Aeropuertu Internacional Diego Aracena

L**'Aeropuertu Internacional Diego Aracena Aguilar** , antes llamáu **Chucumata**, ta allugáu a 45 km aproximao al sur de la ciudá d'Iquique, Chile, al traviés de la nueva Autopista ruta 1, lo que supón un viaxe de 25 minutos dende la ciudá. Esti aeropuertu ye de calter públicu. 

Debe'l so nome al aviador Diego Aracena Aguilar, comandante en xefe de la Fuercia Aérea de Chile ente 1932 y 1938, y el primer oficial de la FACH na historia n'ostentar el grau de Xeneral del Aire en 1936.

La so referencia xeográfica ye 20°32´ de latitud sur y 70°10´de longitud oeste; la so elevación del mar ye de 47,85 metros. La so pista ye de 3.350 metros de llargu y 45 metros d'anchu, lo que convierte al aeropuertu nel segundu del país, namái superáu pol Aeropuertu Internacional Comodoro Arturo Merino Benítez de Santiago. Esiste, amás una cai de rodaxe paralela (Alfa) de 23 metros d'anchu, que ye utilizada tamién poles instalaciones de la **Base Aérea Los Cóndores**, onde s'asitia la I Brigada Aérea de la Fuercia Aérea de Chile. Amás, dende'l mesmu terminal opera'l Pelotón d'Aviación Nᵘ6 del Exércitu de Chile, el Grupu Aeronaval Norte de l'Armada de Chile y un hangar de la Prefeutura Aérea de Carabineros de Chile.

Les aereollinies qu'operen nesti aeropuertu son LATAM Airlines, Sky Airline ,JetSmart, Amaszonas, Aerovías DAP y Atles Air (Carga). Los modelos d'aviones qu'operen nesti aeropuertu son Airbus A320, Airbus A321, Boeing 737 , Boeing 787, Boeing 777 (Carga y pasaxeros) , Boeing 747 (carga) y Embraer.

El tresporte públicu disponible nel aeropuertu ye transfer y taxi, los qu'operen hasta la llegada del últimu vuelu proveniente de Santiago. 

## Historia
El primer aeropuertu foi construyíu en 1973 pa reemplazar al antiguu **[[Aeródromu Cavancha]]**, que foi inauguráu'l 25 de marzu de 1937, y que se emplazaba nel sector sur de la ciudá. Dende esti aeródromu partió'l **primer vuelu comercial** ente Iquique y Santiago, al traviés d'un avión *Avro748* de Lan Chile, en 1969. Debíu a la crecedera de Iquique l'aeródromu quedó asitiáu nel mediu de la ciudá, lo que causaba una serie de trestornos, amás de protagonizar numberosos accidentes  por cuenta de cortar de la so pista (1.780 metros de llargor).

El nuevu aeropuertu, llamáu primeramente Chucumata pol so allugamientu xeográfica, cuntaba con una torre de control y un modestu galpón que sirvía como área d'embarque y desembarque. Los pasaxeros teníen de caminar por un llau de la planta del aparcamientu p'aportar a la terminal o los aviones. Esto camudó en 1995, cuando se construyó la nueva terminal y l'aeropuertu foi concesionado pol estáu chilenu.

## Proyeutu d'ampliación del aeropuertu
La concesión anterior terminó l'añu 2008 y, polo anterior, mientres el primer semestre del añu 2007 el Ministeriu d'Obres Públiques de Chile llamó a llicitación pa una nueva, qu'incluyía l'ampliación de les infraestructures actuales, motiváu pol aumentu de pasaxeros (484.789 pasaxeros nel añu 2001, según la **Xunta Aeronáutica Civil**) rexistráu nos postreros 10 años, que lo asitió como'l cuartu aeropuertu de mayor tráficu a nivel nacional, tres Santiago, Antofagasta y Calama. La llicitación foi axudicada al Consorciu AEROTAS, conformáu poles empreses TECSA, Inversiones Arrigoni ya Inxeniería y Construcciones Sifón Ltda., quien van invertir unos US$ 12 millones mientres los próximos 10 años.
La terminal cuenta anguaño con 2 niveles, 3 mangues d'embarque y 3 cintes pal tresporte d'equipaxe, y servicios, amás de tresporte y arriendu de vehículos. Por aciu Decretu Supremu Nᵘ 237 de fecha 26 de xunetu de 2012, el Ministeriu d'Obres Públiques axudicó al consorciu integráu poles empreses A-port Chile S.A. y Holding IDC S.A., la concesión de la obra pública fiscal denominada "Aeropuertu Diego Aracena Iquique”.
Dambes empreses, constitúin Sociedá Concesionaria Aeropuertu de Iquique S.A. con fecha 7 de payares de 2012. L'oxetu d'esta sociedá va ser la execución, caltenimientu, arreglu y esplotación de la obra pública indicada, por aciu el Sistema de Concesiones, realizando la prestación y esplotación de los servicios aeronáuticos y non aeronáuticos asociaos a ella y l'usu y gocie sobre los bienes nacionales d'usu públicu o fiscales, destinaos a desenvolver la obra apurrida en concesión y les árees y servicios que se convengan.

El porcentaxe de participación de les empreses ye'l siguiente:
* A-port Chile S.A. 99,9%
* Holding IDC S.A. 0,1%%

Dende'l 1 de xineru de 2013, ta al cargu de la alministración del aeropuertu Sociedá Concesionaria Aeropuertu de Iquique S.A, que tendrá de llevar a cabu dientro de los 4 años que dura la so concesión, una serie d'inversiones, tales como l'ampliación de la terminal de pasaxeros, que va aumentar al doble los mt2 construyíos, instalación d'una 4° manga d'embarque, nueves instalaciones sanitaries y llétriques, paisaxismu ente otres inversiones. Entós que termine esta última concesión de 4 años, llamar a llicitación nuevamente pa poder ampliar la terminal aérea y asina poder recibir 3.000.000 de pasaxeros añales polos próximos 10 años.

Tamién ta n'estudiu un proyeutu que conectaría l'aeropuertu cola ciudá de Iquique al traviés d'una autopista, debíu a la medría nel fluxu vehícular na Ruta A-1, proyeutu que foi presentáu pol MOP como inversión d'interés públicu n'avientu de 2007. Sicasí, recién nel añu 2012 empezó la construcción de l'Autopista Costera, asina'l que tránsitu va ser más expedito y va encurtiar los tiempos de viaxe ente la ciudá y l'aeropuertu.

## Aereollinies y destinos

### Destinos nacionales

### Destinos internacionales

### Estadístiques

### Destinos cesaos
 **[[LATAM Airlines]]**
* Copiapó, Chile
* Lima, Perú
 **[[Sky Airline]]**
* Arequipa, Perú
 **[[Lloyd Aéreo Boliviano|LAB]]**
* La Paz, Bolivia
* Santa Cruz, Bolivia
 **[[LATAM Brasil]]**
* La Paz, Bolivia
* Santa Cruz, Bolivia
* Asunción, Paraguái
* São Paulo, Brasil
* Rio de Janeiro, Brasil
 **[[Aero Continente]]**
* Lima, Perú
* Arequipa, Perú

## Ver tamién
* Llista d'aeropuertos de Chile

## Referencies

## Enllaces esternos
* 
*