Atropatene

**Atropatene** o **Media Atropatene** (orixinalmente conocíu como *Atropatkan* y *Atorpatkan*) foi un antiguu reinu de l'antigüedá clásica establecíu y gobernáu por dinastíes locales iranies, en primer llugar con Darío'l Grande de Persia y más tarde por Alexandru Magnu a partir del , ya inclúi el territoriu de lo que güei ye l'Azerbaixán iraníny el Curdistán iranín.La so capital yera Ganzak. *Atropatene* tamién foi l'antepasáu nominal del nome de *[[Azerbaixán (desambiguación)|Azarbaijan]]*.

Mientres l'Imperiu aqueménida quedó integráu nes satrapíes de Matiana (XVIII) y Caspiana (XI).

## Historia
Alexandru Magnu entró en  na rexón de Media y dio-y el gobiernu a Atropates, sátrapa y xeneral de Darío III, escontra  

Dempués de la muerte d'Alejandro () y del repartu establecida nel Pactu de Triparadiso (), nel que-y tocó la parte norte de Media, estableció un reinu independiente, conocíu como Media Atropatene o a cencielles como Atropatene. La capital foi Gandzak.

Amás de Atropates, saber de la esistencia del so socesor Artabas o Artabazo (escontra ) y Artabarzanes (c. 222-), al que Antíoco III el Grande impunxo un tratáu desventayosu en 

Dempués del añu 211 e.C. foi vasalla de los seléucidas, pero desconozse lo qu'asocedió en Atropatene. Hacia l'añu , quedó en manes d'artáxidas d'Armenia, hasta qu'en  foi ocupada polos partos. 

Hacia l'añu  reinó Artavasdes, al qu'asocedió Gotarces, un arsácida que foi rei de Partia del  al . Alredor del añu , Darío, el dinasta local, someter a Tigranes II d'Armenia, del que foi xenru. 

A empiezos del , Mitrídates, el rei de Atropatene, foi unviáu contra Capadocia, onde combatió contra les guarniciones romanes y aniquilar. Nel branu de dichu añu apoderaba yá una bona parte del país, pero'l cursu de la guerra empezó a dir mal y en  Tigranes quedó so proteición romana y Atropatene recuperó la so independencia. 

Cuando Mitrídates, xubir al tronu de Partia, dio'l reinu a Ariobarzanes. Hacia l'añu  baxu Marcu Antoniu, Atropatene convertir en veceru de Roma. La fía del rei, llamada Iotape, casóse col monarca d'Armenia Alejandro Helios (fíu de Marco Antonio y Cleopatra). Artaxias II recuperó'l tronu armeniu () con ayuda de los partos, y amás recibió'l reinu de Atropatene (Artaxias I) del so aliáu y proteutor, el rei de Partia ().

Tres la muerte del rei armeniu Artavasdes IV nel añu  nun combate, los romanos apurrieron la corona armenia a Ariobarzanes, fíu del rei Artabas de Atropatene, d'orixe medo y que foi aceptáu polos nobles, por cuenta de les sos bones cualidaes. Nel añu 4, Ariobarzanes (II de Atropatene) morrió nun accidente y los dos corones pasaron al so fíu, llamáu Artavasdes (II de Atropatene) que foi asesináu dos años dempués. A partir d'entós, Atropatene y Armenia tomaron caminos separaos. En Atropatene apaeció un rei de nome Ariovasto, posiblemente hermanu de Artavasdes II. Diversos príncipes arsácidas gobernaron dempués: Artabano que dende'l 12 yera rei de los partos; Vonones, rei de los partos, nel 51; Pacoro y otros. El reinu, vasallu de los partos, subsistió hasta la conquista sasánida en 226.

## Llista de gobernantes
Anque la llista nun ta completa, recueye los gobernantes conocíos como reis de Media Atropatene..

* Atropates dende 320s BC hasta una fecha desconocida;

* Artabazanes (florió nel ) gobernó dende l'añu  o , un contemporaneu del rei griegu seléucida Antíoco III el Grande. Dizse que yera nietu paternu del rei persa Darío II del so matrimoniu cola fía de Gobryas;

* Mitrídates ( - ), gobernó dende  hasta ca.  que yera cuñáu del rei armeniu Tigranes el Grande;

* Darío I (ca. - ca. ), gobernó dende ca. ;

* Ariobarzanes I (ca.  - ), gobernó dende  hasta ;

* Artavasdes I (-), gobernó dende  hasta . Fíu de los Ariobarzanes enriba mentaes; y cuñáu del rei Antíoco I Theos de Comagene;

* Asinnalus (florió nel ), gobernó dende hasta una fecha desconocida nos años 20 e.C.;

* Ariobarzanes II (  - 4), gobernó dende ca.  hasta'l  hasta 4 y sirvió como King of Armenia from 2 BC to 4

* Artavasdes II, que sirvió como Artavasdes III (  - 6), rei de Media Atropatene y Armenia dende l'añu 4 al añu 6;

* Artabanus (florió segunda metá del sieglu I), nietu de Artavasdes I, gobernó dende'l 6 hasta l'añu 10;

* Vonones (florió na segunda metá del sieglu I), hermanu de Artabanus, gobernó dende'l 11? hasta l'añu 51;

* Pacorus (florió nel sieglu I y primer metá del sieglu II), hermanu del anterio, gobernó dende'l 51 hasta l'añu 78.

## Referencies