open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Neft müharibəsi

**Neft müharibəsi** — neft ehtiyatları və ya onların daşınması, istehlakı və ya tənzimlənməsi ilə bağlı münaqişə. Termin ümumiyyətlə neft ehtiyatlarını ehtiva edən və ya təşkilatın neft məhsulları üçün hasilat və ya nəqliyyat infrastrukturuna malik olduğu və ya inkişaf etdirmək istədiyi coğrafi mövqedə yerləşən regionda hər hansı münaqişəyə aid edilə bilər. Bu, həmçinin bir sıra xüsusi neft müharibələrindən hər hansı birinə istinad etmək üçün istifadə olunur.

Emili Meyyerdinq tərəfindən aparılan tədqiqatlar neft müharibələrini əsasən mif kimi xarakterizə etmişdir. O, neft müharibələrinin tərəfdarlarının xarici neft yataqlarını ələ keçirmək və istismar etmək qabiliyyətini lazımi səviyyədə qiymətləndirmədiyini və beləliklə də neft müharibələrinin dəyərini şişirtdiyini müdafiə etmişdir. Meyyerdinq adətən neft müharibələri kimi təsvir edilən dörd hadisəni ( Yaponiyanın İkinci Dünya müharibəsində Niderland Ost-Hindinə hücumu, İraqın Küveyti işğalı, İran-İraq müharibəsi və Boliviya ilə Paraqvay arasında Çako müharibəsi) tədqiq etmiş, əlavə neft ehtiyatlarına nəzarət münaqişələrdə təcavüzün əsas səbəbi olmadığı qənaətinə gəlmişdir.

## İstinadlar
Vietnam Airlines

**Vietnam Airlines** () — Vyetnamın dövlət aviaşirkəti. 1989-cu ilin avqustunda hökumətin qərarı ilə dövlət şirkətinə çevrilmişdir. 1993-cü ildə şirkətin bazasında "Vietnam Airlines"a bir neçə xidmət müəssisəsini birləşdirərək "Vietnam Airlines Corporation" yaradılmışdır. Şirkətin baş ofisi ölkənin paytaxtı Hanoyun Lonqbyen rayonunda yerləşir/ Aviaşirkət 2010-cu ilin iyununda "SkyTeam"ə qoşulmuşdur.

## İstinadlar
Sianuk cığırı

**Sianuk cığırı** — Kambocada Vyetnam müharibəsi (1960–1975) zamanı Vyetnam Xalq Ordusu və onun Vyetkonq partizanları tərəfindən istifadə edilən logistik təchizat sistemi. 1966-cı və 1970-ci illər arasında istifadə olunan bu sistem Laos krallığının cənub-şərq hissəsindən keçən və daha çox tanınan Ho Şi Min cığırı ilə eyni şəkildə işləyir, eyni məqsədlərə xidmət edirdi. Bu ad ABŞ tərəfindən verilmişdir və Şimali Vyetnama görə, bu iki sistem ayrı deyildilər. ABŞ-nin bu sistemə mane olmaq cəhdləri 1969-cu ildə başlamışdır.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat

* Kissinger, Henry A., *White House Years*
* Morris, Virginia and Hills, Clive, *Ho Chi Minh's Blueprint for Revolution: In the Words of Vietnamese Strategists and Operatives*, McFarland & Co Inc, 2018.
* Morris, Virginia and Hills, Clive, *A History of the Ho Chi Minh Trail: The Road to Freedom*, Orchid Press, 2006.
Sənaye və Ticarət Nazirliyi (Vyetnam)

**Sənaye və Ticarət Nazirliyi** () — Vyetnamda sənaye və ticarətin inkişafı, təşviqi, idarə edilməsi, tənzimlənməsi, idarə edilməsi və böyüməsinə cavabdeh dövlət nazirliyi. Keçmiş Ticarət Nazirliyi 1945-ci ildə müasir Milli Birləşmə Kabinetinin formalaşması ilə yaranmış və 1955-ci ildə öz başına bir nazirliyə çevrilmişdir. Ticarət Nazirliyi 2007-ci ildə Sənaye Nazirliyi ilə birləşərək Sənaye və Ticarət Nazirliyi yaranmışdır. Hazırkı Sənaye və Ticarət Naziri Nquyen Honq Dyendir . Nazirliyin baş ofisləri Hanoyda yerləşir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* (VN) and (EN) Ministry of Industry and Trade official site
Vyetnamda meşəsizləşdirmə

**Vyetnamda meşəsizləşdirmə** — Vyetnamda meşə torpaqlarının meşə örtüyü olmayan torpaqlara çevrilməsi prosesi. Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatının (FAO) 2005-ci il hesabatına görə, Vyetnam dünyada əsas meşələrin meşəsizləşdirməsinə görə Nigeriyadan sonra ikinci yerdədir.

Bununla belə, ümumi meşə örtüyünə gəldikdə, Vyetnam meşə keçidinə məruz qalmışdır. Onun meşə örtüyü 1990-cı illərin əvvəllərindən, onilliklər ərzində baş tutan meşəsizləşdirmədən sonra artmışdır.

2005-ci ilə kimi, Vyetnamın torpaq örtüyünün 39.7%-i, yəni 12,931,000 hektar ərazi meşə ilə örtülmüşdür. Buna baxmayaraq, yalnız 85,000 hektar (torpaq örtüyünün 0.7%-i) ərazi ən çox biomüxtəlifliyə malik olan əsas meşə növündə idi.

## İstinadlar
Şimali Vyetnamda parlament seçkiləri (1960)

**Şimali Vyetnamda parlament seçkiləri** — 8 may 1960-cı ildə Şimali Vyetnamda keçirilən parlament seçkiləri. Yalnız Vyetnam Vətən Cəbhəsini (Vyetnam Fəhlə Partiyasının müxtəlif blok partiyaları və peyk təşkilatları ilə alyansı) təmsil edən namizədlər seçkiyə qatılmış, əlavə 59 yer isə 1946-cı ildə Cənubi Vyetnama çevrilən vilayətdən seçilən deputatlar üçün ayrılmışdır. Seçici fəallığının 99,9 faiz olduğu qeyd edilmişdir.

## Nəticələr

## İstinadlar
Əzizağa

**Əzizağa** — kişi adı.

* Əzizağa Dadaşov — əsgər
* Əzizağa Hüseynov — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri.
* Əzizağa Məmmədov — musiqiçi, müğənni, Azərbaycan Respublikasının xalq artisti.
* Əzizağa Əsədov — Qarabağ müharibəsinin iştirakçısı
* Əzizağa Qasımov — Azərbaycan aktyoru, Azərbaycanın əməkdar artisti (1982)
* Əzizağa Əzizbəyov — Azərbaycan Xalq Komissarları Sovetinin sədr.
* Əzizağa Süleymanov — Milli Qvardiyanın keçmiş komandiri, istefada olan polkovnik.
* Əzizağa Əzizov — Azərbaycanlı aktyor, Azərbaycanın əməkdar artisti (2015).
* Əzizağa Qənizadə — ehtiyatda olan Azərbaycan hərbçisi, I Qarabağ müharibəsi iştirakçısı
* Əzizağa Şahverdiyev
* Əzizağa Elsevər
Genetik geokimya

Genetik geokimya – geokimya elminin inkişafda olan sahəsidir. Yer qabığında mənşəyindən asılı olaraq yayılan kimyəvi elementlərin təbii proseslərdəki geokimyəvi xüsusiyyətlərini öyrənir. Mənşəyinə görə kimyəvi elementlər bir neçə qrupa bölünür: filizəmələgətirən – Pb və Co; fasial – Sr və B; formasion – S və Ni; litogen – K; tektono-maqmatik (tektonik – Mn, maqmatik – Pb); çökmə (autigen – Sr, allotigen – Ba); metamorfogen – P və Li elementlərinin tipomorfluğu ilə səciyyələnən genetik qruplar vardır. Daş kömür, yanar şist yataqlarında – N və P, nadir metal yataqlarında – K və Be, polimetal yataqlarında – Br və Pb, dəmir qrupu elementləri və boksit yataqlarında – Mn və V, duz yataqlarında – Mg və K, uran və manqan yataqlarında – Sr və S, qiymətli daş yataqlarında – Li və Be elementləri indikator kimi iştirak edirlər. Ag mikroelementinin tipomorfluğu səciyyəvidir.

## İstinadlar
Mineral palçıq

**Mineral palçıq** – bataqlıqların, dəniz, liman və laqunların, göllərin üzvi və mineral çöküntüləri. Tərkibində olan maddələr hesabına palçıqların fiziki-kimyəvi və biokimyəvi dəyişilmələrə məruz qalır. Mənşəyinə görə onları 3 qrupa ayırırlar. 1-ci qrupda liman və laqun palçıqları (S, K, Na), 2-ci qrupda göl və bataqlıq palçıqları (Na, S, B) və 3-cü qrupda palçıq vulkanları məhsulları (2-ci qrupdan əlavə olaraq Li, Se, F, Br, J və s.) iştirak edir.

## Haqqında
Palçıq tullantılarının tərkibində karbon, yod, bioloji aktiv maddələr, ion şəklində elementlər və insan orqanizmi üçün əhəmiyyətli olan yüzlərlə mineral var. Xüsusən sümük, oynaq sistemlərinin, sinir xəstəliklərinin müalicəsində çox gözəl təsirləri mövcuddur. Azərbaycanın vulkan palçığının üzvü komponentlərində bioloji aktiv maddələr aşkar edilib. Onlarda müalicə üçün faydalı inqridiyentlər: yod, bor, brom, maqnium, litium, vanadium, mis, dəmir və s. müəyyən olunub. Üzvi maddələrdən - naften, humin və fulvo turşuları və başqa bir sıra fermentlər qeydə alınıb. Bundan başqa, palçıqlar bakterisid maddələr və digər birləşmələri özündə ehtiva edir ki, onlar orqanizmin müalicəsində müsbət rol oynayır. Palçıq iltihab əleyhinə təsir göstərir və sakitləşdirir. Eləcə də cavanlaşdırıcı və bərpaedici təsirə malikdir. Bronxit və amfizem üçün effektiv müalicəvidir. vulkan palçığı tərkibli məhsullar ən effektli təbii kosmetik vasitələr sayılır. Son vaxtlar palçıqdan hazırlanan kosmetik vasitələr krem və yağları da üstələyir. Palçıq vulkanından hazırlanan kosmetik vasitələrin tərkibi çoxlu minerallar və kalsium, sink, manqan, gümüş, molibden kimi mikroelementlərlə zəngindir. Həmin maddələr dəriyə müalicəvi təsir göstərərək qan dövranını yaxşılaşdırır, dəridə geniş məsamələr əmələ gələndə onların kiçilməsinə və azalmasına səbəb olur.
Azərbaycan və Ukraynanın palçıq vulkanlarının geoloji-geokimyəvi xüsusiyyətləri müqayisəli təhlil edilib və yeni məlumatlar alınıb. İlk dəfə olaraq Azərbaycanın palçıq vulkanlarında mineralogiya üzrə işlər aparılıb. Şamaxı-Qobustan regionunun palçıq vulkanlarında, o cümlədən Dəmirçi K.Mərəzə və Şıxzarlidə yerin üzərinə çıxan axıntılarda müxtəlif növ minerallar öyrənilib, sulfatlar ˗ mirabilit, tenardit, yarozit, gips, eləcə də onların kalsium, maqnezium və dəmirlə qarışığı müəyyən edilib.
### Azərbaycanın palçıq vulkanı - dünyanın təbiət möcüzəsi
Palçıq vulkanı təkcə müalicəvi deyil, həm də turizm baxımından əlverişlidir. Azərbaycan palçıq vulkanı dünyanın 50 təbiət möcüzəsi sırasında öz yerini alıb. Palçıq həvəskarlarının üz tutduğu məkanlardan biri də Azərbaycanın paytaxtı Bakıdan 65 kilometr cənubda yerləşən, kiçik vulkanlardan müntəzəm olaraq qalın boz palçığın püskürdüyü Qobustandır. Ölkəmizdəki vulkan ərazilərinin quruluşu Mars planetinə bənzədilib. 

## Həmçinin bax
* Vulkan
* Palçıq vulkanı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Palçıq vulkanlarının seysmik stansiyalar vasitəsi ilə müşahidəsi haqqında

AMEA nəzdində RSXM-nin "Zəlzələ ocaqlarının dinamikası" şöbəsinin müdiri, geologiya-mineralogiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Səbinə Kazımovanın "Euronews" kanalına Azərbaycanda olan palçıq vulkanları haqqında müsahibəsi
Ən bahalı futbolçu transferlərinin siyahısı

Futbol tarixi ərzində ən baha qiymətə transfer olunan futbolçuların siyahısı aşağıdakı kimidir :

## İstinadlar
İvan Kupala (qrup)

**Ivan Kupala** – etnik musiqi üslubunda işləyən rus elektron qrupu. 17 avqust 1998-ci ildə Sankt-Peterburq-da Aleksey İvanov, Aleksey Rumyantsev və Denis Fedorov tərəfindən təsis edilib. Qrupun fəaliyyətinin fərqləndirici xüsusiyyəti, əsasən, 1970–1980-ci illərdə sovet folklorşünaslarının etnoqrafik ekspedisiyaları zamanı qeydə alınmış orijinal folklordan əsərlərinin əsası kimi istifadə edilməsidir.

1999 və 2000-ci illərdə Ovation mükafatlarında qrup İlin "Xalq Qrupu" nominasiyasında qalib gəldi.

Rəsmi diskoqrafiyasında İvan Kupalanın 3 nömrəli albomu, remiks albomu, maxi-singl və ən yaxşı mahnılar toplusu var. Bu günə qədər son studiya albomu olan Rodina, İvan Kupala Gecəsində — 2012-ci il iyulun 6-dan 7-dək baş tutdu. Qrup albomun buraxılışını Invasion festivalında böyük gecə konserti-təqdimatı ilə qeyd etdi.

Bu qrupun "Kostroma" (Kostroma) mahnısı 2014-cü ildə Soçidə keçirilən Qış Olimpiya Oyunlarının açılış mərasimində istifadə olunub. 2017-ci ildə komanda qastrol səfərlərini dayandırdı və həmçinin işlərində daha yeni albomların olmayacağını açıqladı.

## İstinad
*Зимина Татьяна Александровна.* Иван Купала. Российский этнографический музей. Дата обращения: 24 июня 2020.http://days.pravoslavie.ru/Days/20140624.html
Cenin

**Cenin** () — Fələstin Muxtariyyətinin İordan çayının qərb sahilində yerləşən şəhəri, Fələstin Milli Administrasiyasının (PNA) eyni adlı vilayətinin inzibati mərkəzi.

## Tarixi
Roma dövründə qəsəbə samariyalı Ginae kəndi kimi tanınırdı.

12-ci əsrdə Yakut əl-Həməvi Cenini "çoxlu bulaqlar olan kiçik gözəl şəhər" kimi təsvir etmişdir.

Osmanlı imperiyası dövründə Cenin eyniadlı naxiyanın (nahiyənin) mərkəzi idi, 1596-cı il siyahıyaalınmasına görə burada 8 təsərrüfat var idi. 1882-ci ildə əhalisi 3 minə yaxın idi, 2 ailə xristian, qalanları müsəlman idi.

1922-ci ildə əhalinin sayı 2637 nəfər idi, onlardan 7 yəhudi, 108 xristian, 215 hindu və sikx, qalanları isə müsəlman idi.

Şəhər 1930-cu illərdə Fələstinin İngiltərənin nəzarəti altında olduğu zaman şöhrət qazanmışdı. 1938-ci ilin yayında yerli ərəb Cenində ingilis müstəmləkəçi məmurunu öldürdü. Qətldə şübhəli bilinən yaraqlı qaçmaq istəyərkən tutularaq güllələnib. Buna baxmayaraq, Britaniya hakimiyyəti cəza olaraq şəhərin böyük bir hissəsinin yandırılmasına qərar verdi. Avqustun 25-də bu məqsədlər üçün Ceninə 4200 kiloqram partlayıcı gətirildi. Cenin əməliyyatı zamanı ingilislər yerli ərəbləri minalanmış hesab edilən ərazilərdə öz əsgərlərindən irəli getməyə məcbur etdirdilər. Yaxınlıqda mina ola biləcəyinə dair ən kiçik bir şübhə yaranan kimi bu üsul hər yerdə tətbiq olunurdu.

1996-cı ildə Cenin yaxınlığında Ərəb Amerika Universiteti yaradıldı və 2000-ci ilin sentyabrında tələbələr təhsil almağa başladı.

2002-ci ildə İsrailin " Müdafiə divarı" hərbi əməliyyatı zamanı, Cenin qaçqın düşərgəsində döyüşlər zamanı İDF-nin Cenində törətdiyi qırğın yüzlərlə və minlərlə ölü haqqında PNA-nın bəyanatları var idi. — əsasən də mülki şəxslər. PNA, İsrail, BMT və HRW-nin sonrakı hesablamalarına görə, Fələstin tərəfindəki döyüşlər zamanı qadın və uşaqlar da daxil olmaqla 52–57 nəfər həlak olub. İsraillilər şəhəri "Fələstin terrorunun mərkəzi" , "Tənzim"-in başçısı isə " 11 sentyabr hücumlarından" iki həftə sonra "Kamikadzelərin paytaxtı" adlandırırlar.

## İstinadlar
Bothriochloa

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.

## Sinonimləri
### Heterotipik sinonimləri
* 

## Növləri

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Konyaspor

**Konyaspor (Konya),** və ya sponsorluq adı ilə **TÜMOSAN Konyaspor**— Türkiyənin Konya şəhərində 1922-ci ildə yaradılmış Super Liqada mübarizə aparan futbol klubudur.

## Tarixi

## Uğurları

### Liqa
* **[[Türkiyə 1-ci Liqası|1-ci Liqa]]**
** **Çempionat (2):**1987–88, 2002–03
** **Pley-off çempionatı (2):** 2009–10, 2012–13
* **[[Türkiyə 3-cü Liqası|3-cü Liqa]]**
** **Çempionat (1):** 1970–71

### Kuboklar
* **[[Futbol üzrə Türkiyə Kuboku|Türkiyə Kuboku]]**
** **Çempion (1):** 2016–17
* **[[Türkiyə Super Kuboku|Türkiye Super Kuboku]]**
** **Çempion (1):** 2016–17

## Liqa mübarizələri
* **[[Super Liqa (Türkiyə)|Super Liqa]]: 23 mövsüm**
1988–1993, 2003–2009, 2010–2011, 2013 —
* **[[Türkiyə 1-ci Liqası|1-ci Liqa]]: 33 mövsüm**
1965–1969, 1971–1979, 1980–1988, 1993–2003, 2009–2010, 2011–2013
* **[[Türkiyə 3-cü Liqası|3-cü Liqa]]: 3 mövsüm**
1969–1971, 1979–1980
* **[[Türkiyə Futbol Çempionatı]]: 1 mövsüm**
1924
Valter Terens Steys

**Valter Terens Steys** (; ) — İngilis filosofudur.

## Həyatı
Onun tədqiqatları əsasən Hegel fəlsəfəsi, mistisizm və əxlaqi relyativizm sahələrini ehtiva edir. Steys müvafiq olaraq İngiltərədəki Bat Kollecində, Şotlandiyada Fetter Kollecində və İrlandiyada Trinity Kollecində təhsilini başa vurub. 1932-ci ildə Amerikanın Prinston Universitetində fəlsəfə dosenti, 1935-ci ildə isə həmin universitetdə professor vəzifəsinə təyin olunub.

## Əsərləri
* A Critical History of Greek Philosophy (1920) Online text
* The Philosophy of Hegel: A systematic exposition (1924) Online text
* The Meaning of Beauty (1929)
* The Theory of Knowledge and Existence (1932)
* The Concept of Morals (1937)
* The Nature of the World. An Essay in Phenomenalist Metaphysics (1940)
* The Destiny of Western Man (1942)
* What are Our Values? (Lincoln, Neb.: University of Nebraska Press, 1950)
* Religion and the modern mind (1952)
* Time and Eternity (Princeton: University Press, 1952)
* Mysticism and Philosophy (1960) Full text online
* Teachings of the Mystics (1960)
* Man against darkness, and other essays (1967)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Guiera

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.

## Növləri
* 

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Şimali Vyetnamda parlament seçkiləri (1971)

**Şimali Vyetnamda parlament seçkiləri** — 11 aprel 1971 ildə Şimali Vyetnamda keçirilən parlament seçkiləri. Yalnız Vyetnam Vətən Cəbhəsini (Vyetnam Fəhlə Partiyasının müxtəlif blok partiyaları və peyk təşkilatları ilə alyansı) təmsil edən namizədlər seçkiyə qatılmışdır. Seçici fəallığının 98.9% faiz olduğu qeyd edilmişdir.

## Nəticələr

## İstinadlar
Şimali Vyetnamda parlament seçkiləri (1975)

**Şimali Vyetnamda parlament seçkiləri** — 6 aprel 1975-ci ildə Şimali Vyetnamda keçirilən parlament seçkiləri. Vyetnam Vətən Cəbhəsi 424 yerin hamısını qazanmışdır. Seçici fəallığının 98,26% olduğu qeyd edilmişdir. Bu, Şimali Vyetnamda keçirilən son seçkilər idi, çünki növbəti il Vyetnamın yenidən birləşmişdir.

## Nəticələr

## İstinadlar
Yenidən Birləşmə Günü

**Yenidən Birləşmə Günü** (), həmçinin **Qələbə Günü** (), **Qurtuluş Günü** ( və ya ) və ya rəsmi adı ilə **Cənubun Qurtuluşu və Milli Birləşmə Günü** () — Vyetnamda 30 aprel 1975-ci ildə Şimali Vyetnam və Vyetkonq qüvvələrinin Cənubi Vyetnamın paytaxtı Sayqonu (indiki Hoşimin şəhəri) ələ keçirməsi və bununla da Vyetnam müharibəsinə son qoyması hadisəsini qeyd edən dövlət bayramı. Hadisə milli seçkilərdə baş verən birləşməyə doğru keçid dövrünün başlanğıcı olmuşdur. 2 iyul 1976-cı ildə yenidən birləşmə üçün keçirilən milli seçki nəticəsində Cənubi Vyetnam və Şimali Vyetnam birləşməsindən müasir Vyetnam yaranmışdır.

Bəzi xaricdəki Vyetnam icmalarında bu gün **Sayqonun süqutu**, **Qara Aprel** (), **Milli Utanc Günü** () və ya **Milli Nifrət Günü** () kimi qeyd olunur.

## İstinadlar
Laos krallığı

**Laos krallığı** () — Cənub-Şərqi Asiyada 1949–1975-ci illərdə mövcud olmuş dövlət.

## Süqutu
25 aprel 1975-ci ildə Savannaxet şəhərində koalisiya hökumətini birgə devirməyə razılıq verən sağçı siyasi liderlərin və generalların gizli toplantısı keçirilmişdir. Çevriliş 11 mayın səhəri planlaşdırılmışdı, lakin üsyan həyata keçirilməmişdir. Sui-qəsdçilərin ABŞ-nin Vyentyandakı səfirliyi və Beynəlxalq İnkişaf Agentliyi ilə birbaşa əlaqəsi üzə çıxmışdı. 1 mayda Vyantyanda və başqa şəhərlərdə mitinqlər keçirilmiş, onların iştirakçıları mürtəcelərin dövlət orqanlarından və ordudan uzaqlaşdırılmasını, Amerikanın Laosun işlərinə müdaxiləsinə son qoyulmasını tələb etmişdilər.

23 avqust 1975-ci ildə Vyantyanda xalq idarəsi qurulmuşdur. 2 dekabr 1975-ci ildə Laos Xalq Demokratik Respublikasının yaranması elan edilmişdir.

## Sosial-iqtisadi inkişaf
Laos krallığı əsasən aqrar ölkə idi. Sənayenin inkişafına digər şeylərlə yanaşı, vətəndaş müharibəsi də mane olmuşdu. Xırda kəndli təsərrüfatları üstünlük təşkil edirdi və bir sıra ərazilərdə kəsimli kənd təsərrüfatı qorunurdu. 1975-ci ilə qədər əsas məhsullar çəltik və qarğıdalı idi. Tütün, qəhvə, pambıq, tiryək, kartof, soya, manok, sitrus və yağlı bitkilər də becərilirdi. Meşə sənayesi məhsulları ixrac edilirdi. Gevea plantasiyaları inkişaf etdirilməmişdir. Çox az sənaye obyektləri müəssisələri var idi. Müstəqillik dövründə hidroenergetika güclü inkişaf etmişdir. 1975-ci ilə qədər ölkədə 6 iri elektrik stansiyası fəaliyyət göstərirdi. Krallıqda avtomobil sahəsində sürətli inkişaf müşahidə olunmuşdu. 1948-ci ildə ölkədə 300, 1975-ci ildə artıq 18 min avtomobil var idi. avtomobillər. Dəmir yolları yox idi.

## İstinadlar
Kamboca krallığı (1953–1970)

**Birinci Kamboca krallığı** və ya rəsmi adı ilə **Kamboca krallığı** () — Kamboca tarixində 1953-cü ildən 1970-ci ilə qədərki dövr. Bu, Fransa müstəmləkəçiliyindən müstəqilliyin əldə olunmasından sonrakı illəri əhatə edir. Bu dövr müstəmləkəçilikdən sonrakı Kambocanın inkişafında əsas rol oynamış Norodom Sianukun hakimiyyəti ilə sıx bağlıdır. Bununla belə, Sianouk hakimiyyəti hər il getdikcə avtoritar xarakter almağa başlamışdır. 1955-ci ildən 1970-ci ilə qədər Sianukun "Sanqkum" təşkilatı Kambocada yeganə qanuni partiya idi.

## İstinadlar
Patet Lao

**Patet Lao** (, **', ), rəsmi olaraq **Laos Xalq Azadlıq Ordusu''' — Laosda XX əsrin ortalarında yaradılmış kommunist siyasi hərəkatı və təşkilatı. Qrup 1975-ci ildə, Laosda vətəndaş müharibəsindən sonra siyasi hakimiyyəti ələ keçirməkdə son nəticədə uğur qazanmışdır. "Patet Lao" həmişə Vyetnam kommunistləri və Şimali Vyetnam ilə yaxından əlaqəli idi. Vətəndaş müharibəsi zamanı Vyetnam Xalq Ordusu tərəfindən effektiv şəkildə təşkil edilmiş, təchiz edilmiş və hətta rəhbərlik edilmişdir. Vyetnam müharibəsində antikommunist qüvvələrə qarşı vuruşmuşdular. Nəhayət, bu termin Laos kommunistlərinin ümumi adı olmuşdur.

Hərəkata hərbi yardımın ən mühüm mənbəyi Çin idi. Mao Tszedunun əmri ilə Xalq Azadlıq Ordusu onları 115,000 silah, 920,000 qumbara və 170,000,000 güllə təmin etmin, 700-dən çox hərbi zabitinə təlim keçmişdir.

"Patet Lao"nun "Laos Vətənpərvər Cəbhəsi" () adlı siyasi qanadı 1956-cı ildən başlayaraq çoxsaylı koalisiya hökumətlərində xidmət xidmət etmişdir. 1960–1970-ci illərdə "Patet Lao" Laosda vətəndaş müharibəsi dövründə kral hökuməti ilə vuruşmuşdur. Onlar Laosun şimal və şərqinə nəzarəti ələ keçirmişdi. "Patet Lao" 1975-ci ilin yazında bütün ölkədə hakimiyyətə gəlmişdir. Dekabrda ABŞ-nin dəstəklədiyi Laos krallığı süqut etmiş və Laos Xalq İnqilab Partiyası yeni hökumət qurmuşdur.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat
* 

## Xarici keçidlər
* https://web.archive.org/web/20120204034101/http://www.onwar.com/aced/data/lima/laos1962.htm
* https://web.archive.org/web/20120204034105/http://www.onwar.com/aced/data/lima/laos1954.htm
* http://www.factmonster.com/ce6/world/A0859186.html
* http://countrystudies.us/laos/
* http://countrystudies.us/laos/14.htm
* http://www.britannica.com/eb/article-9058717/Pathet-Lao
Laolar

**Laolar** və ya **laoslular** () — Cənub-Şərqi Asiyada tay etnik qrupu. Laosun əsas əhalisidir. Laosda, Tailandda, Çində, Vyetnamda, Kambocada və Myanmada laoların etnoqrafik qrupları yaşayır. Laos dilində danışırlar. Dinləri buddizmdir. Laoların əcdadları Hind-Çin ərazisinə b.e. ilk əsrlərində Şərqi Asiyadan gəlmişlər. XIV əsrdə Lansanq feodal dövlətini yaratmışdılar. Əsas məşğuliyyətləri çəltikçilik və bağçılıqdır, toxuculuq və ipəkçilik də inkişaf etmişdir.

## İstinadlar
Cessi Pinkman

**Cessi Pinkman** () — "*[[Breaking Bad]]*" serialının mərkəzi personajlarından biri. Aaron Pol tərəfindən canlandırılıb. Cessi Pinkman, keçmiş kimya müəllimi Volter Vayt (Brayan Krenston) ilə əməkdaşlıq edərək, metamfetamin istehsalı və satışı ilə məşğul olmuşdur. Cessi serialın bütün epizodlarında iştirak edən yeganə personaj statusuna malikdir. Aaron Pol 2019-cu ildə "*[[El Kamino]]*" adlı əlavə filmində həmin obrazı yenidən canlandırmış, eləcə də 2022-ci ildə "*[[Ən yaxşısı Sola zəng et]]*" serialının yekun mövsümündə də rol almışdır.

Teleserialın yaradıcısı Vins Qilliqan əvvəlcədən Cessi Pinkman obrazının birinci mövsümün sonunda məhvini planlaşdırmışdı. Lakin Aaron Polun aktyor məharəti və tamaşaçı auditoriyasının personaja göstərdiyi yüksək maraq nəticəsində bu qərardan imtina edilmişdir. Tənqidçilər xüsusilə Cessi obrazının mənəvi təkamülünü - onun mənfi xarakterli narkotik satıcısından serialın mərkəzi müsbət qəhrəmanına transformasiyasını yüksək qiymətləndirmişlər. Aaron Pol bu roldakı əvəzsiz ifasına görə 2010, 2012 və 2014-cü illərdə televiziya sahəsində ən nüfuzlu mükafat olan "Praymtaym Emmi"yə layiq görülmüşdür.

## Bioqrafiya
Cessi Brüs Pinkman Nyu-Meksiko ştatının Albukerke şəhərində orta təbəqəyə mənsub ailədə dünyaya gəlmişdir. Serailın ilk mərhələsində narkotik vasitələrin istifadəsi və realizəsi ilə məşğul olması səbəbindən ailəsi tərəfindən tərk edilmişdir. O, xərçəng xəstəliyindən əziyyət çəkən Cinni xalasının himayəsinə sığınmağa məcbur olub və xalasının son nəfəsinə qədər ona qulluq edib. Daha sonra evin mülkiyyət hüququ valideynlərinə keçdiyindən, Cessiyə həmin evdə yaşamaq imkanı verilib.

Cessi orta məktəb illərində təhsilə maraq göstərməyən, dərslərdən daha çox dostları ilə əyləncəli vaxt keçirməyə və marixuana istifadəsinə üstünlük verən bir şagird olub. Onun daim "Cənab Vayt" deyə müraciət etdiyi Volter Vayt, vaxtilə kimya müəllimi olmuş və ona aşağı qiymətlər vermişdi. Volt Cessidən heç bir müsbət gözlənti bəsləmirdi. Bütün bunlara baxmayaraq, Cessi təhsilini başa vura bilib və məzuniyyət mərasimində diplomunu məhz Voltun əlindən alıb.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Laos coğrafiyası

**Laos coğrafiyası** — Cənub-Şərqi Asiyada yerləşən Laos Xalq Demokratik Respublikasının ərazi kompleksləri və komponentləri.

Laos, əsasən, dağlıq ölkədir. Şimalında Trannin yaylası (hündürlüyü 2,820 metrə qədər), şərqində Annam dağları, cənubunda Boloven platosu, qərbində Korat platosunun bir hissəsi yerləşir. Cənubunda və qərbində Mekonq çayı boyunca dar ovalıq uzanır. Faydalı qazıntıları: qalay, dəmir filizi, mis, sink, qurğuşun, boksit, qızıl və s. İqlimi subekvatorial, mussondur. Orta tempraturu yanvarda 18–27 °C, iyulda 26–30 °C-dir. İllik yağıntı düzənliklərdə 1,300–1,700 millimetr, dağlarda 3,000 millimetrə qədərdir. Ən böyük çayı Mekonqdur. Əsasən, dağ laterit torpaqları yayılmındır. Ərazisinin təqribən 2/3-si tropik meyvələrlə örtülüdür. Laosda fil, pələng, bəbir, vəhşi öküz, hibbon, makaka, ilan, timsah, müxtəlif quşlar və s. var.

## İstinadlar
Laos əhalisi

**Laos əhalisi** — Laos Xalq Demokratik Respublikasının əhalisinin demoqrafik xüsusiyyətləri. Laos Cənub-Şərqi Asiyada yerləşən ölkədir. Ölkə əhalisinin 2021-ci ildə təxminən 7,43 milyon olduğu təxmin edilirdi və onların çoxu ölkə daxilində qeyri-bərabər səpələnmişdir. İnsanların çoxu Mekonq çayının və onun qollarının vadilərində yaşayır. Ölkə üzrə əhalinin sıxlığı 23,4/km2 təşkil edir. 2005-ci ilin mart ayında, 2005-ci il siyahıyaalınmasında ümumi əhali 5,62 milyon (2,82 milyon qadın, 2,80 milyon kişi) olmuşdur ki, bu da əvvəlki 1995-ci il siyahıyaalınmasından 1,047 milyon artımdır.

Laosda etnolinqvistik əlamətə görə 3 qrupda (laolun,, laotenq, laosunq) birləşən təqribən 70 xalq və tayfa, həmçinin ninlilər, vyetnamlılar, birmalılar, Cənubi Asiyadan köçüb gəlmələr və başqaları yaşayır. Dindarların çoxu buddistdir. Rəsmi dil Laos dilidir.

## İstinadlar
Hind-Çin Kommunist Partiyası (1930)

**Hind-Çin Kommunist Partiyası** (**HÇKP**; , ,  ,, ) — 1930-cu ilin oktyabrında keçmiş Vyetnam Kommunist Partiyasından çevrilmiş siyasi partiya. Bu partiya 11 noyabr 1945-ci ildə özünü ləğv etmişdir.

## Tarixi
Vyetnam Kommunist Partiyası 3 fevral 1930-cu ildə Hind-Çin Kommunist Partiyası (adına baxmayaraq, bu partiya yalnız Tonkində fəaliyyət göstərirdi) və Annam Kommunist Partiyasını (yalnız Koxinxinada fəaliyyət göstərir) birləşdirərək yaradılmışdır. Bundan sonra Hind-Çin Kommunist Liqası (yalnız Tonkində mərkəzində fəaliyyət göstərir) Vyetnam Kommunist Partiyasına qoşulmuşdur. Bununla belə, Komintern kommunist hərəkatının təkcə Vyetnamda deyil, bütün Fransa Hind-Çinində (Kamboca, Laos və Vyetnam daxil olmaqla) təşviq edilməli olduğunu müdafiə etmiş, buna görə də Vyetnam Kommunist Partiyasını özünü Hind-Çin Kommunist Partiyasına çevirməyə çağırmışdır. Kommunist İnternasionalı maliyyə yardımı müqabilində həm partiyanın siyasətinə, həm də onun rəhbərliyinin tərkibinə əhəmiyyətli dərəcədə nəzarət edirdi.

Təşkilat 1946-cı ilin sonlarına doğru Kambocanın sərhədyanı ərazilərində Vyetnam sakinləri arasında yaradılmış inqilabi komitələr şəbəkəsindən ortaya çıxmışdır. Kampuçiyanın Vyetnam Sakinlərinin Milli Qurtuluş Liqası 1947-ci ilin martında Hind-Çin Kommunist Partiyasının ön təşkilatı olaraq yaradılmışdır. Bununla da müxtəlif yerli inqilab komitələri birləşdirilmişdir. Kambocada fransızlar tərəfindən ələ keçirilən ilk Vyetmin sənədlərindən biri 30 aprel 1949-cu ilə aid idi və liqanın mövcudluğunu, eləcə də fransızlara qarşı təklif edilən Vyetnam–Kxmer ittifaqını təfərrüatlarını ortaya qoymuşdur.

1950-ci ildə Vyetnam mənbələri təşkilatın 50,000 üzvünün olduğunu iddia edirdi.

## İstinadlar
Laos dövləti

**Laos dövləti** — Hind-Çin yarımadasında tarixi dövlət. Yaponiya imperiyası tərəfindən işğal edilmiş Fransanın Laos protektoratının ərazisində yaradılmışdır. 1945-ci ilin aprelindən oktyabr ayına qədər mövcud olmuşdur.

Luanqphabanq kralı Sisavang Vonq 1945-ci ilin aprelində yaponlar tərəfindən Laosun müstəqilliyini elan etməyə məcbur edilmişdir, lakin 15 avqustda Yaponiya təslim olmuş və Sisavanq Vonq ölkəni bir daha Fransa protektoratı statusuna qaytarmaq arzusunda olduğunu bildirmişdir.

1945-ci ilin oktyabrında ölkənin müstəqilliyini elan edən və Laosda respublika idarəetmə formasını quran Lao İssarahərəkatı Sisavanq Vonqu hakimiyyətdən uzaqlaşdırmışdır.

## İstinadlar
Lao issara

**Lao issara** (, ) — 12 oktyabr 1945-ci ildə şahzadə Petsarat Ratanavon tərəfindən yaradılmış antifransa milliyətçi hərəkat. Bu qısaömürlü hərəkat İkinci Dünya müharibəsində Yaponiyanın məğlubiyyətindən sonra ortaya çıxmış, Fransa qüvvələrinin qayıtmasına qədər Laos hökumətinə çevrilmişdir. Bu, fransızların Laos üzərində nəzarəti bərpa etməsinə mane olmaq məqsədini daşıyırdı. Qrup 1949-cu ildə ləğv edilmişdir.

## İstinadlar
Khmer issarak

**Khmer issarak** (, ) — antifransa və antimüstəmləkə müstəqillik hərəkatı. Hərəkət "amorf" kimi etiketlənmişdir. İssarak təxminən 1945-ci ildə yaradılmış və hər birinin öz lideri olan bir neçə fraksiyadan ibarət olmuşdur. İssarak fraksiyalarının əksəriyyəti 1945-ci ildə İkinci Dünya müharibəsinin bitməsi ilə 1953-cü ildə Kambocanın müstəqilliyi arasında fəal mübarizə aparırdılar. Khmerlərin ilkin məqsədləri müstəqillik əldə etmək üçün fransızlara qarşı mübarizə aparmaq idi, lakin daha sonra Kamboca hökumətini devirməyə yönəlmişdir.  İssarak termini ilkin olaraq qeyri-kommunistlərə istinad edirdi, lakin 1950-ci illərin əvvəllərində Vyetminin rəhbərlik etdiyi partizanlar digər qeyri-kmmunist qüvvələri birləşdirmək naminə özlərini issarak adlandırmışdılar.

## Mənbə
### İstinadlar

### Ədəbiyyat
* 

## Əlavə ədəbiyyat
* 
* 
* Dommen, A. J. (2001). The Indochinese Experience of the French and the Americans: Nationalism and Communism in Cambodia, Laos, and Vietnam. Bloomington: Indiana University Press.
* Grant, J. S., Moss, L. A. G., & Unger, J. (1971). Cambodia; the widening war in Indochina. New York: Washington Square Press.
*  
* Murashima, E. (2005). Opposing French Colonialism: Thailand and the Independence Movements in Indo-china in the early 1940s. South East Asia Research, 13(3), 333-383. doi:10.5367/000000005775179702
* Tully, J. A. (2002). France on the Mekong: A history of the protectorate in Cambodia, 1863-1953. Lanham, MD: University Press of America.
* 
* Chandler, D. (1997). From `Cambodge' to `Kampuchea': State and revolution in Cambodia 1863-1979. Thesis Eleven, 50(1), 35-49. doi:10.1177/0725513697050000004
* Chandler, D. P. (2000). A history of Cambodia. Boulder, Colo: Westview Press.
* Cambodia: Kampuchea. Gerrand, J., Littlemore, S., Jane Balfour Films Ltd and James Gerrand & investors (Directors). (1988).[Video/DVD] London: Jane Balfour Films Ltd.
* Eanes, J. (2002). The rise and fall of the khmer rouge. ProQuest, UMI Dissertations Publishing).
* Fretter, J., & Bercovitch, J. (2004). France-indochina: Independence struggle December 1945-July 1954. Washington, DC: CQ Press.
* Jackson, K. D. (1989). Cambodia, 1975-1978: Rendezvous with death. Princeton, N.J: Princeton University Press.
* Keyes, C. (1990). Buddhism and revolution in Cambodia. Cambridge: Cultural Survival, Inc.
* Kiernan, B., & Boua, C. (1982). Peasants and politics in kampuchea, 1942-1981. Armonk, N.Y; London: Zed Press.
* Kissi, E. (2006). Revolutions and genocides in Ethiopia and Cambodia. Lanham, MD: Lexington Books.
* Nguyen-Vo, T. (1992). Khmer-viet relations and the third indochina conflict. Jefferson, N.C: McFarland.
* Peou, S. (2001). Cambodia: Change and continuity in contemporary politics. Aldershot, Hants; Burlington, Vt: Ashgate.
* Shinde, B. E. (1982). Outline history of kampuchean communism 1930-78. China Report, 18(1), 11-47. doi:10.1177/000944558201800102
* Thion, S. (1993). Watching Cambodia: Ten paths to enter the Cambodian tangle. Bangkok: Cheney.
Vyentyan may

***Vyentyan may*** (**, , ) — Laos hökuməti tərəfindən paytaxt və ən böyük şəhər Vyentyanda nəşr olunan laosdilli həftəlik qəzet. Əvvəlcə o, "Vyentyan post" adlanırdı, lakin 1975-ci ildə Laos Xalq İnqilab Partiyası (LXİP) hakimiyyəti ələ keçirəndən sonra adı dəyişdirilmişdir. Bu, hökumətin və LXİP-nin mövqeyini əks etdirir.

## İstinadlar
Lao Xəbər Agentliyi

**Lao Xəbər Agentliyi** və ya **Kaosan Patet Lao** (, **KPL**; ) — Laos hökumətinin və hakim Laos Xalq İnqilab Partiyasının rəsmi xəbər agentliyi. 6 yanvar 1968-ci ildə Vyenqsayda Laos Xalq İnqilab Partiyasının xəbər agentliyi kimi fəaliyyətə başlamış və 1976-cı ildə kommunistlər hakimiyyəti ələ keçirdikdən sonra Laosun rəsmi xəbər agentliyinə çevrilmişdir. Onun hazırkı baş direktoru Saunton Xantavonqdur.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Khaosan Patet Lao
* BBC Laos Media
Pasason

***Pasason*** (, ) — Laosda nəşr olunan həftəlik qəzet. Qəzet 13 avqust 1950-ci ildə təsis edilmişdir/ Bu, marksizm–leninizm prinsiplərinə əsaslanan kommunist partiyası olan və ölkədə səlahiyyətli yeganə siyasi partiya olan Laos Xalq İnqilabı Partiyasının rəsmi orqanıdır.

## İstinadlar
Fəqərəarası dəlik

**Fəqərəarası dəlik**  (həmçinin sinir dəliyi adlanır) — iki dorsal fəqərə arasındakı açılış. Boyun, döş və bel fəqərələrində fəqərəarası deşiklər olur.
## Anatomiyası

Bu nahiyyələrdə hər bir cüt fəqərə arasında dəliklər və ya açılışlar mövcuddur. Açılışdan bir sıra strukturlar keçir. Bunların hər biri onurğa sinirinin kökü, seqmentar arteriyanın onurğa arteriyası, daxili və xarici pleksuslar arasında əlaqə quran damarlar, təkrarlanan meningeal (sinu-vertebral) sinirlər və transforaminal bağlardır.
## Funksiyası

Onurğa fəqərələri bir-biri ilə birləşdirildikdə, gövdələr baş və gövdəyə dəstək verən güclü bir sütun əmələ gətirir və vertebral foramen medulla spinalisi (onurğa beyni) qorumaq üçün bir kanal təşkil edir.
## Olçüsü

Dəliklərin ölçüsü yerləşdirməyə, patologiyaya, onurğa yükünə və duruşa görə dəyişir.

Konkret olaraq, fəqərəarası dəlik bitişik fəqərənin yuxarı çentiği, fəqərənin aşağı çentiği, fəqərəarası oynaq və fəqərəarası diskin yanında yerləşir.


File:Projectional radiograph of cervical foraminal stenosis, annotated.jpg|Ənsə və sol çiyin nahiyəsində ağrı ilə müraciət edən kişinin proyeksiya rentgenoqrafiyası, təsirlənmiş dermatoma ilə uyğun gələn yaşa bağlı degenerativ dəyişikliklər nəticəsində boyun onurğa sinirinin 4-cü sol fəqərəarası deşiklərinin stenozunu göstərir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
*skeleton2/intervertebralforamen Photo of model at Waynesburg College
Bəkir Coşqun

**Bəkir Coşqun** () - Türkiyəli jurnalist, yazıçı

## Həyatı
Bəkir Coşqun 1945-ci ildə Türkiyənin Şanlıurfa bölgəsində məmur bir atanın övladı olaraq dünyaya gəlib. İlk, orta və lise təhsilini Şanlıurfada alıb. Ali təhsilini Ankarada Başkent Jurnalistika Özəl Məktəbində bitirib. Daha sonra 1974-cü ildə foto müxbiri olaraq işə başlayıb. O, polis müxbiri və parlament müxbiri kimi də çalışıb. 1978-ci ildə “Günaydın” qəzetində keçib. Bu qəzetdə “Doqquzuncu kənd” adlı köşəsində fəaliyyət göstərib. 1987-ci ildə isə “Sabah” qəzetində “Onuncu kənd” başlıqlı köşədə yazmağa başlayıb. 1993-cü ildə “Hürriyyət” qəzetində işini davam etdirib. Onun dörd kitabı işıq üzü görüb: “Dövlət”, “Vəkilimi istəyirəm”, “Pakoya məktublar” və “Mən Pako”. O, öz iti Pako adı ilə qələmə aldığı yazılar dərc etdirib. TRT-də yayımlanan “Pakoya məktublar” adlı serialı başda BBC olmaqla, altı Avropa İttifaqı ölkəsinin televiziyası tərəfindən alınıb.
Heyvansevər xarakterilə də tanınan yazıçı, skripka çalmağı bacarıb, təbiət və dəniz həvəskarı olub. O, yay aylarında Ayvalığın Cunda adasında yaşayıb. B.Coşqun 9 sentyabr 2009-cu ildə “Hürriyyət” qəzetindən ayrılıb, həmin ilin 25 sentyabrnda “Xəbər türk” qəzetində köşə yazarı kimi fəaliyyətə başlayıb. Ancaq referendumda Ağ Partiya hökumətinin əleyhinə yazdığı yazılar səbəbindən təzyiqlə üzləşdiyini iddia edən yazıçının bu qəzetdəki işinə 20 sentyabr 2010-cu ildə son verilib. O, 3 noyabr 2010-cu ildə “Cümhuriyyət” qəzetində “Onuncu kənd” köşəsində yazmağa başlayıb.. B.Coşqun bu qəzetdə yazmağa davam edərkən 14 mart 2013-cü ildən ayrılaraq “Sözcü” qəzetinin heyətinə qatılıb.

## Ölümü
2017-ci ilin oktyabr ayında ağciyər xərçəngi müalicəsi ilə əlaqədar yazılarına fasilə verən B.Coşqun o vaxtdan sonra səhhəti imkan verdiyi müddətcə “Sözcü” qəzetindəki köşə yazıları vasitəsilə oxucuları ilə görüşməyə davam edib. Son illərində ağciyər xərçəngindən müalicə alan yazıçı, 18 oktyabr 2020-ci ildə Ankara Şəhər Xəstəxanasında ağciyər xərçəngi səbəbiylə tənəffüs tutulmasından vəfat edib. O, doğulduğu Şanlıurfanın Tülmən kəndində dəfn edilib.

## Tənqidlər və polemikalar
B.Coşqun 3 may 2007-ci il tarixindəki “Göbəyini qaşıyan adam” yazısına görə bir çox yazar tərəfindən antidemokratik olmaqla tənqid edilib. Onun 15 avqust 2007-ci ildə Əmin Çölaşanın yazılarına son verildikdən sonra “Hürriyyət” qəzetindən istefa verdiyi iddia edilib. Lakin yazıçı 16 avqust 2007-ci il tarixli yazısında istefa etməyəcəyini bildirib.
Yazıçı “O, mənim “prezidentim” olmayacaq” adlı köşə yazısında Abdullah Gülün şəriət tərəfdarı olduğunu və bunun keçmişdə dediyi sözlərlə sabitləşdiyi fikrini bildirib. Bu yazıdan sonra Baş nazir Rəcəb Tayyib Ərdoğan "İstəməyən vətəndaşlıqdan çıxar!" deməklə böyük tənqidlərə səbəb olan bir bəyanat verib. Daha sonra yazıçı 2 avqust 2007-ci il tarixində R.T.Ərdoğana “Gedəcək yerim yoxdur”  yazısı ilə cavab verib. Həmçinin B.Coşqun mətbuata verdiyi açıqlamalarda “Hara gedim? Dəvə versin, Ərəbistana gedim”  deyərək satirik fikirlər söyləyib.

## İstinadlar
Hüseyn Rəsulov

**Hüseyn Əvəz oğlu Rəsulov** () — Azərbaycan inşaatçı-mühəndisi, Sosialist Əməyi Qəhrəmanı (1977), Azərbaycan SSR əməkdar inşaatçısı (1976), Azərbaycan SSR Ali Sovetinin 11-ci çağırış deputatı.

## Həyatı
Hüseyn Əvəz oğlu Rəsulov 21 fevral 1929-cu ildə Göyçay qəzasının (sonralar Göyçay rayonu) Müskürlü kəndində anadan olmuşdur. 1943-cü ildən 1949-cu ilədək Göyçay rayonundakı Lenin adına kolxozda çalışmışdır. Suvaqçılar hazırlayan fabrik-zavod şagirdliyi məktəbində təhsilini başa vurduqdan sonra Bakının müxtəlif tikinti təşkilatlarında suvaqçı işləmişdir. 1962-ci ildən Azərbaycan SSR Tikinti Nazirliyinin (1967-ci ildən Sənaye Tikintisi Nazirliyinin) 4 nömrəli tresti sistemində çalışmış, 1976-cı ildən həyatının sonunadək həmin trestin 46 nömrəli tikinti idarəsində kompleks tikinti briqadasına (suvaqçılar briqadası) başçılıq etmişdir.

Hüseyn Rəsulov Bakıda asbest-şifer kombinatının tikintisində Bakı neftayırma zavodundakı koks qurğusunun ucaldılmasında, dəmiryol vağzalının inşasında, tikinti maşınları təmiri zavodunun, müxtəlif yaşayış binalarının istifadəyə verilməsində, Bakı məişət kondisionerləri zavodunun mozaik döşəmələrinin hazırlanmasında, Bakı neftayırma zavodunda neftin ilkin emalı qurğusunun — "ELOU AVT" qurğusunun tikintisində yaxından iştirak etmişdir. Onun briqadası 1970-ci ildə Azərbaycanda Moskva inşaatçısı Nikolay Zlobinin metodu ilə ilk dəfə işləyən kollektivlərdən biri olmuşdur.

Hüseyn Rəsulov 1955-ci ildən Sovet İttifaqı Kommunist Partiyasının üzvü olmuş, 1985-ci ildə Azərbaycan SSR Ali Sovetinin XI çağırış deputatı seçilmiş, Ali Sovetin Tikinti və inşaat materialları sənayesi komissiyasının üzvü olmuşdur. Sov. İKP XXVII qurultayına (1986), Azərbaycan Kommunist Partiyasının XXX və XXXI (1981, 1986) qurultaylarına nümayəndə seçilmişdir.

Hüseyn Rəsulov V. İ. Lenin adına Bakı neftayırma zavodunun neftayırma kompleksinin tikintisində əldə etdiyi nailiyyətlərə görə SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyətinin 21 iyul 1977-ci il tarixli Fərmanı ilə "Sosialist Əməyi Qəhrəmanı" adına layiq görülmüşdür. İki dəfə "Lenin" ordeni, "Xalqlar dostluğu" və "Şərəf nişanı" ordenləri, eləcə də SSRİ medalları ilə təltif edilmişdir. Ona "Azərbaycan SSR əməkdar inşaatçısı" fəxri adı verilmişdir.

Hüseyn Rəsulov 2 sentyabr 1986-cı ildə avtomobil qəzası nəticəsində həlak olmuşdur.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Toxunulmazlar (film, 2011)

**"Toxunulmazlar"** () və ya MDB məkanındakı adı ilə "**1+1"** — 2011-ci ildə real hadisələrə əsaslanan fransız komediya dramı.

Əsas rolları Fransua Kluzet və bu aktyor işinə görə milli Sezar mükafatına layiq görülmüş Omar Si ifa edirlər. Premyerası 2 noyabr 2011-ci ildə Fransada baş tutdu. Rusiyada film 26 aprel 2012-ci ildə "1+1" adı ilə nümayiş olundu.

2012-ci ilin sentyabrında Fransa "Ən yaxşı xarici film" nominasiyasında Oskar heykəlciyi uğrunda yarışmaq üçün "Toxunulmazlar" filmini göndərdi, lakin film heç qısa siyahıya düşmə bilmədi. Buna baxmayaraq, film eyni kateqoriyada Qızıl Qlobus və BAFTA mükafatlarına namizəd olub.

## Süjet xətti
Paraplanda qəzaya uğradıqdan sonra iflic olan varlı aristokrat Filip ona baxmalı olan köməkçi axtarır. Namizədlərdən biri, qaradərili Driss bu işə maraq göstərmir — ona işsizlik müavinətini almağa davam etmək üçün rəsmi yazılı imtina lazımdır, lakin gözlənilmədən Filip onu işə qəbul edir. Seneqaldan olan kriminal meyilli, marixuana, qadın və ritmik musiqi həvəskarı, yaxşı davranışlar tamamilə uzaq olan — o, kobud, nəzakətsiz və hər hansı bir konvensiyaya yaddır, lakin Filipi cəlb edən onun təbiiliyi və yaxınlığı idi. Öz bədəninin içindəki həbsdən və daxili tənhalıqdan əziyyət çəkən Filip yeni bir şey istəyir. Driss Filipin dəbdəbəli və ibtidai sarayına xaos parçası və Filipin həyatına macəra ruhu, kortəbiilik və istənilən problemə münasibət asanlığı gətirir. Çətin bir həyata baxmayaraq, Driss yaxşı insan olur. Onunla Filip arasında möhkəm dostluq yaranır.

Bir gün Driss Filipin iflic olduğunu bilməyən qələm yoldaşı Eleanordan xəbər tutur. Nəticədə Driss Filipi Eleonora zəng etməyə inandırır. O, Filipdən onun şəklini göndərməsini xahiş edir. Dris albomda Filipin iki şəklini tapır: birində əlil arabası, digərində isə yox. Driss və Filip əvvəlcə ilk şəkli göndərmək qərarına gəlirlər, lakin sonra Filip qorxur və ev xidmətçisii İvonnadan fotoşəkilləri dəyişməsini xahiş edir. Filip restorana görüşə gedir, lakin son anda fikrini dəyişir və onu tanımayan Eleanora qapıda dayanana İvondan təcili onu aparmasını xahiş edir.

Bir müddət sonra ailə səbəblərindən Driss Filipi tərk etmək məcburiyyətində qalır, lakin o, Filip Drissiz bacara bilmir. O, ədəb-ərkanı və qüsursuz tövsiyələri olan fransız köməkçiləri ilə kifayətlənmir. Həyat ona boş görünməyə başlayır, lakin bu anda Driss geri qayıdır. O, Filipi dəniz sahilinə aparır və həyat sevinci yenidən aristokrata gəlir. Driss Filipi kafeyə gətirir və orada onunla nahar etməyəcəyini deyir: Filipi Eleanor müşayiət edəcək.

Lentin sonunda filmin baş qəhrəmanlarının real prototiplərinin sonrakı taleyi haqqında məlumat verilir. Filip Mərakeşə köçdü, yenidən evləndi və iki qızı oldu. Abdel Sellou (Driss) öz biznesini açıb, həm də evlənib və üç övladı var. Və bu günə qədər o və Filip yaxın dost olaraq qalırlar.

## Rollarda

## Mənbə
1.https://ru.wikipedia.org/wiki/1%2B1_(%D1%84%D0%B8%D0%BB%D1%8C%D0%BC)#cite_ref-1

2.https://ru.wikipedia.org/wiki/1%2B1_(%D1%84%D0%B8%D0%BB%D1%8C%D0%BC)#:~:text=Deutsche%20Nationalbibliothek%20Record%20%23104361589X%20//%20Gemeinsame%20Normdatei%C2%A0(%D0%BD%D0%B5%D0%BC.)%20%E2%80%94%202012%E2%80%942016.
Threads

**Threads** () — əsası 6 iyul 2023-cü ildə Mark Zukerberq tərəfindən qoyulmuş sosial şəbəkə. Meta Platforms şirkətinə məxsusdur.

Tətbiq, Twitter və digər mikrobloq platformaları kimi işləyir: istifadəçilər mətn, şəkillər və videolar yerləşdirə və paylaşa bilər; başqalarının yazılarına cavab verə, repost edə və bəyənə bilər. Tətbiq iOS və Android-də tam və məhdud funksionallıqla internetdə mövcuddur, tezliklə genişləndiriləcək. Sosial şəbəkə ilk 48 saat ərzində 80 milyon istifadəçiyə çatdı və daha əvvəl ChatGPT tərəfindən müəyyən edilmiş sürətli istifadəçi qeydiyyatı rekordunu qırdı.

Tətbiq Instagram-a bitişik işləyir: istifadəçilərin qeydiyyatdan keçmək üçün Instagram hesabı olmalıdır və eyni addan istifadə etmələri tələb olunur

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Mənfəət marjası

Əməliyyat təhlili () və idarəetmə uçotunda əhatəyə töhfə satış () vahidi üzrə **marjinal mənfəət**i xarakterizə edir. Göstərici müxtəlif hesablamalarda faydalıdır və əməliyyat leverecinin ölçüsü kimi istifadə edilə bilər (). Bir qayda olaraq, göstəricinin aşağı dəyərləri əmək tutumlu sektorlarda, yüksək dəyərlər isə kapital tutumlu sahələrdə xarakterikdir.

## Tətbiqi
Marjinal mənfəət əməliyyat təhlilində istifadə olunur, burada xalis gəlirin hesablanmasını sadələşdirməyə imkan verir və xüsusilə zərərsizlik nöqtəsi. Marjinal mənfəətin hesablanması menecerə planlaşdırılmış mənfəəti əldə etmək üçün zəruri olan zərər nöqtəsini və satış həcmini qiymətləndirməyə imkan verir, bunun əsasında məhsul çeşidini genişləndirmək və ya azaltmaq barədə daha məlumatlı qərar qəbul etmək olar. məhsul və ya xidmətin qiymətinin müəyyən edilməsi, habelə sistemin optimal təşkili haqqında.məsuliyyətə görə komissiya ödənişləri və mükafatlar (əmək haqqı).

Mənfəət marjasının təhlili əməliyyat leverajının qiymətləndirilməsidir, yəni satış artımının mənfəət artımına necə səbəb olduğunun qiymətləndirilməsidir. Marjinal mənfəət, xərclərin sabit və dəyişkən xərclərə qruplaşdırılması yolu ilə idarəetmə uçotu məqsədləri üçün xüsusi olaraq hazırlanmış mənfəət və zərər hesabatının versiyasından istifadə etməklə hesablanır.

Mənfəət marjası ümumi mənfəətdən onunla fərqlənir ki, töhfənin hesablanması xərclərin təbiətinin iqtisadi təhlili əsasında dəyişkən xərcləri (marjinal mənfəətin hesablanmasına daxil edilmiş) sabit xərclərdən (onun hesablanmasına daxil edilməyən) ayırmağa yönəlmişdir; ümumi mənfəət isə uçot standartları əsasında müəyyən edilir. Mənfəət marjasının hesablanması menecerlər üçün şirkətin müəyyən bir iş sahəsini saxlamaq və ya aradan qaldırmaq mümkünlüyünü müəyyən etmək üçün əla vasitədir. Məsələn, müsbət töhfə marjası olan istehsal xətti, qatqı marjası sabit xərclərin bir hissəsini əvəz etdikdə mənfi ümumi mənfəət yaratsa belə, saxlanmalıdır. Bununla belə, mənfəət marjası mənfi olarsa, ondan imtina edilməlidir, çünki istehsal olunan hər bir məhsul vahidindən şirkət üçün daha çətin olacaq.

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
* 
* 
*
The Vanguard Group

**The Vanguard Group** ― 2023-cü ilin aprelinə olan məlumata görə idarə olunan qlobal aktivləri təxminən 7,7 trilyon dollar olan, Pensilvaniya ştatının Malvern şəhərində yerləşən ABŞ qeydiyyatlı investisiya məsləhətçisi.

## İstinadlar
Enrike Kabrera

**Enrike Kabrera** (; 14 iyul 1974) — Meksikalı heykəltəraşdır, həm də bərpaçı, musiqiçi və fotoqraf kimi işləri ilə tanınır.

## Həyat
Onun heykəlləri Luvr, Paris Art Shopping və Antibesdəki Pikasso Muzeyindədir; Tokiodakı Mori İncəsənət Muzeyində; Rockfeller Meatpacking, Art Basel və Hamptons Fine Art Fair və daha çox sərgilərdə nümayiş etdirilib. O, həmçinin Roma Papası Fransiskin Scholas Ocurrentes ilə səfir kimi və amfAR, Unicef, Ricky Martin Foundation, Eva Longoria və Les Couleurs kimi tanınmış xeyriyyə və fondlarla müntəzəm əməkdaşlıq edir. Cabrera hər iki Meksika institutu olan CENIDIAP (Milli İncəsənət Araşdırma Mərkəzi) və INBA (Milli İncəsənət İnstitutu) ilə əməkdaşlıq edərək dünyanın müxtəlif yerlərində bir çox sənət əsərlərinin bərpasını həyata keçirmişdir. O, 2009-cu ildə Fransa Hökuməti və 2010-cu ildə Meksika Hökuməti tərəfindən milli irslərinin bəzi ən mühüm heykəllərini bərpa etmək üçün seçilmiş və bu bərpa əməliyyatlarında qədim bərpa üsullarını tətbiq etmişdir. Onun kolleksiyaları arasında: *Trilogía, Palmarius, Palmarius Colors, Skull Miami Colors, Cavallo Veloce, Naia, El Toro de Oro, El Toro Platino və La Gran Manzana* fərqlənir. Onun məşhur əsəri Palmarius, digər şəhərlərlə yanaşı, Paris, Kann, Dubay, Roma, Florensiya, Tokio, Mayami, Nyu-York və Los-Ancelesdə olmaqla ümumilikdə 28-dən çox ölkədə nümayiş etdirilmişdir.

## Kolleksiyalar
* *Trilogía*
* *Skull Miami Colors*
* *Virgen de Guadalupe*
* *San Miguel Arcángel*
* *Palmarius*
* *Palmarius Colors*
* *Caballo Veloce*
* *Naia*
* *El Toro de Oro*

## İstinadlar
Hava seksi

– Yaponiyada ixtira edilmiş performans sənəti. Paltar geyinmiş kişi və ya qadın iştirakçılar xəyali, yəni olmayan partnerlə sekslə məşğul olmağa çalışırlar. Hava seksi məşğuliyyəti 2006-cı ildə sevgilisi olmayan bir qrup yapon oğlan tərəfindən ixtira edilmişdir.

## Tarixi
Məşğuliyyət 2006-cı ildə Yaponiyanın *"[[Weekly Playboy]]"* jurnalı, daha sonra ingilisdilli *"[[Mainichi Daily News]]"* veb-saytı tərəfindən işıqlandırılmışdır. 2007-ci ilin yanvarında isə YouTube-a "Hava seksi üzrə dünya çempionatı" videosu yüklənmişdir. BBC Three kanalında yayımlanan "Yapanorama" sənədli serialı 2007-ci ilin martındakı bir epizodunu hava seksinə həsr etmişdir.

## Müsabiqələr
Hava seksi məşğuliyyətinin ABŞ-da populyarlıq qazanmasından sonra ABŞ-də hava seksi üzrə müsabiqələr keçirilməyə başlanmışdır. 2008-ci ildə keçirilmiş hava seksi müsabiqəsinin qalibi Sed Lerry adlı şəxs olmuşdur. 2009-cu ildə ABŞ-ın Texas ştatının Ostin şəhərində "Alamo Drafthouse" tərəfindən Hava Seksi üzrə Dünya Çempionatlarına start verilmişdir.

Hava seksi məşğuliyyəti ilə məşğul olarkən müxtəlif qaydalar tətbiq oluna bilər. Çılpaqlığa icazə yoxdur, orqazm saxta olmalıdır. Performans partnersiz və ya bir cisimlə yerinə yetirilir. Qaliblər münsiflər heyəti tərəfindən seçilir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Hava seksi – cinsi əlaqə imitasiyası müsabiqəsi
10000 metr klubu

**10000 metr klubu** () — uçuş zamanı təyyarənin göyərtəsində cinsi əlaqədə olan bir qrup insanın adlandırıldığı slenqdir.

## Tarixi
İdeya ilk dəfə London  mərc kitabçasının 1785-ci il üçün olan buraxılışda öz əksini tapıb.

## İstinadlar