Yuen Makqreqor

**Yuen Qordon Makqreqor** () — Şotlandiya aktyoru. "Qızıl Qlobus" mükafatına, habelə "Emmi" mükafatına layiq görülmüşdür. 2013-cü ildə teatr və xeyriyyə sahəsindəki xidmətlərinə görə Britaniya İmperiyası Ordeni zabiti (OBE) rütbəsi ilə təltif edilib.

1993-cü ildə Qildholl Musiqi və Drama Məktəbində təhsil aldığı dövrdə "*Lipstick on Your Collar*" serialında baş rolu canlandırmaqla aktyor karyerasına başlayıb. Şöhrətini "*[[Treynspottinq]]*" (1996) filmində narkoman Mark Renton obrazı, ardınca "*Ulduz müharibələri*" (1999–2005) prikvel trilogiyasında Obi-Van Kenobi rolunu ifa etməsi qazandırıb. Yaradıcılıq yolunu "*[[Mulen Ruj!]]*" musiqili filmində, "*[[Qara qırğı (film, 2001)|Qara qırğı]]*" (2001) döyüş filmində, "*Böyük balıq*" (2003) fentezi əsərində, "*[[Mələklər və iblislər (film)|Mələklər və iblislər]]*" (2009) trillerində baş rolları canlandırmaqla davam etdirib. "*[[Kabus yazıçı (film, 2010)|Kabus yazıçı]]*" (2010) trillerindəki və "*Salmon Fishing in the Yemen*" (2011) romantik komediyasındakı çıxışları tənqidçilər tərəfindən yüksək qiymətləndirilib.

Makqreqor cinayət mövzusunda "*American Pastoral*" (2016) filmində rejissor kimi ilk debütünü etməklə yanaşı, baş rolun ifaçısı olub. "*[[Farqo (serial)|Farqo]]*" antologiya serialının üçüncü mövsümündə (2017) əkiz qardaşlar Rey və Emmit Stussinin obrazlarını canlandırdığı üçün "Qızıl Qlobus" mükafatına layiq görülüb. Aktyor "*Beauty and the Beast*" (2017) filmində *Lumière* obrazına səs verib. Bundan əlavə, "*Christopher Robin*" (2018) filmində baş qəhrəmanı, "*Doctor Sleep*" (2019) filmində Den Torrensi, "*Birds of Prey*" (2020) filmində isə Qara Maska obrazını canlandırıb. 2022-ci ildə "*Obi-Wan Kenobi*" mini-serialında yenidən Kenobi rolunda peyda olmuş, moda dizayneri Halstonun həyatından bəhs edən "*Halston*" (2021) mini-serialındakı parlaq ifasına görə "Emmy" mükafatını qazanmışdır.

Makqreqor səhnə fəaliyyətində də uğurlar əldə etmiş, "*Guys and Dolls*" (2005–2007) və "*[[Otello]]*" (2007–2008) teatr tamaşalarında görkəmli rollar ifa etmişdir. Xeyriyyəçilik fəaliyyəti ilə məşğul olan aktyor 2004-cü ildən "UNICEF UK"nin səfiri kimi çalışmaqdadır.

## Həyatı
Pert şəhərində doğulan Makqreqor uşaqlıq illərini Kriff şəhərində keçirib. Anası Kerol Dayen Kriff orta məktəbində müəllim işləmiş, daha sonra Dandidəki Kinqspark Məktəbində direktor müavini vəzifəsinə yüksəlmişdir. Atası Ceyms Çarlz Stüart Makqreqor nüfuzlu Morrison Akademiyasında bədən tərbiyəsi müəllimi kimi fəaliyyət göstərmiş, eyni zamanda peşə məsləhətçisi olmuşdur. Böyük qardaşı Kolin Kral Hərbi Hava Qüvvələrində "Tornado GR4" təyyarəsinin pilotu kimi xidmət etmişdir. Məşhur aktyor Denis Louson onun dayısı, tanınmış aktrisalar Key Kurram və Lu Qişin anası Şeyla Qiş isə dayısı arvadı olmuşdur.

Təhsilini Morrison Akademiyasında alan Makqreqor on altı yaşında məktəbi bitirdikdən sonra Pert Teatrında səhnə işçisi kimi çalışıb. Kerkoldi Texnologiya Kollecində drama üzrə təməl təhsil aldıqdan sonra on səkkiz yaşında London şəhərinə köçmüş, Qildholl Musiqi və Drama Məktəbində təhsilini davam etdirmişdir.

## Motosiklet səyahəti
Gənclik illərindən motosiklet həvəskarı olan Makqreqor, 2004-cü ildə ən yaxın dostu Çarli Burman ilə birgə beynəlxalq motosiklet səyahətinə çıxıb; operator Klaudio von Planta və dəstək qrupu da onlara qoşulub. Aprel ayının ortalarından iyulun sonunadək davam edən səyahət zamanı onlar BMW R1150GS motosikletləri ilə Londonu tərk edib, Mərkəzi Avropa, Ukrayna, Qazaxıstan, Monqolustan, Rusiya, Kanada və Amerika Birləşmiş Ştatlarını əhatə edən marşrutla Nyu-Yorka qədər ümumilikdə 35.960 kilometrlik məsafə qət etdilər. Səyahət zamanı yol boyu UNİCEF-in müxtəlif proqramlarını ziyarət etdilər; bu macəra həm televiziya serialına, həm də "Long Way Round" adı altında bestsellerə çevrilən kitaba mövzu olub.

Makqreqor və Burman 2007-ci ildə eyni heyətlə növbəti beynəlxalq motosiklet səyahətinə çıxdılar – bu dəfə Şotlandiyanın şimalındakı Con o'Qrots məntəqəsindən Cənubi Afrikanın Keyptaun şəhərinə qədər uzanan marşrutla. Maydan avqusta qədər davam edən bu səyahət də "Long Way Down" adlı yeni bir kitab və televiziya serialının yaranması ilə nəticələnib.

İki hissəli BBC sənədli filmində Makreqor 2012-ci ildə Hindistan, Nepal və Konqo Respublikasının ucqar bölgələrindəki uşaqlara peyvənd çatdırmaq məqsədilə motosiklet, qayıq, təyyarə və piyada səyahət edib. BMT-nin Uşaq Fondunun səfiri kimi fəaliyyətinin tərkib hissəsi olan bu səfər "*Ewan McGregor: Cold Chain Mission*" adlanır.

2019-cu ildə Makqreqor və Burman əvvəlki iki "*Long Way*" səyahətlərindəki əsas dəstək qrupları ilə birlikdə üçüncü beynəlxalq səfərə çıxdılar. Bu dəfə Harley-Davidson LiveWire elektrikli motosikletləri ilə yola düşən ekipaj sentyabrdan dekabradək Argentina Pataqoniyasından ABŞ-nin Kaliforniya ştatınadək məsafə qət edib. Bu səyahət 2020-ci ildə "*Long Way Up*" serialında əks olunur.

## Xeyriyyə işləri
Makqreqor xeyriyyəçilik fəaliyyətində fəal iştirak edir 2004-cü ildən etibarən "UNICEF UK" və "GO Campaign" təşkilatları ilə əməkdaşlıq qurub. O, 2004-cü ildə "Long Way Round" səyahəti zamanı səfər yoldaşları ilə birgə Ukrayna, Qazaxıstan və Monqolustanda UNICEF-in fəaliyyətini yaxından müşahidə edib. 2007-ci ildə Çarli Burman ilə birlikdə Afrikada "Long Way Down" səfəri çərçivəsində UNICEF üçün müxtəlif layihələr həyata keçirib.

Aktyor 2009 və 2010-cu illərdə "GO Campaign" təşkilatının Hollivudda keçirilən illik xeyriyyə tədbirlərinə ev sahibliyi edib. "Long Way Down" sənədli filmində əks olunduğu kimi, Şotlandiyanın "Children's Hospice Association Scotland" ilə yaxından əməkdaşlıq edib. 2012-ci ildə BBC2 telekanalı üçün hazırlanan "*Ewan McGregor: Cold Chain Mission*" sənədli filminin çəkilişləri zamanı UNICEF-in peyvənd işçiləri ilə birlikdə Hindistan, Nepal və Konqo Respublikasının ucqar bölgələrinə səfər edib.

2015-ci ilin iyun ayında Makqreqor, Rocer Mur, Stiven Fray, Coan Kollinz, Coanna Lamli və Maykl Keyn kimi tanınmış simalarla birlikdə "UNICEF"ə dəstək məqsədilə "GivingTales" nağıl tətbiqi üçün Hans Kristian Andersenin "*The Little Match Girl*" əsərini səsləndirib.

## Siyasi baxışları
Breksitə qarşı kəskin mövqe sərgiləyən Makqreqor, 2014-cü ildə Şotlandiyanın Birləşmiş Krallıqdan ayrılması məsələsinə mənfi yanaşmışdır. Bununla belə, Britaniya Avropa İttifaqından çıxdıqdan dərhal sonra verdiyi müsahibədə bildirmişdir ki, həmin dövrdə səsvermə imkanı olsaydı, müstəqillik lehinə səs verərdi. 2020-ci ildə isə aktyor Şotlandiyanın müstəqilliyini dəstəklədiyini açıq şəkildə bəyan edərək "*bunun məqamı çatıb*" ifadəsini işlətmişdir.

Özünü feminist kimi təqdim edən Makqreqor, 2009-cu ildə verdiyi bəyanatda qadınların filmdə çılpaq səhnələrdə çəkilməsinə qarşı çıxdığını bildirmişdir. Aktyor xüsusilə vurğulamışdır ki, çəkildiyi filmlərdə qadın personajların çılpaq təsvir olunmamasına çalışır. 2017-ci ildə Pirs Morqanın qadın hüquq müdafiəçilərinin aksiyası barədə təhqiramiz fikirlər səsləndirməsinə etiraz olaraq, onun verilişində iştirakdan imtina etmişdir.

2023-cü ilin oktyabrında İsrail–Hamas müharibəsi zamanı Makqreqor "*Artists4Ceasefire*" təşəbbüsünün açıq məktubuna imza atmışdır.

## Şəxsi həyatı

Makqreqor Los-Anceles və Londonun Seint Con Vud rayonunda məskunlaşıb. Onun İngiltərənin "Mançester Siti" futbol komandasına xüsusi rəğbəti var.

2007-ci ildə "Parkinson" verilişində çıxış edərkən bildirmişdi ki, yeddi il ərzində spirtli içkilərdən tamamilə imtina edib. İrlandiya mətbuatına müsahibəsində açıqlamışdı ki, 90-cı illərin sonlarında çəkiliş meydançasına sərxoş vəziyyətdə gəlirmiş. Bu vəziyyətin daha da pisləşməməsi üçün içkiyə "yox" deyib.

2008-ci ildə sağ gözünün altındakı xərçəng əlaməti olan xal cərrahi yolla götürülüb.

"*Long Way Up*" sənədli filminin çəkilişləri zamanı Çilidə olarkən maraqlı faktı üzə çıxarıb. Onun ulu babası Con "Xuan" Çarlz MakIndou Çilidə şotland ailəsində dünyaya gəlib. O vaxt atası XIX əsrin sonlarında Amerika mühəndisləri ilə dəmir yolu tikintisində çalışırmış. Sonralar Con Qlazqoya köçüb, şərab idxalçısı və diplomat kimi fəaliyyət göstərib.

2020-ci il prezident seçkilərində səs vermək hüququ qazanmaq üçün 2016-cı ildən sonra ABŞ vətəndaşlığını qəbul edib.  "*Long Way Up*" səyahəti zamanı yalnız Amerika pasportundan istifadə edib.

Avstraliyanın Futbol Liqasında "Fremantle Dockers" komandasının azarkeşidir.

### Ailəsi və münasibətləri
Makqreqor 1995-ci ildə "*Kavanagh QC*" serialının çəkilişlərində tanış olduğu fransız-yunan əsilli yəhudi prodüser-dizayner *Eve Mavrakis* ilə ailə həyatı qurub. Onların dördü qız olmaqla iki övladlığı var. Biri Monqolustanda "*Long Way Round*" səyahəti zamanı rastlaşdığı küçə uşağıdır.

Övladları *Mavrakis*in yəhudi ənənələri əsasında tərbiyə alan Makqreqor 2016-cı ildə bildirib: "*Mənim dini baxışlarım indi daha çox yəhudi inancı ilə bağlıdır, nəinki uşaqlıqda çox səthi şəkildə yetişdiyim xristian dini ilə*". Aktyor sağ qolunda Mavrakis və qızlarının adları həkk olunmuş ürək və xəncər döyməsi daşıyır. Makqreqor qızı Kiara ilə "*Christopher Robin*", "*The Birthday Cake*" və "*Bleeding Love*" filmlərində tərəf müqabili olub.

19 yanvar 2018-ci ildə Makqreqor, artıq 2017-ci ilin mayından ayrı yaşadığı həyat yoldaşı Mavrakisdən boşanma ərizəsi verib. O, səbəb kimi barışmaz fikir ayrılıqlarını göstərib. Məhkəmə prosesi iki il çəkib 13 avqust 2020-ci ildə yekunlaşıb.

2017-ci ilin may ayında Makqreqor "*Farqo*" serialının çəkilişlərində tanış olduğu amerikalı aktrisa Meri Elizabet Uinstedlə münasibət qurub.Cütlüyün 2021-ci ilin iyun ayında oğlu dünyaya gəlib. Bir il keçməmiş, 2022-ci ilin aprelində onlar nikah bağlayıblar.

## İstinadlar