Livinqston adası

**Livingston** (), həmçinin **Smolensk** — Cənubi Şetland adaları qrupuna daxil olan ada.

## Coğrafiya
Antarktidada yerləşən Rokmorel burnundan 110&nbsp;km şimal-qərbdə yerləşir. Horn burnundan isə 809&nbsp;km məsafədə yerləşir. Dieqo-Ramires adalarından 796&nbsp;km, Folklend adalarından 1063&nbsp;km, Cənubi Georgiyadan 1571&nbsp;km, Cənub qütbündən isə 3040&nbsp;km məsafədə qərarlaşır.

Livinqston adasından qərbdə Qrinviç adası, şərqdə Snou adası, şimalda isə Desepşen adası yerləşir. Ada qərbdən şərqə 73&nbsp;km, şimandan cənuba isə 5–36&nbsp;km məsafədə uzanır. Livinqston adasının sahəsi 798&nbsp;km² təşkil edir.

Yaxınlığında çoxlu sayda kiçik ada və qayalıqlar vardır. Nisbətən iri adalardan Raqqid və Aypara adasını göstərmək olar. Demək olar ki, ada bütünlüklə buzla örtülüdür. Bircə Bayers yarımadası (61&nbsp;km²) buzdan azadır. Üzərində vulkanik külünün təbəqəsinə rast gəlinir. Bu isə Desepşen adasındakı vulkanın təsiri ilə meydana gəlmişdir. Adanın ən hündür zirvəsi Frislend zirvəsidir. Zirvə Tanqra dağlarının bir pikidir. Dağın hündürlüyü 1700 metr təşkil edir.

İqlimi olduqca qlsa vaxt ərzində dəyişə bilir. Havası küləkli, rütubətli və yağmurludur. Yayda temoeratur + 3&nbsp;°C, qışda isə 11&nbsp;°C təşkil edir. Güçlü küləklər zamanı temoeratur 5-10 dərəcə aşağı enir. Fevral ayınln orta temperaturu +2,6&nbsp;°C, avqust ayının isə -4,6&nbsp;°C təşkil edir. İllik yağıntınln miqdarı 377&nbsp;mm-dir

## Tarixi

Ada ilk dəfə 19 fevral 1819 ildə ingilis Vilyams Smit kəşf etmişdir. O, 60°Cənub enliyində olan insan olmuşdur. İki il sonra 6 fevral 1821 ildə adanın cənubunda Faddey Bellinshauzenlə Nataniel Palmer görüşmüşlər. Bellinshauzen adanın dəqiq yerini müəyyənləşdirərək onun təsvirini vermişdir. Adanı Smolensk döyümü şərəfinə Smolensk adlandırmışdır. Adanı ingilis və amerikanlar *Frislend* adlandırırdılar.

Livinqston adının təqtiqlənmədindən sonra Smolensk toponiminin qorunması məqsədi ilə adanı Desepşen adasından ayıran boğaza Smolensk adı yerilmişdir.

1957-58 illərdı Hanna burnunda Britaniyaya məxsus olan *Station P* stansiyası fəaliyyət göstərirdi. 1988 ildən adada iki daimi qütb stansiyası fəaliyyət göstərir.

## Xəritə

* L.L. Ivanov et al. Antarctica: Livingston Island, South Shetland Islands (from English Strait to Morton Strait, with illustrations and ice-cover distribution). 1:100000 scale topographic map. Sofia: Antarctic Place-names Commission of Bulgaria, 2005.
* Л. Иванов. Антарктика: Остров Ливингстън и острови Гринуич, Робърт, Сноу и Смит. Топографска карта в мащаб 1:120000. Троян: Фондация Манфред Вьорнер, 2009. ISBN 978-954-92032-4-0
* Л. Иванов. Карта на остров Ливингстън. В: Л. Иванов и Н. Иванова. *Антарктика: Природа, история, усвояване, географски имена и българско участие*. София: Фондация Манфред Вьорнер, 2014. с. 18-19. ISBN 978-619-90008-1-6
## İstinadlar
 
 
## Ədəbiyyat
* Ivanov, L. General Geography and History of Livingston Island. In: *Bulgarian Antarctic Research: A Synthesis*. Eds. C. Pimpirev and N. Chipev. Sofia: St. Kliment Ohridski University Press, 2015. pp.&nbsp;17–28. ISBN 978-954-07-3939-7
* Ivanov, L.L. Livingston Island: Tangra Mountains, Komini Peak, west slope new rock route; Lyaskovets Peak, first ascent; Zograf Peak, first ascent; Vidin Heights, Melnik Peak, Melnik Ridge, first ascent. *The American Alpine Journal*, 2005. pp.&nbsp;312–315.
* Gildea, D. ''Mountaineering in Antarctica: complete guide: Travel guide.'' Primento and Editions Nevicata, 2015. ISBN 978-2-51103-136-0