1

:*Esti artículu ye pal *'añu 1**. Pal **númberu 1**, ver **Un**''.

L'añu **1** (**I**) foi un [[añu común entamáu en sábadu]] del [[calendariu xulianu]], y el primer añu de la [[era común]]/[[Anno Domini|cristiana]]. Ta precedíu pol añu [[1 e.C.]], nun esiste l**'añu 0*' nin nel [[calendariu gregorianu]] nin nel [[calendariu xulianu|xulianu]]. La numberación de los años tien como aniciu'l númberu 1 yá que se trata de [[númberos ordinales]]. Pol mesmu motivu, nun esiste'l sieglu 0 nin el mileniu 0.



== Fechos ==





=== Llugares ===

==== África ====
* Fundación del [[Reinu d'Aksum]] n'[[Etiopía]].
* [[Amanishakheto]], reina de [[Kush]], muerre en [[Nubia]]. El so fíu [[Natakamani]] asciende al tronu.

==== América ====
* Los [[Cheroqui|Cheroquis]] asítiense al sur de los [[Apalaches]].
* Entama'l puxu de la cultura [[Anasazi]] al suroeste d'[[América del Norte]].
* [[Moxos]] dexa de ser una estaya relixosa importante en [[Sudamérica]].

==== Asia ====
* [[Confuciu]] recibe'l so primer títulu real póstumu: *Señor Baochengxun Ni*.
* Introducción del [[Budismu]] en [[China]].
* Entama la era [[Yuanshi]] na [[Dinastía Han]] ([[China]]).
* Entama'l reináu del [[Emperador Ping]] de la [[Dinastía Han]].
* Suicídase [[Dong Xian]], antiguu rexente de China.
* En [[China]] los [[funeral]]es tórnense más ellaboraos, en comparanza colos orniatos funerarios qu'agora inclúi: ropa, xoyería y modelos de soldaos y sirvientes.
* [[Sapadbizes]], príncipe Yuezhi y rei de [[Imperiu kushán|Kush]] (Bactriana), muerre. [[Heraios]] socédelu.

==== Imperiu romanu ====
* [[Tiberius]], baxo orde d'[[Augustu]] peracaba coles revueltes en Xermania ([[1]]-[[5]]).
* Tiberius organiza un censu nel imperiu.
* [[Augustu]] noma a [[Ariobarzanes]] rei d'[[Armenia]].
* [[Gaius Caesar]] y [[Lucius Amelius Paullus]] son escoyíos cónsules.
* Construcción del [[Acueductu]] d'[[Aqua Alsietina]].
* [[Gaius Caesar]] casa con [[Livila]], fía d'[[Antonia la Menor]] y [[Druso'l Mayor]], nun esfuerciu pa ganar prestixu.
* [[Publio Sulpicio Quirinio|Quirino]] pasa a ser el principal conseyeru de Gaius Caesar n'[[Armenia]]. 
* [[Cneo Domicio Ahenobarbo (cónsul 32 e.C.)]], padre de [[Lucio Domicio Ahenobarbo (cónsul 16 e.C.)]], caltúvose nel cargu hasta'l [[16 e.C.]] rescamplando la so participación nes campañes d'Armenia.
* Desaníciense los [[Panthera leo|lleones]] n'[[Europa Occidental]].

=== Temes ===

==== Ciencia y Teunoloxía ====
* Apaición de la [[seda]] nel [[Imperiu romanu]].
* Diséñense en [[China]] torres de furadura de 18 [[metru|metros]] d'altor pa estrayer [[sal]] del subsuelu.

==== Arte y Lliteratura ====
* [[Ovidiu]] escribe *Les metamorfosis*.
* L'historiador romanu [[Pompeyo Trogo]] escribe la so *Historia Filípica* o *Historia de Filipu''. Dedicada principalmente al Imperiu Macedoniu. Más llueu será estraviada pero perdurará nel trabayu del historiador Justino nel sieglu II.
* Tito Livio escribe la so monumental Historia de Roma, (Ab urbe condita).
* La xente de la rexón cercana al modernu pueblu de San Agustín, nel sur de Colombia, entama a construyir pirámides de tierra y a desendolcar un estilu particular d'escultura en piedra.

#### Sociedá
* La Tierra algama los 252 millones d'habitantes.
* Nes carreres del Circu romanu establécense dos nueves faiciones : la Veneta (Azul) y la Prasina (Verde) que van rivalizar coles esistentes Albata (Blanca) y Russata (Bermeya). Estos equipos espeyen las xebres polítiques de la dómina.
* N'Halicarnasu, na parte oriental del Imperiu romanu, deifícase a Augustu.

#### Relixón
* Introdúzse'l Budismu en China.

## Nacencies
* Xesús de Nazaré, según el cómputu de Dionisio l'Exiguu na so era anno Domini al entender d'al menos un estudiosu.
* Lucio Anneo Galión, procónsul romanu.
* Sexto Afranio Burro, Prefeuto romanu y preceutor del emperador romanu Nerón.
* Palas, secretariu imperial de Claudio y Nerón.
* Izaates, Rei Parto.

## Muertes
* Sapadbizes, Rei de Kush.
* Amanishakheto Reina de Kush.
* Zhao Feiyan, emperatriz muyer del antiguu Emperador Cheng, suicídase tres l'ascensión del Emperador Ping.
* Arshak II d'Iberia, rei íberu.

## Galería

Archivu:Coin of Sapadbizes.jpg|Moneda de Sapadbizes.
Archivu:Aegyptisches Museum Berlin InvNr22877 20080313 Schulterkragen Amanishakheto.jpg|Brazalete d'Amanishakheto afayáu na so tumba en Nubia.


## Referencies

## Enllaces esternos