Vinni-Pux

**Vinni-Pux** () — ingilis yazıçısı A. A. Miln və ingilis rəssamı Ernest Şepard tərəfindən yaradılmış antropomorf xüsusiyyətlərə malik oyuncaq ayı obrazı. Vinni-Pux ilk dəfə 1925-ci ilin Milad gecəsində "London İvninq Nyus" qəzetinin sifarişi ilə yazılmış uşaq hekayəsində təqdim edilmişdir. Obrazın yaradılmasında müəllifin oğlu Kristofer Robin üçün "Harrodz" univermağından aldığı oyuncaq ayı və London Heyvanat Bağında birlikdə müşahidə etdikləri ayı əsas rol oynamışdır.

Personajla bağlı ilk hekayələr toplusu "Vinni-Pux" (1926) kitabıdır və bunun ardınca "Pux yaşayan evin tərəfində" (1928) əsəri işıq üzü görmüşdür. Miln, həmçinin ayı haqqında şeirini "Biz çox kiçik olanda" (1924) və "İndi biz altı yaşındayıq" (1927) adlı uşaq kitablarına daxil etmişdir. Dördcildlik əsərin hamısına E. H. Şepard tərəfindən illüstrasiyalar çəkilmişdir. Hekayələrin süjet xətti Londondan 48 kilometr cənubda yerləşən Şərqi Sasseksdəki Eşdaun meşəsindəki Beş Yüz Akrlıq Meşədən ilhamlanaraq, londonlu Milnin kənd evinin yerləşdiyi Yüz Akrlıq Meşədə cərəyan edir.

Vinni-Pux haqqında yazılmış hekayələr dünya ədəbiyyatında özünəməxsus yer tutaraq müxtəlif dillərə tərcümə edilmişdir. Aleksandr Lenardın latın dilinə etdiyi tərcümə — "Vinni ille Pu" əsəri xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Bu tərcümə 1958-ci ildə işıq üzü görmüş və 1960-cı ildə "New York Times" qəzetinin ən çox satılan kitablar siyahısında yer alan yeganə latın dilində yazılmış əsər olmuşdur. Əsərin müəllifi A. A. Milnin orijinal ingilis dilində olan əlyazmaları onun vəsiyyətinə əsasən, hazırda Kembric Universitetinin Triniti Kollecinin Ren Kitabxanasında mühafizə edilir. Qeyd etmək lazımdır ki, ilk Pux hekayəsi "BBC" telekanalının "Böyük oxu" ("The Big Read") ictimai rəy sorğusunda 7-ci yerə layiq görülmüşdür.

1961-ci ildə "The Walt Disney Company" şirkəti A. A. Miln və lisenziya agenti "Stephen Slesinger, Inc." şirkətinin mülkiyyətindən olan müəyyən film və Vinni-Pux hekayələrinin digər istifadə hüquqlarını əldə etmişdir. Şirkət Vinni-Pux adından istifadə edərək bu hekayələri yeni formatda işləmiş və nəticədə əsər şirkətin ən uğurlu franşizalarından birinə çevrilmişdir. Əsərin geniş tamaşaçı kütləsi qazanmış ekran təcəssümündə Pux obrazının səsləndirilməsini ingilis dilində Sterlinq Hollovey, Hel Smit və Cim Kamminqs, rus dilində isə Yevgeni Leonov həyata keçirmişdir.

## Adının əmələ gəlməsi
Milnin kitablarının digər əksər personajları kimi ayı balası Vinni də öz adını yazıçının oğlu Kristofer Robinin (1920–1996) həqiqi oyuncaqlarının birinin adından götürüb. Öz növbəsində, həmin oyuncaq 1920-ci illərdə London zooparkında saxlanılan Vinnipeq (Vinni) ləqəbli dişi ayının adıyla adlandırılıb.

## Personajlar
Kristofer Robinə məxsus plüş Vinni-Pux indi Nyu-York kitabxanasının uşaq otağında yerləşir. O, Şepardın illüstrasiyalarında gördüyümüz ayıya az bənzəyir. İllüstratora model nümunəsi öz oğlunun "Growler" plüş ayısı olmuşdur. Təəssüflər olsun ki, o, rəssamın ailəsində yaşayan itin qurbanı olaraq qalmamışdır.

Puxun ən yaxşı dostu – Pyataçok (donuz).

Digər personajlar:

Kristofer Robin (ing. Christopher Robin)

İa-İa (ing. Eeyore)

Kenqa (ing. Kanga)

Körpə Ro (ing. Little Roo)

Bayquş (ing. Owl)

Dovşan (ing. Rabbit)

Pələng (ing. Tigger)

## Hekayələrin siyahısı
**Birinci kitab** — *Winnie-the-Pooh*:

1. *We Are Introduced to Winnie-the-Pooh and Some Bees and the Stories Begin*.

2. *Pooh Goes Visiting and Gets Into a Tight Place*.

3. *Pooh and Piglet Go Hunting and Nearly Catch a Woozle*.

4. *Eeyore Loses A Tail and Pooh Finds One*.

5. *Piglet Meets a Heffalump*.

6. *Eeyore Has A Birthday And Gets Two Presents*.

7. *Kanga And Baby Roo Come To The Forest And Piglet Has A Bath*.

8. *Christopher Robin Leads An Expotition To The North Pole*.

9. *Piglet Is Entirely Surrounded By Water*.

10. *Christopher Robin Gives Pooh A Party and We Say Goodbye*.

**İkinci kitab** — *The House at Pooh Corne*r:

1. *A House Is Built At Pooh Corner For Eeyore*.

2. *Tigger Comes to the Forest and Has Breakfast*.

3. *A Search is Organdized, and Piglet Nearly Meets the Heffalump Again*.

4. *It Is Shown That Tiggers Don’t Climb Trees*.

5. *Rabbit Has a Busy Day, and We Learn What Christopher Robin Does in the Mornings*.

6. *Pooh Invents a New Game and Eeyore Joins In*.

7. *Tigger Is Unbounced*.

8. *Piglet Does a Very Grand Thing*.

9.* Eeyore Finds the Wolery and Owl Moves Into It*.

10. *Christopher Robin and Pooh Come to an Enchanted Place, and We Leave Them There*.

## Filmərin siyahısı
**Qısametrajlı cizgi filmlər**

1966: *Winnie the Pooh and the Honey Tree.*

1968: *Winnie the Pooh and the Blustery Day.*

1974:* Winnie the Pooh and Tigger Too!*

1981:* Winnie the Pooh Discovers the Seasons*.

1983: *Winnie the Pooh and a Day for Eeyore.*

**Tammetrajlı cizgi filmlər**

1977: *The Many Adventures of Winnie the Pooh.*

1997:* Pooh’s Grand Adventure: The Search for Christopher Robin.*

1999: *Seasons of Giving.*

2000: *The Tigger Movie.*

2002: *A Very Merry Pooh Year.*

2003: *Piglet’s Big Movie.*

2004: *Springtime with Roo.*

2005: *Pooh’s Heffalump Movie.*

2005: *Pooh’s Heffalump Halloween Movie.*

**Teleseriallar**

*Welcome to Pooh Corner* (Disney Channel, 1983–1995)

*The New Adventures of Winnie the Pooh* (ABC, 1988–1991)

*The Book of Pooh* (Disney Channel, 2001–2002)

*My Friends Tigger & Pooh* (Disney Channel, 2007 —)

**Xüsusi bayram buraxılışları**

1991: *Winnie the Pooh & Christmas Too!*

1996: *Boo! To You Too! Winnie the Pooh*

1998: *A Winnie the Pooh Thanksgiving*

1998: *Winnie the Pooh, A Valentine For You*

## İstinadlar

## Xarici keçidlər