Samuel Pati cinayəti

Sa mere la pute à ce bouffon Je lui baise sa mere
Qətlin səbəbi Patinin söz azadlığı dərsində şagirdlərinə "Charlie Hebdo"nun İslam peyğəmbəri Məhəmmədin, birində çılpaq şəkildə olmaqla təsvir olunduğu karikaturalarını göstərməsi idi.

Fransa Prezidenti Emmanüel Makron hadisənin *"tipik İslamçı terror hücumu"* olduğunu və *"soydaşımızın uşaqlara söz azadlığını öyrətdiyinə görə öldürüldüyünü"* söylədi. Cinayət son illərdə Fransada baş vermiş bir neçə islami terrorizm hadisəsindən biri idi və Fransa cəmiyyətində və siyasətində mübahisələrə səbəb oldu.

## Arxaplan

### Qurban
Samuel Pati 1973-cü ildə anadan olub. O, Parisin mərkəzindən 30 kilometr şimal-qərbindəki Konflan-Sen-Onorin kommunasında yerləşən "Bois-d'Aulne" adlı orta məktəbdə tarix, coğrafiya və vətəndaş təhsili müəllimi idi. Məktəbdən on dəqiqə məsafədə olan kiçik Eranyi qəsəbəsində yaşayırdı. Evli idi və beş yaşında oğlu vardı.

### Qətlə yol açan hadisələr
Pati Fransa milli tədris proqramına uyğun olaraq, ifadə azadlığı mövzusunda 2020-ci ilin oktyabr ayının əvvəlində əxlaqi və vətəndaş təhsili kursu tədris edirdi. Dərs əsnasında bəzi yeniyetmə tələbələrinə söz azadlığı ilə bağlı sinif müzakirəsi zamanı satirik jurnal olan "Charlie Hebdo"dan Məhəmmədin karikaturasını göstərdi. Pati karikaturanı göstərmədən əvvəl müsəlman şagirdlərinə əgər istəsələr sinifdən çıxmağa dəvət etdi. Bir şagirdə görə, əvvəllər bu karikaturaları 2015-ci ildə Charlie Hebdo qətliamından bəri hər il müzakirə çərçivəsində göstərmişdi. Bir çox müsəlman üçün Məhəmmədin hər hansı bir təsviri dinin təhqiri hesab olunur. Bəzi mənbələrə görə, Pati şagirdlərinə Məhəmmədin iki karikaturasını göstərdi, bunlardan birində Məhəmməd cinsiyət orqanı açıq vəziyyətdə çılpaq təsvir edilmişdi, baxmayaraq təsvirlər sinifdə təqdim olunanlarla dəqiq fərqlilik göstərirdi. Bir qız şagirdin atası, Brahim Çnina, Patini şagirdlərə pornoqrafiya yaymaqda günahlandırdı və polisə şikayət etdi. Patı ona böhtan atıldığı barədə şikayət verməklə cavab verdi. Çnina YouTube və Facebookda Patinin Məhəmmədin çılpaq şəklini nümayiş etdirdiyini iddia etdi: Patinin adını çəkdi və məktəbin ünvanını dedi. Digər valideynləri ona qoşulmağa və "quldur" olaraq xarakterizə etdiyi müəllimə qarşı səfərbər olmağa təşviq etdi. Pantin Böyük Məscidi qətldən bir həftə əvvəl Facebook səhifəsində Patiyə qarşı təhdid kontentində video yayımladı. Məscidin imamı Abdelhakim Sefriuyi müəllimin karikaturaları nümayiş etdirdiyinə və məktəb müdiri ilə görüşməyi tələb etdiyinə görə məktəbin qarşısında müəllimə etdiyi etirazda valideyni müşayiət etdi. Sefriuyi bir videoda müəllimə "quldur" dedi, eyni zamanda məktəbin rəhbərliyini pislədi. Rəhbərlikdən müəllimin məktəbdən azad edilməsini istədi. "Quldur" ifadəsi valideyn Brahim Çnani tərəfindən dəfələrlə istifadə edilmişdi. Videolar qətldən bir neçə saat sonra çəkilmişdi.

Çnina, həmçinin məktəbi də şikayət etdi və insanları məktəbdə etiraz etməyə təşviq etdi. Baş müəllim, müəllim və təhsil orqanının rəsmisi arasında görüş keçirildi. Çnina əlavə olaraq Patinin dərsi ilə əlaqədar qanuni şikayət verdi və müəllimin müdirin müşayiəti ilə yerli polis bölməsinə getməsinə səbəb oldu. Pati karikaturaları nümayiş etdirdiyi gün Çninanın qızı sinifdə olmadığına görə şikayəti anlaya bilmədiyini söylədi.

### Cinayətkar
Qətli törədən Abdullah Abouyedovicç Anzorov Moskvada anadan olmuş, Çeçen etnik mənşəli 18 yaşlı rus mühacir idi. Anzorov Fransaya 12 il əvvəl mühacir statusu ilə gəldiyində altı yaşı var idi. Cinayət yerindən təxminən 100 km məsafədə, Normandiya bölgəsinin Evrö şəhərinin Madölen qəsəbəsində yaşayırdı və müəllimlə və ya məktəblə heç bir əlaqəsi yox idi.

Anzorovlar ailəsi Çeçenistanın Şalaci kəndindən gəlmişdilər. Abdoullahın atası Əbuyezid əvvəl Moskvaya, daha sonra Parisə köçmüşdü. Anzorovun ögey bacısı 2014-cü ildə Suriyada İŞİD-ə qoşulmuşdu. 2020-ci ilin mart ayında ailə muhacir statusu və Fransada 10 illik yaşayış icazəsi kartı almışdı. Əvvəllər Abdullah kiçik ittihamlarla məhkəmələrdə olmasına baxmayaraq, təhlükəsizlik orqanları tərəfindən sezilməmişdi.

Anzorov hücumdan əvvəl Suriyada kimliyi qeyri-müəyyən, IP adresləri vasitəsilə ölkədəki son cihadçı qalası olan İdlibdə olduqları müəyyən edilən Həyat Təhrir əl-Şam təşkilatının nəzarəti altında olan, hansı ki, hücumun məsuliyyətini inkar etdi, rusca danışan da daxil olmaqla iki cihadçı ilə ünsiyyətdə idi. Anzorov hücumun məsuliyyətini dərhal sonra rusca "şəhid" olmağa hazır olduğunu söylədiyi səsli mesajında boynuna götürdü və *"peyğəmbəri təhqiramiz şəkildə göstərən"* Samuel Patini öldürərək *"peyğəmbərin intiqamını aldığını"* söylədi. İnstaqramda yayımlanan bir videoda, digərləri arasında, İŞİD-ə istinad edirdi.

## Qətl
Patinin söz azadlığı dərsindən yarım həftə sonra, 16 oktyabr 2020-ci ildə Anzorov Patinin məktəbinin qapılarının qarşısında gözlədi və bir neçə şagirddən müəllimi göstərmələrini istədi. Sonra Pati məktəbdən ayrılarkən onun ardınca getdi. Anzorov 30 santimetr ölçüsündə bir bıçaqdan istifadə edərək Patini qətlə yetirdi və və Patinin dərs keçdiyi məktəbin yaxınlığındakı bir küçədə, təxminən saat 17: 00-da başını kəsdi. Patinin başını kəsməklə yanaşı, Anzorov onun başına, qarnına və yuxarı əzalarına çoxsaylı xəsarət yetirdi. Şahidlər polisə qatilin hücum əsnasında *"[[Təkbir|allahu əkbər]]"* deyə bağırdığını eşitdiklərini dedilər.

### Qətldən dərhal sonra
Qətldən bir neçə dəqiqə sonra Terrorla Mübarizə Prokuroru Jan-Fransoa Riçard tərəfindən Abdoullah Anzorova aid olduğu təyin edilən "@Tchetchene_270" təxəllüsü profil "Twitter"də Patinin kəsilmiş başının şəklini yayımladı. Fotoşəkil bu mesajla birlikdə yerləşdirilmişdi: *"[[Bismillah|Rəhimli və Mərhəmətli Allahın adı ilə]],… kafirlərin lideri [[Emmanüel Makron|Makrona]], Məhəmmədi təhqir etməyə cürət edən cəhənnəm itlərinizdən birini edam etdim, sizə sərt bir cəza verilməzdən əvvəl insanlarını sakinləştir."*

Dəqiqələr sonra Anzorov Konflan-Sen-Onorin yaxınlığında, Eranyidə hadisə yerindən təxminən 600 metr məsafədə polislə qarşılaşdı və polis onu həbs etməyə çalışdı. Anzorov pnevmatik tüfənglə polisə atəş açdı və onları bıçaqla vurmağa çalışdı. Polis cavab olaraq ona doqquz dəfə atəş açaraq öldürdü. Onlar Azarovun telefonunda hadisənin məsuliyyətini boynuna alan bir mətn və Patinin cəsədinin fotoşəklini tapdılar.

### İstintaq və həbslər
Daha sonra istintaq üçün 16 nəfər nəzarət altına alındı. Onlar arasında Anzorovun nənə və babaları, valideynləri və onun 17 yaşlı qardaşı var idi. Həmçinin fransız antiterror polisinin tanıdığı islamçı xadim Abdelhakim Sefriuyi, Patiyə qarşı fətva verməkdə şübhəli bilinən Patinin şagirdinin atası Brahim Çnina və müəllimin şəxsiyyətini müəyyənləşdirmək müqabilində qatildən pul almaqda şübhəli bilinən dörd şagird də həbs edildi.

## Reaksiyalar

### Fransada
Fransa Prezidenti Emmanüel Makron Patinin çalışdığı məktəbi ziyarət etdi və törədilmiş hadisənin *"tipik İslamçı terror hücumu"* olduğunu dedi. Həmçinin *"vətəndaşımız uşaqlara [[söz azadlığı]]nı öyrətdiyinə görə öldürüldü"* dedi. Fransa Təhsil Naziri Jan-Mişel Blanj qətli *"bir bütün olaraq fransız millətinə hücum"* olaraq adlandırdı. Fransa antiterror prokuroru müəllimin *"dərs keçdiyi üçün öldürüldüyünü"* və hücumun ifadə azadlığı prinsipinə hücum olduğunu söylədi.

*[[Charlie Hebdo]]* "dəhşət və üsyanı"nı dilə gətirən bəyanat yayımladı və Patinin ailəsi və dostlarına dəstəyini ifadə etdi. Fransadakı bir çox müsəlman və dini lider qətli qınadı.

Fransa polisi cinayətkarı dəstəkləyən fransızlardan sosial şəbəkələrdə 80-dən çox mesaj olduğunu açıqladı. Daxili İşlər Naziri Jeral Darmanen Pantin Böyük Məscidinin altı ay müddətinə bağlanmasını əmr etdi.

Cinayətdən iki gün sonra müdafiə şurası təhlükəsizlik xidmətləri tərəfindən *Fiche S* qeydində bilinən 231 xarici vətəndaşın deportasiya edilməsinə qərar verdi. Bunlardan 180-i həbsdə, qalanları həbs olunacaqdı.

Patinin ailəsi ilə məsləhətləşərək 21 oktyabrda vida mərasiminin keçirilməsi planlaşdırılırdı. Sorbon Universitetində təşkil edilən mərasimdə Prezident Makron Patini "Fəxri Legion" ordeni ilə mükafatlandırdı və onu *"səssiz qəhrəman"* adalandırdı.

## İstinadlar