open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Süngü

**Süngü** (**ştık**  — “nizə zərbəsi”) — silahın (tüfəng, karabin, pulemyot) lüləsinə bərkidilmiş, süngü ilə döyüş zamanı nizə kimi istifadə olunmasına imkan verən soyuq deşici silah; əsgər ləvazimatının bel kəmərinə də (başqa yerdə) taxmaq olar.

XVII əsrdən Birinci Dünya müharibəsinə qədər süngü piyada hücumları üçün əsas silah hesab olunurdu. Hal-hazırda süngü ikinci dərəcəli silah və ya istifadə edilən sonuncu silah sayılır. Süngünün sonrakı versiyası **bıçaqlı süngüdür**.

## Qalereya

Fayl:Russian_soldier_from_1862.JPG|link=Файл:Russian_soldier_from_1862.JPG|alt=Штык и пикельхельм у солдата в русской армии, 1862 год| Rus ordusundakı bir əsgərin süngüsü, 1862
Fayl:Defenders_NGM-v31-p369-A.jpg|link=Файл:Defenders_NGM-v31-p369-A.jpg|alt=Русская пехота начала XX века, штыки примкнуты|XX əsrin əvvəllərində rus piyadaları, süngülər sabitlənmişdir
Fayl:RIAN_archive_613474_Red_Army_men_attacking.jpg|link=Файл:RIAN_archive_613474_Red_Army_men_attacking.jpg|alt=Бойцы РККА идут в атаку. Великая Отечественная война, 1941 год| Qırmızı Ordu əsgərləri hücumakeçir. Böyük Vətən Müharibəsi, 1941
Fayl:01_ak47.jpg|link=Файл:01_ak47.jpg|alt=Клинковый штык-нож 6Х2 к АК| A.K.üçün bıçaqlı süngü6X2
Fayl:AK-47_Bayonet_1.jpg|link=Файл:AK-47_Bayonet_1.jpg|alt=Штык-нож 6Х3 к АКМ, с пилой на обухе| AKM üçün süngü6X3
Fayl:03_akm.jpg|link=Файл:03_akm.jpg|alt=Штык-нож 6Х4 к АКМ и АК74 с пилой|AKM və misar ilə AK74 üçün süngü6X4
Fayl:Sovietinfantry.jpg|link=Файл:Sovietinfantry.jpg|alt=Солдат Советской армии. Штык-нож примкнут к автомату, ножны на поясном ремне| Sovet ordusununəsgəri. Süngü pulemyota bərkidilir, qıfıl bel kəmərindədir
Fayl:Comp_48.jpg|link=Файл:Comp_48.jpg|alt=Прапорцы на штыках карабинов линейных роты почётного караула ВС РФ|RF SQ fəxri qarovul dəstəsinin hərbi qarabinlərinin süngülərində gizirlər
Fayl:Russian_honour_guard_in_Alexander_Garden-1.jpg|link=Файл:Russian_honour_guard_in_Alexander_Garden-1.jpg|alt=Солдаты роты почётного караула ВС РФ. Штыки карабинов СКС|Rusiya SQ-nin fəxri qarovul dəstəsinin əsgərləri.SKS karabin süngüləri
Fayl:RussianHonorGuard_-_Unknown_Soldier.jpg|link=Файл:RussianHonorGuard_-_Unknown_Soldier.jpg|alt=Штык карабина Симонова (смена караула президентского полка ВС РФ)|Simonov karabin süngüsü (Rusiya Silahlı Qüvvələrinin Prezident Alayınınmühafizəsinin dəyişdirilməsi)


## İstinadlar
Psixostimulyatorlar

**Psixostimulyatorlar** (**stimuyatorlar**) — bədənin zehni və az dərəcədə fiziki fəaliyyətini aktivləşdirən psixotrop maddələr. Onlardan bəziləri ali psixi funksiyaları stimullaşdırır, təfəkkür prosesini sürətləndirir, yorğunluğu, yuxululuğu və süstlüyü tez bir zamanda aradan qaldırır, motivasiya və performansı artırır, ünsiyyətcilliyi artırır, əhval-ruhiyyəni yaxşılaşdırır, xarici stimulları qavramaq qabiliyyətini yaxşılaşdırır (cavab reaksiyalarını sürətləndirir, eşitmə və görmə qabiliyyətini artırır), motor fəaliyyətini və əzələ tonusunu artırır, hərəkətlərin koordinasiyasını yaxşılaşdırır, dözümlülüyü və müəyyən fiziki gücü artırır. Bu qrupdakı dərmanların çoxu narkotik asılılıq yarada bilər. Psixostimulyatorlar qrupuna həm dərmanlar, həm də ictimaiyyət üçün açıq olan dərmanlar (kofein, nikotin, teobromin), eləcə də bir çox ölkələrdə qadağan olunmuş maddələr (kokain, katinon, metamfetamin, amfetamin, lakin Qərb ölkələrində amfetaminlərin tibbdə istifadəsi məhduddur) daxil ola bilər.

Digər farmakoloji qrupların dərmanları, məsələn, bəzi antidepressanlar, nootroplər, adaptogenlər (məsələn, jenşen, pantokrin, eleuterokokk) və s. psixostimullaşdırıcı təsir göstərə bilər.

## Fəaliyyət mexanizmi
Klassik psixostimulyatorlar, neyrotransmitterlərin sinaptik konsentrasiyalarını birbaşa artırmaqla katexolamin (dopaminvə daha az əhəmiyyətli dərəcədə norepinefrin) neyrotransmissiyasını gücləndirir və ümumiyyətlə iki kateqoriyaya bölünür: geri alım inhibitorları və katexolamin sərbəst buraxılması stimulyatorları.

## Psixostimulyatorların siyahısı

;
:

* Feniletilaminlər
** Amfetaminlər
*** Amfetamin
*** Metamfetamin
*** MDMA ( metilendioksimetamfetamin )
*** Efedrin və psevdoefedrin
*** Fenetillin
*** Fenilpropanolamin
*** Para-metoksiamfetamin
** Katinonlar
*** Katinon
*** Metkatinon (efedron)
*** Mefedron
*** Metilon
*** Flefedron
*** Amfepramon
*** Alfa-pirrolidinofenlər
**** Alfa-pirolidinopentiofenon (α-PVP)
**** MDPV (metilendioksipirovaleron)
** Fentermin
* Oksazolinlər
** 4-Metilaminoreks
** Aminoreks
** Pemolin
* Piperazin törəmələri
** meta-xlorofenilpiperazin
** TFMPP
** Benzilpiperazin
* AMPAkinlər
* Kokain
* Modafinil
* Amineptin
* Norepinefrin
* Kofein
* Nikotin

## İstinadlar
MDMA

**Metilendioksimetamfetamin**, **MDMA**, **3,4-metilendioksi- ''N'' -metamfetamin** — feniletilamin qrupuna aid olan yarısintetik psixoaktiv amfetamin tipli birləşmə olub **ekstazın** () tablet forması üçün jarqon adı altında geniş şəkildə tanınır.

MDMA xüsusilə gənclər arasında ən populyar dərmanlardan biridir, və Qərbin populyar mədəniyyətində nəzərəçarpacaq dərəcədə əks olunmuşdur. 1980-ci illərdən bəri populyar mədəniyyət və gecə klubu müntəzəmləri arasında paylanır  . MDMA-nın istehsalı, saxlanması, daşınması və paylanması BMT konvensiyası ilə qadağandır və dünyanın əksər ölkələrində cinayət sayılır.

Psixoaktiv maddə kimi MDMA eyni anda bir neçə neyrotransmitter və neyrohormonal sistemə təsir edir və həm subyektiv olaraq xoş, həm də daha az dərəcədə xoşagəlməz təcrübələri artırır. O, qorxu və narahatlığı azaldaraq, eyforiya, açıqlıq və başqalarına yaxınlıq hissləri yaratmağa qadirdir. Bəzi tədqiqatçıların fikrincə, belə davamlı təsirlər MDMA-nı digər psixostimulyatorlardan və psixodeliklərdən ayrıca empatojenlər qrupuna ayırır. MDMA depressiya, narahatlıq və digər mənfi emosional vəziyyətləri artıra bilər. MDMA amfetaminlər qədər güclü olmasa da, stimullaşdırıcı kimi çıxış edir. İstirahət məqsədilə istifadəyə əlavə olaraq, qadağan olunmazdan əvvəl MDMA psixoterapiyada köməkçi kimi istifadə edilmişdir.

Həkimlərin fikrincə, MDMA alkoqol və tütündən daha təhlükəsiz olan aşağı riskli rekreasion narkotiklər qrupuna aiddir. Əsas narahatlıq, MDMA-nın heyvanlarda nümayiş etdirilən potensial neyrotoksikliyidir, onun dərəcəsi müzakirə mövzusu olaraq qalır. Ən böyük təhlükə odur ki, ekstaz daha zərərli dərmanlarla birlikdə qəbul edilə bilər. Neyrotoksikliyə görə MDMA-nın uzun müddətli istifadəsinin idrak qabiliyyətinin azalmasına, yaddaş problemlərinə, yuxusuzluğa, əsəbi və aqressiv davranışlara, əhval-ruhiyyə və diqqət pozuntusuna səbəb ola biləcəyinə inanılır, lakin bu məsələlər tam başa düşülmür. Nadir hallarda MDMA qəbul etmək ciddi tibbi nəticələrə səbəb ola bilər, çox nadir hallarda - ölümcül təsir göstərə bilər . MDMA-nın zərərləri və faydaları və onun tam və ya qismən leqallaşdırılması ilə bağlı suallar mənəvi çaxnaşma ilə müşayiət olunan " narkotiklərlə müharibə "də uzunmüddətli mübarizənin mövzusuna çevrildi.

## İstinadlar
III Ceyms (Şotlandiya kralı)

**III Ceyms** (; ) — Şotlandiya kralı.

Atasının 1460-cı ildə sui-qəsdlə öldürülməsinin ardından hələ 9 yaşında ikən Şotlandiya kralı elan olundu. Səltənətinin ilk 10 ili yerli əsilzadələrin taxt naibliyi uğrunda girişdiyi siyasi mübarizə ilə keçdi. 1469-cu ildə təkbaşına hakimiyyəti əlinə alan III Ceyms zəif xarakterli bir kral idi və səltənətinin geri qalanı 2 böyük üsyanla mübarizə apararaq keçdi. 1482-ci ildə ingilislərlə müttəfiq olan qardaşı Aleksandr Stüart taxt uğrunda üsyan etdi və bu üsyan III Ceymsin bir müddət həbs tutulmasına səbəb oldu.

Çalxantılı səltənəti 1488-ci ildə üsyan edən əsilzadələrlə döyüşdə həlak olmasıyla nəticələndi və taxt üsyançı birliklərin sevimlisi olan böyük oğlu IV Ceyms tərəfindən ələ keçirildi.

### Ailəsi
1469-cu ilin iyulunda Danimarka kralı I Kristianın qızı Marqaritayla evləndi və cütlüyün bu nigahdan 3 oğlu dünyaya gəldi.

* IV Ceyms
* Ceyms Stüart, Ross hersoqu
* Con Stüart, Mar qrafı

## Mənbə

* Macdougall, Norman, *James III, A Political Study*, John Donald (1982)
* Macdougall, Norman, *James III*, John Donald (2009), a fully revised and updated edition with substantially different conclusions on James III's career compared to the 1982 edition.
* 
* Coombs, B. Material Diplomacy: A Continental Manuscript Produced for James III, Edinburgh University Library, MS 195. *The Scottish Historical Review* (October), 2019

## İstinadlar
IV Ceyms (Şotlandiya kralı)

**IV Ceyms** (; ) — Şotlandiya kralı.

Atasının 1488-ci ildə üsyançılarla döyüşdə öldürülməsinin ardından 15 yaşında ikən Şotlandiya kralı elan olundu. Donanmanın inkişaf etdirildiyi səltənəti Şotlandiya tarixinin ən parlaq illəri hesab olunur. Digər tərəfdən sənətə önəm verirdi və dövrün bir çox sənətçisini və incəsənət xadimini himayə etdi. Şotlandiyada ilk mətbəə və 2 böyük universitet məhz onun səltənətində quruldu. 1496-cı ildə parlamentin icbari təhsillə bağlı verdiyi qərarla ibtidai təhsil məcburi oldu. Dövlət gəlirləri məhz onun dövründə artırıldı. 1502-ci ildə bağlanan sülh və ertəsi il İngiltərə kralı VII Henri Tüdorun qızı Marqaritayla evlənməsi ingilislərlə münasibətləri yaxşılaşdırdı və 1603-cü ildə hər iki krallığın birləşdirilməsinə yol açdı.

1507-ci ildə Roma papası II Yuli tərəfindən *Xristian İnancının Qoruyucusu* ünvanını aldı.

1513-cü ildə İngiltərə kralı olan qaynı VIII Henrinin Fransaya müharibə elan etməsinin ardından, ingilislərlə sülhdən imtina etdi və Fransa kralı I Fransiski dəstəklədi. Ancaq həmin il ingilislərlə baş tutan döyüşdə məğlub edildi. O əsnada taxt naibəsi olan kraliça Araqonlu Ketrinin rəhbərlik etdiyi ingilis birliklərinə məğlub olan IV Ceyms döyüş meydanında öldürüldü. Taxt özündən sonra bir yaşlı oğlu V Ceymsə qaldı.

### Ailəsi
25 yanvar 1503-cü ildə Riçmond sarayında İngiltərə kralı VII Henri Tüdorun qızı Marqaritayla evləndi. Cütlüyün bu nigahdan 6 övladı olsa da, bunlardan yalnız biri yetkinlik yaşına çata bildi.

* Ceyms Stüart (21 fevral 1507 - 27 fevral 1508)
* *Ölü doğulan bir qız uşağı* (15 iyul 1508)
* Artur Stüart
* V Ceyms
* *Ölü doğulan bir qız uşağı* (noyabr 1512)
* Aleksandr Stüart

## Mənbə

* *James the Fourth*, Norman Macdougall (2006 with two earlier editions, regarded as definitive).
* *King James IV of Scotland*, R.L. Mackie (1958, the most important previous biography).
* 
* 
* 
* James IV in *Oxford Dictionary of National Biography*, Oxford University Press, New York, 2004, Vol. 29, pp. 609–619
* Higgins, James, Scotland's Stewart Monarchs. A Free Translation of Works by Hector Boece / John Bellenden and Robert Lindsay of Pitscottie (2020). 
* Accounts of the Comptroller, Sir Duncan Forestar, 1495–1499, *Miscellany of the Scottish History Society*, vol. 9 (1958), 57–81 (in Latin).
* 
* 
* 
* *Flodden Papers, 1505–1517*, ed. Marguerite Wood, Scottish History Society, (1933), French diplomatic correspondence (does not refer to the battle).
* *Letters of James IV*, 1505–1513, ed. Mackie & Spilman, Scottish History Society (1953), English summaries of international letters.
* 
* *Fatal Rivalry: Henry VIII, James IV and the Battle for Renaissance Britain – Flodden 1513*, George Goodwin (2013)
* 
* 

## İstinadlar
Calal Abdullai

**Calal Volci Abdullai** (5 yanvar 2005, Qana) — Allsvenskan təmsilçilərindən olan "Elfsborq" klubunda hücumçu kimi çıxış edən peşəkar Qana futbolçusu.

## Klub karyerası
Abdullai 2023-cü ilin yaz aylarında Qana təmsilçilərindən olan *İnter Alayz* klubundan İsveçə gəlmişdir. O, əvvəlcə "Elfsborq" klubunun U-19 komandası ilə məşqlərə başlamış, məşqlərdə uğurlu çıxışından sonra isə əsas komandaya dəvət edilmişdir. 2023-cü ilin iyul ayında klub Abdullaini transfer etmək qərarına gəlmişdir. 2024-cü ilin aprel ayında *Expressen* jurnalı oyunçunu Allsvenskanda çıxış edən 5-ci ən yaxşı gənc futbolçu elan etmiş və onu "cilalanmamış almaz" adlandırmışdır.

Abdullai klubda ilk qolunu 2023-cü ilin sentyabr ayında "Halmstad" klubuna qarşı oyunda vurmuşdur. Onun həlledici qolu ilə komandası rəqibinə 1-0 hesabı ilə qalib gəlmişdir. Həmçinin həmin görüşdə Calal qırmızı vərəqə alaraq meydandan qovulmuşdur. 2024-cü ilin may ayında "AİK" klubuna qarşı oyunda dublla yadda qalan Abdullai qol sevincini rəqib komandanın azərkeşləri qarşısında çılğınca qeyd etdiyinə və formasını soyunduğuna görə sarı vərəqə ilə cəzalandırılmışdır. 2024-cü ilin iyulunda isə o, "Myelbü" klubuna qarşı görüşdə 22-ci saniyədə qolla yadda qalmışdır. 

Abdullai 2024-25 UEFA Avropa Liqasının təsnifat mərhələsi çərçivəsində "Riyeka" və "Pafos" klublarına qarşı görüşlərdə fərqlənməyi bacarmışdır. 2024-cü il yay transfer pəncərəsində çıxan şayiələrə baxmayaraq, Abdullai klub ilə 2028-ci ilə qədər yeni müqavilə imzalamışdır.

## Karyera statistikası
### Klub

## İstinadlar
Burchardia

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.

## Sinonimləri
### Heterotipik sinonimləri
* 

## Növləri

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Reya

* Reya (bitki) — Burchardia bitki cinsinin sinonimi.
* Reya (mifologiya) — qədim yunan mifologiyasına titan ilahə.
Callicarpa purpurea

*  — Callicarpa dichotoma bitki növünün sinonimi.
*  — Callicarpa rubella bitki növünün sinonimi.
Callicarpa tenuiflora

*  — Callicarpa longifolia bitki növünün sinonimi.
*  — Callicarpa rubella bitki növünün sinonimi.
I Robert (Şotlandiya kralı)

**I Robert** (; ) — Şotlandiya kralı. Birinci Şotlandiya Müstəqillik müharibəsi boyunca hakimiyyətdə oldu və ingilislərə qarşı ölkəni cəsarətlə müdafiə etdi.

Şotlandiya kralı I Davidin şəcərəsindən olan Robert Vilyam Vollesin İngiltərə kralı I Eduarda qarşı üsyanında yer aldı və 1298-ci ildə Şotlandiyanın qoruyucusu ünvanı aldı. Ancaq həmkarlarından İohann Kominin öldürülməsində adı hallandı və bu səbəblə, Roma papası V Klement tərəfindən 1306-cı ilin fevralında aforoz edildi. Ölkədəki gücünü itirməmək üçün dərhal taxt iddiasını irəli sürdü və 25 mart 1306-cı ildə keçirilən tacqoyma mərasimiylə özünü Şotlandiya kralı elan etdi. Ardından ingilislərlə və taxt iddiası irəli sürən yerli rəqiblərinə qarşı mübarizəni davam etdirdi. 1309-cu ildə ilk parlamentini topladı. Ard-arda qazandığı hərbi zəfərlərin ardından ingilislər Şotlandiyanın bölgədəki gücünü tanıdı.

1320-ci ildə şotland əsilzadələr I Robertin suveren hökmdar olmasıyla bağlı bəyannamə hazırlayaraq Roma papası XXII İohanna təqdim etdilər. Roma papasının bu bəyannaməni 1324-cü ildə təsdiq etməsi və 1326-cı ildə Fransa ilə ittifaqın yenilənməsi ilə I Robert suveren hökmdar olaraq hakimiyyəti ələ aldı.

1327-ci ildə baş tutan taxt çevrilişiylə İngiltərə kralı II Eduard oğlunun lehinə taxtdan əl çəkdi və yeni kralın adına hakimiyyəti ələ alan naibləri ertəsi il I Robertin Şotlandiyadakı hakimiyyətini tanıyan bir sülh müqaviləsi bağladı.

### Ailəsi
İlk evliliyi 1296-cı ilin əvvəlində Mar qrafının qızı İzabella ilə baş tutdu və cütlüyün bu nigahdan bir qızı doğuldu. Ancaq xanımı doğuş əsnasında vəfat etdi.

* Marjori Brus (1296 - 2 mart 1316)

İkinci evliliyi 1302-ci ildə Ulster qrafının qızı Yelizaveta Bruqla baş tutdu. Cütlüyün bu nigahdan 5 uşağı doğuldu və bunlardan yalnız biri yetkinlik yaşına çatmadan vəfat etdi.

* Marqarita Brus (?-30 mart 1346)
* Matilda Brus (?-30 iyul 1353)
* II David
* İohann Brus (5 mart 1324 - oktyabr 1327) – II Davidin əkiz qardaşı.
* Yelizaveta Brus (?-1364)

## Mənbə

* .
* .
* .
* .
* .
* .
* , with copious original source materiéls.
* Duncan, A.A.M. (Editor), (1999) *John Barbour: The Bruce* Canongate.
* .
* Grant, Alexander, (1984) *Independence and Nationhood: Scotland 1306–1469* Edward Arnold. .
* Grant A, and Stringer, Keith J., (1995) *Uniting the Kingdom? The Making of British History* Routledge, pp.&nbsp;97–108. .
* 
* .
* .
* .
* Mackenzie, Agnes Mure (1934), *Robert Bruce, King of Scots*.
* .
* .
* .
* .
* .
* 
* 
* .
* 
* 
* Geoffrey the Baker's: , ed. Edward Maunde Thompson (Oxford, 1889).
* 
* 

## İstinadlar
Livanda peycer partlayışları (2024)

**Livanda peycer partlayışları** — Livanın siyasi partiyası və milisləri olan Hizbullah tərəfindən istifadə edilən minlərlə əl peycer eyni vaxtda Livan və Suriyada partlaması hadisəsi. 
Adı açıqlanmayan New York Times mənbələrinə görə, İsrail kəşfiyyat xidmətləri peycerlərin çatdırılmasını ələ keçirmiş və onları partlayıcı materiallarla saxtalaşdırmışdı. Əsasən Hizbullah üzvləri olan ən azı 12 nəfər öldürüldü və 2750-dən çox insan yaralandı.

## İstinadlar
Əsgərxan bulağı

**Əsgərxan bulağı** — Füzuli rayonunun Yağlıvənd kəndində, Kavxalı məhəlləsinin yaxınlığında yerləşir. Bulağın XIX əsrdə tikildiyi ehtimal edilir. 
1993-cü ilin 15 avqust tarixində Yağlıvənd kəndi  işğal edildikdən sonra bulaq baxımsız qalıb. Nəticədə bulağın suyu quruyub, özü isə baxımsız vəziyyətə düşüb.

Bulağın gözü 2024-cü ildə Yağlıvənd kəndinin sakinləri tərəfindən təmizlənərək bərpa edilmişdir.

## Haqqında
Əsgərxan bulağının əsası XIX əsrdə qoyulduğu ehtimal edilir. Yağlıvənd kəndinin yeddi əsas məhəlləsindən biri olan Kaxvalı məhəlləsinin yaxınlığında yerləşən "Əsgərxan bulağı" şair, polis pristavı, "Georgi" xaçı kavaleri Həsənəli bəy Əsgərxanovun böyük oğlu Əsgərxan bəyin adı ilə bağlı olduğu düşünülür.

## Həmçinin bax
* Yağlıvənd gölü
* Barat bulağı
* Lələli bulağı

## İstinadlar
Forfeytinq

**Forfeytinq** (  sözündən&nbsp;— bütöv, ümumi məbləğ)&nbsp;— bank tərəﬁndən alıcının ticarət əməliyyatları üzrə borc öhdəliklərinin satıcılardan alınması yolu ilə ticarət əməliyyatlarının kreditləşdirilməsi forması.

## Forfeytinqin üstünlükləri və mənfi cəhətləri
### Üstünlükləri
* forfeyter bütün riskləri öz üzərinə götürür;
* forfeytinq qiymətli kağızlarının təkrar bazarı var, burada borc satıla bilər, yəni birinci forfeyter satır, ikinci, üçüncü və s. meydana çıxır;
* borc bölünə bilər və borcun hər bir hissəsi ayrıca veksel kimi buraxıla bilər, bu rahatdır, əgər maliyyə resurslarına ehtiyac yaranarsa, onun ölçüsünə uyğun olaraq, bütün borc satıla bilməz, ancaq bir hissəsi satıla bilər. ondan;
* forfeitinq, güzəşt müddəti təmin etmək imkanı da daxil olmaqla, çevik ödəniş cədvəlini nəzərdə tutur.

### Qüsurları
* Zəmanətçinin müflis olması halında ixracatçının özünün müraciət edə bilməyəcəyi şəkildə sənədlərin hazırlanması zərurəti, habelə veksellərin, zəmanətlərin və avalların formasını müəyyən edən idxalçının ölkəsinin qanunvericiliyini bilmək zərurəti.
* İdxalçı forfeyterə uyğun olmayan zamin təklif edərsə, yaranan çətinliklərin ehtimalı.
* Ənənəvi kommersiya krediti ilə müqayisədə daha yüksək forfaiter marjası.

## Ədəbiyyat
* 
*
Azərbaycan Aşıq Sənəti Dövlət Muzeyi

**Azərbaycan Aşıq Sənəti Muzeyi** – Azərbaycanın Tovuz rayonunda yerləşən və Azərbaycan aşıq sənətinə həsr olunmuş muzey. Muzey Aşıq Hüseyn Bozalqanlının adını daşıyır.

## Tarixi
Muzey 1984-cü ildə ozan-aşıq muzeyi kimi yaradılmışdır. 22 mart 1990-cı ildə Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 116 saylı qərarına əsasən muzeyə dövlət statusu və Hüseyn Bozalqanlının adı verilmişdir.

2013-cü ildə Nazirlər Kabinetinin 374 saylı sərəncamı ilə muzeyin yeni binasının tikintisinə başlanmışdır. Yeni muzey binasının tikintisi 2019-cu ilin ikinci yarısında başa çatmışdır. Muzeyin açılışı 4 mart 2020-ci ildə baş tutmuşdur. Açılış mərasimində Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev iştirak etmişdir. 2021-ci ildə muzeyin 1208 ziyarətçisi olmuş, muzeyə 52 ekskursiya təşkil olunmuşdur.

## Xüsusiyyətlər
Muzey dünyada aşıq sənətinə həsr olunmuş yeganə muzeydir. Muzey binasının ümumi sahəsi 3100 m² təşkil edir və üçmərtəbəlidir. Muzeydə 40 yerlik konfrans zalı, fond otaqları, süvenir otağı və kitabxana yerləşir. Muzeyin həyətində Fuad Məmmədov tərəfindən yaradılmış "Sənət Aşıqları" kompozisiyası yaradılmışdır.

Muzeyin sərgi zalı 2-ci və 3-cü mərtəbələrdə yerləşir. Aşıq sənətinin tarixi burada xronoloji ardıcıllıq və bölgələr üzrə verilmişdir. Muzeyin 1–6-cı zalları aşıq sənətinin tarixinə, aşıq repertuarlarına, Heydər Əliyev Fonduna, aşıq sənətinin qorunması üçün görülmüş işlərə həsr olunmuşdur. 7–10-cu zallar aşıq mühiti haqqındadır: 7-ci zal Göyçə, Qarabağ və Naxçıvan aşıq mühitinə, 8-ci zal Gəncəbasar aşıq mühitinə, 9-cu zal Borçalı və Cənubi Azərbaycan aşıq mühitinə, 10-cu zal Şirvan aşıq mühitinə həsr olunmuşdur. Muzeydə saz dərnəyi fəaliyyət göstərir.

Muzeyin birinci mərtəbəsində muzey haqqında elektron məlumatlar, "Heydər Əliyev və aşıq sənəti" guşəsi və muzeyə adı verilmiş Hüseyn Bozalqanlının büstü yerləşir. Muzeyin kolleksiyasına 2111 eksponat daxildir. Eksponatlardan biri "Üçlük" aşıq kompozisiyasıdır.

## Qalereya


Ilham Aliyev inaugurated Azerbaijan State Museum of Ashug Art in Tovuz district 05.jpg|İlham Əliyev muzeyin açılışında
Ilham Aliyev inaugurated Azerbaijan State Museum of Ashug Art in Tovuz district 18.jpg|İnteryer
Ilham Aliyev inaugurated Azerbaijan State Museum of Ashug Art in Tovuz district 10.jpg|İlham Əliyev muzeyin açılışında
Ilham Aliyev inaugurated Azerbaijan State Museum of Ashug Art in Tovuz district 19.jpg|İnteryer



## İstinadlar
II David (Şotlandiya kralı)

**II David** (; ) — Şotlandiya kralı.

Atasının ölümünün ardından hələ 5 yaşında ikən taxta çıxarıldı və 1331-ci ilin noyabrında Skon məbədində keçirilən mərasimlə tacqoyma mərasimində vəftiz edilən ilk Şotlandiya kralı oldu. Uşaq yaşda olması və taxt naibliyi uğrunda yerli əsilzadələrin mübarizəsindən istifadə edən İngiltərə kralı III Eduard ölkədəki əsilzadələri krala qarşı ayaqlandırdı. Bu isə İkinci Şotlandiya Müstəqillik müharibəsinə səbəb oldu. 1333-cü ildə baş tutan döyüşdə ingilislərin qalib gəlməsinin ardından, II David və ailəsi Fransaya qaçırıldı və burada uzun müddət sürgündə yaşadı.

1346-cı ildə II David fransız dəstəyilə İngiltərəyə müharibə elan etdi. Ancaq qısa zaman sonra məğlub edildi və döyüş meydanında əsir düşərək 11 il İngiltərədə tutuldu. Bu illər ərzində Şotlandiya bacısı oğlu Robert Stüart tərəfindən idarə edildi. 1357-ci ildə tərəflər arasında bağlanan sülhün ardından II David külli miqdarda döyüş təzminatı ödəməyi öhdəliyinə götürərək azad edildi. Ancaq bu təzminatın toplanması üçün apardığı iqtisadi islahatlar və vergi siyasəti yerli əsilzadələrlə münasibətlərini zədələdi. 1363-cü ildə II David təzminatı verə bilməyəcəyini anladı və təzminat qarşılığında Şotlandiya taxt-tacını İngiltərə kralı III Eduard və oğullarına buraxmağı təklif etdi. Üstəlik, uzun illərdir evli olmasına baxmayaraq bir varisi yox idi. Ancaq onun bu təklifi parlament tərəfindən qəbul edilmədi. Gələcəyin kralı olaraq görülən bacısı oğlu Robert Stüartın isə varisliyini qəbul etmədi və bu səbəblə, məşuqələrindən biriylə rəsmi evlənərək yeni bir varisin dünyaya gəlməsini gözlədi. Ancaq bu xanımından da övladı olmadı və onu boşamağa məcbur oldu.

## Mənbə

* David Nash Ford (2004), ''Royal Berkshire History: David II, King of Scots (1324-1371)''.
* John of Fordun (1871–1872), *Chronica gentis Scotorum*, edited by William Forbes Skene, Edinburgh.
* John Hill Burton (1905), *History of Scotland*, vol. II, Edinburgh.
* Andrew Lang (1900), *History of Scotland*, vol. I, Edinburgh.
* .
* 
* 
* 
* Andrew of Wyntoun (1872–1879), *The orygynale cronykil of Scotland*, edited by D. Laing, Edinburgh.

## İstinadlar
Kapitalın adekvatlıq əmsalı

**Kapitalın adekvatlıq əmsalı** ()&nbsp;— borcalanın müflisləşməsi zamanı maliyyə itkilərini öz vəsaitləri hesabına ödəmək qabiliyyətini əks etdirən bank sabitliyinin göstəricisi. Göstərici bankın kapitalının onun riskinə nisbətinə bərabərdir. Bank tənzimləyiciləri bankların məqbul səviyyədə itkiləri bərpa edə bilmələrini və müəyyən edilmiş kapital tələblərinə əməl etmələrini təmin etmək üçün bankların bu göstəricisinə nəzarət edirlər.

Bu əmsal risklə ölçülən kreditlərin həcminin faizi kimi ifadə edilir. Bu nisbətin tələb olunan səviyyəsini saxlamaq öhdəliyi əmanətçiləri qorumaq və bütün dünyada maliyyə sistemlərinin sabitliyini və səmərəliliyini təşviq etmək məqsədi daşıyır.

## Hesablanması
Kapital adekvatlığı əmsalı (CAR) bankın əsas kapitalının () bankın risklə ölçülmüş aktivlərinə bölünməsi faizidir:

: \mbox{CAR} = 

burada:
: 1-ci dərəcəli kapital (T_1) = (ödənilmiş nizamnamə kapitalı + məcburi ehtiyatlar + açıqlanmış sərbəst ehtiyatlar) - (törəmə müəssisənin kapitalına investisiya + qeyri-maddi aktivlər + cari zərərlər və onların köçürülmüş qalıqları) ,

: 2-ci dərəcəli kapital (T_2) = A) Açıqlanmamış ehtiyatlar + B) Ümumi zərər ehtiyatları + C) Hibrid borc alətləri və subordinasiya edilmiş borc alətləri,

Risk ya bankın risklə ölçülmüş aktivləri (\,a) və ya müvafiq ölkənin milli bank tənzimləyicisi tərəfindən müəyyən edilmiş minimum məcmu kapital tələbi ola bilər. Risk ölçülmüş aktivlərdən istifadə edərkən,

\mbox{CAR} = \cfrac{T_1 + T_2}{a} ≥ 10 %.

Minimum həddi (faizlə) bankdan banka dəyişir (bu halda 10%, bank tənzimləyicisinin Bazel sazişlərinin normalarına uyğun adi tələbi; ayrı-ayrı ölkələrin milli bank tənzimləyicisi tərəfindən müstəqil olaraq müəyyən edilir).

İki növ kapital ölçülür: 1-ci dərəcəli kapital (T_1), bankın fəaliyyətini dayandırmadan və ya ləğv edildikdə itkiləri ödəmək qabiliyyətinə malikdir (T_2),  nəticədə əmanətçilərin daha az müdafiəsini təmin edir.

## Tətbiqi
Kapitalın adekvatlığı əmsalı bankın müvəqqəti öhdəlikləri və kredit, əməliyyat və digər risklər kimi digər riskləri ödəmək qabiliyyətini müəyyən edən əmsaldır. Ən sadə formada bankın kapitalı mümkün itkilər zamanı “təhlükəsizlik yastığıdır” və bank əmanətçilərinin və digər kreditorların müdafiəsini təmin etməyə xidmət edir. Əksər ölkələrdə bank tənzimləyiciləri əmanətçiləri qorumaq üçün tələb olunan nisbət səviyyəsini müəyyən edir və ona nəzarət edir və bununla da bank sisteminə inamı qoruyur.

Kapitalın adekvatlıq əmsalı leviric əmsalına bənzəyir; ən sadə formada bu, borcun kapitala nisbətinin tərsi ilə əlaqələndirilir (baxmayaraq ki, göstərici borcun kapitala nisbəti əvəzinə kapitalın ümumi aktivlərə nisbətindən istifadə edir; çünki aktivlər tərifinə görə öhdəliklərin cəminə bərabərdir. və kapital, nisbətin hesablanması bəzi çevrilmə tələb edir). Bununla belə, ənənəvi leverajdan fərqli olaraq, CAR hesablaması müxtəlif aktivlərin müxtəlif risk səviyyələrini tanıyır.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Capital Adequacy Ratio at Investopedia.
Abaşiri Şəhər İncəsənət Muzeyi

– Yaponiyanın Hokkaydo prefekturasının Abaşiri şəhərində yerləşən incəsənət muzeyi.

## Tarixi
Muzey 1972-ci ildə yerli incəsənət kolleksiyaçısı Miyaqava Tatsuo tərəfindən Yoşikazu İquşinin 38 rəsm əsərinin bağışlanılması ilə yaradılmışdır. Muzey Hokkaydodakı ikinci incəsənət muzeyi, yeni tikilmiş ilk incəsənət muzeyidir.

## Xüsusiyyətlər
Muzeydə Yoşikazu İquşi və Miçio Takahaşi kimi yerli rəssamların əsərləri sərgilənir. Muzeyin əsas mövzusu Oxot mənzərələridir. Burada müasir incəsənət mövzusunda sərgilər keçirilir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi saytı
Başlıqotukimilər

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki yarımfəsiləsi.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Avrodollar

**Avrodollar**&nbsp;— adətən Avropada banklarda ABŞ dolları əmanətləridir. Depozit ABŞ hüdudlarından kənarda aparıldığı üçün Federal Ehtiyat Sisteminin və Qiymətli Kağızlar və Birja Komissiyasının bank qaydalarından qaçır.

Dollarla olan bank hesabları banklara beynəlxalq kapital bazarında əməliyyatlar üçün dollar valyutasından istifadə etməyə imkan verir.

## Avrodollar fyuçersləri
Avrodollar fyuçersləri ABŞ-da CME birjasında satılır və ən populyar faiz fyuçersləri arasındadır. Avrodolların (*P*) tədarükü üzrə müqavilənin həcmi aşağıdakı sxem üzrə hesablanır:

P = \$10 000 * (100 - 0,25*(100 - Q)),

burada *Q*&nbsp;— fyuçerslərin hesablama qiyməti.

## İstinadlar
Blum taksonomiyası

**Blum [[taksonomiya]]sı** — təhsilin təlimverici məqsədlərini mürəkkəblik və spesifiklik səviyyələrinə görə təsnif etmək üçün istifadə olunan üç iyerarxik modeldən ibarətdir. Üç siyahı koqnitiv, affektiv və psixomotor sahələrdə öyrənmə məqsədlərini əhatə edir. Koqnitiv domen siyahısı bir çox ənənəvi təhsilin əsas diqqət mərkəzində olmuşdur və tez-tez kurikulumların, qiymətləndirmələrin və fəaliyyətlərin təlim məqsədlərini strukturlaşdırmaq üçün istifadə olunur.

Modellər 1956-cı ildə taksonomiyanı işləyib hazırlayan pedaqoqlar komitəsinə rəhbərlik edən Benjamin Blumun şərəfinə adlandırılmışdır. O, həmçinin standart mətnin birinci cildini, *Təhsil Məqsədlərinin Taksonomiyası: Təhsil Məqsədlərinin Təsnifatını* redaktə etmişdir.

Blum taksonomiyası daha sadə və daha səthi bacarıqlardan daha mürəkkəb və dərin olanlara keçən 6 səviyyədən ibarətdir:

1. Bilik (yaddaş): məlumatı yadda saxlama bacarığı.

2. Anlama: məlumatı izah etmə və şərh etmə bacarığı.

3. Tətbiqetmə: yeni situsiyalarda bilik və bacarıqlardan istifadə etmək və ya problemləri həll etmək bacarığı.

4. Analiz: məlumatı tərkib hissələrinə bölmək və onların arasındakı əlaqəini müəyyən etmək bacarığı.

5. Sintez: əldə edilmiş biliklər əsasında yenilərini tərtib etmək və yaratmaq bacarığı.

6. Qiymətləndirmə: İşi və ya nəticələri meyarlar əsasında qiymətləndirmək və təhlil etmək bacarığı.

## İstinadlar
Benjamin Blum

**Benjamin Samuel Blum** (; ) — amerikalı təhsil psixoloqu və Blum taksonomiyasının yaradıcısı.

## Bioqrafiya
Pensilvaniya ştatının Lansford şəhərində anadan olub. 1935-ci ildə Pensilvaniya Universitetini bakalavr və magistr dərəcələri ilə bitirmişdir. 1942-ci ildə Çikaqo Universitetində doktorluq dissertasiyasını müdafiə etmişdir.

1960-cı illərdə o, öz nəzəriyyəsini inkişaf etdirən iki kitab: “Blumun taksonomiyası: İnsan xüsusiyyətlərində sabitlik və dəyişiklik” və “Təhsil məqsədlərinin taksonomiyası” nəşr etdi. 1965-1966-cı illərdə Təhsil Tədqiqatçıları Assosiasiyasının prezidenti oldu. Tezliklə Blum taksonomiyası ABŞ-ın bir çox təhsil müəssisəsi tərəfindən qəbul edildi, lakin sonradan obyektiv tənqidlərə görə məktəblərdə istifadəsi azaldı.

## İstinadlar
Kalmar oyunu (II mövsüm)

Cənubi Koreya yazıçısı və televiziya prodüseri Hvan Don-hyok tərəfindən inkişaf etdirilən distopik həyatda qalma janrındakı televiziya serialı "*[[Kalmar oyunu]]*"nun ikinci mövsümü 26 dekabr 2024-cü ildə yayımlanmışdır. Mövsümün istehsalı "Netflix" tərəfindən icra olunmuşdur.

Serialın ikinci mövsümünün baş rollarında ,  və Vi Ha-cun yer alır. Serial hər birinin pula ehtiyacı olan 456 oyunçunun 45,6 milyard ₩ dəyərindəki mükafatı qazanmaq üçün bir sıra ölümcül uşaq oyunları oynayaraq həyatlarını riskə atdığı gizli bir yarışmadan bəhs edir. Birinci mövsümün sonunda intiqam sözü verən San Ki-han "Front Man" adlanan personajdan qisas almaq və oyunu tamamən sonlandırmaq üçün geri qayıdır və oyuna təkrar qatılır.

## Aktyor və personajlar

### Əsas aktyorlar
*  — San Ki-han
*  — Han İn-ho (Front Man)
* Vi Ha-cun — Han Cun-ho

### Qonaq aktyorlar
*  — oyunçuları oyuna cəlb edən şəxs.

## Marketinq
"Neftlix" "Geeked Week" əsnasında serialın II mövsümü üçün poster və treyler yayımlandı.

## Yayımlanma
Serialın ikinci mövsümü 26 dekabr 2024-cü ildə yayımlanmışdır.

## İstinadlar
Dəsmal Muzeyi

– Yaponiyanın Ehime prefekturasının İmabari şəhərində yerləşən və dəsmala həsr olunmuş muzey.

## Tarixi
İmabari şəhəri dəsmal istehsalına görə Yaponiyanın aparıcı bölgələrindən biridir. Şəhərdə dəsmal istehsalı ilə məşğul olan 200-ə yaxın fabrik yerləşir. Muzey şəhərin dəsmal mədəniyyətini göstərmək məqsədilə 2000-ci ildə açılmışdır.

## Xüsusiyyətlər
Dəsmal Muzeyi işləyən fabrik, qalereyalar, kafelər və dükanlardan ibarət bina kompleksində yerləşir. Muzeyin dükanında dəsmallar, dəsmal aksessuarları və regional suvenirlər satılır. Muzey üç bölgədən ibarətdir: əsas muzey bölgəsi, əyləncə bölgəsi və bağ bölgəsi. Beşmərtəbəli muzey binası Avropa üslubunda tikilmişdir.

Muzeyin əsas sərgi zalında mürəkkəb dizaynlı dəsmallar və dəsmal istehsalını nümayiş etdirən maşınlar nümayiş etdirilir. Burada dəsmallardan ibarət kreativ və rəngli instalyasiyalar yerləşir. Muzey divarları 1800 dolama iplə bəzədilmişdir. Divarın yanında  adlı instalyasiya yerləşir. Əsas qalereya Finlandiyanın nağıl kitabı personajları olan Muminlərə həsr olunmuşdur. Muzeyin bağında bu personajların heykəlləri yerləşir. Muzey bağının ümumi sahəsi 33.000 m²-dir.

## Qalereyalar


一廣毛巾美術館 Towel Museum Ichihiro - panoramio.jpg|Dolama iplər divarı
今治毛巾美術館-棉之路 Ichihiro Towel Museum-Cotton Road - panoramio.jpg|"Pambıq yolu"
Atsuko Matano Towel Art Collection 保野溫子毛巾藝術藏品 - panoramio.jpg|Dəsmal sənəti kolleksiyası
姆明的世界 Exhibition of the world of Moomin - panoramio.jpg|Muminlər



## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
II Robert (Şotlandiya kralı)

**II Robert** (; ) — Şotlandiya kralı. II Davidin bacısı oğlu idi və onun geridə rəsmi varis qoymadan vəfatının ardından taxta çıxarıldı. Stüartlar sülaləsindən taxta çıxan ilk Şotlandiya kralıdır.

Anası Şotlandiya kralı I Robertin böyük qızı Marjori Brus, atası isə yerli əsilzadələrdən Volter Stüartdır. Babası I Robert taxta çıxdıqdan sonra oğul övladı olmadığı üçün qardaşı Eduard Brusu varisi elan etmişdi. O əsnada dünyaya gələn Robert taxtın ikinci, Eduard Brusun 1318-ci ildə ölümündən sonra isə birinci varisi təyin olundu. Ancaq çox keçmədən 1324-cü ildə dayısı David Brus dünyaya gəldi və kralın oğlu olaraq taxtın birinci vəliəhdi təyin edildi. Beləcə, taxt sıralamasında geriyə düşən Robertin, parlamentin 1327-ci ildə verdiyi qanunla Davidin varissiz vəfatı halında taxta çıxarılmasına qərar verdi. Babasının 1329-cu ildə vəfatının ardından 5 yaşlı dayısı II David taxta çıxarıldı.

İkinci Şotlandiya Müstəqillik müharibəsi illərində 1333-cü ildə baş tutan döyüşdə ingilislərin qalib gəlməsinin ardından, dayısı II David və ailəsi Fransaya qaçırıldı və burada uzun müddət sürgündə yaşadı. Bu illər ərzində Robert *Şotlandiyanın Qoruyucusu* ünvanıyla krallığı idarə etdi. 1363-cü ildə dayısına qarşı üsyan etsə də, vərasət hüququnun əlindən alınmaması şərtilə qısa zamanda üsyanı sonlandırdı. Nəhayət, dayısının geridə rəsmi varis buraxmadan vəfat etməsinin ardından 1371-ci ildə II Robert taxta çıxdı.

Taxta çıxdıqdan sonra ingilislərə qarşı sərhəd boyunca mübarizəni artıran II Robert 1384-cü ilədək işğal edilən bir çox şotland mülkünü geri ala bildi. Ancaq qısa zaman sonra 2 oğlunun ona qarşı üsyan etməsiylə mərkəzi hakimiyyət zəiflədi. 1390-cı ildə vəfat etdi.

### Ailəsi
İlk evliliyi 1336-cı ildə Yelizaveta Murla gizlicə baş tutdu və cütlüyün bu nigahdan 10 övladı dünyaya gəldi. Taxta namizəd göstərilməsinin ardından ailəsinin kilsənin də gözündə rəsmiləşməsi üçün 1349-cu ildə keçirilən kilsə mərasimiylə xanımıyla yenidən evləndi.

* III Robert
* Volter Stüart (?-1362)
* Robert Stüart (?-1420)
* Aleksandr Stüart (?-1405)
* Marqarita Stüart
* Marjori Stüart
* Yelizaveta Stüart
* İzabella Stüart (?-1410)
* Yohanna Stüart (?-1375)
* Yekaterina Stüart

İkinci evliliyi 1355-ci ildə Eufemiya Rossla baş tutdu və cütlüyün bu nigahdan 4 övladı doğuldu.

* David Stüart (1356-1389)
* Volter Stüart (1360-1437)
* Yelizaveta Stüart
* Yeqidiya Stüart

## Mənbə

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## İstinadlar
La Jimon mayakı

**La Jimon mayakı** – Mayak Kelt dənizində olan Ouessant adasından yerləşir. Mayak 1904-1911-ci illər arasında Fransa Coğrafiya Cəmiyyətinin üzvü, Çarlz-Yevgen Patronun vəsiyyəti ilə Ar Qazeq qayasında ucaldılıb.

31 dekabr 2015-ci il tarixli fərmanla tarixi abidə kimi qeydə alınıb. Beynəlxalq Tarixi Abidələr Komissiyasının təklifi əsasında Mədəniyyət və Kommunikasiya naziri tərəfindən, 20 aprel 2017-ci il tarixində La Jimon mayakı tarixi abidə kimi qeydiyyata alınmışdır.

## İstinadlar
Mentha arvensis f. albiflora

*  — Mentha arvensis bitki növünün sinonimi.
*  — Mentha canadensis bitki növünün sinonimi.
III Robert (Şotlandiya kralı)

**III Robert** (; ) — Şotlandiya kralı.

1363-cü ildə atasıyla birlikdə II Davidə qarşı üsyan etsə də, vərasət hüququnun əlindən alınmaması şərtilə atası qısa zamanda üsyanı sonlandırdı. Nəhayət, böyük dayısının geridə rəsmi varis buraxmadan vəfat etməsinin ardından 1371-ci ildə atası II Robert taxta çıxdı. Ancaq atası yaşlı idi və onun dövlət idarəsindən narazı olan müxalif qruplar taxt varisi kimi Robertin ətrafında toplandı. 1384-cü ildə onun ordu komandanlığına gətirilməsiylə ingilislərlə hərbi münaqişə yenidən alovlandı. 1388-ci ildə ingilislər üzərində qəti qələbə qazandı.

Atasının vəfatının ardından 1390-cı ildə III Robert taxta çıxdı. Ancaq taxta çıxmaq arzusunda olan qardaşıyla böyük oğlu arasındakı taxt mübarizəsi səbəbilə uzun müddət krallığın qərb torpaqlarına gedərək dövlət işlərindən uzaqlaşdırıldı. 1402-ci ildə böyük oğlu David Stüart şübhəli şəkildə öldürüldü. Digər oğlu Ceyms Stüartı qorumaq məqsədilə 1406-cı ildə onu Fransaya qaçırtdı. Ancaq yolda ikən varisi daşıyan gəmi ingilislərin əlinə keçdi və Ceyms Stüart uzun illər əsir tutulduğu Londona aparıldı. Varisin əsarət xəbərinin yayılmasından qısa müddət sonra III Robert 1406-cı ildə vəfat etdi.

### Ailəsi
1366-cı ildə Anabella Drummondla evləndi və cütlüyün bu nikahdan 7 övladı doğuldu.

* David Stüart
* I Ceyms
* Robert Stüart
* Marqarita Stüart
* Mariya Stüart
* Eqidiya Stüart
* Yelizaveta Stüart

## Mənbə
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## İstinadlar
Gündoğmuş

**Gündoğmuş** — Antalya vilayətinə bağlı rayon.

## Tarix
Eksere kəndi 1936-cı ilə qədər Aksekiyə bağlı kənd ikən, 1936-cı ildə "Gündoğmuş" adı ilə mahala çevrilmişdir.

## coğrafiya

Sahəsi 1323km² və dəniz səviyyəsindən 900 m yüksəklikdədir. Dağlıq ərazilər meşələrlə örtülüdür. Alara çayı rayonu şərq-qərb istiqamətində bölür. Aralıq dənizi iqlimi üstünlük təşkil etsə də, qışda bir qədər kontinental iqlim xüsusiyyətlərini göstərir və bu səbəbdən qış bir qədər sərt keçir.

## İqtisadiyyat
Rayonda işsizlik səviyyəsi çox yüksəkdir və gənc işçi qüvvəsi sahilyanı rayon və şəhərlərdə turizm sektoruna yönəldiyi üçün rayon daim köç edirlər. Rayon məşğulluğunda ən mühüm pay mövsümi işçiləri işə götürən Meşə işləri idarəsidir Rayonda mühüm sənaye müəssisəsi yoxdur. Torpaq quruluşunun sərt olması səbəbindən əkinçilik sahələrinin məhdud olması kənd təsərrüfatının kiçik ərazilərdə terraslar şəklində aparılmasına səbəb olmuşdur. İqtisadiyyat baxımından kəndlərdə heyvandarlıq və arıçılıq mühüm yer tutur. Tərəvəz və meyvələrin bir qism hissəsi kəndlərdə yetişdirilir buda ancaq daxili ehtiyaclar üçün sərf edilir.

## Təhsil
Rayon mərkəzində üç məktəbdə təhsil verilir. İnternat məktəbində ucqar kəndlərin oxumaq imkanı olmayan uşaqlarına təhsil və təlim verilir.

## İstinadlar
Turne (şəhər)

**Tournai** ( fransa: *Tournai*, flamand: *Doornik*, latın: *Tornacum* ) — Belçikanın Valloniya regionunda yerləşən qədim bir şəhərdir.

## Qalereya

Fayl:Tournai_JPG02a.jpg|link=Dosya:Tournai_JPG02a.jpg|alt=Tournai Çan Kulesi|Zəng qülləsi (Belfry of Tournai)
Fayl:Tournai_JPG001.jpg|link=Dosya:Tournai_JPG001.jpg|Tournai Notre Dame Katedrali
Fayl:Tournai_JPG05a.jpg|link=Dosya:Tournai_JPG05a.jpg|alt=Trous Köprüsü|Trous körpüsü
Fayl:Tournai_JPG06c.jpg|link=Dosya:Tournai_JPG06c.jpg|alt=St. Jacques Kilisesi|St. jak kilsəsi
Fayl:Tournai_-_Eglise_Sainte-Marie-Madeleine.jpg|link=Dosya:Tournai_-_Eglise_Sainte-Marie-Madeleine.jpg|alt=Ste.-Marie-Madeleine Kilisesi|Ste-Marie-Madeleine kilsəsi
Fayl:Tournai_-_Eglise_Saint-Nicolas.jpg|link=Dosya:Tournai_-_Eglise_Saint-Nicolas.jpg|alt=Saint-Nicolas Kilisesi|Müqəddəs Nikolay kilsəsi
Fayl:Tournai_-_Eglise_Saint-Brice.jpg|link=Dosya:Tournai_-_Eglise_Saint-Brice.jpg|alt=Saint-Brice Kilisesi|Saint-Brice kilsəsi
Fayl:Tournai_-_Eglise_Saint-Piat.jpg|link=Dosya:Tournai_-_Eglise_Saint-Piat.jpg|alt=Saint-Piat Kilsesi|Saint-Piat kilsəsi
Fayl:Tournai_-_Eglise_Saint-Quentin.jpg|link=Dosya:Tournai_-_Eglise_Saint-Quentin.jpg|alt=Saint-Quentin Kilisesi|Sent-Kventin kilsəsi
Fayl:Tournai_-_Eglise_Sainte-Marguerite.jpg|link=Dosya:Tournai_-_Eglise_Sainte-Marguerite.jpg|alt=Sainte-Marguerite Kilisesi|Sainte-Marguerite kilsəsi
Fayl:Tournai_-_Cloth_hall.jpg|link=Dosya:Tournai_-_Cloth_hall.jpg|alt=Kumaş Sarayı|Parça saray
Fayl:01_Tournai_AB1aJPG.jpg|link=Dosya:01_Tournai_AB1aJPG.jpg|alt=Belediye Sarayı|Bələdiyyə sarayı
Fayl:070215_Tournai_(46).JPG|link=Dosya:070215_Tournai_(46).JPG|alt=Belediye Sarayı|Bələdiyyə
Fayl:070215_Tournai_(9).JPG|link=Dosya:070215_Tournai_(9).JPG|alt=Bir 17. yüzyıl evi|17-ci əsrin evi
Fayl:Tournai.jpg|link=Dosya:Tournai.jpg|alt=Grand Place|Böyük Yer (Grand Place)


## İstinadlar
Fukui Şəhər İncəsənət Muzeyi

və ya **Art Labo Fukui** – Yaponiyanın Fukui şəhərində yerləşən incəsənət muzeyi.

## Tarixi
Muzey binası 1993–1996-cı illərdə tikilmiş və Kişo Kurokava tərəfindən dizayn edilmişdir. Muzey 1997-ci ildə açılmışdır.

## Xüsusiyyətlər
Muzey bir yeraltı mərtəbədə, üç yerüstü mərtəbə və bir penthauz mərtəbəsindən ibarətdir. Burada uşaq və vətəndaş atelyelələri, auditoriya, kafe, daimi və xüsusi sərgi zalları, giriş zalı yerləşir. Muzey binasının sahəsi 3147,75 m², muzeyin ümumi döşəmə sahəsi 5262,84 m² təşkil edir. Muzey ictimai parkda yerləşir.

Muzey sərgisinin əsasını fukuili heykəltaraş Hiroatsu Takatanın işləri təşkil edir. Muzey "Simbioz konsepsiyası" mövzusu üzrə yaradıldığı üçün binanın eksteryeri şüşədən tikilmişdir. Bu, həm də sənətçilərin əsərlərinin çöldən də görünməsi üçün nəzərdə tutulmuşdur. Muzey binası şüşədən hazırlandığından yayda günəşin binanı qızdırmaması üçün 13° bucaq altında tikilmişdir. Muzey yaşıllıq və gölməçə ilə əhatə olunmuşdur.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Sənain körpüsü

**Sənain körpüsü** — Sənain körpüsü, 1234-cü ildən etibarən inşa edilmiş və Allahverdi rayonunun Sənain kəndi yaxınlığında Tona çayı üzərində yerləşir. Bu körpü, adını məxsus olduğu kənddən almışdır və Dədəli körpüsü ilə oxşar birtağlıdır. Allahverdi (19.09.1969-cu ildən Tumanyan) rayonunun Sənain kəndi yaxınlığında, Tona (sovet dövründə Debed) çayı üzərində yerləşən tarixi bir daş körpü.

## Memaqrlıq quruluşu
1234-cü ildən etibarən yonulmuş daş plitələrdən inşa edilmiş bu körpünün sol qurtaracağı iri bir qaya üzərində, sağ qurtaracağı isə sahil boyunca dayanır. Körpünün sağ tərəfdən ortasına qədər yol pillələrlə yüksəlir, daha sonra düz şəkildə davam edir.

## Tarixi
Sənain körpüsü 1940-cı ildə yenidən qurulmuşdur. Qədimdən bəri Türk-Oğuz boylarının anayurdu olan Sənain kəndinə ermənilərin ilk gəlişi XIX əsrin əvvəllərinə təsadüf edir. Bu körpü, bölgənin tarixi və mədəni irsinin əhəmiyyətli bir hissəsi kimi qiymətləndirilir.

## Memarlıq xüsusiyyətləri
Sənain körpüsünün tağbəndi relyefli xətlə haşiyələnmişdir. Lakin Dədəli körpüsündən fərqli olaraq, burada xətlər daha az pilləlidir. Körpü inşa edildiyi yerdə çay sahilləri arasında hündürlük fərqi olduğu üçün memar, körpünün bu hissəsindəki dayağın altını təbii qayalarla hörərək iki tərəfi tarazlamışdır. Körpü yolunun tən ortasına qədər pilləvari bir yol mövcuddur, sonrasında isə düz şəkildə davam edir.

## Tikinti materialları
Çayın suyu artdığı zaman körpü dayaqlarının dağılmaması üçün onun hər iki tərəfi iri daşlarla hörülmüşdür. Körpü, səliqə ilə yonulmuş yerli daş materialı ilə inşa edilmişdir. Yazılı mənbələrdə körpünün ilk inşa tarixi 1234-cü il göstərilir, lakin 1940-cı ildə burada bəzi təmir işləri aparılmışdır.

## Tarixi
Sənain körpüsü, bölgənin tarixi abidələri arasında mühüm yer tutmaqdadır. Ancaq acınacaqlı haldır ki, ermənilər bu abidəni özününküləşdirmək cəhdindədirlər, yazılı kitabəyə məhəl qoymadan onun tarixi əhəmiyyətini nəzərə almırlar.

## Həmçinin bax
* Dədəli körpüsü

* Soylan körpüsü

## İstinadlar
Kaqamino Müasir İncəsənət Muzeyi

– Yaponiyanın Okayama prefekturasının Kaqamino qəsəbəsində yerləşən incəsənət muzeyi. Muzey gənc yaşda ölən Yaponiya rəssamlarının yaradıcılığına həsr olunmuşdur.

## Tarixi

Muzey 28 may 2018-ci ildə sənət kolleksiyaçısı Takahiro Tsucimoto tərəfindən açılmışdır. Muzeyin qurucusu və direktoru olan Tsucimoto Nara prefekturasında işlədiyi illərdə rəsm əsərlərini yığmağa başlamış və kolleksiyasına 500-dən çox əsər daxil etmişdir. O, muzeyi açmaq üçün Naradan Okayamaya köçmüşdür.

## Xüsusiyyətlər
Kaqamino Müasir İncəsənət Muzeyi gənc yaşda ölən Yaponiya rəssamlarının yaradıcılığını mühafizə etmək məqsədilə yaradılmışdır. Muzeydə həmin rəssamların tamamlanmamış rəsm əsərləri sərgilənir. Muzeydə əsərləri sərgilənən rəssamlara Fumio Nanbata, Yasuki Kanayama, Hideo Noda, Kanci Maeda, Makoto Saburi, Ryoka Kavakami, Keyci Şimazaki, Toşiyuki Haseqava, Kenzo Noquçi, Haruo Yamanaka, Morisuke Komoda, Kanci Yo, Morita Tsunetomo, Haçiro Nakaqava, Ando Nakataro, Toşio Nakanaşi, Yukihisa İsobe, Koci Horiuçi, Qosey Abe, Ciro Oyamada, Kiiçi Okamoto, Saburo Haseqava, Sato Key, Keysuke Suqano, Şimizu Toşi, Kumaci Aoyama, Tokuro Katada, Haruo Matsuşita, Yoşihiko Kumaoka daxildir.

Muzey XIX əsrin əvvəllərində tikilmiş ənənəvi yapon evində yaradılmışdır. Bina keçmişdə boyaq evi və mehmanxana kimi istifadə olunmuşdur. Muzeydə ikimərtəbəlidir, burada xüsusi sərgi zalları yerləşir. Muzeydə Okayama prefekturasına məxsus olan Bizen dulusçuluq məmulatları da sərgilənir. Muzeyi aylıq 400 nəfər ziyarət edir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Müqəddəs Georgi kilsəsi (Tbilisi)

**Müqəddəs Georgi kilsəsi** (; ) — Gürcüstanın paytaxtı Tbilisinin qədimi hissəsində yerləşən XIII əsrə aid erməni kilsəsi. Tbilisidə fəaliyyət göstərən iki erməni kilsəsindən biridir və Erməni Apostol Kilsəsinin Gürcüstan Yeparxiyasının kafedralıdır. O, Vaxtanq Qorqasali meydanının cənub-qərb küncündə yerləşir və Narikala qalasının xarabalıqlarına baxır.
## Tarixi
Tbilisi bələdiyyəsinin saytındakı məlumata görə, kilsənin yerləşdiyi ərazi orta əsrlərdə həbsxanaya aid olub, buna görə də bəzən gürcücə "Tsixisdidi" () adlanır.

Erməni tarixçiləri İosif Orbeli və Levon Melikset-Bek hesab edirlər ki, kilsənin əsası 1251-ci ildə qoyulub. Tarix kilsənin həyətinin qərb qapısı üzərindəki xaçkarın üzərində ərəbcə yazıya əsasən təklif edilib. XIII əsr salnaməçisi Ovanis Erznkatsinin yazdığına görə, kilsə Karin (Ərzurum) şahzadəsi Umek tərəfindən tikilmişdir.

## İstinadlar
Kamuzel paltar

**Kamuzel** — adətən qadınlar tərəfindən geyilən, belinə qədər uzanan qolsuz maykaya bənzər köynəkdir . Kamuzel adətən atlaz, sintetik, ipək və ya pambıqdan hazırlanır.
Tunik paltar

**Tunik paltarı** — köynək və ətək xüsusiyyətlərini malik qadın geyimidir. Ayrıca ətəyi olmasa da paltarın aşağı hissəsi onu əvəz edir. Çox vaxt bu paltarlar pambıq və ya ipək parçalardan hazırlanır.

Onlar adətən belində tikiş olmadan kəsildiyi üçün, paltarların bel boşluğunu aradan qaldırmaq üçün adətən kəmərdən istifədə olunur. Geyimin ön hissə düymələrin olması ona daha xoş görkəm verir.

## Tarixi
İlk dəfə 1916-cı ildə Koko Şanel tərəfindən şalvarlı paltar şəklində ortaya çıxarıldı. Tunik paltarları 1950-ci illərdə dəb halına gələndə bəzən "köynək bel paltarları" adlandırılırdı. Köynək paltarının 1950-ci il versiyası İkinci Dünya müharibəsi zamanı Christian Dior tərəfindən hazırlanmışdır. Bu, İkinci Dünya müharibəsindən sonrakı "Yeni Görünüş" yüksək moda dizaynlarının bir hissəsi kimi təqdim edildi, yuxarı çəkilmiş bir tam ətək olaraq qabarıq ətək geyildi. Pambıqdan hazırlanmış, lakin tam yubka və yaxasını saxlayan köynək paltarının daha qeyri-rəsmi versiyaları 1950-ci illərdə bir çox qadın qarderobunun əsas hissəsinə çevrildi, və Anne Foqarti kimi dizaynerlər bu üslubun variantları ilə tanındılar. Life jurnalının 1957-ci il sayında Nyu Yorkda 25 dollara satılan tipik pambıq köynək paltarının fotoşəkili var.

Orijinal köynək paltarının bir variantı "Köynək paltarı" dır. Köynək paltarları 1960-cı illərdə istehsal olunmağa başladı və sadəcə bir köynəyin uzadılmış versiyasıdır.

## İstinadlar
# Hewitt, Valerie; Ann Kellogg & Lynn Payne (2008). *The Greenwood Encyclopedia of Clothing Through American History, 1900 to the Present: Volume 1, 1900–1949*. Greenwood Publishing Group. p. 311. ISBN 978-0-313-33395-8.
# Popular Shirt Dress Combines Tailored Top with Ruffly Skirt, Reading Eagle, June 30, 1954, p. 26
# "Fashion: A Spree on 7th Avenue". *Life*. Vol. 42, no. 10. 11 Mar 1957. p. 112. ISSN 0024–3019
# Cumming, Valerie; C. W. Cunnington & P. E. Cunnington (2010). *The Dictionary of Fashion History*. Berg Publishers. p. 211. ISBN 978-1-84788-534-0.
Qərar (Avropa İttifaqı)

**Qərar** — Avropa İttifaqı hüququnda ünvanlandığı şəxslər üçün məcburi olan hüquqi sənəd. Onlar Aİ qanunvericiliyinə əsasən həyata keçirilə bilən və fərdlər üçün hüquqi cəhətdən məcburi təsir göstərə bilən üç növ hüquqi sənəddən biridir. Qərarlar üzv dövlətlərə və ya şəxslərə ünvanlana bilər. Avropa İttifaqı Şurası qərar qəbul etmək səlahiyyətini Avropa Komissiyasına həvalə edə bilər.

## İstinadlar