open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Qarabağda Rusiya sülhməramlılarının ölümü

**Qarabağda Rusiya sülhməramlılarının ölümü** — 20 sentyabr 2023-cü ildə Qarabağda yerləşən Canyataq kəndi yaxınlığında Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgərlərinin hücumu nəticəsində 5 Rusiya sülhməramlısının həlak olması. Həlak olanlar arasında sülhməramlı kontingentin komandirinin müavini, birinci dərəcəli kapitan İvan Kovqan var idi. Hadisə Qarabağda toqquşmalar və Azərbaycanın əməliyyatları zamanı baş tutmuşdur.

## Zəmin
İkinci Qarabağ müharibəsindən sonra Azərbaycan, Rusiya prezidentləri və Ermənistanın baş naziri 5 il müddətinə atəşkəs bəyanatı imzalamışdılar. Bu sazişə əsasən, regionda təhlükəsizliyin təmin edilməsi üçün Qarabağ ərazisində Rusiya sülhməramlı kontingenti yerləşdirilməli idi.

Azərbaycan və Ermənistan arasında münasibətlər 2022-ci ildə, avqustda baş verən toqquşmalardan və Xankəndi–Laçın yolunda aksiyalardan sonra kəskin şəkildə gərginləşmişdir.

Azərbaycan Silahlı Qüvvələri 19 sentyabr 2023-cü ildə Qarabağda hərbi əməliyyata başlamışdır.

## Hadisələr
20 sentyabr 2023-cü il tarixində Canyataq kəndi yaxınlığındakı müşahidə məntəqəsindən qayıdarkən 5 Rusiya sülhməramlısının olduğu avtomobil atıcı silahlardan atəşə tutulmuşdur. Maşında olan hərbçilərin hamısı həlak olmuşdur.

## Reaksiyalar
İlkin olaraq Azərbaycan və Ermənistan tərəfləri baş verənlərlə bağlı şərh verməmişdilər. Rusiya Xarici İşlər Nazirliyinin rəsmi nümayəndəsi Mariya Zaharova bildirmişdir ki, Rusiya sülhməramlıları "regionda sülh naminə zərbəni üzərinə götürüblər". Hadisənin başvermə səbəblərini araşdırmaq üçün Azərbaycan və Rusiyanın istintaq orqanları hadisə yerində çalışmalar aparmışdır. Baş verən hadisə ilə bağlı Azərbaycan Müdafiə Nazirliyi Rusiya tərəfinə başsağlığı vermişdir.

21 sentyabrda Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev və Rusiya prezidenti Vladimir Putin arasında telefon danışığı olmuş, söhbət zamanı Əliyev Rusiya sülhməramlılarının ölümü ilə bağlı Putinə başsağlığı vermiş, hadisə ilə bağlı hərtərəfli araşdırma aparılacağını və cavabdehlərin məsuliyyət daşıyacağını bildirmişdir. Azərbaycan Prezidenti həmçinin, həlak olanların ailələrinə maddi yardım göstərməyə hazır olduğunu bəyan etmişdir.

Azərbaycan Baş Prokurorluğunun məlumatına görə, hərbçilər "çətin relyef və dumanlı və yağışlı hava şəraiti ilə əlaqədar" Rusiya sülhməramlılarının idarə etdiyi avtomobili erməni silahlı birləşmələrinə aid olduğunu zənn etmişdilər. Azərbaycanın baş prokuroru hər iki faktla bağlı cinayət işi açmışdır. Rusiya Müdafiə Nazirliyi məlumatında hadisənin baş verdiyi əraziyə cavabdeh olan Azərbaycanın Ordu Korpusunun komandirinin tutduğu vəzifədən azad edildiyini bildirdi. Məlumatda həm də hadisəni törədən hərbçilərin də saxlandığı qeyd edilmişdir. Hadisədən dərhal sonra "''Yeni Müsavat''" qəzeti 1-ci Ordu Korpusunun Komandiri Qiyas Abbasovun tutduğu vəzifədən azad edilməsi ilə bağlı xəbər tirajlasa da, bir müddət sonra həmin məlumat Azərbaycan KİV-lərdən silinmişdir.

## İstinadlar
Svyatoslav Palamar

**Svyatoslav Yaroslavoviç Palamar** (; ) — Ukrayna hərbi xadimi, Ukrayna Qəhrəmanı (2022), Azov alayının komandir müavini, Mariupol və Azovstal dəmir-polad zavodu uğrunda döyüşlərin iştirakçısı. "**Kalina**" ləqəbi ilə də tanınır.

## İstinadlar
Rəhman

**Rəhman** — kişi adı.

* Rəhman Quliyev — Azərbaycan Dövlət Kukla Teatrının keçmiş direktoru.
* Rəhman Rasimoğlu — Azərbaycanlı zurna və balaban ifaçısı, Əməkdar mədəniyyət işçisi.
* Rəhman Əzizzadə — Qarabağ müharibəsi iştirakçısı.
;Soyad
* Həşim Rəhman

## Həmçinin bax
* Rəhmanov
Deutsche Post

**Deutsche Post** — Almaniyada yerli poçt xidmətləri üçün istifadə edilən "DHL Group"un brendi. Brend altında təklif olunan xidmətlər ənənəvi poçt xidmətləridir. Bu, brendi keçmiş dövlət poçt inhisarı olan "Deutsche Bundespost" varisinə çevirmişdir. 2008-ci ildən etibarən "Deutsche Post"un un bu xidmətlər üzrə monopoliyasının müddəti başa çatmışdır.

Ənənəvi poçt xidmətləri ilə əlaqəsi olmayan əksər müəssisələr orijinal DHL şirkəti ilə əldə edilmiş DHL brendinə keçdilər. Bu səbəbdən qrup "DHL Group" adından istifadə edir.

## Məhsullar
Qrup hazırda bütün poçt bölməsi daxilində brend altında aşağıdakı xidmətləri təklif edir:

* Poçt kommunikasiyası: daxili poçt xidmətini idarə edir (bağlamalar istisna olmaqla).
* Mətbuat xidmətləri: çap məhsullarının (qəzet və jurnalların) ölkə daxilində yayılması ilə məşğul olur.
* Pərakəndə satış məntəqələri: məktub poçtu, bağlama və poçtbank xidmətləri təklif edən yerli pərakəndə satış məntəqələri (poçt şöbələri) fəaliyyət göstərir.
* Dialoq marketinqi: birbaşa marketinq üçün bazar araşdırması və ünvanın yoxlanılması kimi xidmətlər təqdim edir.

Poçt bölməsi daxilində "Parcel Germany" və "Global Mail" kimi digər xidmətlər DHL brendindən istifadə edir.

## İstinadlar
Virtual qlobus

**Virtual qlobus** — Yerin və ya başqa bir dünyanın üçölçülü (3D) proqram modeli və ya təsviri. Virtual qlobus istifadəçiyə baxış bucağını və mövqeyini dəyişdirərək virtual mühitdə sərbəst hərəkət etmək imkanı verir. Adi qlobusla müqayisədə virtual qlobuslar Yer səthinin bir çox müxtəlif görünüşlərini təmsil etmək üçün əlavə imkanlara malikdir. Bu görünüşlər coğrafi xüsusiyyətlər, insan tərəfindən yaradılmış yollar və binalar kimi xüsusiyyətlər və ya əhali kimi demoqrafik kəmiyyətlərin mücərrəd təsvirləri ola bilər.

"Microsoft" 20 noyabr 1997-ci ildə "Encarta Virtual Globe 98" formasında oflayn virtual qlobus buraxmış, ardınca 1999-cu ildə "Cosmi"nin "3D World Atlas"ı buraxılmışdır. İlk geniş yayılmış onlayn virtual qlobuslar "NASA WorldWind" (2004-cü ilin ortalarında buraxılmışdır) və "Google Earth" (2005-ci ilin ortalarında buraxılmışdır) idi.

## Növləri
Virtual qlobuslar öyrənmə və ya naviqasiya üçün istifadə oluna bilər (GPS cihazına qoşulmaqla) və onların dizaynı məqsədlərinə uyğun olaraq xeyli dəyişir. Yer kürəsinin vizual olaraq dəqiq təmsilini təsvir etmək istəyənlər tez-tez peyk təsviri serverlərindən istifadə edirlər və təkcə fırlanma deyil, həm də böyütmək və bəzən üfüqləri əymək qabiliyyətinə malikdirlər. Çox vaxt bu cür virtual qlobuslar dünyanı çox təfərrüatlı şəkildə əhatə etməklə mümkün olduğu qədər həqiqi təsviri təmin etmək məqsədi daşıyır. Belə olduğu halda interfeys tez-tez insan tərəfindən yaradılmış xüsusiyyətləri vurğulamaq üçün sadələşdirilmiş qrafik örtükləri təmin etmək seçiminə malikdir, çünki bunlar fotoqrafik hava görünüşündən mütləq aydın görünmür. Mövcud olan bu cür təfərrüatlarla qaldırılan digər məsələ təhlükəsizlik məsələsidir, bəzi hökumətlər hava limanları və hərbi bazalar kimi həssas yerlərin təfərrüatlı görünüşlərinə çıxışın asanlığı ilə bağlı narahatlıqlarını ifadə etmişdilər.

Məqsədi planetin dəqiq təsviri deyil, sadələşdirilmiş qrafik təsviri olan başqa bir virtual qlobus növü də mövcuddur. Ən erkən kompüterləşdirilmiş atlaslar bu tip idi və daha az təfərrüat göstərsə də, bu sadələşdirilmiş interfeyslər hələ də geniş yayılmışdır, çünki azaldılmış qrafik məzmunu və istifadəçinin ekranı başa düşmə sürəti səbəbindən istifadə üçün daha əlverişlidir.

## Tarixi
1993-cü ildə Almaniyanın "ART+COM" şirkəti ilk interaktiv virtual qlobus olan "Terravision" layihəsini hazırlamışdır. "Deutsche Post" tərəfindən "peyk şəkilləri, hava çəkilişləri, hündürlük məlumatları və memarlıq məlumatları əsasında Yerin şəbəkəli virtual təsviri" kimi dəstəklənir.

Virtual qlobusların bir çox funksiyaları 1962-ci ildə kompüterlər vasitəsilə müxtəlif verilənlər bazalarına birləşdirilən nəhəng qlobus olan "Geoscope"un yaradılmasını nəzərdə tutan Bakminster Fuller tərəfindən nəzərdə tutulmuşdu. Bunun iqtisadiyyat, geologiya, təbii resurslardan istifadə və s. kimi mövzularla bağlı genişmiqyaslı qlobal nümunələri göstərmək üçün təhsil aləti kimi istifadə edilməyi planlaşdırılmışdır.

## Həmçinin bax

* Rəqəmsal Yer

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* VirtualGlobes@Benneten – screenshots of many virtual globes
Rəqəmsal Yer

**Rəqəmsal Yer** — 1998-ci ildə ABŞ-nin keçmiş vitse-prezidenti Al Qor tərəfindən georeferans verilmiş və dünyanın rəqəmsal bilik arxivlərinə qoşulmuş Yerin virtual təsvirini təsvir edən konsepsiyaya verilən ad.

## Əsas inkişaflar
Məhdavi-Amiri və başqalarının sorğu sənədində toplandığı kimi, 2005–2015-ci illərdə Rəqəmsal Yerə doğru əhəmiyyətli irəliləyişlər əldə edilmişdir.

### Geobrauzerlər
"Google Earth", "NASA World Wind" və ESRI-nin "ArcGIS Explorer" kimi geobrauzer virtual qlobuslarının elmi istifadəsi onların funksionallığı yaxşılaşdıqca və KML formatı dünya vizualizasiyası üçün faktiki standarta çevrildikcə əhəmiyyətli dərəcədə artmışdır. Çoxsaylı nümunələrə "Google Earth Outreach Showcase" və "World Wind Java Demo Applications and Applets"də baxmaq olar.

### Sensor şəbəkələri
Geosensorlar "... coğrafi olaraq istinad edilə bilən ətraf mühit stimullarını qəbul edən və ölçən istənilən cihaz" kimi müəyyən edilir. Uzun illərdir ki, Yer səthini, hidroloji və atmosfer hadisələrini ölçən genişmiqyaslı geosensor şəbəkələri mövcuddur. İnternetin yaranması bu cür şəbəkələrin genişlənməsinə səbəb olmuşdur.

### Beynəlxalq ictimaiyyət
Rəqəmsal Yer üçün Beynəlxalq Cəmiyyət, əsasən akademik mübadilə, elm və texnologiya innovasiyaları, təhsil və beynəlxalq əməkdaşlığın təşviqi üçün qeyri-siyasi, qeyri-hökumət və qeyri-kommersiya beynəlxalq təşkilatıdır.

Rəqəmsal Yer üzrə Beynəlxalq Simpozium (RYBS) bir neçə dəfə keçirilmişdir. Yeddi dəfə RYBS və üç dəfə Rəqəmsal Yer Sammiti keçirilmişdir. Onların bir çoxu üçün materiallar mövcuddur. 7-ci Simpozium 2011-ci ildə Avstraliyanın Pert şəhərində keçirilmişdir. 4-cü Rəqəmsal Yer Sammiti  2012-ci ilin sentyabrında Yeni Zelandiyanın Vellinqton şəhərində keçirilmişdir.

## Həmçinin bax
* Virtual qlobus

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat
* 

## Xarici keçidlər
* ADEPT - Alexandria Digital Earth Prototype (1999–2004)
* US Government Digital Earth Reference Model (DERM)
* Global Spatial Data Model (GSDM)
* Planetary Skin: A global platform for a new Era of Collaboration
* Digital marketing China
* PYXIS WorldView Studio: Digital Earth platform for spatial analysis and sharing map data
AliExpress

**AliExpress** () — Çində yerləşən və Alibaba Group-a məxsus onlayn pərakəndə satış xidməti. 2010-cu ildə istifadəyə verilmiş veb-sayt, Çində və Sinqapur kimi ölkələrdə beynəlxalq onlayn alıcılara məhsullar təklif edən kiçik bizneslərdən ibarətdir. AliExpress Rusiyada ən çox ziyarət edilən e-ticarət veb-saytı, Braziliyada isə ən populyar 10-cu vebsaytdır. Veb-sayt kiçik bizneslərin bütün dünyada satış etməsini asanlaşdırır. AliExpress eBay ilə müqayisə edilir, çünki satıcılar müstəqildirlər və alıcılara məhsul təklif etmək üçün platformadan istifadə edirlər.
## Biznes modeli
AliExpress biznesdən biznesə alış-satış portalı kimi faəliyyətə başlayıb. Daha sonra isə biznes-istehlakçı, istehlakçı-istehlakçı, bulud hesablama və ödəniş xidmətlərini əhatə etməklə genişlənib. 2016-cı ildən AliExpress veb-saytı ingilis, ispan, holland, fransız, italyan, alman, polyak, türk, portuqal, indoneziya və rus dillərində işləyir. Dilləri siyahıda olmayan ölkələr üçün defolt olaraq ingilis dili təklif olunur. AliExpress tez-tez birbaşa göndərmə (dropshipping) biznes modelindən istifadə edən e-ticarət mağazaları tərəfindən istifadə olunur.

AliExpress-də satıcılar şirkətlər və ya fiziki şəxslər ola bilər. AliExpress Amazon-dan fərqlidir, çünki o yalnız e-ticarət platforması kimi fəaliyyət göstərir və özü məhsulları birbaşa istehlakçılara satmır. AliExpress Çin müəssisələrini alıcılarla birbaşa əlaqələndirir. Pərakəndə satıcıların əksəriyyəti Çindən olsa da, AliExpress beynəlxalq alıcılara yönəlib və Materik Çindəki müştərilərə satış etmir.
## Hökumətlərin reaksiyası
2020-ci ilin noyabrında Hindistanın Elektronika və İnformasiya Texnologiyaları Nazirliyi 42 digər Çin tətbiqi ilə birlikdə AliExpress mobil telefon proqramına qadağa tətbiq etdi.

2022-ci ildə ABŞ-nin Ticarət Nümayəndəliyi AliExpress-i saxtakarlıq və piratçılığa görə pisniyyətli bazarlar siyahısına əlavə etdi.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

*
Tay Vest

**Taymon S. Vest** () — ABŞ film rejissoru. O, qorxu janrında çəkdiyi filmlərə görə məşhurdur.  

## Həyatı
Tay Delaver ştatının Vilminqton şəhərində anadan olub. Onun adı olan Taymon babasının soyadı olmuşdur. Tay 2001-ci ildə "Teen People" jurnalının payız mövsümü nəşrində yer alıb. Tay Vest School of Visual Arts-da təhsil almışdır. 

## Şəxsi həyatı
Tay Vest avstraliyalı dicey Alison Wonderland ilə nişanlanıb. 13 iyun 2023-cü ildə onların Maks adlı bir oğlan uşağı dünyaya gəlib. 

## Filmoqrafiya
**Çəkdiyi filmlər**
* The Roost (2005)
* Trigger Man (2007)
* The House of the Devil (2009)
* Cabin Fever 2: Spring Fever (2009)
* The Innkeepers (2011)
* The Sacrament (2013)
* In a Valley of Violence (2016)
* X (2022)
* Perl (2022)
* Maksin (TBA) 

**Qısametrajlı filmlər**
* Prey (2001)
* Infested  (2001)
* The Wicked (2001)
* Christmas Decay (2008)
* Second Honeymoon (2012)
* M Is for Miscarriage (2012)
* Box (2013)
* The Farmer's Daughters (2022) 

**Veb seriallar**
* Dead & Lonely (2009) 

**Rol aldığı filmlər**
* The Roost (2005)
* The House of the Devil (2009)
* You're Next (2011)
* Silver Bullets (2011)
* Marriage Material (2012)
* All the Light in the Sky (2012)
* Drinking Buddies (2013) 

**Televiziya işləri**
* Scream (2015) — "The Dance"
* South of Hell (2015) — "Take Lofe Now"
* Wayward Pines (2016) — "Exit Strategy" və "Bedtime Story"
* Outcast (2017) — "The Common Good"
* The Exorcist (2017) — "Unclean"
* The Passage (2019) — "You Are Not That Girl Anymore"
* Chambers (2019) — "Bad Inside" və "Heroic Dose"
* The Resident (2019) — "Belief System"
* Soundtrack (2019) — "Track 3: Sam and Dante" və "Track 5: Dante and Annette"
* Tales from the Loop (2020) — "Enemies"
* Them (2021) — "DAY 7: NIGHT" və "DAY 10"

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Eri

* Eri (Pensilvaniya) — şəhər.
* Eri-TV — telekanal
* Eri gölü — Kanada və ABŞ arasında, Böyük göllər sisteminə daxil göl
* Eri Kanalı — Eri gölü ilə Hudson çayını bir-birinə bağlayır.

## Həmçinin bax
* Eri (soyad)
Rona (dəqiqləşdirmə)

* Rona — İsveçrə və Fransada çay.
* Rona (departament) — Fransanın cənubi şərqində yerləşən Overn-Rona-Alp regionun departamentlərindən biri.
Güzgü dünyası

**Güzgü dünyası** — real dünyanın rəqəmsal formada təsviri. Bu, coğrafi cəhətdən dəqiq şəkildə real dünya strukturlarının xəritəsini çəkməyə çalışır. Güzgü dünyaları real insan mühitlərinin və onların işlərinin proqram modelini təklif edir. Bu, rəqəmsal əkiz anlayışına çox bənzəyir.

Rəqəmsal media ilə bağlı termin Yel Universitetinin kompüter alimi Devid Gelernter tərəfindən təklif edilmişdir. O ilk dəfə 1991-ci ildə hipotetik güzgü dünyasından danışmışdır.

## İstinadlar
X nəsli

**X nəsli** — X nəsli 1965–1980-ci illər arasında doğulmuş insanları əhatə edən əsas demoqrafik təsnifatdır. Bu təsnifata görə, bu illər arasında doğulan fərdlərin ümumi və güclü cəhətləri var. X nəsli sinfində olan fərdlərin ümumi xüsusiyyətləri nəslin xüsusiyyətləri hesab olunur. X nəslinin xüsusiyyətləri müxtəlif məlumatların, tədqiqatların və təhlillərin nəticələrinə əsasən müəyyən edilmişdir. Amerika Birləşmiş Ştatlarının siyahıyaalma bürosunun məlumatlarına görə, 2019-cu il etibarilə ABŞ-də X nəslindən 65,2 milyon insan yaşayır.

## Həmçinin bax
* Y nəsli
* Z nəsli
* Alfa nəsli

## İstinadlar
I Domanqart

**I Domanqart** və ya **Domanqart mak Ferqus** (; ) — 501–507-ci illərdə Dal Riada kralı.

## Həyatı
I Domanqart Dal Riadanın ilk tarixən dəqiq kralı I Ferqusun oğlu idi. Rəvayətə görə, Domanqart "İrlandiyanın apostolu" Müqəddəs Patrikin ölümündə iştirak etmişdir. I Domanqart yerinə oğlu Komqall keçmişdir.

## İstinadlar
Qabran

**Qabran** və ya **Qabran mak Domanqart** (; ) — 538–558-ci illərdə Dal Riada kralı.

## Həyatı
Qabran Dal Riada kralı I Domanqartın ikinci oğlu idi və onun yerinə böyük qardaşı Komqall keçmişdi. Onun hakimiyyəti dövründə əraziləri Dal Riada torpaqlarının şərqində yerləşən skottlarla piktlər arasında uzun müharibələr başlamışdır. 558-ci ildə (digər mənbələrə görə 560-cı ildə) Qabran Pikt kralı I Brude ilə müharibədə ölmüşdür.

Qabranın yerinə qardaşı oğlu I Konall keçmişdir.

## İstinadlar
Dilman döyüşü

**Dilman döyüşü** — Birinci Dünya müharibəsi zamanı, 15 aprel 1915-ci ildə Rusiya imperiyası ilə Osmanlı imperiyası arasında baş vermiş döyüş. Döyüş Cənubi Azərbaycanın Salmas bölgəsinin Dilman adlanan məntəqəsində baş vermişdir. 
## Döyüş
Döyüş ilk günündə Osmanlı ordusundan 468 nəfər həlak olmuş, 1.228 nəfər yaralanmış, 370 nəfər isə itkin düşmüşdür. Döyüşdə yaralanmış bir çox osmanlı döyüşçüsü döyüş meydanında qalmış, onları oradan çıxarmaq mümkün olmamışdır. Osmanlı ordusunun yarısını kürd könüllülər təşkil edirdi və onlar döyüşün başlamasından qısa müddət sonra qaçmağa başladılar. Döyüşün sonunda 3.500 nəfər Osmanlı döyüşçüsü öldürüldü.

Rusiya imperiyası ordusuna erməni dəstələri də yardım edirdi. Bundan başqa, aysorlar da rus-erməni dəstəsinə yardım etməkdə idilər. Beləliklə, rus ordusunun generalı Tovmaz Nəzərbəkyanın, Andronik Ozanyanın və aysor Ağa Petrosun komandanlıq etdiyi ordu Osmanlı ordusunu məğlub etməyi bacardı.

Bu məğlubiyyətdən sonra Xəlil Qut Cənubi Azərbaycan ərazisini tərk etdi. O, öz məğlubiyyətinin səbəbkarı kimi bölgədəki xristianların rusları dəstəkləməsini göstərmişdi.
## Həmçinin bax
* Təbriz Birinci Dünya müharibəsində 
* Osmanlı ordusu 
* Rusiya İmperator Ordusu

## İstinadlar

## Mənbə
* 
* 
* 
* 
*
YoungBoy Never Broke Again

**YoungBoy Never Broke Again** və ya **NBA YoungBoy** (əsl adı: *Kentrell DeŞon Qolden*; ) — ABŞ repçisi. O, 2015-ci ildən 2017-ci ilə qədər müstəqil olaraq səkkiz mikstep buraxıb və musiqisi ilə sadiq fanat bazası qazanıb. YoungBoy 2017-ci ildə Atlantic Records ilə müqavilə bağlayıb. Onun 2018-ci ilin yanvarında yayımladığı "Outside Today" sinqlı Billboard Hot 100 çartında 31-ci yerdə qərarlaşıb. Mahnı onun 2018-ci ildə çıxardığı ilk albomu olan "Until Death Call My Name"də yer alıb. Albom ABŞ Billboard 200 çartında 7-ci pilləyə yüksəlmişdir.

YoungBoy 2019-cu ilin oktyabr ayında Juice Wrld-un iştirak etdiyi "Bandit" adlı mahnını buraxdı. Bu mahnı onun hit-paradlarda ilk onluğa daxil olan ilk hiti olmuşdu. Bundan bir həftə sonra o, "AI YoungBoy 2" adlı ikinci miksteypini yayımlayıb. Miksteyp Billboard 200 çartına başçılıq edirdi. O, dördüncü miksteypi olan "38 Baby 2"nu 2020-ci ilin aprel ayında buraxıb. 2020-ci ildə "Top" adlı ikinci albomunu təqdim etdi. Repçi 2021-ci ilin sentyabrında həbsdə olarkən "Sincerely, Kentrell" adlı yeni albomunu yayımlamışdır. Təəccüblüdür ki, bu albom çox populyarlaşmış və cərgələrə başçılıq etmişdir. O, 2Pac və Lil Wayne-dən sonra həbsdə olarkən bu uğura nail olan üçüncü sənətçi olub. YoungBoy 2022-ci ildə Atlantic Records ilə müqaviləsindən sonuncu albomunu buraxıb. Bu dördüncü albom "The Last Slimeto" adlanır. O, həmin ilin sonlarında Motown ilə sövdələşmə imzalayıb. 2023-cü ilin yanvarında "I Rest My Case" adlı beşinci albomunu çıxarıb. Repçinin altıncı albomu "Don't Try This at Home" 2023-cü ilin aprelində işıq üzü görüb.

YoungBoy 2016-cı ildən bəri bir sıra problemlərlə üzləşib. Həbsxanada olmasına baxmayaraq o, bir neçə neçə layihəsini buraxmağı bacarmışdır.

## Həyatı
Kentrell DeŞon Qolden 20 oktyabr 1999-cu ildə Luiziana ştatının Baton-Ruj şəhərində anadan olub. O, balaca uşaq ikən güləş zamanı boynunu incidib və onurğa sümüyünü zədələmişdir. Onun sağalması üçün başına breket taxılmışdı. Breket onun alnında qalıcı izlər buraxmışdır. Onun atası 55 il azadlıqdan məhrum edildiyi səbəbindən o, nənəsi Elis Qolden tərəfindən böyüdülmüşdür. YoungBoy 9-cu sinifdə məktəbdən çıxıb. O, oğurluğa görə yeniyetmə həbsxanasına düşüb. Bu müddət ərzində o, ilk layihəsi üçün mahnı sözləri yazmağa başlamışdı.

YoungBoy həbsdən çıxandan sonra 2010-cu ildə nənəsi ürək çatışmazlığından vəfat etdi. Nəticədə o, qrup evində yaşamalı olur və burada təəssüf ki, fiziki xəsarətlər alırdı.

Sonralar o, Baton-Rujdan olan repçi dostu OG3Three Never Broke Again ilə birlikdə yaşamağa gedir. Onların studiya sessiyalarına imkanları çatmırdı, pul qazanmaq üçün cinayət törədirdilər.

## Şəxsi həyatı
24 yaşı olan repçinin doquz fərqli qadından on bir övladı dünyaya gəlib. Onun oğulları Kayden və Kacey, "Kacey Talk" sinqlının musiqi videosunda çəkilmişdir.

## Diskoqrafiya

* Until Death Call My Name (2018)
* Top (2020)
* Sincerely, Kentrell (2021)
* The Last Slimeto (2022)
* I Rest My Case (2023)
* Don't Try This at Home (2023)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
"Əmək şöhrəti" ordeni

**Əmək şöhrəti ordeni** — Dövlət mükafatı SSRİ, 18 yanvar 1974-cü ildə SSRİ Ali Sovetinin Rəyasət Heyəti Fərmanı ilə təsis edilmişdir.

Əmək şöhrəti ordeni üç dərəcəyə malikdir, ordenin ən yüksək dərəcəsi birinci dərəcədir. Mükafatlandırma ardıcıl olaraq aparılır: əvvəlcə üçüncü, sonra ikinci, sonra birinci dərəcə. Bu, əmək fərqinə görə verilən, dərəcələrə bölünən yeganə Sovet ordenidir. Əsasnaməsinə və hər üç dərəcənin sahibinə verilən faydalara görə, "Əmək Şöhrəti" ordeni Şöhrət ordeni (SSRİ) ilə uyğundur.

"Əmək Şöhrəti" ordeni ilə ilk mükafatlar 9 avqust 1974-cü ildə, tapşırıqların beşillik plan və sosialist öhdəliklərinin vaxtından əvvəl yerinə yetirilməsinə görə, III dərəcəli "Əmək Şöhrəti" ordeni ilə təltif edilmişlər.

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
I Rest My Case

***I Rest My Case*** — amerikalı repçi YoungBoy Never Broke Again-in beşinci studiya albomu. 6 yanvar 2023-cü ildə "Motown Records" və "Never Broke Again" tərəfindən buraxılıb.

## Trek siyahısı

## İstinadlar
Kolbacıqlar

**Kolbacıqlar** — işığa həssas hüceyrələrin retinada periferik prosesləri həyata keçirən iki növ fotoreseptordan biri. Kolbavari formasına görə belə adlandırılır. Bunlar işığın stimullaşdırılmasını sinir stimullaşdırılmasına çevirən və rənglərin görülməsini təmin edən yüksək ixtisaslaşmış hüceyrələrdir. Fotoreseptorların başqa bir növü çöpcüklərdir.

Kolbacıqlar xüsusi bir piqmentin - yodopsinin olması səbəbindən işığa həssasdır. Öz növbəsində, yodopsin də bir neçə vizual piqmentdən ibarətdir. Bu gün iki piqment yaxşı bilinir və öyrənilir: xlorolab (spektrin sarı-yaşıl hissəsinə həssasdır) və eritrolab (spektrin sarı-qırmızı hissəsinə həssasdır).

Elmi ədəbiyyatda müxtəlif təxminlər təqdim edilir, baxmayaraq ki, 100% görmə qabiliyyəti olan yetkinlərdə insan gözünün tor qişasında eyni sayda kolbacıqlar var. Belə ki, altı-yeddi milyon kolbacıqlar sayı göstərilir ki, onların da əksəriyyəti makulada olur. İnsan gözündə ümumi olaraq bildirilən altı milyon kolbacıq sayı 1935-ci ildə Osterberq tərəfindən aşkar edilmişdir . Oyster (1999) dərsliyində Curcio et al. (1990) əsərinə istinadən, insanın torlu qişasında təxminən 4,5 milyon kolbacıq və 90 milyon çöpcük sayı göstərilir.

Kolbacıqların ölçüləri: uzunluğu təxminən 50 mikron, diametri - 1-dən 4 mikrona qədər.

Kolbacıqlar çöpcüklərdən (retina hüceyrəsinin başqa bir növü) işığa təxminən 100 dəfə az həssasdır, lakin sürətli hərəkətləri qavramaqda ondan daha yaxşıdır.

## İstinadlar
Sincerely, Kentrell

***Sincerely, Kentrell*** — amerikalı repçi YoungBoy Never Broke Again-in üçüncü studiya albomu. 24 sentyabr 2021-ci ildə "Never Broke Again" və "Atlantic Records" tərəfindən buraxılıb.

## Trek siyahısı

## İstinadlar
Anaqnorizis

Aristotelin "Poetika" əsərində istifadə etdiyi qədim yunan sözü olan "**anaqnorizis** " (ἀναγνώρισις) — dramatik əsərdə sirrin üzə çıxması, baş qəhrəmanın öz illüziyalarını itirməsi və ətrafında baş verənlərin əsl mahiyyətini dərk etdiyi bir dönüş nöqtəsidir. Anaqnorizis, bir qayda olaraq, hərəkətin kulminasiya nöqtəsi ilə üst-üstə düşür, bundan sonra hadisələr razvyazkaya meyillidir.

Anaqnorizisə etalon misal olaraq, Aristotel "Hökmdar Edip" əsərində baş qəhrəmanın öz atasını öldürdüyünü və öz anası ilə evləndiyini öyrənməsini göstərir. Bu misal daha effektivdir, çünki anaqnorizis "peripetiya" ilə müşayiət olunur — qəhrəmanın xoşbəxtlikdən ani olaraq bədbəxtliyə keçməsi.

Aristotelin fikrincə, anaqnorizis və peripetiya "ruhun başına gələn faciədir". Bununla belə, təkcə faciələr anaqnorizis gözləntisi üzərində qurulmur, həm də bir çox komediyalar (ən pis düşmənlərin əslində yaxın qohumlar olduğu və ya Şekspirin "On İkinci Gecə"sindəki Violanın qadın olduğu və s.) detektiv hekayələr ola bilər.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Don't Try This at Home

***Don't Try This at Home*** — amerikalı repçi YoungBoy Never Broke Again-in altıncı studiya albomu. 21 aprel 2023-cü ildə "Motown Records və Never Broke Again" tərəfindən buraxılıb.

## Trek siyahısı

## İstinadlar
Orqanon (Aristotel)

**Orqanon** () — Aristotelin məntiqə həsr olunmuş fəlsəfi əsərlərinin ənənəvi adı. “Orqanon” adı Aristotelin özünə aid deyil: onun Aristotel əsərlərinin şərhçisi və naşiri Rodoslu Andronik sayəsində təsis edildiyi ümumiyyətlə qəbul edilir.
Paris-Saklay

**Paris-Saklay** İle-de-Fransada Saclay yaxınlığındakı texnologiya və elm parkıdır. Buraya tədqiqat institutları, ali təhsil müəssisələri (grandes écoles) olan iki böyük Fransa universiteti və həmçinin özəl şirkətlərin tədqiqat mərkəzləri daxildir. 2013-cü ildə Technology Review Paris-Saclay-ı dünyanın ən yaxşı 8 tədqiqat qrupu sırasına daxil edib. 2014-cü ildə o, Fransanın elmi tədqiqat potensialının demək olar ki, 15%-ni təşkil edirdi.

İlk yaşayış məskənləri 1950-ci illərə təsadüf edir və 1970–2000-ci illərdə ərazi bir neçə dəfə genişlənir. Hazırda bəzi obyektlərin köçürülməsi də daxil olmaqla bir neçə kampus inkişafı layihələri həyata keçirilir.

İkinci Dünya Müharibəsi başa çatdıqdan sonra bir neçə Fransız milli qurumu yaylada məskunlaşdı. CNRS 1946-cı ildə Gif-sur-Yvette-də əmlak Button satın alan Frédéric Joliot-Curie başda olmaqla, orada məskunlaşan ilk şirkətdir. Növbəti il, yeni yaradılmış CEA (Ali Komissar da Joliot-Küri) satın alacaq. torpaq. Elə həmin il ONERA Palaiseaudakı yaylada məskunlaşır. Saclay mərkəzi 1952-ci ildə açıldı. Eyni zamanda yaxınlıqda ali təhsil müəssisələri də məskunlaşıb. Paris Universiteti də 1955-ci ildə Orsay və Bures kommunalarında 50 hektar satın alaraq bölgədə yer alır. Bu Orsay şəhərciyi Paris Elmlər Fakültəsinin (daha sonra Paris-Sud Universiteti) laboratoriyalarını gətirir və 1956-cı ilə köçür. 1965-ci ildə École supérieure d'optique-in Orsay kampusuna gəlişi. 1968-ci ildə Tomson-CSF Mərkəzi Tədqiqat Laboratoriyasının gəlişi ilə özəl şirkətlərlə bağlı tədqiqat mərkəzləri də o dövrdə məskunlaşdı.

Ərazidə hazırda Avropanın ən böyük yüksək texnologiyalı şirkətlərinin bir çoxu, həmçinin iki ən yaxşı Fransa universiteti, Paris-Saclay Universiteti (CentraleSupélec, ENS Paris-Saclay, …) və Paris Politexnik İnstitutu yerləşir. (Fransa Politexnik Məktəbi, Télécom ParisTech, HEC Paris …). ARWU 2020 reytinqində Paris-Saclay Universiteti riyaziyyat üzrə dünyada 14-cü, fizika üzrə dünyada 9-cu yerdədir (Avropada 1-ci).

Məqsəd Silikon Vadisi və ya Kembric, MA kimi digər yüksək texnologiyalı rayonlarla rəqabət apara biləcək beynəlxalq elm və texnologiya mərkəzi yaratmaq üçün klasteri gücləndirmək idi.

## İstinadlar


## Xarici keçidlər
* Paris-Saklay
* https://en.wikipedia.org/wiki/Paris-Saclay
Hökmdar Edip

**"Hökmdar Edip"**, həmçinin **"Çar Edip"**, **"[[Tiran]] Edip"** () — təxminən eramızdan əvvəl 496-406-cı illərdə yaşamış Afina şairi və dramaturqu Sofoklun yeddi tragediyasından biri. Esxil və Evripidlə birlikdə antik dövrün ən böyük tragediya kimi qəbul edilirdi.

Aristotel tərəfindən poetikada tragik əsərin idealı kimi qəbul edilmiş və antik dramaturgiya tarixində böyük rol oynamışdır. Onun qəhrəmanı günahını dərk edən və bunun üçün özünü cəzalandıran bir insan idi. Tamaşada faciəvi sonluq baş qəhrəmanın özünün ehtirasları və eybəcərlikləri ilə bağlı deyil, taleyin hökmü ilə yuxarıdan müəyyən edilir.

Faciə *Ümumdünya Kitabxanasına* (*Norveç Kitab Klubunun* dünya ədəbiyyatının ən əhəmiyyətli əsərlərinin siyahısı) daxil edilmişdir. İngilis müəllim T.Vitmarşa görə, bütün dövrlərin ən məşhur tragediyasıdır.

## İstinadlar
Portsmut (dəqiqləşdirmə)

* Portsmut — Böyük Britaniyada, İngiltərədə şəhər.
* Portsmut (Nyu-Hempşir) — Amerika Birləşmiş Ştatlarında yerləşən Nyu-Hempşir ştatında şəhər.
Aleksandriya (dəqiqləşdirmə)

* Aleksandriya — İsgəndəriyyə şəhərinin digər adı.
* Aleksandriya (şəhər, Ukrayna) — Ukraynanın Kirovoqrad vilayətində şəhər.
* Aleksandriya (Peterhof) — Peterburqun ətrafında yerləşən Peterhof şəhərinin saray-park ansamblı.
House of Balloons

***House of Balloons*** — kanadalı müğənni The Weeknd-in ilk miksteypi. 21 mart 2011-ci ildə "öz sahib olduğu musiqi şirkəti XO" tərəfindən buraxılıb.

## Trek siyahısı

## İstinadlar
Thursday

***Thursday*** — kanadalı müğənni The Weeknd-in ikinci miksteypi. 18 avqust 2011-ci ildə "XO" tərəfindən buraxılıb.

## Trek siyahısı

## İstinadlar
Kiss Land

***Kiss Land*** — kanadalı müğənni The Weeknd-in ilk albomu. 10 sentyabr 2013-cü ildə "XO" və "Republic Records" tərəfindən buraxılıb.

## Trek siyahısı

## İstinadlar
Starboy

***Starboy*** — kanadalı müğənni The Weeknd-in üçüncü albomu. 25 noyabr 2016-cı ildə XO və Republic Records tərəfindən buraxılıb.

## Trek siyahısı

## İstinadlar
Beauty Behind the Madness

***Beauty Behind the Madness*** — kanadalı müğənni The Weeknd-in ikinci albomu. 28 avqust 2015-ci ildə "XO və Republic Records" tərəfindən buraxılıb.

## Trek siyahısı

## İstinadlar
Kalinin

* **[[Mixail Kalinin|Kalinin]]** — SSRİ dövlət xadimi.
* Kalinin (Baymak) — Başqırdıstan Respublikasının Baymak rayonunda yerləşən kənd.
* Kalinin vilayəti — Tver vilayətinin 1990-cı ilə qədərki adı.
* Kalinin rayonu (Ufa) — Başqırdıstan Respublikasının paytaxtı Ufa şəhərinin rayonu.
* Kalinin (Zəngibasar)
Mobil ödəniş

**Mobil ödəniş**, **mobil pul**, **mobil pul transferi**, **mobil pulqabı** — maliyyə qaydalarına əsasən fəaliyyət göstərən və rəqəmsal pulqabının əsas sinfi kimi mobil cihazdan və ya mobil cihaz vasitəsilə həyata keçirilən hər hansı müxtəlif ödəniş emalı xidmətləri. İstehlakçı nağd pul, qəbz, debet kartı və ya kredit kartları ilə ödəmək əvəzinə, geniş çeşidli xidmətlər və rəqəmsal və ya fiziki mallar üçün ödəniş etmək məqsədilə mobil cihazda ödəniş proqramından istifadə edə bilər. Sikkələrə əsaslanmayan valyuta sistemlərindən istifadə konsepsiyasının uzun tarixi olmasına baxmayaraq, bu cür sistemləri dəstəkləyən texnologiyalar yalnız XXI əsrdə geniş yayılmışdır.

Mobil ödənişlər 2000-ci illərdə Yaponiyada və daha sonra bütün dünyada müxtəlif yollarla qəbul olunmağa başladı. Eksklüziv olaraq müəyyən edilmiş ilk patent "Mobil Ödəniş Sistemi" 2000-ci ildə təqdim edilmişdir.

Financial Access-in 2009-cu il "Dünyanın yarısı banksızdır" adlı hesabatına görə, inkişaf etməkdə olan ölkələrdə mobil ödəniş həlləri "banksız" kimi tanınan cəmiyyətə maliyyə xidmətlərinin genişləndirilməsi vasitəsi kimi tətbiq edilmişdir ki, bu da dünyanın yetişkin əhalisinin 50%-ni təşkil edir. Bu ödəniş şəbəkələri tez-tez mikroödənişlər üçün istifadə olunur. İnkişaf etməkdə olan ölkələrdə mobil ödənişlərin istifadəsi Bill & Melinda Qeyts Fondu, ABŞ Beynəlxalq İnkişaf Agentliyi və Mercy Corps kimi təşkilatlar tərəfindən dövlət və özəl maliyyə vəsaitlərini cəlb etmişdir.

Avropa Ödəniş Şurasının (AÖŞ) məlumatına görə, mobil ödənişlər yeni inkişaf imkanlarına nail olmaq üçün ödəniş xidmətləri təminatçıları və digər bazar iştirakçıları üçün əsas alətə çevrilir. AÖŞ bildirir ki, "yeni texnoloji həllər əməliyyatların səmərəliliyini birbaşa təkmilləşdirir, nəticədə xərclərə qənaət və biznes həcminin artması ilə nəticələnir".

## Modellər
Mobil ödənişlər üçün 4 əsas model var:

* Bank mərkəzli model
* Operator mərkəzli model
* Birgə model
* Müstəqil xidmət təminatçısı (MXT) modeli

Banka və ya operatora qoşulan modellərdə bank/operator modelin mərkəzi qovşağıdır, əməliyyatları idarə edir və mülkiyyət hüquqlarını paylayır. Birgə modeldə maliyyə vasitəçiləri və telefon operatorları vəzifələrin idarə edilməsində əməkdaşlıq edir və mülkiyyət hüquqlarını birgə paylaşırlar. MXT  modelində üçüncü tərəf maliyyə agentləri və operatorlar arasında müstəqil və "neytral" vasitəçi kimi fəaliyyət göstərir. Apple Pay və ya PayPal son aylarda bu modellə ən çox əlaqəli olan MXT-dir.

Maliyyə institutları və kredit kartı şirkətləri, həmçinin Google kimi internet şirkətləri, mobil şəbəkə operatorları və Orange kimi əsas telekommunikasiya infrastrukturları, Ericsson və BlackBerry kimi smartfon şirkətləri də daxil olmaqla bir sıra mobil rabitə şirkətləri mobil ödəniş həllərini tətbiq ediblər.
## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* How Mobile Payments Are Revolutionizing The Consumer Experience
Juice Wrld

**Juice Wrld** (əsl adı: *Cared Entoni Hiqqins*; ) — amerikalı repçi, müğənni, mahnı yazarı. Dörd illik karyerası boyunca o, 2010-cu illərin ortaları və sonları arasında geniş tanınma və populyarlıq qazanan emo rep və SoundCloud rep janrlarının populyarlaşdırılmasında mühüm rol oynamışdır.

Juice 2015-ci ildə müstəqil sənətçi kimi musiqi karyerasına başlayıb. 2017-ci ildə Grade A Productions və Interscope Records ilə müqavilə bağlamışdır. "Lucid Dreams" sinqlı sayəsində şöhrət qazanıb. Bu mahnı ABŞ Billboard Hot 100 çartında ikinci pilləyə yüksəlmiş və almaz sertifikat almışdır. Mahnı həmçinin onun 2018-ci ildə çıxan üçqat platin qazanmış "Goodbye & Good Riddance" adlı debüt albomunda da yer alır. Albomun həmçinin digər dörd mahnısı da hit olub: "All Girls Are the Same", "Lean wit Me", "Wasted" və "Armed and Dangerous". Juice 2018-ci ildə Future-nin "Wrld on Drugs" adlı miksteypində iştirak etmişdir. Onun ikinci albomu "Death Race for Love" 2019-cu ildə yayımlanıb. Bu albomda yer alan "Robbery" sinqlı onun Billboard 200 çartında birinci pilləyə yüksələn ilk mahnısı olmuşdur.

Juice Wrld 9 dekabr 2019-cu ildə narkotikin həddindən artıq dozasından həyatını itirib.

## Diskoqrafiya
**Studiya albomları**
* Goodbye & Good Riddance (2018)
* Death Race for Love (2019)
* Legends Never Die (2020)
* Fighting Demons (2021)
* The Party Never Ends (TBA)

## Filmoqrafiya
* Juice Wrld: Into the Abyss (2021)

## İstinadlar
Emil Valdteyfel

**Emil Valdteyfel** () — alman əsilli fransız bəstəkar və pianoçu. O əsasən valsları ilə məşhurdur. Ən məşhur valsları "Bənövşələr" valsı (148-ci əsəri) və "Konkisürənlər" valsıdır (183-cü əsəri).

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Tibbi antropologiya

**Tibbi antropologiya** (tətbiqi) antropologiyanın alt sahəsidir. Fərdləri və cəmiyyəti tibbi nöqteyi-nəzərdən araşdıran tibbi antropologiya nisbətən yeni elm sahəsidir. O, sağlamlıq, xəstəlik və müalicə kimi hadisələrin mədəni, sosial və bioloji proqnozlarını araşdırır. Bundan başqa, bir çox müxtəlif mövzuları araşdıran tibbi antropologiyanın inkişafı əksər antropoloqlar tərəfindən 4 mərhələdə müəyyən edilir. 1870-ci illərdə ortaya çıxan mədəni antropologiya bu gün tibbi antropologiyada araşdırılan mövzuların, anlayışların və problemlərin əksəriyyətini əhatə etmişdir. Tibbi antropologiya termini 1963-cü ildən antropoloqlar üçün sağlamlıq, xəstəlik və əlaqəli tibb bacısı/qulluq təcrübələrinin sosial prosesləri və mədəni təqdimatı ilə bağlı empirik tədqiqat və nəzəriyyələr inkişaf etdirmək üçün bir etiket kimi istifadə edilmişdir. 1970-ci illərdə tibbi antropologiya öz yerini dəyişdi,  yerli tibb anlayışlarına diqqət yetirərək, daha çox öz cəmiyyətlərində yer almış və onları biotibbi institutlara və bu qurumlarla əlaqəli anlayışlara çevirmişlər. Son zamanlar tibbi antropoloqlar tibbdə tədqiqatla bağlı məsələləri araşdırırmağa başlayıblar. Tibbi antropologiya antropologiya və tibblə yanaşı, anlayış və metodologiya baxımından sosiologiya, epidemiologiya, etiologiya, ekologiya və iqtisadiyyat kimi müxtəlif elmlərdən də faydalanır. 

Bu gün bir çox universitetlərdə şöbələri olan tibbi antropologiya tibbin sosial elmlərlə birlikdə araşdırılmasında mühüm elm sahəsidir. O, mülki səhiyyə təşkilatlarından tutmuş tibbi sistemlərin müayinəsi və qiymətləndirilməsinə qədər bir çox məsələləri əhatə edir.

Bundan əlavə, yaxın gələcəkdə sürətlə inkişaf edən molekulyar antropologiya anlayışı həm tibbi xidmətlərin insanlara daha uyğun olmasını, həm də dərman preparatlarının daha humanist şəkildə istehsalını təmin edəcək bir elm sahəsidir. Türkiyədə bu mövzuya həssaslıq gələcək nəsillər üçün müsbət olacaq. Bir dəyişiklik olduğunu bilmək çox faydalıdır. Molekulyar Antropologiya insanların və digər canlıların təkamül tərəqqi və dəyişmə proseslərini molekulyar səviyyədə araşdırmağı, molekulyar əsasda mümkün dəyişikliyin istiqamətini təyin etməyi, inkişaf etməkdə olan nəsillərin mümkün molekulyar infrastrukturlarını müəyyən edərək mövcud xəstəlikləri və müalicə üsullarını araşdırmağı qarşısına məqsəd qoyub.

## Həmçinin bax

* Tibb

* Antropologiya

* Sosiologiya
* Etiologiya

## İstinadlar


## Xarici keçidlər

* Tıbbi antropoloji ne için önemlidir?
* Sağlık ve kültürün buluştuğu alan: Tıbbi antropoloji
* Medikal Antropoloji ve Medikal Sosyolojinin Halk Sağlığındaki Rolü
* TIBBİ ANTROPOLOJİ NİÇİN ÖNEMLİDİR
* Tıbbi Antropoloji ve Araştırma Alanları
Kuba Respublikasının Qəhrəmanı

**Kuba Respublikasının Qəhrəmanı** () — fəxri mükafat Kuba Respublikası Kuba dövləti və Cəmiyyəti adından qəhrəmanlıq göstərənlər üçün yaradılmış mükafatdır.

## Mükafata layiq görülənlər
Mükafat çox az adama verildi. Aşağıdakı adlar mükafata layiq görülənlər arasındadır:

* Arnaldo Tamayo Méndez, Interkosmos kosmik proqramının bir hissəsi olaraq Soyuz 38 ilə kosmosa çıxan ilk Kuba, Latın Amerikası və qaradərili kosmonavtdır.
* Leonid Brejnev, Sovet İttifaqının lideri
* Xuan Almeyda Boske, Kuba İnqilabının liderlərindən biri
* Gerardo Hernández Nordelo, Ramón Labañino Salazar, Fernando González Llort, René González Sehwerert və Antonio Guerrero Rodriguez,
* Kuba Beşliyi kimi tanınan Alvaro Lopez Miera, Kuba İnqilabının liderlərindən biri, Kuba Kommunist Partiyası Siyasi Bürosunun üzvü,
* Kuba İnqilabçı Silahlı Qüvvələrinin generalı Arnaldo Ochoa, Kuba komandiri Ulises Rosales del Toro,
* Kuba Kommunist Partiyasının qurucusu və Siyasi Büro üzvü, Baş Qərargahın keçmiş rəisi,
* Nazirlər Soveti sədrinin müavini və kənd təsərrüfatı naziri Leopoldo Cintra Frias,
* Kuba İnqilabçı Silahlı Qüvvələrinin ordu komandanı Joaquin Quinta Sola,
* Kuba İnqilabçı Silahlı Qüvvələrinin ordu komandanı Ramón Espinosa Martin,
* Kuba İnqilabçı Silahlı Qüvvələrinin ordu komandanı Xose Ramón Fernandez,
* Kuba İnqilabçı Silahlı Qüvvələrinin ordusunun keçmiş komandanı

## İstinadlar
Fibula (broş)

**Fibula** — paltarı, adətən sağ çiynində bərkitmək üçün istifadə edilən broş və ya sancaqdır.Fibula müxtəlif inkişaf yolları var, lakin hamısı sancaq prinsipinə əsaslanırdı. Ən müasir broşlardan fərqli olaraq, fibulalar sadəcə dekorativ deyildi; Fibulalar başlanğıcda praktiki funksiyaya xidmət edirdilər: hər iki cins üçün xalat və papaq kimi paltarları bərkitmək üçün istifadə edilirdi.

İngilis dilində "fibula" müasir zərgərlik üçün istifadə olunan söz deyil, daha çox arxeoloqlar tərəfindən istifadə edilən termindir.

Yüzlərlə müxtəlif növ fibula var. Onlar adətən tarixi dövrlərə, coğrafiyaya və yaxud mədəniyyətlərə əsaslanan növlərə bölünürlər. Fibular də ümumi formalarına görə siniflərə bölünür. Fibula, Neolit dövründən Tunc dövrünə qədər paltarları bağlamaq üçün istifadə edilən düz sancaqları əvəz edirdi. Orta əsrlərdə fibulaları paltar düymələri əvəz etmişdir. Onların nəsli, müasir dövrdə bəzək əşyası kimi istifadə edilən broşlardır.

## Həmçinin bax
* artefakt
* maddi mədəniyyət
* arxeoloji qazıntı

## İstinadlar


## Xarici keçidlər

* Fibula

* https://www.metmuseum.org/art/collection/search/451238
Sarin

**Sarin** (fr. Sarine, it. Sarina, alm. Saane) — İsveçrədə çay. Uzunluğu 128&nbsp;km (80 mil) və 1,892 km² (731 kv mi) olan drenaj sahəsinə malikdir.

## Coğrafiyası

Sarin, İsveçrədə Fribourq kantonunu uzununa istiqamətdə kəsən çaydır. Onun mənbəyi Vale kantonunda yerləşir. Aare çayının bir qoludur və buna görə də Reyn çayının drenaj hövzəsinin bir hissəsidir.

## Təsviri

Çayın uzunluğu 126&nbsp;km, hövzəsi 1900&nbsp;km²-dir. Çay Vale kantonunda 2284 m hündürlükdə Diablerets dağ silsiləsindən başlayır. Şiffenen süni gölünü keçdiyi yerdə şimala doğru hərəkət edir və sonra Bern kantonunda Aare çayına axır. Onun yolu əsasən Fribourq kantonundan keçir.

Sarin mənbəyi Saneç aşırımında yerləşir, Sanec bəndinin yaratdığı su anbarını qidalandırır.

### Qolları

Sarin çayının yuxarıdan aşağıya doğru olan qolları:

* Sol sahili
** Hongrin
** La Treme
** Sionq
** Glean
** Sonnaz
* Sağ sahili:
** Jogne
** Gerin
** Gotteron
** Singin

## Tarixi
thumb|right|Fribourq şəhərində Sarinanın döngəsi.

Sarinanın müasir yatağı Vürm buzlaşması adlanan sonuncu buzlaşmadan sonra yaranmışdır. Bu dövrdə Rona buzlağı indiki İsveçrə yaylasının qərb hissəsini əhatə edərək qədim çay vadilərini moren çöküntüləri ilə doldurdu. Sonra buzlaq geri çəkildi və çaylar təmizlənmiş yayla boyunca yeni yollar yaratmalı oldu. Bu vəziyyət çox əyri yollarla nəticələndi.

Qruyer və Laupen arasındakı çoxsaylı Sarin meandrları bu fenomendən qaynaqlanır. Bundan əlavə, Fribourq yaylası ilə Sarin çayının axdığı Aar dərəsi arasında mövcud olan böyük hündürlük fərqi (təxminən 200 metr) sahillərin sürətlə aşınmasına və çox dərin dərələrin yaranmasına səbəb olmuşdur.
## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Byaco Antonaççi

**Byaco Antonaççi** (; ) — İtaliya müğənnisi. Artist ölkəsinin ən çox satılan musiqi sənətçilərindən biridir.

## Həyatı
Byaco Antonaççi 9 noyabr 1963-cü ildə Milanda doğulub. O gənc yaşlarında baraban çalmağı öyrənməsinə baxmayaraq, geodeziya diplomu almaq üçün təhsil alır. 1988-ci ildə müğənni ilk dəfə 38-ci Sanremo Musiqi Festivalında "Voglio vivere in un attimo" mahnısı ilə iştirak edir. O, 1989-cu ildə debüt albomu olan "Sono cose che capitano" ilə bir səsyazma şirkəti ilə çalışmağa başlayır.

## Albomlar
* 1989 – Sono cose che capitano
* 1991 – Adagio Biagio
* 1992 – Liberatemi
* 1994 – Biagio Antonacci
* 1996 – Il mucchio
* 1998 – Mi fai stare bene
* 2001 – 9/NOV/2001
* 2004 – Convivendo Parte I
* 2005 – Convivendo Parte II
* 2007 – Vicky Love
* 2010 – Inaspettata
* 2012 – Sapessi dire no
* 2014 – L'amore comporta
* 2017 – Dediche e manie
* 2019 – Chiaramente visibili dallo spazio

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Nişanlama dili

**Nişanlama dili** — mətn sənədinin strukturunu, formatını və ya hissələri arasındakı əlaqəni idarə etmək üçün mətn sənədinə daxil edilmiş simvollar toplusundan ibarət mətn kodlaşdırma sistemi. Nişanlama dili mətndə kursivləri, altçizgiləri, abzasları, bölüm başlıqlarını göstərmək imkanlarına malik hər hansı dilə deyilir. Nişanlama tez-tez sənədin görünüşünü idarə etmək və ya avtomatlaşdırılmış emalı asanlaşdırmaq üçün məzmununu zənginləşdirmək məqsədilə istifadə olunur.

Nişanlama dili sənədə hansı nişanlama məlumatının daxil edilə biləcəyini və insanların və kompüter proqramlarının istifadəsini asanlaşdırmaq üçün onun sənədin məzmunu ilə necə birləşdirildiyini tənzimləyən qaydalar toplusudur. İdeya və terminologiya ənənəvi olaraq müəlliflərin əlyazmaları üzərində qırmızı qələm və ya mavi karandaşla yazılan kağız əlyazmaların nişanlanmasından inkişaf etmişdir.

Tipoqrafiya və təqdimata diqqət yetirən köhnə nişanlama dillərinə Troff, TeX və LaTeX daxildir. Scribe və XML kimi ən müasir nişanlama dilləri sənəd komponentlərini (başlıqlar, paraqraflar və cədvəllər) müəyyən edir, məsələn, üslublar cədvəli kimi texnologiya formatlaşdırma və ya digər prosesləri tətbiq etmək üçün istifadə olunacaq.

Geniş istifadə olunan HTML kimi bəzi nişanlama dilləri əvvəlcədən müəyyən edilmiş təqdimat semantikasına malikdir, yəni onların spesifikasiyası strukturlaşdırılmış məlumatların konkret mediada təqdim edilməsinin bəzi aspektlərini təyin edir. HTML, DocBook, Open eBook, JATS və bir çox başqaları kimi SGML və XML nişanlama meta-dillərinə əsaslanır. Yəni, SGML və XML dizaynerlərə hansı elementlərin, atributların və digər xüsusiyyətlərin icazə verildiyini və harada olduğunu müəyyən edən xüsusi sxemləri müəyyən etməyə imkan verir.

Əksər nişanlama dillərinin son dərəcə vacib bir xüsusiyyəti ondan ibarətdir ki, onlar nişanlamanı mətn və şəkillər kimi sənədin məzmunu ilə birləşdirməyə imkan verir. Məsələn, bir cümlədəki bir neçə sözün vurğulanması və ya xüsusi ad, müəyyən edilmiş termin və ya başqa bir xüsusi maddə kimi müəyyən edilməsi lazımdırsa, nişan cümlənin simvolları arasına qoyula bilər. Bu, ənənəvi verilənlər bazalarından struktur olaraq tamamilə fərqlidir, burada qeyd daxilində olan, lakin hər hansı bir sahədə olmayan məlumatlara sahib olmaq qeyri-mümkündür. Bundan əlavə, insan tərəfindən oxuna bilən mətnlər üçün nişanlama qaydasını qorumalıdır, çünki kitabın hər bir bəndini "paraqraf" qeydinə çevirmək kifayət etməyəcək. Burada həmin qeydlər sıranı qorumur.

## Etimologiya
"Nişanlama" sözü əlyazmanın "nişanlanması" adlanan ənənəvi nəşriyyat təcrübəsindən gəlir və bu, kağızın və ya çap olunmuş əlyazmanın kənarlarına və mətninə adi simvolik printer təlimatları şəklində əlyazma annotasiyaların əlavə edilməsini nəzərdə tutur.

Əsrlər boyu bu iş ilk növbədə, hər bir hissəyə hansı şrift, üslub və ölçü tətbiq etmək lazım olduğunu göstərmək üçün mətni nişanlayan, sonra isə əlyazmanı çap üçün başqalarına ötürən "nişanlayan"lar kimi tanınan bacarıqlı mətbəəçilər tərəfindən əl və ya maşınla yerinə yetirilirdi.

## Həmçinin bax
* HTML
* XML

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* HTML hipermətnlərin nişanlanması dili
Əməyin istismarı

**Əməyin istismarı** — başqa şəxsin əməyinin nəticələrinin dəyişdirilmədən və ya dəyəri bu şəxsin iş vaxtı ərzində əməyinin yaratdığı dəyərdən az olan əmtəə (xidmət, pul) müqabilində verilməklə mənimsənilməsi.

Karl Marks əməyin dəyər nəzəriyyəsinə əsaslanaraq belə qənaətə gəlirdi ki, istismar təkcə işçilərin açıq-aşkar asılılığı (quldarlıq, təhkimçilik, feodala tabelik) şəraitində mövcud deyil. İstehsalın və marketinqin bütün mərhələlərində (aldatma, zorakılıq və ya digər məcburiyyət olmadan) bütün malların tam dəyərinin ödənilməsi ilə bütün tərəflərin tamamilə könüllü hərəkətləri ilə belə muzdlu işçilərin əməyinin iqtisadi istismar mexanizmini göstərdi. Əksər qeyri-marksist iqtisadi nəzəriyyələr istismarın mövcud olmadığına və ya onun müstəsna olaraq qeyri-iqtisadi xarakter daşıdığına (zorakılıq, aldatma, asılılıq, məcburiyyət və s. əsasında) inanır. Marksizmə görə, hər hansı bir istismar forması üçün maddi ilkin şərt məhsuldar qüvvələrin inkişaf səviyyəsidir ki, bu zaman insan təkcə minimum ehtiyaclarını (zəruri məhsulu) ödəmək üçün deyil, həm də müəyyən izafi (artıq məhsul) istehsal edə bilər. muzdlu və ya məcburi işə götürülən şəxsin əməyini təşkil edən istehsal vasitələrinin sahibləri tərəfindən mənimsənilən.

## İstinadlar
Dünya xətti

**Dünya xətti** – bir cismin həm fəzada, həm də zamanda, adətən fəza-zaman adlandırılan səyahətdə malik olduğu misilsiz yoldur. Xüsusi nisbilikdə öyrəndiyimiz kimi, bir cisim necə sürətlə getsə, o cisim üçün zaman da bir o qədər yavaşıyar. Aşağıdakı şəkildə də görə bildiyimiz kimi, daha yavaş olan cisim vaxtın daha çox yavaş keçdiyi çox sürətli olan cismə nisbətən daha tez vaxt keçirir. Bir cisim işıq sürətinə çatanda "t" oxunda sıfır olacaq, yəni ki, vaxt istiqamətində heç bir irəliləmə əldə etməmiş olacaq. Əslinə qalsa, dünya xətləri işıq sürətinə çatdanda müşahidəçi üçün zamanın dayandığını nümayiş etdirməkdədirlər. Dünya xətlərindən nəzəri fizikada, xüsusi nisbilikdə, eləcə də ümumi nisbilikdə tez-tez istifadə olunur.
Pyerina Lenyani

**Pyerina Lenyani** ( ; ) — italyan balet rəqqasəsi. 1895-ci ildə Böyük Teatrda Qu gölü baletinin premyera ifaçılarından biri idi.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər