open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
2002 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatı

**2002 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatı** — 18-26 noyabr 2002-ci ildə Polşanın paytaxtı Varşava şəhərində keçirilən ağır atletika üzrə kişilər arasında 75-ci, qadınlar arasında isə 15-ci dünya çempionatı. Çempionatda 54 ölkədən 285 atlet iştirak etmişdir.

## Medalçılar
### Kişilər

### Qadınlar

**DR** — dünya rekordları

## Komanda hesabı
**Cəminə görə medallar üzrə**

**Bütün medallar üzrə**

## Xarici keçidlər
* Bütün nəticələr Ağır Atletika üzrə Beynəlxalq Federasiyanın saytında
Olivera Yevtiç

**Olivera Yevtiç** (24 iyul 1977, Uziçe, Yuqoslaviya) — Serbiyanı təmsil edən marafonçu. Olivera Yevtiç müxtəlif bayrağlar altında 2004, 2008, 2012 və 2016-cı ildə Yay Olimpiya Oyunlarına qatıldı.

## Karyerası
Sarah Attar birinci dəfə Olimpiya Oyunlarına 2012-ci ildə qatıldı. Həmin il Londonda baş tutan yarışlarda Sarah Attar 800 metr məsafəyə qaçış yarışlarının təsnifat mərhələsində 2:44.95 saniyəlik nəticə ilə 8-ci yeri tutdu və mübarizəni dayandırdı.

Sarah Attar növbəti Olimpiadasına 2016-cı ildə qatıldı. O, Braziliyanın Rio-de-Janeyro şəhərində baş tutan XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında marafon yarışlarında qüvvəsini sınadı və məsafəni 3 saat 16 dəqiqə 11 saniyəyə qət edərək 157 marafonçu sırasında 132-ci yeri tutdu.

## İstinadlar
Toronto Reptors

**Toronto Reptors** — Ontario əyalətini Toronto şəhərini təmsil edən Kanadanın peşəkar basketbol klubu. ABŞ Milli Basketbol Liqasındakı (NBA) Şərq Konfransının Atlantik qrupunda mübarizə aparır.

## Tarixi

## Oyunçular

## İstinadlar
Detroyt Pistons

**Detroyt Pistons** – Miçiqan ştatını təmsil edən peşəkar basketbol klubu. NBA-da Şərq Konfransının Mərkəzi qrupunda mübarizə aparır.

## Tarixi

## Oyunçular

## İstinadlar
Miluoki Baks

**Miluoki Baks** — Viskonsin ştatının Miluoki şəhərini təmsil edən peşəkar basketbol klubu. NBA-da Şərq Konfransının Mərkəzi qrupunda mübarizə aparır.

## Tarix
17 may 2018-ci ildə Bucks, San Antonio Spurs-un keçmiş köməkçi məşqçisi və keçmiş Atlanta Hawks baş məşqçisi Mayk Budenholzeri yeni baş məşqçi elan etdi. 26 avqust 2018-ci ildə Bucks-ın yeni arenası Fiserv Forum ictimaiyyətə açıldı.

2019–20 mövsümündə Bucks, komandanın 56-cı adi mövsüm oyunundan sonra pley-offa vəsiqə qazandı və NBA-dan bəri oynanan oyunların sayı və təqvim tarixinə görə (23 fevral) ölçülən pley-offa ən sürətli komanda oldu. 1984-cü ildə pley-off formatını dəyişdi.

## İstinadlar
Corat qutabı

**Corat qutabı** — Azərbaycan milli mətbəxinə aid yeməklərdən biri.

## Hazırlanma qaydası

Ələnmiş una su və duz qatılıb xəmir yoğrulur. 40 qramlıq kündələr hazırlanır. Sonra kündədən yuxa yayılır. Dəvə ətindən hazırlanmış qiymə yuxanın içinə qoyularaq qatlanır. Qutabın kənarları bərkidilir. Sonra soba qabının içinə qoyularaq üzərinə az miqdarda kərə yağı və ya su vurulur. 170-200 dərəcədə bişilirir. Yaymanın qızarması bişməsinə dəlalət edir. Süfrəyə verilən zaman qutabın üstünə sumaq və ya nar dənəsi səpilir.

## İnqrediyentlər

3 stəkan un, bir stəkan su, 1 çay qaşığı duz, 250-300 q dəvə əti, 2 baş soğan, 1 xörək qaşığı narşərab, zirinc, duz və istiot zövqə görə əlavə edilir.

## İstinadlar
Atlanta Hoks

**Atlanta Hoks** — Corciya ştatının Boston Atlanta şəhərini təmsil edən peşəkar basketbol klubu. NBA-da Şərq Konfransında mübarizə aparır.

## Tarixi

## Oyunçular

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Tombolo (relyef)

**Tombolo**— materiki ada ilə birləşdirən ensiz, dəniz səviyyəsindən azca hündür olan, qumdan təşkil olunmuş bərzəxə deyilir. Zəifləmiş dalğanın təsiri ilə qumun bir yerə toplanması nəticəsində meydana gəlir. İlk əvvəllər dalğalar dayazlıq əmələ gətirsə də sonradan ada sahilə birləşir. Bəzən bir adanı iki tombolo sahilə birləşdirir. İki tombolo arasında laqun əmələ gəlir.

## Həmçinin bax
* Bar (relyef)

## Xarici keçidlər
* Geology. About.com 's page on tombolos
Tarif adası

**Tarif adası** və ya **Palomas** () — Cəbəllütariq boğazında yerləşən kiçik ada. Tarif şəhərinin yaxınlığında yerləşir.

Ada Pireney yarımadası ilə damba vastəsi ilə birləşdirilmişdir (1808). Adanın cənubunda Mərakeş burnu yerləşir. Burun Avropa qitəsinin ucqar cənub nöqtəsidir. Burunda mayak fəaliyyət göstərir.

## Qalereya

Tarifa SPOT 1165.jpg|Adanın peykdən şəkli
Plano del Fondeadero de Tarifa 1813.jpg|1813 il xəritəsi
Faro, Isla de las Palomas, Tarifa, España, 2015.JPG|Mərakeş burnunda yerləşən mayak
Entradaislapalomas.JPG|Adada avtomobil körpüsü.


## İstinadlar
Tombolo

* Tombolo (relyef) — materiki ada ilə birləşdirən ensiz, dəniz səviyyəsindən azca hündür olan, qumdan təşkil olunmuş bərzəx.
* Tombolo (İtaliya) — İtaliyada kommuna.
Bar (relyef)

**Bar (relyef)** — qumdan ibarət olan su altı say olaraq çayların mənsəbində yerləşir. Dəniz və çay axınlarının birləşdiri yerdə əmələ gəlir. Çayın gətirdiyi çöküntünün və dəniz axınlarının sahilə çıxartdığı qumların bir yerə toplanması ilə əlaqədardır.

## Həmçinin bax

* Bankə (coğrafiya)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Dauren Nurqozin

**Dauren Nurqozin** (21 may 1990-ci ildə anadan olub) — Müdafiəçi kimi çıxış edən Qazaxıstanlı kişi futzalçıdır. Qazaxıstan milli futzal komandasının bir üzvüdür. O, *UEFA Futzal Avro 2016*-da iştirak etmişdir. 2016-cı ildən Qazaxıstanın Kayrat AFK futzal klubunda çıxış edir.

## İstinadlar
Hyu Qlass

**Hyu Qlass** (; ) — irland əsilli ABŞ kürk qaçaqmalçısı, sərhəd sakini, kürk taciri, ovçusu və səyyahı. Hyu Qlassın 1783-cü ildə Pensilvaniya ştatının ərazisində şotland və irland əsilli bir ailədə dünyaya gəldiyi təxmin edilir. Qlass Missuri çayı, Montana, Şimali Dakota, Cənubi Dakota və Nebraska ştatlarının ərazilərində, Plat çayının hövzəsində köçəri həyat yaşamış, ovçuluqla məşğul olmuşdur. Hyu Qlass daha çox kürk ticarəti zamanı dostları tərəfindən aldaldılması, ölümə tərk edilməsinə baxmayaraq özündə güc tapıb həyata tutunması və qrizli ayısı tərəfindən hücuma məruz qalması ilə məşhurlaşmışdır. Glass 1833-cü ildə Yellowstone çayında 2 yoldaşı ilə bərabər Arikaralar tərəfindən qətlə yetirilmişdir.

Vəhşi ayının hücumundan sonra sağ qalmaq üçün 200 mil (320 km) məsafə qət etmişdir. Qlassın başına gəlmiş hadisələrlə bağlı bir neçə film çəkilmişdir. Bu hadisələrin doğruluq payı hər zaman müzakirə mövzusu olmuşdur. Bir çoxları baş vermiş sağ qalma hadisəsinin fantastik olduğunu və şişirdildiyini göstərir. Səyyahın başına gəlmiş əhvalat ilk dəfə 1825-ci ildə "Filadelfiya ədəbiyyat jurnalı"nda işıqlandırılmışdır. 1971-ci ildə çəkilən ilk film "Çöl adamı"nın ardından, 2015-ci ildə "Sağ qalmış" filmi çəkilir və baş rolun ifaçısı Leonardo DiKaprio bu roluna görə Ən yaxşı kişi roluna görə Oskar mükafatına layiq görülür.

## İstinadlar
Arif Əfəndiyev

* Arif Əfəndiyev (biokimyaçı) — azərbaycanlı alim, biokimyaçı.
* Arif Əfəndiyev (kimyaçı) — azərbaycanlı alim, kimya elmləri doktoru, baş elmi işçi.

## Həmçinin bax
* Arif 
* Əfəndiyev
Paprika

**Paprika** — qurudulmuş və üyüdülmüş qırmızı bibərdən hazırlanmış ədviyyat. Ənənəvi olaraq çili bibərini də əhatə edən *Lonqum qrupunda* saplaqlı bibər sortlarından hazırlanır, lakin qırmızı bibər üçün istifadə edilən bibərlər daha yumşaq olur və daha incə ətlidir. Bəzi dillərdə, lakin ingilis dilində deyil, paprika sözü ədviyyatın hazırlandığı bitki və meyvəyə, həmçinin *Qrossum qrupuna* daxil olan bibərlərə (məsələn, bolqar bibəri) aiddir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Nutrition Facts and Analysis from NutritionData.com
İntiharçılar dəstəsi (film musiqisi)

***“Suicide Squad: The Album”*** - eyni adlı filmin musiqi albomudur. Albom 5 avqust 2016-cı ildə Atlantic Records və Warner Bros. Records tərəfindən çıxarılmışdır. Stiven Prays tərəfindən yazılmış instrumental film musiqilərinin toplandığı ***Suicide Squad (Original Motion Picture Score)*** adlı albom isə *WaterTower Music* tərəfindən 8 avqust 2016-cı ildə çıxarılmışdır. Albomun dijital versiyasında səkkiz bonus trek də yer almışdır. 
## Gəlir göstəriciləri

ABŞ-da 182,000 nüsxə satışla albom ''Billboard'' 200 hit-paradında birinci yerdə debüt etmişdir. 128,000 satış göstəricisi ilə albom həftənin ən yaxşı satılan albomu olmuşdur.

500.000 nüsxə ilə satışa görə İntiharçılar dəstəsi musiqi albomu qızıl sertifikat almışdır.

## ''Suicide Squad: The Album''
### Kompozisiya siyahısı

### Əlavə musiqi

Filmdə istifadə olunmuş bəzi mahnılar, filmin musiqi albomuna daxil olmamışdır. Həmin mahnıların siyahısı aşağıdadır:
* The Animals – "The House of the Rising Sun"
* Lesli Qor – "You Don't Own Me"
* Rolling Stones – "Sympathy for the Devil"
* Rik Ceyms – "Super Freak"
* AC/DC – "Dirty Deeds Done Dirt Cheap"
* Kanye Vest – "Black Skinhead"
* Rae Sremmurd ft. Bobo Svae – "Over Here"
* Black Sabbath – "Paranoid"
* The White Stripes – "Seven Nation Army"
* Norman Qrinbaum – "Spirit in the Sky"
* K7 – "Come Baby Come"
* Etta Ceyms – "I'd Rather Go Blind"
* Henrik Qoretski – "Simfoniya No. 3"
* Queen – "Bohemian Rhapsody"
* The Sweet – "The Ballroom Blitz" (yalnız treylerdə)
* DJ Hidrro – "What Is Your Problem?" (təbliğat loqosunda) **(filmdə istifadə edilmir)**

### Hit-parad göstəriciləri

### Sertifikatlar

## ''Suicide Squad (Original Motion Picture Score)''

### Kompozisiya siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi sayt (film musiqisi)
* Rəsmi sayt (instrumental film musiqisi)
Təvəkkül Əliyev

* Təvəkkül Əliyev (alim) — Azərbaycan arxeoloq alimi.
* Təvəkkül Əliyev (aktyor) — Azərbaycan aktyoru, Azərbaycanın əməkdar artisti.

## Həmçinin bax
* Təvəkkül
* Əliyev
Otaqo yarımadası

**Otaqo yarımadası** () — Yeni Zelandiya sahillərində yerləşən yarımada. Yarımada Cənub adasının cənub-şərqində yerləşir. Təpəlikdən ibarət olan relyefə malikdir. Burada Pinqvinlər və Dəniz quşları məskən salmışdır. Megadyptes antipodeslərin şimal arealını təşkil edir.

Okeanın daxilinə 20&nbsp;km uzanır. Eni 1,5 – 9&nbsp;km arasında dəyişir.

## Foto Qalereya
*Category:Otago Peninsula on Wikimedia Commons

## Ədəbiyyat
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
Meandr

**Meandr** () — Hazırda Türkiyə ərazisində yerləşən Böyük Menderes çayının qədim adı. Çayın düzən relyefdə ziqzaqvari şəkildə axması nəzərdə tutulur.

Xarici sahillərinə nisbətən daxili adətən sərt olur. Bəzən çay öz yatağını dəyişərək düz istiqamətdə axır. Çay daşqınlar zamanı öz yatağını dəyişdiyi zaman köhnə meandrlarda kiçik göllər əmələ gəlir. Azərbaycanda bu tip göllər *Axmazlar* adlanır. Azərbaycanda ən böyük meandrlar Kür çayında müşahidə edilir.

## Həmçinin bax
* Estuari
* Axmaz göl
* Axar-baxar

## İstinadlar
Çili pesosu

**Çili pesosu** (ISO 4217 : **CLP**) — Çilinın milli pul vahididir. cari peso 1817 və 1960 arasında gəzən bir əvvəlki versiya ilə, 1975-ci ildən yayıb.

## İstinadlar
Erməni xəstəliyi

**Erməni xəstəliyi** (və ya **periodik xəstəlik** və ya **Yerevan xəstəliyi** və ya **nevropatiyasız irsi ailə amiloidozu** və ya **ailəvi Aralıq dənizi qızdırması**; digər adları: Ceynuey-Mozental paroksizmal sindromu, periodik peritonit, Reymann sindromu, Siqal-Mamu xəstəliyi) — nadir genetik irsi xəstəlik, özünü periodik residiv serozitdə və amiloidozun inkişafında göstərir. Özünü əsasən ulu babaları Aralıq dənizi sahillərində yaşamış xalqların nümayəndələrində (sonradan harada yaşamasından asılı olmayaraq), xüsusilə ermənilərdə, yəhudilərdə, ərəblərdə, ancaq 6% digər millətlərin nümayəndələrində göstərir.

### Simptomları və nəticələri
Erməni xəstəliyi angedoniya, böyrəklərin sıradan çıxmasını və laktozanı qəbul etməmə yaradır.

## Həmçinin bax
* Amiloidoz

## Mənbə
* Periodik xəstəliklər 

## İstinadlar
Şarlott Hornets

**Şarlott Hornets** — Şimali Karolina ştatının Şarlott şəhərini təmsil edən peşəkar basketbol klubu. NBA-da Şərq Konfransında mübarizə aparır.

## Tarixi

## Oyunçular

## İstinadlar
Denver Naqqets

**Denver Naqqets** — Kolorado ştatının Denver şəhərini təmsil edən peşəkar basketbol klubu. NBA-da Qərb Konfransında mübarizə aparır.

Denver Naqqets qurulduğundan bu yana böyük bir uğur əldə etməmişdir. Ancaq Iversonun gəlməsi komandası gücləndirib 2007 Pleyoffrına qatılmasını təmin etmişdir. Pleyofflarda isə ilk turda San-Antonio Spörs-ə 4–1 məğlub olmuşlar. Denver Naqqetsin ən önəmli oyunçularından biri olan Karmelo Entoni 2006–2007-ci ildə ilk dəfə All-Stara seçilmişdir.

2008 NBA PleyOfflarında Los-Anceles Leykers-ə 4–0 ilə olmuşlar, amma Allen İverson keçən il Çonsi Billaps qarşılığında Detroyta getmişdir. Billapsın komandaya gətirdiyi müdafiə Allen İversondan çox daha böyük uğur qazandırmışdır. (2008–2009) normal mövsümü 2-ciliklə bitirmişdir və Denver o mövsümü Qərb Finalında Los-Anceles Leykers-ə 4–2 məğlub başa vurmuşdur .

## Tarixi

## Oyunçular

## İstinadlar
Minnesota Timbervulvz

**Minnesota Timbervulvz** — Minnesota ştatının Minneapolis şəhərini təmsil edən peşəkar basketbol klubu. NBA-də Qərb Konfransında mübarizə aparır.

## Tarixi

## Oyunçular

## Maskot

**Crunch the Wolf** (azər. Kranç ze vulf) Minnesota Timbervulfsun rəsmi maskotudur.

## Arenalar
* Hubert H. Humphrey Metrodome (1989–1990)
* Target Center (1990–present)

## İstinadlar
Fineo De Araujo

**Fineo De Arauyo** () — Hücumçu kimi çıxış edən Braziliya əsilli Azərbaycanlı kişi futzalçıdır. Azərbaycan milli futzal komandasının bir üzvüdür. O, *UEFA Futzal Avro 2016*-da iştirak etmişdir. 2016-cı ildən Azərbaycanın Araz-Naxçıvan MFK futzal klubunda çıxış edir.

## İstinadlar
Sve Sve Vin

**Sve Sve Vin** (3 dekabr 1975) — Myanmalı qadın ağır atlet. 53 kq çəki dərəcəsində yarışır və beynəlxalq yarışlarda Myanmanı təmsil edir. Sve Sve Vin dünya çempionatlarında iştirak etmişdir. Son dəfə 1999 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatında mübarizə aparmışdır.

## Əsas nəticələri

## İstinadlar
Axmaz göl

**Axmaz göl** və ya **Axmazlar** (Axmaz) — meandrlaşmış çaylarda (dolamanın) boyun hissəsinin yuyulmasının nəticəsində yatağın düzəlməsi ilə əlaqədar çaydan ayrılıb, köhnə yataqda əmələ gələn gölə deyilir və əsasən aypara formasında olur. Çay yatağının meandrlaşmasının nəticəsində yaranır. Belə ki, gursululuq və ya suyun səviyyəsinin qalxması nəticəsində çay qıvrılmış yatağını dəyişərək özünə qısa yol açır. Nəticədə yataq düz istiqamətdə uzanır. Tədricən qum və lil çayın əvvəlki yatağının girişini qapadır. Meandrlar isə kiçik göllərə çevrilir. Axmazlar bir müddət göl kimi mövcudluğunu qoruyur. Bir müddət sonra göl bataqlığa çevrilir. Daha sonra isə tamamən qururur (şoranlıq). Azərbaycan ərazisində mövcud olan Hacıqabul gölü, Sarısu, Mehmana və Duzdağ gölü axmazdırlar. Azərbaycan ərazisində ən böyük axmaz göl-Sarısu gölüdür

Ən uzun zaman mövcudluğunu qoruyan axmaz Amudəryanın əvvəlki yatağı olan Uzboy olmuşdur. Bu axmaz 500 km məsafədə uzanırdı.

## İstinadlar
Portlend (ada)

**Portlend adası** () — La-Manş boğazında yerləşən, 6&nbsp;km (4 mil) uzunluğa və 2,4&nbsp;km (1,5 mil) enə malik ada. Portlend Ueymutdan 8&nbsp;km cənubda yerləşir. İngiltərənin Dorset qraflığının ən ucqar cənub nöqtəsini təşkil edir. Tombolo üzərində A354avtomagistralı yerləşir. Portlendin əhalisi 12 400 nəfər (2010) təşkil edir.

Özünün qədim relyef və geologiyasına görə fərqlənir. Onun adı Britaniya dəniz rayonlarından birinə, Şimali Amerika və Avstraliya şəhərlərindən bir qisminə verilmişdir. Xüsusi olan Portlend daşı  Britaniya və dünya arxitekturasında istifadə edilir: BMT baş qərargahı.

Portlend və Ueymut arasında yerləşən buxtada dünyanın ən böyük texnogen havanlarından biridir. İlk əvvəllərdən burada Britaniya Dəniz Donanmasına məxsus baza mövcud olmuşdur. Bu baza Birinci və İkinci Dünya müharibələri zamanı mühüm rol oynamışdır. Havan hazırda mülki liman və məşhur istirahət yerlərindən biridir. Hətta 2012 Yay Olimpiya Oyunlarında istifadə edilmişdi. 
## Mənbə
* Weymouth & Portland borough council 
* Geology of the Wessex Coast of Southern England
* Exploring Portland
* Portland’s very own 'Royal Manor Theatre' 
* Portland Sculpture & Quarry Trust
* Isle of Portland Industrial Archaeological Survey from English Heritage
Filistin Mədəniyyəti Muzeyi

**Filiştlilərin Mədəniyyət Muzeyi** (**המוזיאון לתרבות הפלשתים ע"ש קורין ממן - Corinne Mamane Museum of Philistine Culture**) bir arxeoloji muzey Aşdod, İsrail Bu araşdırır mədəniyyət Filiştlilər ki, şəhər ərazisində yaşamışdır. muzey Filiştlilər mədəniyyətinə həsr olunmuş dünyada yeganə muzey. Bu 1990-cı ildə Aşdod açılan ilk muzey idi.

Corinne Mamane Mərakeş da Casablanca doğulmuş yəhudi tələbəsi idi. O, universitet tədqiqatlar zamanı Fransa bir avtomobil qəzasında 1984-cü ildə həyatını itirdi.

muzey 3 mərtəbədən ibarətdir. ilk Filiştlilər mədəniyyət sərgisidir. ikinci sərgi dəyişdirilməsi üçün. üçüncü mərtəbədə Ege dənizində qida mədəniyyəti tədqiq «Filiştlilər Mətbəx" həsr olunur.

## Galeri

file:תצוגת הקבע עולמם של הפלשתים צילום אבישי פינקלשטיין .jpg
file:פעילות לכל המשפחה. צילום אילן ספרא.jpg


## Xarici keçidlər

*  Corinne Mamane Museum of Philistine Culture
Axar-baxar

thumb|250px|right|Avropanın çay və dəniz hövzələrinin suayırıcı sahələri

**Axar-baxar** — suayrıcı, iki çay, göl, dəniz və ya okean hövzəsinin su toplayıcı sahələrini bölən xətt anlamında işlədilir. Atmosfer yağıntılarının müxtəlif axınlara istiqamətlənməsidir. Axar-baxarın suayrıcı xətti *suayrıcı ərazi* adlanır. Suayrıcı xətt adəti üzrə dağ və ya təpəliklərdən keçir. Materiklərdə yerləşən böyük su ayrıcılar suyu okean və daxili hözələrə bölür. Bu tip su ayrıcılar **kontinental suayrıcı** adlanır.

Suları Sakit, Atlantik, Hind və Şimal Buzlu okeanlarına yönəldən suayrıcılar *Əsas suayrıcılardır* 

Çay hövzələri yerüstü və yeraltı sutoplayıcılara bölündüyündən, suayrıcılarda iki yerə bölünür:Yerüstü sutoplayıcı və yeraltı sutoplayıcı.  
## İstinadlar
İti qovan (PUA)

**İti qovan** — Azərbaycanda istehsal olunan pilotsuz uçuş aparatı. Köhnə adı "Zərbə".

## İstehsalı
Məmulatların istehsalı üçün hissələr ilkin mərhələdə konstruksiya ölçülərinə uyğun kompozit materiallardan hazırlanır. Daha sonra xüsusi qəliblərdə hazırlanan hissələr yoxlanılaraq yığım sexinə verilir və quraşdırma prosesi aparılır. Qurğuda xüsusi izləmə mini optik kamerası yerləşdirilir. Aparat xüsusi elektron mühafizə sisteminə malik olmaqla, elektron maneə vasitələrinə qarşı dayanıqlıdır. Peyk GPS əlaqəsi itən zaman aparat sərbəst döyüş tapşırığını yerinə yetirməyə qadirdir. Məhsulun istehsalı ilə müxtəlif ixtisaslar üzrə xüsusi təlim-tədris kursu keçmiş milli kadrlar məşğul olurlar. Xüsusi test yoxlamalarından sonra pilotsuz uçuş aparatları Silahlı Qüvvələrin istifadəsinə verilir.

"Zərbə" PUA gecə və gündüz, istənilən hava şəraitində sərbəst şəkildə düşməni izləmək və ona zərbə endirmək imkanına malikdir. Həmçinin partladıcı gücə malik yeni aparat qəlpəli fuqaslı piyada əleyhinə, müxtəlif texnikaya və canlı qüvvəyə qarşı effektivdir. Aparat əməliyyat baxımından xüsusi avadanlıqlarla təchiz edilmiş yüksək keçid qabiliyyətinə malik "K1-Zərbə" mobil xüsusi zirehli maşına quraşdırılıb və istənilən zaman düşmənə sarsıdıcı zərbə endirə bilər.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* İti qovan kimi qovuruq
* Müdafiə Sənayesi Nazirliyi
Portlend

* Portlend (Oreqon) — ABŞ-nın Oreqon ştatında şəhər.
* Portlend (ada) — La-Manş boğazında yerləşən ada.
Çamsulvara Çamsulvarayev

**Çamsulvara Çamsulvarayev** () — Azərbaycanı təmsil edən sərbəst güləşçi, 2009-cu il Avropa Çempionatının qalibi.

## Həyatı
Çamsulvara Bəhəmmədoviç Çamsulvarayev 1984-cü il sentyabrın 6-da Serqoqala rayonunda anadan olub. 1999-cu ildən güləşlə məşğul olur. Şəxsi məşqçisi Ənvər Məhəmmədhacıyevdir.

## Karyerası
Çamsulvara Çamsulvarayev 2005 və 2006-cı illərdə Rusiya Çempionatının bürünc medallarına sahib oldu. Həmin illərdə Rusiya yığmasının bir nömrəli güləşçisi Mahaç Murtuzəliyev olduğuna görə Çamsulvara Çamsulvarayev Dünya və Avropa Çempionatlarında mübarizə apara bilmirdi. 2007-ci ildə Azərbaycan Güləş Federasiyası Çamsulvara Çamsulvarayevi Azərbaycan yığmasının heyətinə cəlb etdi.

Çamsulvara Çamsulvarayev 2007-ci ilin aprelində Bolqarıstanda Avropa Çempionatını, həmin ilin sentyabrında isə Azərbaycanda Dünya Çempionatını bürünc medalla başa vurdu. Dünya Çempionatının nəticələrinə əsasən Çamsulvara Çamsulvarayev həm də olimpiya lisenziyasına sahib oldu.

2008-ci ilin aprelində Finlandiyanın Tampere şəhərində Avropa Çempionatının bürünc medalına sahib olan Çamsulvara Çamsulvarayev iyunda Qızıl Qran-Pri beynəlxalq turnirinin qalibi oldu.

Çamsulvara Çamsulvarayev Azərbaycanı 2008-ci ildə Çində baş tutan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil etdi. Çamsulvara Çamsulvarayev olimpiadanın 1/8 final mərhələsində Belarus nümayəndəsi Murad Heydərov ilə üz-üzə gəldi. Görüşün birinci hissəsində rəqibi üzərində 4:0 hesabı ilə qələbə qazanan Çamsulvara Çamsulvarayev növbəti hissədə rəqibinə 0:2 hesabı ilə məğlub oldu. Həlledici hissədə isə rəqibinə minimal fərqlə (0:1) məğlub olan Çamsulvara Çamsulvarayev olimpiadanı 14-cü pillədə başa vurdu.

Olimpiadadan sonra Çamsulvara Çamsulvarayev 2009-cu ilin yanvarında Rusiyada İvan Yarıginin xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnirin bürünc medalına sahib oldu. Həmin ilin martında isə Çamsulvara Çamsulvarayev Litvanın Vilnüs şəhərində Avropa Çempionatının qızıl medalına sahib oldu. Avropa çempionluğundan sonra Çamsulvara Çamsulvarayev həmin ilin iyulunda Qızıl Qran-Pri beynəlxalq turnirini bürünc, sentyabrda isə Dünya Çempionatını gümüş medalla başa vurdu.

2010-cu ilin aprelində Çamsulvara Çamsulvarayev Azərbaycanda baş tutan Avropa Çempionatının bürünc medalına sahib oldu. İyulda Qızıl Qran-Pri beynəlxalq turnirini də bürünc medalla başa vuran Çamsulvara Çamsulvarayev sentyabrda Rusiyada Dünya Çempionatında uğursuz çıxış etdi və 16-cı pillənin sahibi oldu.

2012-ci ilin fevralında Yaşar Doğunun xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq tunirdə də uğursuz çıxış edən Çamsulvara Çamsulvarayev həmin il 27 yaşında idmanla vidalaşdı.

## Nəticələri

## Ölümü
Karyerasını 2014-cü ildə başa vuran Çamsulvara Çamsulvarayev həmin illərdə yeni formalaşmağa başlayan İraq Şam İslam Dövləti olaraq tanınan İŞİD-in sıralarında döyüşməyə başladı. *Al Abra* ləqəbi ilə tanınırdı. 2016-cı il sentyabrın 28-də İraqın Mosul şəhərində hərbi əməliyyatlar zamanı məhv edildi. Məzarı yoxdur.

## İstinadlar
Dallas Maveriks

**Dallas Maveriks** — Texas ştatının Dallas şəhərini təmsil edən peşəkar basketbol klubu. NBA-də Qərb Konfransında mübarizə aparır.

## Tarixi

## Oyunçular

## İstinadlar
1999 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatı – Qadınlar 58 kq

**1999 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatı – Qadınlar 58 kq** — Qadınların ağır atletikadakı çəki dərəcəsində üçüncü müsabiqəsi olub, maksimum bədən çəkisi 58 kiloqram olaraq təyin edilmişdir. Turnir 22 noyabr 1999-cu ildə 1999 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatının baş tutduğu Yunanıstanın Afina şəhərində keçirilmişdir.

Hər bir ağırlıqqaldıran atletin ən yaxşı nəticəsi iki hərəkətin — birdən və təkanla qaldırma hərəkətlərinin cəmi ilə hesablanır. İdmançı hər iki hərəkətdə üç cəhddən istifadə edir. Seçilmiş çəkini idmançı uğurla qaldırarsa, həmin çəki qaldırılmış hesab olunur.

## Medalçılar

## Rekordlar

## Nəticələr

## Yeni rekordlar

## İstinadlar
* Weightlifting World Championships Seniors Statistics, Page 20 

## Xarici keçidlər
* Weightlifting Databank
Etibar Əmiraslanov

**Etibar Əmiraslan oğlu Əmiraslanov** () — Birinci Qarabağ müharibəsi iştirakçısı, Bozqurd batalyonunun komandiri.

## Həyatı
1961-ci ildə Tovuz rayonunun Əlibəyli kəndində anadan olub. Orta təhsilini Əlibəyli kənd orta məktəbində alıb. 

1979-cu ildə sovet ordu sıralarına hərbi xidmətə çağrılıb. Hərbi xidmətinin ilk illəri Ukraniyanın Lvov şəhərində keçir. 1980-ci ildə SSRİ Hərbi Desant Hissəsi tərkibində Əfqanistana müharibəyə gedib. Hərbi hissələr üçün su daşıyan maşının sürücüsü olan Əmiraslanov batalyonu bir gün əfqan ordusu tərəfindən puskuya düşüb məhv edilsə də, o, bu batalyondan sağ çıxan iki əsgərdən biri olur. 1981-ci ildə Əfqanıstan mücahidləri tərəfindən həbs olunub və 6 ay həbsxanada qalıb. Türkiyənin "Boz qurdları" tərəfindən azad olunub. Bir ay Kabul şəhərində xidmətdə olduqdan sonra onu yeni yaradılmış  briqadanın tərkibində Cəlalabad şəhərinə göndərilib. 

1989-cu ildə Ermənistanla müharibə şəraitində yaşayan Tovuzda könüllülər batalyonu yaradıb.

1995-ci ildə "Azərbaycan Bayrağı" ordeni ilə təltif olunub. Həmçinin, Əmiraslanov barəsində çoxsaylı video sujetlər çəkilmişdir.

## Mükafatları
"Azərbaycan Bayrağı" ordeni

## İstinadlar
Napoleon kompleksi

**Napoleon kompleksi** () - bəstəboy insanlarda (xüsusən kişilərdə) teorik vəziyyəti izah etmək üçün istifadə olunan termin. Napoleon kompleksi olan insanlar əsasən aqressiv davranışlar göstərirlər. Belə davranışların əsas səbəbi kimi isə boylarının qısa olması və bununla bağlı yaranmış narahatlıq  hissinin dəf edilməsi ilə bağlıdır. Napoleon kompleksi digər adlarlada məşhurdur. Bunlardan Napoelon sindiromu və Qısa adam sindiromu daxildir. Napoleon Bonapart bəstəboy olduğundan və bu vəziyyətlə bağlı sıxıntı yaşadığından kompleksə zamanla onun adına adlandırılmışdır.

## İstinadlar
Reykyanes yarımadası

**Reykyanes yarımadası** ( — "tüstü burnu") — İslandiya ərazisində yerləşən yarımada.

Reykyanes yarımadası İslandiyanın cənub-qərbində yerləşən, uzunboğaz çəkmə formasına malik olaraq Atlantik okean daxilinə uzanır. Zəif bitki örtüyünə malikdir.

Reykyanes aktik vulkanlara malikdir. Buradan Orta Atlantika silsiləsi keçir. Yarımadadan başlayan yeraltı silsilə Reykyanes silsiləsi adlanır.
Yarımadada bir necə dağ-vulkanik sustemləri mövcuddur: Reykyanes, Svartsenqi, Krisuvik, Brenisteynsfol, Henqil. Burada geotermal mənbə vardır ki, daim isti su axır. Yarımada ərazisində ən iri göl Kleyvarvatndır. Reykyanes yarımadası yaxınlığında ölkənin paytaxtı olan Reykyavik şəhəri yerləşir. Yarımada nisbtən sıx məskunlaşılmışdır. Burada Keblavik, Qrindavik və Hafnir kimi şəhərlər vardır.

## Həmçinin bax
* Eldey

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Reykjanes
Sevda Tahirli

**Sevda Tahirli** (tam adı: *Tahirli Sevda Məmmədsəlim qızı*) — bioloq, biologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent. Mirzə Ələkbər Sabir Fondunun təsisçisi və prezidentidir.

## Təhsili və elmi fəaliyyəti
1984-cü ildə Azərbaycan Dövlət Pedaqoji İnstitutunu bitirmişdir. 1984–1987-ci illərdə botanika inistutunda doktorantura təhsili almışdır. 1987–1989-cu illərdə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Botanika İnstitutunda çalışmışdır.

1989-cu ildən Bakı Dövlət Universitetinin bitki fiziologiyası kafedrasında işləyir. Əsas tədqiqat sahəsi stress faktoru kimi ozonun bitkinin morfo-fizioloji göstəricilərinə təsiri ilə əlaqədardır. 4 kitabın (həmçinin ali məktəb dərslikləri), 1 monoqrafiya, metodik vəsait və dərs proqramları, onlarla elmi məqalələrin, publisistik yazıların müəllifidir. Beynəlxalq simpozium və konfransların iştirakçısıdır. Sevda Tahirli Mirzə Ələkbər Sabirin nəvəsidir, 2 övladı var.

### Kitablar
* Qanımızın səsi;

## İstinadlar
Kleyvarvatn

**Kleyvarvatn** () — Reykyanes yarımadasında yerləşən ən iri göl.
Gölə yol çəkilmişdir. Yaxınlığında hətta iki geotermal mənbə vardır. Gölün maksimal dərinliyi 97 metr təşkil edir. 2000-ci ildə güclü zəlzələdən sonra gölün sahəsi tədricən azalır. Göldə əmələ gələn çatın tam dolması nəticəsində gölün səviyyəsi 20 % qədər azalmışdır. Ancaq 2008-ci ildən isə suyun əvvəlki səviyyəsi bərpa olunur.

## Mənbə
* Şəkilllər
* Kleifarvatn — səşkillər
* National Geographic
Təranə Abbasova

**Təranə Abbasova** () — Azərbaycanı təmsil edən ağır atlet.

## Karyerası
Təranə Abbasova Azərbaycanı 2000-ci ildə Avstraliyanın Sidney şəhərində baş tutan XXVII Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib. Nəticədə Təranə Abbasova final mərhələsində 165.0 (75.0 + 90.0) nəticə göstərdi və olimpiadanı 10-cu pillədə başa vurdu.

## İstinadlar
Yuta Caz

**Yuta Caz** — Yuta ştatının Solt Leyk Siti şəhərini təmsil edən peşəkar basketbol klubu. NBA-də Qərb Konfransında mübarizə aparır.

## İstinadlar
Paprika (anime)

— 1993-cü ildə Yasutaka Tsutsui tərəfindən yazılmış eyniadlı kitabın əsasında çəkilmiş 2006-cı il istehsalı tammetrajlı animesi.

## Məzmun

Yaxın gələcəkdə ixtira edilmiş yuxu maşını insanlara bir birinin yuxularına girmək imkan verir. Bu maşın oğurlanır və onu qaytarmaq lazım.

## Qəbulu
### Mükafatları  və nəmizədləri
*Paprika* aşağıdakı mükafatları və nəmizədləri almış:

## Film adaptasiyası

2010-cu ildə Volfqan Petersen rejessorluğu ilə animenin film adaptasiyası hazırlanırdı. Fəqət, həmin il oxşar məzmunlu ''Başlanğıc'' filmi üzə çıxandan sonra filmin hazırlanması haqqında hər hansı sa yeni məlumat olmayıb.

## İstinadlar
San-Antonio Spörs

**San-Antonio Spörs** — Texas ştatının San-Antonio şəhərini təmsil edən peşəkar basketbol klubu. NBA-də Qərb Konfransında mübarizə aparır.

## Tarixi

## Oyunçular

## İstinadlar
Launqanes

**Launqanes** () — İslandiyanın şimal-şərqində yerləşən yarımada. İslandcadan tərcümədə *Uzun burun* mənasını verir. Yarımada cənub-qərbdən şimal-şərqə 40&nbsp;km uzanır. Sonucu ensizləşir və Fontur () adlanır. Şimal-qərbdən Tistil-fiord, cənub-şərqdən isə Bakkafloui körfəzləri ilə əhatələnir. Yarımadanın hündürlüyü 200–400 m arasında dəyişir. Ən hümdür zirvəsi olan Qunnoulvsvikurfyadl () şimal-qərbdə yerləşir.

Yarımada Lanqanesbiqd icması ərazisinə daxildir. Seydanes yaşayış () məntəqəsində qədim kilsə mövcuddur. Kilsə hazırda muzey kimi fəaliyyət göstərir. Skaular balıqçı kəndində () 1946-cı ilə qədər 100 nəfər yaşayırdı. Həmin ilən etibarən kənd boşaldılmışdır. Tərk edilmiş yaşayış məntəqələrindən Layknistadir (), Skoryovik (), Faqranes () və Seyrbayr () kimilərin adını çəkmək olar.

## Mənbə
*www.visitnortheasticeland.is 
*www.nat.is
Krossinqover

**Krossinqover** meyoz bölünmənin profaza I mərhələsində baş verən, cüt halda təsadüf edilən xromosomlar tərəfindən yerinə yetirilən hissə dəyişikliyidir. Bunun nəticəsində genetik rekombinasiya meydana gəlir, yəni fərqli xromosomlarda mövcud olan genlərin alellərinin yer dəyişməsidir.

Krossinqover adətən sinapsis adlanan müddət çərçivəsində baş verir. Sinapsis, xüsusilə pakiten müddətində sinaptonemal kompleksin yaranmasından öncə başlayır və profaza I'in sonuna qədər tamamlanmır. Krossinqover cütləşmiş xromosomların birləşdirmə bölgələrinin qırılıb sonradan təkrar digər xromosomla birləşməsi nəticəsində meydana gəlir. Bu dəyişmə nəticəsində genlər iki xromosom arasında yer dəyişdirir ki, buna genetik rekombinasiya deyilir. Bu müddət ərzində bir-birinə bənzər iki DNT parçası eyni nöqtədən qırılaraq, qarşı zəncirin digər parçasıyla birləşit və qırıqlarını bərpa edir.

## Tarix

## İstinadlar
Polşa Avroviziya Uşaq Mahnı Müsabiqəsində

Polşa ilk dəfə 2003-cü ildə Avroviziya Uşaq Mahnı Müsabiqəsində iştirak etmişdir. Lakin ölkə 2003 və 2004-cü illərdə müsabiqədə qazandığı uğursuz nəticələr səbəbindən növbəti illərdə müsabiqədə iştirakdan imtina etmişdir. Polşa bir daha Avroviziya Uşaq Mahnı Müsabiqəsinə 11 illik fasilədən sonra 2016-cı ildə geri dönmüşdür. Ölkə ilk dəfə 2018-ci ildə Roksana Veqelin ifa etdiyi "Anyone I Want To Be" mahnısı ilə qələbə qazanmışdır. Polşa Avroviziya Uşaq Mahnı Müsabiqəsində ikinci qələbəsini 2019-cu ildə əldə etmişdir.

## Təmsilçilər

## Səsvermə tarixçəsi

## Həmçinin bax

## İstinadlar

* Avroviziya Uşaq Mahnı Müsabiqəsi
Olavo Bilak

**Olavo Bilak** (; ) — Braziliyalı şair, jurnalist, tərcüməçi.

## Həyatı
Olavo Bilak 16 dekabr 1865-ci ildə Braziliyanın Rio-de-Janeyro şəhərində anadan olmuşdu. O, Braziliya ədəbiyyatının şahzadəsi sayılır.İmperiya dövründə və respublikanın ilk illərində yaradıcılıqla məşğul olmuş, yumoristik və satirik mətnlər qələmə almışdır. Əsərlərin çoxunu fərqli təxəllüslərlə yazmışdır.

Olavo Bilak 28 dekabr 1918-ci ildə vəfat edib.
 
## İstinadlar
Pəncəli Teymurov

**Pəncəli Nurməhəmməd oğlu Teymurov** () — Azərbaycan hərbçisi, Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı (2025); Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin giziri, Aprel döyüşləri iştirakçısı. O, Aprel döyüşlərində həlak olmuşdur.

## Həyatı
Pəncəli Teymurov 1981-ci ilin 24 martında Astara rayonunun Əzərüd kəndində anadan olub. 1986–1998-ci illərdə Astara rayonu, B. Rüstəmov Asxanakəran tam orta məktəbində orta təhsil alıb. 1999-cu ildə Astara Rayon Hərbi Komisarlığı tərəfindən həqiqi hərbi xidmətə çağırılıb. Hərbi xidməti başa vurduqdan sonra könüllü olaraq xidmətini yenicə yaradılan Azərbaycan Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrinin kəşfiyyatçı-diversant taborunda davam etdirib və 17 il Azərbaycan ordusunda xidmət edib. Pəncəli Teymurov 2013-cü il avqust ayında ailə həyatı qurub. O, toyunda özünə "şəhidliyin qismət olmasını" arzu etmişdir və bu səbəblə də tanınmışlıq qazanmışdır.

## Hərbi xidməti
Gizir Pəncəli Teymurov 2016-cı ilin aprel ayında Azərbaycan–Ermənistan təmas xəttində baş verən atışma zamanı Tərtər istiqamətində düşmənlə döyüşə girmiş və döyüş dostları — Murad Mirzəyev, Samid İmanov, Mühüd Orucovla birgə Talış yüksəkliklərinin alınmasında iştirak etmiş və 3 aprel 2016-cı ildə döyüşdə həlak olmuşdur.

Hərbi tapşırıqları uğurla başa çatdırdığına görə müxtəlif döyüş mükafatları, medallarla təltif olunan Pəncəli ən böyük mükafatını 2015-ci ilin 24 iyununda almışdı. 2015-ci ildə işğal altında olan Kəlbəcər rayonunda xüsusi əməliyyat zamanı Ermənistan ordusuna məxsus bir neçə hərbi texnika, ağır artirelliya və iyirmidən çox hərbçi məhv edilmişdi.

11 aprel 2016-cı ildə doğulduğu Astara rayonunun Əzərüd kəndində dəfn edilib.

## Xatirəsi
* 2020-ci ildə çəkilmiş "Anamın kitabı" serialının bir səhnəsində onun xatirəsi yad edilmişdir.
* Aprel döyüşlərinin iştirakçısı Pəncəli Teymurovun büstü açılıb.
* Siyəkü kənd Boks məktəbi adını daşıyır.
* Pəncəli Teymurovun adı gəmiyə verilib.

## Mükafatları
*  — "Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin 95 illiyi" yubiley medalı
*  — "Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin 90 illiyi" yubiley medalı
*  — "Qüsursuz xidmətə görə" 3-cü dərəcəli medalı
*  — "Qüsursuz xidmətə görə" 2-ci dərəcəli medalı
*  — "Qüsursuz xidmətə görə" 1-ci dərəcəli medalı
*  — "Hərbi xidmətdə fərqlənməyə görə" 3-cü dərəcəli medalı
*  — "İgidliyə görə" medalı
*  — "Vətən uğrunda" medalı (ölümündən sonra)
*  (7 noyabr 2025) — "Qızıl Ulduz" medalı (ölümündən sonra)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Nensi Niro

**Nensi Niro** () — Kanadalı qadın ağır atlet. 58 kq çəki dərəcəsində yarışır və beynəlxalq yarışlarda Kanadanı təmsil edir. Nensi Niro dünya çempionatlarında iştirak etmişdir. Son dəfə 1999 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatında mübarizə aparmışdır.

## Əsas nəticələri

## İstinadlar
Vatnsnes yarımadası

**Vatnsnes** () — İslandiyanın şimalında, Nordyorland regionu ərazisinə yerləşir. Xunafloui körfəzinin daxilinə doğru uzanır.

Qərbdən Mid-fiord, şərqdən isə Xuna-fiord ilə əhatələnir. Yarımadanın qərb hissəsində Xvammstanqi şəhəri yerləşir. Sonucunda isə Hindisvik kəndi mövcuddur.

Yarımada da Xoup laqunu yerləşir.
## İstinadlar
Xoup gölü

right|thumb
**Xoup gölü** () — İslandiyanın şimalında, Bledyoous qəsəbəsi yaxınlığında yerləşən göl. Xoup göldən çox laqundur. Belə ki, onun səviyyəsi qabarma və çəkilmədən asılıdır. Sahəsi bu zaman sahəsi 29 – 44&nbsp;km² arasında dəyişir. Ən dərin yeri 9 metrdir. Göl Xunafloui körfəzindən Tinqeyrarsandyor dili ilə ayrılır.
Bu dildə, göllə körfəz arasında Tinqeyrar kilsəsi yerləşir. 1133-cü ildə ilk kilsə məhz burada 
inşa edilmişdir. Gölə balıqla zəngin Byarqapous çayı axır.
Bulandsnes

**Bulandsnes** () — İslandiyanın şərqində yerləşən yarımada. Yarımada Xamar fiord və Beryo fiord körfəzləri ilə əhatələnir. Şərq qutaracağına yaxın Dyopivoqyor kəndi yerləşir.

## İstinadlar
Aaçim yarımadası

**Aaçim** — Çukot Muxtar Dairəsinin şimal sahillərində yerləşən və Şərqi Sibir dənizinin suları ilə əhatələnən yarımada. Qərbdən Nolde körfəzi, şərqdən isə Xıçak körfəzi ilə əhatələnir. Şimal qutaracağında eyni adlı burun yerləşir. Yarımadanın sahəsi 150&nbsp;km², orta hündürlüyü 15-35 metrdir.

Yarımada əsasən düzənlikdən ibarətdir. Burada hətta qumlu dyunlar mövcuddur. Termokarst göllərlə zəngindir.

Aaçim adı () çukotcadan tərcümədə *Buxarlı* mənasını verir.
## İstinadlar
Perkayon yarımadası

**Perkayon yarımadası** — Çukot Muxtar Dairəsinin şimalında yerləşən, Şərqi Sibir dənizi suları ilə yuyulur. Çukotcadan tərcümədə () «gizlənmək yeri» mənasını verir.

Yarımadanın ucqar şimal nöqtəsi eyni adlı burundur. Şərq hissəsində Kıtrıkır dili yerləşir. Nolde körfəzinin suları ilə yuyulur. Sahilində hündürlük 1-3 metr arasında yerləşir. Şimalı və mərkəzi hissəsində 3 göl yerləşir. Perkayon yarımadası Kolıma çayının şərqində yeganə yerdir ki, burada Kiçik qaqa və ağ qazlar yuva qurur.

## İstinadlar
Otoqa qraflığı (Alabama)

**Otoqa qraflığı** () - ABŞ-nin Alabama ştatında qraflıq. 2010-cu il əhalinin siyahıyaalınması məlumatına görə əhalisi 55.347 nəfər olmuşdur. Qraflıq mərkəzi Prattvill şəhəridir.

Otaqa qraflığı Montqomeri metropoliten ərazisinə daxildir.

## Tarixi
Otoqa qraflığı 21 noyabr 1818-ci ildə Alabama Ərazisi Qanunverici Hakimiyyəti tərəfindən verilən qərarla yaradılmışdır (Alabamanın İttifaqa qəbulundan bir il əvvvəl). Qurulduğu vaxt qraflıq indiki Otoqa qraflığı ərazisini, həmçinin Elmor və Çilton qraflıqlarının da bəzi hissəsini əhatə edirdi.

## Coğrafiyası
ABŞ Siyahıyaalma Bürosunun məlumatına əsasən qraflığın ümumi ərazisi -dir. Bundan  quru,  isə su (1.4%) ərazisidir.

## Demoqrafiyası

## Hökumət
## Təhsil
## Maraqlı yerlər
## Yaşayış məntəqələri

### Şəhərlər
* Millbruk
* Pratvil

#### Qəsəbələr
* Otoqavill
* Billinqsli

#### Siyahıyaalınma üçün müəyyənləşdirilmiş yaşayış məntəqələri
* Marberi
* Payn Level

#### Qeydiyyata alınmamış yaşayış məntəqələri
* But
* Everqrin
* Cons
* Kinqston

#### Kabus şəhər
* Vaşinqton

## Tanınmış sakinləri
## Kütləvi mədəniyyətdə

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Postmortem fotoqrafiya

**Post-mortem fotoqrafiya** () — vəfat etmiş şəxsin fotolarının çəkilməsi ənənəsi. Ölüm sonrası fotoqrafiya anlamına gələn *Post-mortem fotoqrafiya* XIX əsrin sonları, XX əsrin əvvəllərində Amerika və Avropa mədəniyyətlərində geniş yayılmışdır. Post-mortem fotolar adətən vəfat etmiş şəxsin qohumları tərəfindən onun xatirəsini əbədiləşdirmək və daimi xatırlamaq məqsədilə hazırlanırdı. Post-mortem fotoların çəkilməsi ənənəsi XX əsrin əvvəllərində Azərbaycanda da mövcud olmuşdur. Hacı Zeynalabdin Tağıyevin ailə üzvləri ilə birlikdə vəfat etmiş oğlu Kazımın tabutu önündə çəkdirdiyi şəkil buna misal göstərilə bilər.

## İstinadlar
Li Yinlon

**Li Yinqlonq** (15 fevral 1977) — Çinli kişi ağır atlet. 62 kq çəki dərəcəsində yarışır və beynəlxalq yarışlarda Çini təmsil edir. Li Yinqlonq dünya çempionatlarında iştirak etmişdir. Son dəfə 2001 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatında mübarizə aparmışdır.

## Əsas nəticələri

## İstinadlar
Jazz

*New Orleans Jazz — 
*Utah Jazz — 
*Lider Jazz FM — Azərbaycanda fəaliyyət göstərən azərbaycandilli özəl radio.
*Montrö jazz festivalı — festival.
*Jazz Club Vibrato — klub.
*Jazz Club "Zinko" — klub.

## Həmçinin bax
*Caz (dəqiqləşdirmə)
2007 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatı

**2007 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatı** — 2007-ci il 17 sentyabr və 26 sentyabr aralığında Tailandın Çianqmay şəhərində keçirilən dünya çempionatıdır.

## İstinadlar
Caz (dəqiqləşdirmə)

*Caz — XX əsrdə yaranmış musiqi sənəti.
*Yuta Caz — Yuta ştatının Solt Leyk Siti şəhərini təmsil edən peşəkar basketbol klubu.

## Həmçinin bax
*Jazz
2007 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatı – Kişilər 62 kq

**2007 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatı – Kişilər 62 kq** — Kişilərin ağır atletikadakı çəki dərəcəsində ikinci müsabiqəsi olub, maksimum bədən çəkisi 62 kiloqram olaraq təyin edilmişdir. Turnir 18-19 sentyabr 2007-ci ildə 2007 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatının baş tutduğu Tailandın Çianqmey şəhərində keçirilmişdir.

## Qrafik

## Medalçılar

## Rekordlar

## Nəticələr

## İstinadlar
*Results
Melrakkasletta

**Melrakkasletta** () — İslandiyanın şimal-şərqində yerləşən yarımada. Yarımada 40km uzunluğa və 30km enə malikdir. Melrakkasletta Axsar-fiord və Tistil-fiord arasında yerləşir. İslandcadan tərcümədə *Qumlu düzənlik* mənasını verir.
Yarımadanın şərq sahilində yerləşən Koupasker kəndi yerləşir. Rifstanqi () və Hraunhafnartanqi () gəmi qəbrsanlığı ilə seçilir.

Şimal sahilləri göllərlə zəngindir. 1976 ildə 6.3 bal güçündə baş vermiş zəlzələ bölgəyə böyük zərər yetirmişdir. Yarımadanın şimal-qərbində Koupaser kəndindən 20km şimalda Ryoydinupyur (, *Qrmızı pik*) vulmanı yerləşir. 1958-ci ildə burada Ryoydanupsviti () mayakı inşa edilmişdir.

## Yaşayış məntəqələri
Yarımadanın şimalı az məskunlaşılmış ərazisidir. Şərq hissədə Pyoyvarxyobn qəsəbəsi (), qərbdə isə Koupasker kəndi yerləşir. Bu yaşayış məntəqələri adanın ən ucqar şimalında yerləşən yeganə yaşayış məntəqələridir.

## Mənbə
* www.edgeofthearctic.is
Şərq Konfransı (NBA)

**Şərq Konfransı** Amerika peşəkar basketbol liqası olan NBA-də yer alan iki konfransdan (bölgə) biridir. Konfransda 5 basketbol klubundan ibarət 3 qrup mövcuddur. Hər klub öz qrupundakı klublarla 4 dəfə qarşılaşır. Klublar, öz konfransında yer alan lakin öz qruplarında yer almayan klublarla ümumilikdə 36 oyuna çıxırlar ki, buda hər klubla bir öncəki mövsümdə sərgilədikləri güc göstəricisinə görə 3 və ya 4 oyun edir. Öz konfranslarında olmayan klublarla isə 2 oyuna çıxırlar və ümumilikdə hər klub normal mövsümdə 82 oyun keçirir. 
Normal mövsümün sonunda konfranslarındakı 15 klubdan ilk 8-ə girən klublar pleyofflara yüksəlir. Pleyoflarda cütləşən klublar ard-arda bir neçə oyun keçirirlər və 4 qalibiyyətə çatan tərəf bir üst tura yüksəlir. Bu formata görə ev sahibi üstünlüyünə sahib klub, seriyanın 7 oyuna uzandığını düşünərsək 1, 2, 5, və 7-ci oyunları, digər klub isə 3, 4, və 6-cı oyunları öz meydanında keçirir. 
Şərq və Qərb konfranslarında 30 klubun mübarizə apardığı NBA-də normal mövsümdə ümumilikdə 1230 oyun baş tutur.

## Hazırkı cədvər

## Klublar

## Həmçinin bax
* Qərb Konfransı (NBA)
Polder

**Polder** —( holl. polders - bəndlə əhatələnmiş sahə ) Niderland, Danimarka, Almaniya, ABŞ, Polşa və Yaponiyanın okean və dəniz səviyyəsindən alçaqda yerləşən ovalıqların qurudulmuş və mənimsənilmiş sahəsi.

Bu ərazilər əvvəllər dənizin dibi olmuşdur. Sonralar bu ərazilərdəki sular qurudulmuş və antropogen mənşəli düzənliklər yaradılmışdır. Polderlərdə suyun səviyyəsi drenaj və dənizin və çayların basmasından süni tirələr, bəndlər, dambalar ilə qorunur. Bu torpaqlar yüksək məhsuldarlığı ilə seçilən ərazilərdir.
Tryodlaskaqi

**Tryodlaskaqi yarımadası** () — İslandiya ərazisində yerləşən yarımada.

Tryodlaskaqi yarımadası İslandiyanın şimalında yerləşir. Şimaldan Qrenland dənizi, şərqdən Eyya-fiord, qərbdən isə Skaqa-fiordla əhatələnmişdir. Yarımadanın şərqində İslandiyanın ən böyük şəhərlərindən biri olan Akyureyri yerləşir. 

Yarımada ərazisi bir dağlıq platodur. Ətaziində dəniz səviyyəsindən 1000 metr yüksəkliyi olan dağlar mövcuddur. Ən hündür zirvəsi Kerlinq vulkanı 1538 metr yüksəkliyə malikdir. 

İri yaşayış məntəqələri ancaq sahil ərazilərində yerləşir. Ən iri yaşayış məntəqələri:Dalvik, Xofsous, Siqlyufordyur, Oulafsfordyur. Yarımada ərazisindən İslandiya dairəvi yolu keçir.  

## Mənbə
* Şəkillər
Stilyan Qrozdev

**Stilyan Rosenov Qrozdev** (27 iyul 1999) — Bolqarıstanlı kişi ağır atlet. 62 kq çəki dərəcəsində yarışır və beynəlxalq yarışlarda Bolqarıstanı təmsil edir. Stilyan Qrozdev dünya çempionatlarında iştirak etmişdir. Son dəfə 2015 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatında mübarizə aparmışdır.

## Əsas nəticələri

## İstinadlar
Hobart Bey (Alyaska)

**Hobart Bey** — Amerika Birləşmiş Ştatlarının Alyaska ştatına məxsus yaşayış məntəqələrindən biridir. ABŞ siyahıyaalma bürosunun 2010-cu il məlumatına əsasən yaşayış məntəqəsində 1 nəfər sakin yaşayır.
Yaşayış məntəqəsi 1889-cu ildə Hobart Bey olaraq adlandırılıb. Əhalisi son illərdə azalmağa doğru gedir. Hobart bey yaxınlığında Hunah-Angun Census bölgəsinin olduqca əhəmiyyətli bir hissəsi və iqtisadi mərkəzi sayılan Pitersburq şəhəri yerləşir.

## Coğrafiyası

ABŞ Siyahıyaalma Bürosunun məlumatına görə, yaşayış məntəqəsinin ümumi sahəsi 336&nbsp;km² təşkil edir ki, bunun 304&nbsp;km²-i quru sahəni, 32&nbsp;km² isə su sahəsindən ibarətdir. Ümumi sahənin 9.54% hissəsi sudan ibarətdir.

## Əhalisi
ABŞ Siyahıyaalma Bürosunun məlumatına əsasən 2000-ci ildə burada 3 nəfər sakin iki yaşayış evində yaşayırdı. Sakinlərdən biri ağdərili, digəri isə yerli amerikan idi. Əhali sıxlığı 0/km² olan bu yaşayış məntəqəsində 0.1/km² ortalama sıxlığda yeddi mənzil yerləşirdi. 
Burada olan iki evin birində evli bir cütlük, digərində isə bir oğlan tək yaşayırdı.

## İstinadlar
Tufandağ

**Tufandağ** — Qusar və Qəbələ rayonu ərazisində dağ.

## Haqqında
Baş Qafqaz silsiləsindədir. Hündürlüyü 4191 m. Yerli əhalinin məlumatına görə, bu ad dağda tez-tez şiddətli külək, çovğun, tufan qopması ilə bağlıdır. Dağ Tufan adı ilə də qeydə alınmişdır.

Bu zirvə Böyük Qafqaz suayncı üzərində yerləşib konusu xatırladır. Yura şistlərindən əmələ gəlmiş bu dağın hündürlüyü 4191 metrdir. İl ərzində ən çox tufan və çovğun olduğuna görə ona Tufan adı verilmişdir. Yayılmış dini rəvayətə görə, guya Nuhun gəmisindən qopmuş parçalar bu dağdakı göllərə düşmüşdür. Yağış, çovğun vaxtı həmin parçalar göllərin suyunun üzərinə çıxır, hava sakitləşəndə qeyb olur. Təbii ki bu sadəcə bir əfsanədir.

## Zirvə yürüşləri

## Həmçinin bax

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Comp Ace

— *[[Kadokawa Shoten]]* nəşriyyatı tərəfindən nəşr olunan aylıq videooyun və manqa jurnalı. *[[Kadokawa Shoten]]* nəşriyyatının *"[[Comptiq]]"* jurnalının xüsusi nəşri kimi nəşr olunmağa başlamışdır. İlk buraxılışı 26 mart 2005-ci ildə buraxılmışdır. İlk üç cildi 3 aydan bir nəşr olunmuşdur və üzlük illüstratoru *Key*-in əməkdaşı İtaru Hinoe olmuşdur. 4-9-cu cildlər iki aydan bir buraxılmışdır və üzlük illüstratoru *Navel*-in əməkdaşı Aoy Nişimata olmuşdur. 10-cu cilddən etibarən jurnal hər ay buraxılmışdır, üzlük illüstratorları isə Naru Nanao, Hiro Suzuhira, *Type-Moon* və *August* şirkətlərinin əməkdaşları olmuşdurlar. 26 iyun 2007-ci ildə buraxılmış 2007-ci il avqust sayından etibarən *"Comptiq"* jurnalından ayrılaraq müstəqil jurnala çevrilmişdir.

## Manqalar

## İstinadlar
 

## Xarici keçidlər
*
Abşeron sarı ənciri

**Abşeron sarı ənciri** — Abşeron yarımadasında yetişdirilən yerli əncir sortu. İki dəfə məhsul verir. Qabığının rəngi açıq-sarı, ləti çəhrayı, toxumu isə azdır. Meyvəsi orta ölçüyə malik olub 30–40 q çəkiyə malikdir. Sentyabrın əvvəlləri meyvəsi yetişir. İyulda verdiyi ilk məhsul *varəncir* adlanır. Bir ağacdan 60–70 kq məhsul yığmaq olur. Tərkibi C vitamini ilə zəngindir. Bu sort əncirdən yaxşı mürəbbə, doşab hazırlanır. Üstəlik meyvə qurusu kimi istifadə edilir. Şəfalı əhəmiyyəti vardır. Həzm və qan-damar xəstəliklərinin profilaktikasında istifadə edilə bilər.

## İstinadlar
Anastasiya İbrahimli

**Anastasiya İbrahimli** və ya doğum adı ilə **Anastasiya Şvabauer** () — Qazaxıstan əsilli Azərbaycanlı ağır atlet. İbrahimli, 2015-ci ildə Avropa Çempionatının bürünc medalını qazanıb.

## Həyatı
Anastasiya İbrahimli 8 dekabr 1993-cü ildə anadan olub.

## Karyerası
Mərziyə Məhərrəmova beynəlxalq səviyyədə birinci yarışına 2013-cü ildə qatıldı. Həmin il o, Özbəkistanın paytaxtı Daşkənd şəhərində baş tutan Yeniyetmələrin Dünya Çempionatında qüvvəsini sınadı və 12-ci yeri tutdu.

## İstinadlar
Abasbəyi

**Abasbəyi** — Çox şirin, şirəli, ətirli yay armudu növü. Armud növü Azərbaycanda qədim zamanlardan bəri becərilir. İlk dəfə Şirvanda yetişdirilməsi ehtimal edilir. Uzunömürlü bitkidir. Çətiri dairəvidir. Ağacının hündürlüyü 10-13 metrdir. Azərbaycanın Aran bölgəsində yaxşı inkişaf edir. 6 illiyində bar verir. Avqust ayında yetişir. Bir ağacdan 75 - 85 kq meyvə yığılır.Meyvəsi uzunsov, qabığı nazik, rəngi açıq-yaşıl rəngdədir.

## Həmçinin bax
* Abas

## İstinadlar
Qara yel

**Qara yel** - küləyin əsmə istiqaməti baxımından ağ yelin əksidir. Belə ki, qara yel şimal-qərbdən əsməsi ilə seçilir. Sürəti yüksək olduqda torpaqlarən tozanaqlığı artır. Torpaq eroziyasını artırır. Deflyasiya xüsusi ilə yaz-payız ayları əkin sahələrinin şumlanması zamanı güçləndirir. İl boyu əsə bilir. İsti aylarda çox güclü ola bilir. Bu zaman dam örtüklərini uçurur, ağacları isə slndırması ilə seçilir. Xüsusi ilə Kiçik Qafqazın şimal-şərq hissələrində (Daşkəsən, Gədəbəy, Tovuz, Tərtər, Goranboy) böyük fəsadlar törədir. Abşeron yarımadasında və ona yaxın ərazilərdə qışda və yayda demək olar ki, eyni istiqamətli, yə'ni, əsasən şimal-qərb, şimal, şimal-şərq, Kür çayının deltası sahəsində qışda şimal-şərq və qərb, yayda şərq, cənub-şərq küləkləri hakim olur.
## İstinadlar
2014 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatı

**2014 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatı** — 2014-cü il 8 noyabr və 16 noyabr aralığında Qazaxıstanın Almatı şəhərində keçirilən dünya çempionatıdır.

## İstinadlar
2014 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatı – Qadınlar 69 kq

**2014 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatı – Qadınlar 69 kq** — Qadınların ağır atletikadakı çəki dərəcəsində beşinci müsabiqəsi olub, maksimum bədən çəkisi 69 kiloqram olaraq təyin edilmişdir. Turnir 13-14 noyabr 2014-cü ildə 2014 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatının baş tutduğu Qazaxıstanın Almatı şəhərində keçirilmişdir.

## Qrafik

## Medalçılar

## Rekordlar

## Nəticə

## İstinadlar
 

## Xarici keçidlər
*Results
Şota

**Şota** — gürcü adı.

* Şota Rustaveli — XII əsr gürcü xalqının dahi şairi.
* Şota Arveladze — gürcüstanlı futbol mütəxəssisi, keçmiş futbolçu.
* Şota İataşvili — gürcü şair, yazıçı, tərcüməçi və tənqidçi.
* Şota Mişvelidze — Gürcüstanlı kişi ağır atlet.