Barbi (film)

**Barbi** () — 2023-cü ildə istehsal edilmiş fantastik komediya janrında film. Əsərin ssenarisi rejissor Qreta Qerviq və Noa Baumbaxın birgə əməkdaşlığı nəticəsində ərsəyə gəlmişdir. "Mattel" şirkətinin məşhur oyuncaq kuklaları əsasında çəkilmiş bu film, çoxsaylı animasiya və xüsusi formatda çəkilmiş ekran əsərlərindən sonra ilk layv-ekşn "Barbi" filmidir. Baş rolların ifaçıları - Barbi obrazını canlandıran Marqo Robbi və Ken obrazını təcəssüm etdirən Rayan Qoslinq - ekzistensial böhranla üzləşdikdən sonra Barbilenddən real dünyaya uzanan özünüdərk səyahətinə çıxırlar. Film heyətinin tərkibində, həmçinin Amerika Ferrera, Maykl Sera, Keyt Makkinnon, İssa Rey, Rea Perlman və Vill Ferrellin də ifasında ikinci dərəcəli rollar yer almışdır.

2009-cu ilin sentyabr ayında "Universal Pictures" şirkəti prodüser Lorens Markın rəhbərliyi altında layv-ekşn "Barbi" filminin istehsal ediləcəyini bəyan etmişdir. Layihənin təkamül prosesi 2014-cü ilin aprel ayında, "Sony Pictures" şirkətinin film hüquqlarını əldə etməsindən sonra start götürmüşdür. Müxtəlif ssenarist və rejissorların dəyişdirilməsi, eləcə də baş rol üçün əvvəlcə Emi Şumerin, sonradan isə Enn Heteuey namizədliyinin nəzərdən keçirilməsindən sonra, filmin hüquqları 2018-ci ilin oktyabr ayında "Warner Bros. Pictures" şirkətinə təhvil verilmişdir. Marqo Robbi 2019-cu ildə layihənin yaradıcı heyətinə cəlb olunmuşdur. Qal Qadotun yaradıcı fikir ayrılıqları səbəbindən roldan imtina etməsinin ardınca, Qreta Qerviq filmin rejissoru və həmmüəllifi qismində təyin edilmişdir. Filmin əsas çəkiliş prosesi 2022-ci ilin mart ayından iyul ayınadək İngiltərədə yerləşən "Warner Bros. Studios Leavesden" və Los-Ancelesdəki "Venice Beach Skatepark" məkanlarında icra edilmişdir.

"Barbi" filminin premyerası 2023-cü il iyulun 9-da Los-Anceles şəhərindəki "Shrine Auditorium"da təşkil edilmiş və iyulun 21-dən etibarən Amerika Birləşmiş Ştatlarının kinoteatrlarında nümayişinə başlanılmışdır. Sözügedən filmin "Universal Pictures" şirkətinin "Oppenheymer" filmi ilə eyni vaxtda nümayiş etdirilməsi "Barbenheymer" adlı fenomenin yaranmasına təkan vermiş və tamaşaçıları hər iki kinolentə birgə baxmağa sövq etmişdir. Əhəmiyyətli nailiyyətlərə imza atan ekran əsəri 1,447 milyard dollar məbləğində gəlir əldə etməklə 2023-cü ilin ən yüksək gəlirli filmi statusunu qazanmış, həmçinin nümayiş olunduğu dövrdə bütün zamanların ən çox gəlir gətirən on dördüncü filmi kimi qeydə alınmışdır.

Milli İcmal Şurası və Amerika Film İnstitutu tərəfindən 2023-cü ilin ən yaxşı on filmindən biri kimi seçilən "Barbi" filmi tənqidçilərin rəğbətini qazanmaqla yanaşı, çoxsaylı mükafatlara, o cümlədən səkkiz "Oskar" nominasiyasına (bunlardan biri "Ən yaxşı film" kateqoriyasında) layiq görülmüşdür. Film "''What Was I Made For?''" ("Mən nə üçün yaradılmışam?") mahnısına görə "Ən yaxşı orijinal mahnı" nominasiyasında qalib olmuşdur. Həmin mahnı "Qızıl Qlobus" mükafatının "Ən yaxşı orijinal mahnı" nominasiyasında da qələbə qazanmışdır. Bundan əlavə, film "Kinematoqrafik və kommersiya nailiyyətləri" nominasiyasında ilk "Qızıl Qlobus" mükafatına layiq görülmüşdür.

## Süjet

Barbilənd adlı məkanda, harada ki qadınların cəmiyyətdəki statusu kişilərdən yüksəkdir, stereotip Barbi və onun kukla həmfikirləri - müxtəlif variasiyalarda olan Barbi və Ken obrazları məskunlaşmışlar. Bu sosial quruluşda Ken obrazları əsasən çimərliklərdə istirahətlə məşğul olduqları halda, Barbi obrazları nüfuzlu peşə sahələrində - tibb, hüquq və siyasət kimi əhəmiyyətli sahələrdə fəaliyyət göstərirlər. Çimərlik Keni Barbi ilə romantik əlaqələr qurmaq niyyətindədir və onun diqqətini cəlb etməyə səy göstərir. Lakin Barbi ona qarşı etinasızlıq nümayiş etdirərək, öz həmfikir rəfiqələri ilə ünsiyyətə üstünlük verir.

Rəqs mərasimi zamanı Barbi qəflətən fanilik məsələsi barədə düşüncələrə qapılır və bu vəziyyət onda ciddi narahatlıq yaradır. Həmin gün ərzində o, ağız boşluğunda xoşagəlməz qoxu, dərialtı piy toxumasının artması və ayaqlarında düzləşmə kimi fizioloji dəyişikliklər müşahidə edir. Növbəti gün onun ənənəvi həyat tərzi pozulur. Qeyri-standart görünüşü səbəbindən cəmiyyətdən təcrid olunmuş Qəribə Barbi ona real aləmə səfər etməyi və sağalması üçün onunla əvvəllər oyun oynamış uşağı axtarıb tapmasını tövsiyə edir. Barbi nəqliyyat vasitəsi ilə real dünyaya doğru hərəkətə başlayır və bu səyahət əsnasında Ken də ona yol yoldaşı qismində qoşulur.

Venis-Biçə çatan Barbi küçədə gəzərkən bir kişi tərəfindən təcavüzə məruz qalır və müdafiə məqsədilə ona yumruq zərbəsi endirir. Bu hadisə nəticəsində həm Barbi, həm də Ken həbs edilir. Onların real dünyaya gəlişi "Mattel" şirkətinin rəhbərliyində ciddi narahatlıq doğurur. Barbi vaxtilə onunla oynayan Saşa adlı qızı tapır, lakin bu görüş gözlənildiyi kimi uğurlu olmur və Saşa Barbini lağa qoyur. Məyus olan Barbi sonradan öyrənir ki, Saşanın anası və "Mattel" şirkətinin əməkdaşı olan Qloriya, kukla ilə oynadığı zaman bilmədən ona mövcudluq böhranı keçirmişdir. "Mattel" şirkəti Barbini aldadaraq oyuncaq qutusuna həbs edir. Bu vəziyyəti müşahidə edən Barbi, Saşa və Qloriya ilə birlikdə Barbiləndə qaçırlar. "Mattel" şirkətinin əməkdaşları isə onları təqib etməyə başlayır.

Bu əsnada Ken real aləmdə hakimiyyətin kişilərin əlində cəmləşdiyini müşahidə edərək özünü əhəmiyyətli şəxsiyyət kimi dərk edir. Barbilənd məkanına qayıtdıqdan sonra digər Ken obrazları ilə patriarxal quruluş barədə məlumat mübadiləsi aparır. Onlar Barbi obrazlarının şüuruna təsir göstərərək, real dünyada mövcud olan stereotiplərə müvafiq olaraq, onları itaətkar ev xanımlarına və xidmətçilərə çevirirlər. Barbi vəziyyəti normallaşdırmaq məqsədilə səhnəyə daxil olur və Ken obrazları ilə Barbiləri əvvəlki vəziyyətlərinə qaytarmağa cəhd göstərsə də, uğursuzluğa düçar olur. O, psixoloji sarsıntı keçirir, lakin Qloriyanın təsiredici nitqindən sonra Barbi yenidən özünəinamını bərpa edir.

Saşa, Qəribə Barbi, Allan və digərləri Qloriya ilə əl-ələ verərək, Barbilərin azadlığı uğrunda mübarizəyə qalxırlar. Onlar Kenlərin hegemonluğuna son qoymaq üçün strateji bir plan həyata keçirirlər. Bu məqsədlə Barbilər incə psixoloji taktikalar tətbiq edərək Kenləri bir-birinə qarşı qoyur, onların diqqətini əsas məsələdən yayındırır və beləliklə, itirdikləri nüfuz və təsir gücünü bərpa etməyə nail olurlar. Lakin bu mübarizənin əsas məqsədi yalnız hakimiyyəti ələ keçirmək deyil - Barbilər cəmiyyətdə daha ədalətli bir sistem qurmağı, Kenlərə və bütün oyuncaqlara qarşı humanist münasibətin bərqərar olmasını hədəfləyirlər. Onlar keçmiş cəmiyyətlərinin buraxdığı səhvlərdən dərs çıxararaq, daha mütərəqqi və bərabərhüquqlu bir nizama doğru addımlayırlar.

Barbi ilə Ken qarşılaşarkən hər ikisi bir-birinə qarşı etdikləri hərəkətlərə görə səmimi peşmançılıqlarını dilə gətirirlər. Ken etiraf edir ki, Barbisiz həyatı mənasız və boş görünür, sanki öz kimliyini itirmişdir. Lakin Barbi, sevgi dolu bir yanaşma ilə, Kenin özünü kəşf etməsinin və şəxsi inkişafının vacibliyini vurğulayır. O, Kenə müstəqil bir fərd kimi formalaşması üçün dəstək olacağını bildirir. Bu arada, öz taleyini sorğulayan Barbi, gözlənilməz bir görüşlə qarşılaşır - "Mattel" şirkətinin əfsanəvi qurucusu və Barbi kuklasının yaradıcısı Rut Hendler ona zühur edir. Rut, müdrik bir təbəssümlə Barbiyə həyatın əbədi bir səyahət olduğunu anladır. O, Barbinin hekayəsinin heç vaxt tamamlanmayacağını və daim yeni səhifələrlə zənginləşəcəyini vurğulayır. Bu görüş Barbiyə öz mövcudluğunun dərin mənasını dərk etməkdə yardımçı olur - o, sabit bir nöqtədə donub qalmaq üçün deyil, daim inkişaf etmək, dəyişmək və böyümək üçün yaradılmışdır.

Barbara Hendler adını alan Barbi, bütün digər Barbilər, Kenlər və "Mattel" şirkətinin rəhbərliyi ilə sağollaşdıqdan sonra insana çevrilməyi və real dünyada yaşamağı seçir. Bir müddət keçdikdən sonra isə rəfiqəsi Qloriya, onun həyat yoldaşı və Saşa ilə birlikdə ginekoloqa yollanır.

## Rollarda

* Marqo Robbi — Barbi
*Barbinin digər versiyaları:
**Kate McKinnon — Qəribə Barbi
**Issa Rae — Prezident Barbi
**Alexandra Shipp — Yazıçı Barbi
**Emma Maki — Fizik Barbi
**Hari Nef — Dr. Barbi
**Sharon Rooney — Vəkil Barbi
**Ana Cruz Kayne — Hakim Barbi
**Ritu Arya — Jurnalist Barbi
**Dua Lipa — Su pərisi Barbi
**Nicola Coughlan — Diplomat Barbi
**Mette Narrative — Barbie Video Girl
**Marisa Abela — Teen Talk Barbie
**Lucy Boynton — Proust Barbie
*Rayan Qoslinq — Ken
**Simu Liu — Turist Ken/Rəqib Ken
**Kingsley Ben-Adir — Basketbolçu Ken
**Scott Evans — Stereotip Ken
**Ncuti Gatwa — Rəssam Ken
**Con Sina — Su pərisi Ken
**Rob Brydon — Sugar Daddy Ken
**Tom Stourton — Earring Magic Ken
*America Ferrera — Qloriya, Barbiyə kömək edən Mattel işçisi
*Maykl Sera — Allan
*Ariana Greenblatt — Saşa, Qloriyanın qızı
**Genvieve Toussaint — Balaca Saşa
*Rhea Perlman — Mattel-in həmtəsisçisi Rut Hendlerin ruhu
*Will Ferrell — Mattel şirkətinin rəhbəri

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
*