open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Pasxa hücumu

**Pasxa hücumu** (), həmçinin **1972-ci il yaz–yay hücumu** (**'), **"Nquyen Hyue" əməliyyatı** (**') və ya **Qırmızı alovlu yay** (**) — 30 mart–22 oktyabr 1972-ci il tarixlərində, Vyetnam müharibəsi zamanı Vyetnam Xalq Ordusu (VXO; Şimali Vyetnamın nizami ordusu) tərəfindən Vyetnam Respublikası Ordusuna (VRO; Cənubi Vyetnamın nizami ordusu) və ABŞ Silahlı Qüvvələrinə qarşı həyata keçirilən hərbi kampaniya. Əməliyyat Çin qüvvələrini məğlub etmiş Vyetnam imperatoru Nquyen Hyue şərəfinə adlandırılmışdır.

Bu şərti işğal Şimali Vyetnamın əvvəlki hücumlarından köklü şəkildə fərqlənirdi. Hücum əməliyyatı həlledici qələbəyə nail olmaq üçün hazırlanmışdı və Paris Sülh Sazişlərində Şimal Vyetnamın danışıqlar mövqeyini xeyli yaxşılaşdırmışdı, baxmayaraq ki, Cənubi Vyetnamın süqutuna səbəb olmamışdı.

ABŞ ali komandanlığı 1972-ci ildə hansısa bir hücum əməliyyatının baş tutacağını proqnozlaşdırırdı, lakin hücumun ölçüsü və şiddəti müdafiəçiləri tarazlıqdan çıxarmış, çünki eyni vaxtda üç cəbhədə zərbələr endirmişdilər. Bu, Vyetnam Demokratik Respublikasının 1968-ci il Tet hücumundan sonra cənubu işğal etmək üçün ilk cəhdi olmuşdu. Bu kampaniya hər iki tərəfin silah sistemlərində ən son texnoloji nailiyyətləri tətbiq etməsi, ağır artilleriya ilə dəstəklənən adi piyada-zireh hücumları ilə səciyyələnmişdi.

Şimali Vyetnam qüvvələri I Korpus Taktiki Zonasında bir ay davam edən döyüşdə Cənubi Vyetnamın müdafiə mövqelərini dağıtmış, Kuanqçi şəhərini ələ keçirəndən sonra Hyue şəhərinə doğru cənuba hərəkətə keçmişdilər. VXO oxşar şəkildə II Korpus Taktiki Zonasında sərhəd müdafiə qüvvələrini məhv etmiş və Cənubi Vyetnamı ikiyə bölmək üçün Kontum istiqamətində irəliləmişdi. Sayqondan şimal-şərqdə – III Korpus Taktiki Zonasında, VXO qüvvələri Loknini ələ keçirmiş və Binlonq şəhərinə doğru hərəkətə keçmişdi.

Kampaniya üç mərhələyə bölünür. Aprel ayında VXO qüvvələri irəliləyişlər əldə etmişdi, may ayında tarazlıq dövrü olmuşdu. İyun və iyul aylarında Cənubi Vyetnam qüvvələri əks-hücuma keçmiş və sentyabrda Kuanqçi şəhəri geri alınmışdı. Hər üç cəbhədə Şimali Vyetnamın ilkin uğurlarında yüksək itkilər və bacarıqsız taktikalar mane olmuşdu. 1968-ci ilin noyabrından bəri ABŞ Şimali Vyetnamı ilk dəfə davamlı olaraq bombalamağa başlamışdı. Cənubi Vyetnam qüvvələri Şimali Vyetnamın böyük ərazi əldə etmək məqsədinin qarşısını almışdılar, lakin Şimali Vyetnam  qüvvələri Cənubi Vyetnam daxilində gələcək hücumlara başlamaq üçün əhəmiyyətli əraziləri ələ keçirmişdi.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat
### Dövlət sənədləri
* 
* 
* 
* 

### İkinci dərəcəli mənbələr
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Binlonq

**Binlonq** () və ya **Anlok** () — Vyetnamın Binfıok vilayətində qəsəbə. 2009-cu ildə qəsəbənin əhalisi 8,599 nəfər idi.

Vyetnam müharibəsi zamanı 1972-ci ildə burada böyükmiqyaslı döyüş baş tutmuşdur. İndiki dövrdə Binlonqda 3,000 cəsəddən ibarət kütləvi məzarlıq abidəsi var.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* The Battle of An Loc - Battle Overview, Photos, Personal Accounts and Links.
* Battle of An Loc (Valiant Binh Long)
* Battle of An Loc - by Lieutenant Colonel James H. Willbanks
* Communist Battle Plans for An Lộc
* Vietnam War Internet Project
* Texas Tech University Vietnam Project - Major Vietnam Era Archive.
* Gerald R. Ford Library holdings - Declassified National Security Adviser files of interest
* PBS Battlefield: Vietnam
* Account of ARVN Armor general and last days combat
Tofiq Əzizov

**Tofiq Müseyib oğlu Əzizov** () — Azərbaycan mühəndis-konstruktoru və dövlət xadimi, Azərbaycan Respublikası Baş nazirinin müavini (1995–1998), Azərbaycan Respublikası Dövlət Əmlak Komitəsinin sədri (1995–1996), Azərbaycan Respublikasının əməkdar elm və texnika xadimi (1992), Azərbaycan SSR əməkdar mühəndisi (1981).

## Həyatı
Tofiq Müseyib oğlu Əzizov 1932-ci il yanvarın 18-də Bakı şəhərində anadan olmuşdur. 1952-ci ildə Bakı Rabitə Texnikumunu bitirdikdən sonra Azərbaycan Politexnik İnstitutunda baş laborant kimi əmək fəaliyyətinə başlamış, 1953–1954-cü illərdə Bakı radio zavodunda tənzimləyici, sex ustası vəzifələrində çalışmışdır. 1955-ci ildə Bonç-Bruyeviç adına Leninqrad Radiotexnika və Rabitə İnstitutuna daxil olmuş və 1958-ci ildə buranı bitirmişdir.

Tofiq Əzizov 1958–1961-ci illərdə Leninqrad Xüsusi Konstruktor Bürosunda aparıcı konstruktor, 1961-ci ildən 1969-cu ilədək Bakıda "Neftkimyacihaz" Xüsusi Konstruktor Bürosunda baş layihə konstruktoru olmuş, 1969–1974-cü illərdə Bakı "Mikrosxemtexnika" xüsusi konstruktor bürosunda və "Neftsənayegeofizika" Elmi-Tədqiqat İnstitutunda müxtəlif vəzifələrdə çalışmışdır. 1974-cü ildən SSRİ Gəmiqayırma Sənayesi Nazirliyi "Nord" Elm-İstehsalat İnstitutunun direktoru, 1983-cü ildən onun bazasında yaradılan "Nord" Elm-İstehsalat Birliyinin baş direktoru olmuşdur.

Tofiq Əzizov 1995-ci ildə Azərbaycan Respublikası Baş nazirinin müavini vəzifəsinə təyin edilmiş, 1995–1996-cı illərdə paralel olaraq Azərbaycan Respublikası Dövlət Əmlak Komitəsinin sədri vəzifəsində çalışmışdır.

Tofiq Əzizov Sovet İttifaqı Kommunist Partiyasının üzvü olmuş, Dəfələrlə Bakı Şəhər Xalq Deputatları Sovetinin, eləcə də 1990-cı ildə Azərbaycan Ali Sovetinin XII çağırış deputatı seçilmişdir. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin İqtisadi siyasət komissiyasının sədri olmuşdur. Azərbaycan Milli Yaradacılıq Akademiyasının texnika doktoru (1990), professor (1994) adlarına layiq görülmüşdür. 10-dan çox elmi məqaləsi çap edilmiş, 11 ixtiranın müəllifi olmuşdur. Ona "Azərbaycan Respublikasının əməkdar elm və texnika xadimi" (1992), "Azərbaycan SSR əməkdar mühəndisi" (1981) fəxri adları verilmiş, "Qırmızı əmək bayrağı" (1977) və "Lenin" (1990) ordenləri ilə təltif edilmişdir.

Tofiq Əzizov 1998-ci ildə dekabrın 3-də 66 yaşında qəflətən vəfat etmişdir. Fəxri Xiyabanda dəfn olunmuşdur.

## İstinadlar
Hümayun Şəcərian

**Hümayun Şəcərian** ( ) — iranlı musiqiçi, ənənəvi fars klassik müğənnisi.

Məşhur iranlı musiqiçi Məhəmməd Rza Şəcərianın oğludur.

## Bioqrafiyası
1975-ci ildə Tehran şəhərində doğulub və ənənəvi Fars musiqisinin böyük ustadı vokalçı Məhəmməd Rza Şəcərianın oğludur. Kiçik yaşlarında ənənəvi fars vokalı sayılan Avazı öyrənməyə başlayıb.

## İstinadlar
Veb

* Veb — İnternet.
* Ümumdünya hörümçək toru, qısaca: WWW və ya veb.
* Veb-hostinq
* Veb (proqramlaşdırma sistemi)
ARM Cortex-A8

**ARM Cortex-A8** — ARMv7-A arxitekturasını həyata keçirən ARM Holdings tərəfindən lisenziyalaşdırılmış 32 bitlik prosessor nüvəsidir . ARM11 ilə müqayisədə , Cortex-A8 ikiqat buraxılışlı superskalyar dizayndır və hər dövrə üzrə təlimatları təxminən iki dəfə yerinə yetirir . Cortex-A8 istehlakçı cihazlarında geniş miqyasda qəbul edilən ilk Cortex dizaynı idi.

## Xüsusiyyətləri
* 600&nbsp;MHz-dən 1&nbsp;GHz-ə qədər və yuxarı tezlik.
* Superscalar ikili problemli mikroarxitektura.
* NEON SIMD təlimat dəsti uzantısı.
* 13 mərhələli tam boru kəməri və 10 mərhələli NEON boru kəməri.
* VFPv3 Üzən Nöqtə Vahidi.
* Thumb-2 təlimat dəstinin kodlaşdırılması.
* Jazelle RCT (ThumbEE təlimat dəsti kimi də tanınır).
* >95% dəqiqliklə təkmil filial proqnozlaşdırma vahidi.
* İnteqrasiya edilmiş səviyyə 2 Keş (0–4 MiB).
* 2.0 DMIPS / MHz.

## Çiplər
* Allwinner A1X
* Apple A4
* Freescale Semiconductor i. MX51
* Rockchip RK2918, RK2906
* Samsung Exynos 3110
* OMAP3
* TI Sitara ARM prosessorları
* Conexant CX92755

## İstinadlar
ARM Cortex-A7 MPCore

2011-ci ilin oktyabrında ARM TechCon tərəfindən, inkişaf kod adı Cortex-A7 olaraq elan olundu. ARM Cortex-A7 MPCore, ARM v7 arxitekturasını həyata keçirən ARM Holdings tərəfindən hazırlanmış prosessor nüvəsidir.

## Xüsusiyyətləri
Nüvənin iki əsas dizayn məqsədi var. ilk növbədə Cortex A8-i daha sürətli, enerjiyə qənaət edən və daha kiçik bir əvəzləyici ilə təmin etmək. İkinci məqsəd heterojen hesablama sistemində bir və ya daha çox Cortex A7 nüvəsini bir və ya daha çox Cortex A15 nüvəsini birləşdirərək həllərdə big. LITTLE arxitekturasından istifadə etməkdir.

#### Əsas xüsusiyyətləri
* Qismən superskalyar ikitərəfli (tam əməliyyatlar üçün), dinamik budaq proqnozu ilə müntəzəm 8 mərhələli hesablama kəməri.
* İnteqrasiya edilmiş NEON SIMD bloku (64 bit geniş ALU ilə).
* VFPv4 Üzən Nöqtə Bloku.
* Thumb-2 təlimat dəsti.
* Jazelle RCT.
* Avadanlığın virtuallaşdırılması.
* Böyük Səhifə Ünvan Genişləndirmələri (LPAE).
* İnteqrasiya edilmiş ikinci səviyyəli keş (0–1 MB).
* 1.9 DMIPS / MHz
* GIC-400 kəsmə nəzarətçisinə və CCI-400 keş koherent avtobusuna dəstək
Bir Cortex-A7 nüvəsi (NEON, VFPv4 və L1 keş 32 + 32 KB ilə) TSMC 28&nbsp;nm prosesinə uyğun olaraq istehsal edildikdə, təxminən 0,5&nbsp;mm² kalıp sahəsini tutur.

## İstinadlar
Venzdey Addams

**Venzdey Addams** () — Çarlz Addams tərəfindən yaradılmış və Addams ailəsi multimedia franşizasına daxil olan uydurma personaj. Venzdey, qaranlıq və qorxulu şeylərə valeh olan gənc bir qızdır. O, solğun dərisi və qara hörüklü saçları ilə diqqət çəkir.

Venzdey müxtəlif film və teleseriallarda fərqli aktrisalar tərəfindən ifa olunub. Lisa Lorinq onu "The Addams Family" (1964–1966) serialında və eyni zaamanda "*[[:en:Halloween with the New Addams Family|Halloween with the New Addams Family]]*" (1977) televiziya filmində canlandırıb. Christina Ricci Venzdeyi "*[[Addams ailəsi (film, 1991)|Addams ailəsi]]*" (1991) və "*[[:en:Addams Family Values|Addams Family Values]]*" ​​(1993) bədii filmlərində canlandırıb. Başqa bir aktrisa Nikol Fugere onu "''Addams Family Reunion''" (1998) filmində, həmçinin "*[[:en:The New Addams Family|The New Addams Family]]*" (1998-1999) serialında oynayıb. Son olaraq Venzdey aktrisa Cenna Orteqa tərəfindən 2022-ci ildə çəkilmiş Netflix serialında ifa olunub.

## İstinadlar
Addams ailəsi

**Addams ailəsi** () — amerikalı karikaturaçı Çarlz Addams tərəfindən yaradılmış uydurma ailə. Çarlzın çəkdiyi rəsmlər 1938-ci ildən 1988-ci ilə qədər "The New Yorker" jurnalda çap olunub. Addams ailəsi haqqında teleseriallar, filmlər, videooyunlar, komikslər və bir çox şey istehsal olunmuşdur.

Addams ailəsi başqalarının onları qəribə və ya qorxulu hesab edə biləcəyindən tamamilə xəbərsiz olan, qaranlıq və qorxulu şeylərdə sevinc tapan özünəməxsus imkanlı ailədir. Bu ailənin personajlarına 1964-cü ildə serial çəkilənə qədər ad verilməmişdir. Addams ailəsi Qomez və Morticia Addams, onların uşaqları Venzdey və Paqsli, həmçinin onların yaxın qohumları Fester əmi və Nənədən ibarətdir. Həmçinin onların Lurch adlı sadiq nökərləri də vardır.

## İstinadlar
Çarlz Addams

**Çarlz Semuel Addams** (; ) — amerikalı karikaturaçı rəssam. O, yaratdığı qorxunc personajlarla tanınma qazanıb. Onun ən məşhur əsərlərindən biri Addams ailəsidir.

## Həyatı
Çarlz Addams Nyu-Cersi ştatının Vestfild şəhərində anadan olub. Onun valideynləri Qreys M. (qızlıq soyadı: Spear; 1879–1943) və Çarlz Huey Addams idi. Atası fortepiano şirkətində işləyirdi və memar olmaq istəyirdi. Uşaqlıq dostları onu dəcəl uşaq kimi xatırlayırdı. O, soyadlarının fərqli yazılışına baxmayaraq ABŞ prezidentləri Con Adams və Con Kuinsi Adamsla uzaq qohum idi. Həmçinin o, sosial islahatlarda gördüyü işlərlə məşhur olan Ceyn Addamsın əmisi oğlu idi.

## İstinadlar
Wiped Out!

***Wiped Out!*** — amerikan rok qrupu The Neighbourhood-un ikinci studiya albomu. 30 oktyabr 2015-ci ildə "Columbia Records" tərəfindən buraxılıb. Alboma daxil olan "Daddy Issues" və bir çox mahnılar 2020-ci ildən başlayaraq TikTok tətbiqində populyarlıq qazanmışdır.

Albomun ümumi səs palitrasında melanxolik sahil əhval-ruhiyyəsi dominant mövqedədir. Albomun giriş kompozisiyası "Moment of Silence" otuz saniyəlik sakitliyi ehtiva edir. Bu kompozisiya uzun müddət ünsiyyətdə olmayan keçmiş yaxınların təsadüfi qarşılaşması zamanı yaşanan sükutun bədii təcəssümü kimi interpretasiya edilə bilər.

## Trek siyahısı

## İstinadlar
Souvlaki

***Souvlaki*** — ingilis rok qrupu Slowdive-nin ikinci studiya albomu. 1992-ci ildə "yazılıb" və "1 iyun 1993-cü ildə Creation Records" tərəfindən buraxılıb.

## Trek siyahısı
ARM Cortex-A9 MPCore

**ARM Cortex-A9 MPCore** — 2007-ci ildə təqdim edilmişdir. ARM v7 təlimat dəstindən istifadə edərək 4-ə qədər kohrent və Cortex-A9 nüvəsini təmin edən 32 bitli çoxnüvəli prosessordur .

## Xüsusiyyətləri
* Sıradan çıxmış , spekulyativ , superskalar , dinamik budaq proqnozu hesablama boru kəməri . Dekoder bir dövrə 2 əmri emal edir, 32–40 əmr tutumlu təlimatların yenidən bölüşdürülməsi üçün bufer, tam boru kəmərinin dərinliyi 8 addımdır. Nüvə hər saatda dörd mikro-opu emal edir.
* Dəyişdirilə bilən tam registr faylı , 32 memarlıq registrinin 56 fiziki [ 3] ilə əlaqələndirilməsi .
* SIMD təlimatlarının NEON blokunu dəstəkləyin (isteğe bağlı) , hər təlimata 16 operand, vektor eni — 128 bitə qədər emal. İcra bloku fiziki olaraq 64 bit genişlikdədir, 128 bitlik vektoru iki dövrədə emal edir. NEON əmrlərinin icrası ardıcıldır.
* VFPv3 üzən nöqtə təlimat bloku üçün dəstək (isteğe bağlı). Ayrı hesablama kəməri, ardıcıl icra.
* Thumb-2 təlimat dəsti üçün dəstək.
* TrustZone təhlükəsizlik genişləndirmələri üçün dəstək.
* Java kodunu icra etmək üçün Jazelle DBX genişlənməsinə dəstək.
* JIT tərtibi üçün Jazelle RCT genişləndirilməsi dəstəyi.
* TLB ölçüsü — 128 giriş.
* 64 bitlik L1 keş avtobotu.
* L2 keş nəzarətçisi (0–4 MB, sonrakı versiyalarda 8 MB-a qədər)
* Çox nüvəli konfiqurasiyalar üçün dəstək.
Şərti məntiq qapılarında Cortex-A9 nüvəsinin bəzi bloklarının ölçüsü : əsas nüvə təxminən 600 min qapı, nəzarətçi ilə birinci səviyyəli keş təxminən 500 min qapı, NEON bloku 500 min qapıdır. TSMC texnologiyası və 65 nm istehsal prosesi ilə istehsal edildikdə, önbelleğe və NEON olmadan bir Cortex-A9 nüvəsinin sahəsi təxminən 1,5 mm 2 təşkil edir.

## Həmçinin bax
* ARM Cortex-A5
* ARM Cortex-A7 MPCore
* ARM Cortex-A8

## İstinadlar
Electric Lady Studios

**Electric Lady Studios** — Nyu-York şəhərinin Greenwich Village bölgəsində yerləşən səsyazma studiyası. 1968-ci ildə rok musiqiçisi Cimi Hendriks tərəfindən sifariş edilmiş və memar Con Storik və səs mühəndisi Eddi Kramer tərəfindən dizayn edilmişdir. Led Zeppelin, Stivi Vander və Devid Boui kimi nüfuzlu musiqiçilər Electric Lady Studios-un imkanlarından yararlanıblar.
Qaregin Poqosyan

**Qaregin Semveli Poqosyan** (; ) — Ermənistan hərbi zabit, Ermənistan Silahlı Qüvvələrinin polkovniki, Ermənistan Respublikası Müdafiə Nazirliyinin N saylı hərbi hissəsinin komandiri. O, 2020-ci ildə Ermənistanın Milli Qəhrəmanı adına layiq görülmüşdür.

## Mükafatlar
22 oktyabr 2020-ci ildə Ermənistan Prezidenti Armen Sarkisyanın fərmanı ilə polkovnik Qaregin Samveli Poqosyan Ermənistanın Milli Qəhrəmanı ali adına layiq görülmüşdür.

## İstinadlar
ARM Cortex-A12

**ARM Cortex-A12** — İlk dəfə 2013-cü ilin yayında təqdim edildi, [2] orta seqment üçün yerləşdirildi. Keş koherens dəstəyi ilə 4 nüvəyə qədər çox nüvəli konfiqurasiyalarda istifadə edilə bilən lisenziyalı 32 bit prosessor nüvəsidir . 2014-cü ilin əvvəlində A12-nin varisi ARM Cortex-A17 nüvəsi idi . İkinci versiyadan başlayaraq, A12 və A17 arasındakı fərq o dərəcədə azaldı ki, ARM A12 adını buraxdı və hər iki nüvə üçün A17 təyinatını istifadə etməyə başladı.

## Xüsusiyyətləri
ARM əmin etdi ki, Cortex-A12 nüvəsi Cortex-A9 nüvəsindən 40% daha yüksək tipik performansa malikdir . Cortex-A9 ilə müqayisədə bu nüvə hardware virtualizasiyası və 40 bitlik Böyük Fiziki Ünvan Genişləndirilməsi (LPAE) üçün dəstək əlavə edir. Nüvə enerjiyə qənaət edən Cortex-A7 nüvələri ilə birlikdə big. LITTLE sxeminə uyğun olaraq istifadə edilə bilər .

#### Cortex-A12 nüvəsinin əsas xüsusiyyətlər
* sıradan çıxmış spekulyativ superskalar təlimatın icrası, Dhrystone sintetik benchmark səmərəliliyi 3.00 DMIPS / MHz / nüvəyə çatır.
* NEON vektor təlimatları.
* Üzən nöqtə nömrələri ilə işləmək üçün VFPv4.
* Maşın kodunun miqdarını azaltmaq üçün Thumb-2 təlimat kodlaması.
* TrustZone Secure Execution Extensions.
* Daxili L2 keş nəzarət cihazı (ölçüsü SoC istehsalçısı tərəfindən müəyyən edilir, 0–8 MB).
* Çox nüvəli konfiqurasiyalar mümkündür.
* 40 bitə qədər ünvanlama (1 TB RAM) — Böyük Fiziki Ünvan Genişləndirmələri (LPAE).
* Aparat virtualizasiyası.

## Həmçinin bax
* ARM Cortex-A5
* ARM Cortex-A7 MPCore
* ARM Cortex-A8
* ARM Cortex-A9 MPCore

## İstinadlar
Edmon Marukyan

**Edmond Qraçikoviç Marukyan** (; ) — Ermənistan hüquq müdafiəçisi, siyasətçisi, Ermənistan Milli Məclisinin beşinci, altıncı və yeddinci çağırış deputatı, Ermənistan Milli Assambleyasının "İşıqlı Ermənistan" fraksiyasının rəhbəri. AŞPA-nın İnsan Hüquqları və Hüquq Məsələləri Komitəsi sədrinin birinci müavini, "İşıqlı Ermənistan" partiyasının və "Elk" bloklarının yaradıcılarından biri. 2022-ci ilin martından bəri xüsusi tapşırıqlar üzrə səfir vəzifəsini icra edir.

## Şəxsi həyatı
Ailəlidir, üç övladı var.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

*
Kenworth

**Kenworth** — 1923-cü ildə Gersix Motor Company-nın varisi kimi əsası qoyulan Kenworth, ağır yükdaşıyan (Sinif 8) və orta (Class 5–7) kommersiya avtomobillərinin istehsalında ixtisaslaşmışdır. Baş ofisi Vaşinqton ştatının Kirkland şəhərinin Seattle ətrafında yerləşən Kenworth, 1945-ci ildən bazardakı rəqibi Peterbilt Motors ilə birlikdə fəaliyyət göstərən PACCAR -ın tam mülkiyyətində olan törəmə şirkətidir.

Kenworth yük maşını istehsalında belə qeyd etmişdir; şirkət yüksək tavanlı şpal kabin və aerodinamik cəhətdən optimallaşdırılmış kuzov dizaynına malik ilk ağır yük maşını təqdim etdi. Kenworth W900 1961-ci ildən bəri davamlı olaraq istehsal olunur və avtomobil tarixində istənilən yük maşınının ən uzun istehsal seriyalarından biri kimi xidmət edir. K100 də 1961-ci ildə buraxıldı.

## İstinadlar
İvan Aleksandrov (mühəndis)

**İvan Qavriloviç Aleksandrov** (; ) — SSRİ energetiki və hidrotexniki, SSRİ EA akadamiki (1932). 1921-ci ildən SSRİ Dövlət Plan Komitəsi Rəyasət Heyətinin üzvü olmuş, QOELRO planının tərtibində iştirak etmiş, Dnepr SES-in və digər hidrotexniki qurğuların layihəsini hazırlamışdır. Orta Asiyanın elektrikləndirilməsi üçün baş sxemin və Baykal–Amur magistralı tikintisi planının hazırlanmasında iştirak etmişdir. "Lenin" ordeni və "Qırmızı əmək bayrağı" ordeni ilə təltif olunmuşdur.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat
* Памяти Ивана Гавриловича Александрова // Вестник Академии наук СССР. — 1936. — № 6. — С. 36.
* «Известия», 1936, 4 мая
* «Электричество», 1936, № 10 (статьи: Б. Веденеева и Б. Кузнецова)
*
Georgi Aleksandrov (filosof)

**Georgi Fyodoroviç Aleksandrov** (; ) — SSRİ filosofu, SSRİ EA akademiki (1946). O, 1928-ci ildən Sov. İKP üzvü olmuşdur. SSRİ Dövlət mükafatı laureatı olmuşdur (1943, 1946). 1940–1947 illərdə ÜİK(b)P MK-nın Təbliğat və Təşviqat İdarəsinə rəhbərlik etmişdir. 1947–1954 illərdə SSRİ EA Fəlsəfə İntitutunun direktoru, 1954–1955 illərdə SSRİ mədəniyyət naziri olmuş, 1955–1961-ci illərdə BSSR EA Fəlsəfə İnstitutunda çalışmışdır. 2 dəfə "Lenin" ordeni, 2 başqa ordenlə təltif edilmişdir.****

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat
* 
* *Батыгин Г. С., Девятко И. Ф.* Дело академика Г. Ф. Александрова: Эпизоды 40-х годов // Человек. — 1993. — № 1. — С. 134—146.

## Xarici keçidlər
* Биография в Справочнике по истории КПСС
* Биография на сайте «Хронос»
* Историческая справка на сайте Архива РАН
* *Разумный В. А.* Воспоминания современника В. А. Разумного о Г. Ф. Александрове
Edvard Asryan

**Edvard Edisoni Asryan** (; ) — Ermənistan hərbçisi, Ermənistan Silahlı Qüvvələrinin general-leytenantı, 14 iyul 2022-ci ildən Ermənistan Respublikası Silahlı Qüvvələrinin Baş Qərargah rəisi, müdafiə nazirinin birinci müavini.

## Həyatı
Edvard Edisoni Asryan (22 may 1977-ci il tarixində Azərbaycan SSR-nin Martuni rayonuna bağlı Azıx kəndində anadan olmuşdur. 1994–1999-cu illərdə Xankəndi Dövlət Universitetində təhsil almışdır. 2004–2006 Rusiya Federasiyası Silahlı Qüvvələri Akademiyasında hərbi təhsil əldə etmişdir. 2018-ci ildə Rusiya Silahlı Qüvvələrinin Hərbi Akademiyasının üç aylıq kurslarını, 2021-ci Rusiya Silahlı Qüvvələrinin Hərbi Akademiyasının başqa kurslarını bitirmişdir.

### Hərbi karyerası
1994-cü ildən Ermənistan Silahlı Qüvvələrində müxtəlif rəhbər vəzifələrdə çalışmışdır. 2015–2017-ci illərdə müdafiə naziri Vazgen Sarkisyan adına hərbi universitetin rəis müavini, daha sonra isə fakültə rəhbəri vəzifələrini icra etmişdir. 2017-ci ildə Ermənistan Silahlı Qüvvələri Baş Qərargahının Əməliyyat İdarəsinin rəis müavini təyin edilmişdir. 2019-cu ildə Ermənistan Silahlı Qüvvələri Baş Qərargahının Baş Əməliyyat İdarəsinin rəisi təyin edilmişdir.

30 oktyabr 2020-ci ildə Ermənistan Prezidenti Vaaqn Xaçaturyanın fərmanı ilə ona general-mayor hərbi rütbəsi verilmişdir. 5 iyul 2023-cü ildə Ermənistan Prezidentinin fərmanı ilə Edvard Arsyana general-leytenant hərbi rütbəsi verilmişdir.

21 may 2021-ci ildə general-mayor Edvard Asryan Baş Qərargahın Əməliyyat Baş İdarəsinin rəisi – Baş Qərargah rəisinin müavini vəzifəsinə təyin edilmiş, həmin il 27 sentyabrda isə o vəzifədən azad edilmişdir. 14 iyul 2022-ci ildə Ermənistan Prezidentinin fərmanı ilə Edvard Asryan beş il müddətinə Ermənistan Silahlı Qüvvələrinin Baş Qərargahının rəisi təyin edilmişdir.

## Mükafatları
21 yanvar 2013-cü ildə Ordu Günü münasibətilə "Döyüş xidmətinə görə" medalı təltif edilmişdir.

## İstinadlar
Larisa Aleksandrovskaya

**Larisa Pompeyevna Aleksandrovskaya** (; ) — Belarus-sovet müğənnisi (soprano), rejissoru, ictimai xadimi. SSRİ xalq artisti (1940). SSRİ Dövlət mükafatı laureatı (1941). 1942-ci ildən Sov.İKP üzvü. 1920-ci ildən səhnə fəaliyyətinə başlamışdır. Belarus Opera və Balet Teatrının solisti (1933–1951), baş rejissor (195–1961) olmuşdur. Aleksandrovskaya ilk professional belarus müğənnilərindəndir. Partiyaları: Marısya ("*Mixas Podqornı*", Y. Tikotski), Nadeyka ("*Səadət çiçəyi*", A. Turenkov), Tatyana, Liza ("*[[Yevgeni Onegin (opera)|Yevgeni Onegin]]*", "*[[Qaratoxmaq qadın]]*", P. İ. Çaykovski), Karmen ("*[[Karmen (opera)|Karmen]]*", J. Bize) və s. Aleksandrovskayanın yaratdığı obrazlara səmimilik lirizm və s. xasdır. "Polesyeli qız" (1952, Y. Tikotski), "Aida" (1953, C. Verdi), "Nadejda Durova" (1956, A. Boqatıryov) və s. operaları tamaşaya qoymuşdur. SSRİ Ali Sovetinin (II–IV çağırış) deputatı olmuşdur. 3 dəfə "Lenin" ordeni, "Oktyabr inqilabı" və "Qırmızı əmək bayrağı" ordenləri ilə təltif edilmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Статья «Лариса Александровская была счастлива только на сцене» в газете «Вечерний Минск» за 14 февраля 2003 г.
Səhl ibn Hüneyf

**Səhl ibn Hüneyf** () — İslam peyğəmbəri Məhəmmədin kiçik səhabələrindən biri.
Onun Məhəmməddən qırxa yaxın hədis rəvayət etdiyi deyilir. Əli öz xilafəti dövründə xilafətin hərbi bazası Kufə şəhərinə yola düşdükdə o, Raşidi xilafətinin əsas paytaxtı olan Mədinənin nəzarətçisi idi.

O, yəqin ki, hicrətdən sonra İslamı qəbul etmişdir. Əli Mədinədən gedəndə şəhərin idarəsi onun təyin etdiyi bir sıra nümayəndələrə həvalə edildi. Bu nümayəndələr 660-cı ilə qədər Mədinəyə nəzarət etdilər. Səhl 657-ci ildə paytaxt Mədinənin ilk gözətçisi oldu. O, cəmi bir il nəzarətçi olaraq qaldı. Əli Mədinənin böyük əhəmiyyətinə görə bütün nəzarətçilərini bir il müddətlə təyin etdi.

## İstinadlar

* Khalifah ibn Khayyat (1985). al-Umari, Akram Diya' (ed.). Tarikh Khalifah ibn Khayyat, 3rd ed (in Arabic). Al-Riyadh: Dar Taybah.
Rauf Cabarov

**Rauf Cabarov** (tam adı: Rauf Gülağa oğlu Cabarov) — FİFA dərəcəli Azərbaycanlı beynəlxalq futbol hakimi və İnformasiya Texnologiyaları sahəsinin eksperti. 2019-cu ildən etibarən Azərbaycanı beynəlxalq futbol yarışlarında futbol referisi olaraq təmsil edir.

Rauf Cabarov Azərbaycan Kibertəhlükəsizlik Təşkilatları Assosiasiyasının icraçı direktorudur.

## Şəxsi həyatı
Rauf Cabarov tanınmış azərbaycanlı futbol hakimi və idman xadimi Gülağa Cabbarovun oğludur.

O, 9 oktyabr 1985-ci ildə Bakının Əmircan qəsəbəsində anadan olub. 114 nömrəli orta məktəbi bitirib.  

## Peşəkar iş həyatı
Rauf Cabarov Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyində müxtəlif vəzifələrdə çalışıb. Nazirliyin Elektron Hökumət Təlim-Tədris Mərkəzi və İKT Tətbiqi və Tədrisi Mərkəzinin direktoru olub. 2022-ci ildən Azərbaycan Kibertəhlükəsizlik Təşkilatları Assosiasiyasının İdarə Heyətinin sədr müavinidir. R.Cabarov rəqəmsallaşma, rəqəmsal bacarıqlar və kibertəhlükəsizlik üzrə bir sıra layihələrin rəhbəri olub. O, ölkəmizdə kibertəhlükəsizlik, əşyaların interneti və robototexnika sahələrinin təbliğində və təşviqində aktiv iştirak edib. O, informasiya texnologiyaları sahəsi üzrə müxtəlif tədbirlərdə spiker qismində çıxış edib.   

Böyük Britaniyanın Mançester Universitetində informasiya texnologiyaları ixtisası üzrə təhsil alıb və İngiltərə aşağı futbol liqalarında hakimlik edib.

## Futbol karyerası
* Azərbaycan futbol üzrə kubok yarışı 2018-ci il - final oyunun baş hakimi
* UEFA Avropa Konfrans Liqasının 2022-ci il qrup mərhələsinin Slovan Bratislava - Jalqiris oyunun baş hakimi
* Beynəlxalq oyun Neftçi - Zenit (Sankt Peterburq) - baş hakim

## Beynəlxalq oyunları

## Mükafatları

* Böyük Britaniya Məzunlarının "Elm və Davamlılıq" mükafatının qalibi - 2022-ci il.
* Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyinin Fəxri Fərmanı - 2018-ci il.
* Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyinin Fəxri Fərmanı - 2012-ci il.

## Həmçinin bax

* Gülağa Cabbarov
* Azərbaycan Kuboku
* Azərbaycan Premyer Liqası

## Mənbə

* https://www.affa.az/index.php/ctimaiyyt/hakimlr/rauf-cabarov/66144 
* https://akta.az/az/rehberik 
* https://web.archive.org/web/20170527234357/http:/
* https://web.archive.org/web/20220701140929/https://iktlab.az/staff 
* /www.mincom.gov.az:80/nazirlik/struktur/elektron-idar-ciliyin-inki-af-oeb-si/emekdashlar/rauf-guela-a-o-lu-cabarov 
* https://www.affa.az/index.php/news/202223-c-illr-mvsmnn-yenilnmi-hakim-siyahs/72411
* https://report.az/futbol-xeberleri/azerbaycanda-basa-catan-movsumde-en-cox-oyun-idare-etmis-futbol-hakimleri-arasdirma/
* https://newsport.az/news/az-football/95767
* https://www.uefa.com/uefaeuropaconferenceleague/match/2035918--slovan-bratislava-vs-zalgiris-vilnius/
* https://bakuplus.az/2022/09/06/az-rbaycanl-referi-uefa-konfrans-liqas-nda-ba-hakim-olacaq/
* https://akta.az/az/executive-board 

## İstinad
Adstrat

**Adstrat** — bu dillərdə danışan xalqların uzunmüddətli birgəyaşayışı və təmasları şəraitində bir dilin digər dilə təsirinin nəticəsi kimi izah edilən dil sisteminin xüsusiyyətləri toplusu. Adstrat bu anlayışla əlaqəli substrat və superstrat terminlərindən fərqli olaraq, bir dilin digər dilə etnik assimilyasiyası və əriməsinin olmadığı neytral linqvistik qarşılıqlı əlaqə növü deməkdir. Adstratik hadisələr iki müstəqil dil arasında təbəqə əmələ gətirir. Bəzən "adstrat" termini qarışıq bilinqualizmə (multilinqualizm) iaid edilir. Adstratum anlayışı Matteo Culio Bartoli (1939) tərəfindən irəli sürülmüş və linqvistikada geniş istifadə olunmamışdır.

## İstinadlar
Adyektivasiya

**Adyektivasiya** ( – "sifət" sözündən) — qeyri-morfoloji yolun xüsusi halı olan söz əmələ gəlməsinin morfoloji-sintaktik yolu. Transpozisiya üçün xüsusi bir haldır. Bu, felin morfoloji xüsusiyyətlərini iştirakçı ilə itirməsi səbəbindən, əsasən, feili sifətlər bölməsinə keçidini təmsil edir.

Sifət substantivasiyadan daha az yayılmış bir hadisədir, lakin rus dilində böyük dərəcədə inkişaf etmişdir.

## İstinadlar
Substantivasiya

**Substantivasiya** () — mövzunu bilavasitə göstərmək qabiliyyətinə yiyələnmələrinə görə digər nitq hissələrinin isim kateqoriyasına keçid. Substantivasiya transpozisiyanın xüsusi halıdır, söz əmələ gəlməsinin qeyri-morfoloji metodunun morfoloji-sintaktik alt metoduna aiddir.

## Həmçinin bax
* Adyektivasiya
* Eponim
* Cerund

## İstinadlar
Adverbializasiya

**Adverbializasiya** () — başqa nitq hissələrinə aid olan söz formalarının zərflər sinfinə keçid. Adverbializasiya prosesinin əsasını bu və ya digər formanın onun nitq hissəsinin fleksiya sistemindən təcrid edilməsi və onun vasitəsilə yeni qrammatik məna kəsb etməsi təşkil edir.

## İstinadlar
Verbalizasiya (linqvistika)

**Verbalizasiya** () — digər nitq hissələrinin sözlərinin fel kateqoriyasına keçməsi.

Verbalizasiya həm geniş mənada, həm də fel olmayanların felə çevrilməsinin istənilən formasını ifadə edən, həm də yalnız dar mənada başa düşülə bilər (sintaktik verbalizasiya). Sonuncu halda, qeyri-fel şifahi predikat funksiyasını yerinə yetirdikdə, fel uyğun morfoloji dəyişikliklərlə digər nitq hissələri əsasında əmələ gələndə morfoloji transformasiyaya qarşı çıxır.

## İstinadlar
İslamda zina

**[[Zina]]** () — islam hüququnda (fiqh) evli olmayan insanlar arasında qeyri-qanuni cinsi əlaqə. Dörd sünni və iki şiə məzhəbinin hamısında zina termini bir-biri ilə evli olmayan kişi və qadın arasında könüllü cinsi əlaqə deməkdir. Əksər Avropa dillərində evli şəxslərin digərləri ilə cinsi əlaqəsi və iki subay insan arasında cinsi əlaqə arasında fərq qoyulur. Buna baxmayaraq, islam şəriətində belə bir fərq yoxdur. İslam qanunları müsəlmanlar və qeyri-müsəlmanlar üçün Quran və Məhəmməd peyğəmbərin sünnəsinə əsasən cəzalar nəzərdə tutur.

## Hekayə
Digər İbrahimi dinlərində olduğu kimi islamda da zina ən ağır günahlardandır. Zina Quranda üç yerdə qeyd edilmişdir.

Məhəmməd peyğəmbərin sünnəsindən zina ilə bağlı bir neçə hal var. Birinci halda Məhəmməd peyğəmbər Tövrat qanununa istinad edərək zina edən yəhudi qadını daşqalaq etməyi əmr etmişdi. İkinci halda, Bəni-Əsləm qəbiləsindən olan evli bir kişi zina etmiş və dörd dəfə öz əleyhinə şahidlik etmişdir. Bu adam da daşqalaq edilmişdir.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat

* Али-заде А. А. Зина // Исламский энциклопедический словарь. — М. : Ансар, 2007. — . (CC BY-SA 3.0)
* Боголюбов А.С. Зина // Ислам: энциклопедический словарь / Отв. ред. С. М. Прозоров. — М. : Наука, ГРВЛ, 1991. — С. 78. — 315 с. — 50 000 экз. — .
* Zinā or Zināʾ / Peters, R. // Encyclopaedia of Islam. 2nd ed :  [англ.] : in 12 vol. / ed. by P. J. Bearman, Th. Bianquis, C. E. Bosworth, E. van Donzel, W. P. Heinrichs et al. — Leiden : E.J. Brill, 1960—2005. (платн.)

## Xarici keçidlər

*
"Minatəmizləmə sahəsində xidmətlərə görə" medalı

**"Minatəmizləmə sahəsində xidmətlərə görə" medalı** — Azərbaycan Respublikasının dövlət təltifi. 30 may 2023-cü ildə təsis edilmişdir.

## Tarixi və əsasnaməsi
"Minatəmizləmə sahəsində xidmətlərə görə" medalı Azərbaycan Respublikasının 2023-cü il 30 may tarixli Qanunu ilə təsis edilmişdir.

"Minatəmizləmə sahəsində xidmətlərə görə" medalı ilə Azərbaycan Respublikasının vətəndaşları, əcnəbilər və vətəndaşlığı olmayan şəxslər aşağıdakı xidmətlərinə görə təltif edilirlər:

* Minatəmizləmə sahəsinin inkişafında fəal iştiraka görə;
* Minatəmizləmə sahəsində səmərəli əməkdaşlığa verilən əhəmiyyətli töhfəyə görə;
* Minatəmizləmə sahəsində Azərbaycan Respublikasının beynəlxalq əlaqələrinin inkişaf etdirilməsində və möhkəmləndirilməsində göstərilən xidmətlərə görə.

Medala layiq görülən şəxslər Azərbaycan Respublikasının Prezidenti tərəfindən təltif edilirlər.

"Minatəmizləmə sahəsində xidmətlərə görə" medalı döşün sol tərəfinə, Azərbaycan Respublikasının digər orden və medalları olduqda onlardan sonra taxılır.

## Təsviri
"Minatəmizləmə sahəsində xidmətlərə görə" medalının təsviri Azərbaycan Respublikasının 2023-cü il 30 may tarixli Qanunu ilə təsdiq edilmişdir.

**Medalın ümumi təsviri**
* "Minatəmizləmə sahəsində xidmətlərə görə" Azərbaycan Respublikasının medalı bürüncdən tökülmüş və qızıl suyuna çəkilmiş, dairəvi formalı, diametri 36 mm olan lövhədən ibarətdir.

** Medalın ön tərəfi **
* Medalın ön tərəfi xarici və daxili çevrələrlə konturlanmışdır.
* Xarici və daxili çevrələrin arasında yuxarı hissədə qövs boyunca "Minatəmizləmə sahəsində xidmətlərə görə" sözləri yazılmışdır. Aşağı hissənin mərkəzində, yazıların arasında üç səkkizguşəli ulduz həkk olunmuşdur. Ulduzların və ulduzlarla yazıların arasında kompozisiyanı tamamlayan xətlər təsvir edilmişdir.
* Daxili çevrənin içərisindəki dairənin üzərində minatəmizləmə vasitəsilə minatəmizləyən əməkdaşın relyefindən, minalardan təmizlənən sahədən və dağlardan ibarət kompozisiya təsvir olunmuşdur.
* Bütün elementlər və yazılar relyefli olaraq qabarıqdır və qızılı rəngin müxtəlif çalarlarındadır.

** Medalın arxa tərəfi **
* Medalın arxa tərəfi hamar səthlidir.
* Medalın arxa tərəfinin aşağı hissəsində medalın seriyası və nömrəsi göstərilir.

**Medalın elementləri**
* Medal paltara bərkidilmək üçün elementi olan 50 mm x 37 mm ölçülü xara lentə iki halqa və ilgək vasitəsilə birləşdirilir. Xara lentin yuxarı hissəsinə 40 mm x 5,5 mm ölçülü, hamar səthli, aşağı hissəsinə 40 mm x 10 mm ölçülü mərkəzində aypara və səkkizguşəli ulduz həkk olunmuş qızılı rəngli beşbucaqlı metal lövhə bərkidilmişdir.
* Xara lentin üzərində mərkəzdə 6 mm enində boz, mərkəzdən sağ və sol kənarlara doğru ardıcıl olaraq, 12,5 mm enində tünd göy rəngli və 3 mm enində boz rəngli şaquli zolaqlar təsvir edilmişdir.
* Medala paltarın yaxasına bərkidilmək üçün elementi olan, eyni xara lentdən üz çəkilmiş 37 mm x 10 mm ölçülü qəlib əlavə edilir.

## Təltif edilənlər

## Həmçinin bax
* Azərbaycan Respublikası Minatəmizləmə Agentliyi
* "Azərbaycan Respublikası Minatəmizləmə Agentliyinin 25 illiyi (1998–2023)" yubiley medalı

## İstinadlar
Sələmə ibn əl-Əkva

**Sələmə ibn əl-Əkva** () — İslam peyğəmbəri Məhəmmədin səhabələrindən biri.

Onun tam adı Sələmə ibn əl-Əkva əl-Əsləmidir.
O, görkəmli hədis ravilərindəndir. O, əla idmançı və çox sürətli qaçışı ilə tanınır və onun atdan daha sürətli qaça bildiyi və qışqırmasının 5 mil məsafədən eşidildiyi deyilirdi.
Məhəmmədin dövründə o, *"Zu Qarad hərbi ekspedisiyası"*nın komandiri idi.

## İstinadlar
Nofəl ibn Əbdülmanaf

**Nofəl ibn Əbdülmanaf** () — Əbdülmanaf ibn Qusayın oğlu və Mutim ibn Adi ibn Nofəl də daxil olmaqla Qureyşə aid Bəni Nofəl nəslinin əcdadı.

## İstinadlar
ARM Cortex-A15 MPCore

**ARM Cortex-A15 MPCore** — 2010-cu ildə təqdim edilib. ARM v7 təlimat dəstindən istifadə edərək 8-ə qədər keş-koherent Cortex-A15 nüvəsini təmin edən 32 bitli çoxnüvəli prosessordur .

## Xüsusiyyətləri
ARM iddia edir ki, Cortex A15 nüvəsi eyni tezlikdə ARM Cortex-A9 MPCore nüvəsindən 40 faiz daha sürətlidi.

#### Cortex A15 arxitekturasının əsas xüsusiyyətləri
* Sıradan çıxmış , spekulyativ , superskalar , dinamik budaq proqnozu hesablama boru kəməri . Dekoder bir dövrə üçün 3 təlimat emal edir, 32 təlimat tutumu olan təlimatların yenidən paylanması üçün bufer, 8 icra portu, tam boru kəmərinin dərinliyi 15 mərhələ, üzən nöqtə əməliyyatlarının boru kəməri və NEON təlimatları 17–25 mərhələdir. Nüvə bir saatda səkkiz mikro-opu emal edir.
* Təlimatların sıradankənar icrası ilə nüvəyə inteqrasiya olunmuş NEON SIMD təlimat emal bloku, arxitekturanın DSP təlimatlarına dəstək v6. 128-bit ALU.
* Kernel-inteqrasiya edilmiş VFPv4 üzən nöqtəli soprosessor, göstərişlərin sıradankənar icrası.
* LPAE — 1 terabayt-a qədər operativ yaddaşın ünvanlanması üçün dəstək (Böyük Fiziki Ünvan Genişləndirmələri, 40 bitlik ünvan avtobusu). Bununla belə, x86 PAE-də olduğu kimi, istifadəçi proqramları hər proses üçün 32 bitlik ünvan sahəsi ilə məhdudlaşır.
* Aparat virtualizasiyasına dəstək.
* 128 bitlik L1 önbellek avtobotu.
* Thumb-2 təlimat dəsti üçün dəstək.
* TrustZone təhlükəsizlik genişləndirmələri üçün dəstək.
* JIT tərtibi üçün Jazelle RCT genişləndirilməsi dəstəyi.

## Həmçinin bax
* ARM Cortex-A5
* ARM Cortex-A7 MPCore
* ARM Cortex-A8
* ARM Cortex-A9 MPCore
* ARM Cortex-A12

## İstinadlar
ARM Cortex-A17

**ARM Cortex-A17** — ARM Holdings tərəfindən lisenziyalaşdırılmış ARMv7-A arxitekturasını həyata keçirən 32 bitlik prosessor nüvəsidir. Dördə dək keş-koherent nüvəni təmin etməklə, Cortex-A9- un varisi kimi xidmət edir və əvvəlki ARM Cortex-A12 spesifikasiyalarını əvəz edir. ARM iddia edir ki, Cortex-A17 nüvəsi Cortex-A9 nüvəsindən 60% daha yüksək performans təmin edir və eyni iş yükü altında enerji istehlakını 20% azaldır. ARM, 2014-cü ilin əvvəlində A12 nüvəsinin ikinci reviziyasından sonra Cortex-A12-nin adını Cortex-A17 variantına dəyişdirdi, çünki bu ikisi performans baxımından fərqlənməz idi və A17-də mövcud olan bütün xüsusiyyətlər A12-də təkmilləşdirmələr kimi istifadə edilmişdir. Cortex-A17 spesifikasiyasının Cortex-A9 spesifikasiyasında tapılmayan yeni xüsusiyyətləri, Cortex-A7 və Cortex-A15-i də əhatə edən üçüncü nəsil ARM Cortex-A-dan təkmilləşdirmələrdir.
## Xüsusiyyətləri
*Avadanlığın virtuallaşdırılması və 40 bitlik Böyük Fiziki Ünvan Genişləndirilməsi (LPAE) ünvanlanması.
*big.LITTLE arxitekturasına dəstək verən tam sistem uyğunluğu.
*NEON vahidi, üzən nöqtə məlumatı və SIMD emalı üçün.
*10-12 mərhələli daha dərin tam ədəd təlimat boru kəməri.
*Yükləmə/mağaza bölmələri ilə tam sıradan çıxmış icra dizaynı.
Müasir Linux nüvəsi tətbiqləri yuxarıda göstərilən xüsusiyyətləri bildirəcək və dəstəkləyəcək.

prosessor: 3
model adı: ARMv7 Prosessor rev 1 (v7l)
BogoMIPS: 48.00
Xüsusiyyətlər: yarım baş barmaq fastmult vfp edsp thumbee neon vfpv3 tls vfpv4 idiva idivt vfpd32 lpae evtstrm
CPU icraçısı: 0x41
CPU arxitekturası: 7
CPU variantı: 0x0
CPU hissəsi: 0xc0d
CPU revizyonu: 1

## Həmçinin bax
* ARM Cortex-A5
* ARM Cortex-A7 MPCore
* ARM Cortex-A8
* ARM Cortex-A9 MPCore
* ARM Cortex-A12
## İstinadlar
Astroworld

***Astroworld*** — amerikalı repçi Trevis Skottun üçüncü studiya albomu. 3 avqust 2018-ci ildə "Epic Records, Cactus Jack Records və Grand Hustle Records" tərəfindən buraxılıb. Albomda Frank Ocean, Dreyk, Swae Lee, Kid Cudi, James Blake, Philip Bailey, Juice Wrld, Sheck Wes, The Weeknd, 21 Savage, Gunna, Nav, Don Toliver, Quavo, Takeoff və digər sənətçilərin ifaları yer alıb.

## Trek siyahısı

## İstinadlar
Rodeo (albom)

**Rodeo** — amerikalı repçi Trevis Skottun ilk studiya albomu. 4 sentyabr 2015-ci ildə "Grand Hustle Records" və "Epic Records" tərəfindən buraxılıb.

## Trek siyahısı

## İstinadlar
Utopia (albom)

**Utopia** — amerikalı repçi Trevis Skottun dördüncü studiya albomu. Cactus Jack və Epic Records tərəfindən 28 iyul 2023-cü ildə yayımlanıb.

## Trek siyahısı

## İstinadlar
Pensilvaniya almanları

**Pensilvaniya almanları** () - Amerika Birləşmiş Ştatlarının Pensilvaniya ştatında yaşayan alman əsilli şəxslərin təşkil etdiyi etnik qrup. Etnik qrupun əsası XVII, XVIII və XIX əsrlərdə Palatin və digər alman dilli ərazilər başda olmaqla, Almaniya, Hollandiya, İsveçrə və Fransa kimi ölkələrdən gəlmiş almanlar tərəfindən qoyulmuşdur. Pensilvaniya almanları arasında Baden-Vürtemberq, Hessen, Saksoniya, Reynland və Elzas-Lotaringiya bölgələrindən gəlmiş şəxslər üstünlük təşkil etmişdir.

Etnik qrupun əcdadları palatin almancası və digər cənub alman ləhcələrində danışırdılar; Palatin, İngilis və digər alman dialektlərinin qarışması bu gün istifadə olunan kimi Pensilvaniya almancası dilini formalaşdırmışdır. Bəzi mənbələrdə etnik qrupun adı *Pensilvaniya hollandları* formasında verilmişdir. Halbuki, Pensilvaniya almanlarının indiki Hollandiyaya və ya bu ərazidən Amerika Birləşmiş Ştatlarına köçmüş şəxslərlə heç bir əlaqəsi yoxdur. 

Orta əsrlərdə ingilis dilindəki () sözü alman dilini və ya bu dilin müxtəlif dialektlərini danışan insanları adlandırmaq üçün istifadə olunurdu. XX əsrdən etibarən isə () Hollandiyanı və yaxud bu ölkədən olan insanları təsvir etmək üçün istifadə olunmağa başlandı. Bu baxımdan bu gün belə ingiliscə olan mənbələrdə Pensilvaniya almanları deyildikdə, hərdən Pensilvaniya hollandları başa düşülür və bu adlandırma müəyyən çaşqınlıq yaradır. 

Pensilvaniya ərazisində XIX əsrdən etibarən müəyyən holland immiqrantlar yaşasa, onlar heç vaxt ayrıca bir etnik qrup olaraq formalaşa bilməyiblər. Pensilvaniya almanları amişlərlə qurduqları sıx əlaqələlər diqqət çəkiblər.
## İstinadlar
Transsendensiya

**Transsendensiya, transsendentlik** (; ) — fəlsəfi anlayış. Empirik təfəkkür üçün əlçatmaz olan, duyğuların təcrübəsindən kənara çıxan bir anlayışdır. Geniş mənada *transsendent* “o biri dünya” kimi başa düşülür - insan varlığının “o biri tərəfində” olan; bu məfhum varlığın immanentinə – “ bu dünyaya ” qarşıdır, yəni varlığın “o tərəfində” yerləşir. Din və metafizikanın transsendentin bilikləri ilə məşğul olduğuna inanılır.

## Dində
*Transsendensiya* (sərhədləri aşmaq) və onun əks *immanentlik* anlayışı (sərhədlər daxilində mövcudluq) ilahiyyatçıların və filosofların ilahi olanı təsvir etmək üçün istifadə etdikləri iki əsas anlayışdır; hər biri ilahi və son reallıq arasındakı əlaqəni ifadə etmək üçün nəzərdə tutulmuşdur  .

*Transsendensiya* dedikdə, ilahi olanın insanlıqdan və dünyadan kənarda olması fikri nəzərdə tutulur, halbuki o, hər ikisindən fərqli hesab edilir və heç biri ilə tam eyni deyildir; *immanentlik* ilahi olanın dünyadakı bəzi reallıqla, məsələn, insanlıq və ya kosmik nizamla tam və ya qismən eyni olması deməkdir . İmmanentliyin həddi tamamilə dünyanın hüdudları daxilində mövcud olan qeyri-şəxs müqəddəs nizam kimi ilahi ideyasıdır. Transsendentliyin həddi ilahi ideyadır (Allah və ya özlüyündə ilahi mahiyyət), Allah isə nə dünya ilə, nə də bu dünyanın hər hansı son reallığı ilə eyni deyil kimi qəbul edilir  .

## Kantdan əvvəl
*Transsendent* termininin əsasları qədim neoplatonizmdə yaranmışdır. Areopaqit Dionisidə *transsendensiya* *apofatika* ilə sıx bağlı idi  . Beləliklə, Foma Akvinalı yaradılışla bağlı Tanrının mükəmməl transsendensiyasını öyrədirdi  .

## Kant
"Transendental" termini Kant fəlsəfəsində *[[Özündə şey|noumenanı]]*, yəni *öz-özlüyündə olan şeyləri* xarakterizə etmək üçün istifadə edilmişdir ki, onlar fenomenlər aləmində bizə məlum olan hadisələr şəklində görünsələr də, hissiyyatda (empirik) qəbul edilə bilməzlər. Onların mövcudluğu haqqında biz ancaq spekulyativ olaraq öyrənirik, yəni təcrübə ilə deyil. Beləliklə, Kant dünyanın dərkolunmazlığını təsdiq edir: yalnız hadisələr idrak üçün əlçatandır, lakin onların əsasında nəyin dayandığını, öz-özlüyündə olanların (özündə şeylər) həqiqətən nə olduğunu bilmək üçün heç bir yol yoxdur.

## Kantdan sonra
Karl Yaspersin ekzistensial fəlsəfəsində transsendensiya mütləq və anlaşılmaz reallıq kimi mövcuddur  .

## Terminin elmi populyar istifadəsi
Populyar elmi mənbələrdə “transsendensiya” anlayışı kənara çıxmaq, şüurun əsas vəziyyətindən (Eqo) kənara çıxmaq deməkdir.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat
* Гайденко П.П. Прорыв к трансцендентному: Новая онтология XX века. — М.: Республика, 1997 ISBN 5-250-02645-1
*Аминова А. Р. Становление философии как трансцендирующего знания: монография. — Уфа: БашГУ, 2012 ISBN 5747729276, ISBN 9785747729278
* Аминова А. Р. Человек трансцендирующий — Homo trancszendicus. — LAP LAMBERT Academic Publishing, 2014, ISBN 978-3-659-50804-2
ARM Cortex-A34

**ARM Cortex-A34** — ARM Ltd tərəfindən hazırlanmış ARMv8.2-A 64 bit-lik təlimat dəstini həyata keçirən aşağı güclü mərkəzi prosessordur . Cortex-A34 SIP nüvəsi kimi lisenziya sahibləri üçün əlçatandır, eyni zamanda onun dizaynı onu digər SIP nüvələri ilə (məsələn, GPU , displey nəzarətçisi , DSP , görüntü prosessoru və s.) bir çip (SoC) üzərində sistem təşkil edən bir sxemə inteqrasiya etmək üçün əlverişli edir.)

## Xüsusiyyətləri

## Həmçinin bax
* ARM Cortex-A9 MPCore
* ARM Cortex-A12
* ARM Cortex-A15 MPCore
* ARM Cortex-A17

## İstinadlar
Hər şey axır, hər şey dəyişir

**"Hər şey axır, hər şey dəyişir"** və ya **"Hər şey axır və heç bir şey yerində qalmır"** ( греч. "πάντα ρεῖ καὶ οὐδὲν μένει" ) —  antik frazeologizm . Onun hərfi mənası “hər şey hərəkətdədir” deməkdir.

Bu ifadənin qədim yunan filosofu Efesli Heraklitin (e.ə. 554-483) sözləri olduğu güman edilir. İfadə filosof Platonun dialoqlarından birində qorunub saxlanılmış və başqa bir frazeologizmin əsas mənbəyinə çevrilmişdir - **"eyni çaya iki dəfə girə bilməzsən"** ( yun. "δὶς ἐς τὸν αὐτὸν ποταμὸν οὐκ ἂν ἐμβαίης" ); Bu aforizm insanın və cəmiyyətin həyatında baş verən dəyişikliklərin daimi və qaçılmaz olduğu haqqında işlənir  .

## Həmçinin bax

* Dialektika

## İstinadlar
Xəbər saytı

**Xəbər saytı**, həmçinin **internet-qəzet**, **onlayn qəzet** və ya **elektron qəzet** — qəzetin onlayn versiyası. Bu, müstəqil nəşr və ya çap olunmuş dövri nəşrin onlayn versiyası ola bilər.

İnternetə keçmək qəzetlər üçün daha çox imkanlar yaratmışdır. Məsələn, onlar son xəbərləri daha tez təqdim etmək üçün yayım jurnalistikası ilə rəqabət aparırlar. Təməli yaxşı qurulmuş qəzetlərin etibarlılığı, güclü marka reklamı və onların reklamçılar ilə yaxın əlaqələri qəzet sənayesində fəaliyyətlərini davam etdirmək şanslarını gücləndirir. Həmçinin çap prosesinin kənarlaşdırılması da xərcləri azaltmağa kömək edir. Xəbər müxbirləri bu sahədə video çəkməyi və internet xəbər səhifələrində lakonik şəkildə xəbər yazmağı öyrənirlər.

Xəbər saytlarına çap qəzetlərində olduğu kimi böhtan, məxfilik və müəllif hüquqları ilə bağlı qanuni məhdudiyyətlər tətbiq edilir. Bu, Birləşmiş Krallıq kimi əksər ölkələrdə onlayn nəşrlərə də şamil edilir. Həmçinin, Birləşmiş Krallıqda Məlumatların qorunması haqqında qanun onlayn qəzetlərə və xəbər səhifələrinə şamil olunur.

## Tarixi
"Yalnız onlayn" qəzet və ya jurnalın ilk nümunəsi 1974-cü ildə Brüs Parrello tərəfindən İllinoys Universitetində PLATO sistemində yaradılmış "*(PLATO) News Report*" onlayn qəzeti idi. İnternetə çıxan ilk qəzet 1 iyul 1980-ci ildə "*The Columbus Dispatch*" olmuşdur. 1987-ci ildən başlayaraq Braziliyanın "*Jornaldodia*" qəzeti dövlətə məxsus Embratel şəbəkəsində fəaliyyət göstərməyə başlamış və 1990-cı illərdə internetə keçmişdir. 1990-cı illərin sonlarında yüzlərlə ABŞ qəzeti onlayn versiyalarını dərc etməyə başlamışdı, lakin onlar bu dövrdə məhdud interaktivlik təklif edə bilirdilər.

2014-cü ilə qədər PCC Birləşmiş Krallıqda dominantlıq əldə etmişdi, lakin orijinal onlayn qəzetlər, forumlar və bloqlar arasında aydın fərq qoyulmamışdı. 2007-ci ildə Birləşmiş Krallıqda fəaliyyət göstərən onlayn qəzetləri, audio xəbər və video xəbər saytlarının məsuliyyətlərini tənzimləmək, onlayn xəbər nəşrinin nə olduğunu dəqiqləşdirmək məqsədilə qərar qəbul edilmişdir.

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat
* 
* 
* 
* 
* 

## Xarici keçidlər

* Online archive of newspapers at Google News Archive
* US newspaper and obituaries directory at LDS Genealogy
ARM Cortex-A53

**ARM Cortex-A53** — 2012-ci ilin 30 oktyabrında istehsal edilib. Cortex-A57 ilə birlikdə ARM Holdings -in Cambridge dizayn mərkəzi tərəfindən hazırlanmış ARMv8-A 64-bit təlimat dəstini həyata keçirən ilk iki mərkəzi prosessordan biridir . Cortex-A53, bəzi təlimatları ikiqat buraxmağa qadir olan 2 geniş deşifrəli superskalar prosessordur . ARM tərəfindən daha güclü Cortex-A57 mikroarxitekturasına müstəqil, daha enerjiyə qənaət edən alternativ və ya daha güclü mikroarxitektura ilə birlikdə istifadə edilmək üçün satılır.

## Xüsusiyyətləri
* 2 yollu superscalar , ardıcıl icra boru kəməri ilə 8 mərhələli boru kəmərli prosessor.
* DSP və NEON SIMD genişləndirmələri hər nüvə üçün məcburidir.
* Bortda VFPv4 Üzən Nöqtə Vahidi (hər nüvə üçün).
* Avadanlığın virtualizasiyasına dəstək.
* TrustZone təhlükəsizlik uzantıları.
* 64 baytlıq keş xətləri.
* 10 girişli L1 TLB və 512 girişli L2 TLB.
* 4 KiB şərti budaq proqnozlaşdırıcısı , 256 girişli dolayı budaq proqnozlaşdırıcısı.

## Tədbiqi
Cortex-A53 2014-cü ildən bu günə qədər mobil SoC-lər üçün ən çox istifadə edilən arxitekturadır. Hal-hazırda əksər giriş səviyyəli və aşağı orta səviyyəli SoC-lərdə təqdim olunur, yüksək səviyyəli SoC-lər isə daha yeni ARM Cortex-A55 — dən istifadə edir . Hələ də Cortex-A53-dən istifadə edən ən son büdcəli smartfonları üçün nəzərdə tutulmuş giriş səviyyəli SoC olan MediaTek Helio G36 — dır. Cortex-A53 həmçininin Qualcomm , Samsung və MediaTek SoC- lərdə istifadə olunur.
Cortex-A53-ün yarı xüsusi törəmələri Qualcomm-un Kryo 250 və Kryo 260 CPU- larında istifadə edilmişdir. Starlink yer terminalları əsas idarəetmə vahidi kimi STMicroelectronics-dən dördnüvəli Cortex-A53 SoC-dən istifadə edir .
Prosessor ODROID -C2 və Roku axınlı media pleyerlərində (2016-cı ildən yüksək səviyyəli modellərdə və 2017–2019-cu illər arasında buraxılmış bütün modellərdə) istifadə olunur. Digər diqqətəlayiq Cortex-A53 tətbiqi Pine A64/A64+ tək lövhəli kompüterdir . Bu nüvələr 24 nüvəli SoC, Socionext SynQuacer SC2A11 — də istifadə olunur .
Prosessor Amazon Fire planşetlərində, o cümlədən Fire HD 8 və Fire HD 10 (sonuncuya Cortex-A72 nüvələri daxildir) və Nintendo Switch- də istifadə olunur . O, həmçinin Echo Show 5, Echo Show 8 və Echo Show 5 (2-ci Nəsil) kimi bəzi Amazon Echo Show modellərində istifadə olunur .
Prosessor Amazon Fire planşetlərində, o cümlədən Fire HD 8 və Fire HD 10 (sonuncuya Cortex-A72 nüvələri daxildir) və Nintendo Switch- də istifadə olunur . O, həmçinin Echo Show 5, Echo Show 8 və Echo Show 5 (2-ci Nəsil) kimi bəzi Amazon Echo Show modellərində istifadə olunur.

## Həmçinin bax
* ARM Cortex-A12
* ARM Cortex-A15 MPCore
* ARM Cortex-A17
* ARM Cortex-A34

## İstinadlar
Solanum uniflorum

*  — Lycianthes fugax bitki növünün sinonimi.
*  — Solanum elaeagnifolium bitki növünün sinonimi.
*  — Solanum pseudocapsicum bitki növünün sinonimi.
*  — Lycianthes mozinoana var. mozinoana bitki yarımnövünün sinonimi.
*  — Lycianthes mozinoana var. mozinoana bitki yarımnövünün sinonimi.