open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Duplass Brothers Productions

**Duplass Brothers Productions** — aktyor, rejissor və yazıçı olan Mark və Cey Düplass qardaşları tərəfindən təsis edilmiş ABŞ film şirkəti. Şirkət müstəqil filmləri və teleserialları istehsal edir. Onlar "*The Puffy Chair*", "Güvənliyə zəmanət verilmir", "Sevdiyim insan" və "Skelet əkizlər" kimi filmlər, həmçinin "*Togetherness*" və "*Room 104*" teleserialları çəkiblər.

## Filmoqrafiya
### Filmlər
* *Connect 5* (1996)
* *The Puffy Chair* (2006)
* *Baghead* (2008)
* *Cyrus* (2010)
* *Jeff, Who Lives at Home* (2011)
* Güvənliyə zəmanət verilmir (2012)
* *The Do-Deca-Pentathlon* (2012)
* *Bad Milo!* (2013)
* Sevdiyim insan (2014)
* Skelet əkizlər (2014)
* *Adult Beginners* (2014)
* *The Overnight* (2015)
* *Creep* (2015)
* Mandarin (2015)
* *6 Years* (2015)
* *Manson Family Vacation* (2015)
* *The Bronze* (2016)
* *Blue Jay* (2016)
* *Rainbow Time* (2016)
* *Take Me* (2017)
* *Outside In* (2017)
* *Duck Butter* (2018)
* *Unlovable* (2018)
* *Paddleton* (2019)
* *Horse Girl* (2020)
* *Language Lessons* (2021)
* *7 Days* (2021)
* *As of Yet* (2021)
* *Spin Me Round* (2022) 

### Qısametrajlı filmlər
* *This Is John* (2003)
* *Scrapple* (2004)
* *The Intervention* (2005) 

### Teleseriallar
* *Togetherness* (2015–16 for HBO)
* *Animals.* (2016–18 for HBO)
* *Room 104* (2017–20 for HBO)
* *Cinema Toast* (2021– for Showtime)
* *Somebody Somewhere* (2021– for HBO)

### Sənədli filmlər
* *Asperger's Are Us* (2016)
* *Wild Wild Country* (2018)
* *Evil Genius: The True Story of America's Most Diabolical Bank Heist* (2018)
* *On Tour with Asperger's Are Us* (2019 for HBO)
* *The Lady and the Dale* (2021 for HBO)
* *Not Going Quietly* (2021)
* *Sasquatch* (2021 for Hulu)
* *Last Stop Larrimah* (2023) 

## İstinadlar
Gülməli səhifələr

**Gülməli səhifələr** () — Oven Klaynın rejissorluğu ilə 2022-ci ildə çəkilmiş komediya filmi. Filmin prodüserliyini Safdi qardaşları etmişdir. Film mentoru öldükdən sonra evi tərk edən 17 yaşlı Robert adlı karikaturaçıdan bəhs edir. Robert Nyu-Cersi ştatının Trenton şəhərindəki zirzəmiyə köçür və burada əvvəllər karikaturaçı olmuş Volles adlı bir adamla tanış olur. Vollesin ağıl sağlamlığında bir az problem var. 

## Rollarda
* Daniel Zolghadri — Robert Bleichner
* Matthew Maher — Wallace
* Miles Emanuel — Miles
* Maria Dizzia — Jennifer
* Josh Pais — Lewis
* Marcia Debonis — Cheryl Quartermaine
* Stephen Adly Guirgis — Katano
* Michael Townsend Wright — Barry
* Cleveland Thomas Jr. — Steven
* Rob M. Anderson — Joe (comic shop clerk)
* Ron Rifkin —grandfather
* Tony Hassini — Richard
* Andy Milonakis — George
* Shane Fleming — Gabe
* Charlie Judkins — comics expert
* Peter Lucibello — Santa
* Louise Lasser — Linda (pharmacy lady)
* Buddy Duress — Ryan

## Həmçinin bax
* A24 filmləri

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Çarli Makdauell

**Çarlz Malkolm Makdauell** () — amerikalı kinorejissor və ssenarist. O, rejissorluq debütünü 2014-cü ildə ekranlara çıxan "*[[Sevdiyim insan (film)|Sevdiyim insan]]*" filmi ilə etmişdir. Çarli Netflix üçün 2017-ci ildə "*The Discovery*" və 2022-ci ildə "*Windfall*" adlı iki dram filmi yazıb rejissorluq edib. 

## Həyatı
Çarli Makdauell 10 iyul 1983-cü ildə Los-Ancelesdə anadan olub. Onun valideynləri ingilis aktyoru Malkolm Makdauell və amerikalı aktrisa Meri Stinburqendir. Çarlinin 22 yanvar 1981-ci ildə anadan olmuş Lilli adlı böyük bacısı və atasının Kelley Kuhr ilə evliliyindən dünyaya gəlmiş üç kiçik ögey qardaşı var. Onun ögey atası aktyor Ted Dansondur.

## Filmoqrafiya
### Qısametrajlı filmlər
 

### Çəkdiyi filmlər
 

### Televiziya
 

## İstinadlar
Sycamore Pictures

**Sycamore Pictures** — prodüserlər Ben Nern və Tom Rays tərəfindən təsis edilmiş ABŞ film şirkəti.

## Filmoqrafiya

## İstinadlar
Heç vaxt geri dönməyəcəyik

**Heç vaxt geri dönməyəcəyik** () — Avqustin Frizzellin yazıb rejissorluq etdiyi 2018-ci il komediya filmi. Film ən yaxşı dost və otaq yoldaşları olan iki yeniyetmə qız, Ancela və Cessinin hekayəsindən bəhs edir. Onlar aşağı səviyyəli bir yeməkxanada ofisiant kimi işləyirlər və çimərlik tətilinə getməyi xəyal edirlər. Bununla belə, onların planları pozulur və davamlı olaraq bir sıra problemlərlə qarşılaşırlar.  

## Rollarda
* Maia Mitchell — Angela
* Camila Morrone — Jessie
* Joel Allen — Dustin
* Kendal Smith — Tony
* Matthew Holcomb — Ryan
* Kyle Mooney — Brandon
* Atheena Frizzell — Crystal 

## Həmçinin bax
* A24 filmləri 

## İstinadlar
 

## Xarici keçidlər
* 
*
Günəşdən sonra

**Günəşdən sonra** () — Şarlotta Vellsin 2022-ci ildə çəkdiyi film. Film atası ilə birlikdə yay tətili üçün Türkiyəyə gedən şotlandiyalı qızdan bəhs edir. Filmin premyerası 21 may 2022-ci ildə Kann kinofestivalında baş tutub. 

## Rollarda
* Paul Mescal — Calum
* Frankie Corio — Sophie
** Celia Rowlson-Hall — adult Sophie
* Sally Messham — Belinda
* Brooklyn Toulson — Michael
* Spike Fearn — Olly
* Harry Perdios — Toby
* Ruby Thompson — Laura
* Ethan James Smith — Scott
* Kayleigh Coleman — Jane

## Həmçinin bax
* A24 filmləri 

## İstinadlar
 

## Xarici keçidlər
* 
* Official screenplay
Şok qumbarası

**Çaxnaşma**, **ildırım çaxması** və ya **səs bombası** kimi də tanınan heyrətləndirici qumbara  düşmənin hisslərini müvəqqəti olaraq yönünü dəyişmək vəya diqqətini yayındırmaq üçün istifadə edilən daha az öldürücü partlayıcı qurğudur . Partlayış zamanı heyrətləndirici qumbara göz qamaşdıran işıq parıltısı və son dərəcə yüksək səsli bir "bang" yaradır. Onlar tez-tez düşmənləri çaşdırmaq və ya diqqətini yayındırmaq üçün yaxın döyüşlərdə, qapıların arxasından  və iğtişaşlara nəzarətdə-də istifadə olunur.

Şok qumbaraları ilk dəfə 1970-ci illərin sonlarında Britaniya Ordusu Xüsusi Hava Xidmətinin antiterror qanadı tərəfindən istifadə edilmişdir   və o vaxtdan bəri bütün dünyada polis və hərbi qüvvələr tərəfindən geniş istifadə olunur.

Daha az öldürücü təbiətinə baxmayaraq, heyrətləndirici qumbaralar hələ də zərər verə bilir və yaxınlıqda partlayan zaman yaralaya və ya öldürə bilər. Onlar həmçinin yanğınlar törətməyə qadirdirlər. 

## Yaratdığı effektlər

Heyrətləndirici qumbaralar təqribən 7 meqakandela (Mcd) və 170 desibeldən (dB) çox yüksək səsli "partlayış" yaratmaq üçün nəzərdə tutulmuşdur. 

Flaş gözün bütün fotoreseptor hüceyrələrini müvəqqəti olaraq aktivləşdirir və onu təxminən beş saniyə ərzində kor edir. Bundan sonra qurbanlar görmə qabiliyyətini zəiflədən bir görüntü hiss edirlər. Partlamanın həcmi də qurbanda müvəqqəti karlığa səbəb olur və qulağın içindəki mayeni narahat edir, tarazlığın itirilməsinə səbəb olur. 

## İstehsalı və quruluşu
Parçalanmış qumbaradan fərqli olaraq, heyrətləndirici qumbaralar partlama zamanı toxunulmaz qalması və parçalanma xəsarətlərinin qarşısını almaq üçün hazırlanmış korpusla tikilir, eyni zamanda partlayışın işığını və səsini keçirməyə imkan verən böyük dairəvi kəsiklərə malikdir. Doldurucu maqnezium və ya alüminiumun pirotexniki metal oksidləşdirici qarışığından və kalium perklorat və ya kalium nitrat kimi oksidləşdiricidən ibarətdir. 

## Təhlükələr
Gicəlləndirici qumbaraatanların hədəflərinə vurulan zədələri məhdudlaşdırmaq üçün nəzərdə tutulsa da, daimi eşitmə itkisi göürülmüşdür. (Karlıq)  

Sarsıntılı partlayış hələ də yaralanmalara səbəb olmaq qabiliyyətinə malikdir və partlayan zaman yaranan istilik yanan materialları alovlandıra bilər. 1980-ci ildə İranın Londondakı səfirliyinin mühasirəsi zamanı baş verən yanğınlara səs-küylü qumbaraların alışan əşyalarla təmas etməsi səbəb olub. 

## İstinadlar
Kloi Moriondo

**Kloi Moriondo** (; ) — amerikalı müğənni-mahnı yazarı və YouTuber. O, indi-pop, bedrum pop və hiperpop üslublu mahnıları ilə tanınır. Kloinin 2014-cü ilin yanvarında açdığı YouTube kanalı hal-hazırda 3 milyondan çox abunəçiyə və 200 milyondan çox baxışa sahibdir. 

## Həyatı
Kloi Moriondo Miçiqan ştatının Detroyt şəhərində doğulub-böyüyüb. 

## Karyerası
Kloi "Rabbit Hearted" adlı ilk studiya albomunu 31 iyul 2018-ci ildə yayımlayıb. O, ilk mini-albomu "Spirit Orb"u isə 24 aprel 2020-ci ildə çıxarıb. Kloi 2020-ci ilin may ayında Fueled by Ramen ilə müqavilə bağlamış və "I Want to Be with You" mahnısını buraxmışdır. 

O, ikinci studiya albomu "Blood Bunny"ni "I Want to Be with You" və "Girl on TV" sinqlları ilə bərabər buraxıb. Kloi 2021-ci ildə "Jimmy Kimmel Live"da "Blood Bunny" albomundan "Bodybag" mahnısını canlı olaraq ifa edib. Həmçinin o, "James Corden ilə The Late Late Show"-da "I Want to Be with You" mahnısını da oxumuşdur. 

Kloi "puppy luv" adlı ikinci mini-albomunu 2022-ci ilin aprelində yayımlayıb. O, "Blood Bunny" albomunun delüks versiyasını 2022-ci ilin iyununda buraxıb. Kloi 2022-ci ilin mayından iyununa qədər mxmtoon-un rising (the tour) konsert turunda iştirak etmişdir. O, "SUCKERPUNCH" adlı üçüncü albomunu 2022-ci ilin oktyabrında yayımlayıb. O, 12 oktyabr 2022-ci ildən 19 noyabr 2022-ci ilə qədər ABŞ və Kanadada canlı çıxışlar edib. O, 8 dekabr tarixində Birləşmiş Krallıq və Avropa turlarını ləğv etdini elan etmişdir.  

Kloi 10 fevral 2023-cü ildə Pierce the Veil qrupunun yeni çıxan albomu "The Jaws of Life"dakı "12 Fractures" trekində qonaq ifaçı kimi yer alıb. 

## Şəxsi həyatı
Kloi Moriondo özünü non-binar kimi hesab edir, o, həm də 2021-ci ilin iyun ayında özünü sadəcə bir qız kimi tanıdığını da deyib. O, she/her və they/them pronounslarından istifadə edir və cinsiyyətini açıqlamır. Kloi 2021-ci ilin sentyabrında Twitter izləyicilərinə artıq özünü lezbiyan hesab etmədiyini bildirib. 

## Diskoqrafiya
**Albomlar**
**Rabbit Hearted.* (2018)
**Blood Bunny* (2021)
**SUCKERPUNCH* (2022) 

**Mini-albomlar**
**Spirit Orb* (2020)
**blood bunny (acoustic)* (2021)
**puppy luv* (2022) 

## İstinadlar
 

## Xarici keçidlər
Aoqaşima

**Aoqaşima** () — Filippin dənizində yerləşən vulkanik ada. İzu adalar qrupunun ən cənubunda yerləşən və ən çox təcrid olunmuş adasıdır.

## Coğrafiyası
Ada Tokiodan 350 km cənubda və Haçicocima adasından 64 km cənubda yerləşir. Adanın uzunluğu 3,5, eni isə 2,5 km-dir. Sahil xəttinin uzunluğu 9 km-dir. Adada eyni adlı vulkan yerləşir.

Aoqaşima Tokio prefekturasının Haçiço inzibati rayonunun bir hissəsidir. Adanın inzibati mərkəzi Aoqaşima kəndidir. Ada Fuji-Hakone-İzu Milli Təbiət Qoruğunun bir hissəsidir.

## Tarixi
Aoqaşimanın məskunlaşma tarixi dəqiq məlum deyil. Adanın əhalisinin əksəriyyətini yaponlar təşkil edir. 1652-ci və 1670-1680-ci illərdə vulkanik aktivliyin qeydə alındığı Edo dövrünün rəsmi qeydlərində Aoqaşimanın adı çəkilir. 1780-ci ilin iyulunda və 1871-ci ilin mayında baş verən zəlzələlər adadakı vulkanın püskürməsinə səbəb oldu. Həmçinin 1785-ci ildə baş verən kütləvi püskürmə zamanı adanın 327 sakinindən təxminən 130-140 nəfəri həlak olmuşdur. 

## İstinadlar

## Həmçinin bax

* Yaponiya adalarının siyahısı

## Xarici keçidlər

* Aoqaşima kəndinin rəsmi saytı
* Aoqaşima - Yaponiya Meteorologiya Agentliyi 
*  - Yaponiya Meteorologiya Agentliyi
* Aogashima - Geoloji tədqiqat
Mavaki abidəsi

– Yaponiyanın İşikava prefekturasının Noto yarımadasında yerləşən, Comon dövrünə aid arxeoloji abidə.

## Tarixi
Abidə 1982–1983-cü illərdə kanal tikintisinin tədqiqat işləri zamanı təsadüfən kəşf edilmişdir. Mavaki abidəsi 1989-cu ildə Yaponiyanın Milli Tarixi Yeri elan olunmuşdur. Burada aşkarlanmış 219 arxeoloji artefakt 1991-ci ildə əhəmiyyətli mədəni mülk statusu almışdır.

Abidə ərazisində arxeoloji park yaradılmışdır. Burada  fəaliyyət göstərir.

## Xüsusiyyətlər
Arxeoloji abidədə balıqqulağı qalıqları, kütləvi qəbirlər, bir çox dulusçuluq məmulatları, terrakotta fiqurları, qaban, maral, dovşan sümükləri, eləcə də, bitki toxumları tapılmışdır. Burada tapılmış yüzlərlə delfin sümüyü Comon dövrünün yerli əhalisinin delfin ovladığını sübut etməklə yanaşı delfin sümüklərindən alət kimi istifadə etdiyini, hətta digər yaşayış yerlərindən olan insanlarla mübadilə vasitəsi kimi istifadə etdiyini göstərir. Mavaki abidəsindən tapılmış gil maska Yaponiyada tapılmış ən qədim belə maskadır və şaman ritualları üçün hazırlandığı güman olunur.

Abidənin ön plana çıxan xüsusiyyəti 10 ədəd şabalıd ağacının gövdəsindən ibarət dairəvi strukturun qalıqlarıdır. Hazırda burada həmin strukturun rekonstruksiyası yerləşir. Bu dairəvi struktur dini məqsədlərlə yaradılmışdır və 7 metr diametrindədir. Yarımadada bu cür dairəvi strukturdan yeddisi aşkar olunmuşdur. Arxeoloji tədqiqatlar bu strukturun 6 dəfə yenidən tikildiyini göstərir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Yaxşı vaxt

**Yaxşı vaxt** () — Coş və Benni Safdi qardaşları tərəfindən 2017-cı ildə çəkilmiş cinayət, triller filmi. Filmin baş rollarında Robert Pattinson və Benni Safdi çıxış edir. Film əqli qüsurlu qardaşı ilə soyğun etməyə çalışan Konni adlı bank soyğunçusundan bəhs edir. Onların planı uğursuz olanda Konni qaçmağı bacarır, ancaq qardaşı isə saxlanılır. Konni indi qardaşını xilas etmək üçün bir yol tapmalıdır.

## Həmçinin bax
* A24 filmləri 

## İstinadlar
 

## Xarici keçidlər
* 
* 
* 
* 
* ''Good Time'' at Letterboxd
Səkkizinci sinif

**Səkkizinci sinif** () — Bo Bernemin 2018-ci ildə yeniyetməlik haqqında çəkdiyi komediya-dram filmi. Filmin baş rolunda Elsi Fişer çıxış edir. Film utancaq və orta məktəbdə çoxlu dostu olmayan Kayla adlı yeniyetmə qızdan bəhs edir. O, özünə inamı ilə mübarizə aparır və cəmiyyətə uyğunlaşmağa çalışır. Film onun səkkizinci sinfin son həftəsindəki təcrübələrinə, o cümlədən hovuz şənliyinə qatılmasına və başqaları ilə əlaqə qurmağa çalışmasına diqqət yetirir. 

## Rollarda
* Elsie Fisher — Kayla Day
* Josh Hamilton — Mark Day
* Emily Robinson — Olivia
* Catherine Oliviere — Kennedy Graves
* Jake Ryan — Gabe
* Luke Prael — Aiden Wilson
* Daniel Zolghadri — Riley
* Fred Hechinger — Trevor
* Imani Lewis — Aniyah 

## Həmçinin bax
* PEN15
* A24 filmləri 

## İstinadlar
 

## Xarici keçidlər
* 
*
Mahmud Xəlil əl-Hüsəri

**Mahmud Xəlil əl-Hüsəri** ( *Məḥmud Xəlīl əl-Ḥüṣərī*; ) — məşhur misirli Quran qarisi. 1917-ci ildə Təntanın Şübra ən-Nəmlə kəndində dünyaya gəlmişdir. 12 yaşında mədrəsəyə girmiş, On Qiraəti da Əl-Əzhər Universitetində öyrənmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Yaşasın Sezar!

**Yaşasın Sezar!** () — Koen qardaşlarının 2016-cı ildə ekranlara çıxan komediya filmi. Film 1950-ci illərdə kinostudiyada işləyən Eddi Manniksin yaşadıqlarını mövzu alır. Onun işi aktyorlar və filmlərlə bağlı yaranan problemləri həll etməkdir. Bir gün studiyanın ən böyük ulduzlarından biri qaçırılır və bu zaman Manniks bir yandan studiyanın işində yaranan digər problemlərlə məşğul olarkən onu xilas etməyin bir yolunu tapmalı olacaq.

## İstinadlar
 

## Xarici keçidlər

* 
* 
* Animated teasers, commissioned by Universal for social media
* Official screenplay
Şima ispan kəndi

və ya **Park-İspana** () – Yaponiyanın Mie prefekturasının Şima şəhərində yerləşən və ispan mədəniyyətinə həsr olunmuş əyləncə parkı.

## Tarixi
Şima ispan kəndi 22 aprel 1994-cü ildə açılmışdır. Park 2014-cü ildə 20 illiyini tədbirlərlə qeyd etmiş və burada əsaslı yenidənqurma işləri aparılmışdır.

## Görməli yerlər

Parkda yerləşən attraksionlar və tikililər İspaniya mədəniyyətindən təsirlənərək təşkil olunmuşdur. Parkdakı "Dəmir öküz" adlı "buxar qatarı" attraksionu ispan öküz döyüşlərinə bir göndərmədir. Parkdakı "Puerta del Cambron" teatrı İspaniyanın Toledo şəhərində yerləşən eyniadlı tikili əsasında dizayn edilmişdir. Bu teatrda "İspaniyanın usta rəssamları" kimi ispan mədəniyyəti mövzusunda olan videolar nümayiş etdirilir. "Pireney" amerikan təpələri attraksionu Pireney dağlarından ilhamlanaraq dizayn olunmuşdur. "Böyük Monserrant" attraksionu İspaniyanın Barselona şəhəri yaxınlığında yerləşən Monserrant monastırının dağlıq mənzərəsini əks etdirir və 815 metrlik qatar gəzintisindən ibarətdir. "Qaudi" karuseli ispan memar Antonio Qaudinin memarlıq üslubunda yaradılmışdır.

Xavyer Qəsr Muzeyi İspaniyada yerləşən eyniadlı qəsrin reproduksiyasıdır. Bu qəsr muzeyi Yaponiyaya gəlmiş ilk xristian missioner olan Fransisk Ksaverinin şərəfinə yaradılmışdır. Muzeydə İspaniyanın 12 min illik tarixinə və mədəniyyətinə aid materiallar nümayiş etdirilir.

Səfirlik zalı İspaniyanın Pamplona şəhərində yerləşən bina əsasında dizayn edilmişdir. Parkın tədbirləri bu binada keçirilir. Tədbirlər keçirilməyən vaxtlarda isə istirahət yeri kimi istifadə olunur. Burada İspaniyanın 17 muxtar birliyinə aid bayraqlar, İspaniyanın böyük xəritəsi və ispan festivallarını əks etdirən vitrajlar sərgilənir.

Parkda həmçinin Don Kixota həsr olunmuş, yel dəyirmanı formasında olan attraksion, İspaniyanın pomidor festivalına həsr olunmuş "La Tomatina" adlı karusel və İspaniya vətəndaşı müharibəsi zamanı baş vermiş Alkasar mühasirəsinə həsr olunmuş tikili yerləşir. Parkın "Santa Mariya" adlı pirat gəmisi attraksionu Xristofor Kolumbun ekspedisiyasına daxil olan eyniadlı gəmi əsasında dizayn olunmuşdur.

## Tədbirlər və mətbəx
Parkda ispan mədəniyyətinə aid festivallar və paradlar baş tutur. Burada flamenko performansları keçirilir. "İzabellanın işığı" şousu İspaniyanın ilk kraliçası I İzabellaya həsr olunmuşdur.

Parkda "Alhambra", "Comedor", "Amigo", "El Patio", "Hermanos" adlı restoranlar yerləşir. Bu restoranlarda ispan mətbəxinə aid xörəklər servis edilir. Bundan əlavə, burada "Torero" adlı ispan barı fəaliyyət göstərir.

## Qalereya

La Villa Española de Shima, Parque España - Museo "Castillo de Xavier".jpg|Xavyer Qəsr Muzeyi.
La Villa Española de Shima, Parque España - La montaña rusa "Los Pirineos".jpg|"Pireney" amerikan təpələri.
La Villa Española de Shima, Parque España - Casa de la Embajada.jpg|Səfirlik zalı.
La Villa Española de Shima, Parque España - 2014 Paso4.jpg|Parkda ispan paradı.
La Villa Española de Shima, Parque España - Viaje Aventurero de Don Quijote.jpg|Don Kixot mövzusunda attraksion.


## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Qarahisar səfəri (1418)

**Qarahisar səfəri** — 1418-ci ildə Qaraqoyunluların Osmanlılar üzərindəki hərbi yürüşü. Qaraqoyunluların Ərzincan valisi Pir Ömər Osmanlı dövləti torpaqlarına girərək Qarahisarı və Qarahisar qalasını ələ keçirdi. Nəticədə Şərqi Qaradəniz sahili Samsun xaricində Qaraqoyunluların hakimiyyəti altına girdi.

## Yürüş
Şahruxun Azərbaycana yürüşü ərəfəsində Osmanlı-Qaraqoyunlu münasibətlərində müəyyən anlaşılmazlıq mövcud idi. Qara Yusifin Ərzincan hakimi Pir Ömərin Qarahisarı mühasirəyə alması buna səbəb olmuşdu.Şəhərin hakimi Məlik əhməd oğlu Həsən yardım üçün Amasya
valisi Şahzadə Murada və Sultan I Mehmed Çelebiyə müraciət
etmişdi O zaman Sultan I Mehmed Çələbi Həsənə yardım göstərə bilməmiş
və şəhər Pir Ömər tərəfindən ələ keçirilmişdi.

## İstinadlar

## Mənbə
* 

## Xarici keçidlər

*Qaraqoyunlular
*Osmanlılar
*I Mehmed
*Pir Ömər
Allen çayı

**Allen çayı** —  (fr. l'Allaine), (alm. Hall) — İsveçrənin şimal-qərbində və Fransanın şərqində yerləşən, 65&nbsp;km uzunluğunda olan çay.

Çay İsveçrənin Jura kantonunun şimalında yerləşən Porrentruy bölgəsini, həmçinin Belfort ərazisini və Fransanın Du departamentininin ərazisindən keçir.
## Coğrafiyası

Allen çayı 605 m. hündürlükdə İsveçrənin Jura kantonundan qalxır və sonra Fransadakı Du çayına axır. Uzunluğu 58,2&nbsp;km. olan çayın  28&nbsp;km. İsveçrəyə aiddir. Su hövzəsi 1120 km²-dən çox ərazini əhatə edir.
### Keçdiyi ərazilər

Allen çayı İsveçrədə Şarmoill, Miékourt, Alle, Porrentruy, Courşavon, Courtemaîşe, Montignez, Buix, Bonkourt, Fransada Delle, Jonşerey, Grandvillars, Morvillars, Allenjoie kəndlərini keçir və Burbös çayı ilə birləşir.
## Hidrologiyası

Çay Fransanın kontinental şərqi üçün su axarlarının adi mövsümi dalğalanmalarını nümayiş etdirir. Dekabr-mart ayları daxil olmaqla, orta aylıq axın sürəti 32,5-dən 38 m³/s-ə qədər, dekabr-yanvar aylarında maksimuma və yayda iyun-oktyabr ayları daxil olmaqla su minimuma çatır. Avqustda orta aylıq axımın azalması 8,5 m³/s təşkil edir.
### Aşağı su səviyyəsi

Quraqlıq zamanı VCN3 s-ə qədər düşə bilər.
### Daşqınları

Daşqınlar çox əhəmiyyətli ola bilər. MAQ "maksimum ani miqdar" 2 və MAQ 5 müvafiq olaraq 240 və 310 m³/s gücə malikdir. MAQ 10 350 m³/s, MAQ 20 400 m³/s, MAQ 50 isə 450 m³/s təşkil edir.

Maksimum ani axın 1990-cı il fevralın 15-də 414 m³/s, maksimal sutkalıq dəyəri isə 359 m³/s olmuşdu. Bu dəyərlərdən birincisini MAQ çayının miqyası ilə müqayisə etsək, bu daşqın ikiillik daşqından bir qədər çox idi və buna görə də orta hesabla hər 25-30 ildən bir təkrarlanacağı gözlənilirdi.
### Xüsusi axını

Allen çox zəngin bir çaydır. Onun hövzəsinə axan suyun miqdarı ildə 647&nbsp;mm-dir və xüsusi axın sürəti hövzənin hər kv. km-nə saniyədə 20,5 l. təşkil edir ki, bu da İsveçrədə və dağlıq bölgələrdə olduqca yaygındır. Lakin Fransada orta göstəricilər 2 dəfə artıq dəyərə malikdir (təxminən 320 ml/il).
## Həmçinin bax

* Roys çayı
* Reyn
* Are
* Rona

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Subnotbuk

**Subnotbuk** və ya **mini-notbuk** — tipik notbuk ölçülü notbukdan daha kiçik və yüngül olan notbuklar üçün marketinqdə istifadə olunan termin.

## Növ və ölçüləri
Tipik notbuk ölçüləri 2010-cu illər ərzində kiçildikcə və digər fərqləndirici xüsusiyyətlər əsas hala çevrildikcə normal ölçülü notbuklar və "subnotbuk" notbukları arasındakı fərq xeyli dərəcədə yox olmuşdur. Mövcud olduğu müddət ərzində, "subnotbuk" ekranı 13 inçdən kiçik olan, lakin iki əllə yazmaq üçün nəzərdə tutulan daimi qoşulmuş klaviaturaya malik makinalar kimi müəyyən edilə bilər.

Bu konvergensiyadan əvvəl subnotbuklar həm ölçüsünə, həm də bazar mövqeyinə görə netbuklardan və ultramobil kompüterlərdən fərqlənirdi.

Onlar həmçinin kompensasiya etmək üçün dok stansiyaları ilə birləşdirilə bilən ilk sistemlərdən bəziləri idi. Subnotbuk yönümlü dokların diqqətəlayiq forma faktorlarından biri "dilim dokları" idi. Bunlar klassik dok stansiyasının daha daşına bilən versiyasıdır.

## Həmçinin bax

* Netbuk
* Əl kompüteri
* Smartbuk

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Русскоязычный портал о субноутбуках
Con Krasinski

**Con Börk Krasinski** (; ) — amerikalı aktyor və kinorejissor. Con "*[[Ofis (teleserial, 2005)|Ofis]]*" serialında Cim Halpert rolu ilə məşhurlaşıb. O, serialın doqquz mövsüm boyu prodüseri və ara-sıra rejissoru olub. 

Con Krasinski Braun Universitetində və Milli Teatr İnstitutunda teatr sənəti üzrə təhsil alıb. O, çoxsaylı mükafatlara layiq görülüb, dörd "Emmi" mükafatına namizəd olub və iki "Ekran Aktyorları Gildiyası" mükafatı qazanıb. O, 2018-ci ildə Time jurnalı tərəfindən dünyanın ən nüfuzlu 100 insanlarından biri seçilib. 

Krasinskinin 2018-ci ildə yazıb, rejissorluq edib və rol aldığı "Səssiz yer" filmi tənqidçilər və tamaşaçılar tərəfindən yüksək qiymətləndirilib. O, həmin il Amazon Prime Video-nun "*[[Jack Ryan]]*" adlı triller serialında baş rolu oynamış, həm də layihənin prodüserliyi ilə də məşğul olmuşdur. 

Con 2018-ci ildə Sunday Night Productions kino şirkətinin əsasın qoymuşdur. Krasinski ingilis aktrisa Emili Blant ilə həyatı qurmuşdur, onların iki qızı var.

## Həyatı
Con Börk Krasinski 20 oktyabr 1979-cu ildə Bostonda anadan olub. Onun iki böyük qardaşı var. Onun anası irland, atası isə polyak mənşəlidir. Valideynləri onu Massaçusetsin Nyuton şəhərində katolik olaraq böyüdüblər. 

Krasinski aktyorluq karyerasına 6-cı sinifdə oxuyarkən məktəb tamaşasında çıxış edərək başlamışdır. O, məktəbdə "*Ofis*" serialının rol yoldaşı B. J. Novak ilə məzəli bir tamaşada rol almışdı. Onların hər ikisi məktəbi 1997-ci ildə başa vurmuşdur. Con Krasinski kollecə daxil olmazdan öncə altı ay Kosta-Rikada ingilis dili müəllimi işləyib. Burada çimərlikdə olarkən o, bir qadını suda boğulmaqdan xilas edib. Kosta-Rikanı tərk etdikdən sonra o, Braun Universitetinə daxil olmuş və orada ingilis dili və dramaturqluq üzrə təhsil almağa başlamışdır. O, universiteti 2001-ci ildə fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir.

## Filmoqrafiya
### Filmlər

### Televiziya

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Arch Linux

**Arch Linux** — müstəqil olaraq inkişaf etdirilmiş x86-64 ümumi təyinatlı Linux paylanması. Arch dalğavari buraxılış modelinə əməl etməklə əksər proqramların ən son stabil versiyalarını təmin etməyə çalışır. Defolt quraşdırma istifadəçi tərəfindən yalnız məqsədyönlü şəkildə tələb olunanları əlavə etmək üçün konfiqurasiya edilmiş minimal baza sistemidir.

Arch Linux üçün xüsusi olaraq yazılmış paket meneceri olan Pacman, proqram paketlərini quraşdırmaq, silmək və yeniləmək üçün istifadə olunur.

Arch Linux dalğavari buraxılış modelindən istifadə edir, yəni sistemin tamamilə yeni versiyalarının "əsas buraxılışları" yoxdur. Ən son Arch proqram təminatını əldə etmək üçün lazım olan tək şey müntəzəm sistem yeniləməsidir. Arch komandası tərəfindən hər ay yayımlanan quraşdırma skriptləri əsas sistem komponentlərinin sadəcə olaraq ən son anlıq görüntüləridir.

Arch Linux-un, ArchWiki kimi tanınan icma tərəfindən idarə olunan vikidən ibarət hərtərəfli sənədləri mövcuddur.

## Tarixi
Başqa bir minimalist paylanma olan CRUX-dan ilhamlanan Cad Vinet, 2002-ci ilin martında Arch Linux layihəsinə başladı.

İlk x86_64 quraşdırma ISO-su əvvəlcə yalnız 32-bit x86 CPU-lar üçün 2006-cı ilin aprelində buraxıldı.

Vinet, layihəyə 1 oktyabr 2007-ci ilə qədər rəhbərlik etdi, lakin vaxt çatışmazlığı səbəbindən istefa verdi və layihənin başçılığı Aaron Qriffinə keçdi.

Init sistemində systemd-yə keçid 2012-ci ilin avqustunda başladı və 2012-ci ilin oktyabrında yeni quraşdırmalar üçün defolt oldu. systemd paylanmanın başlanğıcından bəri istifadə edilən "SysV-style init" sistemini əvəz etdi.

i686 dəstəyinin sona çatması 2017-ci ilin yanvarında elan edildi, 2017-ci ilin fevralında yayımlanan versiya i686 dəstəkləyən sonuncu versiya idi. O vaxtdan bəri icmanın yaratdığı Arch Linux 32, i686 cihazları üçün istifadə oluna bilir.

24 fevral 2020-ci ildə Aaron Qriffin layihədə tam iştirak edə bilmədiyi üçün səsvermə müddətindən sonra layihəyə başçılığı Levente Polyaka təhvil verəcəyini elan etdi. Bu dəyişiklik həm də Layihə Rəhbəri vəzifəsinə yeni 2 illik müddətin əlavə edilməsinə səbəb oldu.

2021-ci ilin mart ayında Arch Linux tərtibatçıları Arch Linux paketlərini x86_64-v3-ə köçürməyi düşünürdülər. x86–64-v3 təxminən Intel Haswell prosessorları dövrünə uyğundur. 2021-ci ilin aprelində Arch Linux quraşdırma şəkilləri standart olaraq idarə olunan quraşdırma skripti ehtiva etməyə başladı. 2021-ci ilin sonlarında Arch Linux tərtibatçıları paralel yükləmələri təmin edən Pacman 6.0-ı buraxdılar.

2022-ci ilin fevral ayında Arch Linux tərtibatçıları debug paketləri təklif etməyə başladılar.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
* 
*  Libera.chat saytında (, )
Cihadçılıq

**Cihadçılıq** və ya **cihadizm** Qərb üçün ekzistensial olaraq təhdid kimi qəbul edilən militant islami hərəkatlar üçün istifadə olunan neologizmdir. O, ideologiyaları islami *[[cihad]]* anlayışına əsaslanan müxtəlif qiyamçı İslam ekstremist, militant islamçı və terrorçu şəxslər və təşkilatlara tətbiq edilmişdir. O, tarixdə *cihad* adı ilə qeyri-müsəlman xalqlara qarşı geniş kampaniya aparan Əməvilər Xilafəti və Osmanlı İmperiyası kimi müxtəlif İslam imperiyalarına da şamil edilmişdir.

Müasir cihadçılığın kökləri daha çox XIX əsrin sonu-XX əsrin əvvəllərində və XX-XXI əsrlərdə Qutbilik və əlaqəli islamçı ideologiyalara çevrilən İslam dirçəlişinin ideoloji inkişafı ilə bağlıdır.  Cihadçı ideoloqlar *[[Cihad|cihadı]]* müsəlman dünyasını “Allahın hökmü” altında birləşdirmək üçün dünyəvi beynəlxalq nizama qarşı “inqilabi mübarizə” kimi təsəvvür edirdilər. 1979-1989-cu illər Sovet-Əfqan müharibəsində iştirak edən islamçı könüllü təşkilatlar 1990-2000-ci illər ərzində müxtəlif silahlı münaqişələr zamanı təbliğ edilən cihadçılığın yüksəlişini gücləndirdi. 

Gilles Kepel 1990-cı illərin Sələfi hərəkatı daxilində cihadçılığın xüsusi sələfi forması diaqnozu qoyub. Beynəlxalq, panislamist miqyasda olan cihadçılıq **qlobal cihadçılıq** kimi də tanınır. Araşdırmalar göstərir ki, İŞİD-n güclənməsi ilə həm Qərb ölkələrindən, həm də əksəriyyəti müsəlman olan ölkələrdən gələn bəzi müsəlman könüllülər Suriya və İraqdakı qlobal *cihada* qoşulmaq üçün gəliblər.

## İstinadlar
Pax Americana

"***Pax Americana***" (*Paks Amerikana*; ) — 1945-ci ildə İkinci Dünya müharibəsi başa çatdıqdan sonra, ABŞ dünyanın dominant iqtisadi, mədəni və hərbi gücünə çevrildiyi zaman Qərb yarımkürəsində və daha sonra dünyada nisbi sülh anlayışına tətbiq edilən termin. "*[[Pax Romana]]*" və "*[[Pax Britannica]]*" terminlərindən modelləşdirilmişdir.

Bu mənada "*Pax Americana*" ABŞ-nin digər dövlətlərə nisbətən hərbi və iqtisadi mövqeyini təsvir etmişdir. ABŞ-nin Qərbi Avropa ölkələrinə iqtisadi bərpa proqramlarında 13,3 milyard dollar (2023-cü ildə 173 milyard dollara bərabərdir) köçürdüyü ABŞ Marşal planı "*Pax Americana*"nın işə salınması" kimi təsvir edilmişdir.

## Həmçinin bax
* Truman doktrinası
* Reyqan doktrinası
* Bretton-Vuds sistemi
* Terrorizmlə müharibə

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat

* 
* 
* 
* Clarke, Peter. *The last thousand days of the British empire: Churchill, Roosevelt, and the birth of the Pax Americana* (Bloomsbury Publishing, 2010)
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* Lears, Jackson, "The Forgotten Crime of War Itself" (review of Samuel Moyn, *Humane: How the United States Abandoned Peace and Reinvented War*, Farrar, Straus and Giroux, 2021, 400 pp.), *[[The New York Review of Books]]*, vol. LXIX, no. 7 (April 21, 2022), pp. 40–42. "After September 11 [2001] no politician asked whether the proper response to a terrorist attack should be a US war or an international police action. [...] Debating torture or other abuses, while indisputably valuable, has diverted Americans from 'deliberating on the deeper choice they were making to ignore constraints on starting war in the first place.' [W]ar itself causes far more suffering than violations of its rules." (p. 40.)
* 
* Mee, Charles L. *The Marshall Plan: The launching of the pax americana* (New York: Simon and Schuster, 1984)
* 
* 
* 

## Xarici keçidlər
* The end of the Pax Americana? by Michael Lind
* Why America Thinks it Has to Run the World by Benjamin Schwarz
* It’s Over, Over There: The Coming Crack-up in Transatlantic Relations by Christopher Layne
* War in the Contest for a New World Order by Peter Gowan
* So it must be for ever by Thomas Meaney
* Instrumental Internationalism: The American Origins of the United Nations, 1940–3 by Stephen Wertheim
* What are we there for? by Tom Stevenson
* , Interview with Against the Grain
Ari Aster

**Ari Aster** () — ABŞ kinorejissoru. O, qorxulu və şiddət dolu səhnələrin olduğu filmlər ilə məşhurlaşıb. Ari A24 şirkətinin iştirakı ilə üç film çəkib: "İrs", "Midsommar" və "Bo qorxur".

## Həyatı
Ari Aster 15 iyul 1986-cı ildə Nyu-York şəhərində yəhudi ailəsində anadan olub. Anası şairə, atası isə musiqiçidir. Onun kiçik qardaşı var.Ari ilk filmini dörd yaşında izlədiyini xatırlayır, bu film "Dik Treysi" olmuşdur.  Filmdə atışmanın olduğu səhnələrdən biri Arini çox qorxutmuşdu. O, oturacaqdan tullanaraq Nyu-Yorkda altı məhəllə qaçmış, anası isə onun arxasınca düşmüşdür. Ari uşaq olanda ailəsi qısa müddət üçün İngiltərəyə köçüb. Atası burada, Çesterdə caz gecə klubu açmışdı. Ari 10 yaşında ailəsi ilə birlikdə ABŞ-ə qayıtmış və uşaqlığının qalan hissəsini Nyu-Meksiko ştatının Albukerke şəhərində keçirmişdir. 

Ari Aster uşaq ikən yazıçı olmaq istəyirdi. O, ssenarilər yazaraq film çəkməklə maraqlanmağa başlayıb. Ari məktəbi bitirməzdən əvvəl artıq altı film ssenarisi yazmışdı. O, uşaqlıqda qorxu filmlərini çox sevirdi. Onları tez-tez video mağazadan icarəyə götürürdü. Ari bu haqda deyib: "Ziyarət etdiyim hər bir video mağazada mövcud olan bütün qorxu filmləri almışdım və hər birini izləmişdim. Bundan sonra öz ssenarilərimi yazmağa başladım". O, 2004-cü ildə Santa Fe Kollecində kino təhsili almağa başlayıb. Eyni zamanda Nyu-Meksikoda fəaliyyət göstərən "Weekly Alibi" adlı jurnalda yazıçı kimi işləyib. O, 2008-ci ildə kolleci başa vurub, bunun ardınca AFİ Konservatoriyasının magistratura proqramına daxil olub. 2010-cu ildə buradan rejissorluq üzrə diplom qazanıb. 

## Təsirlər
Ari Aster rejissorların və tənqidçilərin hər 10 ildən bir sevimli filmlərini seçdiyi "Sight & Sound" film sorğularının 2022-ci il buraxılışında iştirak edib. Onun seçditi filmlər bunlardır: "*Sansho the Bailiff*", "*Vertigo*", "Səkkiz yarım", "*Persona*", "*Playtime*", "Barri Lindon*", "Raging Bull*", "*Shoah*", "*Songs from the Second Floor*" və "*A Serious Man*". Ari həm də sənətə konkret qiymət və ya sıralama müəyyən edib təyin etməyə çalışmağın mənasız və nəticəsiz iş olduğuna inanır.

## Filmoqrafiya
**Filmlər**
* İrs (2018)
* Midsommar (2019)
* Bo qorxur (2023)

**Qısametrajlı filmlər**
* Herman's Cure-All Tonic (2008)
* The Strange Thing About the Johnsons (2011)
* TDF Really Works (2011)
* Beau (2011
* Munchausen (2013)
* Basically (2013)
* The Turtle's Head (2014)
* C'est la vie (2016)

**Prodüser**
* Yuxu ssenarisi (2023)
* Death of a Unicorn (TBA)

**İcraçı prodüser**
* Los Huesos (2021)
* El padre bueno (2023)

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
Pax Atomica

***Pax Atomica*** (*Paks Atomika*; ) — Soyuq müharibə zamanı Amerika Birləşmiş Ştatları ilə Sovet İttifaqı arasında böyük hərbi münaqişə olmadan şiddətli gərginlik dövrünü təsvir etmək üçün istifadə edilən terminlərdən biri. Termin bəzən İkinci Dünya müharibəsindən sonrakı bütün dövrləri, atom bombasından sonrakı dövrü təsvir etmək üçün də istifadə olunur. İfadənin yalnız Soyuq müharibə dövrünə aid olan daha dar mənalı tətbiqində bu ifadə iki fövqəldövlət arasında sabitliyin hər iki tərəfin qarşılıqlı təminatlı məhv (MAD) vəziyyətinə gətirib çıxaran böyük nüvə arsenalları ilə bağlı olduğu arqumentinə istinad edir.

İfadənin daha geniş tətbiqində, bütün İkinci Dünya müharibəsindən sonrakı dövrə şamil edilən bu ifadə dünyanın bir neçə böyük dövlətinin nüvə silahına malik olmasının hər hansı bir dövlət arasında genişmiqyaslı müharibənin başlanmasının qarşısını almaq üçün hərəkətə keçməyə meylli olduğuna dair arqumentə aid edilir.

## Həmçinin bax

* Nüvə yayındırıcılığı
* Nüvə sülhü

## İstinadlar
Pax Britannica

***Pax Britannica*** (*Paks Britannika*; ) — böyük dövlətlər arasında nisbi sülh dövrü üçün istifadə edilən termin. Bu müddət ərzində Britaniya imperiyası qlobal hegemon gücə çevrilmiş, əlavə qeyri-rəsmi imperiya formalaşdırmış və "qlobal polis" rolunu qəbul etmişdir.

1815–1914-cü illərdə Britaniyanın "imperator əsri" adlandırılan dövrdə  təxminən  ərazi və 400 milyon insan Britaniya imperiyasına daxil olmuşdur.  Napoleon Fransası üzərində qələbə britaniyalıları Orta Asiyada Rusiyadan başqa heç bir ciddi beynəlxalq rəqibsiz qoymuşdur. Rusiya Balkanlarda təsirini genişləndirməyə çalışmışdı, lakin britaniyalılar və fransızlar Krım müharibəsində onları məğlub etmiş, bununla da zəifləmiş Osmanlı imperiyasını qorumuşdular.

Britaniya tacirləri, yükgöndərənləri və bankirləri digər imperiyalara nisbətən o qədər böyük üstünlüyə malik idilər ki, onun müstəmləkələri ilə yanaşı, qeyri-rəsmi imperiyası da var idi.

## Həmçinin bax
## Mənbə
### İstinadlar

### Ədəbiyyat və əlavə ədəbiyyat

* Albrecht-Carrié, René. *A Diplomatic History of Europe Since the Congress of Vienna* (1958), 736pp; a basic introduction, online free to borrow
* Bartlett, C. J. * Peace, War and the European Powers, 1814-1914* (1996) brief overview 216pp
* Bury, J. P. T. ed. *The New Cambridge Modern History: Vol. 10: the Zenith of European Power, 1830-70* (1964)
* 
* Darby, H. C. and H. Fullard *The New Cambridge Modern History, Vol. 14: Atlas* (1972)
* 
* 
* 
* Ferguson, Niall. *Empire: The Rise and Demise of the British World Order and the Lessons for Global Power* (2002),
* Hinsley, F.H., ed. *The New Cambridge Modern History, vol. 11, Material Progress and World-Wide Problems 1870-1898* (1979)
* 
* 
* Kennedy, Paul. ''The Rise and Fall of the Great Powers Economic Change and Military Conflict From 1500-2000'' (1987), stress on economic and military factors
* Kissinger, Henry. *Diplomacy* (1995), 940pp; not a memoir but an interpretive history of international diplomacy since the late 18th century
* 
* 
* 
* 
* Rich, Norman. *Great Power Diplomacy: 1814-1914* (1991), comprehensive survey
* Seaman, L.C.B. *From Vienna to Versailles* (1955) 216pp; brief overview of diplomatic history online 
* Seton-Watson, R. W. *Britain in Europe, 1789–1914.* (1938); comprehensive history online
* 
* 
* Ward, A.W. and G. P. Gooch, eds. *The Cambridge History of British Foreign Policy, 1783-1919* (3 vol, 1921–23), old detailed classic; vol 1, 1783-1815 ;  vol 2, 1815-1866; vol 3. 1866-1919
Bask münaqişəsi

**Bask münaqişəsi** — Bask ölkəsinin Fransa və İspaniyadan müstəqilliyi uğrunda Bask separatçılarının apardığı silahlı münaqişə. Separatçıların tərəfində 1959-cu ildən İspaniya administrasiyasına silahlı müqavimətə başlayan ETA terror təşkilatı idi. İspaniyada ETA qadağan edilmişdir. Münaqişə əsasən İspaniya torpaqlarında baş tutmuşdur.

ETA tərəfindən atəşkəs nəticəsində 20 oktyabr 2011-ci ildə başa çatmışdır.

## Nəticəsi
Separatçıların fəaliyyəti nəticəsində Bask ölkəsi Avropa İttifaqında ən geniş muxtariyyətlərdən birini əldə etmişdir. Hər iki tərəfin ümumi itkiləri 1,197 nəfər təşkil etmişdir. Separatçılar 5,946 hücum həyata keçirmişdilər.

## İstinadlar
Polyuşko-polye (mahnı)

**Polyuşko-Pole** () – geniş populyarlığına görə xalq mahnısı sayılan sovet mahnısıdır. Əslində isə mahnının müəllifləri var. Musiqini 1933-cü ildə bəstəkar Lev Knipper yazıb, sözlərin müəllifi isə şair Viktor Qusevdir.

## Yaranma tarixi

### Rəsmi versiya
Moskva Dövlət Konservatoriyasının professoru, sənətşünaslıq doktoru Tatyana Qaydamoviçin xatirələrinə görə, Lev Knipper mahnının motivini dostları ilə dincələn zaman, ondan nəsə ifa etməyi xahiş etdikdə təsadüfən bəstələdiyini bu cür deyib: — "Məni kökdən düşmüş bir pianonun arxası oturdub qulaqları məmnun edən bir şey istədilər və bu mahnının doğulduğu yer bura idi." Bəstələndikdən sonra bəstəkar, həmin melodiyaya şeir yazılması üçün şair Viktor Qusevə üz tutur.

## İstinadlar
Nüvə sülhü

**Nüvə sülhü** — beynəlxalq münasibətlərdə tərəflər nüvə silahının istifadəsinə səbəb ola biləcək vəziyyətlərdən qaçmağa çalışacaqlar deyə nüvə silahının mövcudluğunun bəzi hallarda böhranın eskalasiyası riskini azalda biləcəyini iddia edən nəzəriyyə. Nüvə sülhü nəzəriyyəsinin tərəfdarları buna görə də idarə olunan nüvə silahının yayılmasının qlobal sabitlik üçün faydalı ola biləcəyinə inanırlar. Tənqidçilər iddia edirlər ki, nüvə silahının yayılması nüvə silahının qəsdən və ya qəsdən istifadəsi ilə nüvə müharibəsi şansını, habelə nüvə materialının zorakılıq edən qeyri-dövlət aktorlarının əlinə keçməsi ehtimalını artırır.

Bu məsələ ilə bağlı əsas mübahisə beynəlxalq münasibətlərdə neorealist nəzəriyyənin banisi Kennet Vals ilə beynəlxalq siyasətdə təşkilati nəzəriyyələrin aparıcı tərəfdarı olan Skott Saqan arasında olmuşdur. Vals ümumiyyətlə "daha çoxunun daha yaxşı ola biləcəyini" iddia etmişdir. O, yeni nüvə dövlətlərinin əldə etdikləri nüvə imkanlarından nüvənin qarşısının alınması məqsədilə istifadə edəcəklərini və bununla da sülhü qoruyacaqlarını irəli sürmüşdür. Saqan iddia etmişdir ki, yeni nüvə dövlətlərində tez-tez yeni silahları üzərində adekvat təşkilati nəzarət yoxdur, bu da qəsdən və ya təsadüfi nüvə müharibəsi və ya nüvə terrorizmi törətmək üçün terrorçular tərəfindən nüvə materialının oğurlanması riskini artırır.

2009-cu ildə "*[[Journal of Conflict Resolution]]*" jurnalında dərc edilən bir araşdırma nüvə sülh fərziyyəsini kəmiyyətcə qiymətləndirmiş və sabitlik–sabitsizlik paradoksunun mövcudluğuna dəstək tapmışdır.

## Həmçinin bax

* Nüvə yayındırıcılığı
* ''Pax Atomica''

## İstinadlar
SteamOS

**SteamOS** — Valve tərəfindən hazırlanmış Linux paylanması. O, Valve-nin məşhur Steam video oyun mağazasını özündə birləşdirir və Steam Machines və Steam Deck üçün əsas əməliyyat sistemidir. SteamOS bəzi qapalı mənbə komponentlərinə malik açıq mənbədir.

SteamOS əvvəlcə fərdi kompüterdən eyni şəbəkə daxilində yerləşən SteamOS olan kompüterə video oyun axınını dəstəkləmək üçün yaradılmışdı, baxmayaraq ki, əməliyyat sistemi müstəqil sistemləri dəstəkləyə bilir. Əməliyyat sistemi Valve-nin Steam Machine platformasının bir hissəsi kimi istifadə olunmaq üçün nəzərdə tutulmuşdu. 2013-cü ilin dekabrında buraxılmış SteamOS 1.0 və 2.0 versiyaları Linux-un GNOME iş masası ilə Debian paylanmasına əsaslanırdı. SteamOS ilə Valve, Linux-da videooyun oynamağı daha yaxşı dəstəkləmək üçün tərtibatçıları Linux-u öz oyunlarında dəstəkləməyə təşviq edirdi.

2022-ci ilin fevral ayında Valve SteamOS 3.0 ilə işləyən Steam Deck əl oyun kompüterini buraxdı. SteamOS 3, KDE Plasma 5 ilə Arch Linux paylanmasına əsaslanır.
## Xüsusiyyətləri
SteamOS birbaşa televizora qoşula bilən ümumi PC avadanlıqlarından istifadə edərək konsola bənzər təcrübə təqdim etməklə, əsasən kompüterdən uzaqda (məsələn, qonaq otağındakı divandan) video oyunları oynamaq üçün nəzərdə tutulmuşdur. O, Linux üçün hazırlanmış və Steam mağazasından alınmış oyunları çalışdıra bilir. İstifadəçilər həmçinin Windows, Mac və ya Linux kompüterlərindən SteamOS ilə işləyən birinə oyunları yayımlaya bilərlər və bu masaüstündə Steam ilə eyni ailə paylaşımını və məhdudiyyətləri özündə birləşdirir. Valve, SteamOS vasitəsilə "qrafika emalında əhəmiyyətli performans artımlarına nail olduğunu" iddia edir. Əməliyyat sistemi açıq mənbədir və istifadəçilərə mənbə kodu üzərində yaratmağa və ya uyğunlaşdırmağa imkan verir.

SteamOS yalnız siçan və ya klaviatura olmadan oyun oynamaq üçün nəzərdə tutulduğundan, onun internetə daxil olmaqdan və oyun oynamaqdan başqa bir çox daxili funksiyaları yoxdur. Bununla belə, istifadəçilər KDE Plasma 5 iş masası mühitinə daxil ola və digər proqram təminatının quraşdırılması kimi tapşırıqları yerinə yetirə bilərlər. OS Nvidia, Intel və AMD qrafik prosessorlarını dəstəkləyir.

Valve, SteamOS-a film, televiziya və musiqi dəstəyi əlavə etdiyini bildirdi. Bununla belə, video məzmunu yalnız az sayda filmi olan Steam mağazasından əldə etmək olar. Musiqinin səsləndirilməsi yalnız yerli musiqi kolleksiyalarını dəstəkləyir. 2015-ci ilin oktyabrında buraxılan bir yeniləmə Netflix və digər DRM ilə qorunan məzmunun daxili brauzerdə işləməsinə icazə verdi.
## İstinadlar

## Xarici keçidlər

*
Pax Europaea

***Pax Europaea*** (*Paks Yevropeya*; ) — İkinci Dünya müharibəsindən sonra Avropanın yaşadığı nisbi sülh dövrü. Bu dövrdə Avropa dövlətləri arasında xüsusilə az sayda beynəlxalq münaqişələr və ya müharibələr olmuşdur. Bu sülh çox vaxt NATO-nun, Avropa İttifaqının (Aİ) və Aİ-nin sələfi institutlarının, o cümlədən Avropa İqtisadi Birliyinin yaradılması ilə əlaqələndirilirdi. Bu nisbi sülh dövrü Soyuq müharibənin başa çatmasından və Sovet İttifaqının dağılmasından sonra, Yuqoslaviya müharibələri, Şimali İrlandiya münaqişəsi, postsovet münaqişələri, o cümlədən 2022-ci ildə Rusiyanın Ukraynaya hücumu kimi əsas istisnalardan kənar geniş şəkildə qorunub saxlanılmışdır.

Avropa İttifaqı diplomatik vasitələrlə öz sərhədləri daxilində, eləcə də beynəlxalq səviyyədə sülhü qorumaq və fəal şəkildə təşviq etmək səylərinə görə 2012-ci ildə sülh üzrə "Nobel" mükafatına layiq görülmüşdür.

## Həmçinin bax
* Avropa İttifaqının genişlənməsi
* Avropa İttifaqının gələcəkdə genişlənməsi
* *[[Pax Americana]]*
* *[[Pax Britannica]]*

## İstinadlar
Yunanıstanda vətəndaş müharibəsi

**Yunanıstanda vətəndaş müharibəsi** (; *o Emfýlios Pólemos*, «vətəndaş müharibəsi») — 1946–1949-cu illərdə Birləşmiş Krallıq və ABŞ tərəfindən dəstəklənən Yunanıstan hökumət ordusu ilə SSRİ, Yuqoslaviya, Albaniya və Bolqarıstan tərəfindən dəstəklənən Yunanıstan Kommunist Partiyasının (YKP) silahlı qanadı olan Yunanıstan Demokratik Ordusu (YDO) arasında baş tutmuş müharibə. Döyüşlər nəticəsində Yunanıstan ordusu YDO-ni məğlub etmişdir.

Vətəndaş müharibəsi 1943-cü ildə başlayan sağ və sol ideologiyalar arasında yüksək qütbləşmiş mübarizənin nəticəsi idi. 1944-cü ildən qlobal qüvvələr Yunanıstanın Ox dövlətləri tərəfindən işğalının sona çatması nəticəsində yaranan güc boşluğundan istifadə etməyə çalışırdı. 1946-cı ilin yayından etibarən münaqişə kommunist tərəfdarları partizanlarla Birləşmiş Krallıq və ABŞ-nin dəstəyinə yönəlmiş monarxiya rejiminin hökumət qüvvələri arasında vətəndaş müharibəsi şəklini almışdır. Geosiyasi baxımdan Yunanıstanda vətəndaş müharibəsi bir tərəfdən Birləşmiş Krallıq və ABŞ, digər tərəfdən isə SSRİ və onun müttəfiqləri arasında Soyuq müharibənin ilk mərhələsi idi. Sovet İttifaqının yardımı dayandırdığı kommunistlərin məğlubiyyətinin nəticəsində Yunanıstan 1952-ci ildə NATO-ya daxil olmuş və Egeydə ABŞ-nin təsirinin yaranmasına səbəb olmuşdur.

## İstinadlar
Midsommar

***Midsommar*** () — Ari Asterin 2019-cu ildə çəkdiyi qorxu filmi.

## Təsvir
Psixoloji sarsıntı keçirmiş amerikalı tələbə qız Dani həyatının ən çətin dövrünü yaşayır. Sevgilisi ilə münasibətləri də soyuq olduğundan, İsveçin ucqar kəndində keçirilən yay bayramına getməyi qərara alır. Yaşıllıqlar qoynunda yerləşən bu kiçik icma ilk baxışdan cənnəti xatırladır. Ancaq günlər ötdükcə burada hər şeyin göründüyü kimi olmadığı üzə çıxır. İcmanın qədim adətləri, təbiətlə bağlı keçirdikləri mərasimlər getdikcə qəribələşir. Qonaqları narahatlıq bürüyür. Bəlkə də bu sadəcə anlaşılmazlıqdır. Bəs əgər bu mehriban insanlar dəhşətli həqiqəti hamının gözü qarşısında ustalıqla gizlədirlərsə?

## Rollarda
* Florens Pyu — Dani
* Jack Reynor — Christian
* Will Poulter — Mark
* William Jackson Harper — Josh
* Vilhelm Blomgren — Pelle
* Archie Madekwe — Simon
* Ellora Torchia — Connie
* Gunnel Fred — Siv
* Isabelle Grill — Maja
* Lars Väringer — Sten
* Henrik Norlén — Ulf
* Anders Beckman — Arne
* Julia Ragnarsson — Inga
* Anki Larsson — Irma
* Anna Åström — Karin
* Liv Mjönes — Ulla
* Mats Blomgren — Odd
* Louise Peterhoff — Hanna
* Agnes Rase — Dagny
* Katarina Weidhagen — Ylva
* Björn Andrésen — Dan
* Lennart R. Svensson — Mats
* Tove Skeidsvoll — Majvor
* Anders Back — Valentin
* Dag Andersson — Sven

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* 
* 
* 
*
Qərbi Ukraynada üsyançı hərəkat

**Qərbi Ukraynada üsyançı hərəkat** və ya **Bandera hərəkatı** — İkinci Dünya müharibəsi illərində, eləcə də onun başa çatmasından sonrakı ilk illərdə Ukrayna SSR-nin qərb rayonları, habelə Polşa və Çexoslovakiyanın bəzi hissələri ərazisində müstəqil Ukrayna dövlətinin yaradılması uğrunda Ukrayna Üsyan Ordusu (UÜO) və digər Ukrayna milliyətçi təşkilatlarının mübarizəsi. UÜO əvvəlcə Almaniya işğalı administrasiyası, həmçinin Qərbi Ukraynaya basqın edən SSRİ və Polşa partizanlarına qarşı mübarizə aparmaq üçün yaradılmışdır. Qərbi Ukraynada sovet hakimiyyətinin bərpası ilə UÜO sovet qoşunlarına və NKVD-yə qarşı genişmiqyaslı hərbi əməliyyatlar aparmış, sonra isə ağır itkilərə görə fəaliyyətləri tədricən partizan mərhələsinə keçirmişdir.

KQB veteranı, UÜO-nun məğlubiyyəti haqqında bir neçə kitabın müəllifi Georgi Sannikovun sözlərinə görə, müharibədən sonrakı dövrdə 25 min sovet hərbçisi, dövlət təhlükəsizlik orqanlarının, polis və sərhədçilərin, habelə 30 UPA-ya qarşı mübarizədə sovet və partiya fəallarının minlərlə nümayəndəsi həlak olmuşdur. Eyni zamanda, 1944-cü ildən 1956-cı ilə qədər sovet dövlət təhlükəsizlik orqanları 155 minə yaxın UÜO yaraqlısını, o cümlədən UÜO -nun əsas liderlərini öldürmüşdülər.

UÜO-nun Qızıl Orduya qarşı mübarizəsi və müharibədən sonrakı dövrdə yeraltı təxribat fəaliyyəti "Upovtsı" və "Bandera" anlayışlarının milliyətçiliyi simvollaşdırmağa başlamasına səbəb olmuşdur. Sovet tarixşünaslığı da iddia edilmişdir ki, UÜO sovet partizanları ilə mübarizə aparmaq üçün Almaniya kəşfiyyat xidmətləri tərəfindən yaradılmışdır.

## İstinadlar