Universidá Brandeis

La **Universidá Brandeis** (n'inglés: *Brandeis University* (pronunciáu / brændaɪs /) ye una universidá d'investigación d'Estaos Xuníos de calter priváu con un enfoque escontra les artes lliberales. Atópase allugada na esquina suroeste de Waltham, Massachusetts, a nueve milles (14 quilómetros) al oeste de Boston. La Universidá tien una matrícula d'aproximao 3.200 universitarios y 2.100 estudiantes graduaos. En 2010, foi clasificada pola U.S.News and World Report como'l númberu 34 ente les universidaes nacionales nos Estaos Xuníos. Forbes asitió en 2010 a la Brandeis University como'l númberu 57 ente toles universidaes nacionales y facultaes d'artes lliberales. 

Brandeis University foi fundada en 1948 como una institución mista non sectaria, en sustitución de l'antigua Universidá de Middlesex. La universidá lleva'l nome de Louis Dembitz Brandeis (1856-1941), el primer Xuez Acomuñáu de la Corte Suprema de los Estaos Xuníos d'orixe xudíu.

## Historia
### Fundadores
Los nomes acomuñaos cola fundación de la Brandeis University inclúin a Israel Goldstein, George Alpert, C. Ruggles Smith, Albert Einstein y Abram L. Sachar.

C. Ruggles Smith yera fíu del doctor John Hall Smith, fundador de la Universidá de Middlesex, que morriera en 1944. En 1946, la universidá taba en cantu del colapsu financieru. Nesi momentu, yera una de les poques escueles de medicina nos EE.&nbsp;UU. que nun imponía una cuota xudía, pero nunca fuera capaz d'asegurar la acreditación de la American Medical Association (AMA), en parte, según el so fundador, debíu al antisemitismu institucional na AMA y, arriendes d'ello, Massachusetts, taba condergada a la so desapaición.

*Israel Goldstein* foi un prominente rabín de Nueva York dende 1918 hasta 1960 (cuando emigró a Israel), y un influyente sionista. Antes de 1946, encabezara la Xunta de Rabinos de New York , el Fondu Nacional Xudíu, y la Organización Sionista d'América, y ayudó a fundar la Conferencia Nacional de Cristianos y Xudíos. Nel so ochentenu cumpleaños, n'Israel, Yitzhak Rabin y otros líderes del gobiernu, el parllamentu, y el movimientu sionista axuntar na so casa pa rindi-y homenaxe. Sicasí, ente tolos sos llogros, l'escoyíu pol New York Times pa encabezar el so obituariu foi: "Rabín Israel Goldstein, fundador de la Universidá Brandeis".

C. Ruggles Smith, desesperáu nel so intentu de salvar daqué de la Universidá de Middlesex, enterar de qu'un comité de Nueva York, dirixíu por Goldstein, buscaba un campus pa establecer una universidá llaica so patrociniu xudíu, y averóse a Goldstein con una propuesta pa dexar el campus de Middlesex y aprobar la comisión de Goldstein, na esperanza de que se pudiera "... restablecer la Facultá de Medicina ..." Goldstein espresó la so esmolición por que cargaba con una escuela médica en cayente, pero entusiasmáu cola posibilidá de llograr "un campus de 100 hectárees non bien lloñe de Nueva York, la primer comunidá xudía del mundu, y namái a 9 milles (14 quilómetros ) de Boston, unu de los centros más importante de población xudía." Goldstein alcordó aceptar la ufierta de Smith y depués dio en contratar a George Alpert, un abogáu de Boston con esperiencia na recaldación de fondos como vicepresidente nacional de la *United Jewish Appeal*.

George Alpert (1898 - 11 de setiembre de 1988) abrióse camín na Boston University School of Law y foi unu de los fundadores de la firma de Alpert y Alpert. La so empresa tuvo una llarga asociación con New York, New Haven and Hartford Railroad, de la que foi presidente dende 1956 hasta 1961. Güei ye más conocíu como'l padre de Richard Alpert (Baba Ram Dass). Foi bien influyente na comunidá xudía de Boston. El so xudaísmu "tiende a ser social, más qu'espiritual." Tuvo arreyáu na ayuda a los neños movíos d'Alemaña. Alpert foi presidente del so conseyu d'alministración ente 1946 y 1954, y miembru del citáu conseyu hasta la so muerte.

Goldstein tamién reclutó a Albert Einstein, que la so participación, un tanto tormentosa y de curtia duración, foi bien importante, yá que atraxo l'atención nacional a la naciente universidá. La organización fundacional foi llamada *"The Albert Einstein Foundation for Higher Learning, Inc."* y los primeros artículos de prensa fixeron fincapié na so participación.

## L'incidente con Einstein
L'orixe de lo que se convertiría na Universidá Brandeis acomuñóse estrechamente col nome d'Albert Einstein dende'l 5 de febreru de 1946, cuando aportó a la creación de *"The Albert Einstein Foundation for Higher Learning, Inc."*, hasta'l 22 de xunu 1947, cuando-y retiró'l so sofitu. 

Los miembros del conseyu d'alministración ufiertar p'axudicar a la universidá'l nome d'Einstein nel branu de 1946, pero Einstein negóse, y el 16 de xunetu de 1946, el conseyu decidió que la universidá llevaría'l nome de Louis Brandeis.

El 19 d'agostu, los planes pa la nueva universidá fueron anunciaos pol prominente rabín y sionista *Israel Goldstein*, presidente de la *Fundación Albert Einstein*. Goldstein dixo que la universidá foi planiada col sofitu de les contribuciones d'organizaciones y personalidaes xudíes, y fixo fincapié nel puntu de que la institución nun establecería cupos y taría abiertu a toos "ensin distinción de raza, color o credo." La institución diba ser "dafechu consciente tantu de la tradición hebrea de la Torá mirando a la cultura como un derechu de nacencia, como del ideal americanu d'una democracia culta." Unu de los lemas que s'axudicaron a la nueva universidá sería *"una universidá ensin cuotes sofitada polos xudíos."*

Einstein y Goldstein enfrentáronse casi de momentu. Einstein oponer a lo qu'él pensaba que yera una promoción demasiáu amplia, y Goldstein sondió a Abram L. Sachar como un posible presidente ensin consultar a Einstein. Einstein sintióse bien ofendíu porque Goldstein convidara al cardenal Francis Spellman pa participar nun eventu de recaldación de fondos. Einstein arrenunció'l 2 de setiembre de 1946. Creyendo que la empresa nun podía tener ésitu ensin Einstein, Goldstein tuvo rápido d'alcuerdu n'arrenunciar tamién, y Einstein tornó, polo que'l so curtiu salida foi públicamente negada.

La Fundación adquirió'l campus de la Universidá de Middlesex en Waltham, que taba casi sumida cola esceición de los Servicios Veterinarios de Middlesex y el Colexu Médicu. La escritura d'esta pequeña y marxinal operación foi tresferida a la Fundación xunto col campus. La Fundación comprometer a siguir funcionando, pero empezó a sentir que nunca sería más qu'una universidá de tercer categoría, ente que les sos costos d'operación yeren alzaos nun momentu en que la Fundación taba tratando de recaldar fondos. Surdieron disputes por tratar d'ameyorar esta recaldación -como Einstein quería, o por dala por terminada. Einstein tamién se sollertó polos anuncios de prensa qu'esaxeraben l'ésitu de la fundación na recaldación de fondos, y el 22 de xunu de 1947 llegar a una rotura definitiva cola empresa. La escuela de veterinaria cerróse, a pesar de "les protestes indignaes y bien espublizaes, y de les manifestaciones de los decepcionaos estudiantes y de los sos padres" George Alpert, un abogáu responsable de gran parte del esfuerciu d'organización, dio otra razón pa la rotura: el deséu d'Einstein d'ufiertar la presidencia de la escuela al estudiosu d'esquierdes, Harold Laski. Alpert definió a Laski como "un home totalmente ayenu a los principios americanos de la democracia, cubiertu d'alquitrán pol cepiyu comunista". Él dixera: "Puedo comprometeme sobre cualquier tema, sacante unu que ye l'americanismu."

Seis años dempués, Einstein refugaría la ufierta d'un doctoráu honoris causa de Brandeis, escribiendo al presidente Abram L. Sachar que "lo qu'asocedió na etapa de preparación de la Universidá de Brandeis nun foi n'absolutu causáu por un tracamundiu y nun puede faese bonu asina ensin más."

Los historiadores Elinor Slater y Robert Slater comentaron que "llaráu de lluches internes, Brandeis a principios de 1948 paecía un proyeutu en serios problemes. Sicasí, la escuela abrió les sos puertes na seronda con 107 estudiantes." Los historiadores señalen l'apertura de Brandeis como unu de los "grandes momentos de la historia de los xudíos."

En 1954, la universidá Brandeis inauguró un programa de posgráu y llegó a tar dafechu acreditada. En 1985 foi escoyida miembru de l'Asociación d'Universidaes d'Estaos Xuníos, que representa a los sesenta y tres universidaes d'investigación líderes nos Estaos Xuníos y Canadá.

## Ocupación estudiantil de Ford Hall
Del 8 al 18 de xineru de 1969 cerca de 70 estudiantes ocuparon l'entós centru d'estudiantes, Ford Hall. Los manifestantes estudiantiles camudaron el nome de la escuela pol de "Universidá Malcolm X" pola duración del asediu (distribuyeron botones col nuevu nome y logo) y publicaron una llista de diez demandes p'ameyorar la representación de les minoríes nel campus. La mayoría d'estes demandes cumpliéronse darréu. Ford Hall foi baltáu n'agostu de 2000 pa dar pasu al Centru del Campus Shapiro, que foi abiertu ya inauguráu el 3 d'ochobre 2002.

## Rose Art Museum
El Rose Art Museum abrió les sos puertes en 1961, como resultáu d'una llucha de diez años pa buscar una sede a les donaciones d'arte que la universidá Brandeis tuviera recibiendo. Abram Sachar escribiera sobre la importancia de les belles artes en Brandeis y la so "voluntá d'esponer a los nuesos estudiantes y profesores a tou tipu d'orientación artística." 

** Del propiu muséu escribiera: "Hubo murmuraciones dientro y fora del campus sobre la imprudencia d'una universidá que naguaba por un muséu d'arte cuando se precisa muncho más en términos de compromisos de base. Como de cutiu asocedió antes y dempués, el dilema resolvióse porque siguimos, ensin dexar de tar seguros, la orientación optimista de Thackeray: "Caltenga un güeyu nel cielu, y otru na principal posibilidá."}}

En respuesta a un déficit del presupuestu de la universidá de 10 millones de dólares, la dotación anterior al centru de 700.000.000 dólares agora viose amenorgada. Esti amenorgamientu, xunto a la perda de los donantes habituales que perdieron dineru al traviés d'inversiones con Bernard Madoff, el 26 de xineru de 2009, la universidá anunció que cerraría'l *Rose Art Museum* en setiembre de 2009 y vendería una preciada coleición d'arte contemporáneo americanu, afirmando que "La conclusión ye que los estudiantes, la facultá y la misión académiques básiques son lo primero. Los miembros del conseyu d'alministración tuvieron que buscar nos activos de la universidá y llegaron a la decisión de caltener el compromisu fundamental cola enseñanza." Metanes protestes y crítiques, el fiscal xeneral de Massachusetts tien previstu revisar la entamada venta y los testamentos y alcuerdos ente'l muséu y los donantes. La universidá darréu indicó que namái vendería un númberu llindáu de pieces, nel so casu, y que caltendría'l muséu como una galería pa la enseñanza y esposiciones.

El fracasu en resolver les dificultaes del presupuestu de la universidá al traviés de la lliquidación del patrimoniu artísticu llevó a una decisión en mayu de 2009 de suspender la contribución de la universidá a los fondos de xubilación de los emplegaos mientres un añu.

El presidente de la Universidá de Brandeis, Jehuda Reinharz, anunció que va dimitir a la fin del añu académicu. L'anunciu pilló por sorpresa a munchos nel campus, pero'l Sr. Reinharz dixo que les crítiques recién sobre la so xestión financiera y los planes pa cerrar el Rose Art Museum nun yeren factores determinantes na so decisión. A los 65 años, dixo, sentía que llegara'l momentu de dexalo.

### Presidentes
Los presidentes de la Brandeis University fueron:

* Abram L. Sachar 1948–68
* Morris Berthold Abram 1968–70
* Charles I. Schottland 1970–72
* Marver H. Bernstein 1972–83
* Evelyn Y. Handler 1983–91
* Stuart H. Altman (interim) 1990–91
* Samuel O. Thier, M.D. 1991–94
* Jehuda Reinharz 1994– December 31, 2010
* Frederick M. Lawrence January 1, 2011-

## Seiciones académiques
Les facultaes y escueles de la Universidá Brandeis son:
* Facultá d'Artes y Ciencies (*The College of Arts and Sciences*): Componer de 24 departamentos y 22 programes interdepartamentales, que, en total, ufierten 43 carreres y otros 47 títulos menores.
* Escuela de Graduaos d'Artes y Ciencies (*The Graduate School of Arts and Sciences*) 
* Escuela Heller de Política Social y Xestión (*The Heller School for Social Policy and Management*): Fundada en 1959, destaca polos sos programes de posgráu n'alministración sanitaria, política social, trabayu social y desenvolvimientu internacional.
* Escuela de Branu y de Formación Siguida Rabb (*Rabb School of Summer and Continuing Studies*)
* Escuela Internacional de Negocios Brandeis (*Brandeis International Business School*)

Otros servicios complementarios son llevaos a cabu por:
* *Brandeis University Press*, un miembru de la University Press of New England, editorial que publica llibros en diversos campos d'interés académicu y xeneral.

* *Goldfarb Library at Brandeis*, biblioteca con más de 1,6 millones de volúmenes y 300.000 revistes electróniques. Tamién cunta con un gran archivu del Gobiernu de los Estaos Xuníos. Forma parte del Consorciu de Biblioteques de Boston, que dexa a los sos estudiantes, profesores y personal l'accesu y préstamu de llibros y otros materiales d'otres instituciones BLC, incluyendo la Universidá de Brown, la Universidá Tufts, y el Williams College.

### Institutu de Periodismu d'Investigación Schuster
L'Institutu de Periodismu d'Investigación Schuster (*Elaine and Gerald Schuster Institute of Investigative Journalism*), inauguráu en setiembre de 2004, ye'l primer centru de periodismu d'investigación con sede nuna universidá d'Estaos Xuníos.

Los grandes proyeutos del Institutu son:
* El proyeutu de Xusticia política y social
* El Proyeutu Inocencia y Xusticia Brandeis
* El Proyeutu Xéneru y Xusticia.

### Institutu d'Investigaciones Sociales Steinhardt
L'Institutu d'Investigaciones Sociales Steinhardt (*Steinhardt Social Research Institute*, SSRI) foi creáu en 2005, a partir d'una donación de Michael Steinhardt, como un foru pa recoyer, analizar y espublizar datos sobre la comunidá xudía, y sobre la relixón y la etnicidad nos Estaos Xuníos. La primer misión de SSRI foi d'interpretar los problemes inherentes a la National Jewish Population Survey de 2000 (NJPS). Esti institutu realizó una Encuesta de población xudía del área metropolitana de Boston, que los sos resultancies fueron publicaos el 9 de payares de 2006.

L'Institutu recueye y entama los datos sociu-demográfiques esistentes en fontes privaes, comunales, y del gobiernu. Tamién lleva a cabo estudio locales y nacionales sobre'l calter de los xudíos estauxunidenses y les organizaciones xudíes.

El trabayu del Institutu ye lleváu a cabu por un equipu multidisciplinar de profesores y académicos, que trabayen con estudiantes de pregrado y posgráu, y compleméntase col trabayu de profesores invitaos y consultores.

L'Institutu trabaya n'estrecha collaboración col Centru Maurice y Marilyn Cohen d'Estudios Xudaicos Modernos (*Maurice and Marilyn Cohen Center for Modern Jewish Studies*).

### Centru d'Investigación d'Estudios de la Muyer
El Centru d'Estudios d'Investigación de la Muyer, *Women's Studies Research Center*, foi fundáu y empobináu por Shulamit Reinharz, esposa del presidente de la Universidá, Jehuda Reinharz. Atopar nel edificiu Epstein nel campus Brandeis.

## Clasificaciones
* La Universidá Brandeis foi clasificada nel puestu númberu 21 ente les 25 universidaes nacionales del país, según el ranking publicáu apocayá por *Center for College Affordability & Productivity (CCAP)*, una organización independiente, ensin fines d'arriquecimientu con sede central en Washington, DC.
* US News and World Report asitiar col nᵘ31 na so llista añal de 2009 de les meyores universidaes nacionales.
* Nᵘ24 ente les 50 meyores universidaes privaes acordies con Kiplinger.com (2009).
* Nᵘ30 ente les 567 instituciones de pregrado y asitiada ente les 15 primeres universidaes nacionales d'investigación nun ranking recién de Forbes.com.
* Ente les 20 primeres "pequeñes universidaes d'investigación", según *[[Faculty Scholarly Productivity Index]]* (2006–07).
* N º 27 ente les meyores universidaes privaes d'investigación d'Estaos Xuníos según *The Center for Measuring University Performance (2008)*.
* Recibió'l grau "B" nel *Campus Sustainability Report Card 2009* y un grau "B" nel *Sustainable Endowments Institute* mientres 2010. Namái un 23% de les facultaes llogró calificaciones xenerales de tipu "B" o meyor.
* Una vegada afechu pol tamañu, la Brandeis ye quinta na nación en términos de los miembros del profesoráu escoyíos pa les sociedaes d'honor académico.
* El so programa d'Educación foi catalogáu como unu de los 10 programes de formación docente de cualquier colexu d'artes lliberales en 2010.

## Profesores y alumnos notables

La Universidá Brandeis, que ye una de les universidaes d'investigación más pequeñes y recién d'Estaos Xuníos, produció un cuerpu d'ex alumnos inusualmente llográu, sobremanera nel ámbitu académicu, los oficios lliberales y la lliteratura, y puede presumir d'un distinguíu cuerpu de profesores.

Ente los graduaos más conocíos tán los activistes políticos Abbie Hoffman y Angela Davis, el periodista Thomas Friedman, el congresista Stephen J. Solarz, el físicu Edward Witten, el novelista Hai Jin, el teóricu políticu Michael Walzer, l'actriz Debra Messing, y l'escritor Mitch Albom.

Ente los profesores más distinguíos, del presente y el pasáu, atopamos al compositor Leonard Bernstein, el teóricu social Herbert Marcuse, el psicólogu Abraham Maslow, l'activista de derechos humanos Eleanor Roosevelt, l'historiador David Hackett Fischer, l'economista Thomas Sowell, el diplomáticu Dennis Ross, la escritora infantil Margret Rei, el matemáticu peruanu Harald Helfgott y el sociólogu Morrie Schwartz.

## Ver tamién
* Doctores honorarios pola Universidá Brandeis
* Premiu Rosenstiel

## Referencies

## Enllaces esternos