Georgi Berqman

**Georgi Eduardoviç Berqman** (; ) — Rusiya piyada generalı. O, Birinci Dünya müharibəsi zamanı Osmanlı imperiyasına qarşı Berqman əməliyyatını təşkil etməklə tanınır. Berqman həmçinin, Rusiyada vətəndaş müharibəsi zamanı Ağ Ordunun komandiri olmuşdur.

## Erkən həyatı
Georgi Eduardoviç Berqman 3 aprel 1854-cü ildə Dağıstan vilayətinin Kürax kəndində anadan olmuşdur. O, əslən Livoniya quberniyasından olan zadəgan Baltik alman ailəsindəndir. Ümumi təhsilini 2-ci Moskva Hərbi Gimnaziyasında almışdır.

9 avqust 1873-cü ildə Pavel Hərbi Məktəbində kursant kimi xidmətə girmişdir. 1876-cı ildə texnikumu bitirdikdən sonra gizir rütbəsi ilə 21-ci artilleriya briqadasının tərkibində Qafqaza göndərilmişdir. Sonra 1877–1878-ci illər Rusiya–Osmanlı müharibəsində iştirak etmişdir. 1881-ci ildə Baş Qərargah Akademiyasını bitirmişdir.

## Qafqazda xidməti
1881–1887-ci illərdə Berqman 21-ci Piyada Diviziyasının qərargahının baş adyutantı olmuşdur. 19 mart 1888-ci ildə Qafqaz Hərbi Dairəsinin qərargahının səfərbərlik şöbəsinin baş adyutantı təyin edilmişdir. 1892-ci ildə "xidmətdə fərqləndiyinə görə" polkovnik rütbəsinə yüksəlmişdir.

Əsas xidməti Qafqaz Hərbi Dairəsinin Baş Qərargahında keçmişdir. O, 31 yanvar 1907-ci ildən 29 yanvar 1913-cü ilə qədər dairənin qərargah rəisi olmuşdur.

29 yanvar 1913-cü ildə Kazan Hərbi Dairəsinə köçürülmüş və 24-cü Ordu Korpusunun komandiri təyin edilmişdir. 14 aprel 1913-cü ildə "xidmətdə fərqləndiyinə görə" piyada generalı rütbəsinə yüksəlmişdir.

## Birinci Dünya müharibəsi
2 yanvar 1914-cü ildə 2-ci Qafqaz Ordu Korpusunun komandiri təyin edilmişdir. O, burada müharibəyə getmişdir.

11 dekabr 1914-cü ildən 4 fevral 1915-ci ilə qədər Berqman 1-ci Qafqaz Ordu Korpusunun komandiri olmuşdur. 4 fevral 1915-ci ildə Qafqaz ordusunun baş komandanının sərəncamına təyin edilmişdir. Sarıqamış qoşun dəstəsinin başçısı kimi Sarıqamış döyüşündə Osmanlı ordusu üzərində parlaq qələbə qazanaraq 26 iyul 1916-cı ildə 4-cü dərəcəli "Müqəddəs Georgi" ordeni ilə təltif edilmişdir. O, mükafatı bir müddət sonra almışdı, çünki əvvəlcə qələbə Qafqaz ordusunun səhra qərargahının rəisi, general-leytenant Nikolay Yudeniçə aid edilmişdir. Berqman 13 noyabr 1916-cı ildən 5 aprel 1917-ci ilə qədər Cənub-Qərb və Rumıniya cəbhələrində 40-cı Ordu Korpusunun komandiri olmuşdur.

O, Könüllü ordunun üzvü idi, onunla birlikdə Konstantinopola, sonra Bolqarıstana getmiş, daha sonra Marselə köçmüş və burada Rusiya Ümumhərbi İttifaqının şöbəsinə rəhbərlik etmişdir.

2 fevral 1929-cu ildə vəfat etmişdir. Onun külləri 9 mart 1930-cu ildə Nitsada yerləşən Rus Pravoslav qəbiristanlığına köçürülmüşdür.

## Ailəsi

* Həyat yoldaşı Yelena Vasiliyevna (1864–1963), general Vasili Pottonun qızı.
* Övladları: Yelena, Georgi, Nataliya, Mariya, Veronika, İrina.

## Mükafatları

* 4-cü dərəcəli "Müqəddəs Anna" ordeni (1878)
* Qılınc və kamanla 3-cü dərəcəli "Müqəddəs Stanislav" ordeni (1878)
* Qılınc və kamanla 3-cü dərəcəli "Müqəddəs Anna" ordeni (1878)
* 2-ci dərəcəli "Müqəddəs Stanislav" ordeni (1884)
* 2-ci dərəcəli "Müqəddəs Anna" ordeni (1888)
* 4-cü dərəcəli "Müqəddəs Vladimir" ordeni (1895)
* 3-cü dərəcəli "Müqəddəs Vladimir" ordeni (1900)
* 1-ci dərəcəli "Müqəddəs Stanislav" ordeni (1904)
* 1-ci dərəcəli "Müqəddəs Anna" ordeni (1906)
* 2-ci dərəcəli "Müqəddəs Vladimir" ordeni (5 sentyabr 1909)
* "Ağ qartal" ordeni, (6 dekabr 1912)
* Qılınclı "Müqəddəs Aleksandr Nevski" ordeni (7 iyul 1915)
* 4-cü dərəcəli "Müqəddəs Georgi" ordeni (26 iyul 1916)

## İstinadlar

## Əlavə ədəbiyyat

* *Rutych NN* Biographical reference book of the highest ranks of the Volunteer Army and the Armed Forces of the South of Russia: Materials for the history of the White movement. - M., 2002
* *Zalessky K.A.* Who was who in the First World War. - M., 2003
* 
* Berkhman's biography
* 
* Berkhman Georgy Eduardovich
* *[[Nikolay Georgievich Korsun|Korsun]]* N.G.Sarykamysh operation - M .: Military Publishing House of the NKO of the USSR, 1937 .-- 164 p.
* Sarykamysh operation, 12-24 December 1914: some documents