Borbala Obruşanski

**Borbala Obruşanski Anna** () — Macarıstan tarixçisi, etnoqrafı, orientalist, Macarıstanın Monqolustandakı səfiri.

## Həyatı və təhsili
Obrusánszky Borbála orta təhsilini Salgótarján şəhərində yerləşən Bolyai János Gimnaziyasında almışdır. 1997-ci ildə Eötvös Loránd Universitetinin (ELTE BTK) tarix və monqolşünaslıq ixtisası üzrə bakalavr dərəcəsi əldə etmişdir. Daha sonra Monqolustanda, Monqol Milli Universitetində monqol xalq ənənələri və tarixi mövzusunda magistratura və doktorantura təhsili almışdır.

2000-ci ildə Ulan-Batorda "Belső-Ázsiában nesztoriánus dininin yayılması və əhəmiyyəti" mövzusunda doktorluq dissertasiyasını müdafiə etmişdir. Onun Monqolustanda əldə etdiyi PhD dərəcəsi 2006-cı ildə Debrecen Universitetinin Doktor Şurası tərəfindən tanınmışdır.

## Elmi və peşəkar fəaliyyəti
2000-ci ildən etibarən Monqolustanda, Daxili Monqolustanda və Asiyanın müxtəlif bölgələrində bir sıra elmi ekspedisiyalarda iştirak etmişdir.

2009-cu ildə təsis edilmiş *Journal of Eurasian Studies* elmi jurnalının baş redaktor müavinidir.

Onun elmi maraq dairəsi əsasən hunların tarixi, hun–macar əlaqələri və qədim Asiya mədəniyyətlərinin qarşılıqlı təsirinə yönəlmişdir. Obrusánszky, Macar Macar Elmlər Akademiyasının bu sahədəki bəzi mövqelərini tənqid etmiş və alternativ baxışları irəli sürmüşdür.

O, həmçinin "A lovasíjász" ("Atlı oxçu") adlı sənədli filmdə mütəxəssis kimi çıxış etmişdir.

Onun bacısı qızı Obrusánszky Barbara siyasətçi Rogán Antalın həyat yoldaşıdır.

2020-ci ildən etibarən Macarıstanın Ulan-Bator şəhərindəki səfiridir.

## Elmi baxışları
*"Szkíta-magyar múltunk ragyogása"* (*"Parlaq skif-macar keçmişimiz"*) adlı kitabının ön sözündə Obrusánszky macar, monqol və sumərlilər arasında etno-mədəni əlaqələrdən bəhs etmiş, həmçinin macarların dravidlərlə – yəni Hind vadisi sivilizasiyasının xalqları ilə qohumluğunu da ehtimal etmişdir:"Sərbəst düşünən bir çox alim XIX əsrdə ‘istehsal xətti’ kimi yaradılmış dilçilik nəzəriyyələri ilə (məsələn, hind-avropa və ya fin-uqor) məhdudlaşmır; şərq alimləri isə fəxrlə özlərini sumərlilərlə və dravidlərlə qohum sayırlar."

## Əsərləri

### Əsas kitabları
* *Törvények és tanítások – A sztyeppei lovas birodalmak szellemi öröksége*, Két Hollós Kiadó, Budapeşt, 2024. ISBN 978-615-8035217
* *Szkíta íjnak húrja pendül*, Koronás Kerecsen Kiadó, Budakalász, 2016. ISBN 978-963-89516-7-0
* *Európa ura, Attila*, Tortoma, Barót, 2016. ISBN 978-973-8995-46-8
* *Szkíta tájon pata dobog*, Koronás Kerecsen Kiadó, Budapeşt, 2015. ISBN 978-963-89516-6-3
* *Azerbaycan* (Ceyhun Alakbarov ilə birlikdə), 2015
* *Hunok Hungárok Magyarok*, Kárpátia Műhely, Budapeşt, 2013. ISBN 978-963-88466-7-9
* *A hunok öröksége* (Marácz László ilə, redaktor), 2011
* *Szkíták, hunok, magyarok*, Kárpátia Műhely, Budapeşt, 2010. ISBN 978-963-88466-4-8
* *A nesztoriánus vallás elterjedése és jelentősége Belső-Ázsiában*, Mikes International, Haaqa, 2008. ISBN 978-9085011323

### Tərcümələri
* Uçiraltu: *A hun nyelv szavai* (tərcüməçi və müəllif qeydləri), Napkút Kiadó, Budapeşt, 2008
* *Dzsingisz kán: A bölcsesség kulcsa*, Mikes International, Haaqa, 2008. ISBN 978-9085011286
* Hatagin Gotov Akim: *Atilla király utódai még mindig imádkoznak az aranyló naphoz*, T3 Kiadó, Sepsiszentgyörgy, 2016. ISBN 978-973-1962-62-7

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Magyarország Ulánbátori Nagykövetsége – Obrusánszky Borbála haqqında məlumat
* Mikes International – Obrusánszky Borbála-nın elmi məqalələri