Aston Martin

**Aston Martin Limited** — nüfuzlu idman avtomobillərinin ingilis istehsalçısıdır. Markanın mənşəyi Lionel Martin və Robert Bamford qurub. Baş qərargah Heydon, Uorvikşir şəhərindədir. Şirkətin adı 1913-cü ildə Singer-10 yarışında qələbə qazanan Lionel Martinin yaradıcılarından biri olan Aston-Clinton adından götürülür. 1994-cü ildən başlayaraq, Ford Motor Company-in bir hissəsi olan Premyer Automotive Group-nun bir hissəsi idi, lakin 2006-cı ilin avqust ayında Ford Aston Martini satmağı planlaşdırdı. 2007-ci ilin ikinci rübündə Ford Motor şirkəti Aston Martin şirkətini, David Ricards tərəfindən uzun müddətdir pərəstişkar və Aston Martin avtomobillərinin kollektoru olan Prodrive şirkətinin idarə etdiyi investorlar konsorsiumuna satdı. Müqavilə 925 milyon dollar təşkil edib. 2012-ci ilin dekabrında "İnvestindustrial" özəl investisiya fondu şirkətin səhmlərinin 37,5% -nə qarşı 120 milyon funt sterlinq qoymuşdu. 2013-cü ildə Aston Martin, Almaniyanın Daimler AG şirkəti ilə strateji tərəfdaşlıq müqaviləsi imzaladı, müqavilə yeni V8 mühərrikinin birgə işlənməsini və yeni nəsil Aston Martin avtomobillərinin yaradılmasında yardım göstərməyi planlaşdırır.

## Tarixi

### Yaradılması

Aston Martin 1913-cü ildə Lionel Martin və Robert Bamford tərəfindən yaradılmışdır. Başlanğıcda təsisçilər "Bamford & Martin" kimi səylərini birləşdirdi. Aston Martin adlı ilk avtomobil 1915-ci ilin mart ayında, Isotta Fraschini-nin 1908 şassisi üzərində 1.4 litrlik 4 silindrli Koventri-Simpleks mühərriki ilə Martin tərəfindən yaradılmışdır. Birinci Dünya müharibəsi kütləvi istehsalın qarşısını aldı. Müharibə zamanı şirkət ildə 14 avtomobildən çox istehsal edə bilmirdi. Bütün avtomobillər Sopwith aviasiya şirkətinə satılıb.

### Dünya müharibələri arasında
Birinci Dünya müharibəsindən sonra, Bemford keçmiş köşkləri Abinqton Roud-a kirayəyə verdi.

### Devid Broun dövrü
İkinci Dünya müharibəsindən sonra, 1947-ci ildə şirkət David Brown Limited şirkətinin sənayeçi və uzun müddətdir bir markası olan Devid Broun bu şirkəti əldə etdi. Modelin başlanğıcına "DB"-ni əlavə edən də o idi. Aston Martin ilə birlikdə, Devid Broun Lagonda-nı da qurdu. Birləşən şirkət Aston Martin Lagonda Limited kimi tanındı. Devid Broun da daxil olmaqla, Aston Martin-in əsas arzusu həmin vaxtın ən məşhur yarışlarından olan 24 saat Le Man-da qalib gəlmək idi. 1959-cu ildə Devid Broun bu qələbəni qazanmağı bacardı.

### Mülkiyyətin dəyişdirilməsi
Şirkət maliyyə çətinliklərini yaşamağa davam etdi və 1972-ci ildə Company Development Ltd.-nin Birminqem şəhərindəki konsorsiumuna satıldı. 1975-ci ildə şirkət Şimali Amerikalı sahibkarlar Piter Spraqyu və Corc Mindenə satılmışdı. Yeni sahiblər zavodu 1977-ci ildə V8 Vantage avtomobillərinin istehsalı üçün müasir bir xətt ilə təmin etdi və sonra Bulldog ilə 1980-ci ildə əvəz edildi.

Ancaq şirkət maliyyə çətinliyi yaşamağa davam etdi. 1987-ci ildə, Aston-Martin şirkətinin növbəti sahibi şirkətdə 75% pay almış Fordun Amerika konserni oldu.

1988-ci ildə, 20 il ərzində təxminən 5 min avtomobil istehsal edən şirkət son olaraq V8 istehsalı tamamladı və Virage təmin etdi. 1992-ci ildə Aston Martin Vantage təqdim edildi və növbəti il şirkət DB seriyasını gündəmə gətirdi, Aston Martin DB7-nin təqdimatını elan etdi.

### Ford dövrü

1993-cü ildə Ford şirkəti tam nəzarətə aldı və onu Premier Automotive Group-a köçürdü. Həmon dövrdə istehsal bazasında əhəmiyyətli investisiyalar oldu. 1994-cü ildə Ford Bloxhamda Banbury Road zavodu açır. 1995-ci ildə şirkət 700 avtomobil istehsal edib, 1998-ci ildə iki min DB7 qurulmuşdur.

2003-cü ildə Detroytda keçirilən beynəlxalq avtomobil sərgisində DB7-nin ardı DB9 istehsalı başlandı və AMV8 Vantage yeni bir model elan edildi. Həmçinin 2003-cü ildə Qeydonda bir zavod açılmışdır.

2003-cü ilin dekabr ayında Aston Martin 2005-ci ildə avtoidmana qayıdacağını elan edir. Xüsusilə bu məqsədlə yeni bir bölmə yaradıldı. Daha sonra DBR9 proqramını həyata keçirmək üçün Prodrayv şirkəti ilə birləşən Aston Martin Racing yarandı.

## Modelləri

### İkinci Dünya müharibəsindən əvvəl avtomobillər
* 1921–1925 Aston Martin Standard Sports
* 1927–1932 Aston Martin First Series
* 1929–1932 Aston Martin International
* 1932–1932 Aston Martin International Le Mans
* 1932–1934 Aston Martin Le Mans
* 1933–1934 Aston Martin 12/50 Standard
* 1934–1936 Aston Martin Mk II
* 1934–1936 Aston Martin Ulster
* 1936–1938 Aston Martin 2 Litre Speed
* 1937–1939 Aston Martin 15/98
* 1939–1939 Aston Martin 2 Litre C-Type

### İkinci Dünya müharibəsindən sonra modellər
* 1948–1950 Aston Martin 2-Litre Sports (DB1)
* 1950–1953 Aston Martin DB2
* 1953–1957 Aston Martin DB2/4
* 1957–1959 Aston Martin DB Mark III
* 1958–1963 Aston Martin DB4
* 1961–1963 Aston Martin DB4 GT Zagato
* 1963–1965 Aston Martin DB5
* 1968 Aston Martin DBS Vantage
* 1965–1969 Aston Martin DB6
* 1967–1972 Aston Martin DBS
* 1969–1989 Aston Martin V8
* 1993–2003 Aston Martin DB7
* 2002–2004 Aston Martin DB AR1
* 2004— Aston Martin DB9
* 2005— Aston Martin V8 Vantage
* 2007–2012 Aston Martin DBS
* 2009–2012 Aston Martin One-77
* 2010— Aston Martin Rapide
* 2011–2012 Aston Martin Virage

### Superkarlar
* 1977–1989 Aston Martin V8 Vantage
* 1986–1990 Aston Martin V8 Zagato
* 1989–2000 Aston Martin Virage
** 1989–1997 Aston Martin Virage/Virage Volante
** 1993–2000 Aston Martin Vantage
** 1996–2000 Aston Martin V8 Coupe/V8 Volante
* 2001–2007 Aston Martin V12 Vanquish
** 2004–2007 Aston Martin V12 Vanquish S
* 2007–2012 Aston Martin DBS/DBS Volante
* 2009–2012 Aston Martin One-77
* 2011–2012 Aston Martin V12 Zagato
* 2011–2012 Aston Martin Virage/Virage Volante
* 2012— Aston Martin Vanquish

### Digərləri
* 1944 Aston Martin Atom (concept)
* 1961–1964 Lagonda Rapide
* 1976–1989 Aston Martin Lagonda
* 1980 Aston Martin Bulldog (konsept-kar)
* 1993 Lagonda Vignale (konsept-kar)
* 2007 Aston Martin V12 Vantage RS (concept)
* 2007–2008 Aston Martin V8 Vantage N400
* 2008 Aston Martin Vanquish S

* 2009 Aston Martin Lagonda SUV (concept)
* 2010 Aston Martin V12 Vantage Carbon Black Edition
* 2010 Aston Martin DBS Carbon Black Edition

### Müasir modellər
* Aston Martin V8 Vantage
* Aston Martin V8 Vantage Roadster
* Aston Martin DB9
* Aston Martin DB9 Volante
* Aston Martin Vanquish
* Aston Martin Rapide S
* Aston Martin Cygnet
* Aston Martin DB11

### Prototipləri
* Aston Martin DBS — kupe
* Aston Martin One-77
* Aston Martin AMV 10
* Aston Martin DB 10 — kupe

## İdman avtomobilləri

### Yarış avtomobilləri
* Aston Martin DB3 (1950–1953)
* Aston Martin DB3S (1953–1956)
* Aston Martin DBR1 (1956–1959)
* Aston Martin DBR2 (1957–1958)
* Aston Martin DBR3 (1958)
* Aston Martin DBR4 (1959)
* Aston Martin DBR5 (1960)
* Aston Martin DP212 (1962)
* Aston Martin DP214 (1963)
* Aston Martin DP215 (1963)
* Aston Martin RHAM/1 (1976–1979)
* Aston Martin AMR1 (1989)
* Aston Martin AMR2 (never raced)
* Aston Martin DBR9 (2005-)
* Aston Martin DBRS9 (2005-)
* Aston Martin V8 Vantage Nürburgring (2006-)
* Aston Martin V8 Vantage Rally GT (2006-)
* Aston Martin DBR1-2 (2009-)
* Aston Martin AMR-One (2011-)

### Engine supply only
* Lola T70-Aston Martin (1967)
* Nimrod C2-Aston Martin (1981–1984)
* Nimrod C3-Aston Martin (never raced)
* EMKA C83-Aston Martin (1983)
* EMKA C84-Aston Martin (1984–1985)
* Cheetah G604-Aston Martin

## İstinadlar

## Xarici keçidlər
*