Şaxtyor Donetsk FK

**Şaxtyor Donetsk FK** — 1936-cı ildə Ukraynada yaradılan futbol klubu.

Şaxtyor bir çox Avropa yarışlarında meydana çıxıb və tez-tez UEFA Çempionlar Liqasında iştirak edib. Klub yarışın Avropa Liqası olaraq yenilənməsindən öncəki il olan 2009-cu ildə UEFA Kubokunu qazanan müstəqil Ukraynada ilk klub olub. Şaxtyor Donetsk UEFA-nın böyük yarışmasında qalib gələn iki Ukrayna klubundan biridir, digəri isə Dinamo Kiyevdir.

Klub əvvəllər ev oyunlarını Donetskdə yeni tikilmiş "Donbas Arena"da keçirirdi, lakin 2014-cü ildə Rusiya–Ukrayna müharibəsi səbəbindən komanda bu müddət ərzində 1000 kilometr (620 mil) qərbə, Arena Lvovda oynamalı olub. 2016-17 mövsümünün qış fasiləsindən sonra klub 2017-ci ilin əvvəlində yenidən Xarkovdakı Metalist Stadionuna (Donetskdən 250 kilometr (160 mil) şimal-qərb) köçüb. 2020-ci ilin may–iyul aylarında Şaxtyor ev oyunlarını Kiyevdəki Olimpiya Stadionunda keçirib.

Klub öz tarixini sovet futbol liqası yarışlarının başlanğıcından götürür və Ukraynanın ən qədim klublarından biridir. Klub Şaxtyor Sovet Könüllü İdman Cəmiyyətinin üzvü idi və Şaxtyor Qarağandı (Qazaxıstan), Şaxtyor Soliqorsk (Belarus) kimi digər sovet komandaları ilə əlaqələri var idi. Son sovet dövründə Şaxtyor SSRİ yüksə liqasının nəhəng orta klubu idi və 1961 və 1962-ci illərdə iki il ardıcıl olaraq SSRİ Kubokunu qazandıqdan sonra kubok yarışları üzrə mütəxəssis hesab olunub.

## Tarixi
### Mirça Luçesku dövrü: Liqa titulları və UEFA Kuboku

Bir çox idarəedici dəyişikliklərdən sonra 2004-cü ildə rumıniyalı məşqçi Mirça Luçesku Şaxtyora komanda qurmaq üçün dəvət alır. On gün klubda qaldıqdan sonra o, 2003-04 Ukrayna Kubokunun qalibi olub və üç ay sonra klub tarixində ilk dəfə olaraq UEFA Çempionlar Liqasının qrup mərhələsinə vəsiqə qazanıb və 2004-cü ildə Rumıniyada ilin ən yaxşı məşqçisi adını qazanıb. Seçilmiş strategiya hücumun əsasını təşkil etmək üçün hücum mövqeyinə Braziliyada gənc istedadlı oyunçular axtarmaq idi, müdafiə isə komandaları meydanda müəyyən sayda yerli oyunçuya malik olmağa məcbur edən qaydalara riayət etmək üçün əsasən ukraynalı istedadlardan təmin edilirdi.

Kluba gələn çoxlu sayda braziliyalı Şaxtyora "Avropanın ən braziliyalı klubu" ləqəbini qazandırıb. 2004-05 mövsümündə ikinci Premyer-Liha titulunu qazandılar, lakin 2004-cü ildə ilk Ukrayna Superkuboku turnirində Dinamo Kiyevə məğlub oldular. 2004-05-ci il Ukrayna Kubokunu finalda "Dinamo"ya penaltilər seriyasında uduzaraq ikinci yeri tutdular.

2005-06 mövsümündə Premyer Liqa titulunu qorudular və əvvəlki Superkubokda "Dinamo"ya qarşı penaltilər seriyasında məğlubiyyətin qisasını alaraq ilk Superkubok titulunu qazandılar. Mövsümün sonunda Anatoli Timoşçuk Ukrayna futbolu tərəfindən ikinci dəfə Ukraynada ilin futbolçusu seçilərək, bu mükafata bir dəfədən çox layiq görülən ilk Şaxtyor oyunçusu olub. Bundan əlavə, braziliyalı hücumçu Brandao liqanın ortaq bombardiri olub.

Şaxtyor "Channel One Cup"un hər üç turnirində iştirak edib, 2007-ci ildə turnirin qalibi olub, 2008-ci ildə isə ikinci yeri tutub. 2006-07-ci illərdə liqa çempionatından kənarda qalan Şaxtyor 2007-08-ci ildə yenidən çempion olub və finalda Dinamo Kiyevi 2:0 hesabı ilə məğlub edərək Ukrayna kubokunun qalibi olub. Şaxtyorun liqa matçlarına tamaşaçıların sayı illər ərzində durmadan artaraq 2011-12 Premyer-Liha mövsümündə orta hesabla 36.983 tamaşaçıya çatıb.

2009-cu ildə braziliyalı Luiz Adriano və Jadsonun qolları ilə finalda Werder Bremeni məğlub edərək, Avropa turnirini qazanan ikinci (müstəqillik əldə etdikdən sonra ilk) və UEFA Kubokunu qazanan ilk Ukrayna komandası oldular. Bu qələbə oyunçu Mariuş Levandovskiyə 2009-cu ilin Polşada ilin futbolçusu mükafatını qazandırıb. Bu, həm də turnirin UEFA Avropa Liqası adlandırılmasından əvvəl onları son UEFA Kubokunun qalibi edib.

2009-10 mövsümünün başlamazdan əvvəl Şaxtyor Uhrencup yoldaşlıq turnirinin qalibi olub. 2009-10 mövsümündə Şaxtyor Premyer Liqa çempionu, qapıçı Andriy Pyatov Ukrayna Liqasının MVP-si, məşqçi Mirça Luçesku isə ikinci dəfə Rumıniyada ilin ən yaxşı məşqçisi seçilib. 2010-11 mövsümü Şaxtyor üçün çox uğurlu mövsüm olub. Onlar Çempionlar Liqasının 1/4 finalına yüksəlməklə indiyədək ən yaxşı çıxışlarını göstəriblər.

## Klubun heyəti

## Uğurları
* **[[Ukrayna Premyer Liqası]]** / **[[Futbol üzrə SSRİ yüksək liqası]]**
:*Çempion (15):* 2001-02, 2004-05, 2005-06, 2007-08, 2009-10, 2010-11, 2011-12, 2012-13, 2013-14, 2016-17, 2017-18, 2018-19, 2019-20, 2022-23, 2023-24

:*İkinci (15):* 1975, 1979, 1993-94, 1996-97, 1997-98, 1998-99, 1999-2000, 2000-01, 2002-03, 2003-04, 2006-07, 2008-09, 2014-15, 2015-16, 2020-21

* **[[Ukrayna Kuboku]]** / **[[SSRİ Kuboku]]**
:*Çempion (18):* 1961, 1962, 1980, 1983, 1995, 1997, 2001, 2002, 2004, 2008, 2011, 2012, 2013, 2016, 2017, 2018, 2019, 2024

:*İkinci (11):* 1963, 1978, 1985, 1986, 2003, 2005, 2007, 2009, 2014, 2015

* **[[Ukrayna Superkuboku]]** / **[[SSRİ Superkuboku]]**
:*Çempion (9):* 1983, 2005, 2008, 2010, 2012, 2013, 2014, 2015, 2017

:*İkinci (9):* 1980, 1985, 2004, 2006, 2007, 2011, 2016, 2018, 2019

## Avropa
* **[[UEFA Avropa Liqası|UEFA Kuboku]]** / **[[UEFA Avropa Liqası]]**
:*Çempion (1):* 2009
:*Yarımfinal:* 2016

* **[[UEFA Superkuboku]]**
:*İkinci (1):* 2009

* **[[UEFA Çempionlar Liqası]]**
:*Dörddəbir final:* 2011

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

*