Məmişli

**Məmişli kəndi** — Gürcüstan Respublikasının Aşağı Kartli mxaresinin Başkeçid rayonunun inzibati-ərazi vahidində kənd.

Kəndin qədim nəsillərinin xronologiyasına nəzər saldıqda kəndin salınma tarixi 300-400 ili keçir. Tarixi mənbələrdə kəndin adı Dağətəyi (Məmişli) kimi göstərilir. Məmişli kəndi Tbilisidən 63 km cənub-qərbdə. Dəniz səviyyəsindən 1200 m hündürlükdədir. 1886-cı ilin əhalinin siyahaya alınmasına görə kənddə 19 ailə (131 nəfər), 1926-cı ilin əhalinin siyahaya alınmasına görə 64 ailə (362 nəfər), 2002-ci ilin əhalinin siyahaya alınmasına görə isə 908 nəfər yaşadığı qeydə alınıb. Kəndin tarixi ilə kənddə olan böyük qədim nəsillərin tarixi sıx bağlıdır. Altı Qardaşın Yurdu: Qabanlıdan Məmişliyə
Məmişli kəndinin tarixi sadə bir məskunlaşma deyil, təbiətlə insanın, vahiməli meşələrlə sönməz ailə ocağının mübarizəsidir. Hər şey o altı qardaşın Başkeçidin sərt dağlarına ayaq basması ilə başladı.

İlk dayanacaq Qabanlı idi. O vaxtlar bu yerlər elə sıx, elə qaranlıq meşəlik imiş ki, günəş şüası torpağa çətinliklə sızarmış. Qardaşlar burada yurd salsalar da, təbiətin vəhşi üzü onlara rahatlıq vermir. Kənd yaddaşında ağrı ilə qalan o məşhur hadisə — bir uşağın ayı tərəfindən parçalanması — qardaşların taleyini dəyişir. Bu faciə onlara anladır ki, Qabanlı hələ insan ayağına hazır deyil.

Qardaşlar meşənin vəhşiliyindən qaçıb daha açıq, daha yüksək bir yerə — Ağbaba(Kars) bölgəsinə (Ağbaba mahalı tarixən Şərqi Anadoluya aid olub. Bu torpaqlar Qars vilayətinin tərkib hissəsi kimi,1877–1878-ci illərdə Çar Rusiyası tərəfindən işğal edilərək Tiflis quberniyasının Qars qəzasının Ağbaba nahiyyəsi şəklində Rusiyanın tərkibinə qatılıb.SSRİ dövründə 1930-cu ilə qədər Gümrü qəzasının Ağbaba nahiyyəsi adlanmış,Ermənistan SSR rayonlaşdırılan zaman burada Amasiya inzibati rayonu yaradılmışdır.) üz tuturlar. Lakin burada da başqa bir sınaq onları gözləyir: Sərt soyuq və odunsuzluq. Dağlıq ərazidə isinmək üçün bir çırpı belə tapmaq müşkülə çevrilir. Həyat sanki onları sınağa çəkir: "Ya meşənin vəhşiliyi, ya dağın şaxtası?"

Nəhayət, qardaşlar indiki kəndin yerinə gəlirlər. Bura həm Qabanlı kimi qorxulu deyil, həm də Yavıxlı kimi bərəkətsiz deyil. Burada böyük bir ayrılıq və eyni zamanda birlik qərarı verilir:

Yaqub və Molla Əhməd Yavıxlıdə (və ya ona yaxın ərazidə) qalıb o yerləri şenləndirirlər.

Digər dörd qardaş isə Məmişli kəndinin əsasını qoyur.

Uzun illər boyu Məmişlidə dünyasını dəyişənləri çiyinlərdə Yavıxlı kəndinə aparıb dəfn edərmişlər. Bu, sadəcə bir dəfn mərasimi deyil, qardaşların bir-birinə olan bağlılığının, ölənini belə doğma ocağından ayırmamaq istəyinin rəmzi idi. Lakin zaman keçdikcə, yolun uzaqlığı və kəndin böyüməsi ilə kəndin başında yeni qəbirstanlıq salınır və Məmişli öz əbədi sakinlərini öz qoynunda saxlamağa başlayır. 

Kəndiə olan soylar  Hasan evi, Səfərovlar, Yəhya evi, Yolçuyevlər,  Keçəllər, Ağalıq, Əfti Kərimlər  ilbə il gəlib kənd formalaşıb. 

Məmişli toponimi haqda. Kənddə qədim nəsillərdən Məmişdilər nəslinin adı qalmışdır. Belə söylənir ki, Məmiş adında qoçaq bir kişi olub, onun başçılığı altında ailələrini quldurlardan qoruyublar. Sonralar elə Məmiş qoruduğu yer kimi yaddaşlarda qalır. Məmiş kişinin qızları olduğundan onun davamçıları olmamışdır. Məmiş Türkiyənin Anadolu vilayətindən yaxud Qaraçopdən  gəldiyi ehtimal olunur. 

Məmiş adının mənası: “Məhəmməd” və “Məmməd” komponentli adların əzizləmə forması.

Əhalinin məşğuliyyəti əsasən maldarlıq və əkinçilik təşkil edir.

## İstinadlar