Mildred Dresselhaus

**Mildred Dresselhaus**  física y nanotecnóloga d'Estaos Xuníos conocida como la "reina de la ciencia del carbonu", foi la primer catedrática y catedrática emérita de Física y Inxeniería Llétrica del Institutu de Teunoloxía de Massachusetts. Dresselhaus llogró numberosos premios qu'inclúin la Medaya Presidencial de la Llibertá, la Medaya Nacional de Ciencia, el Premiu Enrico Fermi y el Premiu Vannevar Bush.

## Primeros años y educación
Mildred Spiewak nació'l 11 de payares de 1930 en Brooklyn, Estaos Xuníos, la fía de Ethel (Teichtheil) y Meyer Spiewak, quien yeren inmigrantes polacos xudíos.

Criada nel Bronx, graduar nel Hunter College High School. Llogró la so llicenciatura pol Hunter College en Nueva York en 1951, y recibió el conseyu de la futura premiu Nobel Rosalyn Yalow pa prosiguir los sos estudios de física. Realizó estudios de posgráu na Universidá de Cambridge con una Beca Fulbright y na Universidá de Harvard, onde llogró'l so máster en Radclyffe College. Consiguió'l so doctoráu na Universidá de Chicago en 1958, onde estudió sol premiu Nobel Enrico Fermi. Pasó depués dos años na Universidá Cornell como postdoctorada antes de treslladase al Llaboratoriu Lincoln como emplegada. Convertir en profesora visitante del MIT en 1967, en profesora titular en 1968, y en catedrática de Física en 1983. En 1985, convertir na primer muyer escoyida como Caderalga d'Institutu, la distinción más alta del profesoráu nel MIT.

## Carrera y legáu
Dresselhaus recibió la Medaya Nacional de Ciencia en 1990 en reconocencia al so trabayu sobre les propiedaes electróniques de los materiales y la promoción d'oportunidaes pa muyeres en ciencia ya inxeniería. Y en 2005 recibió'l 11ᵘ Premiu Heinz na categoría de Teunoloxía, Economía y Trabayu. En 2008 recibió la Medaya Oersted, y en 2015 la Medaya IEEE d'Honor.

De 2000–2001, foi la direutora de la Oficina de Ciencia nel Departamentu d'Enerxía d'EE.XX. De 2003 a 2008, foi la presidenta del conseyu de gobiernu del Institutu de Física d'Estaos Xuníos. Tamién sirvió como presidenta de la Sociedá Física d'Estaos Xuníos, la primer muyer presidenta de l'Asociación d'Estaos Xuníos pal Adelantu de la Ciencia, y tesorera de l'Academia Nacional de Ciencies. Dresselhaus dedicó enforma tiempu a sofitar los esfuercios pa promover l'aumentu de la participación de les muyeres na física.

En 2012 Dresselhaus foi la co-recipiente del Premiu Enrico Fermi, xunto a Burton Richter. El 31 de mayu de 2012 Dresselhaus recibió'l Premiu Kavli, "poles sos contribuciones pioneres nel estudiu del fonón, les interacciones fonón-electrón, y el tresporte térmicu nes nanoestructures."

En 2014, recibió la Medaya Presidencial de la Llibertá.

Dresselhaus estremóse n'especial pol so trabayu sobre'l grafitu, los compuestos d'intercalación del grafitu, los fullerenos, los nanotubos de carbonu, y l'efeutu termoeléctricu de baxa dimensión. El so grupu fixo frecuente usu de la estructura de banda electrónica, l'efeutu Raman, y la fotofísica de les nanoestructuras de carbonu. Ente los antiguos alumnos de Dresselhaus atópense reconocíos científicos materiales tales como Deborah Chung y James S. Speck y físicos notables como Nai-Chang Yeh, Greg Timp, Mansour Shayegan, Lourdes Salamanca Riba, y Ahmet Erbil.

Dresselhaus esploró'l potencial de los nanotubos de carbonu: diminutos conductos con enormes posibilidaes. Nun futuru non bien llonxanu pueden ser el material col que se faiga la correa d'un ascensor espacial, paneles solares muncho más potentes; o s'unvien medicines direutamente a los tumores. Los sos más de 1700 trabayos na materia y la coautoría d'ocho libros mereciéron-y el sofitu de *Reina del Carbonu*.

Hai delles teoríes físiques que reciben el so nome de Dresselhaus. El modelu Hicks-Dresselhaus (L. D. Hicks y Dresselhaus) ye'l primer modelu básicu pal efeutu termoeléctricu de baxa dimensión, qu'empecipió'l campu de banda enteru. El modelu SFDD (Riichiro Saito, Mitsutaka Fujita, Gene Dresselhaus, y Mildred Dresselhaus)
foi'l primeru en predicir les estructures de banda de los nanotubos de carbonu. L'efeutu Rashba-Dresselhaus referir a la interacción orbito-xiratoriu modeláu por Gene Dresselhaus, l'home de Mildred Dresselhaus.

## Defensa de la integración de la muyer na ciencia
Foi defensora de la integración de les muyeres na ciencia. Asina lo rellataba:

## Na cultura popular
En 2017 Dresselhaus apaeció nun anunciu pa la campaña de General Electric pa consiguir 20,000 muyeres en STEM pa 2020.

## Honores y premiu
* Título honorariu de Doctora de Ciencia de la ETH Zurich, 2015.
* Medaya IEEE d'Honor, 2015 (primer muyer en recibila)
* Inducción nel Salón de la Fama d'Inventores d'Estaos Xuníos, 2014.
* Medaya presidencial de la Llibertá, 2014.
* Títulu honorariu de Doctora de Ciencia, Universidá Politéunica de Hong Kong, 2013.
* Premiu Arthur R. von Hippel, Sociedá d'Investigación de Materiales, 2013.
* Premiu Kavli en Nanociencia, 2012.
* Premiu Enrico Fermi (segunda muyer en recibilo), 2012.
* Premiu Vannevar Bush (segunda muyer en recibilo), 2009.
* Premiu ACS por Animar a les Muyeres a entrar en Carreres de Ciencies Químiques, 2009.
* Premiu Oliver Y. Buckley Premiu de Materia Entestada, Sociedá Física d'Estaos Xuníos, 2008.
* Medaya Oersted Medaya, 2007.
* Premiu L'Oréal-Premios de la UNESCO pa Muyeres na Ciencia, 2007.
* Premiu Heinz de Teunoloxía, Economía y Trabayu, 2005.
* Medaya de los Fundadores del IEEE, 2004.
* Medaya Karl Taylor Compton de Lideralgu en Física, Institutu de Física d'Estaos Xuníos, 2001.
* Medaya de Llogros en Ciencia de Carbonu y Teunoloxía, Sociedá de Carbonu d'Estaos Xuníos, 2001.
* Miembru honorariu del Institutu Ioffe, Academia rusa de Ciencies, San Petersburgu, Rusia, 2000.
* Premiu de Meyora de Materiales nacional de la Federación de Sociedaes de Materiales, 2000.
* Doctoráu honorariu de la Universidá católica de Leuven, Bélxica, febreru 2000.
* Medaya Nicholson, Sociedá Física estadonunidense, marzu 2000.
* Premiu Institutu Weizmann Llogru del Mileniu, xunu 2000.
* Premiu SGL de carbonu, Sociedá de Carbonu d'Estaos Xuníos, 1997.
* Medaya Nacional de Ciencia, 1990.
* Premiu de Llogros de l'Asociación de Muyeres Inxenieres, 1977.

## Obra escoyida
* Dresselhaus, M. S.; et.al. "Analysis of Picosecond Pulsed Laser Melted Graphite", Massachusetts Institute of Technology, Harvard University, Los Alamos National Laboratory, United States Department of Energy, (Avientu 1986).
* Dresselhaus, M. S.; et.al. "The Transport Properties of Activated Carbon Fibers", Lawrence Livermore National Laboratory, United States Department of Energy, (Julio 1990).
* Dresselhaus, M. S.; et.al. "Photoconductivity of Activated Carbon Fibers", Lawrence Livermore National Laboratory, United States Department of Energy, (Agostu 1990).
* Dresselhaus, M. S.; et.al. "Synthesis and Evaluation of Single Layer, Bilayer, and Multilayer Thermoelectric Thin Films", Lawrence Livermore National Laboratory, United States Department of Energy, (20 de xineru de 1995).
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* Dresselhaus, M. S.; et.al. "Iron-Doped Carbon Aerogels: Novel Porous Substrates for Direct Growth of Carbon Nanotubes", Lawrence Livermore National Laboratory, United States Department of Energy, (20 de febreru de 2007).

## Referencies

## Enllaces esternos
* Entrevista de video con Millie Dresslhaus pola Vega Science Trust.
* Páxina web.
* Páxina de Dresselhaus nel MIT.
* Biografía de Dresselhaus del IEEE.
* Recursos fotográficos, biográficos y bibliográficos, de la OSTI, Departamentu d'Enerxía d'Estaos Xuníos.