Mario Kart DS

, usualmente embrivíu a ***MKDS***, ye un videoxuegu de carreres desenvueltu por Nintendo EAD y publicáu por Nintendo para Nintendo DS. Ye la quinta entrega de la serie Mario Kart en llegar al mercáu tres Mario Kart Arcade GP y la segunda en llegar a una consola portátil tres Mario Kart: Super Circuit. Foi llanzáu n'América del Norte, Australia, y Europa el 14 de payares de 2005, y en Xapón el 8 d'avientu de 2005.

Al igual que los sos predecesores, *Mario Kart DS* inclúi diverses novedaes con al respective de les anteriores entregues de la saga, tales como nuevos personaxes, karts individuales de cada personaxe, nuevos oxetos, les misiones, 32 circuitos distribuyíos en 2 Grand Prix (siendo la metá de los circuitos escoyeta d'anteriores Mario Kart), amás de ser el primer xuegu de Nintendo DS n'usar la Conexón Wi-Fi de Nintendo.

El xuegu recibió crítiques bones, llogrando una nota de 91 sobre 100 en Metacritic. Les bones crítiques centrar nos gráficos y la manera de xuegu, mientres se criticaba'l según ellos repetitiva manera d'un xugador. *Mario Kart DS* recibió diversos premios, incluyendo'l premiu *Editors' Choice* de GameSpot y IGN, el premiu a «meyor xuegu pa consola portátil» de *[[G-Phoria]]* y los premios IGN al «meyor xuegu de carreres/conducción» y al xuegu del añu» en 2005. N'Estaos Xuníos, *Mario Kart DS* foi'l xuegu con más ventes nel so primer mes, y caltuvo esa posición nel mes siguiente. Polo xeneral, *Mario Kart DS* ye'l tercer xuegu de Nintendo DS con más ventes a avientu de 2012.

## Manera de xuegu
*Mario Kart DS* ye un xuegu de carreres, en cual el xugador compite nun kart contra otros xugadores como unu de los 13 personaxes, cada unu con trés karts pa escoyer. Mientres se ta corriendo, la pantalla cimera de la Nintendo DS amuesa una perspeutiva en tercer persona del xugador, mientres la pantalla táctil amuesa les estadístiques de carrera, los oxetos llevaos per cada xugador y un mapa del circuitu. La pantalla inferior pue ser modificada p'amosar un mapa completu del circuitu, o p'amosar una vista aérea del kart del xugador según la proximidá, incluyendo corredores cercanos, los riesgos del circuitu, les caxes d'oxetos, y los ataques que s'averen al xugador. Cada pista inclúi caxes d'oxetos que'l xugador puede travesar pa llograr un oxetu al azar, que puede ser usáu pa llograr más ventaya al respective de los oponentes. Dellos oxetos sirven pa ralentizar al restu de corredores, mientres otros sirven p'aumentar la velocidá del kart temporalmente y adelantrar asina a los xugadores.

El xuegu inclúi cinco modos —Grand Prix, Contrarreló, Versus, Batalla y Misiones—. Les maneres Grand Prix y Versus riquen que'l xugador escueya una cilindrada de cuatro que pueden ser 50 cc, 100 cc, 150 cc y 150 cc espeyu. La categoría funciona como un selector de la manera de dificultá, yá que a mayor categoría, más rápido van dir los karts. Amás, puede desbloquiase una cilindrada espeyu de 150, onde los karts usen motores de 150 cc y pistes voltiaes horizontalmente. Na manera Grand Prix, el xugador compite contra siete personaxes controlaos pola consola nuna serie de determinaos circuitos. Na manera Contrarreló, el xugador tien de terminar un circuitu lo más rápido posible. El tiempu más rápidu ye guardáu como una pantasma», una copia de la vuelta del xugador, contra la que'l corredor puede competir cuando quiera. Na manera Versus, el xugador cuerre nuna pista de la so eleición contra los personaxes de la máquina. Esta manera puede ser xugáu individual o por equipos, dixebraos por un equipu coloráu y otru azul. La manera Batalla dispón de dos categoríes, Batalla de Globos y Carrera de Soles, nes que tamién se dexa al xugador correr solu o n'equipu. En Batalla de Globos, el xugador tien d'esplotar los globos de los karts contrarios atacándolos con oxetos, o robándolos al topetase contra ellos a gran velocidá. Na segunda manera, Carrera de Soles, el xugador hai de recoyer Soles. El xugador puede atacar a otros pa face-y perder un Sol, ente que los xugadores col menor númberu de Soles son esaniciaos pasáu un tiempu.

Na manera Misiones, el xugador hai de completar diverses misiones, con un oxetivu que va dende recoyer monedes hasta atacar enemigos. En cada misión, el xugador controla un personaxe prefijado. Hai siete niveles con ocho misiones en cada unu. Dempués de completar cada misión, l'actuación del xugador midir con estrelles (trés, dos, o una) o lletres (A, B, C, D o E), siendo la meyor la categoría de trés estrelles y la peor la E. Dempués de que se completen los ocho misiones del nivel, tien de ganar a un xefe pa pasar al siguiente nivel. El xuegu tamién inclúi una manera multixugador, onde ocho xugadores compiten ente sigo por aciu la Descarga DS o una conexón WLAN con delles tarxetes de xuegu. *Mario Kart DS* tamién soporta multixugador en llinia por aciu la Conexón Wi-Fi de Nintendo, onde hasta cuatro xugadores pueden competir ente sigo. A la de xugar en llinia, los participantes namái pueden competir ente sigo; la manera Batalla nun ta disponible na manera en llinia.

### Efeutos y téuniques d'aceleración
Amás, el xuegu inclúi delles téuniques d'aceleración que'l xugador puede prauticar y poder apoderar pa encurtiar los sos tiempos na manera contrarreló o ganar más fácilmente a los sos adversarios nes maneres locales o en llinia con tol mundu.

* **Turbo al empezar**: Al empezar a xugar en cada circuitu, hai una cuenta trás de trés segundos pa dar empiezu la carrera. Si al empezar a sumir el 2 empezar a acelerar pulsiando'l botón "A", consíguese dar un acelerón mientres unos pocos segundos. Sicasí, si acelerar nel momentu equivocáu, el coche quédase paráu mientres unos segundos echando fumu negro.

* **Mini-turbos o acelerones**: Ye una téunica avanzada que dexa ganar velocidá de manera momentanea. Esta téunica realízase pulsiando izquierda y derecha consecutivamente mientres se caltién pulsiáu'l botón de derrape (botón "R") hasta que salten chispes azules de los neumáticos, y nuevamente pulsiar izquierda y derecha hasta que salten chispes naranxes, momentu nel cual débese soltar el botón de derrape pa consiguir el preciáu mini-turbo. Los mini-turbos son bien útiles pa tornar múltiples elementos qu'hai na pista, ganar velocidá en consecutives oportunidaes y tamién reaccionar ante los efeutos de los oxetos que pudieren cruciase nel to camín. Les curves abiertes son los llugares onde resulta más senciellu realizalos.

* **Movimientos serpentinos** o ***Snaking***: Ye una téunica bastante avanzada, pos se denomina asina a la execución socesivo y repitío de los mini-turbos en direiciones opuestes, encadenando dellos derrapes a izquierda y derecha socesivamente, pudiéndose realizar inclusive en tramos rectos, de manera que la nuesa trayeutoria pueda asemeyase al movimientu d'una culiebra (*snake* ye culiebra n'inglés, y de ende *snaking*). Pa dellos xugadores, los contrincantes que realicen esta téunica (*Snakers*) son adversarios espertos que van intentar llevar la carrera al so favor, de cuenta que'l contrincante que non "serpentee" nun pueda ganar, nin tanto competir nuna carrera al mesmu nivel. Esiste ciertu discutiniu sobre si l'encadenar dellos mini-turbos entra dientro del "xuegu llimpiu", una y bones la diferencia ente'l xugador qu'usa esta táctica y el que nun puede aportar a bien grande; sicasí esta téunica atópase dientro del xuegu considerada como una táctica más. La revista Nintendo Power sostién que ye una téunica que nun va pa nada en contra de la mecánica del xuegu, mientres otros argumenten que se trata d'una esplotación del sistema de mini-turbos que puede usar cualquier xugador. De fechu munchos xugadores defenden qu'estos movimientos son parte del usu consecutivu de los mini-turbos, como asocedía nos xuegos Mario Kart: Super Circuit y Mario Kart: Double Dash!!, amás de que los xugadores colos meyores tiempos na manera contrarreló utilicen esta téunica pa llograr meyores tiempos; otra manera, delles declaraciones de Nintendo dexaron ver que la téunica de serpenteo (Snake) ye daqué intencional nel diseñu del xuegu.

* **Rebufo (corrientes uniformes)**: Esti fenómenu asocede cuando un kart averar a otru dende la parte trasera lo suficiente como por que'l kart delanteru corte'l vientu del que ta detrás, pudiendo consiguir una mayor aceleración mientres unos segundos. Por que esto asoceda, hai qu'intentar caltenese detrás d'un contrincante de manera que aparecezcan unes llinies blanques alredor del kart. Si caltiénse lo suficiente nesa posición, va apaecer una especie de *escudu de vientu* frente al nuesu kart, aumentando la velocidá considerablemente tal como asocedía nel Mario Kart 64 y como asocede na actualidá na Fórmula 1.

## Desarrollu
El primer anunciu de Nintendo tuvo llugar el 11 de mayu de 2004; teníen pensáu llanzar un xuegu de *[[Mario Kart]]* pa la Nintendo DS, llanzando delles imáxenes del xuegu coles mesmes. La primera toma de xuegu en públicu tuvo llugar na Game Developers Conference de 2005, onde tamién s'amosó la futura capacidá inalámbrica del xuegu. *Mario Kart DS* foi producíu por Hideki Konno, quién tamién trabayó nel títulu pa DS *[[Nintendogs]]*. El xuegu cuerre a unes 60 imáxenes per segundu y usa personaxes y escenarios en 3D.

*Mario Kart DS* ye'l primer xuegu de la saga *Mario Kart* n'incluyir una manera multixugador en llinia. Konno señaló qu'anque *Mario Kart DS* y la serie ''Halo'' incluyan una manera multixugador en llinia, afitóse que los xugadores qu'usen esa carauterística na saga *Halo* yeren *[[Gamer|hardcore gamers]]*. Con *Mario Kart DS*, Konno quería que «tol mundu xugara en llinia, y gracies a la teunoloxía y al tiempu ye'l momentu de faelo». Siguiendo cola tradición d'introducir una nueva mecánica na manera de xuegu de cada entrega de *Mario Kart*, *Mario Kart DS* ye'l primer xuegu de la serie en soportar a ocho xugadores xugando coles mesmes con un solu cartuchu de xuegu. Otra nueva capacidá, ye que'l xuegu inclúi una manera batalla d'un xugador, que nun riquir siquier a dos xugadores humanos. Como'l primera *Mario Kart* pa Nintendo DS, los desarrolladores probaron delles carauterístiques que s'aprovecharíen de la pantalla táctil del dispositivu. Pensaron en dexar a los xugadores dexar los sos oxetos en cualquier llugar na pista en cuenta de detrás de la so kart. Sicasí, atopar bien confusu una y bones el xuegu yá venía abasnando más distracciones, faciendo difícil el ver onde se dexen los oxetos mientres la carrera.

En *Mario Kart DS*, puede faer un rebufo por detrás d'otru kart pa ganar un pocu de velocidá temporalmente, una carauterística yá incluyida nel xuegu de 1996 *[[Mario Kart 64]]*. *Mario Kart DS* pon un mayor énfasis na carauterística y una vegada más inclúi una señal visual cuando un kart ta faciendo'l rebufo. Nuna entrevista, Konno dixo qu'incluyeren pistes d'anteriores xuegos de *Mario Kart* en *Mario Kart DS*, por tantu los xugadores que xugaren a *Super Mario Kart* na Super Nintendo Entertainment System sentiríense más familiares cola versión pa DS.

## Pistes

El xuegu cunta con 32 circuitos de carreres, 16 totalmente nuevos y 16 primeramente vistos en xuegos anteriores de Mario Kart:

**CIRCUITOS NITRO**

**CIRCUITOS RETRO**

**ESCENARIOS DE BATALLA**

NOTA: A partir d'esti xuegu, apaecen les copes retro y les sos pistes son de videoxuegos anteriores de la saga de Mario Kart.

## Oxetos
Estos son los oxetos disponibles nel xuegu, llograr al travesar unes caxes de dellos colores que s'atopen sobre les pistes.

* **Plátanu**
* **Triple Plátanu**
* **Cascu Coloráu**
* **Triple Cascu Coloráu**
* **Cascu Verde**
* **Triple Cascu Verde**
* **Cascu Azul con Ales**
* **Caxa Sorpresa**
* **Xampiñón**
* **Triple Xampiñón **
* **Xampiñón Doráu**
* **[[Boo (personaxe de Mario)|Boo]]**
* **[[Bob-omb]]**
* **Estrella**
* **Rayu**
* **[[Blooper (Nintendo)|Blooper]]** (Nuevu)
* **[[Bill Bala]]** (Nuevu)

## Personaxes

**Personaxes iniciales**

* **[[Mario_(personaxe)|Mario]]**
* **[[Luigi]]**
* **[[Princesa Peach]]**
* ** [[Toad]]**
* **[[Yoshi]]**
* **[[Donkey Kong]]**
* **[[Wario]]**
* **[[Bowser]]**

**Personaxes desbloqueables**

* **[[Princesa Daisy]]**: pa desbloquiala tienes que completar les cuatro copes del grand prix retro en 50cc, nel primer llugar.
* ** [[Dry Bones]]**: (na versión española ya hispanoamericana ye llamáu *Huesitos*) pa desbloquialo tienes que completar les cuatro copes del grand prix nitro en 50cc, nel primer llugar.
* **[[Waluigi]]**: pa desbloquialo tienes que completar les cuatro copes del grand prix retro en 100cc, nel primer llugar.
* **[[R.O.B]]**: pa desbloquialo tien que completar los cuatros copes del grand prix nitro en 150cc espeyu nel primer llugar y siquier tener una estrella.

* **[[Shy Guy]]** (solo puede xugase en manera multixugador, pero dalgunos xugadores usen un programa especial pa xugar como él.)

## Receición

*Mario Kart DS* foi llanzáu por Nintendo pa la Nintendo DS n'América del Norte el 14 de payares de 2005, n'Australia'l 17 de payares de 2005, n'Europa'l 25 de payares de 2005, en Xapón el 8 d'avientu de 2005 y en Corea'l 5 d'abril de 2007. Nintendo reveló más tarde que *Mario Kart DS* tamién sería vendíu con una Nintendo DS colorada dende'l 28 de payares de 2005, xunto con «una correa customizada con una bandera de cuadros, inspiraes nes carreres pa personalizar el nuevu paquete de la consola». El xuegu tenía de recibir una aclamación universal» según Metacritic, onde consiguió una nota del 91%. Los aponderamientos centrar nos gráficos y na manera de xuegu de la entrega, mientres criticaben la so repetitiva manera d'un xugador. 

Delles crítiques allabaron la forma del xuegu de vivir acordies coles normes establecíes polos sos predecesores. Atopando cafiantes los defectos del xuegu en llinia, GameSpy siguía creyendo que la manera d'un xugador y la manera de xuegu de la manera inalámbrica taba más que compensáu pa ellos. Nintendo World Report dixo que «les meyores carauterístiques de les antigües entregues de *Mario Kart* tán de vuelta» y trabayen bien coles nueves carauterístiques de *Mario Kart DS*, llamando al resultáu final «el xuegu más impresionante qu'enxamás llegó a la Nintendo DS y tamién el meyor xuegu de la saga *Mario Kart*». *[[X-Play]]* compartió esi sentimientu, y remarcó que'l xuegu fixo añicos les sos mires, faciéndolo'l «meyor xuegu de carreres de kart enxamás llanzáu, portátil o d'otru formatu». GameZone tamién creyó que *Mario Kart DS* «fai honor al so legáu» colos sos orixinales circuitos, «estelar» multixugador, y «el so mayor rejugabilidad que cualesquier otru corredor de la so clase». Alejandro K. Brown de CBS News estimó l'usu esclusivu de les carauterístiques de la consola, como'l micrófonu y la conectividad inalámbrica.

Atopando difícil imaxinar cómo Nintendo podría faer un xuegu de la saga *Mario Kart* meyor que *Mario Kart DS*, IGN allabó la xugabilidá y la fondura nel so diseñu de *Mario Kart DS*. GameSpot calificó al xuegu como «un importante pasu alantre» pa la saga *Mario Kart*, parcialmente porque ye'l primer xuegu de la saga en dexar el xuegu multixugador en llinia. Game Revolution comentó que'l xuegu «superar coles maneres d'un xugador y multixugador. 1UP.com felicitó al «pack sorprendentemente curiosu», describiéndolo como un "xuegu portátil de carreres que ta al par con cualesquier otru xuegu qu'apaeciera nuna consola". La revista de videoxuegos *[[GamePro]]* allabó principalmente a la cantidá de corredores, pistes, maneres y les opciones multixugador, diciendo que cualesquier fan de Nintendo «tien de xugalo» y encamentando a quien vaya a mercar una Nintendo DS que merque'l títulu. *[[Computer and Video Games]]* describió a *Mario Kart DS* como'l títulu de la saga *Mario Kart* «más completu», a pesar de dellos defectos gráficos. Eurogamer esfrutó la manera multixugador, llamándolo «realmente práuticu pa xugar con otres persones». La publicación británica *[[GamesTM]]* criticó'l xuegu «por apolazar el conceutu de Mario Kart y por faer pocu más», y la web Nintendophiles taba decepcionada cola «repetitiva manera» manera d'un xugador y colos xugadores 'rastreros' controlaos pola máquina».

### Premios
*Mario Kart DS* foi premiáu delles vegaes mientres dellos eventos. A la fin del E3 2005, foi nomáu dos veces pola *[[Game Critics Awards]]*, anque finalmente nun consiguió nengún premiu. Sicasí, llogró'l premiu a «meyor xuegu multixugador» y de «meyor xuegu de carreres» nel apartáu pa Nintendo DS por cuenta de un especial de lo meyor del E3 2005 fechu por IGN. El xuegu tamién llogró dos nominaciones nos *[[Interactive Achievement Awards]]* de 2006, na categoría de «inxeniería de manera de xuegu» y «xuegu de carreres del añu». El xuegu foi nomáu en seis categoríes distintos nos *[[Golden Joystick Awards]]* de 2006.

*Mario Kart DS* recibió'l premiu «Eleición de los editores» de GameSpot y IGN. El xuegu tuvo nomáu por GameSpot pa los premios «Lo meyor de 2005», incluyendo «Meyor xuegu multixugador», «Meyor xuegu de conducción», y «Meyor xuegu de DS», ganando esti postreru. El xuegu recibió'l premiu *[[G-Phoria]]* al meyor xuegu portátil. IGN premió al xuegu na categoría Meyor xuegu de carreres» y calificar como'l Xuegu del añu» en 2005.

### Ventes
El xuegu foi'l primeru pa la Nintendo DS n'usar la capacidá de la Conexón Wi-Fi de Nintendo. A la fin de la so primer selmana nos Estaos Xuníos, vendiéronse 112.000 copies, de les cualos 52.000 usaren la conectividad Wi-Fi. *Mario Kart DS* foi'l xuegu portátil meyor vendíu mientres payares de 2005 nos Estaos Xuníos. Algamó de nuevu'l primer llugar n'avientu de 2005 ente los xuegos pa consoles portátiles y la sesta posición pa toles plataformes polo xeneral. Cayó al tercer xugar en febreru de 2007 nel ámbitu de consoles portátiles. Nel conxuntu de toles plataformes, el xuegu cayó al decimoséptimu llugar n'abril de 2008, y xubió al decimocuartu en mayu de 2008. Baxó al decimosestu puestu en payares de 2008. Alzar al décimu puestu n'avientu de 2008 nel país, vendiendo más de 540.000 copies aquel mes. Foi'l décimu xuegu meyor vendíu de 2008, y el meyor vendíu pa Nintendo DS mientres aquel añu. En Xapón, vendiéronse 224.411 copies na so primer selmana. Na selmana del 18 al 24 de febreru de 2008, cayó al vigesimoséptimo llugar. El xuegu volvió xubir nes llistes y asitióse como'l decimosestu xuegu meyor vendíu mientres la selmana del 7 al 13 d'abril de 2008, decimocuartu na selmana del 14 al 20 d'abril de 2008, y decimoquintu dende'l 12 hasta'l 18 de mayu de 2008. *Mario Kart DS* vendió 3.112.363 unidaes a xunetu de 2008, y 3.224.996 a xineru de 2009, faciéndolo'l sestu xuegu meyor vendíu pa la Nintendo DS dende'l so llanzamientu. El xuegu foi'l decimosestu xuegu meyor vendíu mientres Xapón en 2008.

## Referencies

## Ver tamién
* Serie Mario Kart
* Mario Kart 7
* Mario Kart 8
* Mario Kart: Super Circuit
* Mario Kart: Double Dash!!
* Action Replay DS

## Enllaces esternos
* Páxina web oficial de ''Mario Kart DS''
* Páxina oficial de ''Mario Kart DS'' (Europa) 
* Páxina oficial de ''Mario Kart DS'' (Australia)