Yaafar al-Numeiry

**Yaafar al-Numeiry** o **Yaafar Muhammad al-Numeiry** (n'árabe: جعفر محمد النميري; Omdurmán, Ḥartum ,1 de xineru de 1930 – Ḥartum, 30 de mayu de 2009) foi un prominente políticu y militar sudanés, quién foi unu de los principales responsables de poner fin a la Primer Guerra Civil Sudanesa, que duró ente 1955 y 1972.

## Primeros años
Yaafar al-Numeiry nació'l 1 de xineru de 1930, nel senu d'una familia musulmana, y siendo fíu d'un carteru y bisnietu d'un líder tribal de la rexón de Wad Nimeiry en Dongola. Estudió na Escuela secundaria de Hantou, y en 1952, ingresó a la Escuela militar de Sudán.

## Carrera militar
Nos sos primeros años nel serviciu militar, al-Numeiry sintióse atraíu poles polítiques del entós presidente d'Exiptu, Gamal Abdel Nasser, polo qu'al pie de un grupu de compañeros, crearon la Organización d'Oficiales Llibres, d'enclín nacionalista y panarabista.

Mientres al-Numeiry diba xubiendo de rangos, Sudán llograra la so independencia, pero por cuenta de les constantes rebeliones étniques, conflictos relixosos, inestabilidá económica y una democracia débil, xeneró l'españíu de la Primer Guerra Civil Sudanesa.

En 1966, en llogrando'l cargu de coronel, ye designáu comandante de la guarnición de Shendi, onde se siente influyíu poles corrientes socialistes y comunistes, qu'intentaben aprovechar la inestabilidá política del país (por cuenta de constantes golpes d'estáu y gobiernos tanto democráticos como militares), pa llevar a cabu un golpe d'estáu ya instaurar un nuevu réxime.

## Presidente de Sudán (1969-1985)
El 25 de mayu de 1969, al-Numeiry lidera un golpe d'estáu, que derrocó al presidente Ismail al-Azhari y al gobiernu del Partíu Democráticu Unionista. Ente les sos primeres midíes, al-Numeiry establez el Conseyu Revolucionariu, integráu por militares, civiles y políticos venceyaos col comunismu; tamién suspende la Constitución de Sudán, y proscribe tolos partíos políticos. 

Al llegar al poder, al-Numeiry llogra un inmensu sofitu nos sectores populares, que taben fuertemente influyíos poles tropes comunistes que lo ayudar a xubir al poder, polo qu'aprovecha eso pa realizar una persecución escontra la oposición derechiega liderada polos Hermanos Musulmanes, quien yá taben en condiciones de clandestinidá, siendo na so mayoría arrestar y executar. Sicasí, al ver el nivel de poder que tenía nel país, al-Numeiry traiciona a los sos colegues comunistes, llevando a cabu una campaña de terror en contra d'ellos, siendo'l mesmu Conseyu Revolucionariu, unu de los sos primeros oxetivos. Darréu suprime tolos sindicatos, y organizaciones culturales y profesionales, y asume de forma dictatorial como Xefe d'Estáu, Xefe de Gobiernu, y Comandante en xefe de les Fuercies Armaes.

En 1970, al-Numeiry ordena la nacionalización de tolos bancos, medios de comunicación, aseguradores, industries, y otros sectores estratéxicos.

En 1971, promúlgase una Constitución provisional, polo que s'esllee'l Conseyu Revolucionariu, y dase pasu a la creación de la Unión Socialista Sudanesa (USS), que va ser l'únicu partíu políticu llegal del país. El 10 d'ochobre d'esi añu, realícense eleiciones presidenciales onde al-Numeiry postúlase como candidatu únicu, polo que llogra fácilmente'l 99.9% de los votos, y la USS nomar como Presidente de Sudán. Darréu convoca una Asamblea Popular encargada de redactar una nueva Constitución, que foi aprobada en 1973.

En xunetu de 1971, 2 años dempués de llegar poder, sufre un golpe d'estáu per parte de la resistencia comunista, que va durar solo 3 díes, al ser entartallada polos partidarios d'Al-Numeiry, más l'ayuda militar de Libia y Exiptu. Volviendo al poder, al-Numeiry toma una actitú muncho más represiva y autoritaria, llevando a cabu una fuerte represión en contra del Partíu Comunista de Sudán y en contra de los sindicatos qu'operaben illegalmente nel país.

A pesar de la so persecución escontra los comunistes, al-Numeiry caltuvo un gobiernu d'esquierda (específicamente socialista), col qu'estableció rellaciones cola Libia de Muammar al-Gaddafi, Exiptu, y otros países árabes d'enclín progresista. Tamién estableció rellaciones con numberosos países d'África, Europa, China y Estaos Xuníos, que esti postreru apurrió-y sofitu militar.

En 1972, al-Numeiry pon fin a la Primer Guerra Civil Sudanesa, en llegando a un alcuerdu coles fuercies guerrilleres del sur, onde-yos concedió l'autonomía de 3 provincies. El conflictu xeneró aproximao 500 000 finaos, millones de movíos, y una economía deplorable.

En 1977, al-Numeiry foi reelixíu presidente, y en 1980, Sudán queda reorganizáu en 6 rexones, que tienen ciertu nivel d'autonomía y un gobiernu rexonal. 

N'ochobre de 1982, Sudán consolida una estrecha rellación con Exiptu, tres la firma d'una . Sicasí, mientres la primer sesión del Parllamentu del Valle del Nilu, na que parllamentarios exipcios y sudaneses roblaron el reemplazu del códigu penal pola llei sharia, y polo que provocó nueves revueltes nes provincies del sur, yá que yeren mayoritariamente cristianes y animistas, polo que se dio entamu a la Segunda Guerra Civil Sudanesa, que va rematar en 2005.

Esti conflictu xeneró la deserción de numberosos altos mandos del exércitu que yeren cristianos, y nel sur surdió'l Exércitu de Lliberación del Pueblu de Sudán (EPLS), polo que la guerra algamó a gran escala.

El 6 d'abril de 1985, tres la peralta inestabilidá política, al-Numeiry ye derrocáu tres un sangrientu golpe d'estáu, siendo asocedíu pol xeneral Abderrahman Swaredahab hasta les eleiciones de 1986, na que Sadeq al-Mahdi asume como Presidente de Sudán. Depués del golpe, al-Numeiruy fuxó escontra El Cairu, Exiptu.

## Referencies