open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ayşegül Çelik Şahin

**Ayşegül Çelik Şahin** () — Türk yazar.

Hacettepe Universiteti İqtisadi ve İdari Programlar və Ankara Universiteti Dil və Tarix-Coğrafiya fakültəsi Teatr yazarlığı bölmələrində təhsil almışdır. Hacettepe Universitetində Sosial Antropologiya üzrə yüksek lisans programına qatılmışdır.

Hekayə, şeir ve məqalələri; "Varlık", "Milliyet","Sanat", "Hürriyet" "Gösteri", "Doxa","Bütün Dünya", "Kent ve Gençlik", :Bireşim", "Hoşça kal","Bay Düzyazı" kimi dergilərdə çap olunmuşdur.

Televiziya, kino və səhnə üçüb ssenari yazarlığı bəzənsə, televiziya üçün bir uşaq proqramının yazarlığını həyata keçirdi. Radio oyunları isə TRT tərəfindən mükafatlandırıldı.

2002–2007 illər arasında, Ankara Universiteti Dövlət Konservatoriyasında, Dünya ədəbiyyatı derslərini tədris emişdir.

Hüseyin Rahmi Gürpınarın 'Kaynanam nasıl kudurdu?' romanı əsasında hazırladığı ssenari, 2009–2010-cu illərdə Dövlət teatları tərəfindən səhnələndirildi.

"Kadın öykületinde Ankara" v "Belki Varmış Belki Yokmuş" adlı çox müəllifli kitablara hekayələri ilə qatıldı.

"Şehper; Dehlizdeki Kuş" adlı hekayə kitabı, 2009-cu ildə "Notre Dame De Sion" Ədəbiyyat mükafatlarında yer aldı.

"Kağız gəmilər" adlı hekayə kitabı, 2010-cu ildə "Yunus Nadi Öykü" mükafatı aldı.

1980-ci ildə İzmirdən Ankaraya gelmiş və orada yaşamaqdadır.

## Kitabları
Sensiz Ankarada deniz düşleri (Şeir, 1997, Kare yayınları), Korku ve Arkadaşı (hekayə, 2003, YKY), Şehper; Dehlizdeki Kuş (hekayə, 2008, YKY) Kâğıt Gemiler (hekayə, 2010, YKY)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* '''Ayşegül Çelik''' Rəsmi saytı
Hüseyn Vaiz Kaşifi

**Mövlanə Kəmaləddin Hüseyn ibn Əli Beyhəki-yi Səbzəvari** () — İranlı müfəssir, mütəsəvvüf və şair.

## Həyatı
İranın Xorasan bölgəsində Səbzəvarda doğuldu. 1456-cı ildə Məşhədə getdiyi sıralarda iyirmi yaşlarında olduğu qəbul edilirsə 1436-cı il civarında doğulduğu söylənə bilər. Vəəzləriylə tanındığı üçün "Vaiz" ləqəbi və şeirlərində istifadə etdiyi Kaşifi təxəllüsü ilə tanınır. Uşaqlıq və gənclik illərini Səbzəvar və yörərəsində keçirən Hüseyn Vaizin mükəmməl bir təhsil gördüyü, Herata getdiyində elmi və vəəzləri ilə özünü qısa müddətdə qəbul etdirməsindən anlaşılır. Hüseyn Vaiz, geniş bilgisi və təsirli vəəzləriylə şöhrəti ətrafa yayılınca ölkəsindən ayrılıb Nişapura getdi, oradan Məşhədə yollandı. Dönəmin böyük Nəqşibəndi şeyxi Sadəddin Qaşqarinin Heratda öldüyünü (may 1456) öyrəndiyi günlərdə yuxusunda onu görməsi, məzarını ziyarət etmək üzrə Herata getməsinə səbəb oldu. Burada Sadəddin Qaşqarinin müridi ünlü sufi və şair Əbdürrəhman Cami ilə tanış oldu və onun vasitəsiylə Nəqşibəndi təriqətinə intisab etdi. Heratda verdiyi vəəzlərlə qısa zamanda məşhur olan Hüseyn Vaiz, bir müddət sonra Hüseyn Baykara və Əlişir Nəvainin himayəsinə daxil oldu. Onların təşviqiylə müxtəlif kitablar yazdı.

Caminin ölümündən (1492) sonra Heratdan ayrılan Kaşifi 910 (1504–1505) -cu ildə Səbzəvarda vəfat etdi. Türbəsi Səbzəvarın cənubi-qərbində Dərvazə-i Nişapurdadır.

## Ədəbiyyat
* Mahmud Anbarani, "Müruri bər zindəgani-yi Kaşifi", Keyĥan-ı Əndişə, Qum 1370/1992, s. 83–89;
* T. W. Arnold, "Kaşifi", İA, VI, 413–414;
* Gholam Husein Yousofi, "Kāѕћifī",
* EI² (İng.), IV, 732–733;
* DMF, I, 2145;
* Dehxuda, Lüğətnamə (Muin), XXI, 15886–15887.

## İstinadlar

## Qalereya

File:Mola_Hussein_Vaez_Kashefi_Tomb.JPG|Əfqanıstanın Herat şəhərində Kaşifinin məzarı.
File:Hossein_Vaez_Kashefi_Monument_2017.jpg|Doğulduğu şəhər, İranın Səbzivar şəhərində memorial.
File:Quran_-_Google_Art_Project.jpg|Cəvahir ət-Təfsirin bəzədilmiş əlyazmasından səhifə.
File:The_Ducks_Carry_the_Tortoise_over_a_Village,_from_Anvar-i_Suhayli,_paintings_attrib._Sadiqi_Beg,_Iran,_Qazvin,_dated_November_8,_1593,_ink,_watercolour,_gold_-_Aga_Khan_Museum_-_Toronto,_Canada_-_DSC06865.jpg|Sərgidə Ənvər-i Süheylinin əlyazması.
File:Husayn_Va'iz_Kashifi_-_Single_Leaf_from_Anvar-i_Suhayli_by_Khashifi_-_Walters_W692.jpg|Ənvər-e Süheylidən bir illüstrasiya.
Xakobo Arbenz Quzman

Polkovnik **Xakobo Arbenz Guzman** (14 sentyabr 1913 - 27 yanvar 1971) — Qvatemalalı ordu zabiti, 1951-ci ildən 1954-cü ilədək xidmət göstərən demokratik yolla seçilmiş ikinci Qvatemala prezidenti. 1944-cü ildən 1951-ci ilədək Müdafiə naziri olmuşdur. On illik Qvatemala inqilabının önəmli şəxsiyyətlərindən biri olan Arbenz, 1954-cü ildə Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsi tərəfindən hazırlanan bir çevrilişlə devrilmişdir.

## Həyatı

Arbenz 1913-cü ildə Qvatemalanın ikinci ən böyük şəhəri olan Kesaltenanqoda doğulmuşdur. Atası 1901-ci ildə Qvatemalaya köçən İsveçrəli əczaçı, anası isə orta sinif nümayəndəsi olan bir ailənin qızı idi. Arbenzin ailəsi nisbətən yaxşı yaşayır və yuxarı sinif sayılırdı, buna görə də onun uşaqlığı yaxşı şəraitdə keçmişdir. Uşaqlıq illərində atası morfin asılılığına görə ailə biznesinə laqeyd yanaşmağa başladı. Bunun nəticəsində iflas etdi və ailəsini kəndə köçmək məcburiyyətində buraxdı. Xakobo iqtisadçı və ya mühəndis olmaq istəyirdi, lakin ailəsi yoxsullaşdığı üçün universitet təhsili ala bilmədi. İlk başda orduya qatılmaq istəməsə də Politexnikdə hərbi kursantlara təqaüd verilirdi. Müraciət etdi, qəbul imtahanlarının hamısını keçdi və 1932-ci ildə kadet kimi Politexnikə daxil oldu. Akademiyaya qəbul olduqdan 2 il sonra atası intihar etdi.

## Hərbi karyerası və evliliyi

## Oktyabr inqilabı və Müdafiə Nazirliyi

## Çevrilişdən sonrakı həyatı
Mpumalanqa vilayəti

**Mpumalanqa** ( - nquni dillərdə *şərq* və ya, hərf tərcüməsində *şərq doğulduğu yer*) — Cənubi Afrikada vilayət.

## İnzibati bölgü

Qautenq 18 yerli bələdiyyəsinə bölünən 3 rayon bələdiyyəsindən ibarətdir:

**[[Ehlanzeni Rayon Bələdiyyəsi|Ehlanzeni rayonu]]:* Buşbakridc, Mbombela, Nkomazi, Taba Çueu, Umcindi
**[[Gert Sibande Rayon Bələdiyyəsi|Gert Sibande rayonu]]:* Albert Lutuli, Dipalesenq, Qovan Mbeki, Lekua, Mxondo, Msukaliqua, Piksli ka Seme
**[[Nkanqala Rayon Bələdiyyəsi|Nkanqala rayonu]]:* Delmas, Dr. CS Moroka, Emalahleni, Haylənds, Stiv Tşuete, Tembisile

## İstinadlar
Lüdviqshafen parkı

**Lüdviqshafen parkı** — Sumqayıt şəhəri 9-cu mikrorayon ərazisində yerləşən mədəni istirahət parkı. Park Sumqayıt şəhəri ilə qardaşlaşmış Lüdviqshafen (Almaniya) şəhəri şərəfinə salınmışdır. Onu da qeyd etmək lazımdır ki, Lüdviqshafen şəhərində də Sumqayıt adlı park vardır. Lüdviqshafen parkı şəhər sakinləri arasında *Alman parkı* adlandırılır. Parkın əsas girişi Bababəyli küçəsinə baxır.

## Tarixi

Park 1997-ci ildə Sumqayıt-Lüdviqshafen əlaqələrinin 20 illiyi münasibətilə salınmışdır. 2005-ci ildən etibarən Rusiyada yaşayan həmyerlimiz, iş adamı Qivami Əsgərovun şəxsi vəsaiti hesabına parkda yenidənqurma və abadlıq işləri aparılmışdır. Bununla belə bilinməyən səbəblərdən tikinti işləri tam başa çatdırılmamışdı. Bir müddət sonra isə parkın bir hissəsi baxımsızlıqdan yarasız vəziyyətə düşmüşdür. Parkın bir hissəsində isə kafe və kiçik ticarət obyektləri mövcud idi. 2016-cı ildə parkda yenidənqurma və bərpa işləri aparılmış döşəmə hissəsinə mərmər üzlüklər vurulmuş, skamyalar yenilənmiş, yeni işıq dirəkləri quraşdırılmışdır. Parkın girəcəyində onun adı yazılmış mərmərdən lövhə qoyulmuşdur. Tikinti zamanı bir çox obyektlər tamamən sökülmüşdür. Bu isə obyekt sahiblərinin etirazına səbəb olmuşdur. Bununla belə təmirdən sonra park şəhər əhalisinin əsas istirahət mərkəzlərindən birinə çevrilmişdir.

## İstinadlar
Simon Açıqgözyan

**Simon Açıqgözyan** (; ) – Birinci Qarabağ müharibəsi və Çaykənd əməliyyatında iştirak etmiş erməniəsilli hərbi komandir. Azərbaycanda terrorçu, Ermənistanda milli qəhrəman hesab olunur. Xidmətlərinə görə Ermənistanda Qəhrəman medalı ilə təltif olunmuşdur.

## Həyatı
Açıqgözyan 1939-cu ilin 6 fevral tarixində Rumıniyanın Qalati şəhərində anadan olmuşdur. Valideynləri Hovannes və Siranuş əslən Osmanlı imperiyasından idi. 1946-cı ildə Açikgyozyan ailəsi Ermənistan Sovet Sosialist Respublikasına mühaciət edir. Simon 1960-cı ildə İrəvan Dövlət Universitetində *mühəndis-geoloq* ixtisası üzrə məzun olur. 1961–1990-cı illər ərzində Ermənistan Milli Elmlər Akademiyasının Geologiya institutunda işləmişdir. Ermənistanın mineral ehtiyatlı ilə bağlı bir necə əsərin müəllifidir.

### Birinci Qarabağ müharibəsində iştirakı
1988-ci ildə Ermənistanda Qarabağ hərəkatı başlanan zaman Simon Açıqgözyan separatçı fəaliyyətə başlayır. Qarabağda olan gərgin vəziyyət qısa zamanda Birinci Qarabağ müharibəsinə çevrilir. 1989-cu ildə Simon XX əsrin əvvəllərində Cənubi Qafqaz və Türkiyənin şərqində törətdiyi qətliamlarla ad çıxaran Daşnaksütun partiyasına bağlı Arabo dəstəsinə qoşulur. 1990-cı ildə İrəvan şəhər şurasına seçilir. 1991-ci ilin əvvəllərində Qarabağda silahlı toqquşmaların şiddətlənməsi ilə müxtəlif erməni terrorçu qruplarında fəaliyyəti genişlənir.

1991-ci ilin 30 aprel tarixində OMON tərəfindən keçirilən və tarix ədəbiyyatlarında Çaykənd əməliyyatı kimi daxil olan döyüşlərdə Simon Açıqgözyan Tatul Krpeyan ilə birlikdə yaratdıqları dəstələrlə döyüşürlər. Rəsmi olaraq "pasport yoxlanılma əməliyyatı" adlanan əməliyyat, Sovet İttifaqının daxili və müdafiə nazirliklərinin əsas məqsədi erməni hərbi dəstələrinin "silahsızlaşdırması" idi. Əməliyyatda Sovet Quru Qoşunları hərbi nəqliyyat vasitələri, artilleriya və vertolyotlarla müşayiət olunurdu və özünü erməni *[[fədai]]* sayan hərbçilərin məhv etməli idi.

Simon Açıqgözyan 1991-ci ilin 30 aprel tarixində indiki Göygöl rayonuna daxil olan Qarabulaq kəndində aparılan döyüşlərdə öldürülür. Açıqgözyan ölümündən 15 gün sonra Çaykənd əməliyyatı erməni silahlı terrorçularının məğlubiyyəti ilə başa çatır.

## İstinadlar
Mirsalih Bikçurin

**Bikçurin(Bekçurin) Mirsalih Mirsalimoviç** () – başqırd pedaqoqu, maarifçi, etnoqraf.

## Həyatı
1930–38-ci illərdə Orenburqdakı Neplyuev hərbi məktəbində oxumuş, 1841–78-ci illərdə orada və başqa təhsil ocaqlarında ərəb, fars, başqırd və tatar dillərindən dərs demişdir. "Ərəb, fars və tatar dillərinin öyrənilməsinə dair ibtidai vəsait" (1859, 1869) dərsliyni tərtib etmiş, başqırd dilinin digər dillərlə müqayisədə fonetik və qrammatik quruluşunun sistemli izahını verməyə çalışmışdır. Bu müsəlman təhsil müəssisələrində sxolastik tədris üsullarına qarşı çıxmış, başqırd xalqının müasir elmlərə yiyələnməsini təbliğ etmişdir. Başqırd folkloru nümunələrini ilk toplayanlardan olmuşdur; həmin nümunələri çap etdirməklə başqırd yazılı ədəbiyyatının əsasını qoymuşdur. Rus coğrafiya cəmiyyətinə üzv seçilmiş ilk başqırd olmuşdur.

## İstinadlar

Bikçurin // Azərbaycan Milli Ensiklopediyası (25 cilddə). — IV cild. Bakı, — Səh.: 31.
Yaşar Aksoy

**Yaşar Aksoy** () Türk şair, tarixçi və yazıçısı.

## Həyatı
Yaşar Aksoy İzmir aşiqi olaraq tanınmaqdadır.Anası izmirli tarix müəllimi Zəhra Aksoy,atası Uşaklıdan olan əkinçi Camal Aksoydur.

Y.Aksoy 1965-ci ildən etibarən növbə ilə Axşam qəzeti,Türk yolu dərgisi,Demokrat İzmir qəzeti (1971-1979), Yeni əsr qəzeti (1982-2001), Star qəzeti və Hürriyyət qəzetində mədəniyyət müxbiri, mədəniyyət sahəsinin rejissoru, araşdırmaçı və köşə yazarı olmuşdur. Bundan əlavə Aksoy Yeni Tv televiziya kanalında Kultura, Ege Tv televiziya kanalında isə Egedə zaman adlı televiziya proqramlarını hazırlayaraq təqdim etmişdir. Aksoy Beynəlxalq İzmir Araşdırmalar Mərkəzi ilə Çeşmə Sənət Dostları qrupunun qurucusudur. İzmir eli üçün etdiyi mədəni qatqılar səbəbi ilə Qarşıqaya mahalında doğulub böyüdüyü və uşaqlıq illərini keçirdiyi küçəyə və Asansör (Qaradaş) səmtində bir parka yazıçının adı verilmişdir.

Yaşar Aksoy İstanbul Texnik Universiteti və Ege Universitetindən mühəndis kimi məzun olmuşdur.Doqquz sentyabr Universitetinin Atatürk qanunu və İnqilab tarixi İnstitunda İnqilab tarixi dərslərini verən Yaşar Aksoy 20 ilə yaxın müddətini Çeşmə tarixi və mədəniyyətini araşdırmağa həsr etmişdir.Çeşmə mahalının arxivini qurmaq üçün çalışmaqdadır.
Y.Aksoy 1984 və 1990-cı illər ərzində Çeşmə Beynəlxalq Festival qəzetlərini nəşr etdirmişdir.

## Kitabları
Atatürk və Qurtuluş savaşı şeirləri (1979)
Anıtqəbir dastanı (1981)
Müasir planlama texnikaları (1982)
Halikarnas Kadırqası (1984)
Bir Şəhər bir İnsan (1968)
Qarşıqaya və Qaf Sin Qaf tarixi (1988)
izmir rəhəbri (1992)
Asansör və Dario Moreno'nun xatirələri (1993)
İzmiri sevmə sənəti (1994)
Ege sənayeləşmə tarixi (1995)
Ege sevgisi (1996)
İzmir sevgisi (1997)
Qazi türküsü (1997)
Meserret sərçəsi (şeir 1988)
Qalpaqlı inkişaf (1998)
Ege mədəniyyəti (1999)
Aydınlar şəhəri İzmir (2000)
Kuvayı Milliye (2012)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Yaşar Aksoy ile Hatıralar
Xose Qomeş

**Xose Qomeş** () — Premyer Liqa təmsilçilərindən olan Benfika FK klubunda hücumçu kimi çıxış edən peşəkar Portuqaliya futbolçusu.

## Klub karyerası
Qomeş Qvineya-Bisaunun Bisau şəhərində anadan olmuşdur. Qomeş Portuqaliyada gənclər turnirində iştirak etdikdən sonra, 2011-ci ildə 13 yaşı olarkən Benfika FK klubunun gənclər akademiyasına daxil oldu. Bir il sonra isə yenidən öz ölkəsinə qayıtdı.

Qomeş öz peşəkar karyerasında debütünü 6 avqust 2016-cı ildə Benfika B klubu ilə 2016-17 LiqaPro görüşündə *Kova da Piyedade* klubuna qarşı oyunda etmişdir. 22 gün sonra o, reserv komanda ilə ilk qoluna imza atmışdır. Həmin görüşdə Benfika *Vizela* klubuna səfərdə 2-1 hesabı ilə qələbə qazanmışdır. Qomeş əsas komanda ilə debütünü 9 sentyabr 2016-cı ildə Premyer Liqada *Aruka* klubuna qarşı oyunda etmişdir. Sadəcə 128 saniyə meydanda olan Qomeşin komandası görüşdə 2-1 hesabı ilə qələbə qazanmışdır. Qomeş Benfikanın əsas komandası ilə debüt edən üçüncü ən gənc oyunçudur.

## Milli karyerası
Qomeş Portuqaliya U-17 millisi ilə Azərbaycanda keçirilən 2016 Avropa U-17 Çempionatında çempion olmuşdur. Qomeş vurduğu 7 qolla turnirin *Ən Yaxşı Oyunçusu* mükafatına layiq görülmüşdür.

## Uğurları

### Milli komanda
;Portuqaliya
*UEFA Avropa U-17 Çempionatı: 2016

### Fərdi
*2016 UEFA Avropa U-17 Çempionatı - Bombardir (7 qol)
*2016 UEFA Avropa U-17 Çempionatı - Ən Yaxşı Oyunçu mükafatı

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*Benfica official profile  
*José Gomes' career statistics at LPFP
*
*
*
*National team data
Cüttərkibli cümlələr

**Cüttərkibli cümlələr** — baş üzvlərin hər ikisinin iştirakı ilə qurulan sadə cümlələrə cüttərkibli cümlələr deyilir.

## Ümumi məlumat
Cüttərkibli cümlələrdə adətən fikir predmeti mübtəda və ya mübtəda qrupu şəklində, fikir predmetinin hərəkət və əlaməti xəbər və ya xəbər qrupu şəklində ifadə olunur. Hər iki baş üzvün iştirakı ilə formalaşdığı üçün bu cür cümlələr cüttərkibli hesab olunur.Cüttərkibli cümlələrdə əksərən mübtəda məntiqi subyektə, xəbər məntiqi predikata uyğun gəlir. Cümlə genişlənmiş olduqda iki qütbə, iki zonaya — mübtəda və xəbər zonalarına ayrılır. Mübtəda ona aid olan üzvlə — təyinlə birlikdə mübtəda zonasını (və ya mübtəda qütbünü), xəbər ona aid olan üzvlərlə — tamamlıq, zərflik və təyinlə birlikdə xəbər zonasını (və ya xəbər qütbünü) əmələ gətirir.
Cüttərkibli cümlələrdə mübtəda (və mübtəda zonası) adətən "verilən"i, xəbər (və xəbər zonası) "yeni"ni bildirir, yəni söhbətin predmeti mübtəda və mübtəda zonası vasitəsilə, yeni məlumat isə xəbər və xəbər zonası vasitəsilə ifadə olunur.Cüttərkibli cümlələr dildə ən çox işlənən cümlə növüdür, ona görə də bədii əsərlərin dilində böyük üstünlük təşkil edir.Cüttərkibli cümlələrin qurulma şərtləri aydındır: hər iki baş üzvün iştirakı vacibdir. Lakin bəzən təkrara yol verməmək, fikri sadə, səlis və yığcam ifadə etmək üçün cümlələrin mübtədası buraxılır, mübtəda bilavasitə cümlədə iştirak etmir. Belə cümlələr təktərkibli deyil, cüttərkibli hesab olunur, çünki bu cür cümlələrin buraxılmış mübtədasını mətnə əsasən asanlıqla bərpa etmək olur. Cüttərkibli cümlələr sadə cümlənin əsas xüsusiyyətlərini özündə cəmləşdirən cümlə tipidir. Bu cür cümlələr feili və ismi xəbərli, təsdiq və inkar ola bilir.

## Quruluşca növləri
 

### Müxtəsər cüttərkibli cümlələr
Cüttərkibli cümlələr quruluşca müxtəsər və geniş olur. Müxtəsər cüttərkibli cümlələr yalnız baş üzvlərdən ibarət olur. Bəzən müxtəsər cüttərkibli cümlənin baş üzvləri ismi və feili birləşmələrlə ifadə olunur, cümlənin həcmi böyüyür, cümlə zahirən geniş cümləyə oxşayır, lakin müxtəsər olaraq qalır.

### Geniş cüttərkibli cümlələr
Geniş cüttərkibli cümlələrdə mübtəda və xəbərlə birlikdə ikinci dərəcəli üzvlər (vasitəsiz və ya vasitəli tamamlıq, təyin və zərfliyin hər bir növü) tək-tək işlənə bilər; eyni strukturda (mübtəda və xəbərin olması ilə) ikinci dərəcəli üzvlər iki-iki, üç-üç və daha çox sayda işlənə bilər və nəhayət, cüttərkibli geniş cümlələr bütün ikinci dərəcəli üzvlərin iştirakı ilə də qurula bilər.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Cümlə
Koqbetlievin binası

**Koqbetlievin gəlirli binası** - Rostov-na-Donu şəhərinin ərazisində, Svoboda meydanında yerləşən bina. Bina 1912-cı ildə inşa edilmişdir. Koqbetlievin binası regional əhəmiyyətli mədəni irs obyekti siyahısına daxil edilmişdir.

Ünvan: Rostov-na-Donu ş. Svoboda meydanı, 8.
## Tarixi
XIХ əsrin sonları ХХ əsrin əvvəllərində arxitektor Nikolay Nikitiç Durbax Rostov-na-Donu, Azov və Mariupol şəhərlərinfə ysşayış binaları inşa etmişdi. Elə bu illərdə şəhərdə Koqbetlievlər yaşayırdı. Koqbetlievlər Naxçıvan-na-Donu şəhərində tanınmış ailələrdən idilər. Adrias Koqbetliev qohumları Yekaterina meydanında, I Qeorqievski küçəsi, 18-ci xəttdə evlərə sahibbidilər. Onların böyük əksəriyyəti teatr sənətinə maraq göstərirdilər. Onlar həm də Naxçıvan-na-Donu mesenant hesab edilirdi.

1909-ci ildə Andrias Koqbetliev yaşayış sahəsi üçün ərazi alır. O, burada kərpiçdən çoxmərtəbəli bina tikməyə qərara alır.

Yeni binanın layihəsini Nikolay Nikitiç Durbax hazırlamışdır. Bina zirzəmili binadır. Zirzəmidə ticarət obyekləri yerləşirdi. Pəncərələri çuqundan ibarət məhəccərlərlə qorunur. Binanın digər hissələrində isə onun sahibi və ailəsi yaşayır.   
1916-cı ildə binanın sahibi müəyyən müddətə Petr Abramyan olur. Sovet hakimiyyəti qurulduqdan sonra bina milliləşdirilmişdir. 1920-ci ildən bina yaşayış binası kimi istifadə edilir.

Gəlirli bina Svoboda meydanının ən götməli yerlərindən biridir. Böyük Vətən müharibəsi dönəmində binanın fasadı dəyişikliyə uğramamışdır. Bununla belə binanın pilləkənləri uçulmuş, attika elementəri isə qopmuşdur. Bina yenidən bərpa edilmişdir. Ancaq öz ilkin görünüşünü qoruya bilmişdir. Hazırda binada Kvadro-Lojistik şəhər şirkəti yerləşir. 
## Memarlıq
İki mərtəbədən ibarət olan binanın əsas fasadı Puşkinskaya küçəsinə baxır. Binanın üfüqi bölgüsü dartma əlaqəsi vasitəsilə təmin olunur. Pəncərələrin kənarları bəzək elementləri ilə bəzədilmişdir. İkinci mərtəbədə dekorativ dəmir məhəccərli eyvan vardır. Bina iki mərtəbədən ibarət olsa da, zirzəmiyə sahibdir. Burada kiçik nəfəslikləri xatırladan pəncərələr mövcuddur.

## İstinadlar

## Mənbə
* Koqbetlievin binası.
* Николай Никитич Дурбах — городской архитектор Нахичевани-на-Дону
Məktəb № 24 (Taqanroq)

**Məktəb № 24** - Taqanroq şəhərinin ərazisində, Derjinski küçəsi, ev 149 ünvanında yerləşən təhsil ocağı. Təhsil ocağı 1936-cı ildə təsis edilmişdir.

## Məktəbin tarixi
Məktəb yeddi illik orta təhsil oçağı 1936-cı ildə təsis edilmişdir. Məktəb mövcudluğu dönəmində hər zaman Taqanroq Metallugiya Zavodunun himayəsində olmuşdur.

№ 24 məktəb ilk məzunlarını 1939-cu ildə buraxmışdır.

Taqanroqun işğalı dönəmində, 1941 - 1943-ci illərdə alman əsgərləri məktəbi atların saxlandığı yer kimi istifadə edilmişdir. 

1943-cü ildə şəhər işğaldan azad olduqdan sonra dərhəl fəaliyyətini bərpa etmişdir. Məktəb ilk dönəmlərdə, metallurgiya zavodunun baraklarında fəaliyyət göstərmişdir. Bu baraklar məktəbin yaxınlığında qərarlaşır. Şagirdlər nəhayətində 12 sentyabr 1954-cü ildə öz məktəb binalarına qayıda bilmişlər. Müharibədən sonra ilk məzun buraxılışı 1957-ci ilə təsadüf edir. 

Şagirdlərin əməyi ilə əmək dərslərinin keçirildiyi emalatxana, idman meydançası, istilik qazanxanası inşa edilir. Burada hətta ingilis dilində mahnılar belə oxunurdu. Burada N. F. Dyaçenkonun rəhbərliyi orkestr və A. K. Saysevin rəhbərliyi altında «kamışınla» xor dərnəyi təsis edilmişdir. Onlar dəfələrlə şəhər yarışmalarında iştirak etmişdir.

1976-cı ildə binaya yeni korpus əlavə edilmişdir. Bu korpusda idman zalı, yeməkxana və yeni tədris kabinetləri yerləşirdi.  

1980-ci ildə məktəbin şagirdi olmuş kosmanavt Yuri Vasileviç Malışevin şərəfində kosmanavtlar muzeyi təşkil olunmuşdur.

## Məktəbin direktorları
* 1986-ci ildən bu günə qədər — Lüdmila Yakovlina Dvorsevaya.
* 1975 - 1986 — Zinaida Nikolaevka Karlov Карлова;
* 1947 - 1975 — Natalya Nikolaevna Yarvoenko;
* 1943 - 1947 — Valentina Antonovna Fostikova;
* 1936 - 1941 — Mixail Efimoviç Dunaevski;

## Tanınmış əməkdaşları və məktəbin şagirdləri
* *Oleq Yoreviç Kobyakov* (1965) — məktəbin şagirdi, rus iş adamı, deputat.
* *Yuri Vasileviç Malışev* (1941—1999) — məktəbin şagirdi, SSRİ kosmanavtı, iki dəfə sovet ittifaqı qəhrəmanı, Lenin ordeni laureatı.
* *Nadejda İvanova Romançenko* (1942) — riyaziyyat müəllimi, Rusiyanın əməkdar müəllimi.
* *Zinaida Aleksandrovna Şubina* (1939 — 2008) — Rus dili və ədəbiyyatı müəllimi, Rusiyanın əməkdar müəllimi, Taqanroq orta məktəbi&nbsp;№&nbsp;10 direktorudur.

## Mənbə
* Официальный сайт школы № 24 г. Таганрога

## Həmçinin bax
* Məktəb № 3 (Taqanroq)

## İstinadlar
Məktəb № 10 (Taqanroq)

**Məktəb № 10** - Taqanroq şəhərinin ərazisində, Frunze küçəsi, ev 40 ünvanında yerləşən təhsil ocağı. Təhsil ocağı 1920-ci ildə təsis edilmişdir.

## Məktəbin tarixi
Məktəb № 10 Taqanroq şəhərində 1920-ci ildə təsis edilmişdir. Ancaq məktəbin təməlləri hələ 1910-cu ildə qoyulmuşdur. Taqanroq kommersiya uçilişinin nızdində Taqanroq əmək məktəbi təşkil edilmişdir. 

Məktəbin tərkibi rəngarəngdir. Belə ki, 1916-cı ildə bura Riqa real uçilişi, Mintav kişi gimnaziyası, Varşava müəllimlər seminariyası və d. köçürülmüşdü.

Böyük Vətən müharibəsi dönəmində bina tamamən dağıdılmışdı. 

Tədris müvəqqəti olaraq Lenin küçəsində yerləşdirilmişdi. Hazırda bu binada Taqanroq İdarəetmə və Kommersiya İnstitutu yerləşir. Məktəb ilk əvvəllər qızlar üçün nəzərdə tutulmuşdu. 1953-cü ildən isə məktəb № 10 olaraq fəaliyyətini davam etdirir. 

## Məktəbin direktorları
* 2008 indiyənə qədər — Olqa Vladimirivna Kozina;
* 1984 - 2008 — Zinaida Aleksandrovna Şubina
* 1974 - 1984 — Vitali Qriqorieviç Zotenko;
* 1958 - 1974 — Anna Vasilevna Voynovskaya;
* 1953 - 1958 — Mixail Vasileviç İvanenko;
* 1944 - 1953 — Timofey Qeriqorieviç Laqutin;
* 1930 - 1944 — Sarra İsaeviç Pinçuk;
* 1920 - 1930 — Viktor Avksenteviç Atanazievi.

## Tanınmış əməkdaşları və məktəbin şagirdləri
* *İqor Mixayloviç Bondarenko* (1927-2014) — rus, sovet yazıçısı.
* *Vladislav Vladimiroviç Vetrov* (1964) — teatr və kino aktyoru, Rusiyanın əməkdar artisti.
* *Aleksadr Alekseeviç Kiselyov* (1953) — "Priboy" zavodunun general direktoru. 
* *Nikolay Nikolayeviç Lısenko* (1953-2015)
* *Nelli Aleksandrovna Morozova* (1924-2015) — rus kinorejisoru, redaktor, memuarçı.
* *Yelena Vasilevna Obrazsova* (1939—2015) — sovet və rus opera müğənnisi, Sosialist Əməyi Qəhrəmanı, SSRİ artisti.
* *Nataliya Vladimirovna Obrazsova* (1915—2004) — rus şairi.
* *Kiril Oleqoviç Podolski* (1970) — sahibkar, VALARS Group şirkətinin general direktoru.
* *Mixail İsaeviç Taniç* (1923—2008) — rus və sovet şairi.
* *Aleksandr Viktorioviç Fedorov* (1954) — rus pedaqoqu, kino tənqidçisi.
* *Oleq Lvoviç Xaslavski* (1948) — rus şairi, tərçüməçi.
* *'[http://www.showcaseyourmusic.com/vsevolods  Vsevolod Valerieviç Şerbakov* (1969) — Rus bəstəkarı, prodüser.
## Mənbə
* Официальный сайт Школы № 10 г. Таганрога 

## İstinadlar
Aqil Məmmədov

* Aqil Məmmədov (hərbçi) — Qarabağ müharibəsi iştirakçısı, Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı.
* Aqil Məmmədov (siyasətçi) — deputat, sabiq icra başçısı.
* Aqil Məmmədov (futbolçu, 1972) — Azərbaycan futbolçusu.
* Aqil Məmmədov (futbolçu, 1989) — Azərbaycan futbolçusu.

## Həmçinin bax
* Aqil
* Məmmədov
Rostov Dənizçilik Uçilişinin sinif binası

**Rostov Dənizçilik Uçilişinin sinif binası** - Rostov-na-Donu şəhərinin ərazisində, Sedov küçəsi, ev 8/2 ünvanında yerləşən bina. Bina 1896-cı ildə Rostov Dənizçilik Uçilişinin sinif binası kimi inşa edilmişdir. Binanın layihəsi Vladimir Kaproviç Şkitkoya məxsusdur. Rostov Dənizçilik Uçilişinin sinif binası regional əhəmiyyətli mədəni irs obyekti siyahısına daxil edilmişdir.
## Tarixi
Don diyarı ərazisində, Rostov-na-Donu ərazisində 1876-cı ildə dənizçilik sinifləri təşkil olunmuşdur. İlk əvvəl siniflər icarəyə götürülmüş binalarda fəaliyyət göstərirdi. Müəsissə üçün bina 1896-cı ildə inşa edilmişdir. Bina Verxnebulvarn küçəsində qərarlaşır. Layihənin rəhbəri Vladimir Kaproviç Şkitko olmuşdur. 1914-cü ildə binanın yaxınlığında Rostov Dənizçilik Uçilişinin əsas korpusu inşa edilmişdir.

1950-ci ildə binanın fasadında xatirə lövhəsi qoyulmuşdur. Bu lövhədə yazılır: «*Bu binada 1895—1899 illərdə qütb araşdırmaçısı Q. Y. Sedov (1877—1914) təhsil almışdır*». Rostov vilayəti rəhbərliyinin 411 nömrəli əmri ilə (9 oktyabr 1998) regional əhəmiyyətli mədəni irs obyekti siyahısına daxil edilmişdir.

## Arxitektura
İki mərtəbədən ibarət olan binanın əsas fasadı Sedov küçəsinə baxır. Binanın birinci mərtəbəinin pəncərələrinin kənarları qəsr daşları ilə bəzədilmişdir. İlk əvvəllər binanın mərkəzi hissəsinin damında qüllə mövcud olmuşdur. Sonradan isə bu hissə aradan qaldırılmışdır. Bina dəhliz sisteminə malikdir. 


Şəkil:Здание Ростовских Мореходных Классов 1.jpg
Şəkil:Здание Ростовских Мореходных Классов 2.jpg



## İstinadlar
Limpopo vilayəti

**Limpopo** ( - Şimali Soto dilində *güclü fışqıran şəlalə* demək) — Cənubi Afrika Respublikasının ən şimalında vilayət. Mərkəzi Polokuane şəhəridir.

## İnzibati bölgü

Qautenq 25 yerli bələdiyyəsinə bölünən 5 rayon bələdiyyəsindən ibarətdir:

**[[Kaprikorn Rayon Bələdiyyəsi|Kaprikorn Rayonu]]:* Blouberq, Lepele-Nkumpi, Molemole, Polokuane
**[[Mopani Rayon Bələdiyyəsi|Mopani Rayonu]]:* Ba-Falaborua, Qreyter Giyani, Qreyter Letaba, Qreyter Tzanin, Marulenq
**[[Sexuxune Rayon Bələdiyyəsi|Sexuxune Rayonu]]:* Elias Motsoaledi, Efraim Moqale, Fetakqomo/Qreyter Tubatse, Maxudutamaqa
**[[Vhembe Rayon Bələdiyyəsi|Vhembe Rayonu]]:* Maxado, Musina, Kollins Çabane, Tulamela
**[[Uoterberq Rayon Bələdiyyəsi|Uoterberq Rayonu]]:* Bela-Bela, Lefalale, Modimolle/Mukqoponq, Moqalakuena, Tabazimbi

## İstinadlar
Məktəb № 9 (Taqanroq)

**Məktəb № 10** - Taqanroq şəhərinin ərazisində, Krasnı xiyabanı, ev 20/22 ünvanında yerləşən təhsil ocağı. Təhsil ocağı 1960-cı ildə təsis edilmişdir. Təhsil ingilis dilində aparılır.

## Məktəbin tarixi
Məktəb № 9 öz ilkin fəaliyyətini 1920-ci ildən başlamışdır. Taqanroqda yeddi illik pulsuz tədris həyata keçirilirdi. Müharibə sonrası Taqanroq Müəllimlər İnstitutunun nəzdində yeddi illik məktəb təşkil edir. 
1960-cı ilin avqust ayında 9 nömrəli məktəb təşkil edilir. Burada təhsil ingilis dilində aparılırdı.

1973-cü ildən məktəbdə «Meridian» Beynəlxalq dostluq klubu fəaliyyət göstərir.

## Məktəbin direktorları
* 2012-ci ildən indiyənə qədər — Nataliya Bladimirovna Moxova
* 2004 - 2012— Svetlana Mixaylovna Koreşkova;
* 2002 - 2004 — Yelena Borisovna Şeluxina;
* 1989 - 2002 — Leonid Qriqoreviç Leontev;
* 1975 - 1989 — Olqa Dmitrievna Klokova
* 1968 - 1975 — Anastasiya Mixaylovna Kuznesova;
* 1957 - 1967 — Aleksandr Nikolayeviç Karpov.

## Tanınmış əməkdaşları və məktəbin şagirdləri
* Nikolay Viktoroviç Barabanov — W.R.K.B.A üzrə Rusiya çempionu (2004), FSKA üzrə mütləq çempion(Tixoreks, 2005), karate üzrə çempion və mükafatçı (İrlandiya, 2005), karate üzrə 4-qat dünya çempionu (ABŞ, İtaliya, CAR).
* Nikolay Nikolayeviç Dobrınin (1963) — sovet, rus kino və teatr aktyoru. Rusiyanın əməkdar artisti.
* İqor Anatoleviç Kalyaev — riyaziyyatçı, texniki elmlər doktoru, professor.
* Oleq Borisoviç Koçmala — tibb elmləri doktoru.
* Stanislav Eduardoviç Kravsov — 205-ci motoatıcı briqadasının komandiri, Rusiyanın Mili qəhrmanı  (ölümündən sonra).
* Pavel Stepanoviç Kutaxov (1914—1984) — Aviasiyanınbaş marşalı, iki dəfə sovet ittifaqı qəhrəmanı, SSRİ əməkdar hərbi təyyarəçisi.
* Yuri Leonidoviç Şabelnikov (1959) — rus rəssamı.
* Yuri İvanoviç Şikunov (1939) — sovet futbolçusu, yarımmüdafiəçi, idman ustası, RSFSR əməkdar məşqçisi.

## Mənbə
* Сайт МОБУ СОШ № 9
## İstinadlar
Şahin Zəkizadə

**Şahin Həsən oğlu Zəkizadə** () — Azərbaycanlı ssenarist və rejissor.

## Həyatı
Şahin Zəkizadə 5 mart 1978-ci ildə Bakı şəhərində ziyalı ailəsində dünyaya gəlib. Atası Həsən Zəkizadə görkəmli aktyor və rejissor Əlisəttar Məlikovun nəvəsi idi. Həsən Zəkizadə uzun müddət müəllim və məktəb direktoru kimi çalışmışdır. Şahin məktəbi bitirəndən sonra Mədəniyyət və İncəsənət Universitetində təhsil almışdır. Müəllimi Tariyel Vəliyev olmuşdur. Daha sonra təhsilini Moskvada kino üzrə davam etdirmişdir. Rejissor fəaliyyətinə reklam və klip sahəsində başlamışdır. Azərbaycanın ən məşhur ifaçıları üçün kliplər çəkmişdir. Ən məşhurları Röya və Samir Cavadzadənin "Deyin ona", Elariz Məmmədoğlunun "Doroqa", Faiq Ağayevin "Sən elə bilirdin", tamamilə animasiyadan ibarət "Biləydin kaş", Tünzalə Ağayevanın "Gülbahar" mahnısı, Sevda Ələkbərzadənin "Salam Allahım" klipləri idi. Bundan başqa, rejissor Lider TV və Yurd TV televiziyalarında çalışmışdır. Həyatı boyu sosial reklam, siyasi çarx, həmçinin sənədli filmlər çəkən Şahin 2003-cü ildə "Dünənə ehtiramla, sabaha ümidlə" və Əminə Dilbazidən bəhs edən "Tənha bülbülün rəqsi" sənədli filmləri ilə film sektoruna girmişdir. 2015-ci ildə rejissoru və ssenari müəllifi olduğu "100 Kağız" filmi ekranlara çıxmışdır.

## Ölümü
Şahin Zəkizadədə 2016-cı il sentyabr ayında ağır xəstəlik — qan xərçəngi xəstəliyi aşkarlandı. O zamandan rejissor Azərbaycan Tibb Universitetinin Tədris Terapevtik Klinikasında intensiv müalicə almışdır, amma bir neçə aylıq müalicəyə baxmayaraq, xəstəlik şiddətlənmişdir. İstedadlı rejissor 12 fevral 2017-ci ildə komaya düşmüş, 16 fevralda vəfat etmişdir. Rejissor Maştağada yerləşən "Seyidlər" qəbiristanlığında dəfn olunmuşdur.

## Ailə həyatı
Şahin Zəkizadə iki dəfə ailə həyatı qurmuşdur. İlk evliliyindən 2009-cu il təvəllüdlü Fatimə adlı qızı vardır. İkinci dəfə 2014-cü ildə Səbinə Allahverdiyeva ilə evlənən Şahinin 2015-ci il Seyyid Əli adında oğlu vardır.

## Filmoqrafiya
# Dünənə ehtiramla, sabaha ümidlə (film, 2003)
# Tənha bülbülün rəqsi (film, 2003)
# 100 kağız (film, 2015)

## Həmçinin bax
* Natiq Axund
* Elçin Ağazadə
* Kənan MM

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 
* Şahin Zəkizadə Gəlin Danışaq ARB TV
Məktəb № 3 (Taqanroq)

**Məktəb № 3** - Taqanroq şəhərinin ərazisində, Kalinina küçəsi, ev 109 ünvanında yerləşən təhsil ocağı. Təhsil ocağı 1966-cı ildə təsis edilmişdir. 

## Məktəbin tarixi
XX&nbsp;əsrin əvvəllərində Mayakovski meydanında kərpiçdən iki eyni arxitekturalı bir mərtəbəli binalar inşa edilir. Hansı ki, onların birində Yelizavetinski 1-ci qızlar uçilişi və Aleksandrovski kişi uçilişi yerləşmişdi. Binalar Nekrasov xiyabanına baxırdı. Sovet hakimiyyəti qurulduqdan sonra burada 3 nömrəli əmək məktəbi təşkil edilir. 1930-cu ildə yeddi illik orta məktəbə çevrilir. Burada 600 şagird təhsil alırdı.

İşğal zamanı (1941-1943) məktəq Taqanroq balıqtəmizləmə zavodunun klubunda yerləşirdi. Klub Dobrolyubovski xiyabanında yerləşirdi. 

## Kosmanavtlar muzeyi
Kosmanavtlar muzeyini əmək müəllimi və gənc texniklər dərnəyinin rəhbəri, Taqanroqun fəxri vətəndaşı Qriqori Konstsntinoviç Bardaşyov tərəfindən təşkil edilmişdir. Muzeyin ekspantları dünyanın 13 ölkəsini gəzmişdir. Muzey 85 müxtəlif dellara layiq görülmüşdür. Ona hətta Qaraqin və Koroleva medalı verilmişdir. İlk əvvəllər muzey məktəbin ikinci mərtəbəsində yerləşən kabinetlərin birində yerləşirdi. Lakin sonradan bura daxil olan ekpanatları sayı artdıqca ikinci mərtəbənin yarısını tutmağa başlamışdır. 

2016-ci ildə məlum olur ki, məktəb rəhbərliyi muzeyi məktəbin tir zalına köçürməyi düşünür səbəb isə otaqların tədrisə lazım olması olur.

## Məktəbin direktorları
* 2013-cü ildən indiyənə kimi — Yelena Nikolayevna Svetkova
* 1945 - 19?? — İrina Yakovleva Breyqina
* 192? - 1941 — Т. Q. Laqutenko.

## Tanınmış əməkdaşları və məktəbin şagirdləri
* *Marqarita Sergeyevna Kiriçek* (1930) — məktəbin yetirməsi, rus tarixçisi.
* *Mark Mitrofanoviç Klimov* (1931—1975) — məktəbin yetirməsi, rus aktyoru, Rusiyanın əməkdar artisti.
* *Anatoli Georgiyeviç Lomakin* (1921—1944) — məktəbin yetirməsi, sovet təyyarəçisi, Sovet İttifaqı qəhrəmanı.
* *Nadejda Fyodorovna Şvets* (1959) — məktəbin yetirməsi, ukraynalı rəssam, Ukraynanın əməkdar artisti.

## Mənbə
* Официальный сайт Школы № 3 

## Həmçinin bax
* Məktəb № 24 (Taqanroq)
* Məktəb № 9 (Taqanroq)

## İstinadlar
Sauthempton FK

**Sauthempton FK**, İngiltərənin Sauthempton şəhərini təmsil edən, Premyer Liqada çıxış edən futbol klubudur.
Blekbörn Rovers FK

**Bləkbörn Rovers**, Çempionşipdə mübarizə aparan Bləkbörn şəhərini təmsil edən futbol klubudur.
İngiltərə Liqa Kuboku

**İngiltərə Liqa Kuboku**, İngiltərədə keçirilən futbol turniridir. İngiltərədə əsas futbol liqası olan Premyer Liqa və digər 3 diviziondan 92 komandanın qatıldığı turnir 1960-ci ildə qurulub.

## Qaliblər





## İstinadlar
Alekseev adına qızlar gimnaziyası

**Alekseev adına qızlar gimnaziyası** — Taqanroq şəhərinin ərazisində, Çexov küçəsi, ev 22 ünvanında yerləşən təhsil ocağı. Təhsil ocağı 1911–1917-ci illər ərzində qızlar gimnaziyası olaraq fəaliyyət göstərmişdir.

## Məktəbin tarixi
Alekseev adına qızlar gimnaziyasının tarixi öz başlanğıcını 1905-ci ilin sentyabrından götürür. Bu zaman şəhər dumasına Pavel Petroviç Filevski tərəfindən məktub göndərilir. Bu məktubda Taqanroqda yeni qızlar gimnaziyasının yaradılmasına ehtiyac olması vurğulanır. XX əsrin əvvəllərində Mariin gimnaziyası həddindən aryıq dolmuş olur. Burada artıq hər sinifdə 50 şagird oxuyurdu. Şəhər duması bunlsrı nəzərə alaraq Filevskinin təşəbbüsünü dəştəkləyir və Taqanroqda ikinci qızlar gimnaziyasını açmağı qərara alır. Nəhayət 1906-cı ildə ikinci qızlar gimnaziyası açılması plana alınır.

Şəhərdə ikinci qızlar gimnaziyasının açılışı 1911-ci ilin noyabrına təsadüf edir. Bu zaman məktəbə şagird tiplamağı qərara alırlar. Gimnaziya düz üç il müddətində icarəyə götürülmüş binada fəaliyyət göstərmişdir.

1914-cü ilin əvvəllərində şəhər rəhbərliyi gimnaziya üçün bina inşa etmək məqsədilə Çexov küçəsində, keçmiş qakanın yerində ərazi ayırır. 10 iyul 1914-cü ildə binanın təməli atılır. Tikinti zamanı keçiş qalanın təməlini qazmaq lazım gəlmişdir. Qazıntı zamanı işçilər burada insan qəbrlərini aşkar etdilər. Artıq bir ildən sonra keçmiş uçulmuş qalanın yerində iki mərtəbəli bina inşa edilmişdi. Bina kərpiçdən dən inşa edilmişdir. Qaxilinə, geniş pilləkənlər qalxırdı. Layihənin rəhbəri Alesandr Markoviç Qinzburq olmuşdur.

Birinci Dünya müharibəsi zamanı Taqanroqa Pribaltika ölkələrindən bir çox təhsil ocaqları köçürülmüşdür. Bu gimnaziyada Qalisiyadan gəlmiş yetim qızlar yerləşdirmişdi. Onlar üçün Köhnə bazarda yataqxana yaradılmışdır. Qızlar gimnaziyası Aleksey Nikolayeviçin şərəfinə adlandırılmışdır.
Alekseev gimnaziyasıuzun ömür sürməmişdir. Burada müharibə dönəmində ordu komandanlığı yerləşdirilmişdi. Sovet dönəmində binada məktəb, uşaq bağçası, kənd təsərrüfatı uçilişi, Kənd təsərrüfatı texnikumu və s. yerləşirdi.

1928–1933-cü illərdə binada tarix muzeyi yerləşirdi. Akt zalında isə I Pyotrın heykəli vardı. Bu iş Mark Matveeviç Antokolsiyə nəxsus olmuşdur.

## İstinadlar
İFL Çempionşip

**İngiltərə Futbol Liqası Çempionşipi** (, tez-tez qısa olaraq **Çempionşip** () və ya sponsor adının vurğulanması üçün **Skay Bet Çempionşip** () də deyilir və 2004-2016-cı illərdə **Futbol Liqası Çempionşipi** () kimi tanınırdı) ― İngiltərə Futbol Liqasının (İFL) ən yüksək divizyonu və Premyer Liqadan sonra İngiltərə futbol liqası sistemində səviyyəcə 2-ci futbol liqası. İngiltərə və Uels komandalarının yarışdıqı liqada ilk iki yeri tutan klublar birbaşa, *3, 4, 5, 6*-cı yerləri tutan klublar isə aralarında pley-off oynayaraq Premyer Liqaya yüksəlirlər. Sezon sonunda son üçüncü yerdə qərarlaşan klublar isə İngiltərə 1-ci Liqasına enirlər.

## İstinadlar
1965 KONKAKAF Çempionatı

**1965 KONKAKAF Çempionatı** () — 1965-ci ilin 28 mart – 11 aprel tarixləri arasında Qvatemalada təşkil olunmuş ikinci KONKAKAF Çempionatı. Turnirin qalibi Meksika milli futbol komandası olmuşdur.

## Təsnifat turniri
### Karib zonası
Yamayka, Trinidad və Tobaqo, Dominikan Respublikası 1966 FİFA Dünya Kubokunun təsnifat oyunları ilə bu turnirin matçlarının üst-üstə düşməsi səbəbindən KONKAKAF Çempionatında iştirakdan imtina etdilər.

Kuba millisinə isə turnirin ev sahibi olan Qvatemala viza verməkdən imtina etmişdir.

Nəticədə Haiti və Niderland Antil adaları avtomatik olaraq final mərhələsinə vəsiqə qazanırlar.

### Mərkəzi Amerika zonası
Panama təsnifat mərhələsi başlamamış turnirdə iştirakdan imtina edir.

----

----

### Şimal zonası
ABŞ təsnifat mərhələsi başlamamış turnirdə iştirakdan imtina edir. Nəticədə Meksika avtomatik olaraq final mərhələsinə vəsiqə qazanır.

## Stadion
Turnirin bütün matçları Qvatemala şəhərindəki "Estadio Mateo Flores" stadionunda keçirilmişdir.

## Final mərhələsi
Turnirin final mərhələsinə vəsiqə qazanmış 6 komanda tək bir qrupda toplandı. Hər komanda bir-biriylə yalnız 1 matç keçirdi. Qələbəyə görə 2, heç-heçəyə görə isə 1 xal verildi. Qrup sıralamasında ilk sıranı tutan komanda Çempionatın qalibi elan edildi. Son tura qədər xalları bərabər olan ev sahibi Qvatemalanı son qrup matçında 2-1 hesabı ilə məğlub edən Meksika millisi turnirin qalibi oldu.

----

----

----

----

----

----

----

----

----

----

----

----

----

----

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* 1965 CONCACAF Şampiyonası - RSSSF
* Mexico - International Results Details 1960-1969

## Həmçinin bax
Rostov Dənizçilik Uçilişinin əsas korpusu

**Rostov Dənizçilik Uçilişinin əsas korpusu** - Rostov-na-Donu şəhərinin ərazisində, Sedov küçəsi, ev 8/2 ünvanında yerləşən bina. Bina 1914-cü ildə inşa edilmişdir. Hazırda binada Q. Y. Sedov adına su nəqliyyatı institutu yerləşir. Rostov Dənizçilik Uçilişinin əsas korpus binası regional əhəmiyyətli mədəni irs obyekti siyahısına daxil edilmişdir.
## Tarixi
Rostov-na-Donu şəhərində ilk dənizçilik sinifləri 1876-cı ildə açılmışdır. 1896-cı ildə isə  Rostov Dənizçilik Uçilişinin sinif binası inşa edilmişdir. XX əsrin əvvəllərində artıq bina tamamən dolduğundan yeni tədris korpusunun inşasına ehtiyac yaranmışdır. Rostov Dənizçilik Uçilişinin əsas korpusu binası 1914-cü ildə Rostov Dənizçilik Uçilişinin sinif binası yaxınlığında inşa edilmişdir.

1974-cü ildə binanın fasadında memorial lövhə vurulmuşdur. Bu lövhədə yazılır: «''Bu binada Mixail Prokofeviç Belousov və Nikolay Aleksadroviç Lunin dənizçilik sahəsində təhsil almışdır. Onlar vətən qarşısında xidmətlərinə, igidlik və qəhramanlarına görə Sovet İttifaqı Qəhrəmanı adına layiq görülmüşdür.  Rostov vilayəti rəhbərliyinin 9 oktyabr 1998-cil № 411 əmri ilə Rostov Dənizçilik Uçilişinin əsas korpus binası qurumaya alınmışdır.

## Arxitektura
Bina modern stilində inşa edilmişdir. Bina düzbucaqlı formaya malikdir. Onun fasadı Sedov küçəsinə açılır. Bina iki mərtəbədən ibarət olaraq az meyilli dam örtüyünə sahibdir.



Şəkil:Rostov marine college old 1.jpg
Şəkil:Rostov marine college old 2.jpg
Şəkil:Здание главного корпуса Ростовского мореходного училища дальнего плавания.JPG



## İstinadlar
Börnli FK

**Börnli FK** — İngiltərənin Lankaşir qraflıqının Börnli şəhərinin eyni adlı futbol komandası. 1888-ci ildə qurulan İngiltərə Futbol Liqasının qurucu klublarındandır.

## İstinadlar
1967 KONKAKAF Çempionatı

**1967 KONKAKAF Çempionatı** () — 1967-ci ilin 5 – 19 mart tarixləri arasında Hondurasda təşkil olunmuş sayca üçüncü KONKAKAF Çempionatı. Turnirin qalibi Qvatemala milli futbol komandası olmuşdur.

## Stadion
Turnirin bütün matçları Tequsiqalpa şəhərindəki "Estadio Tibursio Karias Andino" stadionunda keçirilmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* RSSSF — III. CONCACAF NATIONS CUP 1967
* Source for Mexico matches data (unless otherwise indicated): RSSSF — Mexico — International Results Details 1960–1969
Rastaşanovun villası

**Rastaşanovun villası** — muzey, memorial-incəsənət ekspozisiyası olaraq rus və sovet artisti , müğənni Yuri Rastaşanovun şərəfinə təşkil edilmişdir. Villa Rostov vilayəti Neklinovski rayonu ərazisində qərarlaşır.

## Təsviri
Muzey Yuri Rastaşanovun 1998-ci ildən 2011-ci ilə yaşadığı evdə təşkil edilişdir. Muzey ilk dəfə 2012-ci ilin fevralında seyrcilərin üçünə açılmışdır. Kolleksiyanın əsası Yuri Rastaşanov tərəfindən müxtəlif illərdə toplanılmış şəkillərdən ibarətdir. Binada ədəbiyyat gecələri və fortapiano musiqisi səsləndirilən konsertlər təşkil edilir.

## Muzey fondu
Muzey fondu olduqca zənginliyi ilə seçilir. Burada təkcə 150 saxlanc yeri vardır. Muzeyə toplanan şəkil ekisponatları arasında məşhur sovet rəssamlarının əsərləri belə vardır. Misal İ. V. Rodamon, A. E. Strelov, O. X. Hüseynov. Sənət əsərləri qravyüra və qrafika texnikası ilə işlənmişdir.
Əlyazma-sənət fonduna isə əsasən Y. İ. Rastaşanskinin kitab və əlyazmaları daxildir. Burada həm də artistə həsr edilmiş qəzet məqalələri afişa şəkilləri belə vardır. Memorial fondda 100 ekspanat vardır. Burada həm də müğənninin şəxsi əşyaları, xüsusi kostyumları və qədimi ailə əşyaları daxildir. Rastaşanskinin ailə fonduna isə 1000 eksponat daxildir. Bura foto arxiv, video və audio yazılar daxildir. Burada həm də sənətlər, məktublar, ailə üzvlərinin işləri saxlanılır.

## Ziyarət
Muzeyin adresi: Petruşino kəndi, Staxanovskaya küçəsi, ev 28.

Muzeyin ziyarəti qarşılıqlı danışıqlardan sonra mümkündür.

## Mənbə
* Страница И. В. Радомана на сайте мемориального музея «Городок художников на Масловке» 
* Страница И. В. Радомана на сайте московского союза художников-монументалистов 
* Страница А. Е. Стрелова на сайте арт-галереи Nostalgie 
* Вступительная статья Эдуарда Путерброта к каталогу выставки О. Гусйнова, Махачкала, 1986 г. 
* Страница О. Х. Гусейнова на сайте Художественной галереи современного искусства Дагестана 

## İstinadlar
Simon Ramirez

**Simon Alonso Ramirez Kuevas** (; 3 noyabr 1998, Konsepsion, Çili) — Premyer Liqa təmsilçilərindən olan Benfika FK klubunda müdafiəçi kimi çıxış edən peşəkar Çili futbolçusu.

## Klub karyerası
Ramirez peşəkar karyerasına *Uaçipato* klubunda başlamışdır. O, peşəkar karyerasında debütünü 5 mart 2016-cı ildə Çili Premyer Liqasında *San Markos de Arika* klubuna qarşı oyunda etmişdir. Ramirez 2017-ci ildə Lissabon təmsilçisi olan Benfika FK klubu ilə müqavilə imzalamışdır. Transferin dəyəri isə 700 min avro olmuşdur.

## Milli karyerası
2015-ci ildə Ramirez Çilinin gənclərdən ibarət milli komandası ilə Paraqvayda keçirilən Cənubi Amerika Gənclər Çempionatında iştirak etmişdir. Turnirdə Ramirez Ekvador, Boliviya və Argentina milli komandalarına qarşı oyunlarda meydana çıxmışdır.

Həmin il Ramirez Çilinin ev sahibliyi etdiyi gənclərin Dünya Çempionatında iştirak etmişdir. Ramirez ABŞ və Meksika milli komandalarına qarşı oyunlarda meydana çıxmışdır.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Статистика на soccerway
* Stats and profile at LPFP
Öksüz

**Öksüz** - Qars vilayətinin Qars qəzasında, indi Amasiya rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 23&nbsp;km şimal-qərbdə, Gürcüstan respublikası ilə həmsərhəddə yerləşir. 
Toponim qədim türk dilində «çay» mənasını bildirən öküz sözü əsasında formalaşmışdır. Bu söz həm də oquz, okus, oqus formasında qeyd edilir. Hidrotoponimdir. Quruluşca sadə toponimdir.

Ermənistan prezidentinin 19. IV. 1991-ci il fərmanı ilə kəndin adı dəyişdirilib Darik qoyulmuşdur.

## Əhalisi
Erməni mənbələrində kəndin sakinlərinin qarapapaqlar olduğu göstərilir və onlar ayrıca bir xalq kimi təqdim edilir.

Kənddə 1886-cı ildə 62 nəfər, 1897-ci ildə 96 nəfər, 1908-ci ildə 153 nəfər, 1914 - cü ildə 176
nəfər azərbaycanlı yaşamışdır.

1916-cı ildə azərbaycanlılar qovulmuşdur. Ermənistanda sovet hakimiyyəti qurulandan sonra azərbaycanlıların sağ qalanları doğma kəndlərinə qayıda bilmişlər. Kənddə 1922-ci ildə 202 nəfər, 1926-cı ildə 242 nəfər, 1931-ci ildə 270 nəfər, 1971-cı ildə 241 nəfər, 1987-ci ildə 291 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır.

1989 - cu ilin qışında azərbaycanlılar ermənilər tərəfindən tarixi-etnik torpaqlarından
qovulmuşdur. İndi ermənilər yaşayır.

## İstinadlar

 
## Həmçinin bax
Ördəkli (Amasiya)

**Ördəkli** — Qars vilayətinin Qars qəzasında, indiki Amasiya rayonunda kənd.

## Tarixi
Rayon mərkəzindən 15&nbsp;km şimali-qərbdə, Arpagölün cənub-şərqində yerləşirdi. Qafqazın 5 verstlik xəriətsində qeyd edilmişdir.
 
Toponim ördəkli türk tayfasının adı əsasında formalaşmışdır. Etnotoponimdir. Quruluşca sadə toponimdir.

## Əhalisi
Erməni mənbələrində qeyd edilir ki, kənddə qarapapaqlar yaşamışdır. Onları müstəqil xalq
kimi göstərirlər Əslində qarapapaqlar müstəqil xalq deyil, türk tayfalarından biridir.

Onlar azərbaycanlılarn etnogenezində iştirak etmişlər.

Kənddə 1886-cı ildə 253 nəfər, 1897-ci ildə 146 nəfər, 1908-ci ildə 346 nəfər, 1914 - cü ildə
531 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. Azərbaycanlılar 1916-cı ildə qovulmuş və kənd xarabalığa çevrilmişdir. İndi xaraba kənddir.
 
## İstinadlar
Olesya Babuşkina

**Olesya Sergeyevna Babuşkina** () — Belarusu təmsil edən bədii gimnast. Olesya Babuşkina, Belarusu 2008 Pekin Olimpiadasında təmsil edib və bürünc medal qazanıb.

## Karyerası
Olesya Babuşkina, 2008-ci ildə Belarus bayrağı altında Çinin paytaxtı Pekin şəhərində baş tutan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarına qatıldı. O, qrup yarışlarında komanda yoldaşları Qlafira Martinoviç, Anastasiya İvankova, Zinaida Lunina, Kseniya Sankoviç və Alina Tumiloviç ilə birgə finalda 34.900 xal toplayaraq 3-cü yeri tutdu və Olimpiya Oyunlarının bürünc medalını qazandı.

## İstinadlar
1969 KONKAKAF Çempionatı

**1969 KONKAKAF Çempionatı** () — 1969-cu ilin 23 noyabr – 7 dekabr tarixləri arasında Kosta-Rikada təşkil olunmuş sayca dördüncü KONKAKAF Çempionatı. Turnirin qalibi də elə ev sahibi olan Kosta-Rika milli futbol komandası olmuşdur.

## Stadion
Turnirin bütün matçları San-Xose şəhərindəki "Estadio Nasional" stadionunda keçirilmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*rsssf.com
*spanish
Kseniya Sankoviç

**Kseniya Andreyevna Sankoviç** (27 iyul 1990; Minsk, Belorusiya SSR, SSRİ) — Belarusu təmsil edən bədii gimnast. Kseniya Sankoviç 2008 və 2012-ci illərdə Belarusu Olimpiya oyunlarında təmsil edib.

## Karyerası
Kseniya Sankoviç 2008-ci ildə Belarus bayrağı altında Çinin paytaxtı Pekin şəhərində baş tutan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarına qatılıb. O, qrup yarışlarında komanda yoldaşları Qlafira Martinoviç, Anastasiya İvankova, Zinaida Lunina, Olesya Babuşkina və Alina Tumiloviç ilə birgə finalda 34.900 xal toplayaraq 3-cü yeri tutub və Olimpiya oyunlarının bürünc medalını qazanıb.

Kseniya Sankoviç növbəti dəfə Olimpiya oyunlarına 2012-ci ildə Böyük Britaniyanın paytaxtı London şəhərində baş tutan XXX Yay Olimpiya Oyunlarına qatılıb. O, qrup yarışlarında komanda yoldaşları Marina Qançarova, Nataliya Leşçik, Aleksandra Narkeviç, Anastasiya İvankova və Alina Tumiloviç ilə birgə finalda 55.500 xal toplayaraq 2-ci yeri tutub və Olimpiya oyunlarının gümüş medalını qazanıb.
Mərkəzi univermaq (Rostov-na-Donu)

**Mərkəzi univermaq** - Rostov-na-Donu şəhərinin ərazisində, Bolşoy Sadovnaya küçəsi, ev 46/30 ünvanında yerləşən bina. Bina 1910-cü ildə inşa edilmişdir. Mərkəzi univermaq regional əhəmiyyətli mədəni irs obyekti siyahısına daxil edilmişdir.
## Tarixi
Hazırda Rostov mərkəzi univermağı kimi tanınan bina XX əsrin əvvəllərində Q. Q. Pustovoytovun ticarət binası olaraq tanınırdı. O, şəhərdə mesenat olaraq tanınırdı. Bina isə 1910-cu ildə inşa edilmişdir. Binanın layihə rəhbəri Е. М. Qulin olmuşdur. Bina şəhərin tarixi hissəsində yerləşir. Bina Bolşoy Sadovnaya küçəsi və Budyonnovski xiyabanının birləşdiyi hissədə yerləşir. İlk əvvəldən bu binanın icarəyə götürüləcəyi bəlli idi. Bina ticari məqsədlərə istifadə edilməli idi. Burada «London» mehmanxanası və «Çentralnı» oteli, zərgərlik dükanı və A. Qirşteynin saat dükanı yerləşirdi. Rostov univermağının köhnə hissəsində mərkəzi Riqada olan «Provodnik» şirkətinin filialı yerləşir.
Sovet hakimiyyəti dönəmində Rostov Dövlət Universitetinin elmi kitabxanası yerləşirdi. 1940-ci illərdə binada tamamən dağılsa da 1949-cu ildə P. S. Kalaşnikov və Q. А. Petrovun layihəsi əsasında bərpa edilmişdir. 1965-ci ildə əlaqə korpus Lixobabinin layihəsi əsasında inşa edilmişdir. XXI əsrdə isə binada Rostov Mərkəzi Univermaqı yerləşir. Binanın ərazisi 4000 m² ərazini əhatə edir. Binada təmir işləri aparılmışdır. Bina anbar hissədən istifadə edilməklə genişləndirilmişdir. 

File:Башня с часами (с пр. Будёновский).jpg
File:Доходный дом Г.Г. Пустовойтова.JPG
File:Доходный дом Г.Г. Пустовойтова (ЦУМ).JPG


## Təsviri
Bina modern stilində inşa edilmişdir. Bina dörd mərtəbədən ibarətdir. Üstəlik bina zirzəmiyə sahibdir.

## Mənbə
* [ЦУМ на Викимапии](http://wikimapia.org/#lang=ru&lat=47.219364&lon=39.711413&z=16&m=b&show=/1493858/ru/Центральный-универмаг-(ЦУМ))
## İstinadlar