Xəlifəlilər

**Xəlifəlilər** (tam adı:*Xəlifəli soyu*) — VIII-ci əsrdə Xəlifə Qiyas indi ki Azərbaycan Respublikasının cənub ərazisində əsasən Yardımlı rayonunun Perimbel kəndində məskunlaşmış, nəsili günümüzə qədər davam etməkdə olan Azərbaycan xalqının tanınmış soylarından biridir. Soyun nümayəndələri 14 əsrdir Perimbel kəndində yaşamağa davam edir, dəfələrlə kənd yandırılmış, dağıdılmış, əhali köçürülmüş olsa da hər dəfəsində yenidən kəndə qayıtmışlar Xəlifə Qiyas və qardaşı Xəlifə Kamal ziyarətgahını bərpa etmişdir. Hazırda kəndin əksəriyyəti bu soydan 4 tayfanın davamçısıdır. 

## Soyun yaranması tarixi

Şiələrinin 4-cü imamı Zeynülabidin nədidəsi Xəlifə Qiyas () 4 oğlu, ailəsi və qardaşı Xəlifə Kamal () ilə VIII-ci əsrdə Perimbel kəndində məskunlaşmış və günümüzə qədər nəsili, 4 oğlunun adı ilə bağlı (Şavrux tayfası, Ağaməmməd tayfası, Məmmədrəhim tayfası, Xəlifə Məmməd tayfası) olan 4 Tayfadan davam etməkdədir. Tarixi sənədlərə görə kəndin əvvəlki adları Pirinbel, Xəlfəli və Seyyidlər kəndi kimi də adlanmışdır. Perimbel- “Pirin qənşəri”, “Pirin məkanı mənasında” – “Pirin beli” mənasındadı. Qardaşlardan Kamal(ərb:Kamaləddin) gənc yaşda şəhid olmuş onun övladı olmamışdır, məzarları Perimbel kəndində ziyarətgahdır. Xalifə Qiyas ömrünü Perimbel kəndində başa vurmuş, məzarı Pir kimi fəaliyyət göstərməkdədir. Günümüzdə Perimbel kəndinin əksər hissəsi Xəlifə Ğiyasın 4 oğlunun nəslinin nümayədələrindən ibarət olmaqdadır. Yaxın tarixə baxsaq son 2 əsrdə Çar Rusiyası və Rus imperiyası tərəfindən Perimbel kəndi 4 dəfə dağıdılıb, evlər yandırılıb, əhalisi represiya qurbanına çevrilib, hər dəfə müəyyən illərdən sonra öz əhalisi tərəfindən bərpa etmişdir. 

## Soyun yayılma cografiyası
Ölkələr : , , , , , , , .
 : , Perimbel, Babalı, Cerimbel, Yardımlı, Biləsuvar, Göygöl, Ucar.
Soyadlar : Abbasov, Ağayev, Həşimov, Sultanov, Fətiyev, Həsənov, Əliyev, Xurşidov
Tədqiqatçılar oykonimi VII əsr və VIII-ci əsrdə Azərbaycana köçürülmüş ərəb tayfalarından birinin adı ilə və ya pirembel tayfasının babalı tirəsinin adı ilə bağlayırlar. Etnotoponimdir.

## Atributlar
Kökü Bəni Haşim sülaləsinə söykənən Xəlifəlilər (Xəlifə Qiyasdan törəyən nəsil adı) soyunun rəmzi bayrağı və gerbinin təsis edilməsi birdən-birə baş verməyib, bunun zəngin tarixçəsi vardır. Elvin Abbasovun illərdir yürütdüyü tədqiqatlar nəticəsində bir çox arxiv sənədlərinə baxılmış, Azərbaycan Respublikası Milli Arxiv İdarəsi, Gürcüstan Milli Arxivi, Sankt-Peterburqun Mərkəzi Dövlət Tarix Arxivi, İranın bir neçə seyidşünas dəftərxanaları, Osmanlı arxivləri araşdırılmışdır. Soyun tanınmış və yaşlı nümayəndələri ilə məşvərət edilmişdir. 

### Bayraq
Xəlifə Qiyas soyuna tərtif edilmiş Bayraq
* Rənglər : Yaşıl, Ağ
* Atrebutların sayı  : 14
* Rəmzlər : 1 günəş, 1 ay, 12 ulduz.
* Vizual Təsvir : İslamın rəngi olan Yaşıl fondan istifadə edilib, ortada Günəş və ay, günəş üstdə, ay altda olmaqla ətrafında dairə formasında 12 ulduz.
* Atrebutların təmsili : Günəş - İslam Peygəmbəri, Ay - Hz Fatiməni, Ulduzlar -12 imamları təmsil edir.

### Gerb
Xəlifə Qiyas soyuna tərtif edilmiş Gerb

## Xəlifə Qiyasın oğulları
# Şahruq ibn Qiyas
# Ağa Məhəmməd ibn Qiyas
# Məhəmməd Rahim ibn Qiyas
# Xəlifə Məhəmməd ibn Qiyas
Xəlifə Qiyasın soyu, dörd oğlundan dörd tayfa olaraq bir çox soyad ilə Azərbaycan, Rusiya İran, Türkiyə və daha bir çox ölkədə 50 min-dən çox nümayəndəsi yaşamaqdadır.

## Xəlifə Qiyasın Şəcərəsi

* Hz Məhəmməd İslam peyğəmbəri
* Hz Fatimə binti Məhəmməd
* Hz Əli ibn Əbu Talib, Şiələrin 1-ci İmamı
* Hz Hüseyn ibn Əli, Şiələrin 3-cü İmamı
* Hz Zeynülabidin ibn Hüseyn, Şiələrin 4-cü İmamı
* Əl Hüseynul Əsğər ibn Zeynül-Abidin
* Übeydullahil Ə'rəc ibn Əl Hüseynul Əsğər
* Əliyül Abid (künyə:Əliyül Saleh) ibn Übeydullahil Ə'rəc
* Übəydullah Sani ibn Əliyül Abid
* Saleh ibn Übəydullah Sani
* Ğiysəddin (az:Xəlifə Qiyas) ibn Saleh
* Şahruq ibn Ğiysəddin (az:Xəlifə Qiyas)
* Əlvənd 
* Kamal 
* Əlvənd 
* Şahruq 
* Saleh 
* Yarməmməd




Fayl:Xelife_Qiyas_Seceresi.jpg|thumb|Xəlifə Qiyas soyuna aid şəcərə
Fayl:Xəlifə_Qiyas_soyuna_aid_şəcərə.jpg|thumb|Xəlifə Qiyas soyuna aid şəcərə
Fayl:Xelifelirler Seceresi.jpg|thumb|Xəlifə Qiyas soyuna aid şəcərə



## Soya mənsub ziyartgahlar
* Xəlifə Qiyas ziyarətgahı - Yardımlı Rayonu, Perimbel kəndi.
* Xəlifə Kamal ziyarətgahı - Yardımlı Rayonu, Perimbel kəndi.
* Mir Sultan ağa ziyarətgahı - Biləsuvar Rayonunda,


Fayl:Xəlifə_Qiyas.jpg|Xəlifə Qiyas ziyarətgahı
Fayl:Xəlifə Kamal ziyarətgahı.webp|Xəlifə Kamal ziyarətgahı



## Soyun məşhur nümayəndələri
* Мüstəqil Bağır oğlu Ağayev — Azərbaycan filosofu; AMEA-nın Fəlsəfə, Sosiologiya və Hüquq İnstitutu Fəlsəfə və Hüquq İnstitutunun aparıcı elmi işçisi, fəlsəfə elmləri namizədi.
* Mircəfər Həsənov — Pedaqogika üzrə fəlsəfə doktoru, professor
* Əzəm Ağayev — Tibb Universitetinin Professoru
* Anar Ağayev Əzəm oğlu — Həkim Professor
* Mirkamil Əliyev — Professor
* Mirşahin Ağayev
* Mirəşrəf Fətiyev
* Elvin Abbasov

## Mənbə
* İmam Səccad (İmam Zeynul-Abidin (ə))
* Azərbaycanın əsrarəngiz gözəl təbiətli rayonu: Yardımlı
* Facebook Yardımlı Perimbel kəndi
* Yardımlı
* Xəlifəlilər → "Xəlifə Qiyas" soyunun tədqiqatçısı Elvin Abbasov

## İstinadlar

## Həmçinin bax
* Xəlifə Qiyas
* Xəlifə Kamal
* Elvin Abbasov
* Azərbaycanda İslamın yayılması