Италиялъул премьер-министер

**Италиялъул премьер-министер**, официалго **Итал Республикаялъул Министерзабазул Мажлисалъул президент** (, Италиялда гӀемерисеб абула ***Presidente del Consiglio*** яги информалго **Premier** абун) ккола Итал Республикаялъул хӀукуматалъул бетӀерлъун. Премьерасул хъулухъ гӀуцӀун буго Италиялъул конституциялъул 92-лелдаса 96-лелде щун ругел макъалабаздалъун. Премьер-министер хъулухъалде тӀамула Республикаялъул президентас, ва хъулухъалде чӀезе гьесул букӀине ккола итал парламенталъул божилъи.

Итал Республика гӀуцӀизегӀан, хъулухъалда абулеб цӀар букӀана Италиялъул Къиралаталъул Министерзабазул Мажлисалъул президент (*Presidente del Consiglio dei ministri del Regno d'Italia*). 1925-лдаса 1943 соналде щвезегӀан, фашистияб режималъул заманалда, хъулухъ сверизабун букӀана хӀукуматалъул бетӀерасулги, Пачалихъияб секретариаталъул премьер-министерасулги  (*Capo del Governo, Primo Ministro Segretario di Stato*) диктаторияб хъулухъалде, жибги букӀарав Италиялъул къираласул цӀаралдалъун бетӀерлъи гьабулев вукӀарав Фашизмалъул Дуче Бенито Муссолинихъ. Виктор Эммануэл III къиралас хъулухъалдаса Муссолини вахъана 1943 соналъ, ва хъулухъ букӀахъинабуна гьебго соналъ маршал Пьетро Бадолйо премьер-министерлъун вахъиндал. Итал Республикаялъул тӀоцевесев премьер-министерлъун лӀугьана Алсид Де Гаспери 1946 соналъ. 

Премьер-министер ккола министерзабазул мажлисалъул вакиллъун, жиндихъ тӀураязул хӀакимлъи бугев, ва гьев хъулухъ релълъараб буго цогидал парламентариял системабазда ругел гӀемерисезда. Италиялъул кӀодолъиялъул формалияб тартибалъ гьеб хъулухъ рикӀкӀуна церемониалго ункъабилеб кӀудияб итал пачалихъияб хъулухълъун. 

Марио Драги, цеве Европаялъул централияб банкалъул президентлъун вукӀарава, премьер-министерлъун тӀамуна президент Серджо Миттареллаца 2021 соналъул 23 фебруаралда, Джузеппе Конте хъулухъалдаса гӀодов чӀедал.

## Функциял

## Тарих
ТӀоцебе гьеб хъулухъ гӀуцӀана 1848 соналъ итал пачалихъ, гьанжеселда цебе букӀараб Сардиниялъул Къиралаталда, хъулухъ гьелъул конституциялде, Албертинал статуталда, рехсон букӀинчӀониги.1848-лелдаса1861 соналде щвезегӀан Къиралаталъе нухмалъи гьабулев вукӀана анцӀго премьер-министер, гьезул гӀемериселги рукӀана кваранал сиясатчагӀилъун.

## ЧӀаго ругел Италиялъул премьер-министерзабилъун рукӀарал
 къо-моцӀалде чӀаго ругел премьер-министерзабазул къадар буго анцӀила кӀиго. Ахирисев хварав цеве премьер-министерлъунги вукӀарав вуго Карло Азелйо Чампи (1993–1994), хвана 2016 соналъул 16 септембералда.


File:Arnaldo Forlani 3 (cropped).jpg|Арналдо Форлани1980–1981
File:Ciriaco De Mita 2010.jpg|Чириако Де Мита1988–1989
File:Giuliano Amato - Festival Economia 2013.JPG|Джулиано Амато1992–19932000–2001
File:Silvio Berlusconi 2018.jpg|Силвио Берлускони1994–19952001–20062008–2011
File:Lamberto dini pl.jpg|Ламберто Дини1995–1996
File:Romano Prodi - Giornata Autonomia 2014.JPG|Романо Проди1996–19982006–2008
File:Massimo_D%E2%80%99Alema_(8812707342)_cropped.jpg|Массимо Д'Алема1998–2000
File:Mario Monti 2012.jpg|Марио Монти2011–2013
File:Enrico Letta 2016.jpg|Энрико Летта2013–2014
File:MatteoRenzi2018 (cropped).jpg|Маттео Ренци2014–2016
File:Paolo Gentiloni 2019 (cropped).jpg|Паоло Джентилони2016–2018
File:Giuseppe Conte (cropped).jpg|Джузеппе Конте2018–2021
File:Mario Draghi in 2021 (cropped).jpg|Марио Драги2021–2022


## Ралагье гьединго
* Италиялъул премьер-министерзабазул сияхӀ

## МугъчӀваял

## КъватӀисел регӀелал
* Италиялъул Премьер-министрасул веб-сайт
* List of Italian Prime Ministers, with information on length of term and party membership