open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
II Georq (Böyük Britaniya kralı)

**II Georq** (; ; ) — Böyük Britaniya və İrlandiya kralı, Hannover kürfürstü. Ölkə hüdudlarından kənarda doğulan son Britaniya monarxıdır.

Alman şahzadəsi kimi doğulsa da, atasının 1714-cü ildə Böyük Britaniya və İrlandiya kralı olmasıyla taxt varisi oldu. Atasının ilk illərində müxalif qüvvələrlə müttəfiq olmasıyla bağlı şayələr gəzdi. Atasının 1727-ci ildə vəfatından sonra onun Britaniya və Hannoverdəki taxt-tacına sahibləndi. Britaniyada artan parlament gücünə baxmayaraq, Hannoverdə qəti mütləqiyyət hökm sürürdü. Avstriya irsi uğrunda müharibədə iştirak etdi və beləcə, döyüşdə bir orduya rəhbərlik edən son Britaniya monarxı oldu. Mərhum kraliça Anna Stüartın katolik ögey qardaşını taxta çıxarmaq istəyənlərlə mübarizə apardı.

22 avqust 1705-ci ildə Ansbaxlı Karolinayla evləndi. Cütlüyün bu nigahdan 9 övladı doğuldu.

* Şahzadə Frederik
* Şahzadə Anna
* Şahzadə Ameliya
* Şahzadə Karolina
* *Ölü doğulan bir oğlan uşağı ([[20 noyabr]] [[1716]])*
* Georq Vilyam (13 noyabr 1717 - 17 fevral 1718)
* Şahzadə Vilyam
* Şahzadə Mariya
* Şahzadə Luiza

## Mənbə

### Ədəbiyyat

* Ashley, Mike (1998) *The Mammoth Book of British Kings and Queens*. London: Robinson. 
* Best, Nicholas (1995) *The Kings and Queens of England*. London: Weidenfeld & Nicolson. 
* Black, Jeremy (2001) *Walpole in Power*. Stroud, Gloucestershire: Sutton Publishing. 
* Black, Jeremy (2007) *George II: Puppet of the Politicians?* Exeter: University of Exeter Press. 
* Cannon, John (2004) "George II (1683–1760)", *Oxford Dictionary of National Biography*, Oxford University Press, retrieved 16 August 2011  
* 
* 
* Huberty, Michel; Giraud, Alain; Magdelaine, F. et B. (1981) *L'Allemagne Dynastique. Volume 3: Brunswick-Nassau-Schwarzbourg*. Le Perreux-sur-Marne: Giraud. 
* Kilburn, Matthew (2004) "Wallmoden, Amalie Sophie Marianne von, suo jure countess of Yarmouth (1704–1765)", *Oxford Dictionary of National Biography*, Oxford University Press, retrieved 30 November 2012  
* Pinches, John Harvey; Pinches, Rosemary (1974) *The Royal Heraldry of England*. Slough, Buckinghamshire: Hollen Street Press. 
* Thompson, Andrew C. (2011) *George II: King and Elector*. New Haven and London: Yale University Press. 
* Trench, Charles Chenevix (1973) *George II*. London: Allen Lane. 
* 
* Weir, Alison (1996) *Britain's Royal Families: The Complete Genealogy*. London: Random House. 

### İstinadlar
III Georq

**III Georq** (, ; ) — Hannover sülaləsindən olan Böyük Britaniya kralı (1760–1820), II Georqun oğlu.

III Georqun uzun hakimiyyəti (59 il — II Elizabet və Viktoriyanın hakimiyyətindən sonrakı üçüncü ən uzun müddət) dünyada inqilabi hadisələrlə əlamətdar oldu: Amerika koloniyalarının Britaniya tacından ayrılması və ABŞ-nin yaranması, Fransa İnqilabı və Napoleon müharibələri. Georq, eyni zamanda 1811-ci ildən bəri onun regentliyi zamanı ağır bir ruhi xəstəliyin qurbanı olaraq tarixə düşdü.

## Titulları
1801-ci ildə İrlandiya Krallığı ləğv edildi və vahid ölkə Böyük Britaniya Krallığının deyil, Böyük Britaniya və İrlandiya Birləşmiş Krallığının (İngilis Birləşmiş Krallıq) kralı kimi tanındı; eyni ildə, III Georq, Amyen sülhünün şərtlərinə əsasən, III Eduard dövründən bütün İngilis və sonra isə Britaniya kralları tərəfindən istifadə edilən formal "Fransa kralı" rəsmi adından imtina etdi. 1814-cü ildə (Georq artıq son dərəcə xəstə idi və nizamın qüvvəyə minməsi halında) Hanover statusu seçicidən krallığa qaldırıldı, müvafiq olaraq III Georq həmin il Hannoverin ilk kralı oldu.

## Mənşəyi
II Georqun nəvəsi, 1751-ci ildə atası həyatda olarkən vəfat edən Uels şahzadəsi Frederik Lyuisin böyük oğludur. Bundan sonra, 12 yaşlı şahzadə Georqun özü Uels Şahzadəsi oldu və 1760-cı ildə babasının ölümündən sonra taxta çıxdı. Hannover sülaləsinin Böyük Britaniyada anadan olmuş ilk monarxı olmuşdur; Atası, babası və böyük babasından fərqli olaraq ingilis ana dili idi. Heç vaxt Almaniyada olmayıb. O və bütün sonrakı ingilis monarxları yalnız Britaniyada anadan olmuşlar.

## Həmçinin bax
* Bricerton (teleserial, 2020)

## İstinadlar
Balaca, xəstə Vakx (Karavacco)

**Xəstə Vakx** — Karavacconun 1593-1594 illərdə şərab, bərəkət və teatr tanrısı Vakxı (Dionis) rəsm etdiyi əsər.

## Tarixi
Əsər Karavacconun Romaya köçdüyü ilk illərdə rəsm edilmişdir. Bu zaman Karavacco Sezarilərin atelyesində çalışırdı. Dövrün mənbələrinə görə rəssam bu illərdə yoluxucu bir xəstəliyə tutulmuş və 6 ay Romadakı Mariya Della Konsolazione xəstəxanasında qalmışdır. 2009-cu ildə nəşr edilən "yoluxucu kliniki xəstəliklər" məqaləsində Karavacconun güman ki, malyariya xəstəliyinə yoluxması və dəri rənginin sarıya dönməsi barədə məlumatlar əks olunmuşdu.

Xəstə Vakx Karavacconun digər əsərləri ("Meyvə səbətli oğlan") ilə birlikdə 1607-ci ildə Kardinal Borgeze tərəfindən sifariş əsasında çəkilmişdir. Əsər hal-hazırda Borgeze qalereyasında saxlanılmaqdadır.

## Təsviri
1593-1594-cü illərdə ərsəyə gətirdiyi ilk "Xəstə Vakx" adlı əsərdə rəssam Vakxın dərisini sarı və yaşıl tonlarda rəsm etmişdir. Bu nüans Vakxın xəstəliyinə diqqət çəkmək üçün idi. Vakxsın dəri rəngi əlində tutduğu üzüm salxımı ilə eyni tonlardadır. Onun başında sarmaşıq tacı, üzündə isə narahatlıq qarışıq bir gülümsəmə var. Vakxın qarşısındakı masanın üzərində iki şaftalı və bir salxım qara üzüm dayanır. Tədqiqatçılara görə əsər Karavacconun melankolik avtoportretidir.

Ümumiyyətlə kompozisiya ilə bağlı bir birindən fərqli bir neçə fikir mövcuddur. Bəzi tənqidçilər üzümün eşqi və ehtirası, şərabın isə şəhvəti və hərəkəti təmsil etdiyi düşünür. Bir digər fikirə görə isə üzüm- sonuncu şam yeməyində həvarilərə paylanan şərabı, Vakxın başındakı sarmaşıq isə İsanın başına keçirilən tikanlı tacı təmsil edir.

Əsər
## İstinadlar
Rəhman Qurbanov

**Qurbanov Rəhman Əlisgəndər oğlu** () — neftin, qazın nəqli və qaz təsərrüfatı məsələləri üzrə sabiq vitse-prezident (2010–2016), "Azərbaycan Respublikası əməkdar mühəndisi", "Şöhrət" ordeni laureatı, Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvü.

## Həyatı
Qurbanov Rəhman Əlisgəndər oğlu 1946-cı ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur.

## Təhsili və karyerası
1968-ci ildə M. Əzizbəyov adına Azərbaycan Neft və Kimya İnstitutunu (Azərbaycan Dövlət Neft Akademiyası) "Neft və qaz yataqlarının işlənməsi texnologiyası və kompleks mexanikləşdirilməsi" ixtisası üzrə bitirmişdir. 1968–1986-cı illərdə "Xəzərdənizneft" Birliyinin Serebrovski adına (indiki "Qum adası") neft və qazçıxarma idarəsində müxtəlif vəzifələrdə (usta, şöbə rəisi, sex rəisi, baş mühəndis) işləmişdir. 1986–1994-cü illərdə "Xəzərdənizneftqazsənaye" İB-nin "Qum adası" neft və qazçıxarma idarəsinin rəisi, 1994–2003-cü illər ərzində ARDNŞ-nin "Dənizdə neft və qazçıxarma" İstehsalat Birliyinin baş direktoru, 2006–2010-cu illərdə ARDNŞ-nin Geologiya, geofizika və yataqların işlənməsi üzrə birinci vitse-prezidentinin müavini, Neft və qaz İdarəsinin rəisi, 2010–2016-cı illərdə isə SOCAR-ın neftin, qazın hasilatı və nəqli üzrə vitse-prezidenti vəzifələrində çalışmışdır. 2016-cı ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Sərəncamı ilə Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Şirkətinin neftin, qazın nəqli və qaz təsərrüfatı məsələləri üzrə vitse-prezidenti vəzifəsinə təyin olunmuşdur. Texnika elmləri namizədidir. 6 monoqrafiya, onlarla elmi məqalə, patent və ixtiranın müəllifidir.

Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvüdür.

## Təltifləri
1986-cı ildə "Xalqlar dostluğu" ordeni ilə təltif edilmiş, 1988-ci ildə "Azərbaycan neft və qaz sənayesinin əməkdar işçisi" fəxri adına layiq görülmüşdür. Müstəqillik illərində Azərbaycan Respublikası Prezidentinin müvafiq Sərəncamları ilə "Azərbaycan Respublikası əməkdar mühəndisi" adına layiq görülmüş və 19.09.2012-ci ildə "Şöhrət" ordeni ilə təltif edilmişdir.

## İstinadlar
Nihon şoki

**Nihonqi** (日本紀) və ya **Nihon Şoki** (日本書紀), — Antik Yaponiyanın tarixinə dair yazılmış ikinci ən qədim əsər (720-ci il).  

## Haqqında
«Kociki» adlanan dini və əbədi abidənin tərtib edilməsindən cəmi səkkiz il sonra, yəni 720-ci ildə, ikinci bir salnamə meydana çıxdı, işıq üzü gördü. Bu kitab əslində mifoloji salnamə – qanun namə idi. Bu «Nihonqi» idi. Bu məcəllə şahzadə Tonerinin rəhbərliyi altında hazırlanmışdı. Bu kitab qədim Çin dilində yazılmışdı. Bu abidənin «Kodziqi»dən fərqləndirən formal cəhət ondan ibarətdir ki, burada fiksasiya üsulundan istifadə edilmişdir: yəni «Nihonqi» xronikası qədim Çin ədəbi dilində bəzi fonetik üslubları təqlid etmək yolu ilə yazılıb, lakin hər iki xronikanın yazılmasında məqsəd birdir: hökmranlıq edən sülalənin legitimliyi, yəni qanuniliyi. Lakin burada hakim sülaləsinin adı çəkilmir. Burada yalnız allah Amatarasu yüksək dərəcəyə qaldırılırdı və belə inama işarə vurulurdu ki, bütün imperatorların və hakimlərin əsli-kökü ilahi mənşədəndir. 

### Məzmunu
Nihonqinin məzmunu zəngindir. Burada bu və ya başqa bir əsatirin bir neçə variantı verilir, hökmdarların əməllərindən geniş surətdə bəhs edilir. Onlar haqqında hekayət 697- ci ilə qədər gedib çıxır. («Kociki»də hadisələr Suyxonun hakimiyyəti dövrünə qədər, yəni 628-ci ilə qədər davam edir) Buddizmlə bağlı olan nə varsa «Nihonqidə» öz əksini tapıb, «Kociki» isə Buddizm haqqında məlumat yoxdur, Yapon tarixçiləri «Nihon Şoki»nin kompilyativ xarakterini göstərir. (Kompilyasiya – müxtəlif əsərlərdən istifadə edilən, yaradılan əsər, orijinal olmayan əsər).

Müqayisə edilən hər bir xronikada ilk hökmdarların xronologiyasında və hadisələrin təsvirində yarı əfsanəvi təsvir hiss olunur: məlumatların, informasiyaların təsvirində əsaslandırılmış faktlar yoxdur, xüsusən Suykonun hakimiyyət illərinin (628) təsvirində «Nihonqi xronikası Yaponiyada sülalələr haqqında gələcək salnamələrin əsasını, bünövrəsini təşkil edir. Onun mifoloji hissəsi ilə Şintoizmin yazılı kanonların sistemə salmaq üçün mühüm addım sayıla bilər. 8-ci (VIII) əsrdən başlayaraq sarayda açıq qiraətlər keçirilməyə başlandı. Belə qiraət günlərində «Nihonqi»dən çox istifadə edilirdi və bu iş daimi xarakter daşıyırdı. 

### Mənbələri
Tarixçilər Nihonşoki adlanan bu xronikanın yaranmasında yeddi mənbədən istifadə olunduğunu da qeyd edirlər.  Bu mənbələr aşağıdakılardan ibarətdirː  

# Hakim saray başçısı haqqında rəvayət hakimin adı, onu genealogiyası, onun haqqında ən mühüm rəvayətlər və s.;
# Başqa aristokratik dairələr haqqında birinci mənbədə deyilənlərə oxşar rəvayətlər;
# Yerli, lokal hadisələr, rəvayətlər;
# Hakim saray adaminen illik fəaliyyəti haqqında hekayətlər;
# Bu və ya başqa hadisələr haqqında şəxsi mülahizələr;
# Budda məbədləri haqqında qeydlər və 7) Koreya və Çin xronikaları. 

## İstinadlar
Pontsa adaları

**Pontsa adaları** () — Apennin yarımadasının qərb sahilində yerləşən Tirren dənizində arxipelaq. İnzibati olaraq Pont adaları Lazio bölgəsinin Latina əyalətinə daxildir. Adaların əhalisi 4,066 (2009). Adaların sahəsi 11.39&nbsp;km².

## Coğrafiyası
Adaların ən böyüyü — Pontsa adasının şərəfinə kollektiv bir adı var. Arxipelaqın digər adaları Palmarola, Dzannone (Çirçeo Milli Parkına daxil edilir) və Qavi, Pontsa ilə birlikdə arxipelaqın şimal-qərb adalar qrupunu, həmçinin Ventoten və Santo-Stefano adalarının cənub-şərq adalarını təşkil edir. Bu iki qrup 22 dəniz mil məsafəsi ilə ayrılmışdır. Sabaudia və Çirçeo burunu arasından Dzannone qədər olan məsafə 12 dəniz, Ventotene isə Gaeta'dan 21 mil məsafədədir. Santo-Stefano və İskya adaları arasındakı məsafə 22 dəniz milidir.

## Tarixi
Adaların insan tərəfindən inkişafı tarixi bir min ildən çoxdur. Adalarda neolit ​​və tunc dövrünün artefaktlarına rast gəlinir. Adalar Mavi Qrotu yaradan etrusklar tərəfindən istifadə edilmişdir. Adalar haqqında ilk yazılı qeyd miladdan əvvəl 338-ci ildə Romalıların Volks üzərində qazandıqları qələbənin e.ə. təsviridir. Romalılar adaları "Pontia" () adlandırdılar. Oktavian Avqustun hakimiyyəti dövründə adaların əhalisi artdı. Romalılar Ponza və Ventoten adalarından balıq yetişdirmək üçün istifadə etdilər. Pontsa üzərində Grotto di Pilato balıqçılıq kompleksləri qorunub saxlanılmışdır. İndiki limanın cənubundakı adanın şərq hissəsində yerləşən dörd böyük balıq hövzəsi Ventotendə qorunub saxlanılmışdır. Ventotendə (və daha az dərəcədə Pontsa üzərində) Rom liman qurğularının qalıqları var. Adalar etibarsız vətəndaşlara müraciət etmək üçün istifadə olunurdu.

Orta əsrlərdə saratin və quldurlar tərəfindən edilən basqılar səbəbiylə adalar tərk edildi, baxmayaraq ki, Pontsa, məsələn, Bokaççonun "Dekameron" (ikinci günün altıncı hekayəsi) adında xatırlanır. XVIII əsrdə Neapol Krallığı yenidən adaları müstəmləkə etdi.

## İstinadlar
Yamabe no Akahito

**Yamabe no Akahito** (山部 赤人 və ya 山邊 赤人) — Yaponiyanın Nara dövrünün rəssam şairi. Onun adı, Yaponiyanın “36 ölməz şair” siyahısına daxildir.

## Haqqında

Yamabe no Akahito Yaponiyanın Nara dövrünün şairlərindən biridir. Yaponiya poeziyasına dair ən qədim yazılı əsər olan Manyoşuda onun 13 çokası (uzun şeir) və 37 tankası (qısa şeiri) öz əksini tapıb. «Manyoşu» antologiyasına VII-VIII əsrlərin ədəbi abidəsinə Nara dövrünün ən yaxşı şeirləri daxil edilmişdir. O dövrün məşhur şairləri isə Hitomari və Akahito idi. Onlar yapon ədəbiyyatı tarixinə ən yaxşı şairlər kimi daxil olmuşlar. Hitomaro şeirində bir axıcılıq, rəvanlıq var. Akahito isə şeirlərinin sadəliyi və təbiiliyi ilə seçilir.

Yamabe no Akahito şeirlərinin çoxunu İmperator Şomu ilə birgə 724-736-cı illərdə səyahətlər edərkən qələmə alıb.

Yamabe no Akahito Kakinomoto no Hitomaronun yaxın müasiri idi. Onun özünün ayrıca yaradıcılıq fərdiyyəti vardı. O, hər şeydən əvvəl rəssam şairdir. Onun poeziyası yapon peyzajının parlaq poetik təkrarıdır. Əgər Xitomaro təntənəli odanın böyük ustası idisə, Akahito kiçik formalı tankaların ustası idi. O, VIII əsrin birinci yarısında yaşayıb, 736-cı ildə vəfat edib.

O, sarayda kiçik bir vəzifə tutmuşdu və imperatriçanı müşayiət edirdi. Yamabe no Akahitonun bir şeiri xüsusilə məşhurdur. Bu şeir müqəddəs Fuci dağına həsr olunub. Şair dağın gözəlliyini xüsusi bir sənətkarlıqla vəsf edir, bu dağı öz vətəninin müqəddəs simvolu kimi müqəddəsləşdirir: Şeir belədir:
Bu şeirdə Fuci dağının adı çəkilməsə belə, şairin istifadə etdiyi bənzətmələr bu dağın xəyalı obrazın oxucuların gözlərində canlandırır.

Akahitonun yazı manerası onun tankalarından misilsiz gözəllik yaradır. Onun poeziyası sonsuz gözəlliklə zəngindir və bu şeirlərdə artıq, lüzumsuz stilistik bəzək-düzək yoxdur. Onun şeirləri qeyri-adi dərəcədə zərif və şairanədir. Yamabe no Akahito çox zaman bir rəssam kimi bir neçə ştrixlə misilsiz peyzaj yaradır. Şairin aşağıdakı nəğməsi xalqın dilinin əzbəridirː  Yamabe no Akahitonun şeirlərindəki sadəlik, onun parlıq obrazları, onu xalqa daha çox yaxınlaşdırır, çünki onun poeziyası xalq poeziyasına xeyli dərəcədə yaxındır. Onun doğma ölkəsinə olan məhəbbəti şeirlərində də sanki şölə saçır. Yamabe no Akahitonun şeirləri xalq mahnılarına çox yaxındır: sadəliyi və gözəllikləri ilə.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
X Karl Qustav

**X Karl Qustav** və ya **Karl Qustav** — İsveç kralı və Bremen-Verden hersoqu. Con Kasimirin və İsveçli Katerinanın oğlu olmuşdur. Karl Qustav taxta çıxmamışdan əvvəl qohumu Kralıça Kristina 1632-1654-cü illərdə İsveç hökmdarı olmuşdur. 1654-cü ildə Karl bir qadının ölkəni idarə edə bilməyəcəyini bidirərək taxta çıxmış və ölümünə qədər kral olmuşdur.

Karl Qustav İsveç taxtının əsl varisi idi, lakin yaşı az olduğuna görə taxta qohumu Kristina çıxmışdı. Hakimiyyəti dövründə Reç Pospolita ilə tez-tez müharibə etmiş və bir dəfə Reç Pospolitanın paytaxtı Varşavanı ələ də keçirə bilmişdir. Lakin sonradan şəhəri itirmişdir.

## İstinadlar
Falçı qadın (Karavacco)

**Falçı qadın ** () — Mikelancelo Merisi de Karavacco tərəfindən 1594–1595-ci illərdə ərsəyə gətirilən rəsm əsəri. Karavacco bu əsəri iki dəfə rəsm etmişdir. Bunlardan ilki (1594) hal-hazırda Romada Kapitoli muzeyində, bir digəri (1595) isə Parisdə Luvr muzeyində saxlanılır.

## Təsviri
Mikalencelo Karavacco məişət janrında olan əsərlərini daha çox Sezari emalatxanasından ayrıldıqdan sonra rəsm etmişdir. Bu müddətərzində o ətrafı nəzərdən keçirmiş və gördüklərini rəsmlərinə əks etdirmişdir. Kompozisyada falçı qadın və cavan bir oğlan rəsm edilmişdir. Rəsmdə falçı qadın kələkbaz və hiyləgər nəzərlərlə belində qılınc olan cavan oğlanın əlini tutur. Gəncin digər əli isə qılıncın üzərində, belindədir. Qadın oğlanın diqqətini çəkmədən barmağındakı üzüyü çıxarmağa çalışır.

Rəsmdəki obrazların günahkar və ya məsum olduqları simalarından seçilir. Karavacco sünilikdən uzaq duran bir rəssam olduğu üçün çəkdiyi obrazları günlük həyatda gördüyü insanlardan təsirlənərək və modelin simasında dəyişiklik etmədən rəsm etmişdir.

## Digər versiya

Rəsmin ilk versiyası böyük rəğbətlə qarşılansa da Manciniyə görə Karavacco bu dövrdə yoxsulluq içində idi və buna görə də rəsmi 8 skudiyə (italyan pul vahidi) satmaq məcburiyyətində qalmışdı. Karavacco çox keçmədən bu səhnəni yenidən canlandırmaq qərarına gəlmiş və 1595-ci ildə əsəri ikinci dəfə rəsm etmişdir.

1595-ci ildə Karavacco artıq Kardinal del Montenin evində yaşayırdı və rəsm onun sifarişi əsasında ərsəyə gətirilmişdi. Bu versiyanın ilkindən fərqi sadəcə dəyişdirilmiş arxa plan rəngi deyildi. Burada rənglər daha canlı, obrazlar daha incə formada təsvir edilmişdi.

## İstinadlar
Kakinomoto no Hitomaro

**Kakinomoto no Hitomaro** (柿本 人麻呂 və ya 柿本 人麿; d. 653–655 – ö. 707–710) — Yaponiyanın vaka şairi və Asuka dövrünün aristokratı; Şeirləri ən qədim vaka antologiyası hesab edilən "Manyoşu"ya daxil edilən ən məşhur şairlərdən biri. İmperial poetik antologiyaya (Kokin Vakaşu) əsərləri daxil edilib. Onun adı, həmçinin, Yaponiyanın "36 ölməz şair" siyahısına daxildir.

## Haqqında

Yaponiyanın ilk böyük şairi Hitomaro VIII əsrin ikinci yarısında yaşamış, IX əsrin əvvəllərində vəfat etmişdir. Onun həyatı haqqında, demək olar ki, heç bir məlumat yoxdur. Yalnız bu məlumat var ki, o, sarayda kiçik bir vəzifədə olub və ömrünün son günlərini paytaxtdan uzaq olan bir kənddə keçirmişdir. Hitomaro özünün adaları və elegiyaları ilə məşhur olmuşdur. Naqauta janrının ən istedadlı ustası olmuşdur. Onun qısa nəğmələri xüsusilə sənətkarlıqla yazılıb. Saray şairi olan Hitomaro öz odalarında imperatorların şəxsi ləyaqətlərini yox, öz ölkəsinin böyüklüyünü və gözəlliklərini tərənnüm etmişdir. Şairin adalarında gözəlliyə məftunluq və dünyanın böyüklüyünə heyranlıq güclüdür. Onun kədərli ağıları qüssə ilə dolu düşüncələrdən ibarətdir, bu düşüncələr həyatın faniliyi haqqındadır. Onun təbiətə baxışlarında da bir vətəndaş kədəri vardır. Şairin nəğmələrində sevgidən doğan mənalı kədər var. Hitomaronun şeirlərində xalq poeziyasının yaradıcı təsiri vardır. Onun nəğmələri xalqın böyük məhəbbətini qazanmışdı, çünki bu şeirlər onun dahi aləminin dərin ifadəsidir, onun obrazları çox təbiidir. Xalqın poeziyası onun da şeirlərinə rəngarənglik verir. Xalq şeirlərindəki simvolika onun istifadə etdiyi priyomlardandır. Hitomaro şeirləri üçün təkrirlər çox səciyyəvidir, bu da onun şeirlərinə axıcılıq, müsiqililik gətirir.

Hitomaro xalq poeziyasından yaradıcılıqla istifadə edir, yəni xalq şeirindən aldığı poetik fiqurlar, təsbeh və metoforlar ona yeni, zəngin epitet və metaforlar qazandırırdı. O, öz fərdi üslublarını itirmirdi, o, öz üslubunun cazibəsindən uzaqlaşır, o, öz üslubuna, hiss duyğularına sadiq qalırdı.

Kokin Vakaşunun — imperial poetik antologiyanın tərtibinə rəhbərlik edən Ki-no Tsurayuki (866–945), "Manyoşu" antologiyasının əsas tərtibçisi Otomo Yakomaçi onu *Sanşi no Mon* (山柿の門) və *Uta no Hijiri* (歌の聖) kimi tərif edirdi.

Kakinomoto no Hitomaro İvami əyalətində ölmüşdür. Kamo Mabutinin fikrincə, o, Vadonun hakimiyyətinin ilk illərində (709-cu ildə), Sayto Mokitiyə görə, Keyunun hakimiyyətinin 4-cü ilində (707-ci ildə) vəfat edib.

## Həmçinin bax
* Ki-no Tsurayuki (866–945)
* Manyoşu

## İstinadlar
Kriqsmarine

**Kriqsmarine** () — Üçüncü Reyx dövründə alman hərbi-dəniz qüvvələrinin rəsmi adı. 1935-ci ilə kimi Reichsmarine adlandırılmışdır. İkinci dünya müharibəsindən sonra isə Kriqsmarine Bundesmarine ilə əvəz olunmuşdur.

Kriegsmarine (Azərbaycan dilində mənası: Donanma) — müdafiə qüvvələrinin yenidən təşkil edilməsi haqqında qanun ilə 1935-ci ilin may ayında yaradılmış Nasist Almaniyasının Hərbi Dəniz Qüvvələrinə verilən addır. 1935–1945-ci illər arasında cəmi 1,5 milyon insan Kriegsmarinedə işləmişdir. Bismark və Tirpitz adlı iki nəhəng döyüş gəmisi ilə birlikdə U-boatları ilə məşhur idi. Atlantikdəki müharibəni birbaşa özləri aparmışdırlar. 1939–1943-cü illər arasında U-botları Atlantikada çox böyük uğurlar qazanmışdır. Onun bayrağı Nasist Almaniyasının döyüş bayrağı ilə eynidir.

## İstinadlar
V Harald

**V Harald** (; ) — Qlüksburqlar sülaləsindən Norveç kralı(17 yanvar 1991-ci ildən).

## Bioqrafiyası
V Harald 1937-ci ildə şahzadə Olaf və Marta Daqmarın üçüncü övladı kimi dünyaya gəlmişdir. O cütlüyün ilk oğlan övladı idi.

3 yaşında almanların Norveçi işğal etməsi ilə bağlı olaraq ailəsi ilə birgə Vaşinqtona köçməli olurlar.

Müharibə bitdikdən sonra kral ailəsi yenidən Norveçə qayıdır.

Harald əvvəlcə Oslo Universitetindən, daha sonra hərbi akademiyada təhsil alır. 1960-cı ildə Oksford Universitetinə daxil olur.

1968-ci ildə Sonya Haraldsenlə evlənir. Bu izdivacdan şahzadə Hokon və şahzadə Marta Luiza doğulur.

17 yanvar 1991-ci ildə Olafın ölümündən sonra Harald taxta çıxır. O 1342-ci ildən bəri Norveç torpağında doğulan ilk kral olur.

2003–2004 və 2005-ci illərdə xərçəng və ürək-damar xəstəliklərindən əziyyət çəkən V Harald müalicə almaq üçün bir müddət hakimiyyətinə fasilə verməli oldu. Bu arada onun səlahiyhətlərini regent kimi oğlu vəliəhd şahzadə Hokon yerinə yetirirdi. Aparılan uğurlu əməliyatlardan sonra yenidən taxta qayıdır.

2015-ci ildə Antarktidaya səyahət edən ilk monarx kimi tarixə düşdü.

V Harald gəncliyindən yelkənli idmanla məşğul olur və dünya, Avropa və olimpiya yarışlarında iştirak etmişdir.

## Ailəsi
***Kral V Olaf** (1903–1991) — atası
***Kraliça Marta** (1901–1954) -anası
***Kraliça Sonya** (1937) — həyat yoldaşı
****Şahzadə Marta Luiza** (1971) — qızı
****Şahzadə Hokon** (1973) — oğlu

## İstinadlar
Belinyö

**Belinyö** () — Fransada kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Monlyuel kantonuna daxildir.  Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.

INSEE kodu — 01032.

## Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 2905 nəfər təşkil edirdi.

## İqtisadiyyatı
2010-cu ildə 1947 nəfər əmək qabiliyyətli insanlar arasında (15-64 yaş) 1518 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 429 nəfər hərəkətsizdir (fəaliyyət göstərici 78.0%, 1999-cu ildə bu 72.5%). 1518 aktiv sakindən 1416 nəfər (785 kişi və 631 qadın), 102 nəfəri işsizdir (32 kişi və 70 qadın). Aktiv olmayan 429 nəfərdən 157 nəfəri şagird və ya tələbə, 125 nəfər təqaüdçü, 147 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.
## Qalereya

Béligneux (village).JPG|Belinyo
Chapelle de Chânes - 3.JPG|Andreya saatı
Église Saint-Pierre de Béligneux - 2.JPG|Kilsə
Monument aux morts de Béligneux.JPG|Hərbi xatirə
Gare de La Valbonne.JPG|


## Həmçinin bax
* Fransa rayonlarının siyahısı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Rəsmi sayt 
* 
*
Gəlirlərin paylanması

İqtisadiyyatda **gəlirlərin paylanması** bir ölkənin Ümumi Daxili Məhsulunun ölkə əhaləsi arasında necə bölüşdürüldüyüdür. Gəlir və onun paylanması həm iqtisadi nəzəriyyənin, həm də iqtisadi siyasətin mərkəzindəki mövzular olmuşdur. Adam Smit, Tomas Maltus və David Rikardo kimi klassik iqtisadiyyatçılar, əsasən, istehsal vasitələrinin gəlirinin bölüşdürülməsiylə maraqlanmışdır. Onlara görə, gəlir əsas istehsal vasitələri olan torpaq, əmək və kapital arasında bölüşdürülür. Müasir iqtisadiyyatçılar da bu məsələlər üzərində dursalar da, paylanmanın daha çox fərdlər və ev camaatı arasında aparılması fikrini müdafiə etmişlər. Vacib nəzəri və iqtisadi fikirlərə gəlir bərabərsizliyi və iqtisadi artım arasındakı balans və onların əsas tərs əlaqəsi daxildir.

Gəlirin cəmiyyət arasında necə bölüşdürülməsi Lorens əyrisi (qrafiki) vasitəsi ilə göstərilə bilər. Lorens əyrisi Cini indeksi kimi gəlir bərabərsizliyini göstərən vasitələrlə yaxından əlaqlidir.

## İstinadlar
Neoklassik iqtisadiyyat

**Neoklassik iqtisadiyyat** malların, istehsalın və gəlirlərin paylanmasının tələb və təklif vasitəsilə bazarda necə təyin ediləcəyinə fokuslanan iqtisadi yanaşmadır. Son illərdə önəmli mövzu olaraq diqqətə alınan və rasional seçim nəzəriyyəsi ilə əlaqəli olan bu müəyyənləşmənin təyini üçün hipotezləşdirilmiş gəlir məhdudiyyəti olan fərdlərin fayda maksimizasiyası və istehsal vasitələrindən və mümkün informasiyadan istifadə edən və istehsal xərcləri ilə qarşılaşan firmaların qazancından istifadə edilir.

Neoklassik iqtisadiyyat mikroiqtisadiyyata və keynsçi iqtisadiyyatla birlikdə formalaşan neoklassik sintez isə əsas iqtisadiyyata bu günlərdə dominantlıq edir. Baxmayaraq ki, neoklassik iqtisadiyyat çağdaş iqtisadiyyatçılar tərəfindən geniş şəkildə qəbul edilib, ancaq hələ də neoklassik iqtisadiyyata və onun daha yeni bir forması olaraq görülən, ancaq hələ də ayrı sahələr olaraq qalan neoklassik nəzəriyyəyə yönələn tənqidlər mövcuddur.

## İstinadlar
Futbol üzrə Norveç çempionatı

**Elitseriya** () - Norveç futbol çempionatlarının ən yüksək liqası. İlk belə çempionat 1937-ci ildə təşkil edilib (Norveç liqası () kimi). Yarış Norveç Futbol İttifaqı tərəfindən keçirilir.

## Format
Çempionat 1995-ci ildən 2009-cu ilə kimi 14 komandadan ibarət idi. 2009-cu ildə klubların sayı 16-ya çıcarıldı. Turnir iki dövrəli olub payız-yaz sistemi ilə keçirilir. Elitseriyanın yekununda son 2 yeri tutmuş komanda I diviziona düşür. 14-cü yerin sahibi ilə aşağı liqada 3-cü tutmuş klub isə yüklək eşalonda qalmaq uğrunda ikitərəfli oyunlar keçirirlər. Hal-hazır ki UEFA reytinqinə əsasən Norveç Çempionlar liqasına 1, Avropa liqasına isə 3 komanda göndərir.

## Klublar

## Çempionlar

## Klubların statistikası

## Rekordlar
* Çempionatın ən uğurlu klubu Rusenborqdur ( 26-sı çempionluq olmaqla 36 medal).
* Elitseriyada ən çox oyun keçirən futbolçu karyerasının böyük hissəsində Molde klubunda çıxış etmiş  Daniel Berq Hestad olmuşdur (473 oyun).
* Çempionat tarixinin ən çox qol vuran futbolçu Siqurd Rusfeldtdir (299 oyuna 172 qol).
* Meydana çıxan ən gənc oyunçu Martin Edeqor olub ( 15 yaş, 3 ay,  27 gün)..

## İstinadlar
Paul Rayber

**Paul Rayber** (; ) — almaniyalı Yunan-Roma güləşçisi, Almaniya çempionu və Avropa Çempionatının mükafatçısı.

1904-cü ildə anadan olmuşdur.  1922-ci ildə Vürtemberq torpağının çempionu oldu. 1925-ci ildə Almaniya çempionatında qızıl medal qazandı və Avropanın Çempionatında 4-cü yeri tutdu. 1926-cı ildə Avropa Çempionatının gümüş mükafatçısı oldu və Almaniya çempionatında 2-ci yeri tutdu. 1927-ci ildə Almaniya çempionatının bürünc mükafatçısı oldu. 1929-cu ildə yenidən Avropan çempionatında iştirak etdi, amma orada yalnız 6-cı oldu.

## Xarici keçidlər
*Paul Rayber — International Wrestling Database saytında profili (ing.)
Forsaj (dəqiqləşdirmə)

* Forsaj (filmlər seriyası)
* Forsaj (film, 2001)
* Forsaj 2
* Forsaj 3: Tokio drifti
* Forsaj 4
* Forsaj 5
* Forsaj 6
* Forsaj 7
* Forsaj 8
* Forsaj 9
* Forsaj 10
Hans Kristian Hansen

**Hans Kristian Hansen** () — Danimarka dövlət və siyasi xadimi.

## Həyatı
Əmək fəaliyyətinə mətbəə fəhləsi kimi başlamışdır. Gənc yaşlarından Danimarka Sosial-Demokrat hərəkatına qoşulmuşdur. 1935-1939-cu illərdə Sosialist Gənclər İnternasionalının sədri olmuşdur. 1936-cı ildən Danimarka Sosial-Demokrat Partiyasından (DSDP) parlament deputatı olmuşdur. 1939-41, 1945-1953-cü illərdə Danimarka Sosial-Demokrat partiyasının katibi olmuşdur. İkinci Dünya müharibəsi dövründə Müqavimət hərəkatında fəal iştirak etmişdir. 1945-ci ildə və 1947-1950-ci illərdə Danimarka maliyyə naziri işləmişdir, bir ay müddətində ticarət naziri olmuşdur. 1953-cü ildə xarici işlər naziri təyin edilmiş və 1958-ci ilədək bu vəzifədə işləmişdir. 1955-60-cı illərdə isə Danimarkanın baş naziri olmuşdur, eyni zamanda DSDP-nin sədri idi.

## İstinadlar
Molde FK

**"Molde"** və ya **"Mölde"** () — Norveç professional futbol klubu. Ölkənin ən yüksək liqası olan Elitseriyada eyni adlı şəhəri təmsil edir. 1911-ci ildə yaradılmışdır. Oyunlarını tutumu 11800 izləyicinolan "Aker" stadionunda keçirir. Klub 4 qat Norveç çempionu və kubokunun qalibidir.

## Tarixi
Molde klubu 19 iyun 1911-ci ildə yaradılmışdır. 24 aprel 1912-ci ildə klub *"İnternational"* adlanır. Komanda indiki adına isə 1915-ci ildə qovuşur.

Molde Norveç yüksək liqasında ilk çıxışı 1938/1939 mövsümünə təsadüf edir.

Moldenin ən böyük uğurları Ula Qunnar Sulşerin adı ilə bağlıdı. Onun başçılığı ilə komanda 2011-ci ildə ilk çempionluğuna sahib çıxır.2018-ci ildə Sulşerin  Mançester Yunautedə gedişindən sonra kluba Erlinq Mo gətirildi.

## Uğurları
* **[[Futbol üzrə Norveç çempionatı|Elitseriya]]**:
****[[Çempion]]** : 2011,2012, 2014, 2019
****[[Gümüş medal]]** : 1974, 1987, 1995, 1998,1999, 2002, 2009, 2017, 2018, 2020
****[[Bürünc medal]]** : 1977, 1988, 1999

* **Norveç kuboku**:
****Qalibiyyət** : 1994, 2005, 2013, 2014.
****Finalçı** : 1982, 1989, 2009.

## Avropa turnirlərində çıxışı

29 avqust 2019-cu ilə olan məlumat.

## Futbolçular
13 avqust 2019-cu ilə olan məlumat.

#### İcarədə olan futbolçular

## Məşhur futbolçuları
 Ule Qunnar Sulşer

## İstinadlar
Elvar Osmanov

**Elvar Osmanov** () — Azərbaycan idman mütəxəssisi; Döyüş sambosu üzrə Dünya və Avropa mükafatçısı; Döyüş sambosu üzrə idman ustası; Gəncə İdman Klubunun İdarə Heyətinin sədri (2016 — h.h.); Azərbaycan Savat və Şaolin Döyüş Sənətləri Federasiyasının regionlar üzrə vitse-prezidenti (2019); Azərbaycan Reqbi Federasiyasının birinci vitse-prezidenti (2020 — h.h.); Azərbaycan Voleybol Federasiyasının nümayəndəsi; "Gəncə" voleybol klubunun prezidenti.

Azərbaycan Respublikasının döyüş sambosu üzrə ilk idman ustasıdır.

Rəhbərlik etdiyi dövrlərdə Azərbaycan idmançıları ölkə və Avropa-Dünya çempionatlarında çox sayda uğur qazanıb.

## Həyatı
Elvar Eldar oğlu Osmanov 8 avqust 1987-ci ildə Gürcüstan SSR-in Dmanisi rayonunda anadan olub.

2005-ci ildə Gəncə şəhəri Mir Cəlal Paşayev adına 39 saylı orta məktəbi bitirib.

2005–2010-cu illərdə Azərbaycan Dövlət Bədən Tərbiyəsi və İdman Akademiyasında ali təhsil alıb.

2006–2007-ci illərdə N saylı hərbi hissədə xidməti zamanı döyüş hazırlığında qazandığı uğurlara görə hərbi hissə komandirinin fəxri fərmanı və çavuş hərbi rütbəsi ilə təltif olunmuşdur.

2010–2014-cü illərdə ixtisas artırılması məqsədilə AMAKA və Rusiya Dövlət Ali Məktəbi nəzdində Beynəlxalq Tətbiqi Kosmonaftika Universitetinin İdarəetmə fakültəsini bitirmişdir.

2015-ci ildən Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvüdür.

Həmçinin 2021-ci ildə ixtisas artırılması məqsədi ilə Türkiyə dövlət Atatürk Universitetinin Dövlət İdarəetmə fakültəsinə daxil olmuşdur.

Ailəlidir bir övladı var.

## Peşakar karyerası
2010-cu ildə Qusarda keçirilən Universal döyüş üzrə Avropa Çempionatında 2-ci yer olub.

2013-cü ildə Rusiyanın Sankt-Peterburq şəhərində keçirilən Dünya Çempionatında 3-cü yer olub.

2014-cü ildə Rumıniyanın paytaxtı Buxarest şəhərində keçirilən Döyüş sambosu üzrə Avropa Çempionatında 3-cü yer olub.

## İctimai fəaliyyəti
Elvar Osmanov 2016-cı ildən Gəncə İdman Klubunun həmtəsisçisidir.

Gəncə İK-ya rəhbərlik etdiyi vaxtdan cüdo idman növü üzrə baş məşqçi Samir İsmayılov Usta cüdoçular arsında Avropa çempionu olub. Gəncə İK-nın fəxri üzvü, Sambo idman növü üzrə Dünya və Avropa finalçısı Ağasif Səmədov "Minsk 2019" II Avropa Oyunlarında iştirak edib. Sambo idman növü üzrə keçirilən oyunda 52 kq çəki dərəcəsində yarışan A. Səmədov ikincilik əldə edərək gümüş medala sahib olub.

22 yanvar 2019-cu ildə Azərbaycan Savat və Şaolin Döyüş Sənətləri Federasiyasının regionlar üzrə vitse-prezidenti vəzifəsinə təyin olunub.

2020-ci ildən Azərbaycan Reqbi Federasiyasının birinci vitse-prezidentidir.

## Mükafatları
2015: Gəncə Şəhər İcra Hakimiyyəti tərəfindən 2014-cü ildə idman sahəsində fərqləndiyinə görə təltif edilib.

2019: Azərbaycan Respublikası Gənclər və İdman Nazirliyi Gəncə Şəhər Gənclər və İdman Baş İdarəsi tərəfindən Gənclər və İdman Nazirliyinin yaranmasının 25 illiyi ilə əlaqədar gənclər və idman sahəsində göstərdiyi xidmətə görə Fəxri Fərman.

## İstinadlar

## Mənbə

* 

## Xarici keçidlər
* 
* 
* İdmançılar 20 Yanvar şəhidlərinin xatirəsini anıblar
* Bakıda cüdo üzrə açıq birincilik
* Elvar Osmanov: "Peşəkar idman yalnız həyat tərzi deyil, elə həyatın özüdür"
Osnabrük

**Osnabrük**  () — Almaniyada torpaq tabeliyində şəhər, Aşağı Saksoniyada üçüncü ən böyük şəhər. Şəhərdə bir universitet, ali texniki məktəb və bir katolik yepiskopu var. Ən yaxın böyük şəhərlər: Bilefeld (təqribən 43 km cənub-şərqdən), Münster (təqribən 44 km cənub-qərbdən), Oldenburq (təqribən 95 km şimaldan), Bremen (təqribən 103 km şimal-şərqdə), Hannover (təqribən 114 km şərqdə), habelə Hollandiyanın Ensxede şəhəri (təqribən qərbdən 78 km).
## İstinadlar
Şimali Koreya–Vyetnam münasibətləri

**Vyetnam–Şimali Koreya münasibətləri** — Vyetnam və Şimali Koreya arasında ikitərəfli münasibətlər. Ölkələr arasında diplomatik münasibətlər 31 yanvar 1950-ci ildə qurulub.
## Tarix
1957-ci ilin iyulunda Vyetnam Demokratik Respublikasının Prezidenti Ho Şi Min ilk dəfə Şimali Koreyaya səfər etdi. 1958-ci ilin noyabr-dekabr aylarında və 1964-cü ilin noyabrında Şimali Koreya lideri Kim İr Sen Şimali Vyetnama səfər etdi. 1961-ci ilin fevralında iki ölkənin hökumətləri elmi və texniki əməkdaşlıq haqqında müqavilə bağladılar. Vyetnam müharibəsi zamanı Şimali Koreya Şimali Vyetnama əhəmiyyətli iqtisadi və hərbi yardım göstərdi (1966: 12.3 milyon rubl; 1967: 20 milyon; 1968: 12.5 milyon; 1969: 12.5 milyon). 1968-ci ildə təxminən 2000 vyetnamlı tələbə Şimali Koreyada pulsuz təhsil aldı.
1966-cı ilin oktyabrında Koreya İşçi Partiyası 1967-ci ilin əvvəllərində Hanoyun müdafiəsi zamanı Şimali Vyetnam aviasiyasına dəstək vermək üçün Şimali Vyetnama heyət göndərmək qərarına gəldi. 1968-ci ildə 200 Şimali Koreyalı pilot Vyetnamda xidmət etdi. Bundan əlavə koreyalılar tərəfindən ən azı iki zenit artilleriya alayı, silah, döyüş sursatı və iki milyon dəst geyim forması Şimali Vyetnamdakı yoldaşlarına göndərildi. Kim İr Sen pilotlara sanki Vyetnam səması özlərinə aiddir kimi müharibədə döyüşmələrini əmr etdi. Ancaq 1968-ci ildən etibarən Pxenyan və Hanoy arasında münasibətlər müxtəlif səbəblərdən pisləşməyə başladı. Şimali Koreya Amerika Birləşmiş Ştatlarının Vyetnam müharibəsində batmasını istəyirdi və buna görə Paris Sülh Sazişinin imzalanmasına mənfi reaksiya verdi.
Kambocadakı vətəndaş müharibəsi zamanı Şimali Koreya Asiyanın beş inqilabçı ölkəsindən (Çin, Şimali Koreya, Vyetnam, Laos və Kamboca) birləşdirilmiş bir cəbhə yaratmaq planını təsdiqlədi, Şimali Vyetnam və Sovet İttifaqı bu planı rədd etdi. Sənən SSRİ-nin üzvlər siyahısına daxil edilməməsi, habelə Hind-Çində Vyetnam hökmranlığını şübhə altına alması olur. Kamboca-Vyetnam qarşıdurması zamanı Şimali Koreya rəhbərliyi Vyetnamın Kamboca işğalını qınadı və Kampuiya Xalq Respublikasını tanımaqdan imtina etdi. 1990-2000-ci illərdə Şimali Koreya–Vyetnam münasibətləri investisiya və ticarət mübahisələri səbəbindən pisləşməkdə davam etdi. Vyetnamın Cənubi Koreyadakı keçmiş səfiri Şimali Koreyada Kim İr Sen adına Universitetinin məzunudur.
## Şimali Koreya-ABŞ Sammiti (2019)
İkinci ABŞ və Şimali Koreya sammiti 27-28 fevral tarixlərində Vyetnamın paytaxtında keçirildi. Görüş zamanı Kim Çen In Şimali Koreyaya qarşı sanksiyaların qaldırılmasını istədi. Sammit heç bir yekun sənəd imzalamadan başa çatdı.

## İstinadlar
Osvald Kyapp

**Osvald Kyapp**(; ) — Estoniya güləşçisi, Olimpiya mükafatçısı.

Kyapp 1928-ci ildə Amsterdam Yay Olimpiya Oyunlarında yüngül çəkidə yarışaraq qızıl medalı qazandı.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Osvald Kyapp — *Sports-Reference.com* saytında Olimpiya statistikası (ing.)
* Osvald Kyapp — *International Wrestling Database* saytında profili (англ.)
* *databaseOlympics.com* saytında profili.
Aso vulkanı

**Aso** ( *Aso-san*) — Yaponiyanın Kyuşu adasında, Kumamoto prefekturasında yerləşən vulkan. Aso böyük bir kalderdir. Ən yüksək nöqtəsinin hündürlüyü 1592 metrdir. Kalderin diametri 24х18 km-dir. Kalderin çevrəsinin uzunluğu 120 km-dir. Aso vulkanı 300 000–90 000 il əvvəl, pleystosen epoxasında formalaşmışdır. Kalderin mərkəzində 17 konus mövcuddur. Əsas beş zirvə mövcuddur: Takadake (1592), Nekodake, Ebosidake, Kidzimadake və Nakadake. Ən aktiv krater Nakadakedir. Nakadake kraterinin dərinliyi 128 metr, perimetri 4 km-dir. Onun aktivliyi 1500 ildir. Holosendə aktivləşən digər kraterlər də mövcuddur. Kometsuku kraterinin aktivləşmə vaxtı 210-cu ildir. Aso kalderi rayonunda püskürmə materyalı əsasən bazalt və andezit tərkiblidir. Püskürmə daha çox strombolian tipinə aid olunur.

Aso kalderinin vulkanik fəaliyyəti 552-ci ildən 2011-ci ilə kimi 165 dəfə müşahidə olunmuşdur. Püskürmə nadir halda insan tələfatı ilə nəticələnmişdir. 1979-cu ildə baş vermiş püskürmə nəticəsində 3 nəfər ölmüş, 11 nəfər yaralanmışdır. Buna səbəb kraterlərin birindən havaya atılmış bərk püskürmə materyalı olmuşdur. 1980-ci ildən sonra toplam 70 nəfər vulkan qazı ilə zəhərlənmiş və xəstəxanaya yerləşdirilmişdir. 1997-ci ildə iki turist kükürd qazı ilə zəhərlənib ölmüşdür.

Aso vulkanının soncu aktivliyi 2011-ci ilin 8 −14 iyununda baş vermişdir. Kül sütununun hündürlüyü 1800 metrə qalxmışdır. 2012-ci ilin iyul-sentyabr aylarında bölgədə seysmik aktivlik müşahidə olunmuş və alimlər 2500 yeraltı təkan qeydə alınmışdır.

Kalderin yerləşdiyi ərazidə 50 000 nəfər yaşayır. Bölgədən dəmir yolu xətti keçir. Nakadake krateri regionun populyar turizm obyektidir. Qış aylarında bəzən kalder qar örtüyü ilə örtülür və qış turizmi inkişaf edib. 2016-cı ilin aprelinə kimi dağda kanat yolu fəaliyyət göstərirdi. 2016-cı ildən kanat xətti bağlanılmış. Avtobus kraterin kənarına kimi hərəkət edir.

Aso vulkanı bölgəsi rütubətli kontinental iqlimə məxsusdur. Yayı isti, qışı soyuq keçir. Yağıntıların kiqadarı il boyu yüksəkdir. Bu göstərici əraziyə subtropik xarakter verir. İyun-iyul aylarında hər ay 500 mm-dən çox yağıntı düşür.

2016-cı ilin 16 aprelində vulkan aktivləşmiş və 100 metrə qədər püşkürmə məhsulu tullamışdır. Bu püskürmənin zəlzələ ilə əlaqəsi olub olmaması sual doğururdu. Kioto universitetinin əməkdaşı Kazuhiri İsihara sonda bildirmişdir ki, vulkan zəlzələdən öncə aktivləşmişdir.

## Xarici keçidlər
* Global Volcanism Program
* Volcano Live — John Search
* Volcano World — Oregon State University

## İstinadlar
Fələstin–İraq münasibətləri

**İraq–Fələstin münasibətləri** — İraq və Qəzzə zolağı, İordan çayının qərb sahili daxil olmaqla qismən tanınmış Fələstin dövləti arasında ikitərəfli diplomatik münasibətlər. 
## Tarixi
İraqlılar və fələstinlilər arasındakı münasibətlər tarixən yaxındır və XX əsrin ikinci yarısında Fələstin Azadlıq Təşkilatı (FAT) İraqın hakim Baas Partiyası tərəfindən dəstəkləndi. FAT Körfəz müharibəsi zamanı İraqa kömək etdi. Fələstin Dövlətinin Bağdadda bir səfirliyi və Ərbildə bir konsulluğu var, ancaq İraqın Fələstində səfirliyi yoxdur. 1948-ci ildə İraq İsrailə müharibə elan etdi və o vaxtdan bəri iki dövlət arasındakı münasibətlər düşmən olaraq qalır. İraq Fələstinin İsrailə qarşı mübarizəsini qətiyyətlə dəstəkləyir. 1967-ci ildə İraq yenidən İsrailə qarşı müharibəyə girdi və 1973-cü ildə Yom Kippur müharibəsi zamanı iraqlılar Suriya silahlı qüvvələrinin tərəfində israillilərə qarşı vuruşdular.
Səddam Hüseyn ərəb ölkələrində anti-İsrail mövqeyi və bir sıra Fələstin partizan təşkilatlarının dəstəyinə görə böyük hörmətə malik idi. İkinci Əl-Əqsa İntifadası zamanı İraq israillilərlə döyüşdə həlak olan fələstinli ailələrə (intiharçılara) maddi yardım göstərdi. 1981-ci ildə İsrail Osirak nüvə reaktoruna hücum etdi. Səbəb isə Səddam Hüseynin nüvə silahını inkişaf etdirmək üçün istifadə edə biləcəyi idi. 15 noyabr 1988-ci ildə İraq Fələstin Dövlətinin İsraildən müstəqilliyini tanıdı. 1991-ci ildə İraq Körfəz müharibəsi başlayandan sonra İsrailə qarşı 39 Skat raketi atdı. Bununla birlikdə İsrail bu zərbəyə cavab vermədi və hər iki tərəfdən təxribatlardan qaçındı.

1995-ci ildə İngilis yazıçısı Niqel Eştonun sözlərinə görə, İsrailin Baş naziri İshaq Rabin İordaniya Kralı Hüseyn vasitəsi ilə Səddam Hüseynə bir mesaj göndərdi və onunla görüşməsini istədi. Rabin ümid etdi ki, İraqla bağlanmış sülh müqaviləsi İran və Suriyanı da bu işi görməyə ruhlandıracaq. Rabin noyabr ayında öldürüldü, buna görə hökumətlər arasındakı əlaqə dayandırıldı. Rabin əvvəllər 1992-ci ildə Brembl Buş əməliyyatına rəhbərlik etmişdir. Sayeret Matkal komendoslarının köməyi ilə Səddam Hüseyni aradan götürmək planı uğursuz olmuşdur.
1 iyul 2012-ci ildə İraqın Baş naziri Nuri əl-Maliki İraqın İsrail istisna olmaqla, Birləşmiş Millətlər Təşkilatının bütün suveren üzv dövlətləri ilə diplomatik münasibətlər quracağını açıqladı. O, İraqın heç bir ölkəyə qarşı ayrı-seçkilik etmədiyini, ancaq yəhudi dövləti ilə hər hansı bir mədəni, iqtisadi, hərbi və ya siyasi əlaqələrin qurulması fikrini rədd etdiyini bildirdi. 2012-ci ilin noyabr ayında İsrailin Qəzzə zolağında "Bulud dirəyi" adlı əməliyyatı həyata keçirdiyi zaman İraqın Ərəb Dövlətləri Liqasındakı nümayəndəsi, Amerika Birləşmiş Ştatları və İsrailin müttəfiqlərinə təzyiq göstərmək üçün ərəb ölkələrini neft tədarükünü dayandırmağa çağırdı..

## İstinadlar
Vüqar Novruzov (icra başçısı)

**Vüqar Vahid oğlu Novruzov** () — Göygöl rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı (2025),
Naftalan Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı (2019-2025).

## Həyatı
Vüqar Novruzov 7 oktyabr 1980-ci ildə Bakı şəhərində anadan olub. 2001-ci ildə Azərbaycan Texniki Universitetinin Mühəndis-menecmenti ixtisası üzrə bakalavr, 2004-cü ildə Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin Mühasibat uçotu və audit ixtisası üzrə magistratura pilləsini, 2017-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyasının Dövlət və bələdiyyə idarəetməsi ixtisası üzrə magistratura pilləsini bitirib.

Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvüdür. Dövlət qulluğunun baş müşaviridir.

Ailəlidir, üç övladı var.

## Əmək fəaliyyəti
Fəaliyyətinə 2002–2003-cü illərdə Azərbaycan Respublikasının Hesablama Palatasının Təşkilat şöbəsində böyük mütəxəssis kimi başlayıb. 2003–2007-ci illərdə Azərbaycan Respublikası Hesablama Palatasının böyük mütəxəssisi, məsləhətçisi, aparıcı məsləhətçisi, sektor müdiri, 2007–2019-cu illərdə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Administrasiyasının Ərazi-təşkilat məsələləri şöbəsində məsləhətçi, baş məsləhətçi vəzifələrində çalışıb. Bakı şəhəri Xəzər Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının 27 sentyabr 2019-cu il tarixli 107 nömrəli əmri ilə Xəzər Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının müavini vəzifəsinə təyin edilib. 

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 4 dekabr 2019-cu il tarixli Sərəncamı ilə Naftalan Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifəsinə təyin edilib.

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 12 noyabr 2025-ci il tarixli sərəncamı ilə Naftalan Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifəsindən azad olunub. Prezidentin digər sərəncamı ilə Göygöl Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı təyin edilib

## Təltifləri
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2 fevral 2024-cü il tarixli Sərəncamı ilə "Heydər Əliyevin 100 illiyi (1923–2023)" yubiley medalı ilə, 21 iyun 2017-ci il tarixli Sərəncamı ilə "Dövlət qulluğunda fərqlənməyə görə" medalı ilə təltif olunmuşdur.

## İstinadlar
Dəmir qız (Marvel Comics)

**Dəmir qız** () — Marvel Comics tərəfindən ABŞ kompikslərində görünən uydurma supercanidir. İlk dəfə "Marvel Fanfare # 11" nəşrində təqdim edilmiş personaj Ralf Maççio və Corc Perez tərəfindən yaradılmışdır. Mənşəcə rus olan personaj digər Qara dulun düşmənlərindən biridir. Müxtəlif dövrlərdə personaj Şimşək zərbələri və Femizonlar dəstələrinin üzvü olmuşdur.

Marvel Kinematoqrafiya Kainatına daxil olan *"[[Qara dul (film, 2020)|Qara dul]]"* filmində Dəmir qız personajını aktrisa Reyçel Vays canlandırmışdır.
Rudolf Loo

**Rudolf Loo** (; ) — estoniyalı Yunan-Roma güləşçisi, Avropa Çempionatlarının mükafatçısı.

1902-ci ildə Narva şəhərində anadan olmuşdur. 1924-cü ildə Paris Olimpiya Oyunlarında iştirak etdi və orada yalnız 6-cı yeri tuta bildi. 1926-cı ildə Avropa Çempionatının gümüş mükafatçısı oldu. 1927-ci il Avropa çempionatında gümüş medalı qazandı.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Rudolf Loo  — *Sports-Reference.com* saytında Olimpiya statistikası (ing.)
* Rudolf Loo — *International Wrestling Database* saytında profili (ing.)
Kiçiktoxum bilakunariya

**Kiçiktохum bilаkunаriyа (At boyanası) -** (lat. *Bilacunaria microcarpa*)

## Qısa morfoloji
Çoxillik, hündürlüyü 100-150 sm, çılpaq, bəzən qısatüklü, möhkəm, gövdəsi qabırqalı, qarşılıqlı və ya köbəvari budaqlı bitkidir. Kökyanı iri yarpaqları uzunsov-yumurtavari, uzun saplaqlı, gövdəyanı yarpaqları nisbətən kiçik oturaqdır, 2-6 sm ölçüdə hissələrə bölünmüşdür. Çətirləri 7-12 şüalıdır. Sarğı və sarğıcıqların yarpaqcıqları qısa, düz lansetvari, ucubiz, ləçəkləri sarıdır. Meyvələri 3–5&nbsp;mm uzunluqda, uzunsovkürəvari, yoğun alçaq ziyilvari qabırqalıdır.

## Yayılması
Kiçiktoxum bilakunariya BQ Quba sahəsi, Samur-Dəvəçi və Xəzər sahili ovalıqları, Abşeron, Qobustanın rayonlarında arandan orta dağ qurşağına kimi yayılmışdır. Quru gilli, daşlı yamaclarda bitir.

## İstinadlar
Bəhram Hüseynov

**Bəhram Bəhlul oğlu Hüseynov** () — Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Şirkətinin Geologiya və geofizika məsələləri üzrə vitse-prezidenti.

## Həyatı
Bəhram Hüseynov 1956-cı il iyun ayının 4-də Bakı şəhərində anadan olmuşdur.

1983-cü ildə Azərbaycan Neft və Kimya İnstitutunu "Faydalı qazıntı yataqlarının geofiziki üsullarla axtarışı və kəşfiyyatı" ixtisası üzrə bitirmişdir və həmin ildən Qum adası dənizdə qazma işləri idarəsində geoloq və geoloji şöbənin böyük geoloqu vəzifələrində çalışmışdır. 1988-ci ilin iyulundan "Xəzərdənizneftqaz" İB İstehsalat Birliyində baş ofisində Neft və qaz yataqlarının kəşfiyyatı üzrə geoloji şöbəyə böyük geoloq vəzifəsinə keçirilmiş, 1992-ci ildən geoloji şöbənin rəis müavini vəzifəsində çalışmışdir. 1993–1994-cü illərdə ABŞ-nin Amoko şirkətinin Talsa şəhərində olan elmi-tədqiqat mərkəzində ezamiyyətdə olmuş və birgə layihədə iştirak etmişdir. Ezamiyyətdən qayıtdıqdan sonra Dənizdə Neft və Qazçıxarma İstehsalat Birliyində əmək fəaliyyətini işini davam etdirmişdir. 1995-ci ilin may ayından Azərbaycan Beynəlxalq Əməliyyat Sirkətində vitse-prezidentin müşaviri vəzifəsində, 1997-ci ilin iyun ayından geoloji şöbənin böyük geologu vəzifəsində çalışmışdır. 1998-ci ilin iyunundan BP şirkətinin operatoru olduğu "Şahdəniz" layihəsində geolojı kəşfiyyat qrupunun rəhbəri vəzifəsinə qəbul edilmişdir. 2000-ci ilin martından 2002-ci ilin dekabr ayına qədər BP-nin Böyük Britaniyanıin London ofisində ezamiyyətdə olmuş və "AÇG" yataqlarının II və III fazalarının işlənməsinin geologiya, geofizika və lay mühəndisliyi layihə qrupunun rəhbəri vəzifəsində çalışmışdır. 2002-ci ilin dekabrından 2011-ci ilin yanvarına qədər Bakıda BP-nin operatorluq etdiyi "AÇG" yatağının işlənməsi layihəsində geolojı qrupun rəhbəri, kəşfiyyat bölümündə yeni quyu planlaşdırılması (New well planning) qrupunun rəhbərı, "Azəri" yatağında hasilatın idarə olunması (Base management) qrupunun rəhbəri, "Azəri" yatağında yeni quyuların layihələndirilməsi və yerinə yetirilməsi (New well delivery) qrupunun rəhbəri vəzifələrində çalışmışdır. 2009-cu ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Sərəncamı ilə "Tərəqqi" medalına layiq görülmüşdür. 2011-ci ilin yanvarından Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Şirkətinin Geologiya, geofizika və yataqların işlənməsi üzrə birinci vitse-prezidentinin müavini vəzifəsinə təyin olunmuşdur. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 18 aprel 2016-cı il tarixli Sərəncamı ilə Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Şirkətinin Geologiya və geofizika məsələləri üzrə vitse-prezidenti təyin edilmişdir. Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvüdür.

## İstinadlar