open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Monparnas

**Monparnas** ( — Parnas dağı) — Parisin cənubunda, Sena çayının  sol sahilində yerləşən  rayon. Parisin digər məhəllərində olduğu kimi Monparnas şəhər daxilinə yalnız 1 yanvar 1860 daxil edilmişdir.

## Tarixi

1760-cı ildə bulvar Monparnas (Boulevard du Montparnasse) inşası üçün təpənin hizalanmasını etmişdir. Fransız İnqilabının illərində burada bir çox rəqs salonu və kabare açıldı.

Monparnas Məhəlləsi XX əsrin əvvəllərində, bütün yaradıcı ziyalılar burada əfsanəvi kafelərdə və publarda toplaşmağa başladığı zaman deyilən Années folles dövründə məşhur oldu. 20-ci əsrin əvvəllərində bütün dünyada yazıçılar, heykəltəraşlar, sənətçilər, şairlər və musiqiçilər, məsələn, "Hive" çoxmillətli yataqxanasında ucuz mənzil / otaq tapmaq üçün buraya gəldilər.

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
* Жилище славных муз: Париж в литературных произведениях XIV—XX веков. М.: Московский рабочий, 1989
**Гийом Аполлинер* Слоняясь по двум берегам. Фарг Л.-П. Парижский прохожий. СПб: Изд-во Ивана Лимбаха, 2004.
**Креспель, Жан-Поль*. Повседневная жизнь Монпарнаса в Великую эпоху. 1903—1930 гг. — М.: Молодая гвардия (издательство), 2001.
**Андре Моруа* Париж // Перевод с французского Э. Леонидовой. — М.: Искусство, 1970.
Xarici İşlər Nazirliyi (Şimali Makedoniya)

**Makedoniya Xarici İşlər Nazirliyi**   —  dövlətin xarici dövlətlər və beynəlxalq təşkilatlarla əlaqələri sahəsində dövlət idarəçiliyini həyata keçirən orqan.

Nazirlik, 1991-ci ildə Şimali Makedoniyanın müstəqilliyindən sonra yaradılmışdır. Nazirliyin adı və funksiyası dövlətin yaranmasından sonra dəyişilmədi.

## Xarici İşlər Nazirlərinin siyahısı

## Xarici keçidlər
* Xarici İşlər Nazirliyinin rəsmi saytı ingilis və makedon dillində
Milli müstəqillik günlərinin siyahısı

thumb|right|300px|
**Müstəqillik günü** — hər hansı millətin müstəqillik əldə etməsinin, xüsusilə də başqa bir dövlətin tərkibindən çıxmasının, nadir hallarda isə hərbi təcavüzün bitməsinin və ya dövlətçiliyin ildönümünün qeyd edildiyi tarix. Sinqapurda isə digərlərindən fərqli olaraq Malayziyanın tərkibindən çıxarılması qeyd edilir. 

Əksər dövlətlərdə müstəqillik günü milli bayram kimi qeyd edilir.

## Siyahı
Aşağıdakı dünya dövlətlərinin müstəqillik günlərinin natamam siyahısıdır:

## Həmçinin bax
* Müstəmləkəçilikdən azad olma
* Müstəqillik günü
* Milli bayram

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Balaxanı qum hamamı

**Balaxanı qum hamamı** — Balaxanı qəsəbəsi ərazisində yerləşən XIV əsrə aid tarix-memarlıq abidəsi.

Ümumilikdə hamam binası bir-biri ilə əlaqəli üç hissədən ibarətdir. Birinci hissə əsas girişdir. Burdan dəhliz soyunma, paltar saxlama və hamam geyimi geyinmə otaqlarına aparır. İkinci hissə isti və soyuq su hovuzları ilə təchiz olunmuş böyük çimmə zalıdır. Bu zala yanlardan müxtəlif fərdi proseslər üçün nəzərdə tutulmuş kiçik otaqlar da birləşir.
## Tarixi

Balaxanı qum hamamı tədqiqatçılar tərəfindən XIV əsrə aid edilir. Sonradan bu tip hamamlar Abşeron ərazisində geniş yayılmış, XVII, XVIII və XIX əsrlərdə Abşeron yarımadasının müxtəlif hissələrində Balaxanı qum hamamının memarlığını xatırladan hamam binaları tikilmişdir.

## Memarlıq xüsusiyyətləri

Ümumilikdə hamam binası bir-biri ilə əlaqəli üç hissədən ibarətdir. Birinci hissə əsas girişdir. Burdan dəhliz soyunma, paltar saxlama və hamam geyimi geyinmə otaqlarına aparır.

İkinci hissə isti və soyuq su hovuzları ilə təchiz olunmuş böyük çimmə zalıdır. Bu zala yanlardan müxtəlif fərdi proseslər üçün nəzərdə tutulmuş kiçik otaqlar da birləşir. Birinci və ikinci hissənin planının əsasını qeyri-bərabər tərəflərə malik səkkizguşəli iri zallar təşkil edir. Səkkizguşəli zalın böyük tərəflərinə birləşən otaqlar, mərkəzi zalla bir növ vəhdət təşkil edir. Səkkizguşəlinin kiçik tərəflərindən açılan qapılar hamam binasının müxtəlif otaqlarına aparır. Çimmə zalının mərkəzində hovuzlar yerləşir. Tikilinin bu hissəsi fənərli günbəzlə örtülmüşdür.

Künclərdəki otaqlar kvadrat və düzbucaqlı formalara malik olmaqla, hamamın ümumi döşəmə səviyyəsindən 60-70 sm yuxarıda yerləşən daş döşəməyə malikdirlər. Künc otaqların üstü çatma tağla örtülmüşdür. Bu otaqların divarlarında çimən şəxsin əşyalarını saxlaması üçün nəzərdə tutulmuş kiçik nişlər də vardır.
## İstinadlar

## Ədəbiyyat
*
Nui

**Nui** () — Tualuya daxil olan atollardan və inzibati vahidlərdən biridir.

## Coğrafiya
21 adadan ibarətdir: *Fenua-Tapu (ən irisi, 1,38 km²), Meanq, Matupuakaka, Pakantou, Piliavieve, Ponqalei, Talalolae, Tokinivae, Unimai* və 12 kiçik adacıq.

## Tarixi
Yerli əfsanəyə görə Nui adasının sakinləri Gilbert adalarından gəlmişlər. Avropalılardan isə ilk olaraq ispan səyyahı Alvaro de Mendana de Neyra adaya ayaq basmışdır. 1568-ci ildə adada olan səyyah atolu İsa adası () olaraq adlandırır.

## Əhali
2002-ci ildə Nui adasının əhalisi 548 nəfər təşkil etmişdir.Yerli əhali kiribati və tualu dillərindən istifadə edirlər.

## İstinadlar

## Mənbə
* Adaların tarixi  
* Oceandots.com
Niutao

**Niutao** () — Tualu adalarının şimal-qərbində yerləşən mərcan adası. Tualu dövlətinin inzibati vahidliyini təşkil edir.

## Coğrafiya
Ada dairəvi formaya malikdir. Niutao adasının uzunluğu 1,6&nbsp;km-dir. Adada çoxlu sayda quru bitkilər və manqrov ağacları vardır. Ətrafını mərcan rifləri büsbütün örtmüşdür.

## Tarixi
Niutao 1825-ci ildə Obed Starbak balina ovlayan gəmi kapitanı tərəfindən kəşf edilir.

## Əhalisi
2002-ci ildə Nui adasının əhalisi 663 nəfər təşkil etmişdir. Yaşayış məntəqələri — Kulia (224 nəf.) və Teava (439 nəf.).

## Nəqliyyat
Kəndlər arasında yol vardır (hava limanına sahib deyil).

## İstinadlar

## Mənbə
* Adaların tarixi
Jalə Amuzgar

**Jalə Amuzgar** () —   İran tarixçisi və professor.

## Həyatı
1939-cu ilin 2 dekabrında Qərbi Azərbaycan ostanının Xoy şəhərində anadan olmuşdur.

### Təhsili
Jalə Amuzgar Fəlsəfə doktoru elmi dərəcəsini Sarbonna Universitetində almışdır.

## Fəaliyyəti
Məşğul olduğu əsas sahə İranistikadır. O, hal-hazırda Tehran Universitetinin Qədim İran Mədəniyyəti və Dilləri bölməsinin rəhbəridir.

Jalə Amuzgar prof.Əhməd Tafuzzuli ilə birlikdə İranın qədim dövr tarixinə və ədəbiyyatına aid müxtəlif əsərlər yazmışdırlar. O, həmçinin Kolumbiya Universitetinin İranika Ensiklopediyası layihəsində də iştirak etmişdir.

## Əsərləri
* *Həyatın Zərdüşt mifi*
* *Pəhləvi dili, ədəbiyyatı və təlimatları*
* *İranın mifoloji tarixi*
* *İlk əfsanəvi iranlı Şəhriyar və ilk nümunələr* (tərcümə)
* *Le Cinquieme Livre Du Denkard* (tərcüməçi: Əhməd Tafuzzuli)

## Mükafatları
Jalə Amuzgar müxtəlif orden və medallarla təltif edimişdir. Bunlara misal olaraq "Şərəf Legionu Cəngavəri"ni və "İran Mədəni İrsi" mükafatını göstərmək olar. Sonuncu qeyd edilən mükafatı 2016-cı ildə almışdır.

## Həmçinin bax
* İran azərbaycanlılarının siyahısı
* Cənubi Azərbaycan
* İran tarixi

## İstinadlar
2030 FİFA Dünya Kuboku

**2030 FİFA Dünya Kuboku** — XXIV Dünya çempionatı.

## Ev sahibliyi marağında olan ölkələr
FİFA-nın qərarına görə, çempionat Asiya və Şimali Amerikada keçirilə bilməz (2022 və 2026 çempionatları həmin qitələrdə keçiriləcəyinə görə)

### [[Afrika Futbol Konfederasiyası|CAF]]
, -, , 

### [[CONMEBOL]]
---

### [[UEFA]]
---, ---, -

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Oded Məhəmməd Danial

**Oded Məhəmməd Danial** (15 oktyabr 1962 – 10 dekabr 2021) —  İndoneziya siyasətçisi, Bandunqun meri. Daha əvvəl də Rizvan Kamilin müavini və daha əvvəl şəhər məclis müşaviri vəzifəsini icra etmişdi.

Tasikmalayadan başlayaraq öz işinə başlamazdan əvvəl *İndoneziya Aerospace*-də işləmişdir. Firavan Ədalət Partiyasının üzvü kimi siyasətə daxil olub 2018-ci il şəhər rəhbərliyi seçkilərində qalib gəldikdən sonra Bandunqun meri oldu.

## Arxa plan
Oded 1962-ci il 15 noyabrda Tasikmalaya Reqensidə (inzibati ərazi) anadan olub, burada əsas təhsilini bitirdi. O,  orta ticarət məktəbinə getdi və orta məktəbin ekvivalenti üçün maşınqayırma mühəndisliyi məktəbini davam etdirdi. Daha sonra *Pasaqan Universiteti*ndə oxuyaraq 2017-ci ildə məzun oldu.

## Karyera
### Biznes

1983-cü ildə təhsilini bitirdikdən sonra Oded İndoneziya Aerokosmikin ehtiyat hissələri bölməsində şirkət işçilərinin çoxunun işdən çıxarıldığı  1999-cu ilədək 16 il işləmişdir. Oded 2016-cı ilədək öz evindən dondurma satışı ilə yanaşı,konveksiya istehsallı körpə geyim və İslami geyimləri da fəaliyyət göstərirdi.

### Siyasət
2004 və 2009-cu illərdə B komissiyasının sədr müavini vəzifəsini icra edən Bandunq Şəhər Şurasına seçildi. 2013-cü ildə isə şəhər rəhbərliyi seçkisində memar Rizvan Kamilin yarış yoldaşı olub və cütlük 45,24 faiz səs qazanıb. Kamilin köməkçisi kimi avtobuslarda dini mərasimlərlə məşğul olan "Avtobusda Dava" (dəvət) proqramını yaratdı.

O, həmçinin 2010 - 2015-ci illər arasında Firavan Ədalət Partiyasının Bandunq ofisinə rəhbərlik etmişdir.

Oded 2018-ci ildə şəhər rəhbərliyinə namizəd olarkən ən az səs çoxluğu (50,1 faiz) qazanaraq şəhər rəhbəri oldu.
  
Kamilin qubernator seçkilərində qələbəsindən sonra, Oded 6 sentyabr 2018-ci ildən başlayaraq qısa müddətdə mer vəzifəsini icra etdi.

Bir neçə gündən sonra Kamilin Bandunq şəhər başçısı kimi and içdi, baxmayaraq müavin kimi onun müddəti 16 sentyabr 2018-ci ildə sona çatdı.

## İstinadlar
Rizvan Kamil

**Məhəmməd Rizvan Kamil** () — İndoneziyanın ən sıx əyaləti olan Qərbi Yavanın 15-ci qubernatoru olan memar ve siyasətçi. O, həmçinin Bandunq un meri idi. O, 23 iyun 2013-cü il tarixində Bandunqun meri kimi seçilmişdir. O, həmçinin Bandunq Texnologiya İnstitutu Memarlıq Departamentində memar və müəllimdir. Kamil üç ortaq ilə 2004-cü ildə *Urbane İndoneziya* memar firmasını qurdu. 2018-ci ildə müvəffəqiyyətlə ikinci mer seçkisi əvəzinə qubernator vəzifəsinə seçildi.

## Həyat
Emil Bandunq Texnologiya İnstitutunda memarlığını oxudu və Magistr dərəcəsi üçün Berkli Kaliforniya Universiteti Ətraf Mühit Kollecində Şəhər Dizayn təhsilini davam etdirdi.

## Mükafatlar
2006-cı ildə Emil İlin Beynəlxalq Gənc Dizayn Sahibkarlığı təqdimatında İndoneziyanı təmsil edən *British Council*-in Gənc Yaradıcı Təşəbbüskar mükafatının qalibi oldu.

2009-cu ildə Emil *Elle Decor* jurnalı tərəfindən İlin Memarı seçildi.

*Urbane İndoneziya* 2008-ci ildən 2010-cu ilədək və yenidən 2012-ci ildə *BCI Asia Top 10* mükafatlarında siyahıya alınmışdır.

## Layihələr
Emil İndoneziyanın Berkebun hərəkatının İndoneziya şəhərlərində həvəskar bağlar qurmaq üçün öncül idi.2011-ci ildən etibarən İndoneziyanın on dörd şəhərində icma layihəsi yaradılıb, üzvlük 4000-ə çatıb.
İndoneziyada *Emil* və *Urbane İndoneziya* layihələri daxildir.

* Birləşmiş Tərtibatlı ofis qülləsi Cakarta,,
* Əl-İrşad Məscidi və Əl-İrşad Satya İslam Məktəbi Bandunqda,
* Açeh Sunami Muzeyi Banda Açehdə,
* Birinci Tarumanaqara Universiteti Qülləsi və kampus reviziyası,
* *Rasuna Epicentrum*

Beynəlxalq layihələr daxildir

* Sinqapurda *Marina Bay Waterfront* Master Planı,
* Pekin İslam Mərkəzi məscidi,
* Ras Al Xaima Su Kəmərinin Master Planı,
* Suzhou Pərakəndə Su kəmərinin Master Planı Çində,
* Tex Park Kunmin,
* Kəlküttədəki Qrand Turizm Cəmiyyət Klubu Evi

## Populyar mədəniyyətdə
Rizvan Kamil müxtəlif televiziya və film istehsallarında, xüsusən Bandunqda yayımlanan televiziya seriyası *Preman Pensiun* teleserialı' və Toy və Bebek Betutu, Total Xaos və Dilan 1990 həm də sonradan Dilan 1991 — in miniatür görünüşünü yaratdı.

## Filmoqrafiya
* *Dilan 1990* (2018)

## İstinadlar

## Xarici linklər
* 
* http://www.indonesiakreatif.net/index.php/id/ceritasukses/read/ridwan-kamil 
* http://www.thejakartapost.com/news/2010/06/22/on-a-quest-jakarta%E2%80%99s-architectural-identity.html 
* Urbane Indonesia
*: Awards
* Indonesia Berkebun 
* http://www.architecturaldigest.com/decor/2009-09/ridwan_kamil_article
* Ridwan Kamil , TEDx Jakarta (blog )
Parazit vulkan

**Parazit vulkan** — iri mərkəzi vulkanın yamacında çox zaman radial çatlar boyu yan püskürmə nəticəsində əmələ gəlir. Özünün baş kanaldan ayrılan ayrıca kanalı olur. Çatların daha yüksək nöqtəsində (subterminal püskürmə) şlak konusu əmələ gəlir, aşağı hissələrində isə (lateral püskürmə) lava axını baş verir. Parazit vulkan həmçinin eksentrik püskürmə nəticəsində də əmələ gələ bilər. Sinonim: *Əlavə vulkan, Yan vulkan.*

## Həmçinin bax
* Mərkəzi vulkan
* Yan püskürmə
* Şlak konusu

## Mənbə
*
Peqmatit

**Peqmatit** — damar, linza, yuva, ştokvari və başqa formalı, mineral tərkibinə görə ana süxurdan fərqlənməyən, əsasən iri dənəli maqmatik süxur. Peqmatit turş (qranit, qranodiorit), əsasi (qabbro), qələvi (nefelinli siyenitlər) və başqa intruziv süxurlarla əlaqədardır. Turş süxurların peqmatit bir neçə qrupa ayrılır: keramik, muskovit, muskovit-nadir metal və nadir metal. Bu süxurlarda müxtəlif miqdarda turmalin, berill, floqopit, spodumen, nadir torpaq elementlərinin mineralları da olur. Qələvi süxur peqmatit nadir torpaq element (niobium, tantal, fosfor və s.) mineralları, əsasi süxur peqmatit isə nikel, dəmir, mis və başqa sulfidlərlə zəngin olur.

## Mənbə
* Geologiya terminlərinin izahlı lüğəti. Bakı: Nafta-Press, 2006.
İran qazaxları

**İran qazaxları** — Əsasən İranın şimalındakı Gülüstan ostanında yaşayırlar.

## İstinadlar
Carna Dara Çovduri

**Carna Dara Çovduri** ( 15 oktyabr 1938 –  27 iyun 2019) — Banqladeş sosial aktivisti.

## Karyerası
Çovduri Noaxali rayonunda yerləşən *Qandi Aşram vəqfinin* katibi olmuşdur.

## Mükafatları
* Qandi Seva Puraskar (2010)
* Padma Şri (2013) — Hindistanın dördüncü ən yüksək vətəndaş mükafatı
* Ekuşey Padak (2015) — sosial müdafiəyə görə
* Camnalal Bayay mükafatı (1998)

## İstinadlar
Türkmən Səhra

**Türkmən Səhra**-İranın şimal-şərqindəki Xəzər dənizinin yaxınlığında Türkmənistanla sərhəddə olan bir bölgədir. Əhalisinin böyük çoxluğu etnik türkmənlərdir.

## İstinadlar
Soni Mustivar

**Soni Mustivar** - () - Azərbaycan Premyer Liqası klublarından olan Neftçi PFK-da oynayan Haitili futbolçu .
Eimeria magna

**** () —  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid xromist növü.

Bu növ adadovşanlarının bağırsaqlarında parazitlik edir və geniş yayılmışdır. Eymeria magna bağırsağın epiteli hüceyrələrində parazitlik edir. Elektron mikroskopik tədqiqatlar göstərir ki, koksidilər həddən artıq kiçik olmalarına baxmayaraq çox mürəkkəb quruluşa malikdirlər. Xüsusən onların sporozoit və merozoit mərhələləri mürəkkəb quruluşludur. Koksidilərin bədəni xaricdən üçqatlı membranla – pellikula ilə örtülmüşdür. Daxildə konoid mikronemlər, mikroborucuqlar, nüvə, endoplazmatik şəbəkə, Holci aparatı, mitoxondri, roptrilər və digər elementlər vardır. Sahibin yoluxması sistanın qəbul olunması anından başlayır. Bağırsaqda oosistadan və spordan sporozoitlər çıxır və bağırsağın epiteli hüceyrələrinə daxil olur və yeni inkişaf tsiklinə başlayır.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Nanumea

**Nanumea** () — Tualuya daxil olan atollardan ibarət adalar qrupu. Tualının inzibati vahidlərindən biridir. 
## Coğrafiya
Sahəsi 3,87&nbsp;km².
Atoll beş adadan ibarətdir:

Ən uzun adanın uzunluğu 3&nbsp;km təşkil edir. Burada yeganə yaşayış məntəqəsi Loluadır (). Sahəsinə görə ikinci ən böyük ada Lakenadır () — burada da yaşayış vardır.

## Tarixi
Əfsanəyə görə adaların ilk sakinləri iki qadın olmuşdur — *Pay* və *Vay*, ancaq Tefolaxa adlı bir kişi atolu onların əlindən alır. Bu hadisə ilə əlaqədar yerli xristianlar *Pati* adlı bayramı qeyd edirlər. Bu isə *«Tefolaxa və İsa» günü* anlamı daşıyır.

## Əhalisi
2002-ci il siyahıya lınmasına görə əhalisi 548 nəfər təşkil etmişdir.

## İstinadlar

## Mənbə
* Adaların tarixi
Nanumanqa

**Nanumanqa** () — Tualuya daxil olan atollardan və inzibati vahidlərdən biridir.

## Coğrafiya
Ada dairəvi formaya malikdir. Nanumanqa adasının sahəsi 2,78 km². Adada çoxlu sayda quru bitkilər və manqrov ağacları vardır. Adada iki laqun vardır.

## Tarixi
Nanumanqa 5 may 1825-ci ildə Fransisko Maurelle tərəfindən kəşf edilir. 1986-cı ildə adada arxeoloqlar mağarada qədim dövrə aid ocaq izləri aşkarlanır.

## Əhalisi
2002-ci ildə Nui adasının əhalisi 589 nəfər təşkil etmişdir. Yaşayış məntəqələri — Tonqa (308 nəf.) və Tokelau (281 nəf.).

## İstinadlar

## Mənbə
* Adaların tarixi
Nukufetau

**Nanumea** () — Tualu adalarının daxili hissəsində Funafuti atolundan 86&nbsp;km şimal-qərbdə və Vaitupu adasından isə 57&nbsp;km cənub-qərbdə yerləşir. Tualunun inzibati vahidlərindən biridir. 
## Coğrafiya
Atol düzbucaqlı formaya malikdir. Uzunluğu 14&nbsp;km, eni isə 10 kmdir. Quru ərazisinin sahəsi 2,99&nbsp;km²-dir. Atola ümumilikdə 35 kiçik ada daxildir. Onlar arasında ən iriləri: *Fale*, *Motulalo* və *Lafaqa*.

## Tarixi
Əfsanəyə görə adaların ilk sakinləri iki qadın olmuşdur — *Pay* və *Vay*, ancaq Tefolaxa adlı bir kişi atolu onların əlindən alır. Bu hadisə ilə əlaqədar yerli xristianlar *Pati* adlı bayramı qeyd edirlər. Bu isə *«Tefolaxa və İsa» günü* anlamı daşıyır.

## Əhalisi
2002-ci il siyahıya lınmasına görə əhalisi 548 nəfər təşkil etmişdir.
## Tarixi
Nukufetau adalarının ilk sakinləri Tonqalılar olmuşdur. Onlar əsasən üç iri olan adalarda məskunlaşmışlar: 'Fale*, *Motulalo* və *Lafaqa''. Adalar misionerlərin gəlişi ilə bütün əhali Faleyə köçmüşdür. Nukufetaunu ilk dəfə 1819-cu ildə bir amerika səyyahı kəşf etmişdir.

## Əhalisi
2002-ci il siyahıya lınmasına görə əhalisi 586 nəfər təşkil etmişdir. Yeganə yaşayış məntəqəsi — Savave kəndi.

## İstinadlar

## Mənbə
* История острова  
* Информация на сайте Oceandots.com 
* Информация на сайте Jane Resture
Əsir Mehmed Əfəndi

**Əsir Mehmed Əfəndi** () — Osmanlı alimi, müdərrisi və şeyxülislamı.

## Həyatı

## Mənbə
* Muhibbî, Ḫulâṣatü’l-es̱er, III, 482–487;
* Abdurrahman Abdi Paşa, Vekâyi‘nâme (haz. F. Çetin Derin, doktora tezi, 1993), İÜ Ed.Fak. Genel Ktp., nr. TE 98, s. 101, 131–132;
* Naîmâ, Târih, VI, 92–93, 389;
* Silâhdar, Târih, I, 160, 221–222;
* Şeyhî, Vekâyiu’l-fuzalâ, I, 239–240, 478–479;
* Râşid, Târih, I, 22;
* Devhatü’l-meşâyih, s. 69–70;
* İlmiyye Salnâmesi, s. 477–480 (fetvalarından üç örnek verilmiştir);
* Uzunçarşılı, Osmanlı Tarihi, III/2, s. 477–478;
* Danişmend, Kronoloji, III, 393–394, 536.
Yapon bağı (Bakı)

**Yapon bağı** — Azərbaycanın Bakı şəhərində, Xətai rayonunun Heydər Əliyev parkında yerləşən yapon üslubunda bağ.

## Tarixi
Azərbaycanda ilk yapon bağı 2009-cu ilin oktyabrında İsmayıllı rayonunda tikilmişdir. Açılış mərasimində prezident İlham Əliyev iştirak etmişdir.

Bakıda yapon bağının salınması barədə qərar 2014-cü ildə verilmişdir. Tikinti işləri isə 2015-ci ilin fevralında başlamışdır. Tikintidə Yaponiyadan gəlmiş 11 nəfər mütəxəssis çalışmışdır. Bağın açılışı 15 oktyabr 2015-ci ildə baş tutmuşdur. Açılış mərasimində Xətai Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı Razim Məmmədov, Yaponiyanın Azərbaycandakı Fövqəladə və Səlahiyyətli səfiri Tsuquo Takahaşi, Azərbaycan Respublikası Prezident Administrasiyasının məsul əməkdaşı Tağı Tağıyev, Yapon bağları və parklarının salınması və dizaynı üzrə ixtisaslaşmış *"Kosugi Zohen"* şirkətinin prezidenti Saki Kosuqi və rayon sakinləri, səlahiyyətli şəxslər iştirak ediblər.

## Xüsusiyyətlər
Parkda qədim Yaponiya mədəniyyətini, folklorunu və milli ornamentlərini əks etdirən atributlar, torii quraşdırılıb, İtaliyanın Pistoya şəhərindən gətirilmiş sakura, aser, şam ağacı və digər yapon mənşəli ağac və gül kolları əkilib. Xızı rayonundan gətirilən təbii qaya və çay daşlarından şəlalə kompleksi yaradılıb, eləcə də oturacaqlar quraşdırılıb.

## Qalereya

Main entrance 01, Japanese Garden, Baku.jpg|Giriş.
Red bridge 01, Japanese Garden, Baku.jpg|Körpü.
Lantern 01, Japanese Garden, Baku.jpg|Yapon fənəri.
Tsukubai, Japanese Garden, Baku.jpg|Tsukubay.


## İstinadlar
Xarici İşlər Nazirliyi (Litva)

**Litva Xarici İşlər Nazirliyi** ()  — Litva Respublikasının xarici dövlətlər və beynəlxalq təşkilatlarla münasibətlərdə həyata keçirən hökumət orqanı.
## Nazirlər
Xarici İşlər Naziri - Litvanın xarici siyasətinin formalaşmasında iştirak edən və Litvanın və vətəndaşlarının maraqlarını təmsil edən, hüquqlarını müdafiə edən Xarici İşlər Nazirliyinin rəhbəri vəzifəsindədir. 
### Litva Xarici İşlər Nazirlərinin siyahısı (1918-1940)
1918-ci il 4 noyabr Litva Xarici İşlər Nazirliyi müstəqilliyini bərpa etdikdən qısa müddət sonra açıldı.

### Litva SSR Xarici İşlər Nazirlərinin siyahısı

### Litva Xarici İşlər Nazirləri (1990-)
{| class="wikitable"
|-
! Nazir !! Təyin edildi !! Azad edildi
|-
| Alqirdas Saudarqas|| 24 mart 1990|| 12 dekabr 1992
|-
| Povilas Qilis|| 12 dekabr 1992|| 4 dekabr 1996
|-
| Alqirdas Saudarqas|| 4 dekabr 1996|| 30 oktyabr 2000
|-
| Anatanas Valionis|| 30 oktyabr 2000|| 18 iyul 2006
|-
| Pyatras Vaytekunas|| 18 iyul 2006|| 9 dekabr 2008
|-
| Viqaudas Uştskas|| 9 dekabr 2008 || 11 fevral 2010
|-
| Audronüs Aıubalis|| 11 fevral 2010|| 13 dekabr 2012
|-
| Linas Linkyaviçüs|| 13 dekabr 2012|| - 11 dekabr 2020
|-
| Qabrielius Landsbergis|| 11 dekabr 2020||

## Həmçinin bax
* Xarici İşlər Nazirlikləri
* Litva Respublikası
* Litva dili
## İstinadlar
Xanəmir Telmanoğlu

**Xanəmir Telman oğlu Nəzərov** () — AYB-nin üzvü (1992). Prezident təqaüdçüsü.

## Həyatı
Xanəmir Telmanoğlu 1971-ci ildə Qərbi Azərbaycanın Zəngəzur mahalının Qafan şəhərində doğulub. Orta məktəbi Qubadlı rayonun Fərcan kəndində bitirib. 1989–91-ci illərdə sovet ordusu sıralarında (PVO: Hava Hücumundan Müdafiə bölümündə ) hərbi xidmətdə olub.

90-cı illərdə Azərbaycan ədəbiyyatında ilk cərəyan yaradanlardan biridir. (2+Mistik Poeziya cərəyanı) sonrakı mərhələdə "Şeir ədəbiyyatdan ayrılmışdır" konsepsiyasını irəli sürüb..

## Fəaliyyəti
Qarabağ müharibəsi dövründə "Xəzər" tərcümə toplusunda, "Azərbaycanın səsi", "Nəfəs", "Ordu" qəzetlərində müxbir işləyib, cəbhə bölgələrindən 100 - lərlə məqalələr yazıb.

Türkiyənin Cümhuriyyətinin Mərmərə unversitetində təhsil alıb. lk kitabı 1991-ci ildə "Xəzər" dərgisində "kitab içində kitab" layihəsində "küləklər ulduzlardan əsir" adıyla çap olunub. 1995-ci ild "KÜL SOYUĞU" adıyla şeir kitabı Türkiyədə yayımlanıb. Türkiyədə oxuduğu illərdə İstanbulda çap olunan "Gənc Aydınlar" jurnalınının baş redaktoru olub.

Çölçülər Ədəbiyyat Mərkəzinin (ÇƏM) ideya müəllifi və qurucularındandır.

Şeir və digər  kitabları:

"Kül Soyuğu", "Qarğa Beyni Yeyənlərə Namə", "Saatım Bağdadda Qaldı", "Qəvi Qövmün Qalı", "Derlər", "Nə milad Nə də roma".
Proza: "Ağğğbaaağğğ", "Osmanlı" (Surda gizlənən səs), "A mədəniyyətinin A dili lüğəti", "MAQlar", "Naməlum ailə", "Şəhid".
Ədəbi-nəzəri içərikli kitabları: "Qoy Vatikan sevinsin", "Göyə qayıdan mətnlər", "Amerika Türkləri", "Ey Füzuli", "Orientalist gül".

"Səhifələr" adli həftəlik ədəbiyyat qəzeti təsis edib və baş redaktoru olub.(2004–2005.)
"Ənvər Paşa" adlı ictimai-ideoloji dərgi çıxarıb.(2007–2009)
"Doqquz Iklim" ədəbiyyat dərgisini çıxarıb. (2004 – 2009)

## Yaradıcılığı
5 ilə yaxın "Doqquz iqlim" dərgisinin elektron versiyasi (DOQQUZİQLİM. NET) onun redaktorluğu altında fəaliyyət göstərib. (2009–2014)

ATV kanalında bir neçə il "Tanımadığımız Tanışlar" verilişinin redaktoru, sonra isə müəllif  - redaktoru olaraq işləyib. 100- dən çox sənədli filmin, o cümlədən " SƏKKİZ Xocalı qadını", 31 Mart soyqırımı ilə əlaqədar Ermənilərin Azərbaycanda soyqırıma məruz qoyduğu yəhudilərin həyatından sənədli filminin, Ş. İ. Xətainin həyatından "Şahənşah", Türkmənçay müqaviləsindən bəhs edən "Azərbaycanın Şəhadəti" sənədli filmləri və "KÜRƏN" adlı bədii filmin müəllifidir.

"Səhifələr" adli həftəlik ədəbiyyat qəzeti təsis edib və baş redaktoru olub.(2004–2005.)
"Ənvər Paşa" adli ictimai-ideoloji, (2007–2009)
"Doqquz Iklim" ədəbiyyat dərgisini çıxarıb. (2004 – 2009)

5 ilə yaxın "Doqquz iqlim" dərgisinin elektron versiyasi (DOQQUZİQLİM. NET) onun redaktorluğu altında fəaliyyət göstərib. (2009–2014)
Şeirləri rus, ingilis, alman, fars, türk dillərinə tərcümə edilib.

Bir çox beynəlxalq tədbirlərdə, o cümlədən Amerikada, Orta Asiyada, Türkiyədə Azərbaycan ədəbiyyatını təmsil edib.

1992-ci ildən AYB-nin üzvüdür. Prezident təqaüdünə layiq görülüb. Yazıçılar Birliyinin İdarə Heyətinin üzvüdü.

## İstinadlar
Fonqafale

**Fonqafale** () — Tualu adalarının daxili hissəsində, Funafuti atolunun tərkibinə daxil olan ada. Bu atolun şimal-şərqində yerləşir və onun ən böyük adasıdır. Adada 3136 nəfər yaşayır (2002).

## Coğrafiya
Ada uzunsov formaya malikdir. Uzunluğu 12 km-dir. Eni isə 10–50 metr arasında dəyişir. Maksimal eni isə 400 metrdir. Bu hissəsdə qəsəbə və hava limanı vardır. Ada şərqdən Sakit okean, qərbdən isə laqunla əhatələnmişdir. Adada 7 kiçik su tutarı vardır.

## Əhalisi
Adada 4 kənd vardır. fakyiki olaraq isə artıq bir-birinə birləşmişlər:
* Alapi (1024 nəf.)
* Fakai Fou (1007 nəf.)
* Senala (589 nəf.)
* Vaiaku (516 nəf.). Vaiaku kəndi digərlərindən nisbətən iridir. Burad hökumət binaları vardır. Bəzən Vaiakunu və ya Fonqafaleni Funafuti atolunun paytaxtı hesab edilir.

## İnfrastruktur
Fonqafale dövlətin əsas binaları yerləşir: Hökumət və general-qubernator binası, yeganə Vaiaku Laqi oteli, kommersiya bankı, meteoroloji stansiya, yanacaq saxlama məntəqəsi, saxlama təcridxanası və poçt binası.

Adanın ən enli hissəsində Funafuti Beynəlxala q hava limanı yerləşir.

## Mənbə
* История острова
Təkirdağlı Bəkri Mustafa Paşa

**Təkirdağlı Bəkri Mustafa Paşa** () — II Süleyman dövründə ümumilikdə 1 il 5 ay 23 gün Osmanlı imperiyasının sədrəzəmi olmuş dövlət adamıdır.

## Mənbə
* *Anonim Osmanlı Tarihi: 1099–1116/1688–1704*(haz. Abdülkadir Özcan), Ankara 2000, s. 1, 8, 9–11;
* Defterdar Sarı Mehmed Paşa, *Zübde-i Vekayiât* (haz. Abdülkadir Özcan), Ankara 1995, s. 109, 121, 167, 168 vd., 191, 219, 233, 245, 288–341, 343–344, 346, 357, 428, 576, 587;
* Silâhdar Mehmed Ağa, *Zeyl-i Fezleke* (haz. Nazire Karaçay Türkal, doktora tezi, 2012), MÜ Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, tür.yer.;
* *Hadîkatü’l-vüzerâ*, s. 114–116;
* D. Kantemir, *Osmanlı İmparatorluğunun Yükseliş ve Çöküş Tarihi* (trc. Özdemir Çobanoğlu), Ankara 1980, III, 170–187, 420;
* Şeyhî, *Vekāyiu’l-fuzalâ*, IV, 48;
* Râşid Mehmed Efendi – Çelebizâde Âsım Efendi, *Târîh-i Râşid ve Zeyli* (haz. Abdülkadir Özcan v.dğr.), İstanbul 2013, I, 210, 220, 257, 259, 273, 295, 306, 309, 312–313, 330, 340, 368–382, 407, 427, 517, 522;
* *Îsâzâde Târihi* (haz. Ziya Yılmazer), İstanbul 1996, s. 170, 213, 218;
* Ayvansarâyî, *Vefeyât-ı Selâtîn*, s. 95–96;
* J. von. Hammer-Purgstall, *Büyük Osmanlı Tarihi* (trc. Erol Kılıç – Mümin Çevik), İstanbul 1992, VI, 469 vd.;
* J. W. Zinkeisen, *Osmanlı İmparatorluğu Tarihi* (trc. Nilüfer Epçeli), İstanbul 2011, V, 81, 198–199;
* Uzunçarşılı, *Osmanlı Tarihi*, III/1, s. 437, 439, 458, 459, 460–462, 465, 466, 472, 489, 490, 510–522, 540; III/2, s. 430–431;
* Danişmend, *Kronoloji2*, III, 452, 457–459, 465–466, 468; V, 46.
Turist (dəqiqləşdirmə)

* Turist — gəzinti, səfər edən şəxs.
* Turist (Xaçmaz) — Azərbaycan Respublikasının Xaçmaz rayonunun inzibati ərazi vahidində qəsəbə. 
* Turist (film, 2010) — rejissor Florian Henkel fon Donnersmarkın filmi. 
* Turist tələsi — Bir çox turisti cəlb edən və mal və xidmətlərin normaldan daha bahalı olan bir yer.
Gümüşlü

* Gümüşlü (Şərur) — Şərur rayonunda kənd.
* Gümüşlü (çay) — Quba rayonunda çay. Cimi çayının sağ qoludur. 

## Türkiyə
* Gümüşlü (Besni) — Türkiyədə kənd.
* Gümüşlü (Korkuteli) — Türkiyədə kənd.
Teistik satanizm

[thumb|right|[Lusifer möhürü "*[[Grimorium Verum]]*" qrimuarından götürülmüş 1999-cu ildə Maykl Ford tərəfindən yazılmış "*Cadugər ayı kitabı*", daha sonra isə "*Lusifer fəlsəfəsi*" və "*Fosforun əmri*" kitablarında istifadə edilmişdir. Möhür 2007-ci ildə Ağsaqqallar kilsəsinin əsas simvolu kimi mənimsənmişdir.]]

**Teistik satanizm** (), **ənənəvi satanizm** () və ya **dini satanizm** () — şeytanı (satana) obyektiv olaraq sitayiş ediləcək bir mövcud fövqəltəbii varlıq və ya qüvvə hesab edən dini inanclar üçün istifadə edilən ümumiləşdirici termin, satanizmin növü. Bu ümumiləşdirici termin çərçivəsindəki fərdi inanc sistemləri bir-birləri ilə başdansovma əlaqəli olan və ya müstəqil qruplar tərəfindən tətbiq edilir. Teistik satanizmin başqa bir səciyyəvi xüsusiyyəti seremonial sehrdən istifadədir.

Teistik satanizmin insanların tətbiq etdiyi dini inanc kimi tarixi qeyri-müəyyəndir, ancaq tarix boyu xeyli insan şeytana sitayiş etməklə təqsirkar bilinmişdir. 15601630-cu illərdə kulminasiya nöqtəsinə çatmış cadugər məhkəmələrini, xüsusilə də Salem cadugər məhkəmələrini buna nümunə göstərmək olar. Əsl teistik satanist dinlərin əksəriyyəti olduqca yeni modellərdə və ideologiyalarda mövcuddurlar. Onların çoxu İbrahimi dinlərdən müstəqil olduqlarını iddia edirlər.

## Qeydlər

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
* Ellis, Bill, *Raising the Devil: Satanism, New Religions and the Media* (Lexington: University Press of Kentucky, 2000).
* Hertenştayn, Mayk; Con Trott, *Selling Satan: The Evangelical Media and the Mike Warnke Scandal* (Chicago: Cornerstone, 1993).
* Brann, Seh; *Think you're the only one?* (Barnes & Noble Books 2004)
* Meduey, Geret C.; *The Lure of the Sinister: The Unnatural History of Satanism* (New York and London: New York University Press, 2001).
* Mişelet, Culs, *[[Satanizm və cadugərlik|Satanism and Witchcraft]]: A Study in Medieval Superstition* (English translation of 1862 French work).
* Palermo, Corc B.; Mişel C. Del Re: *Satanism: Psychiatric and Legal Views* (American Series in Behavioral Science and Law) . Charles C Thomas Pub Ltd (November 1999)
* Payk, Albert, *[[Masonluğun qədim və qəbul edilmiş şotland ayinlərinin mənəviyyatı və ehkamları|Morals and Dogma of the Ancient and Accepted Scottish Rite of Freemasonry]]* (1871)
* Riçardson, Ceyms T.; Coel Best; Devid Brumli, *The Satanism Scare* (New York: Aldine de Gruyter, 1991).
* Vera, Diana, *[http://www.theisticsatanism.com/ Theistic Satanism]: The new Satanisms of the era of the Internet*
* 
* 
* Baddeley, Gavin; *[[Lusifer yüksəlir (kitab)|Lucifer Rising]], A Book of Sin, Devil Worship and Rock 'n' Roll* (Plexus Publishing, November 1999)
* 
*  Translated from the German *Satanskult und Schwarze Messe* by Christine Trollope.

## Xarici keçidlər
*  — *[[about.com]]* saytında.
*  — *www.theisticsatanism.com* saytında.
*
Örl Litzenberger

**Örl (Li) Litzenberger** () — ABŞ-nin Azərbaycandakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiri (12 mart 2019-cu ildən)

## Həyatı
Səfir Litzenberger Midlberri Kollecinini Bakalavr dərəcəsilə bitirmiş və ABŞ-nin Hərbi Kollecinin Strateji Araşdırmalar Bölümündə Magistr dərəcəsini başa vurmuşdur. Səfir Litzenberger Dövlət Departamentinin Siyasi və Hərbi Məsələlər Bürosunda Baş Məsləhətçi və Yüksək Səviyyəli Büro Rəsmisi qismində çalışmışdır. O, həm də Brüsseldə ABŞ-nin NATO-dakı Missiyasının Rəhbər Müavini (2014–2017), ABŞ-nin Belqradda (2010–2013) və Bişkekdə (2006–2009) yerləşən səfirliklərində Səfir Müavini kimi çalışmışdır. O, 2013–2014-cü illərdə Əfqanıstanın paytaxtı Kabulda NATO-nun Ali Mülki Nümayəndəsinin Müavini kimi çalışmışdır.

Litzenberger fransız, rus, serb və bolqar dillərini bilir. Evlidir, iki uşağı var.

## İstinadlar
Gümüş qol

**Gümüş qol** — futbolda pley-off mərhələsinin oyunlarında əsas vaxt (90 dəqiqə) başa çatdıqdan sonra bərabər nəticə olan halda qalibi müəyyənləşdirmək üçün 2003–2004-cü illərdə istifadə olunan üsul. Eyni anda əlavə vaxt (hər biri 15 dəqiqədən ibarət 2 hissə) təyin edilir. Qaydaya görə, əgər hər hansı əlavə hissə ərzində komanda qol vurarsa, onda əvvələr tətbiq olunan "qızıl qol" qaydasından fərqli olaraq oyun bitmir və həmin hissənin sonuna qədər davam edir, daha dəqiq isə əgər ilk əlavə hissə qalibi müəyyənləşdirsə, onda ikinci əlavə hissə oynanılmır və oyun bitmiş sayılır. Əgər ilk əlavə hissə başa çatdıqdan sonra hesab heç-heçə olarsa, onda əlavə vaxt tam oynanılır. Əgər əlavə vaxt keçdikdən sonra heç bir komanda qol vura bilmədisə və ya eyni sayda qol vurdusa, onda qalib əvvəlki kimi penalti seriyası vasitəsilə müəyyən olunur.

2004-cü ildə keçirilən UEFA Avropa çempionatı "Gümüş qol"un tətbiq edildiyi yeganə böyük turnir olmuşdur, özü də bu üsulun taleyi hələ turnirin başlamasından əvvəl həll olunmuşdu, çünki 2004-cü ilin fevral ayında "iki overtaym və penalti" klassik formatının qaytarılması qəbul olundu. Matçın nəticəsinə təsir edən yeganə "gümüş qol"u helə məhz bu turnirdə vuruldu, qol Yunanıstan — Çexiya arasında oynanılan yarımfinalın birinci əlavə hissəsində vurulmuşdur. Qolun müəllifi Yunıstan millisinin oyunçusu Trayanos Dellas olmuşdur. Maraqlıdır ki, ilk "qızıl qol"u da məhz Çexiya yığması 1996 Avropa çempionatının finalında buraxmışdır.

"Gümüş qol" qaydasının qüvvədə olduğu zamanı əlavə vaxtda vurulan qalan bütün qollar əlavə olunan ikinci hissədə qeydə alınmışdır, beləliklə bir qayda olaraq oyunların nəticələrinə təsir göstərməmişdir. Məsələn, 2004 futbol üzrə Avropa çempionatının İngiltərə və Portuqaliya yığmaları arasında keçirilən dörddə bir final oyununda 110-cu dəqiqədə Rui Koşta qol vurandan sonra, oyun davam etdi və daha sonra 115-ci dəqiqədə Frenk Lempard fərqləndi.

2004-cü ilin fevralında Futbol Assosiasiyalarının Beynəlxalq Şurası qərar qəbul etdi ki, Portuqaliyada keçirilən Avropa Çempionatından sonra qızıl və gümüş qollar qaydaları oyunun ümumi qaydalarından xaric olunmalıdılar. Almaniyada keçirilən 2006 Dünya Çempionatından başlayaraq, "qızıl qol" qaydası tətbiq edilmir. Oyun vurulan qolların sayından asılı olmayaraq bütöv əlavə vaxt (30 dəqiqə) ərzində davam edir. Əgər əlavə vaxt keçdikdən sonra hələ də heç-heçədirsə, qalib oyun sonrası penaltilərdən sonra müəyyən edilir.

## Həmçinin bax
* Qızıl qol

## İstinadlar
Marko Arment

**Marko Arment** () – amerikalı mobil aplikasiya yaradıcısı, proqramçı. O həm də texnoloji sahədə müxtəlif saytlar və bloqlarda yazılar yazır. Böyük sosial şəbəkələrdən olan Tumblr-ın yaradıcılarından biridir. Bundan əlavə Instapaper və podkast platforması olan Overkastın da yaradıcısıdır.

## Təhsili
Arment 2004-cü ildə Pensilvaniya ştatındakı Midlind şəhərində yerləşən Allegeyni kollecini kompüter elmləri ixtisası üzrə bitirib.

## Karyera
Arment nəhəng sosial şəbəkələrindən olan Tumblr proqramının əsas yaradıcı və təkmilləşdirici iki şəxsindən biridir. O, 2007–10 illəri arasında burada baş texnoloji direktor (CTO) vəzifəsində işləmişdir. O, 2010-cu ildə buradan ayrılaraq yaratdığı digər bir proqram olan Instapaper-in üzərində kökləndi.Instapaper maraqlandığın veb-saytları, məqalələri yadda saxlayır və münasib vaxtda sonradan oxumağını təmin edir. O lakin bu layihəni 2013-cü ildə Betaworks şirkətinə satmışdır.

2006-cı ildə şəxsi bloqu olan *Marco.org* saytını yaratmışdır. O, hələ də müntəzəm olaraq bloqunda yazılar paylaşır.

2012-ci ildə Arment elekron-həftəlik jurnal olan *The Magazine*-i buraxdı. Instapaper-in satışından bir ay sonra – 2013-cü ilin mayında Arment *The Magazine* jurnalını da elə jurnalın redaktoru Qlen Fleyşmenə satdı.

2013-cü ilin iyulunda Marko **Bugshot** proqramını istifadəyə verdi. Bugshot asanlıqla cihazlarda screenshot boşluğunu doldura bilən bir proqram idi. Marko daha bir proqramını da satdı. Alan tərəf bu dəfə Lickability şirkəti oldu.

2014-cü ilin iyulunda Arment önəmli layihələrindən biri olan podkast platforması Overcast-ı da istifadəyə verdi. Proqram iOS platformasında fəaliyyət göstərir.

Arment texnoloji sahədə müxtəlif vaxtlarda yazılar yazmışdır, podkastlar yayınlamışdır.

## İstinadlar
Ampeloterapiya

**Ampeloterapiya** () — Xroniki xəstəliklərin müalicəsində üzüm və onun təzə sıxılmış şirəsindən istifadə ampelotepiya adlanır. Ampeloterapiya dietoterapiyanın bir hissəsi olub, həkimin təyinatı əsasında medikamentoz müalicə, dietoterapiya və ya klimatoterapiya ilə birgə tətbiq edilir.

Ampeloterapiya zamanı qidada müəyyən məhdudiyyətlərə yol vermək lazımdır. Daha yaxşı olar ki, müalicə müddətində kvas, şirin qazlı içkilər, hisə verilmiş, turşuya, duza qoyulmuş, çox yağlı məhsullar, çiy kələm, çuğundur və turp yeyilməsin. Həmçinin digər giləmeyvə, meyvə və göyərtilərin qəbulu dayandırılmalıdır. Ampeloterapiya prosedurlarına başlamazdan əvvəl xəstə dişlərin müalicə edilməsi məsləhətdir. Üzüm şirəsi içiləndən sonra ağız boşluğu su ilə yaxalanmalıdır.

Ampeloterapiya şəkərli diabet, mədənin xora xəstəliyi, xroniki vərəmin kəskinləşmə mərhələsi, piylənmə, hipertoniya və xroniki ishal zamanı aparılmır. Prosedur zamanı əsasən üzümün şasla, rislinq, semilyon, qaus, tağüzüm, ağ kişmiş və çeleki sortlarından istifadə edilir.

## İstinadlar
Etsuko Handa

**Etsuko Handa** (d. 10 may 1965) — keçmiş Yaponiya qadın futbolçusu.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 75 oyun keçirib, 19 qol vurub.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
*
Miho Kaneda

**Miho Kaneda** — keçmiş Yaponiya qadın futbolçusu.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 5 oyun keçirib.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Keçi əti

**Keçi əti** () — Dünyada ən çox istifadə edilən ət növlərindən biri. Ondan hazırlanan yeməklər çox məşhurdur. Keçinin süddündən, dərisindən və tükündən gündəlik sənayedə insanlar tərəfindən istifadə edilməkdədir. Keçi ətinin xüsusi qoxusu olur ki, bu da onun tərinin və sidiyinin qoxusunun təbii olaraq ətə hopmasından irəli gəlir. Ətə iyin hopmaması üçün bəzən onun dərisini soyarkən əlcək geyinir və sonra əlcəyi çıxardıb əti doğrayırlar. Bu ətə qoxunun hopmasının qarşısını alır.

Keçi ətinin vitamin və faydalı maddələrlə zəngin olduğu qədim zamanlardan məlumdur. Bəzi xəstəliklər zamanı hətta həkimlər keçi əti yeməyi məsləhət görürlər. Keçi ətinin tərkibində olan makro və mikroelementlər bir çox xəstəliklərin sağalmasını sürətləndirir.

Keçi ətinin tərkibi amin turşular, orqanizm üçün vacib olan vitaminlər (tiamin, retinol, riboflavin və s.) və mikroelementlərlə zəngindir. Keçi ətinin tərkibində insan orqanizmi üçün vacib sayılan yağ turşuları var. Tərkibində parazitlər olan keçi əti ən faydalı ətlərdən sayılmır. Dietoloqlar ateresklerozdan, ürək xəstəliklərindən və immunitet zəifliyindən əziyyət çəkən yaşlı insanlara keçi əti yeməyi məsləhət bilirlər.

Keçi əti orqanizm üçün ən yaxşı müalicəvi ət hesab edilir. Onda olan yağın miqdarı qoyun və donuz ətində olan yağın miqdarından çox azdır. Keçi ətində xolesterolun miqdarı çox azdır. Bu səbəbdən də o dietik ət hesab edilir. Ən dadlı keçi əti isə yaxşı qidalandırılmış və 1,5 aydan çox yaşı olan keçinin əti sayılır. Ətinin dadlı və keyfiyyətli olması üçün isə keçi südü və təbii qidalarla bəslənməlidir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Donuz əti
Akemi Noda

**Akemi Noda** (; ) — keçmiş Yaponiya qadın futbolçusu və məşqçisi. Yaponiyanın milli futbol komandası‎nın üzvü olmuşdur.

## Oyunçu karyerası
Noda 13 oktyabr 1969-cu ildə Komae şəhərində anadan olmuşdurş 1982-ci ildə o, Yomiuri Beleza klubuna qoşuldu. Klub ardıcıl 4 il (1990-1993) L.Liqanın qalibi oldu. 1990 mövsümündə 16 qolla ən yaxşı bombardir oldu və Ən dəyərli oyunçu mükafatlarına layiq görüldü. O, həmçinin 5 dəfə (1989, 1990, 1991, 1993 və 1994) Ən yaxşı onbirlik heyətinə salınmışdır. 1995-ci ildə "Takarazuka Bunnis" klubuna keçdi. 1996-cı ildə təqaüdə çıxdı.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 76 oyun keçirib, 24 qol vurub.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
*
Şoko Hamada

**Shoko Hamada** — keçmiş Yaponiya qadın futbolçusu.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya qadın milli komandasının heyətində 2 oyun keçirib.

## İstinadlar
Noriko İşibaşi

**Noriko İşibaşi** (d. 5 may 1970) — keçmiş Yaponiya qadın futbolçusu.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 3 oyun keçirib, 1 qol vurub.

## İstinadlar
Çiaki Yamada

**Çiaki Yamada** (d. 2 avqust 1966) — keçmiş Yaponiya qadın futbolçusu.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 21 oyun keçirib, 3 qol vurub.

## İstinadlar
Yuko Morimoto

**Yuko Morimoto** (d. 6 yanvar 1974) — keçmiş Yaponiya qadın futbolçusu.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 10 oyun keçirib, 2 qol vurub.

## İstinadlar
Yoşie Kasacima

**Yoşie Kasacima** (d. 12 may 1975) — keçmiş Yaponiya qadın futbolçusu.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 24 oyun keçirib, 4 qol vurub.

## İstinadlar
May Ayzava

**May Ayzava** (d. 10 sentyabr 1980) — Yaponiyalı keçmiş qadın futbolçu.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 5 oyun keçirib, 4 qol vurub.

## İstinadlar
Kozue Ando

**Kozue Ando** (d. 9 iyul 1982) — Yaponiya qadın futbolçusu.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 126 oyun keçirib, 19 qol vurub.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
*
Yuka Yamazaki

**Yuka Yamazaki** (d. 29 iyun 1980) — keçmiş Yaponiya qadın futbolçusu.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 7 oyun keçirib.

## İstinadlar
Karina Maruyama

**Karina Maruyama** (d. 26 mart 1983) — keçmiş Yaponiya qadın futbolçusu.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 79 oyun keçirib, 14 qol vurub.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
*
Kreyq Mazin

**Kreyq Mazin** () — ABŞ ssenaristi və kinorejissoru.

## Erkən həyatı
Nyu York şəhərinin Bruklin bölgəsində doğulub. Staten-Aylend bölgəsində böyümüşdür.

## İstinadlar
Misaki Amano

**Misaki Amano** (d. 22 aprel 1985) — keçmiş Yaponiya qadın futbolçusu.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
*
Yuyko Konno

**Yuyko Konno** (d. 10 oktyabr 1980) — Yaponiya qadın futbolçusu.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 1 oyun keçirib.

## İstinadlar
Çjen Çje

**Çjen Çje** () — tennisçi.

İyun 2000-ci ildə Sişuan İdman Akademiyasını bitirmişdir.

Çjen Çje 2008-də Uimbledon turnirində oynadı və Ana İvanoviç məğlub etdi, lakin sonra, yarım finalında, Serena Vilyams tərəfindən məğlub oldu.

Çjen Çje 2009-ci ilin may ayında dünya reytinqində 15-ci olması onun əldə etdiyi ən yüksək nəticədir
## İstinadlar
Trep musiqi

**Trap musiqi janrı** — 1990-cı illərin sonlarında Cənubi Amerika Birləşmiş Ştatlarında yaranan Hip hop musiqisinin bir üslubudur. "Trap" termini narkotiklərin qanunsuz satıldığı binalara aiddir. Trap musiqi janrını yaradan erkən istehsalçılara Atlantadan olan Lil Con ,Memfis, Tennessidən olan DJ Paul ilə birlikdə , Dungeon Family, Outkast, Goodie Mob və Ghetto Mafia da daxildir.

## Xüsusiyyətlər
Tipik lirik mövzulara narkotikin satıldığı "trap" və ya faktiki cənub "trap evi"ndə ümumi həyat və mədəniyyət daxildir. "Trap" termini narkotik alverinin baş verdiyi yerlərə aiddir. Digər mövzulara küçə həyatı, klub həyatı, Atlanta striptiz klub səhnəsi, zorakılıq, klassik Amerika nəqliyyat vasitələri və sənətçilərin cənub Amerika ətrafında qarşılaşdıqları həyat təcrübələri daxildir.
Trap musiqi

Bu ilkin xüsusiyyətlər, trap musiqisinin əsas səsi prodüser Shawty Redd'dən qaynaqlandı. Trap, 50 BPM-dən 88 BPM-ə qədər bir sıra templərdən istifadə edə bilər, lakin adi bir trap sürətinin tempi 70 BPM civarındadır.

## 1990–2000-ci illərin mənşəyi
Cənubi Amerika Birləşmiş Ştatlarında yaranan Hip hop musiqisinin bir üslubudur. "Trap" termini narkotiklərin qanunsuz satıldığı binalara aiddir. Trap musiqi yaradan erkən istehsalçılara Atlantadan olan Lil Con , Yeni Orleansdan olan Mannie Fresh və Memfis, Tennessidən olan DJ Paul ilə birlikdə , Dungeon Family, Outkast, Goodie Mob və Ghetto Mafia da daxildir. 1992-ci ildə yayımlanan ilk yazılardan biri "Cocaine of the Back of the Ride" idi. Bu yazı UGK-nın "The Southern Way" adlı debüt EP-dən idi. Daha sonra 1992-ci ildə populyar "Pocket Full Stones" adlı böyük etiketli debüt albomundan "To Hard to Swallow"u yayımladılar. Ayrıca 1993-cü ildə "Menace II Society" filmində də nümayiş olundu. 1996-cı ildə Master P özünün beşinci studiya albomu olan "Ice Cream Man"-dan "Mr. Ice Cream Man" adlı bir mahnısını yayımladı. Fanatlar ve tənqidçilər əsas lirik mövzusu narkotik ticarəti olan "trap repçiləri" olaraq adlandırılan repçilərdən danışmağa başladılar. Kompleks Devid Dreyk (Complex David Drake) , "2000-ci illərin əvvəllərində "trap bir janr deyildi, əsl yer idi" yazdı və sonradan trap "o yerlə əlaqədar hazırlanan musiqini" izah etmək üçün termin kimi qəbul edildi.
Rin Sumida

**Rin Sumida** () — Yaponiyalı futbolçu. *Mynavi Sendai* və Yaponiya milli komandasında oynayır.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 22 oyun keçirib.

## Beynəlxalq qollar

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*
Yaycı (İğdır)

**Yaycı** — Türkiyənin İğdır ilinin İğdır ilçəsinə daxil olan kənd. İqdır şəhərindən 5 km uzaqlıqdadır. İqlimi kontinentaldır.

## Əhalisi
Kənd əhalisi azərbaycan türklərindən ibarətdir.

## Təsərrüfat
Kənd iqtisadiyyatının əsasını əkinçilik və heyvandarlıq yəşkil edir. Ən çox yetişdirilən bitki qarğıdalıdır.

## İnfrastruktur
Kənddə ibtidai məktəb, İçməli su şəbəkəsi vardır. Ancaq kanalizasiya isə yoxdur. Sağlamlıq ocağına sahibdir. Kəndə gedən yol asfaltlaşdırılmışdır. Elektrik və telefon xətləri vardır. 

## İstinadlar
Moeno Sakaquçi

**Moeno Sakaquçi** (d. 4 iyun 1992) — Yaponiya qadın futbolçusu.

## Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 10 oyun keçirib, 1 qol vurub.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Sarıçoban (İğdır)

**Sarıçoban** — Türkiyənin İğdır ilinin İğdır ilçəsinə daxil olan kənd. İqdır şəhərindən 12 km uzaqlıqdadır. İqlimi kontinentaldır.

## Əhalisi
Kənd əhalisi azərbaycan türklərindən ibarətdir. Qohumluq əlaqələri olduqca güclüdür. Əhali öz adət-ənənlərinə sıx bağlılığı ilə seçilirlər

## Təsərrüfat
Kənd iqtisadiyyatının əsasını əkinçilik və heyvandarlıq təşkil edir.

## İnfrastruktur
Kənddə ibtidai məktəb olsa da fəaliyyət göstərmir. İçməli su şəbəkəsi vardır. Ancaq kanalizasiya və Sağlamlıq ocağı yoxdur. Kəndə gedən yol asfaltlaşdırılmamışdır. Elektrik və telefon xətləri vardır.

## Mənbə
* Yerelnet
* İğdır xəbər
* Kəndin Koordinatları

## İstinadlar
Mərzifonlu Hacı Əli Paşa

**Mərzifonlu Hacı Əli Paşa** () — II Əhməd dövründə ümumilikdə 1 il Osmanlı imperiyasının sədrəzəmi olmuş dövlət adamıdır.

## Həyatı

## Mənbə

* Defterdar Sarı Mehmed Paşa, *Zübde-i Vekāyiât* (haz. Abdülkadir Özcan), Ankara 1995, s. 347, 365, 389-390, 395, 421-422, 424, 430-432, 440-442;
* Anonim Osmanlı Tarihi, Berlin Staatsbibliothek, nr. Hs. 216, vr. 22a, 42b, 47a-b, 48a, 50a, 53a-56a;
* D. Kantemir, Osmanlı İmparatorluğunun Yükseliş ve Çöküş Tarihi (trc. Özdemir Çobanoğlu), Ankara 1980, III, 223-228, 445;
* Hadîkatü’l-vüzerâ, s. 119-120;
* Silâhdar, Târih, II, 633, 639-640, 647, 694 vd;
* a.mlf., Nusretnâme, II, 42;
* Şeyhî, Vekāyiu’l-fuzalâ, II, 99, 102, 117, 118, 218, 320, 357;
* Râşid, Târih, II, 104, 150, 188-189, 195-197;
* Sicill-i Osmânî, III, 523-524; IV, 808;
* Danişmend, Kronoloji, III, 473, 474, 476, 518-519;
* Uzunçarşılı, Osmanlı Tarihi, III/1, s. 548, 549-550, 552, 588; III/2, s. 436-440.

## İstinadlar
Su idman növləri üzrə Dünya Çempionatı (2019)

**2019 Su idman növləri üzrə Dünya Çempionatı** — 12-28 iyul 2019-cu il tarixləri arasında Cənubi Koreyanın Kvanju şəhərində keçirilən 18-ci FİNA Su idman növləri üzrə Dünya Çempionatı. Şəhər 2015 Yay Universiada Oyunlarında su idman növlərinin keçirilməsi üçün ev sahibi rolunu oynamışdır.

## Ev sahibinin seçimi
Ev sahibi olacaq şəhər 19 iyul 2013-cü ildə *2013 Su idman növləri üzrə Dünya Çempionatına* ev sahibliyi edən Barselona şəhərində FİNA Baş Qurultayında elan edilmişdir. 2015-ci ildə Quadalaxara şəhərinin namizədliyini geri götürməsindən sonra 2017-ci il Çempionatına ev sahibliyi edən Budapeşt *2021 Su idman növləri üzrə Dünya Çempionatına* da əsas namizəd kimi göstərilmişdir.

## Məkanlar
Yarışların əksəriyyəti 2015 Yay Universiada Oyunları üçün Kvanju şəhərində tikilmiş Su İdman Mərkəzində keçirilmişdir. Su İdman Mərkəzi üzgüçülük və suya tullanma yarışlarına ev sahibliyi edəcəkdir. Sinxron üzgüçülük və voterpol yarışlarında isə iki yanaşı, üstü açıq məkandan istifadə ediləcək.

* Nambu Universiteti Bələdiyyə Su İdman Mərkəzi (üzgüçülük, suya tullanma)
* Nambu Universiteti Futbol meydançası (voterpol)
* Yeomcu Gimnaziyası (sinxron üzgüçülük)
* Çosun Universiteti Futbol meydançası (yüksək suya tullanma)
* Yeosu Expo Ocean Park (açıq hovuz üzgüçülüyü)

## Turnir cədvəli
Altı idman növü üzrə 75 dəst medal oynanılacaq.

## Medal cədvəli

## İştirakçı ölkələr

## Media dairəsi
ABŞ-də *NBCUniversal* şirkəti yarışları yayımlamaq hüququ əldə etmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*Official website 
*İdman avadanlığı
Sarıçoban

* Sarıçoban (Ağdam) — Azərbaycan Respublikasının Ağdam rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. 
* Sarıçoban (İğdır) — 
* Sarıçoban kurqanı —