Pirates of the Caribbean: Armada of the Damned

***Pirates of the Caribbean: Armada of the Damned*** () — "Propaganda Games" tərəfindən hazırlanan və "Disney Interactive Studios" tərəfindən nəşr olunan ləğv edilmiş döyüş-macəra rol videooyunu. Oyun Xbox 360, PlayStation 3 və Microsoft Windows platformaları üçün hazırlanırdı. Oyun "Karib dənizinin quldurları" film franşizası əsaslı ilk açıq-dünya videooyunu olacaqdı. Oyun 1 fevral 2011-ci il tarixində satışa çıxarılacaqdı, ancaq "Propaganda Games"in bağlanmasından bir neçə ay əvvəl, 2010-cu ilin oktyabr ayında ləğv olunmuşdur.

"Qara mirvarinin lənəti" filmindən əvvəl keçən oyunun baş qəhrəmanı hörmət qazanmaq üçün Karib dənizini səyahət edən quldur kapitan Ceyms Sterlinq idi. Oyun məzmunu haqda az məlumatın elan edilməsinə baxmayaraq, filmin əsas hekayəsindən müstəqil olması və yeni personajlar ehtiva etməsi nəzərdə tutulurdu. Geympley gerçək-zamanlı döyüş və silah özəlləşdirmə kimi rol videooyunu elementlərinə sahib idi.

"2009 Electronic Entertainment Expo"da elan olunmasından sonra oyun jurnalistlərdən müsbət rəylər almışdır. "IGN" işçisi Demon Hetfild oyunun "ümidverən bir ekşen rol oyunu olacağını" düşünürdü, "GamesRadar" isə oyunun geympleyini "*[[Assassin's Creed]]*" ilə müqayisə edərək tərifləmişdir. "Disney"in oyunun satışa çıxarılma tarixindən bir neçə ay əvvəl ləğv etməsinə jurnalistlər məyus olmuşdur.

## Geympley
"*Armada of the Damned*" döyüş-macəra rol videooyunu olacağı, üçüncü-şəxs perspektivindən oynalınacağı və "Karib dənizinin quldurları" kainatına əsaslanan bir açıq dünya mühitində keçəcəyi düşünülürdü. Oyunçu əsas hədəfi Karib dənizini səyahət gəzmək və hörmət qazanmaq olan quldur kapitan Ceyms Sterlinqi idarə edəcəkdi. Sterlinqin bəzi xüsusiyyətləri oyunçu tərəfindən bir-başa dəyişdirilə biləcəkdi, hərçənd "*Armada of the Damned*"in geympleyi oyunçunun xarici görünüşünü, şəxsiyyətini, silahlarını, hücum hərəkətlərini, tapşırıqlarını və hekayəsinə təsir göstərən seçim sisteminə cəmləşəcəkdi.

Oyunçu personajın spesifikasiyalarının əksəriyyətinin dəyişdirilə bilən olmasına baxmayaraq, oyunun bəzi elementlərini oyunun iki personaj növü – əfsanəvi və qorxulu növləri müəyyənləşdirəcəkdi. Oyunun başında bu iki növdən birinin seçmək oyunun bir neçə geympley və hekayə elementlərini dəyişdirəcəkdi. Personaj növlərinin hər ikisinin də, oyunun geympleyini formalaşdıran özəl xüsusiyyətləri olacaqdı. Bu xüsusiyyətlər arasında oyun mühitinin və qeyri-oyunçu personajların oyunçuyla necə əlaqəyə girməsi də olacaqdı.

"*Armada of the Damned*"in döyüş sistemi yenə iki yerə – quru və dənizə bölünəcəkdi. Sterlinqin yüngül və ağır hücum hərəkətləri olacaqdı. Bu hücum hərəkətləri ilə birləşdirilən zaman verdiyi zərərin ölçüsünü artıran kombolar yaratmaq olardı. Düzgün vaxtın seçilməsi komboların sonunda bir bonus hücum hərəkəti ilə nəticələcəkdi. Sterlinq öz rəqiblərini lənətləyə də biləcəkdi. Lənət tamamlama hərəkəti kimi istifadə ediləndə oyunçunun ətrafındakı bütün rəqiblərini gücsüzləşdirən bir sehr hərəkəti idi. Bütün hücum hərəkətləri, xüsusi hərəkətlər və kombinasiyalar oyunun əvvəlində seçilən quldur növünə görə fərqlənəcəkdi və oyunçunun öz iradəsiylə inkişaf etdirilə biləcəkdi.

Oyunda, oyunçuya "*Nemesis*" () adlı, Sterlinq və heyəti tərəfindən idarə edilən bir gəmi veriləcəkdi. Bu gəmi modifikasiya oluna biləcəkdi. Oyunçunun seçimlərindən asılı olaraq, oyun oyunçunun işə götürəcəyi heyəti müəyyənləşdirəcəkdi. Bu, gəminin atributlarına təsir göstərəcəkdi. Gəmidən Karib dənizini səyahət etmək və digər gəmilərlə döyüşmək üçün istifadə ediləcəkdi. Döyüş vaxtı oyun gəmini manevr edə, topları atəş edə və ya əlbəyaxa döyüş üçün düşmən gəmisinə abordaj edə biləcəkdi. Oyunçunun düşmən gəmisinə abordaj edib həmin gəminin heyətini məğlub etməsi daha çox qənimətlə nəticələnəcəkdi. Oyunçuya alınan qənimətləri bazarlarda satmaq imkanı veriləcəkdi.

## Süjet

### Qurma
Oyunun keçdiyi tarix barədə konkret bir tarix verilməmişdir, lakin Böyük Britaniyanın dövlət bayrağının görünməsi oyunun 1707-ci ildə və ya həmin tarixdən sonra keçdiyini bildirir. Bəzi jurnalistlər oyunun "Qara mirvarinin lənəti" filmindən 10 və ya 15 il əvvəl keçdiyi deyiblər. Buna baxmayaraq, XVIII əsrin ilk yarısında dəniz quldurluğu edən Bartolomyu Robertsin oyunda görünməsi oyunun 1719–1722-ci illərdə keçdiyinin mümkün ola biləcəyini bildirir.

### Hekayə

"*Armada of the Damned*"in süjeti barədə çox az məlumat yayılmışdır. Sterlinqin "Karib dənizinin quldurları" film seriyasının personajları və süjet xətti ilə heç bir əlaqəsi yox idi. Oyun və film seriyası eyni uydurma kainatı bölüşəcəkdi, ancaq oyunun süjet xətti filmlərin süjet xəttindən daha əvvəl baş verəcəkdi. Kasıb bir ailənin övladı olan Sterlinq şöhrət və zənginlik xəyalında olan gənc bir macəraçı, quldur idi. Sterlinq Admiral Maldonado tərəfindən qətlə yetirilir və onun cəsədi Atlantik okeanın dibinə çökür. Onun cəsədi ən azı yeddi gəmisi olan "*Lənətlənmişin Armadası*"nın () heyəti – qulyabanı dəniz quldurları tərəfindən tapılır. Onların rəhbəri Sterlinqi fövqəltəbii qüvvələrdən istifadə edərək yenidən həyata qaytarır və ona ikinci bir şans verir. Sterlinq həyatına ya öz lənətlənmiş quldur heyəti olan bir dəniz qulduru, ya da sadə bir insan olaraq davam edə bilər. Bu hadisələrdən sonra oyunçuya iki seçim verilir: əfsanəvi () və ya qorxulu () bir quldur olmaq. "Əfsanəvi" yolu seçən oyunçunun personajı hörmətli və vicdanlı bir quldur olur. "Qorxulu" yolu seçən oyunçunun personajı sirli və digərlərinin qorxduğu bir quldur olur.

### Personajlar
Oyunun baş qəhrəmanı — Ceyms Sterlinq, hörmət qazanmaq üçün Karib dənizini səyahət edən bir quldur kapitan idi. Sterlinqi ilk səyahətində öldürən Admiral Maldonado İspaniya Krallıq Donanmasının zabiti və Koasta Daibla (uydurma) qalasının qubernatoru idi. O, lənətlənmiş bir gəmi olan "*Nemesis*"i əldə etmiş və öz sarayında gizlətmişdir. Yenidən həyata gətirilmiş Sterlinq və onun qulyabanı quldur heyəti saraya gəlir və gəmini oğurlayır. Oyunda Tia Dalma, Kalipso, Pintel və Racetti, Katler Bekket və Coşami Qibbs kimi "Karib dənizinin quldurları" filmlərində görünən personajlar olacaqdı. Buna əlavə olaraq, oyunda Penni Finç, Şarlott, El-Kaleuçe, Nero Ray, Qırmızı hersoginya və Ur-Zuka kimi yeni personajlar olacaqdı.

## İstehsal

Oyunu "Disney Interactive Studios"a məxsus olan 2005-ci ildə təsis edilən "Propaganda Games" şirkəti hazırlayırdı. Studiyanın əsası keçmiş "EA Canada" işçiləri tərəfindən qoyulmuşdu və diqqət mərkəzi "Disney" korporasiyası üçün döyüş-macəra oyunları hazırlamaq idi. "Propaganda Games"in ilk oyunu – 2008-ci ildə hazırlanan "*[[Turok (oyun, 2008)|Turok]]*" kommersiya uğuru əldə etmiş və bir milyon nüsxə satmışdır. "*Turok*"un satışa çıxarılmasında sonra, studiya "Karib dənizinin quldurları" franşizası üçün olan layihə üzrə işləməyə başladı. "Propaganda Games"in vitse-prezidenti və baş meneceri Den Tac layihənin səbəbinin "azarkeşlərinin kəşf etməyə can atdığı bir kainat" olduğunu demişdir. Studiya oyunun geympleyini yaxşılaşdırmaq üçün bir neçə skiptlər üzrə işlədiklərini açıqlamışdır. "*Armada of the Damned*"in interaktiv bir seçim sistemi olacaqdı. Oyunun yaradıcıları böyük bir seçim azadlığının olması oyunun mühüm xüsusiyyətlərindən biri olduğunu demişdir.

Oyunun direktoru Aleks Pitersin dediyinə görə, "*Armada of the Damned*"in personajları film seriyasının personajlarından tamamilə fərqli hazılanmışdı. O, "Biz kino oyunları ilə əlaqələndirilmək istəmirdik" deyib. Bu arzu Ceyms Sterlinqin yaradılmasına gətirib çıxarmışdır. "*Armada of the Damned*" üçün özəl musiqilər bəstələnmişdir və filmin musiqilərinə "zövqlə davranılmış" və onlardan "çox istifadə edilməmişdir". Oyunun ləğvindən sonra, bəstələnən musiqilər 2011-ci ildə satışa çıxarılan "*[[Lego Pirates of the Caribbean (videooyun)|Lego Pirates of the Caribbean]]*" videooyununda istifadə edilmişdir.

## Ləğv
"*Armada of the Damned*"in istehsalı vaxtı "Propaganda Games" videooyun studiyası 2010-cu ilin dekabr ayında satışa çıxarılan "" üzrə də işləmişdir. Həmin ilin oktyabr ayında "Disney Interactive Studios" şirkəti "*Armada of the Damned*"in istehsal komandası restrukturizasiya proqramının bir parçası olaraq işdən azad edildiyini açıqlamışdır. Necə olursa olsun, "Propaganda Games" studiyasının komandası "**'" videooyununun və onun buraxılış sonrası endirilə bilən məzmununun istehsalını bitirə bilmişdir.

Restrukturizasiya prosesi studiyanın işçi heyətini 100 nəfərə qədər azalması və "''Armada of the Damned''"in ləğv edilməsi ilə nəticələnmişdir. İstehsal komandasının qalanı "**'" üzrə işləmişdir. Buna baxmayaraq, oyunun tənqidi və kommersiya uğuru əldə etməkdə müvəffəqiyyətsizliyə uğramasından sonra "Disney" studiya üçün olan bütün layihələri ləğv etmiş və "Propaganda Games"i bağlamışdır.

## Qəbul
"*Armada of the Damned*"in 2009-cu ildə keçirilən "Electronic Entertainment Expo"da nümayiş etdirilməsindən sonra, oyun jurnalistlərin çoxundan müsbət rəy almışdır. "IGN" işçisi Demon Hetfild oyunu "ümidverən bir aksiya rol oyunu" adlandırmış və "baxmayaraq ki, *Armada of the Damned* Karib dənizinin quldurları lisenziyasından istifadə edir… bu, özəl bir oyun, oyunçulara Karibin dənizlərini səyahət edən və şan-şöhrət diləyən bir quldur yaratmaq imkanını verən bir macəradır" demişdir. "GamesRadar" işçisi Kris Antista oyunun geympleyini tərifləmişdir və onu "*[[Assassin's Creed (oyun seriyası)|Assassin’s Creed]]*" videooyun franşizası ilə müqayisə etmişdir. O, "oyun filmlərin ruhunu effektivli bir şəkildə qoruya bilib və o, bunu sizi böyük ekranda gördüyünüz anlara parazitik bir şəkildə sarıltmadan edib" demişdir.

"Official Xbox Magazine" jurnalının redaktorlarından biri "Qara mirvarinin lənəti" filminin "mütərəqqi şəkildə orta mötədillikdə olması və sikvellərdə çoxcaynaqlı Kraken kimi personajların olması, ilk filmdən əvvəl keçən hər hansı bir oyunun nəticəsi yəqin ki, möhtəşəm olacaq" yazmışdır. "Game Informer" işçisi Mett Miller oyundan təsirlənmiş və oyunun səs aktyorluğuna və döyüş sisteminin "*[[Mass Effect]]*" oyunlarındakı qarşılığına bənzərliyini tərifləmişdir. O, "biz oyun üçün olan görüşə böyük ümidlərlə getmədik, ancaq oradan heyrətlənmiş bir şəkildə çıxdıq" demişdir. "Joystiq" işçisi Mayk Şramm oyunu "*[[Fable (oyun seriyası)|Fable]]*" seriyası ilə müqayisə etmiş və"orada olanlar yaxşı görünürlər, döyüş sistemi möhkəm, qrafikalar və parıldalar isə düz doğru idilər" demişdir.

"Disney" oyunu hazırlayan "Propaganda Games"in işçi heyətini azaltanda və oyunun satışa çıxarılacağı tarixdən bir neçə ay əvvəl layihənin inkişafını dayandırmasından sonra, jurnalistlər öz məyusluqlarını dilə gətirmişdilər. "IGN" işçisi Rayan Klements "Armada of the Damned oyununun potensialının artıq dərk edilməməsi xoşagəlməz bir hadisədir" demişdir. "GamesRadar" heyətinin üzvü Castin Tauell "Disney"in qərarına görə məyus olmuş və "tamamlanması şübhəsiz uzaq olmayan bir oyun üzrə davam edən işi tamamilə tərk etməyin mənası yoxdur" demişdir. "Game Informer" işçisi Ceff Marçiafava oyunun ləğvi ilə bağlı olan məyusluğunu dilə gətirmiş və yumoristik bir şəkildə "depressiyalı bir dəniz qulduru hansı səsi çıxarır? Ona görə ki, biz indi bu səsi çıxarardıq" demişdir.

## İstinadlar