open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Azərbaycanda fahişəlik

**Azərbaycanda fahişəlik** — Azərbaycanda ödəmə müqabilində seksual fəaliyyətlə məşğul olan təcrübə. Bu, qeyri-qanuni olsa da geniş yayılıb. Fahişəlik inzibati xətadır və cərimə ilə cəzalandırılır. Əxlaqsızlıq yuvaları saxlama cinayətdir və 3 ilədək müddətə azadlıqdan məhrum etmə ilə cəzalandırılır. 2017-ci ildə əxlaqsızlıq yuvası saxlamağa görə Milli Məclisdə cəzaların sərtləşdirilməsi təklif olunmuşdu. 2018-ci ildə Azərbaycanda 25,054 fahişə olduğu təxmin edilmişdir ki, onların da bəziləri 15–18 yaş arasındadır.

Sovet dövründə KQB-nin nəzarəti altında olanlar istisna olmaqla, fahişəlik qeyri-adi idi və əksəriyyəti xəbərçi idi.

Paytaxt Bakının Badamdar qəsəbəsində fahişələrin müştəri cəlb etdiyi kafelər çoxdur, hansı ki 2011-ci ildə 300-dən çox yerli sakin buna qarşı etiraz aksiyası keçirib. Bakının mərkəzində, Nizami küçəsində (Tarqovı) kafelərdə də fahişələrə rast gəlmək olar.

Ölkə xüsusən İran, BƏƏ və Küveytdən olan kişilərin seks turizmi yeridir.

## Seks alveri
İnsan alverçiləri yerli və xarici qurbanları Azərbaycanda, alverçilər isə Azərbaycandan olan qurbanları xaricdə istismar edirlər. Azərbaycandan olan qadınlar və uşaqlar ölkə daxilində və İran, Malayziya, Pakistan, Rusiya, Türkiyə və BƏƏ-də seks alverinə məruz qalırlar. Azərbaycan Çin, Rusiya, Türkmənistan, Ukrayna və Özbəkistandan olan seks alveri qurbanları üçün təyinat ölkəsidir. Əvvəlki illərdə Azərbaycan Mərkəzi Asiyadan İran, Türkiyə və BƏƏ-yə seks alveri qurbanları üçün tranzit ölkə kimi istifadə olunub.

2005-ci ildə qəbul edilmiş "İnsan alverinə qarşı mübarizə haqqında" Qanun və Cinayət Məcəlləsinin 144-cü maddəsi (Adam oğurluğu) insan alverini qadağan edir və beş ildən on ilədək həbs cəzası nəzərdə tutur. Hökumət 2017-ci ildə 25 cinsi istismarçı ilə müqayisədə 2018-ci ildə iyirmi altı cinsi istismar hadisəsini araşdırıb və 21 seks alverçisini həbs edib.

2019-cu ildə ABŞ Dövlət Departamentinin İnsan Alverinə Nəzarət və Mübarizə İdarəsi Azərbaycanın reytinqini 2-ci dərəcəyə ölkəsinə endirib.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
ABC (proqramlaşdırma dili)

ABC, Leo Geurts, Lambert Meertens və Steven Pemberton tərəfindən Hollandiyada hazırlanmış imperativ ümumi təyinatlı proqramlaşdırma dili və proqramlaşdırma mühitidir. O, interaktiv, strukturlaşdırılmış, yüksəksəviyyəlidir və BASIC, Pascal və ya AWK əvəzinə istifadə üçün nəzərdə tutulub. Sistem proqramlaşdırma dili olmaqla yanaşı daha çox tədris və ya prototipləşdirmə məqsədləri üçün nəzərdə tutulub.

ABC dili son illərdə daha çox populyarlaşan Python dilinin dizaynına böyük təsir göstərir. Python-u inkişaf etdirən Guido van Rossum, 1980-ci illərin ortalarında bir neçə il ABC üzərində işləmişdir.

## Xüsusiyyətləri
ABC proqramlarının dizaynerləri iddia edirlər ki, ekvivalent olan Paskal və ya C proqramlarının dörddə bir ölçüsündədir və daha oxunaqlıdır. Əsas xüsusiyyətləri aşağıdakılardır:

* Yalnız beş əsas məlumat növü.
* Dəyişən bəyannamələr tələb etmir.
* Yuxarıdan aşağıya proqramlaşdırma üçün əlverişlidir.
* İfadə yerləşdirilməsi abzasla göstərilir.
* Son dərəcə dəqiqliklə hesab, sonsuz ölçülü siyahılar və sətirlər, ortoqonallıq və yeni başlayanlar tərəfindən istifadənin asanlığını dəstəkləyən digər xüsusiyyətlər.

ABC mahiyyətcə monolit tətbiqdir. Bu, onun qrafik istifadəçi interfeysi kimi yeni tələblərə uyğunlaşmamasına gətirib çıxardı. ABC birbaşa kompüterin fayl sisteminə və əməliyyat sisteminə daxil ola bilməz.

Tam ABC sistemi sintaksisə redaktə, təkliflər, davamlı dəyişənlər və çoxlu iş sahələri olan proqramlaşdırma mühiti yaradır. Hazırda 1.05.02 versiyasında olan və Unix, DOS, Atari və Apple Macintosh-da tərcüməçi/tərtibçi kimi istifadə olunur.

## Nümunə
Sənəddəki bütün `words` (sözlər) toplamaq üçün funksiyanın nümunəsi budur:

HOW TO RETURN words document:

PUT {} IN collection

FOR line IN document:

FOR word IN split line:

IF word not.in collection:

INSERT word IN collection

RETURN collection

## İstinadlar
DALL-E

**DALL·E**, **DALL·E 2**, və **DALL·E 3** — təbii dil açıqlamalarından (promptlar) rəqəmsal şəkillər yaratmaq üçün dərin öyrənmə metodologiyalarından istifadə edərək OpenAI tərəfindən hazırlanmış mətndən-şəklə çevirici modellər. Orijinal DALL·E OpenAI tərəfindən 5 yanvar 2021-ci ildə bloq yazısında elan edilib və şəkillər yaratmaq üçün modifikasiya olunmuş GPT-3 versiyasından istifadə edir. 6 aprel 2022-ci ildə OpenAI "konseptləri, atributları və üslubları birləşdirə bilən", daha yüksək çözümlülükdə daha real təsvirlər yaratmaq üçün nəzərdə tutulmuş yeni versiyanı - DALL·E 2-ni elan etdi. 2023-cü ilin sentyabrında OpenAI, əvvəlki iterasiyalarla müqayisədə "əhəmiyyətli dərəcədə daha çox nüans və təfərrüatı" başa düşməyə qadir olan DALL·E 3-ü elan etdi.

20 iyul 2022-ci ildə DALL·E 2, gözləmə siyahısında olan 1 milyon şəxsə göndərilən dəvətlərlə beta mərhələsinə keçdi; istifadəçilər hər ay pulsuz olaraq müəyyən sayda şəkil yarada və daha çoxunu satın ala bilirdilər. Etika və təhlükəsizliklə bağlı narahatlıqlara görə əvvəllər araşdırmaya baxış üçün giriş sadəcə öncədən seçilmiş istifadəçilərə verilmişdi. 28 sentyabr 2022-ci ildə DALL·E 2 ictimai olaraq açıldı və gözləmə siyahısı tələbi silindi.

2022-ci ilin noyabr ayının əvvəlində OpenAI DALL·E 2-ni API olaraq buraxdı və tərtibatçılara modeli öz tətbiqlərinə inteqrasiya etməyə imkan verdi. Microsoft, Bing və Microsoft Edge-ə daxil edilmiş Designer proqramında və Image Creator alətində DALL·E 2 tətbiqini təqdim etdi. API təsvirə görə qiymət əsasında işləyir, qiymətlər təsvirin keyfiyyətindən asılı olaraq dəyişir. OpenAI ilə işləyən şirkətlər üçün endirimlər mövcuddur.

DALL·E 3 2023-cü ilin oktyabrında ChatGPT Plus və ChatGPT Enterprise müştəriləri üçün ChatGPT-də yayımlandı. OpenAI-nin API və "Labs" platforması ilə birlikdə ilin sonunda buraxılması gözlənilir. Microsoft modeli Bing-in Image Creator alətində tətbiq edib və onu öz Designer proqramında tətbiq etməyi planlaşdırır.

Layihənin adı animasiya robotu Pixar personajı WALL-E və ispan sürrealist rəssam Salvador Dalinin adından yaradılmış mürəkkəb sözdür.

## Həmçinin bax
* DeepDream
* Google Brain
* Midjourney
* Stable Diffusion

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

*DALL-E 3 System Card
*DALL-E 3 paper by OpenAI
*DALL-E 2 veb-saytı
*Craiyon veb-saytı
İnternet mübadiləsi nöqtəsi

**İnternet mübadilə nöqtəsi** (; **IX** və ya **IXP**) — IP şəbəkəsinin ümumi əsasları. Bu, iştirakçı internet servis provayderlərinə (ISP) öz şəbəkələri üçün nəzərdə tutulmuş məlumatların mübadiləsinə imkan verir. IXP-lər ümumiyyətlə bir çox fərqli şəbəkələrə, yəni məlumat mərkəzlərinə əvvəlcədən mövcud əlaqələri olan yerlərdə yerləşdirilir. Burada onların iştirakçılarını birləşdirmək üçün fiziki infrastrukturdan (sviçlər) istifadə edilir. Təşkilati cəhətdən əksər IXP-lərin hər biri öz tərkib hissəsi olan iştirakçı şəbəkələrinin (yəni, həmin IXP-də iştirak edən ISP-lərin dəsti) hər biri müstəqil qeyri-kommersiya birlikləridir. IXP-lərə əsas alternativ ISP-lərin öz şəbəkələrini bir-biri ilə birbaşa birləşdirdiyi özəl peering adlanan qarşılıqlı əlaqədir.

IXP-lər provayderin yuxarı axın tranzit provayderləri vasitəsilə çatdırılmalı olan trafik hissəsini azaldır. Beləliklə, onların xidmətlərinin hər bit üçün orta çatdırılma dəyərini azaldır. Bundan əlavə, IXP vasitəsilə mövcud yolların sayının artması marşrutlaşdırma səmərəliliyini (marşrutlaşdırıcılara daha qısa yollar seçməyə imkan verməklə) və xətaya dözümlülüyünü artırır. IXP-lər şəbəkə effektinin xüsusiyyətlərini nümayiş etdirirlər.

## Funksiya
IXP-nin əsas məqsədi şəbəkələrin bir və ya bir neçə üçüncü tərəf şəbəkəsindən keçmək əvəzinə, mübadilə vasitəsilə birbaşa qarşılıqlı əlaqəyə imkan verməkdir. Birbaşa qarşılıqlı əlaqənin əsas üstünlükləri qiymət, gecikmə və bant genişliyidir.

Adətən heç bir tərəf bir mübadilədən keçən trafiki hesablamır, halbuki ISP-nin yuxarı provayderinə gedən trafik hesablanır. Hər iki şəbəkə ilə eyni şəhərdə yerləşən birbaşa qarşılıqlı əlaqə adətən məlumatların bir şəbəkədən digərinə keçmək üçün digər şəhərlərə getməsinə ehtiyacın qarşısını alır və bununla da gecikməni azaldır.

## Həmçinin bax
* Asia Pacific Internet Exchange Association
* İnternet xidmət provayderi
* Data mərkəzi

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* European Internet Exchange Association
* Internet Exchange Directory maintained by Packet Clearing House
* Internet Exchange Points from Data Center Map
* PeeringDB
* Lookin'Glass.Org BGP Looking Glass services at IX's.
GigaPix

**Giga Pix** — 1995-ci ilin oktyabrında yaradılmış qeyri-kommersiya Portuqaliya internet mübadilə nöqtəsi. "Giga Pix" FCT|FCCN tərəfindən idarə olunur.

"Giga Pix" neytral internet mübadilə nöqtəsidir. Burada trafik bağlı təşkilatlar arasında yüksək sürətlə dəyişdirilir, Portuqaliyada IP qarşılıqlı əlaqənin keyfiyyətini təkmilləşdirir və yerli əhatə dairəsi ilə trafik üçün beynəlxalq tranzit bağlantılarından istifadənin qarşısı alınır.

Fiziki olaraq, "Giga Pix"in iki fərqli şəhərdə, üçü Lissabonda və biri Portoda olmaqla dörd mübadilə nöqtəsi var ki, bu da Portuqaliya yerli şəbəkələri arasında əlaqəni daha da yaxşılaşdırır.

## İstinadlar
African IXP Association

**African IXP Association** və ya **AFIX** — Afrika regionunda fəaliyyət göstərən internet mübadilə məntəqələrinin assoasiyası. 2012-ci ildə yaradılmışdır. Bu, üzvlərinin maraqlarını təşviq etmək və qitə daxilində əlaqəni yaxşılaşdırmaq məqsədi daşıyan icma tərəfindən idarə olunan bir təşkilatdır.

AFIX Qlobal İnternet Mübadilə Federasiyasının (IX-F) üzvüdür. AFIX-ə üzvlük ödənişsizdir və Afrikada internet mübadilə nöqtələrinin bütün operatorları üçün açıqdır.

## Görüşlər
"African IXP Association" adətən hər il Afrika Baxış və Qarşılıqlı Əlaqələr Forumunda (AfPIF) görüş keçirir. Qurum bəzən Afrika İnternet Sammitində (AIS) iki dəfə görüşür.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Afrika IXP Assosiasiyası
Asia Pacific Internet Exchange Association

**Asia Pacific Internet Exchange Association** — Asiya və Sakit okean regionunda internet mübadilə məntəqələri assoasiyası. APIX həmçinin, qlobal IX-F İnternet Mübadilə Federasiyasının bir hissəsidir. 

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
MILF

**MILF** (milfa) (: ) qısaltma (abbreviatura) və ümumi danışıqda (jarqon) vulqar ifadədir. Əsasən olğun qadınlara deyilir. 

## İstifadəsi
MILF cinsi cəhətdən cəlbedici yetkin qadına, adətən uşaq dünyaya gətirən qadına aiddir. Sözün düzgün mənasında, sözügedən qadın cazibədarlığını bildirən kişiyə ana olmaq üçün kifayət qədər yaşlı olmalıdır. Termin "Amerikan piroqu " (1999) filmi sayəsində məşhurlaşdı, baxmayaraq ki, abbreviatura özü əvvəllər yaranıb: söz artıq bir neçə ildir ki , internetdə dolaşırdı, bu ifadə əvvəllər Bill və Tedin inanılmaz macərası filmində də eşidilirdi.

MILF əvvəlcə 35–55 yaş arası qadınlara istinad etsə də, 2010-cu illərin porno sənayesində bu imiclə iyirmi beş və daha gənc modellərə rast gəlmək qeyri-adi deyil .

MILF obrazı ənənəvi qadınlıq ideyalarına meydan oxuyur və pornoqrafiya tədqiqatçıları bunu qadın obrazının stereotipinə qarşı bir oyun hesab edirlər.

## Həmçinin bax
* MILF pornoqrafiyası

## İstinadlar
Pol Harris

**Pol Haris** () — İxtisasca hüquqşünas, dünyanın ilk beynəlxalq xidmət klubu olan "Rotary"nin yaradıcısı.

## Həyatı
Pol Haris 19 aprel 1868-ci ildə Viskonsin ştatının Rasin[en] şəhərində anadan olub. Anası Cornelia Bryan Haris, atası isə George N. Harisdir. Altı uşaqlı ailənin ikinci böyük övladıdır. Üç yaşında olanda o, Vermont ştatının Uollinqford şəhərində nənə və babasının yanına köçdü və onların qayğıkeş əllərində böyüdü. O, Jan Tomson Harislə evləndi. Onların münasibətləri 1881–1963-cü illər arasında davam edib. Onların heç vaxt uşaqları olmayıb. Ayova Universitetində Hüquq üzrə Bakalavr təhsili alıb və Vermont Universitetində Hüququ üzrə Doktorantura təhsilini Fəxri adla tamalayıb.

1896-cı ildə vəkil işləmək üçün Çikaqoya getdi. Bir axşam o, dostuna baş çəkməyə gedəndə nahar etdilər və nahar etdikdən sonra dostu ilə evin ətrafında gəzərkən dostu onu mağazalarda işləyən tacirlərlə tanış etdi. Məhz burada Pol klub yaratmaq ideyası ilə çıxış etdi. O, elə bir klub yaratmalı idi ki, kiçik icmalarda iş adamları arasında dostluq ruhu yenidən formalaşsın. 23 fevral 1905-ci ildə Pol Haris və üç dostu ilk klubu yaratdılar. Bu dostlar: Sivester Schiele, kömür taciri; Gustavus Loehr mədən mühəndisi, Hiram Shorey isə dərzi idi. Pol Haris bu klubu Rotary adlandırdı, çünki üzvlər rotasiya əsasında müxtəlif iş yerlərində görüşdülər. Klub üzvlüyü sürətlə artdı. Qısa müddətdə Rotary Klubunun mühüm xidmət hərəkatına çevrilə biləcəyi görüldü və Rotarinin dərhal başqa şəhərlərə köçürülməsinə qərar verildi.

Pol digər vətəndaş və peşəkar rollarda da görkəmli idi. O, Amerikada Zəif Uşaqlar və Yetkinlər üçün Milli Pasxa Möhürləri Cəmiyyətinin və Beynəlxalq Məhtud İnkişaf Etmiş Uşaqlar Cəmiyyətinin Direktorlar Şurasının ilk prezidenti vəzifəsində çalışmışdır. O, həmçinin Çikaqo Vəkillər Kollegiyasının idarə heyətinin üzvü olub və həmin təşkilatı Haaqada keçirilən Beynəlxalq Hüquq Konfransında təmsil edib. O, gənclərə göstərdiyi üstün xidmətə görə Amerika Boy Skautları tərəfindən Gümüş Camış Mükafatını aldı. Braziliya, Çili, Dominikan Respublikası, Ekvador, Fransa və Peru kimi ölkələrdən müxtəlif mükafatlar alıb.

Pol həyatı boyu hüquq firmasından istifadə edib. O, vaxtının çox hissəsini səyahətlə keçirirdi. O, illik konvensiyalarda, regional və yerli görüşlərdə Rotarianlarla görüşlərə dəvət olunub. Prezident Pol Haris 1947-ci il yanvarın 27-də vəfat edəndə onun arzusu dörd nəfərin qeyri-rəsmi görüşündən 6000 nəfərlik kluba çevrilmişdi. Bu gün (2023-cü il) Təşkilat Pol Harisin xidmət və dostluq anlayışı ilə 46000 klubda 1,4 milyon üzvü bir araya gətirməyi və eyni məqsədlərə nail olmağı bacarıb.

## Həmçinin bax
* Beynəlxalq Rotary Təşkilatı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Dəfnə yarpağı

**Dəfnə yarpağı** — yeməkdə ot kimi istifadə edilən aromatik yarpaq. Tam, qurudulmuş və ya təzə istifadə edilə bilər, bu zaman yarpaq istifadədən əvvəl qabdan çıxarılır və ya üyüdülmüş formada daha az istifadə olunur. Dəfnə yarpağının yeməyə verdiyi ləzzət hamılıqla razılaşdırılmayıb, lakin əksəriyyət bunun incə bir əlavə olduğunu qəbul edir.
## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Parisdə sonuncu tanqo

**"Parisdə sonuncu tanqo"** () —  Bernardo Bertoluççi tərəfindən 1972-ci ildə çəkilmiş erotik film. Əsas rolları Marlon Brando və Mariya Şnayder ifa edir.

İki Oskar nominasiyası: Bernardo Bertoluççinin rejissorluğu və Marlon Brandonun aktyorluğu üçün (Brandonun karyerasında aparıcı kişi aktyorluq kateqoriyasında yeddinci və sonuncu Oskar nominasiyası) almış film AFI-nin 100 ən yaxşı Amerika melodramı siyahısında 48-ci yeri tutmuşdur . Film erotik və fəlsəfi melodram elementlərini özündə birləşdirir.

## İstinadlar
Yerin mərkəzinə səyahət (film, 2008)

***Yerin mərkəzinə səyahət*** () — Erik Breviqin rejissorluğu ilə 2008-ci ildə çəkilmiş elmi fantastika filmi.

Jül Vernin eyniadlı romanının 3D film adaptasiyasıdır.

## Məzmun
Eksentrik nəzəriyyələrinə görə həmkarları tərəfindən məsxərəyə qoyulan çılğın professor Trevor Anderson ( Brendan Freyzer) qardaşı oğlu Şon ilə birlikdə İslandiyaya səyahət edir. Andersonun qardaşı həmin hissələrdə itkin düşüb. Lakin o, çoxlu sayda qeydlərlə təchiz olunmuş " Yerin mərkəzinə səyahət " kitabını özündən sonra qoyub. Bu qeydlər arasında məşhur professorun adını tapırlar, lakin İslandiyaya gələndə onun çoxdan vəfat etdiyini aşkar edirlər. Ancaq atasının nailiyyətlərinə şübhə ilə yanaşan qızı Hanna sağdır, lakin mehribanlıqla Trevor və Şonu saatda 5 min İsveç kronu qarşılığında sönmüş vulkana aparmağa razılaşır. Göy gurultusu səbəbindən gizləndikləri mağaranın girişi ildırım çaxmasından sonra bağlanır və qəhrəmanlar başqa yol axtarmalı olurlar. Mağarada tərk edilmiş mədənlərə, daha sonra almaz yataqlarına bir yol tapırlar. Onlar yumşaq bir yerə - muskovitə çatırlar və yerin altına düşürlər. Dərinliklərdə səyahətçilərin önündə təhlükəli və qəribə canlıların məskunlaşdığı heyrətamiz yeraltı dünya (“dünya içində dünya”) açılır. İtkin düşən Maksın (Şonun atası) “evini” və gündəliyini bir ağacda tapdıqdan sonra öyrənirlər ki, bir neçə saatdan sonra temperatur “200 dərəcəyə” (Farenheytlə) yüksələcək və onlar yanıb kül olacaqlar. Səyahətçilər yuxarıya qaçmağa qərar verirlər.

Birinci çətinlik Yerin mərkəzindəki dünyanın temperatur rejimidir. Filmin qəhrəmanları yırtıcı balıqlar və mauizavrlarla dolu nəhəng dənizdə üzməli və ya 50 dərəcə selsi temperaturu ilə havaya məruz qalmalı olacaqlar. İlkin mənbəyə əsaslanaraq, onlar sal qurur və onları səthə çıxaracaq "qeyzer quyusuna" çatmaq üçün yelkən açır. Yolda dostlar giqanotozavrla döyüşmək və maqnit körpüsündən keçmək kimi bir çox təhlükəli sərgüzəştlərə rast gəlirlər, lakin sonda İtaliyadakı Vezuvi vasitəsilə geyzer tərəfindən səthə atılırlar.

Yeraltından Şon özü ilə bir ovuc brilyant və dünyamızda nəsli kəsilmiş, səyahət zamanı ona kömək edən lüminessent quşu aparır.

## Rollarda
* Brendan Freyzer — Trevor Anderson
* Coş Hatçerson — Şon Anderson
* Anita Briem — Hanna
* Set Meyers — Alan

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
* 
* 
* 
* ''Journey to the Center of the Earth'' 3-D Production Notes
Ginekomastiya

**Ginekomastiya** ( - qadın və  - döş) —  kişilərdə vəzilərin və yağ toxumalarının hipertrofiyası ilə süd vəzilərinin böyüməsi . Yetkinlik dövründə süd vəzilərinin ağrılı sıxlaşması tez-tez baş verir (xüsusilə qalın paltarla fiziki təmasda olanda və s.), sonradan bu öz-özünə yox olur. Sinənin böyüməsinin ölçüsü 1 ilə 10 sm arasında dəyişə bilər. Orta ölçüsü təxminən 4 sm-dir.

Çox vaxt gjinekomastiya kişi idmançılarda gərginliyin kəskin düşməsi, eləcə də daimi psixoloji gərginlik nəticəsində baş verir. Aktiv idman həyatı zamanı qadın və kişi hormonlarının potensial balansı testosteronun xeyrinə pozulur. Gərginlik olmadıqda və daimi mənfi psixoloji amillərin təsiri altında balans qadın hormonlarına doğru dəyişir.
Barkentina

**Barkentina** — Eyni hündürlüklü üç və daha çox doru olan yelkənli dəniz gəmisi. Qabaq dor ağacının düz, qalanlarının isə çəp yelkənləri olur.

## İstinadlar
ArmeniaNow

**ArmeniaNow** — Ermənistan müstəqil onlayn xəbər saytı. Mərkəzi İrəvanda yerləşir. İngilis və erməni dillərində dərc edilmişdir. Sayt 2002-ci ilin iyulunda təsis edilib və son nömrəsini 2016-cı ilin iyununda dərc edib. O, Ermənistanda əsas internet qəzetlərindən biri kimi tanınırdı. Qəzetin baş redaktoru amerikalı proqressivist Con Xyuz idi və 20 jurnalistdən ibarət heyəti var idi.

"ArmeniaNow"a müxtəlif müəlliflər və siyasi analitiklər, həmçinin "Human Rights Watch", "Amnesty International" və "Freedom House" kimi beynəlxalq təşkilatlar istinad ediblər.

## Həmçinin bax

* Ermənistandakı qəzetlərin siyahısı

## İstinadlar
Yarımsaqqal

**Yarımsaqqal** ya da **yan saqqal** — buxağı və bığı qırxılmaqla üzdə saxlanan tüklərdir. Yarımsaqqal dəbdən qaynaqlanan bir saqqal stilidir və birneçə növü var:
* *Klassik yarımsaqqal*: bığsız və saqqalsız nəzərdə tutulan sadə yarımsaqqal.
* *Hindu yarımsaqqalı*: gur və uzun bığ-saqqalın sadəcə buxaq hissəsini qırxmaq nəzərdə tutulur. Misallar: Nepallı Mathabar Singh Thapa, Avsrtiyalı I Frans İosif, Amerikalı Ambrose Burnside, Rusiyalı Mixail Skobelev 
* Favori () — nəzik xətt kimi saxlanan yarımsaqqal. XIX əsrin birinci yarısında dəbə düşmüşdü.

## Tarixi

### XIX əsr
Kütləvi mədəniyyətdə yarımsaqqal Avropada XVIII əsrin axırlarda dəbə girməyə başladı. Rus ordusunda Qusar əsgərləri də saxlayırdı.

### 1966 sonrası
Bu tarixdə Amerikan mədəniyyətində yarımsaqqal azadlıq rəmzisiydi.

## Həmçinin bax
* Bığ
* Saqqal

## İstinadlar
Ada Vonq

**Ada Vonq** ( *Eida Won*, ) — "Capcom" şirkətinin yaratmış olduğu "*[[Resident Evil (oyun seriyası)|Resident Evil]]*" videooyun seriyasında görünən personaj. Ada ilk olaraq 1998-ci ildə buraxılmış "*[[Resident Evil 2]]*" oyununda vacib personajlardan biri kimi ortaya çıxmış və daha sonra 2005-ci ildə buraxılmış "*[[Resident Evil 4]]*"də oynana bilən personaj kimi təqdim edilmişdir. Onun əsl niyyəti məlum olmasa da, müəmmalı cəsus olduğu və pis adamlarla əməkdaşlıq etdiyi bəllidir, o hər zaman baş qəhrəman Leon S. Kennedinin köməyinə gəlir və onu düşdüyü çıxılmaz vəziyyətlərdən xilas edir.

## İstinadlar
Tred (informatika)

**Tred** () və ya **axın** — kompüter proqramında çoxaxınlılıqdan istifadə edən tapşırıq və ya proses. İnformatikada işin icrasının tredi adətən əməliyyat sisteminin bir hissəsi olan zamanlayıcı tərəfindən müstəqil şəkildə idarə oluna bilən proqramlaşdırılmış təlimatların ən kiçik ardıcıllığıdır. Əksər hallarda tred prosesin bir hissəsi olur.

Müəyyən bir prosesin çoxsaylı tredləri eyni vaxtda yerinə yetirilə bilər (çoxaxınlılıq vasitəsilə), yaddaş kimi resursları paylaşa bilər, ancaq müxtəlif proseslər isə resursları paylaşmır. Xüsusilə, prosesin tredləri istənilən vaxt onun icra oluna bilən kodunu və dinamik olaraq yer ayrılmış dəyişənlərin və tredin özündə olmayan qlobal dəyişənlərin dəyərlərini paylaşır.

Tredlərin və proseslərin həyata keçirilməsi müxtəlif əməliyyat sistemləri arasında fərqlənir. Endrü Tanenbaum "*Müasir Əməliyyat Sistemləri*" kitabında prosesin təşkilinin bir çox fərqli modellərinin mümkün olduğunu göstərir.

## Həmçinin bax

* Fork (sistem zəngi)
* Ardıcıl proseslərin əlaqələndirilməsi
* Kompüter multitasking
* Çox nüvəli prosessor
* Çoxaxınlılıq (informatika)
* Bloklanmayan alqoritm
* Prioritet inversiya
* Prototip
* Sinxron çox iş parçacığı
* Mövzu hovuzu
* Thread safety
* Win32 Mövzu Məlumat Bloku

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat

* David R. Butenhof: *Programming with POSIX Threads*, Addison-Wesley, 
* Bradford Nichols, Dick Buttlar, Jacqueline Proulx Farell: *Pthreads Programming*, O'Reilly & Associates, 
* Paul Hyde: *Java Thread Programming*, Sams, 
* Jim Beveridge, Robert Wiener: *Multithreading Applications in Win32*, Addison-Wesley, 
* Uresh Vahalia: *Unix Internals: the New Frontiers*, Prentice Hall, 

## Xarici keçidlər
I arondisman (Paris)

**I arondisman** () — Parisin ən qədim bələdiyyə rayonlarından biri. Parisin qədim məhəllələrin olan "Les Halles" məhəlləsi burada yerləşir. Məhəllə tarixən orta əsrlərə aiddir. 

## Coğrafi mövqeyi

Bələdiyyə rayonu əsasən Sena çayının sağ sahilini və "Île de la Cité"nin bir hissəsini əhatə edir. Region Parisin ən kiçik rayonlarından biridir. Belə ki, 183 hektar əraziyə malikdir. Şimalda II, qərbdə VIII, cənubda (qarşı sahil) VI və V, şərqdə III və IV bələdiyyə rayonları ilə həmsərhəddir.

## Məhəllələr

# Sen-Jermen-L'Okserua ()
# Le-Al ()
# Pale-Ruayal ()
# Plyas-Vandom ()

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi sayt
Tommi Farr

**Thomas George Farr - Tomas Far** (12 mart 1913 - 1 mart 1986) "*Tonypandy Terror*" ləqəbli Rhondda, Clydach Vale'dən olan uelsli boksçu idi. 1936-cı ilə qədər Farr Uels çempionu olduğu yüngül ağır çəkidə boks il' məşğul olurdu.15 mart 1937-ci ildə ağır çəkidə boks üzrə Britaniya çempionu oldu. Eyni il Joe Louisə qarşı dünya tituluna iddia etdi və Lui karyerasının ən çətin döyüşlərindən birini verdi döyüş tam 15 raund davam etdi, Farr Lui-yə çoxlu ağır zərbələr endirsə belə qərar qərəzli oldu və Lui döyüşün qalibi oldu. 

Farr indiyə qədər Britaniyanın ən böyük ağır çəkili döyüşçülərindən biri hesab olunur.  

## Son dövürlərində
1940-cı ildə təqaüdə çıxdı,lakin şəxsi faciələr onun sərvətini itirməyinə səbəb oldu.O, iflas etdi, maddiyat üçün 36 yaşında rinqə qayıtmalı oldu. Bu müddət ərzində Gwrych Castle-ın sahibi iş adamı Lesie T.Saltsın dəstəyi ilə himayə alındı. 

Farr daha sonra təqaüdə çıxanda Brayton, Sussex- də bir pub işlətdi və 1986-cı ildə 72 yaşında Müqəddəs David Günündə vəfat etdi. Trealaw qəbiristanlığında dəfn olunub.

## İstinadlar


## Biblioqrafiy
Lonkhurst, Bob *Man of Courage: The Life and Career of Tommy Farr* Book Guild 1997, . 250 pp.

Myler P *Ring of Hate: Joe Louis vs. Max Schmeling: The Fight of the Century* Arcade Publishing (2005) This source contains a detailed report of Louis's fight with Tommy Farr, at page 113.

## Xarici keçidlər
* Louis v Farr: hərtərəfli təsvir . Perth Daily News,31 avqust 1937-ci il
Yar Əli

**Yar Əli** vəya **Yâr Əli Barani** *([[Farsca]] : *'یار علی*')* Qara Məhəmməd'in oğlu Qaraqoyunlu hökmdarı Qara Yusifin qardaşı və (1396-1403) illəri arasında Qaraqoyunluların Mosul Hakimidir.

## Həyatı
Qara Məhəmmədin 4 oğlu var idi, Yar Əli , Misir Xoca , Qara Yusif , Bayram bəy  qardaşı Bayram bəy atası Qara Məhəmməd ilə birlikdə döyüşdə öldürülmüşdür. Yar Əli Qara Yusif'in Ərciş döyüşü daxil olmaqla 1403-cü ilə qədər olan bütün hərbi yürüşlərində iştirak etmişdir. Yar Əli'də qardaşı Qara Yusif kimi cəsarətli idi , Odur ki Əmir Teymurun ən güclü sərkərdələrindən olan Atlamışı məhz o əsir almışdı. Əsir alınan Atlamış Misir dövləti tərəfindən həpsə atıldı.
Qara Yusif 1396-cı ildə Mosul şəhərini Teymurilərdən alaraq qardaşı Yar Əli'yə verdi.Daha öncə bu şəhəri Berdi Xoca oğlu Yar Əli tərəfindən idarə olunurdu və bu bəydə Əmir Teymura bağlılıq bildirmişdi.

## Ölümü
Qara Yusifin az saylı qoşunu ilə böyük Teymuri qoşunu arasındaki müharibədə Yar Əli'də Qaraqoyunlu ordusunda idi.Qara Yusif ilk gələn 30 minlik orduyu məğlub etsədə ikinci gələn 100 min orduya məğlub oldu.  Qara Yusif ilə Yar Əli bu döyüşdə görülməmiş igidlik göstərsədə Yar Əli Teymuri qoşunu tərəfindən mühasirəyə alınaraq atdan salındı və öldürüldü  

## İstinadlar
ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələrinin Baş cərrahı

**ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələrinin Baş Cərrahı** — ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələrinin ən yüksək rütbəli həkimidir. Eyni zamanda Tibb və Cərrahiyyə Bürosunun (BUMED) komandiridir, rəsmi adı Tibb və Cərrahiyyə Bürosunun rəisidir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Hideki Kamiya

— Yaponiyalı videooyun dizayneri. Karyerasına 1994-cü ildə "Capcom" şirkətinə qoşularaq başlayıb. Onun rəhbərliyi ilə, şirkətin istehsalı olan videooyunlar "*[[Resident Evil 2]]*", "*[[Devil May Cry]]*", "*Viewtiful Joe*" və "*Ōkami*" ərsəyə gəlmişdir. 2004–2006-cı illərdə o, şirkətə məxsus olan "Clover Studio" oyun şirkətində çalışıb. Kamiya 2006-cı ildə şirkətdən ayrıldıqdan sonra keçmiş iş yoldaşları ilə birlikdə "PlatinumGames" oyun studiyasını təsis etmişdir. O, 2017-ci ildən 2023-cü ilə qədər bu şirkətdə vitse prezident vəsifəsini icra etmiş və daha sonra şirkətlə yollarını ayırmışdır.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* PlatinumGames website
* 
*
Leon S. Kennedi

**Leon Skott Kennedi** (, *Reon Sukotto Kenedi*, ) — "Capcom" şirkətinin yaratmış olduğu "*[[Resident Evil (oyun seriyası)|Resident Evil]]*" videooyun seriyasında görünən personaj. O, 1998-ci ildə buraxılmış "*[[Resident Evil 2]]*" oyununda Kler Redfild ilə birlikdə oynana bilən personaj kimi təqdim edilmişdir. Leon altı il sonra "*[[Resident Evil 4]]*" oyununda ABŞ federal hökumətinin agenti olaraq geri qayıdır. Bu oyunda ona dini təriqət tərəfindən girov götürülmüş olan ABŞ prezidentinin qızı Eşli Qremi xilas etmək tapşırığı verilir. Oyunun yenidən hazırlanmış buraxılışlarında Leonun üz cizgiləri kimi ruminyalı model Eduard Badalutanın simasından istifadə edilmişdir.

## İstinadlar
Bursa Meşəçilik Muzeyi

**Bursa meşəçilik muzeyi** (türk. Bursa Ormancılık Müzesi) — Türkiyənin şimal-qərb hissəsində, Bursa şəhərində meşə təsərrüfatına həsr olunmuş muzey. 

## Muzey binası

Muzey Bursada, Çekirgə küçəsində, Saatçi köşkü kimi tanınan binada yerləşir. Bina Osmanlı dövründən qalan tarixi bir malikanədir. Qurucusu Zafər Öztaptıkdır.

Malikanə ilkin olaraq yaşayış yeri kimi istifadə olunub. 1939-1949-cu illər arasında burada "Bursa Meşə məktəbi" yerləşirdi. 1983-cü ilə qədər "Meşə Regional Müdirliyinin" ofisi kimi fəaliyyət göstərmişdir. 1989-cu ildə aparılan tənzimləmələrdən sonra muzey binasına çevrildi. 29 mart 1989-cu ildə muzey ziyarətçilərin üzünə açıldı.

## Eksponatları

Muzey Türkiyənin ilk və yeganə meşə təsərrüfatı muzeyidir. Burada 1000-ə yaxın əşya nümayiş etdirilir. 
Meşə və meşə təsərrüfatında canlı və cansız hər şeyin bir araya gətirildiyi və sərgiləndiyi bir muzeydir.

Muzeyin bölmələri meşə həyatı, bitki qalıqları, meşə bitkiləri, ağac kəsmə alətləri, meşə alətləri və avadanlıqları, tarixi sənədlər və qeydlər, xəritələr və fotoşəkillər, eləcə də meşədaxili telekommunikasiya avadanlıqlarından ibarətdir. Muzeydə bir neçə bölmə, “Atatürk guşəsi” və kitabxana var.

## Bölmələri

* Meşə həyatı bölməsi. Burada Türkiyənin bir çox milli parklarından müxtəlif heyvanların taksidermiyası və zəngin həşərat kolleksiyası nümayiş etdirilir.
* Meşə bitkiləri və kəsici alətlər bölməsi. Burada maraqlı eksponat Türkiyənin şimal-şərqində yerləşən Artvin şəhərindən olan 700 illik şotland şam ağacının gövdəsinin kəsişməsidir.
* Meşə mühəndisliyində istifadə olunan alətlər bölməsi.
* Fosillər bölməsi. Muzeydəki fosil kolleksiyası çox zəngindir. Burada bu günə qədər mövcud olan bir çox bitkilərin qalıqlarını görmək olar. Diqqətəlayiq bir eksponat arboreal xüsusiyyətlərini saxlayan 6 milyon illik sekvoya ağacının fosillidir.
* Xəritə və Kosmos fotoşəkilləri bölməsi.
* Meşədə ünsiyyət vasitələri bölməsi.
* Tarixi sənədlər bölməsi.
* Albomlar və kitablar bölməsi.
Muzeydə Bursanın Orhaneli rayonundakı kömür mədənlərində tapılan 16 milyon illik heyvan qalığına da rast gəlmək olar.

## İş vaxtı

Muzey hər gün yerli vaxtla saat 9:00-dan 17:00-a qədər açıqdır. Bazar və bazar ertəsi günləri bağlı olur.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Movie on the subject of the museum
UBlock Origin

**uBlock Origin** () — reklamların bloklanması da daxil olmaqla məzmunun filtrasiyası üçün azad və açıq mənbəli brauzer uzantısı. Uzantı Chrome, Chromium, Edge, Firefox, Opera, Pale Moon, həmçinin Safari-nin 13-dən əvvəlki versiyaları üçün əlçatandır. uBlock Origin müxtəlif texnologiya saytlarından yaxşı qiymətlər alıb və oxşar funksiyaya malik digər uzantılara nisbətən daha az yaddaş tutumlu olduğu bildirilib. uBlock Origin-in elan olunmuş məqsədi istifadəçilərə öz (məzmun filtrləmə) seçimlərini tətbiq etmək üçün vasitələr verməkdir.

uBlock Origin yaradıcısı və aparıcı tərtibatçısı Reymond Hil tərəfindən fəal şəkildə idarə olunur.
## İstinadlar

## Xarici keçidlər
II arondisman (Paris)

**II arondisman** () — 99 hektar ərazisi ilə Parisin ən kiçik bələdiyyə rayonudur. Bölgənin adı Paris birjasının adından götürülüb ().

## Tarixi

II rayon XV–XVI əsrlərdə şəhərin sərhədlərinin şimala doğru genişlənməsi nəticəsində yaranıb. Lakin ilk tikililər artıq XIV əsrdən etibarən mövcud olub. XIII Lüdovikin dövründə ərazi indiki "böyük bulvarlar"ın yerləşdiyi şimal sərhədinlərinə çatdı. Bələdiyyə rayonun sərhədləri 1860-cı ildə tam dəqiqləşdirilmişdi.

## Coğrafi mövqeyi

Parisin II arondismanı Sena çayının sağ sahilində yerləşir. Şimaldan IX və X, cənubdan I, şərqdən III, qərbdən VIII bələdiyyə rayonları ilə həmsərhəddir.

## Məhəllələr

* 
* 
* 
* 

## İstinadlar
Əl-Həsəkə uğrunda döyüş (2015)

**2015-ci ildə Əl-Həsəkə uğrunda döyüş** — Suriyada vətəndaş müharibəsi zamanı İraq və Şam İslam Dövlətinin (İŞİD) Əl-Həsəkə mühafəzəsində başladılan hücum əməliyyatı. İŞİD burada Əl-Həsəkə şəhərini ələ keçirməyə cəhd etmişdir. Əl-Həsəkə mühafəzəsi Suriya Silahlı Qüvvələri və kürd Xalq Mühafizə Birliklərinin (YPG) ayrı-ayrılıqda saxladığı iki bölgə olmuşdu. 17 iyulda YPG-nin rəhbərlik etdiyi qüvvələr Əl-Həsəkəni əhatə edən bütün yolları və kəndləri ələ keçirərək şəhərin daxilində qalan İŞİD yaraqlılarını tam mühasirəyə almışdır. 28 iyulda YPG qüvvələri və Suriya Ordusu Əl-Həsəkənin əksər hissəsindən İŞİD-i qovmuşdur. Bu zaman Əl-Zühur rayonunda və şəhərin cənub girişi yaxınlığında iki İŞİD bölgəsi qalmışdı. 1 avqustda şəhər İŞİD döyüşçülərindən tamamilə təmizlənmişdir.

## İstinadlar
Əl-Həsəkə uğrunda döyüş (2016)

**2016-cı ildə Əl-Həsəkə uğrunda döyüş** — Suriyanın Əl-Həsəkə şəhərinə nəzarət uğrunda hərbiləşdirilmiş "Asayiş" polisi və Xalq Müdafiə Birlikləri (YPG) ilə hökumətəmeylli Milli Müdafiə Qüvvələri və Suriya Hərbi Hava Qüvvələrinin dəstəklədiyi Suriya Ərəb Ordusu arasında baş tutmuş döyüş.

## Döyüş
16 avqust 2016-cı ildə Əl-Həsəkə şəhərində "Asayiş" və MMQ qüvvələri arasında kiçik bir atışmadan sonra toqquşma baş vermişdir. Hər iki tərəf bu toqquşmada ərazi əldə etdiyini irəli sürmüşdür.

19 avqustda MMQ döyüşçüləri "Yeni Xəstəxana"nı və Marşo ərazisinin bəzi hissələrini ələ keçirərək şəhərin mərkəzində irəlilədiyi iddia edilmişdir. Suriya Ərəb Hərbi Hava Qüvvələri "Asayiş" qərargahına 10 hava zərbəsi endirmişdir. Bu, Suriyada vətəndaş müharibəsi zamanı ilk dəfə idi ki, Suriya Ərəb Hərbi Hava Qüvvələri kürd qüvvələrinə qarşı hava zərbələri endirmişdir. Bəzi xəbər agentliklərinin məlumatına görə, ABŞ xüsusi təyinatlıları həmin gün Əl-Həsəkənin ətrafından geri çəkilmişdir. Eyni zamanda, Əl-Həsəkənin şimal-şərqindəki Kviran bölgəsində və şəhərin şərqindəki Ən-Nəşve bölgəsində ağır toqquşmalar baş vermiş, burada kürd qüvvələri böyük irəliləyiş əldə əldə etmişdir.

23 avqust 2016-cı ildə Rusiyanın vasitəçiliyindən sonra  atəşkəs razılaşması imzalanmışdır. Şəhər demək olar ki, tamamilə kürd qüvvələrinin nəzarəti altına düşmüşdür.

## İstinadlar
Suriyanın şərqində döyüşlər (2014)

**Suriyanın şərqində döyüşlər** — Suriyada vətəndaş müharibəsi zamanı İraq və Şam İslam Dövləti (İŞİD) tərəfindən Suriyanın şərqində hökumətin nəzarətində olan hərbi obyektlərə qarşı başlatdığı hücum əməliyyatı. İŞİD suriyalı üsyançılarını bölgədən qovduqdan sonra bu əməliyyata start vermişdir. Hücum İŞİD-in yarandığı gündən bəri Suriya hökumətinə qarşı başlatdığı ən böyükmiqyaslı hərbi əməliyyat hesab edilir. Bu, həmçinin Suriya Ordusunun Suriyanın şərqində İŞİD mövqelərinə qarşı keçirdiyi hərbi əməliyyatlara reaksiya hesab olunur.

## Nəticəsi
14 sentyabrda Suriyanın şərqində İŞİD-in təlim düşərgəsi Hərbi Hava Qüvvələri tərəfindən bombalanmış, nəticədə İŞİD tərəfindən 17 nəfər itki halı qeydə alınmışdır. Ertəsi gün Xüsusi Təyinatlı Qüvvələr və Suriya Ordusunun mühəndisləri Deyr əz-Zorda Siyasi Körpünü partlatmış, orada olan bütün yaraqlılar həlak olmuşdur. Beləliklə, İŞİD nəzarət etdiyi şəhərin hissələrinə keçmək üçün yeganə mövcud quru yolunu itirmişdir. Əlavə təchizat qayıqlarla çatdırılmalı olmuşdur.

## İstinadlar
Əl-Hol uğrunda döyüş

**2015-ci ildə Əl-Hol uğrunda döyüş** — Suriyada vətəndaş müharibəsi zamanı Suriya Demokratik Qüvvələrinin (SDQ) strateji əhəmiyyətə malik Əl-Hol şəhərini və ətraf kəndləri İraq və Şam İslam Dövlətindən (İŞİD) ələ keçirmək üçün başlatdığı hücum əməliyyatı. Bu, üç fərqli bölgədə ayrı-ayrı əməliyyatlardan ibarət idi: Təll-Bərak, Əl-Hol və cənubda Əl-Həsəkə şəhərətrafı.

## Nəticəsi
SDQ 30 noyabrda Əl-Həsəkənin cənubunda yerləşən bəndi ələ keçirdikdən sonra cənuba doğru, İŞİD-in Əl-Həsəkə mühafəzəsində son qalası olan Əl-Şəddadə şəhərinə doğru hücumunu davam etdirmişdir. 1 dekabrda ərəb qəbilə liderləri mülki şəxslərin ölümünün qarşısını almaq və şəhərin infastrukturuna daha az zərərərin dəyməsi üçün İŞİD yaraqlılarını şəhərdən çəkilməyini tələb etmişdir. Həmçinin, İŞİD-in Əl-Şəddadə yaxınlığındakı bəzi mövqelərini boşaltmağa başladığı və bəzi İŞİD yaraqlılarının qarşıdan gələn döyüşə hazırlıq məqsədilə ailələrini ərazidən Deyr əz-Zövr mühafəzəsində öz nəzarətində olan ərazilərə köçürdüyü bildirilmişdir.

16 fevralda SDQ strateji əhəmiyyətli Əl-Şəddadə şəhərini və ətraf kəndləri ələ keçirmək üçün hücuma keçmişdir. 19 fevralda SDQ Əl-Şəddadə şəhərini və ətraf kəndləri ələ keçirmişdir.

20 fevralda SDQ daha da cənuba doğru irəliləyərək Əl-Fədqəmi kəndini ələ keçirmişdir. 21 fevralda SDF qüvvələri daha da cənuba doğru irəliləyərək Deyr əz-Zot mühafəzəsinin 16 kilometrinə yaxınlaşaraq Mərkədə qəsəbəsini ələ keçirmişdir. Hücum zamanı SDQ 2400 kvadrat kilometr ərazini İŞİD qüvvələrindən almışdır.

SDQ 30 noyabrda Əl-Həsəkənin cənubunda yerləşən bəndi ələ keçirdikdən sonra cənuba doğru, İŞİD-in Əl-Həsəkə mühafəzəsində son qalası olan Əl-Şəddadə şəhərinə doğru hücumunu davam etdirmişdir. 1 dekabrda ərəb qəbilə liderləri mülki şəxslərin ölümünün qarşısını almaq və şəhərin infastrukturuna daha az zərərərin dəyməsi üçün İŞİD yaraqlılarını şəhərdən çəkilməyini tələb etmişdir. Həmçinin, İŞİD-in Əl-Şəddadə yaxınlığındakı bəzi mövqelərini boşaltmağa başladığı və bəzi İŞİD yaraqlılarının qarşıdan gələn döyüşə hazırlıq məqsədilə ailələrini ərazidən Deyr əz-Zövr mühafəzəsində öz nəzarətində olan ərazilərə köçürdüyü bildirilmişdir.

## İstinadlar
Asayiş (Rojava)

**Daxili Təhlükəsizlik Qüvvələri** və ya **Asayiş** — Rojava muxtar regionlarının polis qüvvəsi. Suriyada vətəndaş müharibəsinin ilkin mərhələlərində formalaşan "Asayiş" ilk növbədə Kürd Ali Komitəsinin nəzarətində olan əraziləri polis üçün yaradılmışdı. 2013-cü ilin oktyabrında "Asayiş"in 4,000 üzvü olduğunu iddia edilmişdir. 2017-ci ilə qədər bu rəqəmin 15,000-dən çox olduğu bildirilir.

## Tərkibi
"Asayiş" polisinin 15,000-ə yaxın şəxsi heyəti olduğunu iddia edilmişdir. Cəzirə regionunda 10,000, Əfrin regionunda 3,000 və Fərat regionunda 2,000 nəfərdir. Etnik cəhətdən kürdlər "Asayiş"də üstünlük təşkil edir, baxmayaraq ki, Cəzirə regionunda aktiv personalın yarısı ərəbdir, 300-ə yaxın türkman də əsasən Təl-Əbyəzdə hərbi xidmətə cəlb olunmuşdur. "Asayiş"in təxminən 30%-ni qadınlar təşkil edir. Qüvvə üzvlərinə aylıq 120 dollar maaş verilir.

## Təlim
"Asayiş" üzvlərinə silahdan istifadə etməklə yanaşı, "vasitəçilik, etika, Kürdüstan tarixi, imperializm, xalq mədəniyyətinin apardığı psixoloji müharibə və təhsilin və özünütənqidin əhəmiyyəti" mövzusunda da təlimlər keçirilir.

## Qeydlər

## İstinadlar
Sərrin döyüşü (iyun–iyul, 2015)

**Sərrin döyüşü** — 2015-ci ildə, Suriyada vətəndaş müharibəsi zamanı Hələb mühafizəsinin şimal-şərqində YPG və Azad Suriya Ordusunun Sərrin şəhərini və ətraf bölgəni İraq Şam İslam Dövlətindən ələ keçirdiyi hərbi əməliyyat.

Təxminən iki ay dayanmış əvvəlki əməliyyat sonra YPG-nin başçılıq etdiyi döyüşçülər 18 iyun 2015-ci ildə Sərrin üzərində hücum əməliyyatlarını yeniləmiş və bunun ardınca 1 iyulda İŞİD-in Kobani qətliamından sonra tammiqyaslı əməliyyat başlamışdır. 4 iyulda YPG və ASO qüvvələri Sərrin şəhərini, həmçinin Sərrinin şimalında yerləşən Xirbat əl-Bürc kəndi və Sərrin Taxıl Silosunu tam mühasirəyə alınmışdır. 12 iyulda İŞİD qüvvələri dəstək qüvvələr əldə etdikdən sonra mühasirələri yarmağa və Sərrinə təchizat xəttini bərpa etməyə müvəffəq olmuşdur. Bununla belə, 24 iyulda YPG və Azad Suriya Ordusu qüvvələri Sərrinin mühasirəsini bərpa etmiş, Sərrin Taxıl Silosu və Xirbət əl-Burc mühasirələri ertəsi günə tam olaraq bərpa olunmuşdur. 27 iyulda YPG-nin başçılıq etdiyi qüvvələr Sərrini və ətraf bölgəni, 25 kənd və 20-dən çox əkin sahəsi daxil olmaqla müəyyən bir ərazini tam ələ keçirmiş, YPG əməliyyatın başa çatdığını elan etmişdir.

## İstinadlar
Estrogen

**Estrogen** () — qadınlarda əsasən yumurtalıqların follikulyar aparatı tərəfindən istehsal olunan steroid qadın cinsi hormonlarının alt sinfinin ümumi kollektiv adıdır. Həm də kişilərdə testislər və adrenal korteks və hər iki cinsdə digər ekstragonadal toxumalar (sümük, beyin, yağ toxuması, dəri və saç follikulları daxil olmaqla) tərəfindən istehsal olunur.

## Ümumi məlumat
İnsanda üç növ estrogen var: estradiol, estriol və estron. Bədəndə androgenlərin mürəkkəb fermentativ reaksiyası nəticəsində əmələ gəlir: estradiol testosterondan, estron isə aromataza fermentinin təsiri altında androstenediondan əmələ gəlir.

Estronun estradioldan daha zəif təsiri var və menopauzadan sonra onun səviyyəsi estradioldan üstündür.

"Estrogen" adı bu hormonların dişi məməlilərdə vaginal epitelin proliferasiyasına, keratinləşməsinə və qismən desquamasiyasına səbəb olmaq qabiliyyətindən və kişiləri, yəni estrusu cəlb edən desquamating vaginal epitel tərəfindən xüsusi qoxu maddələrinin (feromonlar) sərbəst buraxılmasından irəli gəlir (estrus). 

Hədəf orqanların hüceyrələrində estrogen spesifik reseptorlarla (müxtəlif orqanlarda - uşaqlıq yolunda, vajinada, uretrada, süd vəzisində, qaraciyərdə, hipotalamusda, hipofiz bezində) kompleks təşkil edir. Reseptor - aqonist kompleksi genomun estrogen-effektor elementləri və mRNT, zülalların sintezinə və sitokinlərin və böyümə faktorlarının salınmasına səbəb olan xüsusi hüceyrədaxili zülallarla qarşılıqlı əlaqədə olur.

Estrogen sinir sisteminə təsir edərək, nəticədə dişi məməliləri cütləşdirməyə təhrik edir. Məsələn, siçanlarda hormonun təsiri altında beynin medial preoptik bölgəsində Nts+ neyronlarının həyəcanlılığı artır, bu da ventral tegmental sahədə neyronların fəaliyyətini dəyişir. Bu, siçanların cinsi davranışına təsir edir - dişi kişi qoxusunu duyduqda təsvir edilən sinir əlaqələri zəncirinin mexanizmi vasitəsilə dopamin ifraz edir  .

## İstinadlar
Sərrin döyüşü (mart–aprel, 2015)

**Sərrin döyüşü** — 2015-ci ilin mart–aprel aylarında Suriyada vətəndaş müharibəsi zamanı YPG və müttəfiq qüvvələrin İraq və Şam İslam Dövlətinə qarşı Sərrin şəhəri və ətrafı uğrunda həyata keçirdiyi hərbi əməliyyat.

## Nəticəsi
29 aprel 2015-ci ilin əvvəlində Kobanidə yerləşdirilmiş son 124 "Peşmərgə" döyüşçüsü şəhərin təhlükəsizliyi təmin olunduğu üçün İraq Kürdüstanına qayıtmışdır. İraq Kürdüstanı da Kobaniyə bir daha əsgər göndərilməyəcəyini bəyan etmişdir.

5 iyunda YPG-nin başçılıq etdiyi döyüşçülər Mitrasın şərqindəki Cəbiriyyə kəndini geri almışdır. Sərrin Taxıl Silosuna qədər uzanan ərazidə qarşıdurmalar davam etmişdir. İŞİD Sərrinin qərb hissəsini də geri almış, YPG-nin rəhbərlik etdiyi döyüşçülər isə şəhərin şərq kənarına doğru irəliləmişdir.

18 iyun 2015-ci ildə ASO və YPG-nin Sərrin qəsəbəsinə yeni hücuma keçdiyi bildirilmişdir. Sərrini almaq məqsədi iyunun sonunda Kobani qətliamından sonra daha da aktuallaşmışdır. 1 iyulda YPG-nin rəhbərlik etdiyi qüvvələr Sərrin Taxıl Silosu və Xirbət əl-Bürcün mühasirələrini bərpa etmiş, 4 iyulda Sərrini tam mühasirəyə almışdılar.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Operation Inherent Resolve airstrike updates
* ISIL frontline maps (Syria)
Peşmanlıq

**Peşmanlıq** — keçmişdə etdiyi əməllərindən təəssüflənən bir insanın özü üçün utancverici, təhqiredici və ya yanlış hesab etdiyi emosiya. Peşmanlıq günah hissi ilə sıx bağlıdır  . İnsanlar üzr istəmək, vurduqları zərəri aradan qaldırmaq və ya özlərinə cəza verməklə peşmançılıqlarını ifadə edə bilərlər.

Peşmanlıq hissi keçirə bilməyən şəxsə tez-tez DSM IV-TR- də təsvir edilən *antisosial şəxsiyyət pozğunluğu* diaqnozu qoyulur.

## Psixopatiya
Psixopatlar daha çox sosial və əxlaqi normalara açıq-aşkar etinasızlıqları ilə tanınırlar. Psixopatlara xas olan şəxsi münasibətlər zorakılıq, istismar və pozğunluq ilə xarakterizə olunur. Psixopatlar günahkarlıq və ya empatiya hiss edə bilmirlər, qorxu və ağrıya anormal reaksiya verirlər; digər duyğuları da standart normaları ilə müqayisədə səthidir  . Psixopatlar ümumi sosial və əxlaqi normaları qəbul etmirlər, çünki digər insanları geridə saxlayan təqsir, peşmançılıq və ya qisas qorxusu kimi emosiyaların onlara təsiri yoxdur.

İnsan cəmiyyətləri peşmanlıq hissinə dəyər verirlər; əksinə, peşmançılıq hiss etmədiyini göstərən bir insan çox vaxt mənfi aspektdə qəbul edilir. Peşmanlığın pis işlərə uyğun cavab olması fikri geniş yayılmışdır. Peşmanlıq insanın tutulması və ya zərər çəkməsi ilə nəticələnən cinayətə görə real və ya xəyali peşmançılıqdan yarana bilər  .

## Bağışlanma
Üzr istəmək üçün peşmanlıq hissi lazımdır və peşmançılıq hissi nə qədər güclü olarsa, üzrxahlıq da bir o qədər təsirli olur. Effektiv üzrxahlıq mənfi nəticələri azaldır və bağışlama ilə bağlı idrak və davranış dəyişikliklərini təşviq edir. Peşmanlıq, insanın öz mənfi davranışlarına görə psixoloji əzab çəkdiyini göstərə bilər, bu da qurbanın empatiyasına səbəb ola bilər və sonra o, bağışlanma ifadə edə bilər. Ceyms Devis və Qreq Qold tərəfindən aparılan araşdırmada 170 nəfər universitet tələbəsi şəxsiyyətlərarası münasibətlərdə bağışlanma ilə bağlı anketləri doldururlar. Devis və Qoldun əldə etdiyi nəticələr göstərir ki, qurban üzr istəməyi peşmançılıq kimi qəbul etdikdə, onlar mənfi davranışın bir daha baş verməyəcəyinə inanırlar və günahkarı daha çox bağışlamağa hazır olurlar.

## Hüquqi aspekt
Hüquqi kontekstdə cinayətkarın peşmançılığı Qərb ədliyyə sistemləri tərəfindən hökm, şərti azadetmə dinləmələri və s. zamanı qiymətləndirilir. Əvvəllər qüvvədə olan 1960-cı il RSFSR Cinayət Məcəlləsinə görə "Səmimi peşmanlıq", cəzanı yüngülləşdirən hallardan biri, habelə cinayətkarın girov müqabilində azad edilməsi ilə cinayət məsuliyyətindən azad edilməsi üçün əsaslardan biri idi. 1996-cı ildən Rusiya Federasiyasının mövcud Cinayət Məcəlləsində "fəal peşmanlıq" anlayışından istifadə olunur.

*

## İstinadlar
Şərqi Əl-Həsəkə uğrunda döyüş

**Şərqi Əl-Həsəkə uğrunda döyüş** — Suriyada vətəndaş müharibəsi zamanı Xalq Müdafiə Birlikləri, aysor xristian milisləri və müttəfiq ərəb qüvvələri tərəfindən İraq və Şam İslam Dövlətinə (İŞİD və ya İŞİD) qarşı Əl-Həsəkə mühafizəsində Cəzirə kantonunun İŞİD tərəfindən ələ keçirilən ərazilərini geri almaq niyyəti ilə həyata keçirilən hərbi əməliyyat. Bunun ardınca Suriya Silahlı Qüvvələri YPG ilə koordinasiya olmadan İŞİD yaraqlılarına qarşı hücuma keçmişdir.

## Nəticəsi
Martın 18-dən 19-a kimi ABŞ-nin rəhbərlik etdiyi koalisiyanın hava hücumları İŞİD-in 3 taktiki bölməsinə, İŞİD-in döyüş mövqeyinə və ərazidəki bir İŞİD tunel sisteminə zərbələr endirmişdir.

20 martda Əl-Həsəkə şəhərinin Əl-Müfti məhəlləsində kürdlərin Novruz bayramı münasibətilə keçirdikləri şənlikdə bir İŞİD yaraqlısının özünü partlatması nəticəsində 100-dən çox insan həlak olmuş və yaralanmışdır. Həmçinin, şəhərdə başqa bir şənlikdə bomba partladılmışdır.

Sonrakı bir neçə gün ərzində Təll-Xənzir, Təll-Bərak və Təll-Təmir yaxınlığında toqquşmalar baş vermiş, onlarla İŞİD yaraqlısı həlak olmuşdur. Həmçinin, qırıcı təyyarələr Əl-Şəddadə şəhərində İŞİD-in mövqelərini bombalamışdılar.

3 apreldə İŞİD-in Qamışlının cənubunda daha 21 kəndi Suriya hökumət qüvvələrinə itirmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Operation Inherent Resolve airstrike updates
* ISIL frontline maps (Syria) Archived 2015-07-26 at the Wayback Machine
* Khabur Valley Battle frontline maps
Zod (dəqiqləşdirmə)

* Zod — Ermənistanın Geğarkunik mərzində, keçmiş Göyçə mahalında kənd.
* Yeni Zod — Azərbaycan Respublikasının Göygöl rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Rob

**Rob** — ad.

* Rob Burdon — Linkin Parkın zərb alətçisi.
* Rob Qonsalves — Kanadalı rəssam.
* Rob Elder — Ficili oxatan.
* Rob Duqan

## Həmçinin bax
* Rober
Rodriqo

**Rodriqo** — ad.

* Rodriqo Qoes — qısaca Rodriqo olaraq bilinən Real Madrid FK-nun braziliyalı hücum oyunçusu.
* Rodriqo Tabata — Qatar təmsilçilərindən olan Əl-Rayyan klubunda yarımmüdafiəçi.
* Rodriqo Kaballero — Boliviyalı üzgüçü.
* Rodriqo Hernandez
* Rodriqo Lara
* Rodriqo Tosi
Faiq Bağırov

* Faiq Nüsrət oğlu Bağırov (1962) — azərbaycanlı diplomat.
* Faiq Bağırov (1976) — azərbaycanlı atlet.

## Həmçinin bax
* Faiq
* Bağırov
Tarmux döyüşü (1461)

**Tarmux döyüşü** — 1461-ci ildə Ağqoyunlular ilə Osmanlı imperiyası arasında baş vermişdir.

## Döyüşdən əvvəl
Trabzon imperatorunun qardaşı Uzun Həsən Bəyin yanına gələrək bir çox hədiyyələr sundu və bağlılıq bildirdi.Uzun Həsən Bəyin qardaşı oğlunu Trabzon imperiyasının özünə bağlılığını bildirdiyini və ona hücum etməməsini yazan məktubu elçiylə bərabər Fateh Sultan Mehmedə göndərdi.Fatih Sultan Mehmed isə bu mesaja önəm vermədi.Uzun Həsən Bəy,bunu görüb ordu göndərərək Mələt və Qoyluhisar qalasını ələ keçirdi.Osmanlı imperiyası qalanı ələ keçirmək üçün hücum etsə də, qalanı ələ keçirə bilmədi.

## Döyüş
Osmanlı İmperiyası döyüş üçün Tarmux'a gəldiyində Uzun Həsən Bəy ordusuyla döyüşə girdi.Başta bir neçə əmirini Osmanlı İmperiyası tərəfinə göndərdi və ordu uğurlu olaraq talan edərək geri döndülər ancaq birdən Osmanlı ordusu tərəfindən basqına uğradı.Ancaq Türkmən əsgərləri cəsarətlə döyüşərək onları məğlub etdi və bir çoxunu əsir alaraq Uzun Həsən Bəyin yanına gətirdilər.Uzun Həsən Bəy əsirləri sərbəst buraxdı.

## Döyüşdən sonra
Osmanlı İmperiyasından elçi olaraq Trabzon ətrafını və qalalarını istədi.Osmanlı İmperiyası isə onun əsirlərə etdiyi hörmətdən ötrü Trabzondaki əmirlərə bu məktubu göndərdi *"O nəhiyyəyi (Trabzon) [[Uzun Həsən]]in bölgədəki vəkillərinə buraxın."*
## İstinadlar

## Xarici keçidlər

*Ağqoyunlular
*Osmanlılar

*Uzun Həsən