Ester Eylam

**Ester Eylam** (; ) —  İsraildə feminizmin yaranışından bəri onun mərkəzi fiqurlarından biri. Eylamın fəallığı və feminizm, sosial ədalət mövzusunda yazıları ona müxtəlif mükafatlar və tanınma qazandırmış, o cümlədən Yerusəlimdəki İbrani Universitetindən fəxri doktor dərəcəsi almışdır.

Eylam 1971-ci ildə Təl-Əvivdə Feminist Hərəkatının yaradıcısı və qurucularından biri olmuş, İsraildə Cinsi Hücum Qurbanlarına Yardım Mərkəzinin və Mizrahi feminist təşkilatı olan "*Ahoti - İsraildə Qadınlar üçün*" təşkilatının təsisçilərindən biri olmuşdur. O, İsrail feminizminin müxtəlif sahələrində, o cümlədən siyasət, mədəniyyət və təhsil sahələrində fəaliyyət göstərmişdir. Cinsi və gender zorakılığına qarşı İsraildə keçirilən mühüm tədbirlərin təşkilatçısı olmuş, həmçinin sülh uğrunda mübarizədə fəal iştirak etmişdir.

## Bioqrafiyası
Ester Saporta 12 iyul 1939-cu ildə Təl-Əvivdə, Yunanıstanın Saloniki şəhərindən olan sefard mənşəli valideynlərin ailəsində anadan olmuşdur.  O, Miriam (De-Mayo) və Leon Saportanın dörd övladından ikincisi idi. 1964-cü ildə psixologiya doktoru, ixtiraçı, yazıçı və icma təşkilatçısı olan Zohar Eylam ilə ailə qurmuşdur. 1972-ci ildə Təl-Əviv Universitetində psixologiya və fəlsəfə üzrə bakalavr dərəcəsi almışdır.

1980-ci ildə Eylam Təl-Əviv Universitetində sosiologiya üzrə magistr işini gender stereotipləri mövzusunda yazmışdır. Bundan əvvəl professor Dafna İsrailinin rəhbərliyi altında "Yişuv Dövrünün Qadın Liderləri" mövzusunda araşdırmalar aparmış və "İsrailin Periferiya İnkişaf Şəhərləri" adlı akademik layihənin tədqiqatçılarından biri olmuşdur. 2002-ci ildə "*Feminist Elmin Yaradılması: Fəlsəfə və "İctimai-Şəxsi" Fərqləndirilməsi Baxımından*" adlı magistr dissertasiyasını müdafiə edərək fəlsəfə üzrə magistr dərəcəsi almışdır. Eylam 1970-ci ildə iki uşaq anası olduğu zaman, qadın olduğu üçün cəmiyyətin və institutların onu necə məhdudlaşdırdığını anlayaraq gender rollarında dəyişiklik yaratmaq üçün fəaliyyətə başlamışdır.

## Feminist fəaliyyəti
Eylam İsraildə feminizmin "qurucu analarından" biri hesab edilir. 1972-ci ildə Təl-Əvivdə ilk feminist qrup olan "*Qadınların Azadlıq Qrupu*"nu təsis etmiş və üç ildən sonra bu qrup qeyri-kommersiya təşkilatı kimi "*İsraildə Feminist Hərəkatı*"na çevrilmişdir.  1992-ci ilə qədər təşkilatın sədri olmuş, ictimai maarifləndirmə tədbirləri, təhsil proqramları və media nümayəndəliyi sahəsində fəaliyyət göstərmişdir. 1975-ci ildə baş nazir İtzhak Rabin tərəfindən İsraildə Qadınların Statusu üzrə Namir Komissiyasına təyin olunmuş və qadınların siyasətdə və təhsildə iştirakı ilə bağlı araşdırmalarda iştirak etmişdir. 1977-ci ildə Eylam İsraildə Cinsi Hücum Qurbanlarına Yardım Mərkəzinin təsisçilərindən biri olmuş və ilk dörd il ərzində onun fəaliyyətinə rəhbərlik etmişdir. O, 1980-ci illərdə cinsi zorakılıq qurbanlarına kömək edən qaynar xəttin yaradılmasına da töhfə vermişdir.

1980-ci illərdə Eylam müxtəlif sosial ədalət və feminist təşəbbüslərin qurulmasında iştirak etmişdir. 1979-1986-cı illərdə Merets Partiyasının idarə heyətinin üzvü olmuşdur. Həmçinin cəmiyyətlərdə gender bərabərliyi ilə bağlı maarifləndirmə işləri aparmış, feminist psixoterapiya mərkəzləri təsis etmişdir. 1985-ci ildə Eylam İsraildə ilk dəfə təcavüzə qarşı nümayiş təşkil etmişdir. O, həmçinin feminist lobbi olan "İsrail Qadınları Şəbəkəsi"nin yaradılmasında iştirak etmişdir. 1980-ci illərin sonlarında "Women in Black" sülh hərəkatında fəal olmuş və fələstinli qadınlarla dialoq və əməkdaşlıq təşəbbüslərində iştirak etmişdir.

## Tədqiqat və yazıları
Eylamın akademik və qeyri-akademik fəaliyyəti feminist araşdırmalarla sıx bağlı olmuşdur. O, siyasət, metodologiya, mədəniyyət və cinsi zorakılıq mövzusunda araşdırmalar aparmışdır. Eylam dominant feminist diskursa tənqidi yanaşmış, onun İsrailə ABŞ-dan gətirildiyini və sinfi ayrı-seçkiliyi möhkəmləndirdiyini iddia etmişdir. Onun fikrincə, təkcə patriarxiya deyil, həm də sinif və etnik mənsubiyyət qadınlar arasında bərabərsizlik yaradır. Eylam feminist nəzəriyyənin akademikləşdirilməsini tənqid edərək, bunun feminizmi aktivistlərdən uzaqlaşdırdığını və marjinal qadınların səslərinin eşidilməsinə mane olduğunu bildirmişdir. O, feminist ideyaların cəmiyyətin müxtəlif təbəqələrində yayılmasını və praktiki dəyişikliklərə gətirib çıxarmasını vacib hesab etmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
*:("Angry Old Women" - an Interview with Esther Eillam, Tal Dekel and Ora Reuven" - Erev Rav, by Hava Raucher)
*