open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Aşıq Lələ

**Aşıq Lələ** (XVII əsrin sonu—XVIII əsrin əvvəli) — XVII yüzilin sonu, XVIII yüzilin önündə yaşamış el şairi.

## Həyatı
El şairi Aşıq Lələ XVII yüzilin sonu, XVIII yüzilin önlərində yaşayıb. Yaşam yolu haqqında məlumat olduqca azdır. Bəzi mənbələrdə XVI əsrdə yaşadığı da qeyd edilir.

XVIII yüzilə bağlı əlimizdə bir qaynaq var. Osmanlılar Qarabağı aldıqdan sonra, 1727-ci ildə "Gəncə-Qarabağ əyalətinin müfəssəl dəftəri" adlı vergi dəftərini hazırlayıblar. Həmin dəftərdə Cavanşir elinin Yağləvənd oymağının Gecəgözlü oymağında yaşayanların arasında bir ailə ilgi çəkir. Həmin ailənin siyahısını olduğu kimi yazımızda veririk.

Uzunəli Tanrıqulu oğlu, (Uzunəlinin) qardaşı Lələ, (Lələnin) qardaşı Əminəli.
Aşıq Lələnin yaradıcılığından bilirik ki, onun Uzunəli adlı qardaşı olub. Bayatılarının birində deyir:

Uzunəli, bez gəti,
Arşın apar tez gəti.
Nə qonşuya söz apar, 
Nə qonşudan söz gəti.

Lələnin həyatı keşməkeşli keçib. Oba-oba kəndbəkənd gəzib, dolanıb.

## İstinadlar
Nəsib sultan Şəmsəddinli

**Nəsib sultan Şəmsəddinli** (1763-1819) — Gəncə xanlığının Şəmsəddin mahalının başçısı (1797—1819), mayor.

## Həyatı

Nəsib sultan 1763-cü ildə Şəmsəddin mahalının Öysüzlü obasında anadan olmuşdu. Əli Sultandan sonra mahal başçısı olmuşdu.

Sisiyanov Gəncəyə hücum edəndə 700 atlı ilə ona qoşulub Cavad xana qarşı vuruşur.

Nəsib sultan Gəncə hakiminə qarşı Qazax ağalarını da səfərbər etdi. Yaxşı təlim görmüş 300 qazaxlı süvari çar generalının əmri ilə Gəncəyə hücum etmişdi.

El şairi Gəncəli Həsən yazırdı:

Gəncəli Həsənəm, ürəyim acı,
Moskov fürsət tapıb çaldı qılıncı,
Şəmsəddinli, Qazax, Borçalı, gürcü,
Taladı, qalmadı malı Gəncənin…

Nəsib sultan Şəmsəddinli göstərdiyi xidmətə görə mayor rütbəsi almışdı. Gəncənin işğalı başa çatdıqdan sonra Nəsib sultanın səlahiyyəti genişləndi, o, Şəmşəddin və Qazax mahallarının başçısı təyin edildi. Xidmətlərinə görə Həsənsuyundan başlamış Şahdağına qədər olan ərazini onun ixtiyarına verdilər. Lakin bu səlahiyyət uzun sürmədi. Ona böhtan atdılar ki, guya 40 nəfər çar əsgərini öldürmüşdür. A. S. Yermolov da bunu bəhanə gətirib general-leytenant Velyaminova tapşırmışdı ki, Nəsib sultanı və Mustafa ağanı nəzarətdə saxlasın. Qorxulu adamdılar, xalqı iğtişaşa qaldırmaq üçün məqam axtarırlar. Mən qəti surətdə deyirəm, əgər lazımdırsa, onları həbsə alın, inanılmış nəzarətçililərlə Mozdok komendaturasına aparıb təhvil verin. Bu tərəfdən də knyaz V.Q. Madatov xüsusi tapşırıqla Yelizavetpola göndərilmişdir ki, təxirə salmadan Nəsib sultanla Mustafa ağanı həbsə alsın.

1819-cu ildə general-leytenant V.Q. Madatov Gəncəyə gəlib Nəsib sultanı və Qazax mahalı kənd sakini şair Mustafa ağa Arifi (d. 1774) yanına çağırtırıb həbsə alaraq Tiflisə aparmış və oradan da onlar Kazana, bir rəvayətə görə isə Xarkov şəhərinə göndərilmişdir. Beləliklə, Nəsib sultan tutulub Rusiyaya sürgün olundu.

Nəsib sultan 11 may 1819-cu ildə öldürülüb.

Övladları İrana, Sulduz ətrafına qaçdılar.

Nəsib sultanın törəmələri Sultanov soyadını daşıyırdılar.

Nəsib sultanın Yusif xan, Məsih xan, İskəndər bəy, Mehdixan bəy adlı oğulları, Xədicə xanım adlı qızı vardı.

## İstinadlar

## Mənbə

*Ənvər Çingizoğlu, Zülqədər eli, "Soy" dərgisi, 1(21) 2009.
*Ənvər Çingizoğlu, Şəmşəddil sultanlığı, Bakı: Mütərcim, 2012,-208 səh.

## Həmçinin bax

## Xarici keçidlər
Nizami rayonu

**Nizami rayonu** — Bakıda rayon.

## Rayon haqqında
Azərbaycanın Dahi şairi Nizami Gəncəvinin adını daşıyan rayon 1980-cı ilin noyabr ayında yaradılmışdır. Rayonun ərazisi 19,6 km2-dir.

Keşlə qəsəbəsi rayonun inzibati ərazi bölgüsünə daxildir.Ərazisi 10,4 km2-dir. Qəsəbədə Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının Keşlə qəsəbəsi inzibati ərazi dairəsi üzrə nümayəndəliyi fəaliyyətdədir.

Rayonda Nizami Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının 1, 2 və 3 nömrəli sahə inzibati ərazi dairələri yaradılmış və bu sahə inzibati ərazi dairələrində Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının nümayəndəlikləri fəaliyyət göstərir.

İnzibati ərazi dairəsinin sahələri:

# 1 nömrəli sahə inzibati ərazi dairəsinin sahəsi 2,36 km²
# 2 nömrəli sahə inzibati ərazi dairəsinin sahəsi 2,44 km²
# 3 nömrəli sahə inzibati ərazi dairəsinin sahəsi 4,4 km²

## Əhalisi
Rayon əhalisinin sayı 201.800 nəfər təşkil edir. ( 1yanvar 2021 )

## Özünüidarəetmə
Rayonda yerli özünüidarəetməni Nizami və Keşlə bələdiyyələri həyata keçirir.

## Ərazi
Rayon, Nərimanov, Sabunçu, Suraxanı və Xətai rayonlarının inzibati əraziləri ilə əhatə olunur. 

Heydər Əliyev, Qara Qarayev və Babək prospektləri, son illərdə yeni inşa olunmuş yolötürücü kompleksləri ilə yanaşı, “Koroğlu”, “Qara Qarayev”, “Neftçilər” və “Xalqlar Dostluğu” metro stansiyaları şəhərin yol-nəqliyyat infrastrukturunda xüsusi əhəmiyyətlidir.

## Sənaye
Sənayenin müxtəlif sahələrini özündə birləşdirən Nizami rayonunda bir çox zavod, müəssisə, 18 bank filialı, 3 saylı Rabitə Xidmətləri Mərkəzi, rabitə şöbələri, iri ticarət və iaşə mərkəzləri fəaliyyət göstərir.

## Tarixi
Bütün Azərbaycanda "Vosmoy" qəsəbəsi kimi məşhur olan, müstəqillikdən sonra Azərbaycanca tərcümə olunaraq "8-ci kilometr" adlanan qəsəbə rayonun əsas qəsəbəsidir.

## İstinadlar

## Həmçinin bax

* Azərbaycan
* Azərbaycan bələdiyyələrinin siyahısı
* Azərbaycanda bələdiyyə
Xəzri Buzovna FK

**Xəzri Buzovna FK** — Azərbaycanda futbol klubu

1992-ci ildə Bakı şəhərində, Buzovna qəsəbəsində yaranmışdır. Müxtəlif vaxtlarda "Xəzri", "Xəzri-Eltac" adları ilə 4 dəfə futbol üzrə Azərbaycan çempionatının elitasında iştirak etmişdir. Bir dəfə gümüş medal, bir dəfə də bürünc medal qazanmışdır. Futbol üzrə Azərbaycan Kubokunun finalında 1 dəfə oynamışdır.

## Uğurları
* **Azərbaycan çempionatı:**
** **Gümüş medal (1)** – 1995/1996
** **Bürünc medal (1)** – 1996/1997
* **Azərbaycan Kuboku:**
** **Finalçı (1)** – 1996/1997

## UEFA turnirlərində

"Xəzri" UEFA bayrağı altında keçirilən və Azərbaycan klublarının qatıldığı 5 qitə turnirinin 1-də, ümumilikdə 1 dəfə iştirak edib.

### UEFA turnirlərindəki statistika
Mənbə: uefa.com
Son yenilənmə: 30 avqust 2010

### UEFA turnirlərindəki oyunlar

## Xarici keçidlər
*  [Xəzridən Xəzriyə — [CBC Sport]]
Karya

**** () —  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.

## Sinonimləri
### Homotipik sinonimləri
* 

### Heterotipik sinonimləri

## Növləri

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Nəsimi rayonu

**Nəsimi rayonu** — Bakıda rayon.

Nəsimi rayonu onu əhatə edən indiki Yasamal, Səbail və Nərimanov rayonlarının əraziləri hesabına yaradılmışdır. Ərazisi 9 kvadrat kilometrdir. 1999-cu ildə keçirilmiş əhalinin ilk milli siyahıya alınmasının nəticələrinə görə, rayonun daimi əhalisi 196 min nəfər olmuşdur. Hazırda əhalinin sayı 202 073 nəfərdir.

Ermənistan Respublikasının təcavüzü nəticəsində 1988-ci ildən başlayaraq qaçqın düşmüş azərbaycanlıların bir qismi ,17.476 nəfəri və ya 3726 ailə, müvəqqəti olaraq rayonun ərazisində məskunlaşmışdır. Azərbaycanın işğal olunmuş bölgələrindən olan məcburi köçkünlərin 11.401 nəfəri və ya 2797 ailə də Nəsimi rayonunda məskunlaşmışdır.

Nəsimi rayonunu paytaxtın giriş qapısı da adlandırırlar. Belə ki, Bakının giriş qapıları sayılan Dəmiryolu Sərnişin Vağzalı və Beynəlxalq Şəhərlərarası Avtovağzal bu rayonda yerləşir.

Şəhər Metropoliteninin "28 May", "C. Cabbarlı", "20 Yanvar", "8 Noyabr" və "Memar Əcəmi" stansiyaları da Nəsimi rayonu ərazisindədir.

Bakıdakı Heydər Əliyev adına İdman-Konsert Kompleksi, Respublika Velotreki rayonun tanınmış idman obyektlərindəndir.

Paytaxtın mərkəzində yerləşməsi rayonun sosial-iqtisadi, mədəni inkişafına müsbət təsir göstərmişdir. Hazırda rayon ərazisində 10-dan artıq istirahət parkı vardır.

Nəsimi rayonu təhsil müəssisələrinin sayına görə də paytaxtda birincidir. Dövlət ali məktəblərinin 5-i bu rayonda fəaliyyət göstərir. Rayonda onlarla ümumtəhsil məktəbi və uşaq bağçası vardır.

Paytaxtdakı mühüm səhiyyə ocaqlarının da əksəriyyəti Nəsimi rayonunun ərazisində yerləşir. Burada çoxlu sayda elmi-tədqiqat tibb institutu, klinik xəstəxana, doğum evi və poliklinika fəaliyyət göstərir.

Nəsimi rayonundakı 7 mehmanxana – "Avropa" hoteli, "Bakı", "İSR Plaza", "Ambassador", "Halekai", "İrşad" və "Diplomat" - mehmanxanaları paytaxtın qonaqlarına xidmət göstərir.

1969-cu ildə Nəsimi rayonu yaradılarkən burada 100-dən çox sənaye, tikinti və nəqliyyat müəssisəsi fəaliyyət göstərirdi. 70-ci illər bütün Azərbaycanda olduğu kimi, Nəsimi rayonunda da sənaye və iqtisadiyyatın yüksəliş dövrü olmuşdur. Rayon ərazisində ölkə əhəmiyyətli bir neçə sosial-mədəni obyekt yerləşir. Onlardan ən mühümü "Heydər Əliyev adına Saray"dır. Milli memarlıq elementləri ilə müasirliyin cizgilərini özündə üzvi şəkildə birləşdirən bu sarayın qarşısındakı parkda Heydər Əliyevin abidəsi ucalır.

## Tarixi
Nəsimi rayonu 13.06.1969-cu il tarixdə yaradılmışdır..

## Mədəniyyəti
Rayon ərazisində 8 ali məktəb (Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universiteti, Bakı Musiqi Akademiyası, Azərbaycan Tibb Universiteti, Azərbaycan Dillər Universiteti, Bakı Slavyan Universiteti, Bakı Asiya Universiteti, Azərbaycan Universiteti, Bakı Qızlar Universiteti), 33 orta məktəb, 4 orta ixtisas və peşə məktəbi, 8 məktəbdənkənar tərbiyə müəssisəsi, 2 musiqi məktəbi, 47 körpələr evi-uşaq bağçası, 11 xəstəxana, 11 poliklinika, 13 memarliq abidəsi yerləşir.

## Coğrafiyası

Nəsimi rayonu Xətai, Nərimanov, Binəqədi, Yasamal və Səbail rayonları ilə həmsərhəddir.

## Başçılar
12 noyabr 2025-ci il tarixində Elxan Oqtay oğlu İbrahimov Bakı şəhəri Nəsimi Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı təyin edildi

## İstinadlar
Balkan Kuboku

**Balkan Kuboku** — Balkan ölkələrindən Avropa kuboklarına qatılmayan klub komandaları arasında təşkil olunmuş turnir.

## Tarixi
1960-cı ildən başlayan bu turnir, Türkiyənin Fənərbaxça klubunun prezidenti Faruk İlqaz tərəfindən irəli sürülən təkliflə 1967-də Balkan İkinciləri Kuboku adı ilə təşkil olundu. 28 dəfə oynanılan bu turnir 1994-cü ildən etibarən keçirilmir.

## Bütün finallar

## 1960–1994-cü illərdə Balkan Kubokunu qazanmış komandalar

## 1960–1994-cü illərdə Balkan Kubokunu qazanmış ölkələr

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Mərkəzi Avropa Beynəlxalq Kuboku

**Mərkəzi Avropa Göre Kuboku** - Mərkəzi Avropa ölkələri üçün təsis edilmiş beynəlxalq kubok.

## Tarixi
Avstriya futbol federasiyasının və onun sədri İosif Görenin təşəbbüsü ilə 1927-ci ildə 
Mərkəzi Avropa ölkələri üçün təsis edilmişdir.

Bu yarışlarda Avstriya, Macarıstan, İtaliya, Çexoslovakiya, habelə İsveçrənin 
yığma komandaları iştirak etmişlər. 1955-ci ildə onlara Yuqoslaviyanın da 
yığma komandası qoşulmuşdur.

Kuboka 1953-cü ildən etibarən mərhum İosif Görenin adı verilmişdir. Yarışlar üç ildən bir dəfə keçirilirdi. Komandalar bir-biri ilə iki dəfə qarşılaşırdılar. Mərkəzi Avropanın ilk mükafatçısı İtaliya komandası olmuşdur.

UEFA Avropa Kubokunun yaranması ilə əlaqədar olaraq, Göre kuboku uğrunda yarışlar dayandırılmış və ləğv edilmişdir. Son turda Çexoslovakiya futbolçuları qalib gəlmiş və bu 
fəxri mükafata əbədi sahib olmuşlar.

## Nəticələri

### I turnir (1927-1930)

Yer
Komanda
1
İtaliya
2
Avstriya
3
Çexoslovakiya
4
Macarıstan
5
İsveçrə

### II turnir (1931-1932)

Yer
Komanda
1
Avstriya
2
İtaliya
3
Macarıstan
4
Çexoslovakiya
5
İsveçrə
### III turnir (1933-1936)

Yer
Komanda
1
İtaliya
2
Avstriya
3
Macarıstan
4
Çexoslovakiya
5
İsveçrə
### IV turnir (1936-1938)
*IV turnir [[1938]]-ci ildə müharibə ilə əlaqədar olaraq yarımçıq dayandırılmışdır.*


Yer
Komanda
Oyun
1
Macarıstan
7
2
İtaliya
4
3
Çexoslovakiya
7
4
Avstriya
6
5
İsveçrə
8
### V turnir (1948-1953)

Yer
Komanda
1
Macarıstan
2
Avstriya
3
Çexoslovakiya
4
İtaliya
5
İsveçrə
### VI turnir (1955-1958)

Yer
Komanda
1
Çexoslovakiya
2
Macarıstan
3
Avstriya
4
Yuqoslaviya
5
İtaliya
6
İsveçrə
Azərbaycan Superkuboku

**Azərbaycan Superkuboku** — kubok 4 dəfə — 1993, 1994 və 1995-ci illərdə — "Səhər" qəzetinin Superkuboku adı ilə keçirilib. 2013-cü ildə isə Azərbaycan Superkuboku adı ilə yenidən bərpa edilmişdir. Qalib iki dəfə "Neftçi Bakı", bir dəfə isə "Qarabağ" və "Xəzər-Lənkəran" olmuşdur.

## Tarixi
İlk Superkubok oyunu 1993-cü il fevralın 21-də baş tutub. Birinci və hələlik sonuncu dəfə matçda çempionla kubokun sahibi görüşüb. Sumqayıtda "Neftçi" ilə "İnşaatçı Bakı" arasında görüş baş tutub. Həmin matç böyük hesabla nəticələnib – 4:1. Ölkə çempionu "Neftçi" bu yarışda da gücünü göstərib. 1993-cü ildə "Qızıl dubl" edən "Qarabağ" isə təşkilatçılar tərəfindən Superkubokla da mükafatlandırıldı. Hərçənd, çempionun kubokun finalçısı və ya gümüş mükafatçı ilə oynaması mümkün idi. 1993/94 mövsümünün çempionu "Turanla" kubokun qalibi "Kəpəz" arasında Superkubok oyunu baş tutmadı. Çünki həmin vaxt çempionatda çıxışını dayandıran Neftçi və onun tərəfində olan klublar AFFA-ya alternativ qurum yaratmaqla məşğul idi. Belə vaxtda Superkubok heç yada da düşmürdü. 1994/95 mövsümündə çempion olan "Kəpəz" isə Superkubokda oynamaqdan imtina edən ilk çempion oldu. Azərbaycan kubokunun qalibi "Neftçi"nin qarşısına vitse-çempion Turan çıxdı.

2005-ci ildə Ramiz Mirzəyev AFFA-nın prezidenti olduğu dövrdə yenidən Superkubok oyununun keçirilməsi gündəmdə idi. Hətta çempion "Neftçi PFK" ilə ölkə kubokunun sahibi "Bakı FK" arasında həlledici matç təqvimə də daxil edilmişdi. Bu görüşün Naxçıvanda keçiriləcəyi gözlənilsə də, sonradan təxirə salındı.

24 may 2013-cü ildə Azərbaycan Peşəkar Futbol Liqasının iclasında qurumun sədri Ramin Musayev bildirdi ki, "Biz Super Kubokun yenidən keçirilməsi ilə bağlı çox düşündük. AFFA prezidenti Rövnəq Abdullayevlə görüşdə qərar verdik ki, bu oyunu yenidən təşkil edək. AFFA prezidenti onu da bildirdi ki, kuboklar milli ornamentlərlə işlənsin. Kubokun eskizi Moskvada hazırlanıb." Beləliklə bu toplantıda bəyan edildi ki, Azərbaycan superkuboku yenidən keçiriləcək.

## Bütün finallar

## Qaliblər

## Həmçinin bax
* Azərbaycan Premyer Liqası
* Azərbaycan Kuboku

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
UEFA Kuboklar Kuboku

**UEFA Kuboklar Kuboku** və ya **UEFA Kubok qalibləri kuboku** ()— UEFA üzvü olan ölkələrin milli kubok turnirlərin qaliblərinin iştirak etdiyi Avropa futbol kubok turniri. İlk dəfə 1960/61 mövsümündə, sonuncu dəfə isə 1998/99 mövsümündə keçirilmişdi. Yarış ləğv olundu, ölkə kuboklarında qalib gələn klublar isə əhəmiyyətinə görə ikinci avropa klub futbol turniri UEFA Kubokunda (2009/10 mövsümündə turnirin adı UEFA Avropa Liqasına dəyişdi)  iştirak etmək hüququnu qazandılar.

1972-ci ildən turnirin qalibi UEFA Superkuboku uğrunda Avropa çempionlar kubokunun (indiki UEFA çempionlar Liqası) qalibi ilə oynamaq hüququnu qazandı. Yarışın 1999-cu ildə ləğvindən sonra Superkubokun talehi Çempionlar Liqası və UEFA Kubokunun (indiki UEFA Avropa Liqası) qalibi arasında həll olunur.

1994-cu ilə qədər yarış "Avropa kuboklarının sahibləri Kuboku" (ing. *European Cup Winners Cup*) adlanırdı, 1994/95 mövsümündən UEFA turnirin adını "UEFA kuboklar sahibləri Kuboku" qoydu.

Kubokun ilk qalibi 1961-ci ildə İtaliyanın "Fiorentina" klubu oldu, sonuncusu isə 1999-cu ildə Romanın "Latsio" klubu oldu.

## Tarixi
Bu turnir öz ölkəsinin kubokunu almış UEFA üzvü olan ölkələrin komandaları arasında ilk dəfə 1960/1961 mövsümündə, sonuncu dəfə isə 1998/1999 keçirilmişdir. 1999/2000 mövsümündən turnir UEFA Kubokuna birləşdirilmişdir.

## Bütün finallar

## Kuboklar Kubokununun finalında iştirak etmiş komandalar

## Final iştirak etmiş ölkələr

**Qeyd:</font>**
:**<sup>1</sup>** Almaniyanın qalib olduрu 5 Kuboklar Kubokunun üçü Qərbi Almaniyanın, biri Şərqi Almaniyanın payına düşür. Digər bir Kubok isə Almaniya birləşdikdən sonra qazanılıb.
Ətəallah Ərrani

**Ətəallah Ərrani** — XV əsr Azərbaycan filosofu və şairi olmuşdur.

Rus tədqiqatçısı tərəfindən XX əsrdə Şamaxıda onun "Qırmızı qızılgül ləçəkləri" əsəri tapılmışdır.
Talıbxan bəy Talıbxanov

**Talıbxan bəy Talıbxanov** () — Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti dönəmində Şamaxı qəzasının rəisi.

## Həyatı
Talıbxan bəy Məşədi Hüseyn bəy oğlu 24 may 1859-cu ildə Şuşa qəzasının Vərəndə sahəsinin Qacar kəndində anadan olmuşdu. Molla yanında ibtidai təhsil almışdı. Sonra ailə şəraitində rus dilini öyrənmişdi. 1881-ci ilin avqustun 1-də Bakı şəhəri İvanov sahəsində katib köməkçisi kimi işə başlamışdı. 1882-ci ildə Quba qəzasına tərcüməçi kimi göndərilmişdi. 1883-cü ilin dekabrından Quba qəzasında pristav köməkçisi vəzifəsinə dəyişilmişdi.4 iyun 1884-cü ildə Qubadakı həbsxanaya baxıcı təyin edilmişdi. 22 sentyabr 1888-ci ildə Quba şəhər pristavının köməkçisi vəzifəsinə dəyişilmişdi. 18 oktyabr 1890-cı ildə yenidən həbsxana baxıcısı vəzifəsinə göndərilmişdi.

Talıbxan bəy 31 mart 1892-ci ildə Göyçay qəzasının Bərgüşad nahiyəsinə polis pristavı təyin edilmişdi. 1894-cü ilin 24-ü sentyabrda Kürdəmir nahiyəsinə polis pristavı vəzifəsinə dəyişilmişdi. 1901-ci ilədək orada işləmişdi. Həmin ilin 21 sentyabrında Bakı qəzasının Maştağa nahiyəsinə polis pristavı vəzifəsinə göndərilmişdi.

Talıbxan bəy Talıbxanov 19 mart 1903-cü ildə Bakı qəzasının Bibiheybət nahiyəsinə polis pristavı vəzifəsinə dəyişilmişdi. 1907-ci ilədək orda çalışmışdı. Həmin ilin 21 sentyabrında Göyçay qəzasının Kürdəmir nahiyəsinə köHnə vəzifəsinə göndərilmişdi. 1909-cu ilin 1 yanvarında Göyçay qəza rəisinin müavini vəzifəsinə təyin edilmişdi. 24 iyun 1910-cu ildə Bakı qəza rəisinin müavini vəzifəsinə dəyişilmişdi.

T. Talıbxanov 1918–1920-ci illərdə, ADR dönəmində Şamaxı qəzasının rəisi vəzifəsində çalışmışdı.

T. Talıbxanov 1920-ci ildə Türkiyəyə mühacirət edib.

Talıbxan bəy Xeyrənsə xanım Məmiş bəy qızı Mirzəcamalova ilə Həyat qurmuşdu. Hüseyn bəy adlı oğlu, Qəmər xanım, Sürəyya xanım, Sona xanım, Dilşad xanım adlı qızları vardı.

## Mükafatları
Talıbxan bəy 16 yanvar 1886-cı ildə kollec qeydiyyatçısı, 10 aprel 1889-cu ildə quberniya katibi, 27 mart 1893-cü ildə kollec katibi, 10 aprel 1895-ci ildə titulyar müşavir, 17 iyul 1900-cü ildə kollec asessoru, 13 iyun 1902-ci ildə saray müşaviri, 1 yanvar 1907-ci ildə kollec müşaviri mülki çinləri almışdı.

О, 26 fevral 1896-cı ildə gümüş medal, 28 sentyabr 1896-cı ildə 4-cü dərəcəli "Müqəddəs Vladimir" ordeni, 3 fevral 1902-ci ildə 3-cü dərəcəli "Müqəddəs Anna" ordeni, 19 mart 1903-cü ildə 3-cü dərəcəli "Şiri-Xurşid ordeni", III Aleksandr medalı ilə təltif edilmişdi.

## İstinadlar

## Mənbə
* Ənvər Çingizoğlu, Qacarlar və Qacar kəndi, Bakı, "Şuşa", 2008, səh.292–293;
* Ənvər Çingizoğlu, Bir Qacar soyu: Talıbxanovlar, "Soy" tarixi-etnoqrafik dərgi, 2012, № 4, səh.3–10.
Ağqızoğlu Piri

**Ağqızoğlu Piri** ()— Azərbaycanın XVIII əsr şairlərindən biri. M.P. Vaqif və M.V. Vidadinin müasiri olmuş, onlarla yaxın əlaqə saxlamışdır. Heca vəzni ilə yazılmış şeirləri vardır. Əsərləri çap edilməmişdir.

## İstinadlar
İvan Pavlov

**İvan Petroviç Pavlov** (; ) — rus fizioloq, Fiziologiya və tibb üzrə Nobel mükafatı laureatı, akademik.

## Həyatı
Fizioloji və psixologiya sahəsindəki işləri ilə psixofizioloji və təcrübi psixologiya sahələrinə dərindən təsir etdi. Fizioloji və psixologiya sahəsindəki işləri ilə psixofizioloji və təcrübi psixologiya sahələrini dərindən təsir etdi. Bu səbəblə hər iki elm sahəsinin qurucularından sayılır.

Leninqrad Fiziologiya İnstitutunun başında olaraq işlərini davam etdirdi. Şərtli reflekslərin təbiəti və işləyişi mövzusundakı kəşfi, bütün araşdırmaları öyrənmə sahəsinə yönəltdi. Pavlovun itlər üzərində etdiyi klassik şərtlənmə təcrübələri məşhurdur. İtə ilk olaraq bir neçə dəfə zəng çalınır lakin it reaksiya vermir. Sonradan ət verilər, itin tüpürcəkləri axır. Sonra ət ilə birlikdə zəng yenidən çalınır. Daha sonra ət verilmədiyi halda zəng çalındığında itin ağızının suyunun axdığı görülür. Şərtli ya da şərtləndirilmiş refleks deyilən hadisə də budur. Pavlov, bu davranışın, psixoloji fəaliyyətlə eyni olan yüksək səviyyədə sinir fəaliyyətinin əlamətlərindən biri olduğunu qarşıya qoyur və psixologiya sahəsində etibarlı tək yanaşmanın təcrübi üsul olduğunu vurğulayır. Pavlov, bu sahədəki işlərinə görə 1904-cü ildə Fiziologiya və tibb üzrə Nobel mükafatını qazanmışdır.

## Mənbə
* Əli Hüseynov, Məcnun Babayev. "Məşhur biologiya alimləri", Bakı, "Maarif", 2002. səh.82

## İstinadlar
Mişel Platini

**Mişel Fransua Platini** (; ) — Fransa futbolçusu, məşqçi və futbol məmuru. 1984-cü il Avropa çempionatının qalibi. "France Football" dərgisinin versiyasına görə XX əsrdə ən yaxşı fransız futbolçu. Yeganə futbolçudur ki, 3 dəfə ardıcıl "Qızıl top" (1983, 1984 və 1985) mükafatının qalibi olmuşdur.

## Həyatı
Mişel Fransua Platini 1955-ci il iyunun 21-də Fransanın Lotaringiya əyalətinin Jyof şəhərində anadan olub. Öz dövrünün ən istedadlı futbolçularından hesab edilir.

## Klub karyerası
* "Nansi" (Fransa, 1973–1979) – 175 oyun, 98 qol
* "Sent-Etyen" (Fransa, 1979–1982) – 107 oyun, 58 qol
* "Yuventus" (İtaliya, 1982–1987) – 147 oyun, 68 qol

## Yığma komanda
Fransa milli futbol komandasının heyətində 72 oyun keçirib, 41 qol vurub.

## Titulları
* Fransa kubokunun qalibi – 1978
* Fransa çempionu – 1981
* Fransa kubokunun finalçısı – 1981, 1982
* İtaliya kubokunun qalibi – 1983
* İtaliya çempionu – 1984, 1986
* Kuboklar Kubokunun qalibi – 1984
* Avropa Superkubokunun qalibi – 1984
* Avropa çempionu – 1984
* Çempionlar Kubokunun qalibi – 1985
* Qitələrarası kubokun qalibi – 1985
* Dünya çempionatının bürünc mükafatçısı – 1986
* Avropanın ən yaxşı futbolçusu – 1983, 1984, 1985
* Kavaler ordeninin Fəxri legionu – Şevalye (1985), Zabit (1988)
* 1984-cü ildə keçirilən Avropa çempionatının bombardiri (9 qol) olub.
* 1983, 1984 və 1985-ci illərdə Avropanın ən yaxşı futbolçusu seçilərək "Qızıl top"a yiyələnib

## Məşqçi karyerası
Fransa milli yığma komandasının baş məşqçisi – 1988–1992

## Mükafatları
* Fəxri Legion ordeni (29 aprel 1985)
* Xidmətlərə görə ordeni (Fransa) (3 dekabr 1994)
* "Şöhrət" ordeni (Azərbaycan) (2007)
* "Şərəf" ordeni (Moldova) (2009)
* "Şərəf" ordeni (Ermənistan) (2010)

## Məmur kimi fəaliyyəti
Mişel Platini Fernando Sastre ilə birlikdə 1998-ci ildə Fransada keçirilən dünya çempionatının təşkilat komitəsinə rəhbərlik edib. O, 1988–1990-cı illərdə UEFA-nın texniki inkişaf komitəsində çalışıb. 2002-ci ildən UEFA-nın və FİFA-nın İcrayə Komitəsinin üzvü olub. Bu illər ərzində Platini UEFA və FİFA-da müxtəlif rəhbər vəzifələrdə işləyib. 2006-cı ildə FİFA-nın Texniki-Tərəqqi Komitəsinin sədri və Fransa Futbol Federasiyasının vitse-prezidenti vəzifələrində çalışıb.

Mişel Platini 2007-ci il yanvarın 26-da UEFA-nın Düsseldorf şəhərində keçirilən konfransında UEFA prezidenti seçilib. O, eyni zamanda FİFA-nın vitse-prezidentidir.

## Həmçinin bax

## Xarici keçidlər
Varujan Karapetyan

**Varujan Karapetyan** (; ) — erməni terrorçu, ASALA təşkilatının üzvü.

## Həyatı
Varujan Karapetyan 1954-cü ildə Suriyanın Qamışlı şəhərində erməni ailəsində dünyaya gəlmişdir.1983-cü ilin 15 iyul tarixində Parisin Orli hava limanında yerləşən Türk Hava Yollarının kassasında təşkil etdiyi bomba partlayışına görə Fransa polisi tərəfindən həbs edilmiş və bombanı yerləşdirdiyini boynuna almışdır.. Terror aktı nəticəsində 4-ü fransız, 2-si türk, 1-i amerikalı və 1-i isveçli olmaqla, 8 nəfər həlak olmuş və 61 nəfər yaralanmışdır

Fransanın Kretey şəhərində keçirilən məhkəmədə Karapetyan bombanı yerləşdirdiyi haqda daha öncə etdiyi etirafı rədd etmişdir. Buna baxmayaraq, məhkəmə onun terror əməlini törətməsini müəyyən etmiş və 1985-ci ilin 3 mart tarixində haqqında ömürlük həbs hökmü qərarı çıxarmışdır. 17 il həbsxanada keçirən Karapetyan 2001-ci ildə, həbsxanadan Ermənistana sürgün edilməsi şərti ilə, Fransa dövləti tərəfindən azadlığa buraxılmışdır.

2001-də Fransadan köçən Karapetyan Ermənistanda ən yüksək səviyyədə — ölkənin baş naziri Andranik Markaryan tərəfindən qarşılanmışdır. İrəvanın bələdiyyə başçısı Robert Nazaryan isə Karapetyanın iş və evlə təmin ediləcəyinə söz vermişdir

Ermənistana gəldikdən sonra Dilican şəhərində yaşayan Karapetyan sərnişindaşıma sahəsində çalışan şirkətin sahibi olmuşdur.

Karapetyan Orli hava limanında həyata keçirdiyi terror aktı barədə bunları demişdir:

## Həmçinin bax
* Erməni terrorizmi
* Orli hava limanında terror aktı

## İstinadlar
Nazim Süleymanov

**Süleymanov Nazim Hacıbaba oğlu** () — azərbaycanlı futbolçu, futbol məşqçisi.

## Həyatı
Nazim Süleymanov 1965-ci il fevralın 17-də Sumqayıt şəhərində anadan olub. 8–9 yaşlarından "Neftçi"nin Sumqayıtdakı akademiyasında futbola başlayan Nazim 17 yaşında "Neftçi İSM"in komandasında debüt edir. Əslən Lerik rayonunun Vistən kəndindəndir.

## Futbol karyerası
İstedadlı futbolçu mütəxəssislərin diqqətini cəlb edir və SSRİ çempionatının ikinci liqasının 9-cu zonasında yarışan Avtomobilçi (Mingəçevir) klubunun heyətinə cəlb olunur. İnamlı oyunu ilə seçilən Nazim Azərbaycanın birinci komandası Neftçi klubuna dəvət alır. Bakı təmsilçisinin heyətində minlərlə futbolsevərin rəğbətini qazanan Nazim Süleymanovun adı indi də sevilərək səslənir.

Nazim Süleymanovun karyerasının ən uğurlu illəri Rusiya çempionatında çıxışı ilə bağlıdır. 1996-cı ildə Alaniya Vladiqafqaz ilə Rusiya çempionu titulunu qazanan Nazim Süleymanov eyni zamanda Rusiya çempionatının ən sərrast futbolçusu kimi tarixə düşür. Bu unudulmaz futbolçunun karyerasında Spartak Moskva, Jemçujina-Soçi kimi klubların adı var.

Nazim Süleymanov 2023-cü ildə dərc olunmuş Rusiya tarixinin ən çox qol vuran legionerlərin yeni siyahısında 10-cu yeri tutub. Süleymanov artıq 23 ildir legioner-bombardirlərin siyahısında yerini saxlayıb. O, bu reytinqə düşən ilk və hələlik sonuncu azərbaycanlıdır. Süleymanov "Spartak" Vladiqafqaz/"Alaniya" və "Jemçujina" klublarında meydana çıxdığı 150 oyunda (1991–2000-ci illərdə) 50 qol vurub. Bu nəticə ilə o, hazırda 10-cu pilləni tutur.

## Məşqçi karyerası
Oyunçu karyerasının bitirən Nazim Süleymanov məqşçilik fəaliyyətinə start verir. Rusiya çempionatında yarışan Jemçujina-Soçi klubunun əvəzedici heyətinin məşqçisi təyin olunun Nazim Süleymanovun komandası "Cənub" çempionatında 9-cu yerdə qərarlaşır. Növbəti il Vətənə dönən Süleymanov yenicə yaranmış Xəzər-Lənkəran klubuna baş məşqçi təyin olunur. Bir mövsüm bu komandanı çalışdıran mütəxəssis müvəqqəti olaraq Azərbaycan milli komandasına baş məşqçi təyin olunur. Nazim Süleymanovun daha sonra çalışdığı məkan Bakı futbol klubudur. O, həmin klubun gənclər komandasını çalışdırmışdır.

2022-ci ilin sentyabrında o, "Ximki"nin gənclər komandasına başçılıq edib, 2023-cü ilin fevralından aprel ayına qədər "Ximki-M" İkinci Liqa komandasının baş məşqçisi olub, sonra "Ximki U19"a qayıdıb.

## Maraqlı faktlar
Nazim Süleymanov tək futbolda deyil, eyni zamanda güləşdə də uğur qazanıb. O, sərbəst güləş üzrə Mingəçevir çempionu titulunun sahibidir.

## Barəsində
* 50 illik yubileyi ilə bağlı 16 aprel 2015-ci ildə Bakıda Varisin müəllifliyi ilə çap edilən "Bitməyən matç" kitabının təqdimat mərasimi keçirilmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*  İlkin Fikrətoğlu: İlk kapitan, ilk qol, yeganə çempion - VİDEOSÜJET
Məhəmməd Əlvəndi

**Məhəmməd Əlvəndi** (1872—1918) — aktyor.

## Həyatı
O, 1872-ci ildə Göyçay qəzasının Əlvənd kəndində qulluqçu ailəsində doğulub. Ziyalılarla sıx ünsiyyətdə olan Məhəmməd bəy Azərbaycan və rus dillərində mükəmməl savad alıb. Mütaliəyə ciddi maraq göstərib. Gənc yaşlarından Bakıya gələn Məhəmməd bəy Əlvəndi müxtəlif hüquq işləri idarəsmdə çalışıb. Eyni zamanda teatra ciddi rəğbət bəsləyib. Səhnə sənətinin Azərbaycanın rayonlarında geniş yayılması üçün Hüseyn Ərəblinski ilə çiyin-çiyinə və ciddi səylə fəaliyyət göstərib. Bakıda mövcud olan müxtəlif teatr truppalarının, əsasən "Nicat" mədəni-maarif cəmiyyəti nəzdindəki teatr dəstəsinin tamaşalarında yaddaqalan rollar ifa edib.

Səhnəyə ilk dəfə 1890-cı ildə çıxmış Məhəmməd bəy Əlvəndi Mirzə Fətəli Axundzadənin "Hacı Qara" komediyasında Heydər bəy və Hacı Qara, Nəcəf bəy Vəzirovun "Hacı Qəmbər" məzhəkəsində Əşrəf bəy və Rüstəm, Səkinə Axundzadənin "Bəxtsiz bala" təbdilində Xəlil bəy, Əbdürrəhim bəy Haqverdiyevin "Ağa Məhəmməd şah Qacar" faciəsində Mürtəzaqulu xan və Sadıq xan, İsgəndər bəy Məlikovun "Yaxşılığa yamanlıq" vodevilində Hümbət bəy, Yusif Ziya Talıbzadənin "Ərmənusə" və "Xalid ibn Valid" pyeslərində Marks və Mixa, Nəriman Nərimanovun "Nadir şah" faciəsində Şah Təhmas rollarını oynayıb.

Aktyor eyni zamanda tərcümə əsərlərindən Jan Batist Molyerin "Zorən təbib" (Təbib İlyas), Lanskoyun "Qəzavat" (Qriqoryev), Şəmsəddin Saminin "Dəmirçi Gavə", (Qəhtan), Hüseyn Bədrəddin və Məhəmməd Rüfətin "Əmir Əbül Üla" (Ərəb), Nikolay Qoqolun "Evlənmə" (Podkolosin), Henrix Heynenin "Əl Mənsur" (Həsən), Fridrix Şillerin "Qaçaqlar" (Herman), Mirzə Məhəmməd Axundzadənin iqtibas etdiyi "Səd ibn Vəqqas" ("Səd Vəqqas", "Səd ibn Vəqqas, yaxud ərəblərin iranlılarla müharibəsi" kimi də yazılıb) əsərlərinin tamaşalarında müxtəlif səpkili rollarda səhnəyə çıxıb.

1918-ci ildə ermənilərin Bakıda törətdikləri qanlı vəhşiliklərdən möhkəm sarsılıb və səfalət içində dünyasını dəyişib.

## İstinadlar
Sergey Kramarenko

**Sergey Sergeyeviç Kramarenko** (27 may 1946, Gəncə, Azərbaycan SSR — 25 mart 2008, Moskva, Rusiya) — sovet futbolçusu, SSRİ İdman Ustası (1966). Futbolçu karyerasında qapıçı mövqeyində çıxış etmişdir.

## Bioqrafiya
Sergey Kramarenko futbol oynamağa anadan olduğu Gəncə şəhərində başlayıb. Karyerasının çox hissəsini Bakının "Neftçi" klubunda keçirib. 1966-cı ildə "Neftçi" ilə SSRİ çempionatının bürünc mükafatını qazanıb. 1971-ci ildə hakimi vurduğu üçün 3 il futboldan diskvalifikasiya edildi, lakin 1973-cü ildə yenidən birinci liqada "Neftçi"də çıxış etməyə başlayıb.

Kramarenko SSRİ çempionatının yüksək liqasında oyun sayı baxımından Azərbaycan futbolunda rekordunu əlində saxlayır — 313 qarşılaşma (ləğv edilmiş bir matç da daxil olmaqla).

Karyerasını bitirəndən sonra məşqçilik etməyə başlayıb. Kramarenko "Göyəzən", "Xəzər Lənkəran", "Neftçi" klublarında çalışıb.

25 mart 2008-ci ildə Moskvada vəfat edib.

2008-ci ilin iyun ayında "Neftçi" klubu Sergey Kramarenko adına mükafat təsis edib. Mükafat Azərbaycan çempionatının ən yaxşı qapıçısına verilir (qapıçı mütəxəssislər və jurnalistlər arasında keçirilmiş sorğu əsasında müəyyənləşir).

Sergey Kramarenkonun oğlu Dimitri Kramarenko da qapıçıdır. Uzun müddət Azərbaycan yığmasının şərəfini qorumuş oğul Kramarenko hazırda "MOİK Moskva" klubunda qapıçılar üzrə məşqçidir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* ''Фуад Мамедов-Пашабейли''. Золотые парни "бронзового" года: легендарный вратарь дал в глаз судье // Сергей Крамаренко 
* Памяти Сергея Крамаренко посвящается
SMS

**SMS** ( — qısa mesaj xidməti) — mobil telefon vasitəsilə mətn ötürülməsinə və qəbul edilməsinə imkan verən sistem.

SMS-in yaradıcısı hesab olunan konkret şəxs və ya şirkət yoxdur. GSM layihəsi beynəlxalq əməkdaşlığın nəticəsi olduğu üçün SMS-in yaranması da 1 şəxsin deyil, yaxın əməkdaşlıq çərçivəsində fəaliyyət göstərən şəxslərin əməyinin nəticəsidir.

1 SMS 160 simvoldan ibarət olur. 160 simvolun yaradıcısı "Doyç Telekom" (*Deutsche Telekom*) şirkətinin əməkdaşı Fridhelm Hillebranddır.
Vəzirovlar

**Vəzirovlar** — Azərbaycan xalqının tanınmış soylarından biri.

## Soyun yaranması
Soy öz başlanığıcını İbrahimxəlil xan Cavanşir və Mehdiqulu xan Cavanşirin baş vəziri olmuş Mirzə Camal Cavanşir Qarabağidən götürür. Ona qədər həmin soy Cavanşir soyadını daşıyırdı. Vəzirovlar Cavanşir elinin Hacılı camaatına mənsubdurlar. Bu soyadı həm Mirzə Camal bəyin, həm onun qardaşlarının, həm də əmisioğullarının törəmələri daşıyırlar.

İbrahimxəlil xan qaçqınlıqdan dönüb, xanlığa yenidən yiyələnəndən sonra baş vəzir vəzifəsinə divanxana katibi Mirzə Camal bəy Hacılı-Cavanşiri təyin etdi. Bundan sonra 1822-ci ildə xanlıq ləğv edildikdə, Mirzə Camal bəy rus hərbi idarəsi tərəfindən yaradılan məhkəməyə işə keçirildi. O, on səkkiz il məhkəmə sistemində çalışdıqdan sonra qocalığı ilə bağlı, 1840-cı ildə istefaya çıxdı.

## Soyun məşhur nümayəndələri
* Mirzə Camal Cavanşir Qarabaği — tarixçi, Qarabağ xanlarının baş vəziri, tarixçi Rzaqulu bəy Vəzirovun atası.
* Rzaqulu bəy Vəzirov — tarixçi, məmur, Mirzə Camal Cavanşir Qarabağinin oğlu.
* Fərrux bəy Vəzirov — mühəndis, xeyriyyəçi.
* Zeynal bəy Vəzirov — məmur, titulyar müşavir, Azərbaycan Demokratik Respublikasının parlamentinin üzvü.
* Əbdürrəhim bəy Vəzirov — çar ordusunun mayoru, məmur, zərif.
* Məşədi Mahmud bəy Vəzirov — şair, II gildiya tacir.
* Əsəd bəy Vəzir — şair, həkim, Mirzə Camal Cavanşir Qarabağinin qardaşı oğlu.
* Bəhram bəy Fədai — şair, hüquqşünas.
* Baxış bəy Səbur — şair.
* Mirzə Həmid bəy Vəzirov — hüquqşünas, barışdırıcı hakim.
* Kərim bəy Vəzirov — şair, məmur.
* Fəridə Vəzirova — azərbaycanlı ədəbiyyatşünas, tənqidçi, 1963-cü ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, filologiya elmləri namizədi (1956), professor (1980), əmək veteranı (1981).
* Əbdürrəhman Vəzirov — SSRİ və Azərbaycan SSR dövlət və siyasi xadimi, SSRİ diplomatı. Azərbaycan SSR KP MK-nın 13-cü birinci katibi.
* Süleyman Vəzirov — Azərbaycan SSR-in 1-ci Neft Sənayesi naziri, Sosialist Əməyi Qəhrəmanı
* Aslan bəy Vəzirov — Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin ilk tələbələrindən biri, professor.

## İstinadlar

### Ədəbiyyat
* Ənvər Çingizoğlu. Hacılılar. Bakı, "Soy" dərgisinin özəl nəşri, 2004.
Türkiyə Kuboku

**Ziraat Türkiyə Kuboku** — Türkiyə Futbol Federasiyası 1961-ci ildən başlayan UEFA Kuboklar Kubokunda Türkiyəni təmsil etmək məqsədilə 1962–1963 mövsümündə Türkiyə Çempionatının bütün dəstələrində yer alan 66 komandanın iştirakı ilə ilk Türkiyə Kubokunu təşkil etmişdir. Turnir 1980–1981 mövsümündən Federasiya Kuboku adı ilə təşkil edilmişdir. 1992–1993 mövsümündən etibarən isə Türkiyə Kuboku adı bərpa olunmuşdur.

Qalatasaray 18 dəfə bu kuboku qazanaraq ən çox Türkiyə Kubokunun sahibi ünvanını qazanmışdır.

2009-cu ildən etibarən kubokun adı **"Ziraat Türkiyə Kuboku"** olmuşdur.

## Bütün finallar

**Qeyd:**
* Altay oyuna çıxmadığı üçün Qalatasaray texniki qələbə qazandı.
** Püşk ilə Altay qələbə qazandı.
Birlik Kuboku 2007

## XV Birlik Kuboku
* Moskva — 2007
* 20 yanvar – 28 yanvar
* 16 komanda iştirak etmişdir

## Turnir iştirakçılarının nəticələri




## Qrup mərhələsi

### A Qrupu

* 20 yanvar. "ÇSKA" Moskva (Rusiya) – "Aktobe" Aktyubinsk (Qazaxıstan) 1:1
* 20 yanvar. "BATE" Borisov (Belarus) – "Reqar-TadAZ" Tursunzadə (Tacikistan) 2:0
* 21 yanvar. "ÇSKA" Moskva (Rusiya) – "BATE" Borisov (Belarus) 2:0
* 21 yanvar. "Reqar-TadAZ" Tursunzadə (Tacikistan) – "Aktobe" Aktyubinsk (Qazaxıstan) 0:0
* 23 yanvar. "Reqar-TadAZ" Tursunzadə (Tacikistan) – "ÇSKA" Moskva (Rusiya) 2:3
* 23 yanvar. "BATE" Borisov (Belarus) – "Aktobe" Aktyubinsk (Qazaxıstan) 2:0



### B Qrupu

* 20 yanvar. "Bakı" Bakı (Azərbaycan) – "Şerif" Tiraspol (Moldova) 3:4
* 20 yanvar. "Levadiya" Tallin (Estoniya) – "Dordoy-Dinamo" Narın (Qırğızıstan) 4:0
* 21 yanvar. "Şerif" Tiraspol (Moldova) – "Levadiya" Tallin (Estoniya) 3:2
* 21 yanvar. "Bakı" Bakı (Azərbaycan) – "Dordoy-Dinamo" Narın (Qırğızıstan) 2:0
* 23 yanvar. "Levadiya" Tallin (Estoniya) – "Bakı" Bakı (Azərbaycan) 0:1
* 23 yanvar. "Dordoy-Dinamo" Narın (Qırğızıstan) – "Şerif" Tiraspol (Moldova) 0:3



### C Qrupu

* 20 yanvar. "Banants" İrəvan (Ermənistan) – "Şaxtyor" Donetsk (Ukrayna) 2:2
* 20 yanvar. "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) – "Ventspils" Ventspils (Latviya) 0:2
* 21 yanvar. "Ventspils" Ventspils (Latviya) – "Şaxtyor" Donetsk (Ukrayna) 1:1
* 21 yanvar. "Banants" İrəvan (Ermənistan) – "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) 0:3
* 23 yanvar. "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) – "Şaxtyor" Donetsk (Ukrayna) 4:0
* 23 yanvar. "Banants" İrəvan (Ermənistan) – "Ventspils" Ventspils (Latviya) 2:2



### D Qrupu

* 20 yanvar. "OFK" Belqrad (Serbiya) – "MTTU" (Türkmənistan) 2:0
* 20 yanvar. "Kaunas" Kaunas (Litva) – "Sioni" (Gürcüstan) 2:1
* 21 yanvar. "Kaunas" Kaunas (Litva) – "OFK" Belqrad (Serbiya) 2:3
* 21 yanvar. "MTTU" (Türkmənistan) – "Sioni" (Gürcüstan) 1:2
* 23 yanvar. "Sioni" (Gürcüstan) – "OFK" Belqrad (Serbiya) 1:2
* 23 yanvar. "Kaunas" Kaunas (Litva) – "MTTU" (Türkmənistan) 4:0



### 1/4 Final

* 24 yanvar. "Kaunas" Kaunas (Litva) – **"Ventspils" Ventspils (Latviya)** 1:1 p.2:3
* 24 yanvar. **"Şerif" Tiraspol (Moldova)** – "BATE" Borisov (Belarus) 1:0
* 24 yanvar. **"Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan)** – "OFK" Belqrad (Serbiya) 1:1 p.4:2
* 24 yanvar. **"ÇSKA" Moskva (Rusiya)** – "Bakı" Bakı (Azərbaycan) 0:0 p.3:2


### 1/2 Final

* 26 yanvar. **"Ventspils" Ventspils (Latviya)** – "ÇSKA" Moskva (Rusiya) 1:0
* 26 yanvar. "Şerif" Tiraspol (Moldova) – **"Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan)** 0:1


### Final

## İstinadlar
Birlik Kuboku 2009

## XVII Birlik Kuboku
* Moskva — 2009
* 17 yanvar – 25 yanvar
* 1 komanda müsabiqədənkənar olmaqla, ümumilikdə 16 komanda iştirak etmişdir

## Turnir iştirakçılarının nəticələri

## Qrup mərhələsi

### A Qrupu
* 17 yanvar. "Ararat" İrəvan (Ermənistan) – "Aktobe" Aktyubinsk (Qazaxıstan) 1:3
* 17 yanvar. "Rubin" Kazan (Rusiya) – "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) 1:1
* 18 yanvar. "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) – "Ararat" İrəvan (Ermənistan) 4:1
* 18 yanvar. "Rubin" Kazan (Rusiya) – "Aktobe" Aktyubinsk (Qazaxıstan) 0:2
* 20 yanvar. "Aktobe" Aktyubinsk (Qazaxıstan) – "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) 1:1
* 20 yanvar. "Ararat" İrəvan (Ermənistan) – "Rubin" Kazan (Rusiya) 2:3

### B Qrupu
* 17 yanvar. "Aşqabad" (Türkmənistan) – "Gənclər yığması" (Rusiya) 0:0
* 17 yanvar. "MTZ-RİPO" (Belarus) – "Ekranas" (Litva) 0:2
* 18 yanvar. "Gənclər yığması" (Rusiya) – "Ekranas" (Litva) 0:1
* 18 yanvar. "Aşqabad" (Türkmənistan) – "MTZ-RİPO" (Belarus) 0:4
* 20 yanvar. "Gənclər yığması" (Rusiya) – "MTZ-RİPO" (Belarus) 0:2
* 20 yanvar. "Ekranas" (Litva) – "Aşqabad" (Türkmənistan) 3:1

**Qeyd:**
* *"Gənclər yığması" (Rusiya) turnirdə müsabiqədənkanar iştirak etdiyi üçün digər üç komanda arasındakı nəticə aşağıdakı kimi olmuşdur:*

### C Qrupu
* 17 yanvar. "Levadiya" (Estoniya) – "Reqar-TadAZ" Tursunzadə (Tacikistan) 1:1
* 17 yanvar. "Şaxtyor" Donetsk (Ukrayna) – "Şerif" Tiraspol (Moldova) 0:4
* 18 yanvar. "Reqar-TadAZ" Tursunzadə (Tacikistan) – "Şerif" Tiraspol (Moldova) 1:2
* 18 yanvar. "Şaxtyor" Donetsk (Ukrayna) – "Levadiya" (Estoniya) 2:1
* 20 yanvar. "Reqar-TadAZ" Tursunzadə (Tacikistan) – "Şaxtyor" Donetsk (Ukrayna) 4:1
* 20 yanvar. "Şerif" Tiraspol (Moldova) – "Levadiya" (Estoniya) 0:0

### D Qrupu
* 17 yanvar. "Dordoy-Dinamo" Narın (Qırğızıstan) – "İnter" Bakı (Azərbaycan) 0:0
* 17 yanvar. "Ventspils" (Latviya) – "İnter" Turku (Finlandiya) 3:1
* 18 yanvar. "İnter" Turku (Finlandiya) – "İnter" Bakı (Azərbaycan) 1:3
* 18 yanvar. "Ventspils" (Latviya) – "Dordoy-Dinamo" Narın (Qırğızıstan) 1:0
* 20 yanvar. "İnter" Turku (Finlandiya) – "Dordoy-Dinamo" Narın (Qırğızıstan) 3:3
* 20 yanvar. "İnter" Bakı (Azərbaycan) – "Ventspils" (Latviya) 2:0

## 1/4 Final
* 21 yanvar. **"İnter" Bakı (Azərbaycan)** – "Reqar-TadAZ" Tursunzadə (Tacikistan) 2:0
* 21 yanvar. "Ekranas" (Litva) – **"Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan)** 1:1 p. 2:4
* 21 yanvar. **"Şerif" Tiraspol (Moldova)** – "Ventspils" (Latviya) 0:0 p. 5:4
* 21 yanvar. **"Aktobe" Aktyubinsk (Qazaxıstan)** – "MTZ-RİPO" (Belarus) 4:1

## 1/2 Final
* 23 yanvar. "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) – **"Şerif" Tiraspol (Moldova)** 2:2 p. 3:4
* 23 yanvar. "İnter" Bakı (Azərbaycan) – **"Aktobe" Aktyubinsk (Qazaxıstan)** 0:1

## Final

## İstinadlar
Birlik Kuboku 2006

## XIV Birlik Kuboku
* Moskva — 2006
* 14 yanvar – 22 yanvar
* 1 komanda müsabiqədənkənar olmaqla, ümumilikdə 16 komanda iştirak etmişdir
* Bombardir: 5 – Y. Seleznev ("Şaxtyor" Donetsk)

## Turnir iştirakçılarının nəticələri

## Qrup mərhələsi

### A Qrupu
14 yanvar. "Dinamo" Tiflis (Gürcüstan) – "ÇSKA" Moskva (Rusiya) 0:1
14 yanvar. "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) – "TVMK" Tallin (Estoniya) 3:0
15 yanvar. "ÇSKA" Moskva (Rusiya) – "TVMK" Tallin (Estoniya) 1:0
15 yanvar. "Dinamo" Tiflis (Gürcüstan) – "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) 1:2
17 yanvar. "ÇSKA" Moskva (Rusiya) – "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) 4:3
17 yanvar. "TVMK" Tallin (Estoniya) – "Dinamo" Tiflis (Gürcüstan) 0:0

### B Qrupu
14 yanvar. "Metallurq" Liepaya (Latviya) – "Aktobe" (Qazaxıstan) 3:0
14 yanvar. "Neftçi" Bakı (Azərbaycan) – "Vaxş" Kurqan-Tübə (Tacikistan) 3:0
15 yanvar. "Metallurq" Liepaya (Latviya) – "Neftçi" Bakı (Azərbaycan) 1:2
15 yanvar. "Aktobe" (Qazaxıstan) – "Vaxş" Kurqan-Tübə (Tacikistan) 1:0
17 yanvar. "Aktobe" (Qazaxıstan) – "Neftçi" Bakı (Azərbaycan) 1:1
17 yanvar. "Vaxş" Kurqan-Tübə (Tacikistan) – "Metallurq" Liepaya (Latviya) 1:2

### C Qrupu
14 yanvar. "Şerif" Tiraspol (Moldova) – "Şaxtyor" Donetsk (Ukrayna) 3:2
14 yanvar. "MTTU" Aşqabad (Türkmənistan) – "Dordoy-Dinamo" Narın (Qırğızıstan) 2:0
15 yanvar. "Şaxtyor" Donetsk (Ukrayna) – "Dordoy-Dinamo" Narın (Qırğızıstan) 1:0
15 yanvar. "Şerif" Tiraspol (Moldova) – "MTTU" Aşqabad (Türkmənistan) 0:1
17 yanvar. "MTTU" Aşqabad (Türkmənistan) – "Şaxtyor" Donetsk (Ukrayna) 1:5
17 yanvar. "Dordoy-Dinamo" Narın (Qırğızıstan) – "Şerif" Tiraspol (Moldova) 0:7

### D Qrupu
14 yanvar. "Pünik" İrəvan (Ermənistan) – "FBK Kaunas" Kaunas (Litva) 0:3
14 yanvar. "Şaxtyor" Soliqorsk (Belarus) – "Yeniyetmələr yığması" (Rusiya) 3:0
15 yanvar. "Şaxtyor" Soliqorsk (Belarus) – "Pünik" İrəvan (Ermənistan) 0:2
15 yanvar. "FBK Kaunas" Kaunas (Litva) – "Yeniyetmələr yığması" (Rusiya) 0:1
17 yanvar. "Şaxtyor" Soliqorsk (Belarus) – "FBK Kaunas" Kaunas (Litva) 1:1
17 yanvar. "Yeniyetmələr yığması" (Rusiya) – "Pünik" İrəvan (Ermənistan) 2:1

**Qeyd:**
* *"Yeniyetmələr yığması" (Rusiya) turnirdə müsabiqədənkanar iştirak etdiyi üçün digər üç komanda arasındakı nəticə aşağıdakı kimi olmuşdur:*

## 1/4 Final
18 yanvar. **"FBK Kaunas" Kaunas (Litva)** – "Şerif" Tiraspol (Moldova) 1:1 p.5:3
18 yanvar. **"Neftçi" Bakı (Azərbaycan)** – "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) 0:0 p.4:2
18 yanvar. "Şaxtyor" Donetsk (Ukrayna) – **"Pünik" İrəvan (Ermənistan)** 1:3
18 yanvar. **"ÇSKA" Moskva (Rusiya)** – "Metallurq" Liepaya (Latviya) 3:1

## 1/2 Final
: 20 yanvar. **"Neftçi" Bakı (Azərbaycan)** – "Pünik" İrəvan (Ermənistan) 2:0
: 20 yanvar. "ÇSKA" Moskva (Rusiya) – **"FBK Kaunas" Kaunas (Litva)** 1:1 p.4:5

**Qeyd:**
* *"Pünik" İrəvan (Ermənistan) "Neftçi" Bakı (Azərbaycan) ilə oynamaqdan imtina etdiyi üçün azərbaycanlılara 3:0 hesablı texniki qələbə verilmişdir.
Sonrada Pünik oyuna gəlmiş Neftçi 2–0 hesablı qələbə qazanmışdır.*

## Final

## İstinadlar
Birlik Kuboku 2005

## XIII Birlik Kuboku
* Moskva — 2005
* 15 yanvar – 23 yanvar
* 1 komanda müsabiqədənkənar olmaqla, ümumilikdə 16 komanda iştirak etmişdir.
* Bombardir: 6 – G. Adamiya ("Neftçi" Bakı)

## Turnir iştirakçılarının nəticələri

## Qrup mərhələsi

### A Qrupu
15 yanvar. "Dinamo" Minsk (Belarus) – "Kayrat" (Qazaxıstan) 2:1
15 yanvar. "Gənclər yığması" (Rusiya) – "Levadiya" Tallin (Estoniya) 0:0
16 yanvar. "Dinamo" Minsk (Belarus) – "Levadiya" Tallin (Estoniya) 0:1
16 yanvar. "Gənclər yığması" (Rusiya) – "Kayrat" (Qazaxıstan) 1:3
18 yanvar. "Dinamo" Minsk (Belarus) – "Gənclər yığması" (Rusiya) 1:1
18 yanvar. "Levadiya" Tallin (Estoniya) – "Kayrat" (Qazaxıstan) 0:4



**Qeyd:**
* *"Yeniyetmələr yığması" (Rusiya) turnirdə müsabiqədənkanar iştirak etdiyi üçün digər üç komanda arasındakı nəticə aşağıdakı kimi olmuşdur*



### B Qrupu
15 yanvar. "Dordoy-Dinamo" Narın (Qırğızıstan) – "Kaunas" (Litva) 1:2
15 yanvar. "FK Tbilisi" Tiflis (Gürcüstan) – "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) 1:0
16 yanvar. "Kaunas" (Litva) – "FK Tbilisi" Tiflis (Gürcüstan) 1:0
16 yanvar. "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) – "Dordoy-Dinamo" Narın (Qırğızıstan) 1:0
18 yanvar. "Kaunas" (Litva) – "Paxtakor" Daşkənd (Özbəkistan) 1:0
18 yanvar. "Dordoy-Dinamo" Narın (Qırğızıstan) – "FK Tbilisi" Tiflis (Gürcüstan) 2:2



### C Qrupu
15 yanvar. "Skonto" Riqa (Latviya) – "Reqar-TadAZ" Tursunzadə (Tacikistan) 4:1
16 yanvar. "Pünik" İrəvan (Ermənistan) – "Reqar-TadAZ" Tursunzadə (Tacikistan) 5:1
18 yanvar. "Skonto" Riqa (Latviya) – "Pünik" İrəvan (Ermənistan) 2:2



### D Qrupu
15 yanvar. "Şerif" Tiraspol (Moldova) – "Neftçi" Bakı (Azərbaycan) 0:1
16 yanvar. "Neftçi" Bakı (Azərbaycan) – "Nebitçi" (Türkmənistan) 4:1
18 yanvar. "Nebitçi" (Türkmənistan) – "Şerif" Tiraspol (Moldova) 0:5



## 1/4 Final
19 yanvar. "Kayrat" (Qazaxıstan) – **"Kaunas" (Litva)** 0:0 p. 2:3
19 yanvar. "Pünik" İrəvan (Ermənistan) – **"Neftçi" Bakı (Azərbaycan)** 0:2

## 1/2 Final
21 yanvar. **"Neftçi" Bakı (Azərbaycan)** – "Dinamo" Kiyev (Ukrayna) 2:1
21 yanvar. "Kaunas" (Litva) – **"Lokomotiv" Moskva (Rusiya)** 0:2

## Final

## İstinadlar
Birlik Kuboku 1998

## VI Birlik Kuboku
* Moskva — 1998
* 24 yanvar – 1 fevral
* 1 komanda müsabiqədənkənar olmaqla, ümumilikdə 16 komanda iştirak etmişdir
* 50442 tamaşaçı (orta hesabla hər oyunda 1627)
* 136 qol (orta hesabla hər oyunda 4,387)
* Sarı vərəqə – 74 (2,387), qırmızı vərəqə – 6 (0,194)
* Penalti 6 (5) – 83,33%
* Bombardir: 9 – A. Kanişev ("Spartak" Moskva)

## Turnir iştirakçılarının nəticələri





## Qrup mərhələsi

### A Qrupu

* 24 yanvar. "Vaxş" Kurqan-Tübə (Tacikistan) – "Yerevan" İrəvan (Ermənistan) 0:6
* 24 yanvar. "Spartak" Moskva (Rusiya) – "Dinamo" Minsk (Belarus) 8:1
* 25 yanvar. "Yerevan" İrəvan (Ermənistan) – "Dinamo" Minsk (Belarus) 0:2
* 25 yanvar. "Spartak" Moskva (Rusiya) – "Vaxş" Kurqan-Tübə (Tacikistan) 19:0
* 27 yanvar. "Yerevan" İrəvan (Ermənistan) – "Spartak" Moskva (Rusiya) 1:3
* 27 yanvar. "Dinamo" Minsk (Belarus) – "Vaxş" Kurqan-Tübə (Tacikistan) 4:1



### B Qrupu (1)

* 24 yanvar. "Olimpiya yığması" (Rusiya) – "Konstruktorul" Kişinyov (Moldova) 2:0
* 24 yanvar. "Kopetdağ" Aşqabad (Türkmənistan) – "Kareda" Şyaulyay (Litva) 2:0
* 25 yanvar. "Kopetdağ" Aşqabad (Türkmənistan) – "Olimpiya yığması" (Rusiya) 0:0
* 25 yanvar. "Konstruktorul" Kişinyov (Moldova) – "Kareda" Şyaulyay (Litva) 1:3
* 27 yanvar. "Konstruktorul" Kişinyov (Moldova) – "Kopetdağ" Aşqabad (Türkmənistan) 0:3
* 27 yanvar. "Kareda" Şyaulyay (Litva) – "Olimpiya yığması" (Rusiya) 0:0



**Qeyd:**
: (1)*"Olimpiya yığması" (Rusiya) turnirdə müsabiqədənkanar iştirak etdiyi üçün digər üç komanda arasındakı nəticə aşağıdakı kimi olmuşdur:*





### C Qrupu

* 24 yanvar. "Kəpəz" Gəncə (Azərbaycan) – "Tulevik" Vilyandi (Estoniya) 2:2
* 24 yanvar. "Dinamo" Kiyev (Ukrayna) – "MXSK" Daşkənd (Özbəkistan) 3:0
* 25 yanvar. "Dinamo" Kiyev (Ukrayna) – "Kəpəz" Gəncə (Azərbaycan) 6:0
* 25 yanvar. "Tulevik" Vilyandi (Estoniya) – "MXSK" Daşkənd (Özbəkistan) 1:2
* 27 yanvar. "Tulevik" Vilyandi (Estoniya) – "Dinamo" Kiyev (Ukrayna) 0:3
* 27 yanvar. "MXSK" Daşkənd (Özbəkistan) – "Kəpəz" Gəncə (Azərbaycan) 1:3



### D Qrupu

* 24 yanvar. "Skonto" Riqa (Latviya) – "İrtış" Pavlodar (Qazaxıstan) 3:0
* 24 yanvar. "Dinamo" Bişkek (Qırğızıstan) – "Dinamo" Tiflis (Gürcüstan) 0:7
* 25 yanvar. "Dinamo" Tiflis (Gürcüstan) – "İrtış" Pavlodar (Qazaxıstan) 3:2
* 25 yanvar. "Skonto" Riqa (Latviya) – "Dinamo" Bişkek (Qırğızıstan) 8:0
* 27 yanvar. "Dinamo" Tiflis (Gürcüstan) – "Skonto" Riqa (Latviya) 0:2
* 27 yanvar. "İrtış" Pavlodar (Qazaxıstan) – "Dinamo" Bişkek (Qırğızıstan) 4:2



## 1/4 Final

* 28 yanvar. **"Dinamo" Kiyev (Ukrayna)** – "Dinamo" Tiflis (Gürcüstan) 1:0
* 28 yanvar. **"Spartak" Moskva (Rusiya)** – "Kareda" Şyaulyay (Litva) 3:0
* 28 yanvar. **"Kopetdağ" Aşqabad (Türkmənistan)** – "Dinamo" Minsk (Belarus) 7:1
* 28 yanvar. **"Skonto" Riqa (Latviya)** – "Kəpəz" Gəncə (Azərbaycan) 3:2


## 1/2 Final

* 30 yanvar. **"Dinamo" Kiyev (Ukrayna)** – "Kopetdağ" Aşqabad (Türkmənistan) 5:0
* 30 yanvar. **"Spartak" Moskva (Rusiya)** – "Skonto" Riqa (Latviya) 2:1


## Final

## İstinadlar
Qalabəyovlar

**Qalabəyovlar** — Azərbaycan xalqının soylarından biri.

## Soyun yaranması
Bu soyun nümayəndələri öncə Xıdırlı-Otuziki soyadını daşıyırdılar. Soyun ulu babası Hacı Lazım bəy Xıdırlı İbrahimxəlil xan Cavanşirin saray adamlarından sayılırdı. Divan gənəşiyində onun sözü keçərliydi. Məhəmmədxan bəy Hacılı-Cavanşirdən sonra Şuşa qalasının komendantı olmuşdu. Qala komendantı Qarabağ xanlığında qalabəyi adlanırdı.

Hacı Lazım bəy Xıdırlı-Otuzikinin törəməsi rus üsul-idarəsi dövründə Qalabəyov soyadını qəbul etdi.

## Soyun tanınmış nümayəndələri
* Məhəmməd bəy Otuziki — XVIII əsr Qarabağ bəyi, tayfa başçısı, Şuşa şəhərinin komendantı.
*Kərim bəy Qalabəyov — Difai Partiyasının Cavanşir qəzası Bərdə komitəsinin rəhbəri.
*Abış bəy Qalabəyov — Şuşa qəzası rəisi (1918).

## Mənbə
*Ənvər Çingizoğlu. Qalabəyovlar. ATŞC-nin xəbərləri, Bakı: 2003.

## Həmçinin bax
*Qarabağ