Yeni dünya nizamı (konspirasiya nəzəriyyəsi)

**Yeni Dünya Nizamı** (  ) sui-qəsd nəzəriyyələrində elitaların və gizli cəmiyyətlərin avtoritar dünya hökuməti qurmaq məqsədi kimi qeyd olunur. Belə nəzəriyyələr ilk əvvəl 1990-cı illərin əvvəllərində ABŞ- da populyarlaşdı. Bunlar əsasən xristian fundamentalist, sağçı və ezoterik müəlliflər tərəfindən yayılırdı. Antiqlobalist solda isə bu terminin istifadəsinin sui-qəsd nəzəriyyəsi kimi təsnif edilib-edilməməsi mübahisəlidir.

## Nəzəriyyənin mənşəyi

### Soyuq Müharibənin sonu
Sosial elitaların gizli şəkildə Yeni Dünya Nizamı üzərində işləməsi barədə geniş yayılmış fikir 1990-cı illərin əvvəllərində ABŞ-da siyasi müstəvidə geniş müzakirələrə səbəb oldu. Soyuq Müharibə başa çatdıqdan və Sovet İttifaqının dağılmasından sonra yeni bir dövrün başlanğıcı olduğu fikri geniş yayılmışdı. 1989-cu ildə amerikalı politoloq Frensis Fukuyama tarixin sonu gəldiyi tezisini irəli sürdü: demokratiya, bazar iqtisadiyyati, liberalizm nəhayət qələbə çaldı; tarixi daha da inkişaf etdirə biləcək qlobal ziddiyyətlər artıq yox idi. ABŞ prezidenti Corc Buş Körfəz Müharibəsi zamanı da oxşar fikirləri dilə gətirib. 1991-ci il yanvarın 29-da o, Konqresin hər iki palatasına Birləşmək haqqında ikinci müraciətində bu barədə demişdi.

Lakin "Yeni Dünya Nizamı" ifadəsi Birinci Dünya müharibəsi zamanına gedib çıxır, o zaman Prezident Vudro Vilson tərəfindən hazırlanmış və Millətlər İttifaqının kollektiv təhlükəsizliyini effektiv şəkildə təmin etməli olduğu On Dörd Maddə ifadəsi yeni dünya düzəni kimi şərh olunurdu. Herbert Uells 1940-cı ildə bu başlıq altında bir kitab nəşr etdi və Buş 11 sentyabr 1990-cı il çıxışında bu ifadədən istifadə etdi. 1991-ci ildən başlayaraq, o, yevangelistlər və xristian fundamentalistləri, eləcə də sağçılıq tərəfdarları tərəfindən ABŞ federal hökumətinin öz vətəndaşlarının azadlıqlarını ləğv etmək üçün sui-qəsdin bir hissəsi olduğuna dair sübutlar gətirməyə çalışırdılar. Bu onlara inandırıcı görünürdü, çünki Buş  Kəllə və Sümüklər təşkilatının üzvü və MKİ- nin keçmiş direktoru kimi artıq dəfələrlə gizli cəmiyyətlərlə əlaqədə olub. 1958-ci ildə yarandığı gündən bəri sağçı radikal Con Birç Cəmiyyəti kommunizm himayəsi altında "Yeni Dünya Nizamı" barədə dəfələrlə xəbərdarlıqlar edib. Sovet İttifaqının dağılması və Soyuq Müharibənin sona çatması ilə bütün bu proqnozların yalan olduğu ortaya çıxdı.

Amerikalı politoloq Maykl Barkun izah edir ki, Yeni Dünya Nizamı təhlükəsinin olması fikri 1990-cı illərin əvvəllərində çətinliklərlə məşhurlaşdı: esxatologik şərh Əhdi-Cədid Mətnləri həmişə Böyük Müsibət və Dəccalın dünya hökmranlığına gətirib çıxaracağını və beynəlxalq münaqişələrin artacağını proqnozlaşdırırdı. Yalnız İsa Məsihin qayıdışı bu dəhşət dövrünə son qoyacaq. Sovet İttifaqı və İsrail həmişə bu münaqişələrin mərkəzi kimi görünürdü. Ancaq indi Sovet İttifaqı artıq düşmən deyildi və Yaxın Şərqdəki münaqişələr artıq İsraillə bağlı deyil, İraqla bağlı idi. Yeni Dünya Nizamı sui-qəsd nəzəriyyəsi bu proqnoz boşluğunu doldurmaq üçün meydana çıxdı.

Geniş yayılmış sui-qəsd nəzəriyyələri səbəbindən Yeni Dünya Nizamı şüarı tezliklə Amerika siyasətçiləri arasında istifadədən çıxdı.

### Pat Robertson: ''Yeni Dünya Nizamı''

1991-ci ildə Amerikanın Yevangelist Xristian Koalisiyasının qurucusu Pat Robertson (1930-2023) *"Yeni Dünya Nizamı"* adlı əsərini nəşr etdi. O, ABŞ-ı iki sui-qəsdin məngənəsində görür: Bir tərəfdən, qismən tamahdan, qismən prosedurları sadələşdirmək üçün onilliklər ərzində diktaturaya can atan maliyyə gücü : Bu məqsədlə prezident Abraham Linkoln 1865-ci ildə öldürüldü, çünki o, faizsiz valyuta planları ideyasını irəli sürmüşdü, həmin il Federal Ehtiyat Sistemi yaradıldı. Digər sui-qəsd fikri isə amerikalıların əxlaqına yönəlib: Robertson burada xristian inancını məhv etməyə və dünyanı Lüsiferin hakimiyyəti altına salmağa çalışan İlluminatlar, masonlar və Yeni Çağ hərəkatının davamçılarını görür. Bu məqsədlə onlar bir dünya hökuməti, dünya ordusu, Britaniya maliyyə oliqarxiyası altında dünya iqtisadiyyatı və on iki sadiq davamçıdan ibarət şuranın dəstəklədiyi dünya diktatoru üçün çalışırlar. Bütün bu planlar Xarici Əlaqələr Şurası və Üçtərəfli Komissiya tərəfindən həyata keçiriləcək. Avropanın birləşməsi, kommunizmin dağılması və BMT- nin imicini yaxşılaşdıran Körfəz Müharibəsi anti-xristian məqsədə xidmət edirdi. Gələcək üçün Robertson ABŞ-ın öz suverenliyini BMT-yə ötürmək məcburiyyətində qalacağı iqtisadi böhranı proqnozlaşdırır və bu, xristianlığın əvəzinə humanitar dinin prinsiplərinə uyğun idarə edəcək sosialist dünya prezidentini təyin edəcək. Bu, guya əsrlər boyu davam edən ikili sui-qəsd fikirlərinin sübutu olaraq, Robertson yeni dünya nizamı kimi tərcümə etdiyi ABŞ gerbində *Novus ordo seclorum* devizinə işarə edir. Robertson İlluminati və digər gizli cəmiyyətlərə qarşı köhnə şübhələrin izi ilə getdi və bu cür sui-qəsd nəzəriyyələrinin əvvəllər qəbul edildiyi dar dairələr vasitəsilə onları ABŞ-da tanıtdı. Nüfuzlu kitab mağazalarında və hava limanlarında satılan həmin kitab bir neçə yüz min nüsxə satılaraq bestseller oldu.

1991-ci ildə sağçı ekstremist radio aparıcısı Milton Uilyam Kuper (1943-2001) özünün *" Solğun bir at* " kitabında  "sui-qəsd nəzəriyyəsi" işləyib hazırladı, onun diqqəti İlluminati və Bilderberqçilərlə birlikdə bu dəfə yadplanetlilərə də yönəlmiş oldu. Prezident Duayt Eyzenhauer-in dövründən bəri gizli əlaqələrdə olduqları iddia edilirdi. Həmin kitabda Yeni Dünya Nizamında yaşayan insanların sayı əhəmiyyətli dərəcədə azalacaq, iqtisadi artım yavaşlayacaq, ət istehlakı qadağan ediləcək və kosmosa emiqrasiya hazırlanacaq fikirləri irəli sürülür. Bu kəskin tədbirlər olmasa, Kuperin fikrincə, 2000-ci ildən qısa müddət sonra baş verəcəyini proqnozlaşdırdığı sivilizasiyanın tamamilə dağılması olardı. Bu fantaziyalar üçün Kuper, məxfi xidmətdə işlədiyi müddətdə gördüyünü iddia etdiyi sənədlərə və qismən də ufoloqların nominal olaraq qəbul etdiyi 1977-ci ildən satirik televiziya proqramı olan *Alternativ 3* -ə istinad edirdi. O, həmçinin sübut kimi *Sionist Protokollarını* göstərdi ki, bu da əslində yəhudilərin deyil, İlluminatilərin dünya sui-qəsdi olduğunu sübut etməyə çalışırdı.
## Ədəbiyyat

* Michael Barkun: *Sui-qəsd mədəniyyəti.* *Müasir Amerikada Apokaliptik Fikirlər.* 2. nəşr. University of California Press, Berkeley 2013, ISBN 978-0-520-27682-6, səh. 39-79.
* Alasdair Spark: *Yeni Dünya Nizamı.* In: Peter Knight (red.): *Amerika tarixində sui-qəsd nəzəriyyələri.* *Ensiklopediya* . ABC Clio, Santa Barbara / Denver / London 2003, ISBN 1-57607-812-4 Cild 2, səh. 536–539.

## İstinadlar