LinkedIn

**LinkedIn** — işgüzar şəbəkə qurmaq və karyerasını inkişaf etdirmək məqsədilə yaradılmış sosial şəbəkə platforması. 2003-cü ildə Amerika Birləşmiş Ştatlarında təsis edilmiş və hazırda Microsoft şirkətinin tərkibinə daxildir. Platforma istifadəçilərə öz CV-lərini yerləşdirmək, işəgötürənlərlə əlaqə qurmaq, peşəkar məzmun paylaşmaq və karyera imkanlarını araşdırmaq imkanı verir.

## Tarixi
LinkedIn 2003-cü ildə Rid Hofman və onun komandası tərəfindən yaradılıb. 2016-cı ildə Microsoft şirkəti LinkedIn-i 26,2 milyard dollar qarşılığında satın alıb. Bu satınalma sosial şəbəkənin korporativ mühitdəki rolunu daha da gücləndirib və platformaya yeni inteqrasiya imkanları açıb.

## İş prinsipi
İstifadəçilər şəxsi profil yaradaraq təhsil, iş təcrübəsi, bacarıqlar və digər peşəkar məlumatları daxil edirlə. Platforma işəgötürənlərə vakansiyalar yerləşdirmək, namizədləri axtarmaq və onlarla əlaqə qurmaq imkanı verir. LinkedIn həmçinin məzmun paylaşımı, məsləhətçilik və mentorluq xidmətləri, eləcə də onlayn təlimlər təklif edir.

## İstifadə sahələri
### Karyera və iş axtarışı
LinkedIn ən geniş iş elanı platformalarından birinə çevrilib. İşəgötürənlər vakansiyaları yerləşdirir, istifadəçilər isə bir kliklə müraciət edə bilirlər. Alqoritm istifadəçinin profilinə uyğun iş təklifləri göstərir.

### Akademik və elmi əlaqələr
Cərrahlar, professorlar və tədqiqatçılar LinkedIn-də öz elmi nailiyyətlərini, publikasiyalarını və layihələrini bölüşürlər. Böyük akademik institutlarda aparılan tədqiqatlara görə, cərrahların 66%-i LinkedIn profilinə malikdir, lakin yalnız 32%-i aktiv istifadəçidir. Kişi cərrahların izləyici sayı qadınlara nisbətən orta hesabla 3 dəfə çox olur.

### Təhsil və tələbə inkişafı
İdman menecmenti və digər bakalavr proqramlarında LinkedIn tədris elementi kimi daxil edilib. Tədqiqatlar göstərir ki, LinkedIn qrupuna daxil olan tələbələrin dərs aktivliyi, məzuniyyət qiymətləri və ümumi məmnunluğu nəzarət qrupuna nisbətən əhəmiyyətli dərəcədə yüksəkdir.

### Enerji və dayanıqlıq siyasəti
LinkedIn şirkət profilləri əsasında aparılan mətn mədənçiliyi (text mining) tədqiqləri göstərir ki, Avropada bərpa olunan enerji və dairəvi iqtisadiyyat şirkətlərinin 40%-i 2020-ci ildən sonra qurulub. Böyük Britaniya və Almaniya bu sahədə liderdir, şirkətlərin əksəriyyəti “reuse-reduce-recycle” triadına fokuslanır.

### İnsan resursları və işə qəbul
LinkedIn profili CV-nin əvəzi hesab olunur. Tədqiqatlar göstərir ki, profil şəkli, tövsiyə məzmunu və yazım səhvləri HR menecerlərinin ilk təəssüratını birbaşa təsir edir. Yaşlı namizədlər üçün yaşayır diskriminasiya halları da qeydə alınır.

### B2B marketinq və satış
Şirkətlərin LinkedIn paylaşımları (texniki, sosial və satış yönümlü) izləyici artımı və satış gəlirləri ilə birbaşa əlaqəlidir. Satış yönümlü postlar yeni izləyicilər qazanır, sosial məzmun isə izləyici əlaqəsini (engagement) artırır.

### Sosial təsir və psixoloji sağlamlıq
Tələbələr arasında aparılan tədqiqatlar göstərir ki, LinkedIn istifadəsi həm psixoloji ehtiyacların (kompetensiya, aidiyyat) qarşılanmasına kömək edir, həm də həddən artıq tələb və məxfilik narahatlığı (technostress) yarada bilər. İstifadəçilər özlərini “yaxşı görünmək” üçün ideal peşəkar obraz yaratmağa məcbur hiss edirlər.

## Statistika və auditoriya
2025-ci ilin əvvəlinə olan məlumata görə, LinkedIn-də 1 milyarddan çox istifadəçi qeydiyyatdan keçib. Platforma 200-dən çox ölkədə fəaliyyət göstərir. ABŞ, Hindistan, Çin, Braziliya və Britaniya istifadəçi sayına görə öndədir.

## Tənqidlər
Platformanın korporativ məqsədlər üçün istifadəsi bəzən şirkətlərin öz fəaliyyətlərini ideallaşdırması və sosial məsuliyyət mövzularında qeyri-səmimi təəssürat yaratması ilə nəticələnə bilir.
### Cinsiyyət və yaş ayrı-seçkiliyi
Tədqiqatlar göstərir ki, kişi icraçılar LinkedIn-də daha geniş şəbəkəyə və daha çox izləyiciyə malikdir. Qadın icraçılar homofilyaya (eyni cinsdən olanlarla əlaqə qurma) daha çox meylli olur və bu da onların şəbəkə çeşidliliyini azaldır. Yaşlı namizədlər isə profil şəkilləri və tövsiyələrdə yaşayır diskriminasiyası ilə üzləşirlər.

### Məlumat məxfiliyi
LinkedIn istifadəçi məlumatlarını üçüncü tərəflərlə bölüşə bilir. Bu, xüsusilə işə qəbul prosesində namizədlərin xəbəri olmadan profillərinin “cybervetting” yolu ilə yoxlanması ilə bağlı etirazlara səbəb olur.

## Müqayisəli xarakteristika

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Sosial şəbəkə
* İşə qəbul
* Microsoft

## Xarici keçidlər
* Rəsmi veb-sayt
* Şirkət haqqında