Karnataka

**Karnataka** ye unu de los ventinueve estaos que, xunto colos siete territorios de la Unión, formen la República de la India. La so capital ye Bangalore. Ta allugáu al suroeste del país, llindando al noroeste con Goa, al norte con Maharastra, al nordeste con Telangana, al este con Andhra Pradesh, al sur con Tamil Nadu y Kerala, y al oeste col Mar Arábigu (océanu Índicu). Con 61 095 297 habitantes en 2011 ye l'octavu estáu más pobláu —por detrás d'Uttar Pradesh, Maharastra, Bihar, Bengala Occidental y Madhya Pradesh, Tamil Nadu y Rayastán— y con 191 791 km², el séptimu más estensu, por detrás de Rayastán, Madhya Pradesh, Maharastra, Uttar Pradesh, Jammu y Caxmir y Gujarat. 

Antes de 1973 conocíase-y como *[[Estáu de Mysore]]* y taba formáu pol antiguu *[[reinu de Mysore]]*. En 1956, incluyéronse tamién delles zones amiestes nes que l'idioma principal yera l'kannada. Amás de la capital, otres ciudaes importantes son Mysore, Mangalore, Hubli-Dharwad, Bellary y Belgaum. L'idioma oficial ye'l kannada. Según datos del censu de 2001, Karnataka tenía una población de 55.868.200 habitantes.

Créese que l'orixe del nome de Karnataka provién de la unión de los términos *karu* y *nadu* que signifiquen "tierra elevada".

## Historia
La prehistoria de Karnataka remontar a les cultures d'hachu de mano del Paleolíticu. Ferramientes y otros oxetos achelenses fueron atopaos en Isampur, valle del Hunsgi, que podríen datar de fai 1,27 millones d'años. Hachos paleolíticos de mano y cuchielles en forma de cantu rodáu, feches con cuarzu y cuarcita atopáronse en llugares como Lingadahalli distritu de Chikmagalur y en Hunasagi distritu de Yadgir, y una espiga de madera en Kibbanahalli distritu de Tumkur. Hai informes de qu'un hachu de piedra pulida foi afayáu en Lingasugur, distritu de Raichur.

Evidencies de cultures neolítiques y megalíticu tamién s'atoparon nel estáu. Establecióse que l'oru descubiertu en Harappa foi importaos de les mines en Karnataka, lo que lleva a la hipótesis de los estudiosos alrodiu de los contactos ente l'antigua Karnataka y la Civilización del Valle del Indo, hacia l'añu 3000&nbsp;A. de C.

Nel sieglu IV&nbsp;e.&nbsp;C., una dinastía local llamada Satavahana llegó al poder y el so gobiernu duró unos 300 años. Cola desintegración de la dinastía, los Kadambas asumieron el poder nel norte ente que los Gangues facer nel sur del estáu. Los Chalukyas de Badami (500 al 735) gobernaron l'área dende Narmada hasta'l ríu Cauvery dende los tiempos del rei *Pulikeshi II*. La dinastía creó los monumentos de Badami, Aihole y Pattadakal.

Los chalukyas de Kalyana (973 - 1183) construyeron numberosos templos, potenciaron la lliteratura y les artes. El xurista Vijaneshwara vivió en Kalyana. L'Imperiu Vijayanagar (1336 - 1646) potenció la lliteratura en sánscritu, kannada, telugú y tamil. Aumentó'l comerciu esterior. Los sultanes Bahmani de Gulbarga promocionaron la lliteratura urdú y persa. Tres la cayida del sultán de Mysore (1799), Karnataka quedó so control británicu.

En 1950, Mysore convertir nun estáu de la India independiente y l'antiguu majarash (‘rei’) convertir nel gobernador del estáu. La familia del vas mayar recibió hasta l'añu 1975 una pensión per parte del estáu. Dellos miembros de la familia entá moren nel palaciu familiar de Mysore.

## Xeografía

Los distritos de Karnataka son:

## Economía
Karnataka ye unu de los estaos más industrializaos de la India. Bangalore, la so capital, convirtióse n'unu de los principales focos de la industria de les teunoloxíes de la información. El 90% de la producción d'oru de la India provién d'esti estáu. Tamién ye importante la estracción de manganesu.

## Referencies

## Enllaces esternos