İradə Ələsgərova

**İradə Ələsgərova** (tam adı: *İradə Hacı qızı Ələsgərova*; d. 12 noyabr 1956, Ağdam şəhəri, Azərbaycan SSR, SSRİ) — Azərbaycan Respublikasının əməkdar mədəniyyət işçisi (15.07.2015), Tarix üzrə fəlsəfə doktoru (2015), Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin, Azərbaycan Naşirlər və Poliqrafistlər Birliyinin (2012) üzvü, Tələbə Qəbulu üzrə Dövlət Komissiyasının dərsliklərin bədii-texniki tərtibatı üzrə eksperti, "Azərbaycan" nəşriyyatında İstehsalat şöbəsinin müdiri, Azərbaycan Texniki Universitetində *Poliqrafiya mühəndisliyi* ixtisası üzrə diplom müdafiəsi üzrə Dövlət Komissiyasının sədri (2022, 20023), Bakı Dövlət Universitetinin "Kitabşünaslıq və informasiya" kafedrasının s/h (saat hesabı) müəllimi, Əmək veteranı, Respublika" qəzetinin ştatdankənar müxbiridir.

## Həyatı
İradə Ələsgərova 12 noyabr 1956-cı ildə Ağdam şəhərində ziyalı ailəsində anadan olub. Ailənin ikinci övladıdır: atası Hacı Salman oğlu Ələsgərov orta məktəbdə kimya-biologiya (APİ), anası, Tofiqə Hüseyn qızı Qurbanova dil-ədəbiyyat (BDU-nun məzunu) fənnlərini tədris edib. İradə şəhər 1 saylı orta məktəbi (1965–73) əla qiymətlərlə bitirib. 1972 və 1973-cü illərdə orta məktəb şagirdləri arasında keçirilən riyaziyyat üzrə respublika olimpiadalarının qalibi olub. Orta təhsillə yanaşı, 7 illik Ağdam şəhər 1 saylı musiqi məktəbini də ekstrerni imtahan verib (fortopiano sinfi) vaxtından əvvəl, yəni 6 ildə bitirib. İvan Fyodorov adına Ukrayna Poliqrafiya İnstitutunda (1973–78) təhsil alan ilk azərbaycanlıdır (D № 259288 Q-11).

01.08.1978-ci ildə ali təhsilli mütəxəssis kimi "Dövlətnəşrkom"un "Yeni kitab" mətbəəsinə təyinat alıb. Cild sexində usta kimi işə başlasa da, az bir vaxtda mühəndis (çap sexi), yeni texnika, kəşf, ixtira və səmərələşdirici təkliflər üzrə mühəndis, Baş mexanik vəzifələrinə irəli çəkilib, 22.06.1979-cu ildə müsabiqə yolu ilə "Dövlətnəşrkom"da **Baş mühəndis** vəzifəsinə təyin olunub.

İ.Ələsgərova 1975-ci ildən (1978-ci ilə qədər assistent, 1978-ci ildən mütəxəssis-ekspert qismində) bu günə kimi dövlət səviyyəli təftiş komissiyalarının işində (nəşriyyat-poliqrafiya, elm, təhsil, mədəniyyət üzrə) mütəxəssis-ekspert qismində iştirak edir. Qoyulmuş tələblərə cavab verib elmi əsaslara, sağlam məntiq və təkzibolunmaz arqumentlərə söykənən (fəaliyyəti yoxlanılan şəxslər tərəfindən də qeyd-şərtsiz qəbul edilən) rəylərilə tanınır. Elə, belə yoxlamaların birindən — 1979-cu ildə Azərbaycan KP Mərkəzi Komitəsində təşkil edilən komissiyanın tərkibində "Kommunist" (indiki "Azərbaycan") nəşriyyatının maliyyə-təsərrüfat fəaliyyətini yoxladıqdan sonra MK-nin xətti ilə bütün dövlət əhəmiyyətli sifarişlərin, qəzet və jurnalların hazırlandığı nəşriyyatda texniki nəzarət şöbəsinin rəisi vəzifəsinə təyin olunub (23.02.1981-ci ildən). Konservatizmin hökm sürdüyü bir ölkədə KP-nın üzvlüyünə namizəd olmayan şəxsə birbaşa KP Mərkəzi Komitəsinin nomenklaturası daxilində məsul vəzifə verilməsi, o dövr üçün çox nadir hadisə sayılırdı. Bir sözlə,nəşriyyat işi və redaktəetmə, poliqrafiyanın texnika, texnologiya və iqtisadiyyatı, habelə ədəbi, bədii və texniki redaktə, kitab tərtibatı sahələrində mükəmməl nəzəri biliyə yiyələnib istehsalatda zəngin təcrübə məktəbi keçmiş geniş profilli mütəxəssis, analitik təfəkkür imkanlarına malik yetkin tədqiqatçı,istedadlı jurnalist-publisist kimi tanınır. Bu sahələrin hər biri üzrə diqqətəlayiq nailiyyətlər əldə edib,özünü yüksək ixtisasllı mütəxəssis, professional kimi təsdiqləmişdir.

01.10.1982–01.05.1983-cü illərdə Azərbaycan KP Bakı ŞK-nin keyfiyyəti idarəetmə universitetini (D № 367, 12.09.1983), 1993-cü ildə isə "Bilik" Maarifçilik cəmiyyəti nəzdində mühasibat üçotu (D № 1378, 28.11.1993) və kompüter kurslarını bitirmiş, 1993–1995-ci illərdə əsas işi ilə yanaşı "Arı" qəzetində baş mühasib və 1991–1993-cü illərdə "Xəzər" jurnalında texniki redaktor vəzifələrini icra etmişdir. Pizzle-English ingilis dili kurslarında A-1 Beginnery (D№ 1482619–1), "Azercell Telekom"MMC tərəfindən jurnalistlər üçün təşkil olunan ingilis dili -Language Solutions LTD kurslarında Elementry (16.06.2016, Certificate of of Achievement) və Pre-İntermediate (31.09.2020, Certificate of of Achievement) səviyyələrini başa vurmuş, göstərdiyi ən yüksək nəticəyə görə (18.09.2019) şirkət rəhbərliyi tərəfindən "Samsung A405 64 GB" markalı mobil telefonla mükafatlandırılmışdır.. Rus, ingilis dillərində danışır.

23.12.1995–01.03.2016-ci illərdə "Azərbaycan" nəşriyyatında üç şöbənin (texniki nəzarət, kimya laboratoriyası və istehsalat) birləşməsindən yaranan istehsalat şöbəsinin rəisi, 01.03.2016–01.06.2020-cı illərdə Baş texnoloq, 01.06.2020-cı ildən başlayaraq İstehsalat şöbəsinin müdiri vəzifələrini icra edir.

2013-cü ildən Tələbə Qəbulu üzrə Dövlət Komissiyasının orta məktəb dərsliklərinin bədii və texniki tərtibatı üzrə ekspertidir.

**"Azərbaycan kitabının bədii və texniki tərtibat məsələləri"** mövzusunda dissertasiya müdafiə edib, tarix üzrə fəlsəfə doktoru elmi dərəcəsinə layiq görülüb (17.02. 2015). Milli kitabımızın (əlyazmalarımız da daxil olmaqla) minillik tərtibat tarixini əhatə edən **"Azərbaycan kitabının bədii və texniki tərtibat tarixi"** adlı monoqrafik nəşrin müəllifi, Prezident İlham Əliyevin respublikaya rəhbərliyinin ilk 10 ilinin addım-addım izlənildiyi **"Prezident İlham Əliyev: dinamik inkişafın 10 ili" (2017)** adlı çoxcildli nəşrin ədəbi, bədii və texniki redaktorudur. 

## Fəaliyyəti
1975-ci ildən (1978-ci ilə qədər assistent, 1978-ci ildən mütəxəssis-ekspert qismində) bu günə kimi dövlət səviyyəli təftiş komissiyalarının işində (nəşriyyat-poliqrafiya, elm, təhsil, mədəniyyət üzrə) mütəxəssis-ekspert qismində iştirak edir. Qoyulmuş tələblərə cavab verib elmi əsaslara, sağlam məntiq və təkzibolunmaz arqumentlərə söykənən (fəaliyyəti yoxlanılan şəxslər tərəfindən də qeyd-şərtsiz qəbul edilən) rəylərilə tanınır. Elə, belə yoxlamaların birindən — 1979-cu ildə Azərbaycan KP Mərkəzi Komitəsində təşkil edilən komissiyanın tərkibində "Kommunist" (indiki "Azərbaycan") nəşriyyatının maliyyə-təsərrüfat fəaliyyətini yoxladıqdan sonra MK-nin xətti ilə bütün dövlət əhəmiyyətli sifarişlərin, qəzet və juibrnalların hazırlandığı nəşriyyatda texniki nəzarət şöbəsinin rəisi vəzifəsinə təyin olunub (23.02.1981-ci ildən). Konservatizmin hökm sürdüyü bir ölkədə KP-nın üzvlüyünə namizəd olmayan şəxsə birbaşa KP Mərkəzi Komitəsinin nomenklaturası daxilində məsul vəzifə etibar edilməsi, o dövr üçün çox nadir hadisə sayılırdı.

Nəşriyyat texnologiyası sahəsində bir çox yeniliklər , o cümlədən miniatür (kiçik ölçülü) kitabların maşında ipək capla tikilmə, kiçik həcmli ,sərt üzlü kitab bloklarının tikişsiz bərkidilmə üsulu ilə maşında hazırlanması texnologiyalarının işlənilib istehsalata tətbiq edilməsi, kompüter plyonkasında rəngayrımı ("Göyərçin" jurnalı), kitab kötüyünün (yumşaq, yaxud sərt cildli olmasından asılı olmayaraq) ölçüsünün və hazırlanmasına sərf olunacaq materialların miqdarının çapa hazırlıq prosesində dəqiqliklə müəyyənləşdirilməsi, habelə ikiqat klapanla çap texnologiyasının hazırlanıb istehsalata tətbiq edilməsi, tirajın hazırlanmasına sərf olunan materiallara maksimum qənaət və itkilərə nəzarət mexanizminin hazırlanması və s. onun adı ilə bağlıdır.
  
2005-ci ildən Bakı Dövlət Universitetinin Kitabxanaçılıq və informasiya fakültəsinin Kitabşünaslıq və nəşriyyat işi kafedrasının dəvəti ilə əsas işindən ayrılmamaq şərtilə unuversitetdə "Nəşrin redaktor hazırlığı", "Texniki redaktə", "Redaktəetmənin əsasları", "Poliqrafiyanın texnika və texnologiyası", "Kitabın bədii və texniki tərtibatı", "Kitab tipologiyası", "Redaktəetmə", "Redaksiya-nəşriyyat işinin texnologiyası"və s. fənnləri tədris (saat /hesabı müəllim) edir.

Ölkəmizdə və ölkə xaricində (Rusiya, Gürcüstan, Almaniya, İran) nəşr olunmuş 100-dən artıq elmi və elmi-publisistik məqalənin, bir neçə bədii tərcümənin, "Kitabın bədii və texniki tərtibatı" adlı ali məktəb tələbələri üçün dərs proqramı (2008) və dərs vəsaitinin (2010 və 2015), "Azərbaycan kitabının bədii və texniki tərtibat tarixi" adlı, hal-hazırda AMEA-nın M.Füzuli adına Əlyazmalar İnstitunun və AMEA-nın Mərkəzi Kitabxanasının saytına (PDF) yerləşdirilmiş monoqrafiyanın (2015) və ali məktəb tələbələri üçün eyni adlı dərs proqramının (2015) müəllifidir. Monoqrafiya ("Azərbaycan kitabının bədii və texniki tərtibat tarixi") Azərbaycan kitabşünaslıq elmi sahəsində yeganə elmi işdir ki, ardıcıl olaraq üc dəfə: 2016, 2018 və 2020-ci illərdə Dövlət mükafatına təqdim olunub ən dəyərli elmi nəşrlər sırasında yer almışdır (27.04.2016 və 28.04.2020 "Azərbaycan" qəz, AP Nazirlər Komitəsinin məlumatı).

Hər iki nəşr Bakı Dövlət Universiteti ilə yanaşı, Bakı Slavyan Universiteti, Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetlərində də dərslik kimi istifadə olunur.

Tədqiqat sahəsinə Dünya və Azərbaycan kitab tarixi; Azərbaycan kitabının poliqrafik icrası; Poliqrafiya, redaksiya və nəşriyyat işinin texnika və texnologiyası; Redaktor sənətinin aktual problemləri; Dünya və Azərbaycan kitab mədəniyyəti; Azərbaycan kitabının bədii və texniki tərtibatı, kitab nəşri sahəsində dövlət siyasəti və qanunçuluq bazasının təkmilləşdirilməsi, təhsil və maarifləndirmə, ideologiya sahəsində dövlət siyasətnin təşkili, beynəlxalq siyasət kimi məsələlərin həllinə istiqamətləndirilmiş mövzular daxildir.
 

### Seminar, simpozium və konfranslarda iştirakı
# 2010 — "Müasir informasiya məkanı və kitabxanalar" mövzusunda elmi konfrans: "Azərbaycan əlyazma kitabının tərtibat xüsusiyyətləri" (Bakı, Bakı Dövlət Universiteti,10–11 oktyabr 2011, səh. 99–102).
# 2012 — "Kitabxanaçılıq-informasiya və nəşriyyat fəaliyyətinin müasir problemləri" mövzusunda elmi konfrans: "Müstəqillik dövründə Azərbaycan kitabının tərtibatı və inkişaf perspektivləri (1991–2010-cu illər)" (Bakı Dövlət Universiteti, səh.103–104).
# 2012 — "Современные проблемы гуманитарных и естественных наук" mövzusunda elmi konfrans: "Некоторые вопросы оформление книг в Азербайджане" (Moskva, изд-во "Спецкнига", стр.166–173).
# 2012 — "Kitabxanaşünaslıq-informasiya və nəşriyyat işinin müasir problemləri" mövzusunda elmi seminar: Əlyazma kitablarımızın tərtibat xüsusiyyətləri (İradə Ələsgərovanın seminarda dinlənilən mühazirəsi haqqında rəy) (Bakı, Bakı Dövlət Universiteti, "Bizim söz" ¹ 02, may 2012).
# 2012 — "Kitabxanaşünaslıq-informasiya və nəşriyyat işinin müasir problemləri" mövzusunda elmi seminar: Azərbaycan kitabının bədii-texniki tərtibat məsələləri və inkişaf perspektivləri (İradə Ələsgərovanın Bakıda keçirilən seminarda dinlənilən mühazirəsi haqqında rəy) ("Respublika"qəz. ¹256 17.11.2012 və "Zəfər qalası" ¹21–22, 26.12.2012)
# 2015 — " Azərbaycan kitabının bədii və texniki tərtibat məsələləri" mюvzusunda elmi seminar: (İradə Ələsgərovanın dissertasiyanın müdafiəsindən əvvəl Bakıda — BDU-da keçirilən seminarda mühazirəsi dinlənilmiş, seminar iştirakçıları məruzənin məziyyətlərini qeyd edib müsbət rəy bildirmişlər) ("Respublika"qəz.¹ 120 (5281), 06 iyun 2015, s.15.

## Ailəsi
Ailəlidir, iki övladı var..

İradə Ələsgərova Azərbaycan Xalq Cumhuriyyətinin qurucuılarından olub təşkilatın Şuşa şöbəsini maliyyələşdirən və ona rəhbərlik edən Məşədi Salman Ələsgərovun (1868) ikinci oğlu Hacı Salman oğlu Ələsgərovun (1913) qızı, SSRİ Dövlət Mükafatı laureatı, üç çağırış SSRi Ali Sovetinin deputatı, Lenin, "Qırmızı Əmək Bayrağı" ,"Oktyabr İnqilabı" ordenlərinə, Ümumittifaq Xalq Təsərrüfatı Sərgisinin (VDNX) 10-dan artıq qızıl, gümüş medallarına layiq görülmüş Əmək qəhrəmanı (tütünçülük üzrə) Xəlil Qardaş oğlu Əfəndiyevin gəlinidir.

Həyat yoldaşı polkovnik Əfəndiyev Məzahir Xəlil oğlu (1958) 1978-ci ildən Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Təhlükəsizlik Xidmətində (keçmiş Xüsusi Dövlət Baş Mühafizə İdarəsi-XDMX-da bölmə rəisi, hərbi komendant, xidmət üzrə müavin vəzifələrində) çalışır.

Oğlu Əfəndiyev Zaur Məzahir oğlu (1985) 5 saylı "Asan Xidmət"də Baş direktor, qızı Əfəndiyeva Nigar (1987) "Nikoyl-Bank"da əməliyyatçı vəzifəsini icra edir.

## Mükafatları
* Azərbaycan Respublikasının əməkdar mədəniyyət işçisi — 15.07.2015
* "Qızıl qələm" mükafatı laureatı— 2012
* "Xan qızı Natəvan" — 2012
* "İslam həmrəyliyi və media" — 2017

## Kitabları
# "Kitabın bədii və texniki tərtibatı" (I nəşr), Bakı, " Azərbaycan", 2010, 184 s.
# "Kitabın bədii və texniki tərtibatı" (II nəşr), Bakı, " Azərbaycan ", 2015, 184 s.
# "Azərbaycan kitabının bədii və texniki tərtibat tarixi ", Bakı, "Təhsil", 2015, 280 s.
# "Azərbaycan kitabının bədii və texniki tərtibat məsələləri" (avtoreferat), Bakı, "Mütərcim", 2015, 28,0 s.

## Redaktorluq fəaliyyəti
# "Kitabın bədii və texniki tərtibatı" (II nəşr), Bakı, " Azərbaycan ", 2015, 184 s.
# "Azərbaycan kitabının bədii və texniki tərtibat tarixi ". (elmi redaktor), Bakı, "Təhsil", 2015, 280 s.
# "Prezident İlham Əliyev: dinamik inkişafın 10 ili" (2017) II cilddə.
# "Heydər Əliyev və mətbuat" (2018), V cilddə.

## Elmi əsərləri
# "Poliqrafiyada folqanın keyfiyyətinin qalın cildlərin hazırlanmasında rolu"."Azərbaycan cumhuriyyəti" qəz.,. ¹18,23.04.06.
# "İş yerlərinin attestasiyasının poliqrafiya müəssisələrində aparılma metodikası". "Obyektiv"qəz., ¹04,28.04.06.
# "Kitab tərtibatı problemləri və onların həlli yolları". "Media Azərbaycan"qəz., ¹14–15 ,9.05.06.
# "Azərbaycan kitabşünaslığında bədii tərtibat problemləri". "Azərbaycan mədəniyyəti və incəsənəti"qəz. ¹18,25.05.06
# "Kitabşünaslıqda tərtibatın bəzək növü". "Cəmiyyət və hüquq" qəz., ¹04,25.05.06
# "Kitab tərtibatında şriftin rolu"."Respublika gəncləri" qəz., ¹15,31.05.06
# "Kitabşünaslıqda tərtibatın əşyavi-təsvir növü". "Müstəqil respublika" qəz. ¹09, 8.06.06
# "Kitabşünaslıqda tərtibatın süjet-mövzu növündən istifadə qaydaları". "Cəmiyyət və hüquq" qəz., ¹05,23.06.06 
# "Kitab tərtibatında bəzəmə prosesləri". "İnter-press" qəz. ¹ 7–8, 27.07.06
# "Kitabın titul elementlərinin tərtibatı". "Respublika gəncləri" qəz., ¹21,05.08.06.
# "Kitab tərtibatında illüstrasiyaların rolu". "Parlament"qəz. ¹04,02.08.06 ; ¹05,12.08.06 və 18–25.08.06
# "Kitabın daxili elementlərinin kompozisiyası"."Azərbaycan naminə" qəz. ¹07.12–19.08.06 və ¹09.16.11.06.
# "Kitabın hazırlanmasının texniki xüsusiyyətləri". "Açıq səma" qəz. ¹10,15–22.11.06.
# "Azərbaycan kitabının bədii-texniki tərtibat məsələləri və inkişaf perspektivləri". "Respublika" qəz., ¹288 ,23.12.2012 və ¹06,02.01.2014
# "Orta əsr Azərbaycan əlyazma kitabının xətt növləri"."Kitabşünaslıq və nəşriyyat işi" jurn. ¹01, 2008
# "Əlyazma kitablarının tərtibat xüsusiyyətləri". AMEA-nın Folklor institutunun "Elmi axtarışlar"jurn. ¹04, 2009
# "Azərbaycanda yazı və əlyazma kitabının yaranması". AMEA-nın Mərkəzi Elmi Kitabxanasının "Elmi əsərlər" jurn..¹10,2009.
# "Karikaturanın Azərbaycan kitab illüstrasiyalarında yeri".Bakı Slavyan Universiteti "Humanitar elmlərin öyrənilməsinin aktual problemləri" jurn.¹ 03. 2010
# "Orta əsr sənətkarlarının bədii-texniki materialları" "Dil və ədəbiyyat" elmi jurn.¹03(69),2009
# "İlkin kitab illüstrasiyası şəklində meydana gələn miniatürlər" . "Qobustan" jurn. ¹04./ 2010 
# "Kitabın çap üsulları və poliqrafiya texnikasının imkanları ilə bağlı tərtibat xüsusiyyətləri".AMEA-nın M.Füzuli adına Əlyazmalar İnsi-nun "Filologiya məsələləri" jurn.¹04,2011
# "Azərbaycan çap kitabının tərtibatında itəsviri sənət ustalarının yeri"(1920-ci ilə qədər).AMEA-nın M.Füzuli adına Əlyazmalar İnsi-nun "Filologiya məsələləri" jurn.¹01, 2012
# "Azərbaycan kitabının tərtibatçıları"(1991–2010-cu illər). "Kitabşünaslıq və nəşriyyat işi" jurn. ¹03, 2011
# "Azərbaycan çap kitabının yaranması və ivəziyyəti"(1920-ci ilə qədər).AMEA-nın Folklor institutunun "Elmi axtarışlar"jurn. ¹01, 2012
# "Azərbaycan kitabının tərtibatı və inkişaf perspektivləri: Müstəqillik dövrü(1991–2010)".AMEA-nın M.Füzuli adına Əlyazmalar İnsi-nun "Filologiya məsələləri" jurn.¹ 06, 2012
# "Azərbaycan kitabının bədii-texniki tərtibat məsələləri".Bakı Slavyan Universiteti "Humanitar elmlərin öyrənilməsinin aktual problemləri" jurn. ¹ 03. 2012
# "Azərbaycan kitabında bədii-texniki tərtibat üsullarının təsnifatı prinsipləri". AMEA-nın Mərkəzi Elmi Kitabxanasının "Elmi əsərlər" jurn.. ¹11,2012.
# "Azərbaycan kitabının tərtibatında maddi-texniki bazanın yeri".AMEA-nın M.Füzuli adına Əlyazmalar İnsi-nun "Filologiya məsələləri" jurn.¹ 07, 2012
# "Əlyazma kitablarının bədii tərtibatında Orta əsr sənətkarlarının yeri". "Yazı"(Gürcüstan" ¹02, 2009
# "Əlyazma kitab illüstrasiyalarımız". "Xudafərin" (İran) jurn. ¹07(62) 2009 
# "Этапы развития Азербайджанской карикатуры, одной из разновидностей книжной иллюстрациии"."Актуальные проблемы гуманитарных и естественных наук" журн. (Москва, Русия) ¹08(52) 2012 
# "Создание и оформление Азербайджанской рукописной книги". "Актуальные проблемы гуманитарных и естественных наук" журн. (Москва, Русия) ¹08(52) 2012 
# "Художественно-техническое оформление Азербайджанской книги за 1991–2010-ые годы". "Научное периодика. Проблемы и решения"(Москва, Русия)¹03 (9) 2012
# Die Entstehung der handgeschriebenen Bu"cher in Aserbaidschan und deren Entwicklung "(alman dilində). Berlin.."Jahrbuch Aserbaidschanforschung" ("Az.tədqiqatları")elmi.jurn.¹ 03, 2012,"Verlag Dr. Koster"nəşr.
# "Kваливикационные принципы методов художественного оформление книги в Азербайджане".Gürcüstan EA-nın "Elmi əsərlər" jurn..¹2, 2009
# "Художественные особенности оформление книги в Азербайджане".(Москва, Русия) . МГУП "Вестник" ¹03, 2012
# "Создание и развитие рукописной книги в Азербайджане". "European Social Science Journal" ¹03(50) 2012 
# "Каллиграфические стили письма в Азербайджанских рукописных книгах". (Москва, Русия) . МГУП "Проблемы полиграфии и издательского дела" ¹03, 2012
# "Azərbaycan əlyazma kitabının tərtibat xüsusiyyətləri". "Müasir informasiya məkanı və kitabxanalar" Bakı, BDU. 2010.
# "Müstəqillik dövründə Azərbaycan kitabının tərtibatı və inkişaf perspektivləri:"."Kitabxana-informasiya və nəşriyyat fəaliyyətinin müasir problemləri". BDU. Bakı-2012.
# "Azərbaycan kitabının bədii-texniki tərtibat məsələləri və inkişaf perspektivləri:". "Respublika" qəz., ¹287,23.12.2012
# "Azərbaycan kitabının gələcək inkişaf perspektivləri:". "Respublika" qəz., ¹001, 08.01.2014 və ¹002,09.01.2014
# "Yeni dərslik" (A.Abdullayev və İ.Sadığın "Azərbaycanda nəşriyyat tarixi" adlı dərsliyi haqqında). http. realfakt.az., 10.08.2015.
# "Qarabağa aparan yol…" "Respublika" qəz., ¹159(5610),26.07.2016, səh.3.
# "Kitab, yoxsa virtual oxu vasitələri…". "Türk dünyası ağsaqqalları qəzeti" qəz., ¹20(152), 20–27.09.2016.
# "İntihar, sonun başlanğıcı…". "Respublika" qəz., ¹218, 10.01.2016, s.9 və ¹222,09.10.2016.
# "Bizim Mahmud müəllim" "Yeni təfəkkür" qəz., ¹33(487), 25.11.2016, səh.3.
# "Azərbaycan kitabşünaslıq elminin canlı əfsanəsi" "Elin səsi press" qəz., ¹12(012), 25.12.2016, səh.7.
# "2017-ci il Azərbaycanda İslam həmrəyliyi ili elan edilmişdir" "Respublika" qəz., ¹49(5792), 04.03.2017, s.6.
# "Dəhşət saçan rəqəmlər…". "Respublika gəncləri" qəz., ¹95 (809), 28.11.2017, s.5.
# Beynəlxalq icmal. "Demokratiya, yoxsa…" "Yeni təfəkkür" qəz., ¹07(496), 14.04.2017, səh.3.
# Azərbaycan "Freedom House"sin hesabatında. "Yeni təfəkkür" qəz., ¹08(497), 28.04.2017, səh.3. və "Ədalət" qəz., ¹90(5079), 23.05.2017, səh.3.
# "Nəşriyyat işi haqqında qanun"a günün reallığı prizmasından baxış.,"Respublika" qəz.,¹105 (5848).səh.7,19.05.2017, s7 və ¹107(5850),21.05.2017, s.7.
# "Tərəddüdlərə son qoyan zərbə" Gəncliknews az və "Ədalət" qəz., ¹128(5117), 21.07.2017, səh.3.
# "Ümumrusiya azərbaycanlıları konqresinin (ÜAK) qeydiyyatı ləğv edildi" "Həkəri" qəz., ¹07(84), 02.07.2017, səh.1.
# "2017-ci il Azərbaycanda İslam həmrəyliyi ili elan edilmişdir" "Ədalət" qəz., ¹102(5091), 09.06.2017, s.4 və ¹103(5092),10.06.2017,s. 4.
# "Nəşriyyat işi haqqında qanun"a günün reallığı prizmasından baxış…". "Respublika gəncləri" qəz., ¹86 (708), 10.06.2017, s.8–10.
# "İnformasiya və informasiya təhlükəsizliyi". "Ədalət" qəz., ¹144(5133), 12.08.2017, s.6, 10.
# Beynəlxalq icmal. "Demokratiya, yoxsa…" "Ədalət" qəz., ¹152(5141), 24.08.2017, səh.3. və ¹153(5142), 25.08.2017, səh.3.
# Azərbaycan "Freedom House"sin hesabatında. "Ədalət" qəz., ¹90(5079), 23.05.2017, səh.3.
# "İnformasiya yayımı və jurnalist məsuliyyəti". "Ədalət" qəz., ¹169(5158), 20.09.2017, səh.6. və ¹170(5159), 21.09.2017, səh.6.
# "İslam həmrəyliyi və media". "Respublika" qəz., ¹228(5971), 19.10.2017, s.7.
# "İslam həmrəyliyi və kütləvi informasiya vasitələri" Gəncliknews az 25.10.2017. 11:44.
# "Media İslam həmrəyliyinə dəstək verir". "Ədalət" qəz., ¹220(5209), 01.12.2017, s.4 və ¹221(5210),02.12.2017,s.12.
# "İnformasiya və informasiya təhlükəsizliyi". Realfakt.az, ¹90(5079), 24.12.2017, 21:28.
# "Gələcək nəslə dövr edə biləcəyimiz kapital…". Realfakt.az, ¹90(5079), 25.12.2017, 22:07.
# "Gələcək nəslə dövr edə biləcəyimiz kapital…". "Ədalət" qəz., ¹109(5339), 22.06.2018, s.4 və ¹110(5340), 23.06.2018, s13.
# "Dərsliklərdə tərtibat mətnin məzmunu ilə uzlaşmalı, tədris materialının mənimsənilməsinə xidmət etməlidir". "Ədalət" qəz., ¹117(5347), 05.07.2018, s.5.
# "Bir-birimizə nifrət etmək bizim qanımızdadırmı?…". "Ədalət" qəz., ¹143(5373),16.08.2018, s.11.
# "XXI əsrin bəlası — insanı həyatdan küsdürən problemlərin həlli yolu: intihar". "Ədalət" qəz., ¹158(5388),13.09.2018, s.13.
# "Əhalinin keyfiyyətli enerji təminatı: real vəziyyət və perspectivlər" . "Ədalət" qəz., ¹179(5409),12.10.2018, s.13.
# "Kitabşünaslıq: kadr hazırlığı problemləri və onların həlli yolları". "Respublika" qəz., ¹27(6646), 08.02.2020, s.5 və ¹29(6648), 10.02.2020, s.8.
# "Kitabşünaslıq: kadr hazırlığı problemləri və onların həlli yolları". "Respublika gəncləri" qəz., ¹116(831), 18.02.2020, s.4–5
# "Azərbaycan nəşriyyatı"-100 il. t Webmedia.az 

## Ali məktəb proqramları
# "Kitabın bədii və texniki tərtibatı" (proqram), Bakı, BDU-nun nəşriyyatı, 2008, 16 s.
# "Azərbaycan kitabının bədii və texniki tərtibat tarixi "(proqram), Bakı, BDU, 2016, 28 s.
# "Kitabın bədii və texniki tərtibatı"(proq., II nəşr), Bakı, BDU-nun nəşriyyatı, 2016,16 s.

## Bədii tərcümələri
# Yukio Misima. "Vətənpərvərlik", "Xəzər" jurnalı, ¹04, 1990, səh. 92–99.
# Aqata Kristi. "İttiham şahidi", "Xəzər" jurnalı, ¹04, 1991, səh. 137–145.
# Aqata Kristi. "Bülbül kotteci", "Xəzər" jurnalı, ¹04, 1991, səh 146–157.
# Valeri Sinelnikov "Ağrı-acılarını sev". "Türk dünyası ağsaqqalları" qəzeti, ¹17, 13–19 iyul 2016, səh 4.
# Valeri Sinelnikov "Təkəbbürün fəsadları". "Aydın yol" qəzeti, ¹28, 19.08.2016, səh 13.

## İstinadlar
8.Əbülfət Mədətoğlu "Gözlənilməz təklif — həyata uğurlu vəsiqə" (İradə Ələsgərovanın 65 illik yubileyi və respublikanın nəşriyyat-poliqrafiya sistemində uzunmüddətli, çoxşaxəli fəaliyyətinin Fərdi Təqaüdlə dəyərləndirilməsi təklifii) // "Şuşa" qəz. ¹15(345),15.08.2021, s.5.

9.Şəddat Cəfərov "Azərbaycan kitabının minillik tərtibat tarixi"(İradə Ələsgərovanın 65 illik yubileyi və respublikanın nəşriyyat-poliqrafiya sistemində uzunmüddətli, çoxşaxəli fəaliyyətinin Fərdi Təqaüdlə dəyərləndirilməsi təklifiinin dəstəklənməsi) // "Şuşa" qəz. ¹16(346),31.08.2021, s.4–5. 
10.Əbülfət Mədətoğlu "Gözlənilməz təklif — həyata uğurlu vəsiqə" (İradə Ələsgərovanın 65 illik yubileyi və respublikanın nəşriyyat-poliqrafiya sistemində uzunmüddətli, çoxşaxəli fəaliyyətinin Fərdi Təqaüdlə dəyərləndirilməsi təklifii) // "Ədalət" qəz. ¹73(5905),31.07.2021, s.8.