Roberto Kalvi

**Roberto Kalvi** (; ) — italiyalı bankir, 1970-80-ci illərdə Vatikan ilə əlaqələri və maliyyə qalmaqalları ilə tanınır. O, Banko Ambroziano () adlı bankın rəhbəri idi və bu banka rəhbərlik etdiyi dövrdə bir sıra maliyyə maxinasiyalarında, həmçinin İtaliya mafiyası və P2 adlı gizli mason lojası ilə əlaqələrdə ittiham olunurdu.

Kalvinin adı maliyyə qalmaqalına qarışdıqdan sonra, 1982-ci ildə Londonda, Blekfrayars körpüsündən asılı vəziyyətdə tapıldı. Onun ölümü əvvəlcə intihar kimi qəbul edildi, lakin sonrakı araşdırmalar onun qətl edilmiş ola biləcəyini göstərdi. Kalvinin ölümü ilə bağlı müxtəlif nəzəriyyələr mövcuddur, bunların bəzilərinə görə mafiyaya borclu olduğu, Vatikan bankı vasitəsilə çirkli pulların yuyulmasına qarışdığı və ya P2 lojasının məxfi fəaliyyətlərini ifşa edə biləcəyindən qorxan qrupların onu öldürdüyü ehtimal edilir.

Roberto Kalvinin ölümü hələ də tam aydınlaşdırılmamışdır və bu hadisə İtaliya maliyyə və siyasi dairələrində ciddi müzakirələrə səbəb olmuşdur.

## Həyatı
Roberto Kalvi 13 aprel 1920-ci ildə İtaliyanın Lombardiya bölgəsində anadan olmuşdur. Roberto Kalvi, maliyyə sahəsində yüksəlmək istəyi ilə gənc yaşlarından bankçılığa maraq göstərdi. İqtisadiyyatı dərin öyrənmiş və maliyyə sahəsində bacarığını artıraraq Banko Ambroziano bankında işləməyə başlamışdır. Ambroziano, İtaliyanın ən böyük özəl banklarından biri idi və dindar bir qurum olaraq fəaliyyət göstərirdi. Roberto Kalvi öz bacarığı ilə bankda yüksəlmiş, 1975-ci ildə isə Banko Ambrozianonun prezidenti olmuşdur.

Roberto Kalvi rəhbərlik etdiyi dövrdə Ambroziano bankını genişləndirmək üçün çoxsaylı xarici filiallar açdı və Vatikan bankı () ilə sıx maliyyə əlaqələri qurdu. Lakin 1970-ci illərdə bankın qeyri-adi maliyyə fəaliyyətləri və kənar vasitələrlə əldə edilən böyük kreditlər suallar yaratmağa başladı. Kalvi, Vatikana məxsus fondu idarə edərək həm Vatikanın, həm də öz şəxsi maraqlarını təmin etmək məqsədilə riskli maliyyə əməliyyatları həyata keçirirdi. Bu əməliyyatlarda mafiya ilə əlaqələri olduğu iddia edilirdi.

Kalvinin rəhbərliyində Ambroziano bankı müxtəlif offşor (şəffaf olmayan) şirkətlər vasitəsilə xaricə böyük miqdarda pul köçürmələri edirdi və bu pulların izi itirilirdi. O, həmçinin *Propaganda Due* (P2) adlı gizli mason lojasına daxil olmuşdu ki, bu da onun nüfuzunu artırmaq üçün ciddi əlaqələr qurmasına imkan verirdi.

## Məhrumiyyətlər və qalmaqallı vəfatı
1981-ci ildə İtaliyada P2 lojası üzvlərinin siyahısı açıqlananda Kalvinin də adı bu siyahıda idi. Bu qalmaqaldan sonra bankda araşdırmalar aparıldı və onun qanunsuz maliyyə əməliyyatları üzə çıxdı. 1981-ci ilin iyun ayında Roberto Kalvi, maliyyə pozuntularına görə həbs edildi və bir neçə il həbs cəzasına məhkum olundu. Lakin vəsait qarşılığında ev həbsinə buraxıldı və məhkəmənin növbəti qərarına qədər İtaliyadan qaçmağa cəhd etdi.

Kalvi, 1982-ci ilin iyun ayında Londona qaçdı, lakin burada müəmmalı bir şəkildə Blekfrayars körpüsündən asılı vəziyyətdə ölü tapıldı. İlk olaraq bu ölüm hadisəsi intihar kimi qiymətləndirildi, lakin sonrakı araşdırmalarda qətl ehtimalları da gündəmə gəldi.

## Ölümündən sonrakı nəzəriyyələr və mirası
Roberto Kalvinin ölümündən sonra bir çox nəzəriyyələr irəli sürüldü. Bəziləri onun İtaliya mafiyasına borclu olduğunu, digərləri isə Vatikan və ya P2 lojasının sirlərini bildiyi üçün öldürüldüyünü iddia edirdilər. Kalvinin ölümü ilə bağlı aparılan araşdırmalar bu hadisənin hələ də tam həll edilmədiyini və İtaliya maliyyə, siyasi və dini dairələrində böyük qalmaqala səbəb olduğunu göstərir.

Roberto Kalvi, ölümündən sonra “*Allahın Bankiri*” olaraq adlandırılmış və adı İtaliya maliyyə sistemindəki dərin korrupsiya və qaranlıq əlaqələr ilə assosiasiya edilməyə başlanmışdır. Onun həyatı və müəmmalı ölümü maliyyə və siyasət tarixində iz buraxmış qalmaqallı bir hadisə olaraq yadda qalıb.

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
* Cornwell, Rupert (1983). *God's Banker: The Life and Death of Roberto Calvi*, London: Victor Gollancz Ltd. 
* Gurwin, Larry (1983). *The Calvi Affair: Death of a Banker*. London: Pan Books, 1984, cop. 1983. xiii, 251 p. + [8] p. of b&w photos. ; alternative ISBN on back cover, 0-330-28338-3 
* Yallop, David (1985). *In God's Name: An Investigation into the Murder of Pope [[John Paul I]]*, London: Corgi 
* Raw, Charles (1992). *The Money Changers: How the Vatican Bank Enabled Roberto Calvi to Steal $250m...* London: Harvill. 
* Willan, Philip (2007). *The Last Supper: the Mafia, the Masons and the Killing of Roberto Calvi*, London: Constable & Robinson, 2007  (Review in The Observer)*
* Aldrich, Richard J (2010). GCHQ  Ref p.&nbsp;407 line 7 *Argentinian effort to procure more exocets*

## Xarici keçidlər

* The Pope and the Mafia Millions, Sky Television
* 
* Propaganda Due (P2) & Roberto Calvi 
* Gallery of rare pictures of Roberto Calvi supplied by his son Carlo Calvi 
* Who Killed Roberto Calvi? Three Monkeys Interview with journalist Philip Willan