Charles Ghankay Taylor

**Charles McArthur Ghankay Taylor**  ye un políticu liberianu, presidente d'esi país dende 1997 hasta 2003. Cumple una condena de 50 años por crímenes de guerra y lesa humanidá. Taylor pasó a la historia como'l primer Xefe d'Estáu condergáu por un Tribunal internacional dende los Xuicios de Núremberg.

## Biografía
Charles Taylor graduar nos Estaos Xuníos y tornó a Liberia pa xunise al gobiernu de Samuel Doe. Foi acusáu de malversación de fondos, siendo deteníu y encarceláu en territoriu d'Estaos Xuníos, a onde fuxera. Fugar de la prisión y llegó a Libia, onde foi entrenáu como guerrilleru. Tornó al so país en 1989 como xefe d'un grupu de resistencia, les Fuercies Nacionales Patriótiques de Liberia (FPNL), pa derrocar al réxime de Doe, empecipiando la Primer guerra civil liberiana.

En 1995 algamóse un alcuerdu de paz, que dio pasu a eleiciones en 1997, nes que Taylor imponer pol mieu de la xente a una nueva guerra.

Dende la presidencia liberiana, suministró armes al Frente Revolucionariu Xuníu (FRU) en Sierra Lleona en cuenta de diamantes de sangre

Taylor foi acusáu de crímenes de guerra y crímenes contra la humanidá como resultáu de la so intervención na Guerra Civil de Sierra Lleona. Col tiempu, la oposición al so réxime creció, rematando na Segunda guerra civil liberiana, qu'empezó en 1999. En 2003 Taylor yá perdiera'l control de la mayor parte del país y foi acusáu formalmente pol Tribunal especial pa Sierra Lleona. Entós decide exiliase en Nixeria, como parte de los alcuerdos que dexaron poner fin a la guerra qu'afaró a Liberia mientres catorce años.

El 28 de marzu de 2006, el Gobiernu de Nixeria informó que'l ex-presidente liberianu atopar en paradoriu desconocíu. Finalmente afayóse que moraba en Calabar, capital de la rexón de Cross River, y los responsables de la so seguridá fueron arrestaos.

Les autoridaes nixerianes aceptaren estraditar a Taylor, pero taba pendiente de ser unviáu a Liberia o Sierra Lleona, onde ta siendo procesáu por un tribunal de xusticia especial de la ONX.

El 29 de marzu d'esi mesmu añu foi deteníu mientres intentaba cruciar la frontera ente Nixeria y Camerún, fuxendo de la estradición. Selmanes dempués, por causa de una posible desestabilización de Sierra Lleona pola presencia de Taylor, decidióse que'l so xuiciu sería na Corte Penal Internacional de L'Haya, cola condición de que fora encarceláu n'otru país. Esti problema caltuvo'l xuiciu n'hiatu, hasta que'l 15 de xunu el Reinu Xuníu aportó a encarcelar a Taylor en casu de ser declaráu culpable.

Seis díes dempués, Taylor foi treslladáu a la Institución Penitenciaria Haaglanden en L'Haya, onde anguaño se -y xulga por crímenes na guerra civil de Sierra Lleona. Ente otros testigos, destaca a la modelu Naomi Campbell, que declara que recibió *unes piedres pequeñu y puercu* (diamantes de sangre) por xente próximo al dictador.

Según un cable peneráu por *[[Wikileaks]]*, la embaxadoradora d'Estaos Xuníos en Liberia, Linda Thomas-Greenfield, indicó que se desamarraría una crisis en Sierra Lleona en casu de que fora lliberáu por falta de fondos pa llevar a cabu'l xuiciu. La mesma propunxo enxuicialo nos Estaos Xuníos.

N'abril de 2012 foi topáu culpable d'once cargo, ente ellos, asesinatos, violaciones, esclavismu, mutilaciones y usu de menores soldaos. Convirtióse asina nel primer ex-xefe d'Estáu contra'l que la xusticia internacional completó un xuiciu. En mayu dictó la sentencia que la condergó a 50 años de cárcel por crímenes de guerra y contra la humanidá cometíos nel so país y en Sierra Lleona. El Tribunal Especial pa Sierra Lleona considera probáu qu'ayudó y socatró les guerres de la so tierra, y la de los sos vecinos, de 1991 a 2002. “*El Tribunal tuvo en cuenta la gravedá y l'impautu físico y emocional de los crímenes perpetaos contra la población civil. Los tullíos van tener que vivir siempres de la beneficencia. Les muyeres violaes van sufrir l'estigma del asaltu, y el refugu que carecen los fíos que tuvieren. A los menores reclutados robóse-yos la infancia*”, dixo'l xuez Richard Lussick, al lleer la decisión. L'encarcelamientu produciríase dempués del procesu d'apelación, que puede durar seis meses.

El 26 de setiembre del 2013 la so pena foi confirmada.

## Referencies

## Enllaces esternos
* Biografía por CIDOB (n'español)
* Perfil Trial Watch n'Español, TRIAL
* "Charles Taylor, de 'señor de la guerra' a presidente", *El País*, 27 de xunetu de 2003.