open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bao-day

və ya ,  əsl adı  () — Nquyen sülaləsinin 13-cü imperatoru, Vyetnamın sonuncu imperatoru, yaponiyapərəst kukla dövləti olan Vyetnam imperiyasının və Fransa tərəfdarı olan kukla Vyetnam Dövlətinin hökmdarı.

## Həyatı
O, 1925-ci ildə atası Khay-dinin hakimiyyətindən sonra varis vəzifəsinə yüksəlmişdir. Bao-day Yaponiyanın artan təzyiqlərinə cavab olaraq 1885-ci il Fransa protektorat müqaviləsini rədd etmiş və 11 mart 1945-ci ildə həm Koxinxina, həm də Tonkini əhatə edən Vyetnamın müstəqilliyini təntənəli şəkildə elan etmişdir. Bununla belə, Yaponiyanın məğlubiyyəti və sonradan Ho Şi Min tərəfindən Vyetnam Respublikasının elan edilməsi səbəbindən 20 sentyabrda hakimiyyətdən çəkilmiş, Honkonqa sığınmışdır. 1949-cu ildə fransızların dəstəyi ilə ona Vyetnam Dövlətinin başçısı adı verilmişdir. O, əhəmiyyətli siyasi dəstək almamış və nəhayət Fransaya köçmüşdür. 1955-ci ildə Nqo Din Zyem tərəfindən təşkil edilən referendum ilə taxtdan daimi olaraq devrilmiş və onun hakimiyyəti qəti şəkildə sona çatmışdır.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat

* Anh, Nguyên Thê. "The Vietnamese Monarchy under French Colonial Rule 1884–1945." *Modern Asian Studies* 19.1 (1985): 147–162 online .
* Chapuis, Oscar. *The Last Emperors of Vietnam: From Tu Duc to Bao Dai* (Greenwood, 2000).
* Chapman, Jessica M. "Staging democracy: South Vietnam's 1955 referendum to depose Bao Dai." *Diplomatic History* 30.4 (2006): 671–703. online 
* Hammer, Ellen J. "The Bao Dai Experiment." *Pacific Affairs* 23.1 (1950): 46–58. online 
* Hess, Gary R. "The first American commitment in Indochina: The acceptance of the 'Bao Dai solution', 1950." *Diplomatic History* 2.4 (1978): 331–350. online 
* 
* Szalontai, Balázs. "The 'Sole Legal Government of Vietnam': The Bao Dai Factor and Soviet Attitudes toward Vietnam, 1947–1950." *Journal of Cold War Studies* (2018) 20#3 pp 3–56.
* Bảo Đại's memoirs have been published in French and in Vietnamese; the Vietnamese version appears considerably longer.
* 
* 
* *[[:ru:Кобелев, Евгений Васильевич|Кобелев Е. В.]]* Бао Дай, последний император Вьетнама : исторический очерк  // Проблемы Дальнего Востока. 2012. № 2. С. 154—166; № 3. С. 134—145.

## Xarici keçidlər

* Web citation
* Images
Halimocnemis

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.

## Sinonimləri
### Heterotipik sinonimləri
* 
* 

## Növləri

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Khay-din

və ya əsl adı ilə  — 18 may 1916-cı ildən 6 noyabr 1925-ci ildək hakimiyyətdə olmuş, Nquyen sülaləsindən Vyetnamın 12-ci imperatoru.

## Həyatı
Khay-din imperator Donq-khanhın yeganə oğlu idi və 9 il (1916–1925) hökmdarlıq etmişdir. O, Vyetnam dövlətini modernləşdirməyə çalışmış və islahatçı kimi xatırlanmışdır. Khay-din Vyetnamın muxtariyyətini qorumaq və ya heç olmasa onun protektorat statusunu bərpa etmək üçün Fransaya səfər edən (1922-ci ildə) ilk Vyetnam hökmdarı olmuşdur.

## İstinadlar
Ece Ayxan

**Ece Ayxan Çağlar** (; ) — Türkiyə şairi. Şeirlərində "*Ece Ayhan*" təxəllüsündən istifadə etmişdir. O, II yeni hərəkatın görkəmli simalarından biri olsa da, bu cərəyanı vətəndaş poeziyası adlandırmağa üstünlük vermişdir. Onun "*Baxışsız bir pişik qara*" və "*Ortodokslar*" kitabında müasir türk ədəbiyyatında homoerotik şeir nümunələri yer alır.

## Seçilmiş əsərləri

* *Kınar Hanım'ın Denizleri* (1959)
* *Bakışsız Bir Kedi Kara* (1965)
* *Ortodokslular* (1968)
* *Devlet ve Tabiat* (1973)
* *Yort Savul* (1977)
* *Zambaklı Padişah* (1981)
* *Defterler* (Diaries, 1981)
* *Çok Eski Adıyladır* (1982)
* *Kolsuz bir Hattat* (1987)
* *Çanakkaleli Melahat'a İki El Mektup ya da Özel Bir Fuhuş Tarihi* (1991)
* *Sivil Şiirler* (1993)
* *Son Şiirler* (1993)
* *Bütün Yort Savul'lar* (1994)

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat

*  ()
* Ahmet Soysal: "A'dan Z'ye Ece Ayhan" (Supplement of Kitaplık review,Istanbul: 2003)
* Ahmet Soysal: "Eşsiz Olana Yakınlık" (Kanat ed., 2006, Istanbul)

## Xarici keçidlər

* Detailed biography and complete works
* Poems "Master's Work", "Monument Of The Unknown Student", "Phaeton" and "Violet Rascal"
* Poems "Ocharina" and "Rats of Jerusalem"
* Poem "Sword"
* Poem "Violet Rascal"
Elula Perrin

**Elula Perrin** () — vyetnaməsilli Fransa yazıçısı. O, 1969-cu ildə Emi Mori ilə birlikdə Parisdə qadınlar üçün ilk gecə klubu olan "Katmandou"nu qurmuşdur. Məkan 1989-cu ildə bağlanmışdır.

## Əsərləri
* *Les femmes préfèrent les femmes*
* *Tant qu'il y aura des femmes*
* *Mousson de femmes*
* *Coup de gueule pour l'amour des femmes*
* *Va y avoir mistral: elles ne sont pas toutes gentilles*

## İstinadlar
Buddist böhranı

**Buddist böhranı** () — 1963-cü ildə Vyetnam Respublikasında (Cənubi Vyetnam) siyasi və dini gərginlik dövrü.****

## Zəmin
Böhrana 8 may 1963-cü ildə Hyue şəhərinin mərkəzində buddist bayrağının qadağan edilməsinə etiraz edən 9 mülki şəxsin qətlə yetirilməsi səbəb olmuşdu.

## Tarixi
Böhran 1963-cü ilin may ayından noyabr ayına qədər davam etmişdir. Bu, Vyetnam Respublikası hökumətinin bir sıra repressiv hərəkətləri və əsasən buddist rahiblərin rəhbərlik etdiyi vətəndaş müqaviməti kampaniyası ilə xarakterizə olunmuşdur.

Sayqonda 11 iyun 1963-cü ildə Hyuedən olan buddist rahibi Thit Kuanq Dık Nqo Din Zyem rejimi tərəfindən buddistlərə edilən repressiyaya etiraz olaraq ictimai formada özünü yandırmışdır.

## Nəticələr
1963-cü ilin noyabrında Vyetnam Respublikası Ordusu dövlət çevrilişi həyata keçirmiş, nəticədə prezident Nqo Din Zyem həbs edilmiş və öldürülmüşdür. Beləliklə, böhran sona çatmışdır.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat

* 
*
Buddist bayrağı

**Buddist bayrağı** — XIX əsrin sonunda buddizmin simvolu olaraq yaradılmış bayraq. Hər biri eninin 1/6 hissəsini tutan beş şaquli zolaqdan (mavi, sarı, qırmızı, ağ və narıncı) ibarətdir. Altıncı hissə şaquli zolaqların rənglərini təkrarlayan (aşağıda narıncı) beş üfüqi zolaqdan ibarətdir. 1952-ci ildə Ümumdünya Buddistlər Konqresində dünya Buddist bayrağı kimi tanınmışdır. Bu bayrağın müxtəlif modifikasiyaları var.

## Qeydlər

## Xarici istinadlar

*
Hyue şəhərində buddist nümayişlərinin dağıdılması

**Hyue şəhərində buddist nümayişlərinin dağıdılması** — 8 may 1963-cü ildə Vyetnam Respublikasında (Cənubi Vyetnam) minlərlə buddistin Hyue şəhərində din azadlığı tələbi ilə nümayiş keçirdiyi hadisələr.

## Hadisələr
Nümayiş Vesak bayramına təsadüf etmişdir. Burada dindarlar Roma Katolik kilsəsi tərəfindən buddistlərə qarşı diskriminasiyaya, buddist bayraqlarının asılmasına, dini ayin və mərasimlərin yerinə yetirilməsinə qadağalara etiraz etmişdilər. Nümayişlər zamanı camaata atəş açılmış və bir neçə qumbara atılmışdır. Nəticədə 9 dinc sakin həlak olmuşdur.

Nqo Din Zyem hökuməti hadisəyə görə məsuliyyəti üzərinə götürməkdən imtina etmişdir. Onlar hadisəni Vyetkonqun üzərinə atmış və bu, əksər buddistlər arasında artan narazılığa səbəb olmuşdur.

## Nəticələr
Sonradan yaranan gərginlik Vyetnam Respublikasında buddist böhranı adlanan hadisələr və genişmiqyaslı itaətsizlik aksiyaları ilə nəticələnmişdir. 1 noyabr 1963-cü ildə hərbi çevriliş baş vermiş, nəticədə prezident Nqo Din Zyem öldürülmüşdür.

## Əlavə ədəbiyyat
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Hilal Altınbilek

**Hilal Altınbilek** () — *Bir Zamanlar Çukurova* serialında Züleyha Altun Yaman rolu ilə tanınan, anası tərəfdən Xorvat, atası tərəfdən isə Kosovalı olan türk aktrisa və modeldir.

## Bioqrafiya
Hilal Altınbilek 11 fevral 1991-ci ildə İzmirdə (Türkiyə) Xorvat əsilli anası və Kosovalı ata Özdemir Altınbilekin ailəsində anadan olub. İbtidai məktəbdən teatra və aktyorluğa maraq göstərib.

## Karyera
### Təhsil
Hilal Altınbilek ibtidai məktəbdə oxuyarkən teatrda aktyorluğa başladı, Əli Heydər Elçiğın İzmirdəki Müasir Dram Ansamblında verdiyi dərslərlə. Orta məktəbi bitirdikdən sonra Ege Universitetinin biznesin idarə edilməsi fakültəsinə daxil olur, bir neçə il sonra burada təhsil alır və eyni zamanda müxtəlif teatr kursları və emalatxanalarında iştirak edir, həmçinin şoularda iştirak edir. Daha sonra o, gözəllik müsabiqəsində iştirak etdi, burada müxtəlif markaların diqqətini çəkən bir titul qazanmağı bacard 2009 və 2010-cu illərdə Müjdat Gezen İncəsənət Mərkəzində (MSM) aktyorluq təhsili aldı. İstanbulda aktyor studiyası.

### '''Aktyorluq karyerası'''
Hilal Altınbilek 2011-ci ildə Fox gündəlik serialı *Derin Sular* serialında İrem rolu ilə ilk aktyor görünüşünü etdi. 2013-2016-cı illərdə Tülkü serialında *Karagül* filmində Özlem Şamverdi rolunu oynamaq üçün seçilib. 2016-cı ildə Kanal D *Hayatımın Aşkı* serialında Nil obrazını canlandırıb.

2018-ci ildə rejissor Çağan Irmak ın çəkdiyi *Çocuklar Sana Emanet* filmində Yeşim rolunu canlandırıb. 2018-2022-ci illərdə ATV- də yayımlanan *Bir Zamanlar Çukurova* serialında Züleyha Altun Yaman rolunu oynamaq üçün seçilib və burada Uğur Güneş, Murat Ünalmış, Vahide Perçin, kimi aktyorlarla yanaşı çəkilib. Kerem Alışık, Furkan Palalı və İbrahim Çelikkol.

## Şəxsi həyat
Hilal Altınbilek 2021-ci ildən 2022-ci ilə qədər yazıçı Metin Hara ilə romantik əlaqədə olub. 2022-ci ildən otel müdiri və iş adamı Mehmet Can Uzun ilə münasibətdədir.

## Filmoqrafiya
### Kino

### Televiziya

2023-  |   Şahane          |    Şebnem      |  NOW     |30

2024   | Hayatım        |  Gümüşçü   |             |seriya

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Selin Genç

**Selin Genç** () — *Bir Zamanlar Çukurova* serialında Gülten Taşkın Ciğerci rolu ilə tanınan türk aktrisa və modeldir.

## Bioqrafiya
Selin Gənc 21 iyun 1994-cü ildə İstanbulda (Türkiyə) anadan olub və ata tərəfdən Adanadandır. Orta məktəbdə oxuyarkən teatra maraq göstərdi.

## Karyera
### Təhsil
Selin Gənc liseydə oxuduğu müddətdə məktəbin teatr qrupuna qatılıb. Orta məktəbi bitirdikdən sonra Şile (İstanbul vilayəti) Işık Universitetinin sənaye mühəndisliyi fakültəsinə daxil olmaq qərarına gəlib və bir neçə ildən sonra oranı bitirib. Aktyorluğa olan marağının ardınca Konyadakı Səlcuq Universitetinin dram fakültəsinə yazılmaq qərarına gəldi və bir neçə ildən sonra aktyorluq dərəcəsi aldı. Kollec təhsilinin son ilində aktyorlar Vahide Perçin və Altan Gördüm tərəfindən idarə olunan Akademi 35 Half Art House adlı aktyor məktəbində ən yaxşı aktyorluq təhsili alıb.

### Aktyorluq karyerası
Selin Genç ilk teatr təcrübəsini 2016-cı ildə *"Cinayət balladası"* şousu ilə etdi. Aldığı təhsildən sonra ona seriallarda çəkilmək təklif olunub.

2018–2022-ci illərdə ATV *Bir Zamanlar Çukurova* yayımlanan serialda Gülten Taşkın Ciğerci rolunu oynamaq üçün seçilib və Hilal Altınbilek, Uğur Güneş, Murat Ünalmış, Vahide Perçin, kimi aktyorlarla birlikdə rol alıb. Bülent Polat, Selin Yeninci, Polen Emre, Aras Şenol və Furkan Palalı. 2020-ci ildə sonuncu serial üçün Türkiyə Gənclik Mükafatlarında *Ən Yaxşı Köməkçi Qadın Oyunçu* nominasiyasına namizəd oldu.

2021-ci ildə Star TV- də yayımlanan *Sana Söz* serialında Bahar Atalay rolunu canlandıran aktyor heyətinə qatılıb. Növbəti il, 2022-ci ildə rejissor Berker Berki və Ömer Faruk Sorakın çəkdiyi *Qarip Bülbül Neşet Ertaş* filmində Elif Karaca rolu ilə film debütü etdi. 2023-cü ildə o*, Yangın Günleri Independenta* adlı tabii internet serialının heyətinə qatıldı. Elə həmin il TRT 1 *Teşkilat* yayımlanan serialda Səna roluna seçildi.

## Filmoqrafiya
### Kino

### Televiziya

### Web TV

## Teatr

## Mükafatlar və fəxri fərmanlar

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Əli Əhmədov (dəqiqləşdirmə)

## Şəxslər

* Əli Cavad oğlu Əhmədov (1953) — siyasətçi, Azərbaycan Respublikası Milli Məclisi sədrinin birinci müavini.
* Əli Mustafa oğlu Əhmədov (1943) — riyaziyyatçı, fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, professor.
* Əli Davud oğlu Əhmədov (1934–2016) — çəkməçi, Əməkdar mədəniyyət işçisi (1991).

## Həmçinin bax
* Əli
* Əhmədov
Xəlfədam

**Xəlfədam** — İçərişəhərin qala divarlarından çöldə mövcud olmuş kiçik kənd. Alçaq evlərdən ibarət olan kənd Bakının XVIII əsrə aid planlarında öz əksini tapıb ancaq XIX əsrdə Bakının genişlənməsi ilə əlaqədar Bayırşəhərin tikilməsi zamanı sökülmüşdür.
## İstinadlar
Kömək siqnalı

**Kömək üçün siqnal** və ya **məişət zorakılığı halında yardım siqnalı** — bir əllə verilə bilən beynəlxalq universal yardım siqnalıdır. Bu jest video zəng zamanı və ya şəxsən bir əllə göstərilə bilər və başqalarına təhlükə hiss etdiyinizi və köməyə ehtiyacınız olduğunu bildirə bilər. Siqnal COVID-19 pandemiyası zamanı tətbiq edilən özünütəcrid tədbirləri ilə bağlı bütün dünyada məişət zorakılığı hallarının artması ilə mübarizə üçün bir vasitə kimi yaradılmışdır. Bir siqnal vermək üçün əlinizi qaldırmalı, baş barmağınızı ovucunuza basmalı, sonra digər dörd barmağını əyərək simvolik olaraq sıxılmış baş barmağını onlarla tutmalısınız. Siqnal, asanlıqla görülə bilməsi üçün bir mövqedə tutulan işarə kimi deyil, əlin tək, davamlı hərəkəti kimi xüsusi hazırlanmışdır."Kömək üçün siqnal" 14 aprel 2020-ci ildə Kanada Qadınlar Fondu tərəfindən təqdim edilmişdir. Tezliklə Beynəlxalq Qadın Maliyyələşdirmə Şəbəkəsi (WFN) tərəfindən tanındı və bütün dünyaya yayıldı. O , artan məişət zorakılığı hallarının müasir həllini təmin etməkdə kömək etdiyinə görə yerli milli və beynəlxalq  xəbər təşkilatları tərəfindən bəyənilib. Bu jestdən istifadə edən şəxsi görsəniz, onunla digər kanallar (mətn mesajları və ya e-poçt kimi) vasitəsilə əlaqə saxlamalı və bir sözdən ibarət “bəli” və ya “yox” cavabını tələb edən suallar verməklə problemin nə olduğunu öyrənməlisiniz. ”, və yalnız siqnalçı aydın şəkildə tələb etdikdə təcili yardım xidmətləri ilə əlaqə saxlayın.
Təhlükə ilə üzləşən hər kəs üçün vahid həll yolu yoxdur. Hər kəs özünəməxsus vəziyyətlə üzləşir. Yardım üçün Siqnal bəzi insanların rəqəmsal iz buraxmadan köməyə ehtiyacı olduğunu bildirmək üçün istifadə edə biləcəyi bir vasitədir. İnsanlar özlərini hazır hiss etdikdə və nə vaxt dəstək üçün müraciət etmələri vacibdir və bunu onlar ən təhlükəsiz üsullarla etməlidirlər. Onları dəstəkləyən insanlar heç bir mühakimə etmədən o şəxslərə kömək etməyə hazır olmalı və köməyə ehtiyacı olan adamı izləməlidirlər.

## İstinadlar
Qodzilla qayası

– Yaponiyada yerləşən, Qodzillaya oxşadılan qayalara verilən ad. Yaponiyada Qodzilla qayası adını daşıyan bir neçə qaya var.

## Qayalar
Yaponiyadakı ən məşhur Qodzilla qayası Akita prefekturasının Oqa şəhəridəki Şiose burnunda yerləşən Qodzilla qayasıdır. Qaya 1995-ci ildə adlandırılmışdır. Bu qayanın ən tanınmış xüsusiyyəti "ağzıdır". Belə ki, günəşin batdığı saatlarda yaranan "Qodzillanın ağzından alov püskürməsi" mənzərəsi bir çox turisti cəlb edir. Aprel və oktyabr ayları bu mənzərəni qeydə almaq üçün ən yaxşı vaxtlar hesab olunur. Qayanın 30 milyon əvvəl baş vermiş bir vulkan püskürməsi nəticəsində yarandığı güman olunur. Qayanın yerləşdiyi Oqa geoparkında Qodzillanın Quyruğu qayası da yerləşir.

Yaponiyanın başqa nöqtələrində də Qodzilla qayası adını daşıyan qayalar yerləşir. İşikava prefekturasının Suzu şəhərinin sahilində yerləşən Qodzilla qayası dəniz dalğalarının səbəb olduğu eroziya nəticəsində yaranmışdır. Bu qaya da günəş batarkən yaranan mənzərəsinə görə tanınır. Hokkaydo prefekturasının Şiretoko yarımadasındakı Utoro qəsəbəsində yerləşən Qodzilla heykəlini "Hokkaydo Qodzillası" adlandırırlar. Bu qaya okean yaxınlığında yerləşir və bitkilərlə örtülüb. 1984-cü ildə "Qodzillanın qayıdışı" filmində Qodzillanın həbs olunduğu yer kimi təsvir olunan Mihara dağında 1986-cı ildə baş vermiş püskürmə nəticəsində Qodzilla qayası yaranmışdır. Bu qaya Mihara məbədinin yaxınlığındadır. Bunlardan əlavə, Tokio yaxınlığında yerləşən İzu yarımadasındakı Otaqo çimərliyində və Naqasaki prefekturasında Qodzilla qayaları yerləşir.

## Qalereya

Godzilla-iwa in Oga,Akita.jpg|Akita prefekturasındakı Qodzilla qayası.
Utoro 04.JPG|Hokkaydo prefekturasındakı Qodzilla qayası.
Godzilla_Rock_on_Mount_Mihara,_Japan.jpg|Mihara dağındakı Qodzilla qayası.
Godzilla-iwa.JPG|İşikava prefekturasındakı Qodzilla qayası.


## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Nippon.com videoreportajı.
Səadət və Gələcək İttifaqı

**Səadət və Gələcək İttifaqı** (Türk. ***Saadet ve Gelecek İttifakı***)**,** 6 iyul 2023-cü ildə Səadət Partiyası ilə Gələcək Partiyası arasında Türkiyə Böyük Millət Məclisində ortaq fraksiya yaradılması, parlament və seçkilərdə əməkdaşlığı ehtiva edən ittifaq. İttifaqın Türkiyə Böyük Millət Məclisində Səadət Partiyasının adı altında parlamentdə 20 deputatı var, lakin onlardan 10-u Gələcək Partiyası üzvüdür. Səadət Partiyası millət vəkili Hasan Bitməzin vəfatından sonra 2 gün ərzineə fraksiya ləğv edilsə də, 16 dekabr 2023-cü il tarixində Cümhuriyyət Xalq Partiyası millət vəkili Ali Fazıl Kasapın Səadət Partiyası sıralarına qatılması ilə fraksiya yenidən qurulmuşdur.

## Üzvlər

## Fraksiya
Səadət və Gələcək İttifaqının Səadət Partiyası adı altında 20 deputatdan ibarət bir fraksiyası var. Bunlardan 10-u Gələcək Partiyasının üzvləri olsalar da, ittifaq protokoluna görə rəsmi olaraq Səadət Partiyasının üzvləridir. Kocaeli millət vəkili Hasan Bitməzin vəfatının ardınca fraksiya ləğv edilsə də, 16 dekabr 2023-cü il tarixində Cümhuriyyət Xalq Partiyası Kütahya millət vəkili Ali Fazıl Kasapın partiyasından istefa verərək Səadət Partiyasına üzv olması ilə fraksiya yenidən quruldu.

## İstinadlar
Alikudi

**Alikudi** () — Tirren dənizində İtaliyaya məxsus, Siciliyanın şimal şərqində yerləşmiş kiçik vulkanik ada. Lipari adalarının ən qərbində yerləşir. İnzibati cəhətdən Messina əyalətindəki Lipari bələdiyyəsinə aiddir. Adanın sahəsi 5,2 km², əhalisi 105 nəfərdir (2001). 
## Coğrafiya

Alikudi arxipelaqın bütün digər adaları kimi, vulkanik mənşəli, demək olar ki, yuvarlaq bir forma malikdir. Ada təxminən 150 min il əvvəl uzun müddət fəaliyyət göstərən, indi hərəkətsiz olan Montaqnola vulkanının yerində yaranmışdır (son püskürmə təxminən 30 min il əvvəl olmuşdur). Ən yaxın ada Filikudi ondan 20 km şərqdə yerləşir.

## Tarix
Adanın adı, Alikudidə geniş yayılmış yunanca Ericusa adlandırılan Erika bitkisinin adından götürülüb.

Ada qədim zamanlardan tanınsa da, uzun müddət burada yaşayış olmayıb. Orta əsrlərdə Alikudi, bütün Lipari adaları kimi, dəniz quldurları üçün sığınacaq kimi xidmət edirdi. Adada daimi əhali yalnız XVIII əsrdə meydana çıxır, baxmayaraq ki, aşkar edilmiş insan fəaliyyətinin qalıqları eramızdan əvvəl 1700-1800-cü illərə aiddir.
## İqtisadiyyat
Əsas məşğuliyyət balıqçılıqdır, Amerikadan gətirilən şaftalı və aqava da becərilir.

## Turizm
Ada çoxlu sayda turist tərəfindən ziyarət edilir. Alikudidə menyusu balıq yeməklərindən ibarət olan restoran xidmət göstərir.
## İstinadlar
Meksikada Buddizm

Buddizm Meksikada 108,701 ardıcıl və ya ümumi Meksika əhalisinin 0,09%-ni təşkil edən azlıq dinidir.
## Tarix
Casa Tibet México (qərargahı Mexiko şəhərinin Colonia Romanında yerləşir) yaradılan Tibet Evlərinin üçüncüsü idi. Onun əsası XIV Dalay Lama tərəfindən Meksikaya ilk səfərində qoyulmuşdur.  Casa Tibet-in əsas məqsədlərindən biri şərq kosmoqoniyasını əhatə edən ezoterik Yeni Əsr inancları ilə mübarizə aparmaq və əsl Tibet mədəniyyətini və mənəviyyatını yaymaq və qorumaqdır.

Cari Direktor, Lama Marko Antonio Karam Dalay Lama tərəfindən Casa Tibet-ə başçılıq etmək üçün seçilmişdir. Casa Tibet-in iştirak etdiyi digər mühüm missiya Hindistanın Dharamşala şəhərində yerləşən tibetli uşaqların sponsorluğudur. Meksikada onlar küçə uşaqlarına, yerli uşaqlara və tək analara kömək ediblər.  Casa Tibet prozelitizm etmir, lakin Tibet ideologiyası haqqında öyrənmək istəyən şəxsi rədd etməyəcək.

## İstinad
Phlomoides

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.

## Sinonimləri
### Homotipik sinonimləri
* 
* 

### Heterotipik sinonimləri

## Növləri

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Alçın Şirinzadə

**Alçın Şirinzadə** () (23 may 1951, Bakı) — 2007–2019-cu illərdə Azərbaycan Respublikası Müdafiə Sənayesi Nazirliyinin Milli Aerokosmik Agentliyinin baş direktoru, texnika elmləri doktoru, professor

## Həyatı
Alçın Əlsəftər oğlu Şirinzadə 23 may 1951-ci ildə Bakı şəhərində, ziyalı ailəsində anadan olmuşdur. O, 1968-ci ildə Azərbaycan Dövlət Neft Akademiyasının neft-qaz yataqlarının işlənməsi fakültəsinə daxil olmuşdur.

## Fəaliyyəti

### Əmək fəaliyyəti
1973-cü ildə həmin fakültəni bitirərək ilk iş yerinə — Neft Daşlarına yollanmışdır. Əvvəlcə neft-qaz çıxarma operatoru, 1974–1975-ci illərdə mühəndis-texnoloq, mədən rəisinin müavini işləmişdir. 1975–1981-ci illərdə böyük mühəndis-texnoloq kimi fəaliyyət göstərmişdir.
1981–1984-cü illərdə neftçıxarma işində artıq təcrübə qazanmış və onu "Xəzərdənizneftqazsənaye" Ümumittifaq İstehsalat Birliyində neft hasilatı şöbəsinə baş texnoloq təyin etmişlər.
1984–1990-cı illərdə ADNA-nın iqtisadiyyatın təşkili və idarə olunması kafedrasında dosent, 1990–1992-ci illərdə "Xəzərdənizneftqaz" İstehsalat Birliyində texniki şöbənin rəisi, 1992–1994-cü illərdə "Azneft" neft və qaz hasilatı baş idarəsində neftçıxarma üzrə istehsalat şöbəsinin rəisi, 1994–1996-cı illərdə Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Şirkətinin dənizdə neft-qazçıxarma İB-də baş mühəndisin müavini işləmişdir.
1996-cı ilin avqust ayından 2006-cı ilin əvvəlinə kimi "Neft Daşları" NQÇİ-nin rəisi vəzifəsində çalışmışdır.2006-cı ilin fevralında isə Azərbaycan Dövlət Neft Sənayesi Elmi-Tədqiqat və Layihələşdirmə İnstitutunda direktorun elmi işlər üzrə müavini təyin olunmuşdur. 2007-ci ildən 2019-cu ilə qədər Azərbaycan Respublikası Müdafiə Sənayesi Nazirliyinin Milli Aerokosmik Agentliyinin baş direktoru vəzifəsində çalışmışdır.
1983-cü ildə namizədlik, 1999-cu ildə isə doktorluq dissertasiyası müdafiə etmişdir.
Milli Aerokosmik Agentliyində fəaliyyət göstərən Dissertasiya Şurasının sədridir. O, 2007-ci ildən "Azərbaycan Milli Aerokosmik Agentliyinin xəbərləri" jurnalının baş redaktoru, Beynəlxalq Şərq Neft Akademiyasının həqiqi üzvüdür. 100-ə qədər məqalənin, 2 monoqrafiyanın müəllifidir. İxtiralara görə 15 müəlliflik şəhadətnaməsi almışdır. Azərbaycan Xəzər Universitetinin Direktorlar Şurasının üzvüdür.

Evlidir. Aytən, Firuzə və Nərgiz adlı üç övladı var.

## Təltifləri
"Tərəqqi" medalı ilə təltif olunmuşdur.

## İstinadlar
Filikudi

**Filikudi** () — Tirren dənizində İtaliyaya məxsus, Siciliyanın şimal şərqində yerləşmiş kiçik vulkanik ada. Lipari adalarının daxildir. İnzibati cəhətdən Messina əyalətindəki Lipari bələdiyyəsinə aiddir. Adanın sahəsi 9,45 km², əhalisi 235 nəfərdir (2001). Ən yaxın ada Alikudidir. Filikudidən əxminən 20 km qərbdə yerləşir. Ondan şərqində Salina adası var.

## Coğrafiya
Adanın sahəsi 9,49 km²-dir. Adanın ən yüksək nöqtəsi Monte Fossa Felcidir (773 m). 74 m hündürlüyü olan La Kanna qayası adanın sahillərində dənizdə yerləşir. Adada bir neçə kənd var, ən böyüyü Pekorini Mare və Valdciesadır. 1997-ci ildə adanın ərazisinin təxminən dörddə üçü (7 km²) qoruğa çevrilmişdir.

## Tarix
Adanın adı "Finikiyalı" mənasını verən yunancada *Phoenicusa*dan törəmişdir. Digər Lipari adaları kimi, burada da neolit dövründə məskunlaşma olmuş, sonra uzun müddət yaşayış olmamışdır. Yunan, Roma və Bizans varlığının izləri mövcuddur.

## İqtisadiyyat
Adada balıqçılıqla yanaşı, kənd təsərrüfatı da inkişaf etdirilir, üzüm, zeytun, dənli bitkilər və tərəvəzlər becərilir.

## Mənbə
* Adanın saytı
* Filikudi adasının saytı
Tektonik fəallaşma sahələri

**Tektonik fəallaşma sahələri** – zəlzələ, uçqun və sürüşmələr tipli neotektonik hadisələrlə müşayiət olunur. Həmin sahələr üçün aşınma və denudasiya hadisələri də səciyyəvidir. Oksidləşmə şəraiti yaradan kimyəvi elementlər və birləşmələr – sərbəst oksigen ilə yanaşı kükürd, dəmir və s. elementlərin kimyəvi fəallığı yüksəlir. Qələvi və qələvi-torpaq metallar, habelə halogenlər aqressivlik göstərir. Tektonik fəallığın yüksəldiyi sahələrdəki geokimyəvi mühitdə yaranan torpaqlar və sularda kalium, dəmir və kükürd elementləri ilə zənginləşmə baş verir. Tektonik oreollar öz mahiyyətinə görə həm də diffuziya oreolları hesab oluna bilər. Tektonik oreollarda dəmir, karbon, kükürd və s. elementlərinin zənginliyi diffuziya qabiliyyətini nümayiş etdirir. Səth və yeraltı sularda orta temperaturdan yüksək göstəricilər müşahidə edilir.

## İstinadlar
Yuri Matias

**Cefferson Yuri de Sousa Matias** () — Azərbaycan Premyer Liqasında çıxış edən "Neftçi" klubunda mərkəz müdafiəçisi kimi çıxış edən braziliyalı peşəkar futbolçu.

## Karyerası
Braziliyanın Kampina-Qrandi şəhərində anadan olan Matias 27 iyun 2016-cı ildə bir illik icarə əsasında Akademica de Coimbra-ya transfer olundu.

2020-ci ilin yanvarında Akademika ilə müqaviləsinə qarşılıqlı razılaşma əsasında xitam verildi və Yuri Fars Körfəzi Pro Liqasında çıxış edən Traktor ilə altı aylıq müqavilə imzaladı.

### [[Neftçi PFK|Neftçi]]
18 iyul 2023-cü ildə "Neftçi" Yuri Matias ilə 2 illik müqavilə imzaladığını elan etdi.

## İstinadlar
Kollektiv şüur

**Kollektiv şüur** və ya **kollektiv vicdan** — cəmiyyətdə ortaq inancların, ideyaların və əxlaqi münasibətlərin birləşdirici qüvvə kimi fəaliyyət göstərən məcmusu. Ümumiyyətlə, bu, konkret olaraq əxlaqi vicdana deyil, ümumi sosial normalar anlayışına aid edilir.

Kollektiv şüur sayıla biləcək şeylərin müasir konsepsiyasına həmrəylik münasibətləri, memlər, qrup təfəkkürü və sürü davranışı kimi ekstremal davranışlar, həmçinin kollektiv rituallar və rəqs yığıncaqları zamanı kollektiv şəkildə paylaşılan təcrübələr daxildir. İnsanlar ayrı-ayrı fərdlər kimi mövcud olmaq əvəzinə resursları və bilikləri bölüşmək üçün dinamik qruplar kimi bir araya gəlirlər. Bu, eyni zamanda bütün cəmiyyətin oxşar dəyərləri bölüşmək üçün necə bir araya gəldiyini təsvir etmək üsulu kimi inkişaf etmişdir. Bu, həmçinin "pətək ağlı", "qrup ağlı", "kütləvi ağıl" və "sosial ağıl" adlandırılmışdır.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat

* *[[:en:The_Division_of_Labour_in_Society|The Division of Labour in Society]]* (1893)
* *[[:en:The_Rules_of_the_Sociological_Method|The Rules of the Sociological Method]]* (1895)
* *[[:en:Suicide_(Durkheim_book)|Suicide]]* (1897)
* *[[:en:The_Elementary_Forms_of_Religious_Life|The Elementary Forms of Religious Life]]* (1912)
* Gad Barzilai, *Communities and Law: Politics and Cultures of Legal Identities* University of Michigan Press, 2003. ISBN&nbsp;978-0-472-03079-8
* 
* 
* 
* 
* 
*
Tokenizm

**Tokenizm** — iş məkanında və ya təhsil kontekstində irqi və ya gender bərabərliyi görüntüsünü vermək məqsədilə, xüsusilə dəaz təmsil olunan qruplardan insanları işə cəlb etməklə azlıq qruplarının üzvlərini əhatə etmək üçün yalnız səthi və ya simvolik səy göstərmək təcrübəsi. Bu, iş yerinə və ya təhsil müəssisəsinə əlamətdar bir şəxsin daxil edilməsi cəhdi adətən sosial inklüzivlik və rəngarənglik (irqi, dini, cinsi və s.) təəssüratı yaratmaq məqsədi daşıyır.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat
*
Rüstəm Batmanqılıc

**Rüstəm Batmanqılıc** (; ) — Fars əsilli amerikalı müğənni, prodüser, musiqiçi, bəstəkar. Vampire Weekend qrupunun yaradıcı üzvüdür. Stereogum onu dövrün ən yaxşı pop, indi-rok prodüserlərindən biri adlandırıb. Rüstəm həmçinin solo sənətçi kimi fəaliyyət göstərir, bununla yanaşı elektro-soul qrupu Discovery-nin üzvüdür. O, 27 yaşında olarkən Vampire Weekend-in bir nömrəli albomu "Contra"nı hazırladı.

## Həyatı
Rüstəm Batmanqılıc 28 noyabr 1983-cü ildə ABŞ-nin Vaşinqton şəhərində İranlı ailədə anadan olub. Anası Nəcmiyə Batmanqılıc yemək kitabı müəllifi, atası isə naşirdir. Valideynləri 1983-cü ildə Vaşinqtona köçüblər. Qardaşı Zal Batmanqılıc müstəqil filmmeykerdir. O, qardaşı ilə "Sound of My Voice" filmi üzərində birlikdə çalışdı, Rüstəm mahnı bəstələdi qardaşı isə rejissorluq etdi.

## Şəxsi həyatı
Out jurnalına danışan Rüstəm gey olduğunu bildirib.

## Diskoqrafiya
**Albomları**
* Half-Light (2017)
* Changephobia (2021)

**Vampire Weekend ilə**
* Vampire Weekend (2008)
* Contra (2010)
* Modern Vampires of the City (2013)

**Prodüseri olduğu albomlar**
* Clairo – Immunity (2019)
* Discovery – LP (2009)
* Georgia – Euphoric (2023)
* Hamilton Leithauser and Rostam – I Had a Dream That You Were Mine (2016)
* Haim – Women in Music Pt. III (2020)
* Vagabon – Sorry I Haven't Called (2023)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

*
Vampire Weekend

**Vampire Weekend** — 2006-cı ildə Nyu-Yorkda qurulmuş amerikan rok qrupu. Qrup üzvləri ifaçı-gitaraçı Ezra Keninq, multi-instrumentalist Rüstəm Batmanqılıc, təbilçi Kris Tomson və basçı Kris Bayodur. Rüstəm 2016-cı ilin əvəllərində qrupdan ayrıldı.

## Diskoqrafiya
* *Vampire Weekend* (2008)
* *Contra* (2010)
* *Modern Vampires of the City* (2013)
* *Father of the Bride* (2019)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Padam Padam

**"Padam Padam"** avstraliyalı müğənni Kayli Minouq tərəfindən 18 may 2023-cü ildə *[[:en:Tension (Kylie Minogue album)|Tension]]* adlı studiya albomunun baş sinqlı kimi buraxılmış mahnıdır. Mahnı norveçli müğənni və bəstəkar İna Vroldsen tərəfindən prodüser Lostboy ilə birgə yazılmışdır. Musiqi klipi rejissor Sofi Müller tərəfindən çəkilmiş və mahnı həmin klip ilə ilk dəfə tam şəkildə təqdim edilmişdir. Sinql İngiltərə və ABŞ xit-paradlarında Top 10-a daxil oldu.

## Mahnının tarixi
Mahnı 12 may 2023-cü ildə yeni albomun elanı ilə birlikdə anons edildi, lakin o vaxt buraxılış tarixi yox idi. Buraxılış tarixi mayın 16-da mahnının 20 saniyəlik hissəsi ilə elan edildi. Mahnının adı ürəyin döyünməsi mənasını ifadə edir.

## Kompozisiyası
"Padam Padam" mahnısı "hipnotik elektro ", "hamar, gurultulu dans-pop ", həmçinin " *Tension* " albomunun "eyforik açılış" mahnısı kimi təsvir edilmişdir. Mahnı elektrik gitara rifi və " texnopop fonu" ehtiva edir. Bu mahnı Minouqun əvvəlki *Disco* (2020) albomunun tərzindən uzaqlaşaraq daha çox Avropa sint-popuna doğru irəlilədi. Official Charts Company- dən olan Corc Qriffitsə görə, "Padam Padam" Şərqi Avropadan ilhamlanmış elektropop əsərdir. 

## Kommersiya uğuru
"Padam Padam" ARIA Singles Chart- da 39-cu yerdə debüt etdi və 2012-ci ildə " Timebomb " dan sonra Minouqun Avstraliyada ilk top-40 hiti oldu. Mahnı həmçinin yayımlandıqdan bir gün sonra UK Singles Downloads Chart və UK Singles Sales Chart- da səkkizinci yerə daxil oldu. Mahnı Böyük Britaniyada Singles Chart- da 26-cı yerdə debüt etdi, Minouqun Böyük Britaniyanın top-40-da 52-ci sinqlı və 2014-cü ildə yayımlanan "Into the Blue"dan sonra ən yüksək hit-parad sinqlı oldu. O, həmçinin UK Singles Sales və Yükləmə Çartlarında birinci yeri tutdu.

## Klipi
Musiqi klipi Los-Ancelesin San Fernando Vadisində rejissor Sofi Müller tərəfindən lentə alınıb . 18 may 2023-cü ildə klip yayımlandı.

## İstinadlar
Yeni dünya nizamı

**Yeni dünya nizamı** bu mənaları ifadə edə bilər:

* Yeni dünya nizamı (konspirasiya nəzəriyyəsi)
* Yeni dünya nizamı (siyasət)
Bast

**Bast**, həmçinin **Bastet**, **Baset**, **Ubasti** və ya **Paşt** (, ) — Misir mifologiyasındakı tanrıçalardan biri. Per-Bast öz kultunun mərkəzində yerləşən və tarixçi Herodotun salnamələri tərəfindən tanınan delta şəhəri, əsas pişik ilahəsi Bast qədim ilahə idi və ən azı o vaxtdan bəri sitayiş edilirdi. İkinci sülalə. O, evin və ailənin qoruyucusu hesab olunurdu və onun evə xeyir-bərəkət gətirdiyinə inanılırdı.

Par-Bast kult mərkəzində qazıntılar zamanı mumiyalanmış müqəddəs pişiklərin qəbiristanlığı da aşkar edilmişdir. Əvvəlcə o, Aşağı Misirin himayədar ilahəsi idi və vəhşi aslan kimi təsvir edilmişdir. Əslində onun adı (qadın) "yeyən, (yeyərək) məhv edən" mənasındadır. Onun ev pişikləri ilə eyniləşdirilməsi və bu şəkildə təsviri eramızdan əvvəl 1456-cı ildə başlamışdır. Qoruyucu ilahə kimi o, fironun müdafiəçisi və qoruyucusu kimi görünürdü. Ranın qızı sayılan Bast da "Ranın gözü" olan tanrılardan biri idi. Qədim dövrlərdə olduğu kimi, bu gün də gözəllik və estetik mühakimə ruhlandırır və bu gün də müxtəlif sənət əsərləri üçün ilham mənbəyidir. Bu hərəkat həm ciddi sənət layihələrində, həm də müxtəlif məşhur mədəni məqsədlər üçün həyata keçirilə bilər. müxtəlif botlarda, oyunlarda, romanlarda və rəsmlərdə istifadə olunmağa davam edir və bəşər tarixinin zərif incisi kimi davam edir.

## İstinadlar
Allometrik mühəndislik

**Allometrik mühəndislik** — orqanizmlərin populyasiyasında bədən ölçüsü və ya forması üçün miqyaslama əlaqələrinin eksperimental olaraq dəyişdirilməsi prosesi. Daha dəqiq desək, bir əlamətin digərinə nisbətən dispersiyasını dəyişdirməklə mürəkkəb fenotipin tərkib əlamətləri arasında aşkar olan sıx kovariantlığın eksperimental şəkildə pozulması prosesi.

Tipik olaraq, bədən ölçüsü iki əlamətdən biridir. İki əlamətin ölçüləri bir-birinə qarşı qurulur və miqyaslama əlaqəsi aşağıdakı kimi təqdim edilə bilər:

 log(y) = mlog(x) + log(b) .

Bu cür manipulyasiyalar yeni variantlar yaratmaq üçün kəsişməni (b), yamacı (m) və ya hər ikisini dəyişdirməklə miqyaslama münasibətlərini dəyişdirir. Bu yeni variantlar daha sonra xüsusiyyət və ya uyğunluq fərqləri üçün sınaqdan keçirilə bilər. Diqqətli sınaq vasitəsilə, hər bir hissənin bütün kompleks fenotipin funksiyasına və nəticədə orqanizmin uyğunluğuna necə töhfə verdiyini müəyyən etmək üçün əlamətlər dəstinin hər bir komponentini ardıcıl olaraq sınaqdan keçirmək olar. Bu üsul morfologiyanı bir-birinə uyğunlaşdırmaq və onların xüsusiyyətlərini müqayisə etməklə ölçülərinə görə fərqlənən bioloji qrupların daxilində və ya arasında müqayisə aparmağa imkan verir.

## Nümunələr və tətbiqlər
### Lakın fərziyyəsi
Allometrik mühəndislik Devid Lakın fərziyyəsini Sceloporus occidentalis kərtənkələsində yoxlamaq üçün istifadə edilmişdir. Bu araşdırmada, qruplar arasındakı ölçü fərqinin təsirini aradan qaldıraraq, yumurta sarısının miqdarını idarə edərək, digərinin morfologiyasına uyğunlaşdırmaq üçün iki populyasiya istifadə edilmişdir. Təcrübələrdən sonra sürətin bədənin ölçüsü ilə tərs mütənasib olduğu müəyyən edildi.

### [[Təbiət]] və [[tərbiyə]]
Ana bağı tarakanlarda (Diploptera punctata) yumurtalıqların cərrahi çıxarılması ilə "allometrik olaraq hazırlanmışdır". Bu, nəsillərin sayını effektiv şəkildə azaltdı və hər bir nəsil üçün resursların ayrılmasını artırdı. Onlar bu xüsusiyyətləri qrup effektləri ilə birləşdirdilər (böyük qruplarda daha sürətli inkişaf) və valideyn sərmayəsinin qrup təsirlərinin öhdəsindən gələ biləcəyini aşkar etdilər.

### Təbii seleksiya
Zonosemata vittigera milçəyinin qanadlarında tullanan hörümçəyin hərəkətlərinə oxşar zolaqlı naxış var. Qrin və başqaları bu milçəyin qanadlarını adi ev milçəyi ilə kəsib köçürməklə davranış və morfologiya arasındakı əlaqəni pozaraq yeni fenotiplər hazırladılar. Bu manipulyasiya göstərdi ki, hoppanan hörümçəklərin hücum etməsinə mane olan zolaq şəkili ilə birləşən davranışdır, digər yırtıcılar deyil.

### Metodları
İstifadə olunan kəsilmə, yumurtanın sarısının dəyişdirilməsi, hormonal müalicələr, ananın ayrılması, temperaturun manipulyasiyası və ya qidalanma vəziyyətin dəyişdirilməsini əhatə etmişdir. Hər bir metodun, şübhəsiz ki, eksperiment tərtib etməzdən əvvəl nəzərə alınmalı olan öz üstünlükləri və mənfi cəhətləri var, lakin bu üsullar müqayisəli və təkamül biologiyasında yeni tədqiqat yolları açır.

## İstinadlar
Nqo Din Zyem

() — Vyetnam dövlət və siyasət xadimi, Vyetnam Respublikasının ilk prezidenti (1955–1963).

## Həyatı
Nqo Din Zyem katolik mandarin ailəsində anadan olmuşdur. 1954-cü ildə dövlət başçısı və keçmiş imperator Bao-day onu yeni yaradılmış Vyetnam Respublikasının baş naziri təyin etmişdir.

Zyem 1955-ci ildə Bao-dayı referendum vasitəsilə devirmiş və prezident olmuşdur. O, ABŞ-nin dəstəyi ilə Cenevrə Konfransının azad seçkilər haqqında müddəalarına əməl etməkdən imtina etmişdir. Zyem hakimiyyətinin qeyri-kommunist Cənubi Vyetnamı qurmasında ABŞ-nin möhkəm dəstəyi olmuşdur. Buna baxmayaraq, onun buddistləri təqib etməsi və öldürməsi ABŞ-nin dəstəyini geri çəkməsinə səbəb olmuşdur. Zyem dövlət çevrilişi nəticəsində öldürülmüşdür.

## Mükafatlar

* "Müqəddəs Mixail və Georgi" ordeni (Birləşmiş Krallıq, 1957)
* "Çula Çom Klao" ordeni (Tailand, 1959)

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat

* 
* Cao, Văn Luận (1972). *Bên giòng lịch sử, 1940–1965*. Trí Dũng, Sài Gòn.
* 
* 
* 
* 
* 
*
* 
* Kolko, Gabriel (1987). *Vietnam: Anatomy of a War, 1940–1975*. Unwin Paperbacks.
*
* 
* 
* Morgan, Joseph (1997). *The Vietnam Lobby: The American friends of Vietnam 1955–1975.* University of North Carolina Press.
* 
* 
* 
* 
* Taylor, K. W., ed. (2015). ''Voices from the Second Republic of South Vietnam (1967–1975)'' . Ithaca, NY: Southeast Asia Program Publications, Cornell University Press.
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* Keith, Charles (2012). *Catholic Vietnam: A Church from Empire to Nation*. University of California Press.
* 
* Lockhart, Bruce McFarland, Bruce McFarland (1993). *The end of the Vietnamese monarchy*. Council on Southeast Asia Studies, Yale Center for International and Area Studies.
* 
* 
* Morgan, Joseph (2003). "Wesley Fishel and Vietnam: A special kind of Friend" in *The Human Tradition in American since 1945* ed. David Anderson, Wilmington.
* 
* Oberdorfer, Don (2003). *Senator Mansfiled: the Extraordinary Life of a Great American Statesman and Diplomat*. Washington, DC
* 
* 
* 
* 
* 
* Trần, Mỹ-Vân (2005). *A Vietnamese Royal Exile in Japan: Prince Cường Để (1882–1951)*. Routledge.
* 

## Xarici keçidlər

* JFK and the Diem Coup&nbsp;– Provided by the *[[:en:National Security Archive|National Security Archive]]*.
* ''The Pentagon Papers'', Vol. 2 Ch. 4  "The Overthrow of Ngo Dinh Diem, May–November, 1963", pp.&nbsp;201–76
Nquyen Nqok Tho

**Nquyen Nqok Tho** ; ) — Vyetnam Respublikasının (Cənubi Vyetnam) dövlət və siyasi xadimi, Cənubi Vyetnamın vitse-prezidenti (1956–1963), Cənubi Vyetnamın baş naziri (1963–1964).

## Həyatı
Nquyen Nqok Tho Varlı bir torpaq sahibinin ailəsində anadan olmuşdur. O, Lonqsyuyen Vilayət İdarəsində əmək fəaliyyətinə 1930-cu ildə başlamışdır. Nquyen Nqok Tho İkinci Dünya müharibəsindən sonra imperator Bao-dayın başçılıq etdiyi, Fransaya sadiq Vyetnam kukla dövlətində daxili işlər naziri təyin edilmişdir. Ölkə bölündükdən və Vyetnam Respublikası elan edildikdən sonra onun Yaponiyadakı ilk səfiri təyin edilmişdir. Diplomatik missiyasının böyük hissəsini ombasının sınığı səbəbindən əsasən yataqda keçirsə də, İkinci Dünya müharibəsi zamanı ölkəsinin işğalı dövrünə görə Yaponiyadan təzminat almağa nail olmuşdur.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Göynük (dəqiqləşdirmə)

* Göynük — Babək rayonunda kənd
* Baş Göynük — Şəki rayonunda kənd
* Aşağı Göynük — Şəki rayonunda kənd
* Göynük rayonu — 1930–1931-ci illərdə Azərbaycan SSR ərazisində rayon
* Göynük ilçəsi — Türkiyənin Bolu ilinin ilçəsi
* Göynük qalası — Culfa rayonunda arxeoloji abidə
* Göynük üsyanı — Göynükdə 1807-ci ildə baş vermiş üsyan
* Göynük hərəkatı — XX əsrin əvvəllərində Şəki-Zaqatala bölgəsində baş vermiş kəndli hərəkatı
Zeynəb Sultan külliyəsi

**Zeynəb Sultan külliyəsi** — İstanbulda XVIII əsrə aid külliyə. Osmanlı sultanı III Əhmədin qızı Zeynəb Sultanın sifarişiylə inşa olunan külliyə məscid, sübyan (yetimlər) məktəbi, çeşmə və türbədən ibarətdir. Dövrün saray memarı Mehmed Tahir ağa tərəfindən inşa olunan külliyəyə XIX əsrdə mədrəsə binası da əlavə edilmişdir. Külliyəyə aid çeşmə 1871-ci ildə tramvay yolu inşası səbəbilə, türbə və məzarlıq bölümünün böyük qismi isə fərqli zamanlardakı yol çəkilişi zamanı dağıdılmışdır. 1911-ci ildə aparılan inşaat işləriylə bağlı Sultan Əbdülhəmid türbəsinin də daxil olduğu Əminönü Həmidiyyə külliyəsinə aid çeşmə (bu çeşmə də memar Mehmed Tahir ağa əsəridir) buradan alınaraq Zeynəb Sultan külliyəsinin divarına bitişik şəkildə yenidən yerləşdirilmişdir. Məscid binası isə 1917, 1958, 1983 və 1988-ci illərdə təmir edilmişdir.

Külliyənin banisi Zeynəb Sultanın yol çəkilişi səbəbilə dağıdılan türbədən çıxarılan məzarı daha sonra məscidin həyətindəki məzarlıq bölümünə daşınmışdır. Zeynəb Sultanla yanaşı, bu məzarlıq bölümündə əri sədrəzəm Mələk Mehmed Paşa və bir çox başqa saray adamları dəfn edilmişdir.

## Qalereya

Fayl:İstanbul - Zeynep Sultan Camii r2 - Mart 2013.JPG|alt=
Fayl:İstanbul - Zeynep Sultan Camii r6 - Mart 2013.JPG|alt=
Fayl:Hamidiye Çeşmesi in 2007 2282.jpg|alt=


## İstinadlar

* BA, İ.ŞD, Dosya, nr. 117, Gömlek nr. 7006.
* BA, MF.MKT, Dosya, nr. 549, Gömlek nr. 59.
* Halil Ethem [Eldem], *Camilerimiz*, İstanbul 1932, s. 96-97.
* Tahsin Öz, *İstanbul Camileri*, Ankara 1962, I, 158.
* Hikmet Ülgen, *İstanbul Camileri*, İstanbul 1966, s. 111-112.
* *Eminönü Camileri* (nşr. Eminönü Müftülüğü), İstanbul 1987, s. 221-222.
* Mübahat S. Kütükoğlu, *XX. Asra Erişen İstanbul Medreseleri*, Ankara 2000, s. 57-59.
* İshak Güven Güvelioğlu, *Osmanlı Mezar Taşları ve Zeynep Sultan Haziresi*, İstanbul 2008.
* Aygül Ağır, “Mehmed Tahir Ağa”, *DBİst.A*, V, 367-368.
* Gülbin Gültekin, “Zeynep Sultan Camisi ve Sıbyan Mektebi”, *a.e.*, VII, 550-551.
* Ahmet Vefa Çobanoğlu, “Mehmed Tâhir Ağa”, *DİA*, XXVIII, 535-536.

## İstinadlar
Zıonq Van Min

() — Vyetnam Respublikasının hərbi və siyasi xadimi.

O, Vyetnamda hündürboylu şəxs sayılırdı. Bu səbəbdən "Böyük Min" ləqəbini almışdı.

## Həyatı
1963-cü ildə prezident Nqo Din Zyemin ölümünə səbəb olan hərbi çevriliş həyata keçirmişdir. Bundan sonra o, iki ay Vyetnam Respublikasının diktatoru olmuşdur. 1975-ci ildə prezident Nquyen Van Thieu ölkədən qaçdıqdan iki gün sonra çox qısa müddətə ölkəyə yenidən rəhbərlik etmişdir. 1983-cü ildə ailəsi ilə birlikdə Fransaya getməyə icazə almış, daha sonra ABŞ-yə köçmüşdür. O, Pasadenada yaşamış, 2001-ci ildə vəfat etmişdir.

Sürgündə Zıonq Van Min heç vaxt siyasi fəaliyyətlə məşğul olmayıb və heç bir xatirə qoyub getməmişdir.

## İstinadlar
Nquyen Khan

**Nquyen Khan** (; ) — Vyetnam Respublikasının (Cənubi Vyetnam) hərbi və dövlət xadimi, Cənubi Vyetnamın prezidenti və baş naziri (1964).

## Həyatı
Nquyen Khan 8 noyabr 1927-ci ildə Fransa Hind-Çininin Çavin vilayətində varlı ailədə anadan olmuşdur. O, Sayqonda elit fransız məktəbində oxumuşdur. Nquyen Khan gəncliyində Fransa müstəmləkəçilərinə qarşı mübarizə aparan kommunist hərəkatına qoşulmuş, lakin 15 aydan sonra Ho Şi Minin tərəfdarları sıralarını tərk etmişdir. Buna müxtəlif səbəblər ortaya atılmışdır. İddialara görə, o, Fransanın təklif etdiyi məbləğə görə tərəf dəyişdirmişdi, lakin özü qeyd etmişdir ki, bunda səbəb özünün kommunist yox, milliyətçi olması idi.

1960-cı ildə dövlət çevrilişinə cəhddən sonra tutduğu mübahisəli vəzifəyə görə rütbəsi aşağı salınaraq korpus rəisi vəzifəsinə təyin edilmişdir. 1963-cü ildə general Zıonq Van Minin başçılıq etdiyi hərbi çevrilişdə iştirak etdi. O, buna baxmayaraq, bundan siyasi divident götürməmişdir. Bu arada ölkədə hərbi siyasi rəhbərliklə mülki hökumət arasında ziddiyyətlər getdikcə artırdı. 1964-cü ildə qansız çevriliş etmiş və dövlətin başında dayanmışdır. Kütləvi etiraz ictimai hərəkatının təsiri altında o, hakimiyyəti mülki şəxslərə ötürmək məcburiyyətində qalmışdır.

1965-ci ilin fevralında Nquyen Van Thiyeu və Nquyen Kao Ki-nin başçılıq etdiyi hərbi çevriliş nəticəsində hakimiyyətdən uzaqlaşdırılm;.d;r. O, xüsusi tapşırıqlar üzrə səfir təyin edilmi.dir, 1977-ci ildən Cənubi Vyetnamın süqutundan sonra ABŞ-də yaşamışdır. 2005-ci ilin yanvarında ABŞ-də antikommunist təşkilat olan Azad Vyetnam Hökumətinin dövlət başçısı təyin edilmişdir. O, 2013-cü ildə Kaliforniyanın San-Xose şəhərində 85 yaşında vəfat etmişdir.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Xarici keçidlər

* Official Facebook page of General Nguyễn Khánh
* JFK and the Diem Coup – Provided by the National Security Archive
* Interview with General Nguyen Khanh, April 29, 1981
Nquyen Van Lemin edamı

**Nquyen Van Lem** (, ) və ya **Bay-lop** () — Vyetnam hərbçisi, kapitan rütbəli Vyetkonq zabiti. O, Vyetnam müharibəsində Tet hücumu zamanı Vyetnam Respublikası generalı Nquen Nqok Loan tərəfindən Sayqonda edam edilmişdir. Edam şəkli 1969-cu ildə yerindəcə xəbər fotoqrafiyasına görə "Pulitser" mükafatını qazanmış və ABŞ-də müharibə əleyhinə hərəkatın güclənməsinə kömək etmişdir.

## Edam
Nquyen Van Lem Vyetkonqda kapitan idi və Bay-lop kod adı ilə tanınırdı. Həyat yoldaşı Nquyen Thị Lop bu kod adının onun yeddinci oğlunun adından və "təkər" mənasında olan öz qızlıq soyadından yarandığını bildirmişdir.

Lem 1 fevral 1968-ci ildə Vyetkonq və Şimali Vyetnam qüvvələrinin gözlənilməz kütləvi hücumu zamanı Cənubi Vyetnam qoşunları tərəfindən Sayqonda mülki geyimdə olarkən tutulmuşdur. O, Vyetnam Respublikası Milli Polisinin rəisi, briqada generalı Nquen Nqok Loanun yanına gətirilmişdir. 36 yaşlı Lem Cənubi Vyetnamlı polkovnik-leytenant Nquyen Tuanı, onun həyat yoldaşını, altı uşağını və 80 yaşlı anasını öldürməkdə ittiham olunurdu. İddialara görə, o, təxminən otuz dinc sakindən ibarət kütləvi məzarlıq yaxınlığında əsir götürülmüşdü.

Loan bağlı məhbusu başından vurmaq üçün özünün ".38 Special" patronlu "Smith & Wesson Bodyguard" revolverindən istifadə edərək Lemi küçədə edam etmişdir. Fotoşəkil hadisənin şahidi və "NBC News"un operatoru Vo Sıu və "Associated Press" fotoqrafı Eddi Adams tərəfindən qeydə alınmışdır. Fotoşəkil və video müasir Amerika jurnalistikasında məşhur obrazlara çevrilmişdir. Adamsa 1969-cu ildə yerindəcə xəbər fotoqrafiyasına görə "Pulitser" mükafatını qazanmışdır.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* The Saigon Execution, a thorough account by an AP photo editor including research after the war.
* Feb. 1, 1968: A grisly moment from the Vietnam War -St. Louis Dispatch
Glebionis

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi. 

## Sinonimləri
### Heterotipik sinonimləri
* 

## Növləri
* 
* 

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Pərtəvniyal Sultan külliyəsi

**Pərtəvniyal Sultan külliyəsi** — İstanbulda XIX əsrə aid külliyə. Osmanlı sultanı II Mahmudun xanımı və Sultan Əbdüləzizin anası Validə Pərtəvniyal Sultanın sifarişiylə inşa olunan külliyə məscid, məktəb, kitabxana, türbə, 6 ədəd çeşmə və 7 ədəd dükandan ibarətdir. 16 oktyabr 1868-ci ildə başlayan külliyə inşası 9 yanvar 1871-ci ildə tamamlanmışdır. Külliyəyə aid məscidin təməlləri isə saray münəcciminin təyin etdiyi uğurlu saata görə, 4 yanvar 1869-cu ildə — bazar ertəsi günü yerli saatla 16:15'də atılmışdır. Topqapı saray arxivində saxlanılan və 24 dəftərdən ibarət olan məsrəflər toplusunda bina əmini Hüseyn bəy və köməkçisi Xosrov bəyin, katibi Sami Əfəndinin, vəqf idarəçisi yəhudi Boqos bəyin, memarı erməni Sarkis Balyan və köməkçiləri Aqop, Bedros bəylərin adları çəkilir. Beləliklə, bir çox mənbədə adı çəkilən italyan memar Pietro Montani Əfəndinin külliyənin memarı olmadığı məlum olur.

Külliyənin banisi olan Validə Pərtəvniyal Sultan oğlunun taxtdan endirilməsi və öldürülməsindən xeyli sonra — 26 yanvar 1884-cü ildə vəfat etmiş və külliyəyə aid türbəyə dəfn edilmişdir. Bundan başqa türbədə nəvəsi Yusif İzzəddin Əfəndinin xanımı Çeşmi-ahu xanım, körpə yaşlarında vəfat edən oğlu Mehmed Bahəddin Əfəndi və qaynanası Məstarə xanım da dəfn edilmişdir. 1926–1929-cu illərdə tramvay yolunun genişləndirilməsi əsnasında türbə bir az geri çəkilmiş, 1958-ci ildə isə tamamilə dağıdılmışdır. Burada dəfn olunan cənazələr bir müddət Topqapı sarayında mühafizə edildikdən sonra Sultan Mahmud türbəsinə daşınaraq əri Sultan Mahmudun məzarı üzərinə dəfn edilmiş, ardından türbəsinin yenidən inşa edilməsiylə 1969-cu ildə ikinci dəfə yer dəyişdirmişdir.

## Qalereya

Fayl:Pertevniyal Valide Mosque minaret DSCF2325.jpg|alt=Fayl:Istanbul asv2021-11 img29 Aksaray PVS Mosque.jpg|alt=Fayl:Gezicht op de Yeni Validemoskee in Istanbul met op de voorgrond boten Mosquée de Validé (yéni-Djami) (titel op object), RP-F-F00998-AF.jpg|alt=Fayl:201607 Istanbul (19) (33384949423).jpg|alt=


## Mənbə
* Mehmed Süreyyâ, *Sicill-i Osmanî* (haz. Nuri Akbayar, s.nşr. Seyit Ali Kahraman), İstanbul 1996, I, 35.
* Tahsin Öz, *İstanbul Camileri*, Ankara 1987, I, 149.
* Turgut Saner, *19. Yüzyıl İstanbul Mimarlığında Oryantalizm*, İstanbul 1998, s. 63–66.
* Şevket Pamuk, *İstanbul ve Diğer Kentlerde 500 Yıllık Fiyatlar ve Ücretler: 1469–1998*, Ankara 2000, s. 30.
* Oktay Aslanapa, *Osmanlı Devri Mimarisi*, İstanbul 2004, s. 537–538.
* Afife Batur, "Valide Camii", *DBİst. A*, VII, 360–362.

## İstinadlar
Sanqriya

**Sanqria** — ilk dəfə İspaniyada ortaya çıxan şərab və sitrus meyvələrinə əsaslanan sadə spirtli içkidir. Klassik reseptə qırmızı şərab, limon, portağal, bir az şəkər, konyak və qazlı su daxildir. Bu içki aşağı alkoqollu kokteyllərə aiddir, lakin güclü spirtli maddələrin əlavə edilməsi ilə müxtəlif formaları da var. Sanqria kokteyli təravətləndirməli və canlandırmalıdır. Buna görə də özündə çoxlu meyvə və buz ehtiva edir . Şərabın gücü su və ya sərinləşdirici içkilərlə düzəldilir.

İspanlar bu kokteylin hazırlanması qaydalarına həssaslıqla yanaşırlar. Meyvə və spirt bir-biri ilə ahəngdar olmalı, mükəmməl dad yaratmalıdır. Bununla belə, bəzi qaydalara və ardıcıllığa riayət edərək evdə bişirə bilərsiniz.

## Mənbə
* https://www.kp.ru/family/eda/retsept-koktejlya-sangriya/