Monteneqro–Serbiya münasibətləri

**Monteneqro–Serbiya** (və ya Çernoqoriya'''''–'''''Serbiya) əlaqələri — Monteneqro ilə Serbiya arasındakı mövcud ikitərəfli əlaqələrə deyilir. 1918-ci ildən 2006-cı ilə qədər iki ölkə Yuqoslaviya Krallığı, Yuqoslaviya Sosialist Federativ Respublikası və Serbiya və Monteneqro dövlətlərində birləşmişdilər. Bölgədəki son siyasi inkişaflara bağlı olaraq, Çernoqoriyalılar və Serblər arasındakı etnik əlaqənin dərəcəsi tez-tez tarixçilər tərəfindən müzakirə edilir. Ancaq, əlaqələri səmimi olaraq xarakterizə olunur və keçmişdə iki ölkə arasında böyük bir müharibə yoxdur.

## Tarixi

### Yuqoslaviyadan Əvvəl
Yuqoslaviyanın varlığından əvvəl, Serb Ortodoks Kilsəsinə asılı olduğu üçün Serblər və Çernoqoriyalılar arasında çox az fərq var idi, bu da 1697-ci ildə Monteneqro Şahzadə-Yepiskopluğu tərəfindən birbaşa təsir edilmişdi. Pitr II Pitroviç-Nyeqoş, ən çox teokratik Monteneqro Şahzadə-Yepiskopluğunun tarixi idarəçilərindən biri idi, daha sonra Serb ədəbiyyatının tarixinin bel sümüyünü meydana gətirəcək əsərləri hazırladı.

### Birinci Dünya müharibəsi Və Monteneqronun Yuqoslaviya Tərəfindən İhlaqı

Berlin Konqresi hərəkəti suveren dövlətlərin müstəqilliyini rəsmi olaraq tanıdığında, 1897-ci ildə rəsmi olaraq qurulana qədər iki ölkənin əlaq Monteneqro Krallığı, 1916-cı ildə Avstriya-Macarıstana təslim olana qədər Serbiyanın Birinci Dünya müharibəsində ən yaxın müttəfiqi oldu. Monteneqro ilhaq edildi və daha sonra Yuqoslaviya Krallığı rəhbərliyində 1918-ci ilin Dekabr ayının 20-də elan edildi. Həftələr sonra, Kristo Zrinov Popoviç'ə rəhbərliyindəki separatist Çernoqoriyalı Yaşıllar, 1919-cu ilin Yanvar ayının 7-də Milad Üsyanı olaraq bilinən Yuqoslaviya tərəfdarı olan ittifaqcıların əleyhinə şiddətli bir qiyam başlatdı.
thumb|Çetnik bayrağı:
"Kral və vətən üçün; azadlıq ya da ölüm"

### İkinci Dünya müharibəsində

Yuqoslaviyanın işğalından sonra Serbiyanın kiçik bir hissəsində və Monteneqro torpaqlarında iki çətin müqavimət qrupu təsirli oldu. Bunlar Yuqoslaviya partizanları və Çetnik'ləri idi. İkinci Dünya müharibəsi əsnasında Yuqoslaviya Partizanları'nın etnik tərkibinin 35%'ini Serblər və Çernoqoriyalılar meydana gətirirdi. Çernoqoriyalılar, Serblərdən sonra Çetnik hərəkəti içində ikinci ən böyük etnik qrup olaraq göstərildi.

### Serbiya və Monteneqro, Yuqoslaviya Federal Respublikasının Üzvü Olaraq (1992-2003)

İlk Serb Respublikası və Çernoqoriya Respublikası Yuqoslaviyanın parçalanması əsnasında Federal Yuqoslaviya Respublikasını qurdu. Monteneqro, əhalinin böyük əksəriyyəti 1992-ci ildə Serbiya ilə birlik olması referendumuna səs verməsinin ardından Yuqoslaviyanın bir hissəsi qaldı. Bu zaman Serbiya və Monteneqro, Balkan Müharibələri əsnasında bənzər rollar oynamağa başladı çünki Monteneqro'dakı silahlı qüvvələr tez-tez Yuqoslaviyadakı seperatçılara qarşı döyüşürdü.

### Monteneqro Müstəqillik Referendumu (2006)
Monteneqro'dakı son müstəqillik referendumu 2006-cı ilin May ayının 21-də keçirilib. Seçicilərin 55,5%'i tərəfindən, Avropa İttifaqı tərəfindən təyin olunan 55%'i azca keçərək təsdiqlədi. 23 May'da, Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Təhlükəsizlik Şurasının beş daimi üzvü tərəfindən ilkin referendum nəticələri alındı və müstəqillik rəsmi olaraq elan edildikdən sonra Monteneqronun beynəlxalq sahədə geniş bir şəkildə tanınacağını göstərdi. 31 Mayda referendum komissiyası, referendum nəticələrini rəsmən təsdiqlədi və Monteneqrolu seçicilərin 55.5%'inin müstəqillik lehinə səs verməsini təsdiqlədi. O dövrdə baş naziri olan Milo Dukanoviç, *Monteneqro Sosialistləri Demokratik Partiyası* ətrafındakı müstəqillik tərəfdarı blokun lideri oldu. Predraq Bulatoviç, referendum kampaniyası zamanı həmkarlar ittifaqları olmayan partiyaların koalisiyasına rəhbərlik etdi.

## Həmçinin Bax
* Serbiya və Monteneqro
* Yuqoslaviya Sosialist Federativ Respublikası
* İkinci Dünya müharibəsi
* Birinci Dünya müharibəsi

## İstinadlar