Llingües íbero-caucásiques

El términu **Ibero-caucásicu** foi propuestu pol llingüista xeorxanu Arnold Chikobava pa xunir les trés families llingüístiques que son específiques del área d'El Cáucasu, llamaes:
* **[[Llingües caucásiques meridionales]]** o kartvelianes, que son el grupu con mayor númberu de falantes cercanu actualmene a los 5 millones.
* **[[Llingües caucásiques noroccidentales]]** tamién llamaes abkhaso/adigea o circasianas, que ye'l grupu con menor númberu de falantes con cerca d'un millón de falantes anguaño.
* **[[Llingües caucásiques nororientales]]**, llamaes tamién Naj-Dagestaníes. Esta familia inclúi les llingües naj (bats, checheno, y Idioma ingusetio), que d'antiguo se -yos clasificaba como la familia *Caucásica nor-central*. Con daqué más de 3 millones de falantes anguaño.

El grupu ibero-caucásicu incluyiría tres llingües estinguíes: Idioma hatti, que taba coneutada según dellos llingüistes cola familia noroccidental o circasiana, el idioma hurrita y el idioma urartiano, que taben coneutaes cola familia del nordés (Naj-dagestaní). 

## Estatus de la hipótesis ibero-caucásica
Les afinidaes ente les trés families entá sigue en discutiniu, y nun s'apurrió la evidencia necesaria pa ganar aceptación xeneral. Esisten ciertes similaridades tipolóxiques ente les del nordés y noroeste, ya inclusive s'editó dalgún trabayu de comparativu que trata de reconstruyir el proto-caucásicu septentrional, sicasí, esta hipótesis entá resulta revesosa y dellos autores nun tán convencíos de la esistencia d'un parentescu real ente les llingües caucásiques septentrionales.

Per otra parte, hai afinidaes desconocíes ente'l caucásicu meridional y les llingües del norte d'El Cáucasu, que nun hai semeyances inclusive na fonda clasificación de J. Greenberg de les llingües del mundu. D'alcuerdu a J. Greenberg y S. Stárostin les llingües caucásiques meridionales seríen parte de la macrofamilia nostrática, ente que'l restu de llingües caucásiques seríen parte de la macrofamilia dené-caucásica. Los ibero-caucásicos permanecen más a efeutos de designación xeográfica que de parentescu llingüísticu.

### El nome de la familia
El términu "íberu" d'esta familia provién de la Iberia caucásica, un reinu establecíu nel este de Xeorxa qu'esistió ente'l sieglu IV&nbsp;e.&nbsp;C. y el sieglu V, y nun tien rellación dalguna cola Península Ibérica.

## Principales centros d'investigación
* Institutu de Llingüística Chikobava de l'Academia Xeorxana de Ciencies (Tblisi).
* Departamentu de caucasología de la Universidá de Jena (Alemaña).
* Facultá de Filoloxía de la Universidá Estatal de Tblisi (Tblisi).

## Referencies

### Revistes
* *The Yearbook of the Iberian-Caucasian Linguistics* (Tblisi).
* *Revue de Kartvelologie et Caucasologie* (París).
### Llibros
* Sergei Starostin, S. L. Nikoleyev. 1994. *[http://starling.rinet.ru/cgi-bin/query.cgi?flags=eygtnnl&basename=%5Cdata%5Ccauc%5Ccaucet&recode=yes&manco=gif Diccionariu etimolóxicu del caucásicu septentrional]* (n'inglés)
### Artículo
* George Hewitt (2005): "North West Caucasian", Lingua **115** páxs. 91-145.
* Helma van den Berg (2005): "The East Caucasian language family", Lingua **115** páxs. 147-190.
* Winfried Boeder (2005): "The South Caucasian languages", Lingua **115** páxs. 5-89.

## Ver tamién
* Llingües d'El Cáucasu