Xırdalıqların tanrısı (kitab)

**Xırdalıqların tanrısı** () — 1997-ci ildə Arundati Roy tərəfindən nəşr olunan, qlobal ədəbiyyatın ən mühüm əsərlərindən biri. Royun bu debüt romanı, Hindistanın Kerala bölgəsindəki kiçik bir kənddə baş verən faciəvi və mürəkkəb ailə münasibətlərini və cəmiyyətin dərin strukturlarını araşdırır. Roman, həmçinin Hindistanın postkolonial dövründəki sosial və mədəni dəyişiklikləri, kasta sistemini və qadınların cəmiyyətdəki yerini təsvir edir.
## Mövzusu
"Xırdalıqların tanrısı" əsəri, ikiqat zaman və məkan strukturunda yazılıb. Əsər, 1960-cı illərdə Hindistanın Kerala bölgəsindəki Ayemenem adlı kənddə baş verir və bir neçə il sonra, 1990-cı illərdə baş verən hadisələr arasında keçid edir. Romanın mərkəzində Ammu adlı bir qadının həyatına və onun ailəsindəki faciəyə diqqət yetirilir. Ammu, cəmiyyətin qaydalarına qarşı çıxaraq öz sevgisini yaşamağa çalışan, amma sevgi və cəmiyyətin qaydaları arasında sıxışıb qalan bir qadındır.

Əsərdəki ən mühüm mövzulardan biri sevgi və qadağalardır. Roy, fərdlərin, xüsusilə qadınların, öz şəxsi arzuları və istəkləri ilə cəmiyyətin onları məcbur etdiyi sərhədlər arasındakı gərginliyi dərin bir şəkildə təhlil edir. Bununla yanaşı, Hindistanın kasta sistemi və onun insan həyatına təsiri də əsərdə mühüm yer tutur. Roman, bu sosial strukturları pozan və insanları "kiçik şeylər" üçün mübarizə aparmağa vadar edən bir hekayəni təqdim edir.

## Unikallığı
Ən fərqli cəhətlərindən biri onun yazı üslubudur. Əsər qeyri-xətti zaman quruluşu və çoxlu povestlərlə seçilir. Romanın başından sonuna qədər hadisələr qarışıq şəkildə təqdim edilir. Oxucunun diqqətini cəlb edən, ancaq əsərin sonunda aydınlanan və bir-birinə bağlı olan çoxsaylı gizli məqamlar vardır. Bu, oxucunun romanı tam başa düşməsi üçün müxtəlif aspektlərdən düşünməyi tələb edir.
Romanın əsas qəhrəmanları arasında Ammu ilə yanaşı, onun əkiz qardaşı Esthappen və Rahel var. Esthappenin ölümündən sonra, onun yeri ailə üçün böyük bir boşluq yaradır. Rahelin qayıdışı ilə keçmişin yaraları yenidən açılır. Roy, dünyanı və cəmiyyəti uşaqların gözündən göstərərək, onların dünyaya baxışlarını incəliklə təsvir edir.

## Sosial və siyasi kontekst
Roy, romanında Hindistanın postkolonial dövründəki sosial və siyasi vəziyyəti də parlaq şəkildə göstərir. Hindistanın müstəqilliyini qazanmasından sonra, müxtəlif sosial problemlər və bölgələr arasında olan ayrı-seçkiliklər müstəqilliyin gətirdiyi vəd olunmuş bərabərliklə ziddiyyət təşkil edir. Kerala əyalətindəki kasta sistemi, sosial cəhətdən sıxışdırılmış qrupların həyatını təhrif edir və bu mövzu əsərin mərkəzində durur.
Royun əsərindəki mövzulardan biri də qadınların cəmiyyətdə ikinci dərəcəli roludur. Ammu, cəmiyyətin qaydalarına qarşı çıxmağa çalışsa da, bütün cəhdləri uğursuz olur. Roy, bu əsəri vasitəsilə Hindistanın qadınlarına qarşı olan cinsi bərabərsizlikləri və təzyiqləri dərinləşdirir.

## Romanın təsiri və uğuru
Əsər dünyada böyük nüfuz qazanıb. O, 1997-ci ildə Buker mükafatını qazanmış və ədəbiyyat dünyasında geniş müzakirələrə səbəb olmuşdur. Roman həmçinin, Arundhati Royu dünya ədəbiyyatında müasir Hindistanın ən önəmli yazıçılarından biri olaraq tanıtmışdır. Əsərin dərin fəlsəfi və sosial təhlilləri, eləcə də müasir Hindistanın mədəniyyəti haqqında verdiyi zəngin təsvirlər, onu oxucular üçün unikal və əhəmiyyətli edir.

## İstinadlar

## Ədəbiyyat
* *Arundhati Roy's The God of Small Things: Critique and Commentary*, by R. S. Sharma, Shashi Bala Talwar. Published by Creative Books, 1998. .
* *Explorations: Arundhati Roy's the God of small things*, by Indira Bhatt, Indira Nityanandam. Published by Creative Books, 1999. .
* *The God of Small Things: A Saga of Lost Dreams*, by K. V. Surendran. Published by Atlantic Publishers & Distributors, 2000. . Excerpts
* *Arundhati Roy's The God of small things: a reader's guide*, by Julie Mullaney. Published by Continuum International Publishing Group, 2002. .
* *Reading Arundhati Roy's The God of Small Things*, by Carole Froude-Durix, Jean-Pierre Durix. Published by Editions universitaires de Dijon, 2002. ,.
* *Arundhati Roy's The god of small things: a critical appraisal*, by Amar Nath Prasad. Published by Sarup & Sons, 2004. .
* *Derozio To Dattani: Essays in Criticism*, by Sanjukta Das. Published by Worldview Publications, 2009. 
* *The God of Small Things: A Novel of Social Commitment*, by Amitabh Roy. Published by Atlantic Publishers & Distributors, 2005. . Excerpts
* *Arundhati Roy's The god of small things*, by Alex Tickell. Published by Routledge, 2007. . Excerpts
* Caste and The God of Small Things :en:Emory University.
* The God of Small Things, Chapter One – Paradise Pickles and Preserves *[[:en:The New York Times]]*
## Xarici keçidlər
* Arundhati Roy discusses ''The God of Small Things'' on the BBC *[[:en:World Book Club]]*
* Отзыв о книге
* God of Small Things by Arundhati Roy