Ríu Nevá

El **ríu Nevá** () ye un ríu nel noroeste de Rusia, de 74 km de llargor y que va dende'l llagu Ládoga (Ладожское озеро *Ládozhskoye ózero*) y en pasando pol ismu de Carelia (Карельский перешеек *Karelskii pereshéyek*) al traviés de la parte occidental del óblast de Leningráu (rexón histórica d'Ingria) y la ciudá de San Petersburgu, desagua nel golfu de Finlandia.

El ríu Nevá coles sos riberes y cais» forma parte, col códigu *540-029*, del sitiu Patrimoniu de la Humanidá llamáu «Centru históricu de San Petersburgu y conxuntos monumentales anexos». A pesar del so modestu llargor, ye'l tercer ríu más caudalosu d'Europa, tres el Volga y el Danubiu.

## Xeografía
De los 74 quilómetros de llargor del ríu, 28 km atópense dientro de les llendes de la ciudá de San Petersburgu, mientres el restu atópase dientro del óblast de Leningráu. Flúi escontra'l suroeste dende'l llagu Ládoga, algama'l so puntu más meridional cerca del so confluencia col ríu Tosna, y xira escontra'l noroeste enfusándose nel golfu de Finlandia. L'anchor medio ye de 400 a 600 metros, siendo la máxima 1200 m y la mínima 8-11 m. La mayor fondura qu'algama ye 24 metros, na so parte central de la corriente, non lloñe de la ponte Liteyny. La cuenca del Nevá inclúi al llagu Ládoga y el llagu Onega, los dos mayores llagos d'Europa y toma una amplia rexón del noroeste de Rusia y Finlandia meridional.

### Delta del Nevá
Les islles del delta del Nevá formáronse tantu de manera natural como por aciu canales artificiales; tán ocupaes pela parte histórica de San Petersburgu. Los brazos del ríu más grandes son:

* Bolsháya Nevá
* Málaya Nevá
* Bolsháya Nevka
* Srédnaya Nevka
* Málaya Nevka.

Les canales y pequeños ríos más significativos son 
* Canal Morskói
* Canal Obvodni
* Canal Griboyédova
* Canal Kryúkov
* Fontanka
* Moika.

Ente les islles más notables tán
* Islla Dekabrístov
* Islla Kámenny
* Islla Krestovsky
* Islla Petrogradsky
* Islla Vasílievsky
* Islla Yelaguin.

### Afluentes
El Nevá tien 26 afluentes. Los principales son:
* Ríu Mga (esquierda)
* Ríu Tosna (esquierda)
* Ríu Izhora (esquierda)
* Ríu Ojta (derecha).

### Ciudaes a veres del Nevá
* Shlisselburg (na so fonte)
* Kírovsk
* Otrádnoie (na confluencia col Tosna)
* San Petersburgu (nel delta).

## Historia
Na Edá Media, el ríu tenía una Ruta comercial de los varegos a los griegos gran importancia, yá que al ser anchu y navegable constituyía una canal de comunicación ente'l mar Bálticu y el Volga, escontra l'oriente. L'asentamientu na confluencia del Nevá y el Izhora foi l'escenariu de la famosa, anque escasamente documentada, Batalla del Nevá (1240) ente los suecos y los rusos. Alejandro Yaroslávich, príncipe de Nóvgorod, ganó esta batalla y asumió'l nomatu de «Nevski», que significa «del Nevá».

Mientres el sieglu XVI, la desaguada del Nevá allugó la fortaleza sueca de Nyen, y un entrante de tierra nel Ládoga, la fortaleza rusa d'Oréshek, dempués llamada Shlisselburg. La fortaleza de Nyen foi destruyida por Pedro'l Grande, dempués de fundar la Fortaleza de San Pedro y San Pablo (Петропавловская Крепость *Petropávlovskaya Krépost*), en 1703. Asitiada na Islla de Llebre (Заячий Остров *Záiаchii Óstrov*), la fortaleza considerar na actualidá la primer estructura del San Petersburgu de los nuesos díes. Foi tamién Pedro quien ordenó la construcción de la canal de Ládoga xuniendo'l Nevá col Vóljov y el Svir unos quilómetros al sur del Ládoga.

L'afamáu clérigu rusu Rasputin afogar nel ríu en 1916.

## Referencies

## Enllaces esternos

* Sitio web sobre'l ríu Nevá (en rusu).