José Salvador Cavero Ovalle

**José Salvador Cavero Ovalle**  foi un abogáu, xurista, maxistráu, catedráticu universitariu y políticu peruanu. So les órdenes d'Andrés A. Cáceres lluchó na defensa de Lima y na campaña de la resistencia na Sierra, mientres la Guerra del Pacíficu. Foi Ministru de Facienda (1893-1894), Ministru de Xusticia (1894 y 1910), Ministru de Gobiernu (1894-1895), Vicepresidente de Perú (1904-1908) y Presidente del Conseyu de Ministros (1910). Tamién foi Senador por Ayacucho en dellos periodos y Diputáu por Huanta. Como maxistráu llegó hasta'l cargu de Fiscal de la Corte Suprema.

## Biografía
Cursó los sos estudios escolares nel Colexu Nacional San Ramón d'Ayacucho y depués pasó a la Universidá de San Marcos, onde se graduó socesivamente de bachiller, llicenciáu y doctor en Xurisprudencia (1876).

Empecipió la so carrera docente como caderalgu adxuntu de Derechos Especiales en 1876. Esi mesmu añu foi escoyíu diputáu por Huanta, función qu'exerció hasta 1878. 

Encargáu de la prefeutura d'Ayacucho mientres la Guerra del Pacíficu, formó y fornió un batallón de 500 efectivos, que condució a Lima n'avientu de 1879, pa sofitar a la defensa de la capital peruana. Reconocíu como teniente coronel, actuó nes batalles de San Juan y Miraflores como ayudante del coronel Andrés A. Cáceres. Recibió trés mancaes que-y causaron la amputación del brazu esquierdu.

Yá restablecíu, a fines de 1881 xunir al Exércitu de la Resistencia de la Sierra y lluchó nel Primer Combate de Pucará del 5 de febreru de 1882. A lo llargo de la campaña de la Sierra o L'Argañal sirvió como secretariu del caudiellu Cáceres.

Foi senador por Ayacucho nel Congresu aconceyáu en Arequipa, que funcionó del 28 d'abril al 20 de xunetu de 1883, sol auspicio del gobiernu interín del contralmirante Lizardo Montero. Fecha la paz con Chile y empecipiada la Reconstrucción Nacional, militó na política como cacerista y foi escoyíu senador en 1886, 1888, 1889 y 1894. 

En 1889 foi nomáu xuez de primera Instancia de Lima, función que suspendió al ser nomáu Prefeutu d'Arequipa en 1890. Arrenunció a esti cargu al añu siguiente, en siendo escoyíu diputáu por Huanta. En 1892 pasó a ser Fiscal de la Corte Cimera de Lima y en 1893 asumió como Ministru de Facienda del gobiernu de Remigio Morales Bermúdez, cargu qu'exerció hasta l'añu siguiente.

Mientres el revesosu segundu gobiernu del xeneral Andrés A. Cáceres, foi, socesivamente, ministru de Xusticia y ministru de Gobiernu (1894-1895).

En 1903 ingresó a la Corte Suprema de Xusticia y encargóse de preparar la reforma de los códigos Penal y de Procedimientos Penales. 

Foi escoyíu primer vicepresidente de la República del primer gobiernu de José Pardo y Barreda (1904-1908); en realidá, foi l'únicu en dichu cargu, pos nun hubo segundu vicepresidente. Destacar por promover la reforma de la instrucción pública, la que de los conceyos pasó a manes del Estáu.

Mientres el primer gobiernu d'Augusto B. Leguía foi ministru de Xusticia y presidente del Conseyu de Ministros, del 3 de payares a 27 d'avientu de 1910.

Xubilar de la maxistratura en 1912. Al empecipiase'l Oncenio foi escoyíu senador por Ayacucho, cargu qu'exerció de 1919 a 1924. Como representante del llexislativu pasó a Washington pa collaborar nes negociaciones con Chile con motivu del arreglu final de la cuestión de Tacna y Arica. Depués retiróse a la vida privada. 

Finó en Lima, el 19 de febreru de 1940. El diariu *[[El Comercio (Perú)|El Comercio]]* destacó en 1950 les sos dotes de gran xurista, abnegado patriota y políticu honestu.

## Obres
* *La insurrección de Cuba nun ye más que'l llexítimu exerciciu del derechu natural de defensa que, como a los individuos, garrasti a les naciones: la intervención de los Estaos en favor de la independencia cubana ye un deber d'humanidá y un derechu indisputable*. Tesis de bachilleratu (*Añales Universitarios*: tomu VII, páxs. 241-247; Lima, 1873).
* *Les rellaciones del Estáu cola Ilesia*. Tesis de llicenciatura (Lima, 1876)
* *La obligación de too ciudadanu pa emprestar el so concursu al caltenimientu del orde públicu*. Tesis doctoral (Lima, 1876).
* *¿Ye conveniente nel Perú'l sistema de xuraos?*. Disertación presentada a un concursu promovíu pol gobiernu de Manuel Pardo, y que mereció'l premiu de 1.000 soles (*Añales Universitarios*: Tomu X, páxs. 141-159, Lima, 1877).
* *Xurisprudencia penal-Escoyeta de ejecutorias* 1892-1901 (1904)
* *L'arbitraxe sobre'l discutiniu del Pacíficu Sur* (1925).

## Ver tamién
* Reconstrucción Nacional
* República Aristocrática

## Bibliografía
* Basadre Grohmann, Jorge: *Historia de la República de Perú (1822 - 1933)*, Tomu 12. Editada pola Empresa Editora El Comercio S. A. Lima, 2005. ISBN 9972-205-74-6 (V.12)
* Tauro del Pino, Alberto: *Enciclopedia Ilustrada de Perú*. Tercer Edición. Tomu 4, CAN/CHO. Lima, PEISA, 2001. ISBN 9972-40-153-3

## Referencies

## Enllaces esternos