Patín en llinia

El **patín en llinia** o más conocíu como **ROLLERS** ye un tipu de patín sobre ruedes nel que dos, trés o cuatro d'éstes asítiense una de siguío de la otra (a diferencia de los patinos clásicos onde los cuatro ruedes formen pareyes en cada exa). En dellos casos incorporen un tacu de cauchu pa frenar el patín, (namái unu) que s'asitia tres la última rueda.

## Historia
Unu de los primeros modelos de patinos en llinia foi diseñáu por John Joseph Merlin, inxenieru ya inventor canadiense d'orixe escocés, a mediaos del sieglu XIX.
La primer patente nos Estaos Xuníos conceder a Ernest Kahlert en xunetu de 1953, y los primeros patinos en llinia comercializar n'Estaos Xuníos la empresa Rollerblade en 1987.

## Partes
Un patín ta compuestu por una bota onde s'introduz el pie; a la bota afítase una guía, que caltién les ruedes nel so llugar. Los rodamientos dexen que les ruedes xiren llibremente alredor d'una exa. Finalmente, hai un frenu de cauchu que dacuando s'afita a la guía d'unu de los patinos.

Hai distintos tipos de patinos en llinia pa les distintes especialidaes de patinaxe, tales como'l patinaxe agresivu, de velocidá, ḥoquei en llinia o patinaxe artísticu en llinia. Estremar nel tipu de botes, planches y ruedes que s'usen.

### Bota

Polo xeneral, les botes de patinaxe son de caña alta col fin de suxetar con firmeza los todíos del patinador. 
Les botes de caña alta suelen tener una articulación que dexa una llixera flexón palantre nel todíu al patinador, ente que les destinaes a carreres de velocidá son de caña baxa pa dexar la flexón llibre del todíu.

Soler de la bota ye ellaborada con materiales ríxidos (fibra de carbonu o diversos plásticos) y dispón de dellos agospiamientos pa los torniellos de fixación y reglaje de la guía.

De normal pa los patinos recreativos, utilícense botes semi blandies de tela; p'agresivu y freeskate, dures de plásticu y cueru; pa ḥoquei, de cueru; pa velocidá y eslalon estilu llibre, de cueru con refuerzos de kevlar o fibra de carbonu. Pueden llevar zarros de carraca, gordones o tires de velcro. Tamién esisten patinos que pueden utilizase col calzáu que se deseye.

### Guíes
Llámase *guía* o *plancha* a la parte del patín que xune les ruedes cola bota. Construyir col aluminiu extruido d'alta resistencia o con fibra de carbonu. Tamién pueden atopase guíes de plásticu, de menor o igual resistencia que les anteriores.

El pesu d'una guía puede tar entendíu ente 160 y 220 g. y el so llargor ente 230 y 325 mm.

Nel casu del patinaxe agresivu (patinaxe estremu) les guíes tienen un tacu central de dalgún material esnidioso que dexa'l so usu como sofito a la d'esmucir por cantos y tubos ( grindar). Dellos trenes, inclusive tienen una sola rueda delantre y otra detrás (llamaos trenes tipu m) dexando práuticamente tola área de les ruedes centrales pa esmucir. Polo xeneral les guíes o trenes pa esta modalidá de patinaxe tienen una curva fayadiza pa facilitar la estabilidá sobre los cantos. Al esmucir colos patinos sobre un cantu ye posible sofitar otra parte del patín llamada l'alma qu'agora vien reforzada (soul plate).

Esiste adicionalmente un últimu desenvolvimientu al respective de los trenes de patinaxe estremu, el UFS poles sos sigles n'inglés Universal Frame System, que significa sistema universal de trenes, lo qu'implica la posibilidá de reemplazar les distintes guíes combinando marques y estilos nuna mesma bota, d'equí p'arriba ye posible tresformar unos patinos agresivos nunos patinos de xelu, o unos de ḥoquei nunos de velocidá reemplazando'l tren.

### Rodamientos
Cada rueda dispón de dos rodamientos p'amenorgar el resfregón cola exa. Clasificar según la *escala [[ABEC]]* de tolerancia, que bazcuya ente 1 y 11 en númberos impares. Ye una escala pensada p'aplicaciones industriales de los rodamientos; un númberu mayor suel indicar meyor calidá del mesmu, pero nun implica necesariamente una menor resistencia cuando s'utiliza pa patinar.

### Ruedes

Realizaes en diversos materiales, el más utilizáu ye'l poliuretano con diversos aditivos. Hai tres factores qu'inflúin nel comportamientu de les ruedes:

#### Tamañu
Esisten ruedes ente 55 y 125&nbsp;mm (o más) de diámetru. Como regla xeneral, cuanto más grande sían les ruedes, mayor va ser la velocidá de marcha, por cuenta de que con cada vuelta, percuerren mayor distancia; ente que les de diámetru menor dexen una mayor maniobrabilidad y estabilidá al tar más cerca del suelu.

#### Durez
Midir na escala A del durómetro y atópense ruedes con durez ente 78A y 90A. Les ruedes dures ufierten mayor velocidá y durabilidá, y les ruedes blandes (númberu A menor) dexen un meyor agarre a la superficie pero menor deslizamiento.

#### Seición
Cada modelu de rueda tien una seición distinta anque tenga'l mesmu diámetru qu'otru modelu. Les ruedes de seición elíptica tienen menor superficie en contautu col suelu (y, poro, mayor velocidá y menor agarre) que les de seición más arrondada.

### Separadores
Los separadores son les pieces que dixebren ente sí los dos rodamientos que lleva nel so interior cada rueda. Pueden ser d'aluminiu o de plásticu. El so interior ye buecu pos por él traviesa'l torniellu pasante, que xunto col fijador, aseguren la rueda na guía. Los torniellos usaos polo xeneral son de 7mm de diámetru o de 8mm, la mayoría de rodamientos tienen un diámetru internu de 8mm polo que'l separador ye fundamental pa llograr afaer los rodamientos a los torniellos.

## Tipos de patinos

Hai distintos tipos de patinos en llinia diseñaos pa distintos usos, hai patinos de velocidá, freestyle, touterrén, patinaxe artísticu en llinia, fitness, freeskate, agresivu, fitness...
Los tipos de patinos en llinia principales son:

### Fitness

Son utilizaos p'aprender a montar en patinos por cuenta de que la distancia y el tamañu de les ruedes son afechos pa caltener l'equilibriu, y a que tienen frenu de tacu, lo que fai bien fácil el frenar.
Tamién s'usen pa pasiar por asfaltu por cuenta de la so comodidá.

### Freeskate

Diseñaos pa combinar velocidá con saltos, tienen guíes bien curties p'ameyorar la maniobrabilidad, suelen ser llixeros y tienden a tener distintes formes de menguar l'impautu col suelu al saltar

### Agresivu

Los patinos d'agresivu tán diseñaos pa usar ramples, grindar, y.t.c. Tán forníos con ruedes pequeñes, y botes diseñaes p'absorber golpes

### [[Freestyle slalom|Freestyle]]

Los patinos del estilu ***freestyle*** o ***Freestyle slalom*** son patinos con guíes bien curties, ensin frenu de tacu, y con ruedes xeneralmente dures, diseñaos pa realizar trucos o acrobacies con files de conos.

## Accesorios
Hai distintos tipos d'accesorios pa los patinos en llinia, dependiendo del usu y nivel del patinador. Los principales accesorios o complementos p'acoplar a patinos en llinia son:

### Guardabarros
Guardabarros ye la pieza accesoria al patín de llinia que se monta enmarcando les ruedes y que'l so fin ye evitar que'l patinador enllordiar de folla, agua, etc. mientres s'esmuz pel terrén. Instalar na parte trasera de los patinos.

### Cuchiella de xelu

[4] Cuchiella de xelu ye un accesoriu que convierte los patinos en llinia en patinos de xelu, sustituyendo toles ruedes pola cuchiella pa xelu que s'instala al xasis del patín habitual, por aciu los torniellos de les mesmes ruedes.

### Frenu de tacu
[5] Hai Frenu de tacu ye un sistema accesoriu al patín que consiste nun tacu de goma que s'atornellar al patin y que dexa detener, amenorgar o caltener ensin que s'amonte, la velocidá del patinador. De normal instálase nel patín derechu, anque tamién puede instalase nel patin esquierdu o en dambos. Úsase primiendo dichu tacu de goma sobre'l mesmu suelu. Un bon signu de frenada ye cuando s'oi'l ruíu del resfregón de que se ta frenando con presión.

## Referencies