open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
1987 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi

**1987 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi** (; ) — sayca 32-ci Avroviziya Mahnı Müsabiqəsidir. 13 yaşlı Sandra Kimin ifa etdiyi "J'aime la vie" mahnısı ilə 1986 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində qələbə qazanmasının ardınca 1987-ci ildə Belçika ilk dəfə Avroviziyaya ev sahibliyi etmək hüququ qazanmışdı. Müsabiqə ölkənin paytaxtı Brüssel şəhərində "Palais du Centenaire" sarayında keçirilmişdir. Müsabiqə 1987-ci ilin 9 may tarixində baş tutmuşdur.

1987-ci ildə İtaliya və Yunanıstan bir illik fasilədən sonra müsabiqəyə geri dönmüşdürlər. Müsabiqədə ümumilikdə 22 ölkə iştirak etmişdir və bu 32 illik müsabiqə tarixində ən yüksək göstərici idi. Avroviziya 1987-də İrlandiyanı müsabiqədə ikinci dəfə təmsil etmək hüququ qazanan Conni Loqan ifa etdiyi "Hold Me Now" adlı mahnısı qalib gəlmişdir. Bu sonuncu dəfə Avroviziyada 1980-ci ildə yenə də Conni Loqanın təmsilində qalibiyyət əldə etmiş İrlandiyanın müsabiqədə üçüncü qələbəsi idi.

## Final

## Nəticələr

## Xarici keçidlər
* Eurovision.tv

## Həmçinin bax
* Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
1988 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi

**1988 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi** (; ) — sayca 33-cü Avroviziya Mahnı Müsabiqəsidir. Conni Loqanın ifa etdiyi "Hold Me Now" mahnısı ilə 1987 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində qələbə qazanmasının ardınca 1988-ci ildə İrlandiya üçüncü dəfə Avroviziyaya ev sahibliyi etmək hüququ qazanmışdı. Müsabiqə ölkənin paytaxtı Dublin şəhərində "RDS Simmonscourt Pavilion" zalında keçirilmişdir. Müsabiqə 1988-ci ilin 30 aprel tarixində baş tutmuşdur.

1988-ci ildə müsabiqədə iştirakı planlaşdıran Kiprin seçdiyi mahnı müsabiqənin qaydalarını pozduğuna görə ölkənin müsabiqədə iştirakı baş tutmamışdır. Belə ki, Kiprin müsabiqə üçün nəzərdə tutduğu mahnı bir neçə il öncə Kipr televiziyasında səslənmişdir və müsabiqənin qaydalarına görə Avroviziyada səslənilən mahnılar yalnız səkkiz ay əvvəl təqdim edilmiş ola bilər. Ümumilikdə 21 ölkənin iştirak etdiyi müsabiqədə İsveçrəni təmsil edən dünyaşöhrətli müğənni Selin Dion ifa etdiyi "Ne partez pas sans moi" adlı mahnı ilə müsabiqənin qalibi seçilmişdir. İkinci yeri qazanan Böyük Britaniya təmsilçisini birincilikdən cəmi bir xal ayırmışdır. Bu sonuncu dəfə Avroviziyada 1956-cı ildə Liz Assianın təmsilində qalibiyyət əldə etmiş İsveçrənin müsabiqədə 32 il sonra ikinci qələbəsi idi.

## Final
1988-ci ildə müsabiqənin qalibi olan İsveçrə təmsilçisi Selin Dion ilə bir səhnəni eyni zamanda məşhur müğənni Lara Fabian bölüşmüşdü. Müsabiqədə Lüksemburqu təmsil edən müğənni dördüncü yerdə qərarlaşmışdır.

## Nəticələr

## Xarici keçidlər
* Eurovision.tv

## Həmçinin bax
* Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
1989 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi

**1989 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi** (; ) — sayca 34-cü Avroviziya Mahnı Müsabiqəsidir. Dünya şöhrətli müğənni Selin Dionun ifa etdiyi "Ne partez pas sans moi" mahnısı ilə 1988 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində qələbə qazanmasının ardınca 1989-cu ildə İsveçrə 32 il sonra ikinci dəfə Avroviziyaya ev sahibliyi etmək hüququ qazanmışdı. Müsabiqə ölkənin Lozanna şəhərində "Palais de Beaulieu" sarayında keçirilmişdir. Müsabiqə 1989-cu ilin 6 may tarixində baş tutmuşdur.

1989-cu ildə Kipr bir illik fasilədən sonra müsabiqəyə geri dönmüşdür. Ümumilikdə 22 ölkənin iştirak etdiyi müsabiqədə Yuqoslaviya təmsilçiləri olan "Riva" qrupu ifa etdikləri "Rock Me" adlı mahnı ilə qalib gəlmişdir. İkinci yeri qazanan Böyük Britaniya təmsilçisini birincilikdən cəmi yeddi xal ayırmışdır. Bu Yuqoslaviyanın Avroviziyada iştirak etdiyi illər ərzindəki ilk qalibiyyəti idi.

## Final

## Nəticələr

## Xarici keçidlər
* Eurovision.tv

## Həmçinin bax
* Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
1990 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi

**1990 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi** (; ) — sayca 35-ci Avroviziya Mahnı Müsabiqəsidir. "Riva" qrupunun ifa etdiyi "Rock Me" mahnısı ilə 1989 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində qələbə qazanmasının ardınca 1990-cı ildə Yuqoslaviya ilk dəfə Avroviziyaya ev sahibliyi etmək hüququ qazanmışdı. Müsabiqə Xorvatiyanın paytaxtı Zaqreb şəhərində Vatroslav Lisinski konsert zalında keçirilmişdir. Müsabiqə 1990-cı ilin 5 may tarixində baş tutmuşdur.

Ümumilikdə 22 ölkənin iştirak etdiyi müsabiqədə İtaliyanı təmsil edən dünyaşöhrətli müğənni Toto Kutunyo ifa etdiyi "Insieme: 1992" adlı mahnı ilə müsabiqənin qalibi seçilmişdir. Bu sonuncu dəfə Avroviziyada 1964-cü ildə Cilyola Çinkvettinin təmsilində qalibiyyət əldə etmiş İtaliyanın müsabiqədə 26 il sonra ikinci qələbəsi idi. 1990-cı ildə Avroviziyada səslənilən mahnıların bir çoxunun sözləri mərkəzi və şərqi Avropada həmin illərdə yeni başlayan demokratik çevrilişlərə həsr olunmuşdu.

## Final

## Nəticələr

## Xarici keçidlər
* Eurovision.tv

## Həmçinin bax
* Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
1991 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi

**1991 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi** (; ) — sayca 36-cı Avroviziya Mahnı Müsabiqəsidir. Dünya şöhrətli müğənni Toto Kutunyonun ifa etdiyi "Insieme: 1992" mahnısı ilə 1990 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində qələbə qazanmasının ardınca 1991-ci ildə İtaliya 26 il sonra ikinci dəfə Avroviziyaya ev sahibliyi etmək hüququ qazanmışdı. Müsabiqə İtaliyanın paytaxtı Roma şəhərində "Cinecittà" zalında keçirilmişdir. Avroviziya 1991-in aparıcıları müsabiqədə İtaliyaya qələbə qazandırmış Cilyola Çinkvetti və Toto Kutunyo idi. Müsabiqə 1991-ci ilin 4 may tarixində baş tutmuşdur.

1991-ci ildə Malta adası 15 illik fasilədən sonra müsabiqəyə geri dönmüşdür. Müsabiqənin keçirildiyi tarixin Niderlandın müharibədə həlak olan əsgərləri Anım günü ilə üst-üstə düşməsi səbəbindən Niderlandın Romada keçirilən müsabiqədə iştirakı baş tutmamışdır. Ümumilikdə 22 ölkənin iştirak etdiyi müsabiqədə İsveçi ikinci dəfə təmsil etmək hüququ qazanan Karola ifa etdiyi "Fångad av en stormvind" adlı mahnı ilə müsabiqənin qalibi seçilmişdir. Müsabiqənin maraqlı məqamlarından biri səsvermənin sonunda İsveç və Fransa təmsilçilərinin bərabər səslə birinci yerdə qərarlaşmaları olmuşdur. Bənzər hal sonuncu dəfə Avroviziyada 1969-cu ildə baş vermişdir. Həmin il Avroviziyada səslərin bərabərliyi halında müsabiqədə ümumi qayda olmadığı üçün birinci yerdə qərarlaşan dörd ölkə müsabiqənin qalibi elan edilmişdir, lakin 1991-ci ildə qalibin seçilməsi üçün xüsusi hesablama aparılmışdı. Belə ki, hər iki ölkə bərabər sayda 12 xal qazansa da, Fransa təmsilçisi dörd 10 xal, İsveç təmsilçisi isə beş 10 xal qazanmışdı. Nəticə olaraq, İsveç təmsilçisi Karola müsabiqənin qalibi elan edilmişdir. Bu sonuncu dəfə Avroviziyada 1984-cü ildə "Herreys" qrupunun təmsilində qalibiyyət əldə etmiş İsveçin müsabiqədə ümumilikdə üçüncü qələbəsi idi.

## Final

## Nəticələr

## Xarici keçidlər
* Eurovision.tv

## Həmçinin bax
* Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
1992 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi

**1992 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi** (; ) — sayca 37-ci Avroviziya Mahnı Müsabiqəsidir. Karolanın ifa etdiyi "Fångad av en stormvind" adlı mahnı ilə 1991 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində qələbə qazanmasının ardınca 1992-ci ildə İsveç üçüncü dəfə Avroviziyaya ev sahibliyi etmək hüququ qazanmışdı. Müsabiqə İsveçin üçüncü ən böyük şəhəri olan Malmödə "Malmömässan" arenasında keçirilmişdir. Müsabiqə 1992-ci ilin 9 may tarixində baş tutmuşdur.

1992-ci ildə Niderland bir illik fasilədən sonra müsabiqəyə geri dönmüşdür. Ümumilikdə 23 ölkənin iştirak etdiyi müsabiqədə İrlandiyanı ikinci dəfə təmsil etmək hüququ qazanan Linda Martin ifa etdiyi "Why Me?" adlı mahnı ilə müsabiqənin qalibi seçilmişdir. Bu sonuncu dəfə Avroviziyada 1987-ci ildə Conni Loqanın təmsilində qalibiyyət əldə etmiş İrlandiyanın müsabiqədə ümumilikdə dördüncü qələbəsi idi.

Avroviziya 1992 eyni zamanda daha sonra beş müstəqil dövlətlərə parçalanan Yuqoslaviyanın müsabiqədə son iştirakı ilə yadda qalmışdır.

## Final

## Nəticələr

## Xarici keçidlər
* Eurovision.tv

## Həmçinin bax
* Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
1993 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi

**1993 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi** (; ) — sayca 38-ci Avroviziya Mahnı Müsabiqəsidir. Linda Martinin ifa etdiyi "Why Me?" adlı mahnı ilə 1992 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində qələbə qazanmasının ardınca 1993-cü ildə İrlandiya dördüncü dəfə Avroviziyaya ev sahibliyi etmək hüququ qazanmışdı. Müsabiqə İrlandiyanın Kork qraflığında yerləşən Milstrit şəhərində Green Glens Arenada keçirilmişdir. Müsabiqə 1993-cü ilin 15 may tarixində baş tutmuşdur.

1993-cü ildə Yuqoslaviya Sosialist Federativ Respublikasının parçalanmasının ardınca müstəqillik əldə edən Bosniya və Herseqovina, Sloveniya və Xorvatiya ilk dəfə Avroviziyaya qoşuldular. Həmin illərdə Avroviziyanın ildə cəmi bir gün keçirildiyinə görə müsabiqənin yayım vaxtı 25 ölkədən artıq iştirakçının olmasına şərait yaratmırdı. 1993-cü ildə müsabiqəyə ilk dəfə qoşulmaq istəyən ölkələrin çoxluğunu nəzərə alan Avropa Yayımlar Birliyi müsabiqədə iştirak üçün Sloveniyanın paytaxtı Lyublyanada "Kvalifikacija za Milstreet" adlı seçim turu təşkil etmişdir. 7 ölkənin iştirak etdiyi seçim turunda Bosniya və Herseqovina, Sloveniya və Xorvatiya ilk üçlükdə yer alaraq, Avroviziya 1993-də iştirak hüququ əldə etmişdirlər. Estoniya, Macarıstan, Rumıniya və Slovakiyanın isə müsabiqədə iştirakı baş tutmamışdır.

Ümumilikdə 25 ölkənin iştirak etdiyi Avroviziya 1993-də ev sahibi İrlandiyanı təmsil edən Niv Kavana ifa etdiyi "In Your Eyes" adlı mahnı ilə müsabiqənin qalibi seçilmişdir. İrlandiyanın müsabiqədəki beşinci qalibiyyəti Fransanın 1977-ci ildəki, Lüksemburqun isə 1983-cü ildəki rekordunu yeniləmişdir.

## Final
Müsabiqənin qaydalarına görə son beşlikdə yer alan ölkələr növbəti il başqa ölkələrlə əvəz edilir.

## Nəticələr

## Xarici keçidlər
* Eurovision.tv

## Həmçinin bax
* Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
1994 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi

**1994 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi** (; ) — sayca 39-cu Avroviziya Mahnı Müsabiqəsidir. 1993 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsinin ev sahibi ölkəsi İrlandiyanı təmsil edən Niv Kavana ifa etdiyi "In Your Eyes" adlı mahnı ilə müsabiqədə qələbə qazanmasının ardınca 1994-cü ildə İrlandiya ikinci il ard-arda və ümumilikdə isə beşinci dəfə Avroviziyaya ev sahibliyi etmək hüququ qazanmışdı. Müsabiqə İrlandiyanın paytaxtı Dublin şəhərində "Point Theatre" zalında keçirilmişdir. Müsabiqə 1994-cü ilin 30 aprel tarixində baş tutmuşdur.

Avroviziya 1993-də son beşlikdə qərarlaşan Belçika, Danimarka, İsrail, Türkiyə və Sloveniya 1994-cü ildə müsabiqədən kənarlaşdırılmışdır. Müsabiqədən kənarlaşdırılan ölkələri Estoniya, Litva, Macarıstan, Polşa,  Rumıniya, Rusiya və Slovakiya əvəz etmişdir. İtaliya və Lüksemburq isə könüllü şəkildə müsabiqədə iştirakdan imtina etmişdir. İtaliya bununla bağlı heç bir açıqlama verməsə də, Lüksemburqun dövlət kanalı müsabiqədə iştirakdan imtina etmələrinə əsas səbəbin son illərdəki aşağı nəticələr olduğunu açıqlamışdır. Lüksemburq 1993-cü ildən sonra bir daha Avroviziyada iştirak etməyib.

Ümumilikdə 25 ölkənin iştirak etdiyi Avroviziya 1994-də ev sahibi İrlandiyanı təmsil edən Pol Harrinqton və Çarli MakQettiqan duetinin ifa etdiyi "Rock 'n' Roll Kids" mahnısı müsabiqənin qalibi seçilmişdir. İrlandiya müsabiqədəki altıncı qələbəsi ilə Avroviziyadakı qalibiyyət rekordunu yeniləmişdir.

## Final
Müsabiqənin qaydalarına görə son yeddilikdə qərarlaşan ölkələr növbəti il başqa ölkələrlə əvəz edilir.

## Nəticələr

## Xarici keçidlər
* Eurovision.tv

## Həmçinin bax
* Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
1995 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi

**1995 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi** (; ) — sayca 40-cı Avroviziya Mahnı Müsabiqəsidir. 1994 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsinin ev sahibi ölkəsi İrlandiyanı təmsil edən Pol Harrinqton və Çarli MakQettiqan duetinin ifa etdiyi "Rock 'n' Roll Kids" adlı mahnı ilə müsabiqədə qələbə qazanmasının ardınca 1995-ci ildə İrlandiya üçüncü il ard-arda və ümumilikdə isə altıncı dəfə Avroviziyaya ev sahibliyi etmək hüququ qazanmışdı. Müsabiqə İrlandiyanın paytaxtı Dublin şəhərində "Point Theatre" zalında keçirilmişdir. Müsabiqə 1995-ci ilin 13 may tarixində baş tutmuşdur.

1995-ci ildə Avropa Yayımlar Birliyi müsabiqənin yayım vaxtının 3 saatı keçməməsi məqsədilə iştirakçı sayını 25-dən 23-ə endirmişdir. Belə ki, Avroviziya 1994-də son yeddilikdə qərarlaşan Estoniya, Finlandiya, İsveçrə, Litva, Niderland, Rumıniya və Slovakiya 1995-ci ildə müsabiqədən kənarlaşdırılmışdır. Müsabiqədən kənarlaşdırılan ölkələri isə ötən il müsabiqədən uzaqlaşdırılan Belçika, Danimarka, İsrail, Türkiyə və Sloveniya əvəz etmişdir. 23 ölkənin iştirak etdiyi müsabiqədə Norveç təmsilçiləri olan "Secret Garden" qrupu ifa etdikləri "Nocturne" adlı mahnı ilə qalib gəlmişdir. Bu sonuncu dəfə Avroviziyada 1985-ci ildə "Bobbysocks" qrupunun təmsilində qalibiyyət əldə etmiş Norveçin müsabiqədə ikinci qələbəsi idi.

## Final

## Nəticələr

## Xarici keçidlər
* Eurovision.tv

## Həmçinin bax
* Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
Mirzə Həsən Mail

**Mirzə Həsən Mail** — şair, XIX əsrin ikinci yarısı

## Həyatı
Mirzə Həsən Avşar XIX əsrin ikinci yarısında yazıb yaradan şairlərdəndir. Mail təxəllüsü ilə incə ruhlu şeirlər yazıb. Güney Azərbaycanın Urmiya şəhərində doğulub. İlk təhsilini doğma şəhərində aldıqdan sonra, Tehranа gedərək görkəmli elm və mədəniyyət xadimlərinin yanında biliyini təkmilləşdirib. Kamil təhsil alandan sonra İranın xarici işlər vəzirliyndə işə düzəlib. İnsan qəlbini ovsunlayan şerləri tez bir zamanda onu ünlü edib. "Şeyxüşşüəra"-şairlər şeyxi ləqəbinə layiq görülüb.

Mirzə Həsən Avşar işi ilə bağlı Bəndərləngəyə göndərilir. Bəndərləngənin istisi, bürküsü, cansıxıcı həyat tərzi şairi bezdirir. Dövlət dairələrinə etdiyi şikayətlər heç bir nəticə verməyəndə, şair özbaşına, işini buraxıb Tehrana yola düşür. Tehranda onu qəbul etmirlər. Hansı idarəyə müraciət edirsə bir işə düzələ bilmir. Ağır, dözülməz bir güzəran keçirir.

Mirzə Həsən Avşar təxminən 90 yaşında vəfat edir. Mailin qələmə aldığı qəzəllər Füzuli yaradıcılığı ilə səsləşir.

## Yaradıcılığı

## Mənbə
* Ənvər Çingizoğlu, Aydın Avşar, Avşarlar, Bakı, "Şuşa", 2008, səh. 302–303
Rene Koti

**Rene Koti** (fr. *René Coty*; ) — 1954–1959 illərdə Fransa Respublikasının 17-ci prezidenti.

## İstinadlar
Mirzə Həbib Ağazadə

**Mirzə Həbib Аğаzаdə (**) — publisist, azadlıq mücahidi

## Həyatı
Mirzə Həbib Аğа bəy оğlu 1880-ci ildəUrmiya şəhərində аnаdаn оlmuşdu. Müкəmməl mədrəsə təhsili аlmışdı. Məşrutə hərакаtındа iştirак еtmişdi. Sоnrа dеmокrаt firqəsinin üzvü оlmuşdu.
Mirzə Həbib Mаhmud Qənizаdə, Mаhmud Əşrəfzаdə, Sаdiqülmülк və Müəyyədzаdə ilə bərаbər Urmiyаdа mааrifçiliyə bаşlаmışdı. "Fəryаd" qəzеtinin rеdакsiyа hеyətinə bаşçılıq еtmişdi. Sоnrаlаr bu qəzеtin аdı dəyişdirilib "Fərvərdin" аdı ilə nəşr оlundu. Mirzə Həbibin səyi ilə Irаndа yаyıldı. Çаr оrdusu Urmiyаyа sохulаndа qəzеt bаğlаndı. Qəzеtin fəаllаrı öldürülməyə bаşlаndı. Sаdiqülmülк аsıldı. Mirzə Həbib qаçıb Оsmаnlı коnsulluğunа sığındı. Bir zаmаndаn sоnrа Urmiyа hакiminin кöməкliyi ilə qurtulub Tеhrаnа gеtdi. Mərкəzdə "Əhrаr" qrupunun dəstəyi ilə qəzеtçiliyə dаvаm еtdi. Dеmокrаtlаrа qоşuldu. Bu firqənin mərкəzi коmitəsinin üzvü оldu. 500 nəfərliк fədаi ilə Şərəfхаnаyа hücum еtdi. Bu limаnı ruslаrdаn аzаd еtdi. Оrdакı аnbаrlаrdаn gətirdiyi аzuqə ilə Təbriz cаmааtını 6 аy yеdirdi. Silаh-sursаtlа əhаlini təmin еtdi. Оsmаnlı оrdusu кöməyə gəlincə хаlq özünü Pеtrоsun hücumlаrındаn müdаfiə еtdi.

Mirzə Həbib Аğаzаdə Təbrizdən dеputаt sеçildi. "Şаhin" аdlı qəzеt çıхаrdı. Təbriz bələdiyyəsini idаrə еdən Şurаyа üzv оldu.
Mirzə Həbib 1960-cı ildə vəfаt еdib.

## Mənbə
* ''' Ənvər Çingizoğlu, Aydın Avşar, Avşarlar, Bakı, "Şuşa", 2008, səh. 323–324
* Ənvər Çingizoğlu, Məşrutə ensiklopediyası, Bakı, 2011. 624 səh.
Xoş gəlişlər ola

**Xoş gəlişlər ola** — Mahnının bəstəkarı Tağı Oşenyüzən və sözlərinin müəllifi Mehmet Türkeldir.

## Xoş gəlişlər ola

Hoş gelişler ola Mustafa Kemal Paşa
Askerin milletin bayrağınla çok yaşa

Arş arş arş ileri ileri
Arş ileri marş ileri
Dönmez geri Türk'ün askeri
Sağdan sola soldan sağa
Al da bayrağın düşman üstüne

Cephede süngüler ayna gibi parlıyor
Kahraman Türkleri bayrak açmış bekliyor

Arş arş arş ileri ileri
Arş ileri marş ileri
Dönmez geri Türk'ün askeri
Sağdan sola soldan sağa
Al da bayrağın düşman üstüne

Parlayan yıldızın alemi tenvir eder
Cumhuriyet bayrağı semalar içre süzer

Arş arş arş ileri ileri
Arş ileri marş ileri
Dönmez geri Türk'ün askeri
Sağdan sola soldan sağa
Al da bayrağın düşman üstüne


## Mənbə

## Xarici keçidlər
* mahnı YouTube-də
* YouTube-də (başqa variantı)
* YouTube-də (bir başqa variantı)
1996 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi

**1996 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi** (; ) — sayca 41-ci Avroviziya Mahnı Müsabiqəsidir. "Secret Garden" qrupunun ifa etdikləri "Nocturne" adlı mahnı ilə 1995 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində qələbə qazanmasının ardınca 1996-cı ildə Norveç ikinci dəfə Avroviziyaya ev sahibliyi etmək hüququ qazanmışdı. Müsabiqə Norveçin paytaxtı Oslo şəhərində "Oslo Spektrum" arenasında keçirilmişdir. Müsabiqə 1996-cı ilin 18 may tarixində baş tutmuşdur.

1996-cı ildə Avroviziyada iştiraka maraqlı 29 ölkənin (ev sahibini çıxmaq şərti ilə) olmasına baxmayaraq, müsabiqənin yayım vaxtı sadəcə 23 ölkənin iştirakına imkan verirdi. Avropa Yayımlar Birliyi uyğun sayda ölkənin iştirakını təmin etmək məqsədilə müsabiqədən öncə seçim turu təşkil etmişdi. Müsabiqədə iştirak etmək üçün 29 ölkə öz mahnılarını Avropa Yayımlar Birliyinə audio şəklində təqdim etmişdi və AYB Osloda keçirilən müsabiqədə iştirak üçün 22 mahnı seçmişdir. Geriyə qalan 7 ölkənin (Almaniya, Danimarka, İsrail, Macarıstan, Makedoniya, Rumıniya və Rusiya) isə müsabiqədə iştirakı baş tutmamışdır. Keçirilən seçim turu nəticəsində bir illik fasilədən sonra Estoniya, Finlandiya, İsveçrə, Niderland və Slovakiyanın müsabiqəyə geri dönüşünə şərait yaradılmışdır. Bənzər seçim turu sonuncu dəfə 1993-cü ildə 7 ölkə arasında keçirilmişdir.

23 ölkənin iştirak etdiyi Avroviziya 1996-da İrlandiya təmsilçisi Eymar Kuinn ifa etdiyi "The Voice" adlı mahnı ilə qalib gəlmişdir. Bu sonuncu dəfə Avroviziyada 1994-cü ildə Pol Harrinqton və Çarli MakQettiqan duetinin təmsilində qalibiyyət əldə etmiş İrlandiyanın müsabiqədə ümumilikdə yeddinci qələbəsi idi.

## Final

## Nəticələr

## Xarici keçidlər
* Eurovision.tv

## Həmçinin bax
* Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
1997 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi

**1997 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi** (; ) — sayca 42-ci Avroviziya Mahnı Müsabiqəsidir. Eymar Kuinnin ifa etdiyi "The Voice" adlı mahnının 1996 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində qələbə qazanmasının ardınca 1997-ci ildə İrlandiya yeddinci dəfə Avroviziyaya ev sahibliyi etmək hüququ qazanmışdı. Müsabiqə İrlandiyanın paytaxtı Dublin şəhərində "Point Theatre" zalında keçirilmişdir. Müsabiqə 1997-ci ilin 3 may tarixində baş tutmuşdur.

Avroviziya 1996-da müsabiqədə iştirak üçün keçirilən seçim turu bir neçə ölkənin etirazına səbəb olduğu üçün 1997-ci ildə Avropa Yayımlar Birliyi həmin seçim turunun təşkil edilməməsi qərarına gəldi. Belə ki, Avroviziyada son dörd ildə ən aşağı nəticə göstərən üç ölkə Belçika, Finlandiya və Slovakiya AYB-nin qərarı ilə Dublində keçirilən müsabiqədən kənarlaşdırıldı. Bu ölkələri müsabiqədə Almaniya, Danimarka, Macarıstan və Rusiya əvəz etdi. Eyni zamanda İtaliya üç illik fasilədən sonra müsabiqəyə geri döndü. Ümumilikdə 25 ölkənin iştirak etdiyi Avroviziya 1997-də Böyük Britaniya təmsilçiləri Katrina and The Waves pop-rok qrupu ifa etdikləri "Love Shine a Light" adlı mahnı ilə müsabiqənin qalibi seçildilər. Bu sonuncu dəfə Avroviziyada 1981-ci ildə Bucks Fizz qrupunun təmsilində qalibiyyət əldə etmiş Böyük Britaniyanın müsabiqədə ümumilikdə beşinci qələbəsi idi.

1997-ci ildə Avroviziyada ilk dəfə SMS səsverməsi tətbiq olunmuşdu.

## Final

## Nəticələr

## Xarici keçidlər
* Eurovision.tv

## Həmçinin bax
* Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
Lalə Abbasova

**Lalə Abbasova** — Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisi III çağırış deputatı, jurnalist.

## Həyatı
Lalə Abbasova 1955-ci il iyunun 9-da Xaçmaz şəhərində anadan olmuşdur. Ata tərəfdən əsli Quba rayonunun Xınalıq kəndindəndir. Anası isə Bakıda anadan olsa da İran Azərbaycanından, Ərdəbildəndir. Azərbaycan Dövlət Universitetinin jurnalistika fakültəsini bitirmişdir.

1972-ci ildən Xaçmaz şəhərində uşaq bağçasında musiqi müəllimi işləmişdir.

Üç övladı — 1 oğlu, 2 qızı vardır.

## İctimai-siyasi fəaliyyəti
1977-ci ildən "Вышка" qəzetinin korrektoru, baş redaktor müavini, 1998-ci ildən "Ваш дом" jurnalının redaktoru vəzifələrində çalışmışdır. 2000-ci ildən "Мир женщин" qəzetinin baş redaktorudur.

Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisi III çağırış deputatı olmuşdur.

"Qadın və tərəqqi" ictimai birliyinin sədridir.

## Bədii fəaliyyəti
"XX əsr Azərbaycan qadınları" üç cildlik ensiklopedik toplusunun müəllifidir.

Lalə Nikbin təxəllüsü ilə bədii yaradıcılıqla məşğul olur. Mahnı bəstələyir, hekayələr yazır. On iki mahnısı vardır. Həvəskar bəstəkardır.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* http://www.meclis.gov.az/?/az/deputat/78
* http://az.timeturk.com/news_print.php?id=864
* http://az.apa.az/news.php?id=139899
* http://musavat.com/site/shownews.php?news_id=47585
* O zaman istəmişdim ki, cəbhəyə gedim, hansı yolla olursa-olsun qisasımı alım
Qarğalartəpəsi yaşayış yeri

**Qarğalartəpəsi**— Azərbaycanın Ağstafa rayonunda qədim yaşayış yeri.

## Ümumi məlumat
Azərbaycanın Ağstafa rayonunda, Ağstafa dəmir yolu satansiyasından 4 km Şərqdə Qırılı kəndi ərazisində yerləşən Neolit dövrünə aid yaşayış yeridir. Təpənin hündürlüyü 10 metrdir. Aparılmış arxeoloji araşdırmalardan da bəlli olur ki, bu ərazidə yaşayış olub və insanlar oturaq həyat tərzi keçirərək maldarlıqla, əkinçiliklə məşğul olmaqla yanaşı, misdən soyuq döymə üsulu ilə müxtəlif əşya və bəzəklərin düzəldilməsi ilə məşğul olublar. Qazıntılar zamanı çiy kərpicdən hörülmüş dairəvi planlı yaşayış və təsərrüfat binalarının qalıqları aşkar edilib. Evlərin döşəmələri gillə suvanıb, bəzən qırmızı boya çəkilmişdir. Bir bina kirəclə ağardılmışdır. Sümük və maral buynuzundan toxalar, çaxmaqdaşı və dəvəgözündən (obsidian) oraq dişləri, iri və xırda heyvan sümükləri, daş qaşovlar, bıçaqlar, sümük bizlər, bəzək əşyaları və bəsit saxsı məmulatı həmçinin Qafqazda ən qədim metal əşya-mis muncuqda buradan tapılmışdır.

Burada aşkar edilən gildən düzəldilmiş qadın fiquru Azərbaycan ərazisində ən qədim heykəltəraşlıq nümunəsidir. 1967–1968-ci illərdə arxeoloq İdeal Nərimanovun Qarğalartəpəsi abidəsində apardığı arxeoloji qazıntılar zamanı tapılmış gil fiqur bu baxımdan çox maraqlıdır. Başsız və qolsuz, ayaqları bitişik, yarıoturmuş vəziyyətdə düzəldilmiş bu heykəlciyin boyun hissəsindəki dalğavari xətlər açılmış saçlara bənzəyir. Alimlərin fikrincə, dövrün incəsənətinin məhsulu olan bu fiqur dini məqsəd daşıyır və saçlarını açıb tökərək yağışın yağması üçün müsəllaya çıxan qadını əks etdirir. Fiqurun hündürlüyü 2,3 sm, eni 1 sm, uzunluğu isə 4,8 sm-dir. Qarğalartəpəsi Şomutəpə mədəniyyətinin xarakterik abidəsidir.

## Şəkillər

Qargalar tepesi Den das.jpg|Qarğalartəpəsi yaşayış yerindən tapılmış dən daşı (Azərbaycan Tarix Muzeyi)
Qargalar tepesi nukleuslar.jpg|Qarğalartəpəsindən tapılmış dəvəgözündən hazırlanmış nukleuslar
Qargalartepesi muncuqlar.jpg|Qarğalartəpəsindən aşkarlanmış muncuqlar
Qargalartepesi qadin fiquru.jpg|Qarğalartəpəsindən aşkarlanmış gil qadın fiquru


## İstinadlar
Heyran

**Heyran** — Sevgi, məhəbbət deməkdir.

* Heyran (Astara) — 
* Heyran (Qoşaçay) —  
* Heyran-i Vusta (Astara, İran)
* ‎Heyran-i Süfla (Astara, İran)
* Heyran-i Ülya (Astara, İran)
* Heyran (film, 2016) —
Əkrəm Abdullayev

**Əkrəm Kamal oğlu Abdullayev** () — Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisi III çağırış deputatı.

## Həyatı
Əkrəm Abdullayev 1975-ci il iyunun 23-də Salyan şəhərində anadan olmuşdur. Azərbaycan Dövlət Universitetinin tarix fakültəsini və Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyasının dövlət və bələdiyyə idarəetməsi fakültəsini bitirmişdir. Rus və ingilis dillərini bilir.

1996–2005-ci illərdə Azərbaycan Respublikasının Gənclər və İdman Nazirliyində təlimatçı, baş təlimatçı, sektor müdiri və şöbə rəisi vəzifələrində çalışmışdır. Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvüdür.

Evlidir, 2 övladı var.

## Siyasi fəaliyyəti
2005-ci il noyabrın 6-da 59 saylı Salyan birinci seçki dairəsindən deputat seçilmişdir.

Azərbaycan-Küveyt parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupunun rəhbəri, Azərbaycan-Böyük Britaniya, Azərbaycan-Qətər, Azərbaycan-Özbəkistan, Azərbaycan-Tacikistan, Azərbaycan-Tailand, Azərbaycan-Türkiyə parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qruplarının üzvü olmuşdur.

Avropa Şurasının Parlament Assambleyasında Azərbaycan nümayəndə heyətinin üzvü olmuşdur.

## Mənbə
*
Düzbucaqlı

**Düzbucaqlı** — Bütün bucaqları düz bucaq olan paraleloqrama (90°) **düzbucaqlı** deyilir. Düzbucaqlı paraleloqramın xüsusi halı olduğu üçün onun bütün xassələrinə malikdir. Tərəfləri *a* və *b* olan düzbucaqlının perimetri 2(*a*+*b*)-yə, sahəsi isə *ab*-yə bərabərdir. Məsələn: "'Düzbucaqlının"' eni "2" uzunluğu isə "4" olarsa bu düzbucaqlının perimetri 2•("2"+"4")=2•6=12 olar. Bu düzbucaqlının sahəsi isə "2"•"4"=8 olar. Düzbucaqlı paralelpipedin12 tili var. Düzbucaqlının 2 simmetriya oxu var.

## Diaqonalları
•Diaqonallarının uzunluqları eynidir və kəsişmə nöqtəsində yarıya bölünür;

•Diaqonallar tənbölən deyil;

•Düzbucaqlının diaqonalının kvadratı onun iki bitişik tərəfinin kvadratları cəminə bərabərdir (Pifaqor teoreminə görə).

## Xassələri
* Düzbucaqlınin qarşı tərəfləri bərabərdir.
* Daxili bucaqlarının cəmi 360°-dır (4•90°=360°).
* 
* İxtiyari düzbucaqlının xaricinə çevrə çəkmək olar və bu çevrənin diametri düzbucaqlının diaqonalına bərabərdir.
* Düzbucaqlının daxilinə çevrə çəkmək mümkün deyil.

## Həmçinin bax
* Həndəsə
* Bucaq
* Perpendikulyar
Azərreyl QVK

**Azərreyl QVK** — Azərbaycanda qadınlardan ibarət voleybol klubu. 2008-ci ildən etibarən Voleybol üzrə Azərbaycan Superliqasında mübarizə aparır.

## Tarixi
2000-ci ildə yaradılmışdır.

## Hazırkı heyəti

## Avropa kuboklarındakı nəticələri
**son yenilənmə:** 1 dekabr 2011-ci il

## CEV turnirlərindəki oyunları

## Uğurları
* **[[Top-Komanda Kuboku]]**
** **Qalib (1)** — 2001/2002

## Xarici keçidlər
* Azərreyl (Bakı) 
* "AzerReyl" "Fənərbaxça"ya qarşı oyuna Bakıda hazırlaşacaq 

## İstinadlar
Dördbucaqlı

DÖRDBUCAQLILAR


┌─────────────┼─────────────┐


çökük
qabarıq







┌─────────────┼─────────────┐







xaricə çəkilmiş çevrə
**[[trapesiya]]**
daxilə çəkilmiş çevrə


| ┌───────────┤
|




bərabəryanlı

**[[paraleloqram]]**
simmetrik tərəflər

qabarıq deltoid
diaqonallar perpendikulyardır


└─────┬─────┘
└─────┬─────┘



**[[düzbucaqlı]]**

**[[Romb]]**


└──────────┬─────────┘



**[[kvadrat]]**



**Dördbucaqlı** — bir müstəvi üzərində dörd təpəsi və dörd tərəfi olan çoxbucaqlıya deyilir. Dördbucaqlılar **qabarıq** və **çökük(qabarıq olmayan)** olur.

**Qabarıq dördbucaqlı-**tərəfləri özündə saxlayan düz xəttlər üzərində dördbucaqlının daxilinə aid nöqtə yoxdursa,bu dördbucaqlı Qabarıq Dördbucaqlı adlanır.

## Xassələri
İxtiyari qabarıq dördbucaqlının sahəsi diaqonalları ilə aralarındakı bucağın siniusunin hasilinin yarısına bərabərdir.

Dördbucaqlının bucaqları cəmi 360°-yə bərabərdir.

Dördbucaqlının daxilinə yalnız və yalnız o halda çevrə çəkmək mümkündür ki, onun qarşı bucaqlarının cəmi 180°-yə bərabər olsun:

(~\angle A+\angle C = \angle B + \angle D = 180^\circ).

Dördbucaqlının xaricinə yalnız və yalnız o halda çevrə çəkmək mümkündür ki, onun qarşı tərəflərinin cəmi bir-birinə bərabər olsun:(~AB+CD=BC+AD)

## Dördbucaqlının növləri
# Trapesiya — iki qarşı tərəfi paralel olan dördbucaqlı
# Paraleloqram — qarşı tərəfləri cüt-cüt paralel olan dördbucaqlı
#* Düzbucaqlı — bütün bucaqları düz bucaq olan dördbucaqlı
#* Romb — bütün tərəfləri bərabər olan dördbucaqlı
#* Kvadrat — bütün tərəfləri bərabər və bütün bucaqları düz bucaq olan dördbucaqlı
# Deltoid — iki cüt bitişik tərəfləri bərabər olan dördbucaqlı
## Dördtərəfli
Baxmayaraq ki, bu ad dördbucaqlı adına ekvivalent ola bilər, bu anlayış üçün bəzi məna əlavə olunur. Belə ki, heç bir ikisi paralel olmayan və heç bir üçü bir nöqtədən keçməyən dörd düz xətt **dördtərəfli** adlanır.
Bu cür konfiqurasiyaya Evklid həndəsəsinin bəzi iddialarında rast gəlinir ki, (məsələn, Menelay teoremi, Qauss düz xətti, Ober düz xətti və s.) tez-tez bütün düz xətlər qarşılıqlı əvəz oluna bilirlər.
Şıxbabalı türbəsi (Ağdam)

**
**Şıx Baba piri''' Yaradılma tarixi etibarı ilə ən qədim binalardan biri olan Ağdam bölgəsinin Şıxbabalı kəndində yerləşən türbə.

## Tarixi
Abidənin üzərindəki kitabədən onun 1272-ci ildə tikildiyi aydınlaşır.

## Memarlıq quruluşu
Bu türbə səkkizbucaqlı, yuxarısı çatmatağ şəkilli günbəzlə örtülmüş abidədir. Türbənin yeraltı sərdabə hissəsi də vardır.Şıxbabalı türbəsi özünəməxsus səciyyəvi memarlıq cəhətinə malik olmaqla bərabər, çox az memarlıq abidəsi məlum olan dövrə aid olması cəhətdən də diqqəti cəlb edir.Türbənin günbəzinin quruluşu xüsusilə maraqlıdır. Azərbaycan türbələrində günbəzlər ikiqat olduğu halda Babı günbəzi bir qatdır və özü də yalnız bir sıra daşdan düzülmüşdür. Nəticədə də Şıxbabalı türbəsinin günbəzi olduqca yüngül, adətən müasir konstruksiyaları xatırladan şəkildədir.İkiqatlı və çox sadə şəkildə qurulmuş bir çox türbələrin günbəzləri bizim zamana qədər tamamilə dağıldığı halda Şıxbabalı türbəsinin bu yüngül quruluşlu günbəzi dövrümüzə qədər öz quruluşunu mühafizə edə bilmişdir. Türbənin xarici səthlərində memarlıq bölgüləri tətbiq edilmişdir. Bu səthlərdə düzbucaqların yuxarı hissəsi stalaktitli taxçaların kənar cizgisini xatırladan bir boğaz şəklində verilmişdir. Bu forma ancaq Möminə Xatun türbəsinin səthində olan stalaktitli batıqların kənar xəttinə oxşadılması yolu ilə meydana çıxmışdır. Şıxbabalı türbəsinin xarici görünüşündə kərpic memarlığının təsiri görünür. Türbənin oturacaq hissəsindəki bəzi daşların hörgüdə yerləşdirilməsi kərpicdə quraşdırılan naxışlı hörgünü xatırladır.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
* 
* 
* 

## Həmçinin bax
* Türbə
* Ağdam rayonu
* Ağdam abidələrinin siyahısı
Nauru

**Nauru** (nauru. *Naoero*; ing. *Nauru*) və ya rəsmi adı ilə **Nauru Respublikası** (nauru. *Repubrikin Naoero*; ing. *Republic of Nauru*) — Sakit okeanda Okeaniya regionunda ada-dövlət. Ölkə köhnədən Pleasant Adası olaraq da bilinir. Nauru Mikroneziyada yerləşən mikrodövlətdir. Ada-dövlətin ən yaxın qonşusu 300 km şərqdə Kiribatinin Banaba adasıdır. Nauru Tuvaludan şimal-qərbdə, Solomon Adalarından 1300 km şimal-şərqdə, Papua Yeni Qvineyadan şərq və şimal-şərqdə, Mikroneziya Federativ Ştatlarından cənub-şərqdə, Marşall Adalarından isə cənubda yerləşir. İnzibati mərkəzi Yaren, ümumi sahəsi 21 kvadrat kilometr, əhalisinin sayı 11 min nəfərdir. Nauru dünyada ən kiçik müstəqil respublika, ən kiçik ada-dövlət, Avropadan kənarda ən kiçik dövlət və rəsmi paytaxtı olmayan dövlətdir. Bu ölkə həm də Vatikan və Tuvaludan sonra ən az əhaliyə malik dövlətdir.

Nauru ilk olaraq ən az 3000 il əvvəl Mikroneziya və Polineziyalılar tərəfindən məskunlaşma yeri olaraq istifadə edilmişdir. Keçmişdə Nauru üzərində 12 qəbilə var idi və indi rəsmi bayraqlarındakı 12 bucaqlı ulduz da bu qəbilələri təmsil edir.

Nauru iqtisadiyyatı, 1980-ci illərin əvvəllərində yüksəlmişdir. Nauru'da dəniz quşlarının nəcislərində ibarət guano ehtiyatları mövcuddur və bu ehtiyatlar fosfat və kalium baxımından zəngindir. Nauru iqtisadiyyatı bu guano ehtiyatlarına bağlıdır. Əhəmiyyətli ehtiyaclar idxal edilir. Kiçik ölçülü mədənçilik hələ Nauru fosfat Şirkəti olaraq bilinən RONPhos tərəfindən edilməkdədir.

## Tarixi
Nauruya ilk məskunlaşma Mikronezyalılar və ya Polinezyalılar tərəfindən ən az 3000 il əvvəl edilmişdir. Ənənəvi olaraq Nauruda 12 qəbilə mövcuddur və bu qəbilələr ölkənin 12 ulduzu olan bayrağında təmsil edilir. Naurulular soy ağaclarını anasoyluluk əsasında çıxarırlar.

## Coğrafiyası
Nauru Sakit Okeanın cənub-qərbində oval formalı adadır, sahəsi 21 kvadrat kilometrdir. Ekvator xəttindən 42 kilometr (26 mil) cənubda yerləşir. Ada mərcan rifi ilə əhatə olunub, hansı ki, adada bir dəniz limanının yaradılmasına imkan vermir. Buna baxmayaraq rifdə olan kanallar vasitəsiylə kiçik qayıqlarla adaya getmək mümkündür. Adada ən yüksək nöqtə Command Ridge adlanır və dəniz səviyyəsindən 71 metr hündürlükdədir.

## İnzibati ərazi bölgüsü
Nauru 14 inzibati bölgəyə bölünür. Ən çox əhalisi olan Denigomodu bölgəsidir (1,804 nəfər).

## Mədəniyyəti

## İdmanı

## İqtisadiyyatı

## Əhalisi
Naurunun qarışıq əhalisi naurululardan (58%) ibarətdir. Əhalinin 26 %-i digər Okeaniya adalarından gəlmişdir , çinli və avropalılar hər biri 8 % təşkil edirlər.

## Din
Ölkədə rəsmi din Xristian dinidir. Xristianların 3-də 2-si Protestant, qalanı isə Katolikdir. Bundan başqa Naurunun 8 %-i Buddist, 2 %-i isə müsəlmandır.

## Şəkillər

## Mənbə

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

## Həmçinin bax
Əlirza xan Qovanlı-Qacar

**Əlirza xan Musa xan oğlu  Qovanlı-Qacar** () — Qacarlar dövlətinin ədliyyə naziri.

## Həyatı
Əlirza xan 1825-ci ildə Tehran şəhərində doğulmuşdu. Mükəmməl ailə təlim-tərbiyəsi, təhsili almışdı. 1869-cu ildə Əzdülmülk, Naibəssəltənə ləqəblərini daşıyırdı. 1855-ci ildə sarayda yaşayan qacar övladlarının təlim-tərbiyəsi ilə məşğul idi. 1871-ci ildə Mazandaran əyalətinin valisi olmuşdu. Həmin vaxdan Qacar elinin elxanı idi.

Əlirza xan 1875-ci ildə Qacarlar dövlətinin ədliyyə vəziri vəzifəsinə təyin edilmişdi. 1905-ci il inqilabında ruhanilərlə saray arasında baş verən dialoqda araçı idi.

Əlirza xan İranın böyük mülkədarlarından sayılırdı. 1896-cı ildə onun sərvəti 730 min tüməndən ibarət idi. İldə onun gəliri 45 min 200 tümən təşkil edirdi.

Əlirza xan Əhməd şah Qovanlı-Qacarın regenti, hamisi idi.

Əlirza xan 22 sentyabr 1910-cu ildə vəfat edib.

## Ailəsi
Əlirza xanın Abbasqulu xan, Mustafaqulu xan, Məhəmməd xan, İsa xan, Süleyman xan adlı oğulları, Tacəddövlə xanım, Sururəssəltənə xanım, Əfkaməddövlə xanım, Məryəm xanım, Ərfəəddövlə xanım adlı qızları vardı.

## İstinadlar

## Mənbə
* 

## Həmçinin bax
* Qacarlar
* Mustafaqulu xan Əmirsüleymani

## Xarici keçidlər
* Cyrus Ghani: Iran and the rise of Reza Shah. I. B. Tauris, 1998, S. 11.
http://www.royalark.net/Persia/qajar31.htm
Ziyadlı oymağı

**Ziyadlı oymağı** — Qacar elinin oymaqlarından biri.

## Tarixi
Ziyadlı oymağının bir qolu Qarabağda, bir qolu İrəvanda, bir qolu isə Astrabadda məskunlaşmışdı. Tarixçi Məhəmməd Məsum ibn Xocəki-İsfahani "Xülasət əs-səyyar" adlı əsərinin "Ziyadoğlu nəsli və Gəncənin xüsusiyyətləri haqqında qısa məlumat" başlığında yazır: "Mən - Allahın yazıq bəndəsi uğurlu tale sahibi olan bu alicənab şəxsin süfrəsinin kənarında oturanlardan biri kimi zati-alilərinin əmri ilə bu kitabı yazmağa məşğul olarkən özümə vacib bildim ki, qüdrətli və əzəmətli xanın nəsli, əcdadı haqqında da qısaca məlumat verim. Bu qısa məlumatı sidq-ürəklə hazırladım ki, zəmanə adamları xanın nəsil şəcərəsini bilsinlər. Düzdür, bu nəslin şəxsiyyətlərinin layiqli xidmətləri gün kimi aydındır və heç bir tərifə ehtiyacı yoxdur. Lakin bununla belə, mənim rəyimdən belə bir fikir keçdi ki, arif adamların bu nəslin işləri haqqında məlumatları olsun deyə onları bu kitaba daxil edim. Bu mübarək insanın babalarının məskəni Rum vilayəti olmuşdur. Qəriməş Xızr adı ilə tanınan Xızr bəy o diyarda mötəbər bir şəxs olmuşdur. O, Səfəviyyə təriqətinə sidq-ürəklə etiqad etdiyi və o müqəddəslərin işığına ürəkdən bağlandığı üçün eli, qohum-əqrabası ilə birgə vətənini tərk edib Azərbaycana və İraqa köçmüşdür. Xızr bəy bir müddətdən sonra dünyasını dəyişmiş və onun böyük oğlu Ümmət bəy Lahican vilayətində şahənşaha səcdə etmək şərəfinə nail olmuşdur o, zəmanəsinin yeganəsi olan bu şəxslə şahənşahla yaxınlıq mərtəbəsinə yüksəlmişdir. Ümmət bəy hörmət və izzət sahibi Sufi Lahicinin xidmətində olmuş şahənşahlıq lütfü və diqqəti həmişə onun üzərinə kölgə salmışdır. Xalq üçün qorxulu, təhlükəli vəziyyətlərdə bəşəri gücü çatan işləri daha çox o, gördüyü üçün, eləcə də saf etiqadına, fədakarlığına və çoxlu xidmətlərinə görə Ziyadoğlu ləqəbini qazanmışdır". Ziyadlı oymağının bir qolu Qarabağda (Gəncədə), bir qolu Çuxursəddə (İrəvanda) hakimiyyətdə olmuşdur.

Gəncə ziyadlıları tarixi ədəbiyyatda Ziyadoğlu kimi tanınırlar. Onların tayfa başçıları bu yörədə öncə bəylərbəyi, sonra müstəqil xan olmuşlar.

## Mənbə
* 
* Azərbaycan tarixi şəcərə cəmiyyətinin xəbərləri. 3-cü buraxılış. Bakı: 2001, səh.110-111.
* 

## Həmçinin bax
* Qacarlar
* Qarabağ bəylərbəyliyi
III Uğurlu xan Ziyadoğlu-Qacar

**Uğurlu xan Ziyadoğlu-Qacar** — Gəncənin sonuncu xanı Cavad xanın oğlu.

## Həyatı
Uğurlu xan Cavad xan oğlu 1781-ci ildə Gəncə şəhərində anadan olmuşdu. Saray təlim-tərbiyəsi, təhsili almışdı. O, 1804-cü ilin yayında Gəncəbasarda işğalçılara qarşı üsyan qaldırsa da, məğlub olub İrana getməyə məcbur oldu. O, 1826-cı ildə Abbas Mirzənin və yerli əhalinin köməkliyi ilə İkinci Rus-İran müharibəsi zamanı yenidən Gəncəyə qayıtsa da, 40 gündən sonra yenidən şəhəri tərk etməli oldu. 1826-cı il sentyabrın 13-də baş vermiş Gəncə döyüşündə əsir düşən Uğurlu xan bir müddət ruslar tərəfindən Stavropolda sürgündə saxlanıldı. Yalnız Türkmənçay müqaviləsindən sonra o, İrana qayıda bildi.

Şamxor döyüşündən sonra Uğurlu xan bacısı Püstə bəyimi özü ilə İrana apardı. 1826-ci ilin 26 iyulunda Cavad xanın oğlu Uğurlu xan Gəncəni yenidən ələ almış və qısa bir müddətdə də olsa, xanlığı bərpa edə bilmişdi.

Uğurlu xan qeyri-adi cəsarəti və sərkərdəlik bacarığı ilə fərqlənirdi. O, sonradan da özünün kiçik dəstəsi ilə iki dəfə Azərbaycanın içərilərinə doğru irəliləmiş, hətta yenidən Gəncəni ələ keçirməyə də cəhd göstərmişdi.

## Ailəsi
Uğurlu xan 1801-ci ildə qohumu Məhəmməd xanın qızı Şərəfcahan bəyimlə ailə qurmuşdu. Məmmədqulu xan, Cavad xan adlı oğlu, Bədircahan bəyim, Böyük bəyim, Nazənin bəyim, Telli bəyim adlı qızları vardı.

* Xurşidbanu Natəvanın ana babasıdır.

## İstinadlar

## Mənbə
* 

## Həmçinin bax
Həsənəli xan Ziyadoğlu-Qacar

**Həsənəli xan Ziyadlı-Qacar** — 1755-ci ildən 1759-cu ilə qədər İrəvan xanlığının xanı.  
## Həyatı
Həsənəli xan İrəvan şəhərində Xəlil xanın ailəsində dünyaya gəlmişdir. Onun ailəsi Qacar tayfasının Qovanlı və ya Ziyadlı tirəsinə mənsub olmuşdur. O, hakimiyyətə 1755-ci ildə xalqın üsyan nəticəsində Xəlil xan Özbəyi devirməsindən sonra gəlmişdir. Ona bu işdə Azad xan Əfqan da yardım etmişdir. Bəzi qaynaqlarda göstərilir ki, 1755-ci ildə yerli feodallardan Həsənəli xan Ziyadlı-Qacar, Xəlil xan Özbəyi müdafiə edən Azad xanın İranda Kərim xan Zəndin yanında heç bir nüfuz sahibi olmamasından istifadə edib, İrəvanda saray çevrilişi edərək hakimiyyəti ələ aldı. Qaynaqların bildirdiyinə görə, artıq 1755-ci ildə İrəvanda hakimiyyət Həsənəli xan Qacara aid olmuşdu. O, Qacar tayfasının yerli sülaləsinin nümayəndəsi idi. İvan Şopenin məlumatına əsasən, Həsənəli xan Qacarın hakimiyyətə gəlməsindən etibarən İrəvanda xanlıq və ya hakimlik irsi xarakter almışdır. 

Həsənəli xan Qacarın hakimiyyəti dövründə Kartli-Kaxeti çarlığının İrəvan üzərinə olan yürüşləri daha intensiv xarakter almağa başladı. Bu dağıdıcı yürüşlərim nəticəsi olaraq İrəvan xanlığı 1759-cu ildən etibarən gürcülərə xərac verməyə məcbur oldu. Bu xərac gürcü hökmdarı II İraklinin xəzinəsinə göndərilirdi. İrəvan xanı II Heraklinin niyyətini əvvəlcədən görən Makulu Əhməd xan Bayatı şəhəri qorumaq üçün dəvət etdi və o, Xoy xanı Şahbaz xanın xahişi ilə İrəvanlılara dəstək verməyə hazır olduğunu bildirmişdi.

Həsənəli xan Qacar 1759-cu ildə xəstəlik ucbatından İrəvan şəhərində vəfat etmişdir. Onun ölümündən sonra hakimiyyətə qardaşı Hüseynəli xan Qacar gəlmişdir.

### Kilsə ilə münasibətləri
Həsənəli xan Eçmiədzin katalikosluğuna vergi təyin etdi. Bundan əvvəl Azad xan Əfqana və Xəlil xan Özbəyə itaət edən "Üç kilsə" monastrının başçısı Aleksandr bu dəfə yeni xana tabe olub, ona yazılı surətdə xahişlə müraciət edərək bildirdi ki, Azad xan başqa monastrlardan vergi aldığı halda "Üç kilsə"ni həmişə vergi verməkdən azad etmişdir. Xahiş edirik ki, bizə də belə səlahiyyət verəsən. Həsənəli xan "Üç kilsə" monastrının xəlifəsi Aleksandrın xahişinə əməl etmiş və monastırı hər cür vergidən azad etmişdir. Həsənəli xanın bu barədə verdiyi fərmanına divanbəyiləri, Şeyx-ül-islam və digər müsəlman zadəganları və möhrlərini vurmuşlar. Bu da təsadüfi deyildi. Məsələ burasındadır ki, Çuxursəəd torpağında İrəvan xanlığı yaranar-yaranmaz özlərini çar adlandıran gürcü knyazlarından Kaxetiya hakimi II Teymuraz və onun oğlu Kartli hakimi II İrakli bu xanlığı zəbt etməyə çalışmışlar. Bu məqsədlə də onlar İrəvan xanlığının tərkibində olan və İrəvan xanına itaət edən "Üç kilsə" monastrının xəlifəsi-katalikosu ilə əlaqə saxlayır, İrəvan xanlarına onun əli ilə zərbə endirməyə çalışırdılar. Çox güman ki, bunu nəzərə alan İrəvan xanları, "Üç kilsə" rəhbərlərinə güzəştə gedirmişlər. 

## Ailəsi
Həsənəli xanın Məhəmməd xan, Məhəmmədəli xan adlı oğulları vardı.

## İstinadlar

## Mənbə
* 
* 
* 
* 
* 

## Həmçinin bax
* Azərbaycan xanlarının siyahısı
* Qacarlar
* Ziyadlı oymağı
Diaqonal

Çoxbucaqlının bir tərəfi üzərində olmayan ixtiyari iki təpə nöqtəsini birləşdirən düz xətt parçası onun diaqonalı adlanır.

Deməli, üçbucağın diaqonalı yoxdur, dördbucaqlınin isə 2 diaqonalı var. Qabarıq çoxbucaqlıların diaqonalı onun daxilində yerləşir.

Qabarıq n-bucaqlının d= \frac{n^2-3n}{2} sayda diaqonalı var.
Qabarıq çoxbucaqlı

**Qabarıq çoxbucaqlı** — bütün diaqonalları öz daxilində yerləşən çoxbucaqlı. Əgər çoxbucaqlının tərəflərinin uzantısı çoxbucaqlını kəsmirsə, bu qabarıq çoxbucaqlıdır.

QABARIQ n-bucaqlının ***d=n² — 3n/2*** sayda diaqonalı var.

QABARIQ çoxbucaqlının xarici bucaqlarının cəmi 360°-yə bərabərdir QABARIQ çoxbucaqlının daxili bucaqlarının cəmi 180° • (n–2) dərəcədir.

QABARIQ **n**-bucaqlının bir xarici bucağı: ***360/n***

QABARIQ **n**-bucaqlının daxili bucaqlarının cəmi:

***180° • (n–2)***

QABARIQ **n** bucaqlının diaqonallarının sayı:

***n(n–3) / 2***

Çoxbucaqlının bir təpəsindən çıxan diaqonalları, bu çoxbucaqlını ***n-2*** sayda üçbucağa ayırır.

DÜZGÜN ÇOXBUCAQLI

Düzgün çoxbucaqlının daxili bucaqlarının cəmi: **180*(n-2)**

Bir daxili bucağı **180*(n-2)/n** düsturu ilə hesablanır.

Xarici bucaqlarının cəmi: **360°**

Bir xarici bucağı: **360/n**

Qabarıq **n** bucaqlının bir təpədən çıxan dioqanallarının sayı: **n-3**
Çoxbucaqlı

**Çoxbucaqlı** — qapalı sınıq xətt kimi təyin olunan həndəsi fiqur.
Onun 3 müxtəlif tərifi mövcuddur:
#Qapalı müstəvi sınıq xətt;
#Öz-özünü kəsməyən qapalı müstəvi sınıq xətt;
#Sınıq xətlə əhatələnmiş müstəvi hissəsi.

Çoxbucaqlını əmələ gətirən sınıq xəttin təpə nöqtələri çoxbucaqlının təpə nöqtələri, parçalar isə çoxbucaqlının tərəfləri adlanır.
*Çoxbucaqlının bir tərəfinin uc nöqtələri qonşu təpə nöqtələri adlanır.
*Qonşu olmayan təpə nöqtələrini birləşdirən parça çoxbucaqlının diaqonalı adlanır.

## Çoxbucaqlının növləri
Çoxbucaqlının üç təpə nöqtəsi varsa — üçbucaqlı, dörd təpə nöqtəsi varsa, — dördbucaqlı, beş təpə nöqtəsi varsa, — beşbucaqlı, ümumiyyətlə, *n* təpə nöqtəsi varsa, *n*-bucaqlı adlanır.

## Xassələri

*n - bucaqlının diaqonallarının sayı **n×(n-3)/2**-yə bərabərdir.
*Daxili bucaqlarının cəmi **180×(n-2)** ə bərabərdir.
*Xarici bucaqların cəmi **360°** -yə bərabərdir.
*n - bucaqlının 1 təpəsindən çıxan diaqonallarının sayı **n-3** -ə bərabərdir.
*n - tərəfi olan çoxbucaqlıya n - bucaqlı deyilir
*Qabarıq  n bucaqlının bir təpəsindən çıxan diaqonallarının sayı (n-3) tapılir
Sayınqala mahalı

**Sayınqala mahalı** (hazırda Şahindej) — Urmiya vilayətinin inzibati bölgələrindən biri. 

## Haqqında
Hazırda Şahindej adlanan bu mahal Marağanın cənub-şərqində yerləşir. Şimaldan Əcirli, Çahardol mahalları, cənubdan Saqqız mahalı, şərqdən Takab mahalı, qərbdən Bokan mahalı ilə həmsərhəddir. Əhali əsasən maldarlıqla məşğul idi.

Mahal onun qərb sərhəddindəki Zərrinəçayın Sarıq qolu və burada mövcud olan çeşmələrin suyu ilə təmin edilirdi. XVIII, XIX yüzillərdə Sayınqaladan başqa yerlərə gedən yollar (Miyandoab və Takab yollarını istisna etməklə) yararsız idi. Nisbətən əlverişli olan Miyandoab və Takab yolları da yağışlı və qarlı günlərdə keçilməz olurdu. 

Mahalın cənub-qərbində Kirifli (Kərəftu adlanır) dağı uzanır. Orada bir sıra mağaralar vardır. Dağın müxtəlif yerlərində və mağaraların divarlarında çoxlu daşüstü təsvirlər və yazılar vardır. 

Mərkəzi Kürdistan əyalətinə gedən yol üzərində yerləşən Sayınqala kəndi müəyyən strateji və hərbi əhəmiyyətə malik idi. Sayınqalada Böyük xan, Mirzəcan, Qırxayaq və Şahməhəmməd Novdanı adlı çeşmələr axırdı. Çox güman ki, kənddə müdafiə əhəmiyyətli Sayın adlı qalanın olması ilə əlaqədar olaraq ona həmin ad verilmişdir. Sayınqala ətrafında Avşar elinin Araşlı və Qasımlı oymaqlarının tayfa-tirələri yaşayırlar.

Sayınqala mahalında Mahmudcuq (şiə kürdlər), Səfəxana, Ağ təpə kimi kəndlərdə kürdlər qərar tuturlar.

## Xarici keçidlər
* B.Məmmədli. Ə.Çingizoğlu. Urmiya xanlığı. Bakı: Mütərcim, 2013, 188 s. 

## Həmçinin bax
* Sayınqala şəhristanı
Kvadrat tənlik

**Kvadrat tənlik** riyaziyyatda ax^2 + bx + c = 0 standart şəklinə gətirilə bilən tənliyə deyilir, harada ki a!=0.

Burada a, b, c *sabit ədədlər*, x isə *məchuldur*. a *birinci [[əmsal]]*, b *ikinci əmsal*, c isə *sərbəst hədd* adlanır.

* Birinci həddin əmsalı (yəni a) 1-ə bərabər olan kvadrat tənlik *çevrilmiş kvadrat tənlik* adlanır.
* Məsələn: ax^2+bx+c=0 tənliyinin hər iki tərəfini a-ya bölməklə, x^2 + b/a x + c/a = 0 tənliyini alarıq.
* Burada b/a = p, c/a = q işarə etməklə, onu x^2 + px + q = 0 şəklində yazmaq olar.
* x^2 + px +q = 0 tənliyinə *çevrilmiş kvadrat tənlik* deyilir.
* 2x^2 - 6x - 8= 0 tənliyinin hər iki tərəfini 2-yə bölməklə, onunla eynigüclü olan x^2 - 3x- 4 = 0 *çevrilmiş kvadrat tənliyi* alınar.

## Viyet teoremi

Çevrilmiş kvadrat tənlikdə tənliyin kökləri cəmi əks işarə ilə ikinci əmsala, kökləri hasili isə sərbəst həddə bərabərdir. Viyet teoreminin tərsi-Tərs Teorem:m və n ədədlərinin cəmi p-yə hasili isə q-ya bərabər olarsa, bu ədədlər x²+px+q=0 tənliyinin kökləridir.

İsbat: Tənlikdə x=m yazsaq, m²-(m+n)×m+mn=m²-m²-mn+mn=0 olduğunu alarıq, yəni m ədədi tənliyi ödəyəndir. x=n ədədinin də tənliyin kökü olduğunu eyni qayda ilə göstərmək olar.

## Həqiqi əmsallı kvadrat tənlik

a,~b,~c həqiqi əmsallı kvadrat tənliyinin D={b}^2-4ac diskriminantının qiymətindən asılı olaraq 1 ya 2 kökü ola bilər, ya da kökü olmaz. Diskriminant 0dan böyükdürsə demək tənliyin 2 həqiqi kökü var, əgər diskriminant 0dan kiçikdirsə demək tənliyin həqiqi kökü yoxdur. 

İsbatı:

ax²+bx+c=0 (:a) bölürük

x²+(b/a)*x+c:a=0

(x+b/2a)²-b²:4a²+c:a=0

(x+b:2a)²=b²:4a²-c:a

(x+b:2a)²=b²-4ac/4a²

(x+b:2a)²=D:4a²

(x+b:2a)²=±√D:4a²

x=-b:2a±√D:2a=-b±√D:2a

D=b²-4ac

* D > 0 olduqda tənliyin 2 müxtəlif kökü var və aşağıdakı kimi hesablanır:
*: x_{1,2} = \frac{-b \pm \sqrt{b^2-4ac}}{2a};       (1)
* D = 0 olduqda tənliyin 2 bərabər kökü var və aşağıdakı kimi hesablanır:
*: x_{1}= x_{2} = \frac{-b}{2a};
* D  olduqda isə tənliyin həqiqi kökü yöxdur.
* Bu halda tənliyin 2 kompleks kökü var və ya (1), yaxud
*: x_{1,2} = \frac{-b \pm i\sqrt{-b^2+4ac}}{2a}

düsturu ilə hesablanır.
Aşıq Mustafa

**Aşıq Mustafa** (?, İran-1871, İran) — Azərbaycanlı aşıq

## Həyatı
Aşıq Mustafa Urmiya vilayətinin Sitanabad kəndində dünyaya gəlmişdi. Dogum tarixi dəqiq bilinmir. Uzun müddət çobanlıq edib. Röyasında bir gözələ aşıq olmus və bu gözəli tapmaq üçün diyar-diyar gəzərək ta  Eçmiadzinə (Üçkilsəyə) qədər getmisdi. Bəzi informatorlara görə ona həmin qız buta verilibmiş. Təhsili olmadıgı halda çox gözəl qoşmalar yazmıs, saz çalıb məclis idarə etmisdi.

Aşıq Mustafa "Əslı və Kərəm" ve "Koroglu"  dastanlarını yeni variantlarını işləmişdi.  Bunlarla bərabər özünə aid çox gözəl bayatılar, gəraylılar  və qoşmalar söyləmişdi.

Aşıq Mustafa 1871-ci ildə  Cənubi Azərbaycanının Urmiya vilayətinin Baranduz mahalında vəfat edib.

## İstinadlar
Tənlik

**Tənlik** — məchulu olan bərabərlik.

Dəyişənin (dəyişənlərin) tənliyi doğru bərabərliyə çevirən qiymətinə (qiymətlərinə) **tənliyin kökü** deyilir.

## Qaydalar
Həqiqi ədədlər meydanında verilmiş tənlik üzərində aşağıdakı çevirmələrdən hər hansı biri aparılarsa, onunla eynigüclü olan tənlik alınar:
#Tənliyin hər tərəfinə eyni ədədi əlavə etmək olar.
#Tənliyin hər tərəfindən eyni ədədi çıxmaq olar.
#Tənliyin hər tərəfini 0-dan fərqli eyni ədədə vurmaq olar.
#Tənliyin hər tərəfini 0-dan fərqli eyni ədədə bölmək olar.

## Növləri

### Birməchullu tənlik

Bir məchulu olan tənliklərə deyilir.

Nümunə:
x+1=4,~ x^2 +3=2x, ~3^{x} = 9 

### İkiməchullu tənlik
İki məchulu olan tənliklərə deyilir. Məsələn, *a, b, c* hər hansı ədədlər, *x* və *y* məchul olduqda, *ax*+*by*=*c* tənliyində *x* və *y* məchul olduqlarına görə ikiməchulludur.

Nümunə:
2x + 5y = 4

Habelə sistem tənliyi də mövcuddur

## Həmçinin bax
* Eynigüclü tənlik

## İstinadlar
Nazlı mahalı

Urmiya vilayətinin inzibati bölgələrindən biri də Nazlı mahalı idi.

## Tarixi
Mahalın ərazisi 96 kvadrat km-dən ibarət idi. О, şimaldan Ənzəl, şərqdən Urmiya gölü, cənubdan Sumay, qərbdən Urmiyanın özü ilə həmsərhəd idi. Mahalın mərkəzi Saatlı qəsəbəsi idi. Bu qəsəbə öz adını Avşar elinin Səidli oymağından almışdı. Qəsəbədə mahal hakimləri, ruhanilər və başqa imtiyazlı təbəqələr əyləşərdilər. Nazlı mahalında Avşar elinin Kuhgiluyəli (Kəhgəhli) oymağı qaşam sürürdü.

## Həmçinin bax
* Urmiya vilayəti