Sergey Kolesnikov

**Sergey İvanoviç Kolesnikov** () — sovet və rus embrioloqu, ümumi patoloq, tibb elmləri doktoru, Rusiya Elmlər Akademiyasının (əvval RTEA) akademiki, Rusiya Elmlər Akademiyasının müşaviri. Tibb elmləri doktoru, professor, Rusiya Federasiyasının əməkdar elm xadimi (2002).

## Tərcümeyi halı
İvan Nikolayeviç Kolesnikov və Valentina İvanovna Serebrennikovanın oğlu. Novosibirsk Dövlət Tibb İnstitutunu 1972-ci ildə fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir. 1973-cü ildə namizədlik ("İnsan plasentasının periferik sitotrofoblastı: morfologiya, histokimya və regenerasiya üzrə materiallar"), 1982-ci ildə isə doktorluq dissertasiyası ("Müxtəlif immunoloji mənşəli embriondankənar orqanların morfo-funksional xüsusiyyətləri") müdafiə etmişdir.

SSRİ Tibb Elmləri Akademiyasının Sibir Bölməsinin Kliniki və Eksperimental Tibb İnstitutunda — kiçik elmi işçi, laboratoriya müdiri, elmi katib, direktor müavini vəzifələrində çalışmışdır.

1999–2003-cü illərdə — Rusiya Federasiyası Federal Məclisinin 3-cü çağırış Dövlət Dumasının Səhiyyə və İdman Komitəsi üzrə deputatı. 2003–2007-ci illərdə — 4-cü çağırış Rusiya Federasiyası Federal Məclisinin Dövlət Dumasının deputatı (Xalq deputatı fraksiyası), Rusiya Federasiyası Federal Məclisinin Dövlət Dumasının Təhsil və Elm Komitəsi sədrinin müavini. 2007–2011-ci illərdə — 5-ci çağırış Rusiya Federasiyası Federal Məclisinin Dövlət Dumasının deputatı, Sağlamlığın Mühafizəsi Komitəsi sədrinin müavini (Vahid Rusiya fraksiyası).

İ. M. Seçenov adına Birinci Moskva Dövlət Tibb Universitetinin professoru (2003–2008) və eləcə də Rusiya Dövlət Tibb Universiteti (2005–2011). M. V. Lomonosov adına Moskva Dövlət Universitetinin ictimai siyasət kafedrasının professoru (2012-ci ildən), Moskva Dövlət Universitetində və Rusiya Dövlət Aqrar Universitetində mühazirələr oxuyur.

1991–1999 və 2008–2012-ci illərdə — " Nüvə Müharibəsinin Qarşısının Alınması Uğrunda Dünya Həkimləri " beynəlxalq hərəkatının həmsədri (2001–2008-ci illərdə isə vitse-prezidenti). Xalqın xilası naminə Ümumrusiya ictimai hərəkatının həmsədri, UNEPKOM-un vitse-prezidenti, Rusiya Elmlər Akademiyasının bir sıra elmi şura və komissiyalarının üzvü və s.

; Ailəsi

Həyat yoldaşı Lyubov İlyiniçna Kolesnikova (qızlıq soyadı Qorelik) Rusiya Elmlər Akademiyasının ümumi patologiya ixtisası üzrə akademikidir. Qızı Marina Melqunova tibb elmləri namizədidir.

## Əsas işləri
550-dən çox elmi məqalənin, 18 ixtiranın, universitetlər üçün 3 dərslik və təlimatın, 29 monoqrafiyanın, o cümlədən:

* "Ana və döl arasında genetik və fizioloji əlaqələr" (1985)
* " Hamiləlik və zəhərlər " (1986),
* " Skan edən elektron mikroskopiya atlası" (1987)
* " Qaraciyər və onun regional limfa düyünləri 3,4 — benzpirene məruz qalır" (1995)
* İnfeksiya və texnogen çirklənmə (1996)
* "Rusiya və Sibir. Ekoloji cəhətdən zədələnmiş ərazilərdə sağlamlıq problemləri. Biosiyasət və biomühit" (1996)
* " İrkutsk vilayətinin əhalisinin tibbi sağlamlıq problemləri" (1997)
* "İrkutsk vilayətinin iqtisadiyyatı : islahat addımları" (1997)
* "Toksikantların embriogenezdə təsirinin izlənməsi" (1999)
* "Müharibə və Sağlamlıq" (2001)
* " Hemorragik qızdırma (patofiziologiya, profilaktika və müalicə)" (2001)
* " Yod və Sibir əhalisinin sağlamlığı" (2002)
* "İnsan endotel hüceyrələrinin biologiyasında adrenomedullinin rolu" (2007)
* "Uşaqlarda epilepsiya və epileptik sindromlarda elektroensefaloqrafik nümunələr" (2007)
* "Davamlı üzvi çirkləndiricilərin ksenobiotiklərin biotransformasiyasına təsiri" (2007)
* " Stress və Koterləşdirici Zəhərlərlə Zəhərlənmə" (2009)
* "Sənaye mərkəzlərində yaşayan yeniyetmə oğlanlarda reproduktiv potensial pozğunluqların formalaşmasının tibbi və sosial aspektləri" (2010)
* Uşaqlarda epilepsiya və epileptik sindromların elektroensefaloqrafik atlası (2011)
* Akrilatlar:. neyrotoksiklik və kanserogenez (2013)
* Kadmium və hamiləlik (2013)
* Təcrübədə vibrasiyanın ana-döl sisteminə təsiri (2014)
* Vətəndaş, cəmiyyət, dövlət: 21-ci əsrdə Rusiya. (2014)
* Sosial sahədə siyasət və idarəetmə (2018)
* Menopozda yuxu pozğunluqlarının etnogenetik və molekulyar metabolik aspektləri (2020)
* Tənzimləmə patologiyasında qadınların metabolik reaksiyalarının etnik aspektləri (2020)
* Qadınlarda çanaq damarlarının varikoz damarları (2020)
* Yetkinlik dövründə arterial hipertenziya və diş sisteminin xəstəliklərinin komorbidliyi. (2021)
* Palliativ qayğı fənlərarası qarşılıqlı əlaqə sahəsi kimi. (2021)
* Yetkinlik dövründə arterial hipertenziya və periodontal xəstəliklərin komorbidliyində oksidləşdirici stress. (2022)

## Mükafatlar və titullar
* Aleksandr Nevski ordeni (10 sentyabr 2020-ci il) — elmin inkişafındakı böyük xidmətləri və uzun illər səmərəli fəaliyyətinə görə
* Şərəf ordeni (12 mart 1996) — dövlət qarşısında xidmətləri və uzun illər vicdanlı əməyinə görə
* Şərəf ordeni (28 mart 2007) — *qanun yaradıcılığı, Rusiya dövlətçiliyinin möhkəmləndirilməsi və inkişafında xidmətlərinə görə*
* Xalqlar Dostluğu ordeni (1986)
* "Rəşadətli əməyə görə" medalı. Vladimir İliç Leninin anadan olmasının 100 illiyi münasibətilə" (1971)
* Mxitar Qoş medalı (Ermənistan, 2013)
* Rusiya Federasiyasının əməkdar elm xadimi (2002)
* N. I. Piroqov mükafatı (2001) — Rusiya Tibb Elmləri Akademiyasının ən yüksək elmi mükafatı
* İ. V. Davydovski adına mükafat (2007) — Rusiya Tibb Elmləri Akademiyasının ali elmi mükafatı
* Rusiya Federasiyası Hökumətinin elm və texnologiya sahəsində mükafatı (2008)
* Elm və texnika sahəsində Lenin Komsomolu Mükafatı (1984)
* Rusiya Federasiyası Prezidentinin, Rusiya Federasiyası Hökumətinin təşəkkürləri və sertifikatları
* "İrkutsk vilayətinə xidmətlərinə görə" nişanı (2005)
* DOSAAF Rusiya medalı "Birinci üç dəfə Sovet İttifaqı Qəhrəmanı A. I. Pokrışkin" (2005)
* "İrkutsk şəhərinin 350 illiyi" yubiley medalı
* "İrkutsk vilayətinin 75 illiyi" nişanı
* "Buryatiyanın Rusiya dövlətinə könüllü daxil olmasının 350 illiyi" yubiley medalı
* Beynəlxalq Sülh və Barışıq Federasiyasının "Xalqlar arasında sülh və harmoniyanın möhkəmləndirilməsinə görə" medalı
* Beynəlxalq "Sülh Əsgərləri" Assosiasiyasının medalı ("Sülh anım medalı")
* Kemerovo vilayətinin "İman və xeyirxahlığa görə" medalı (2008)
* Detroyt şəhərinin fəxri vətəndaşı (ABŞ, 1985)
* Kinqston-apon Temza Universitetinin fəxri doktoru (Böyük Britaniya, 1997)
* Moskva MİRBİS İnstitutunun fəxri doktoru (2009)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər