Vasim Məmmədəliyev

**Vasim Məmmədəli oğlu Məmmədəliyev** () — şərqşünas-alim, professor (1979); Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının həqiqi üzvü (2007); Azərbaycanın (1992) və Dağıstanın (2003) əməkdar elm xadimi; BDU-nun İlahiyyat fakültəsinin dekanı; BDU-nun ərəb filologiyası kafedrasının müdiri; Qafqaz Müsəlmanları İdarəsi Elmi-Dini Şuranın sədri (1997).

## Həyatı və fəaliyyəti
Vasim Məmmədəliyev 1942-ci il avqust ayının 27-də Bakı şəhəri Kürdəxanı kəndində anadan olmuşdur . 1949–1959-cu illərdə Bakı şəhər 113 saylı orta məktəbdə təhsil almışdır.

1959–1964 — BDU-nun Şərqşünaslıq fakültəsinin ərəb filologiyası şöbəsini bitirmişdir. Ələsgər Məmmədovun tələbəsidir.
* 1965–1968 — Tbilisi Dövlət Universitetində aspirant.
* 1978-ci ildən professor olmuşdur.
* 1981–1991 — BDU-nun Şərqşünaslıq fakültəsinin dekanı.
* 1989 — İraq Elmlər Akademiyası, 1994 — İslam Təşkilatı Konfransı nəzdində İslam Hüququ Akademiyası, 1995 — Suriya Quran Elmləri və Ərəb Filologiyası Akademiyası, 2003 — Misir Ərəb dili Akademiyasının üzvü seçilmişdir.
* 1991–1992 — BDU-nun prorektoru.
* 1992-ci ildən Bakı Dövlət Universitetinin İlahiyyat fakültəsinin dekanı, ərəb filologiyası kafedrasının müdiri.
* 1992 — Azərbaycanın Əməkdar elm xadimi fəxri adına layiq görülmüşdür.
* 1997-ci ildən Qafqaz Müsəlmanları İdarəsi Elmi-Dini Şuranın sədri.
* 2001 — AMEA-nın müxbir üzvü seçilmişdir.
* 2002 — "Şöhrət ordeni" ilə təltif edilmişdir.
* 2003 — Dağıstan Respublikasının Əməkdar elm xadimi adına layiq görülmüşdür.
* 2007 — Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının akademiki seçilmişdir.
* 30-dan artıq dissertasiya işinə elmi rəhbərlik, 40-dan çox dissertasiya işinə rəsmi opponentlik etmişdir. 20 kitabın, 600-dən çox elmi və elmi-kütləvi məqalənin müəllifidir. Əsərləri dünyanın 15-dən artıq ölkəsində nəşr edilmişdir.
* Türkiyə, İran, İraq, Misir, Liviya, Gürcüstan, Rusiya, Səudiyyə Ərəbistanı, Suriya, BƏƏ, Küveyt və digər ölkələrlə sıx elmi əməkdaşlıq əlaqələri olmuşdur.
* Vasim Məmmədəliyev akademik Ziya Bünyadov ilə sovet rejimi dövründə Qurani-Kərimi ilk dəfə Azərbaycan dilinə tərcümə etmişdir. İlk dəfə 1991-ci ildə işıq üzü görmüş bu tərcümə indiyə qədər müxtəlif illərdə dəfələrlə nəşr olunmuşdur.

Azərbaycan — İraq Dostluq Cəmiyyətinin sədri olmuşdur.

27 dekabr 2018-ci ildən Azərbaycan İlahiyyat İnstitutunun Himayəçilər Şurasının üzvü olmuşdur.

Uzun illər Azərbaycan Televiziyasında yayımlanan "Haqqın dərgahı" verilişinin aparıcısı olmuşdur.

İki qızı, bir oğlu var.

Vasim Məmmədəliyev 13 oktyabr 2019-cu ildə vəfat etmiş, II Fəxri Xiyabanda dəfn olunmuşdur.

## Beynəlxalq seminar, simpozium və konfraslarda iştirakı
* Rusiya — 1978, 1981
* Polşa — 1979, 1995
* ABŞ — 1996
* İndoneziya — 1998, 1996, 2000
* İraq — 2000, 2004
* Türkiyə — 2002, 2004
* İran — 2002, 2004
* Gürcüstan — 2005
* Fransa — 2005
* Misir — 2006

## Seçilmiş əsərləri
* 2006 — İslam və gənclik
* 2006 — Mövlana Cəlaləddin Rumi yaradıcılığında Məsnəvi (Q. T. Məmmədəliyeva ilə birlikdə)
* 2006 — Milli jurnalistikamızın patriarxı. Mətbuatımızm klassiki.
* 2006 — Ərəb dili proqramı (bakalavr pilləsi üçün) (N. Məmmədovla birlikdə)
* 2006 — Globalization in Estimation of Muslim Scientists (ingilis dilində)
* 2005 — İslamda məzhəblərin yaxınlığı və yaxınlaşmanın əsas istiqamətlərinə dair bəzi mülahizələr
* 2005 — Ərəb dilçiliyi ümumi dilçiliyin əsas qollarından biri kimi
* 2004 — Dünya şöhrətli alim Rüstəm Əliyev fenomeni
* 2004 — Ərəb ədəbi dilində şərt budaq cümləli tabeli mürəkkəb cümlələr
* 2004 — İslam əxlaqı və onun əsas prinsipləri
* 2004 — Müsəlman alimlərinin qloballaşmaya münasibətinə dair bəzi qeydlər
* 2004 — S. S. Rəşadinin "Sərf nəhv" kitabı haqqında
* 2004 — Sibəveyhə tutulan iki məşhur irad barəsində bir neçə söz. Orta əsr əlyazmaları və Azərbaycan mədəniyyəti tarixi problemləri
* 2003 — Əbu Həyyanın bəzi dilçilik görüşləri
* 2003 — Təsəvvüfdə ariflə alimin fərqi. Şərqşünaslığın aktual problemləri.(Q. T. Məmmədəliyeva ilə birlikdə)
* 2003 — Aida İmanquliyeva Azərbaycan şərqşünaslığının ən görkəmli nümayəndələrindən biri kimi
* 2002 — Islam against terrorism, extremism and aggression. Cooperation for peace in the Caucasus. (Tbilisi)
* 2002 — Сравнительный анализ индикативных и императивных наклонений в арабском языке и иврите (C. Fərzəliyevlə birlikdə)

## Mükafatları
* "Azərbaycan Respublikasının əməkdar elm xadimi" fəxri adı — 28 oktyabr 1992
* "Dağıstan Respublikasının əməkdar elm xadimi" fəxri adı 2003
* "Şöhrət" ordeni — 26 avqust 2002.
* "Şərəf" ordeni — 30 oktyabr 2009
* Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərdi təqaüdü — 30 avqust 2012
* "Qızıl çinar" beynəlxalq mükafatı — 10 may 2017

## İstinadlar

## Həmçinin bax

## Xarici keçidlər
*