open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Şifr

**Şifr** (, *ṣifr* "Sıfır", ordan,  "sifra") — hansısa mətnin ötürülmək üçün "açar" vasitəsilə oxunmaz vəziyyətə çatdırılması sistemi. Ərəb dilindən götürülüb. Sıfır sözü ilə kökdaşdır.

Şifrlər diplomatik nümayəndəliklər öz hökumətləri ilə yazışması, silahlı qüvvələrdə öz rabitələri ilə məlumat ötürülərkən və bankların tranzaksiyası zamanı istifadə edilir.

Şifr, yəni "sıfır"rəqəmi bir Hind rəqəmidir. Onu Avropaya ilk gətirən alim "Əl–Xarəzmi" olmuşdur.

"şifr" tarixə "əs-sifr" yəni sıfır olaraq gəlmişdi.
Sələfçegan

**Sələfçegan** — İranın Qum ostanının Qum şəhristanının Sələfçegan bəxşində şəhər. 2006-cı ilin siyahıya alınması əsasında bu şəhər 707 nəfər və 211 ailədən ibarət idi.Şəhərin əhalisi Xələclərdən ibarətdir və Xələc dilində danışırlar.

## İstinadlar
Voroninlər (teleserial, 2009)

**"Voroninlər"** () — Rusiya ailəvi komediya serialı. Serialın premyerası 16 noyabr 2009-cu ildə, СТС kanalında baş verdi.

## Süjet
Serialın əsas mövzusu — adi Stalinka evində yaşayan sadə bir ailə.
Ailənin baş üzvləri

12 mövsümü — 231–256 seriyası, dekabr 2012 3–12 (ilk 8 epizod) 31 dekabr 2012 (Christmas Series), 25, 27 fevral 2012 (3 seriyası), may 20 – 4 iyun 2013 (14 qalan)

Mövsüm 13–26 noyabr — 17 dekabr 2013 (ilk 16)
3–19 fevral, 2014 (bu 12 qalan)

14 mövsümü — 16 iyun — 2 iyul, 2014 (ilk 12 epizod),
avqust 4, 2014 — indiki

## Xarici keçidlər
* Serialın rəsmi saytı
Bautzen

**Bautzen** (, ) — Almaniyanın Saksoniya bundeslandında şəhər. Sorbların "paytaxtı" hesab edilir. Rəsmi dili alman dilindən başqa həmçinin yuxarı sorb dilidir. Bautzenin yaxınlığında, Kleinwelk şəhərətrafında Dinozavrlar parkı yerləşir. Bautzen altı şəhər birliyinin üzvü olmuşdur.

## Qardaşlaşmış şəhərlər
* , Vorms
* , Heydelberq
* , Yelenia Gura
* , Yablonets nad Nisou
* , Dreux

## Şəkillər

Image:peace_bridge_Bautzen_101.JPG|Şpree çayının üstündə yerləşən Sülh körpüsü
Image:Nicolaiturm_Bautzen_100.JPG|Nikolay qülləsi
Image:St Petri church Bautzen 100.JPG|Müqəddəs Petri kafedralı
Image:Reichenturm 101.jpg|Reichstrasse'də yerləşən şəhər qülləsi
Image:Burgwasserturm-bautzen.jpg|Ortenburq



## Xarici keçidlər

* Rəsmi sayt
Noyenqamme həbs düşərgəsi

**Noyenqam həbs düşərgəsi** () - Üçüncü Reyx tərəfindən İkinci dünya müharibəsi dövründə Almaniyanın Hamburq şəhərində yaradılmış, 1938 - 1945-ci illərdə fəaliyyət göstərmiş Nasist həbs düşərgəsi. İkinci dünya müharibəsinin sonuna kimi düşərgədə  106 min nəfər şəxsin yarısı  ölmüşdür. Britaniya ordusunun işğalı nəticəsində isə SS qoşununun saxlanılma mərkəzi kimi istifadə olunmuşdur. Həmin ərazi hal-hazırda muzey kimi fəaliyyət göstərir.

## İşgəncələr

Düşərgədə məhbuslardan, əsasən, alman ordusuna məxsus silahların daşınmasında istifadə olunurdu. Onlar çətin mövqelərdəki ağır işlərə göndərilib istismar olunmuşdur. Mənbələrə görə 50 min insan bunlara dözməyərək həlak olmuşdur. Qadınlar isə bina və kanalların tikintisində zorla işlədirlirdi.

## Qurbanlar
Təxmini, 28 millətdən olan nümayəndələr, həmçinin yerli yəhudi məhbuslar saxlanılırdı. Bu siyahıya kommunistləri, homoseksualları, qaraçıları və s. əlavə etmək olar. 20 min şəxsin adı memorialda əks olunmuşdur.
### Məhkumların sayı

## Tarix

### 1938
13 dekabr 1938-ci ildə artıq Noyenqamın tikintisi başa çatmışdı və Zaksenhauzen həbs düşərgəsidən 100 məhbus gətirilmişdi.

### 1940
Aprel 1940-cı ildə SS və Hamburq şəhəri Almaniyada fəaliyyət göstərən kərpic zavodu ilə müqavilə imzaladı. Bunun nəticəsində düşərgə genişləndi və müstəqil fəaliyyət göstərdi.

### 1942
Şahidlərin sözlərinə görə həmin il 200 SSRİ əsgəri xüsusi qaz kameralarında öldürülmüşdür. Artıq Hamburqda ölənləri yandırmaq üçün krematoriya tikilmişdir.

### 1943
Noyabr ayında düşərgəyə artıq ilk qadınlar gətirildi.

### 1944
1944-cı ilin yayında Auşvits həbs düşərgəsindən onlarla qadın məhbus Noyenqama köçürüldü.Həmin ilin sonuna kimi düşərgədəki ümumi məhbus sayı 49 min idi.

### 1945
15 mart 1945-ci ildə düşərgəyə Skandinaviyadan əsirlər gətirildi.Müharibənin son günlərində məhbuslar Almaniyanın işğal olunmamış bölgələrinə köçürülürdü. 2 may 1945-ci ildə sağ qalanlar Noyenqamı tərk etdi.

### Müharibədən sonra
Müharibənin ardınca düşərgə Britaniya qüvvələrinin nəzarətinə keçərək SS hərbi qulluqçularının və Nasist rəsmilərinin məhkəməyə qədər saxlanıldığı yer idi.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*Noyenqam memorialının rəsmi veb saytı

## Həmçinin bax
*Nasist həbs düşərgələri
Mozilla

**Mozilla** — çoxmənalı termin olaraq Mozilla Foundation qeyri-kommersiya şirkətinin proqram fəaliyyətini və bu proqram çərçivəsində istehsal olunan bir çox proqram məhsullarını bildirmək üçün işlədilir.

**Mozilla** aşağıdakı mənalarda işlənə bilər:
* Mozilla Firefox – populyar brauzer
* Kod adı Netscape Navigator
* Mozilla Foundation — qeyri-kommersiya təşkilatı
** Mozilla Corporation
** Mozilla Messaging
* Mozilla (talisman) — Mozilla Foundation-ın və hazırda fəaliyyəti dayandırılan Netscape Communications Corporation-ın talismanı (maskot)
## İstinadlar

## Xarici keçidlər

*
Vinya-del-Mar

**Viña del Mar** — Çilidə şəhər. Əhalisi 286931 nəfərdir (2002).

Ərazi — 122&nbsp;km², əhali sıxlığı — 2352 nəfər/km²-dir.

## Xarici keçidlər

* Rəsmi saytı
Oyunun ustası

**Oyunun ustası** () — Sidni Şeldonun 1982-ci ildə yazdığı romandır. Əsər bir çox dünya dillərinə tərcümə olunmuş və bir neçə dəfə nəşr edilmişdir. 1984-cü ildə bu əsərin əsasında CBS studiyası tərəfindən miniserial çəkilmişdir. Əsər Triller janrında yazılmışdır.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Brief overview of Master of the Game
Tanrıların yel dəyirmanları

**Tanrıların yel dəyirmanları** () — Sidni Şeldonun 1987-ci ildə Triller janrında yazdığı romandır. 1987-ci ildə bu əsərin əsasında miniserial çəkilmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* SidneySheldon.com
Sendi qasırğası

**Sendi qasırğası** () - Atlantik okeanında yaranmış və indiyə qədər qeydə alınmış ən güclü qasırğa. Yamayka, Haiti, Kuba, Dominikan Respublikası, Baham adaları, Kanada və ABŞ-də Sendi qasırğası nəticəsində ciddi dağıntılar yaranmışdır. 2012-ci ilin oktyabr ayında Karib hövzəsində başlanan qasırğa, 
oktyabrın sonlarına doğru daha da şiddətlənmişdir. Hal-hazırda qasırğa ABŞ sahillərinə çatmışdır. Sendi qasırğası nəticəsində onlarla insan həlak olmuşdur, ümumi dəymiş ziyanın 50 milyard dolları keçəcəyi ehtimal olunur.

## Qasırğadan zərər çəkən ölkələr

## İstinadlar
Sidni Şeldon

**Sidni Şeldon** () — yəhudi əsilli ABŞ yazıçısıdır. Sidni ilk həyat yoldaşı Horhor Kartrayt Şeldonun 1985-ci ildə vəfat edənə kimi ailə həyatı qurmuş, 1989-cu ildə isə Aleksandre Kastoffla evlənmişdir. Onun Meri Şeldon adlı yeganə qız övladı vardır. Sidni Şeldon 90-a yaxın ölkələrdə olmuşdur.

## Maraqlı faktlar
*Bir dəfə Sidninin evində yanğın olmuşdur. Yanğın zamanı yanğın söndürənlər ona evdəki ən qiymətli əşyaları götürməyi təklif edir. Bu zaman Sidni evdən qələmi və bloknotu götürür..

## İstinadlar

 
## Xarici keçidlər
* 
* Sidni Şeldon, 1987  
* Yazıçı ilə müsahibə
Dəqiqlik və tanıma

**Dəqiqlik və tanıma** () — informasiyanın alınması (en:informational retrieval) və obyektlərin tanınmasında, **precision** alınan informasiyanın nə qədərinin uyğun (relevant) olmasını, **recall** isə uyğun nümunələrin nə qədərinin alındığını göstərən nisbətdir. Misal üçün, fərz edək ki, proqram göstərilən şəkildən 7 it şəklini tanıyır. Şəkildə isə 9 it və bir neçə pişik şəkli var. Proqramın 4 şəkli doğru tanıyıb, 3 şəkil isə pişikdir. Onda proqramın precisionı 4/7, recall isə 4/9 olur.
Con fon Neyman

**Con fon Neyman** (; ) — ABŞ riyaziyyatçısı və fiziki.

## Həyatı
Con Lüis fon Neyman 28 dekabr 1903-cü ildə Budapeşt şəhərində doğulub. İmkanlı macar bankirinin böyük övladı idi. Onun qeyri-adi qabiliyyəti çox erkən üzə çıxmışdı. 6 yaşında bir-neçə əcnəbi dil bilirdi, səkkiz rəqəmli ədədləri beynində bölürdü, 8 yaşında isə ali riyaziyyatın əsaslarını mənimsəmişdi.

Con fon Neyman 22 yaşında Budapeştdə Pajmani Peter Universitetində riyaziyyat üzrə fəlsəfə doktoru dərəcəsi, eyni zamanda İsveçrə Federal Texnologiya İnstitutunun kimya mühəndisliyi üzrə diplomunu almışdır. Hələ 19 yaşı olanda, riyaziyyat üzrə iki məqalə dərc etdirmişdir. Con fon Neyman oyunlar nəzəriyyəsinin əsasını qoymuşdur. Çoxluqlar nəzəriyyəsi, həndəsə, operatorlar nəzəriyyəsi, riyazi iqtisadiyyat və s. sahələrə böyük töhfələr vermişdir.

Con fon Neymanın hesablama maşınının iş prinsipində əsas ideyalar aşağıdakı kimidir: informasiyanı təhlil edəcək hesablama maşını effektiv işləməsi ilə yanaşı, universal olmalıdır.

Universal hesablama maşını aşağıdakı qurğulardan ibarət olmalıdır: 
*riyazi və məntiqi əməliyyatları yerinə yetirən hesab-məntiq qurğusu;     
*proqramın icra olunma prosesini təşkil edən idarəetmə qurğusu; 
*verilənləri və proqramları yaddaşında saxlaya biləcək yaddaş qurğusu. 
Hesablama maşınının yaddaşında təhlil edilmiş verilənlərin və ya proqramların saxlanılmasından ötrü yaddaşın yuvalarını nömrələmək nəzərdə tutulurdu və bununla yanaşı, digər qurğuların da yaddaşa müraciəti sadələşdirilməli idi.

İstənilən xarici qurğudan maşının yaddaşına proqram daxil edilir. İdarəetmə qurğusu yaddaşdakı proqramı nəzərə alaraq onun icra olunmasını təşkil edir. Daxil edilmiş əmrlərə uyğun olaraq riyazi-məntiqi qurğu riyazi və məntiqi hesablamaları yerinə yetirir. Beləliklə, hesablama maşını insanın köməyi olmadan hesablama işlərini həyata keçirir.

EHM-lərin Con Lüis fon Neyman tərəfindən verilmiş arxitektura prinsipləri uzun müddət demək olar ki, dəyişməz qalmış və yalnız 20-ci əsrin 70-ci illərinin axırında superkompüter və matris prossesorların bu prinsiplərdən kənara çıxıldı.
## İstinadlar
Sən gəlməz oldun

**“Sən gəlməz oldun”** — bəstəkar Ələkbər Tağıyevin şairə Mədinə Gülgünün sözlərinə bəstələdiyi mahnı. Mahnını vaxtı ilə Zeynəb Xanlarova, Məmmədbağır Bağırzadə, Faiq Ağayev, Əlixan Səmədov kimi sənətçilər ifa ediblər. Xarici müğənillərdən Türk dilində Sibel Can və Gülay Sezər, Azərbaycan dilində Sati Kazanova, Rus dilində Soqdiana (“Məni yada sal” adı ilə).

## Tarixi
Mahnı 1973-cü ildə Ələkbər Tağıyev tərəfindən qardaşı oğlunun həyat yoldaşı Sevda xanıma həsr olunub. Sevda xanımın uşağı olandan sonra özü xərçəng xəstəliyinə düçar olur və o, uşağı bir yaşa dolmamış vəfat edir. Bu hadisə Ələkbər Tağıyevə çox təsir edir. Nəticədə o bu mahnını Sevda xanıma ithaf etmiş olur.

## Mətni

## İstinadlar
MAR bayrağı

Mərkəzi Afrika Respublikasının bayrağı 1958-ci iin dekabr ayının 1-də qəbul edilib.

## Bayrağın ideyası
Onun layihəsi Bartelemi Boqanda tərəfindən hazırlanıb. O Afrikanın müstəqilliyi uğrunda mübarizə aparıb. Bununla yanaşı o deyirdi ki, "Fransa ilə Afrika bir yerdə olmalıdır". Buna görə də Fransa bayrağında olduğu kimi qırmızı, ağ və göy rənglərdən, həmçinin Afrika ölkələrinin əsas rəngləri olan qırmızı, yaşıl və sarı rənglərindən də istifadə edib.

## Rənglərin mənası
Qırmızı - ölkə xalqının azadlıq uğrunda apardığı zaman axıdılan qanı simvolizə edir.

Göy - səma və azadlıq simvolu.

Ağ - sülh və qürur.

Yaşıl - ümid və inam.

Sarı - Səbir.

Qızılı ulduz - gələcək inkişaf və azadlıq.

## Möhür
1976-79-cu illərdə Mərkəzi Afrika imperiyası dövründə imperiyanın möhürü var idi. Bu möhür imperator Bokassa I məxsus idi. Möhür açıq yaşıl rəngdə və üzərində qartal şəkli var idi. Bayraqda bu qartal ulduzla əvəz olunub.

## Ölçüləri
Eni:uzunu - 3:5

## Mənbə
* Central African Empire, 1976-1979
Videokamera

**Videokamera** — televiziya kamerası ilə  videoçəkilişin kombinasiyası. Sonradan "videokamera" sözü "televiziya kamerası" sözünü sıxışdırıb çıxardı. İlk dəfə "videokamera" sözü telejurnalistlər üçün kamkoderlərin  ()  () ixtirası ilə yarandı.
Tofiq Hüseyn

**Tofiq Hüseyn** (tam adı: *Tofiq Yadulla oğlu Hüseynov*; ) — Azərbaycan şairi, publisist, Azərbaycanın Əməkdar Jurnalisti, “Tərəqqi” medalına layiq görülüb (2005).

## Həyatı

Hüseynov Tofiq Yadulla oğlu 1946-cı ildə Masallı rayonunun Məmmədxanlı kəndində anadan olub.
	 
1967-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universtitetini bitirəndən sonra təyinatla Əli Bayramlı şəhərinə göndərilib, burada çıxan “İşıq” qəzetində ədəbi işçi kimi əmək fəaliyyətinə başlayıb. Şöbə müdiri, məsul katib vəzifələrində işləyib.

1990-cı ildə alternativ Əli Bayramlı Şəhər Sovetinə deputat seçilib. 1991-cı ildə yeni yaradılan Hacıqabul rayonunda “Hacıqabul” qəzetinin ilk baş redaktoru təyin olunub. 1993-cı ildə “Həyat”qəzetinin cənub bölgəsində, 1997-cı ildən  hal-hazıra kimi “Respublika” qəzetinin Muğan-Şirvan bölgəsində xüsusi müxbir kimi çalışır. 
	
Mətbuatda səmərəli fəaliyyətinə görə 2005-cı ildə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin sərəncamı ilə “Tərəqqi” medalına, 2013-cü ildə "Əməkdar jurnalist" fəxri adına layiq görülüb.

## Ədəbi fəaliyyəti
	
Ədəbi fəaliyyətə 1964-cı ildə ADU-nun “Lenin tərbiyəsi uğrunda“ qəzetində dərc olunan “Yarpaq “şeiri ilə başlayıb. 1965-cı ildə Xəlil Rza Ulutürkün “Uğurlu yol” u ilə Masallı rayon qəzeti “Çağırış” da dərc olunan sil-silə şeirləri ədəbi iştimaiyyət tərəfindən rəğbətlə qarşılanıb. Sonrakı illərdə görkəmli söz ustaları Bəxtiyar Vahabzadə, Nəbi Xəzri, Tofiq Bayram, Cabir Novruz, Qulu Xəlilli, İlyas Tapdıq, Məmməd İsmayıl, Sabir Rüstəmxanlı, Tofiq Abdin, Əjdər Ol və başqaları tərəfindən müxtəlif qəzet və jurnallarda ədəbi yaradıcılığı yüksək qiymətləndirilib. 
	
8 şeir və publisistik məqalələr kitabının, sənədli povestin müəllifidir.
	
Ailəlidir, 2 övladı, 3 nəvəsi var.

## Əsərləri
*Sənə inanıram
*Sənin yaxşılığın
*Sabah sənin ad günündür
*Şərurlu polkovnik
*Əli Bayramlı hacıları
*Adamları mənim yanıma dərd gətirir
*Seçilmiş Əsərləri 2 cilddə
*Üzünə gün işığı düşən adam

## İstinadlar
Kapitalizasiya

**Kapitalizasiya** – sözlərin böyük hərflərlə yazılması. Böyük hərf digər hərflərlə müqayisədə daha iri ölçüdə yazılan hərfdir. O digər qrafika ilə işlənir.

Bir çox dillərdə baş hərflər cümlənin başlanğıcında, xüsusi isimlərdə və şeirlərdə hər sətirin əvvəlində yazılır. Bəzi hallarda xüsusi ayırmaq üçün hansısa söz və ya cümlə ancaq baş hərflə yazıla bilər.
Gürcü Arzusu

**Gürcü arzusu — Demokratik Gürcüstan** (, gürcücə "Kartuli osneba-demakratiuli Sakartvelo" kimi oxunur) — Gürcüstanın hakim partiyası, 19 aprel 2012-ci ildə biznesmen Bidzina İvanişvili tərəfindən yaradılıb. Partiya Gürcüstanda 2012-ci ildə parlament seçkilərdə hakim Vahid Milli Birlik Partyasının rəqibi olub.

## Mənbə
* Partiyanın rəsmi saytı (gürcücə)
SSRİ tanklarının siyahısı

Bu siyahı SSRİ tərəfindən istehsal olunan tankların siyahısıdır

## İkinci Dünya müharibəsinə qədər
### Yüngül tanklar
* T-18 (MS-1)
* T-26
* T-27
* T-37
* T-38

### BT (Быстроходный Танк) seriyası
* BT-1
* BT-2
* BT-5
* BT-7
* BT-8

### Orta ağırlıqlı tanklar
* T-24
* T-28

### Ağır tanklar
* T-35

## İkinci Dünya müharibəsi illəri
### Yüngül tanklar
* T-40
* T-50
* T-60
* T-70

* T-80

### Orta ağırlıqlı tanklar
* T-34
* T-34-85

* T-44

### Ağır tanklar
* KV-1
* KV-85
* KV-2
* İS-1
* İS-2
* İS-3

## İkinci Dünya müharibəsindən sonra
### Əsas döyüş tankları
* T-54
* T-55
* T-62
* T-64
* T-72
* T-80
* T-84
* Black Eagle
* T-95

### Ağır tanklar
* İS-4
* İS-6
* İS-7
* T-10
T-28

**T-28** tankı SSRİ istehsalı olan və dünyanın ilk orta zirehə malik olan tankıdır. 1931-ci ildə T-28 tankının prototipi hazırlanmış, 1932-ci ildən etibarən isə bu tankın-T-28 tankının seriyalı istehsalına başlanılmışdır. Bu tank mühasirələri yarmaq, düşmən qüvvələrinin dirənişini qırmaq üçün istifadə edilmiş və həmçinin çoxlu əsgər daşımaq qabiliyyəti olan bir tank kimi də istifadə edilmişdir. Bu tankın daha inkişaf etmiş variantı olan T-35 tankları istehsal olunana qədər bu tank istifadə də qalmışdır. 503 ədəd istehsal edilmiş bu tankdan hal-hazırda  cəmi  3 dənəsi qalmışdır. İki tank Finlandiya ordusu tərəfindən  SSRİ-Finlandiya müharibəsi (1939-1940) zamanı ələ keçirildikdən sonra hal-hazırda sərgilənir, biri isə Moskvada sərgilənir.
T-28 tankı ingilislərin Vickers A1E1İndependent tankı ilə oxşardır. I və II Dünya müharibəsi arasında istehsal edilmiş bir orta zirehə malik bir tankdır. 1926-cı ildə ilk prototipi Leninqrad şəhərindəki (indiki Sankt-Peterburq) Kirov zavodunda istehsal edilmişdir. Bu tankın 11 avqust 1933-cü ildə istehsalına başlanıb.Vickers A1E1İndependent isə 1932-ci ildən etibarən istehsal edilmişdir. 1933-1941-ci illər arasında bu tankdan 503 ədəd istehsal edilmişdir. 28 ton çəkisi, 6 nəfərlik ekipaj üzvü olan T-28 tankının maksimum sürəti yolda 42&nbsp;km/saat, yolsuzluq şəraitində isə 20–25&nbsp;km/saat arasında dəyişmişdir.

## İnkişaf etdirilmiş versiyaları
* T-28 Modeli 1934 və ya T-28A  —Əsas modeldəki pulemyot ilə eyni olan, T-35 in sipərinə bənzər,  76.2mm-lik silah ilə dəyişdirildi.
* T-28 Modeli 1938 və ya T-28B  —76.2mm-lik silah ilə dəyişdirildi. 16.5 kalibr 26 kalibr  ilə dəyişdirildi. M-17L mühərriki əlavə olundu.
* T-28E və ya T-28C —1940-cı ildə müdafiəsi artırıldı. Finlandiya müharibəsində bu tanklar özlərini yaxşı cəhətdən göstərə bilmədilər və bu da öz növbəsində bu tankdan şikayətlərə səbəb oldu. Tanka 80mm-lik ön zireh əlavə olundu. Tank saatda 23  kilometr sürətlə hərəkət etməyə başladı.
* T-28 Modeli 1940 —T-35 tankı oldu
*  OT-28 —Alovatan (yandırıcı) tank kimi istifadə olunmuşdur.

## Həmçinin bax
*SSRİ tanklarının siyahısı
Men adası funtu

**Men adası funtu** () — Böyük Britaniyanın və Men adasının pul vahidi. Men adası hökuməti tərəfindən buraxılır. 1 Men funtu = 100 pens. Simvolu: £ , bank kodu: IMP (Isle of Men Pound). Dövriyyədə 1, 5, 10, 20, 50 funtluq əskinazlar; 1, 2, 5, 10, 20, 50 pensli və 1, 2, 5 funtlu sikkələr vardır.

## Mənbə
* Men adası xəzinədarlığının saytında men adasının əskinazları 

## İstinadlar
95 tezis

[thumb|1517-ci ildə [Nürnberqdə çap edilmiş "95 tezis" (Berlin dövlət kitabxanası)]]
**95 tezis** (; **İndulgensiyaların gücü və effektivliyi haqqında [[disput]]**) — Martin Lüter tərəfindən yazılan və hakim dini doktrinanın imanı məhv etdiyini irəli sürərək katolisizm ilahiyyatının tənqidinə yönələn sənəd. Bu sənəd Almaniyada Reformasiyanın və protestantlığın başlanğıcı hesab olunur.

95 tezisin əsas məzmununu indulgensiya praktikasının, Roma papasının günahları bağışlamaq haqqının, həmçinin, Əhdi-Cədidlə Əhdi-Ətiqin yeganə etibarlı mənbə hesab edilməsinin tənqidi təşkil edir.

Martin Lüter bu tezisləri 31 oktyabr 1517-ci il tarixində məktubla Mayns və Maqdeburq arxiyepiskopu Albrext fon Brandenburqa göndərmişdi. Lakin XX əsrin sonlarınadək elə hesab edilirdi ki, o, bu tezisləri Vittenberq kilsəsinin qapısından asıb.. Albrext fon Brandenburqa göndərdiyi məktubda Martin Lüter Vittenberqdə indulgensiyaları təbliğ edən İohann Tetseldən şikayət etsə də, onun fon Brandenburq tərəfindən təyin etdiyindən xəbərsiz idi.

Martin Lüter tezislərində bəyan edir ki: Papa yalnız insanların bu dünyadakı günahlarını bağışlaya bilər, Ərafdakı günahları bağışlamaq haqqı yalnız Allaha məxsusdur. Digər tərəfdən Lüter Papaya müraciət edərək Papanın adından yanlış danışılmasından və Papanın Allahla bir tutulmasından narahat olduğunu bildirib.

Bu tezisləri yazmaqda Lüterin məqsədi Papaya və arxiyepiskop Albrext fon Brandenburqa keşişlərin özbaşınalığını xəbər vermək idi. Lakin bu tezislər Papanın mənafelərinə uymadığı üçün Papa Lüteri "kafir" və "dinsiz" adlandırdı.

## İstinadlar
İS-3

İosif Stalin tankının 1944-cü ilin sonlarında dizaynın və konstruksiyanın yüksəldilməsi nəticəsində IS-3 (Object 703) tankları meydana gəldi. Bu tankın zireh nizamı düzəldildi və müharibədən sonra SSRİ tanklarının damğası halına gələn yarımkürəvi quruluşa malik olan çuqunlu qəlibləşdirilmiş tank qülləsindən (tərsinə çevrilmiş bir şorba kasasına bənzəyən) istifadə edilməyə başlanıldı. Bu alçaq hemisferik tank qülləsi, müdafiəni gücləndirmişdir. Eyni zamanda, xüsusilə doldurucu üçün çalışma sahəsi önəmli şəkildə azaldı (ümumiyyətlə götürdükdə SSRİ tankları Qərb tanklarına nəzərən narahat olan daha kiçik interyerə (daxili dizayn) sahib olmuşdurlar). IS-3 tankları İkinci dünya müharibəsinin lap sonlarında gəldi və almanlar ilə çox da ciddi müharibələrdə qarşılaşmadı. Yalnız Berlinin müdafiəsinin yarılması əməliyyatlarında bu tanklardan almanlara qarşı istifadə edilmişdir. Berlin müharibəsində almanların əlində olan heç bir texnika bu tankın öndən zirehini dağıtmağı bacarmamışdır. Bu tanklardan ibarət olan bir alay Yaponiya İmperiyasına qarşı Mancuriyaya göndərilmişdir.

1960-cı ildə başlayan modernizasiya ilə IS-3 tankları və  yüngül IS-2M tankları oxşar bir şəkildə, IS-3M olaraq modernizasiya edilmişdirlər.

Belə bir əfsanə dolaşır ki, İkinci Dünya müharibəsi başa çatdıqdan sonra keçmiş müttəfiqlər getdikcə güclənməkdə olan SSRİ-yə qarşı müharibəyə başlamaq və həmin müharibədə əsir almanlardan da istifadə etmək istəyirlərmiş. Lakin 7 sentyabr 1945-ci ildə SSRİ Berlində keçirilən qələbə paradında ilk dəfə özünün İS-3 tipli yeni, ağır tanklarını nümayiş etdirir. Bu tankları görən müttəfiqlər SSRİ-yə qarşı müharibəyə başlamaq fikrindən çəkinirlər.

## İstinadlar
İtsukuşima məbədi

- Yaponiyanın Hiroşima prefekturasında, İtsukuşima adasında (Miyacima) yerləşən şintoist məbədi. Məbəd 1996-cı ildən Ümumdünya irsinə daxil edilmişdir. Bina Yaponiyanın milli xəzinəsi elan edilmişdir.

İlk məbəd ehtimala görə VI əsrdə, Susanoo tanrısının üç qızının şərəfinə inşa edilib. Məbədin hazırkı strukturu XVI əsrdə inşa edilib və 1168-ci ildə işlənən dizaynla yenilənib.

İtsukuşima məbədinin ritual qapıları toriilər Yaponiyanın ən məşhur görməli yeri hesab edilir.

Amanohaşidate dili  \və Matsuşima körfəzi ilə yanaşı, adanın təpələrinin birindəki torii görünüşü "Yaponiyanın üç məşhur mənzərəsi" olaraq tanınır. Toriilər 1168-ci ildən mövcud olsa da, hazırkı görünüşü 1875-ci ilə təsadüf edilir. Toriilər kamfora ağacından hazırlanıb, hündürlüyü  16 metrdir.

## Qalereya

Itsukushima torii angle.jpg|Toriilər böyük planda
Torii and Itsukushima Shrine.jpg|Toriilər dənizin çəkilməsi zamanı
Miyajima Alex.jpg|Toriilər günçıxan zaman
Itsukushima-jinja torii at sunset.jpg|Toriilər günbatan zaman
Itsukushima Shrine Torii at night.jpg|Toriilər gecə zamanı
Itsukushima floating shrine.jpg|Məbəd
Itsukshima Shrine.JPG|Svayalarda yerləşən məbədin zal otaqları
Emblem of Itsukushima Shrine.svg|Kamon İtsukuşima məbədi
ItsukushimaCorridor7445.jpg|
Itsukushima pagoda 2011.JPG|Beş paqodalı məbəd


## İstinadlar
Torii

**Torii** ( — "quşlar oturan yer") — yapon dini olan sintonun məbədləri – dzindyanın qarşısında qurulan ritual qapılar. Onlar qapısı olmayan, qırmızı rəngə boyanmış  iki dirəkdir. Yuxarıdan iki dirəklə də birləşirlər. Yuxarı dirək  "kasaqi" (笠木), aşağı dirək "nuki" (貫) adlanır.

## Ritual mənası
Hesab edilir ki, toriilər "digər, o dünya" olan kamiyə girişdir. Orada isə hər bir kəs ruhlarla görüşə bilər. Keçmişdə yaponlar inanırdılar ki, ölənlərin ruhunu quşlar aparırlar və tez-tez belə qapılarda dincəlirlər.

## Həmçinin bax
*Racomon
Norveç meşəsi (film, 2010)

**Norveç meşəsi** (, () — rejissor Tran Anh Hungun filmi. Haruki Murakaminin eyniadlı romanının ekranizasiyasıdır.
Filmin əsas mövzusu Tokioda, 1960-cı illərdə cərəyan eləyir. Toru Watanabe adlı tələbə, özünün ən yaxın dostu olan Kizukinin ölümündən sonra Tokioya təhsil almağa gedir. Bir neçə vaxtdan sonra o Kizukinin bir vaxt sevdiyi və onunla dostluq etdiyi qızı — Naokonu görür. Onlar arasında sevgi yaşanır. Amma Kizukinin ölümü Naokonun ağlından heç cür silinə bilmir. Eyni zamanda Watanabe Midori adlı qızla da tanış olur.

## Rollarda
* Ken'ichi Matsuyama Watanabe rolunda
* Rinko Kikuchi Naoko rolunda
* Kiko Mizuhara Midori rolunda
* Tetsuji Tamayama Nagasawa rolunda
* Kengo Kora Kizuki rolunda
* Reika Kirishima Reiko rolunda
* Eriko Hatsune Hatsumi rolunda
* Shigesato Itoi Professor

### Nominasiyalar

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
* UNESCO World Heritage description
* Official Website of Miyajima Tourism 
* Miyajima  Guide including Itsukushima Shrine
Roma Kenqa

**Roman Nikolayeviç Orexovski** (**Roma Kenga** ləqəbi ilə tanınır;  15 may 1980, Yeysk) — rus pop ifaçısı.
Karyerasının başlanğıcı ilə 3 albom buraxmışdı: onlardan ikisi - «Там, Где Любовь» və «Summer Night City» Rusiya və MDB ölkələrində satışa buraxılmış, "Now Or Never" albomu isə Qərbi Avropa ölkələrində yayılmış, satışından bütün gəlir ksenofobiyanın bütün formaları ilə mübarizə aparmaq fonduna köçürülmüşdür.

## Bioqrafiya
Rusiyanın cənubunda Yeisk kurort şəhərində anadan olmuşdur. O, yerli musiqi məktəbində valideynlərinə göndərdiyi zaman, 5 yaşında piano çalmağa başlamışdır. Musiqi məktəbində Roma parlaq, tələbə, pianoçu idi. O, Yeysk şəhərində müxtəlif yarışlarda iştirak etmişdir. Yerli caz kollektivində Rostov pop-caz kollec paralel solisti bir tələbə kimi 17 il. Artist o Musiqi Rusiya Elmlər Akademiyasının pop-caz fakültəsini bitirmişdir Moskvada təhsilini davam etdirmişdir. Eyni zamanda Kenga bir musiqiçi, vokalçı, aranjimançı kimi yaradıcılığı davam

## 2008
Nəhəng səsyazma studiyası olan Universal Music Russia Roma Kenga ilə müqavilənin imzalayır və «Let me be your guide» mahnısının video çəkilişinə başlayırlar.

## 2011
Martın 14-ü 2011-ci ildə, Roma Kenga'nın və İsveç qrupu Gravitonasın birgə yeni *Everybody Dance* single-nın relizi keçirilir.

## 2012
Fevral ayında Romanın yeni "Ты будешь счастливой", single-nı təqdim etdi. Klip bir çox televiziyaçıların təlatümünə səbəb oldu, hansına ki, Roma aşağıdakı bəyanatla reaksiya verdi: *Mən sevginin əsl formasını göstərmək istədim - çılpaq bədənlə və sınmış ürəklə. Həmin klipə isə yalnız duşda belə soyunmağa utananlar böhtan ata bilər*

### Diskoqrafiya
* «Там, Где Любовь» (CD, Universal Music, 2008)
* «Summer Night City (альбом)|Summer Night City» (CD, Universal Music, 2009)
* «Смотри В Глаза. Roma Kenga представляет» (CD, Universal Music, 2010)
* «Now Or Never» (CD, Universal Music, 2012)

### Single-ları
* «Let Me Be Your Guide» (2008)
* «Там, где любовь» (2008)
* «Новые моря» (2009)
* «Summer Night City» (2009)
* «Самолеты» (feat. Aqniya Ditkovskite) (2009)
* «Высоко» (2010)
* «Смотри в глаза» (2010)
* «Everybody Dance», Gravitonas ilə birgə (2011)
* «Ты будешь счастливой» (2012)
* Танцуй в последний раз (feat. Vintaj (qrup))

## Xarici keçidlər
* Roma Kenqanın rəsmi facebook səhifəsi
* Roma Kenqanın Google+ sosial şəbəkəsindəki rəsmi səhihəsi
Planetlərin paradı

[thumb|200px|right|[Merkuri və Venera planetləri Ay və Yerlə bir xətt üzrə düzülüb]]
**Planetlərin paradı** — Günəş sistemi planetlərinin bir neçəsinin Günəşə nəzərən eyni istiqamətdə kiçik bir sektorda yerləşməsini nəzərdə tutan astronomik hadisə.

Səma cisimlərinin ekliptik uzunluq üzrə maksimal yaxınlaşması birləşmə adlanır.

10 mart 1982-ci ildə çox nadir hadisə qeydə alınmışdır. Günəş sistemindəki 9 planetin hamısı Günəşdən eyni tərəfdə, 95 dərəcə bucaqlı sektorda toplaşıblar.

## istinadlar
Vera Brejneva

**Vera Brejneva**, əsl adı **Vera Viktorovna Kiperman** (; ) — ukrayna-rus müğənnisi, aktrisa, VIA Gra pop qrupunun eks solisti (2003–2007-ci illər).

## Həyatı
Atası — Viktor Mixayloviç Qaluşka, Pridneprovsk kimya zavodunda işləmiş, anası Tamara Vasilyevna Qaluşka, tibb universitetini bitirmiş və həmin zavodda fəaliyyətini davam eləmişdir.
Veranın ixtisası iqtisadiyyatdır, o Dəmir Mühəndisləri Dnepropetrovsk İnstitutunun qiyabi şöbəsini bitirib.

## Şəxsi həyatı
Veranın Sonya adlı bir qızı var (30 mart 2001-ci il təvəllüdlü). Uşağın atası isə Vitali Voyçenkodur. Onunla Vera bir neçə il müddətində faktiki nikahda olub.
2012-ci ilin oktyabr ayında, Vera Ukrayna biznesmeni — Mixail Kipermanla ailə qurdu və öz soyadını Kipermanla əvəzlədi. 17 dekabr 2007-ci ildə isə onların Sara adlı qızı dünyaya gəldi.

## Kliplər

### "[[VIA Gra]]nın" tərkibində
2003
* Не оставляй меня, любимый! (single)
* Не оставляй меня, любимый! (single) (space mix by YaD)
* Don't Ever Leave Me Love
* Убей мою подругу (single)
* Kill My Girlfriend
* Вот таки дела
* Till The Morning Light
* Океан и три реки (single) (Valeri Meladze ilə birgə)
* Stop! Stop! Stop! (single)

2004
* Притяженья больше нет (single) (Valeri Meladze ilə birgə)
* Биология (single)
* Мир, о котором я не знала до тебя (single)
* Мир, о котором я не знала до тебя (single)

2005
* Нет ничего хуже (Feat. ТНМК)
* Нет ничего хуже|I Don’t Want A Man (Feat. ТНМК)
* Бриллианты (single)

2006
* Обмани, но останься (single)
* Л. М. Л.
* Л. М. Л.|L. M. L.
* Цветок и нож (single)

## Videoqrafiya

## Filmoqrafiya

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Украинский Благотворительный Фонд Веры Брежневой "Луч веры"
Daxili yuxu arteriyası

**Daxili yuxu arteriyası** () — ümumi yuxu arteriyasından ayrılan 2 damardan biridir. Onun funksiyası arterial qanı beynə çatdırmaq və onu qidalandırmaqdır.
## Şaxələri
*göz arteriyası — , 
*dal birləşdirici arteriya — ,
*damarlı kələfin ön arteriyası — , 
*böyük beyinin ön arteriyası — , 
*böyük beyinin orta arteriyası — .

## Qalereya

Şəkil:Arteries_beneath_brain_Gray_closer.jpg|Beində arteriya.
Şəkil:Circle of willis.png|
Şəkil:Circle of Willis en.svg |.
Şəkil:Gray569.png|
Şəkil:Gray777.png|
Şəkil:Internal carotid artery 4.jpg|Daxili yuxu arteriyası
Şəkil:Gray908.png|
Şəkil:Gray915.png|
Şəkil:mra1.jpg|
Şəkil:Slide3mm.JPG|Daxili yuxu arteriyası.
Şəkil:Slide3aaa.JPG|Daxili yuxu arteriyası.
Şəkil:Slide2nnn.JPG|Daxili yuxu arteriyası.


## İstinadlar
Jozef Dal Abako

**Jozef Mari Klement Ferdinand Dal Abako** (; ) — Belçika bəstəkar] və violençi.

Brüsseldə anadan olub, atası, italyan bəstəkarı və skripkaçısı Evaristo Feliçe Dal Abako ilə musiqi təhsili almışdır. On doqquz yaşında Abako Bonn kürfüstünün xidmətinə girmiş və onun saray orkestrində ifa etməyə başlamışdır. 1738-ci ildə orkestrin rəhbəri təyin edilmişdir. 1740-cı ildə İngiltərəyə səyahət etmişdir. 1749-cu ildə Vyanada beş violonçel üçün konsert proqramı ilə çıxış etmişdir. 1753-cü ildə Veronaya köçdü və burada Filarmoniya Akademiyasının üzvü kimi çalışmışdır. 1766-cı ildə Bavariya şahzadəsi Maksimilian ona baron titulu vermişdir. O, 95 yaşında Verona yaxınlığındakı malikanəsində vəfat etmişdir.

## İstinadlar
Yüksək Texnologiyalar Parkı (NRYTN)

**Yüksək Texnologiyalar Parkı MMC** — innovasiya məhsulunun və yüksək texnologiyaların hazırlanması, işlənməsi və ya təkmilləşdirilməsi məqsədilə elmi tədqiqatların və təcrübə-konstruktor işlərinin aparılması, onların nəticələrinin sənaye, xidmət və digər sahələrdə tətbiqi (kommersiyalaşdırılması) üçün zəruri infrastrukturu, maddi-texniki bazası və idarəetmə qurumları olan ərazi.

## Tarixi
Yüksək Texnologiyalar Parkı — "YTP" Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 5 noyabr 2012-ci il tarixli Fərmanı əsasında yaradılmışdır. "YTP"-nin fəaliyyətinin təşkili və idarə olunması məqsədilə Azərbaycan Respublikası Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyinin tabeliyində "Yüksək Texnologiyalar Parkı — "YTP" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti yaradılmışdır. Azərbaycan Respublikası Prezidentinin müvafiq Fərmanına əsasən Bakı şəhəri, Pirallahı rayonunda 50 ha torpaq sahəsi Cəmiyyətə ayrılmışdır.

## Məqsədi
"Yüksək Texnologiyalar Parkı" innovasiyalı iqtisadiyyatın inkişafına, biliklərə əsaslanan iqtisadiyyatın qurulmasına, intellektual biznesin dəstəklənməsinə, iqtisadiyyatımızın və xüsusilə, İKT sektorunun rəqabət qabiliyyətliliyinin yüksəldilməsinə, milli məhsulların dünya bazarlarında layiqli yer tutmasına, idxal olunan məhsulların yerli istehsal hesabına təmin olunması və ixracın təşviq edilməsinə, xarici investisiyaların cəlb edilməsinə, menecment bazasının yaradılmasına və insan resurslarının inkişafına öz töhfəsini verir.

Prezident İlham Əliyevin 2011-ci il noyabrın 29-da "Azərbaycan-2020: Gələcəyə baxış" İnkişaf Konsepsiyasının hazırlanması ilə bağlı verdiyi tarixi sərəncam ölkəmizin yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoymasının başlanğıcı oldu. "Azərbaycan 2020: Gələcəyə baxış" İnkişaf Konsepsiyası ölkə həyatının bütün sahələrində, o cümlədən İnformasiya-Kommunikasiya Texnologiyaları sahəsində inkişaf siyasətinin əsas strateji hədəflərini özündə ehtiva edir. Eyni zamanda Azərbaycanda "Qara qızılın" insan kapitalına çevrilməsi istiqamətində ardıcıl və sistemli tədbirlər həyata keçirilir. Bu baxımdan, "Yüksək Texnologiyalar Parkı"nın əsas məqsədi İKT sektoru üzrə elm və istehsal sahələri arasında bir körpü yaratmaqdır.

## Fəaliyyəti
Texnoparkın fəaliyyətinin təşkili, idarə olunması və inkişaf etdirilməsi Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyinə, texnoparkın əsasnaməsinə və inkişaf konsepsiyasına uyğun olaraq idarəedici təşkilat tərəfindən həyata keçirilir.

## Ləğv edilməsi
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 6 noyabr 2018-ci il tarixli 325 nömrəli Fərmanına əsasən Azərbaycan Respublikası Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyinin tabeliyində olan İnformasiya Texnologiyalarının İnkişafı Dövlət Fondunun və "Yüksək Texnologiyalar Parkı" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin əsasında nazirliyin tabeliyində İnnovasiyalar Agentliyi yaradılıb.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Yüksək Texnologiyalar Parkı MMC rəsmi saytı
* "Azərbaycan 2020: Gələcəyə baxış" İnkişaf Konsepsiyası
The Pretty Reckless

**The Pretty Reckless** — qrup 1993-cü ildə doğulan Amerikan gənc aktrisa Taylor Momsen tərəfindən quruldu. Digər qrup üzvləri: Ben Phillips (gitara), Mark Damon (bass gitara) və Jamie Perkins (zərb alətləri). Əvvəlcə qrupun adı The Reckless olmalı idi, amma onu müəllif hüququyla problemlərə görə The Pretty Reckless ilə əvəz etdilər. Qrupun "Make Me Wanna Die" adlı ilk mahnıları 13 may 2010-cu ildə çıxdı və debüt "Light Me Up" adlı ilk albomları 30 avqust 2010-cu ildə çıxaraq,UK Rock Chart-da birinci yeri tutdu.

## Diskoqrafiya
Studio albomları
* Light Me Up (2010)
* Going to Hell (2013)
EP-lər
* The Pretty Reckless (2010)
* Hit Me Like a Man (2012)
Samur-Yalama Milli Parkı

**Samur-Yalama Milli Parkı** — Azərbaycan Respublikasının Xaçmaz rayonunun inzibati ərazisində yerləşən milli park.

## Tarixi
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 5 noyabr 2012-ci il tarixli Sərəncamı  ilə Xaçmaz rayonunun inzibati ərazisində yaradılmışdır.

## Məqsədi
Samur-Yalama Milli Parkı "Azərbaycan Respublikasını təmsil edən Maliyyə Nazirliyi və Kreditanştalt für Videraufbau, Frankfurt am Main ("KfW") arasında Cənubi Qafqaz üçün Ekoregional Təbiəti Mühafizə Proqramı çərçivəsində "Samur-Yalama Milli Parkının yaradılması" layihəsi üzrə Maliyyələşdirmə Müqaviləsi" və həmin müqaviləyə dair Xüsusi Razılaşmaya uyğun olaraq Azərbaycan Respublikasının götürdüyü öhdəliklərin yerinə yetirilməsini təmin etmək məqsədilə yaradılmışdır. Layihə  çərçivəsində KfW tərəfindən Azərbaycan Maliyyə Nazirliyinə 2.550.000.00 avro məbləğindən çox olmamaq şərtilə maliyyə vəsaitinin verilməsi nəzərdə tutulmuşdur.

## Ərazisi
Azərbaycan Respublikasının Xaçmaz rayonunun inzibati ərazisində olan dövlət meşə fondu torpaqlarının əlavə olunan yerquruluşu planında göstərilmiş 11772,45 hektarlıq sahəsiyə malikdir.
Milli Parkın florasında itburnu, sarmaşıq, dazı, yağı otu, ballı nanə və başqa dərman bitkiləri geniş yayılmışdır. Torpaqları çəmən-meşə, şabalıdı və açıq şabalıdıdır. Çəmən və kolluqlar geniş yayılmışdır. Düzənlik meşələri də var. Xaçmaz faunasının əsas nüməyəndələri Çöl donuzu, yenot, qırqovul, kəklik və s.-dir. Sahil suları balıqla (külmə, kilkə, şamayı və s.) zəngindir. Termal və mineral su bulaqları vardır. Xaçmazda ovçuluq və balıqçılıq uçun yaxşı şərait var, Ovçular Cəmiyyəti fəaliyyət göstərir. "Gülalan gölü" qoruğu bu Cəmiyyətin nəzdindədir.

## Qalereya


May 2024 Flameland Camp Festival in Samur-Yalama National Park 21.jpg|
Flameland Camp Festival in Samur-Yalama National Park, May 2024 18.jpg|
Flameland Camp Festival in Samur-Yalama National Park, May 2024 19.jpg|
Flameland Camp Festival in Samur-Yalama National Park, May 2024 16.jpg|
Flameland Camp Festival in Samur-Yalama National Park, May 2024 04.jpg|
Flameland Camp Festival in Samur-Yalama National Park, May 2024 08.jpg|
Flameland Camp Festival in Samur-Yalama National Park, May 2024 14.jpg|
May 2024 Flameland Camp Festival in Samur-Yalama National Park 26.jpg|
May 2024 Flameland Camp Festival in Samur-Yalama National Park 35.jpg|
May 2024 Flameland Camp Festival in Samur-Yalama National Park 29.jpg|
May 2024 Flameland Camp Festival in Samur-Yalama National Park 31.jpg|


## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Azərbaycan Milli Parkları 
* Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi
KfW

**KfW** (tam adı: **Kreditanştalt für Videraufbau, Frankfurt am Main** ) — Almaniyanın dövlət bankı

1948-ci ildə yaranmışdır.

## Xarici keçidlər
*
ABŞ-də prezident seçkiləri (1788–1789)

**ABŞ Prezident Seçkiləri (1788–1789)** () — Amerika Birləşmiş Ştatlarında keçirilmiş ilk prezident seçkisi. Seçkidə Corc Vaşinqton tək namizəd kimi qatılmış və qələbə qazanmışdır. Corc Vaşinqtonun vitse prezidenti olan Con Adams isə səkkiz namizədin arasından seçilmişdir.

## İstinadlar
ABŞ-də prezident seçkiləri (1792)

**1792 ABŞ Prezident Seçkisi** () — Amerika Birləşmiş Ştatlarında keçirilmiş ikinci prezident seçkisi. Seçkidə Corc Vaşinqton tək namizəd kimi qatılmış və qələbə qazanmışdır. Corc Vaşinqtonun 1788–1789 ABŞ Prezident seçkiləri zamanı vitse prezidenti olmuş Con Adams 1792-ci ildə keçirilmiş seçkilər zamanıda vitse prezident vəzifəsini tutmuşdur.
ABŞ-də prezident seçkiləri (1796)

**1796 ABŞ Prezident Seçkisi** () — Amerika Birləşmiş Ştatlarında keçirilmiş sayca III prezident seçkisi.

Seçkidə Con Adams və Tomas Cefferson əsas namizədlər kimi yarışmış və Con Adams seçiçilərin 53,4% alaraq II ABŞ prezidenti seçilmişdir. Con Adamsın vitse prezidenti isə seçkidə ona əsas rəqib olmuş
Tomas Cefferson olmuşdur.

## İstinadlar
Nəzirməmməd Zöhrablı

**Nəzirməmməd Zöhrablı** (tam adı:Nəzirməmməd Cankişi oğlu Quliyev) — Jurnalist-publisist, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin (AYB) üzvü.

## Həyatı
Nəzirməmməd Zöhrablı 1965-ci ildə Masallı rayonunun Qədirli kəndində anadan olub. 1993-cü ildə M. Rəsulzadə adına Bakı Dövlət Universitetinin Jurnalistika Fakültəsini bitirib.
1993-cü ildən etibarən ölkə miqyaslı "Odlar Yurdu", "Respublika", "Panorama", "Yeni Zaman", "Vətəndaş Həmrəyliyi", "Xəzər" qəzetlərində, AzTV, ANS TV telekanallarında müxbir, şöbə müdiri, redaktor, sabiq özəl "Loğman" Tibb Texnikumunun mətbuat xidmətinin rəhbəri, Söz Azadlığını Müdafiəsi Fondunda (SAMF) layihələr üzrə koordinator, Mədəniyyət Nazirliyi "Xatirə" kitabı redaksiyasında, Qaynar tv-də, Kinoinfo.az internet portalında redaktor vəzifələrində işləyib.

Yüzlərlə publisistik məqalənin, "Üçrəngli bayrağa bürünmüş şairə", "Hər yarpaq bir sözümüz" publisistik kitablarının, həmçinin itkin-şəhid Xəqani Əkbərovun həyat və döyüş yolundan bəhs edən "Gözlər yoldan yığılarmı…" və Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı, xocalılı şəhid, yüzlərlə Xocalı sakininin xilaskarı Füzuli Rüstəmovun həyat və döyüş yolundan bəhs edən "İgid ömrü" kitablarının müəllifi, "Həsən bəy Zərdabi və "Əkinçi", "Şuşa və Ağdamın Turizm Potensialı", ""Qarabağ muzeyləri" ensiklopedik-məlumat kitabı" kitablarının həmmüəllifidir. Bir neçə kitabın, o cümlədən şair M. Yaqubun 75 yaşı münasibətilə işıq üzü görmüş "Dövrün dəyirmanı", "Sevgi şeirləri", "İndi bildim nağıldı…", "Gərək bu sözümü daşlara yazam" kitablarının, həmçinin şairin yaradıcılığına həsr olunan "Qara daşın sədası", Alim Məhərrəmlinin "Hardasan, evi tikilmiş…",  şairə Təranə Dəmirin şair Qulu Ağsəsin yaradıcılığından bəhs edən "Üşüyəndə özünü yandıran şair", İtalyan satirik-yazıçısı, şair, dramaturq, kino xadimi və jurnalist Stefano Benninin “Tanrının qrammatikası” adı altında ümumiləşdirilmiş "Yalnızlıq və şən hekayələr", Moskvada yaşayan həmyerlimiz, detektiv yazıçı Elçin Qasanovun "Azəri qızı Yerevanda" kitablarının, eləcə də Çingiz Abdullayevin "Əclafların kredosu", "Namərdin üslubu", "Qələbənin səcdəgahı", Misir yazıçısı Necib Mehfuzun "Yeni Qahirə", Fransa yazıçısı Mark Levinin "Hardasan", Ukrayna yazıçısı Pavel Zaqrebelnının məşhur Xürrəm Sultandan bəhs edən "Poksolana", ABŞ yazıçısı Stiven Kinqin "11/22/63" romanı, Fransız yazıçısı Frederik Beqbederin "Ona və Selincer", məşhur detektiv yazıçı Aqata Kristinin "Quzğun yuvası" s. kitabların azərbaycancaya tərcümələrinin, gənc yazar Emin Eyyuboğlunun "Bakı ayrılıqlar şəhəridir...." kitabının redaktorudur. Söz azadlığının, Azərbaycan dilinin qorunmasını, çağdaş jurnalistikanın inkişafını stimullaşdıracaq bir sıra layihələrin müəllifidir.

## İstinadlar
Xosrov Mustafayev

**Xosrov Ramazan oğlu Mustafayev** () (ləqəbi: **Musto**; )) — Azərbaycan hərbçisi, Xüsusi Təyinatlı Polis Dəstəsinin üzvü, Birinci Qarabağ müharibəsi iştirakçısı.

## Həyatı
Xosrov Mustafayev 27 noyabr 1957-ci ildə Ermənistan SSR-nin Yengicə kəndində, bir kürd ailəsində anadan olmuşdur. O, Goranboydakı 157 saylı briqadanın komandir müavini olmuşdur. O, 1 yanvar 1994-cü ildə və 5 oktyabr 1994-cü ildə "Azərbaycan Bayrağı" ordeni ilə təltif olunmuşdur. Xosrov Mustafayev 24 yanvar 2006-ci ildə hər iki ordendən məhrum edilmişdir.

Xüsusi Təyinatlı Polis Dəstəsi olan Xosrov Mustafayev 1995-ci ildə Azərbaycanda dövlət çevrilişinə cəhddə iştirakına görə həbs edilmişdir. O, 6 noyabr 2012-ci ildə cəza çəkdiyi Ədliyyə Nazirliyi Penitensiar Xidmət 13 saylı cəzaçəkmə müəssisəsində vəfat etmişdir.

## İstinadlar
Şair Əbdüləzim

**Şair Əbdüləzim** () — şair, dülgər, rəncbər, Aşıq Ələsgərin ortancıl oğlu.

## Həyatı
1873-cü ildə Göyçə mahalının Ağkilsə kəndində anadan olmuşdur. Əsas məşğuliyyəti dülgərlik olan Əbdüləzim həm də bacarıqlı bir rəncbər kimi camaat içərisində seçilirdi.

Kiçik yaşlarından Aşıq Ələsgərin evindəki saz-söz məclislərinin şahidi olan Əbdüləzimdə aşıq şerlərinə maraq tez oyanmış, həmin təsirlə də şerlər qoşmağa başlamışdır.

Əbdüləzim təhsil görməmişdir, lakin onun şerləri savadlı bir şairin yaradıcılıq məhsulu kimi nəzərə çarpır.

1934-cü ildə Əbdüləzim Kəlbəcər rayonunun Yanşaq kəndinə köçmüş və 1937-ci ilə kimi orada yaşamışdır.

Şair Əbdüləzim 1943-cü ildə Göyçə mahalının Ağkilsə kəndində vəfat etmiş, Aşıq Ələsgərin qəbrinin yanında dəfn edilmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Ziyəddin Məhərrəmov, "İrəvanda məktəbdarlıq və maarifçilik", Bakı, Nurlan nəşriyyatı, 2010.
Yagelloniya Belostok FK

**Yagelloniya** () — futbol klubu 1920-ci ildə yaradılıb. Komanda Polşa çempionatının birinci liqasında 1987-ci ildə debüt edib. Komandanın ən uğurlu dövrü ötən əsrin 80-ci illərinin axırı, 90-cı illərinin əvvəllərinə təsadüf edir.

## Uğurları
### Ölkədaxili turnirlərdə

;Polşa çempionatı:
** **Qızıl medal (1)** – 2023/24
** **Gümüş medal (2)** — 2016/15, 2017/18.
****Bürünc medal (1)** — 2014/15.

;Polşa Superkuboku:
**  **Qalib (1)** — 2010.

;Polşa Kuboku:
** **Qalib (1)** — 2009/10.	
** **Finalçı (2)** — 1988/89, 2018/19.

## Adları

***"WKS 42 Pułk Piechoty Białystok"**: 1920
***"Jagiellonia Białystok"**: 1932
***"P.K.S. Motor Białystok"**: 1946
***"Klub Sportowy Wici Białystok"**: 1948
***"Związkowiec Białystok"**: 1949
***"Budowlani Białystok"**: 1951
***"Budowlani Jagiellonia Białystok"**: 1955
***"MKSB Jagiellonia Białystok"**: 1973
***"Jagiellonia Wersal-Podlaski Białystok"**: 1999
***"SSA Jagiellonia Białystok"**: 2003-cü ildən indiyə kimi

## Yagelloniya Avrokuboklarda
Yagelloniya Belostok FK 2010-2011 mövsümündə Avropa Liqasının pley-off mərhələsində Yunanıstanın adlı-sanlı Aris Saloniki klubunu iki oyunun 
nəticəsinə görə məğlub oldu.

## Komandanın heyəti (2022/23)
* Komandanın heyəti 2022

## Komandanın heyəti (2012/13)
[thumb|right|100px|[Tomaş Frankovski]]
thumb|right|100px|Alexis Norambuena
thumb|right|100px|Luka Pejović
[thumb|right|100px|[Tomaş Kupiş]]
* Komandanın heyəti 2012/13

## Stadionu
thumb|center|700px|Stadion daxili A Panorama görünüşü

## Qaynaq
thumb|right|250px|Yagelloniya v Polonia Varşava
[thumb|right|250px|Yagelloniya v [Lex Poznan]]


## Komandanın keçmişində əməyi olanlar

### Keçmişindəki məşhur futbolçular

[thumb|right|100px|[Tomaş Frankovski]]
thumb|right|100px|Andrius Skerla
* Marco Reich

*  Thiago Rangel Cionek
* Bruno Coutinho Martins
*  Hermes Neves Soares

* Alexis Norambuena

* Konstantin Vassiljev

* Dani Kintana

* Valdas Kasparavičius
* Tadas Kijanskas
* Dainius Saulėnas
* Andrius Skerla

* Andrzej Ambrożej
* Jarosław Bartnowski
* Dariusz Bayer
* Jacek Bayer
* Daniel Bogusz
* Antoni Komendo-Borowski
* Marcin Burkhardt
* Marek Citko
* Antoni Cylwik

thumb|right|100px|Jarosław Lato
* Dariusz Czykier
* Tomaş Frankovski
* Maciej Gajos
* Vahan Gevorgyan
* Kamil Grosicki
* Ariel Jakubowski
* Radoslav Kalujnıy
* Tomaş Kupiş
* Adam Kompała
* Jarosław Lato
* Michał Pazdan
* Mariusz Piekarski
* Grzegorz Rasiak
* Grzegorz Sandomierski
* Euzebiusz Smolarek
* Paweł Sobolewski
* Radosław Sobolewski
* Grzegorz Szamotulski
* Tomasz Wałdoch
* Tomasz Zahorski
* Łukasz Załuska

## Həmçinin bax
*Polşa Futbol Federasiyası

## Xarici keçidlər
* Yagelloniya Peşəkar Futbol Klubu Rəsmi Saytı (jagiellonia.pl)
* Yagelloniya (90minut.pl) 
* Yagelloniya Bakidaki Fan Clubu (jagiellonia.net)
* Stadionu (stadion.bialystok.pl)
Naska xətləri

**Naska xətti** — Perunun cənub hissəsində, Naska dağ yamacında nəhəng həndəsi və fiqurlu geoqliflər. Şimaldan cənuba 50 kilometr, qərbdən şərqə 5-7 kilometr uzanan dağ yamacında 30-a qədər heroqlif rəsmlər (quş, meymun, hörümçək, güllər və s.); həmçinin 13 min xətt və 700-ə qədər həndəsi fiqur şəkilləri (əsasən üçbucaq və trapezlər, yüzlərlə spirallar) məlumdur.

Həcmlərinə görə ancaq çox yüksək məsafədən görünən bu simvollar özündə əsasən, heyvan və bitkilərin böyük təsvirini birləşdirir. Qədim astronavtlarla bağlı nəzəriyyə olan paleokontakt üzrə bir çox mütəxəssislərin fikrinə görə, bu fiqurlar kosmik gəmilər üçün eniş meydanı funksiyasını daşımışdır.

Yer üzündəki müəmmaların ən böyüklərindən biri Naska şəkilləridir. Perunun cənub hissəsindəki Naska düzənliyində 65 kvadrat kilometr ərazidə yayılmış böyük cizgilər, şəkillər var. 30-a qədər heroqlif rəsmlər (quş, meymun, hörmçək, güllər və s.); həmçinin 13 min xətt və 700-ə qədər həndəsi fiqur şəkilləri (əsasən üçbucaq və trapezlər, yüzlərlə spirallar) məlumdur. Üçbucaqlar, düz xətlər, kəsişən xətlər və heyvan şəkilləri təxminən e.ə 650-400-cü illər arasında daşların yerlərindən sökülməsiylə düzəldilmişdir. Ümumiyyətlə bu cizgilərə "İnka" yolları adı verilib, amma bu fikir yalnışdır, çünki bu yollar heç bir yerə aparmır. 1939-cu ildə bir təyyarədən kəşf edildikdən sonra bunların şəkil olması öz təsdiqini tapıb. Yerdən baxdıqda normal torpaqdan seçilməməsinə baxmayaraq, havadan baxıldıqda bu cizgilər bizlərə sanki nə isə göstərir. Qüsursuz dəqiqliklə çəkilən bu cizgilərin bəziləri, hətta kilometrlərlə dağlarla təpələrlə uzanır. Həndəsi şəkillərin qüsursuz dəqiqliklə çəkilən küncləri var. Həcmlərinə görə ancaq çox yüksək məsafədən görünən bu simvollar özündə əsasən, heyvan və bitkilərin böyük təsvirini birləşdirir. Qədim astronavtlarla bağlı nəzəriyyə olan paleokontakt üzrə bir çox mütəxəssislərin fikrinə görə, bu fiqurlar kosmik gəmilər üçün eniş meydanı funksiyasını daşımışdır. Yadplanetilərin axtarışı ilə məşğul olan yazıçı Erix fon Deniken güman edir ki, Naska yaylasındakı xətlər qədim aerodrom rolunu oynamaqla yanaşı "qonaqlar"ı qarşılamaq üçün bir vasitə olub. Onun sözlərinə görə, lap qədim dövrlərdə yadplanetlilər Naska yaylasına gələrkən onların hava gəmisi yaylanı bütün daşlardan "təmizləyib". Bunu görən sakinlər isə onları göydən düşmüş tanrı biliblər. Sonra "qonaqlar" geri dönüb, lakin insanlar yerdə müxtəlif simvol və heyvan şəkillərini təsvir etməklə onları yenidən "dəvət etmək istəyib".

## Şəkilləri

Lignes de Nazca Décembre 2006 - Colibri 1.jpg|Kolibri
Nasca Condor 2007 08.JPG|Kondor
Lignes de Nazca oiseau.jpg|Vağ
Nasca Astronaut 2007 08.JPG|"Nəhəng"
Nazca-lineas-arana-c01.jpg|Hörümçək
Nazca-lineas-pelicano-c01.jpg|Qutan
Nazca-lineas-perro-c01.jpg|İt
Nazca-lineas-manos-c01.jpg|Əllər
Nazca_monkey.jpg|Meymun


## İstinadlar


## Xarici keçidlər

* Nazca Designs and Lines at Discover Peru
* Nazca Lines photos
* Tragedies flying over the Nazca lines 
* Nazca Lines in Google Earth
Geoqlif

**Geoqlif** — Yer səthinə çəkilmiş, ən azı 4 metr uzunluğu olan geometrik fiqur və ya geometrik bəzək. Bir çox geoqliflər böyük ölçüdə olduqlarından ancaq səma hündürlüyündən görünə bilərlər, məsələn Naska xətləri.

## Həmçinin bax
* Naska xətləri
* Arxeologiya