open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Edmund Raytter

**Edmund Raytter** (; ) — Avstriyalı entomoloqu, yazıçı və kolleksiyaçı.

## Əsərləri
* *Die Käfer des Deutschen Reiches 5 Bände*, Stuttgart K. G. Lutz 1908–1917 (digital: Edmund Reitter: Fauna Germanica — Die Käfer des Deutschen Reiches, Digitale Bibliothek Band 134, Directmnedia Publishing GmbH, Berlin 2006. ISBN 3-89853-534-7)
* Reitter, E.: 1870, Eine Excursion in Tatragebirge im Jahre 1869. Vehr. Naturf. Ver. Brünn, Brünn, 8(1): p. 3–25.
* Reitter, E.: 1870, Uebersicht der Käfer-Fauna von Mähren und Silesien. Vehr. Naturf. Ver. Brünn, Brünn, 8, 2: III–VII, p. 1–195.
* Reitter, E.: 1911, Fauna Germanica. Die Käfer Deutschen Reiches. III. Band. Schr. Dtsch. Lehrerver. Naturk., Stuttgart, 26: 436 pp.

## Ədəbiyyat
* Anonym: 1869, [Reitter, E.]. Mitt. Naturwiss. Ver. Troppau, Nr. 4: p. 61–63.
* Formánek, R.: 1908, [Reitter, E.]. Ent. Blätter Biol. Syst. Käfer, 4: p. 1–4.
* Fleischer, A.: 1915, [Reitter, E.]. Wien. ent. Ztg., 34: p. 219–220.
* Wanka, T.: 1915, [Reitter, E.]. Wien. ent. Ztg., 34: p. 215–218, 221–270.
* Alfred Hetschko (Hrsg.): *Festschrift zum siebzigsten Geburtstag Edmund Reitters am 22. Oktober 1915. Hetschko, Wien 1915.* In: Wiener Entomologische Zeitung. 34. Jahrgang, Heft 8/10, S. 215–400
* Escherich, K.: 1916,: [Reitter, E.]. Z. angew. Ent., 3: p. 353–355.
* Reitter, E.: 1916, [Reitter, E.]. Wien. ent. Ztg., 35: p. 58–60.
* Heikertinger, F.: 1920, [Reitter, E.]. Wien. ent. Ztg., 38: p. 1–20.
* Anonym: 1920, [Reitter, E.]. Berl. ent. Blätter, 16: p. 144–145.
* Anonym: 1924, [Reitter, E.]. Wien. ent. Ztg., 41: p. 158–159.
* Koleška, Z.: 1990, Seznam biografii čs. entomologů. 12. [Popp, O.- Rippl, J.]. In: Zprávy Čs. spol. entomol. CSAV, 26: p. 413–452, Taf. 27–29, 440–442 + portrét.
* Klausnitzer, B.: 1995, [Reitter, E.]. Ent. Nachr. Ber., 39(3): p. 156–157 + portrét.
* Šigut, R.: 1995, [Reitter, Edmund]. In: Klapalekiana, 31(3/4): p. 151–152 q portrét.
* Klausnitzer, B.: 1996, [Reitter, E.]. Ent. Blätter Biol. Syst. Käfer, 92(1/2): p. 92–94 + portrét.
* Nonveiller, G.: 1999, The Pioneers of the research on the Insects of Dalmatia. Zagreb, Hrvatski Pridodoslovni Muzej : p. 1–390, p. 240–244 + portrét.

## İstinadlar
Knyazevski adası

**Knyazevski** — Ufa çayının yatağında, dəmir yolu körpüsünün aşağı axınının altındakı Şakşa mikrorayonunun (Ufa) yaxınlığında Şaşka rayonu ərazisində yerləşən ada. Yuxarıda ayni adlı ancaq yaşayışı olmayan digər ada vardır.

Adada Ufa şəhəri admiral M. Bakayev adına "Gənc dənizçi" klubunun üzgüçülük bazası var. Əvvəllər burada istirahət mərkəzi də yerləşirdi.

Ada öz adını Knyazevo kəndindən alır.

## İstinadlar
Xosrud

**Xosrud** () — İranın Qəzvin ostanının Qəzvin şəhristanının Qərbi Ələmut bəxşinin ərazisinə daxil olan kənd.
## Əhalisi
2016-cı ilin məlumatına görə kənddə 312 nəfər (105 ailə) yaşayır.
## Görüntülər

Fayl:برداشت گردو.jpg|Xosrud qozu
Fayl:فندق.jpg|Xosrud fındığı
Fayl:Khosrood.jpg|Kəndin yaxınlığında yerləşən Ərşə dağı
Fayl:تصویری از روستای خسرود در شب.jpg|Xosrud kəndinin gecə görüntüsü
Fayl:Khosrooood.jpg|Xosrudun bağları
Fayl:تپه انیشین.jpg|Enişin təpəsi
Fayl:رشته کوه البرز.jpg|Elbrus sıradağları
Fayl:نمایی زیبا از رشته کوه های البرز.jpg|Kəndin yaxınlığındaki Elbrus sıradağlarının görüntüsü
Fayl:خورشید پشت ابر.jpg|Gün batımı


## İstinadlar
Qaçaq Kərəm (roman)

200px|thumb|right|Romanın 2-ci hissəsinin üzü
**Qaçaq Kərəm** — Fərman Eyvazlının Qaçaq Kərəmdən bəhs edən romanı.

## Məzmun

Romanda XIX əsrin sonlarında Azərbaycanda uzun illər kasıb təbəqənin, əsasən də kəndlilərin haqlarının tapdanmasına qarşı çıxmış xalq qəhrəmanı Kərəmin həyat və mübarizəsindən bəhs olunur. Bu qəhrəman özü kimi cəsur və qoçaq insanları ətrafına toplayaraq qaçaq dəstəsi yaratmış, o zamankı Rusiya imperiyasına qarşı çıxmış, haqq-ədalət uğrunda mübarizəyə qalxmışdı. O torpaqsızlara torpaq, kimsəsizlərə dolanacaq verir, bəylərin, tacirlərin və başqa varlıların var-dövlətini talayıb yoxsullara paylayırdı...

Bütün roman boyu qatı kasıbçılıq, düşmənçilik və xainlik fonunda Azərbaycan kişilərinin necə öz mərdliklərini qoruyub saxlamaqları oxucunu kitabdan ayrılmağa qoymur...

Roman bəy-rəiyyət qarşıdurması kimi saxta Sovet təbliğatından xali deyil, amma Azərbaycanın yaxın tarixi keçmişi və real dövlətçilik həyatından götürülmüş çoxlu zəngin material istifadəsi baxımından indiki dövr üçün də tamamilə aktuallığını saxlayır.

## Nəşr və tərcümə

Əsər ilk dəfə Bakıda kiril qrafikalı Azərbaycan əlifbası ilə 1986, 1987, 1990-cı illərdə, latın qrafikalı Azərbaycan əlifbası ilə isə 2015-ci ildə Bakı Kitab Klubunda 2 hissədə nəşr edilib. 2-ci kitaba ʺQaçaq Kərəmʺ romanının ikinci hissəsindən parçalar olan ʺDüyünlü günlərʺ və ʺBir kisə qızılʺ povestləri, İsrafil ağanın həyatla vidalaşması səhnəsinə həsr olunmuş ʺAğanın ölümüʺ hekayəsi və ədibin İran səfəri əsasında yazılmış ʺXoy səfəriʺ publisistik yazısı daxil edilmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Goodreads-də Qaçaq Kərəm Series
* 
* Xalq ənənələrinə söykənən yaradıcılıq
Vorteks

**Vorteks** — Təzyiq fərqinə görə bir ox mərkəzində fırlanan bir mayenin hərəkəti. Döndüyü ox, düz və ya əyri, tək və ya çox, bir yerə sabit olan və ya gəzən formada ola bilər. İçdiyimiz çayda olduğu kimi, mayenin hər hansı bir xarici məhlul və ya maddə ilə qarışdırılması ilə vorteksin əmələ gəlməsi baş verir. Gəmilərin istiqamət rulunda, hərəkət edən təyyarənin arxasında, qayıq avarının çəkilməsi ilə, bəzi külək hadisələrində fırlanan və ya yellənən vorteksləri görmək mümkündür. Bu təbii fenomen Bernoulli tərəfindən meydana çıxarılmış hidroaeromexanikanın prinsipləri ilə izah edilə bilər.

Bernoulli qanununa görə, mayelərdəki təzyiq sürətə tərs mütənasibdir. Vorteks mərkəzində sürət çox yüksək olsa da, təzyiq çox aşağıdır. Mərkəzdən uzaqlaşdıqca, əksinə, təzyiq yüksəkdir və sürət aşağı olur. Bu vəziyyətdə, maye yüksək təzyiq zonasından aşağı təzyiq zonasına keçməyə meyllidir. Təzyiqin aşağı olduğu bölgə yüksək təzyiqin ortasında qalırsa, aşağı təzyiq zonası mərkəz olmağa başlayır və beləliklə vorteks baş verir. Bir bölgədəki mayenin aktivləşməsi başqa bir qüvvənin təsirli olmasını tələb edir. Hər bir təsir bir reaksiya meydana gətirdiyindən reaksiya yenidən yeni bir effektə və ya təsirə çevrilir.
Skalyar kəmiyyət

**Skalyar kəmiyyət** — Fizikada yalnız ədədi qiymətləri ilə xarakterizə edilən fiziki kəmiyyətdir. Skalyar kəmiyyətlər vektor və tenzorlardan fərqli olaraq dəyərini müəyyənləşdirən istiqamətə malik deyillər.

SKALYAR KƏMİYYƏTLƏRƏ  uzunluq,  sıxlıq, zaman, kütlə və s.  Kəmiyyətcə daxildir.
ResearchGate

**ResearchGate** — Avropanın alimlər və tədqiqatçılar üçün sənədlər paylaşmaq, elmi və akademik sual və cavab, elmmetrik göstəricilərin paylaşılması, kitab, məqalə və elmi jurnalların arxivləşdirilməsi üçün də uyğun bir elmi indeksləndirmə və xülasələndirmə bazası hesab edilir. Sərbəst və açıq bir kommersiya sosial şəbəkəsi olmasına baxmayaraq yalnız akademik dərəcəsi olanlar bu bazaya qoşula bilirlər.  2014-cü ildə Təbiət tərəfindən hazırlanan bir araşdırmaya və Times Ali Təhsildəki 2016 məqaləsinə görə, digər xidmətlərin daha çox qeydiyyatdan keçmiş istifadəçisi olmasına baxmayaraq, aktiv istifadəçilər baxımından ən böyük akademik sosial şəbəkədir və 2015–2016-cı illərdə aparılan bir araşdırma, demək olar ki, bir çox alimlərin Google Scholar profilləri olduğunu göstərir. 

## Xüsusiyyətləri
New York Times bu saytı Facebook, Twitter və LinkedIn-in bir proqramı olaraq xarakterizə etdi. Sayt üzvləri digər fərdilərin izləməkdən əlavə bir araşdırma marağını "izləyə" bilər. İstifadəçilərin nəzərdən keçirilmiş məqalələrə qısa rəylər yazması üçün, blog yazma xüsusiyyəti var. ResearchGate, istifadəçilərinin oxşar maraqları olan digər şəxslər ilə əlaqə yaratmaq üçün istifadəçi profillərində dərc olunan məlumatları indeksləşdirir. Ayrıca istifadəçilərin məlumat paylaşa biləcəyi, paylaşılan sənədləri redaktə edə və ya gizli mövzuları müzakirə edə biləcəyi xüsusi söhbət otaqları var. Kəşfiyyat, ünsiyyət və əməkdaşlıq bu sosial şəbəkənin əsas hədəflərindəndir.

## Yaranması
ResearchGate 2008-ci ildə şirkətin baş direktoru olaraq qalan viroloq doktor İjad Madisch, şirkətin baş direktoru olaraq qalır, həkim doktor Sören Hofmayer və kompüter alimi Horst Fickenscher ilə quruldu.

Şirkətin ilk maliyyələşdirmə turuna, 2010-cu ildə, Benchmark vençur kapitalı firması rəhbərlik etdi. Benchmark ortağı Matt Cohler idarə heyətinin üzvü oldu və Berlinə köçmək qərarında iştirak etdi.

The New York Times qəzetinin yazdığına görə veb sayt bir neçə xüsusiyyətdən başlamış, daha sonra alimlərin məlumatları əsasında hazırlanmışdır. 2009-cu ildən 2011-ci ilə qədər sayt istifadəçilərinin sayı 25.000-dən 1 milyona qədər artdı.

## Həmçinin bax
* Academia.edu
* AcademyGate
* Linkedİn
* Facebook
* ERIH PLUS
* Azərbaycan Milli H-index Ranking

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Official website
Qustav Yohan Billberq

**Qustav Yohan Billberq** (, ) — İsveç botaniki, zooloqu, təbiətşünası, hüquqşünası, Peterbuq Elmlər Akademiyasının müxbir üzvü.
## İşləri
* *Svensk zoologie* (1806—1809).
* *Ekonomisk botanik* (1815—1816).
* *Enumeratio insectorum in museo*.
* *Synopsis Faunae Scandinaviae*.
## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* DNB, Katalog der Deutschen Nationalbibliothek: Gustaf Johan Billberg
* 387—388 (Nordisk familjebok / Uggleupplagan. 3. Bergsvalan — Branstad): Gustaf Johan Billberg
Vektorial kəmiyyət

**Vektorial kəmiyyət** — Həm ədədi qiyməti, həm də istiqaməti olan kəmiyyətlər vektorial kəmiyyətlər adlanır. Vektorial kəmiyyətlərin vektorial hasili vektorial, skalyar hasili skalyar kəmiyyətdir.

*Vektorun modulu –* onun ədədi qiymətidir. Vektorial kəmiyyətlərə sürət, təcil, qüvvə, impuls, yerdəyişmə, uzunluq, intensivlik və s. daxildir.
Vektorial kəmiyyətlər üzərində ox çəkilmiş hərflərlə işarə edilir.

Vektorial kəmiyyətlərin xüsusiyyətləri və hesablanması çox mühüm rol oynayır, xüsusilə fizika sahəsində. Vektorial kəmiyyətlər bir tərəfdən ədədi qiymətə (böyüklük) malikdir, digər tərəfdən isə bir istiqamətə malikdir. Bu istiqamət, kəmiyyətin fiziki təsirinin nəyə yönəldiyini göstərir.

### Vektorun Modulu
Vektorun modulu (böyüklük) vektorun uzunluğunu göstərir və ədədi bir qiymət olaraq ifadə edilir. Məsələn, sürət və təcil kimi vektorial kəmiyyətlərin modulu onların ədədi qiymətləridir. Vektorun modulu, bu vektorun koordinatları ilə müəyyən edilə bilər. 2 ölçülü bir vektor üçün modul belə hesablanır:

∣A∣=Ax2​+Ay2​​

Üç ölçülü bir vektor üçün isə:

∣A∣=Ax2​+Ay2​+Az2​​

Burada Ax​,Ay​,Az​ vektorun hər bir koordinatını göstərir.

### Vektorial Kəmiyyətlərin Cəmi və Fərqi
Vektorial kəmiyyətlərin cəmi və fərqi, xüsusilə müxtəlif fiziki prosesləri təhlil edərkən mühüm rol oynayır. Vektorial kəmiyyətlərin cəmində hər iki vektorun həm böyüklükləri, həm də istiqamətləri nəzərə alınır. Vektorial kəmiyyətlərin cəmində, vektorların başlarını birləşdirərək yeni bir vektor əldə etmək mümkündür. Bu cəmin metodu **paralelogram metodu** və ya **üçbucaq metodu** ilə həyata keçirilir.

### Vektorial və Skalyar Hasili
Vektorial kəmiyyətlər arasında müxtəlif növ əməliyyatlar mövcuddur. Bu əməliyyatlar arasında vektorial və skalyar hasil çox yayılmışdır:

# **Skalyar hasili** (dot product) – İki vektorial kəmiyyətin skalyar hasilinin nəticəsi skalyar kəmiyyət olur. Skalyar hasilin hesablanması belədir:

A⋅B=∣A∣∣B∣cosθ

Burada θ iki vektor arasındakı bucaqdır.

# **Vektorial hasili** (cross product) – İki vektorial kəmiyyətin vektorial hasilinin nəticəsi vektorial kəmiyyət olur və bu vektor həm böyüklüyə, həm də istiqamətə malikdir. Vektorial hasil belə hesablanır:

A×B=∣A∣∣B∣sinθn^

Burada n^ vektorun istiqamətini müəyyən edən vahid vektordur və θ bucağıdır.

### Vektorial Kəmiyyətlərə Misallar
Vektorial kəmiyyətlərə müxtəlif fiziki ölçülər daxildir. Məsələn:

* **Sürət**: Vektor şəklində göstərilir, çünki həm böyüklüyü (sürət miqdarı), həm də istiqaməti (haraya hərəkət etdiyi) var.
* **Təcil**: Vektor kəmiyyəti olan təcil, sürətin zamanla necə dəyişdiyini göstərir və həm də istiqamətə malikdir.
* **Qüvvə**: Feynman tərəfindən təqdim edilən ikinci qanun (F = ma) qüvvənin vektorial kəmiyyət olduğunu göstərir.
* **İmpuls**: Kütlə ilə sürətin hasilidir və vektorial kəmiyyətdir.
* **Yerdəyişmə**: Vektorla göstərilən məsafə və istiqamət dəyişkənliyi.
* **Intensivlik**: Bəzi hallarda intensivlik də vektorial bir kəmiyyət hesab edilə bilər.

## Mənbə
* A.Mehrabov və b. Fizika kursu, Bakı: Maarif, 1982.
Əsəd Qeysər

**Asad Qayser** (;) — Pakistanlı siyasətçi, 2018-ci ilin avqust ayından milli məclisin sədri.Vəzifədən əvvəl o, Milli Assambleyanın üzvü idi.
## Həyatı
Qayser 15 Noyabr 1969-cu ildə Pakistanın Suvabi rayonunda anadan olmuşdur. (Pakistan qəzetlərinin birində yazılanlara görə o, 15 noyabr 1968-ci ildə Marquzda anadan olmuşdur.) 
İlk təhsilini Marquzdakı Hökumət ali orta məktəbindən almışdır. Daha sonra Peşəvər Universitetini bitirib, incəsənət bakalavr dərəcəsi almışdır.

1995-ci ildə məzun olduqdan sonra Pakistanın Camaat-e-İslaminin bir hissəsi olan Pasbanın bölgü prezidenti oldu.
## İstinadlar
İrəc (ad)

**İrəc** — Kişilərə verilən farsca mənşəli şəxsi ad.

* İrəc — İran mifologiyasında Firidunən kiçik oğludur.
* İrəc İsmayıl — Əslən Cənubi Azərbaycandan olan yazıçı, publisist, tərcüməçi, lüğətçi.
* İrəc Əfşar — Tədqiqatçı, iranşünas və biblioqraf.
* İrəc Əfşar Sistani — İranşünas və yazıçı.
* İrəc İskəndəri — İranlı kommunist siyasətçi idi.
* İrəc Mirzə — Məşhur İran şairi.
* İrəc Əhmədzadə — Teatr aktyoru.
* İrəc Hərirçi — İranlı siyasətçi və cərrahdır.
Atari SA

**Atari SA** (əvvəllər **Infogrames Entertainment SA**) — baş qərargahı Paris şəhərində yerləşən Fransa videooyun holdinq şirkəti.

## Tarixi
Şirkət Bruno Bonnell tərəfindən 1983-cü ilin iyun ayında, Lion şəhərində "Infogrames" adı ilə qurulmuşdur. Şirkət uğurlu inkişaf siyasəti nəticəsində böyümüş, "*[[Atari]]*" brendini satın alaraq onun adını mənimsəmişdir.

"Infogrames" 2001-ci ildə "Hasbro Interactive" studiyasını 100 milyon ABŞ dollarına satın almışdır.

Bundan sonra şirkət "MicroProse" studiyası və "*[[Dungeons & Dragons (videooyun seriyası)|Dungeons & Dragons]]*" seriyasının hüquqlarını satın almışdır. Şirkət "MicroProse" studiyasının satın alınması ilə "*[[Civilization (videooyun seriyası)|Civilization]]*" seriyasının da hüquqlarına sahib oldu. Buna baxmayaraq, seriyanın hüquqları daha sonra, 2004-cü ildə "Take-Two Interactive" korporasiyası tərəfindən 22.3 milyon ABŞ dollarına satın alınmışdır.

"Atari, Inc.", "Atari Interactive, Inc.", "Humongous, Inc." və "California US Holdings, Inc." 21 yanvar 2013-cü il tarixində, Birləşmiş Ştatlar Bankrotluq Məcəlləsinin 11-ci maddəsinə əsasən Birləşmiş Ştatlar Bankrotluq Məhkəməsi üçün kollektiv şəkildə petisiyası imzalamışdır.

## Filiallar
### İndiki

* "Atari Benelux"
* "Atari Brazil Ltd."
* "Atari Deutschland"
* "Atari Europe"
* "Atari France"
* "Atari Hellas EURL"
* "Atari Iberica Distribucion"
* "Atari, Inc."
* "Atari Interactive"
* "Atari ITALIA"
* "Atari Japan KK"
* "Atari Korea Ltd."
* "Atari Nordic"

### Keçmiş

* "Atari United Kingdom Limited"
* "Philips Multimedia BV"
* "Atari Australia Pty, Ltd."
* "Atari New Zealand Limited"
* "Infogrames Studios Limited"
* "DMA Design"
* "Infogrames North America, Inc."
* "Atari Melbourne House Pty, Ltd."
* "Humongous Entertainment, Inc."
* "Reflections Interactive Limited"
* "Legend Entertainment"
* "SingleTrac Entertainment Technologies, Inc."
* "Paradigm Entertainment"
* "Atari Interactive, Inc."
* "Europress"
* "MicroProse Ltd."
* "Atari Hunt Valley"
* "Shiny Entertainment, Inc."
* "Eden Games S.A.S."
* "Cryptic Studios"

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Qoca qartalın ölümü

**Qoca qartalın ölümü** — Fərman Kərimzadənin sonuncu tarixi romanı.

Fərman Kərimzadənin Qarabağ xanlığının tarixinə həsr etdiyi “Qoca qartalın ölümü” romanı uzun illər apardığı səmərəli axtarışların məhsuludur. Müəllif romanı ömrünün son illərində – 1988-ci ildə Yaltada yazmış, ölümündən sonra 1991-ci ildə çap olunmuşdur.

## Məzmun

F.Kərimzadənin bu sonuncu tarixi romanında XVIII əsrdə baş verən hadisələr öz əksini tapır. Bu romanda da tarixi mənbələrin təsiri hiss olunur (xüsusilə “Qarabağnamə”lər), ancaq burada da tarixi həqiqətlə bədii həqiqət bir-birini tamamlayır. Qoca qartal simvolik obrazdır – yazıçı rus imperiyasına işarə edir. O ölürsə də, yeni, cavan qartallar səmaya uçur və beləliklə, rus imperiyasının işğalçılıq siyasəti davam edir. İkiyə bölünmüş Azərbaycandan sonra yeni ölkələr, məmləkətlər fəth edilir, çarı Qırmızı imperiya əvəz edir.

Romandakı hadisələr Qarabağda cərəyan edir, əsərdə Qarabağ xanlığı haqqında tarixi mənbələr əsasında maraqlı məlumatlar verilir.

## Nəşr

Roman ilk dəfə müəllifin vəfatından sonra Bakıda Kiril qrafikalı Azərbaycan əlifbası ilə 1991-ci ildə, latın qrafikası ilə isə 2007-ci ildə "Seçilmiş əsərləri"nin 5-ci cildində "Ağrıdağ" nəşriyyatında nəşr edilib. Sonuncu nəşr 2018-ci ildə Bakı Kitab Klubunda təkrar nəşr edilib. Bu son iki nəşrə romandan əlavə ədibin povest və hekayələri də daxil edilmişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* Goodreads-də Qoca qartalın ölümü
*
Bişirmə banan

**Bişirmə banan** (), **Plantin** və ya **Plantan**- Meyvələri ümumiyyətlə yemək bişirmədə istifadə olunan banan cinsindəki banan becəriciləridir. Bişirmə bananları Qərbi və Mərkəzi Afrikada, Karib adalarında, Mərkəzi Amerikada və Cənubi Amerikanın şimalında əsas qida maddəsidir.

## Ölkələr üzrə

## İstinadlar
Şimon Buskila

**Şimon Buskila** (; ) — İsrailli musiqiçi, musiqiçi, musiqi müəllifi.
## Həyatı
Şimon Buskila 1966-cı ildə Ofakimdə anadan olub. 9 yaşında anası vəfat etdi və 1976-cı ildə, 10 yaşında olanda atası ilə birlikdə Netivota köçdü. Musiqi karyerası Netivotda, nağaraçı kimi başladı və daha sonra yaşında gitara çalmağa başladı. Hərbi xidmətini başa vurduqdan sonra "Sahara" və "Gün gələcək" adlı iki albomu çıxardığı "Sevinc" qrupunu yaratdı.

1999-cu ilin may ayında 2-ci kanalda Aşer Nahmiasın rejissoru olduğu Şimon Buskilanın həyatından bəhs edən "Sahara gitara" adlı sənədli film nümayiş olundu. Film Buskilanın irəliləməsinə və Şlomo Artzi ilə mahnılar buaxmağa səbəb oldu. Daha sonra o, Artzi ilə "Onların sevgisi" mahnısını ifa etdi.2003-cü ildə Buskila "Bu dəfə sənin növbəndir" mahnısını ifa etdi.
## İstinadlar
Həcmli axını ölçən

**Həcmli axını ölçən** bir mayenin axdığı izin hər hansı bir kəsişməsindən vahid vaxtda keçən mayenin həcmidir.

Bir axan su tərəfindən ötürülən suyun miqdarını təyin edərkən, bir boru sisteminin müxtəlif nöqtələrində ötürülən mayenin miqdarını təyin edərkən və s. yerlərdə istifadə olunur. Hidrologiya, hidravlika, hidroaeromexanikada tez-tez istifadə olunan bir anlayışdır. Ölçüsü *həcm/vaxt*, adətən istifadə olunan metrik vahidi m^3/san, ümumi göstərici isə Q hərfidir

## Tez-tez istifadə olunan tərifi

Həcmli axını ölçən (və ya axını ölçən), həcmə əsaslı axın sürəti olaraq müəyyənləşdirilə bilər.

### Düsturu

: Q = A   \cdot V 

Burada;

"Q\,": Həcmli axını, \frac{metre^3}{saniye} vahidində.

"V\,": Mayenin sürəti, \frac{metre}{saniye} vahidində.

"A\,": Bölmə (Kəsik) vektorial sahə, metr^2\, vahidində

## Həmçinin bax

Metr bölünsün saniyə

## İstinadlar
Şeytan (Tolstoy)

**Şeytan** () — Lev Tolstoyun povesti. 1889–90-cı illərdə yazılmış, 1909-cu ildə alternativ bir sonluqla verilmiş, 1911-ci ildə müəllifin ölümündən sonra yayımlanmışdır.

Tolstoyun eyni vaxtda yazdığı "Kreyser sonatası" kimi, "Şeytan" əsəri də cinsi duyğuların nəticələrindən bəhs edir.

## Məzmun

İnsanı yolundan azdıran Şeytan əməlinə Tolstoyun bir çox əsərlərində rast gəlmək olar. Görünür, Tolstoy, öz keçirdiyi hissləri təhlil etmək üçün "Şeytan" əsərini yazmalı olub. Əsər həddən artıq dramatik ruhdadır. Sanki hər an əsərin qəhrəmanının başına qeyri-adi əhvalat gələcəyi gözlənilir. Nəhayət gəlir də… Povestin iki sonluğunun olması isə onu göstərir ki, Tolstoy sonadək də Şeytana qalib gəlmək yolunu seçə bilməmişdi…

## Nəşr və tərcümə
Povest Rafiq Ağayev tərəfindən Azərbaycan dilinə tərcümə edilib, ilk dəfə Bakıda kiril qrafikalı Azərbaycan əlifbası ilə Yazıçı nəşriyyatında əvvəlcə 1980-ci ildə, 2-ci dəfə isə 1984-cü ildə, latın qrafikalı Azərbaycan əlifbası ilə 2017-ci ildə Bakı Kitab Klubunda "Ailə səadəti" povesti ilə birlikdə 176 səhifədə nəşr edilib.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*
Keyp floristik vilayəti

**Keyp** və ya **Ümid burnu floristik vilayəti** — Cənubi Afrikanın cənub ucqarına yaxın bir floristik vilayətdir. Bura Keyp (Cənubi Afrika) floristik krallığının yeganə floristik regionu olan Keyp floristik regionunun bilinən yeganə floristik vilayətidir.

Dünyanın altı floristik krallığı arasında ən kiçiyi olan Cənubi Afrika floristik krallığı, yəni Keyp floristik vilayəti, olduqca yüksək biomüxtəlifliyə və 69 faizi endemik olan 9000-dən çox borulu bitki növünə sahibdir. Ərazinin bu biomüxtəlifliyi, Aralıq dənizi tipli, yanğına meylli çöl ərazisi olan *finbos* biomu ilə əlaqələndirilir. Finbos biomüxtəlifliyinin bioloji materiallardan (məsələn, vəhşi çiçəklərdən) və ekoturizmdən əldə edilən məhsullara əsaslanan iqtisadi dəyərinin ildə 77 milyon rand olduğu təxmin edilir. Beləliklə, Keyp floristik vilayəti biomüxtəlifliyin qaynar nöqtəsi olaraq həm iqtisadi, həm də bioloji əhəmiyyətə malikdir.

## Coğrafiya
Dünyadakı irigövdəli bitki növlərinin ən böyük qeyri-tropik konsentrasiyasına sahib olan region, bütün bir floristik krallığı əhatə edən yeganə qaynar nöqtədir və bura Cənubi Afrikanın 12 endemik bitki ailəsindən beşinə və 160 endemik nəslinə sahibdir.

78.555&nbsp;km² sahəni əhatə edən Keyp floristik vilayəti tamamilə CAR sərhədləri daxilindədir. Qaynar nöqtələr siyahısındakı beş mülayim Aralıq dənizi sistemindən biridir və bütün floristik krallığı əhatə edən yalnız iki qaynar nöqtədən (digəri Yeni Kaledoniya olmaqla) biridir. Ərazi, Cənubi Afrikanın Aralıq dənizi iqlim bölgəsini, ölkənin cənub-qərb küncündəki Qəbi Burun vilayətini əhatə edir və Şərqi Burun vilayətinə qədər uzanır.

## Ekologiya
Keyp floristik regionunun yaşayış yerlərinin itirilməsi, torpaqların deqradasiyası və invaziv bitkilər səbəbiylə dünyadakı ən sürətli məhv olma təhlükələrindən birini yaşadığı düşünülür.

## Ümumdünya irsi
2004-cü ildə "Keyp floristik regionu qorunan əraziləri", UNESCO-nun Ümumdünya irsi siyahısına daxil edilmişdir.

## İstinadlar
Jül Sezar Savigni

**Jül Sezar Savigni** (; ) — Fransa təbiətşünası və zooloqu.
## Əsas işləri
* «Histoire naturelle des Dorades de Chine» (1798),
* «Histoire naturelle et mythologique de l’ibis» (1805),
* «Système des oiseaux de l'Égypte et de la Syrie» (1810),
* «Description des Arachnides d’Egypte et de Syrie» (1812),
* «Mémoires sur les animaux sans vertèbres» (1816),
* «Description des Annélides des Côtes d'Égypte» (1820),
* «Explication des planches des Mollusques annelides, crustacées etc. de l'Égyptes et de Syrie» (1820) və s.
## İstinadlar
Qore adası

**Qore** () — Atlantik okeanda ada və Seneqalın paytaxtı Dakar şəhərinin dairə kommunlarından biri. Ada Dakarın əsas limanından  məsafədə yerləşir və 18.2 hektar sahəyə malikdir. Qul ticarəti tarixindəki faktiki rolu mübahisə mövzusu olsa da, Atlantik qul ticarəti ilə maraqlananlar üçün məşhurdur.

2013-cü il siyahıyaalınmasına görə əhalisinin sayı 1680 nəfər idi. Bu rəqəm 5.802 nəfər / km2 olaraq bir əhali sıxlığı verir ki, bu da Dakar şəhərinin orta sıxlığının yalnız yarısıdır. Qore Dakarın 19 dairə kommunundan ən kiçiyi və ən az məskunlaşılanıdır. Seneqaldakı qul ticarəti üçün digər vacib mərkəzlər daha da şimalda, Sen-Luidə və ya cənuba doğru Qambiyadakı böyük çayların mənsəbində idi. Qore adası UNESCO-nun Ümumdünya irsi siyahısına daxil edilmişdir.

Adanın adı əsl holland adı olan və "yaxşı reyd" mənasını verən  sözündən götürülmüşdür.

## Qalereya

Fayl:2007-02-13 Ile de Goree D Bruyere.JPG|Qore limanı
Fayl:Dakar skyline da gorè 2.jpg|Qoredən sahilindən üfiqdə görünən Dakar
Fayl:Senegalese boy in Gore Island.jpg|Qore adasında seneqallı uşaq
Fayl:Street in Goree.jpg|Qore küçəsi


## İstinadlar
3DO Interactive Multiplayer

**3DO Interactive Multiplayer** (və ya sadəcə **3DO**) — 1993–1996-cı illərdə "Panasonic", "Sanyo", "Creative Technology" və "GoldStar" tərəfindən istehsal edilmiş videooyun konsolu. Konsol "The 3DO Company" şirkətinin texniki tələbləri əsasında istehsal olunmuşdur və ilk növbədə "New Technologies Group" işçiləri olan Deyv Nidl ilə Robert Cey Mikal tərəfindən tərtib edilmişdir. Konsolun yaradılması ideyası "Electronic Arts" korporasiyasının qurucusu Trip Hokinsə məxsusdur.

Fəal marketinq kampaniyası və yeni texnologiyaların istifadəsinə baxmayaraq, konsolun qiyməti, "Sega" və "Nintendo" kimi nəhəng şirkətlərin fəaliyyəti və konsol bazarının həddən artıq məhsulla təmin olunması onun uğursuz olmasına gətirib çıxarmışdır.

## Modellər
* Panasonic FZ-1 R.E.A.L. 3DO Interactive Multiplayer.
* Panasonic FZ-10 R.E.A.L. 3DO Interactive Multiplayer.
* Goldstar 3DO Interactive Multiplayer.
* Goldstar 3DO ALIVE II .
* Sanyo TRY 3DO Interactive Multiplayer.
* Creative 3DO BLASTER.
* Panasonic ROBO Hotel Unit.
* SAMSUNG 3DO PLAYER.

### Emulyatorlar
* PhoenixEmuProject.
* 4DO.

## Qeydlər

## İstinadlar

## Xarici keçidlər

* PARM60 CPU datasheet
Metr bölünsün saniyə

Hərəkətdə olan hər hansı bir şeyin saniyədə getdiyi yolun uzunluğunun metrlə ifadəsi, sürət vahidi. Başqa sözlə, hər hansı bir hərəkətdə olan varlığın hər saniyədə getdiyi yolu metrlə göstərən kəmiyyət ifadəsidir.

1&nbsp;m/s = 3.6&nbsp;km/st
Mil bölünsün saat

[thumb|sağ|[Avtomobilin spidometrinin daxili çevrəsində yazılan kilometr bölünsün saatı, xarici çevrəsində  yazılan isə **[[mil bölünsün saat]]ı** göstərir.]]
thumb|sağ|Bütün dünyada yol nişanlarında sürət həddi vahidləri:

**Mil bölünsün saat** (qısaca **mph** ya da **MPH** formasında da göstərilir) — bir ölçü vahidi. Rəsmi olaraq sadəcə ABŞ-də, Birləşmiş Krallıqda və onların Karib və Sakit Okeandakı bəzi keçmiş müstəmləkələrində və xaricdəki ərazilərində bu sürət vahidindən istifadə olunur.

## Dəyişdirilməsi
1 mph bərabərdir:

*0.44704 m/s, BS-dən formalaşdırılmış vahid 
*1.609344 km/h
*1.4667 feet bölünsün saniyə (= 22/15 feet bölünsün saniyə)
*Təxminən 0.868976 knot

## İstinadlar
Vahid (fiziki kəmiyyət)

**Vahid** () — fiziki kəmiyyətlərin hesablanmasında, ifadə edilməsində və eyni cinsdən olan kəmiyyətlərin bir-biri ilə qarşılaşdırılmasında istifadə edilən beynəlxalq standart böyükləridir.

Beynəlxalq vahidlər sistemində əsas vahidlər; kütlə Kiloqram, uzunluq Metr, zaman Saniyə, istilik Kelvin, elektrik cərəyanı şiddəti Amper, işıq şiddəti Kandela və maddə miqdarı Mol vahidləri ilə ifadə olunur.

## İstinadlar
Kilometr bölünsün saat

[thumb|[Avtomobilin spidometrinin daxili çevrəsində yazılan **kilometr bölünsün saat**ı, xarici çevrəsində  yazılan isə mil bölünsün saatı göstərir.]]

thumb|sağ|Bütün dünyada yol nişanlarında sürət həddi vahidləri:

**Kilometr bölünsün saat** (qısaca **km/st** ya da ingiliscə **km/h** formasında da göstərilir) — sürət vahidi. Bir cismin 1 saat boyunca getdiyi yolu bildirir. Qısaca **km/st** ya da **km·st<sup>−1</sup>** istifadə olunur. Bir çox ölkədə sürət vahidi kilometr bölünsün saat hesab olunur.

## Digər vahidlərə çevrilməsi

*3.6 km/st ≡ 1 m/san, (Beynəlxalq vahidlər sisteminə görə sürət vahidi, metr bölünsün saniyə)
*1 km/st ≈ 0.277 78 m/san
*1 km/st ≈ 0.621 37 mph ≈ 0.911 34 ft/san
*1 knot ≡ 1.852 km/st
*1 mph ≡ 1.609344 km/st (~1.61 km/st)

## İstinadlar
Teque Software

**Teque Software ** (əvvəllər **Krisalis Software**) — videooyun istehsalçısı və nəşrçisi. Studiya 1987-ci ildə Toni Kavana, Piter Harrap və Şon Hollinqvort tərəfindən yaradılmışdır. Şirkətin adı "Chrysalis Software Ltd." olacaqdı, ancaq yaranmış hüquqi mübahisədən sonra dəyişdirilmişdir. Studiya 2001-ci ilin aprel ayında yenidən strukturlaşdırlmış və orijinal "Teque Software" adını işlətmişdir.

Teque Software" 60-dan çox videooyun üstündə işləmiş, 30 noyabr 2001-ci il tarixində bağlanmışdır.

## İstinadlar
Didi Lilo

**Didi Lilo** (    ) - Gürcüstanda Tbilisi mərkəzindən 4.5&nbsp;km şərqdə şəhər tipli bir qəsəbə. Tiflis  bələdiyyəsinin bir hissəsidir (cari statistika Tiflis şəhərindəki şəhər tipli qəsəbəni nəzərə alır) . 2008-ci ilə qədər Kvemo Kartli bölgəsinin Gardaban bələdiyyəsinin bir hissəsi idi.

## Əhali
Əhalisi 2417 nəfərdir (2014) , əsasən gürcülərdir . 

## Tarix
Didi Lilo Stalinin Vissarion Cuqaşvilinin doğulduğu yerdir.

1974-cü ildə Didi Lilo şəhər tipli qəsəbə statusunu aldı. Gürcüstan Ədliyyə Nazirliyinin arxivləri  və Tbilisi Eksperimental Karbid Materialları Zavodu  burada yerləşir.

2013-cü ilin əvvəlində Didi Liloda yerli mediada geniş yer alan bir qalmaqal baş verdi. Yanvarın 28-dən bəri kəndin 50-yə yaxın sakini zibil maşınlarının ora girməsinin qarşısını alaraq məişət tullantıları poliqonuna aparan yolu bağladı. Qəsəbədə poliqonun olmasına qarşı çıxdılar və yerinin dəyişdirilməsini və ya məhv edilməsini tələb etdilər. Etirazçıların dediyinə görə, onlar dözülməz qoxu və zəhərli tüstülərdən narahat idilər. Bu poliqon 2010-cu ildə, Qldanidəki poliqon bağlandıqdan sonra fəaliyyətə başladı. Daha sonra Tbilisi şəhər meriyası Gürcüstan Daxili İşlər Nazirliyinə rəsmi məktub göndərərək, burada nəqliyyat vasitələrinin sərbəst hərəkətini təmin etməyi tələb etdi: “Yolun bağlanması və xüsusi texnika poliqonunda hərəkətin məhdudlaşdırılması səbəbindən şəhəri təmizləmək və məişət tullantılarını çıxarmaq mümkün olmur. Bütün bunlar Tiflis əhalisinə ziyan vurur və sanitar vəziyyəti pisləşdirir. " Məruzədə qeyd olunur ki, "şəhərdə poliqon tullantıların müasir standartlara uyğun şəkildə atıldığı yeganə poliqondur"  .

## Qəsəbənin məşhur insanları

* Cuqaşvili, Vissarion İvanoviç 
* Svanidze, Ekaterina Semenovna

## Qeydlər
Kremnitsa

**Kremnitsa** (, , ) — Slovakiyanın mərkəzində, Kremnitsa dağının ətəyində yerləşən şəhər.

Əhalisi təxminən 6 min nəfərdir.

## Tarixi

Kremnitsa yaxınlığında ilk qızıl hasilatı X əsrdə aparılmışdır. Təxminən, elə o illərdə Kremnitsabanya yaşayış məntəqəsi yaranmışdır. Rəvayətə görə, ovçular bu yerdə bıldırçin quşunu tutmuşdular ki, onun ayaqları üzərində qızıl qumdan ibarət dənəciklər tapdılar. Son qızıl 1970-ci ildə hasil edildi.

XIII əsrdə Kremnitsada əzəmətli müdafiə qalası inşa edildi. 1328-ci ildə Macarıstan kralı Karl Robert Kremnitsaya azad kral şəhəri statusu verilir və burada zərbxana açılır. Kremnitsa dukatları orta əsr Avropasında hörmətə malik pul vahidi idi. Qızıl Kremnitsaya sərvət və şöhrət gətirdi. Slovakiya avrozonaya daxil olmamazdan əvvəl burada hələ də krona sikkəsinin zərbi davam edirdi. Hazırda Kremnitsa Slovakiyanın ən məşhur turizm yerlərindən biridir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Rəsmi saytı
* Kremnitsadakı Numizmatika Muzeyi
* Kremnitsa qalası haqqında məlumat
* Kremnitsa virtual şəhər (slovak və ingilis dillərində)
David Kosteletski

**David Kosteletski** (; ) — trap növündə çıxış edən Çexiya atıcısı. 2008-ci ildə Olimpiya çempionu, 2019-cu ildə Avropa Oyunlarının çempionu, 2011-ci ildə dünya çempionatının gümüş mükafatçısı, 2002 və 2017-ci illərdə Avropa çempionu, 1995-ci ildə yeniyetmələr arasında dünya çempionu, 1992 və 1993-cü illərdə yeniyetmələr arasında Avropa çempionu olmuşdur.

1996, 2000, 2008, 2012 və 2016 Olimpiya Oyunlarının iştirakçısı.

## Olimpiya nəticələri

## Şəxsi həyatı
Onun həyat yoldaşı Lenka Kosteletskayadır (öncəki soyadı Bartekova idi), hansı ki məşhur Slovakiya idmançısı Danka Bartekovanın bacısıdır. Üç oğlu var: Denis, Alan və Daniel.

## Xarici keçidlər

* David Kosteletski — *Sports-Reference.com* (ing.) saytındaki Olimpiya statistikası
* ISSF saytında David Kosteletski

## İstinadlar
Vladimir Arutyunyan

**Vladimir Arutyunyan** (      , d. 12 mart 1978, Tbilisi, Gürcüstan SSR, SSRİ ) - 10 may 2005-ci il tarixində Corc Buş və Mixail Saakaşvilinin olduğu kürsü istiqamətində Tiflisdəki Azadlıq Meydanına qumbara atması ilə tanınan Gürcüstan vətəndaşı. Qumbara döyüş vəziyyətinə gətirilsə də partlamamışdı, çünki maskalamaq məqsədi ilə qırmızı bir dəsmal ilə möhkəm sarılmışdı və bu qumbaranın işə salınmasının qarşısını almışdı . 

## Tərcümeyi-hal
Arutyunyan ailəsi 1983-cü ildə kənddən Tiflisə köçdü və çox kasıb idi. Vladimir atasız böyüdü, doqquz illik təhsil aldı və məktəbdən sonra müəyyən məşğuliyyəti yox idi . 2004-cü ilin yanvarında Arutyunyan İntibah partiyasının üzvü idi, bir dəfə Batumidə olmuş, lakin tezliklə bu təşkilatın sıralarını tərk etmişdir. 

10 may 2005-ci ildə Tiflisdəki Azadlıq Meydanında, Gürcüstan və ABŞ prezidentlərinin olduğu kürsü istiqamətində RGD-5 qumbarası atıldı. Qumbara döyüş vəziyyətinə gətirilsə də, partlamayıb, amma meydandakı 10 yaşlı bir qızın başına dəyərək onu yaralayıb. 20 iyulda Tbilisinin Vaşlijvari bölgəsindəki evinin yaxınlığında edilən xüsusi əməliyyat zamanı tutuldu. Terrorçunun tutulmasına mayın 10-da qumbara atılan meydanda şəkil çəkən polşalı müxbirin fotoları kömək etdi. Həbs zamanı Arutyunyan silahlı müqavimət göstərdi və atışma zamanı Gürcüstan Daxili İşlər Nazirliyinin əks-kəşfiyyat idarəsinin rəhbərini öldürdü. Onun evinin zirzəmisində zəhərli maddələr və partlayıcı maddələr tapıldı. Həkimlər, terrorçunun yalnız meqalomiyadan əziyyət çəkdiyini qeyd edərək, ümumilikdə onu sağlam hesab etdilər. Ertəsi gün Arutyunyan sui-qəsd cəhdini etiraf etdi və fürsət taparsa bir daha ABŞ prezidentinə hücum etməyə hazır olduğunu bildirdi. Bu cinayətin istintaqı zamanı Amerika Federal Təhqiqatlar Bürosu (FTB) cinayətkarın təkbaşına hərəkət etmədiyi versiyasını irəli sürüb.

5 dekabr 2005-ci il tarixində Gürcüstan Baş Prokurorluğu Arutyunyanı Cinayət Məcəlləsinin bir neçə maddəsi ilə ittiham etdi: terror aktı törətmək, bir gürcü siyasi şəxsinə hücum, beynəlxalq səviyyədə qorunan şəxsə hücum, silah və partlayıcı maddələri qanunsuz əldə etmə, saxlama və istifadə, qəsdən ağırlaşdırılmış qətl, qəsdən qətl cəhdi. 2006-cı il yanvarın 11-də Tiflis şəhər məhkəməsi terrorçunu Gürcüstan Cinayət Məcəlləsinin 8 maddəsi, o cümlədən terror aktı, bir gürcü siyasi şəxsə hücum, beynəlxalq səviyyədə qorunan şəxsə hücum və ağırlaşdırıcı şəraitdə qəsdən adam öldürmə ittihamı ilə günahkar bildi və ən yüksək cəza olan ömürlük həbsə məhkum etdi. 

## Qeydlər

## Mənbələr

* Buşun uğursuz qatili ağzını tikdi 
* Azadlıq meydanının məhbusu 
* Buşa hücum edən heç bir fraksiya ilə əlaqəli deyil 
* Vladimir Arutyunyan Buşu öldürmək istədi
Martkopi

**Martkopi** (   მარტყოფი ) - Gürcüstan Respublikasının Kvemo Kartli bölgəsinin Qardabani bələdiyyəsindəki kənd. Gürcüstanın ən qədim kəndlərindən biri  .

Yalninski silsiləsinin cənub yamacında, Alihevi və Tevali çaylarının vadilərində, dəniz səviyyəsindən 770 metr yüksəklikdə yerləşir. Tiflisdən 17&nbsp;km şimal-şərqdə, paytaxt yolundan 2&nbsp;km, rayon mərkəzindən 55&nbsp;km məsafədə yerləşir. Ən yaxın dəmiryol stansiyası Vazianidir (12&nbsp;km).

2014-cü il siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 7.397 nəfər yaşayır.

## Müəssisələr və təşkilatlar
Kənddə Tbilisi Dövlət Universitetinin fiziki-coğrafi xəstəxanası yerləşir. 2016-cı ildə Almaniyanın "Henkel" şirkəti Martkopidə Qafqazın ilk quru inşaat qarışıqları və yapışqan materialları istehsalı zavodunu inşa edib.

## Tarixi
Martqopi ərazisində əhali I-II əsrlərdən bəri yaşayır. VI əsrə qədər bu yer Akriani (daş yer) adı ilə tanınır. VI əsrdə Gürcüstana gələn Suriyalı keşişlərdən biri olan müqəddəs Antoni tərəfindən monastır quruldu. Müqəddəs özü üçün ayrıca bir qüllə tikdi və içərisində gizləndi. Güman edilir ki, bu hal yerə yeni bir ad verdi - gürcü dilindən tərcümədə "marto mkopi" "tək olmaq" deməkdir . 1725-ci ildə monastır və bütün kilsələr ləzgilər tərəfindən dağıdıldı.

1625-ci ildə kəndin yaxınlığında farslarla gürcülər arasında döyüş baş verdi .

Kənd eyni zamanda şəhərətrafı bir ərazi kimi də tanınırdı, burada Gürcüstan eksarxının yay iqamətgahı yerləşirdi. Gürcü mədəniyyətinin nümayəndələri Nikolay Çerkezişvili (XVII-XVIII əsrlər), İvane Kobulaşvili (XVIII əsr), Stiven Jorjadze (XVIII əsr) və digərləri burada işləyiblər.

## Görməli yerləri

* Martqopi monastırı  
* Tuşmalişvili qalası

## Məşhur sakinləri
Kirion II (1855-1918) burada yaşayırdı və burada da öldürüldü - 1917-ci ilin oktyabrından Gürcüstan Katolikos-Patriarxı olmuş, Gürcüstan Kilsəsinin otosefaliya elanından sonra ilk katolikos-patriarxı idi  .

## Ədəbiyyat
Matiashvili A., Menabde L., Sagharadze Sh., GSE, (1983) cild 6, səhifə 462, Tbilisi.

## İstinadlar
2015 Yüngül atletika üzrə Dünya çempionatı – kişilər arasında 50 km yürüşü

**[[2015 Yüngül atletika üzrə Dünya çempionatı]]nda** **kişilər arasında 50 km yürüşü** avqustun 29-u Pekin Milli Stadionunnda keçirilmişdir.

## Rekordlar
Yarışdan əvvəl rekordlar aşağıdakı kimi idi:

## Kvalifikasiya standartları

## Cədvəl

Bütün vaxtlar yerli vaxt ilə göstərilib (UTC+8)

## Nəticələr
Yarış saat 07: 30-da başladı.

## İstinadlar
Nataliya Şubrtova

**Nataliya Şubrtova** (; ) — Slovakiya xizəkçisi, Paralimpiya Oyunlarında lider; Qış Paralimpiya Oyunlarının doqquz qat çempionu.

## Həyatı
Martin şəhərində yaşamış və orada orta məktəbi bitirmişdir. Matey Bel Universitetinin məzunu və beynəlxalq əlaqələr ixtisasını bitirmişdir. Peşəkar xizəkçidir, 2010-cu ildən bəri Paralimpiya yarışlarında paralimpiya xizəkçisi Henrieta Farkaşovanın yönəldicisi olaraq yarışır və onunla birlikdə Vankuverdə üç qızıl və bir gümüş medalı qazanmışdır. Soçidə keçirilən yarışlarda üç medal (iki qızıl və bir bürünc), Vankuverdə isə beş medal (dörd qızıl və bir gümüş) qazanmışdır. 

Böyük bacısı və kiçik qardaşı var. İngilis, ispan və portuqal dillərində danışır. Kitab oxumağı və səyahət etməyi sevir.

## Xarici keçidlər

* Natália Šubrtová: Vždy som bola hyperaktívnym dieťaťom
Amor fati

**Amor fati** — latınca *tale sevgisi* və ya *birinin taleyinə duyduğu sevgi* kimi tərcümə olunan ifadə. Bu ifadənin özündə ehtiva etdiyi yanaşma tərzinə əsasən həyatda insanın başına gələn hər bir şey, hətta iztirab və itki belə mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Amor fati Nitsşenin *ədəbi təkrarlanma* adı verilən konsepsiyası ilə bağlıdır. Onun fikrincə, hər şey sonsuz bir zaman müddətində sonsuz sayda yenidən təkrarlanır. Buradan da o, özünə ucsuz-bucaqsız zaman ərzində eyni həyatı olduğu kimi təkrar-təkrar yenidən yaşamaq arzusunu aşılayır (...bu əbədi təsdiqlənmədən və damğadan başqa heç nəyi belə atəşli dərəcədə arzulamamaq).

## Nitsşe
*Amor fati* konsepsiyası Epiktetin adı, eləcə də Mark Avrelinin yazıları ilə (o, latınca yox, yunanca yazdığından yazılarında bu sözləri işlətməmişdi) əlaqələndirilsə də, ən geniş ifadəsini Nitsşedə tapdı. Tale sevgisi onun fəlsəfəsinin mərkəzində yer alırdı. O, "Ecce Homo" əsərinin "Niyə belə ağıllıyam?" adlı 10-cu hissəsində belə yazır:

Bu ifadəyə Nitsşenin başqa əsərlərində də rast gəlinir. "Şən elm" əsərinin 276-cı hissəsində o, həyata olan ümumi münasibətini belə ifadə edir:

Nitsşe *"hə" deyən* ifadəsini hər hansı siyasi və ya sosial vəziyyətlə bağlı işlətmir. O, burada xoşagəlməz reallığı qəbul edə bilən insana istinad edir.

## İztirab
Nitsşenin taleyə olan sevgisi onu əzabın real olduğu gerçəyi ilə radikal şəkildə qarşı-qarşıya qoyur. Həyatdakı yaxşı şeylərlə yanaşı, pisləri də sevmək öz-özlüyündə yetərli deyil. Vacib olanı sevmək bizdən eyni zamanda onların bir-birinə ayrılmaz şəkildə bağlı olduğunu qəbul etməyimizi tələb edir. Nitsşe "Şən elm" əsərinin ön sözünün 3-cü hissəsində yazır:
 
Nitsşe əzabın özünü yaxşı bir şey kimi qələmə vermir. Sadəcə olaraq, onu yaxşılığın ilkin şərti hesab edir.  Yaxşılığın "tək bir anı" pisliyin sonsuzluğuna haqq qazandırır, lakin onların biri olmazsa, digəri məna kəsb edə bilməz. O, "Güc istəyi" əsərində qeyd edir: 

## Müasir yanaşma
Fransız filosofu Albert Kamyu asanlıqla yanaşı, çətinliyi də qəbul etmək, hətta onu sevmək istəyindən danışır. Çətinliyi sevməsək belə, ən azından ona əhəmiyyət verməli olduğumuzu bildirir. "Sizif mifi" adlı əsərində ("Tipasaya qayıdış") belə yazır:

Nitsşe kimi Kamyu da tale ideyasını həm fəlsəfəsinin, həm də həyatının mərkəzinə qoymuşdu. "Tipasaya qayıdış"dakı sözləri ilə həyata olan ümumi mövqeyini ortaya qoyan Kamyu daha sonralar bu sözləri işlətmişdir:  

## Həmçinin bax

* Fatalizm
* Zərdüşt belə deyirdi 
* Stoaçılıq

## İstinadlar
Adolf Eduard Qrube

**Adolf Eduard Qrube** (;) — Alman anatomu və zooloqu.

## Əsərləri
* "Zur Anatomie und Physiologie der Kiemenwürmer" (1838);
* "Die Familie der Anneliden" (1851);
* "Untersuchungen über den Bau von Peripatus Edwardsii" (1853);
* "Annulata Oerstedtiana" (1856–58);
* "Die Insel Lussin und ihre Meeresfauna" (1864);
* "Annulata Semperiana" (1878).

## Ədəbiyyat
*M'Intosh W. C. Adolph Edouard Grube // Nature. — 1880. — Vol. 22. — P. 435–436. — doi:10.1038/022435d0.
*Romer F. Adolf Eduard Grube // Leopoldina. — 1880. — Bd. 16. — S. 114–117.http://www.biodiversitylibrary.org/item/38112#page/120/mode/1up
*Grube Adolph Eduard (1812–1880) (pol.) //  

## İstinadlar
Brüs Maslin

**Brüs Rocer Maslin** ( 3 may 1946) Avstraliya botaniki.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Western Australian Herbarium: Bruce Maslin
Gündəlik (qısametrajlı film)

***Gündəlik***, Ceki Çan tərəfindən yazılmış, qurulan və rejissor Noah Centineo, Martina Ştossel, Ceysi Çan, Kevin Klayn və Andy Lau, yaxınlaşan Çin dövrü dram filmidir.

## Tökmə

* Noah Centineo 
* Tini Stoessel 
* Kevin Kline 
* Andy Lau 
* Jaycee Chan

## İstehsal
19 İyul 2018 tarixində, filmin bükülmüş olduğu təsdiqləndi.

## İstinadlar

## Xarici linklər

*
Patricia Aulitzky

**Patricia Aulitzki** () — Avstriyalı aktrisa.
## Filmoqfafiya

* 2005: Ausgerechnet Weihnachten (Fernsehfilm)
* 2006: Shoppen
* 2007: Alles außer Sex – *Vivian Steiner* (2 Folgen)
* 2007: Weißt was geil wär…?! – *Billie*
* 2007: Schnell ermittelt – *Valerie Lesky*
* 2008: Falco – Verdammt, wir leben noch!
* 2008, 2010: SOKO 5113
* 2008: Der Kaiser von Schexing – Ein schöner Abend (Pilot-Doppelfolge)
* 2008: Ein Fall für zwei – Falsche Fährte
* 2008: Die Rosenheim-Cops – Tut Harry Norden morden?
* 2009: Geld.Macht.Liebe – *Silke Hasselberg* (6 Folgen)
* 2009: SOKO Donau – Der große Bruder
* 2009: Rosamunde Pilcher – Wiedersehen in Rose Abbey
* 2010: Tag und Nacht – *Klara*
* 2011: Die Tänzerin – Lebe deinen Traum
* 2011: Der Bergdoktor – Männer und Frauen
* 2011: Die Abstauber (ORF-Fernsehfilm)
* 2011: Hubert und Staller – Der Sturz des Königs
* 2012: SOKO Kitzbühel – Der falsche Kiefer
* 2012: Die Tote ohne Alibi
* 2012: Die Chefin – Verstrickung
* 2012: Es kommt noch dicker – Kinder
* 2013: Spuren des Bösen – Zauberberg
* 2013: Nicht ohne meinen Enkel
* 2014: Almuth und Rita
* 2015: Block B – Unter Arrest – *Ariane Dellbrück* (10 Folgen) 
* 2015: Engel unter Wasser – Ein Nordseekrimi 
* 2015–2018: Lena Lorenz (ZDF-Fernsehfilm-Reihe, 14 Folgen)
* 2016: Karussell
* 2016: Pregau – Kein Weg zurück – *Edith Rieder* (4 Folgen)
* 2016: SOKO Donau – Wir sind viele
* 2016: Angriff der Lederhosenzombies
* 2016: Landkrimi – Drachenjungfrau
* 2017: Die beste aller Welten
* 2017: Trakehnerblut – Das Vermächtnis 2
* seit 2018: Blind ermittelt (Fernsehreihe)
** 2018: Die toten Mädchen von Wien
** 2019: Blutsbande (Alternativtitel: *Die verlorenen Seelen von Wien*)
** 2019: Das Haus der Lügen (Alternativtitel: *Der Feuerteufel von Wien*)
* 2018: Ihr seid natürlich eingeladen
* 2019: Ein Sommer in Salamanca (Fernsehfilm)
* 2020: Letzte Spur Berlin – Schuld 


## Xarici keçidlər
* www.patricia-aulitzky.com  Offizielle Webseite
* 
* Patricia Aulitzky bei *schauspieler.videos.de*
Omar Sivori

**Enrike Omar Sivori** (, ) — karyerası ərzində hücumçu mövqeyində çıxış etmiş italyan əsilli argentinalı keçmiş futbolçu və məşqçi. Klub səviyyəsində 1950-ci illərin sonu və 1960-cı illərin əvvəllərində İtaliyanın Yuventus klubundakı çıxışları ilə tanınır, bundan başqa vətəni Argentinada River Pleyt və İtaliyanın daha bir təmsilçisi Napolidə də oynamışdır.

## Klub karyerası
### [[River Pleyt FK|River Pleyt]]
### [[Yuventus FK|Yuventus]]
### [[Napoli FK|Napoli]]

## Yığma komanda karyerası
### [[Argentina milli futbol komandası|Argentina]]
### [[İtaliya milli futbol komandası|İtaliya]]

## Oyun tərzi

## Məşqçilik karyerası

## Karyerasının sonu

## Uğurları

## İstinadlar
Spartacus Legends

**Spartacus Legends** () — "Kung Fu Factory" tərəfindən "*[[Spartak (teleserial, 2010)|Spartak]]*" teleserialı əsasında hazırlanan və "Ubisoft" tərəfindən nəşr olunan free-to-play faytinq videooyunu. Videooyun 26 iyun 2013-cü il tarixində "PlayStation Network" və "Xbox Live" platformaları üçün buraxılmışdır. "*Spartacus Legends*" 22 dekabr 2015-ci il tarixində ləğv edilmişdir.

## Qəbul
#### Tənqidçilərin mövqeyi

"*Spartacus Legends*" bütün platformalarda "qarışıq" və "mənfi" rəylər almışdır. Rəy toplayıcısı "Metacritic"ə əsasən videooyun PlayStation 3 platformasında 6 rəy əsasında 100 baldan 50 bal, Xbox 360 platformasında 8 rəy əsasında 100 baldan 45 bal almışdır.

"*[[Game Revolution]]*" mütəxəssisi Nikolas Ten videooyunun təqdim etdiyi məzmunun çoxluğunu tərifləmiş, ancaq onun çətinlik səviyyəsini, o cümlədən qrafik problemlərini tənqid etmiş və oyuna 5 ulduzdan 3 ulduz vermişdir.

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*  (arxivləşdirilmiş) 
*
Emeri Klerens Leonard

**Emeri Klerens Leonard** (; [) — Amerika botanik-təsnifatçısı, американский ботаник-систематик, Akantkimilər bitki fəsiləsi üzrə mütəxəssis.
## Elmi işləri
*Leonard, E.C. The North American species of Scutellaria (неопр.) // Contributions from the United States National Herbarium. — 1927. — Т. 22, № 10. — С. 703—748.
*Leonard, E.C. The Acanthaceae of Colombia. — Washington, 1951—1958.
## Leonardın şərəfinə adlandırılmış takson
*  [= ]
## İstinadlar
Rupert Çarlz Barnebi

**Rupert Çarlz Barnebi** (, ) — Böyük Britaniya əsilli Amerika botaniki. Nyu-York Botanika Bağının görkəmli alimlərindən biridir..
## Elmi əsərləri
* *Atlas of North American Astragalus*.
* *Daleae Imagines*.
* *Intermountain Flora, Volume 3, Part B*.
* *Silk Tree, Guanacaste, Monkey's Earring: A Generic System for the Synandrous Mimosaceae of the Americas* (3 Volumes).

## Şərəfinə adlandırılmış taksonlar
*[[Barnebya]]* bitki cinsi Barnebinin şərəfinə adlandırılmışdır.. Onun şərəfinə həmçinin *[[Barnebyella]]*, *[[Barnebydendron]]* və 25 bitki növü adlandırılmışdır..
## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* DNB, Katalog der Deutschen Nationalbibliothek: Rupert C. Barneby
* Botanical Elctronic News: Dr. Rupert C. Barneby (1911—2000)
* Barnebya W. R. Anderson & B. Gates
Azərbaycan SSR əməkdar ixtiraçısı

**Azərbaycan SSR əməkdar ixtiraçısı** () — 9 oktyabr 1959-cu ildə təsis edilmiş fəxri ad. Azərbaycan SSR-in xalq təsərrüfatında, texnikanın tərəqqisində xüsusilə böyük rol oynayan, həyata keçirilmiş ixtiraların müəlliflərinə, habelə ixtiraçılığın inkişafında və ixtiraların həyata keçirilməsində xüsusi böyük xidməti olan şəxslərə verilirdi.

## Əsasnaməsi
Fəxri ad Azərbaycan SSR xalq təsərrüfatının bütün sahələrində və ölkənin müdafiəsi uğrunda texnikanın tərəqqisində böyük əhəmiyyəti olan ixtiraçılar hərəkatını genişləndirmək məqsədilə müəyyən edilmişdir. Fəxri ada layiq görülən şəxslərə qızıl döş nişanı verilirdi.

### Döş nişanı
Fəxri adın döş nişanının nümunə və təsviri Azərbaycan SSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin 10 may 1960-cı il tarixli qərarı ilə təsdiq edilmişdir. Qərarda döş nişanının təsviri aşağıdakı kimi verilmişdir:

"Azərbaycan SSR əməkdar ixtiraçısı" döş nişanı diametri 26 mm düzgün dairə şəklindədir, nişanın o biri üzünün səthi hamardır. Döş nişanının üz tərəfi 0,6 mm enində nazik haşiyə ilə haşiyələnmişdir.
"Azərbaycan SSR əməkdar ixtiraçısı" sözləri qabarıq hərflərlə yazılmışdır. Nişanın sol tərəfində sallanmış dəfnə budağına dalğalı lent sarılmışdır. Budaq və lent qabarıq təsvir olunmuşdur. Döş nişanı qulp və halqa vasitəsi ilə 26 mm eni olan düzbucaqlı çərçivəyə birləşdirilir. Çərçivəyə eni 21 mm, hündürlüyü 11 mm olan muar lent çəkilmişdir. Lentin yanlarında 3,5 mm eni olan iki ağ zolaq vardır. Göy rəngli lentin ortasından uzununa 3,5 mm enində mavi zolaq keçir, ondan 1,5 mm aralı 0,2 mm enində iki nazik mavi zolaq keçir.
Döş nişanı tompakdandır, qızıl suyuna çəkilmişdir.
Döş nişanı paltara sancaq vasitəsilə vurulur.

### Fəxri fərmanı


Certificate_of_honor_of_the_honored_inventor_of_the_Azerbaijan_SSR_(front).jpg|Üz qabığı
Certificate_of_honor_of_the_honored_inventor_of_the_Azerbaijan_SSR.jpg|İç hissəsi



## İstinadlar

;Sənədlər

## Ədəbiyyat
* 

## Həmçinin bax
* Azərbaycan SSR əməkdar ixtiraçılarının siyahısı
* Azərbaycan SSR əməkdar səmərələşdiricisi
Ceyms Frensis Makbrayd

**Ceyms Frensis Makbrayd** (, ) — Amerika botaniki.
## Elmi işi
* *Flora of Peru*, 1936.
## İstinadlar

## Xarici keçidlər
* Dave’s Garden Newsletter for March 9, 2006