Əyyub Qiyas

**Əyyub Qiyas (Qi Or El)** (Tam adı: *Əyyub Qiyas oğlu Abasov*; 14 dekabr 1968, Lənkəran, Azərbaycan SSR) — nasir, tərcüməçi, dramaturq, şair, 1996-cı ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin, 2019-cu ildən Azərbaycan Kinematoqrafçılar İttifaqının üzvü.

## Həyatı
Əyyub Qiyas 1968-ci il 14 dekabr tarixində Lənkəran şəhərində anadan olub. Ailəlikcə Sumqayıt şəhərinə köçdüklərindən orta təhsilini 1986-cı ildə burada başa vurub. 1986–1990-cı illərdə M.A.Əliyev adına Azərbaycan Dövlət İncəsənət İnstitutunun "*Teatr sənəti*" fakültəsində təhsilini davam etdirib. 1992–1994-cü illərdə Moskva Ümumittifaq Kinematoqrafıya İnstitutu nəzdində ali ssenari kursunda Yuri Nikolayeviç Arabovun sinfində qiyabi təhsil alıb. Azərbaycan EA Memarlıq və İncəsənət İnstitutunun qiyabi asipranturasında təhsilini davam etdirib. "*Azərbaycan televiziya tamaşaları*" mövzusunda tədqiqat üzərində çalışır.

## Fəaliyyəti
1988–1990-cı illərdə Sumqayıtda kimyaçıların Səməd Vurğun adına Mədəniyyət sarayında xalq teatrının rejissoru, 1990–1991-cı illərdə "*Cığırdaş*" gənclik mərkəzi yaradıcı gənclərin teatr birliyinin direktoru, 1991–1992-ci illərdə "168 saat" qəzetinin baş redaktorunun müavini, 1992–1993-cü illərdə "Xəzər" jurnalının redaktoru olub.

1993–1997-ci illərdə Azərbmətbuatyayımı İB-nin Sumqayıt şəhərində fəaliyyət göstərən "*Ziya*" mətbuat yayımı agentliyində direktor vəzifəsində çalışıb. 1997–2012-ci illərdə Sumqayıtdakı "*İnter-Press*" mətbuat ticarət şirkətinin təsisçisi və icraçı direktoru olub. 2004-cü ildən "*Sahilsiz dəniz*" dərgisinin baş redaktorudur, 2004–2014-cü illərdə "*Ulduz*", 2011–2012-ci illərdə "*Ulu çinar*", 2014-cü ildə "*Qobustan*" dərgilərinin redaksiya heyətinin və 2004–2014-cü illərdə AYB gənclər şurasının üzvü olan Əyyub Qiyas Prezident təqaüdçüsüdür. 2016-cı ildə tərcümə fəaliyyətindəki uğurlarına görə AYB-nin və "Ədəbiyyat qəzeti"nin "Əli bəy Hüseynzadə", 2017-ci ildə Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin təsis etdiyi "Qızıl Kəlmə" mükafatlarına, 2023-cü ildə isə TÜRKsoyun "İmadəddin Nəsimi 650" xatirə medalına, 2023-cü ildə Beynəlxalq Mahmud Kaşkari medalına layiq görülüb.

## Bədii yaradıcılığı
Bədii yaradıcılığa 1990-cı illərdən başlayıb. 1996-cı ildə "*Mən bir sapand daşıyam ki…*" (şeirlər), "*Qarışqa*" (povest və hekayələr) kitabları nəşr olunub. Bədii tərcümələrini qəzet və jurnallarda çap etdirib.

2007–2008-ci illərdə Mədəniyyət və turizm Nazirliyinin Mədəniyyətşünaslıq üzrə EMM-ində kino bölməsinin müdiri, 2016-cı ilin may ayından 2017-ci ilin yanvar ayına qədər Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabineti yanında fəaliyyət göstərən Tərcümə mərkəzində və "*Xəzər*" dərgisində redaktor işləyib. 2017-ci ilin yanvar ayından həmin ilin oktyabr ayına qədər "*Qanun*" nəşriyyatında redaktor olub.

### Əsərləri
*"Qara işıq" (roman. "Qiyasoğlu" nəşriyyatı, 2022. təkrar nəşr)

### Tərcümələri

#### Nəsr
119. İsmail Tokalak "Pulun imperatorları" (araşdırma)

120.Çarlz Dikkens "Soyuq ev" (roman)
121.Çarlz Dikkens "Pikvik klubu" (roman)

### Poeziya

### Redaktələri

## Filmoqrafiya
# Cansıxıcı əhvalat (film, 1988) — Elçin obrazı
# Murad-Sad (film, 1988) — Murad obrazı
# Kəpənək qanadları (film, 2002) — ssenari müəllifi və quruluşçu rejissor (Dünya TV)
# Şəkilli kitab (film, 2009) — ssenari müəllifi və quruluşçu rejissor (Dünya TV)
# Oyunçu (tele-serial, 2008) — redaktor (AzTV)
# Susmuş vicdan (film, 2010) — ssenari müəllifi (Xəzər TV)
# Tək olanda qorxma... (teleserial, 2013) — ssenari müəllifi (Space TV)
# Sevginin göz yaşları (film, 2013) — ssenari müəllifi (Xəzər TV)
# Sonuncu fəsil (teleserial, 2013) — ssenari müəllifi (ATV)
# Nabat (film, 2013) — redaktor (Azərbaycanfilm)
# "Yarımdünya" (azərbaycan mətninin müəllifi və redaktor)

## Mükafatları
"*Qara işıq*" romanı 2004-cü ildə "*İlin romanı*" ədəbi kulturoloji mükafata layiq görülüb. "*Ədəbiyyat*" qəzetində gedən "*Ədəbiyyat üzrə Nobel mükafatçıları*" silsiləsindən olan tərcümələrinə görə 2016-cı ildə Əlibəy Hüseynzadə mükafatına, Belorus yazıçısı, Nobel mükafatı laureatı Svetlana Aleksiyeviçin "*Müharibənin qadın olmayan üzü*" romanının tərcüməsinə görə 2017-ci ildə Mədəniyyət və Turizm nazirliyinin "*Qızıl kəlmə*" mükafatına layiq görülüb. 2023-cü ildə Beynəlxalq Mahmud Kaşkari mükafatını alıb.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* https://report.az/edebiyyat/qizil-kelme-mukafati-qaliblere-teqdim-olunub/
* http://faktor.az/az/literature/16143-eyyub-qiyas
* http://kulis.lent.az/news/20888 
* "Dolu"nun ssenarisi film qədər güclü deyil 
* https://www.youtube.com/watch?v=m9BMhCHYgGw
* https://www.youtube.com/watch?v=Qw-KghfizJE&t=1s
* https://www.youtube.com/watch?v=zWBrJwfuyuQ&t=31s
* https://www.youtube.com/watch?v=Vj5zrd9pOE4&t=2353s
* https://www.youtube.com/watch?v=0zT5eCHEOjc
* https://www.youtube.com/watch?v=gsCIkcNqH7U&t=6s
* https://www.youtube.com/watch?v=PFGvLaQ6lZM
* https://www.youtube.com/watch?v=_o-E3KBZqEo&t=5s
* https://www.youtube.com/watch?v=dmTf-7x7nVs&t=1044s
* https://www.youtube.com/watch?v=ZJlR_RM2U3I
* http://azpress.az/index.php?lang=az&sectionid=news&id=52840
* http://edebiyyatqazeti.az/news/diger/2183-usaq-oyuncaqlari
* http://edebiyyatqazeti.az/news/proza/1674-ne-satirlar
* http://edebiyyatqazeti.az/news/diger/1799-heyder-eliyev-ve-azerbaycan-kinosu
* http://edebiyyatqazeti.az/news/edebi-tenqid/1487-serhedden-o-tayda-kimler-gorunur
* http://edebiyyatqazeti.az/news/proza/1547-sariliq-hem-de-avtoportret
* http://edebiyyatqazeti.az/news/proza/1086-dud-duud-duuud
* http://edebiyyatqazeti.az/news/gundem/685-tenha-qadin-ucun-serenada
* http://edebiyyatqazeti.az/news/diger/2224-qabriel-qarsia-markes-bele-gunlerden-biri-hekaye
* http://edebiyyatqazeti.az/news/diger/2287-uilyam-qoldinq-nobel-nitqi#.W4d7KRZYWQE.faceboo
* http://edebiyyatqazeti.az/news/gundem/2876-eyyub-qiyas-50