Neotrópicu

:*Ver tamién [[Rexón fitoxeográfica neotropical|Rexón Fitoxeográfica Neotropical]]





El *'Neotrópicu** ye un términu utilizáu en [[bioxeografía]] pa identificar la rexón tropical del continente americanu, esti términu ye aplicáu en distintos contestos con delimitaciones llixeramente distintos. Dellos autores definir como una [[Rexones Bioxeográfiques|rexón bioxeográfica]] y otros como una [[ecozona]] terrestre qu'inclúi casi toa [[América del Sur]], [[Centroamérica]], [[Antilles]], una parte d'[[Estaos Xuníos]] y una parte de [[Méxicu]]. Tien fauna y flora distinta de la rexón [[neártica]] pol so distintu evolución del continente del norte. Esta ecozona Neotropical inclúi Sur y [[Centroamérica]], les tierres baxes mexicanes, les islles caribeñes, y [[Florida]] del Sur, porque estes rexones comparten un gran númberu de plantes y grupos d'animales. Dellos autores utilicen el términu como un sinónimu p'[[América del Sur]] pos toma práuticamente tol continente dende la mariña del Caribe hasta la Isla de Tierra del Fueu nel sur. Sicasí nel estremu sur del continente la zona andín-patagónica (qu'inclúi los llamaos [[Montes Subantárticos]]) correspuende a la ecozona Antártica (venceyada con Nueva Zelanda, Australia y Antártida puramente), y otros autores dixebren a la rexón andina que tomaría tolos ecosistema d'altu monte de los Andes y la Patagonia.

El Neotrópico o rexón neotropical inclúi montes tropicales (la selva húmeda tropical y subtropical) más grandes que cualesquier otra ecozona, estendiéndose dende'l sur de [[Méxicu]], dempués Centroamérica y norte de Suramérica al sur de [[Brasil]], inclusive la inmensa selva del Amazones. Estes ecorrexones de la Selva húmeda son unes de les reserves más importantes de biodiversidá na Tierra. La deforestación estensa a finales del [[sieglu XX]], amenorgó esta diversidá n'alto grau.

Estes selves son l'hábitat de diversos pueblos indíxenes o aboríxenes que viven nelles y caltienen les sos variantes culturales autónomes y tradicionales de subsistencia dientro d'esti ambiente. Ciertes tribus atópense relativamente intactes de la influencia esternes y siguen refugando significativamente la cultura occidental, la urbanización, caminos, les industries deforestadoras qu'usurpen la tierra y destrúin l'ambiente.

Puramente n'América del Sur hai unos 350 a 400 idiomes indíxenes o dialeutos falaos entá (envalórase qu'había 1.500 nos primeros contactos colos europeos), hai aproximao 37 families d'idiomes distintos y un gran númberu d'idiomes entá non clasificaos. Munchos d'estos idiomes y les sos cultures tán en peligru. El caltenimientu de la zona neotropical ye una esmolición política ingriente, y hai munchos argumentos sobre'l desenvolvimientu que xuega en contra de los indíxenes, los derechos ecolóxicos y la propiedá de recursos naturales.

La ecorrexón del monte templáu d'América del Sur, que ye denomináu [[monte andín patagónico]], incluyendo'l monte templáu lluviosu o [[monte valdiviano]], el [[monte magallánico]], el [[archipiélagu Juan Fernández]] y les [[islles Desventuraes]] (ver [[Chile insular]]) ye un abellugu pa la flora Antártica antigua, qu'inclúi los árboles de la familia [[Nothofagaceae]], denominaos hayas del sur, ''[[Podocarpus]]'', [[Fitzroya cupressoides|alerces patagónicos]] (''Fitzroya cupressoides''), y otres [[gimnosperma|gimnospermes]], tales como les del xéneru ''[[Araucaria]]'' (''[[Araucaria araucana]]'').

Estos montes magníficos tán en peligru pol reemplazu rápidu y creciente con [[Pinus|pinos]] **non nativos** o **exóticos** y [[eucalyptus|ocalitu]].

América del Sur yera orixinalmente parte del supercontinente de [[Gondwana]] qu'incluyía [[África]], [[Australia]], [[India]], [[Nueva Zelanda]] y [[Antártica]]. La rexón neotropical comparte munches plantes y llinaxes d'animales con estos otros continentes, inclusive los mamíferos [[marsupial|marsupiales]] y la [[flora Antártica]]. Dempués de la última separación de la Gondwana, América del Sur dirixir al norte y escontra l'oeste, y xunióse darréu con [[América del Norte]] pola formación del [[Ismu de Panamá]] que dexó un intercambiu biótico ente los dos continentes denomináu'l **Gran Intercambiu Americanu*'. Les especies ancestrales de Suramérica como los antepasaos de la zarigüeya de Virginia (*Didelphis virginiana*) y los [[Dasypodidae|armadillos]] pasaron a América del Norte, y a los mamíferos ancestrales norteamericanos como los camélidos d'América del Sur, inclusive la llapada (*Lama glama*), emigraron escontra'l sur. L'efectu al llargu plazu d'esti intercambiu foi la estinción de munches especies Suramericanes, principalmente pola superposición de hábitats coles especies nortices.

Trenta y un families d'aves son [[Endemismu|endémiques]] de la rexón neotropical, el doble de cualesquier otra ecozona. Elles inclúin los [[Rhea|ñandués]], los [[Tinamidae|tinámidos]], los [[Ramphastidae|tucanes]].
Les families animales [[especie nativa|autóctones]] orixinalmente úniques del Neotrópicu inclúin:

* Orde [[Xenarthra]]: [[Dasypodidae|armadillos y perezosos]]
* [[Platyrrhini|Monos del nuevu mundu o platyrhinos]]
* Rucadores [[Hystricomorpha|histricomorfos]], incluyendo'l [[Hydrochoerus hydrochaeris|capibara]], les cobayes (familia [[Caviidae]]) y les [[Chinchilla (animal)|chinchillas]]
* Zarigüeyas (orde [[Didelphimorphia]]), delles otres zarigüeyas o papalbes primitives del (orde [[Paucituberculata]]) y el raru "monito del monte" (*Dromiciops australis*), marsupial del orde [[Microbiotheria]], emparentáu colos marsupiales australianos.
* [[Picaflor]]es, (familia [[Trochilidae]])

Especies de plantes orixinales del Neotrópicu.
* Papa (*Solanum tuberosum*) y tomate (*Solanum lycopersicum*)
* Cacáu (*Theobroma cacao*), d'onde se llogra'l [[chocolate]]

== Referencies ==

* Cox, C. Barry; Peter D. Moore (1985). *Biogeography: An Ecological and Evolutionary Approach (Fourth Edition).* Blackwell Scientific Publications, Oxford.
* Schultz, J.: The Ecozones of the World, Springer, Berlin Heidelberg New York, 2n ed. 2005. ISBN 3-540-20014-2
* [[Miklos Udvardy|Miklos Dezso Ferenc Udvardy]] (1975). *A classification of the biogeographical provinces of the world''. IUCN Occasional Paper non. 18. Morges, Switzerland: IUCN.

## Enllaces esternos