Xetaq Qazyumov

**Xetaq Qazyumov** (əsl adı: **Xetaq Ruslanoviç Qozyumov**) (24 aprel 1981; Alagir, Şimali Osetiya MSSR, Rusiya SFSR) — 2003–2007-ci illərdə Rusiyanı, 2007–2016-cı illərdə isə Azərbaycanı təmsil edən sərbəst güləşçi, güləş mütəxəssisi. Xetaq Qazyumov 2008-ci ildə Çində baş tutan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında və 2012-ci ildə Birləşmiş Krallıqda baş tutan XXX Yay Olimpiya Oyunlarında bürünc medallara, 2016-cı ildə Braziliyada baş tutan XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında isə gümüş medala sahib olub.

2010-cu ildə Rusiyada Dünya Çempionatının qalibi olan Xetaq Qazyumov, üç dəfə (2009, 2013 və 2014) Dünya Çempionatlarının final görüşlərində məğlub olaraq gümüş medallara sahib olub. 2015-ci ildə I Avropa Oyunlarının da qalibi olan Xetaq Qazyumov, 2009, 2010 və 2011-ci illərdə ardıcıl üç dəfə Avropa Çempionatının qızıl medalını qazanıb.

Karyerası ərzində 34 beynəlxalq turnirdə mübarizə aparan Xetaq Qazyumov, onların 21-də qızıl, 7-də gümüş, 6-da isə bürünc medala sahib olub.

Karyerası ərzində o, Yaşar Doğunun xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnirdə altı dəfə (2008, 2009, 2010, 2011, 2012 və 2014-cü illər), Heydər Əliyevin xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnirdə dörd dəfə (2010, 2011, 2013 və 2014-cü illər) qalib olub.

London Olimpiadasının 1/4 final mərhələsi çərçivəsində Ukrayna nümayəndəsi Valeri Andreytsevlə baş tutan görüşün gedişində Xetaq Qazyumovun qan təzyiqi normadan aşağı düşdü və o, görüşdən sonra tibbi maşınla hospitala aparıldı. Bu zaman turnirdə görüşlər davam edirdi və Valeri Andreytsev Olimpiadanın final görüşünə vəsiqə qazandı. Belə olan halda Xetaq Qazyumov təsəlliverici qrupda mübarizə aparmaq hüququ qazandı. Təsəlliverici qrupun birinci görüşüncə Tacikistan təmsilçisi Rüstəm İsgəndəri Xetaq Qazyumov ilə üz-üzə gəlməli, bu cütün qalibi isə təcrübəli İran nümayəndəsi Reza Yazdani ilə qarşılşamalı idi. Amma Reza Yazdani, Valeri Andreytsevlə görüşdə ciddi zədə aldığı üçün turnirdə mübarizəsini dayandırdı. Bu məlumat Xetaq Qazyumova veriləndən sonra o, tibbi maşının sürücüsündən onu "ExCeL London" Arenasına geri qaytarmaqlarını xahiş etdi. Qısa müddət ərzində arenaya qayıdan Xetaq Qazyumov, Tacikistan nümayəndəsi Rüstəm İsgəndəri ilə görüşə çıxdı. Qazyumov ümumi nəticədə rəqibi üzərində 2:0 hesabı ilə qələbə qazandı. Bürünc medal uğrunda görüşdə isə o, Reza Yazdani mübarizə aparmadığı üçün birbaşa qalib elan edildi.

Azərbaycan Güləş Federasiyasının (AGF) Prezidenti, dövrün vergilər naziri Fazil Məmmədov, "Xetaq Qazyumovun bu əzmi ilə qazandığı bürünc medalın, qızıl medaldan daha dəyərli" olduğunu bildirdi.

Azərbaycan idmanında xidmətlərinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29 sentyabr 2008-ci il tarixli 3017 nömrəli Sərəncamına əsasən "Tərəqqi" medalı ilə, 31 avqust 2012-ci il tarixli 2399 nömrəli Sərəncamına əsasən Azərbaycan Prezidentinin fəxri diplomu ilə, 29 iyun 2015-ci il tarixli Sərəncamına əsasən "Şöhrət" ordeni ilə, 22 avqust 2016-cı il tarixli Sərəncamına əsasən 2-ci dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif edilib.

Üç dəfə Olimpiya Oyunlarının medalına sahib olan birinci və yeganə Azərbaycanlı sərbəst güləşçidir.

2016–2023-cü illərdə sərbəst güləş üzrə Şimali Osetiya yığmasının baş məşqçisi olub. 2023-cü il martın 15-dən isə o, sərbəst güləş üzrə Azərbaycan yığmasının baş məşqçisidir.

## Erkən həyatı
Xetaq Qazyumov 1981-ci il aprelin 24-də Şimali Osetiyanın Alagir şəhərində anadan olub. 1988–1998-ci illərdə Alagir şəhərində 2 nömrəli orta ümumtəhsil məktəbində, 1999–2004-cü illərdə isə Vladiqafqaz şəhərindəki Dağlılar Dövlət Aqrar Universitetində ali təhsil almışdır.

1990-cı ildə Aslan Tsogoyevin rəhbərliyi altında güləşlə məşğul olmağa başlamış, 2001-ci ildən işəxsi məşqçisi Marig Tedeyev olmuşdur.

## Karyerası

### 2002–2007-ci illər: Rusiya yığmasının heyətində
2002-ci ilin iyununda Albaniyanın Tirana şəhərində baş tutan gənclər arasında Avropa Çempionatında mübarizə apardı. Həmin turnirin final görüşündə o, Türkiyə nümayəndəsi Məhəmməd Səid Bingöl üzərində qələbə qazandı və gənclər arasında Avropa Çempionatının qalibi oldu.

2003-cü ilin avqustunda isə İstanbul şəhərində baş tutan gənclər arasında Dünya Çempionatında çıxış etdi və turniri yeddinci pillədə başa vurdu.

Daha sonra o, 2005 və 2006-cı illərdə Rusiya yığmasının heyətində sərbəst güləş üzrə Dünya Kuboku turnirlərində mübarizə apardı və müvafiq olaraq bürünc və qızıl medallara sahib oldu.

2006-cı ilin iyulunda Rusiya Çempionatında mübarizə apardı. Turnirin qalibi olacaq güləşçilər, sentyabrda Quançjou şəhərində baş tutacaq Dünya Çempionatına yollanacaqdı. RÇ-nin final görüşündə Xetaq Qazyumov, Hacımurad Qatsalova məğlub oldu və çempionatı gümüş medalla başa vurdu.

Xetaq Qazyumov Rusiya yığmasının məşqçilərinin ona etimad göstərməməsinə görə 23 yaşı olmasına baxmayaraq nüfuzlu turnirlərdə, Avropa və Dünya Çempionatlarında mübarizə aparmamışdı. Etimad göstərilməməsinin əsas səbəbi həmin illərdə sərbəst güləşi üzrə Rusiya yığmasının "bir nömrəli" güləşçisinin 2004-cü il Afina Olimpiadasının qalibi Hacımurad Qatsalovun hesab olunması idi. Məhz bu səbəbə görə Dünya və Avropa Çempionatlarında Rusiyanı Hacımurad Qatsalov təmsil edirdi. Nəticədə 2006-cı ilin sonlarında Xetaq Qazyumov vətəndaşlığını dəyişdirməyə qərar verdi. Həmin illərdə sərbəst güləş üzrə Azərbaycan yığmasının yenidən heyəti formalaşdırılırdı. Azərbaycan Güləş Federasiyası (AGF) tərəfindən Xetaq Qazyumova, Azərbaycan yığmasının şərəfini qorumaq barədə müraciət edildi. 23 yaşlı Xetaq Qazyumov da bu müraciətə müsbət cavab verdi və 2007-ci ildən Azərbaycan yığmasının heyətində mübarizə aparmağa başladı.

### 2007-ci il: Azərbaycan yığmasına gəlişi
Xetaq Qazyumov Azərbaycan yığmasının heyətində birinci turnirinə 2007-ci ilin mayında Mahaçqala şəhərində baş tutan Əli Əliyevin xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnir çərçivəsində qatıldı. Nəticələrə əsasən o, sadəcə final görüşündə məğlub oldu və turnirin gümüş medalına sahib oldu.

Daha sonra iyunda Almaniyanın Leypsiq şəhərində baş tutan Almaniya Qran-Prisində mübarizə apardı. Turnirin həlledici görüşündə o, Qırğızıstan nümayəndəsi Alexey Krupnyaxov üzərində qələbə qazandı və Qran-Prinin qalibi oldu.

Sentyabrda baş tutacaq Dünya Çempionatından əvvəl 10–14 avqustda Polşada baş tutan beynəlxalq turnirdə çıxış etdi. O, bütün rəqibləri üzərində qələbə qazandı və turnirin qalibi oldu.

2007-ci ilin əsas turniri 16–24 sentyabrda Azərbaycanda baş tutan Dünya Çempionatı oldu. Həmin Dünya Çempionatında 1–8-ci pillələrin sahibi olan güləşçilər, 2008-ci ildə baş tutacaq XXIX Yay Olimpiya Oyunlarına vəsiqə qazanacaqdı. Xetaq Qazyumov Dünya Çempionatında sentyabrın 21-də mübarizə apardı. 1/16 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə onun rəqibi Çin nümayəndəsi Yang Vulin oldu. X. Qazyumov görüşün birinci hissəsində 3:1, növbəti hissəsində isə 4:1 hesabları ilə qalib gəldi və ümumi nəticədə 2:0 hesabı ilə qələbə qazandı. Bununla da çempionatın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə o, Moldova təmsilçisi Nicolae Çeban ilə qarşılaşdı. Həmin görüşdə birinci hissədə 3:0, növbəti hissədə isə 8:2 hesabları ilə qalib gəldi və ümumi nəticədə 2:0 hesabı ilə qələbə qazanaraq turnirin 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə o, Özbəkistan nümayəndəsi Kurban Kurbanov ilə üz-üzə gəldi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci hissəsində Kurbanov 2:1 hesabı ilə, növbəti hissəsində isə Qazyumov 2:0 hesabı ilə qalib gəldi. Bununla da ümumi hesab 1:1 oldu və qalib üçüncü hissədə məlum oldu. Həlledici hissədə isə K. Kurbanov minimal hesabla qələbə qazandı və görüşün qalibi oldu. K. Kurbanov növbəti mərhələdə məğlub olduğu üçün X. Qazyumov təsəlliverici qrupda mübarizə apara bilmədi və Dünya Çempionatını doqquzuncu pillədə başa vurdu.





Dünya Çempionatından sonra noyabrda Fransada baş tutan beynəlxalq turnirdə mübarizə apardı. Nəticələrə əsasən o, bütün rəqibləri üzərində qələbə qazandı və turnirin qalibi oldu.

### 2008-ci il: Olimpiya Oyunlarında debüt
Xetaq Qazyumov 2008-ci ildə birinci turnirinə yanvarda baş tutan Azərbaycan Çempionatı çərçivəsində qatılıdı. Turnirin final görüşündə o, Camaləddin Məhəmmədov üzərində qələbə qazandı və çempionatın qızıl medalına sahib oldu.

Azərbaycan Çempionatının qalibi olan X. Qazyumov, 8–10 fevralda İstanbul şəhərində baş tutan Yaşar Doğunun xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnirdə mübarizə apardı. Final görüşündə İran nümayəndəsi Əmirabbas Moradini məğlub edən Qazyumov, turnirin qalibi oldu.

2008-ci ilin əsas turnirlərindən biri 1–6 apreldə Finlandiyanın Tampere şəhərində baş tutan Avropa Çempionatı idi. Avropa Çempionatında 1-ci pillənin sahibi olan güləşçi avqustda baş tutacaq XXIX Yay Olimpiya Oyunlarına vəsiqə qazanacaqdı. Həmin çempionat onun üçün debüt Avropa Çempionatı oldu. 1/16 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə Kipr nümayəndəsi Andreas Pieri ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə o, rəqibi üzərində vaxtından əvvəl qələbə qazandı (12:0) və turnirin 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə Birləşmiş Krallıq təmsilçisi Leon Rattigan ilə qarşılaşdı və 2:0 hesabı ilə qalib gəldi. Bununla da çempionatın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi 2004-cü il Afina Olimpiadasının qalibi olan Rusiya Federasiyası nümayəndəsi Hacımurad Qatsalov oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Xetaq Qazyumov rəqibinə 1:2 hesabı ilə məğlub oldu. Hacımurad Qatsalov növbəti mərhələdə məğlub olduğu üçün Xetaq Qazyumov təsəlliverici qrupda mübarizə apara bilmədi və Avropa Çempionatını yeddinci pillədə başa vurdu. Həmin görüşdən sonra Azərbaycan Güləş Federasiyasının (AGF) vitse-prezidenti Namiq Əliyev görüşü idarə edən referilərin qərəzli qərarlarına görə Ümumdünya Güləş Assosiasiyasına (FILA) etirazını bildirdi. FILA tərəfindən açıqlanan qərara əsasən isə görüşü idarə referilər cəzalandırılaraq çempionatdan uzaqlaşdırıldı. Sərbəst güləş üzrə Azərbaycan yığmasının baş məşqçisi Məhəmmədxan Arazilov müsahibəsində *"referilərin Olimpiya çempionuna qələbə qazanmaq üçün yardım etdiyini"* bildirdi. Xetaq Qazyumov isə müsahibəsində *"həm Hacımurad Qatsalovla, həm də referilərlə mübarizə aparmağa məcbur olduğunu"* bildirdi.





Dünya və Avropa Çempionatlarının nəticələrinə əsasən XXIX Yay Olimpiya Oyunlarına vəsiqə qazana bilməyən Qazyumov, 18–20 apreldə İsveçrədə baş tutan Dünya Olimpiya Təsnifat Turnirində mübarizə apardı. Həmin turnirdə 1–4-cü pillələrin sahibi olan güləşçilər, XXIX Yay Olimpiya Oyunlarına vəsiqə qazanacaqdı.

1/16 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə KYRM nümayəndəsi Viktor Baqdanov ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə o, rəqibi üzərində vaxtından əvvəl qələbə qazandı (12:0) və 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə Belarus təmsilçisi Ruslan Şeyxova qalib gəldi və 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Bolqarıstan nümayəndəsi Nixolay Şterev oldu. Bu görüşdə də rəqibi üzərində vaxtından əvvəl qələbə qazandı (12:0) və turnirin yarım final mərhələsinə adladı.

Finala gedən yolda o, Ermənistan təmsilçisi Şamil Qitinov ilə qarşılaşdı və qalib gəldi. Bununla da final görüşünə vəsiqə qazanaraq XXIX Yay Olimpiya Oyunlarına vəsiqəni təmin etdi. Formal əhəmiyyətə sahib olan final görüşündə isə o, Moldova nümayəndəsi Nikolay Çeban üzərində qələbə qazandı və turnirin qalibi oldu.

XXIX Yay Olimpiya Oyunlarından əvvəl iyunda Heydər Əliyevin xatirəsinə həsr olunan Qızıl Qran-Pri turnirində mübarizə aparmalı idi. Amma o, səhhətində olan problemlərə görə həmin turnirdə çıxış edə bilmədi.

**XXXI Yay Olimpiya Oyunları**

XXIX Yay Olimpiya Oyunları 8–24 avqustda Çində baş tutdu. Sərbəst güləş üzrə Azərbaycan yığmasının heyətinə Namiq Sevdimov (55 kq.), Zəlimxan Hüseynov (60 kq.), Emin Əzizov (66 kq.), Çamsulvara Çamsulvarayev (74 kq.), Novruz Təmrəzov (84 kq.), Xetaq Qazyumov (96 kq.) və Əli İsayev (120 kq.) daxil idi.

Olimpiadadan əvvəl Rusiya Federasiyasının nümayəndəsi Şirvani Muradov müsahisəbində əsas rəqibinin Xetaq Qazyumov olduğunu bildirmişdi. X. Qazyumov Olimpiadada avqustun 21-də mübarizə apardı. 1/16 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə Polşa nümayəndəsi Mateusz Gucman ilə üz-üzə gəldi. Görüşün birinci hissəsində 3:0, növbəti hissəsində də 3:0 hesabları ilə inamlı qələbə qazanaraq ümumi hesabda rəqibinə 2:0 hesabı ilə qalib gələn X. Qazyumov 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə o, Fransa təmsilçisi Vinsent Aha-Ahesse ilə qarşılaşdı. Bu görüşdə də rəqibi üzərində 2:0 (4:0, 4:0) hesabı ilə inamlı qələbə qazandı və 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Özbəkistan nümayəndəsi Kurban Kurbanov oldu. Qazyumov Kurbanov ilə bir dəfə üz-üzə gəlmişdi və rəqibinə məğlub olmuşdu. Bu dəfə isə Qazyumov rəqibindən üstün oldu. Birinci hissədə 4:0, növbəti hissədə isə 6:0 hesabı ilə qalib gələn Qazyumov Olimpiadanın yarım-final mərhələsinə adladı.

Finala gedən yolda onun rəqibi Rusiya nümayəndəsi Şirvani Muradov oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci hissəsində Qazyumov 1:0 hesabı ilə, növbəti hissəsində isə Muradov 2:0 hesabı ilə qalib gəldi. Bununla da ümumi hesab 1:1 oldu və qalib üçüncü hissədə məlum oldu. Həlledici hissədə Muradov minimal hesabla üstün oldu və Olimpiadanın final görüşünə vəsiqə qazandı. Xetaq Qazyumov isə mübarizəni bürünc medal uğrunda görüşdə davam etdi. Bu mərhələdə onun rəqibi mayda Finlandiyada baş tutan Avropa Çempionatında gümüş medala sahib olan Ukrayna təmsilçisi Georgi Tibilov oldu. Bu görüşdə Xetaq Qazyumov rəqibindən üstün oldu və 2:0 (5:0, 2:0) hesabı ilə inamlı qələbə qazandı.

Bu minvalla da Xetaq Qazyumov XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının bürünc medalına sahib oldu. Qazyumov müsahibəsində bunları bildirdi: *"Şirvani Muradova qalib gələ biləcəyimi düşündüm. Amma bircə səhv hər şeyi məhv etdi. Bürünc medal qazandığım üçün isə şadam"*.





Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29 sentyabr 2008-ci il tarixli 3017 nömrəli Sərəncamına əsasən XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında qazandığı nailiyyətlərə və Azərbaycan idmanında xidmətlərinə görə "Tərəqqi" medalı ilə təltif edildi.

Gənclər və idman naziri Azad Rəhimovun 31.10.2008-ci il tarixli əmrinə əsasən isə ona Azərbaycanın idman ustası adı verildi.

2008-ci ilin sonlarında Azərbaycan Çempionatında çıxış etdi və bütün rəqibləri üzərində qələbə qazanaraq turnirin qalibi oldu.

Gənclər və İdman Nazirliyi tərəfindən 2008-ci ilin ən yaxşı 10 idmançısından biri seçildi.

### 2009-cu il: Avropa Çempionatında qələbə
Xetaq Qazyumov 2009-cu ildə birinci turnirinə fevralda baş tutan Yaşar Doğunun xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnir çərçivəsində qatıldı. O, turnirdə bütün rəqibləri üzərində qələbə qazanaraq qızıl medalın sahibi oldu.

Daha sonra martda İranın paytaxtı Tehran şəhərində baş tutan sərbəst güləş üzrə Dünya Kubokunda mübarizə apardı. Azərbaycan yığması turnirin qrup mərhələsində Özbəkistan, Qazaxıstan və Ukrayna yığmaları ilə birgə "A" qrupunda mübarizə apardı.

Qrup mərhələsinin birinci görüşündə Azərbaycan güləşçiləri Özbəkistan yığmasına 6:1 hesabı ilə qalib gəldi. Komandanın heyətində X. Qazyumov Abdul Ammayevi məğlub etdi və qələbədə pay sahibi oldu. Qrup mərhələsinin növbəti görüşündə Azərbaycan güləşçiləri Ukrayna yığması ilə üz-üzə gəldi. Bu görüşdə də Azərbaycan yığması rəqibi üzərində 6:1 hesabı ilə inamlı qələbə qazandı. Komandanın heyətində Qazyumov İlimdar Səidovu məğlub etdi və növbəti dəfə qələbədə pay sahibi oldu. Qrup mərhələsinin sonuncu görüşündə Azərbaycan güləşçiləri Qazaxıstan yığması ilə üz-üzə gəldi və bu səfər də inamlı qələbə qazandı — 6:1. Komandanın heyətində Qazyumov Dauler Şabanbəy üzərində qələbə qazandı və üçüncü dəfə qələbədə pay sahibi oldu. Qrup mərhələsində üç görüşün hamısında qalib gələn Azərbaycan yığması, turnirin final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə rəqib — İran güləşçiləri oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan final görüşündə Azərbaycan yığması İran güləşçiləri üzərində 4:3 hesabı ilə qələbə qazandı və sərbəst güləş üzrə Dünya Kubokunun qalibi oldu. Həlledici görüşdə X. Qazyumov Səid İbrahimiyə məğlub oldu. Bununla da o, turnir ərzində dörd görüşün üçündə qalib gəldi, birində isə məğlub oldu.

2009-cu ilin əsas turnirlərindən biri 31 mart-5 apreldə Litvanın Vilnüs şəhərində baş tutan Avropa Çempionatı idi. Xetaq Qazyumov Avropa Çempionatının əsas favoritlərindən biri hesab olunurdu. X. Qazyumov 1/8 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə Macarıstan nümayəndəsi Daniel Ligeti ilə üz-üzə gəldi. Görüşün hər 2 hissəsində 4:0 hesabı ilə qəlib gələn Qazyumov çempionatın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə o, fevralda baş tutan Yaşar Doğunun xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnirin final görüşündə qalib gəldiyi Türkiyə təmsilçisi Serhat Balcı ilə qarşılaşdı. Görüşün birinci hissəsində Balcı 1:0 hesabı ilə qalib gəlsə də, növbəti hissələrdə Qazyumov rəqibi üzərində 3:0 və 2:0 hesabları ilə qələbə qazandı və turnirin yarımfinal mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda o, Moldova nümayəndəsi Nikolay Çeban ilə üz-üzə gəldi. Qazyumov Çeban ilə 2007-ci ildə Dünya Çempionatında və 2008-ci ildə Dünya Olimpiya Təsnifat Turnirində üz-üzə gəlmişdi və bütün görüşlərdə qələbə qazanmışdı. Bu səfər də görüşdə üstün tərəf oldu — 2:0 (1:0, 1:0). Bununla da o, Avropa Çempionatının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə Xetaq Qazyumovun rəqibi Rusiya Federasiyasının nümayəndəsi Georgi Ketoyev oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci hissəsində Qazyumov 1:0 hesabı ilə, növbəti hissəsində isə Ketoyev 1:0 hesabı ilə qalib gəldi. Bununla da ümumi hesab 1:1 oldu və qalib üçüncü hissədə məlum oldu. Həlledici hissədə Qazyumov rəqibi üzərində 2:0 hesabı ilə qələbə qazandı və görüşün qalibi oldu. Beləliklə X. Qazyumov Avropa Çempionatının qızıl medalına sahib oldu. Qazyumov müsahibəsində *"Georgi Ketoyevlə final görüşünün çətin olduğunu"*' və *"qələbəni Azərbaycan xalqına həsr etdiyini"* bildirdi.





Avropa Çempionatından sonra 16–20 iyulda baş tutan Heydər Əliyevin xatirəsinə həsr olunan Qızıl Qran-Pri beynəlxalq turnirində mübarizə apardı. Həmin turnirdə o, bürünc medal uğrunda görüşdə Gürcüstan nümayəndəsi Belduxi Qavaşelişviliyə 2:0 (7:0, 3:0) hesabı ilə qalib gəldi və bürünc medalın sahibi oldu.

2009-cu ilin əsas turniri 20–28 sentyabrda Herninq şəhərində baş tutan Dünya Çempionatı oldu. İl ərzində Avropa Çempionatının qalibi olan güləşçi Dünya Çempionatında da qələbəyə iddialı idi. Dünya Çempionatıda sentyabrın 21-də mübarizə apardı. Təsnifat mərhələsindən azad olan X. Qazyumov 1/8 final mərhələsində Moldova nümayəndəsi N. Çeban ilə üz-üzə gəldi. Bundan əvvəl Qazyumov Çeban ilə üç dəfə üz-üzə gəlmişdi və bütün görüşlərdə qələbə qazanmışdı. Bu səfər də görüşdə üstün tərəf oldu — 2:0 (1:0, 4:1). Bununla da o, çempionatın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə Türkiyə təmsilçisi Serhat Balcı ilə qarşılaşdı. Görüşün birinci hissəsində 3:2, növbəti hissəsində isə 1:0 hesabları ilə qalib gəlib, turnirin yarım-final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Belarus nümayəndəsi Ruslan Şeyxov oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə 2:0 (1:0, 1:1) hesabı ilə qalib gəldi və Dünya Çempionatının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə o, 2004-cü il Afina Olimpiadasının qalibi olan Rusiya nümayəndəsi Hacımurad Qatsalov ilə üz-üzə gəldi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci hissəsində Qazyumov 2:0 hesabı ilə, növbəti hissəsində isə Qatsalov 1:1 hesabı ilə qalib gəldi. Bununla da ümumi hesab 1:1 oldu və qalib üçüncü hissədə məlum oldu. Həlledici hissədə isə Qatsalov minimal hesabla qələbə qazandı və görüşün qalibi oldu. Bununla da Qazyumov 2009-cu il Dünya Çempionatının gümüş medalına sahib oldu. Turnirdən sonra müsahibəsində *"*Dünya Çempionatının onun üçün uğursuz olduğunu*"* bildirdi.





2009-cu ilin sonlarında Azərbaycan Kubokunda mübarizə apardı və bütün rəqibləri üzərində qələbə qazanaraq turnirin qalibi oldu.

### 2010-cu il: Avropa və Dünya çempionluğları
Xetaq Qazyumov 2010-cu ildə birinci turnirinə 12–14 fevralda İstanbul şəhərində baş tutan Yaşar Doğunun xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnir çərçivəsində qatıldı. O, turnirdə bütün rəqibləri üzərində qələbə qazanaraq üçüncü dəfə Yaşar Doğu Turnirinin qızıl medalın sahibi oldu.

Daha sonra Xetaq Qazyumov martda Rusiyada baş tutan sərbəst güləş üzrə Dünya Kubokunda mübarizə apardı. Azərbaycan yığması turnirin qrup mərhələsində ABŞ, İran və Özbəkistan yığmaları ilə birgə "B" qrupunda mübarizə apardı. Qrup mərhələsinin birinci görüşündə Azərbaycan güləşçiləri İran yığmasına 2:5 hesabı ilə məğlub oldu. Komandanın heyətində Xetaq Qazyumov Reza Yazdanini 2:0 (2:0, 4:0) hesabı ilə məğlub etdi. Qrup mərhələsinin növbəti görüşündə Azərbaycan güləşçiləri Özbəkistan yığması ilə üz-üzə gəldi. Bu görüşdə Azərbaycan yığması rəqibi üzərində 6:1 hesabı ilə inamlı qələbə qazandı. Komandanın heyətində Xetaq Qazyumov Kurban Kurbanovu 2:0 (2:1, 1:0) hesabı ilə məğlub etdi və qələbədə pay sahibi oldu. Qrup mərhələsinin sonuncu görüşündə Azərbaycan güləşiləri ABŞ yığması ilə üz-üzə gəldi və bu səfər də qələbə qazandı — 5:2. Komandanın heyətində Xetaq Qazyumov Ceyms Berqman üzərində qələbə qazandı və növbəti dəfə qələbədə pay sahibi oldu. Qrup mərhələsində üç görüşün sadəcə birində məğlub olan Azərbaycan yığması, turnirin bürünc medal uğrunda görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə rəqib — Ukrayna güləşçiləri oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan final görüşündə Azərbaycan yığması Ukrayna güləşçiləri üzərində 5:2 hesabı ilə qələbə qazandı və sərbəst güləş üzrə Dünya Kubokunun bürünc medalına sahib oldu. Həlledici görüşdə Xetaq Qazyumov Pavel Oleynixi 2:0 (2:0, 1:0) hesabı ilə məğlub etdi. Bununla da Xetaq Qazyumov turnir ərzində dörd görüşün hamısında qalib gəldi.

2010-cu ilin əsas turnirlərindən biri 6–12 apreldə Azərbaycanda baş tutan Avropa Çempionatı idi. Sərbəst güləş üzrə Azərbaycan yığması Avropa Çempionatına Qubada baş tutan təlim-məşq toplanışlarında hazırlamışdı. Ötən il Avropa Çempionatının qalibi olan Xetaq Qazyumov, bu səfər də qələbəyə iddialı idi. Xetaq Qazyumov Avropa Çempionatında aprelin 14-də mübarizə apardı. 1/8 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə Xetaq Qazyumov, Latviya nümayəndəsi İmants Lagodsis ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə o, rəqibi üzərində 2:0 (4:0, 4:0) hesabı ilə inamlı qələbə qazandı və 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Polşa təmsilçisi Radoslav Baran oldu. Görüşün birinci hissəsində 7:0, növbəti hissəsində isə 1:0 hesabları ilə inamlı qələbə qazanan Xetaq Qazyumov, turnirin yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda o, Belarus nümayəndəsi Alexey Dubxo ilə üz-üzə gəldi. Bu səfərdə Xetaq Qazyumov rəqibi üzərində inamlı qələbə qazandı — 2:0 (3:0, 4:0). Bununla da o, Avropa Çempionatının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə Xetaq Qazyumovun rəqibi 2008-ci il Olimpiadasının gümüş medalına sahib olan Gürcüstan nümayəndəsi Giorgi Qoqşelidze oldu. Qazyumov gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci hissəsində 2:0, növbəti hissəsində isə 1:0 hesabı ilə qalib gəldi. Bununla da Xetaq Qazyumov növbəti dəfə Avropa Çempionatının qızıl medalına sahib oldu. Görüşdən dərhal sonra o, müsahibəsində *"Giorgi Qoqşelidzenin çox güclü rəqib olduğunu və ona qalib gəlməyin asan olmadığını"* bildirdi.





Avropa Çempionatından sonra Xetaq Qazyumov zədələndiyi üçün bir müddət turnirlərdə mübarizə apara bilmədi. İyunun 11-də baş tutan brifinqdə Azərbaycan Güləş Federasiyasının (AGF) vitse-prezidenti Məhəmməd Əliömərov Xetaq Qazyumovun zədələndiyini, buna görə də onun Azərbaycan Çempionatında mübarizə aparmayacağını bildirdi. Məhəmməd Əliömərov həmçinin onun Dünya Çempionatında da çıxış eləməsinin sual altında olduğunu vurğuladı. Komandanın heyətində ehtiyat güləşçi olaraq isə Camaləddin Məhəmmədovun adını göstərdi.

Xetaq Qazyumov zədədən sonra birinci turnirinə 16–18 iyunda baş tutan Heydər Əliyevin xatirəsinə həsr olunan Qızıl Qran-Pri beynəlxalq turniri çərçivəsində qatıldı. Finala gedən yolda bütün rəqiblərinə qalib gələn Xetaq Qazyumov, həlledici görüşdə bir neçə həftə əvvəl məhz onun mübarizə aparmadığı Azərbaycan Çempionatının qalibi olan Camaləddin Məhəmmədov ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov qələbə qazandı və Qızıl Qran-Pri beynəlxalq turnirinin qalibi oldu.

2009-cu ilin əsas turniri 6–12 sentyabrda Rusiyada baş tutan Dünya Çempionatı oldu. İl ərzində Avropa Çempionatının və Qızıl Qran-Pri turnirinin qalibi olan Xetaq Qazyumov, çempionatdan əvvəl müsahibəsində **"Dünya Çempionatında ancaq qızıl medalı hədəflədiyini"'' bildirdi. Xetaq Qazyumov Dünya Çempionatında sentyabrın 11-də mübarizə apardı. 1/16 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə onun rəqibi, [[Seneqal]] nümayəndəsi Aristide Diatta oldu. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov təcrübəsiz rəqibi üzərində asan qələbə qazandı. Qazyumov görüşün birinci hissəsində 7:0, növbəti hissəsində isə 5:0 hesabları ilə Diattadan üstün oldu. Bununla da Xetaq Qazyumov turnirin 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə o, [[Kanada]] təmsilçisi Xetaq Pliyev ilə qarşılaşdı. Görüşün birinci hissəsində 3:0, növbəti hissəsində isə 6:1 hesabları ilə qalib gələn Xetaq Qazyumov, çempionatın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi təcrübəli [[Belarus]] nümayəndəsi Ruslan Şeyxov oldu. Sonuncu dəfə Qazyumov Şeyxov ilə bir il əvvəl baş tutan Dünya Çempionatında üz-üzə gəlmişdi və qələbə qazanmışdı. Bu səfər də görüş gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Nəticədə Xetaq Qazyumov rəqibi üzərində 2:0 (1:0, 1:0) hesabı ilə qələbə qazandı və Dünya Çempionatının yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda o, [[Qırğızıstan]] təmsilçisi Alexey Krupnyaxov ilə qarşılaşdı. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov rəqibi üzərində 2:0 (3:0, 3:0) hesabı ilə inamlı qələbə qazandı və növbəti dəfə Dünya Çempionatının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi — [[2004 Yay Olimpiya Oyunları|2004-cü Afina Olimpiadası]]nın və dörd dəfə Dünya Çempionatının qalibi olan [[Rusiya|Rusiya Federasiyası]] nümayəndəsi [[Hacımurad Qatsalov]] oldu. "Köhnə rəqiblər" sonuncu dəfə məhz 2009-cu il Dünya Çempionatının final görüşündə üz-üzə gəlmişdi və həmin görüşün nəticəsində Qatsalov turnirin qalibi olmuşdu. Prinsipial görüş bu səfər də gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Görüşün birinci hissəsində Qatsalov 1:0 hesabı ilə, növbəti hissəsində isə Qazyumov 1:0 hesabı ilə qalib gəldi. Bununla da ümumi hesab 1:1 oldu və qalib üçüncü hissədə məlum oldu. Həlledici hissədə isə Xetaq Qazyumov minimal hesabla qələbə qazandı. Bununla da Xetaq Qazyumov Dünya Çempionatının qalibi oldu. O, 2003-cü ildə [[Arif Abdullayev]]in Dünya Çempionatının qalibi olmasından sonra bu uğura imza ata bilən birinci Azərbaycan sərbəst güləşçisi oldu. Görüşdən sonra Xetaq Qazyumov müsahibəsində bunları bildirdi: ''"qələbəmi Azərbaycan xalqına həsr edirəm"''.

<center>

</center>

İl ərzində Avropa və Dünya Çempionatlarının qalibi olan Xetaq Qazyumov [[Ümümdünya Güləş Birliyi|Ümumdünya Güləş Assosiasiyası (FILA)]] tərəfindən 2010-cu ilin ən yaxşı sərbəst güləşçisi seçildi.

Xetaq Qazyumov həm də [[Gənclər və İdman Nazirliyi (Azərbaycan)|Gənclər və İdman Nazirliyi]]nin versiyasına görə 2010-cu ilin ən yaxşı 10 idmançısından biri, "[[Zerkalo (qəzet)|Зеркало]]" qəzetinin versiyasına görə isə 2010-cu ilin ən yaxşı 2-ci idmançısı seçildi.

Xetaq Qazyumov 2010-cu ildə sonuncu uğuruna Azərbaycan Kubokunun qızıl medalına sahib olmaqla imza atdı. Bununla da o, 2010-cu ili məğlubiyyətsiz başa vurdu.

=== 2011-ci il: Üçüncü dəfə Avropa çempionluğu ===
Xetaq Qazyumov 2011-ci ildə birinci turnirinə 11–14 fevralda [[İstanbul]] şəhərində baş tutan Yaşar Doğunun xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnir çərçivəsində qatıldı. O, turnirdə bütün rəqibləri üzərində qələbə qazanaraq dördüncü dəfə Yaşar Doğu Turnirinin qızıl medalın sahibi oldu.

2011-ci ilin əsas turnirlərindən biri 28 mart-4 apreldə [[Almaniya]]nın [[Dortmund]] şəhərində baş tutan Avropa Çempionatı idi. Xetaq Qazyumov üçüncü dəfə turnirin qalibi olmağa iddialı idi. 1/16 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə Xetaq Qazyumov, [[İspaniya]] nümayəndəsi Eder Villanueva Gonzalez ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə o, rəqibi üzərində vaxtından əvvəl qələbə qazandı və çempionatın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə Xetaq Qazyumovun rəqibi [[Bolqarıstan]] təmsilçisi İvan Yanxovsxi oldu. Bu görüşdə də o, inamlı qələbə qazandı — 2:0 (3:0, 3:0). Bununla da Xetaq Qazyumov turnirin 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə o, [[Ermənistan]] nümayəndəsi Edgar Yenoxyan ilə üz-üzə gəldi. Görüşün birinci hissəsində 3:0, növbəti hissəsində isə 1:0 hesabları ilə qələbə qazanan Xetaq Qazyumov, Avropa Çempionatının yarım-final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi [[Moldova]] təmsilçisi Nicolae Çeban oldu. Dəfələrlə Çeban üzərində qələbə qazanan Qazyumov, bu səfərdə rəqibindən üstün oldu. Ümumi nəticədə 2:0 (1:0, 1:0) hesabı ilə qalib gələn Xetaq Qazyumov, üçüncü dəfə Avropa Çempionatının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi [[Rusiya|Rusiya Federasiyası]] nümayəndəsi Vladislav Baytsayev oldu. Görüşün birinci hissəsində Qazyumov 1:0 hesabı ilə qalib gəldi. Növbəti hissədə isə o, 1:16 dəqiqə ərzində rəqibinə vaxtından əvvəl qalib gəldi. Bununla da Xetaq Qazyumov üçüncü dəfə Avropa Çempionatını qızıl medalına sahib oldu. Xetaq Qazyumov [[Namiq Abdullayev]]dən sonra üç dəfə Avropa Çempionatının qalibi olmağı bacaran birinci Azərbaycan güləşçi oldu.

<center>

</center>

Avropa Çempionatından sonra Xetaq Qazyumov 8–10 iyulda [[Heydər Əliyev]]in xatirəsinə həsr olunan Qızıl Qran-Pri beynəlxalq turnirində mübarizə apardı. 1/4 final mərhələsində [[Rusiya]] təmsilçisi Şamil Əhmədovu 2:0, 1/2 final mərhələsində isə [[Amerika Birləşmiş Ştatları|ABŞ]] nümayəndəsi Dustin Kilqoru 2:0 hesabları ilə məğlub edən Xetaq Qazyumov, final görüşündə [[Gürcüstan]] nümayəndəsi Elizbar Odixadzedən üstün oldu (2:0) və Qızıl Qran-Pri beynəlxalq turnirinin qalibi oldu.

2011-ci ilin əsas turniri 12–18 sentyabrda [[İstanbul]] şəhərində baş tutan Dünya Çempionatı oldu. Həmin Dünya Çempionatında 1–6-cı pillələrin sahibi olan güləşçilər, 2012-ci ildə baş tutacaq [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|XXX Yay Olimpiya Oyunları]]na vəsiqə qazanacaqdı. Ötən il Dünya Çempionatının qalibi olan Xetaq Qazyumov, bu səfərdə turnirin qalibi olmaqa iddialı idi. Sentyabrın 8-də, turnirin startına dörd gün qala Xetaq Qazyumov məşq zamanı zədələndi. Bununla belə o, turnirdə mübarizə aparsa da, uğur qazana bilmədi. 1/16 final mərhələsində [[Ukrayna]] nümayəndəsi Alen Zasyeyev üzərində 2:0 (1:0, 3:0) hesabı ilə qələbə qazansa da, 1/8 final mərhələsində [[Belarus]] təmsilçisi Ruslan Şeyxova 0:2 (0:1, 0:2) hesabı ilə məğlub oldu. Ruslan Şeyxov növbəti mərhələdə məğlub olduğu üçün Xetaq Qazyumov təsəlliverici qrupda mübarizə apara bilmədi və Dünya Çempionatını 20-ci pillədə başa vurdu. Həmçinin Xetaq Qazyumovun 2010-cu ilin fevralından davam edən məğlubiyyətsiz görüşlər seriyası da başa çatdı.

<center>

</center>

2011-ci ilin sonlarında Xetaq Qazyumov zədəsini sağalda bildi və tədricən formasını bərpa etdi.

=== 2012-ci il: London Olimpiadası ===
Xetaq Qazyumov zədədən sonra birinci turnirinə 2012-ci ilin 10–12 fevralında baş tutan Yaşar Doğunun xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnir çərçivəsində qatıldı. Finala gedən yolda bütün rəqiblərinə qalib gələn Xetaq Qazyumov, həlledici görüşdə ötən ilin Dünya Çempionatının qalibi [[Şərif Şərifov (güləşçi)|Şərif Şərifov]] üzərində qələbə qazandı və turnirin qalibi oldu.

İlin əsas turnirlərindən biri martda [[Serbiya]]nın [[Belqrad]] şəhərində baş tutan Avropa Çempionatı idi. Amma sərbəst güləş üzrə Azərbaycan yığmasının baş məşqçisi [[Saypulla Absaidov]], həmin turnirin [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|London Olimpiadası]]na vəsiqə vermədiyinə görə, Xetaq Qazyumovu və yığmanın digər lider güləşçilərini həmin çempionata aparmadı.

[[2012 Yay Olimpiya Oyunları|London Olimpiadası]]na vəsiqə verən birinci turnir 20–22 apreldə [[Bolqarıstan]]ın [[Sofiya]] şəhərində baş tutan Avropa Olimpiya Təsnifat Turniri idi. Həmin turnirdə Xetaq Qazyumovunda mübarizə aparması nəzərdə tutulmuşdu. Amma turnirin startına 2 gün qala sərbəst güləş üzrə Azərbaycan yığmasının məşqçiləri onun, bir həftə sonra [[Çin Xalq Respublikası|Çin]]də baş tutacaq turnirdə çıxış eləməsini qərara aldı.

Dünya Olimpiya Təsnifat Turniri 26–30 apreldə [[Çin Xalq Respublikası|Çin]]də baş tutdu. Turnirdə 1–2-ci pillələrin sahibi olan güləşçilər, [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|London Olimpiadası]]na vəsiqə qazanacaqdı. Xetaq Qazyumov turnirin birinci görüşündə [[Almaniya]] nümayəndəsi Villiam Xart ilə üz-üzə gəldi və 2:0 (1:0, 3:1) hesabı ilə qalib gəldi. Növbəti görüşdə onun rəqibi [[Slovakiya]] təmsilçisi Cozef Caloviar oldu. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov rəqibi üzərində 2:0 (2:0, 4:0) hesabı ilə qələbə qazandı və turnirin yarım-final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə o, [[Ukrayna]] nümayəndəsi Valeri Andreytsev ilə üz-üzə gəldi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Xetaq Qazyumov 2:0 (1:0, 1:0) hesabı ilə qalib gəldi və final görüşünə vəsiqə qazandı. Bununla da o, [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|London Olimpiadası]]na lisenziyanı təmin etdi. Formal əhəmiyyətə sahib olan final görüşündə isə Xetaq Qazyumov [[Qırğızıstan]] təmsilçisi Məhəmməd Musayevdən üstün oldu və turnirin də qalibi oldu.


[[2012 Yay Olimpiya Oyunları|London Olimpiadası]]ndan əvvəl Xetaq Qazyumov mayda [[Azərbaycan]]da baş tutan sərbəst güləş üzrə Dünya Kubokunda mübarizə apardı. Azərbaycan yığması turnirin qrup mərhələsində Belarus, Bolqarıstan, Qazaxıstan və Rusiya yığmaları ilə birgə "A" qrupunda mübarizə apardı. Qrup mərhələsinin birinci görüşündə Azərbaycan güləşçiləri Bolqarıstan yığmasına 7:0 hesabı ilə qalib gəldi. Komandanın heyətində Xetaq Qazyumov Georgi Sredxovu məğlub etdi və qələbədə pay sahibi oldu. Qrup mərhələsinin növbəti görüşündə Azərbaycan güləşçiləri Qazaxıstan yığması ilə üz-üzə gəldi. Bu görüşdə də Azərbaycan yığması rəqibi üzərində 7:0 hesabı ilə inamlı qələbə qazandı. Komandanın heyətində Xetaq Qazyumov Əlixan Cumayevi ilə məğlub etdi və qələbədə pay sahibi oldu. Qrup mərhələsinin üçüncü görüşündə Azərbaycan güləşiləri Rusiya yığması ilə üz-üzə gəldi və bu səfər də inamlı qələbə qazandı — 7:0. Komandanın heyətində Xetaq Qazyumov Şamil Əhmədov üzərində qələbə qazandı və növbəti dəfə qələbədə pay sahibi oldu. Qrup mərhələsinin sonuncu görüşündə Azərbaycan yığması Belarus güləşçiləri ilə üz-üzə gəldi və 6:1 hesabı ilə qalib gəldi. Komandanın heyətində bu səfər Xetaq Qazyumovun əvəzinə [[Novruz Təmrəzov]] mübarizə apardı. Qrup mərhələsində dörd görüşün hamısında qalib gələn Azərbaycan yığması, turnirin final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə rəqib — İran güləşçiləri oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan final görüşündə Azərbaycan yığması İran güləşçilərinə 3:4 hesabı ilə məğlub oldu və sərbəst güləş üzrə Dünya Kubokunun gümüş medalına sahib oldu. Həlledici görüşdə Xetaq Qazyumov və Reza Yazdani arasında olan görüş insidentlə yadda qaldı. [[Sərhədçi İdman Olimpiya Mərkəzi|"Sərhədçi" OİM]]-nə toplaşan İranlı güləşsevərlər görüş zamanı tribunadan Xetaq Qazyumovun üstünə yad predmetlər atdılar. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə qalib tərəf isə Reza Yazdani oldu.

Bundan sonra bütün diqqətlər [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|XXXII Yay Olimpiya Oyunları]]na yönəldi. Sərbəst güləş üzrə Azərbaycan yığması Olimpiadaya [[Qəbələ]]də baş tutan təlim-məşq toplanışlarında hazırlaşdı.

**XXX Yay Olimpiya Oyunları**


[[2012 Yay Olimpiya Oyunları|XXXII Yay Olimpiya Oyunları]] 25 iyul-12 avqustda [[Birləşmiş Krallıq]]ın [[London]] şəhərində baş tutdu. Sərbəst güləş üzrə Azərbaycan yığmasının heyətinə 2012-ci il Avropa Çempionatının qalibi [[Toğrul Əsgərov]] (60 kq.), 2011-ci il Avropa Çempionatının qalibi [[Cəbrayıl Həsənov]] (66 kq.), 2011-ci il Dünya Çempionatının bürünc medalçısı [[Əşrəf Əliyev (güləşçi)|Əşrəf Əliyev]] (74 kq.), 2011-ci il Dünya Çempionatının qalibi [[Şərif Şərifov (güləşçi)|Şərif Şərifov]] (84 kq.), 2008-ci il Olimpiadasının bürünc medalçısı Xetaq Qazyumov (96 kq.) və 2011-ci il Dünya Çempionatının bürünc medalçısı [[Camaləddin Məhəmmədov]] (120 kq.) daxil edildi. Komandanın heyətində sadəcə Xetaq Qazyumov, Olimpiya Oyunlarının təcrübəsinə sahib idi. Üç dəfə Avropa, bir dəfə isə Dünya Çempionatlarının qalibi olan Xetaq Qazyumov, [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|London Olimpiadası]]nda qızıl medala iddialı idi.

Xetaq Qazyumov [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|London Olimpiadası]]nın sonuncu günü, avqustun 12-də mübarizə apardı. Xetaq Qazyumovun 1/8 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə rəqibi [[Belarus]] nümayəndəsi Ruslan Şeyxov oldu. Qazyumov Şeyxov ilə dörd dəfə üz-üzə gəlmişdi və görüşlərin üçündə qalib gəlmişdi. Qazyumov, Şeyxova məhz ötən il [[İstanbul]] şəhərində baş tutan Dünya Çempionatında məğlub olmuşdu. Bu səfər görüşdə üstün tərəf Xetaq Qazyumov idi. Görüşün birinci hissəsində 1:0, növbəti hissəsində də 1:0 hesabları ilə qalib gələn Xetaq Qazyumov, [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|London Olimpiadası]]nın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi [[Ukrayna]] təmsilçisi [[Valeri Andreytsev]] idi. Qazyumov, Andreytsevi apreldə Dünya Olimpiya Təsnifat Turnirində məğlub eləmişdi. Bu səfər isə görüş gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Görüşün birinci hissəsində Qazyumov 1:0 hesabı ilə, növbəti hissəsində isə Andreytsev 1:0 hesabı ilə qalib gəldi. Bununla da ümumi hesab 1:1 oldu və qalib üçüncü hissədə məlum oldu. Həlledici hissədə isə [[Valeri Andreytsev]] rəqibi üzərində 4:1 hesabı ilə qələbə qazandı və görüşün qalibi oldu. Həmin görüşün gedişində Xetaq Qazyumovun [[qan təzyiqi]] normadan aşağı düşdü və o, görüşndən sonra tibbi maşınla hospitala aparıldı. Bu zaman turnirdə görüşlər davam edirdi. Olimpiadanın yarım-final mərhələsində [[Valeri Andreytsev]], [[İran]] nümayəndəsi Reza Yazdanini məğlub etdi və Olimpiadanın final görüşünə vəsiqə qazandı. Belə olan halda Xetaq Qazyumov təsəlliverici qrupda mübarizə aparmaq hüququ qazandı. Təsəlliverici qrupun birinci görüşüncə [[Tacikistan]] təmsilçisi Rüstəm İsgəndəri Xetaq Qazyumov ilə üz-üzə gəlməli, bu cütün qalibi isə təcrübəli [[İran]] nümayəndəsi Reza Yazdani ilə qarşılşamalı idi. Amma Reza Yazdani, [[Valeri Andreytsev]]lə görüşdə ciddi zədə aldığı üçün turnirdə mübarizəsini dayandırdı. Bu məlumat Xetaq Qazyumova veriləndən sonra o, tibbi maşının sürücüsündən onu [[ExCeL London|"ExCeL London" Arenasına]] geri qaytarmaqlarını xahiş etdi. Qısa müddət ərzində arenaya qayıdan Xetaq Qazyumov, [[Tacikistan]] nümayəndəsi Rüstəm İsgəndəri ilə görüşə çıxdı. Qazyumov görüşün birinci hissəsində 3:1, növbəti hissəsində isə 3:0 hesabları ilə qalib gəldi və ümumi nəticədə rəqibi üzərində 2:0 hesabı ilə qələbə qazandı. Bürünc medal uğrunda görüşdə isə o, Reza Yazdani mübarizə aparmadığı üçün birbaşa qalib elan edildi. Bu minvalla da Xetaq Qazyumov [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|XXXII Yay Olimpiya Oyunları]]nın bürünc medalına sahib oldu.

[[Azərbaycan Güləş Federasiyası|Azərbaycan Güləş Federasiyasının (AGF)]] Prezidenti, dönəmin [[Dövlət Vergi Xidməti (Azərbaycan)|vergilər naziri]] [[Fazil Məmmədov (nazir)|Fazil Məmmədov]], ''"Xetaq Qazyumovun bu əzmi ilə qazandığı bürünc medalın, qızıl medaldan daha dəyərli"'' olduğunu bildirdi. [[Azərbaycan Güləş Federasiyası|Azərbaycan Güləş Federasiyasının (AGF)]] vitse-prezidenti [[Namiq Əliyev (nazir müavini)|Namiq Əliyev]] isə Xetaq Qazyumovun mübasirəzisinin təsirli olduğunu vurğuladı.

<center>

</center>

[[Azərbaycan Prezidenti]] [[İlham Əliyev]]in 31 sentyabr 2012-ci il tarixli 2399 nömrəli Sərəncamına əsasən [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|XXX Yay Olimpiya Oyunları]]nda qazandığı nailiyyətlərə və Azərbaycan idmanında xidmətlərinə görə Xetaq Ruslanoviç Qazyumov [[Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fəxri diplomu|Azərbaycan Prezidentinin fəxri diplomu]] ilə təltif edildi.

Xetaq Qazyumov 2012-ci ilin sonlarında Azərbaycan Çempionatında mübarizə apardı və final görüşündə [[Aslanbəy Alborov]] üzərində qələbə qazanaraq turnirin qalibi oldu.

Xetaq Qazyumov [[Gənclər və İdman Nazirliyi (Azərbaycan)|Gənclər və İdman Nazirliyinin (GİN)]] versiyasına görə 2012-ci ilin ən yaxşı 20 idmançısından biri, [[Zerkalo (qəzet)|"Зеркало" qəzeti]]nin versiyasına görə isə ilin ən yaxşı beşinci idmançısı seçildi.

=== 2013-cü il: Budapeştdə Dünya Çempionatı finalı ===
Xetaq Qazyumov 2013-cü ildə birinci turnirinə fevralda baş tutan Yaşar Doğunun xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnir çərçivəsində qatıldı. Finala gedən yolda bütün rəqiblərinə qalib gələn Xetaq Qazyumov, həlledici görüşdə [[Gürcüstan]] nümayəndəsi Elizbar Odixadzeyə məğlub oldu və turnirin gümüş medalına sahib oldu.

2013-cü ilin əsas turnirlərindən biri 18–24 martda [[Gürcüstan]]ın [[Tbilisi]] şəhərində baş tutan Avropa Çempionatı idi. Üç dəfə Avropa Çempionatının qalibi olan Xetaq Qazyumov, bu səfərdə qızıl medala iddialı idi. Turnirin birinci görüşündə o, [[Türkiyə]] nümayəndəsi Müren Mutlu ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşün birinci hissəsində 1:0, növbəti hissəsində isə 3:0 hesabları ilə qalib gələn Xetaq Qazyumov, çempionatın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi [[Almaniya]] təmsilçisi Villiam Hart ilə qarşılaşdı. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov rəqibi üzərində 2:0 (4:1, 3:0) hesabı ilə qələbə qazandı və turnirin 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə o, [[Rusiya]] nümayəndəsi Vladislav Baytsayev ilə üz-üzə gəldi. 2011-ci ildə analoji turnirin final görüşündə qalib gəldiyi rəqibinə, Xetaq Qazyumov bu səfər məğlub oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci hissəsində Baytsayev 1:0 hesabı ilə, növbəti hissəsində isə Qazyumov 1:0 hesabı ilə qalib gəldi. Bununla da ümumi hesab 1:1 oldu və qalib üçüncü hissədə məlum oldu. Həlledici hissə də 2:2 hesabı ilə başa çatdı. Qaydalara əsasən görüşün hesabı heç-heçə olsa, son xalı qazanan güləşçi görüşün qalibi hesab olunur. Nəticədə Vladislav Baytsayev son xalı qazandığı üçün görüşdə qalib gəldi. Vladislav Baytsayev növbəti mərhələdə məğlub olduğu üçün Xetaq Qazyumov təsəlliverici qrupda mübarizə apara bilmədi və Avropa Çempionatını yeddinci pillədə başa vurdu.

<center>

</center>

Avropa Çempionatından sonra Xetaq Qazyumov iyulda [[İspaniya]]nın [[Madrid]] şəhərində baş tutan İspaniya Qran-Prisində mübarizə apardı. Finala gedən yolda bütün rəqiblərinə qalib gələn Xetaq Qazyumov, həlledici görüşdə [[Türkiyə]] nümayəndəsi İbahim Başıya qalib gəldi və turnirin qızıl medalına sahib oldu.

2013-cü ilin əsas turniri 16–22 sentyabrda [[Macarıstan]]ın [[Budapeşt]] şəhərində baş tutan Dünya Çempionatı oldu. Xetaq Qazyumov bu turnirdə 2 il əvvəl [[İstanbul]]da baş tutan Dünya Çempionatında yaşadığı uğursuzluğa unutdurmağa çalışdı. Xetaq Qazyumov Dünya Çempionatında sentyabrın 16-da mübarizə apardı. 1/16 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə onun rəqibi, [[Argentina]] nümayəndəsi Yuri Maier oldu. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov 3:20 dəqiqə ərzində rəqibi üzərində 8:0 hesabı ilə təmiz qələbə qazandı və 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi [[Polşa]] təmsilçisi Kamil Sxasxievicz oldu. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov 4:1 hesabı ilə qalib gəldi və turnirin 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə o, [[Qırğızıstan]] nümayəndəsi Alexey Krupnyaxov ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov 2:48 dəqiqə ərzində rəqibi üzərində 8:0 hesabı ilə qələbə qazandı və Dünya Çempionatının yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda onun rəqibi [[Rusiya|Rusiya Federasiyası]] nümayəndəsi Anzor Boltuxayev oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Xetaq Qazyumov, 4:2 hesabı ilə qalib gəldi və üçüncü dəfə Dünya Çempionatının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi [[İran]] təmsilçisi Reza Yazdani oldu. Ötən il ərzində Qazyumov və Yazdani əvvəlcə mayda sərbəst güləş üzrə Dünya Kubokunun final görüşündə üz-üzə gəlmişdi. Həmin görüşdə üstün tərəf Yazdani olmuşdu. Sonra isə Qazyumov və Yazdani [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|London Olimpiadası]]nın bürünc medal uğrunda görüşünbə qarşılaşmalı idilər. Amma Yazdani zədəsinə görə görüşdə mübarizə apara bilmədi və qalib gələn tərəf Qazyumov oldu. Final görüşü gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Nəticədə Xetaq Qazyumov revanş ala bilmədi və Reza Yazdaniyə 2:4 hesabı ilə məğlub oldu və Dünya Çempionatının gümüş medalına sahib oldu.

<center>

</center>

[[Ümümdünya Güləş Birliyi|Ümumdünya Güləş Assosiasiyasının (FILA)]] noyabr ayı üçün açıqladığı reytinq cədvəlinə əsasən Xetaq Qazyumov altıncı pillədə qərarlaşmışdı.

Xetaq Qazyumov növbəti turnirinə 22–24 noyabrda baş tutan [[Heydər Əliyev]]in xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnir çərçivəsində qatıldı. Finala gedən yolda bütün rəqiblərinə qalib gələn Xetaq Qazyumov, həlledici görüşdə [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|London Olimpiadası]]nın qalibi [[Şərif Şərifov (güləşçi)|Şərif Şərifov]]a qalib gəldi və turnirin qızıl medalına sahib oldu.

2013-cü ilin sonlarında Xetaq Qazyumov Azərbaycan Çempionatında çıxış etdi və turnirin qalibi oldu.

2013-cü ilin nəticələrinə əsasən Xetaq Qazyumov [[Gənclər və İdman Nazirliyi (Azərbaycan)|Gənclər və İdman Nazirliyinin (GİN)]] versiyasına görə 2013-cü ilin ən yaxşı 10 idmançısından biri seçildi.

=== 2014-cü il: Avropa və Dünya Çempionatlarında "gümüş" ===
[[Ümümdünya Güləş Birliyi|Ümumdünya Güləş Assosiasiyasının (FILA)]] yanvar və fevral aylarında açıqladığı reytinq cədvəllərinə əsasən Xetaq Qazyumov 2-ci pillədə qərarlaşmışdı.

Xetaq Qazyumov 2014-cü ildə birinci turnirinə fevralda [[İstanbul]] şəhərində baş tutan Yaşar Doğunun xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnir çərçivəsində qatıldı. Finala gedən yolda bütün rəqiblərinə qalib gələn Xetaq Qazyumov, həlledici görüşdə [[Türkiyə]] nümayəndəsi Əli Bonceoğluna qalib gəldi və turnirin qızıl medalına sahib oldu.

[[Ümümdünya Güləş Birliyi|Ümumdünya Güləş Assosiasiyasının (FILA)]] mart və aprel aylarında açıqladığı reytinq cədvəllərinə əsasən Xetaq Qazyumov 2-ci pillədə qərarlaşmışdı.

2014-cü ilin əsas turnirlərindən biri 1–6 apreldə [[Finlandiya]]nın [[Vantaa]] şəhərində baş tutan Avropa Çempionatı idi. Üç dəfə Avropa Çempionatının qalibi olmağı bacaran Xetaq Qazyumov, ötən il [[Tbilisi]]də baş verən uğursuzluğu, bu turnirdə unutdurmağa çalışdı. Xetaq Qazyumov Avropa Çempionatında aprelin 1-də mübarizə apardı. Onun 1/8 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə rəqibi — [[Belarus]] nümayəndəsi İvan Yanxovsxi oldu. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov 7:0 hesabı ilə qalib gəldi və turnirin 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə o, [[Polşa]] təmsilçisi Kamil Sxasxievicz ilə qarşılaşdı və rəqibi üzərində 6:2 hesabı ilə qələbə qazandı. Bununla da Xetaq Qazyumov çempionatın yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda o, [[Ukrayna]] nümayəndəsi Pavlo Oliynix ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov 4:0 hesabı ilə qalib gəldi və dördüncü dəfə Avropa Çempionatının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi [[Rusiya|Rusiya Federasiyası]] nümayəndəsi Abdulsalam Qadisov oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Xetaq Qazyumov rəqibinə 1:5 hesabı ilə məğlub oldu və Avropa Çempionatını gümüş medalla başa vurdu.

<center>

</center>

[[Ümümdünya Güləş Birliyi|Ümumdünya Güləş Assosiasiyasının (FILA)]] may, iyun və iyul aylarında açıqladığı reytinq cədvəllərinə əsasən Xetaq Qazyumov üçüncü pillədə qərarlaşmışdı.

Avropa Çempionatından sonra Xetaq Qazyumov 25–28 iyulda baş tutan [[Heydər Əliyev]]in xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnirdə çıxış etdi. Turnirin həlledici görüşündə o, gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə [[Ukrayna]] nümayəndəsi [[Valeri Andreytsev]]i 10:4 məğlub etdi və qızıl medalın sahibi oldu.

[[Ümümdünya Güləş Birliyi|Ümumdünya Güləş Assosiasiyasının (FILA)]] avqust və sentyabr aylarında açıqladığı reytinq cədvəllərinə əsasən Xetaq Qazyumov üçüncü pillədə qərarlaşmışdı.

2014-cü ilin əsas turniri 8–14 sentyabrda [[Özbəkistan]]da baş tutan Dünya Çempionatı oldu. Ötən il [[Macarıstan]]da analoji turnirin gümüş medalına sahib olan Xetaq Qazyumov, bu səfər Dünya Çempionatının qalibi olmağı hədəfləyirdi. Xetaq Qazyumov Dünya Çempionatında sentyabrın 9-da mübarizə apardı. 1/16 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə o, [[Moldova]] nümayəndəsi Nicolae Çeban ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov 6:0 hesabı ilə qalib gəldi və 1/8 final mərhələsinə aldadı. Bu mərhələdə onun rəqibi [[Gürcüstan]] təmsilçisi Elizbar Odixadze oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Qazyumov, Odixadze üzərində 2:1 hesabı ilə qələbə qazandı və turnirin 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə o, [[Monqolustan]] nümayəndəsi Dorcxandın Küderbulqa ilə üz-üzə gəldi. Bu görüşdə Xetaq Qazyumov 6:0 hesabı ilə inamlı qələbə qazandı və çempionatın yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda onun rəqibi — [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|London Olimpiadası]]nın gümüş medalçısı olan [[Ukrayna]] təmsilçisi [[Valeri Andreytsev]] oldu. İyulda Qızıl Qran-Pri turnirinin final görüşündə qalib gəldiyi rəqibinən, Xetaq Qazyumov bu səfər də üstün oldu — 5:1. Bununla da Xetaq Qazyumov dördüncü dəfə Dünya Çempionatının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi, apreldə [[Finlandiya]]da Avropa Çempionatının final görüşündə məğlub olduğu [[Rusiya]] nümayəndəsi Abdulsalam Qadisov oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Abdulsalam Qadisov 2:1 hesabı ilə qalib gəldi. Xetaq Qazyumov isə üçüncü dəfə Dünya Çempionatının gümüş medalına sahib oldu.

<center>

</center>

2014-cü ilin sonlarında Xetaq Qazyumov Azərbaycan Çempionatında mübarizə apardı və bütün rəqibləri üzərində qələbə qaznaraq turnirin qalib oldu.

İl ərzində Avropa və Dünya Çempionatlarında gümüş medallara sahib olan Xetaq Qazyumov, [[Gənclər və İdman Nazirliyi (Azərbaycan)|Gənclər və İdman Nazirliyinin (GİN)]] versiyasına görə 2014-cü ilin ən yaxşı 10 idmançısından biri seçildi. Həmçinin o, Azerisport.com idman portalının versiyasına görə 2014-cü ilin ən yaxşı beşinci idmançısı seçildi.

=== 2015-ci il: Avropa Oyunlarında qələbə ===

Xetaq Qazyumov 2015-ci ildə birinci turnirinə martda [[Belarus]]da baş tutan Alexander Medvedin xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnir çərçivəsində qatıldı. Finala gedən yolda bütün rəqiblərinə qalib gələn Xetaq Qazyumov, həlledici görüşdə Azərbaycan yığmasının digər titullu güləşçisi [[Şərif Şərifov (güləşçi)|Şərif Şərifov]]a qalib gəldi və turnirin qızıl medalına sahib oldu.

[[Ümümdünya Güləş Birliyi|Ümumdünya Güləş Birliyinin (UWW)]] iyun ayında açıqladığı reytinq cədvəlinə əsasən Xetaq Qazyumov 2-ci pillədə qərarlaşmışdı.

**I Avropa Oyunları**

2015-ci ilin əsas turnirlərindən biri 12–28 iyunda [[Azərbaycan]]da baş tutan [[2015 Avropa Oyunları|I Avropa Oyunları]] idi. Xetaq Qazyumov Azərbaycan yığmasının heyətində əsas medal ümidlərindən biri hesab olunurdu. Xetaq Qazyumov [[2015 Avropa Oyunları|I Avropa Oyunları]]nda iyunun 17-də mübarizə apardı. 1/16 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə [[Polşa]] nümayəndəsi Radoslav Baran ilə üz-üzə gələn Xetaq Qazyumov, rəqibi üzərində 10:0 hesabı ilə inamlı qələbə qazandı və 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə o, [[Moldova]] nümayəndəsi Nicolae Çeban ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov, rəqibinə 4:0 hesabı ilə qalib gəldi və 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə Xetaq Qazyumov [[Belarus]] təmsilçisi İbrahim Səidov ilə qarşılaşdı. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə o, rəqibinə 2:1 hesabı ilə qalib gəldi və turnirin yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda Xetaq Qazyumov [[Rusiya|Rusiya Federasiyası]] nümayəndəsi Abdulsalam Qadisov ilə üz-üzə gəldi. Qazyumov Qadisov ilə 2014-cü il ərzində Avropa və Dünya Çempionatlarının final görüşlərində gəlmişdi və rəqibinə məğlub olmuşdu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə o, rəqibi üzərində 4:2 hesabı ilə qələbə qazandı və [[2015 Avropa Oyunları|I Avropa Oyunları]]nın final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə Xetaq Qazyumovun rəqibi [[Gürcüstan]] təmsilçisi Elizbar Odixadze oldu. Qazyumov bundan əvvəl üç dəfə Odixadze ilə üz-üzə gəlmişdi və sadəcə bir dəfə məğlub olmuşdu. [[2015 Avropa Oyunları|I Avropa Oyunları]]nın final görüşü [[Heydər Əliyev adına İdman Arenası]]nda baş tutdu və qarşılaşmanı [[Azərbaycan Prezidenti]] [[İlham Əliyev]] və [[Azərbaycanın birinci xanımlarının siyahısı|birinci xanım]] [[Mehriban Əliyeva]] da izlədi. Final görüşü gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Nəticədə Xetaq Qazyumov, Elizbar Odixadze üzərində 3:1 hesabı ilə qələbə qazandı və [[2015 Avropa Oyunları|I Avropa Oyunları]]nın qalibi oldu.

Təltietmə mərasimi zamanı da Xetaq Qazyumova [[Avropa Oyunları]]nın qızıl medalını məhz [[Azərbaycan Prezidenti]] [[İlham Əliyev]] təqdim etdi.

<center>

</center>

[[Azərbaycan Prezidenti]] [[İlham Əliyev]]in 29 iyun 2015-ci il tarixli 1299 nömrəli Sərəncamına əsasən [[2015 Avropa Oyunları|I Avropa Oyunları]]nda qazandığı nailiyyətlərə və [[Azərbaycanda idman|Azərbaycan idmanı]]nda xidmətlərinə görə Xetaq Ruslanoviç Qazyumov [["Şöhrət" ordeni (Azərbaycan)|"Şöhrət" ordeni]] ilə təltif edildi.

[[Ümümdünya Güləş Birliyi|Ümumdünya Güləş Birliyinin (UWW)]] iyul və avqust aylarında açıqladığı reytinq cədvəllərinə əsasən Xetaq Qazyumov birinci pillədə qərarlaşmışdı.

[[2015 Avropa Oyunları|I Avropa Oyunları]]ndan sonra Xetaq Qazyumov ilin əsas turnirində — Dünya Çempionatında mübarizə apardı. 6–12 sentyabrda [[Amerika Birləşmiş Ştatları|Birləşmiş Ştatlar]]ın [[Las-Veqas]] şəhərində baş tutan Dünya Çempionatında 1–6-cı pillələrin sahibi olan güləşçilər, 2016-cı ildə [[Braziliya]]da baş tutacaq [[2016 Yay Olimpiya Oyunları|XXXI Yay Olimpiya Oyunları]]na vəsiqə qazanacaqdı. Xetaq Qazyumov Dünya Çempionatında sentyabrın 11-də mübarizə apardı. 1/16 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə onun rəqibi [[Belarus]] nümayəndəsi İvan Yanxovsxi oldu. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov rəqibinə 8:0 hesabı ilə qalib gəldi və turnirin 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə o, [[Moldova]] təmsilçisi Nicolae Çeban ilə qarşılaşdı. "Köhnə rəqiblərin" görüşündə bu səfər də üstün tərəf Xetaq Qazyumov oldu — 3:1. Bununla da o, çempionatın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi [[Rusiya|Rusiya Federasiyası]] nümayəndəsi Absulsalam Qadisov oldu. İyunda baş tutan [[2015 Avropa Oyunları|I Avropa Oyunları]]nda qalib gəldiyi rəqibinə o, bu səfər məğlub oldu — 0:5. Abdulsalam Qadisov turnirin final görüşünə vəsiqə qazandığına görə Xetaq Qazyumov təsəlliverici qrupda mübarizə apardı. Təsəlliverici qrupun birinci görüşündə o, [[Almaniya]] nümayəndəsi Stefan Kehrer üzərində vaxtından əvvəl qələbə qazandı — 10:0. Bürünc medal uğrunda görüşdə isə Xetaq Qazyumov, [[2015 Avropa Oyunları|I Avropa Oyunları]]nın final görüşündə qalib gəldiyi [[Gürcüstan]] təmsilçisi Elizbar Odixadze ilə qarşılaşdı. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Xetaq Qazyumov 4:1 hesabı ilə qalib gəldi və Dünya Çempionatının bürünc medalına sahib oldu. O, həm də 2016-cı ildə [[Braziliya]]da baş tutacaq [[2016 Yay Olimpiya Oyunları|XXXI Yay Olimpiya Oyunları]]na vəsiqə qazandı.

<center>

</center>

Dünya Çempionatından sonra Xetaq Qazyumov 26–30 noyabrda [[Heydər Əliyev]]in xatirəsinə həsr olunan beynəlxalq turnirdə mübarizə aparmalı idi. Amma o, məşq zamanı zədələndiyinə görə həmin turnirdə çıxış edə bilmədi.

=== 2016-cı il: Rio-de-Janeyro Olimpiadası ===
Xetaq Qazyumov [[Ümümdünya Güləş Birliyi|Ümumdünya Güləş Birliyinin (UWW)]] fevral ayında açıqladığı reytinq cədvəlinə əsasən üçüncü, mart ayında açıqladığı reytinq cədvəlinə sasən dördüncü, aprel, may və iyun aylarında açıqladığı reytinq cədvəllərinə əsasən altıncı pillədə qərarlaşmışdı.

Xetaq Qazyumov 2016-cı il ərzində [[2016 Yay Olimpiya Oyunları|Rio-de-Janeyro Olimpiadası]]na ciddi hazırlaşırdı. İl ərzində birinci turnirinə o, iyulda [[Almaniya]]nın [[Dortmund]] şəhərində baş tutan Almaniya Qran-Prisi beynəlxalq turniri çərçivəsində qatıldı. Finala gedən yolda bütün rəqiblərinə qalib gələn Xetaq Qazyumov, həlledici görüşdə [[Polşa]] nümayəndəsi Radoslav Barana qalib gəldi və turnirin qızıl medalına sahib oldu.

[[2016 Yay Olimpiya Oyunları|Rio-de-Janeyro Olimpiadası]]ndan əvvəl [[Ümümdünya Güləş Birliyi|Ümumdünya Güləş Birliyinin (UWW)]] iyul ayında açıqladığı reytinq cədvəlinə əsasən Xetaq Qazyumov üçüncü pillədə qərarlaşmışdı.


**XXXI Yay Olimpiya Oyunları**

[[2016 Yay Olimpiya Oyunları|XXXI Yay Olimpiya Oyunları]] 5–22 avqustda [[Braziliya]]nın [[Rio-de-Janeyro]] şəhərində baş tutdu. Sərbəst güləş üzrə Azərbaycan yığmasının heyətinə 2014 və 2015-ci illərdə Dünya Çempionatının qalibi [[Hacı Əliyev]] (57 kq.), [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|London Olimpiadası]]nın qalibi [[Toğrul Əsgərov]] (65 kq.), 2015-ci il Avropa Oyunlarının bürünc medalçısı [[Cəbrayıl Həsənov]] (74 kq.), [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|London Olimpiadası]]nın qalibi [[Şərif Şərifov (güləşçi)|Şərif Şərifov]] (86 kq.), 2008-ci və 2012-ci il Olimpiadalarının bürünc medalçısı Xetaq Qazyumov (97 kq.) və 2015-ci il Dünya Çempionatının gümüş medalçısı [[Camaləddin Məhəmmədov]] (125 kq.) daxil edildi.

Xetaq Qazyumov [[2016 Yay Olimpiya Oyunları|XXXI Yay Olimpiya Oyunları]]nda avqustun 21-də mübarizə apardı. 1/16 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə onun rəqibi [[Polşa]] nümayəndəsi Radoslav Baran oldu. İyulda Almaniya Qran-Prisinin final görüşündə qalib gəldiyi rəqibinə o, bu səfər də qalib gəldi — 3:0. Bununla da Xetaq Qazyumov [[2016 Yay Olimpiya Oyunları|Rio-de-Janeyro Olimpiadası]]nın 1/8 final mərhələsinə adladı.

Bu mərhələdə o, prinsipial rəqiblərindən biri, 2011 və 2013-cü illərin Dünya Çempioatının qalibi olan [[İran]] təmsilçisi Reza Yazdani ilə qarşılaşdı. Qazyumov, Yazdani ilə sonuncu dəfə 2013-cü il Dünya Çempionatının həlledici görüşündə üz-üzə gəlmişdi və rəqibinə məğlub olmuşdu. Bu səfər də görüş gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Nəticədə Xetaq Qazyumov, Reza Yazdani üzərində 2:1 hesabı ilə qələbə qazandı və [[2016 Yay Olimpiya Oyunları|Rio-de-Janeyro Olimpiadası]]nın 1/4 final mərhələsinə adladı.

Bu mərhələdə onun rəqibi [[Özbəkistan]] nümayəndəsi Məhəmməd İbrahimov oldu. Həmin görüşdə Xetaq Qazyumov rəqibindən birbaşa üstün oldu və 12:3 hesabı ilə inamlı qələbə qazandı. Bununla da o, [[2016 Yay Olimpiya Oyunları|Rio-de-Janeyro Olimpiadası]]nın yarım-final mərhələsinə adladı.


Bu mərhələdə o, [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|2012-ci il London Olimpiadası]]nda məğlub olduğu [[Ukrayna]] təmsilçisi [[Valeri Andreytsev]] ilə qarşılaşdı. Bu görüşdə Xetaq Qazyumov rəqibi üzərində vaxtından əvvəl 11:0 hesabı ilə inamlı qələbə qazandı. Bununla da o, [[2016 Yay Olimpiya Oyunları|Rio-de-Janeyro Olimpiadası]]nın final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi — 2015-ci il Dünya Çempionatının qalibi olan [[Amerika Birləşmiş Ştatları|Birləşmiş Ştatlar]] nümayəndəsi [[Keli Snayder]] oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Xetaq Qazyumov rəqibinə 1:2 hesabı ilə məğlub oldu. Bu minvalla da Xetaq Qazyumov [[2016 Yay Olimpiya Oyunları|XXXI Yay Olimpiya Oyunları]]nın gümüş medalına sahib oldu. Görüşdən sonra o, müsahibəsində bunları bildirdi: ''"Çıxışıma görə məyusam. Qızıl medal qazanmaq istəyirdim, amma alınmadı. Rəqib bu gün güclü idi. Gümüş medal elə də yaxşı nəticə deyil. Bürünc medalı qalib gəlib, qazanırsan. Amma gümüş medalı məğlub olub, alırsan"''.

[[Azərbaycan Prezidenti]] [[İlham Əliyev]]in 1 sentyabr 2016-cı il tarixli Sərəncamına əsasən [[2016 Yay Olimpiya Oyunları|XXXI Yay Olimpiya Oyunları]]nda qazandığı nailiyyətlərə və [[Azərbaycanda idman|Azərbaycan idmanı]]nda xidmətlərinə görə Xetaq Ruslanoviç Qazyumov [["Vətənə xidmətə görə" ordeni|2-ci dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni]] ilə təltif edildi.

[[2016 Yay Olimpiya Oyunları|Rio-de-Janeyro Olimpiadası]]ndan sonra Xetaq Qazyumov müsahibəsində bunları bildirdi: ''"Həyatımın 10 ilini Azərbaycana həsr etdim. Azərbaycan mənim üçün çox şey etdi. Mən məhz burada böyüdüm, burada məşq etdim, idmanda zirvələri fəth etdim"''.

2016-cı ilin noyabrda Xetaq Qazyumov 33 yaşında idmanla vidalaşdığını açıqladı.

== Məşqçi fəaliyyəti ==
Xetaq Qazyumov 2016-cı il noyabrın 14-də sərbəst güləş üzrə Şimali Osetiya yığmasının baş məşqçisi vəzifəsinə gətirildi.

== Nəticələri ==







== Dövlət təltifləri ==

*  **Azərbaycan**
**  [["Tərəqqi" medalı]] — [[Azərbaycan Prezidenti]] [[İlham Əliyev]]in 29 avqust 2008-ci il tarixli 3017 nömrəli Sərəncamına əsasən [[2008 Yay Olimpiya Oyunları|XXIX Yay Olimpiya Oyunları]]nda qazandığı nailiyyətlərə və [[Azərbaycanda idman|Azərbaycan idmanı]]nda xidmətlərinə görə Xetaq Ruslanoviç Qazyumov [["Tərəqqi" medalı]] ilə təltif edildi.
**  [["Şöhrət" ordeni (Azərbaycan)|"Şöhrət" ordeni]] — [[Azərbaycan Prezidenti]] [[İlham Əliyev]]in 29 iyun 2015-ci il tarixli 1299 nömrəli Sərəncamına əsasən [[2015 Avropa Oyunları|I Avropa Oyunları]]nda qazandığı nailiyyətlərə və [[Azərbaycanda idman|Azərbaycan idmanı]]nda xidmətlərinə görə Xetaq Ruslanoviç Qazyumov [["Şöhrət" ordeni (Azərbaycan)|"Şöhrət" ordeni]] ilə təltif edildi.
**  [["Vətənə xidmətə görə" ordeni|2-ci dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni]] — [[Azərbaycan Prezidenti]] [[İlham Əliyev]]in 1 sentyabr 2016-cı il tarixli 2292 nömrəli Sərəncamına əsasən [[2016 Yay Olimpiya Oyunları|XXXI Yay Olimpiya Oyunları]]nda qazandığı nailiyyətlərə və [[Azərbaycanda idman|Azərbaycan idmanı]]nda xidmətlərinə görə Xetaq Ruslanoviç Qazyumov [["Vətənə xidmətə görə" ordeni|2-ci dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni]] ilə təltif edildi.
** [[Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fəxri diplomu|Azərbaycan Prezidentinin fəxri diplomu]] — [[Azərbaycan Prezidenti]] [[İlham Əliyev]]in 31 avqust 2012-ci il tarixli 2399 nömrəli Sərəncamına əsasən [[2012 Yay Olimpiya Oyunları|XXX Yay Olimpiya Oyunları]]nda qazandığı nailiyyətlərə və [[Azərbaycanda idman|Azərbaycan idmanı]]nda xidmətlərinə görə Xetaq Ruslanoviç Qazyumov [[Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fəxri diplomu|Azərbaycan Prezidentinin fəxri diplomu]] ilə təltif edildi.
*  **Şimali Osetiya (Rusiya)'''
**  "Osetiyanın şöhrətinə görə" medalı — Şimali Osetiyanın dövlət başçısı Vyaçeslav Bitarovun 1 sentyabr 2016-cı il tarixli əmrinə əsasən XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında qazandığı nailiyyətlərə və görə Xetaq Ruslanoviç Qazyumov "Osetiyanın şöhrətinə görə" medalı ilə təltif edildi.
**  "Vladiqafqaz - müharibə şöhrəti şəhəri" medalı — Şimali Osetiyanın dövlət başçısı Vyaçeslav Bitarovun 1 sentyabr 2016-cı il tarixli əmrinə əsasən XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında qazandığı nailiyyətlərə və görə Xetaq Ruslanoviç Qazyumov "Vladiqafqaz - müharibə şöhrəti şəhəri" medalı ilə təltif edildi.

## Fərdi uğurları
* Gənclər və İdman Nazirliyinin (GİN) versiyasına görə 2008-ci ilin ən yaxşı 10 idmançından biri.
* Azerisport.com idman portalının oxucularına görə 2009-cu ilin aprel ayının ən yaxşı üçüncü idmançı (11 % səslə).
* Azerisport.com idman portalının oxucularına görə 2010-cu ilin sentyabr ayının ən yaxşı idmançı (27 % səslə).
* Ümumdünya Güləş Assosiasiyasının (FILA) versiyasına görə 2010-cu ilin ən yaxşı sərbəst güləşçisi.
* Gənclər və İdman Nazirliyinin (GİN) versiyasına görə 2010-cu ilin ən yaxşı 10 idmançından biri.
* "Зеркало" qəzetinin versiyasına görə 2010-cu ilin ən yaxşı 2-ci idmançısı.
* Azerisport.com idman portalının oxucularına görə 2011-ci ilin mart ayının ən yaxşı üçüncü idmançı (14 % səslə).
* Gənclər və İdman Nazirliyinin (GİN) versiyasına görə 2012-ci ilin ən yaxşı 20 idmançından biri.
* "Зеркало" qəzetinin versiyasına görə 2012-ci ilin ən yaxşı 5-ci idmançısı.
* Gənclər və İdman Nazirliyinin (GİN) versiyasına görə 2013-cü ilin ən yaxşı 10 idmançından biri.
* Gənclər və İdman Nazirliyinin (GİN) versiyasına görə 2014-cü ilin ən yaxşı 20 idmançından biri.
* Azerisport.com idman portalının versiyasına görə 2014-cü ilin ən yaxşı 5-ci idmançısı.
* Azerisport.com idman portalının oxucularına görə 2015-ci ilin iyun ayının ən yaxşı 2-ci idmançı (14 % səslə).
* Azerisport.com idman portalının oxucularına görə 2016-cı ilin avqust ayının ən yaxşı üçüncü idmançı (13 % səslə).

## Nailiyyətləri
* Üç dəfə Olimpiya Oyunlarının medalına sahib olan birinci Azərbaycanlı sərbəst güləşçi (2016)

## Həmçinin bax
* Azərbaycan 2008 Yay Olimpiya Oyunlarında
* Azərbaycan 2012 Yay Olimpiya Oyunlarında
* Azərbaycan 2016 Yay Olimpiya Oyunlarında

## İstinadlar