Stanislav Petrov

**Stanislav Yevgráfovich Petrov** (Станислав Евграфович Петров en rusu, 9 de setiembre de 1939 - 19 de mayu de 2017) foi un teniente coronel retiráu del exércitu soviéticu mientres la Guerra Fría. Ye recordáu por haber identificáu correutamente una alerta d'ataque con misiles como una falsa alarma en 1983, polo qu'evitó lo que podía desencadenar una guerra nuclear ente la Xunión Soviética y los Estaos Xuníos.

## L'incidente

El 26 de setiembre de 1983 (inda 25 n'Estaos Xuníos), Stanislav Petrov evitó lo que pudo ser una catástrofe mundial cuando se produció'l llamáu *Incidente del equinocciu de seronda*, qu'asitiaría al mundu a escasos segundos del *[[Estratexa de les armes nucleares#Destrucción Mutua Asegurada: la Carta del Llocu y la disuasión nuclear|Apocalipsis atómicu]]*. A les 00.14 (hora de Moscú) un satélite soviéticu dio l'alarma: un misil balísticu intercontinental estauxunidense llanzaríase dende la base de Malmstrom (Montana, Estaos Xuníos) y en 20&nbsp;minutos algamaría la Xunión Soviética.

Stanislav Petrov taba a cargu del búnker Sérpujov-15, el centru de mandu de la intelixencia militar soviética dende onde se coordinaba la defensa aeroespacial rusa. La so misión yera verificar y sollertar de cualquier ataque a los sos superiores, colo que s'empecipiaría'l procesu pa contraatacar con armamentu nuclear a los Estaos Xuníos.

Solo tres selmanes antes, la Xunión Soviética baltara un avión de pasaxeros surcoreanu qu'invadiera l'espaciu aereu soviéticu, colo que mató a les 269 persones a bordu, incluyíos dellos estauxunidenses. La OTAN llueu empezó l'exerciciu militar "Able Archer 83", interpretáu pol KGB como una preparación d'un primer ataque.

Acordies con CNN, el KGB unviara un mensaxe a los sos espíes n'Occidente p'alverti-yos de que se preparar ante una posible guerra nuclear.

En principiu, Petrov pensó que debía de tratase d'un error, porque nun tendría sentíu que los estauxunidenses atacaren con un únicu misil. Más tarde los ordenadores indicaron que cuatro misiles más se dirixíen escontra la URSS.

Petrov conocía bien les peculiariades del sistema satélite OKO d'alerta temprano rusa y creía qu'esti podía equivocar, asina que consideró de nuevu que yeren bien pocos misiles, solu cinco, cuando Estaos Xuníos tenía miles. Decidió esperar y afayóse que yera una falsa alarma causada por una rara conxunción astronómica ente la Tierra, el Sol y la posición específica del satélite OKO. Cuando-y preguntar por qué nun diera l'alerta, contestó: 

## Consecuencies

Esti incidente avergoñó a altos cargos soviéticos, y responsables de la disciplina militar consideraron que'l teniente coronel Petrov equivocárase na so decisión (yá que la so deber yera comunicar el datu a los sos superiores, y dexar qu'ellos decidieren si yera erróneu o non). Sicasí, daes les circunstancies nun lu castigaron, pero destináron-y a un puestu inferior y decidieron despintar l'incidente.
 
Petrov retirar del exércitu y pasó los sos últimos díes como pensionista en Friázino, Rusia.

## Reconocencies

Anque él nun se consideraba un héroe polo que fizo, la Association of World Citizens (Asociación de Ciudadanos del Mundu) dio-y el so premiu World Citizen Award el 21 de mayu de 2004, que consta d'un troféu y 1000&nbsp;dólares estauxunidenses, por evitar lo que podría ser un desastre mundial.

En xineru de 2006, Petrov viaxó a Estaos Xuníos, onde foi homenaxáu poles Naciones Xuníes, y onde-y foi apurríu un segundu premiu de l'Asociación de Ciudadanos del Mundu.

Demás honores y premios recibíos:

• El Senáu australianu premió-y el 23 de xunu de 2004.

• N'Alemaña, diéron-y el Premiu Alemán de Medios en 2011, que reconoz a persones que fixeron contribuciones significatives a la Paz Mundial por evitar una posible guerra nuclear.

• Foi Premiáu en Baden-Baden el 24 de febreru de 2012.

• Gallardoniáu col Dresden Preis en 2013.

• Kevin Costner realizó'l documental “El Botón Coloráu” nel so honor.

## Documental
Nel documental "*The Red Button & The Man Who Saved The World*" ("El botón coloráu y l'home que salvó al mundu", 2008) Petrov rellató: 
:"*Tou lo que pasó nun me concernía - yera'l mio trabayu. Taba a cencielles faciendo'l mio trabayu y fui la persona correuta nel momentu apropiáu, eso ye tou. La mio última esposa tuvo diez años ensin saber nada del asuntu. '¿Pero qué fixisti?', preguntóme. Nun fixi nada.*".

## Referencies

home-que-salvo-al mundu-y-naide-conoz Petrov salva al mundu (History)

## Enllaces esternos

* Spectrum.ieee.org (artículu del IEEE).
* BrightStarSound.com (Stanislav Petrov: héroe mundial).
* BrightStarSound.com/world_hero/photos.html (semeyes).
* PRweb.com  (esplicación del incidente, n'inglés).