open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gömürdəhnə

**Gömürdəhnə** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Qonaqkənd qəsəbə inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Toponimikası
Gömürdəhnə oyk., mür. Kömürçayın sahilində, dağətəyi ərazidədir. Kənd əvvəllər Dəhnə adlanırdı. Yaşayış məntəqəsi Gömürçayın düzənə çıxdığı ağız hissədə salınmışdır. Oykonim Gömür (çayın adı) və dəhnə (çayın dar yerdən axaraq düzənə çıxdığı sahə, ağız) komponentlərindən düzəlib, "Gömürçayın dəhnəsi" mənasındadır.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 167 nəfər əhali yaşayır.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Rük

**Rük** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Rük kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Kəndin dəniz səviyyəsindən hündürlüyü təqribən 1620–1630 metrdir

## Toponimikası
Rük oyk., sadə. Dağətəyi ərazidədir. Oykonim qədim türk dillərindəki uruq (ailə, tayfa; dayanacaq) sözünün təhrif olunmuş forması hesab edilir və "düşərgə, yaşayış məskəni" kimi izah olunur.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 301 nəfər əhali yaşayır. Əhalisi tatlardır.

## Təhsil
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2 fevral 2018-ci il tarixli Sərəncamı ilə Quba rayonu Rük kənd 56 şagird yerlik modul tipli ümumi orta məktəbin quraşdırılması üçün 315 000 manat vəsait ayrılmışdır.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Qrızdəhnə

**Qrızdəhnə** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Əlik kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Toponimikası
Qrızdəhnə oyk., miir. Baş Qafqaz silsiləsinin yamacmdadır. Oykonim qrız (etn.) və dahııə topokomponentlərindən ibarətdir. Keçmiş adı Hacıxan Dəhnə olmuşdur. Kənd Qudyal çayının Qnz kəndi yaxınlığında dağ dərələrindən düzənə çıxdığı yerdə, dəhnədə yerləşmişdir. Yaşayış məntəqəsi Qrız kəndindən Hacıxan adlı bir şəxsin başçılığı ilə köçüb gəlmiş ailələrin məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır.

## Əhalisi
Kənd kiçik bir ərazidən ibarət olmaqla, əhalisi təqribən 110–120 nəfər, 28 evdən ibarətdir. 200 il bundan əvvəl kənd indikindən 3 dəfə çox ərazini əhatə edirdi. Lakin tədricən kənd boşalmış və indiki vəziyyətə düşmüşdür. Əhalinin çox hissəsi kənd ətrafına və Quba şəhərinə köçmüşlər. Qədim Qrız kəndinin qalıqları, müasir kənddən 6&nbsp;km aralıda meşəlikdə, iri qayalıqların ətəyində saxlalnılıb. Kənddə əhali çox azdır. Sakinlər qrız dilini xatırlasa da, əsasən azərbaycan dilində danışırlar. Köhnə adət-ənənələr qismən də olsa saxlanılıb. 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 164 nəfər əhali yaşayır.

## Görməli yerlər
* **Nazlı bulaq şəlaləsi**
* **Məst Dərgah**

## Görüntülər

Fayl:Azerbaycan.Quba.png|Dağlar qoynunda qurulan Qrızdəhnə 
Fayl:Quba, Qırız Dəhnə, Nazlı Bulaq 08.jpg|Nazlı Bulaq şəlaləsi
Fayl:Quba, Qırız Dəhnə - 7.jpg|Kəndin girişi
Fayl:Quba, Qırız Dəhnə, Məst Dərgah - 14.jpg|Məst dərgah istirahət mərkəzi


## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

* azerbaijanphoto.com saytındakı şəkilləri 

## İstinadlar
Adur

**Adur** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Rük kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Toponimikası
Kənd Qaraçayın sahilində, Yan silsiləsinin yamacında yerləşir. Türk dillərində adir/adır/adur "tepelik", "dağlıq yer", "düzən olmayan yer", "suvarıla bilməyən yüksəklik", "bir neçə təpədən ibarət meşəsiz yer", "dağ ətəyi" mənalarında işlənir. Dağlıq yerdə, alçaq təpəli ərazidə yerləşən kəndin coğrafi relyefi adın verilməsində əsas olmuşdur. Fərqanə vadisini əhatə edən təpəli dağətəyi sahələr adır adlanır. Altay toponimiyasında Adur, Türkiyə toponimiyasında Ədirnə oykonimləri bu sözlə əlaqədardır.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 573 nəfər əhali yaşayır.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Qarxun (Quba)

**Qarxun** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Rük kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Toponimikası
Kənd Qaraçayın sahilində, Ağgədik dağının yamacında yerləşir. Oykonim qədim oğuzlara qoşulmuş karkın tayfasının adı ilə bağlıdır. Bu tayfa haqqında ilk dəfə Rəşidəddin (XIII əsr) məlumat vermişdir. Əbdülqazi xan (XVI əsr) karkınlann Oğuz xanın üçüncü oğlu Yulduz xanın nəvələrindən birinin törəməsi olduqlarını qeyd etmişdir. Qaraqalpaqlann tayfalarından birinin də qarkm adlanması göstərilir. Bu tayfanın mənşəcə Azərbaycanda məskunlaşmış eyniadlı tayfalarla yaxınlığı şübhəsizdir. Karkınlar oğuz tayfaları tərkibində XI əsrin 30–40-cı illərində Azərbaycanda məskunlaşmış və yerli tayfalarla qaynayıb-qarışmışlar. Dağıstan, Ermənistan, Türkmənistan və Özbəkistan ərazisində də eyniadlı kəndlər mövcuddur. Qarxun tayfalarım qara hunlarla da əlaqələndirirlər.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 586 nəfər əhali yaşayır. Əhalisi əsasən Azərbaycanlılardır.

### Tanınmış şəxsləri
* Əliağa Yasinzadə (1933–2005) — Yazıçı, publisist, tərcüməçi.

## Təhsil
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2 fevral 2018-ci il tarixli Sərəncamı ilə Quba rayonu Qarxun kənd 56 şagird yerlik modul tipli ümumi orta məktəbin quraşdırılması üçün 262 000 manat vəsait ayrılmışdır.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Söhüb

**Söhüb** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Rük kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Toponimikası
Söhüb oyk., sadə. Dağətəyi ərazidədir. Əsl adı Söhübqaladır. Sonralar qala sözü düşmüşdür. Kəndin yaxınlığındakı dağda Divlərqala adlı qəd. qalanın xarabalıqları var. Bəzi tədqiqatçılara görə, söhüb komponenti fars dilindəki soub (tərəf, səmt, istiqamət) sözünün təhrif formasıdır. Onların fikrincə, Söhübqala “qala tərəfi, qalanın səmti” mənasındadır.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 755 nəfər əhali yaşayır.

## Həmçinin bax

* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Qayadalı

**Qayadalı** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Yerfi kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Yerfi bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Adının mənası
* Kənd böyük bir qaya – sıldırımın arxasında yerləşdiyi üçün, buraya **Qayadalı** deyirlər.

## Toponimikası
Qayadalı oyk., mür. Yan silsiləsi ərazisində yerləşir. Kənd buradakı qayanın dalında (arxasında) bina edildiyinə görə belə adlanmışdır.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 768 nəfər əhali yaşayır.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Dərk (kənd)

**Dərk** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Yerfi kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Yerfi bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Tarixi
Dərk kəndi qədim tarixə malikdir. Kənddəki yaşlı nəsilin söylədiyinə görə buralar əvvəllər yaylaq yeri olub. Yollar çəkildikdən sonra, əhali çoxalıb və kənd salınıb.

## Toponimikası
Dərk oyk., sadə. Baba çayının sahilində, Yan silsiləsindədir. Çox vaxt Dərgavar variantında qeydə alınır. Oykonim dərk (bənd, körpü) və var/vər (qarşı tərəf) komponentlərindən düzəlib, "körpünün, bəndin qarşı tərəfi" mənasındadır.

## Coğrafiyası
*Kənd Həzrət Baba ziyarətgahının ətəyində olduğu üçün kənddən oraya yol var. Buna görə də yayda buraya qonaqların axını çoxalır. Vəlvələçayın mənbəyi buradan başlayır.

## Əhalisi
Kənd 32 ev və 150 nəfərdən ibarətdir. 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 186 nəfər əhali yaşayır.

## Təhsil
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2 fevral 2018-ci il tarixli Sərəncamı ilə Quba rayonu Dərk kənd 40 şagird yerlik modul tipli ümumi orta məktəbin quraşdırılması üçün 285 000 manat vəsait ayrılmışdır.

## Mədəniyyəti
* Kənddə 1 məktəb,1 kitabxana və mədəniyyət evi var.

## İqtisadiyyatı
* Kəndin əhalisi maldarlıq, qoyunçuluq və arıçılıqla məşğuldur.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu
* Yerfi

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Talış (Quba)

**Talış** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Yerfi kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Yerfi bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Toponimikası
* Talış oyk., sadə.
* Hacıqabul r-nunun Abdulyan i.ə.v.-də kənd. Kürün sahilində, Muğan düzündədir;
* İsmayıllı r-nunun Kürdmaşı i.ə.v.-də kənd. Dağətəyi ərazidədir;
* Baba- çayın sahilində, dağlıq ərazidədir;
* Şəmkir r-nunun Qaracəmirli i.ə.v.-də kənd. Gəncə-Qazax düzənliyindədir. Hazırda; yerli əhali arasında Kommuna adı ilə də tanınır. İnqilabdan əvvəl Zeynal bəyə məxsus kənd olmuşdur. Azərbaycanda Sovet hakimiyyəti qurulduqdan sonra Zeynal bəy ata-baba yurdundan qovulmuş və 20-ci illərdə burada kommuna yaradılmışdır. Bundan sonra kənd də qeyri-rəsmi olaraq Kommuna adlandırılmışdır. Lakin rəsmi olaraq kəndin adı mənbələrdə Talış kimi qeyd olunur;
* Tərtər r-nunun eyniadlı i.ə.v.-də kənd. Dağətəyi ərazidədir. Kəndlərin adları talış etnonimi ilə əlaqədardır.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 161 nəfər əhali yaşayır.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu
* Yerfi

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Xanagahyolu

**Xanagahyolu** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Güləzi kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Güləzi bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Toponimikası
Xanagahyolu oyk., mür. Cağacıq çayı sahilindədir. Oykonim Xanəgah (kənd adı) və yol komponentlərindən düzəlib, "Xanəgah kəndinə gedən yol" mənasındadır. Kənd XX əsrin əvvəllərində Xanəgah kəndindən ayrılmış ailələrin məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 97 nəfər əhali yaşayır. Əhalisi tatlardır.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Xırt

**Xırt** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Güləzi kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Güləzi bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Toponimikası
Xırt oyk., sadə. Yan silsiləsinin ətəyindədir. Tədqiqatçılara görə, oykonimin əsli Sırtdır. Qədim türk dillərində sırt "sıra dağlar", "yal", "yayla", "qaya", "yüksək sıldırım sahil" və s. mənaları bildirir. Bu coğrafi termin Orta Asiya, Qazaxıstan, Sibir, Volqaboyu, Ural, Qafqaz, Kiçik Asiya, Balkan toponimiyasında da işlənir. Xırt tat dilinin Qonaqkənd ləhcəsində "sıldırım qaya, dağ" mənasını bildirir. Lakin Quba rnunun toponimiyasında "sırt" termini (Sırt Çiçi) olduğu kimi də işlənməkdədir. Xırt isə qəd. türk dillərində "köhnə" mənasını, müasir türk dillərində isə xırt/xurt/qurt variantında "yaşayış məntəqəsi" mənasını bildirir.

Xırd sözü fars dilində kiçik, zərrə, balaca mənasını bildirir.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 145 nəfər əhali yaşayır. Əhalisi tatlardır.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Güləzi

**Güləzi** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Güləzi kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Eyniadlı bələdiyyənin tərkibindədir.

## Etimologiyası
Güləzi oyk., mür. Keçmiş adı Güləziqışlaq olmuşdur. Əvvəllər Afurca kəndinə məxsus qışlaq yeri idi. Tədqiqatçılara görə, kəndin adı gül (gil) və zi (tat. "yer", "sahil", "kənar") sözlərindən düzəlib (-ə birləşdirici saitdir), "gilli yer" mənasındadır. Kəndin ərazisinin torpağı həqiqətən gillikdir.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 910 nəfər əhali yaşayır. Güləzi kəndinin əhalisi tatlardan ibarətdir.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Kunxırt

**Kunxırt** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Güləzi kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Güləzi bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Toponimikası
Kunxırt oyk., mür. Yan silsiləsinin ətəyindədir. Yaşayış məntəqəsi r-nun ərazisindəki Xırt kəndinin aşağısında yerləşdiyi üçün belə adlandırılmışdır. Oykonim tat dilindəki kun (aşağısı, ətəyi) və Xırt (kənd adı) komponentlərindən düzəlib, "Xırt kəndinin aşağısı, ətəyi" mənasındadır.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 341 nəfər əhali yaşayır. Əhalisi tatlardır.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Afurca

**Afurca** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Güləzi kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Güləzi bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Tarixi

## Toponimikası
Afurca oyk., sadə. Vəlvələ çayının sahilində, Baş Qafqaz silsiləsinin yamacında yerləşir. Adını ərazidəki eyniadlı şəlalədən almışdır. Bu şəlalə Azərbaycanda dağ çaylarına məxsus daimi fəaliyyətdə olan şəlalələrdən biridir və Vəlvələ çayının Təngə dağından axan hissəsidir. Afurca kəndi də həmin şəlalənin yaxınlığında yerləşir. "Afurca" sözü tədqiqatçılar tərəfindən belə izah edilir: İran mənşəli abforucə (yerli tələffüz forması ofirəce) sözünün qismən təhrif olunmuş forması. Toponim a (ab) "su", fur/for "aşağı" və ca (castən) "sıçramaq" sözlərindən düzəlib, "su aşağı sıçrayan (tökülən) yer, şəlalə" deməkdir.

## Coğrafiyası və iqlimi
Afurca kəndinin iqlimi Azərbaycanın şimalının iqlimi ilə eynidir. Kəndin aşağı hissələri yay ərzində xüsusilə nəmişlik olur. Kənddən təqribən 3–4&nbsp;km aralıda Afurca şəlaləsi yerləşir ki, hər yay 100 minlərlə turist və yerli əhali burda istirahət edir. Gözəl təbiəti və saf havası var.

## Əhalisi
Afurca kəndi seyyidlər (övliyalar) diyarıdır. Afurca kəndindən olan lakin sonradan Şamaxı rayonu ərazisinə yerləşən Şeyx Abdurrahman həmin seyyidlərdən (övliyalardan) biridir. 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 719 nəfər əhali yaşayır. Kəndin əhalisini tatlar təşkil edir.

## Şəkilləri

Afurca məscidi - 2016.jpg|Afurca məscidi, 24 avqust 2016
Afurja village in Azerbaijan 5.jpg|Afurca şəhidləri
Afurja village in Azerbaijan 12.jpg|Afurca şəlaləsi
Landscape of Gyba Rayon of Azerbaijan, near Afurja 9.JPG|Afurca kəndi uzaqdan


## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* azerbaijanphoto.com saytındakı şəkilləri 
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## Həmçinin bax
* Afurca şəlaləsi
Qımıl

**Qımıl** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Küpçal kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Küpçal bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Tarixi
Kəndin keçmişi haqqında dəqiq məlumat yoxdur. Bölgənin ən qədim yaşayış mərkəzlərindən biridir.

## Toponimikası
Qımıl oyk., sadə. Qızılqaya yaylasının şm.-ş. ətəyindədir. Kəndin adı Qimil şəklində də işlənir. Kənd adını ərazidəki eyniadlı çaydan almışdır. Zaqatala r-nunda Qumil aşırımı qeydə alınmışdır.

## Mədəniyyəti
* Kənddə 11-illik məktəb və onun nəznində bələdiyyə fəaliyyət göstərir. Bölgədə ən çox ali təhsilli və savadlı ziyalılar bu kənddən çıxmışdır.

## Coğrafiyası və iqlimi
* Qımıl kəndini Qımıl qazma kəndi ilə Qudyalçay ayırır. Bu kəndlər qohum kəndlərdir. Şərqdən Küpçal, Qərbdən isə Küsnətlə sərhəddir.

## Əhalisi
Əhalisi etniki baxımdan ləzgilərdir. 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 512 nəfər əhali yaşayır.

### Tanınmışları
* Düriyyə Rəhimova (1929–2014) — Dağıstanın Xalq artisti.

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Küsnətqazma

**Küsnətqazma** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Qəçrəş kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Qəçrəş bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Tarixi
Küsnət qazma kəndi Quba rayonunun qədim yaşayış məskənlərindən biridir. Burada dəqiq məskunlaşma tarixi bilinmir. Amma o da məlumdur ki, onlarla üz-üzə olan Küsnət kəndindən köçüb gələnlər burada ilk məskunlaşanlar olmuşlar. Küsnət kəndi Qımıl-qazma kəndi ilə qonşudur. Bu iki kənd bir-birinə qohumdur.

## Toponimikası
Küsnətqazma oyk., mür. Qızılqaya yaylağının ətəyindədir. Keçmişdə Qazma Küsnət, Küsnət qazmaları, Küsnət qışlaq da adlanmışdır. Yaşayış məntəqəsi XIX əsrin ortalarında Küsnət kəndinə məxsus pay torpağında həmin kənddən çıxmış ailələrin məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır. Oykonim Küsnət (kənd adı) və qazma (ev tipi) komponentlərindən düzəlib, "Küsnət kəndinin qazmaları" mənasındadır.

## Mədəniyyəti
* Kənddə 9 illik natamam məktəb fəaliyyət göstərir. Təhsilin səviyyəsini qaldırmaq üçün ciddi işlər görməyə ehtiyac var.

## Coğrafiyası və İqlimi
Küsnət qazma, Qımıl qazma, Küsnət və Dəhnə kəndləri ilə sərhəddir. Magistral yol üzərində yerləşir. Son zamanlar bu kənddə turizmə maraq artıb, bu da kəndin turizm üçün əlverişli coğrafi məkanda yerləşməsi ilə əlaqədardır. Azərbaycanda məşhur *[[Minarə]]* burada yerləşir. Kənd Qımıl qazma bələdiyyəsinin tərkibinə daxildir.

## Əhalisi
Əhalisini 99%-ni ləzgilər təşkil edir. Əsasən kənd təsərrüfatı ilə məşğul olurlar. 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 466 nəfər əhali yaşayır.

## İqtisadiyyatı
* Əhali əsasən əkinçilik və maldarlıqla məşğul olur.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* azerbaijanphoto.com saytındakı şəkilləri 
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Utuq

**Utuq** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Xaltan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Xaltan bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Toponimikası
Utuq oyk., sadə. Baş Qafqaz silsiləsinin ətəyindədir. Oykonimi “suvanlan biçənək, otlaq, tarla” mənalannda işlənən utuk, “dağ çökəkliyi, dağ ətəyində düzən” və ya “küləkdən qorunan təbii daldalanacaq yer”, “heyvanlann qışlaması üçün əlverişli yer” mənalı ottok sözü ilə əlaqələndirirlər. Kəndin əhalisi etnik tatlardır. Şirvanı Şimali Qafqazla birləşdirən ticarət yolu üzərində yerləşən Utuq kəndinin toqr. IX–X əsrlərdə meydana gəlməsi ehtimal edilir.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 337 nəfər əhali yaşayır. Kəndin əhalisi etnik tatlardır. 

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Çarxaçu

**Çarxaçu** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Xaltan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Xaltan bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Toponimikası
Çarxaçu oyk., sadə. Baş Qafqaz silsiləsinin yamacındadır. XIX əsrin əvvəllərində Xaltan kəndindən ayrılmış ailələr tərəfindən salınmış bu kənd sahilində yerləşdiyi Çarxaçu çayının adını daşıyır.

## Coğrafiyası
Çarxaçu Quba rayonu ərazisində çay. Gilgil çayının sağ qoludur. Hidronim carx (su üzərində qurulmuş dəzgah) və cu (tat dilində "ağac") sözlərindən düzəlib "üzərində ağacişləmə dəzgahı qurulmuş çay" mənasındadır.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 233 nəfər əhali yaşayır. Kəndin əhalisini tatlar təşkil edir.

## Təhsil
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2 fevral 2018-ci il tarixli Sərəncamı ilə Quba rayonu Çarxaçı kənd 56 şagird yerlik modul tipli ümumi orta məktəbin quraşdırılması üçün 262 000 manat vəsait ayrılmışdır.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Amsar (Quba)

**Amsar** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Amsar kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Eyniadlı bələdiyyənin tərkibindədir.

## Tarixi
XIX əsrin birinci yarısında Quba xanlığına daxil idi. Məşhur tarixçi, alim, şair, yazıçı, pedaqoq və ictimai xadim Abbasqulu ağa Bakıxanov gənclik illərində və hərbi qulluqdan istefaya çıxdıqdan sonra burada yaşamışdır.

## Toponimikası
Amsar/Əmsar oyk., sadə. Amsar əslində Əmsər sözündəndir. Abbasqulu bəy Bakıxanovun əsərlərində əmsər deyə anlandırılır. ƏMSƏR SÖZÜ ƏM Ərəb dilində bulaq Sər Tat dilində baş deməkdir. Bulaq başı deməkdir. RU

## Mədəniyyəti
* Kənddə Abbasqulu Ağa Bakıxanovun Ev-Muzeyi, bir mədəniyyət evi, iki orta məktəb, bir uşaq bağçası vardır.

## Coğrafiyası və iqlimi
* Kəndin ərazisinnən Ağçay çayı keçır.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 2629 nəfər əhali yaşayır.

## İqtisadiyyatı
* Amsar kəndi ərazisində olan Balbulaq və Əmrəlibulaq turizm obyektləri xidmət göstərir.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu Amsar kənd tam orta məktəbi
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər

* azerbaijanphoto.com saytındakı şəkilləri 
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Kürkün

**Kürkün** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Alpan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Alpan bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Tarixi
Kürkün kəndi nəinki Qubanın, həm də Azərbaycanın ən qədim kəndlərindəndir. Tarixi Qafqaz Albaniyasına gedib çıxan Kürkün Qorqan, Qorkan və Kyurkan adlarından yaranma ehtimalı var.
Dəniz səviyyəsindən 2500 metr yüksəklikdə yerləşən Kürkün kəndinin indiki əhalisi azərbaycanlılar və əslən Dağıstanın Miskincə kəndindən gəlmiş şiə ləzgilərdir. Onların Azərbaycanda yerləşməsindən 150–200 il ötsə də burada qədim qəbristanlıqların və tarixi məlum olmayan başdaşılarından da onun tarixi haqqında dəqiq məlumat almaq olmur.

## Toponimikası
Kürkün oyk., sadə. Qusar maili düzənliyindədir. Tədqiqatçıların fikrincə, oykonim ləzgi dilindəki kürkün sözündən olub, "yüksəkliyin yamacı" mənasını bildirir. Yaşayış məntəqəsi təbiicoğrafi mövqeyinə görə belə adlandırılmışdır.

## Coğrafiyası və iqlimi
* Təbiət baxımdan zəngin olan havası isə çox gözəl və ekoloji baxımdan təmiz olan Kürkün kəndi Azərbaycanın ən səfalı guşələrindən biridir.

## Mədəniyyəti
Kənddə 100-dən artıq ev vardır. Kəndin yeni tikilmiş məscidi, həmçinin kənd stadionu mövcuddur. Kürkün kəndindən Rusiya Federasiyasında da (Surqutda) Kürkünlülər yaşayır.
Kürkün kəndi Qubanın Uzunmeşə, Alpan və Qusarın Xuray, Qayakənd kəndləri ilə sərhəddir.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 349 nəfər əhali yaşayır.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Ərməki

**Ərməki** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Amsar kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Amsar bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Tarixi
Ərməki Quba rayonunun Amsar inzibati ərazi vahidində kənddir. Düzənlik ərazidə yerləşir. 1917-ci ildə Armaki şəklində qeydə alınan bu oykonim sonralar Ərmaki (1961), Ərməki (1986) kimi təqdim olunmuşdur. Belə ehtimal olunur ki, kəndin adı türk dillərindəki irmak (çay) sözündən və -i şəkilçisindən ibarət olub, "çaylı" mənasını
ifadə edir. Armaki qədim türk dillərində "at bağlanan yer", "at tükündən toxunmuş kəndir" mənalarını da bildirmışdır.

## Toponimikası
Ərməki oyk, düz. Düzənlikdədir. Toponim türk dillərindəki irmak (çay) sözünə -i şək.-sini əlavə etməklə yaranmışdır.

## Turizm
* Kənd ərazisində "Qırmızı Qərənfil" İstirahət Mərkəzi yerləşir.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 646 nəfər əhali yaşayır.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* azerbaijanphoto.com saytındakı şəkilləri 
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Fırıq

**Fırıq** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Güləzi kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Güləzi bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Toponimikası
Fırıq oyk, sadə. Baş Qafqaz silsiləsinin yamacındadır. Yaşayış məntəqəsi XIX əsrin ortalarında Afurca kəndindən çıxmış ailələrin indiki yerdə məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır. Tədqiqatçılara görə, oykonim er. "təriqət", "məzhəb", "kütlədən ayrılmış bir qrup" və ya "bölük" mənasında işlədilən fərəq sözü ilə bağlıdır. Firiq variantında da qeydə alınmışdır. Əslində, oykonim RSDFP-nın Bakı Komitəsi yanında bolşeviklərin qabaqcıl dağıstanlı fəhlələrlə birlikdə təşkil etdikləri Faruq (ədalət tərəfdarları) sosial-demokrat qrupunun (1907) adı ilə bağlıdır. Bu qrupa rəhbərlik edən Qazıməmməd Ağasıyevin və Müqtədir Aydınbəyovun adları da Azərb. toponimiyasında əks olunmuşdur.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 109 nəfər əhali yaşayır. Kənd əhalisini tatlar təşkil edir.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Küsnət (Quba)

**Küsnət** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Küpçal kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Küpçal bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Tarixi
* Quba rayonunun ən qədim kəndlərindən biridir.

## Toponimikası
* Küsnət oyk., sadə.
* Qəbələ r-nunun Qəbələ şəhər i.ə.v.-də kənd. Baş Qafqaz silsiləsinin yamacındadır. Kənd Quba r-nunun Küsnət kəndindən çıxmış ailələrin məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır;
* Baş Qafqaz silsiləsinin ətəyindədir. Yaşayış məntəqəsi əvvəlcə indiki Vladimirovka kəndinin yerində idi və Dağıstanın Küsnət kəndindən qədimdə gəlmiş ailələrin məskunlaşması nəticəsində yaranmışdı. Rus ailələri ora köçürüldükdən sonra küsnətlilərin bir hissəsi indiki Küsnət kəndinin əsasını qoymuş, digər hissəsi isə Qəbələ r-nuna gedərək Küsnət kəndini yaratmışdılar. Küsnət sözü Ağdaş r-nunda "ağır-xasiyyətli, qaraqabaq" mənalarında işlənir. Bu sözün türk dillərində "payızlıq", "dağlıq ərazi". "quzey" mənaları da vardır.

## Coğrafiyası və iqlimi
* İqlimi turizm üçün əlverişlidir. Dağ ətəyində yerləşdiyinə görə dəyişkən havası var.

## İqtisadiyyatı
* Əhalisi əsasən kənd təsərrüfatı ilə məşğul olur. Əsas məşğuliyyətləri əkinçilik və arıçılıqdır.

## Yol
2014-cü ildə yeddi min nəfər əhalinin yaşadığı 7 yaşayış məntəqəsini birləşdirən Quba–Küpçal–Küsnət avtomobil yolunun tikintisinin davam etdirilməsi məqsədilə Azərbaycan Respublikasının dövlət büdcəsinin dövlət əsaslı vəsait qoyuluşu xərclərinin bölgüsündə kəndlərarası avtomobil yollarının tikintisi və yenidən qurulması üçün nəzərdə tutulmuş vəsaitin 5,3 milyon (beş milyon üç yüz min) manatı Quba Rayon İcra Hakimiyyətinə ayrılmışdır.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 285 nəfər əhali yaşayır.

## Həmçinin bax
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Qacar Zeyid

**Qacar Zeyid** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Alekseyevka kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Alekseyevka bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Toponimikası
Kənd Qaraçayın sahilində, Qusar maili düzənliyində yerləşir. Qəcər Zeyid variantında da qeydə alınmışdır. XIX əsrin ortalarında rayonun dağlıq zonasında yerləşən Zeyid kəndindən çıxmış ailələr həmin kəndə məxsus qışlaqlarda iki yeni məntəqə salmışdılar. Həmin məntəqələri fərqləndirmək üçün biri Qacar kəndi yaxınlığında yerləşdiyinə görə Qacar Zeyid, digəri isə Ağbil kəndi yaxınlığında yerləşdiyinə görə Ağbil Zeyid adlandırılmışdı. Oykonim "Qacar kəndi yaxınlığındakı Zeyid kəndi" mənasındadır.

## İqtisadiyyatı
Kəndin əsas gəlir mənbəyinin əsasını meyvəçilik 90% (xüsusəndə alma yetişdiriciliyi) tutur. Lakin Son illərdə salınan müasir meyvə bağları (High density orchard) ənənəvi bağların yerini alır.

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 873 nəfər əhali yaşayır.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Sırt Çiçi

**Sırt Çiçi** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Çiçi kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Çiçi-Səbətlər bələdiyyəsinin tərkibindədir.

## Toponimikası
Sırt Çiçi oyk., mür. Dağətəyi ərazidədir. Kənd salındığı ərazinin coğrafi xüsusiyyətinə, r-nun ərazisindəki digər Çiçi kəndinə nisbətən yüksəklikdə yerləşdiyinə görə belə adlanmışdır.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 183 nəfər əhali yaşayır. Əhali tatlardan ibarətdir.

## Həmçinin bax
* Sırtçiçi xalçaları

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
Atuc

**Atuc** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Güləzi kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Toponimikası
Toponimik tədqiqatlarda bu oykonim belə izah olunur: Atuc mənbələrdə və bəzi müasir türk dillərində rast gəlinən "iki arx arası əkin sahəsi", "suvarma üçün ayrılan lək və ya şum sahəsi" mənalı "atız" sözünün "c" dialekt variantını əks etdirir. Yaşayış məntəqəsi XIX əsrdə Qonaqkənddən gəlmiş ailələrin burada məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır.

## Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Baş Qafqaz silsiləsinin yamacında yerləşir. 

## Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 19 nəfər əhali yaşayır.

## İstinadlar

## Həmçinin bax
III əsr

**III əsr** — II əsrdən sonra və IV əsrdən əvvəlki əsr. Başlayır 200-ci ilin ilk günü və qurtarır 299-cu ilin son günü.

## Hadisələr
İran, Orta Asiya və başqa qonşu ölkələrdə Mani təliminin yayılması. Mani dini təlimi digər dinləri əvəz etməli və ümumdünya dininə çevrilməli imiş.

## Şəxslər
* I Hürmüz
* I Bəhram
* II Bəhram

### Doğulanlar
* Müqəddəs Georgi
* II Sever
* Postum (imperator)
* II Bəhram

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
II əsr

**II əsr** — 100-cü ilin ilk günündən sonra başlayır. İlk günü 100-cü ilin 1 yanvar tarixi, son günü isə 199-cu ilin 31 dekabrıdır.

II əsrdən sonra isə III əsr gəlir.

## Şəxslər
* Alkinous
* İrineus Lionlu
* Maksim Tirli
* Nikomaxus (Gerasalı)
* Numenius (Apameyalı)
* Selsus
* Teofil
* Teon Smirnalı

### Doğulanlar
* Lionlu Blandina
* Korinfli Dionisi

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Xaltan

**Xaltan** — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun Xaltan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Eyniadlı bələdiyyənin tərkibindədir.

## Toponimikası
Xaltan oyk., sadə. Dağətəyi ərazidədir. Yaşayış məntəqəsi Gilgilçayın sahilindəki Xaltan min. bulaqlarının adı ilə adlandırılmışdır.

## Əhalisi
* 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 624 nəfər əhali yaşayır. Əhalisini tamamilə tatlar təşkil edir. 

## Coğrafiyası və iqlimi
* Xaltan kəndi dağətəyi ərazidə yerləşir.

## Həmçinin bax
* Xaltan bulağı
* Xaltanlı Tağı
* Quba rayonu

## Xarici keçidlər
* Azərbaycan Respublikası Quba Rayon İcra Hakimiyyəti

## İstinadlar
İmtahan (film, 1987)

***İmtahan*** filmi  rejissorlar Gülbəniz Əzimzadə və Şahmar Ələkbərov tərəfindən 1987-ci ildə ekranlaşdırılmışdır. "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir.  Əsas rolları Hamlet Xanızadə, Səfurə İbrahimova, Rauf Atakişiyev və Fuad Poladov ifa edirlər.

## Məzmun
Filmin mərkəzində Qiyas müəllimlə (*[[Hamlet Xanızadə]]*) onun əmisi, professor Bəhramın (*[[Rauf Atakişiyev]]*) həyata baxışlarındakı ziddiyyətlər üzərində qurulmuş süjet durur. Bu əks xarakterli adamların mənəvi keyfiyyətlərinin psixoloji təhlili, Qiyasın Ağarəfilərə, Şamxallara, Firuzlara qarşı kəskin mübarizəsi, onun halallıq, paklıq, düzlük kimi mənəvi amillərə əsaslanan həyat fəlsəfəsi, bizim günlərin ab-havası filmdə öz əksini tapmışdır. Film azpersonajlıdır,lakin qəhrəmanların hər biri öz xarakterinə görə çox mürəkkəbdir.

## Film haqqında
* Film yazıçı Anarın XX əsrin 70-ci illərinin axırlarında böyük səhnə müvəffəqiyyəti qazanan və Respublika Dövlət Mükafatına layiq görülən "Şəhərin yay günləri" pyesinin motivləri əsasında çəkilmişdir.
* Film Mərkəzi televiziyanın (Moskva) sifarişi ilə çəkilmişdir.

## Filmin heyəti

### Film üzərində işləyənlər
:**Ssenari müəllifi:** Anar
:**Quruluşçu rejissor:** Gülbəniz Əzimzadə, Şahmar Ələkbərov
:**Quruluşçu operator:** Rəşid Nağıyev
:**Quruluşçu rəssam:** Şamil Nəcəfzadə
:**Bəstəkar:** Azər Dadaşov
:**Səs operatoru:** Tatyana Kərimova
:**Rejissor:** Rafiq Dadaşov
:**Operator:** Tərlan Babayev
:**Geyim rəssamı:** Tamilla Dağıstanlı
:**Qrim rəssamı:** Namiq Manafov
:**Montaj edən:** Lidiya Vyalsova
:**Quraşdırılmış səhnələrin operatoru:** Ramiz Babayev
:**Quraşdırılmış səhnələrin rəssamı:** Eduard Abdullayev
:**Rejissor assistenti:** N.Cəlilov, Rafiq Orucov
:**Operator assistenti:** Z.Bədəlov
:**Rəssam assistenti:** İ.Əliyev
:**Montaj üzrə assistent:** A.Budaqova
:**İşıq ustası:** A.Orucov
:**İşıqçı:** Nataliya Qudovskaya
:**İnzibatçı:** Aydın Hüseynov
:**Redaktor:** Dinarə Gərəkməzli (Dinarə Kərəkməzli kimi)
:**Ansamblın rəhbəri:** Rafiq Babayev
:**Filmin direktoru:** Rimma Abdullayeva

### Rollarda
:Hamlet Xanızadə — Qiyas
:Səfurə İbrahimova — Dilarə
:Rauf Atakişiyev — Bəhram
:Fuad Poladov — Şamxal
:Rafiq Əliyev — Firuz
:Təvəkkül İsmayılov — Ağarəfi
:Samir Rzayev — Namiq
:Gülzar Qurbanova — Qumru
:Şamil Nəcəfzadə — Rasim
:Nəzakət Qazıyeva — Ruxsarə
:Şükufə Yusupova — Tamara
:Sona Mikayılova — Qumrunun anası
:Nazim İbrahimov
:V.Ağayev
:O.Musayev
:Məlahət Abbasova — Suğra
:S.Nikoladze
:İlyas Hüseynov
:Ömür Nağıyev — ofisiant
:Nübar Novruzova — fahişə
:Nəcibə Hüseynova — qonaq

## Sponsor
* Mərkəzi Televiziya (Moskva)

## Seçilmiş sitatlar
:**Qiyas:** Hardandır bu pullar?
:**Dilarə:** Qardaşımdan borc almışam!

## Mənbə
* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 309-310.

## Xarici keçidlər
* Filmi izlə
Səhləbad

**Səhləbad** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun Səhləbad inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Həmçinin bax
* Mayıl Qədimov

## İstinadlar
Düyərli (Tərtər)

**Düyərli** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun Düyərli kənd inzibati ərazi vahidində kənd.

## Tarixi
Düyərli kəndi Qarabağ düzündədir.

## Həmçinin bax
* Yuxarı Sarıcalı

## İstinadlar
Araqarışdıran (film, 1987)

***Araqarışdıran*** tammetrajlı bədii filmi rejissor Yefim Abramov tərəfindən 1987-ci ildə ekranlaşdırılmışdır. Film "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Filmdəki hadisələr əsasən orta məktəblərdən birində cərəyan edir. Filmdə əsas rolları Nizami Musayev, Ayan Mirqasımova, Leyla Dziqraşvili və Hamlet Xanızadə ifa edirlər.

## Məzmun
Filmin qəhrəmanı Rauf Bayramov (Nizami Musayev) müəllifin yaxından tanıdığı bir nəfərin prototipidir. Bu adam kimdir? O, bizim müasirimizdir. Bəlkə də adi və gündəlik həyatımızda çox az-az qarşılaşdığımız adamlardandır. Böyük fantaziyaya malik olan bu gənc işıqlı amallarla yaşayır. Onun qeyri-adiliyi bundan ibarətdir ki, həyat tərzi bizim öyrəndiyimiz həyat standartları çərçivəsinə sığmır.

Filmdəki hadisələr əsasən orta məktəblərdən birində cərəyan edir. Qəhrəmanın açıq danışması, qeyri-adi hərəkətləri onu hamıya sevdirir. Tamaşaçı belə qənaətə gəlir ki, hər bir kollektivin belə adamlara ehtiyacı var.

Filmdə eyni zamanda məktəblilərlə müəllimlərin mürəkkəb qarşılıqlı münasibətlərindən, yeniyetmələrin yetkinləşən xarakterindən söhbət açılır.

## Filmin üzərində işləyənlər
Rejissor: Yefim Abramov
Ssenarist: Yefim Abramov
Operator: Rafiq Əliyev
Rəssam: Elbəy Rzaquliyev, Rafiq Nəsirov
Bəstəkar: Cavanşir Quliyev

## Rollarda
Nizami Musayev — Rauf Bayramov
Ayan Mirqasımova — Rəna
Leyla Dziqraşvili — İsmayılova
Hamlet Xanızadə — Murtuzov
Əliqulu Səmədov — Mirzəyev
Emin Mirabdullayev — Dəmirov
Kəmalə Hüseynova (Kəmalə Abdullayeva kimi) — Novruzova
Alim Aslanov — Valeh
Kamran Şahmərdanov — Nuriyev
Qəmbər Yusifov — Xanlarov
Samir Qasımov — Şıxlarov
Nəcibə Behbudova — Sona xala
Rafiq Əliyev — Vahid müəllim

## İstinadlar

## Mənbə
Məktəblərimizin problemlərindən bəhs edən film 

## Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı
1987-ci ilin Azərbaycan filmləri
1980-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Sarıcalı (Tərtər)

**Sarıcalı** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun Sarıcalı kənd inzibati ərazi vahidində kənd.

## Həmçinin bax
* Zolgəran

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Youtube-da bax :Bir kəndin nağılı. Sarıcalı (film)
Bayandur (Tərtər)

**Bayandur** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.

Bayandur Tərtər rayonunun Səhlaabad inzibati ərazi vahidində kənd. Qarabağ düzündədir. Yaşayış məntəqəsi Laçın rayonunun keçmiş Bayandur kəndindən gəlmiş ailələrin məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır. Etnotoponimdir. 1933-cu ildə Bərdə rayonunun Xoruzlu və Güloğlular inzibati ərazi vahidilərində eyniadlı iki kənd qeydə alınmışdır. Ermənistanda Bayandur, Türkiyədə Baymdur yaşayış məntəqələri vardır.

## Tarixi
Bayandur kəndi 1920-ci ildə Sovet Rusiyası Azərbaycanı işğal edəndən sonra Laçının Bayandur və Minkənd kəndlərindən köçüb gələn bayandur tayfasından olanlar tərəfindən salınmışdır. Amma bu tayfadan olanlar artıq 1905-ci ildən Tərtərə köçməyə başlamışdılar. 1920-ci ildəki köç zamanı tayfa təmsilçiləri içərisində yaranan bölünmə nəticəsində Tərtər çayının hər iki sahilində yurdlar salınmışdır. Bayandurların bir qismi 1905-ci ildə Tərtərin Xoruzlu kəndindəki qohumlarının yanına köçmüş və bu kəndin yaxınlığındakı İrəvan kəndinin ərazisində yerləşmişlər. Digərləri isə çayın o biri sahilində yerləşirlər. Azərbaycanda sovet hakimiyyətinə qarşı ilk üsyana qalxanlar arasında bu tayfanın təmsilçiləri də olmuşlar. Bayandur adında Təbriz yaxınlığında, Türkiyənin bir neçə ilində və Ermənistanda da yaşayış yerləri olduğu məlumdur.

## İstinadlar
Evoğlu

## Kəndlər
* Evoğlu (Ağdam) — Azərbaycanın Ağdam rayonunda kənd.
* Evoğlu (Tərtər) — Azərbaycanın Tərtər rayonunda kənd.
* Evoğlu (Xoy) — Cənubi Azərbaycanın Xoy vilayətində kənd.

## Təxəllüsü bu ad olan şəxslər
* Heydər bəy Evoğlu — XVII əsrdə yaşamış şair, xəttat, tarixçi.
* Əbülqasim bəy Evoğlu — XVII əsrdə, şair, xəttat, diplomat.
* Məhəmməd bəy Evoğlu — XVI əsrdə, şair, xəttat, qorçu
İsmayılbəyli (Tərtər)

**İsmayılbəyli** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.

Tərtər rayonunun Evoğlu inzibati ərazi vahidində kənd. Qarabağ düzündədir. Yaşayış məntəqəsini Laçın rayonunun Zerti kəndindən gəlmiş İsmayıl bəy adlı Şəxs saldığı üçün onun adı ilə adlandırılmışdır. Kənddəki nəsillərdən biri hazırda zertilər adlanır. Sonralar ətrafdakı Daşarlı, İsgəndərbəyli və
Sarvanlar kəndləri də bu kəndə birləşdirilmiŞ, kəndin ərazisini genişləndirmişlər..

## İstinadlar

## Həmçinin bax
Bəyimsarov

**Bəyimsarov** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun eyniadlı inzibati ərazi vahidində kənd.

## Tarixi
İncəçayın sağ sahilində, Qarabağ düzündədir. XVIII əsrə aid sənədlərdə kəndin adı Sarov kimi qeydə alınmışdır. Yerli əhalinin verdiyi məlumata görə, yaşayış məntəqəsini Cənubi Azərbaycanın Sərab əyalətindən gəlmiş ailələr saldığı üçün belə adlandırılmışdır. Sonralar bu kənd Qarabağ xanı Mehdiqulu xanın bacısı Azad bəyimə cehiz olaraq verildiyi üçün kəndin adının əvvəlinə bəyim sözü əlavə edilmişdır.

## İstinadlar
İlxıçılar (Tərtər)

**İlxıçılar** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun Azad Qaraqoyunlu kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

Tərtər rayonunun Azad Qaraqoyunlu inzibati ərazi vahidində kənd. Dağətəyi ərazidədir. Yaşayış məntəqələri ilxıçılar tayfasının məskunlaşması nəticəsində yarandığından belə adlandırılmışdır.

## İstinadlar
Bildirçinli

**Bildirçinli** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun Sarov kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Bildirçinli kəndi də uzun müddət işğal altında olmuş və 2020-ci ildə İkinci Qarabağ müharibəsindən sonra Azərbaycan Ordusu tərəfindən azad edilmişdir.

## Əhalisi
Əhalisinin sayı 154 nəfərdir.

## Tarixi
Bildirçinli Tərtər rayonunun Sarov inzibati ərazi vahidində kənd. İncəçayın sahilində, Qarabağ düzündədir. Yerli əhalinin verdiyi məlumata görə, kənd Bildirçinli adlanan ərazidə salınmışdır. Ərazidə coxlu bildirçin quşu olduğuna görə belə adlandırılmışdır. Tədqiqatçılar isə Bildirçinli toponiminin etnotoponim olduğunu ehtimal edirlər.

## Coğrafiyası
Bildirçinli kəndi Kəlbəcər rayonunda yerləşən dağlıq kəndlərdən biridir. Kəndin yerləşdiyi ərazi Kəlbəcərin digər bölgələri kimi zəngin təbiəti və yaylaqları ilə tanınır.

## İstinadlar
Seydimli

**Seydimli** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun Seyidimli kənd inzibari ərazi dairəsində kənd.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Azərbaycanda qanunsuz neft çıxaranlar ifşa edildi (VİDEO)
Buruc

**Buruc** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Buruc kənd inzibati ərazi dairəsinin mərkəzidir.

## Tarixi
Dağətəyi düzənlikdədir. İlk dəfə XVI əsrə aid mənbələrdə Buruncru variantında təsadüf olunur. 1917-ci ildə Cavanşir qəzasında Təzə Bruc və Bruc Həsənqaya adlı iki yaşayış məntəqəsi, Lənkəran qəzasında Burçalı, 1933-cu ildə Zəngilanda Burcalılar adlı kəndlər qeydə alınmışdır". Mənbələrin məlumatına görə, kənd əvvəllər Ağdərə rayonunun İorbulaq adlı ərazisində olmuşdur. 1918-ci ildə erməni qırğınları zamanı əhali indiki əraziyə köçmüş, yeni yaşayış məntəqəsinə əvvəlki adı verilmişdır. Ərazidə Buruc adlı əkin yeri də var. Kəndin əhalisi yerli Buruc camaatı təşkil edir. Azərbaycan dilinin yerli dialektlərində burusux  tutqun", buruz "ədavət, kin", "acıqlı, kinli"( bu ləqəblər adlar onlara ona  göre verilmişdir ki, olar öz tayfalarına hansısa qarətciləri yaxın buraxmır düşmən tayfalara qorxunc kin bəx etmişdilər) mənalarında işlənməkdədir Buruc sözunun məşəyi qədim tür tayfalarının adı ilə bağlıdır.Türküyədə və keçmiş irəvan xanlıqı ərazisində Buruc düzü deyilən ərazilər möcud olub.bəzi mənbələrin məlumatnda göre Buruc adının mənası Bürc və Burc adlarnan götürülüb. Buruc əhalisi qədimdən heç bir tayfa ilə geniş əlaqəsi olmayan bir tayfa olaraq hələ də mövcuddur (yəni bu tayfa hamısı bir birinə sıx qohumluq əlaqələri ilə bağlıdır). Buruc tayfası sırf İrəvan xanlığının bəzi əraziləri, Qarabağ ərazisinin ən qədim və yerli tayfasıdır. Kəndin əsas məşğuliyyəti əkinçilik və maldarlıqdan ibarətdir. Kəndin indiki ərazisi bəzi mənbələrdə 7 təpə adlanır. 7 təpə adlanmaqının səbəbi həmən ərazidə 7 ədəd 4 böyük 3 xırda  qədimi təpədən ibarət olmasıdır..

## Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Bərdə Tərtər magistral yolu üzərində yerləşir.

## İstinadlar
Kəngərli (Tərtər)

**Kəngərli** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.

Tərtər rayonunun Qaradağlı inzibati ərazi vahidində kənd. Qarabağ düzündədir. Oykonimlər peçeneqlərin tərkib hissəsi olan qədim türk mənşəli kəngərli tayfasının adı ilə bağlıdır. Mənbələrə görə, eramızın əvvəllərində
Hündürlüyüların tərkibində Cənubi Qafqaz ərazisinə gəlmiş kəngərlər Azərbaycan ərazisində əsasən iki zonada — Naxçıvanda və Azərbaycanın qərbində məskunlaşmışlar. V əsrə aid mənbədə kəngərlərin Ermənistan-Albaniya sərhədində, Albaniyanın q. sərhədində və indiki Qukasyan (Ermənistan) ərazisində yaşamaları göstərilir. Kəngərlər Ermənistan ərazisindəki Kəngər dağları (hazırda Qukasyan rayonu ərazisində Kəngərdağ adlı dağ var) ətrafından Kür vadisinə — Kəngər əyalətinə gəlmişlər. VII əsr erməni mənbəyinə əsasən, İberiyada (güman ki, Albaniyanın Gürcüstanla sərhədində) Kəngər əyaləti olmuşdur. Erkən orta əsrlərdə həmin zonada yaşayan qazaxların tayfa birliyinə kəngərli tirəsi də daxil idi. Kəngərlərin başqa hissəsi isə hələ qədimdən Naxçıvan bölgəsində yaşamışdır. Erkən orta əsr erməni mənbələrində Ararat vilayətində Kəngər mahalı haqqında
məlumat verilir. Kəngərlər orta əsrlərdə Naxçıvanda daha çox müstəqilliklərini və etnik mənsubiyyətlərini saxlamışdılar. Kəngərlilərin müxtəlif ərazilərdə məskunlaşması məlumdur. XVIII əsrdə Qarabağ xanı Pənahəli xan Cavanşir (1747–60) Naxcıvandan kəngərlilərin bir hissəsini Qarabağa köçürmüşdü. Buradan isə onların bir hissəsini Quba xanı Fətəli xan (1758–89) Quba xanlığına aparmışdı..

## İstinadlar
Cəmilli

**Cəmilli** — Azərbaycanda daha çox işlədilən soyad.

**Bu soyadı olan tanınmış insanlar**
*Cəmil Cəmilli — 
*Səməd bəy Cəmillinski —

**Kəndlər**
* Cəmilli (Xocalı) — Azərbaycanın Xocalı rayonunda kənd.
* Cəmilli (Kəlbəcər) — Azərbaycanın Kəlbəcər rayonunda kənd.
* Cəmilli (Tərtər) — Azərbaycanın Tərtər rayonunda kənd.

## Həmçinin bax
*Cəmil
*Cəmilli bələdiyyəsi
Hüsənli

**Hüsənli** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun Həsənli kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Tarixi
Huseynli Tərtər rayonunun eyniadlı inzibati ərazi vahidində kənd. Qarabağ düzündədir. Kəndin əhalisi oykonimi Hüsənnili kimi tələffüz edir. Yerli əhalinin məlumatına görə, kəndi vaxtilə Şahsevən Məşədi Hüsən adlı Şəxs saldığına görə belə adlanmışdır. MəŞədi Hüsənin qəbri hazırda kəndin köhnə qəbiristanındadır.
Kəndin yaxınlığındakı köhnə qışlaq yurdu da MəŞədi Hüsənlər qışlağı adlanır..

Kəndin əhalisi oykonimi Hüsənnili kimi tələffüz edir. Yerli əhalinin məlumatına görə, kəndi vaxtilə şahsevən Məşədi Hüsən adlı şəxs saldığına görə belə adlanmışdır. Məşədi Hüsənin qəbri hazırda kəndin qəbristanlığındadır. Kəndin yaxınlığındakı köhnə qışlaq yurdu da "Məşədi Hüsənlər qışlağı" adlanır.

## İstinadlar
Bala Kəngərli (Tərtər)

**Bala Kəngərli** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.Yaşayış məntəqəsini 1918-ci ildə baş vermış erməniazərbaycanlı qırğını ilə əlaqədar olaraq indiki Xocalı rayonunun Balakəngərli kəndindən köçüb gəlmiş ailələr salmışdılar. Yaşayış məntəqələri dəmirçilər nəslinə mənsub ailələrin məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır. XVI əsrdə qızılbaş tayfaları sırasında adları çəkilən dəmirçilər sonralar qazax tayfa birliyinin ən qüdrətli tirələrindən biri olmuşdur[2].

"Xan arxı" adlanan məşhur arx Balakəngərli kəndini iki hissəyə bölür - rəmə məhəlləsi və aşağı məhəllə. Deyilənə görə bu arxı Qarabağ xanı İbrahimxəlil xan çəkdirib. Kəndi Tərtər-Goranboy magistral yolundan 5 km-lik məsafə ayırır. Balakəngərli kəndi düzən ərazidə yerləşir, lakin buradan Murovdağın zirvəsi açıq-aydın görünür. Kənddə tarixi qəbirlər, əşyalar və s. aşkar edilmişdir. Kəndin yuxarısı ilə çəkilmiş "böyük kanal"ın əkinçilikdə böyük rolu var. Kənddə 2000-dən çox əhali yaşayır, əsas məşğuliyyətləri əkinçilik və maldarlıqdı.Əhalisi isə çok mehriban qonşuluq münasibətləri sürürlər. 

1993-1995-ci illərdə ermənilər bu kəndi dəfələrlə atəşə tutmuşlar, lakin işğal edə bilməmişlər. Kəndin əksər evlərinin divar və darvazalarında erməni güllələrinin izi hələ də qalmaqdadır.

## Toponimikası
Bala Kəngərli Tərtər rayonu-nun Dəmirçilər inzibati ərazi vahidində kənd. Qarabağ düzündədir. XIX əsrdə Kəngərli kəndindən ayrılmış ailələr tərəfindən salınmış, nisbətən kiçik olduğuna görə belə adlandırılmışdır. Etnotoponimdir. "Kəngərli yaşayış məntəqəsinin nisbətən kiçik hissəsi" deməkdir.

## Əhalisi
Əhalisinin sayı 600 nəfərdir.

## İstinadlar
Təzəkənd

**Yaşayış məntəqələri**

;Azərbaycanda
* **[[Təzəkənd (Ağdam)]] — Ağdam rayonunda kəndlər:**
:* Təzəkənd — Ağdam rayonunda qəsəbə.
:* Təzəkənd — Ağdam rayonunda kənd.
* Təzəkənd — Ağcabədi rayonunda kənd.
* Şahsevən Təzəkənd — Ağcabədi rayonunda kənd.
* Təzəkənd — Beyləqan rayonunda kənd.
* *Təzəkənd* — Bərdə rayonunun Uğurbəyli kəndinin 7 fevral 1991-ci ilə qədərki adı.
* Təzəkənd — Biləsuvar rayonunda kənd.
* Təzəkənd — Cəlilabad rayonunda kənd.
* *Təzəkənd* — Cəlilabad rayonunun Çəmənli kəndinin keçmiş adı.
* Təzəkənd — Daşkəsən rayonunda kənd.
* Təzəkənd — Xızı rayonunda kənd.
* Təzəkənd — İsmayıllı rayonunda kənd.
* Təzəkənd — Kəlbəcər rayonunda kənd
* Təzəkənd — Laçın rayonunda kənd.
* Təzəkənd — Masallı rayonunda kənd.
* Xoltəzəkənd — Neftçala rayonunda kənd.
* Təzəkənd — Şabran rayonununda kənd.
* *Təzəkənd* — Şabran rayonununun Dəvəçi kəndinin keçmiş adı. 
* Təzəkənd — Şəmkir rayonunda kənd.
* Təzəkənd — Tərtər rayonunda kənd.
* *Təzəkənd* — Tərtər rayonunun Ağkənd kəndinin keçmiş adı.
* Təzəkənd — Yardımlı rayonunda kənd.
* Təzəkənd — Zərdab rayonunda kənd.

* *Təzəkənd* — Naxçıvan Muxtar Respublikasının Babək rayonunun Babək şəhərinin keçmiş adı.
* Təzəkənd — Naxçıvan Muxtar Respublikasının Kəngərli rayonunda kənd.
* '''Təzəkənd (Şərur)''' **— Naxçıvan Muxtar Respublikasının Şərur rayonunda kəndlər:**
:* Təzəkənd — Naxçıvan Muxtar Respublikasının Şərur rayonununda kənd.
:* Təzəkənd — Naxçıvan Muxtar Respublikasının Şərur rayonununda keçmişdə mövcud olmuş kənd.

;Gürcüstanda
* Təzəkənd (Marneuli) — Marneuli rayonunda kənd.
* Təzəkənd (Qarayazı) — Aşağı Kartli mxaresinin Qarayazı rayonunun inzibati-ərazi vahidində kənd.

;Ermənistanda
* Təzəkənd (Sisyan) — Sisyan rayonunda kənd.
* Təzəkənd (Zəngibasar) — Zəngibasar rayonunda kənd.
* Təzəkənd (Göyçə) — Göyçə mahalında kənd.
* Təzəkənd (Qırxbulaq) — İrəvan quberniyasının İrəvan qəzasında, indi ki Ellər (Kotayk, Abovyan) rayonunda kənd.
* Təzəkənd (Qızılqoç) — İrəvan quberniyasının Aleksandropol qəzasında, indiki Qızılqoç (Qukasyan) rayonunda kənd.
* Təzəkənd (Sərdarabad) —

;İranda
* Təzəkənd şəhəri — İranın Ərdəbil ostanının Parsaabad şəhristanının Təzəkənd bəxşində şəhər və bəxşin paytaxtıdır.
* Təzəkənd (Çaldıran) —
* Təzəkənd (Urmiya) —
* Təzə Kənd (Maku) —
* Təzəkənd (Marağa)
* Təzəkənd (Meşkinşəhr)
* Təzə Kənd (Xoy) —
* Təzəkənd (Nazlı) —
* Təzəkənd (Sayınqala) —
* Təzəkənd (Poldəşt) —
* Təzəkənd (Culfa) —
* Təzəkənd (Sərab) —
* Təzəkənd (Təbriz)

;Türkiyədə
* Təzəkənd (Qars)

## Həmçinin bax
* Yenikənd

.
Poladlı (Tərtər)

**Poladlı** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun Mamırlı kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.

## Tarixi

## İstinadlar
Güləbatlı

**Güləbatlı** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.

Güləbatlı Tərtər rayonunun Sancalı inzibati ərazi vahidində kənd. Qarabağ düzündədir. 1933-cu ildə eyniadlı kənd Bərdə rayonunun Seydimli inzibati ərazi vahidində qeydə alınmışdır. Belə ehtimal edilir ki, kəndin ərazisi güllük, çiçəklik olduğundan yaşayış məntəqəsi belə adlandırılmışdır.

## İstinadlar
Əskipara (Tərtər)

**Əskipara** — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.

Əskipara Tərtər rayonunun  inzibati ərazi vahidində kənd. Dağətəyi düzənlikdədir. Əskipara kəndini 1794-cü ildə Qazax rayonunun Əskipara kəndindən köçüb gəlmış ailələr salmışlar.

## İstinadlar