open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kitano

və ya  – Yaponiyanın Hyoqo prefekturasının Kobe şəhərində tarixi rayon. Meyci dövrünün sonunda və Tayşo dövrünün əvvəllərində gəlmiş xeyli saydakı əcnəbi sakinlərinə görə tanınır.  terminə Yaponiyada əcnəbilərin məskunlaşdığı əraziləri bildirmək üçün işlədilir. *İcinkan* rayonları başqa yerlərdə də (məsələn, Hakodate və Naqasaki)
mövcud olsa da, təbii fəalkətlər və müharibələr üzündən qorunub saxlanılmamışdır.

Ərazidəki bir çox tikili memarlığı ilə diqqəti cəlb etdiyindən Kobe şəhərinin əsas turistik bölgələrindən biri hesab olunur.

## Həmçinin bax
* Ənənəvi Tikililər Qrupları

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*  City of Kobe: photo a la Carte  — Kitano bölgəsinin şəkilləri.
*  Ijinkan Net — Bölgə haqqında turistik məlumatlar.
Söz (teleserial, 2017)

**Söz,** Türkiyənin Star TV kanalında yayımlanan Tims&B Productions tərəfindən istehsal olunmuş, 3 aprel 2017-ci ildə Star TV kanalında yayımlanmağa başlayan və 27 may 2019-cu ildə başa çatan hərbi, macəra və dram janrlarında olan türk teleserialıdır.

## Süjet
Serialın süjet xətti hərbi birlikdə xidmət edən türk xüsusi təyinatlılarından ibarət komandaya əsaslanır. Komandaya rəhbərlik edən Yavuz Karasu adlı zabit, nişanlısını bir terror aktında itirir. Terrorların səbəbkarlarına qarşı mücadilə başlanır və silahdaşları ilə birgə müxtəlif əməliyyatlara qoşulur.

## Seriyalar
### Ümumi baxış

## Film heyəti
Tolqa Sarıdaş 1-84

Dəniz Baysal – 51-84

Meriç Aral – 1-84

Nihat Altınqaya – 1-84

Sarp Akkaya – 51-83

Selin Dəvəçi – 51-84

Ece Çeşmişoğlu – 51-84

Burak Sevinc – 1-74

Görkəm Sevindik – 1-84

Erən Vurdəm – 1-84

Aytaç Şaşmaz – 1-84

Aybüke Pusat — 1-50

## İstinadlar
Tanrının yaraqları 2: Kondor əməliyyatı (film, 1991)

**Tanrının yaraqları 2: Kondor əməliyyatı** (; ) — Ceki Çanın 1991-ci ildə çəkdiyi komediya-döyüş filmi. Tanrının yaraqları filminin davamı.
## Məzmunu
Filmin baş qəhrəmanı  "Asiya şahini" ləqəbli macəra axtarıcısı Cekinin (*[[Ceki Çan]]*)  yeni macəraları Vermaxtın Afrika qitəsindəki bazasında baş verir. Burada İkinci Dünya müharibəsi illərində nasistlərin gizlətdikləri çoxlu sayda qızıl vardır. Burada baş verən uzun və macəralı mübarizəyə baxmayaraq Ceki qızılsız qalır.

## Rollarda
* Ceki Çan — *Ceki*
* Karol Çenq — *Ada*
* Eva Kobo de Qarsia — *Elza*
* Şoko Aykeda — *Momoko*
* Daniel Mints — *Amon*
* Aldo Sambrell — *Adolf*
* Bozidar Smiljanic — *Duke Skapio / Baron Bannon*
* Conathan Isqar — *Tasza*
* Ken Qudman
* Stiv Tartalia
* Vinsent Lin

## Mükafatları
**[[1992]]** — Honkonq film mükafatı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Tanrının yaraqları 2: Kondor əməliyyatı — azərbaycan dilində 
* YouTubedə rəsmi treyler
*  
* «Tanrının yaraqları 2: Kondor əməliyyatı» 
* 
* 

## Həmçinin bax
* Tanrının yaraqları (film, 1986)
* Ceki Çan
Orange Sky Golden Harvest

**Orange Sky Golden Harvest** (; — «qızıl məhsul») — Honkonq kinoşirkəti. Brüs Li, Ceki Çan kimi Honqonk kino ustalarının simasında dünyaya açılmışdır. İlk filmi 1973-cü ildə Warner Bros. ilə birlikdə çəkdiyi Əjdahanın çıxışı filmi olmuşdur.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* http://www.goldenharvest.com
Tanrının yaraqları

**Tanrının yaraqları** (; ) — Ceki Çanın 1986-cı ildə çəkdiyi komediya-döyüş filmi.
## Məzmunu
Ceki (*[[Ceki Çan]]*) — macəra axtarıcısı, "Asiya şahini" ləqəbli xəzinə ovçusudur. O, Afrikadan qiymətli qılıncı qaçırır və onu Avropada hərraca qoyur. Yalnız beş predmeti saxlanılmış qılınc qədim Tanrının yaraqlarındandır. Əfsanəyə görə, Tanrının yaraqlarının məhv edilməsi Yer üzündə şər qüvvələrin hakimiyyətinə səbəb olacaqdır...
## Rollarda
* Ceki Çan — *Ceki*
* Alan Tam — *Alan*
* Lola Forner — *May Bannon*
* Rosamund Kuan — *Loreley*
* Božidar Smiljanić — *Kount Bannon*
* Ken Boyle — *Qrand Uizard*
* Con Ladalski — *Lama*
* Robert O'Brien
* Boris Gregoric
* Kenni Bii 
* Karina Lau 
* Anthoni Çan

## Xarici keçidlər
* Tanrının yaraqları filmi — azərbaycanca 
* YouTubedə Rəsmi treyler
* 
* « Tanrının yaraqları»  hkmdb.com saytında
* 
* 

## Biblioqrafiya
* 

## İstinadlar
Rumıniya 2018 Qış Olimpiya Oyunlarında

**[[Rumıniya]] [[2018 Qış Olimpiya Oyunları]]nda** 4 idman növü üzrə 20 idmançı ilə təmsil olunacaqdır.

## Millinin tərkibi

### Biatlon

Olimpiya Lisenziyalarının böyük qismi 2016/2017 Biatlon üzrə dünya kuboku əsasında müəyyən edilmişdir. Rumıniyanın kişilərdən ibarət yığması 14-cü yeri tutmuşdur.

; Kişilər

;; qadınlar

#### Dağ xizəyi idmanı

Təsnifat mərhələsində idmançı Beynəlxalq Xizək İdmanı Federasiyasının 21 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən yarışmada iştirak edirlər. Bu yarışmada top-500 daxil olan və təsnifat xalını toplaya bilən idmançılar iştirak edə bilirlər. Top-500 daxil olmayan ölkələrin idmançıları "B" kateqoriyasında iştirak edirlər. Nəticələrə əsasən Rumıniya "A" kateqoriyası üzrə 2 idmançı kvotası əldə etmişdir.
;Kişilər

;Qadınlar

#### Xizək yürüşü

Təsnifat mərhələsində idmançı Beynəlxalq Xizək İdmanı Federasiyasının 21 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən iştirak edə bilər. "A" kateqoriyası üzrə lisenziya qazanmaq üçün idmançı reytinq üzrə 100 xal qazanmalıdır. Bununla belə MOK-ləri "B" kteqoriyasını ödəyə biləcək 1 qadın və 1 kişi olmaqla iştirakçı ilə təmsil oluna bilər. Təsnifata əasən Rumıniya 3 lisenziya əldə edə bilmişdir.
; Kişilər
;; Uzaq məsafəli yarış

;; Sprint

; Qadınlar
;; Uzaq məsafəli yarış

;; Sprint

#### Tramplindən atlayış

Təsnifat mərhələsində idmançı Beynəlxalq Xizək İdmanı Federasiyasının 21 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən iştirak edə bilər. Təsnifata əasən Rumıniya olimpiya oyunlarında bir idmançı ilə təmsil olunacaqdır.

; Kişilər

#### Skeleton

Bu idman növündə təsnifat mərhələsində idmançılar Beynəlxalq Bobsley və skeleton Federasiyasının 14 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən iştirak hüququ əldə edir. Rumıniya həm kişi həm də qadın skeletonçuların yarışmasında təmsil olunacaqdır.

;Kişilər

;Qadınlar

#### Bobsley

Bu idman növündə təsnifat mərhələsində idmançılar Beynəlxalq Bobsley və Skeleton Federasiyasının 14 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən iştirak hüququ əldə edir. Bu yarışmanın nəticəsi olaraq Rumıniya bu idman növünün 3 nominasiyasında iştirak hüququ əldə etmişdir.

;kişilər

;;qadınlar

### Xizək idmanı

Olimpiya oyunlarında iştirak etmək üçün 2017/2018 il dünya kubokunda göstərdiyi performans 1 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən kvota müəyyən edilir. Rumıniya təmsil etmək hüququ 4 idmançıya məxsusdur.

; Kişilər

;;Qadınlar

; Qarışıq

## Mənbə
* Rumıniya millisi 
* Rumıniya Milli Olimpiya Komitəsi

## İstinadlar
Qaçaq Məmmədqasım

**Qaçaq Məmmədqasım** () — Gəncə üsyanının təşkilatçılarından biri.

## Həyatı
1897-ci ildə Gəncə quberniyası Samux nahiyyəsinin Tomulu kəndində anadan olub.

## Gəncə üsyanında iştirakı
Qaçaq Məmmədqasım yazırdı:"1920-ci il mayın 24-də bolşevik hökumətinə qarşı ilk üsyan Gəncədə alovlandı. Şəhərdə yerləşən bolşevik qərəgahını ələ keçirtdik. Yalnız ermənilərin himayəsi ilə bolşeviklər şəhəri top atəşinə tutmağa nail oldular. Mən Samuxdan 250 nəfər könüllü toplayaraq Gəncəyə qayıtmaq istəyirdim. Qarasaqqal ətrafında bolşeviklərin 500 nəfərlik dəstəsi ilə üzləşdik. İki saatlıq qanlı döyüşdə bolşeviklər darmadağın edildi. Bu döyüşdə 420 bolşevik əsgəri məhv edildi. Gəncəyə gəlib üsyançılarla birləşdik. Üsyanı Şeyx Cahangir bəy, Qaçaq Qənbər, Sarı Ələkbər, Tatoğlu Həsən idarə edirdilər. Gəncə üsyançıları bütün çətinliklərə baxmayaraq mətinliklə mübarizə aparırdılar. Lakin Gəncədə yaşayan ermənilər şəhər əhalisinə xəyanət etdi. Məhz bu xəyanətin nəticəsində üsyan amansızlıqla yatırıldı. Şəhərdən qaçmaq istəyən insanların bir yolu var idi. Onlar Quşqara çayını keçməli idilər. Üsyan günlərində elə bil təbiətdə Gəncədən üz döndərmişdi. Birinci dəfə idi Quşqara cayının belə daşdığının şahidi olurdum. Amansız sel minlərlə insanı öz ağuşuna alıb aparırdı. Xilas olmaq istəyən qız gəlinlər düşmənə təslim olmamaq üçün özlərini çaya atırdılar. Öz ismətlərini, namuslarını qoruyan qızlarımız heç nədən çəkinmədən özlərini ölümün ağuşuna atırdılar. Bu mənzərəni görmək çox dəhşətli idi. Üsyan amansızlıqla yatrıldı. Ancaq bu usyanın qığılcımı uzun illər davam etdi."

## Üsyandan sonrakı fəaliyyəti
Qaçaq Məmmədqasım 1933-cü ilin yanvar ayında İran ərazisinə keçir. Öz dəstəsi ilə İran ərazisində məskunlaşsa da, bolşeviklər yenə onlara qarşı təxribatlar törətməkdə davam edirdilər. 1933-cü ilin yayında Məmmədqasımın dəstəsində 8 nəfər müəmmalı şəkildə karvansarada öldürülür. Bunun təxribat olduğunu anlayan Məmmədqasım 1933-cü ilin oktyabrında İrandan Türkiyəyə keçir. Öz dəstəsi ilə Türkiyəyə keçən Məmmədqasım bir müddət sonra qardaşı Əsədlə Elazığ şəhərinə köçür. Qaçaq Məmmədqasım 69 yaşında 1967-ci ildə Elazığda vəfat edir.

## Mənbə

### Ədəbiyyat
* Xanlar Bayramov. Samuxlu Qaçaq Məmmədqasım. Bakı: "Ləman Nəşriyyat Poliqrafiya" MMC, 2006;
* Hanlar Bayramov. Samuhlu Kaçak Memmedkasım. Çevireni: Aysun Demirez Güneri. Ankara: Atatürk Araştırma Merkezi Yayınları, 2014.

### İstinadlar
That's How You Write a Song

**That's How You Write a Song** () — Norveçin 2018 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsindəki mahnısı.

Aleksandr Rıbak "That's How You Write a Song" mahnısı ilə Norveçin Portuqaliyanın paytaxtı Lissabonda keçirilən Avroviziya 2018-də təmsil etmək hüququ əldə etmişdir. Fank üslubunda ifa olunan mahnı Rıbakın özü tərəfindən bəstələnmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Akif Mirzəyev

* Akif Mirzəyev (aktyor) — Aktyor.
* Akif Mirzəyev (əməkdar artist) — Azərbaycan Respublikasının əməkdar artisti.

## Həmçinin bax
* Akif
* Mirzəyev
Emir Kusturitsanın filmoqrafiyası

## Filmoqrafiya

### Rejissor kimi
Bu cədvəldə Emir Kusturiçanın 1978-ci ildən bəri çəkdiyi filmlərin siyahısı verilib.
Dance You Off

**Dance You Off** () — İsveçin 2018 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsindəki mahnısı.

Benyamin İnqrosso "Dance You Off" mahnısı ilə İsveçin Portuqaliyanın paytaxtı Lissabonda keçirilən Avroviziya 2018-də təmsil etmək hüququ əldə etmişdir. Mahnı MAG, Luis Şurl, K Nita və Benyamin İnqrossonun birgə əməkdaşlığı nəticəsində ərsəyə gəlmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Xıllı rayonu

**Xıllı rayonu** — Azərbaycan Sovet Sosialist Respublikasında 1939–1955-ci illərdə mövcud olmuş inzibati vahid. İnzibati mərkəzi Xıllı kəndi olmuşdur.

## Tarixi
Xıllı rayonu 24 yanvar 1939-cu ildə yaradılmışdır. Onun tərkibinə Salyan rayonunun 8 kənd və 2 qəsəbə sovetliyi daxil edilmişdir. 11 fevral 1940-cı ildə rayon ərazisinin bir qismi yeni yaradılmış Neftçala rayonuna verilmişdir.

Xıllı rayonu 3 aprel 1952-ci ildən 23 aprel 1953-ə qədər Bakı vilayətinə daxil edilmişdir.

Xıllı rayonu 24 sentyabr 1955-ci il tarixində ləğv edilmiş, ərazisi Neftçala və Salyan rayonları ərazisində bölünmüşdür.

## Əhalisi
1939-cu il siyahıyalmasına görə Xıllı rayonunun əhalisi 25 542 nəfər olmuşdur. Rayonda yaşayanların 77,4%-i azərbaycanlı, 20,1%-i isə ruslar olmuşdur.

## Mətbuat
Rayon ərazisində "Kommunizm yolu" qəzeti nəşr edilmişdir.

## İstinadlar
Mərkəzçilik

**Mərkəzçilik** — mərkəzdəki siyasi axımları müəyyən etmək üçün istifadə olunur. Sağ və soldan ayrı bir siyası güc iddiasında olub, bundan başqa sağ və sol arasında bir uzlaşma olaraq da qəbul edilən bir axımdır. Bu termin uzlaşmazlıqlar arasında mülayimliklə əlaqələndirilə bilər: İslahatlarda mühafizəkarlıq və irəliçilik, düşüncələrdə sosializm, liberalizm və mühafizəkarlıq, iqtisadi sahədə isə müdaxiləçilik və Laissez faire.

## Həmçinin bax
Liberalizm
## İstinadlar
Milli dövlət

[thumb|[Fransa Burjua İnqilabı]]
**Milli dövlət** — qanuniliyini bir millətin müəyyən bir coğrafi sərhəd içindəki üstünlüyündən alan dövlət forması. Dövlət siyasi və geopolitik bir varlıq, ulus (millət) isə mədəni və ya etnik bir varlıqdır. Ulus dövlət qavramı isə bu ikisinin müəyyən bir coğrafiyada örtüşdürür, beləliklə də özündən əvvəl olan dövlət formaları ilə böyük ölçüdə fərqliləşir. 
Tarixdəki digər dövlətlərdən fərqli olaraq ulus dövlət modelində dövləti yaradan bütün vətəndaşların ortaq bir dili, ortaq bir mədəniyyətii və ortaq dəyərləri paylaşması əsasdır. Bundan başqa ulus dövlət qavramı hər millətin öz taleyini təyin etmək və muxtariyyət haqqına  sahib olduğu fikrini müdafiə edir. Bu xüsusiyyəti ilə dünyadakı bir çox millətçi hərəkata ilham qaynağı olmuşdur.
## Ulus dövlətin yaranması
Ümumilikdə ulus dövlətin Fransız inqilabı dövründə tarix səhnəsinə çıxmış olduğu qəbul edilir. Bu eyni zamanda feodalizmdən kapitalizmə keçid müddətini müəyyən edən dövrdür.
Feodal dövlətdə üstün olan qanunilik anlayışına görə dövlətin sahibi və qanuniliyinin mənbəyi monarxiyadır. Feodal sistemin zəifləməyə başlaması ilə birlikdə güclənən burjuaziya sinifi siyasi ambisiyalarını həyata keçirmək üçün xalqın dəstəyini qazanmalı idi. Buradan başlayaraq qanuniliyin  monarxdan alınaraq xalqa verilməsi prosesi içində millətçi axımların güc qazanması milli müstəqillik fikrinin kütlələrdə geniş tərəfdar tapmasını təmin etmişdir.
Ancaq ulusun (millətin) yoxsa ulus dövlətin mi daha əvvəl meydana çıxması mübahisəli məsələdir. Millətçi düşüncələr daha çox ulusun daha əvvəldən var olduğunu iddia edirlər, onlara görə ulus dövlət bu ulusun üstünlük və müstəqillik tələblərini qarşılayacaq bir model olaraq ortaya çıxmışdır. Ancaq modernləşmə mərkəzli nəzəriyyələrə görə milli kimlik daha əvvəldən var olan dövlətin yeritdiyi siyasətin bir nəticəsidir
XIX əsr Avropasında Sənaye inqilabı, çap mətbuatının inkişafı və yüksək səviyyəli təhsil sisteminin qurulması kimi hadisələrə bağlı olaraq dil, mədəniyyət və başqa dəyərlərin yayılmasının önü açılmışdır. Bunlar da ulus dövlətin formalaşmasını sürətləndirən proseslərdir.
## Həmçinin bax
Millətçilik

Millət
## Xarici keçidlər
# Ulus-Devlet ve Milliyetçilik (Birikim dergisi) 

## İstinadlar
Benzimidazol

**Benzimidazol** — benzol və imidazol həlqəsindən ibarət azot tərkibli aromatik heterotsiklik birləşmədir.

## Alınması
* Laboratoriyada benzimidazol o-fenilendiaminin qarışqa turşusu ilə, ya da trimetilortoformiatla reaksiyasından sintez edilir.
* 2-alkilbenzimidazollar isə yağ turşularının HCl iştirakında o -fenildiaminlərlə reaksiyasından alınır .
* 2-arilbenzimidazollar mis asetatla oksidləşən aromatik aldehidlərlə o-fenildiaminin kondensləşməsindən alınır. (Vaydenxagen reaksiyası)

## Kimyəvi xassələri
Benzimidazol amfoter xassələr göstərir. Bəzi keçid metallarla (Ag, Cu) ammonyak məhlulunda duzlar əmələ gətirir.

Imidazol həiqəsinin tautomer forması nəticəsində benzimidazolun benzol həlqəsinə görə 4–7 və 5–6 vəziyyətləri benzimidazola ekvivalentdir:

Benzimidazol alkilhalogenidlərlə və alkilsulfatlarla alkilləşərək əvvəl 1-alkilbenzimidazol, sonra isə 1,3-dialkilbenzimidazol duzları əmələ gətirir. Eləcə də benzimidazol formaldehid və ikili aminin təsiri ilə aminometilləşir. Benzimidazol azot və sulfat turşularının qarışığı ilə asanlıqla nitratlaşır , müvafiq olaraq 5-nitrobenzimidazol , 5 — və 6-benzimidazolsulfoturşusu əmələ gətirir. Kükürdlə ərimə zamanı benzimidazol-2-tion əmələ gətirir.70% sulfat turşusunda kalium xromatla oksidləşir və dikarbon turşusunun 4,5 — imidazol birləşməsinin əmələ gətirir.

## Tətbiqi
Benzimidazolun bir sıra törəmələri tibbdə dərman preparatı kimi (dibazol, omeprazol, mebendazol) istifadə edilir.

## Mənbə
* E. C. Wagner and W. H. Millett. Benzimidazole. Organic Syntheses, Coll. Vol. 2, p.65 (1943); Vol. 19, p.12 (1939).
* Л. Физер, М. Физер. Реагенты для органического синтеза. Москва, Мир, Том 4, 1971, стр. 38
* В. Хиккинботтом. Реакции органических соединений. ГОНТИ. НКТП. 1939. стр. 382–383
* А. Ф. Пожарский, В. А. Анисимова, Е. Б. Цупак Практические работы по химии гетероциклов. Изд-во Ростовского Университета, 1988, стр. 100–101
* А. Ф. Пожарский, В. А. Анисимова, Е. Б. Цупак Практические работы по химии гетероциклов. Изд-во Ростовского Университета, 1988, стр. 103
İrredentizm

**İrredentizm** — üzvlərinin, öz millətinin keçmişindən "itirilmiş" (və ya "oğurlanmış") hesab etdiyi əraziləri, torpaq iddiası / bərpası və işğal etmək yolu ilə ölkəsinə qatmaq niyyəti güdən siyasi və ya xalq hərəkatıdır.(yanaşmasıdır)

Bəzi dövlətlər öz irredentist iddialarını konstitusiya və ya başqa hüquqi vasitələrlə formalaşdırır. Bu cür ərazi iddiaları real yaxud iddia edilən milli tarixi areal (məskunlaşma ərazisi), dini yaxud etnik mənsubiyyətlə əsaslandırılır. İrredentist siyasət əsasən milliyətçi və ya pan-milliyətçi hərəkatlar tərəfindən müdafiə edilə yaxud milli kimlik və ya mədəni, coğrafi siyasətin bir elementi ola bilər. İrredentizm hökumətin vətəndaşlarının xaricdəki vətəndaşlara qarşı narazılığını yönəldən bir vasitə ola bilər.

## Etimologiyası

İrredentizm, italyan mənşəli bir söz olub,(İtalyanca: *irredento*) dil, din, soy və mədəniyyət birliyi olduğu halda bir dövlətin sərhədləri xaricində olan ərazilərin sözü gedən dövlətə birləşdirilməsi fikridir.

## Dünyada irredentizm

Milli birləşmə üçün XIX əsr italyan hərəkatından törəmiş bir termindir. Bu mənada İtaliya ilə mədəni və etnik əlaqələri olan ancaq yeni İtalyan dövlətinin idarəçiliyindən kənarda qalan Trente, Dalmasiya, Trieste və Fime nəzərdə tutulur. Bu səbəblə bu bölgələr formalaşmaqda olan milli cəmiyyət üçün "xilas edilməsini" gözləyirdi.
Termin siyasi ədəbiyyata XX əsrdə keçmişdir. Mayall irridentizmi öz müqəddəratını təyin etmənin bir forması olaraq dəyərləndirilir. Heç şübhəsiz, bəzən də pisləyici mənada, müəyyən bir bölgədə hakim olan status-kvonu millətçi və ya etnik kriteriyalar baxımından dəyişdirməyə çalışan siyasətləri ümumiləşdirmək üçün istifadə olunur. İrredentizm xüsusilə dövlət mərkəzli sərhəd bölgələrinin bir etnik qrupu ayırdığı ya da böldüyü, daha əvvəllər birləşmiş bir sistem üzərində xarici bir nəzarətin (məsələn müstəmləkəçi) yaradılmasına çalışıldığı zamanlarda yaranır. Bu zaman "irredantia" "itkin torpaqlar" sayılır. Bunun bir nəticəsi olaraq irredentizm beynəlxalq arenada potensial və ya mövcud bir toqquşma qaynağı kimi görünür. Bunun üçün örnəklər hal-hazırda da çoxdur. Buna görə argentinalılar Folklendə haqq iddia edərkən ispaniyalıların Cəbəlütariqə haqq iddiaa etməsi irredentizmin müstəmləkəçiliyə qarşı münasibətini təmsil edir. Etnik irredentizmə Somalinin Efiopiya və Keniyadakı Somali xalqlarının *Böyük Somali* adı ilə bir yerə gətirilməsi tələbləri ilə ya da müstəqillik dövründə bəzi kiprli rumlar tərəfindən irəli sürülən Yunanıstan ilə enozis ya da birlik iddiaları ilə nümunə göstərilə bilər.
Həmçinin hal-hazırda Şimali Azərbaycanda yerləşən Azərbaycan Respublikasında və Cənubi Azərbaycanda yaşayan azərbaycanlıların, Azərbaycan Respublikası altında yenidən birləşmə istəyi də irredentizmin bir nümunəsidir.
Valtasar qonaqlığı

**Valtasar qonaqlığı** — Rembrantın Babilin son kralı Belşazzarı çəkdiyi böyük ölçülü yağlı boya tablodur. Babil Kralı Belşazzar e.ə. 6-cı əsrdə zadəganlar üçün bir ziyafət təşkil edir və onlarla birlikdə oturub şərab içib, əylənirlər. Birdən kralın arxasında bir əl peyda olur. Kral və ətrafındakılar qorxuya düşərək nə olduğunu anlamaq üçün o tərəfə baxırlar. Əlin olduğu yerdə bir yazı görülür və kral kahinləri çağırıb yazının nə məna verdiyini soruşur. Kahinlərin heç biri bunu oxuya bilmir və nəhayət, Daniyal yazını oxuyur: “Mənə təkəl u-parsin”. "Mənə" sayılı deməkdir və "mesaj" tanrının kralın səltənət günlərinə bir son verəcəyini işarə edir. "Təkəl" tarazlıq mənasını verir ki; buradakı mesaj, kralın tarazlığı qoruyub saxlaya bilmədiyini və testi keçə bilmədiyinə işarə edir. "Parsin" bölünmüş deməkdir və krallığın bölünməsinə işarət edir. Krallığın bölünəcəyi ölkə Madaylar və Farslar tərəfindən bölüşdürüləcəkdi. Eyni gecə Belşazzar öldürülür. Xristianlar Daniyalı İsanın gələcəyini görən bir peyğəmbər olaraq şərh edirlər. Musəvilərə görə isə, o, Babilə kömək edən bir insandır. Şəkildə hekayənin qarışıq bir anı göstərilib. 

## İstinadlar
Banqladeş Qırmızı Aypara Cəmiyyəti

**Banqladeş Qırmızı Aypara Cəmiyyəti** () — 1973-cü ildə Banqladeş Qırmızı Xaç Cəmiyyəti olaraq yaradılıb. 1989-cu ildə adını Banqladeş Qırmızı Aypara Cəmiyyəti olaraq dəyişdirdi. Baş qərargahı Dəkkə şəhərində yerləşir. Banqladeşin müxtəlif ərazilərində tez-tez yaşayan sel, siklon və digər təbii fəlakətlər zamanı cəmiyyət yardım və reabilitasiya sahəsində aparıcı rol oynamışdır.

## Həmçinin bax
* Beynəlxalq Qırmızı Xaç və Qırmızı Aypara Hərəkatı

## Xarici keçidlər
* Banqladeş Qırmızı Aypara Cəmiyyətinin profili
* Beynəlxalq Qırmızı Xaç və Qırmızı Aypara Cəmiyyətinin rəsmi internet səhifəsinin ünvanı
* Banqladeş Qırmızı Aypara Cəmiyyətinin rəsmi internet səhifəsinin ünvanı
*
Ulduz vaxtı

Verilmiş coğrafi meridianda yaz bərabərliyi nöqtəsinin iki ardıcıl eyni adlı kulminasiyası (aşağı və ya yuxarı kulminasiya) arasında keçən zaman fasiləsinə *ulduz günü* deyilir.

Ulduz gününün başlanğıcı yaz bərabərliyi nöqtəsinin yuxarı kulminasiyasından hesablanır.

Yaz bərabərliyi nöqtəsinin yuxarı kulminasiyasından verilmiş ana qədər keçən vaxta *ulduz vaxtı* deyilir.

Verilmiş coğrafi meridianda ulduz vaxtı ədədi qiymətcə yaz bərabərliyi nöqtəsinin saat bucağına bərabər olacaq.

Bir çox astronomik məsələlərin həllində ulduz vaxtından istifadə etmək əlverişlidir. Lakin bizim həyatımız və əməli fəaliyyətimiz üçün bu anlayış yaramır. Bizim gündəlik həyatımız Günəşin doğub batması ilə əlaqədar olduğundan Günəş günü və Günəş vaxtından istifadə etmək daha uyğundur.

## Ulduz və Günəş vaxtı arasında əlaqə
Məlum olduğu kimi Günəşin illik hərəkəti günlük hərəkətinin əks tərəfinə yönəlib. Əgər nəzərə alsaq ki, Günəş illik hərəkətində gündə təxminən yerini 1° dəyişir, göstərmək olar ki, orta Günəş günü ulduz günündən təxminən 4m, daha doğrusu 03m56s.6=03m.9426 uzundur. Doğrudan da tropik il ərzində Günəş 360° və ya 24m dönür. Onda bir gündə Günəşin dönməsi

\mu=\frac{24^h}{365.2422}=3^m56^s.556

olar. Beləliklə, tropik ildə 365.2422 orta Günəş günü və 366.2422 ulduz günü vardır. Yəni

365.2422 orta Günəş günü = 366.2422 ulduz günü.

Buradan

1 orta Günəş günü = 1.00273 ulduz günü

və ya

1 orta Günəş günü = 24h03m56s.556 ulduz günü

1 ulduz günü = 0.997270 orta Günəş günü

və ya

1 ulduz günü = 23h56m04s.091 orta Günəş günü.

Aydındır ki, orta vaxt vahidləri ilə vaxt intervalı ΔTm olarsa, ulduz vaxtı vahidləri ilə vaxt intervalı

\bigtriangleup S=k\bigtriangleup T_m

olar və ya əksinə

\bigtriangleup T_m=\frac{1}{k}\cdot \bigtriangleup S=k'\bigtriangleup S

olar. Burada

k=\frac{366.2422}{365.2422}=1.00273,

k'=\frac{365.2422}{366.2422}=0.99727

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Anqola Qırmızı Xaç Cəmiyyəti

**Anqola Qırmızı Xaç Cəmiyyəti** () — 1978-ci ildə təsis edilən təşkilat. Qərargahı Luanda şəhərində yerləşir. Cəmiyyətdə təxminən 20 000 üzv və könüllü var (1998-ci ildəki hesablamalara əsasən).

## Tarixi
1978-ci ildə hökumət qərarı ilə təsis edilib və 1986-cı ildə Beynəlxalq Qırmızı Xaç Hərəkatına qoşulub; 1986-cı ildə ilk ümumi toplantısı keçirilmişdir. 1996-cı ildə Angola Qırmızı Xaç Cəmiyyəti Anqolanın Səhiyyə Nazirliyi ilə müqavilə imzalamış, bundan sonra əsas yardımçı şirkətin əsas səhiyyə xidmətləri sahəsində dövlət idarəçiliyinin rolu rəsmən təsdiqlənmişdir. Həm milli, həm də əyalət səviyyəsində fəaliyyət göstərir. 1998-ci ildə ikinci bir fövqəladə ümumi qurultay keçirilmiş, yeni bir qətnamə təsdiq edilmiş, yeni prezident, yeni baş katib və milli şura seçilmişdir; Maliyyə Komissiyası da daxil olmaqla İcraiyyə Komitəsi yaradılmışdır.

## Bölmələri
Cəmiyyət 18 əyalətin 17-də əyalət nümayəndə heyətləri vasitəsilə təmsil olunur, bəzi vilayətlərdə yerli və ya bələdiyyə bölmələri vardır.

## İdarəetməsi
Anqolun Qırmızı Xaç Cəmiyyətinin idarəetmə orqanlarına Baş Assambleya, Milli Şura, İcra Komitəsi və yerli nümayəndə heyətlərinin nümayəndələri daxildir. Birliyin ümumi mərkəzi Luanda şəhərindədir.

## Həmçinin bax
* Beynəlxalq Qırmızı Xaç və Qırmızı Aypara Hərəkatı

## Xarici keçidlər
* Anqola Qırmızı Xaç Cəmiyyətinin profili 
* Beynəlxalq Qırmızı Xaç və Qırmızı Aypara Cəmiyyətinin rəsmi internet səhifəsinin ünvanı
Vyana Xalq Opera evi

250px|thumb
250px|thumb
**Vyana Xalq Opera**, **Volksoper**, Vyana operasından sonra Vyana'daki ikinci opera evi. Mövsümdən sentyabr ayına qədər teatr üç yüz tamaşa verir. Əlavə olaraq 1473 oturacaq üçün nəzərdə tutulmuşdur, ayaq üstə yerlərdə 102 tamaşaçı yerləşdirilə bilər. Repertuvar Volksoper ənənəvi olaraq operettası və Alman dilində opera ilə əlaqələndirilir. İndi opera, operettalar, singspils, musiqilər və baletlər səhnəyə qoyulub.
## Tarix

Teatr 1898-ci ildə tikilmişdir. Əvvəlcə Volksoper İmperator Franz Joseph I hökmranlığının 50 illiyi şərəfinə imperatorun (Alman Kaiser-Jubiläums-Stadttheater) İlin Şəhər Teatrı adlandırılmışdı və yalnız oyunların istehsalı üçün nəzərdə tutulmuşdu, lakin 1903-cü ildə opera və operettalar səhnəyə çıxmağa başladı. 
1906-cı ildə ilk dirijor Aleksandr Tsemlinsky oldu. Tosca və Salomanın ilk istehsalı 1907 və 1910-cu illərdə keçirilmişdir. müvafiq olaraq. Dünyaca tanınmış opera müğənniləri Maria Eritsa və Richard Tauber çixış edirdilər. Birinci Dünya müharibəsi zamanı Volksoper Vyanada ikinci ən məşhur opera evi oldu, lakin 1929-cu ildə rezberti əvəz edərək, vudendə üstünlük verdilər. İkinci Dünya müharibəsindən sonra teatr hərbi əməliyyatlar zamanı dağıdılmış Vyana Dövlət Opera-nın istehsalı üçün əlavə bir mərhələyə çevrildi. 1955-ci ildə Vyana Xalq Opera orkestrinin orijinal roluna qayıdıb yenidən opera, operettalar və musiqilərin istehsalına başladı. 1983-cü ildə Volksoper SSRİ-də qastrollar keçirilmişdir. .
Teatrın on illər boyu vətənpərvərlik siyasətinin ən vacib xüsusiyyəti Alman dilində, xarici dilində - Alman tərcüməsində (dolayısı ilə Volksoper adı, yandırılıb - xalq operası) musiqi-teatr əsərlərinin ifası idi. 21-ci əsrdə xarici dil əsərlərini, xüsusən də Amerika musiqilərini yerinə yetirmək praktikası tədricən orijinal dilində tətbiq olunur və tez-tez vokal hissələrində ingilis dilində alternativ dialoqlar təşkil edir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Официальный сайт на английском
Dağar yeri

**Dağar yeri**- Ağcabədi rayonu ərazisində, Qaradolaq kəndi yaxınlığında oroqrafik obyektlərdən biri. 
## Toponimikası
Dağar sözü əski türklərdə "çəki", "ölçü" anlamı daşımışdır. Əvvəllər tərəkəmələr böyük ölçülü qaba dağar, kiçik ölçülü qaba isə dağarcıq deyərdilər.Orta çağda türk qurumlarında ordunu ərzaqla təmin etmək üçün rəiyyətdən yığılan natural vergi  növünə dağar deyilmişdir.
## Həmçinin bax
Govurarx

Güllütəpə
## İstinadlar
Murad Muradov

**Murad Məmmədrza oğlu Muradov** (1884 – 2 noyabr 1964) — aktyor, teatr xadimi, Azərbaycan SSR əməkdar artisti.

## Həyatı

Murad bəy Məmmədrza bəy oğlu Muradov 1884-cü ildə Ağdam rayonunun Muradbəyli kəndində anadan olub. İlk təhsilini Ağdamda alıb və Bakıdakı Realnı məktəbdə davam etdirib. O, 1907-ci ildə Ümumrusiya Teatr Cəmiyyətinin üzvü olan ilk azərbaycanlı aktyorlardan biridir. Murad Muradov səhnəyə ilk addımını 1897-ci ildə Şuşa şəhərində atıb. 1900-cü ildə Bakıya gələn Murad Muradov canlı teatr prosesinə qoşulub və müxtəlif obrazlar oynayıb. "Müsəlman dram artistləri cəmiyyəti"ndə, "Nicat" və "Səfa" truppalarında çalışıb, əsasən epizod rolların ifaçısı kimi tanınıb. 1919-cu ildən isə müəyyən fasilələrlə Akademik Milli Dram Teatrında işləyib. 

"Elm" nəşriyyatı tərəfindən 1981-ci ildə çapdan buraxılmış "Hüseynbala Ərəblinski" kitabında xalqımızın unudulmaz sənətkarları sırasında Murad və Qaflan Muradov qardaşlarının adları tez-tez çəkilir. Mənbədə qeyd edilir ki, Azərbaycan milli teatrının yaranması və inkişafında digər klassik sənət korifeyləri ilə yanaşı, əməkdar artist Murad Muradovun da böyük əməyi olmuşdur. Ümumiyyətlə, Murad və Qaflan Muradov qardaşlarının milli teatrın formalaşmasındakı xidmətləri digər incəsənət xadimlərinə nisbətən, nədənsə, az xatırlanıb. Murad Muradov öz xatirələrində göstərir ki, o zamanlar Azərbaycan teatrı iki qrupa bölünüb, onlardan birinə Əbülfət Vəli, digərinə isə Sidqi Ruhulla başçılıq edib. 

1959-cu ilin may ayında Moskvada Azərbaycan ədəbiyyatı və incəsənəti dekadasında iştirak edən Murad Muradov Azərbaycanın ilk mədəniyyət xadimlərindəndir ki, 1933-cü ildə o dövr üçün SSRİ-nin ən ali mükafatlarından sayılan Əmək qəhrəmanı adına layiq görülüb. Murad Muradov, Azərbaycan peşəkar teatrının 75 illik yubileyi münasibətilə 21 iyul 1949-cu ildə Azərbaycan SSR əməkdar artisti fəxri adı ilə təltif olunub. 

Murad Muradov 1964-cü il noyabr ayının 2-də Bakı şəhərində vəfat etmişdir.

## Mənbə
* Ənvər Çingizoğlu, Qatırçı Muradın törəmələri (Nuribəyovlar, Vəlibəyovlar, Muradovlar, İsmayılbəyovlar), "Soy" elmi-kütləvi dərgi, 2011, №10, səh.3-25.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Muradovlar
Ergi düzü

**Ergi düzü** — Ağcabədi rayonunun Yuxarı Qiyaməddinli kəndi yaxınlığında qeydə alınan oroqrafik obyektlərdən biri.

## Toponimikası
Ergi düzü toponiminin mənası haqqında müxtəlif fikir və mülahizələr var. Əslində Erki (Ərki) olmalıdır. Ərk sözü İran və Türk dillərində "iç qala", "möhkəm hasar" anlamındadır. Düz coğrafi termini mənfi relyef forması bildirir. Düz termini "düzənlik" mənasındadır. Bu düzənliyin səthi müvəqqəti axarlı dərələrin prolyuvi çöküntüləri ilə örtülmüş və qobu yarğan şəbəkəsi ilə zəif parçalanmışdır. Ergi düzənliyindən qış otlaqları kimi istifadə edilir.

## Həmçinin bax
* Güllütəpə
* Qalatəpə

## İstinadlar
Rentgen astronomiya

**Rentgen  astronomiyası** — astronomiyanın  rentgen şüalarının müşahidəsi  və göy cisimləridən gələn rentgen şüallarının aşkarlanması ilə məşğul olan müşahidə bölməsidir. Rentgen şüaları Yer atmosferi tərəfindən absorbsiya edilildiyindən, rentgen şüalarının aşkarlanması üçün müşahidələr balonların, meteoroloji raketlərin və peyklərin vasitəsilə yüksək hündürlüklərdə aparılmalıdır. Rentgen astronomiyası kosmik elm olub, standart  işıq-udulma teleskoplarından rentgen şüaları vasitəsilə daha uzağa nüfuz edə bilən kosmik teleskopla, məsələn Mauna Kea Rəsədxanaları kimi teleskoplarla bağlıdır.

Rentgen  emissiyası təxminən bir milyon kelvindən (K) yüz milyonlarla kelvin (MK) qədər istiliyə malik qaynar  göy cisimlərindən gözləniləndir. Rentgen şüaları Günəşdə  1940-cı illərdə aşkar edilməsinə baxmayaraq, 1962-ci ildə ilk kosmik rentgen şüalana mənbəyinin  kəşfi surpiriz oldu.  Bu mənbəyə Əqrəb bürcündə tapılan ilk rentgen şüalanma mənbəyi olduğundan Əqrəb X-1 (Scorpius X-1 və yaSco X-1) adı verilmişdir.  Əqrəb X-1-in  rentgen emissiyası vizual emissiyadan 10.000 dəfə çoxdur, Günəşinkindən isə təxminən milyon dəfə azdır. Bundan başqa, rentgen şüalarında enerji çıxışı bütün dalğa uzunluğunda Günəşin ümumi emissiyasından 100.000 dəfə çoxdur. Rentgen astronomiyasının Əqrəb X-1 ilə başlayan bu yeni sahədəki kəşflərinə əsaslanaraq Rikkardo Cakkoni 2002-ci ildə Fizika üzrə Nobel mükafatı almışdır. Artıq məlumdur ki rentgen mənbələri  Əqrəb X-1 kimi kompakt, neytron ulduzları və ya qara dəliklərdir. Qara dəliyə düşən material rentgen şüaları şüalandıra bilər, ancaq qara dəlik özü rentgen şüası buraxmır. Rentgen emissiyasının enerji mənbəyi cazibə qüvvəsidir. Güclü qaz və toz qarışığı bu və digər göy cisimlərinin güclü qravitasiya sahəsi ilə qızdırılır.

Minlərlə rentgen mənbəyi məlumdur.  Bundan əlavə qalaktikalar qruplarındaki qalaktikalar arasındakı boşluqlar 10 ilə 100 meqakelvin (MK) temperaturda çox isti, lakin çox seyrək qazla doludur. İsti qazının ümumi miqdarı görünən qalaktikaların ümumi  kütləsinin 5-10 qatı qədərdir.

## Meteoroloji raket uçuşları
*Əsas məqalə: [[Meteoroloji raket]]*

Rentgen tədqiqatları üçün ilk meteoroloji (rezonans) raket uçuşları 28 yanvar 1949-cu ildə Nyu-Meksikadakı White Sands Füze Range-də Fau-2 raketi ilə həyata keçirilmişdir. Burun konus hissəsində  detektor yerləşdirilmiş raket suborbital Atmosferdən yuxarı hündürlükdə uçuşa başlamışdır.

Günəşdən gələn rentgen şüaları, ABŞ Gəmiqayırma Araşdırma Laboratoriyası tərəfindən gəmidə araşdırma aparmışdı.  Aerobee 150 raketi 1962-ci il iyunun 12-də fəaliyyətə  başlamış və digər qalaktikalarda  ilk rentgen şüalarını  (Əqrəb X-1) müşahidə etmişdir.

Roket uçuşlarına ən böyük çatışmazlıq onların çox qısa müddəti olması (raket Yer səthinə  düşməzdən əvvəl atmosferdən bir neçə dəqiqə yuxarı qalır) və onların məhdud sahələrinin olmasıdır.  ABŞ-dən fəaliyyətə başlayan raket cənub göyündə mənbələri görə bilməyəcək; eləcə də Avstraliyadan fəaliyyətə başlayan bir raket, şimal göyündəki obyektləri  görə bilməyəcək.
## İstinadlar
Qiyamət günü (Mikelancelo)

**Qiyamət günü** və ya **Son hökm** ( — İtalyan renessans rəssamı Mikelancelonun Vatikandakı Sikstin kapellasının qurbangahının divarında çəkdiyi freska.

İsanın ikinci dəfə gəlməsini və Allahın insanlığa son qərarını təsvir edir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Sauro­rnithes

**İlk (qədim) quşlar (Saurornithes) ** — sürünənlərlə quşların əlamətlərini birləşdirən primitiv quşlar yarımsinfi. Çoxfəqərəli (20–21) uzun quyruğun hər iki tərəfində iki sıra sükan lələkləri yerləşirdi. Sümükləri boşluqsuz idi. Dimdik əvəzinə dişli çənələri vardı. Uçmaq qabiliyyətləri məhdud olmuşdur. Qısa qanadları caynaqlı üç barmaqla tamamlanırdı. Yeganə nümayəndəsi *Archeopteryx*-in qalıqları Bavariyanın üst yura litoqrafik şistlərində tapılmışdır.

## Həmçinin bax
* Quşlar

## Mənbə
* Geologiya terminlərinin izahlı lüğəti. — Bakı: Nafta-Press, 2006. — Səhifələrin sayı: 679
Məhəmməd Zəkəriyyə Qoneym

**Məhəmməd Zəkəriyyə Qoneym** () — Misir mütəxəssisi və arxeoloq.

## Bioqrafiya
Məhəmməd Qoneym 1934-cü ildə Qahirə Universitetini bitirmiş, burada 1924-1929-cu illərdə bu kafedranın ilk rəhbəri olan Rusiya Misiroloq V. S. Golenişçev tərəfindən qurulmuş Misirologiya şöbəsində təhsil almışdır. Universitetini bitirdikdən sonra Məhəmməd Qoneym Saqqara'daki Eski Müqəddəslər Bölməsinin kuratoru olaraq çalışmış, sonra isə 1939-cu ildə Saqqara Antik Bölümü Baş Müfəttişi vəzifəsini aldı. Antik dövrlər şöbəsinin müfəttişi olaraq alim , həmçinin Əsvan, İdfu, Fivan nekropolu Luksorda, bir müddət Cənubi Misir üçün bu vəzifədə işləmişdir.

9 mart 1951-ci ildə Məhəmməd Goneim yenidən Sakkara'ya müfəttiş olaraq köçürüldü. Bu vəziyyətdə alim Sakkarın nekropolisindəki qazıntılarda fəal iştirak etdi və Memphis yaxınlığındakı Unis məbədini öyrəndi. 27 sentyabr 1951 Saqqara qazıntılarına qayıdıb və 29 yanvar 1952-ci ildə onu dünya şöhrətinə gətirən bir kəşf etdi: orada səhra qumları ilə örtülü olan tam olmayan piramidin qalıqlarını tapdı. Bu piramidanın qazıntıları bir neçə il davam etdi və 1954-cü il mayın 31-də Goneim baqajlı alabaster lahitinin aşkar edildiyi məzar otağına girdi.Gəmilərdən möhürlərdə olan yazıları təhlil edərək və üçüncü sülalənin firavunlarının yarımçıq piramida və məzarı ilə müqayisə edilərək, Qoneym sübut etdi ki, Horusun qulağında dağılan piramidin adı, ehtimal ki, Djoser-Sekhemhetin məlum olmayan varisinə aiddir. Beləliklə, Goneim tərəfindən aşkar edilən  Djoser piramidasından sonra Misirdəki ikinci ən qədim sayılır.

1959-cu ildə Məhəmməd Zəkəriyyə Qoneym, qədim qaçaqların qaçaqmalçılığı ilə təqsirli bilinərək özünü Nil çayına atdı . Onun mərmərdən olan  büstü Qahirədəki Misir Muzeyinin qarşısında sərgilənib..

## Nəşr olunan əsərlər
* The buried pyramid. Longmans, Green; — L., N. Y., 1956.
* The lost pyramid. Rinehart; — N. Y., 1956 (rus dilində tərcüməsi : "Потерянная пирамида".( İtirilmiş piramida)  — М.: Географгиз, 1959. — 118 s.)
* Excavations at Saqqara: Horus Sekhem-khet, the unfinished step pyramid at Saqqara; Impr. de l’Institut français d’archéologie orientale; Le Caire, 1957

### Rus dilində çaplar
Qoneym MZ "Потерянная пирамида".( İtirilmiş piramida) / Mohammed Zakaria Goneim; Trans. İngilis dilində. F. L. Mendelssohn; Ön söz. akademik. V. V. Struve; Otv. Ed. IS Katsnelson; Rəssam GV Khrapak. - M .: Geografqiz, 1959. - 120, [16] s. - (Travels, Adventures, Sci-Fi). (bölgə)

## İstinadlar
Takaçiho dərəsi

– Yaponiyanın Miyazaki prefekturasının şimal-qərbində, Takaçiho qəsəbəsi yaxınlığında yerləşən V-şəkilli dərə. Gözəl təbiətinə görə turistlərin diqqətini çəkir.

## Xüsusiyyətlər
Dərə 100.000 il əvvəl Aso dağının püskürməsi nəticəsində yaranıb. Dərənin ortasında Qokase çayı axır. Dərənin divarları lava sütunlarından ibarətdir. Ən dar yeri 3 metr, ən hündür 100 metr təşkil edir. Dərədə Manay şəlaləsi (17 metr) tökülür.

Dərənin 600 metr uzunluğunda gəzinti cığırı var. Cığır Yapon azaliyası, sakura, visteriya kimi güllərlə bəzədilib.

Takaçiho dərəsi 10 noyabr 1934-cü ildə Milli Mənzərə və Təbiət Abidəsi elan edilmişdir.

## Qalereya

TakachihokyoWithManaiFalls.JPG
TakachihokyoCongestionOfBoat.JPG
TakachihokyoPromenade.JPG
Takachihokyou55.jpg
TakachihokyoSenninnobyobuRock.JPG


## İstinadlar

## Xarici keçidlər
İsmayıl Abdul-Qədirov

**İsmayıl Abdul-Qədirov** (tam adı: *İsmayıl Qafar oğlu Abdul- Qədirov*; ) — Azərbaycan idmançısı, sərbəst və yunan-Roma güləşi üzrə ümumittifaq dərəcəli hakim (1966). Azərbaycan Respublikasının Əməkdar məşqçisi, Bədən tərbiyəsi və idman əlaçısı, Fəxri bədən tərbiyəsi və idman işçisı, Əməkdar bədən tərbiyəsi və idman xadimi

## Həyatı
İsmayıl Abdulqədirov 1936-cı il fevral ayının 15-də Azərbaycanın İsmayıllı rayonunda anadan olmuşdur. 1959-cu ildə Azərbaycan Dövlət Bədən Tərbiyəsi İnstitunu bitirmişdir.

## Fəaliyyəti

İsmayıl Abdulqədirov  idmanla məşğul olmağa 14 yaşında başlayıb. 1950-ci ildə «Dinamo» idman cəmiyyətində yunan-Roma güləşi ilə məşğul olub. Bir neçə ildən sonra özünü məşqçilik sahəsində sınayan Abdul-Qədirov 1965-1968-ci illərdə məktəblilərdən ibarət yığma komandanın məşqçisi olub. Onun yetirmələri 1967-ci ildə SSRİ məktəblilərinin 10-cü yubiley Sparakiadasında 3-cü yerə layiq görülüb. 1950-cu ildə Azərbaycan Bədən Tərbiyəsi və İdman İnstitutunu bitirdikdən sonra institutun «Güləş və onun metodikası» kafedrasında işləməyə başlayıb.

1961-ci ildə «Bədən tərbiyəsi və idman əlaçısı» adına layiq görülən mütəxəssis həmin il güləş üzrə respublika, 5 il sonra isə Ümumittifaq dərəcəli hakimliyə yüksəlib. 1980-1990-cı illərdə İsmayıl müəllimin elmi-pedaqoji fəaliyyəti özünü daha qabarıq büruzə verib. İ.Abdul-Qədirov məşqçilik fəaliyyəti dövründə 25-dən artıq idman ustası, 50-dən çox idman ustalığına namizəd hazırlayıb.

1980-ci ildən başlayaraq, çalışdığı kafedraya rəhbərlik edən A.Abdul-Qədirov 10 il bu vəzifəni daşıdıqdan sonra, uzun müddət institutun qiyabi fakültəsinin dekanı vəzifəsində çalışıb.

1991-ci ildə, elmi-pedaqoji fəaliyyəti nəzərə alınaraq, ona dosent elmi dərəcəsi verliib. Bədən tərbiyəsinin nəzəriyyəsi və metodikası kafedrasının professoru olub. İsmayıl müəllimin qələmindən neçə-neçə elmi məqalə çıxıb, 30 dərslik və tədris vəsaitinin müəllifi idi.

A.Abdul-Qədirovun Azərbaycan idmanı, idmançı kadrların yetişdirilməsi sahəsindəki uzunmüddətli və məhsuldar əməyi dəfələrlə Ümumittifaq və respublika idman komitələri tərəfindən diplom və fəxri fərmanlarla qeyd olunub. 1990-2002-ci illərdə Milli Olimpiya Komitəsi İcrayyə Komitəsinin üzvü olan görkəmli idman xadimi, 2001-ci ildə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərmanı ilə «Tərəqqi» medalı, 2006-cı ildə Azərbaycan Respublikasının Əməkdar Bədən Tərbiyəsi və İdman Xadimi adına lqyiq görülüb. 2010-cu ildə «Şöhrət» ordeni ilə təltif edilib.

## Ölümü
Tanınmış idman mütəxəssisi İsmayıl Abdul-Qədirov 16 avqust 2021-ci ildə 85 yaşında vəfat edib.
## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Abdul-Qədirov İsmayıl Qafar oğlu
* Dövlət Bədən Tərbiyəsi və İdman Akademiyası əməkdaşlarının təltif edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı
Kim Yun-min

**Kim Yun-min** (13 noyabr 1999-cu ildə Cənubi Koreyada anadan olub) — Avstriya Birinci Liqa təmsilçilərindən olan *Liferinq* klubunda yarımmüdafiəçi kimi çıxış edən peşəkar Cənubi Koreyalı futbolçu.

## Klub karyerası

### Liferinq
Yun-min Kvanju akademiyası vasitəsilə inkişaf etmişdir. Yun-min öz peşəkar karyerasında debütünü 3 mart 2018-ci ildə *Ried* klubuna qarşı oyunda etmişdir. O, 71-ci dəqiqədə Məhəmməd Kamara ilə əvəz olunmuşdur. Həmin görüşdə Liferinq liqa görüşündə rəqibi ilə 1-1 hesabı ilə bərabərə qalmışdır.

## Karyera statistikası

### Klub
 

1UEFA Çempionlar Liqası görüşləri daxildir.
2Avstriya Superkuboku görüşləri daxildir.

## İstinadlar
 

## Xarici keçidlər
Məhəmməd Kamara

**Məhəmməd Kamara** () — Avstriya Birinci Liqa təmsilçilərindən olan *Liferinq* klubunda yarımmüdafiəçi kimi çıxış edən peşəkar Malili futbolçu.

## Həyatı
6 yanvar 2000-ci ildə Bamakoda anadan olub.

## Klub karyerası

### Liferinq
Kamara Bamako akademiyası vasitəsilə inkişaf etmişdir. Kamara öz peşəkar karyerasında debütünü 23 fevral 2018-ci ildə *Blau-Vayb Linz* klubuna qarşı oyunda etmişdir. O, 72-ci dəqiqədə Filipp Sturmu ilə əvəz olunmuşdur. Həmin görüşdə Liferinq liqa görüşündə rəqibinə 1-2 hesabı ilə məğlub olmuşdur.

## Karyera statistikası

### Klub
 

1UEFA Çempionlar Liqası görüşləri daxildir.
2Avstriya Superkuboku görüşləri daxildir.

## İstinadlar
 

## Xarici keçidlər
Masai şiri

**** () —  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinin  növünə aid heyvan yarımnövü. 

## Təsviri
Oscar Rudolf Noymann ilk olaraq massai şir yarımnövünü daha az dəyirmi sifətləri, uzun ayaqları və bellərinin daha az çevik olması digər yarımnövlərdən ayıra bilmişdir. erkəklərdə dizyanı ətraflarda orta qaşıq saçlar vardır. Onlar geri daranmış kimi görünür.

Masai şirlərinin erkəkləri 2,5-3 m uzunluğa sahib olurlar (quyruq daxil). Dişilər isə bir qədər kiçik olur. Onların uzunluğu 2,3-2,6 metr təşkil edir. Çəki baxımından erkəklər 150-230 kq, dişilərsə 100-165 kq təşkil edir. Hündürlüyü 90-115 sm arasında dəyişir.

Erkəklər iri aslan cüssəsinə sahibdirlər. Onların baş ətrafı hissələrindəki uzun tükləri 4-5 yaşında artıq yetkin formanı alır. 800 metr yüksəklikdə yayılmış canlılar daha iri cüssəyə sahib olurlar.  Düzənliklərdə yaşayanlar isə nisbətən kişik olur.

## Areal
Masai şirləri Afrikanın şərqində yayılmışlar. Onlara Efiopiya və Keniyadan Tanzaniya və Mozambikə qədər olan ərazilərdə rastlamaq mümkündür. Bu yarımnön şirlər arasında ən çox yayılanıdır. Onla qoruqlarda xüsusi olaraq qorunur. Ən çox saylı populyasiya Serenqeti Milli Parkı ərazisindədir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Həsən Səfərli

**Həsən Səfər oğlu Səfərli** () — aktyor, rejissor, müəllim, Naxçıvan MSSR əməkdar müəllimi (1960).

## Həyatı
Həsən Səfərli Naxçıvan şəhərində anadan olub. Yerli ibtidai məktəbi bitirib, 1909-cu ildə ilk dəfə səhnəyə Hüseyn Ərəblinskinin tamaşaya qoyduğu "Nadir şah" pyesindəki rolu ilə qədəm qoyub. 1913–1917-ci illərdə İrəvan Müəllimlər Seminariyasında təhsil alıb. Seminariyadakı dram dərnəyinin fəal üzvlərindən olub. İrəvanın teatr truppasında da epizod rollarda səhnəyə çıxıb. Seminariyanı 1917-ci ildə bitirərək Naxçıvana qayıdıb. Həmin ildən müəllimlik fəaliyyəti ilə yanaşı, həvəskarların truppasında, 1931-ci ilə qədər Naxçıvan Dövlət Dram Teatrında aktyor, rejissor, baş rejissor kimi çalışıb. "Rüşdiyyə", "Məktəbi-xeyriyyə" məktəblərində, Müəllimlər Seminariyasında, Pambıqçılıq texnikumunda, ikiillik Müəllimlər İnstitutunda dərs deyib. 18 may 1960-cı ildə Naxçıvan Muxtar Sovet Sosialist Respublikasının əməkdar müəllimi fəxri adına layiq görülüb.

## İstinadlar
Bones (Equinox mahnısı)

**Bones** () — Bolqarıstanın 2018 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsindəki mahnısı.

Equinox qrupu "Bones" mahnısı ilə Bolqarıstanı Portuqaliyanın paytaxtı Lissabonda keçirilən Avroviziya 2018-də təmsil etmişdir. Mahnı Bolqarıstanın 2016 və 2017 Avroviziya mahnılarını ərsəyə gətirən Boris Milanov, Yoakim Persson və eyni zamanda Trey Kempbell və Daq Lundberq tərəfindən bəstələnmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Romantik milliyətçilik

**Romantik milliyyətçilik** (*milli romantizm*, *təbii millətçilik*, *kimlik millətçiliyi*), dövlətin siyasi legitimliyini idarə etdiyi milliyyətçiliyin təbii bir nəticəsi olaraq törətdiyi milliyyətçilik növüdür. Bu, uyqulamanın xüsusi formasına bağlı olaraq, öz mədəniyyətində doğulanlara qarşı ibtidai ulus, dil, mədəniyyət, din və adətləri əhatə edir. Bu milliyyətçilik növü dövlətin üstdən aşağıya doğru legitimliyini dəyərləndirən, varlığını legitimləşdirən bir hökmdar ya da başqa bir idarəçilikdən gələnə sülalə ya da imperial hegomoniya nəticəsində ortaya çıxdı. Aşağıya doğru yayılan bu gün sonda bir Tanrı ya da Tanrıdan qaynaqlanan ola bilər (Monarxların ilahi haqqı və Tianminqə baxın).

Romantizmin əsas mövzuları və ən qalıcı mirası arasında, romantik milliyyətçiliyin mədəni iddiası, Maarifçilik dövrü sonrası sənət və siyasi fəlsəfədə mərkəzi yer olmuşdur. Milli dillərin və folklorun inkişafına, yerli adətlərin və ənənələrin mənəvi dəyərinə fokslanaraq, Avropanın xəritəsini yenidən çəkən və millətlərin öz taleyini təyin haqqına çağıran hərəkətlərə, ən erkən həyəcanlarından milliyyətçilik romantiklikdə rolları, ifadələri və anlamları müəyyən edən ən önəmli mövzulardan biridir.

Tarix baxımından Avropada, romantik milliyyətçilik üçün əsas il 1848-ci ildir, qitəyə inqilabçı bir dalğa yayıldı, müxtəlif parçalanmış bölgələrdə (İtaliya kimi) və ya çox millətli dövlətlərdə (Avstriyua-Macarıstan imperiyası kimi) xeyli sayda milliyyətçi inqilabi hərəkatlar meydana çıxdı.

## İstinadlar
Şəhər inqilabı

**Şəhər inqilabı**, XX əsrin ən böyük arxeologiya mütəxəsislərindən olan Qordon Vir Çayldın *Man Makes Himself* adlı əsərində bəhs etdiyi, mədəniyyət tarixinin III mərhələsinin başlanğıcıdır. Qordon, bu əsərində adət olunmuş 3 mərhələli sistem (daş dövrü, bürünc dövrü və dəmir dövrü) yerinə 4 mərhələli bir sistem təklif etmişdir. Bu mərhələlər sıra ilə *Paleolitik dövr*, *Neolitik dövr*, *Şəhər dövrü* və *Sənaye dövrüdür*. *Şəhər inqilabı* Qordonun, *Neolitik dövrdən* *Şəhər dövrünə* keçişi şərtləndirən hadisələr seriyasına verdiyi addır.

## İstinadlar
İtaətsizlik (film, 2017)

**"İtaətsizlik "** () — 2017-ci ildə rejissor Sebastyan Lelionun özü və Rebekka Lenkieviç tərəfindən yazılmış ssenari əsasında çəkdiyi Böyük Britaniya, İrlandiya və ABŞ dram filmi. Filmin ssenarisi Naomi Eldermanın eyni adlı əsəri əsasında yazılmışdır. Filmdə əsas rolları Reyçel Vays, Reyçel Makadams və Alessandro Nivola canlandırmışlar.

Filmin dünya premyerası 10 sentyabr 2017-ci ildə Toronto Beynəlxalq Film Festivalında baş tutmuşdur. ABŞ-də film *"Bleecker Street"* şirkəti tərəfindən 27 aprel 2018-ci ildə, Böyük Britaniyada isə *"Curzon Artificial Eye"* şirkəti tərəfindən 24 avqust 2018-ci ildə çıxarılacaq.

## Rollarda

* Reyçel Vays — Ronit Kruşka
* Reyçel Makadams — Esti Kuperman, Dovidin həyat yoldaşı
* Alessandro Nivola — Ravvin Dovid Kuperman, Estinin həyat yoldaşı
** Bernardo Santos və Conatan Şey —  Gənc Dovid
* Anton Lesser — Rav Kruşka
* Bernis Stecers — Fruma xala
* Allan Korduner — Moşe dayı
* Nikolas Vudison — Ravvin Goldfarb
* Liza Sadov — Rebbetzin Goldfarb
* Klara Frensis — Hinda
* Mark Stobbart — Lev
* Karolin Qruber —  Hanna Şapiro
* Aleksis Zegerman — Riuka

## İstehsal

29 sentyabr 2016-cı ildə Reyçel Vaysın Naomi Aldermanın romanının ekranlaşdırılmasında rol alacağı və prodüser kimi iştirak edəcəyi elan edilir. Sebastyan Lelionun özü və Rebekka Lenkieviç tərəfindən yazılmış ssenari əsasında çəkdiyi filmə həm də Ed Giney və  Frida Torresblanko prodüserlik edirlər. 4 oktyabr 2016-cı ildə Reyçel Makadams filmin aktyor heyətinə qoşulur. 7 dekabr 2016-cı ildə isə Alessandro Nivolanın filmdə Madamsın personajının həyat yoldaşını canlandıracağı məlum olur. 9 yanvar 2017-ci ildə Londonun şimal-qərbindəki Kriklvud ərazisində filmin çəkilişlərinə başlanılır. Metyu Herbertə isə film üçün musiqi yazmaq həvalə edilir.

## Çıxarılması

2017-ci ilin mayında *"Curzon Artificial Eye"* və *"[[Sony Pictures Worldwide Acquisitions]]"* filmin Böyük Britaniyada və dünyada distribütorluq hüquqlarını əldə edirlər. 10 sentyabr 2017-ci ildə Toronto Beynəlxalq Film Festivalında filmin dünya premyerası başş tutur. Qısa müddət sonra *"Bleecker Street"* filmin ABŞ-də distribütorluq hüquqlarını alır. Filmin ABŞ-də 27 aprel 2018-ci ildə, Böyük Britaniyada isə  24 avqust 2018-ci ildə çıxarılması planlaşdırılır.

## Tənqidçilərin mövqeyi

*"İtaətsizlik"* filmi tənqidçilərdən əsasən müsbət rəylər almışdır. Rotten Tomatoes rəy aqqreqatoru 15 tənqidçinin rəyinə əsasən filmi 93% təravətli nəticə və 7.4/10 orta balla qiymətləndirir. Metacritic isə 7 tənqidçinin rəyinə əsasən filmi 81/100 bal *"ümumi alqış"*la qiymətləndirir.

*"Variety"* jurnalından Endryu Barker filmə müsbət rəy verərək yazır ki, *"İtaətsizlik"* *"Lelionu arthaus dünyasından çıxara bilməsə də, sənətkarın yaradıcılığında sözsüz ki, növbəti triumfdur."* *"The Hollywood Reporter"*dən Devid Runi filmi müsbət qiymətləndirərək yazır Ki, *"Reyçel Vays, Reyçel Makadams və Alessandro Nivola tərəfindən əla oynanılmış melanxolik və romantik sevgi üçbucağı dərindən hiss edilən dramla insanı cəlb edir."*

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
*