San Vicente de la Cabeza

**San Vicente de la Cabeza** ye un conceyu y llocalidá española de la provincia de Zamora na comunidá autónoma de Castiella y Llión.

## Xeografía física

### Llocalización
Atópase allugáu na contorna d'Aliste, al oeste de la provincia de Zamora y cerca de la frontera con Portugal. El conceyu ta formáu pol territoriu correspondiente a los términos de Bercianos, Campugrande, Parazuelu y San Vicente.

### Naturaleza
San Vicente de la Cabeza forma parte de la reserva de la biosfera tresfronteriza Pandu Ibéricu, declarada'l 9 de xunu de 2015 pola Unesco.

### Hidrografía
Destaca la ribera del ríu Aliste, enriáu al so pasu pol pueblu pa dota-y de mayor fondura. En dicha ribera d'anches praderíes y cultivos de güerta atópase en direición a Palazuelo tres molinos fariñeros de los cualos ta restauráu'l más alloñáu, llamáu la molinera o molín de los mures, na parte baxa direición Bercianos atópase otru n'estáu de ruina llamáu molín la raya. Tamién son reseñables les cueves y pozos d'orixe prerromanu nes fasteres xunto a la vega del ríu Aliste nes que se demostró xunto col pueblu de Palazuelo de las Cuevas sacábase variscita pa la realización de collares.

## Historia
San Vicente de la Cabeza cunta con un camín conocíu pol so vecinos como "camín de los moros" que cumple coles carauterístiques de ser l'antigua calzada romana que comunicaba «Curunda» (Rabanales) col castru de Parazuelu» a les veres del ríu Aliste el cual cruciaba con direición a la parte de Camarzana, al traviés de la sierra por Sarracín. En diches dómines esta zona yá tuvo habitada polos zoeles tribus pertenecientes al pueblu ástur que darréu fueron romanizados, como prueba'l cercu romanu que s'atopa na parte cimera esterior del ábside de la ilesia.

Foi unu de los territorios reconquistaos pol Reinu de Llión, nel que s'integró, polo que se vio afeutáu pol procesu repoblador qu'entamaron los sos monarques. Amás sufrió los conflictos bélicos que surdieron ente los reinos lleonés y portugués tres la independencia d'esti postreru en 1143, causaos de resultes de les disputes pol control de determinaos territorios fronterizos, ente los que taben los de la contorna d'Aliste y que s'atayaron col Tratáu de Alcañices de 1297. 

Yá na Edá Contemporánea, cola creación de les actuales provincies en 1833, San Vicente de la Cabeza foi adscritu a la provincia de Zamora, dientro de la Rexón Lleonesa, que, como toles rexones españoles de la dómina, escarecía de competencies alministratives. En 1834 integrar nel partíu xudicial d'Alcañices y en redol a 1850, el conceyu de San Vicente de la Cabeza tomó la so actual estensión territorial, al integrar nel so términu les llocalidaes de Bercianos de Aliste, Campogrande de Aliste y Palazuelo de las Cuevas.

San Vicente de la Cabeza dependió del partíu xudicial d'Alcañices hasta qu'esti foi suprimíu en 1983 y los sos conceyos trespasaos pa engrosar el Partíu Xudicial de Zamora. Tres la constitución de 1978, San Vicente de la Cabeza pasó a formar parte en 1983 de la comunidá autónoma de Castiella y Llión, en tanta llocalidá d'un conceyu integráu na provincia de Zamora.

## Demografía

### Población por nucleu
El conceyu estremar en cuatro nucleos de población, que teníen la siguiente población en 2016 según l'INE.

## Patrimoniu
El so cascu urbanu caltién muestres de la so arquiteutura tradicional en piedra, siendo los sos principales edificios la ilesia parroquial de San Vicente Mártir, d'estilu románicu senciellu con espadaña baxa y ancha nel qu'oldea la cencellez del so esterior na que s'atopa un cercu romanu nel ábside de dicha construcción y cola guapura de los sos trés retablos unu de los mártires San Fabián San Sebastián d'estilu platerescu (el más antiguu)nel que tamién s'atopa la imaxe de San Ramón Nonato y a les sos bandes otres dos imáxenes en peor estáu de caltenimientu que nun se sabe a quien representa, otru segundu retablillo d'estilu barrocu nel que s'atopa en patrón del pueblu San Vicente Mártir y el mayor d'estilu neoclásicu nel que lo corona la imaxe de San Llorienzo Mártir copatrón del pueblu na parte inferior esquierda atopa una imaxe de la Virxe Maria col neñu Xesús en brazos una talla de madera policromada d'estilu barrocu y na parte inferior derecha atopa San José barrocu tocantes a orfebrería tien dos candeleros góticos amás la reliquia de la cabeza de San Vicente Mártir la cual tenía te uno gran creencia puestu dizse que yera proteutora de la rabia y la viruela polo cual asistía amplia xente de la contorna d'Aliste y del vecín portugal trayendo consigo pan pa bendicilo y podelo guardar como métodu de cura n'animales y persones. Nel catastru d'Ensenada señalizáu nel sieglu xvii afayóse que dichu santu tenía gran cantidá de posesiones según un ganáu d'oveyes y castrones y posesión de terrenes los cualos arrendaba dicha cofradería. Y hai constancia en dichos documentos qu'había nel pueblu otra cofradería dedicada a los mártires san Fabián y san Sebastián.

## Fiestes

Celebren la festividá de San Llorienzo, el día 10 d'agostu. El 11 d'agostu tien llugar en San Vicente una de les mazcaraes d'iviernu de la provincia de Zamora, la del Atenazador, al estilu más típicu de les mazcaraes alistanes. D'antiguo celebrada'l día de San Pedro 29 de Xunu polos mozos del pueblu pela mañana dichos mozos llimpiaben toles fontes del pueblu les del cascu urbanu asi como les del campu yá que s'averaba'l tiempu de siega y el branu y faíen falta y a eso del toque de la vacada cuando s'echaben les vaques de tol pueblu a la ribera sobre les siete de la tarde, salíen los atenazadores corriendo detrás de los neños y nuevos , la filandorra echando cenices a la xente y detrás el noviu y la novia baillando en cada puerta na que los vecinos daben llimosna al son de los gaiteros principalmente gaita y tamboril y cerrando la comitiva los probes mozos vistíos de tal personaxes andrajosos y vieyos pidiendo mas llimosnes a tolos presentes.

## Referencies

## Enllaces esternos