Klyuçevskaya Sopka

**Klyuçevskaya Sopka** (*Klyoçevskoye vulkanı*) — Kamçatka ərazisində fəaliyyətdə olan vulkandır. Hündürlüyünə görə bütün Avrasiya materikinin ən hündür vulkanıdır. Vulkanın yaşı təxminən 7000 il hesablanır.

Onun hündürlüyü 4750 – 4850 m arasında dəyişir. 15 avqust 2013-cü ildə sonuncu partlayışdan öncə onun hündürlüyü 4835 metr təşkil edirdi. Klyuçevskaya Sopka Rusiyanın, Qafqazda yerləşən zirvələri istisna olaraq, ən hündür zirvəsidir.

## Aktivliyi
Güc baxımından Avrasiyanın ən güclü vulkanıdır. Tarixə düşmüş məşhur püskürmələr:
1737-ci il
1932-ci il
1938-ci il
1944–1945-ci illər
1946-cı il
1951-ci il
1953-cü il
1956-cı il
1966-cı il
1980-cı il
1983-cü il
1984-cü il
1987-ci il
1988–1989-cu illər
1993-cü il
1994-cü il
2002-ci il
2004–2005-ci il
2008-ci il
2009-cu il
2012-ci i
2013-cü il, 2023-cü il

### 1932-ci il
Adətən, il ərzində 5–6 püskürmə baş verir. 25 yanvar 1932-ci ildə vulkanın ətəyində püskürmə baş verib. Bu zaman vulkanın ətəklərində 450–500 m yüksəklikdə yeni axıntılar yaranır.
1 sentyabr 1935-ci ildə Kamçatka vulkanik stansiyası tərəfindən uzaq məsafədən vulkanın tətqiqi aparılır.

### 1938-ci il
Bilyakaya konusunda baş verən püskürmə 7 noyabr 1938-ci ildən başlayır və 13 ay davam etmişdir. Burada 5 km uzunluğunda, 1000–1900 m yüksəkliklərdə çatlara rast gəlinir.

### 1944–45-ci illər
Növbəti güclü püskürmə 1944-cü ilin dekabrında və 1945-ci ilin yanvarında baş verir. Ətrafa kül yayılır. 1945-ci ildə Krestov novu ilə lava axınları gedir. .

### 1945-ci il
19 iyun 1945-ci ildə vulkanın cənub-şərq yamacında 1100–1450 m yüksəklikdə, 2 km uzunluğunda çat əmələ gəlir və axıntılar baş verir.

### 1946-cı il
23 oktyabr 1946-cı ildə cənub-şərq yamacında 1500 m yüksəklikdə bir ay davam edən püskürmə baş verir.

### 1994-cü il

7 sentyabr 1994-cü ildə güçlü partlayış baş verir. Bomba effekti verən patlayışlar zamanı vulkan kütlələri 2–2,5 km səmaya atılır. Palçıq axınları 25–30 km məsafədə hərəkət edərək Kamçatka çayına çatır.

### 2009-cu il
Püskürmə sentyabrda başlayır. Vulkanın hündürlüyü 5000 metrə çatır.

### 2012-ci il
15 oktyabr 2012-ci ildə fəvvarə şəklində vulkan püskürməsi baş verir. Püskürmə təhlükə doğururdu. Ətrafa zəhərli qazlar yayılmışdı

### 2013-cü il

15 avqustda püskürmə başlayır. Dağdan axan dörd lava axını müşahidə edilir. 

### 2023-cü il
Yarım kilometr hündürlüyə lava püskürüb.

## Galereya


Image:Kliuchevskoi satellite photo.jpg|Klyoçevskaya Sopka. 2002 (Nasa)
Image:Ključevskaja za východu slunce.jpg|Klyoçevskaya Sopka. 2004
Image:Klyuchevskaya ASTER 24feb05.jpg|Klyoçevskaya Sopka. 2005 
Image:Klyuchevskoi.jpg|Klyoçevskaya Sopka .2006
Image:Klyuchevskaya sopka rad.jpg|Klyoçevskaya Sopka
Image:Lava and Snow on Klyuchevskaya Volcano 2010-02-13.jpg|Klyoçevskaya Sopka. Fevral 2010 (NASA)
Image:Lava and Snow on Klyuchevskaya Volcano 2010-03-19.jpg|Klyoçevskaya Sopka. Mart 2010 (NASA)
Image:Der Berg Kamtschatka (aus Krascheninnikow, Opisanie Zemli Kamcatki).jpg
Fayl:ISS-38 Kliuchevskoi Volcano on Kamchatka.jpg|Klyoçevskaya Sopka 16 noyabr 2013 



## İstinadlar

## Ədəbiyyat
* Черноморец С. С., Сейнова И. Б. Селевые потоки на вулканах . — Москва: Издательство УНЦ ДО, 2010. — 72 с. ISBN 978-5-88800-341-1
* Сейнова И. Б., Черноморец С. С., Тутубалина О. В., Баринов А. Ю., Соколов И. А. Условия формирования селевых потоков в районах активного вулканизма (на примере вулканов Ключевской и Шивелуч, Камчатка). Часть 1. Криосфера Земли, 2010, т. XIV, № 2, с. 29–45
* Сейнова И. Б., Черноморец С. С., Тутубалина О. В., Баринов А. Ю., Соколов И. А. Условия формирования селевых потоков в районах активного вулканизма (на примере вулканов Ключевской и Шивелуч, Камчатка). Часть 2. Криосфера Земли, 2010, т. XIV, № 3, с. 29–36

## Mənbə
* Вебкамеры
* Aktivlik
* Klyoçevskaya Sopka haqqında məlumat
* Информация о Ключевской сопке