Ríu Han

El **ríu Han** (Hangul: 한강) ye un ríu de Corea del Sur que naz de la confluencia del ríu Namhan y del ríu Bukhan, que aníciase nel monte de Geumgang en Corea del Norte. El ríu flúi al traviés de Seúl y depués xúnese col ríu Imjin xustu antes de desaguar nel mar Mariellu. Ye unu de los ríos más grandes de Corea del Sur y el cuartu ríu más llargu de la península coreana dempués de los ríos Amnok, Duman y Nakdong.  A lo llargo de les veres del ríu, particularmente en Seúl, caminos pa peatones y bicicletes tán disponibles en dambos llaos del ríu. Dellos restoranes y cafés tán alcontraos nestos caminos. Anque la mayoría de les pontes que crucien el ríu son p'automóviles o'l metro, esisten ciertes pontes que pueden cruciar el peatones. 

El ríu Han y la so contorna tienen un papel importante na historia de Corea. Los Tres Reinos de Corea llucharon por controlar esa tierra, onde'l ríu yera usáu como ruta comercial escontra China vía'l Mar Mariellu. Sicasí, el ríu yá nun s'utiliza pa la navegación yá que crucia la zona desmilitarizada, onde la entrada a civiles ta prohibida. 

En 2011 realizóse una encuesta pol Insituto de Desenvolvimientu de Seúl, onde s'incluyíen 800 residentes y 103 planificadores urbanos y arquiteutos. Felicidad encuesta refelajaba que 51.3% de los residentes y 68.9% de los espertos señalaron al ríu como'l llugar más representativu de Seúl, siguíu del monte Namsan. 

## Xeografía
Formar pol fluxu de Ríu Namhan, que s'anicia del Monte Daedok, según del fluxu'l Ríu Bukhan, orixinariu del Monte Geumgang en Corea del Norte. El ríu flúi al traviés de Seúl y unifícase col Ríu Imjin que poco dempués desagua nel Mar Mariellu. Los dos alfuentes del ríu, el Namhan y el Bukhan xunir na provincia de Gyeonggi-do, en Yangsu-ri; nesti puntu yá se-y refier como'l Ríu Han. Traviesa Seúl y continua al Mar Mariellu (o Mar del este pa los coreanos). Llixera marea puede atopase na boca del ríu Han, onde llega al mar y la zona desmilitarizada qu'estrema Corea del Sur y de Norte.  

El llargor total del ríu Han (incluyendo los afluentes Namhan y Bukhan) ye d'aproximao 514 km.

Anque nun ye un ríu llargu, la parte baxa del Han ye bien amplia pa un ríu tan relativamente curtiu. Dientro de les llendes de Seúl, tien más d'un km de llargor de llargu. Previu a la construcción d'un númberu de preses, el ríu yera conocíu por tener un gran coeficiente de réxime fuvial (el radiu ente la cantidá mínima y máxima de fluxu) de 1.390. (pa comparar, el ríu Támesis el Rin tien un coeficiente de 1.8 y 1.18 respeutivamente) 

## El nome
El Namhangang (Hangul: 남한강) (Namhan siginifa “Sur del Han” y gang significa “ríu) ye dacuando llamáu'l “Han” en Corea del Sur más non siempres. El términu “Sur del Han” entiéndese independientemente del llau de la frontera nel que s'atope. 

Anque "Namhan" y "Bukhan" sían homófonos de los términos *Namhan* (Hangul:남한, "Corea del Sur") y *Bukhan* (Hangul:북한, "Corea del Norte"), que son comúnmenete usaos en Corea del Sur, esto ye una simple coincidencia. El hanja pal Ríu Han nun ye (Hanja:韓, "Korea") sinón (Hanja:漢).

A lo que güei se -y denomina como Ríu Han camudóse-y de nomes al traviés de la historia coreana. Mientres el periodu de los Cuatro Comanderías Han na península a principios del periodu de los Trés Reinos, referir al ríu como Daesu (Hangul:대수; Hanja: 帶水). L'estáu de Goguryeo (Hangul: 고구려), parte de los Trés Reinos, llamar Arisu (Hangul:아리수; Hanja:阿利水), mientres, otru de los reinos, Baekje (Hangul:백제) llamar Ukriha (Hangul:욱리하; Hanja:郁里). A lo último, nel reinu de Silla (Hangul: 신라), el postreru de los Trés Reinos, referíase-y al ríu como Iha (Hangul:이하; Hanja: 泥河).

## Historia
El ríu Han hai teníu un papel central na historia de Corea dende tiempos remotos. El reinu de Baekje foi'l primeru en reclamar el ríu, reconociendo la so importancia estratéxica como vía d'unión del centru de la península Mar Mariellu. Otramiente, el ríu daba accesu a los fértiles bancos aluviales, que son relativamnete raros na península montascosa. La fortaleza Namhan, allugada al sur de Seúl foi una de les primeres capitales de Baekje. Nun pasó enforma tiempu primero que la zona d'arribación de Ríu Han col Mar Mariellu, aproximao lo que ye güei Seúl, convertir na mazana de la discordia ente Baekje y el reinu naciente de Goguryeo. Mientres el gobiernu del Rei Jangsu (413 d.C.-491 d.C.), Goguryeo arrampuñó la zona occidental de Ríu Han del so rival Baekje. Nes décades posteriores un “espurri y afloxa” ver hasta qu'en 551 Baekje fixo una alianza con Silla, confirmando'l so control sobre la base del Ríu Han. Pero dicha alianza nun duraría enforma y en 553 Silla rompió la so alianza con Baekje pa llograr el control total del ríu como parte del so plan p'apoderar tola península. 

Cola cayida de Baekje y Goguryeo y darréu la unificación de la península sol gobiernu de Silla en 668, el Ríu Han entró na so estensa yera de Ríu coreanu”, primero sol control de la Silla Unificada (668-918), asocedíu pola Dinastía Goryeo (918-1392), y finalmente como parte de la Dinastía Joseon (1392-1910). Mientres el periodu Joseon, el Ríu Han algamar una nueva prominencia como la ruta fluvial primaria de la nueva capital coreana: Seúl; llamada Hanyang nési entós. 

Mientres la Guerra de Corea, l'entós Presidente de Corea del Sur Syngman Rhee fuxó de Seúl y tresportóse al sur del ríu, tarreciendo la inminente ocupación de la ciudá poles fuercia norcoreanas. Nun intentu de detener la meyora enemiga, el 28 de xunu de 1950, l'exércitu del sur destruyó la Ponte Han, torgando l'escape de miles de ciudadanos de Seúl. 

El Ríu Han anguaño pertenez na so mayoría a Corea del Sur, desbocando, cola so desembocadora al Mar Mariellu a una cuantes milles náutiques de Corea del Norte (inclusive dalgunos de los sos afluentes pertencen a Corea del Norte). Mientres los primeros años d'esistencia de la República de Corea, el Ríu Han volvióse un sinónimu de contaminación yá que la creciente industria y población utilizar como alliviaderu pa refugayes industriales y urbanos. Anque yá nun desempeña un papel central nel comerciu y tresporte ye un llugar de convivencia básicu na vida de Seúl; na última década volvióse'l centru d'atención d'esfuercios ecolóxicos por llograr la so purificación y convertilo nuna xoya ecolóxica. Tou patrocináu pol gobiernu. Mientres los Xuegos Olímpicos de branu de 1988, el Ríu Han foi'l sitiu onde se llevó a cabu la regata de remu olímpica. 

Esistieron ciertes medranes, como la Llerza de l'Agua en 1986, onde los norcoreanos podíen atacar al sur lliberando un hinchente proveniente de la presa ríu arriba.

En 2009, l'alministración de Lee Myung Bak reinició un proyeutu onde s'entamaba cavar una canal que coneutara al Ríu Han col Mar Mariellu en Incheon (Hangul: 인천). La canal Gyeongin (Hangul: 견긴), de 40 km de llargor coneuta al Ríu Han cerca de Gimpo (Hangul: 김포) en Seúl a Incheon y la so construcción foi terminada en 2011. Afai tantu barcos de carga como pasaxeros.

## Afluentes del Ríu Han Han
Llistaos n'orde dende la desaguada del ríu, los subafluentes tán enlistados de la mesma forma:

*Gongneungcheon (곡능천)
*Najinhacheon (나진하천)
*Changneungcheon (창능천)
*Anyangcheon (안양천)
**Dorimcheon (도림천)
*Jungnangcheon (중랑천)
**Cheonggyecheon (청계천)
*Tancheon (탄천)
**Yangjaecheon (양재천)
**Yeosucheon (여수천)
**Bundangcheon (분당천)
**Pungdeokcheon (풍덕천)
*Gyeongancheon (경안천)
**Neungwoncheon (능원천)
**Yangjicheon (양지천)
**Unhakcheon (운학천)
*Bukhan River (북한강)
**Munhocheon (문호천)
**Hongcheon River (홍천강)
***Sandaecheon (산대천)
***Deoksancheon (덕산천)
****Seongjeoncheon (성전천)
***Yasidaecheon (야시대천)
**Gapyeongcheon (가평천)
**Soyang River (소양강)
**Sanaecheon (사내천)
***Yongdamcheon (용담천)
**Magunaemeo (마구내머)
***Mahyeoncheon (마현천)
***Bongocheon (봉오천)
*Namhan River (남한강)
**Sinnaegaeul (신내개울)
***Heukcheon (흑천)
**Yongdamcheon (용담천)
**Bokhacheon (복하천)
***Jukdangcheon (죽당천)
***Pyogocheon (표고천)
***Gwanricheon (관리천)
**Yanghwacheon (양화천)
**Geumdangcheon (금당천)
**Cheongmicheon (청미천)
***Gyecheon (계천)
****Ungcheon (웅천)
**Seom River (섬강)
***Iricheon (이리천)
**Mokmicheon (목미천)
**Hwangsancheon (환산천)
**Guryongcheon (구룡천)
**Yeongdeokcheon (영덕천)
**Daejeoncheon (대전천)
**Dalcheon (달천)
***Yodocheon (요도천)
**Dong River (동강)

## Pontes sobre la parte baxa del Han
Un total de 27 pontes crucien el Ríu Han en Sudogwon (Seúl, Gyeonggi, Incheon). Ente ellos atópense:

D'oeste a este:

*Ponte Ilsan; 일산대교 
*Ponte Gimpo; 김포대교 
*Ponte Haengju; 행주대교 
*Ponte Banghwa; 방화대교 
*Ponte Gayang; 가양대교 
*Ponte Seongsan; 성산대교 
*Ponte Yanghwa; 양화대교 
*Ponte de la vía Dangsan; 당산철교 
*Ponte Seogang; 서강대교 
*Ponte Mapo; 마포대교 
*Ponte Wonhyo; 원효대교 
*Ponte de la vía Hangang; 한강철교 
*Ponte Hangang; 한강대교 
*Ponte Dongjak; 동작대교 
*Ponte Banpo y Ponte Jamsu; 반포대교와 잠수교 
*Ponte Hannam; 한남대교 
*Ponte Dongho; 동호대교 
*Ponte Seongsu; 성수대교 
*Ponte Yeongdong; 영동대교 
*Ponte Cheongdam; 청담대교 
*Ponte Jamsil; 잠실대교 
*Ponte de la vía Jamsil; 잠실철교 
*Ponte Olympic; 올림픽대교 
*Cheonho Bridge; 천호대교 
*Ponte Gwangjin; 광진교 
*Ponte Gangdong; 강동대교 
*Ponte Paldang; 팔당대교

## Soterraños que crucien el Ríu Han
*Llinia 1 del Soterrañu de Seúl, Yongsan~Noryangjin 
*Llinia 2 del Soterrañu de Seúl, Gangbyeon~Jamsillaru, Dangsan~Hapjeong 
*Llinia 3 del Soterrañu de Seúl, Oksu~Apgujeong
*Llinia 4 del Soterrañu de Seúl, Ichon~Dongjak 
*Llinia 5 del Soterrañu de Seúl, Yeouinaru~Mapo, Gwangnaru~Cheonho 
*Llinia 7 del Soterrañu de Seúl, Ttukseom Resort~Cheongdam 
En 2012, la Llinia Bundang, Sincheongdam~Monte de Seúl construyir pa cruciar el ríu cerca del calce. 
En 2017, la Llinia 8 del Soterrañu de Seúl va abrir una estensión que va cruciar el Ríu Han. 
En 2018 la Llinia Ensin Bundang va travesar el Ríu Han por un túnel cerca del calce. 

## N'entretenimientu
El Ríu Han hai sirvíu de locación pa varioas películes, incluyendo: 
* *[[The Host]]*, onde la Ponte Wonhyo xuega un papel importante. 
* Kimssi Pyoryugi onde la Isla Bam ye onde'l personaxe principal naufraga. 
* *Inchon*, onde s'inclúi la destrucción de la Ponte Hangang. 

## Galería

Image:Seogang Bridge Seoul.jpg|Ponte Seogang 
image:Seogang Bridge and Bukhansan from Bamseom.jpg|Ponte Seogang 
Image:Looking east along the north bank of the Han from Seogang Bridge.jpg
image:Donghodaegyo 1.jpg|Ponte Dongho
Image:Olympic Bridge Seoul.jpg|Ponte Olympic 
image:Olympic_Bridge_on_Hangang_river_Seoul_Korea.jpg|Ponte Olympic 
Image:Seoul-Han.River-06.jpg
Image:Seoul-Han.River-Yeoido-Bridge-01.jpg
Image:Bridges over the river Han (South Korea).jpeg


## Referencies

## Enllaces esternos

*Hangang Citizen's Park operáu pol Gobiernu Metropolitanu de Seúl.
*Korea Times article on the river's modern history
*Brief History of Hangang (River)