Grover Cleveland

**Stephen Grover Cleveland**  foi'l ventenu segundu (1885–1889) y ventenu cuartu (1893–1897) presidente de los Estaos Xuníos y l'únicu presidente d'esi país en tener dos mandatos non consecutivos. Amás de ser l'únicu demócrata escoyíu nuna era de preponderancia republicana nel gobiernu ente 1860 y 1912, y el primer demócrata escoyíu tres la Guerra de Secesión. Los sos almiradores emponderaron el so mandatu pola so honestidá, independencia de criteriu y adhesión a los principios del lliberalismu y el llibre comerciu. Amás, ye consideráu'l presidente más popular ente tolos qu'habitaron la Casa Blanca ente Lincoln y Theodore Roosevelt. Sicasí, critícase-y la sobrecarga que al paecer sufrió'l so segundu mandatu aforfugáu por una grave crisis económica y la perda del control del partíu demócrata frente a les cañes agraries del mesmu.

## Mocedá y familia
Cleveland nació en Caldwell, Nueva Jersey, siendo'l quintu de los nueve fíos del Reverendu Richard Cleveland y la so esposa Anne Neal, fía d'un vendedor de llibros de Baltimore. Del llau del so padre yera descendiente de colonos ingleses asitiaos nel estáu de Massachusetts en 1645 y del llau maternu de Sociedá Relixosa de los Amigos cuáqueros alemanes y protestantes anglo-irlandeses.

El so padre, un ministru presbiterianu orixinariu de Connecticut, foi treslladáu delles vegaes, polo que Cleveland, creció en constante mudanza en redol a la mariña este de Norteamérica, siendo Fayeteville unu de los llugares onde más recaló la familia mientres la infancia de Cleveland.

En 1850 la familia Cleveland establecer en Clinton, onde'l so padre fuera nomáu pastor. La dedicación del so padre a la relixón nun yera abonda pa costear la vida de tola so numberosa familia, colo que Grover foi forzáu a a dexar los sos estudios por un cursu de dos años de deprendimientu mercantil, anque esta esperiencia sería bien curtia y llueu retomaría los sos estudios. En 1853 el so padre dexaría la parroquia de Clinton pa treslladase a la de Holland Patent, onde pocu dempués finaría.

## Carrera política temprana
Exerció l'abogacía en Buffalo, Nueva York, onde yá se notaba la so concentración nel trabayu y l'enfotu por resolver los casos que se-y presentaben. Foi escoyíu xérif del condáu de Erie, Nueva York en 1870 y, mientres exercía'l so puestu executó personalmente siquier dos condergues a muerte na forca de criminales. El so oponentes políticu criticar años más tarde llamándolo'l "Verdugu de Buffalo". Cleveland esclariaba qu'él quería «tener la responsabilidá de les execuciones pa evitar esi pesu a los sos subordinaos».

A la edá de 44 años, empezó la so carrera política n'ascensu que lu llevaría a la Casa Blanca en trés años. Allegáu al reformismu demócrata foi escoyíu alcalde de Buffalo, col eslogan "Public Office is a Public Trust" ("la xestión pública ye enfotu públicu") como marca rexistrada de la so xestión. En 1882, foi escoyíu gobernador de Nueva York.

## Primer mandatu como Presidente (1885–1889)

### Campaña de 1884
Cleveland ganó les eleiciones presidenciales de 1884 col sofitu combináu de Demócrates y Republicanos reformistes que disentían col candidatu opositor, el senador pol estáu de Maine James G. Blaine, por presunta corrupción nes sos funciones.
La campaña foi relativamente negativa, yá que la oposición p'amenorgar la imaxe d'honestidá que emanaba Cleveland axudicó-y dellos fíos estramatrimoniales productu de los sos años nel exerciciu de l'abogacía. Cleveland nunca almitió o negó'l rumor, pero sí almitió pagar manuntención a un fíu col nome de Oscar Folsom Cleveland.

### Matrimoniu na Casa Blanca
 
En xunu de 1886 Cleveland casóse con Frances Folsom, fía d'un compañeru del so bufete d'abogáu, nel Salón Azul de la Casa Blanca. Foi'l segundu presidente en casase n'exerciciu (l'anterior fuera John Tyler) y l'únicu en tener la so boda na Casa Blanca. Folsom foi amás la primer dama más nueva na historia d'Estaos Xuníos d'América. N'ochobre de 1886 Cleveland inauguró la Estatua de la Llibertá.

### Polítiques
La xestión de Cleveland puede resumise nuna de les sos frases más carauterístiques, "namái tengo daqué que faer y ye faer lo correcto". Él mesmu aportunaba que'l so llabor na presidencia tenía de consistir en frenar les males idees d'otros políticos. El fechu foi que Cleveland fixo un usu del vetu mayor qu'otros presidentes de la so dómina, casi siempres destinándolo a frenar polítiques de gastu públicu siguiendo asina'l lliberalismu clásicu imperante na so dómina. Ente les maniobres destacaes de Cleveland pa frenar el gastu públicu podemos atopar el vetu d'una llei que destinaba 10.000 dólares a la compra de granos pa distribuyir ente granxeros texanos aprobetaos pola seca, nesti casu escribió: "L'ayuda federal nestos casos aumenta la espectación de recibir cuidu paternal de parte del gobiernu y mengua la durez del nuesu calter nacional". Esti presidente tamién vetó cientos de pidimientos de pensiones privaes pa veteranos de la guerra civil d'Estaos Xuníos que, según argumentó él, yeren fraudulentas.

Cleveland empezó tamién una sensacional pero sanguinaria campaña contra los aboríxenes apaches empobinaos pol so líder Gerónimo. Estos nativos yeren una molestia pa la progresiva invasión de colonos blancos nel oeste d'Estaos Xuníos.
Tamién s'enfrentó coles compañíes de ferrocarril investigando la posesión de les tierres daes a estes nel oeste pol gobiernu consiguiendo la devolución al Estáu de 328.000 km². Robló amás la llei de comerciu interestatal, primer norma regulatoria de los ferrocarriles nel so país.

En política esterior Cleveland carauterizar por un aislacionismo carauterizáu por un paréntesis nes intervenciones del exércitu d'Estaos Xuníos sobre'l restu d'América. Sicasí, nun hubo una esviadura significativa n'el costume. Refugó la presencia del so país na Conferencia de Berlín, frenando les pretensiones de Washington sobre'l Congo.
En política económica esti presidente empecipió una cruzada contra les tarifes proteicionistes enllantaes por anteriores xestiones que llogró ésitos parciales.

## Segundu mandatu como presidente 1893–1897

### Campaña
Los primeros oxetivos de campaña de Cleveland fueron amenorgar les tarifes proteicionistes y detener una desafranada producción de monedes de plata que taba dexando vacíes les reserves d'oru del Departamentu de l'Ayalga del país. Cola reeleición de 1892 Cleveland convertir nel primer y, a fecha de güei, únicu presidente de los Estaos Xuníos en ser escoyíu pa dos mandatos non consecutivos.

### Política
A pocu de llegar a la presidencia tuvo qu'enfrentar una crisis conocida como'l llerza de 1893, carauterizada por un seriu cayente na economía productu de les escases reserves d'oru del Estáu, consecuencia direuta de la llei Sherman de Compra de Plata. Trepando direutamente col desemplegu y la quiebra de numberoses industries agrícoles, Cleveland ayudáu por lleis de regulación, la J.P. Morgan y Wall Street llogró contener la espiral inflacionaria.

Lluchó en devanéu por menguar tarifes aduaneres al traviés de lleis que fueron frenaes pol Congresu. En xunu de 1894 tuvo d'enfrentar una fuelga de trabayadores ferroviarios en Chicago la cual reprimió con durez unviando un contingente del exércitu.

Invocando la doctrina Monroe, forzó a Gran Bretaña a aceptar la so arbitrio nuna cuestión de llendes con Venezuela. Tamién modernizó l'armada d'Estaos Xuníos, estratexa que sirviría más tarde pa ganar la guerra contra España.

Tres una investigación sobre'l derrocamientu de Liliuokalani, reina de Hawaii, sofitó la restauración de la monarquía nesi país, retirando del Senáu'l proyeutu d'anexón de Ḥawai a la Unión.

### Retiru y muerte
Al dexar la presidencia retirar a Princeton (Nueva Jersey), onde mientres un tiempu trabayó na universidá oponiéndose a les polítiques del daquella rector Woodrow Wilson. Finó en 1908 d'un infartu y foi soterráu nun campusantu de Princeton.

## Referencies

## Enllaces esternos