Nobel mükafatı laureatı qadınların siyahısı

"Nobel" mükafatı dedikdə Alfred Nobelin 1895-ci ildəki vəsiyyətinə əsasən "öncəki il ərzində bəşəriyyətə ən böyük faydanı vermiş şəxslərə" verilən 5 mükafat başa düşülür. Bundan əlavə, 1968-ci ildə Sveriges Riksbank tərəfindən Alfred Nobelin xatirəsinə İqtisadiyyat üzrə Sveriges Riksbank Mükafatı təsis edilmişdir və bu mükafat "iqtisadiyyat elmlərində müstəsna əhəmiyyət kəsb edən işlərə imza atan şəxs və ya şəxslərə" verilir.

2023-cü ilə qədər unikal Nobel mükafatı 965 nəfərə və 27 təşkilata verilmişdir ki, onlardan da 64-ü qadındır (Mariya Küri iki dəfə qazanmışdır.)

Qadın Nobel mükafatı sahiblərinin bölgüsü aşağıdakı kimidir:

* on doqqusu "Nobel" sülh mükafatını qazanmışdır (110 laureatın 16,3%-i),
* on yeddisi Ədəbiyyat üzrə "Nobel" mükafatını qazanmışdır (119 laureatın 14,28%-i),
* on üçü Fiziologiya və ya tibb üzrə "Nobel" mükafatını qazanmışdır (230 laureatın 5,6%-i),
* səkkizi Kimya üzrə "Nobel" mükafatını qazanmışdır (191 laureatın 4,1%-i),
* beşi Fizika üzrə "Nobel" mükafatımı qazanmışdır (224 laureatın 1,8%-i),
* və üçü (Ester Düflo və Elinor Ostrom və Klaudiya Qoldin) və İqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatını qazanmışdır (92 laureatın 2,17%-i).
Nobel mükafatını qazanan ilk qadın 1903-cü ildə əri Pyer Küri və Anri Bekkerel ilə birlikdə Fizika üzrə Nobel mükafatını qazanan Mariya Küri olmuşdur. Küri həmçinin iki qat Nobel mükafatını qazanmış yeganə qadındır; 1911-ci ildə Kimya üzrə Nobel mükfataını qazanmışdır. Kürinin qızı İren Jolio-Küri 1935-ci ildə Kimya üzrə Nobel Mükafatını qazanmışdır ki, bu da onları Nobel mükafatı alan yeganə ana-qız cütlüyünə çevirmişdir.

Qadınların tək ildə ən çox mükafat aldığı il 2009-cu il olmuş, beş qadın 4 kateqoriya üzrə laureat olmuşdur.

## Laureatlar
}(mükafatı Oliver Uilyamson ilə bölüşdü)
| ABŞ
| İqtisadiyyat
|"iqtisadi idarəetmənin analizinə görə"
|-
| align="center" rowspan="3" | 2011
| 
| 
| rowspan="2" | Liberiya
| rowspan="3" | Sülh
| rowspan="3" | "Sülhyaratma prosesində iştirakına və qadınların təhlükəsizliyi, hüquqları uğrunda mübarizəyə görə"
|-
| 
| 
|-
|
| 
| Yəmən
|-
| align="center" | 2013
|

| 
| Kanada
| Ədəbiyyat
|"müasir qıssa heykayə janrının ustası"
|-
| align="center" rowspan="2" | 2014
|

| (mükafatı Edvard Mozer və Con O'Kif ilə bölüşdü)
| Norveç
| Fiziologiya və ya tibb
| "Beyində yerləşdirmə sistemi meydana gətirən hüceyrələrin kəşfinə görə"
|-
|-
| 
| (mükafatı Kaylaş Satyarti ilə bölüşdü)
| Pakistan və Hindistan
| Sülh
|"uşaqların və gənclərin təzyiq altına alınmasına qarşı və bütün uşaqların təhsil hüququ üzrə mübarizələrinə görə".
|-
| align="center" rowspan="2" | 2015
| 
| (mükafatı Uliam Cempbel və Satoşi Omura ilə bölüşdü)
| Çin
| Fiziologiya və ya tibb
|"Malyariyaya qarşı yeni bir terapiya ilə əlaqədar kəşflərinə görə"
|-
|-
| 
| 
| Belarus
| Ədəbiyyat
|"zəmanəmizdə əzab çəkməyə və cəsarətə abidə qoyduğu polifonik əsərlərinə görə"
|-
| align="center" rowspan="4" | 2018
|
|(mükafatı Jerar Muru və Artur Eşkin bölüşdü)
|Kanada
|Fizika
|"yüksək intensivli, ultra-qısa optik impulslar yaratma metodlarına görə"
|-
|
|(mükafatı Qreq Uinter və Corc Smit ilə bölüşdü)
|ABŞ
|Kimya
|"fermentlərin istiqamətləndirilmiş təkamülünə görə"
|-
|
|(mükafatı Denis Mukveqe ilə bölüşdü)
|İraq
|Sülh
|"cinsi zorakılığın müharibələrdə və silahlı qarşıdurmalarda silah kimi istifadə edilməsinin dayandırılması üzrə səylərinə görə"
|-
|
|
|Polşa
|Ədəbiyyat
|"sərhədlərin kəsişməsini həyatın bir forması kimi təmsil edən ensiklopedik ehtiraslı təhkiyyə fantaziyasına görə"
|-
| align="center" | 2019
|

| (mükafatı Maykl Kremer və Abirjit Banerji ilə bölüşdü.)
| Fransa və ABŞ
| İqtisadiyyat
|"qlobal yoxsulluğun həllində tətbiqi yanaşmalarına görə"
|-
| align="center" rowspan="4" | 2020
|
| (mükafatı Reynhard Qenzel və Rocer Penroz ilə bölüşdü.)
| ABŞ
| Fizika
|"Qalaktikamızın mərkəzindəki ifrat kütləli kompakt obyektin kəşfinə görə"
|-
|
| (mükafatı Cennifer Dudna ilə bölüşdü.)
| Fransa
| Kimya
|"Genom redakəsi metodunu təkmilləşdirdiklərinə görə"
|-
|
| (mükafatı Emmanuel Şarpontie ilə bölüşdü.)
| ABŞ
| Kimya
|"Genom redakəsi metodunu təkmilləşdirdiklərinə görə"
|-
|
| 
| ABŞ
| Ədəbiyyat
| "sadə gözəlliklə individual mövcudluğu universallaşdıran qüsursuz poetik səsinə görə"
|-
| align="center" | 2021
|

| (mükafatı Dmitri Muradov ilə bölüşdü.)
| Filippin
| Sülh
|"Demokratiya və davamlı sülh üçün bir şərt olan söz azadlığını müdafiə etmək səylərinə görə"
|}

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Alfred Nobel
* "Nobel" mükafatı