlığa götürən Şöhrət-fəza xanım 1895-ci ildə vəfat etdi və cənazəsi Qahirədəki Əl-Rifai məscidinə dəfn edildi.

## Mənbə

* Tanman, M (2011). *Nil kıyısından Boğaziçi'ne : Kavalalı Mehmed Ali Paşa Hanedanı'nın İstanbul'daki izleri = From the shores of the Nile to the Bosphorus : traces of Kavalalı Mehmed Ali Pasha Dynasty in İstanbul* (in Turkish). İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsu. p.&nbsp;45. ISBN 978-975-9123-95-6
* Kal (1997). *İstanbul su külliyât* (in Turkish). İstanbul: İstanbul Aras̨tırmaları Merkezi. p.&nbsp;98. ISBN 978-975-8215-04-1
* Bulent Rauf (1995). *The Last Sultans*. Meral Arim. p.&nbsp;232. ISBN 978-0-9525173-0-6
* Cuno, Kenneth M. (April 1, 2015). *Modernizing Marriage: Family, Ideology, and Law in Nineteenth- and Early Twentieth-Century Egypt*. Syracuse University Press. p.&nbsp;33. ISBN 978-0-815-65316-5
* Chennells, E. (1893). *Recollections of an Egyptian Princess*. William Blackwood. p.&nbsp;7
* Tugay, Emine Foat (1963). *Three Centuries: Family Chronicles of Turkey and Egypt*. Oxford University Press. pp.&nbsp;166, 198.
* "His Highness Hidiv Ismail Pasa". *www.oocities.org*
Niyə O? (film, 2016)

**Niyə O?** — bir 2016 Amerika romantik komediya filmi. Bu film 23 dekabr 2016-cı il tarixində 20th Century Fox tərəfindən ABŞ-də yayımlandı.

## Oyuncular
* Ceyms Franko
* Brayan Krenston
* Zoey Doyç
* Meqan Mulali
* Adam Devin
* İlon Mask (öz rolunda)

## İstinadlar
* Why Him?, Wikipedia
Duel (ABŞ filmi, 1971)

**Duel** (Orijinal adı: Duel) 1971-ci ildə ABŞ-də çəkilən bir filmdir. Richard Burton Matheson tərəfindən Playboy jurnalında yayımlanan bir hekayəsindən ssenariləşdirilmiş Duel, eyni zamanda Steven Spielberqin ilk bədii filmidir.

Dennis Weaver, Plymouth Valiant model avtomobilində müştərisi ilə iş görüşünə gedən bir iş adamı David Mann obrazını oynayır. Mannı təqib edən və qorxu yaradan paslı Peterbilt 281-in sürücüsü rolunu isə film boyunca yalnız bir qolu və çəkmələri görünən Cary Loftin, canlandırmışdır.

13 Noyabr 1971-ci ildə ABC kanalında bir televiziya filmi olaraq yayımlanan Duel filminə, aldığı müsbət reaksiyalardan sonra əlavə səhnələr çəkilərək bədii filmə çevrilmiş və film kinoteatr ekranlarına keçmişdir. O vaxtdan bəri kult filmi olaraq qəbul edilmişdir.

Richard Burton Matheson Duel filminin yazıldığı ssenarinin ABŞ prezidenti John F. Kennedynin öldürüldüyü gün tapdığını bildirmişdir.

## İstinadlar
Zoi Doyç

**Zoi Doyç** (10 noyabr 1994-cü il təvəllüdlü) — amerikalı aktrisa və prodüser.

## Filmoqrafiya
* Niyə O? (2016)
* Zaman matrisası (film, 2017)

## İstinadlar