Panzer III

**Panzerkampfwagen III**, ümumiyyətlə **Panzer III** olaraq bilinir, 1930-cu illərdə Almaniya tərəfindən inkişaf etdirilən orta tank idi və İkinci Dünya müharibəsində geniş istifadə edilmişdir. Rəsmi Alman ordu təyinatı - *Sd.Kfz141* idi. Digər zirehli döyüş maşınlarına qarşı döyüşmək, piyadalara dəstək və oxşar Panzer IV-lə yanaşı xidmət etmək üçün nəzərdə tutulmuşdu. Bununla birlikdə, Almanlar qorxunc T-34 ilə qarşılaşdıqları üçün daha güclü tank əleyhinə silahlara ehtiyac duyulurdu və Panzer IV daha böyük bir taret halqası ilə daha çox inkişaf potensialına sahib olduğundan, uzun lüləli 7,5 sm KwK 40 silahını quraşdırmaq üçün yenidən dizayn edilmişdi . Panzer III, 1942-ci ildən etibarən Panzer III-ün son versiyasında piyada dəstəyi üçün daha uyğun olan 7,5 sm KwK 37 L / 24'ü quraşdırdığından Panzer IV ilə təsirli bir şəkildə rol dəyişdirdi. Panzer III-in istehsalı 1943-cü ildə dayandırıldı. Buna baxmayaraq, Panzer III-ün bacarıqlı şassisi müharibənin sonuna qədər Sturmgeschütz III hücum silahı üçün gövdələr təmin etdi.

## İnkişafı tarixi

### Arxa plan
Daimler-Benz, Krupp, MAN və Rheinmetall şirkətləri prototipləri istehsal etdilər. Bunların sınağı 1936 və 1937-ci illərdə baş verdi və nəticədə istehsal üçün Daimler-Benz dizaynı seçildi. Panzer III-in ilk modeli Ausführung A. (Ausf. A) 1937-ci ilin mayında montaj xəttindən çıxdı; ikisi silahsız olan on dənəsi həmin ildə istehsal edilmişdi. Ausf-F modelinin kütləvi istehsalı 1939-cu ildə başlamışdır. 1937-1940-cı illər arasında Krupp-un Panzer IV ilə Daimler-Benz-in Panzer III arasındakı hissələri standartlaşdırmağa çalışılmışdır. Panzer III-də erkən inkişaf işlərinin çoxu uyğun bir əyləc üçün bir araşdırma idi. İngilis Vickers Orta Mark I tankının (1924) təsiri altındakı Panzer III’ün fərqli bir xüsusiyyəti üç nəfərlik taret idi. Bu, komandirin tankdakı başqa bir roldan (məsələn, topçu və ya yükləyici kimi) yayındırılmaması və vəziyyətdən xəbərdar olmağı və tankı idarə etməyi tamamilə cəmləşdirə bilməsi demək idi. Dövrün əksər tankları bu qabiliyyətə malik deyildi Bu Panzer III-ə digər tanklara qarşı döyüş üstünlüyü verirdi. Panzer IV-dən fərqli olaraq, Panzer III-də taret səbəti yox idi, sadəcə topçu üçün ayaq dayaq platformas vardı. Panzer III Alman qüvvələrinin əsas döyüş tankı kimi nəzərdə tutulmuşdu. Ancaq əvvəlcə KV-1 və T-34 tankları ilə qarşılaşdıqda həm zireh, həm də silah gücündə aşağı olduğunu sübut etdi. Bu tanklara qarşı artan ehtiyacını ödəmək üçün Panzer III, daha uzun, daha güclü 50 millimetrlik silahla silahlandı və daha çox zireh aldı, lakin Sovet tank dizaynları ilə müqayisədə əlverişsiz vəziyyətdə idi. Nəticədə, özüyeriyən silahların istehsalı ilə yanaşı Panzer IV-ün də silahlanmasına başlandı. 1942-ci ildə Panzer III-in son versiyası Ausf. N, 75 millimetrlik  KwK 37 L / 24 topla, Panzer IV'ün ilk modelləri üçün istifadə edilən və piyadalara qarşı və yaxın dəstək işləri üçün nəzərdə tutulmuş eyni qısa lüləli aşağı sürət silahı ilə yaradıldı. Müdafiə məqsədləri üçün Ausf. N, dəyirmi variantdan asılı olaraq 70 ilə 100 millimetr zirehə nüfuz edə bilən HEAT sursatı ilə təchiz edilmişdi, lakin bunlar qəti şəkildə özünümüdafiə üçün istifadə olunurdu.

### Xaricdə
Yaponiya hökuməti müharibə zamanı Alman müttəfiqlərindən iki Panzer III (biri 50&nbsp;mm və biri 75&nbsp;mm) almışdı. İddiaya görə bu, əks-mühəndislik məqsədləri üçün idi, çünki Yaponiya yeni hərbi təyyarələrin və donanma texnologiyalarının inkişafına daha çox önəm verirdi və yeni tankların dizaynı Avropanın təsirindən asılı idi. Vasitələr təhvil verildikdə, Panzer III texnologiyası köhnəlmişdi.

## Mənbə