2021

**2021** (MMXXI) — Qriqorian təqviminə görə Cümə günü başlayan ildir. Bizim Era və Miladi tarixin 2021-ci ilidir. III minilliyin və XXI əsrin 21-ci ilidir. 2020-ci illərin 1-ci ilidir.

2020-ci ildə olduğu kimi 2021-ci ildə çoxlu COVİD-19 variantları aşkarlandı və COVİD-19 koronavirus pandemiyası ciddi şəkildə davam etdi. 2020-ci ilin sonunda başlayan COVİD-19 infeksiyası əleyhinə vaksinasiya 2021-ci ildə davam etdirildi. 2020-ci ildə planlaşdırılan və pandemiya səbəbindən təxirə salınan tədbirlərin əksəriyyəti, o cümlədən 2021 BMT İqlim Dəyişikliyi Konfransı, Ekspo 2020, UEFA Avro 2020, 2021 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi, 2020 Yay Olimpiya Oyunları, 2020 Yay Paralimpiya Oyunları, Kopa Amerika 2021 və s. keçirildi

## Hadisələr

### Yanvar

* 1 Yanvar — Afrika Kontinental Azad Ticarət Zonası qüvvəyə mindi
* 4 Yanvar — Qətər və Səudiyyə Ərəbistanı arasındakı sərhəd yenidən açıldı
*6 Yanvar — ABŞ Konqres Binasına hücum: ABŞ Prezidenti Donald Tramp 2020-ci il prezident seçkilərində məğlub olduğu üçün, onun tərəfdarları ABŞ Kapitol bina kompleksinə hücum etdi. Sonrakı iğtişaşlar zamanı 5 nəfər öldü
*8 Yanvar — Türkiyənin 4-cü peyki "Türksat 5A" kosmosa buraxıldı
* 10 Yanvar
** Şimali Koreya Prezidenti Kim Çen In Koreya Fəhlə Partiyası (KFP) Baş katibi seçildi
** Sisya qızıl mədəni qəzası: Çinin Şandun əyalətinin Yantay şəhərində Sisya qızıl mədənində baş verən partlayış nəticəsində giriş tuneli çökdü və 22 mədənçi yerin altında qaldı. 2 həftə sonra 11 mədənçi xilas edildi. 10 nəfər öldü və 1 nəfər itkin düşdü
*11 Yanvar — Tıqray müharibəsi: Efiopiyanın Tıqray əyalətinin Debano kəndində Amhara Xüsusi Qüvvələri tərəfindən ən azı 30 nəfər öldürüldü
*13 Yanvar — Dünyada ilk dəfə bir xəstəyə iki qol və iki çiyin transplantasiyası birlikdə həyata keçirildi (Lion, Fransa)
*14 Yanvar — Uqandada ümumi seçkilər keçirildi. Yoveri Museveni yenidən Prezident seçildi
* 15 Yanvar
** Thonqlun Sisulit Laos Xalq İnqilab Partiyası Baş katibi seçildi. Thonqlun Sisulit 5 illik müddətdə Laos Ali lideri seçildi
** COVİD-19 koronavirus pandemiyası: Qlobal ölüm sayı 2 milyonu keçdi
*20 Yanvar — Co Bayden 46-cı ABŞ Prezidenti olaraq vəzifəyə başladı
*21 Yanvar — Bağdad partlayışları: İraqın paytaxtı Bağdad şəhərində bazarda 2 kamikadze tərəfindən türror hücumu baş verdi. Partlayışlar nəticəsində 34 nəfər öldü və 110 nəfər yaralandı
*22 Yanvar — Nüvə Silahlarının Qadağası Müqaviləsi qüvvəyə mindi
*24 Yanvar — Portuqaliyada prezident seçkiləri oldu. Marselu Rebelu di Soza yenidən Prezident seçildi
*26 Yanvar
** İtaliya hökumət böhranı: İtaliya Baş naziri Cuzeppe Konte istefa verdi və İtaliya hökumət böhranı yarandı
** COVİD-19 koronavirus pandemiyası: Qlobal yoluxma sayı 100 milyonu keçdi
*27 Yanvar — Canq faciəsi: Kamerunun Canq şəhəri yaxınlığında sərnişin avtobusu yük maşını ilə toqquşdu. Qəza nəticəsində 53 nəfər öldü və 29 nəfər yaralandı
*31 Yanvar — Nquyen Fu Çonq yenidən Vyetnam Kommunist Partiyası Baş Katibi seçildi

### Fevral

* 1 Fevral
** Myanma dövlət çevrilişi: Myanmada hərbi çevriliş nəticəsində mülki idarəçiliyə son qoyuldu. Myanma Prezidenti Vin Min və Dövlət müşaviri Aun San Su Çji hakimiyyətdən uzaqlaşdırıldı. Min Şve müvəqqəti Myanma Prezidenti seçildi. Myanmada 1 il müddətində fövqəladə vəziyyət elan edildi *(Sonradan 2 ilə uzadıldı)*. Çevrilişdən sonra Myanma üsyanları başladı
** Kosovo İsrail ilə rəsmi olaraq diplomatik əlaqələr qurdu və Qüdsdə səfirlik açmaq planını elan etdi
** COVİD-19 koronavirus pandemiyası: Dünyada vaksinasiya olunanların sayı 100 milyonu keçdi
*2 Fevral — Myanma etirazları: Myanmada dövlət çevrilişi əleyhinə etirazlar başladı
*4 Fevral — Co Bayden ABŞ-nin Yəmən Vətəndaş müharibəsində istifadə etmək üçün Səudiyyə Ərəbistanı və BƏƏ-yə silah verməsini dayandıracağını elan etdi
*7 Fevral — Ekvadorda ümumi seçkilər keçirildi *(I tur)*
*9 Fevral — BƏƏ-nin "Hope" (Ümid) adlı ekipajsız kosmik gəmisi Marsa çatdı. Bu, Mars orbitinə uğurla daxil olan ilk ərəb missiyası oldu
*13 Fevral — İtaliya hökumət böhranı: Mario Draqi İtaliya Baş naziri vəzifəsini tutdu və hökumət böhranına son qoyuldu
*18 Fevral — NASA-nın Mars 2020 rover missiyası (*[[Perseverans]]* rover və *[[Ingenuity]]* helikopter dronu) Marsa eniş etdi
*19 Fevral — ABŞ 2015-ci il Paris sazişinə yenidən qoşuldu
*20 Fevral — H5N8 quş qripi epidemiyası: Rusiyanın cənubunda quşçuluq fermasında 7 nəfərdə H5N8 quş qripi aşkarlandı. Bu, insanlar arasında ilk yoluxma halıdır
*21 Fevral — Nigerdə ümumi seçkilər keçirildi *(**II tur)*. Məhəmməd Bazum Prezident seçildi
*22 Fevral — Luka Attanazionun öldürülməsi: KDR-dakı İtaliya səfiri Luka Attanazio Şimali Kivu əyalətinin Qoma şəhəri yaxınlığında səfər zamanı silahlı şəxslərin hücumu nəticəsində 2 nəfərlə birlikdə öldürüldü
*24 Fevral — COVİD-19 koronavirus pandemiyası: Qana COVAX mexanizmi vasitəsilə koronavirusa qarşı vaksin alan ilk dövlət oldu
*24 — 25 Fevral — Nigeriya quldur münaqişəsi: Nigeriyanın Kaduna və Katsina ştatlarında quldurlar tərəfindən 36 nəfər öldürüldü
* 25 Fevral
** COVİD-19 koronavirus pandemiyası: Qlobal ölüm sayı 2,5 milyonu keçdi
** Ermənistan etirazları: Ermənistan Silahlı Qüvvələri Baş nazir Nikol Paşinyanı istefaya çağırdı. Nikol Paşinyan bunu dövlət çevrilişinə cəhd adlandırdı
* 28 Fevral — Salvadorda qanunvericilik seçkiləri keçirildi. Ernesto Kastro Qanunvericilik Məclisi sədri seçildi

### Mart

*5 mart — Yeni Zelandiyada güclü zəlzələlər oldu
*6 Mart — Papa Fransisk Ayətullah Əli Hüseyni Sistani ilə görüşüb. Bu papa ilə ayətullah arasında ilk görüş oldu (Nəcəf, İraq)
*20 Mart — Türkiyə İstanbul Konvensiyasından çıxdı
* 23 Mart — İsraildə parlament seçkiləri keçirildi. Naftali Benet Baş nazir seçildi
* 23 - 29 Mart — "Ever Given" gəmisinin saya oturması ilə Süveyş kanalı tıxandı
* 25 Mart — COVİD-19 koronavirus pandemiyası: Dünyada vaksinasiya sayı 500 milyonu keçdi

### Aprel

* 4 Aprel — Bolqarıstanda parlament seçkiləri keçirildi *(Hökumət qurulmadı)*
* 9 Aprel — Roskosmos şirkətinin Soyuz MS-18 kosmik gəmisi 64-cü Ekspedisiya heyətinin 3 üzvünü Beynəlxalq Kosmik Stansiyaya daşıdı
*11 Aprel
** Peruda prezident seçkliləri keçirildi *(I tur)*
**Ekvadorda ümumi seçkilər keçirildi *(II tur)*. Gilyermo Lasso Prezident seçildi
** İran Natanz nüvə obyektində elektirikin kəsilməsində İsraili ittiham edib. İran Atom Enerjisi Təşkilatının rəhbəri Əli Əkbər Salehi bu hadisəni “nüvə terrorizmi” adlandırıb
*13 Aprel — Yaponiya "Fukuşima-1" AES-dən radioaktiv suyu okeana boşaltmağa qərar verdi. Bu qərara Çin, Cənubi Koreya və Tayvan etiraz etdi
*19 Aprel — NASAnın Marsa göndərdiyi "Ingeunity" adlı helikopter Mars üzərində uçdu
* 25 Aprel
** 93-cü Oskar mükafatları Los-Ancelesda verildi
** Albaniyada parlament seçkiləri keçirildi. Edi Rama yenidən Baş nazir seçildi

### May
*18 — 22 May — 2021 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi (Rotterdam, Niderland)
*26 May — XXI əsrin ən qısa Ay tutulması oldu. Cəmi 14 dəqiqə 30 saniyə davam etdi
*26 May — Suriyada prezident seçkiləri keçirildi. Bəşər Əsəd yenidən Prezident seçildi

### İyun
*6 İyun — Peruda prezident seçkiləri oldu (II tur). Pedro Kastilyo prezident seçildi
*9 İyun — Monqolustanda prezident seçkiləri keçirildi. Uxnaaqiyn Xurelsux prezident seçildi
* 11 İyun — 11 İyul — UEFA Avro 2020
* 13 İyun — 10 İyul — Kopa Amerika 2021 (Braziliya)
*18 İyun — İranda prezident seçkiləri keçirildi. İbrahim Rəisi Prezident seçildi
* 20 İyun
** COVİD-19 koronavirus pandemiyası: Braziliya, ABŞ-dən sonra virusa görə yarım milyon ölüm sayını keçən 2-ci ölkə oldu
** Ermənistanda parlament seçkiləri keçirildi. Nikol Paşinyan yenidən Baş nazir seçildi

### İyul

*8 İyul — COVİD-19 koronavirus pandemiyası: Qlobal ölüm sayı 4 milyonu keçdi
*10 İyul — 1 Avqust — 2021 KONKANAF Qızıl Kubok (ABŞ)
*11 İyul — Moldovada parlament seçkiləri keçirildi
* 23 İyul — 8 Avqust — 2020 Yay Olimpiya Oyunları (Tokio, Yaponiya)
*28 İyul — 12 Avqust — Türkiyə meşə yanğınları

### Avqust

* 12 Avqust — Zambiyada ümumi seçkilər keçirildi. Hakainde Hiçilema Prezident seçildi
* 15 Avqust — Taliban hücumu: Taliban qüvvələri Əfqanıstanın paytaxtı Kabil şəhərini işğal etdi
* 24 Avqust — 5 Sentyabr — 2020 Yay Paralimpiya Oyunları (Tokio, Yaponiya)

### Sentyabr

* 25 Sentyabr — İslandiyada parlament seçkiləri keçirildi. Katrin Yakobsdouttir yenidən Baş nazir seçildi
* 26 Sentyabr — Almaniyada federal seçkilər keçirildi. Olaf Şolts Kansler seçildi

### Oktyabr
*1 Oktyabr — 31 Mart 2022 — Ekspo 2020 (Dubay, BƏƏ)
*31 Oktyabr — 13 Noyabr — 2021 BMT İqlim Dəyişikliyi Konfransı (Qlazqo, Şotlandiya, Böyük Britaniya)

### Noyabr

* 1 Noyabr — COVİD-19 koronavirus pandemiyası: Qlobal ölüm sayı 5 milyonu keçdi
* 21 Noyabr — Çilidə ümumi seçkilər keçirildi *(I tur)*
* 30 Noyabr — 18 Dekabr — 2021 FİFA Ərəb Kuboku (Qətər)

### Dekabr

* 19 Dekabr — Çilidə ümumi seçkilər keçirildi *(II tur)*. Qabriel Boriç Prezident seçildi

## Vəfatlar

### Yanvar

* 1 Yanvar
**Elmira Minita Qordon, Belize General-Qubernatoru (1-ci) (d. 1930)
**Misbah Yəzdi, iranlı islam alimi, müctəhid (d. 1935)
* 2 Yanvar — Modibo Keyta, Mali Baş naziri *(8-ci)* (d. 1942)
* 3 Yanvar — Cerri Marsden, ingilis musiqiçi (d. 1942)
* 4 Yanvar
**Martinus Veltman, holland fizik, Fizika üzrə Nobel mükafatı laureatı (d. 1931)
**Alber Ru, fransız aşpaz, restorançı (d. 1935)
* 5 Yanvar — Kolin Bell, ingilis futbolçu (d. 1946)
* 7 Yanvar — Maykl Epted, ingilis rejissor (d. 1941)
* 9 Yanvar — Frantişek Filip, çex rejissor (d. 1930)
* 10 Yanvar — Əhməd Vefik Alp, türk memar (d. 1948)
* 11 Yanvar
** Şeldon Adelson, amerikalı iş adamı (d. 1933)
** Ketlin Heddl, kanadalı avarçəkən, Olimpiya çempionu (d. 1965)
* 13 Yanvar — Ziqfrid Fişbaxer, amerikalı sehrbaz (d. 1939)
* 14 Yanvar — Sevim Gözay, türk jurnalist, teleaparıcı (d. 1972)
* 16 Yanvar
** Fil Spektor, amerikalı prosüder, qatil (d. 1939)
** Muəmmər Sun, türk bəstəkar (d. 1932)
* 18 Yanvar
** Dündar Əli Əfəndi, Osmanlı sülaləsi rəisi *(10-cu)* (d. 1930)
**Jan-Pyer Bakri, fransız aktyor (d. 1951)
* 19 Yanvar — Bülənt Yıldıran, türk aktyor (d. 1957)
* 21 Yanvar — Oqtay Yavuz, türk aktyor (d. 1943)
* 23 Yanvar
**Larri Kinq, amerikalı telejurnalist, aparıcı (d. 1933)
** Hel Holbruk, amerikalı aktyor (d. 1925)
* 27 Yanvar
** Merdad Minavand, iranlı futbolçu (d. 1975)
** Kloris Liçmen, amerikalı aktrisa (d. 1926)
* 28 Yanvar
**Paul Krutsen, holland kimyaçı, meteroloq, Kimya üzrə Nobel mükafatı laureatı (d. 1933)
**Vasili Lanovoy, rus aktyor (d. 1934)
**Siseli Tayson, amerikalı aktrisa, model (d. 1924)
* 30 Yanvar — Mark Uilmor, amerikalı yazıçı, "Simpsonlar" cizgi filminin ssenaristi (d. 1963)
* 31 Yanvar — Atilla Pekdemir, türk aktyor (d. 1943)

### Fevral

* 1 Fevral — Eduard Babyuh, Polşa Baş naziri *(5-ci)* (d. 1927)
*2 Fevral — Fausta Morqanti, san-marinolu siyasətçi (d. 1944)
*3 Fevral
** Haya Hararet, israilli aktrisa (d. 1931)
** Toni Trabert, amerikalı tennisçi (d. 1930)
* 4 Fevral
** Milli Hyuz-Fulford, amerikalı kosmonavt, bioloq (d. 1945)
** Hünər Coşqunər, türk müğənni (d. 1963)
* 5 Fevral
** Kristofer Plammer, kanadalı aktyor (d. 1929)
** Leon Spinks, amerikalı boksçu (d. 1953)
* 6 Fevral — Corc Şults, amerikalı iqtisadçı, diplomat (d. 1920)
* 7 Fevral — Cüzeppe Rotunno, italyan kinematoqraf (d. 1923)
* 8 Fevral
** Jan-Klod Karryer, fransız yazıçı, ssenarist (d. 1931)
** Meri Uilson, amerikalı müğənni (d. 1944)
*9 Fevral — Çik Koria, amerikalı caz pianoçu, bəstəkar (d. 1941)
* 10 Fevral — Larri Flint, amerikalı pornoqrafik naşir (d. 1942)
* 11 Fevral — İzador Zinqer, amerikalı riyaziyyatçı (d. 1924)
* 13 Fevral
** Dəmir Özlü, türk yazıçı (d. 1935)
** Yuri Vlasov, rus atlet, siyasətçi (d. 1935)
* 14 Fevral — Karlos Menem, Argentina Prezidenti *(44-cü)* (d. 1930)
* 15 Fevral — Leopoldo Luke, argentinalı futbolçu (d. 1949)
* 16 Fevral
** Qustavo Noboa, Ekvador Prezidenti (42-ci) (d. 1937)
** Bernand Laun, amerikalı kardioloq, ixtiraçı, Nobel Sülh mükafatı laureatı (d. 1921)
** Doğan Cüceoğlu, türk yazıçı (d. 1938)
** Coan Marqarit, ispan şair (d. 1938)
* 18 Fevral — Andrey Myaqkov, rus aktyor (d. 1938)
* 19 Fevral
** Toyqun Atəş, türk aktyor, rejissor, ssenarist (d. 1954)
** Corce Balaşeviç, serb müğənni, bəstəkar (d. 1953)
* 21 Fevral — Zlatko Saraçeviç, xorvat həndbolçu (d. 1961)
* 22 Fevral — Lourens Ferlinqetti, amerikalı şair (d. 1919)
* 23 Fevral — Fausto Qrezini, italyan motosikl yarışçısı (d. 1961)
* 24 Fevral
** Filipp Jakote, isveçrəli şair, tərcüməçi (d. 1925)
** Jozef Untube N'Sinqa Ucuu, Zair Birinci Dövlət Komissarı, KDR Dövlət başçısı *(12-ci)* (d. 1934)
* 25 Fevral
** Hannu Mikkola, fin yarış pilotu (d. 1942)
** Maykl Somare, Papua Yeni Qvineya Baş naziri *(1-ci)* (d. 1936)

### Mart

* 1 Mart
** Zlatko Krançar, xorvat futbolçu (d. 1956)
**İan Sent-Con, şotland futbolçu (d. 1938)
* 2 Mart
** Kris Barber, ingilis cazz musiqiçisi (d. 1930)
** Banni Ueyler, yamaykalı reqqi musiqiçisi, bəstəkar (d. 1947)
* 6 Mart
** Altan Karındaş, türk aktrisa (d. 1929)
** Lu Ottens, holland mühəndis, ixtiraçı *(Kaseti ixtira edib)* (d. 1926)
* 8 Mart — Rasim Öztəkin, türk aktyor (d. 1959)
* 9 Mart 
** Ceyms Livayn, amerikalı dirijor, pianoçu (d. 1943)
** Con Polkinxorn, ingilis fizik (d. 1930)
* 10 Mart
** Əli Mehdi Məhəmməd, Somali Prezidenti *(4-cü)* (d. 1939)
** Amed Bakayoko, Kot-d'İvuar Baş naziri *(11-ci)* (d. 1965)
**Manuel Saturnino da Koşta, Qvineya-Bisau Baş naziri *(6-cı)* (d. 1942)
*12 Mart — Qudvill Zvelitini, Zulu xalqı Kralı (d. 1948)
* 13 Mart 
** Marvin Haqler, amerikalı boksçu (d. 1954)
** Mürrey Uoker, ingilis jurnalist (d. 1923)
* 16 Mart
** Sabina Şmits, alman yarış pilotu (d. 1969)
** Maudud Əhməd, Banqladeş Baş naziri *(7-ci)* (d. 1940)
* 17 Mart — Con Maqufuli, Tanzaniya Prezidenti *(5-ci)* (d. 1959)
* 18 Mart — Ayla Karaca, türk aktrisa (d. 1933)
* 20 Mart — Piter Lorimer, şotland futbolçu (d. 1946)
* 21 Mart
** Nəval əs-Səadvi, misirli feminist yazıçı (d. 1931)
** Adam Zaqayevski, polyak şair, tərcüməçi (d. 1945)
* 22 Mart — Conni Damfriz, şotland yarış pilotu (d. 1958)
*23 Mart — Corc Siqal, amerikalı aktyor (d. 1934)
* 24 Mart — Cessika Uolter, amerikalı aktrisa (d. 1941)
* 25 Mart
** Beverli Kliri, amerikalı yazıçı (d. 1916)
** Larri Makmurtri, amerikalı yazıçı (d. 1936)
**Bertran Taverne, fransız aktyor, rejissor (d. 1941)
*28 Mart — Dide Ratsiraka, Madaqaskar Prezidenti *(3-cü)* (d. 1936)
* 29 Mart — Başkim Fino, Albaniya Baş naziri *(29-cu)* (d. 1962)
*30 Mart — Kaya Akarsu, türk aktyor (d. 1942)
*31 Mart — Kamal Qanzuri, Misir Baş naziri *(46-cı)* (d. 1933)

### Aprel

* 1 Aprel
** İsamu Akasaki, yapon fizik, Fizika üzrə Nobel mükafatı laureatı (d. 1929)
** Handan Ərtuğrul, türk aktrisa (d. 1927)
*2 Aprel — Kristian Tumi, kamerunlu kardinal (d. 1930)
*4 Aprel — Robert Mandell, kanadalı iqtisadçı, İqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatı laureatı (d. 1932)
* 5 Aprel
**Marşall Salins, amerikalı antropoloq (d. 1930)
** Pol Ritter, ingilis aktyor (d. 1966)
*6 Aprel — Hans Künq, isveçrəli keşiş, ilahiyyatçı, yazıçı (d. 1928)
* 9 Aprel
**Filip Mauntbetten, II Yelizavetanın həyat yoldaşı, kral-konsort, şahzadə (d. 1921)
** DMX, amerikal repçi (d. 1970)
* 10 Aprel — Mehtap Ar, türk aktrisa (d. 1956)
* 14 Aprel
** Yıldırım Akbulut, Türkiyə Baş naziri *(20-ci)* (d. 1935)
** Bernand Meydoff, amerikalı investor, dələduz (d. 1938)
* 16 Aprel
** Çarlz Qeşke, amerikalı kompüter alimi (d. 1939)
** Helen Makkrori, ingilis aktrisa (d. 1968)
* 18 Aprel — Erol Dəmiröz, türk aktyor, rejissor (d. 1940)
* 19 Aprel
** Uolter Mondeyl, ABŞ Vitse-prezidenti *(42-ci)* (d. 1928)
**Cim Staynman, amerikalı bəstəkar (d. 1947)
**Villi Van der Köylen, holland futbolçu (d. 1946)
*20 Aprel — İdris Debi, Çad Prezidenti *(6-cı)* (d. 1952)
* 23 Aprel — Milva, italyan müğənni, aktrisa (d. 1939)
*24 Aprel — Krista Lüdviq, alman opera müğənnisi (d. 1928)
*25 Aprel — Ertuğ Koruyan, türk aktyor (d. 1946)
*26 Aprel
** Asım Erken, türk musiqiçi (d. 1951)
** Tamara Press, rus atlet, Olimpiya çempionu (d. 1937)
* 28 Aprel
** Maykl Kollins, amerikalı kosmonavt (d. 1930)
** Federiko Salas, Peru Baş naziri *(136-cı)* (d. 1950)

### May

* 1 May — Olimpiya Dukakis, amerikalı aktrisa (d. 1931)
* 3 May — Lloyd Prays, amerikalı müğənni, bəstəkar (d. 1933)
* 4 May — Simon Aşidi Aşu, Kamerun Baş naziri *(6-cı)* (d. 1934)
*5 May — Əminə Işınsu, türk yazıçı (d. 1938)
* 6 May
** Umberto Maturana, çilili filosof, bioloq (d. 1928)
** Kentaro Miura, yapon manqa rəssamı (d. 1966)
* 7 May — Martin Pando, argentinalı futbolçu (d. 1934)
*8 May
** Li Han Don, Cənubi Koreya Baş naziri *(33-cü)* (d. 1934)
** Helmut Yan, amerikalı memar (d. 1940)
**Spenser Silver, amerikalı kimyaçı, ixtiraçı (d. 1941)
* 9 May — Xose Manuel Kabalero Bonald, ispan şair, yazıçı (d. 1926)
*10 May — Svante Turesson, isveçli cazz musiqiçisi (d. 1937)
*11 May — Norman Lloyd, amerikalı aktyor (d. 1914)
* 14 May — Cahid Çağıran, türk aktyor (d. 1960)
* 15 May
** Corce Maryanoviç, serb rok müğənnisi (d. 1931)
** Eva Vilma, braziliyalı aktrisa (d. 1933)
*16 May — Rildo da Kosta Menezes, braziliyalı futbolçu (d. 1942)
*18 May
** Franko Battiato, italyan bəstəkar, musiqiçi, rejissor (d. 1946)
**Çarlz Qrodin, amerikalı aktyor, komediyaçı (d. 1935)
* 19 May
** Oğuz Yılmaz, türk müğənni (d. 1968)
** Li Evans, amerikalı atlet, Olimpiya çempionu (d. 1947)
*20 May
**Fransisko Brines, ispan şair (d. 1932)
**Əbubakar Şekay, nigeriyalı islami lider, militant (d. 1965, 1969 və ya 1975)
* 21 May — Sunderlal Bahuquna, hind ətraf mühit müdafiəçisi, Çipko hərəkatı lideri (d. 1927)
* 22 May
** Fransesk Arnau, ispan futbolçu (d. 1975)
** Robert Marşan, fransız velosipedçi (d. 1911)
** Yuan Lunpin, çinli aqronom (d. 1930)
* 23 May 
**Kristobal Alfter, ispan bəstəkar, dirijor (d. 1930)
**Paulu Mendes da Roşa, braziliyalı memar (d. 1928)
**Erik Karl, amerikalı yazıçı (d. 1929)
**Maks Mosli, ingilis yarış pilotu (d. 1940)
* 26 May — Tarçizio Burniç, italyan futbolçu (d. 1936)
* 27 May
** Karla Fraççi, italyan balerina, aktrisa (d. 1936)
** Kornelis de Yaqer, holland astronom (d. 1921)
** Poul Şlüter, Danimarka Baş naziri *(22-ci)* (d. 1929)
* 30 May — Rik Mitçell, avstraliyalı atlet, Olimpiya çempionu (d. 1955)

### İyun

* 1 İyun — Şahzadə Amadey, Aosta hersoqu (d. 1943)
* 3 İyun — Anirud Caqnot, Mavriki Baş naziri *(2-ci)* və Prezidenti *(4-cü)* (d. 1930)
* 4 İyun
** Rixard Ernst, isveçrəli kimyaçı, Kimya üzrə Nobel mükafatı laureatı (d. 1933)
** Friderika Mayrökker, avstriyalı şair, yazıçı (d. 1924)
*5 İyun — Ti Bi Coşua, nigeriyalı teleaparıcı (d. 1963)
*6 İyun
** Revaz Qabriadze, gürcü rejissor, yazıçı, dramaturq (d. 1936)
**Eyiti Neqisi, yapon kimyaçı, Kimya üzrə Nobel mükafatı laureatı (d. 1935)
* 7 İyun
**Yu San Çhol, cənubi koreyalı futbolçu (d. 1971)
** Əli Əkbər Möhtəşəmipur, iranlı din xadimi, terrorist (d. 1947)
* 9 İyun
** Qotfrid Böm, alman memar, heykəltaraş (d. 1920)
** Eduard de Bono, maltalı psixoloq, filosof (d. 1933)
* 10 İyun — Buddahadeb Dasqupta, hind şair, rejissor (d. 1944)
* 11 İyun — Paola Pini, italyan atlet (d. 1945)
* 13 İyun — Ned Bitti, amerikalı aktyor (d. 1937)
* 14 İyun
** Enrike Bolanos, Nikaraqua Prezidenti *(29-cu)* (d. 1928)
** Markis Kido, indoneziyalı badmintonçu (d. 1984)
*15 İyun — Vladimir Şatalov, rus kosmonavt (d. 1927)
*17 İyun — Kennet Kaunda, Zambiya Prezidenti *(1-ci)* (d. 1924)
* 18 İyun
** Campyero Boniperti, italyan futbolçu (d. 1928)
** Milka Sinqh, hind atlet (d. 1929)
* 20 İyun — Luis Del Sol, ispan futbolçu (d. 1935)
* 23 İyun — Con Makafi, amerikalı proqramçı, "McAfee" antivirus proqramının yaradıcısı (d. 1945)
* 24 İyun
**III Beniqno Akino, Flippin Prezidenti *(15-ci)* (d. 1960)
**Çan Then Khem, Cənubi Vyetnam Baş naziri *(7-ci)* (d. 1925)
* 26 İyun — Mir Xəzər Xan Xoso, Pakistan Baş naziri *(müvəqqəti)* (d. 1929)
*29 İyun — Donald Ramsfeld, amerikalı siyasətçi, (d. 1932)
* 30 İyun — Bonfo Abass, Toqo Prezidenti *(müvəqqəti)* (d. 1948)

### İyul

* 1 İyul
**Kartal Tibet, türk aktyor, rejissor, ssenarist (d. 1939)
**Lui Andrissen, holland bəstəkar (d. 1939)
* 2 İyul — Nikolay Sliçenko, rus müğənni, aktyor (d. 1934)
* 4 İyul — Riçard Levontin, amerikalı alim, bioloq (d. 1929)
* 5 İyul
**Rafaella Karra, italyan müğənni, aktrisa (d. 1943)
**Riçard Donner, amerikalı rejissor (d. 1930)
**Vladimir Menşov, rus aktyor, rejissor (d. 1939)
* 6 İyul
** Patrik Con, Dominika Baş naziri *(1-ci)* (d. 1938)
** Civan Qasparyan, erməni musiqiçi, bəstəkar (d. 1928)
*7 İyul
** Jovenel Moiz, Haiti Prezidenti *(42-ci)* (d. 1968)
**Dilip Kumar, hind aktyor, rejissor, prosüder (d. 1922)
**Karlos Royteman, argentinalı F1 pilotu (d. 1942)
**Əhməd Cibril, fələstinli militant (d. 1938)
* 9 İyul
** Frenk Lui, Niue Baş naziri *(3-cü)* (d. 1935)
** Pol Mariner, ingilis futbolçu (d. 1953)
* 10 İyul — Ester Bejarano, alman müğənni (d. 1924)
* 13 İyul — Şirli Fray, amerikalı tennisçi (d. 1927)
* 14 İyul
** Məmnun Hüseyn, Pakistan Prezidenti *(12-ci)* (d. 1940)
** Kurt Vesterqor, danimarkalı karikaturaçı (d. 1935)
* 16 İyul — Surekha Sikri, hind aktrisa (d. 1945)
* 17 İyul — Pilar Bardem, ispan aktrisa (d. 1939)
* 19 İyul — Arturo Armando Molina, Salvador Prezidenti *(36-cı)* (d. 1927)
* 22 İyul
** Şevket Sabancı, türk iş adamı, xeyriyyəçi (d. 1936)
** Boris Çoçiyev, Cənubi Osetiya Baş naziri *(müvəqqəti)* (d. 1957)
* 23 İyul
** Stiven Vaynberq, amerikalı fizik, Fizika üzrə Nobel mükafatı laureatı (d. 1933)
** Tosihide Maskava, yapon fizik, Fizika üzrə Nobel mükafatı laureatı (d. 1940)
* 25 İyul — Otelu Sarayva de Karvalyu, portuqal siyasətçi (d. 1936)
* 26 İyul
** Albert Bandura, amerikalı psixoloq (d. 1925)
**Coi Cordison, amerikalı musiqiçi, nağaraçı (d. 1975)
**İvan Toplak, serb futbolçu (d. 1931)
* 28 İyul
** Roberto Kalasso, italyan yazıçı (d. 1941)
**Dasti Hill, amerikal musiqiçi (d. 1949)
**Şahram Kaşani, iranlı müğənni (d. 1974)
* 31 İyul — Nedret Güvenç, türk aktrisa, rejissor (d. 1930)

### Avqust

* 1 Avqust — Abdalqadir əs-Sufi, şotland islam alimi, yazıçı (d. 1930)
* 3 Avqust
** Hüseyn Özay, türk aktyor (d. 1959)
** Artur Dion Hanna, Baham adaları General-Qubernatoru *(7-ci)* (d. 1928)
* 5 Avqust — Yevgeni Marçuk, Ukrayna Baş naziri *(4-cü)* (d. 1941)
* 8 Avqust — Yaan Kaplinski, eston şair, filosof (d. 1941)
* 9 Avqust
** Lester Börd - Antiqua və Barbuda Baş naziri *(2-ci)* (d. 1938)
** Sergey Kovalyov, rus aktivist (d. 1930)
* 10 Avqust — Eduardo Martines Somalo, ispan kardinal (d. 1927)
* 13 Avqust
** Karolin Şumeyker, amerikalı astronom (d. 1929)
** Cino Strada, italyan cərrah, aktivist (d. 1948)
* 14 Avqust — Karlos Korreyya, Qvineya-Biasu baş naziri *(5-ci)* (d. 1933)
*15 Avqust
** Abelhamid Brahimi, Əlcəzair Baş naziri *(3-cü)* (d. 1936)
** Gerd Müller, alman futbolçu (d. 1945)
* 16 Avqust — Vladimir Qolubniçiy, ukraynalı atlet, Olimpiya çempionu (d. 1936)
* 17 Avqust — Adnan Əbu Valid əs-Səhravi, qərbi saharalı terrorist lider (d. 1973)
* 18 Avqust — Cill Merfi, ingilis yazıçı (d. 1949)
* 19 Avqust — Sonni Tiba, yapon aktyor (d. 1939)
* 21 Avqust
** Don Everli, amerikalı musiqiçi (d. 1937)
** Mariya Kinski, Lixtenşteyn şahzadəsi (d. 1940)
* 23 Avqust
** Jan-Luk Nansi, fransız filosof (d. 1940)
** Rosita Kintana, meksikalı aktrisa, müğənni (d. 1925)
* 24 Avqust
** Hissen Habre, Çad Baş naziri *(1-ci)* və Prezidenti *(5-ci)* (d. 1942)
** Vilfrid Van Mur, belçikalı futbolçu (d. 1945)
** Çarli Uotts, ingilis bəstəkar (d. 1941)
* 25 Avqust — Muhsin Əhməd əl-Aini, Yəmən Baş naziri *(7-ci)* (d. 1932)
* 27 Avqust — Edmond Fişer, amerikalı biokimyaçı, Fiziologiya və ya tibb üzrə Nobel mükafatı laureatı (d. 1920)
* 29 Avqust
** Edvard Asner, amerikalı aktyor (d. 1929)
** Li "Skretç" Perri, yamaykalı prosüder, müğənni (d. 1936)
** Jak Roqqe, Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi Prezidenti *(8-ci)* (d. 1942)
* 31 Avqust
** Ferhan Şensoy, türk aktyor (d. 1951)
** Françesko Morini, italyan futbolçu (d. 1944)

### Sentyabr

* 1 Sentyabr — Seyid Əli Şah Cilani, kəşmirli seperatçı lider (d. 1929)
* 2 Sentyabr — Mikis Teodorakis, yunan bəstəkar (d. 1925)
* 5 Sentyabr
** Rəcəb Mamur, türk iş adamı (d. 1949)
**İvan Patsaykin, rumıniyalı kanoeçi, Olimpiya çempionu (d. 1949)
** Jivko Radişiç, Bosniya və Herseqovina Prezidenti *(2-ci)* (d. 1937)
* 6 Sentyabr — Jan-Pol Belmondo, fransız aktyor (d. 1933)
* 8 Sentyabr — Ditmar Lorens, alman cüdoçu, Ollimpiya çempionu (d. 1950)
* 9 Sentyabr — Danilo Popivoda, sloven futbolçu (d. 1947)
* 10 Sentyabr
** Şarl Konan Banni, Kot-d'İvuar Baş naziri *(6-cı)* (d. 1942)
** Jorje Sampayyu, Portuqaliya Prezidenti *(18-ci)* (d. 1939)
** Saadi Yasef, əlcəzairli aktyor (d. 1928)
* 11 Sentyabr — Abimael Qusman, perulu Maoist lider (d. 1934)
* 13 Sentyabr
** Antoni Hyuiş, ingilis radio astronomu, Fizika üzrə Nobel mükafatı laureatı (d. 1924)
** Borisav Yoviç, Yuqoslaviya Prezidenti *(12-ci)* (d. 1928)
* 14 Sentyabr
** Norm Makdonald, kanadalı aktyor, komediyaçı (d. 1959)
** Yuriy Sedıx, ukraynalı atlet, Olimpiya çempionu (d. 1955)
* 16 Sentyabr
** Silas Atopare, Papua Yeni Qvineya General-Qubernatoru *(7-ci)* (d. 1951)
** Kazimir Oye-Mba, Qabon Baş naziri *(3-cü)* (d. 1942)
** Klayv Marlz Sinkler, ingilis ixtiraçı *("ZX Spectrum" mikrokompüterini ixtira edib)* (d. 1940)
* 17 Sentyabr
** Əbdüləziz Buteflika, Əlcəzair Prezidenti *(7-ci)* (d. 1937)
** Mario Kamus, ispan rejissor, aktyor, ssenarist (d. 1935)
* 19 Sentyabr
** Silvano Bussotti, italyan bəstəkar, şair (d. 1931)
** Cimmi Qrivz, ingilis futbolçu (d. 1940)
* 21 Sentyabr — Məhəmməd Hüseyn Təntavi, misirli general-feldmarşal (d. 1935)
* 22 Sentyabr
** Əbdülqadir Bensalah, Əlcəzair Prezidenti *(müvəqqəti)* (d. 1941)
** Orlando Martines, kubalı boksçu, Olimpiya çempionu (d. 1944)
* 25 Sentyabr — Teoneste Baqosora, ruandalı hərbi cinayətkar (d. 1941)
* 27 Sentyabr — Rocer Hant, ingilis futbolçu (d. 1938)
*30 Sentyabr — Koiti Suqiyama, yapon bəstəkar, dirijor (d. 1931)

### Oktyabr

* 1 Oktyabr 
** Oğuzhan Asiltürk, türk siyasətçi (d. 1935)
** Vitautas Kolesnikovas, litvalı rəssam (d. 1948)
* 2 Oktyabr — Sebastyan Tapajos, braziliyalı musiqiçi, bəstəkar (d. 1944)
*3 Oktyabr
** Jorje Medina Esteves, çilili kardinal (d. 1926)
** Bac Patti, amerikalı tennisçi (d. 1924)
** Lars Vilks, isveçrəli vizual rəssam (d. 1946)
* 6 Oktyabr — Otiliya Larranyaqa, meksikalı aktrisa (d. 1931)
*9 Oktyabr — Əbülhəsən Banisədr, İran Prezidenti *(1-ci)* (d. 1933)
* 10 Oktyabr — Əbdül Qadir Xan, Pakistanın nüvə proqramının rəhbəri, nüvə fizikası üzrə alim (d. 1936)
*14 Oktyabr —  Li Van Qu, Cənubi Koreya Baş naziri *(39-cu)* (d. 1950)
*17 Oktyabr — Əhməd Şah Əhmədzai, Əfqanıstan Baş naziri *(müvəqqəti)* (d. 1944)
* 18 Oktyabr
** Özdəmir Bayraktar, türk iş adamı (d. 1949)
** Edita Qruberova, slovak opera müğənnisi (d. 1946)
** Kolin Pauell, amerikalı siyasətçi, diplomat (d. 1937)
** Yanos Kornai, macar iqtisadçı (d. 1928) 
* 19 Oktyabr — Lesli Brikas, ingilis bəstəkar, dramaturq (d. 1931)
* 20 Oktyabr — Mixay Çiksentmixayi, amerikalı psixoloq, akademik (d. 1934)
* 21 Oktyabr — Bernard Haytink, holland dirijor, skripkaçı (d. 1929)
* 22 Oktyabr
** Kamal Quruçay, türk aktyor (d. 1962)
** Vyaçeslav Vedenin, rus xizəkçi, Olimpiya çempionu (d. 1941)
* 26 Oktyabr
** Uolter Smit, şotland futbolçu (d. 1948)
** Ro De U, Cənubi Koreya Prezidenti *(6-cı)* (d. 1932)
* 29 Oktyabr
** Kleman Muamba, Konqo Baş naziri *(16-cı)* (d. 1943)
** Punit Rackumar, hind aktyor, müğənni (d. 1975)
* 30 Oktyabr — İqor Kirillov, rus aktyor, diktor (d. 1932)
* 31 Oktyabr — Ketrin Tizard, Yeni Zelandiya General-Qubernatoru *(16-cı)* (d. 1931)

### Noyabr

* 1 Noyabr
** Aaron Bek, amerikalı psixiatr, professor (d. 1921)
** Səmra Dinçər, türk aktrisa (d. 1965)
** Nelson Freyre, braziliyalı pianoçu (d. 1944)
* 6 Noyabr
** Sisse Mariam Kaydama Sidibe, Mali Baş naziri *(12-ci)* (d. 1948)
** Yefim Zvyaqilski, Ukrayna Baş naziri *(müvəqqəti)* (d. 1933)
* 7 Noyabr — Din Stokvell, amerikalı aktyor (d. 1936)
* 11 Noyabr
** Frederik Villem de Klerk, CAR Ştat Prezidenti *(7-ci)* *(sonuncu)*, Nobel Sülh mükafatı laureatı (d. 1936)
** Qrem Ec, ingilis bəstəkar, şair (d. 1941)
* 12 Noyabr — Bob Bondyurant, amerikalı yarışçı (d. 1933)
* 13 Noyabr — Uilbur Smit, cənubi afrikalı yazıçı (d. 1933)
* 14 Noyabr — Berti Old, şotland futbolçu (d. 1938)
* 15 Noyabr — Laslo Bito, macar fizioloq, yazıçı (d. 1934)
* 16 Noyabr — Sezai Karakoç, türk şair, yazıçı (d. 1933)
* 23 Noyabr
** Çon Du Hvan, Cənubi Koreya Prezidenti *(5-ci)* (d. 1931)
** Ceyms Fits-Allen Mitçell, Sent-Vinsent və Qrenadin Baş naziri *(2-ci)* (d. 1931)
* 26 Noyabr — Stiven Sondhaym, amerikalı bəstəkar (d. 1930)
* 28 Noyabr
** Vircil Ablo, amerikalı modelyer (d. 1980)
**Norodom Ranarit, Kamboca Baş naziri *(31-ci)* (d. 1944)
**Aleksandr Qradski, rus müğənni, bəstəkar (d. 1949)
**Frenk Uilyams, ingilis iş adamı (d. 1942)
* 29 Noyabr — Kinza Klodumar, Nauru Prezidenti *(7-ci)* (d. 1945)
* 30 Noyabr — Rey Kennedi, ingilis futbolçu (d. 1951)

### Dekabr

* 1 Dekabr — Keyko Nobumoto, yapon ssenarist (d. 1964)
*3 Dekabr
**Lamin Diak, seneqallı iş adamı (d. 1933)
** Horst Ekkel, alman futbolçu (d. 1932)
** Güldal Akşit, türk siyasətçi (d. 1960)
*5 Dekabr — Jak Tits, fransız riyaziyyatçı (d. 1930)
* 6 Dekabr
** Teoman Duralı, türk filosof, mütəfəkkir, akademik (d. 1947)
** Kore Villok, Norveç Baş naziri *(30-cu)* (d. 1928)
*7 Dekabr — Mustafa Ben Halim, Liviya Baş naziri *(3-cü)* (d. 1921)
*8 Dekabr — Robbi Şekspir, yamaykalı musiqiçi (d. 1953)
*9 Dekabr
** Otar Pasasiya, Gürcüstan Baş naziri *(3-cü)* (d. 1929)
** Lina Vertmüller, italyan rejissor, ssenarist (d. 1928)
** Karmen Salinas, meksikalı aktrisa (d. 1939)
* 10 Dekabr — Maykl Nesmit, amerikalı musiqiçi, bəstəkar (d. 1942)
* 11 Dekabr
** Enn Rays, amerikalı yazıçı (d. 1941)
** Manuel Santata, ispan tennisçi (d. 1938)
** Mencur Çolak, türk futbolçu (d. 1967)
* 12 Dekabr
** Polias Matane, Papua Yeni Qvineya General-Qubernatoru *(8-ci)* (d. 1931)
** Visente Fernandes, meksikalı müğənni (d. 1940)
* 13 Dekabr — Veronika Forke, ispan aktrisa (d. 1955)
* 15 Dekabr — Fayez ət-Taravne, İordaniya Baş naziri *(31-ci)* (d. 1949)
* 18 Dekabr — Riçard Corc Rocers, ingilis memar (d. 1933)
*19 Dekabr
** Karlos Marin, ispan bariton, musiqiçi (d. 1968)
** Robert Qrabbs, amerikalı kimyaçı, Kimya üzrə Nobel mükafatı laureatı (d. 1942)
*20 Dekabr — Sezai Aydın, türk aktyor (d. 1952)
*21 Dekabr — Karlayn Qlin, Qrenada General-Qubernatoru *(5-ci)* (d. 1932)
* 23 Dekabr
** Faruk Tınaz, türk musiqiçi (d. 1956)
** Coan Didion, amerikalı yazıçı (d. 1934)
* 25 Dekabr
** Ueyn Tibo, amerikalı rəssam (d. 1920)
** Jan-Mark Valle, kanadalı rejissor, ssenarist (d. 1963)
* 26 Dekabr
** Desmond Tutu, cənubi afrikalı anqlikan arxiyepiskopu, ilahiyyatçı, Nobel Sülh mükafatı laureatı (d. 1931)
** Karolos Papulyas, Yunanıstan Prezidenti *(6-cı)* (d. 1929)
** Eduard Uilson, amerikalı bioloq (d. 1929)
* 31 Dekabr — Betti Uayt, amerikalı aktrisa (d. 1922)

## Nobel Mükafatları

* Kimya
** Benjamin List
** Devid Makmillan
* İqtisadiyyat
** Devid Kard
** Coşua Anqrist
** Qvido İmbens
* Ədəbiyyat — Əbdülrəzzak Qurna
* Sülh
** Mariya Ressa
** Dmitri Muradov
* Fizika
** Syukuro Manabe
** Klaus Xasselman
** Corco Parizi
* Fiziologiya və ya tibb
** Devid Culius
** Ardem Pataputyan

## Həmçinin bax

* XXI əsr
* 2020-ci illər
* 2021-ci ildə Azərbaycan