open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bovista plumbea

***Bovista plumbea***, conocíu como **bejín de color plomu**, **cuesco de llobu** o **fungu del diañu**, ye una especie de fungu basidiomicetu de la familia Agaricaceae nativa d'Europa y California. Puede confundise fácilmente coles cogordes inmadures de *[[Bovista dermoxantha|B. dermoxantha]]*, que xúnense al sustratu por una guedeya de miceliu.

## Descripción

El cuerpu fructificante del esporocarpo llega a midir 1.5 a 3.5 cm d'anchu, xuníu al sustratu por una guedeya de miceliu y ye esféricu, anque s'estrúi llixeramente. El exoperidio ye blancu, anque puede volvese ante a la pálida morenura y minuciosamente tomentosos, y delles vegaes, areolado. Nos falopos distantes, o esplegaos, produzse la maduración en condiciones calientes y seques. Otra manera, les membranes del endoperidio son de color plomu abuxáu, y xúntense o non a fragmentos de exoperidio. Frecuentemente, estos fungos viven esvalixaos o arrexuntaos en montones revueltos, especialmente na yerba rala. Son comestibles cuando son nueves y blancos, pero considérense demasiáu pequeños pa ser inxeríos; el so sabor faise ranciu cuando tán vieyos.

### Espores
Les espores son ovales, de 5.0-6.5 x 4.0-5.5 µm. Tienen parés grueses y cuasi llises, con una gota d'aceite nel centru, y un pedúnculu de 7.05 a 11.05 µm. El capilicio componer d'elementos individuales —en llugar de cañes enxareyaes de parés grueses—, flexuosas, con un amenorgamientu de tamañu y bifurcación más o menos dicotómica escontra baxo, y de color ocre poles reacciones del KOH na superficie.

Les espores llibérense al traviés d'un pequeñu poru apical. La trama ye blanca, pero facer d'un mariellu puerco, oliva-marrón y, finalmente, de color marrón escuru y con testura firme. Sicasí, la subtrama y la base manera tán xeneralmente ausentes. La fructificación producir mientres tola temporada de cogordes.

## Sinonimia
Los sinónimus obsoletos de *B. plumbea* inclúin:
* *Bovista ovalispora* 
* *Bovista plumbea* 
* *Bovista plumbea* var. *ovalispora* 
* *[[Calvatia]] bovista* 
* *[[Lycoperdon]] bovista* 
* *Lycoperdon plumbeum* 

## Referencies

## Enllaces esternos

*
Kuehneromyces mutabilis

**Kuehneromyces mutabilis** ( sinónimu : **Pholiota mutabilis** ), comúnmente conocida como **cogorda nameko** y **matu de los montes envainada**, ye un fungu comestible que crez en grupos sobre tueros d'árboles o otra madera muerta.Describiéronse delles otres especies del xéneru Kuehneromyces , pero K. mutabilis ye, con muncho, la más común y la más conocida.

## Referencies

*This article is partly translated from the German page.
*Marcel Bon : *The Mushrooms and Toadstools of Britain and North-Western Europe* (Hodder & Stoughton, 1987). ISBN 0-340-39935-X
*Régis Courtecuisse, Bernard Duhem : *Guide des champignons de France et d'Europe* (Delachaux & Niestlé, 1994-2000). ISBN 2-603-00953-2

## Enllaces esternos
* 
*Pholiota mutabilis, from Smith AH y Hesler LR. (1968). The North American Species of *Pholiota*. (Archiváu en *Mykoweb.com*.)
*''Pholiota mutabilis'' por Michael Kuo, *MushroomExpert.Com*, payares, 2007.
*Kuehneromyces mutabilis por Roger Philips, *RogersMushrooms* (website).
*“''Kuehneromyces mutabilis''” por Robert Sasata, *Healing-Mushrooms.net*, febreru, 2008.
Suillus mediterraneensis

***Suillus mediterraneensis*** ye una especie de cogorda comestible perteneciente al xéneru *[[Suillus]].* Orixinalmente nomáu *Boletus mediterraneensis* en 1969, foi tresferíu al xéneru *Suillus* en 1992.

## Referencies

## Enllaces esternos

*  N'Índiz Fungorum.

*Esti artículu sobre una [[cogorda]] del xéneru [[Suillus|*Suillus*]] ye un . Puedes ayudar a Wikipedia [https://es.wikipedia.org/w/index.php?title=Suillus_mediterraneensis&veaction=edit ampliándolo].*''
Albatrellus ovinus

***Albatrellus ovinus*** ye una especie de fungu de la familia Albatrellaceae. Se atopa n'América del Norte occidental y el norte d'Europa. Ta estrechamente rellacionada con *[[Albatrellus subrubescens|A. subrubescens]]* (otru fungu bien común), que ye estremáu microscópicamente poles paré amiloides de les espores. La cogorda ye comestible y viéndese los mercaos fineses.

## Especies similares
*Albatrellus subrubescens* ye similar n'aspeutu, pero distintu en coloración. Microscópicamente, les espores de *A. subrubescens* son amiloides, ente que les de *A. ovinus* nun lo son.

## Referencies

## Enllaces esternos

*
Tricholoma portentosum

.

La  ye una especie de fungu basidiomicetu perteneciente a la familia Tricholomataceae. El basidioma crez na seronda y de primeres del iviernu acomuñáu a coníferes y fayes. 

## Morfoloxía del basidioma
Presenta un sombreru con un diámetru de 5 a 15 cm, de forma acampanada o plana, cola cutícula mafosa de color gris escuru, daqué más claro nos márxenes. Les llámines, escotaes, y la estipe son de color blancu buxu con reflexos mariellos.

## Hábitat
Sobre too coníferes (pinus sylvestris), pero tamién carbayal y fayéu.

## Comestibilidá

Pol so gran tamañu, tien bon rindimientu na cocina y presencia en la mesa. Comercialízase, y pue conxelase. A fueu lentu suelta xelatina, como si foren *kokotxas* o bacaláu.

## Tracamundios
Pue tracamundiase coles tóxiques *Tricholoma Sejunctum* y *Tricholoma Virgatum* (sombreru cónicu, mamelón mui agudu, color buxu-platiáu), tienen tastu amargu, y tamién con *Tricholoma Pardinum*, tamién tóxica, tien escames concéntriques nel sombreru.

## Referencies

## Enllaces esternos

* Ficha de la International Mycological Association (n'inglés).
Fistulina hepatica

La , que'l so nome remanez de la pallabra *Fistula*, clasificáu nos Agaricales ye un fungu propiu de Reinu Xuníu pero tamién pue atopase n'América del Norte y nel restu d'Europa. Como'l so nome da a entender, tien forma de carne crudo. Usósse como carne nel pasáu ya inda puede atopase en mercaos franceses. Tien un sabor amargosu con un toque d'acidez. Pal so consumu tien de ser nuevu y tener una cocción llarga.

## Detalles

La so forma ye asemeyada a la d'un fégadu o una llingua grande con un color marrón acoloratáu. Les espores llibérense de poros diminutos na parte inferior de color blancu crema del cuerpu de la fruta. Una fistulina hepática moza ye de color coloráu-arrosáu, que va escureciendo cola edá. La parte de baxo del cuerpu de la fruta, de la que s'espulsen les espores, ye una masa de túbulos. El so nome ye un diminutivu que remanez de la pallabra llatina fístula, y significa “tubu pequeñu”, ente que'l nome de la especie hepática significa "como un fégadu", en referencia a la consistencia de la carne.
La especie ye abondo común, y pue atopase de cutiu en carbayos y castañales, dende Agostu hasta finales de seronda, en direuto o madera muerto. Tien enclín a amosar una mancha de color marrón acoloratáu a la madera vivo de carbayos, la creación d'un tipu de madera deseable. N'Australia, puen atopase cada vez más nes firíes de los ocalitos, que fai que los árboles s'infecten y podrezan.

## Comestibilidá

Ye un bon comestible. Pal so consumu encamiéntase quitá-y la cutícula viscosa y los poros, pa dempués desangrala metiéndola n'agua mientres delles hores y renovando delles vegaes l'agua pa que parte de la so acidez. Tamién pue tresnase a la plancha, mesmo ensin "desangrala" igual que si fuera un filete de carne.

## Rellación con otros fungos
La fistulina clasificóse na familia de los *Fistulinaceae*, los estudios moleculares suxeren una estrecha rellación cola amanita *Schizophyllum* nel Schizophyllaceae (nel cladu schizophylloid ), pero nel cladu hermanu separtáu *fistulinoides*.

## Referencies

## Enllaces esternos

* 
*
Agrocybe aegerita

La  ye un fungu del orde Agaricales. El so esporocarpu ye comestible y créese que yá se cultivaben polos romanos. Crecen formando grupos en tueros de chopos, álamos, llameres, salgueres, castañales, figales y pládanos. 

## Referencies

## Enllaces esternos
Agaricus silvaticus

***Agaricus silvaticus***, ye una especie de fungu comestible, basidiomicetos de la familia Agaricaceae.

## Carauterístiques
La forma del sombreru (Pileu (micoloxía)) ye acampanáu cuando moza y convexu cuando madura, la superficie ye seca, escamosa y el so color ye marrón claro, el so carnosidad ye blanca, miden hasta 10 centímetros de diámetru, el tarmu ye de color ablancazáu.

## Comestibilidad
Ye comestible y el so sabor ye nidiu, la carne ye color blanca y cuando se corta toma tonos acolorataos. Atópase en grupos en montes de coníferes a empiezos del branu.

* **''Alvertencia**: La determinación d'un fungu y el so comestibilidad pueden ser realizaes y certificaes por micólogos espertos, o los centros de control de les autoridaes sanitaries competentes. La información errónea o incompleta puede causar daños per envelenamientu o intoxicación mortal. Nun s'atreva'l consumu de cogordes, que podría poner en riesgu la salú ya inclusive la vida a usté y a los sos invitaos.*

== Galería ==
<gallery>Kleiner_Waldchampignon_Agaricus_silvaticus.jpg
Agaricus_silvaticus_Hargita.JPG
Agaricus_silvaticus.jpg
Agaricus_silvaticus0.jpg
Agaricus_sylvaticus_G7_%283%29.JPG
Agaricus_sylvaticus_G7.JPG
Agasil1big.jpg</gallery>

== Referencies ==

* Y. Garnweidner. Mushrooms and Toadstools of Britain and Europe. Collins. 1994.

== Referencies ==


== Enllaces esternos ==
* http://www.indexfungorum.org/Names/NamesRecord.asp?RecordID=244265 *Agaricus silvaticus (n'inglés)''
Agaricus silvicola

***Agaricus silvicola***, ye una especie de fungu comestible, basidiomicetos de la familia Agaricaceae.

## Carauterístiques
La forma del sombreru (Píleo) ye convexu cuando mozu y esplanáu cuando maduru, la superficie ye seca y el so color crema claro a amarellentáu (con maurecer).

El so carnosidad ye blanca y el so golor ye paecíu al del anís, miden hasta 10 centímetros de diámetru, el tarmu ye de color ablancazáu, tien un aniellu y puede midir hasta 4 centímetros de llargu y tener 2 centímetros d'espesura.

## Comestibilidad
Son comestibles, atópense en grupos o solitarios nos montes de coníferes en Gran Bretaña, Europa y Estaos Xuníos, crecen na seronda.

* **''Alvertencia**: La determinación d'un fungu y el so comestibilidad pueden ser realizaes y certificaes por micólogos espertos, o los centros de control de les autoridaes sanitaries competentes. La información errónea o incompleta puede causar daños per envelenamientu o intoxicación mortal. Nun s'atreva'l consumu de cogordes, que podría poner en riesgu la salú ya inclusive la vida a usté y a los sos invitaos.*

== Referencies ==
* Antonio David (1986). Mushrooms Demystified. Ten Speed Press. ISBN 0-89815-169-4.

== Referencies ==


== Enllaces esternos ==
* http://www.mtsn.tn.it/bresadola/gallery.asp?code=137&lang=eng  *Agaricus silvicola (n'inglés)''
Amanita rubescens

La  ye un fungu basidiomicetu carauterizáu por tener un sombreru globosu, cuando ye nuevu, qu'evoluciona a planu, de color acoloratáu, cola tonalidá del vinu: nel maduror, tien numberosos restos del velu de la volva, de color blancu arrosáu. La cutícula ye xebrable con facilidá. El marxe, incurváu a planu, nun ye estriáu, y ye delgáu. Les llámines, numberoses, llibres, son de color blancu, según les sos espores. El pie ye cilíndricu, de color ablancazáu a rosáu; na so base tien una volva del mesmu color o llixeramente más enchíu. Crez en pinares y en gorbizales.

## Comestibilidá

D'interés en gastronomía, tien de consumise siempres cocinada, enxamás cruda; esto débese a la presencia d'hemolisines que sumen al calecer hasta los 65&nbsp;°C. Estes hemolisines actúen desaniciando los eritrocitos del sangre. Sicasí, el so interés culinariu ta aldericáu, yá que, entá destruyíes les hemolisines tres un shock térmicu, entá son indixestes. 

## Tracamundios
Tien de curiase la so identificación porque s'empresta a tracamundiu con *[[Amanita pantherina]]*, esta postrera bien tóxica.

## Referencies

## Enllaces esternos
Boletus aereus

El  ye un fungu comestible, basidiomisetu, del xéneru, de la familia Boletaceae.

## Carauterístiques
La forma del sombreru (pileu) ye convexu acampanáu, puede midir hasta 20 cm de diámetru, el so color ye amarronáu escuru, l'estipe ye cilíndricu, de color marrón claro, puede midir hasta 8 cm de llargu y tener una grosez de 1,5 cm.

Crez a finales del branu y principiu de la seronda, nos montes d'árboles de fueya ancha (fayes y carbayos), n'América del Norte y nel centru y sur d'Europa.

## Comestibilidá

El so sabor ye prestosu y ye bien conocíu poles sos cualidaes culinaries.

## Referencies

## Enllaces esternos

* http://www.rogersmushrooms.com/gallery/DisplayBlock~bid~5598~gid~~source~gallerydefault.asp *Boletus aereus (n'inglés)*
Boletus purpureus

***Boletus purpureus*** ye un fungu de la familia Boletaceae que crez n'Europa. Nun ye comestible, resultando tóxicu y crudu puede provocar vultures.

## Descripción
Sombreru de 6 a 25 cm de diámetru, con cutícula fina de de color amarellentáu al empiezu, camudar a colloráu y depués a violáceo o púrpura al avieyar. Primero ye hemisféricu y dempués esplanáu. Tien el marxe bien incurvado y onduláu. Vuélvese azul a la esfregadura.

Tubos de 6 a 15 cm de llargor por 3 a 6 cm de diámetru, finos, mariellos o mariellos verdosos que al cortalos se azulean. Poros pequeños y apertaos, de color coloráu pimentón que tamién se vuelven azules a la presión o a la esfregadura. Pie gruesu con fondu mariellu, tou cubiertu por una rede de mallas color coloráu-sangre, más bultables na metá inferior. Vuélvese azul al contautu. Carne trupo, a la corte de color mariellu que rápido se tiñe d'azul verdoso. Al cortar na base del pie apreciar na parte inferior una pequeña franxa de color coloráu. Espores de color pardu oliváceo en montón.

## Hábitat
Atópase frecuentemente solitariu o en grupos pequeños en montes de fayes y carbayos (especialmente *[[Quercus pubescens]]*). Forma micorrices nos montes de carbayu a principios del seronda.

## Referencies
*Jordan, Michael (2004) *The encyclopedia of fungi of Britain and Europe*: 339. London: Frances Lincoln Publishers Ltd. ISBN 978-0711223790 
*Losa Quintana, José María (1968) "Contribución al estudiu de la familia de los boletáceos en Cataluña"; *Añales del Institutu Botánicu A.J. Cavanilles* 23 (1): 187-210.

## Referencies

## Enllaces esternos
*Boletus purpureus. Sociedá Micologica de Madrid. Consultáu'l 16 d'agostu de 2009.
*Boletu púrpura. Ficha. Retamatour. Consultáu'l 16 d'agostu de 2009.
Clathrus ruber

La  ye una especie saprófita de fungos de la familia de les fallacees. De cutiu conózse-y como "*xaula*", en referencia al so cuerpu que toma la forma d'una pelota oval con un enrexáu de cañes enxareyaes. Cubiertu con una membrana mucosa nes sos superficies internes, esta especie non-comestible tien un golor fedientu, descritu como de carne en descomposición, colo qu'atrai mosques y otros inseutos que l'ayuden a esperdigar les sos espores. 

## Descripción
Primero que s'abra la volva, el cuerpu tien una forma de güevu con un interior xelatinosu, y un color blancuciu. Depués de que s'abre, conviértese nun receptáculu coloráu o anaranxáu que consiste nuna malla esponxosa. Reparóse una significativa variación nel altor d'esta especie, qu'algama ente 8 a 20 cm. La gleba escura y de golor fediento anubre la superficie interior del receptáculu y la zona basal del receptáculu alcuéntrase arrodiada d'una volva blanca con una central mycelial cord. Les espores son allargaes, nidies, les sos dimensiones son 5–6 x 1.7–2 µm.

Esta especie estrémase de la especie tropical *Clathrus crispin* pola falta de llaminuques corrugaes qu'arrodien cada reticuláu del esporocarpiu del *C. crispin*.

## Hábitat
Esti fungu crez aislláu o en grupos, en proximidá de residuos de madera, en praderíes de verde, xardinos, y tierra cultivao.

## Comestibilidá
Magar nun hai un res documentao en forma oficial tocante a si Clathus ruber ye o non comestible, el so golor fedientu disuade a la mayoría de les persones de consumilu.

En 1854 el Dr. F. Peyre Porcher, de Charleston, Carolina del Sur, Estaos Xuníos, escribió un rellatu sobre un envelenamientu con esta especie: "Depués de qu'una persona nueva comió un pocu d'esti fungu, a les seis hores quexóse de fuertes dolores nel baxu estómagu, y tuvo convulsiones violentes. Perdió la fala, y cayó nun estáu d'apigazadura, que duró 48 hores. Depués de da-y un heméticu devolvió refundiando un fragmentu del fungu, con dos merucos, y mucus, con traces de sangre. Depués usáronse con éxito fomento con lleche, aceite y emolientes."

## Taxonomía

De cutiu esta especie foi descrita por autores norteamericanos como *C. cancellatus* Linnaeus, basándose nel Códigu de Nomenclatura Botánica Norteamericanu, que ta basáu nel *Species plantarum*, 1753 de Linnaeus.

D'alcuerdu al International Code for Botanical Nomenclature, en 1801 empezóse cola nomenclatura de los Gasteromicetos, y la *Synopsis methodica fungorum* de Christian Hendrik Persoon foi espublizada en 1801. Poro, epítetu específicu correutu d'esta especie ye *Clathrus ruber*.

## Enllaces esternos

* Index Fungorum
* California Fungi
* Cogordes de Roger

## Referencies
Hypholoma fasciculare

***Hypholoma fasciculare***, conocíu comúnmente como **hifoloma de llámines verdes**, ye una especie de fungu basidomiseto de la familia Strophariaceae. Suel atopase en grandes grupos, dende la primavera hasta l'iviernu, principalmente sobre toconos de coníferes.

## Sinónimos
**Agaricus fascicularis* Fr. 1821 
**Agaricus fascicularis* Huds. 1778 
**Agaricus sadleri* Berk. & Broome 1879 
**Clitocybe sadleri* (Berk. & Broome) Sacc. 1887 
**Dryophila fascicularis* (Fr.) Quél. 1888 
**Dryophila fascicularis* var. *fascicularis* (Fr.) Quél. 1888 
**Geophila fascicularis* (Fr.) Quél. 1886 
**Hypholoma fasciculare* (Fr.) P. Kumm. 1871 
**Naematoloma fasciculare* (Fr.) P. Karst. 1880 
**Naematoloma fasciculare* var. *fasciculare* (Fr.) P. Karst. 1880 
**Pratella fascicularis* (Fr.) Gray 1821 
**Psilocybe fasciculare* (Fr.) Kühner 1980 
**Psilocybe fascicularis* var. *fascicularis* (Huds.) Kühner 1980 

## Comestibilidad
Ye un fungu venenosu.

***''Alvertencia**: La determinación d'un fungu y el so comestibilidad pueden ser realizaes y certificaes por micólogos espertos, o los centros de control de les autoridaes sanitaries competentes. La información errónea o incompleta puede causar daños per envelenamientu o intoxicación mortal. Nun s'atreva'l consumu de cogordes, que podría poner en riesgu la salú ya inclusive la vida a usté y a los sos invitaos.*

== Referencies ==


== Enllaces esternos ==


*[http://www.speciesfungorum.org/Names/GSDspecies.asp?RecordID=417179 *Hypholoma fasciculare'']
Hypholoma sublateritium

***Hypholoma sublateritium***, ye una especie de fungos basidomisetos del xéneru Hypholoma, que pertenez a la familia Strophariaceae.

## Sinónimos
**Agaricus sublateritius* Schaeff. 1774 
**Dryophila sublateritia* (Schaeff.) Quél. 1888 
**Geophila sublateritia* (Schaeff.) Quél. 1886 
**Naematoloma sublateritium* (Schaeff.) P. Karst. 1879

## Carauterístiques
El pileu ye convexu y algama los 10 centímetros de diámetru, ye de color ye coloráu lladriyu nel centru y más pálidu escontra los cantos, l'estipe o tarmu ye de color amarellentáu.

## Comestibilidad
Ye un fungu comestible de sabor daqué amargosu. 

***''Alvertencia**: La determinación d'un fungu y el so comestibilidad pueden ser realizaes y certificaes por micólogos espertos, o los centros de control de les autoridaes sanitaries competentes. La información errónea o incompleta puede causar daños per envelenamientu o intoxicación mortal. Nun s'atreva'l consumu de cogordes, que podría poner en riesgu la salú ya inclusive la vida a usté y a los sos invitaos.*

== Referencies ==


== Enllaces esternos ==
*http://www.speciesfungorum.org/Names/GSDspecies.asp?RecordID=169034 *Hypholoma sublateritium''
Lactarius piperatus

***Lactarius piperatus***, tamién conocíu como **lactario picante**, ye un fungu basidiomicetu de la familia Russulaceae. Ye una especie bien común, que crez preferentemente en montes de coníferes y planifolios, so carbayos, encines y castañales. El so cogorda, o cuerpu granible, apruz pel branu y seronda. El so basónimu ye *Agaricus piperatus* L. 1821. L'epítetu específicu, *piperatus*, significa "con sabor picante". La so carne tien un sabor acre y picante, polo que xeneralmente non se-y considera un bon comestible. Sicasí, hai rexones onde se consume.

## Referencies

## Enllaces esternos
Lactarius vellereus

***Lactarius vellereus***, tamién conocíu como **lactario aterciopeláu**, ye un fungu basidiomicetu de la familia Russulaceae. Ye una espacie bastante frecuente, que crez preferentemente en montes de planifolios y, menos frecuentemente, de coníferes. El so cogorda, o cuerpu granible, apruz dende principios de branu a mediaos de seronda. El so basónimu ye *Agaricus vellereus* Fr. 1821. L'epítetu específicu, *vellereus*, significa "aterciopeláu". La carne de la cogorda de *L. vellereus* ye de sabor picante, polo que nun se-y considera un bon comestible.

## Descripción
El cuerpu granible d'esti fungu tien un sombreru d'ente 9 y 20 centímetros de diámetru, de forma convexa de primeres, embudada a la fin del so desenvolvimientu. Ye carnosu y de color blancu, de superficie aterciopelada, col cantu endolcáu y manches ocráceas. Les llámines son decurrentes y ahorquilladas, y apréciense estríes tresversales. Dispónense separaes, y son de color blancu de primeres, y escurécense hasta tomar un color ocre nel maduror. El pie ye curtiu, mide ente 4 y 7 centímetros de llargor y ente 2 y 4 de diámetru, y presenta el mesmu color y testura que'l sombrerucu. Suel ser llixeramente más estrechu na base. La so carne, de sabor picante, ye compacta y blanca, y toma color amarellentáu al entrar en contautu col aire. Como'l restu de les especies del xéneru, la cogorda exuda delles gotes de látex, que nel casu de *L. vellereus* ye blancu y tamién de sabor picante. La esporada ye blanca.

## Posibilidaes de tracamundiu
La cogorda de *L. vellereus* presenta semeyances cola de *[[Lactarius piperatus|L. piperatus]]*, estremándose en que los sos llámines son bien estreches y dispónense bien apertaes, y el so sombrerucu nun presenta testura aterciopaleda. Tamién cabo la posibilidá de confundila con *[[Lactarius pergamenus|L. pergamenus]]*, de menor tamañu y que s'enllordia de color pardoamarillento.

## Referencies

## Enllaces esternos
Pluteus cervinus

***Pluteus cervinus*** (Schäffer) P. Kumm. 1871 —o **plúteo cervino**— ye un fungu basidiomicetu de la familia Pluteaceae. Desenvuélvese sobre madera muerta o sobre tueros de coníferes o frondosas. La so coloración y tamañu ye variable dependiendo la redolada y condiciones de crecedera. El so cogorda, o cuerpu granible, ye comestible, pero non bien apreciáu. El so epítetu específicu, *cervinus*, significa "paecencia al venáu". El basónimu d'esta especie ye *Agaricus cervinus* Schaeff. 1774.

## Descripción
Produz cogordes pocu carnoses, que'l so sombreru puede midir hasta 12 centímetros de diámetru. Presenta un color variable ente marrón escuro y marrón amarellentao o gris, con fibrillas radiales. N'exemplares nuevos, esti sombreru tien forma acampanada. Más tarde estiéndese, alquiriendo una forma planu-convexa con un mamelón central. Les llámines son llibres, bien tupies y ventrudes, de color blancu de primeres, van volviéndose daqué rosadas más tarde y color carne a la vieyera. El pie, de color claru, mide unos 15 centímetros de llargor y ente 1 y 2 de diámetru. Na so superficie presenta unes fibres llonxitudinales bien delgaes, de color pardu o amarellentáu. La esporada ye rosada y la so carne ye blanca, nidia y blanda, de golor empalagoso.

## Referencies
Ramaria flava

**Ramaria flava** (**Pike** en *[[mapudungún]]*, comúnmente llamáu **changle** o **chandi**) ye un fungu comestible orixinariu de la zona sur de Chile. Crez al interior de los montes en zones húmedes y escures dende la Rexón del Maule hasta la Rexón de los Llagos.

## Descripción
El changle mide de 6 a 20 cm d'altu, y de 10 a 15 cm d'anchu. Con forma de coral, la so cuerpu granible presenta delles ramificaciones escontra les puntes, de color mariellu azufre que va tornándose blancu escontra la base del estípite, que mide de 5 a 8 cm d'altu por 4 a 7 cm de grosez. Comúnmente les sos ramificaciones terminen nuna doble punta, con una bifurcación en forma d'O o V. Ye de contextura fráxil pero firme. Los sos espores son de color pardu-ocráceo. Tien un golor nidio y un delicáu sabor.
comúnmente este brota ye sectores húmedos y posterior a agües pasaes.

## Referencies

## Ver tamién
* Cyttaria espinosae (Digüeñe)
* Cyttaria harioti (llao llao)
* Grifola gargal (Gargal)
* Armillaria procera (Armillaria)
Russula albonigra

***Russula albonigra***, ye una especie de fungu basidiomiseto, perteneciente a la familia Russulaceae.

## Taxonomía
Foi descrita per primer vegada pol micólogu Julius Vincenz von Krombholz nel añu 1838.

## Carauterístiques
La forma del sombreru (Píleo) ye convexu a planu y fundíu nel centru, ablancazáu y pegañosu, puede midir hasta 15 cm de diámetru, el so color ye ablancazáu con manches de color negru, l'estipe ye cilíndricu y robezu, de color ablancazáu con manches negres.

Crez nos meses de seronda debaxo de les castañales (*Castanea sativa*), de les sufrera (*Quercus suber*) y de los carbayos melojo (*[[Quercus pyrenaica]]*).

## Comestibilidad
Mediocre, ensin valor.

***''Alvertencia**: La determinación d'un fungu y el so comestibilidad pueden ser realizaes y certificaes por micólogos espertos, o los centros de control de les autoridaes sanitaries competentes. La información errónea o incompleta puede causar daños per envelenamientu o intoxicación mortal. Nun s'atreva'l consumu de cogordes, que podría poner en riesgu la salú ya inclusive la vida a usté y a los sos invitaos.''

## Referencies
 

## Enllaces esternos
Russula delica

***Russula delica***, ye una especie de fungu, basidiomiseto, perteneciente a la familia Russulaceae.

## Carauterístiques
La forma del sombreru (Píleo) ye convexu esplanáu y cuando madura ta fundíu nel centru, puede midir hasta 16 cm de diámetru, el so color ye blancu, l'estipe ye cilíndricu, firme y rectu, de color ablancazáu y puede tener una grosez d'hasta 6 cm.

Atópase na seronda, en llugares húmedos de los montes de coníferes, en toa Europa, Gran Bretaña y Asia.

## Comestibilidad
Ye de sabor ye desagradable, considerándo-ylo en dellos casos como non comestibles.

***''Alvertencia**: La determinación d'un fungu y el so comestibilidad pueden ser realizaes y certificaes por micólogos espertos, o los centros de control de les autoridaes sanitaries competentes. La información errónea o incompleta puede causar daños per envelenamientu o intoxicación mortal. Nun s'atreva'l consumu de cogordes, que podría poner en riesgu la salú ya inclusive la vida a usté y a los sos invitaos.''

## Referencies

## Enllaces esternos
Russula emetica

***Russula emetica***, o **rúsula emética**, ye un fungu basidiomiceto, de la familia Russulaceae. Crez en montes de pinos, y el so cogorda, o cuerpu granible, apruz dende mediaos de branu hasta mediaos de seronda. El so basónimu ye *Agaricus emeticus* Schaeff. 1774, y l'epítetu específicu, *emetica*, significa "vomitiva".

## Descripción
La so cogorda tien un sombreru d'ente 5 y 10 centímetros con forma globosa n'etapes iniciales, que s'abrir y pasa a ser convexu y darréu esplanáu. El so cutícula ye llisa, brillosa y mafosa, d'un color que varia ente'l coloráu sangre y escarlata, dacuando con tonos ocráceos. Les llámines son xuntaes o llibres, espaciaes y fines, con llámines parciales. Son de color blancu que pasa a ser cremosu cuando avieya. El pie ye cilíndricu, y mide ente 4 y 9 centímetros de llargor. Ye de color blancu, ta llenu na etapa xuvenil y vuélvese cavernosu y argayadizu n'exemplares maduros. La carne ye blanda, de color blancu con tonos acolorataos nel sombrerucu, de golor afrutado y sabor picante.

## Referencies

## Enllaces esternos
Russula foetens

***Russula foetens***, o **rúsula fedienta**, ye un fungu basidiomicetu non comestible, de la familia Russulaceae, bien abondosa nos montes de la zona mediterránea. El so cogorda, o cuerpu granible, apruz solitaria o en grupos pequeños, pel branu y seronda. El so basónimu ye *Agaricus foetens* Pers. 1796, y l'epítetu específicu, *foetens*, significa "de golor desagradable".

## Descripción
La cogorda d'esta especie presenta un sombreru d'ente 5 y 18 centímetros de diámetru, con forma de globu n'exemplares nuevos, que toma forma convexa más tarde y finalmente estendida, momentu nel que na parte central fórmase una pequeña depresión. La cutícula ye glutinosa y de color ocre, acanalada nel cantu y fácilmente xebrable hasta la metá del radiu del sombreru. Presenta llámines apertaes y encruciaes, según pequeñes laminines ente elles. Son de color blancu n'exemplares nuevos y de color crema más tarde, y al raspiales tomen un color pardu. Les cogordes nueves producen una especie de látex amarellentáu al cortales, que dexa manches de color ocre. El pie mide ente 8 y 13 centímetros de llargu y ente 2 y 3,5 d'anchu, y ye de color blancu enllordiáu n'ocre na parte más cercana al suelu. Nes cogordes madures, el pie tien una testura cavernosa. La so carne ye blanca y güel a ranciu, con sabor amargoso de primeres y picante dempués.

## Posibilidaes de tracamundiu
Ye posible confundir la cogorda d'esta especie cola de *[[Russula subfoetens|R. subfoetens]]*, que'l so golor ye menos fedientu y que la so carne reacciona con Hidróxidu de sodiu sosa o potasa tomando un color mariellu. Otra manera, la carne de *R. foetens* volver de color crema. Tamién ye bien paecida a *[[Russula prestosa|R. prestosa]]*, que tien un fuerte golor a almendres amargoses. Otra especie cola que presenta semeyances ye *[[Russula sororia|R. sororia]]*, que tien un sombrerucu asemeyáu, pero ye más mafosu y nun tien una forma tan globosa como la de los exemplares nuevos de *R. foetens*.

## Referencies

## Enllaces esternos
Russula virescens

El  ye una especie de fungu basidiomisetu, perteneciente a la familia Russulaceae.

## Carauterístiques
La forma del sombreru (Píleu) ye convexu esplanáu, puede midir hasta 15 cm de diámetru, el so color ye ablancazáu con manches de color verde distribuyíos sobre la tapa, el centru ye verdosu, l'estipe ye cilíndricu, de color ablancazáu y puede midir un altor de 8 centímetros y el so anchor pue algamar los 4 cm.

Crez nos meses de branu hasta la seronda nes zones húmedes de les carbayeres, en Gran Bretaña, Europa, Malasia, Corea y China.

## Comestibilidá

Russula virescens ye una cogorda comestible considerada como una de les meyores del xéneru Russula, ye bien popular n'Europa. El so golor nun ye distintivu, pero'l so sabor describióse como leve tastu a nuez.

## Tracamundios
Al recoyer *Russula virescens* pal consumu, ye de vital importancia pa evitar el tracamundiu cola **peligrosamente velenosa** *[[Amanita phalloides]]*, un fungu que pue ser más fácilmente identificáu, ya que l'Amanita phalloides tien volva y aniellu, y el so pie ye fibrillosu, parte astillándose.

## Referencies

* Singer R (1986). The Agaricales in Modern Taxonomy. Koenigstein: Koeltz Scientific Books. páxs. 820–21. ISBN 3-87429-254-1.
* Arora D (1986). Mushrooms Demystified: a Comprehensive Guide to the Fleshy Fungi. Berkeley, Calif: Ten Speed Press. p. 95. ISBN 0-89815-169-4.
* Bi Z, Zheng G, Li T (1993). The Macrofungus Flora of China's Guangdong Province (Chinese University Press). New York: Columbia University Press. p. 522. ISBN 962-201-556-5. 

## Referencies

## Enllaces esternos
* http://healing-mushrooms.net/archives/russula-virescens.html (n'inglés)
Mozzarella de búfala campana

**Mozzarella de búfala campana** ye un quesu ellaboráu a base de lleche de la fema del búfalu d'agua (Bubalus bubalis) de raza búfala mediterranea italiana.

## Árees de producción
Adicionalmente a Italia, país de la so nacencia, la *mozzarella di bufala campana* (n'italianu) ellabórase en munches otres naciones. Esisten productores d'esti quesu en Suiza, Estaos Xuníos, Australia, Méxicu, Brasil, Canadá, Venezuela, Arxentina, Reinu Xuníu, Colombia, Tailandia, Exiptu, India y Sudáfrica, onde toos usen lleche de fataos propios– d'estos bóvidos.

Dellos científicos creen que n'Italia y en Bulgaria esisten los meyores especímenes de les búfales llecheres mentaes.

N'Italia, el quesu produzse en rexones nun rangu dende Roma (en Lazio), hasta Paestum, (cerca de Salerno) (en Campania). Amás esiste un área de producción cerca de Foggia, Puglia.
*Mozzarella di bufala* ye una industria bien importante n'Italia.

Italia produz alredor de 33 000 tonelaes de la so marca rexistrada *Mozzarella di bufala campana* cada añu, con 16% de ventes nel estranxeru, principalmente na Xunión Europea. Francia y Alemaña son los principales importadores, pero les ventes espandiéronse a Xapón y Rusia.”

## Notes y Referencies
## Referencies
Helmut Schmidt

**Helmut Heinrich Waldemar Schmidt**  foi un políticu alemán, miembru del Partíu Socialdemócrata (SPD). Foi Ministru de Defensa ente 1969 y 1972, ministru d'Economía y Finances en 1972, ministru de Finances dende 1972 hasta 1974, canciller de la entós Alemaña Occidental, dende 1974 hasta 1982, y ministru d'Asuntos Esteriores en setiembre de 1982 y ochobre de 1982. De formación economista, Schmidt ye consideráu como partidariu del keynesianismu. Dende 1983 hasta la so muerte foi editor del selmanariu *Die Zeit*.

### Integración europea

Como canciller, Schmidt promovió la creación del Fondu Européu de Desenvolvimientu Rexonal y del Sistema Monetariu Européu. Tamién impulsó les primeres eleiciones por sufraxu universal al Parllamentu Européu en 1979.

El Conseyu Européu creó por decisión de los xefes d'Estáu o de gobiernu de los Estaos miembros de les entós Comunidaes Europees, axuntaos nuna conferencia celebrada en París los díes 9 y 10 d'avientu de 1974. La iniciativa partió del presidente francés Valéry Giscard d'Estaing y del canciller Schmidt, que propunxeron a los otros xefes de gobiernu institucionalizar les cumes, qu'hasta entós se celebraron de forma irregular. Fízose a pidimientu de dalgunos de los Estaos miembros y asina alcordaron axuntase dos vegaes per añu.

## Referencies
Kurt Georg Kiesinger

**Kurt Georg Kiesinger**  foi un políticu conservador alemán. Foi Canciller de la República Federal d'Alemaña ente 1966 y 1969, la llamada primera "Gran coalición" (n'alemán: *Großy Koalition*).

## Referencies

## Enllaces esternos
Dama de Baza

La **Dama de Baza** ye una escultura íbera del sieglu IV a. C., llabrada en piedra caliar policromada polos bastetanos. Atópase espuesta nel Muséu Arqueolóxicu Nacional d'España, en Madrid.

## Afayu
Esta obra atopóse'l 22 de xunetu de 1971 pol arqueólogu Francisco José Presedo Velo nel Cuetu del Santuariu, necrópolis de l'antigua *Basti* (Baza), na provincia de Granada (España).

Taba dientro d'una cámara funeraria de 2,60 m² y 1,80 m de fondura, onde había amás una ánfora púnica que se comunicaba cola superficie per mediu d'un embudu, al traviés del que de xuru facíense dende l'esterior, llibaciones como ufriendes líquides. Esto indica que se profesaba cultu a la persona ellí soterrada.

Delantre de la dama había un pequeñu amontonamientu d'armes amburaes y otros oxetos que formaben la panoplia d'un guerreru. Los arqueólogos, basándose nesto, llegaron a la conclusión de que podría tratase del enterramientu d'un importante guerreru. Sicasí, recién estudios realizaos nos restos atopaos nel interior de la Dama revelen qu'éstos pertenecieron a una muyer.

Les teoríes que s'embaraxen anguaño son que podría tratase d'una guerrera divinizada (en rellación a les falcates y otres armes atopaes nel xacimientu) o d'una reina-sacerdotesa. Magar el calter sacru de la persona ellí soterrada ye más que nidiu, nun lo ye tanto'l so calter guerreru. Ye posible que les falcates sían simples ufriendes o demarcadores del prestíu social del que gociaba la persona ellí soterrada (por cuenta de lo costosa que yera la ellaboración d'una d'estes espaes), polo que se tiende a pensar que se tratara con más probabilidá d'una figura femenina de gran importancia social, como una reina o sacerdotesa.

## Descripción y significáu

La dama ta sentada nun tronu que tien unes ales bastante llargues nel respaldu. Les pates delantreres del tronu son garres de lleón. La superficie ta rematada cola téunica del estucado y pintada dempués n'azul, colloráu, marrón y negru, tou ello apiguráu con yelsu.

La so cara amuesa unes faiciones mediterranees. Tien el pelo prieto, con dos grandes ondes llaterales qu'asomen per debaxo d'un tocáu compuestu por una cofia o tiara que cubre parcialmente les oreyes y qu'amás ta decorada con tres bandes. Lleva unos perendengues de gran tamañu que tán buecos y que cuelguen direutamente del lóbulu de la oreya. El pescuezu ta cubiertu por cuatro gargantiyes y de siguío lluz un collar formáu por cuentes en forma de tonel al que engabítense cinco colgantes. Otru gran collar amuésase con tres pieces en forma de corazón. Nos deos tien numberosos aniellos y en cada muñeca pueden vese dellos aros.

## Bibliografía
* Francisco J. Presedo Velo, «La Dama de Baza», *Trabajos de prehistoria* vol. 30, nᵘ 1, 1973, páx. 151-216. ISSN 0082-5638

## Referencies

## Enllaces esternos
* Ficha en CERES
Economía de Sudáfrica

Sudáfrica ye la primer economía d'África (atropa un 25% de tol PIB africanu), y desempeña un papel importante nel desenvolvimientu de la rexón. Ye una economía de mercáu emerxente, con abondosos recursos naturales, con sectores llegales, de comunicación, enerxía y tresportes bien desenvueltos, amás d'una bolsa de valores que ye la 16a más grande del mundu, siendo la más importante d'África. A pesar de la moderna infraestructura del país soporta una distribución eficiente de bienes pa los grandes centros, el fornecimientu irregular d'electricidá enzanca la crecedera económica.

La economía sudafricana cuenta con un gran volume de capital nacional (públicu y priváu) n'estrecha rellación coles grandes redes económiques mundiales. La so moneda ye'l Rand divisible en 100 centavos, que ye tamién usada n'otros países del Área Monetaria Común d'África del Sur.

## Referencies
Organización territorial de Sudán del Sur

**[[Sudán del Sur]]** ye una república independiente, proclamada como tal en xunetu de 2011. D'alcuerdu a la Constitución Provisional de Sudán del Sur, tán integraos por 10 estaos federales, caún escueye por votu direutu un gobernador.

Cada estáu xébrase en Condaos y éstos en Payams y depués en Bomas.

## Rexones

### Bahr el Ghazal
La rexón de Bahr el Ghazal, nel noroeste de Sudán del Sur inclúi los estaos de:
# Bahr el Gazal del Norte
# Bahr al-Gazal Occidental
# Llagos
# Warab
Acordies col censu de 2008, Bahr al-Gazal Occidental ye'l menos pobláu de los estaos de Sudán del Sur, apostada cola República del Sudán.

### Ecuatoria
La rexón d'Ecuatoria nel sur de Sudán del Sur inclúi los estaos de:
# Ecuatoria Occidental
# Ecuatoria Central
# Ecuatoria Oriental

### Gran Altu Nilo
# Junqali
# Unidá
# Altu Nilo

## Estaos
De siguío los estaos col detalle de los sos condaos, nótese que los mapes nun correspuenden al númberu de condaos, yá que solo reflexen los antiguos distritos qu'imponía Sudán (Ḥartum)

### Estáu del Altu Nilo

Condaos d'Altu Nilo
# Baliet
# Fashoda
# Longechuk
# Maban
# Malakal
# Manyo
# Maiwut
# Melut
# Nasir
# Panyikang
# Renk
# Ulang

### Estáu de Bahr el Gazal del Norte

Condaos de Bahr el Gazal del Norte:
# Aweil Oeste
# Aweil Norte
# Aweil Este
# Aweil Suroeste
# Aweil Sur

### Estáu de Bahr el Gazal Occidental

Condaos de Bahr el Gazal Occidental
# Ríu Jur
# Raga
# Wau

### Estáu d'Ecuatoria Central

Condaos d'Ecuatoria Central
# Juba
# Kajo Keji
# Lainya
# Morobo
# Terekeka
# Yei

### Estáu d'Ecuatoria Oriental

Condaos d'Ecuatoria Oriental
# Budi
# Ikotos
# Kapoeta del Este
# Kapoeta del Norte
# Kapoeta del Sur
# Lafon
# Magwi
# Torit

### Estáu d'Ecuatoria Occidental

Condaos d'Ecuatoria Occidental
# Ezo
# Ibba
# Maridi
# Mundri Este
# Mundri Oeste
# Mvolo
# Nagero
# Nzara
# Tambura
# Yambio

### Estáu de Junqali

Condaos de Junqali
# Akobo
# Ayod
# Gok
# Athooc
# Twic del Este
# Duk
# Fangak
# Pigi
# Nyirol
# Pibor
# Pochalla
# Uror
# Boma

### Estáu de Lagos

Condaos de Llagos
# Awerial
# Cueibet
# Rumbek Central
# Rumbek del Este
# Rumbek del Norte
# Wulu
# Yirol del Este
# Yirol del Oeste

### Estáu d'Unidá

Condaos d'Unidá
# Abiemnhom
# Guit
# Koch
# Lleer
# Mayiendit
# Mayom
# Pariang
# Panyijar
# Rubkona

### Estáu de Warab

Condaos de Warab
# Gogrial del Este
# Gogrial del Oeste
# Tonj del Sur
# Tonj del Norte
# Tonj del Este
# Twic
# Twic del Oeste

## Referencies
Pianu Pleyel

El **pianu Pleyel** ye una pieza destacada de la coleición del Muséu del Romanticismu en Madrid. Trátase d'un pianu fabricáu pola casa parisina Pleyel, fábrica de pianos fundada por Ignace Joseph Pleyel, compositor y alumnu de Joseph Haydn y nel so tiempu una de les más famoses fábriques qu'aprovió a numberoses cases reales y families aristocrátiques d'Europa.

Donáu al muséu en 1959 pol infante don Alfonso d'Orleans y Borbón, nietu de la reina Sabela II, gran aficionada a la música. Caltiénense otres pieces d'esti fabricante, adquiríes nel so reináu y que formen parte de Patrimoniu Nacional, unu d'ellos nel Palaciu de los Borbones de San Lorenzo del Escorial y los otros trés nel Palaciu d'Aranjuez. Unu d'estos exemplares d'Aranjuez ye bien asemeyáu a la pieza que caltién el Muséu del Romanticismu, lo que dexa datar a esti postreru en dalgún añu daqué posterior a 1863.

La pieza de la coleición del Muséu del Romanticismu ye un pianu de cola, chapáu en maderes nobles con motivos romboidales y moldures en madera de palosantu y ébanu. Na tapa del tecláu tien un escudu real envolubráu nuna corona de lloréu; esti detalle indentifícalu como pertenencia de la reina Sabela II.

## Referencies

## Bibliografía
* 
*
Economía de Zambia

La economía de Zambia esperimentó una fuerte crecedera nos últimos años. Ente'l 2005 y el 2008 el país creció aproximao'l 6% al añu.

El país depende, en gran midida, del cobre, mineral del que Zambia ye unu de los primeros productores mundiales y que representa'l 90% del valor de les esportaciones. Esti país pertenez al llamáu "cintu de cobre", allongamientu de los xacimientos de Shaba (República Democrática d'El Congu). La privatización de les mines estatales de cobre en 1990 lliberó al gobiernu de gastar nel sector. La producción de mineral de cobre vien creciendo dende l'añu 2004 debíu al aumentu de los precios internacionales y a la inversión estranxera.

## Referencies

## Enllaces esternos
Mr. Robot (serie de televisión)

***Mr. Robot*** ye una serie de televisión d'Estaos Xuníos creada por Sam Esmail. Estrenóse'l 24 de xunu de 2015 pola cadena USA Network. El mesmu día la serie anovóse pa una segunda temporada.

## Argumentu
La serie sigue a Elliot (Rami Malek), un mozu hacker que sufre dalgún tipu de trestornu esquizoide, trabaya como inxenieru de seguridá informática y usa les sos habilidaes pa protexer a les persones poles que s'esmolez. Elliot ye reclutau por *Mr. Robot* (Christian Slater), un misteriosu líder d'un grupu de hackers que quier destruyir a poderosos empresarios de multinacionales que tán remanando'l mundu.

## Repartu

## Episodios

El títulu de tolos episodios ta escritu como un archivu de video dixital, cada unu nun formatu de videu distintu.

## Desenvolvimientu

En xunetu de 2014 USA Network ordenó un pilotu pa una serie dramática titulada Mr. Robot producida por Sam Esmail.
En setiembre de 2014 confirmóse que Rami Malek tomaría'l papel principal, ente que Carly Chaikin y Portia Doubleday tendríen los papeles de Darlene y Angela respeutivamente.
N'ochobre anuncióse que Christian Slater desempeñaría'l rol de Mr. Robot. N'esi mesmu mes informóse que Martin Wallström xuniríase al repartu.

N'avientu de 2014 la cadena dio a conocer la orde de diez episodios a estrenase'l 24 de xunu de 2015.

El 27 de mayu de 2015 lliberóse l'episodiu pilotu en variaos sitios de la web como estratexa de promoción. El presidente de la cadena USA Network dixo al respeutu que la idea de faer esto ye pa romper coles llendes y llegar a nueves audiencies.

El 26 d'agostu de 2015 USA network, la cadena emisora de la serie, decidió nun emitir el capítulu de final de temporada pol asesinatu de dos periodistes en Virxina, Estaos Xuníos. Según argumentaron dende la cadena "el capítulu filmáu primeramente contenía una escena gráfica asemeyada na so naturaleza a lo asocedío güei nos tráxicos sucesos en Virxina".

## Receición

Mr. Robot recibió crítiques bien positives. El sitiu web Rotten Tomatoes da-y una aprobación del 98% onde s'amiesta que *"Mr. Robot ye un ciber-thriller de suspensu con hestories oportunes y una intrigante premisa provocatible".* Na páxina web Metacritic dáse-y una aprobación del 78%, con una calificación del usuariu de 8.9.
Mentanto'l sitiu Forbes dio-y a la serie una bien bona crítica, manifestando que *"Mr. Robot tien namás que coses positives al so favor"* amás de ser un show televisivu que ta en camín de ser un clásicu modernu.

## Referencies

## Enllaces esternos
*
*
Concos d'Axtroki

Los **Concos d'Axtroki**, son un par de recipientes d'oru ellaboraos nel Sieglu VII e.C. aproximao, na llamada Edá del Bronce Final.

## Afayu
Afayólos Teodoro Martínez Ansorena el 17 d'agostu de 1972 nun monte o paraxa llamada Axtroki, anteilesia o barriu rural de Bolívar, perteneciente a la llocalidá d'Eskoriatza, provincia de Gipuzkoa, País Vascu (España).

## Descripción
Los dos concos son de tamañu asemeyáu (205 y 210 milímetros de diámetru). Tán decoraos con bandes per duana la téunica del falsu repuxáu, fechu dende l'interior. Créese que los concos yeren usaos en ceremonies relixoses o rituales, siendo d'un estilu asemeyáu a otros recipientes topaos en Centroeuropa y les Islles Britániques pertenecientes a la Edá del Bronce. Pola so forma, decoración y cronoloxía foron comparaos colos concos del Tesoru de Villena (Alicante), y el Cascu de Leiro (Galicia).

## Fontes
* → Páxina cola ficha téunica de los Concos d'Axtroki del Muséu Arqueolóxicu Nacional de Madrid.

## Bibliografía
Almagro Basch, M. (dir.), Noticiario arqueológico hispánico, Prehistoria (2), Comisaría General de Excavaciones Arqueológicas-Direición General de Bellas Artes, Madrid, 1973.

## Ver tamién
* Edá del Bronce Final
* Eskoriatza
* Muséu Arqueolóxicu Nacional

## Referencies

## Enllaces esternos

* Conceyu de Eskoriatza
Astrolabiu d'al-Sahlî

L**'astrolabiu d'al-Sahlî** ye una pieza que forma parte del llamáu arte islámicu, y data de la dómina de la Taifa de Toledo, una de les taifes d'Al-Ándalus que surde de la descomposición del Califatu de Córdoba'l 22 de xunetu de 1035 y remata cola conquista cristiana en 1085, na península ibérica, y que nesa dómina taba gobernada por Yahya ibn Ismail al-Mamun, *Yahya ben Ismael ben-Dylinun*, tamién llamáu Al-Mamún de Toledo, (* ¿? – Córdoba, 1075). De la dinastía Banu Di-l-Nun, foi rei de la Taifa de Toledo ente 1043 y 1075.

## Historia
L'astrolabiu d'al-Sahlî, preséu que dexa determinar les posiciones de les estrelles sobre la bóveda celeste, foi creáu na ciudá de Tulaytulah, actual Toledo, (España), pol sabiu Ibrâhîm Sa‘îd al-Sahlî nel añu 1066, y destaca pola peculiaridá del so funcionamientu, que nun s'asemeya al restu d'astrolabios fabricaos na so dómina. La pallabra *astrolabiu* significa etimolóxicamente "el que gueta estrelles" y debe la so procedencia al griegu ("ἄστρον", estrella) y "λάβιον", (del verbu "λαμβάνω": tomar, garrar).

Contién inscripciones qu'indiquen la data y el llugar de la so construcción.

## Caltenimientu
La pieza exhíbese nel Muséu Arqueolóxicu Nacional (España) en Madrid.

## Carauterístiques
* Forma: circular.
* Material: latón fundíu.
* Midíes: diámetru 24,2 cm y grosez máxima 5 cm.

## Ver tamién
* Taifa de Toledo
* Muséu Arqueolóxicu Nacional (España)
* Califatu de Córdoba
* Al-Ándalus
* Astrolabiu

## Bibliografía
* *El legado científico Andalusí.* Ministeriu de Cultura y Ministeriu d'Asuntos Esteriores. 1992. ISBN 84-7483-819-3. 

## Referencies

## Enllaces esternos

* Páxina web del Muséu Arqueolóxicu Nacional
* Institutu Cervantes, Al-Ándalus