Donetskdə teatr sənəti

thumb|300px|Dram teatrı
## Tarixi

Şəkil:1911. Участники любительского спектакля.jpg|1911. Həvəskar tamaşanın iştirakçıları
Şəkil:1920-е. Здание театра купцов братьев Тудоровских.jpg|1920. Tudorovski Qardaşları Teatrı
Şəkil:Дондерждрама.JPG|1929. Donderdrama


## Peşəkar teatrlar
### Dram teatrı
thumb|right|Dram teatrı
Donetsk Akademik Ukrayna Musiqili Dram Teatrı. Baş direktor və bədii rəhbəri Ukraynanın əməkdar artisti Volkova Natalya Markovnadır. Teatr 1927-ci ildə Xarkov şəhərində yaradılmışdır. 1933-cü ildə işçi teatrı Xarkovdan Donetskə köçdü, 1941-1942-ci illərdə daha üç teatr ilə: Qorlovski, Artyomovski və İvanovski və Artyom Musiqili Komediya birləşərək Dram Teatrı adını aldı.

2005-ci ildə teatrın pedimentində Melpomenin heykəli qoyulub. Teatr “Teatral Donbass” regional teatr festivallarının (1992-ci ildən) və “Qızıl açar” uşaq və
gənclər üçün tamaşalar festivalının (1997-ci ildən) təşkilatçısıdır.

### Opera və Balet Teatrı
thumb|Opera və balet teatrı
Donbass Operası (Anatoli B.Solovyanenko adına Donetsk Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrı) opera müğənnisi və tenor Anatoli Borisoviç Solovyanenkonun şərəfinə adlandırılıb. Bədii rəhbəri Ukraynanın xalq artisti Vadim Pisarevdir. Teatr “Dünya baletinin ulduzları” beynəlxalq festivalının təşkilatçısıdır (1993-cü ildən).

### Kukla Teatrı
thumb|Donetsk Kukla Teatrında interyer dizayn elementi
thumb|Donetsk Kukla Teatrında "Bacı Alyonuşka və qardaş İvanuşka" tamaşası
Donetsk Akademik Regional Kukla Teatrı. Donetsk Akademik Regional Kukla Teatrı Ukraynanın ən qədim teatrlarından biridir. 1933-cü ildə yaradılmışdır.

## Həvəskar teatrlar
* 1896-cı ildə metallurgiya zavodunun işçiləri musiqi və dram klubu yaratdılar. 1915-ci ildə dərnək 200 nəfərdən ibarət idi. Əsasən bunlar idarə işçiləri idi. Yuzovka yaxınlığında mədən sahibi Ovanesov-Arazovun hesabına şaxtanın baş mühasibinin rəhbərliyi ilə teatr qrupu fəaliyyət göstərirdi.

* Puşkin adına Mədəniyyət Sarayında “Juki” kamera teatr-studiyası yerləşir. Rejissoru Yevgeni Çistokletovdur. 2004-cü ildə Beynəlxalq Bulqakov İncəsənət Festivalında iştirak ediblər. Zaporojyada keçirilən “Zolota Xortitsia” kamera tamaşalarının birinci festivalında teatr Viktor Pelevinin “Çapayev və boşluq” romanının mövzusunda variasiyalarını təqdim edib. 2005-ci ildən “Art-Alternative” teatr festivalı-laboratoriyasını təşkil edirlər.
thumb|"Juki" Donetsk kamera teatrının posteri|left
* "ŞTRİX" xalq teatr-studiyası. Makeyevka şəhərində V.Q.Cartı adına Uşaq və Gənclər Teatrında fəaliyyət göstərir. 1988-ci ildə Aleksandr Nikolayeviç Kazaçek tərəfindən
yaradılmışdır. Hazırda teatrın bədii rəhbəri Perfilova Anastasiya Andreyevnadır. Komandaya 6 yaşdan 18 yaşa qədər 70-dən çox tələbə daxildir. Studiya müasir dövrün aktual problemlərini işıqlandırmaq, yaradıcılıq qabiliyyətlərinin inkişaf etdirilməsi, davranışın formalaşdırılması və müstəqil şəxsiyyətin yetişdirilməsi yolu ilə uşaq və gənclərin sosial inkişafında mühüm rol oynayır. Repertuara H.H.Andersenin nağılı əsasında hazırlanmış “Düyməcik”, V.M.Qarşinin eyniadlı nağılı əsasında “Mən uçmağı xəyal edirəm”, Luis Kerrollun kitabı əsasında “Alisa möcüzələr ölkəsində” və s. daxildir. Studiya teatrı “Teatr oyunları”, “Dəyişiklik küləyi”, “Üç dəqiqəlik şöhrət”, “Yeni ulduz” və bir çox digər festival və müsabiqələrdə iştirak edib və qonaq olur, aparıcı mükafatlar alıb.

* "Okraina" teatrı. Rayon Uşaq və Gənclər Yaradıcılıq Sarayında yerləşir. 1999-cu ildə dağılıb. Bədii rəhbər - Livşits Vladimir Yuriyeviç. İndi teatr yoxdur. Onun əsasında “O!” teatrı yaradılıb.

* "Beşinci təkər"teatr studiyası. 2002-ci ildən mövcuddur. Küçə Teatrının məntiqi davamıdır. Səhnə rejissoru Vladimir Livşitsdir. Direktor-müəllim İrina Smetaninadır. Teatr çox qastrol səfərlərində olur və Donetskdəki həvəskar teatrlar arasında tamaşaçı sayına görə lider mövqe tutur.

* "O" teatrı 1999-cu ildə yaradılıb. Aktyorlar arasında məktəbəqədər yaşlı uşaqlar, məktəblilər və tələbələr var. Teatrın bədii rəhbəri Lyudmila Viktorovna Vasinadır. Donetskdəki ən böyük həvəskar teatrdır. 2006-cı ildə keçirilən rayon festivalında rayonun ən yaxşı gənclər teatrı seçilib. Onun repertuarında Yevgeni Şvartsın “Adi bir möcüzə” pyesi əsasında tamaşaçıların iştirakına görə “blokbaster” sayıla biləcək tamaşa var.

* "1968" Gənclər Studiyası. 2005-ci ildə Yevgeni Borisoviç Koşin tərəfindən yaradılmışdır. O, 2006-cı ilin fevralında Daniil Kharmsın fantaziyaları festivalında debüt edib.Xalq Teatrının köməkçi layihəsi olan "O!". Studiya təkcə teatr sahəsində ixtisaslaşmır: onun üzvləri həvəskar filmlər çəkir, kitablar yazır, postmodern instalyasiyalar həyata keçirirlər.

* Donetsk Milli Texniki Universitetinin "Yuz" teatr qrupu. Bu, universitet tələbələri və məzunlarından ibarət teatr qrupudur. Rəhbəri Yevvgeni Vladimiroviç Barsukovdur. Qrup 2004-cü ildə yaradılıb.

* “4-cü mərtəbə” Xalq İncəsənət Teatrı-studiyası iyirmi iki ildir ki, Donetsk Mədəniyyət Evi “Yunost”da fəaliyyət göstərir, təşkilatçısı və daimi direktoru Valentina Mixaylovna Efimovadır. Bu yeganə studiya teatrıdır ki, onun aktyor heyətindən əlavə balet qrupu da var. Hazırda studiya teatrında yaş məhdudiyyəti olmadan yüzdən çox insan məşğul olur. Teatr- studiyanın repertuarına aşağıdakı tamaşalar daxildir: A. P. Çexov “Bir pərdədə iki zarafat və səhnə”, “Ayı”, A.Samen “Polifem”, Bartenev “Kuba, mənim sevgim!”, “Oksigen”, N. Kolyada “Zoluşka”, V. Kovalenko “ Oyun Kölgələr” (“Kölgələr oyunu” pyesi əsasında birpərdəli tamaşa), A. N. Ostrovski “Balzaminovun evliliyi”, N.V.Qoqol “Baş müfəttiş”, uşaqlar üçün “Lələklərdə möcüzə”, “ Uşaqlar İnternetdə”, “Morozko”, “Kentervil Kabusu” və s. “4-cü mərtəbə” teatr-studiyasının işıqlandırma və musiqi avadanlığı ilə təchiz olunmuş öz kiçik səhnəsi var. “Azad səhnə” layihəsi çərçivəsində kiçik səhnə əsasında hər kəs öz yaradıcılıq potensialını reallaşdıra bilər – istər musiqiçi, istər yazıçı, aktyor, istərsə də sair.

* Teatr "Aktyor zalı" (Aktyor zalı). Teatra, aktyor sənətinə biganə olmayan insanların ideya və təşəbbüskarlığına söykənən müasir teatr demək olar. Təşkilatçı və bədii rəhbər Anna Marusikdir. Donetsk və regionun ən orijinal və canlı teatrlarından biridir. 2013-cü ildə yaradılmışdır. Elə birinci ildə o, Bulqakovun “Usta və Marqarita” əsərinin istehsalı ilə məşhurlaşıb. Gənclər dramı “SMS”, Rus dramaturqu Andrey Karelinin pyesi əsasında hazırlanmış “Ruhumu xilas et” İİV-ə yoluxmuş insanların problemlərini gündəmə gətirən ictimai əsər kimi şəhər rəhbərliyi tərəfindən bəyənilib və dəstəklənib. “Vurma, mən artıq öldürülmüşəm” tamaşası çoxlu rəylər alıb və tamaşaçıları həyəcanlandırmaqda və ovsunlamaqda davam edir. 2015-ci ilə qədər "Actor Hall" teatrı Donetsk Şəhər Gənclər Mərkəzində (DSMC) yerləşirdi. 2015-ci ildən teatr kiçik dram teatrı kimi fəaliyyət göstərir.

## Teatr festivalları
thumb|Küçə Teatrı Festivalı, 2007
Donetskdə müntəzəm olaraq “Dünya Baletinin Ulduzları” beynəlxalq festivalı, “Teatr Donbass” regional teatr festivalı, “Qızıl açar” uşaq və gənclər üçün tamaşalar festivalı keçirilir.

2006-cı ildə Donetskdə “Art-Alternativ” regional teatr festivalı keçirilib.

29 mart 2007-ci ildə Donetskdə küçə teatrları festivalı baş tutub.. Burada “Voskresinnya” (Lvov, Ukrayna), “AKT” (Varşava, Polşa), Kiyev “Torba” Eksperimental Teatrı (Kiyev, Ukrayna), “EKS” yanğınsöndürmə teatrı (Moskva, Rusiya) kimi teatr kollektivləri iştirak edib.

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
* Барабаш Л. І. Українська драматургія і театр на Донеччині 20-х років: аспекти побутування і розвитку // Здійснення ленінської національної політики на Донбасі: Тез. доп. і повідомлень респ. наук. конф. (Донецьк, 21-24 лютого 1990 р.). — Донецьк, 1990. — С. 95-96.

## Xarici keçidlər

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*