Yevgeni Bal

**Yevgeni Nikolayeviç Bal** (; ) — SSRİ və Ukrayna jurnalisti, yazıçısı, Ukrayna Milli Jurnalistlər Birliyinin və Ukrayna Milli Yazıçılar Birliyinin üzvü, ədəbi mükafatlar laureatı olmuşdur.

O, aktiv ictimai xadim kimi fəaliyyət göstərmiş, 1980–1990-cı illərdə Mariupol Azov dənizini xilasetmə ictimai komitəsinin sədri, 2009–2010-cu illərdə Melekinoda su təchizatı komitəsinin sədri vəzifələrini icra etmişdir. 2016-cı ildə Melekino yolundakı torpaq sürüşməsi problemini ətraflı şəkildə tədqiq etmişdir. 2014-cü ildən etibarən könüllü kimi fəaliyyət göstərən Yevgeni Bal həmçinin, Mariupol şəhər və Primorsk rayon şuralarının deputatı seçilmişdir.

Otuz ildən artıq dənizçi-sualtı qayıqçı kimi xidmət etmiş, strateji təyinatlı raket sualtı qayıqları diviziyasının flaqman şturmanı vəzifəsində təqaüdə çıxmışdır. O, istefada olan 1-ci dərəcəli kapitandır.

SSRİ medalları ilə təltif edilmiş Yevgeni Bal həm də müəllif ixtirasına sahib olmuşdur.

Yevgeni Bal 2 aprel 2022-ci ildə işgəncələrdən azad edildikdən sonra ürəktutmasından vəfat etmişdir. Onun ölüm şəraiti beynəlxalq səviyyədə geniş rezonans doğurmuşdur.

## Həyatı

Yevgeni Nikolayeviç Bal 7 aprel 1944-cü il tarixində Kremençuqda anadan olmuşdur.
Məktəbi bitirdikdən sonra Donbass şaxtalarında ölçüçü, piltoçu və elektrovoz maşinisti kimi çalışmışdır. Daha sonra Rostov-na-Donu şəhərində matros və sükançı vəzifələrində fəaliyyət göstərmişdir. O, 1967-ci ildə M. V. Frunze adına Leninqrad Ali Hərbi Dənizçilik Məktəbini, 1972-ci ildə isə Hərbi Dəniz Donanmasının ali zabit kurslarını bitirmişdir.

Otuz ildən artıq müddət ərzində hərbi xidmətdə olmuş, Şimal və Sakit okean donanmalarının sualtı qayıqlarında fəaliyyət göstərmişdir. Xidmətini strateji təyinatlı raket sualtı qayıqları diviziyasının flaqman şturmanı vəzifəsində başa vurmuşdur. 1992-ci ildə birinci dərəcəli kapitan rütbəsində istefaya çıxmışdır. Təqaüdə ayrıldıqdan sonra xarici gəmilərdə komandir kimi fəaliyyətini davam etdirmişdir. Bal gənclik illərini xatırlayarkən ölkənin güclü olduğu bir dövrdə böyüdüklərini, kosmosa uçuşların başladığı həmin illərdə bütün oğlanların dənizçi və ya təyyarəçi olmaq arzusunda olduqlarını qeyd etmişdir. O, həmin dövrün romantikasından, insanların nikbinliyindən və gələcəyə olan böyük ümidlərindən bəhs etmiş, hər bir arzunun reallaşacağına dair inamın mövcudluğunu vurğulamışdır.

1980-ci ildən etibarən Mariupolda yaşamışdır. Burada DOSAAF-ın nümunəvi dənizçilik məktəbinin rəisi, həmçinin Hərbi Dəniz Donanmasının ehtiyatda olan zabitlərinin yenidən hazırlıq kurslarının rəhbəri olmuşdur. 1980–1990-cı illərdə Mariupol Azov dənizini xilasetmə ictimai komitəsinə sədrlik etmişdir. Fəaliyyəti dövründə Azov dənizi üzrə "Meotida-89" adlı ilk elmi-ekoloji ekspedisiyaya rəhbərlik etmişdir. Otuz gün davam edən bu ekspedisiya çərçivəsində kurort şəhərindəki zərərli istehsalat sahələrinin bağlanması tələbi ilə Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinə və SSRİ Nazirlər Sovetinə məktublar ünvanlamışdır.

1990-cı illərin sonunda Yevgeni Nikolayeviç Bal Mariupol yaxınlığındakı Perşotravnevo rayonunda nəşr olunan "Selskaya nov" qəzetinin müxbiri işləmişdir.

2009-cu və 2010-cu illərdə Melekino kəndinin su təchizatının normallaşdırılması uğrunda mübarizə aparan sakinlərin təşkilat komitəsinin sədri olmuşdur.

2014-cü ildə Donbassda münaqişə başladıqdan sonra Yevgeni Bal Priazovye bölgəsində aktiv könüllü kimi fəaliyyət göstərmiş və yaradıcılığını müharibə mövzusuna həsr etmişdir.

2014-cü ildə Metallurqlar Sarayının kinozalında Yevgeni Balın "Şturman Barkın meridianları" kitabının təqdimatı keçirilmişdir. Həmin əsər "Mariupolun kitab və mətbuatı" festivalının laureatı olmuşdur. 2020-ci ildə müəllifin "Filimon itin xronikaları" adlı kitabı Mariupolun "İlin ən yaxşı kitabı-2020" müsabiqəsinin "Nəsr" nominasiyasında qalib gəlmişdir.

2016-cı ildə Yevgeni Bal and içən dəniz sərhədçilərini təbrik etmişdir.

2019-cu ildə Bukoveldə keçirilən media festivalı zamanı jurnalistlərlə yaradıcılıq görüşü keçirmiş, cəbhə xəttindən 20 kilometr məsafədəki fəaliyyəti barədə məlumat vermişdir.

### Vəfatı
"Faktı i kommentarii" və UNİAN agentliklərinin məlumatına görə, 2022-ci ilin 18 və ya 19 mart tarixində — Dənizçi-sualtı qayıqçı günündə Rusiya hərbçiləri yaşlı jurnalisti əsir götürmüşdür. Əsirlikdə olduğu müddətdə o, döyülmüş və işgəncələrə məruz qalmışdır. Ukrayna Milli Yazıçılar Birliyinin nümayəndəsi Pavel Kuşun bildirdiyinə görə, hərbçilər martın 18-də Yevgeni Balın evinə daxil olaraq axtarış aparmış, onun dəniz zabiti kimi ukraynalı dəniz piyadaları ilə çəkilmiş fotolarını, Yazıçılar Birliyinin üzvülük vəsiqəsini və digər sənədlərini aşkar edərək onu Manquş şəhərinə aparmışdılar.

"Slovo i Delo", "RBK-Ukrayna" və "Obozrevatel" nəşrlərinin məlumatına əsasən, işgəncələrdən sonra Rusiya hərbçiləri "SSRİ donanması veteranları ilə savaşmırıq" deyərək yaşlı adamı azad etmişdilər, lakin onun ürəyi bu sınaqlara dözməmiş və o, 2 aprel 2022-ci il tarixində Melekinoda vəfat etmişdir.

Ukrayna Milli Yazıçılar Birliyinin Donetsk vilayət təşkilatı Yevgeni Balın ölümündən sonra III dərəcəli "İgidliyə görə" ordeni ilə təltif edilməsi üçün vəsatət qaldırmışdır.

Ukrayna Milli Jurnalistlər Birliyi həmkarının ölümü ilə bağlı başsağlığı vermiş, Rusiyanın işğal olunmuş ərazilərdə ukraynalı jurnalistləri məqsədli şəkildə təqib etdiyini bildirmişdir. Birliyin bəyanatında qeyd olunmuşdur ki, 78 yaşlı jurnalistin qanunsuz həbsi və döyülməsi nəticəsində baş verən ölüm hadisəsi işğalçıların növbəti hərbi cinayətidir və buna görə qaçılmaz cəza verilməlidir.

## Yaradıcılığı

### Jurnalist fəaliyyəti
Yevgeni Bal "Selskaya nov" qəzetində müxbir və Yunanıstanın həftəlik "Omonia" qəzetində xüsusi müxbir kimi çalışmışdır. Yevgeni Balın materialları "Voennıy znaniya" jurnalında, газетах "İzvestiya", "Pravda Ukrainı*, "BBC", "Veçerniye vesti", "Priazocski raboçi" qəzetlərində dərc edilmişdir.

### Kitablar
* «Фарватер не известен»;
* «Меридианы штурмана Барка». — «Новый мир», 2013;
* «Хроники пса Филимона».

### Resenziyalar
* *Павло Кущ*. Слідами пса Філімона;
* *Владимир Анисович* (член Национального Союза журналистов Украины). Меридианы каперанга Баля.

### Mükafatlar
* 2020-ci ilin İlin Kitabı mükafatı;
* "Vətən Qalxanı və Qılıncı" mükafatına şort-list.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Евгений Баль
* Под Мариуполем россияне три дня пытали 78-летнего украинского писателя, ветерана флота СССР
* uinp.gov.ua