Hacı Qara (film, 1929)

**Hacı Qara** filmi rejissor Abbas Mirzə Şərifzadə tərəfindən 1929-ci ildə ekranlaşdırılmışdır. Film Azdövlətkinoda istehsal edilmişdir. Film Azərbaycan dramaturgiyasının banisi Mirzə Fətəli Axundovun eyniadlı pyesinin motivləri əsasında çəkilmişdir. Kinolentin mövzu və süjeti bir qədər genişləndirilmiş, dramaturqun başqa əsərlərindən istifadə edilərək, əlavə obrazlar salınmış, habelə milli adət və ənənələrdən istifadə edilmişdir. Filmdə Azərbaycan bəylərinin, tacirlərinin, kəndlilərinin həyatı öz əksini tapmışdır.

## Məzmun
Filmdə Azərbaycan bəylərinin, tacirlərinin, kəndlilərinin həyatı öz əksini tapmışdır.

## Film haqqında
* Film Azərbaycan dramaturgiyasının banisi Mirzə Fətəli Axundovun eyniadlı pyesinin motivləri əsasında çəkilmişdir.
* 3 oktyabr 1927-ci ildə ilk dəfə olaraq, kinostudiyada filmin ssenarisi oxundu. Rejissor Abbas Mirzə Şərifzadə filmin hazırlıq işlərinə 1927-ci ildən, filmin çəkilişlərinə isə həmin ilin son aylarından başlamışdır.
* Kinolentin mövzu və süjeti bir qədər genişləndirilmiş, dramaturqun başqa əsərlərindən istifadə edilərək, əlavə obrazlar salınmış, habelə milli adət və ənənələrdən istifadə edilmişdir.
* Bu film kinodramaturq kimi Cəfər Cabbarlının kinoda ilk işidir. Yəni Cəfər Cabbarlı Azərbaycanın ilk milli kinodramaturqudur.
* Film aktrisa Əzizə Məmmədovanın kinoda ilk işidir.
* Film aktyor Əli Qurbanovun kinoda ilk işidir.
* Film günümüzə qədər gəlib çatmamışdır. Yalnız 2022-ci ildə filmə aid 38 saniyəlik epizod tapılmışdır.

## Filmin heyəti

### Filmin üzərində işləyənlər
: **Əsərin müəllifi:** Mirzə Fətəli Axundov
: **Ssenari müəllifi:** Cəfər Cabbarlı
: **Quruluşçu rejissor:** Abbas Mirzə Şərifzadə
: **Quruluşçu operator:** İvan Tartakovski
: **Quruluşçu rəssam:** Aleksandr S. Qonçarski
: **Montaj edən:** Abbas Mirzə Şərifzadə
: **Bədii Rəhbər:** Vsevolod Pudovkin
: **Rejissor köməkçisi:** Ağarza Quliyev

### Rollarda
: Mirzəağa Əliyev — Hacı Qara
: Mustafa Mərdanov — Kərəməli
: K. Vyaznova — Sona
: Ağasadıq Gəraybəyli — Əsgər Bəy
: M. Ə. Qayıbov — Heydər
: Sidqi Ruhulla — Əliyar Bəy
: Mərziyyə Davudova — Tükəz
: Y. Hacıqasımov — Səfərəli
: Hacıağa Abbasov — Bayraməli Bəy (Sonanın atası)
: Əzizə Məmmədova — Gülsüm (Bayraməli bəyin arvadı)
: Rüstəm Kazımov
: N. Həsənov
: A. Mirzəyev
: Əli Qurbanov — aşıq
: Əşrəf Yusifzadə

## İstinadlar

## Mənbə
* Əfəndizadə, Ç. "Sona" ("Hacı Qara" filmi) //Kommunist.- 1929.- 25 mart
* Veho. "Sona" və "Hacı Qara" //Yeni yol.- 1929.- 26 mart
* H. Abbasov. Xatirələr. Azərbaycan SSR EA Memarlıq və İncəsənət İnstitutunun elmi arxivi, inv. № 643 (a).
* İbrahim, X; Tahir, Ə. "Hacı Qara" //Kommunist.- 1930.- 18 mart.
* Şəmsəddin Abbasov. "Sovet Azərbaycanının kinosu" //Kommunist.- 1958.- 29 avqust.
* Azərbaycan SSR Elmlər Akademiyası. Memarlıq və İncəsənət İnstitutu. Nazim Sadıxov. Azərbaycan bədii kinosu (1920–1935-ci illər). Bakı: Elm, 1970.
* Азербайджанской ССР кинематография. Кино: Энциклопедический словарь / Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др. — Москва: Советская энциклопедия, 1987. — стр. 12.
* Кино: Энциклопедический словарь / Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др. — Москва: Советская энциклопедия, 1987. — стр. 17.
* Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu. Filmlərin izahlı kataloqu: 1898–2002. 2 cilddə. 1-ci cild. Bakı: Nağıl evi, 2003.
* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C. Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 20.
* Azərbaycan Milli Ensiklopediyası: Azərbaycan. Ramiz Məmmədov. Kino. Azərbaycan Milli Ensiklopediyası Elmi Mərkəzi, 2007.- səh. 812.

## Həmçinin bax