Benarrabá

**Benarrabá** ye un conceyu español de la provincia de Málaga, Andalucía, asitiáu al este de la provincia nel Valle del Genal, siendo una de les poblaciones que conformen la contorna de la Serranía de Ronda.

## Historia
Los oríxenes d'esta villa remontar a la dómina islámica.

La villa foi llevantada sobre la fastera del monte Porón pola tribu bereber Banu Rabbah (fíos de Rabbah). En que la so visu hubo un castiellu que atalayaba numberosos poblaos de la zona como Gaucín, Jubrique, Genalguacil, Algatocín, etc. Cunta la lleenda que dichu castiellu comunicaba subterráneamente coles fortaleces de Gaucín y Casares. 

El so allugamientu na fastera del monte Porón xeneró'l treme de callejuelas propios de la so fisonomía musulmana, destacando la cúpula d'azulexos de la torre de la ilesia parroquial, la so más notable edificación, xunto a les cases dieciochescas y la ermita.

De dómina romana esisten muertes nel Puertu de les Eres. Tamién esistió una vía que pasaba pela redoma y que xuniría les ciudaes romanes de Lacipo y Arunda.

## Xeografía
El territoriu ye predominantemente montascosu, bañáu pelos ríos Guadiaro y Genal. Ocupa una estensión de 26 km cuadraos. 

Atopamos una gran variedá de paisaxes, destacando la frondosa ribera del Genal, que dispón de zones de bañu como: Los Llobos, Los Pepes, L'Arreventón, La Peña... 

Estos paisaxes van dende Les Cribanas a zones de monte mediterraneu como'l Cotillo o les zones de los montes propios onde s'atopen los meyores montes de caxigales y sufreres del valle del Genal. 

Na redolada de la villa hai miradores nel monte Porón, El Peñón, y la sierra de Frontales, frontera natural ente los dos valles. 

Nel valle del Guadiaro anídiense los desniveles y el paisaxe montascoso da pasu al campu onde abonda'l granu y el ganáu. 

Equí atópase'l monumentu natural dende'l 2003 llamáu “El cañón de les Buitreras”, esta angostura del ríu Guadiaro tien dos pared pedreses de más de 100 metros de fondura xuníes pela ponte de los alemanes, nos sos buecos la utre leonado añera d'ende'l so nome. 

Per carretera tópase asitiáu a 69 km d'Alxecires, 135 km de Málaga y a 668 km de Madrid. Ente 2000 y 2005 perdió 70 habitantes, pasando de 630 a 560 (datos del INE).

## Llugares d'interés
* Ermita de Santu Cristu de la Vera Cruz
* Ilesia de La Nuesa Señora de la Encarnación
* Casa Lola

## Política y alministración
L'alministración política del conceyu realízase al traviés d'un Conceyu de xestión democrática que los sos componentes escoyer cada cuatro años por sufraxu universal. El censu eleutoral ta compuestu por tolos residentes empadronaos en Benarrabá mayores de 18 años y nacionales d'España y de los restantes estaos miembros de la Xunión Europea. Según lo dispuesto na Llei del Réxime Eleutoral Xeneral, qu'establez el númberu de conceyales elegibles en función de la población del conceyu, la Corporación Municipal de Benarrabá ta formada por 7 conceyales.

## Fiestes
* **Mercáu hebréu**
El Mercáu Hebréu surdió como apuesta de l'Asociación Cultural Veracruz (Benarrabá) de crear un ambiente aparente pa la representación popular del Autu Sacramental de los Reis Magos, que se representara nel pueblu'l día 5 de xineru.

El domingu día 2 de xineru la cai Pósito convertir nel centru d'una población medieval, onde gran parte de la población va vistida pa la ocasión. La cai esta llena a entrambos llaos de puestos onde pueden consiguise podructos de la contorna, tamién esisten numberosos chigres pa tastiar los típicos platos del conceyu.

Cada añu realicen una serie d'actividaes como por exemplu: degustación de farrapes y mostiu del terrén, competiciones infantiles, actividaes d'aventura y baille de dómina.

* **[[Cabalgata de Reis Magos]]**
Realízase una representación en vivu, por parte de vecinos del conceyu, de delles escenes del Autu Sacramental de los Reis Magos. 

Ye una tradición que tuvo llugar per primer vegada na primer metá del sieglu XX y que tien llugar el día 5 de xineru a partir de les 21:00 h de la nueche aproximao. Los vecinos del pueblu (tantu neños, como mozos, como adultos) representen a paxes, reis, pastores, conseyeros y anxelinos, formando un cortexu empuestu por una estrella (que ye tresportada pol meyor burru del pueblu y "Miguelito") al igual que cunta la tradición. Los Reis Magos acaballen al llombu de mulares engalanaos pa una ocasión tan especial. 

* **San Sebastián**
Festividá n'honor al patrón de Benarrabá, San Sebastián.

Tien llugar una procesión n'honor al santu, tres la mesma, realízase una verbena popular na que puede esfrutase de música y baille hasta bien entrada la nueche. Dependiendo de la meteoroloxía va llevar a cabu en dalguna de les cais céntriques del pueblu, de normal na puerta del Conceyu, o en dalgún local cubiertu.

* '''Antroxos'''
La fecha que s'establez pa los mesmos nun ye fixa d'un añu pa otru, pero suelen ser nun fin de selmana de la primera quincena de febreru. Mientres estos díes faen concursos d'amarutes, hai actuaciones d'agrupaciones carnavalescas, como chirigotas y comparses, formaes por vecinos del pueblu.

* **Feria Gastronómica de la Serranía de Ronda**
Tuvo orixe nel añu 2002 cola cuenta de dar a conocer los productos de la contorna y crear un acontecimientu turísticu qu'atraxera visitantes.

Entama na plaza del pueblu (Plaza de la Veracruz), cola instalación d'una carpa na que s'instalen los puestos y un escenariu onde se realicen actividaes tolos díes. 

* **[[Selmana Santa]]**
La singularidá de la Selmana Santa en Benarrabá contémplase'l Vienres Santu pela mañana, la imaxe del Cristu de la Vera Cruz sale en procesión nel tradicional Vía Crucis, percorriendo les cais del pueblu y visitando a los enfermos. A les 11 de la nueche sale en procesión la Virxe de la Soledá dende la Ilesia de la Encarnación y tol pueblu a escures, ye allumáu al traviés de les veles que porten les persones qu'alleguen a la procesión.

* **El güertu del neñu**
La tradición d'esta fiesta tan popular como única, el sábadu de Gloria pela nueche los mozos del pueblu salen a los güertos del pueblu par recoyer toa clase d'hortolices, ramos de naranxes y llimones, tou esto cargando col tronu de San Xuan. Depués, semar tou na plaza de la Vera Cruz, formando'l tradicional Güertu del Neñu. 

El Domingu de Resurreición pela mañana celébrase la Santa Misa y salen en procesión San Xuan, cargáu de naranxes y llimones, y la virxe en busca del so fíu. Nesti alcuentru representa'l momentu en que la Virxe María pregunta a San Xuan pol paradoriu del Neñu y ésti infórma-y de que lu vio nel güertu. Entós diríxense hacia pa ellí p'atopase con él. Una vegada acabáu l'alcuentru, que ye realizáu na plaza, la xente del pueblu averar al güertu pa participar na puya de los donativos. Mientres tola mañana los vecinos van donando animales, plantes, hortolices, etc... que dempués van ser puyaos y el dineru recaldáu va destinar a obres benéfiques.

* **Romería de San Xuan**
El día de San Xuan, n'otros llugares costeros celebrar nes sableres con fogueres y "moyándose" los pies, nesti conceyu llevar a cabu una romera celebrada nun ampliu espaciu asitiáu na confluencia de los ríos Genal y Almáchar, nel descansadero de ganáu de les Escribana”.

La fiesta se ameniza con música, serviciu de barra, tornéu de fútbol y la correspondiente carrera de cintes ente les distintes peñes caballistes de los pueblos del alredor. La celebración faise conxuntamente con Genalguacil.

Accesos: dende Benarrabá hai un carril, asfaltáu en gran parte, que se dirixe escontra'l ríu. Tamién hai una sienda. 

* **Selmana Cultural**
Mientres esta selmana d'agostu tolos díes hai tou tipu d'actividaes culturales. Realízase coles mires de: dar a conocer los aspeutos culturales del nuesu pueblu y de la contorna.

* **Festival de flameco "Lluna Mora del valle del Genal"**
Esti festival empecipiar nel añu 2004. Llevar a cabu nel mes d'agostu, por cuenta de la mayor presencia de vecinos nel conceyu. De normal ye l'actividá que se lleva a cabu'l sábadu de la selmana cultural, y acuden artistes de cante flamencu d'ámbitu nacional.

* **Feria patronal de San Miguel Arcánxel**
Son fiestes patronales n'honor a San Miguel Arcánxel qu'inclúin actividaes culturales y feria mientres cuatro díes. Tola actividá realízase na Plaza Veracruz.

Los díes de feria escuéyense dependiendo del día nel que caya'l patrón. Como cada añu, Benarrabá vive intensamente la fiesta cola Feria de Día y les verbenes nocherniegues, polo que l'ambiente caltener en tola xornada.

Mientres estos díes de feria'l pueblu convertir en sede de concursos, bailles y campeonatos deportivos. Dende fútbol sala, campeonatu d'Andalucía de Trial-bike, concursu de tiru al platu, carrera de cintes a caballu...

Amás, mientres tol fin de selmana va haber baille amenizado por delles orquestes, actuación de los grupos infantiles de baille del conceyu y un paséu de caballos. 

El día del patrón, ye'l día grande, que la so imaxe se procesiona peles cais del pueblu acompañáu pela Banda de Música de Benarrabá. 

## Referencies

## Enllaces esternos