Condáu de Wurtemberg

El **condáu de Württemberg** foi un territoriu históricu con oríxenes nel reinu de la Casa de Württemberg, el corazón del antiguu ducáu de Suabia. La so capital yera Stuttgart. Dende'l sieglu XII hasta 1495, foi un condáu dientro del Sacru Imperiu Romanu Xermánicu. Más tarde convirtióse nun ducáu y, dempués de la rotura del Sacru Imperiu Romanu, nun reinu, el reinu de Württemberg.

La familia Hohenstaufen controlara'l ducáu de Suabia hasta la muerte de Conradin en 1268, cuando una parte considerable de les sos tierres cayó en manes del conde de Württemberg, Conrado von Beutelsbach. Tomó esti nome del so ancestral castiellu de Württemberg: los rexistros d'esta familia atopar a partir d'aproximao 1080 d'equí p'arriba. Los primeros detalles históricos d'un conde de Württemberg rellacionar con Ulrico I, que gobernó dende 1241 hasta 1265. Sirvió como mariscal de Suabia y defensor de la ciudá d'Ulm, tuvo grandes posesiones nos valles del Neckar y el Rems, y adquirió Urach en 1260. So los sos fíos, Ulrico II y Everardo I, según los sos socesores, l'el poder de la familia creció constantemente. Everardo I (muertu en 1325) lluchó contra tres reis alemanes distintos, y de cutiu con ésitu. Dobló l'área del so condáu y tresfirió la so residencia del castiellu de Württemberg al ''Castiellu Viejo'', nel centru de la moderna Stuttgart.

Anque menos prominentes, los sos socesores aumentaron el tamañu de les tierres de Württemberg. En 1381, foi mercáu'l ducáu de Teck y el matrimoniu con una heredera llevó a l'alquisición de Montbéliard en 1397. Delles vegaes, la familia estremó les sos tierres ente distintos herederos; en 1482, sicasí, el tratáu de Münsingen axuntó'l territoriu, declarar indivisible y apurrir el control al conde Everardo V, que ye descritu como *im Bart* (el barbudu). Esti alcuerdu recibió la sanción del Sacru Emperador Romanu Maximiliano I, según el de la Dieta Imperial en 1495. Inusualmente p'Alemaña, Württemberg tuvo un parllamentu bicameral dende 1457 d'equí p'arriba, el *[[Landtag]]*, conocíu como la "dieta" o "Estates" de Württemberg: tolos nuevos impuestos teníen de recibir l'aprobación d'esti parllamentu. En 1477, el conde Everardo fundó la Universidá de Tubinga y espulsó a los xudíos. 

## Etimoloxía

Esti condáu foi nomáu per una llomba del mesmu nome nel distritu de Untertürkheimen Rotenberg, Stuttgart, na que'l castiellu de Wattenberg tuvo hasta 1819. Hasta aproximao 1350, el condáu apaecía nos rexistros solu cola ortografía "Wirtenberg".. 

## Historia

La Casa de Württemberg apaeció per primer vegada a fines del sieglu XI. El primer miembru de la familia mentáu nos rexistros foi Conrado I, en 1081, que se cree que construyó'l castiellu. Los Württembergs convertir en condes (*Graf*) nel sieglu XII. En 1250, el reináu de la Casa de Hohenstaufen sobre'l ducáu de Suabia terminó; esto dexó que los Württembergs ampliaren el so territoriu pa incluyir el ducáu. Stuttgart (que más tarde se convirtió na capital) foi incorporada al condáu como resultancia del matrimoniu ente Ulrico I y Mechthild de Baden en 1251.
 
El territoriu de Wurtemberg espandióse entá más sol reináu d'Ulrico III, Everardo II y Everardo III. So Everardo III, Württemberg asimiló'l condáu de Montbéliard () al traviés del casamientu del so fíu, Everardo IV, con Henriette, condesa de Montbéliard en 1397.

En 1442, el Tratáu de Nürtingen foi robláu ente Ulrico V y el so hermanu Ludwig I. Como resultancia, Württemberg estremar en dos partes. Ulrico recibió l'área de Stuttgart (Württemberg-Stuttgart), incluyíes les ciudaes de Bad Cannstatt, Göppingen, Marbach am Neckar, Neuffen, Nürtingen, Schorndorf y Waiblingen. Ludwig recibió la seición de Bad Urach (Württemberg-Urach), incluyíes les ciudaes de Balingen, Calw, Herrenberg, Münsingen, Tuttlingen y Tubinga. Esta seición creció pa incluyir el condáu de Montbéliard tamién dempués de la muerte de Henriette en 1444.

Como resultancia del Tratáu de Münsingen en 1482 y el Tratáu de Esslingen en 1492, el conde Everardo V llogró reunificar Württemberg y algamó el rangu de duque. Everardo, ensin fíos, convertir nel únicu gobernante d'esti país reunificado. El reinante conde Everardo VI de Wurttemberg-Stuttgart foi designáu como'l so socesor, y tenía de gobernar n'asociación con un comité de dolce "honorables", representantes de los dos estaos del país (señores y comunes).

En 1495, so la Dieta Imperial de Worms convocada pol emperador Maximiliano I el condáu convertir nel Ducáu de Württemberg.

## Ver tamién
* Soberanos de Wurtemberg
* Ducáu de Wurtemberg
* Reinu de Wurtemberg
* Estáu de Baden-Wurtemberg

## Referencies

## Referencies