open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Paradisaea minor

***Paradisaea minor*** ye una especie d'ave que mide pocu más de 32 cm. La so distribución ye'l norte de Nueva Guinea ya islles cercanes como Misool y Yapen. Los machos son polígamos, cosa común ente les aves del paraísu.

## Referencies

## Enllaces esternos
* http://www.ecoregistros.org/ficha/Paradisaea-minor ecoregistros.org
* https://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?avibaseid=A9358A6A avivase.bsc-eoc.org
Paradigalla brevicauda

***Paradigalla brevicauda***, Ave del paraísu colicorta, ye una especie d'ave paseriforme de la familia Paradisaeidae. Vive en hábitats de selva y montes y ye endémica de la islla de Nueva Guinea. El so cuerpu ye dafechu negru, menos el picu y les plumes que lo bordien.

## Referencies

## Enllaces esternos
* BirdLife Species Factsheet, 
* IUCN Red List,
Paradoxornis guttaticollis

***Paradoxornis guttaticollis***, Picoloro pechipinto, ye una especie d'ave paseriforme de la familia Sylviidae que vive n'Asia.

## Sinonimia
**Paradaoxornis austeni* (Gould, 1874)

## Descripción
El picoloro pechipinto mide unos 18&nbsp;cm de llargu. El so frente, pileu y nuca son de color canela, el restu de les sos partes cimeros son de tonos pardos y les inferiores ablancazaes. Presenta una mancha negra na parte posterior de les mexelles, y tamién son negros el so lorum y cazu. El restu de la so cara ye blancu con un llixeru llistáu negru. Como indica'l so nome presenta presenta un finu motudu negru nel gargüelu y parte cimera del pechu. El so picu similar al de los loros ye de color mariellu anaranxáu, y les sos pates son abuxaes.

## Distribución y hábitat
Alcuéntrase nes viesques de monte, zones de carba y yerbazales altos del sureste d'Asia, dende l'estremu oriental del subcontinente indiu pel norte del sureste asiáticu hasta China. Distribuyíu pel este de la India, Bangladex, l'oeste y sur de China, Myanmar y el norte de Laos, Tailandia y Vietnam.

## Referencies

## Bibliografía
* Robson, C. (2007). Family Paradoxornithidae (Parrotbills) pp.&nbsp;292 – 321 in; del Hoyo, J., Elliott, A. & Christie, D.A. eds. *[[Handbook of the Birds of the World]]*, Vol. 12. Picathartes to Tits and Chickadees. Lynx Edicions, Barcelona.

## Enllaces esternos
* https://www.xeno-canto.org/species/Paradoxornis-guttaticollis llocalización, xeno-canto.org/
Paramythia montium

***Paramythia montium***  ye una especie d'ave paseriforme de la familia Paramythiidae endémica de Nueva Guinea. Ye la única especie del xéneru ***Paramythia*** y xunto al picabayas de les Arfak compón la familia Paramythiidae. 

## Distribución y hábitat
Alcuéntrase nes viesques de monte de tola cordal Central que traviesa d'este a oeste la islla de Nueva Guinea.

## Referencies

## Enllaces esternos
Pardalotus punctatus

***'''Pardalotus punctatus*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Pardalotidae endémica del sur y este d'Australia, incluyida Tasmania.

## Descripción
El pardalote motudu colos sos ente 8 y 10&nbsp;cm de llargor ye una de les aves más pequeñes d'Australia. Como indica tanto'l so nome común como'l científicu tien el plumaxe de les sos partes cimeros motudes en blancu y negru, ente que nes inferiores predominen los tonos ablancazaos. La so zona perianal ye de color mariellu intensu, y tamién son amarellentaos los sos lladrales. Los llaterales de la so cabeza'l pescuezu y llombu tán densamente motudos en blancu y negru lo que-y da un aspeutu gris de lloñe, ente que les sos ales, pileu y curtia cola son principalmente negres con llixos blancos nel estremu de les sos plumes. El so obispillo ye coloráu y presenta una ancha llista supercilar blanca. Los machos tienen amás el gargüelu y la parte cimera del pechu mariellos, el motudu del so mantu y cabeza ta más oldeáu y presenta una llista acoloratada alredor de la mancha mariella de la zona perianal. El so picu ye curtiu y negru y les sos pates abuxaes.

## Comportamientu

Como los demás pardalotes suel añerar en túneles escavados en turries.

## Estáu de caltenimientu
Anque ye una ave inda abondosa'l so númberu paez tar en cayente, especialmente alredor de les árees urbanes, pero non lo suficiente como pa consideralo una especie amenazada.

## Taxonomía
Describióse científicamente polos naturalistes ingleses George Shaw y Frederick Polydore Nodder en 1792. Reconócense les siguientes subespecies:
* *P. p. millitaris* Mathews, 1912
* *P. p. punctatus* (Shaw, 1792)
* *P. p. xanthopyge* McCoy, 1866

## Referencies

## Enllaces esternos

* Védevos, semeyes y soníos de la especie n'Internet Bird Collection.
Pardalotus rubricatus

***Pardalotus rubricatus*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Pardalotidae endémica d'Australia.

## Descripción
Ye dalgo mayor que'l Pardalotus quadragintus, con un llargor ente los 10 y 12&nbsp;cm, y de color menos llamativu, con tonos más claros y combinando'l diseñu del pileu de Pardalotus punctatus, enmarcáu poles llistes superciliares acolorataes que lu carautericen, y les ales llistaes del Pardalotus striatus.

## Distribución y hábitat
Ocupa los dos tercios septentrionales d'Australia. Ye abondosu na parte noroeste de la so área de distribución pero raru nel este. Quier más los montes secos, les sabanes d'acacies, y les arbolees asitiaes a lo llargo de los regueros.

## Comportamientu
*Pardalotus rubricatus* constrúi'l so nial baxo tierra, al final d'un túnel escaváu en suelu.

## Referencies

## Enllaces esternos
Pardalotus striatus

***'''Pardalotus striatus*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Pardalotidae endémica d'Australia. Ye un páxaru pequeñu de cola curtia, más bono d'oyer que de ver, yá que habita nes copes de los árboles, onde ye bien ruidosu mientres busca inseutos y otros pequeños invertebraos p'alimentase.

## Taxonomía

Reconócense seis subespecies, cuatro de les cualos fueron descrites orixinalmente como especies separaes:

* *Pardalotus striatus uropygialis* Gould, 1840 - alcuéntrase nel norte d'Australia;
* *Pardalotus striatus melvillensis* Mathews, 1912 - presente nes islles Melville y Bathurst (Territoriu del Norte);
* *Pardalotus striatus melanocephalus* Gould, 1838 - distribuyíu pel este de Queensland hasta Nueva Gales del Sur;
* *Pardalotus striatus ornatus* Temminck, 1826 - alcuéntrase na mariña oriental subtropical qu'inclúi la rexón de Sydney;
* *Pardalotus striatus substriatus* Mathews, 1912 - ocupa'l centru y oeste d'Australia;
* *Pardalotus striatus striatus* (Gmelin, JF, 1789) - presente principalmente en Tasmania y les islles del estrechu de Bass pero que migra al continente pel hibiernu.

## Descripción

Toles variedaes de la especie tienen el pileu negru, que puede tar estriáu en blancu o non. El so llombu ye olivácea y les sos partes inferiores ablancazaes, y tienen una llista blanca nes ales negres. Tamién nes ales presenten un llixu de color coloráu intensu, sacante na subespecie *striatus* en que ye mariella. Toes tienen una llista superciliar blanca qu'empieza con una mancha mariella xunto al picu. Otra manera el plumaxe del pardalote estriáu varia considerablemente a lo llargo del so área de distribución, como la estensión de la coloración mariella de los sos lladrales y gargüelu. El pileu ye negru con veteado blancu nes subespecies *substriatus*, *striatus* y *ornatus*. 

Ente les especies similares atópense'l pardalote motudu y el pardalote cejirrojo.

## Distribución y hábitat
El pardalote estriáu alcuéntrase na mayor parte d'Australia, incluyida Tasmania y otres islles menores cercanes, sacante nes rexones más desérticas del interior, y ocupa una gran variedá de hábitats dende les viesques de monte hasta les zones de carba greba.

## Comportamientu

### Alimentación
Los pardalotes estriaos aliméntense principalmente d'inseutos y los sos bárabos. Xeneralmente busquen les sos preses ente la xamasca de les copes de los ocalitos, anque pueden faelo más cerca del suelu cuando hai carbes más baxes.

### Reproducción
La so dómina de cría ye de xunu a febreru. Suelen poner cinco güevos blancos de forma oval nun nial construyíu con ramines, fibres de corteza y yerbes, asitiáu nel interior del buecu d'un árbol o un túnel escavado nuna turria, o tamién nos resquiebros de les construcciones humanes. Dambos sexos guaren los güevos y curien de los pitucos.

## Referencies

## Enllaces esternos

* Videos, semeyes y soníos de la especie n'Internet Bird Collection.
Parkerthraustes humeralis

***Parkerthraustes humeralis*** ye una especie d'ave paseriforme d'allugamientu aldericáu ente les families de los cardinálidos y les tángaras. Ye la única especie del xéneru *Parkerthraustes*.

Habita en Bolivia, Brasil, Colombia, Ecuador y Perú.

## Sinonimia
* *Caryothraustes humeralis* (Lawrence, 1867)
* *Pitylus humeralis*
## Referencies

## Enllaces esternos

*BirdLife Species Factsheet.
Paradisaea raggiana

***'''Paradisaea raggiana*** tamién conocida como **ave del paraísu de Raggi** ye unu de los miembros más grandes de la familia de les aves del paraísu, Paradisaeidae. Ta llargamente distribuyida pel sur y el nordeste de Nueva Guinea. A pidimientu de Luigi Maria D'Albertis nomar n'honor del marqués Francis Raggi. L'ave del paraísu ragiana ye'l ave nacional de Papúa Nueva Guinea, y apaez na bandera del país.

## Descripción
Presenta un marcáu dimorfismu sexual ente que los machos son d'un llargor mediu de 71 cm y un pesu 340 g, les femes namái miden 30 cm y pesen alredor de 200 g. El color pardu práuticamente uniforme de les femes oldea col llamativu y iridiscente plumaxe de los machos cola parte cimera de la cabeza y pescuezu mariellos, gargüelu verde y pechu negru y con plumes pardes nes ales afataes con llargos moños que dependiendo de la subespecie pueden variar de color ente l'anaranxáu ablancazáu al acolorataos. La subespecie nominal, *P. r. raggiana* tien plumes d'un colloráu más intensu, ente que la subespecie *P. r. augustavictoriae* del nordés y conocida tamién como ave del paraísu de la emperatriz d'Alemaña tien plumes naranxa arrosáu. Los sos picos, al igual que les sos pates, son grises y robustos. 

El sistema de cría de l'ave del paraísu *raggiana* ye la poligamia. Los machos axuntar en leks onde espleguen les sos exhibiciones ante les femes que los visiten. Ellí hai perchas en llugares prominente que los machos apostaríense colos rivales. Les femes suelen poner dos güevos rosaceos. 

La so dieta consiste principalmente de frutes y artrópodos. Esta especie ye un importante dispersador de granes de los árboles frutales de Nueva Guinea, y el principal pa dellos árboles como'l de la caoba y la nuez moscada. 

Anque llargamente estendíu y relativamente común nel monte tropical de Nueva Guinea esta ave del paraísu alcuéntrase incluyida na llista Llista Colorada de la UICN d'especies amenaciaes, col estatus de precupación menor. Y ta catalogada nel apéndiz II del CITES.

## Galería

Image:Paradisaea raggiana.png|Llateral d'un machu.
Image:Paradisaea-raggiana-DC.jpg|Fronteru d'un machu enxauláu nel zoolóxicu Smithsonian.
Image:Stavenn Paradisaea raggiana 00.jpg|Machu disecáu coles plumes esplegaes.


## Referencies

* 

## Enllaces exterons

* BirdLife Species Factsheet
* IUCN Red List
Paradisaea moteya

***Paradisaea moteya*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Paradisaea que vive na islla de Nueva Guinea.

## Descripción
Esta especie ye'l miembru más grande del xéneru *Paradisaea*, y mide hasta 43 cm. de llargor. El cuerpu ye marrón llixeru, pero tien una coroniella mariella, un gargüelu verde esmeralda, y un pechu marrón coritu. Amás, el machu tien llargues plumes marielles nes bandes del cuerpu y dos alambres llargos de la cola. 

## Distribución y Dieta
Habita los montes nel suroeste de Nueva Guinea y los de la islla Aru n'Indonesia. La so dieta consiste principalmente de frutes, granes, ya inseutos. 

## Historia
Carlos Linneo nomó a esta especie *Paradisaea moteya* (moteya= “ensin pates” en griegu) porque les especímenes que les indíxenes preparaben nunca teníen pates. Yera un mitu qu'estes aves yeren visitantes de paraísu y siempres volaben pel aire ensin aterrizar, asina que nun precisaben pates. 
Nos sieglos XIX y XX, estes aves yeren cazaes y mataes enforma poles sos plumes belles, que valíen enforma dineru n'Europa y América como adornos pa sombreros y otres prendes de muyeres. En 1909, una población pequeña foi introducida na islla Tobagu por William Ingram como intentu pa rescatar la especie de la estinción. Anque esta población sobrevivió hasta 1958, agora probablemente te estinguida. 
Actualmente nel so llugar de orixe, esta ave ye una especie protexida y nun ta en peligru.

## Referencies

## Enllaces esternos
Parmoptila rubrifrons

***Parmoptila rubrifrons*** ye una especie de los pinzones estrildidos atopaos n'África. Envaloróse que'l so hábitat algama los 32.000 km² d'estensión. 

El Pinzón Formigueru de Jameson habita'l monte húmedu de les tierres baxes tropicales y subtropicales de Sierra Lleona, Malí, Liberia, Guinea, Ghana, Costa de Marfil y República Democrática d'El Congu. El so estáu de caltenimientu según la Llista Colorada ye de baxu riesgu (LC).

## Referencies

* BirdLife Pinzón Formigueru de Jameson
Paroaria capitata

***Paroaria capitata***, llamáu comúnmente **cardenilla** o **cardenal ensin copete**, ye una especie d'ave paseriforme de la la familia Emberizidae, anque por curtiu tiempu incluyóse na familia Thraupidae. 

## Descripción
Midiendo cerca de 16,5&nbsp;cm de llargor, la so cabeza ye dafechu colorada con gargüelu coloráu y una gran mancha negra. Ye'l más pequeñu de los cardenales.

## Distribución y hábitat
Habita en Bolivia, Brasil (Mato Grosso), Paraguái, Uruguái y el norte d'Arxentina; amás foi introducíu na islla de Ḥawai. Trátase d'una especie que prefier los montes y carbes cerca de banzaos, regueros, vegues de ríos y campos.

## Comportamientu
Nun ye una ave que pueda vese en grandes bandaes, sinón más bien solu o en pareya. Xeneralmente xúnese pa construyir el so nial, en pequeños grupos que nun pasen de 6 ó 7 cardenales, con quien en zones arbustives húmedes, realicen los niales con yerba seco y corteces en tires, revistiendo l'interior con tou tipu de materiales nidios y finos. Ellí la fema deposita hasta 3 güevos, que son blancos y verdosos con pintes liles y pardes.

La so dieta ye principalmente semillivora, anque en dómina reproductiva suel alimentase tamién de pequeños inseutos.

## Ver tamién
* *[[Paroaria coronata]]* (cardenal de copete coloráu)

## Referencies

## Enllaces esternos
*avesdeuruguay.com/ - Cardenilla
Paroaria coronata

***Paroaria coronata***, tamién conocíu como **cardenal común** (n'Arxentina), **cardenal copete coloráu** (n'Uruguái), o a cencielles **cardenal**, ye una especie d'ave de la familia Emberizidae. Ye endimica del norte d'Arxentina, Bolivia, sur de Brasil, Paraguái y Uruguái. Foi introducida en Ḥawai y en Puertu Ricu.

Los sos hábitats son montes subtropical o tropical secu, y montes bien degradaos. Ta amenazada por perda d'hábitat y caza y comercialización illegales. Ye una de les aves con mayor demanda como mascota n'Arxentina, esistiendo rexistros d'esta situación dende va dos sieglos (Azara 1802, Gibson 1880). La especie espórtase illegalmente: en 1978 ingresaron illegalmente a EE.&nbsp;UU. 1375&nbsp;especímenes.

## Ver tamién
* *[[Paroaria capitata]]* (cardenal ensin copete)

## Referencies

## Enllaces esternos

* Bird-Stamps.org (estampillas d'Arxentina, Brasil, Uruguái con RangeMap).
* IBC.hbw.com (videos de la especie n'Internet Bird Collection]
* PajarosArgentinos.com.ar  (datos ya imáxenes de la paroaria coronada).
* Vireo.acnatsci.org  (semeyes de especímenes).
* Xeno-Canto.org (grabaciones d'exemplares de paroaria coronada, de distintos países, por distintes persones).

## Galería d'imáxenes

Image:Rede_Crested_Cardinal_1.jpg
Image:ZooRe.C.reste.C.ardinal.jpg
Image:Paroaria_coronata_hamburg.JPG
Image:Paroaria_coronata_eating.JPG
Image:Paroaria coronata on Oahu.jpg
Paroaria dominicana

***Paroaria dominicana*** ye una especie d'ave paseriforme perteneciente a la familia Thraupidae. 

## Distribución y hábitat
Ye endémica de Brasil, distribuyéndose polos llugares secos o semi-húmedos abiertos o semi-abiertos del norte de Brasil (especialmente na Catinga). 

## Referencies

## Enllaces esternos

* Rede-cowled Cardinal videos on the Internet Bird Collection
*  VIREO
Parotia carolae

***Parotia carolae*** ye una ave de tamañu medianu (unos 26 cm o un pocu más) que vive nes selves de los montes del centru de la islla de Nueva Guinea. El machu presenta unes plumes en forma de cintes coles qu'atrai a les femes mientres el cortexu.

## Enllaces esternos
* BirdLife Species Factsheet
* Cornell Lab of Ornithology: . (Do "Advanced Search" for common name *Carola's Parotia*. Requires QuickTime 7)
* 

## Referencies
Paroaria baeri

***Paroaria baeri*** ye una especie d'ave de la familia *[[Thraupidae]]*, endémica del centru de Brasil, alcuéntrase nel altu Araguaia y l'altu Xingú y ríu *Cristalino*, en Goiás y Mato Grosso.****

## Hábitat
Vive nel dosel del monte de galería, volando en bandes, a medianu altor, cerca de los ríos.

## Descripción
Mide 16,5 cm de llargor. La corona ye coloráu carmesí y el restu de la cabeza ye de color negru brillante azuláu. El gargüelu ye coloráu, magar que davezu ye enllordiáu y tien la base negra. Les partes cimeres son negres y les inferiores blanques.

## Taxonomía
El xéneru *Paroaria*, enantes foi clasificáu dientro de la familia *[[Emberizidae]]* y seya que non, nun fai parte de la familia *[[Cardinalidae]]*, de los otros cardenales.

## Referencies
Parmoptila woodhousei

***Parmoptila woodhousei*** ye una especie común de los pinzones estrildidos atopaos nes tierres húmedes d'África central. Envaloróse que'l so hábitat algama los 190.000 km² d'estensión. 

## Hábitat
Habita'l monte húmedu de les tierres baxes tropicales y subtropicales d'Angola, Camerún, República Centroafricana, Congo, República Democrática d'El Congu, Guinea Ecuatorial, Gabón, Nixeria, Tanzania y Uganda.

## Sinonimia
**Lobornis alexandri*

El nome científicu de l'ave conmemora al esplorador d'Estaos Xuníos Samuel Washington Woodhouse.

## Referencies

* Pinzón Formigueru Común en BirdLife (n'inglés)
Parotia lawesii

El **ave del paraísu de Lawes** (***Parotia lawesii***) ye una especie d'ave de la familia de les aves del paraísu (Paradisaeidae). Mide daqué más de 27 cm y ye endémica de los montes de la islla de Nueva Guinea. 

Tien descrites dos subespecies:
* *P. l. lawesii* - Tierres altes del oeste y el sur de Nueva Guinea.
* *P. l. helenae* - Divisoria d'agües norte de Nueva Guinea, de la badea Mine a Waria. N'ocasiones considérase una especie estreme:* P. helenae*

## Referencies

## Enllaces esternos

* BirdLife Species Factsheet (n'inglés)
*  na Macaulay Library. (n'inglés)
Parotia helenae

***'''Parotia helenae*** ye una especie d'ave na familia Paradisaeidae. El so nome conmemora a la Princesa Elena Augusta Victoria, la tercer fía de la reina Victoria del Reinu Xuníu.

El machu ye polígamu y realiza un baille de cortexu espectacular nel suelu del monte. La puesta componer d'unu o dacuando dos güevos; un güevu analizáu media 38.4 x 27.8&nbsp;mm (Mackay 1990). Aliméntase principalmente de frutos, granes y artrópodos.

Ye una especie común na llindada zona onde habita, y foi considerada una especie so esmolición menor pola UICN.

## Descripción
Ye una ave mediana, mide unos 27&nbsp;cm de llargu. Pola so apariencia asemeyase al Parotia lawesii, del cual dacuando foi consideráu una subespecie. Les principales diferencies son la cresta frontera del machu y les plumes dorsales de color que tien la fema. El machu tien un escudu nel pechu doráu iridiscente, plumes negres llargues, tres alambres eréctiles na cabeza detrás de los sos güeyos que los sos iris son azules y plumes nasales color marrón doráu. La fema ye más pequeña que'l machu, con plumaxe color marrón y motudu negru nos sos partes inferiores.

## Distribución y hábitat
L'ave del paraísu d'Elena ye endémica de Papúa Nueva Guinea. Habita nes viesques montiegues na parte sureste de la islla.

## Referencies

* Mackay, Margaret D. (1990): The Egg of Wahnes' Parotia *Parotia wahnesi* (Paradisaeidae). *[[Emu (journal)|Emu]]* **90**(4): 269. PDF fulltext

## Enllaces esternos

* BirdLife Species Factsheet
Parotia sefilata

***Parotia sefilata*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia de les aves del paraísu (Paradisaeidae). Ye endémica d'Indonesia, de la rexón de Nueva Guinea Occidental.

Mide aproximao unos 33 cm y la única diferencia ente machos y femes son los seis plumes que sobresalen de la cabeza al machu. El so cuerpu tien una forma ovalada, casi redonda. Lo raro d'esta especie y qu'estrema al restu de les aves del paraísu ye que'l machu ayuda a la fema col nial y alimentar nél.

## Referencies

## Enllaces esternos

* BirdLife Species Factsheet
Parula americana

***Parula americana*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Parulidae qu'añera n'América del Norte y pasa l'iviernu en Méxicu, América Central y les Antilles.

## Referencies

## Referencies
* Peterson, Roger Tory, y Edward L. Chalif. 2008. *Aves de México*. Guía de campu. Editorial Diana, Méxicu. ISBN 978-968-13-3207-5
* Howell, Steve N.G., y Sophie Webb. 2007. *A guide to the birds of Mexico and northern Central America*. Oxford University Press, Estaos Xuníos. ISBN 9780198540120
* Sada, A.M.; Phillips, R., y Ramos, M.A. 1984. . Publicación de Divulgación Non. 17. Institutu Nacional d'Investigaciones sobre Recursos Bióticos. Méxicu. Citáu por Peterson y Chalif (2008).
* 

## Enllaces esternos
Periparus ater

El  ye una ave de la familia de los páridos. Ye abondo común y distribúise por Europa, Asia y el norte d'África. Ye residente y la mayor parte de les poblaciones nun migren.

## Descripción
Ye un páxaru pequeñu, mide ente 10 y 11,5 cm de llargu.

La cabeza ye negra, con mexelles y nuca blanques. Percima ye de color gris azuláu, con una estrecha banda alar blanca. El banduyu y el pechu son de color blancu grisaceo. Los sexos son bastante paecíos ente sigo.

Les subespecies amuesen, ente sigo, delles diferencies de color nel plumaxe.

El picu ye negru, les pates color plomizu, y l'iris marrón escuru.

Los mozos tienen un plumaxe más apagáu que los adultos, con un negru ensin rellumu na cabeza, y col blancu del cogote y de les mexelles llevemente marielles.

## Subespecies

Tien descrites munches subespecies:
* *P. a. aemodius* Blyth, 1845 
* *P. a. ater* Linnaeus, 1758 
* *P. a. atles* Meade-Waldo, 1901
* *P. a. brittanicus* Sharpe & Dresser, 1871 
* *P. a. chorassanicus* Zarudny & Bilkevitch, 1911 
* *P. a. cypriotes* Guillemard, 1888 
* *P. a. derjugini* Zarudny & Loudon, 1903 
* *P. a. eckodedicatus* Martens, J, Tietze & Sun, 2006 
* *P. a. gaddi* Zarudny, 1911 
* *P. a. hibernicus* Ogilvie-Grant, 1910 
* *P. a. insularis <small>Hellmayr, 1902 </small>
* *P. a. kuatunensis* <small>La Touche, 1923</small>
* *P. a. ledouci* <small>Malherbe, 1845 </small>
* *P. a. martensi* <small>Eck, 1998 </small>
* *P. a. michalowskii* <small>Bogdanov, 1879 </small>
* *P. a. moltchanovi* <small>Menzbier, 1903 </small>
* *P. a. pekinensis* <small>Verreaux, J, 1868 </small>
* *P. a. phaeonotus* <small>Blanford, 1873 </small>
* *P. a. ptilosus* <small>Ogilvie-Grant, 1912 </small>
* *P. a. rufipectus* <small>Severtzov, 1873 </small>
* *P. a. sardus* <small>Kleinschmidt, O, 1903 </small>
* *P. a. vieirae'' Nicholson, 1906 

## Referencies

* 

## Enllaces esternos
*Parus ater
Parus monticolus

***Parus monticolus*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Paridae.  Ye propiu d'Asia, atopándose en Bangladex, Bután, China, India, Laos, Myanmar, Nepal, Paquistán, Taiwán y Vietnam.

## Subespecies
Reconócense les siguientes subespecies: 
* *[[Parus monticolus monticolus]]*
* *[[Parus monticolus yunnanensis]]*
* *[[Parus monticolus legendrei]]*
* *[[Parus monticolus insperatus]]*

## Referencies

## Enllaces esternos
Parus varius

***Parus varius***  ye una especie d'ave paseriforme de la familia Paridae nativu de Corea, Xapón, l'este de China y Rusia.

## Descripción
Mide ente 12 y 14&nbsp;cm de llargor y pesa 16-18 g. El llargor alar ye 6,0 a 7,8 cm. Na raza nominal, *P. v varius*, la corona, el picu, el gargüelu, la parte cimera del pechu y la nuca son de color negru. La frente, la cara y les mexelles son de color blancu. L'envés, les ales y cola son de color gris azuláu. El mantu, la parte baxa del pechu, el banduyu y les coberteras infracaudales son de color castañu. Dende la corona hasta la nuca cuerre una fina llinia central blanca. Otres subespecies tienen un tonu más escuru na parte posterior y nes mexelles, *P. v owstoni* tien mexelles de color castañu y el mantu de *P. v olivaceus* tien un tonu oliva. Les pates son de color gris escuru.

## Sinonimia
* *Cyanistes varius*
* *Poecile varius*
* *[[Sittiparus varius]]*

## Referencies

## Enllaces esternos
Parus xanthogenys

***'''Parus xanthogenys***, ye una especie d'ave paseriforme de la familia Paridae nativa del subcontinente indiu.

## Taxonomía
El carboneru carigualdo chinu (*[[Parus spilonotus]]*) ye probablemente'l so pariente más cercanu, tamién puede tar rellacionáu col carboneru de Formosa (*[[Parus holsti]]*). Estos trés herrerillos casi seguro que formen un llinaxe distintu, como lo indica la so morfoloxía y l'analís estructural del xen mitocondrial citocromo ''b'' (Gill *et al.*, 2005).

## Distribución
Reproduzse nos Himalayes y en tierres altes de la parte central de la India. Aliméntase principalmente d'inseutos y n'ocasiones de frutes.
Utiliza los furacos de picatueros o barbudos p'añerar, tamién escava'l so propiu nial o utiliza sitios artificiales.

## Referencies

### Bibliografía
* Gill, Frank B.; Slikas, Beth & Sheldon, Frederick H. (2005): Phylogeny of titmice (Paridae): II. Species relationships based on sequences of the mitochondrial cytochrome-*b* gene. *[[The Auk]]* **122**: 121-143. DOI: 10.1642/0004-8038(2005)122[0121:POTPIS]2.0.CO;2 HTML abstract

## Enllaces esternos

* BirdLife International (n'inglés).
Passer ammodendri

***Passer ammodendri*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Passeridae. Habita en delles zones disperses d'Asia central. Mide unos 14 a 16&nbsp;cm de llargu, y tien un pesu d'unos 25 a 27&nbsp;g.

## Sinonimia
**Passer ammodendri* Severtzov, 1873
**Passer stolickzae* Hume, 1874
**Passer timidus* Sharpe, 1888
**Ammopasser ammodendri* (Severtzov, 1873) Zarudny, 1890

## Distribución
Ye mesma d'Asia, atopándose en China, Irán, Kazakstán, Kirguistán, Mongolia, Taxiquistán, Turkmenistán y Uzbequistán.

## Taxonomía
Evidencies xenétiques y fósiles suxeren un orixe más tempraneru pa la especie *Passer*, seique nel Miocenu y Pleistocenu, tal como suxer Luis Allende nos sos 2001 analises filoxenéticos del ADN mitocondrial. Esti analís tamién suxer que'l *Passer ammodendri* puede ser un renuevu tempranu o especie basal nel so xéneru, un pariente de ciertos pardales africanos como'l pardal *Passer griseus*. Si'l Passer ammodendri ta rellacionáu con estes especies, o bien apaeció enantes nos desiertos d'África y Arabia, o bien cada unu de los grupos de los pardales *Passer* son d'orixe africanu.

## Subespecies
Reconócense les siguientes subespecies:
**[[Passer ammodendri ammodendri]]*
**[[Passer ammodendri nigricans]]*
**[[Passer ammodendri stoliczkae]]*

## Referencies

## Enllaces esternos
*Gorrión del Saxaul, reinoanimalia.fandom.com/es
Parus major

ye una especie d'ave paseriforme de la familia de los páridos (Paridae). Ye una especie llargamente distribuyida, siendo bien común n'Europa y Asia, en montes de too tipu. Ye sedentariu, y la mayoría de los sos individuos nun son migradores.

## Descripción

El corbatín ye un párido bono de reconocer. Mide unos 14 cm, y presenta una banda negra (más ancha nos machos) a lo llargo del so pechu mariellu. El pescuezu y la cabeza son negros, con mexelles blanques. Les partes cimeres son verde oliva. Como munchos otros páridos, dispón d'una gran variedá de cantares. La más reconocible d'elles ye un chi-chi-pán, bien clara y oyible a llarga distancia.

## Alimentación
La so alimentación consta, básicamente, d'inseutos y granes. Los inseutos prindenlos bien so la corteza de los árboles, bien nel suelu, escargatando col picu so la foyarasca. Ye una ave bastante agresiva, y hai casos citaos de carboneros prindando pollos de herrerillo o agateador.

## Reproducción
Añera sobremanera en furacos d'árboles, buecos en murios y turries, resquiebros de roques, etc, según caja nido preparaes pol home, ya inclusive tiestos abandonaos y restos humanos pol estilu. El nial ta rellenu de gran cantidá de mofu, pelo, llana y dalguna pluma. Les puestes estender ente abril y xunu, y consten d'ente seis y ocho güevos. Éstos son blancos, con llixos acolorataos por tola so superficie.

## Referencies

## Enllaces esternos

* Identificación de sexos y edaes  nel Atles d'Identificación de les Aves d'Aragón.
Passer eminibey

***Passer eminibey***, Gorrión castañu,  ye una especie d'ave paseriforme de la familia Passeridae. Con unos 11&nbsp;cm de llargu, ye'l miembru más pequeñu de la familia de los gorriones. Los machos reproductores tienen el plumaxe castañal escura y les fema y les aves xuveniles son más apagaos n'apariencia. Al igual que los sos parientes más cercanos nel xéneru *[[Passer]]*, el gorrión árabe (*[[Passer euchlorus]]*) y el gorrión doráu de Sudán (*[[Passer luteus]]*) ye gregariu, y alcuéntrase en zones grebes. Estiéndese al traviés del este d'África, dende Darfur a Tanzania; alcuéntrase en sabanes seques, banzaos de papiros y cerca d'asentamientos humanos. Aliméntase principalmente de granes, y vuela en bandaes, de cutiu con otres especies d'aves, p'atopar comida. Añera nos árboles, constrúi'l so propiu nial en forma de cúpula, y tamién usurpa los niales más ellaboraos de los texedores.

## Sinonimia
*Sorella eminibey* Hartlaub, 1880
*Auripasser emini* (Hartlaub, 1880) Reichenow, 1904
*Passer luteus eminibey* (Hartlaub, 1880) Meinertzhagen, 1954

## Referencies

## Enllaces esternos
Passer gongonensis

***Passer gongonensis*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia de los gurriones (Passeridae). Atópase nes zones grebes del este d'África. Con 18 cm de llargu y 42 gramos de pesu, ye'l gorrión más llargu de los Passeridae.

## Referencies

## Enllaces esternos
Passer griseus

***Passer griseus*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia de los gorriones (Passeridae) qu'habita'l continente africanu. Ye l'equivalente africanu del gorrión común. 

Según estudios filoxenéticos realizaos por Arnaiz-Villena et al., esta especie ta n'efeutu rellacionada con otros gorriones de cabeza gris y estes especies xuntes tán más estrechamente rellacionaes dientro del xéneru *[[Passer]]* col gorrión común .

## Referencies

* 

## Enllaces esternos
Passer luteus

***'''Passer luteus*** ye una ave pequeña de la familia Passeridae, que s'atopa al sur del desiertu d'El Sáḥara n'África. Ye una ave de xaula popular, y na avicultura conózse-y como'l gorrión del cantar doráu. El gorrión doráu de Arabia y esta ave son consideraos d'una sola especie, el gorrión doráu. 

## Descripción

El gorrión doráu de Sudán ye un gorrión pequeñu, de 12-13&nbsp;cm de llargor, con un valumbu de 5,7 a 7&nbsp;cm. Los machos estremar na cabeza y nes partes inferiores pol so color mariellu brillante, les sos ales y llombu de color castañu, amás tienen dos barras blanques nes sos ales. Na dómina de cría'l plumaxe del machu ye más brillosu inda y el color del picu camuda a negru brillosu. Les femes son de color beige cola cara de color mariellu, les sos ales marrones, el llombu llixeramente enllordiáu de castañal, y decoloración mariellu maciu o blancuciu nes partes inferiores. Los mozos son similares a les femes adultes, pero más grises. Cuando cumplen alredor de 10 selmanes los machos nuevos pueden empezar a llograr el color mariellu alredor de la zona del costazu. El so soníu peculiar ye un garllo o tchirrup, similar al d'otros gorriones. Les variaciones inclúin una llamada y un rápidu ritmu che-che-che.

## Taxonomía
La Filoxenia foi llograda por Antonio Arnaiz-Villena y los sos colegues. EL parentescu xenéticu utilizando ADN mitocondrial demuestra qu'esta colorida especie esta bien cercana a los gorriones palearticos de baberu negru

## Distribución y hábitat

Atopar al Sur del Sahara dende Senegal al este de Sudán y Etiopía. El so hábitat sabana seca, semi-erma, carbes grebes y cultivos de ceberes.

## Comportamientu

El gorrión doráu de Sudán ye una ave bien sociable y nómada y forma bandaes mistes con otres aves que comen granes, como'l Quelea quela colloráu y otros gorriones. Nos niales nocherniegos, de cutiu en ciudaes como Ḥartum, cientos de persones pueden numberar miles d'aves. Aliméntase de granes y comen dellos inseutos, sobremanera les aves más nueves.

Reproduzse en grandes colonies y constrúin una bien grande, el so nial ye desordenáu con cúpula de cañes nun árbol. La cámara del nial de plumes alliniaes tien un embrague típicu de trés a cuatro escuros con mancha güevu blancos. La cámara del nial de plumes alliniaes tien un embrague típicu de trés a cuatro escuros con mancha güevu blancos.

## Referencies

## Enllaces esternos
Passer melanurus

***Passer melanurus*** ye una ave passeriforme de la familia passeridae que vive nel sur del continente africanu (nes sabanes, cultivos d'arroz y ciudaes).

Ye probablemente'l "padre" xenéticu de tolos tipos de gorriones qu'anguaño esisten nel mundu.

## Referencies

* 

## Enllaces esternos
Passer moabiticus

***Passer moabiticus***, ye una especie d'ave paseriforme qu'habita alredor del ríu Jordan, el mar Muertu, Iraq, Irán y l'este d'Afganistán. A pesar de qu'estos son los llugares más comunes onde se-yos columbren, tamién pueden analayar per países cercanos como Xipre y Turquía.

Esti páxaru ye de pequeña talla, de 12–13 cm de llargor, que abeyen per llugares con agua, como fontes y charcos. Siempres constrúin el nial nun árbol, onde ponen de 4-7 güevos nél.

## Referencies

## Bibliografía
* 
* 

## Enllaces esternos
* 

* Dead Sea Sparrow at the Internet Bird Collection
Passer montanus

El  ye una especie d'ave paseriforme de la familia Passeridae. Distribúise pela mayor parte de la Eurasia templada y tamién nel norte d'África. Nun ta amenazada y cuanto con grandes poblaciones, por casu la europea envalórase ente 52 y 96 millones d'exemplares. Habita en zones forestales abiertes, davezu nes proximidaes de zones humanizaes como cases o campos de cultivu.

## Descripción

Ye un páxaru pequeñu, mide ente 12,5 y 14 cm. Estremase d'otres especies del xéneru *[[Passer]]* nel so pileu pardorrojizo, los sos carriellos blancos con una mancha negra na mexella y el so baberu negru y pequeñu. El so banduyu y pechu son de color gris parduzo; y el so envés ye marrón con llistes pequeñes negres. Presenta una banda alar blanca bastante notable. Esta especie nun presenta dimorfismu sexual acentuáu. Los mozos son similares, anque col plumaxe más apagáu.

## Comportamientu
Ye una ave gregaria, formen grandes bandos (dacuando interespecíficos, con otros gurriones y frinxílidos) fuera de la dómina de cría. Ye una especie eminentemente sedentaria.

Ye una especie principalmente granívora, anque na dómina de cría tamién s'alimenta d'invertebraos. 

Añera en buecos d'árboles y construcciones. 

## Taxonomía
Tien descrites nueve subespecies:
* *P. m. montanus* - Europa y norte d'África, norte de Mongolia, Manchuria y mar de Okhotsk.
* *P. m. transcaucasicus* - Sur d'El Cáucasu, de la mariña de Xeorxa al norte d'Irán.
* *P. m. dilutus* - Mar Caspiu, oeste de Paquistán, Desiertu de Gobi y Xinjiang.
* *P. m. dybowskii* - Asia oriental, zones baxes del ríu Amur, hasta Manchuria y norte de Corea.
* *P. m. kansuensis* - Oeste de China: pandu de Qaidam y norte de Gansu.
* *P. m. iubilaeus* - Este de China.
* *P. m. obscuratus* - Nepal, nordeste de la India, Myanmar, y China oriental y central.
* *P. m. saturatus* - Islles Kuriles, Xapón, Corea del Sur, Taiwán, islles Ryukyu y sureste de China.
* *P. m. malaccensis* - Sureste asiáticu: zona central de Myanmar, península de Malaca, Hainan, Vietnam y oeste d'Indonesia.

La filoxenia y taxonimia molecular d'esta especie fueron puestes en contestu con otres especies de *Passer* por Arnaiz-Villena et al

## Referencies

## Enllaces esternos

* Identificación de sexos y edaes nel Atles d'Identificación de les Aves d'Aragón.
Passer pyrrhonotus

***Passer pyrrhonotus*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Passeridae. Nun se reconocen subespecies. Ye propiu d'Asia, atopándose en Paquistán ya India. Habita namái nes selves d'estos países, acomuñar siempres a sitios onde esquite agua. Puede ser confundíu col gorrión común (*[[Passer domesticus]]*).

## Referencies

* 

## Enllaces esternos
Passer hispaniolensis

El  ye una especie d'ave paseriforme de la familia de los gorriones (Passeridae). Ye autóctona de la península Ibérica, tamién se-y puede atopar nel Magreb, Córcega, Sicilia, Cerdeña y Grecia. El so aspeutu ye similar al gorrión común.

## Subespecies
Reconócense dos subespecies: 
* *P. h. hispaniolensis* &ndash; islles de Cabu Verde, Islles Canaries, Madeira, sur d'Europa y norte d'África.
* *P. h. transcaspicus* &ndash; dende Irán y Transcaspia hasta l'este de Kazakstán y Afganistán.

## Referencies

## Enllaces esternos

* Metzmacher M. (1986 c). Organisation spatio-temporelle de la reproduction chez -y Moineau espagnol ''Passer hispaniolensis'' en zone semi-aride. ''L'Oiseau et la Revue Française d'Ornithologie'', 56 : 229-262.
Passer rutilans

**''Passer rutilans''), tamién llamáu **gorrión acoloratáu**, **gorrión canela** o **gorrión canela de los árboles*', ye una [[especie]] d'[[ave]] [[paseriforme]] de la [[Familia (bioloxía)|familia]] [[Passeridae]].

== Aspeutu ==
El so aspeutu ye'l d'un forníu paxarín comedor de granes con un gruesu [[Picu (zooloxía)|picu]], tien un cuerpu de cerca de 14 cm. El so [[plumaxe]] ye mayoritariamente [[Ablondu (color)|ablondu]] percima y gris pembaxo. Passer Rutilans presenta [[Dimorfismu sexual]], col plumaxe de dambos sexos recubiertu por unos patrones similares a los de los [[Passer domesticus]] del so mesmu sexu. El so [[Vocalización de les aves|vocalización]] son trinos dulces y musicales, que cuando tán xuntos formen un cantar.

== Taxonomía ==
Estudio del [[ADN mitocondrial]] amuesen que'l gorrión resplandiosu ye un renuevu tempranu o especie basal ente los gorriones de baberu negru del Paleo-árticu. 
La filoxenia y taxonimia molecular d'esta especie foi puestu en contestu con otres especies de *Passeriformes* por Arnaiz-Villena et al

== Sinonimia ==
**Fringilla rutilans* Temminck, 1835
**Pyrgita cinnamomea* Gould, 1836
**Passer russatus'' Temminck and Schegel, 1850

## Referencies

## Enllaces esternos
* Russet Sparrow na Internet Bird Collection
* Grabaciones de los Trinos del Gorrión Resplandiosu
Passer simplex

***Passer simplex***  ye un miembru del xéneru *[[Passer]]* mesmu d'El Sáḥara y de rexones desérticas d'Asia Central.

## Subespecies
* *Passer simplex saharae* (África)
* *Passer simplex zarudnyi* (Rusia, Irán)

## Referencies

## Enllaces esternos
* Passer simplex en BirdLife International.
Passerella iliaca

***Passerella iliaca*** ye una ave emberízida migratoria d'América del Norte. Componer de cuatro subespecies non siempres identificables nel campu, que dellos científicos alcen a rangu d'especies.

## Descripción
Ye un miembru relativamente grande dientro de la so familia, algamando un llargor d'hasta 18 cm los adultos. D'alcuerdu a la subespecie, pue ser café escuro, gris o acoloratáu. Les partes ventrales tán bien rayaes, y el pechu, claro, estremar por tener rayes en forma de V invertida, que s'arrexunten formando una mancha grande nel centru del pechu.

Forrajean tascando nel suelu, lo que los fai vulnerables a gatos y otros depredadores, anque la Unión Internacional pal Caltenimientu de la Naturaleza considerar una especie abondosa. Aliméntase de granes ya inseutos principalmente, anque tamién de dellos frutos pequeños y les poblaciones costeñas tamién pueden alimentase de pequeños crustáceos.

En dómina reproductiva habita principalmente la soviesca de monte de coníferes; tamién en vexetación montana y en marismes. Distribuyir na mayor parte d'Alaska (sacante l'estremu norte), na parte central de Canadá de mariña a mariña y nel oeste de los Estaos Xuníos. Nel iviernu migra al suroeste d'Estaos Xuníos, y algama l'estremu norte de la Península de Baxa California, cuando habita chaparrales, montes y xardinos urbanos.

El cantar del machu ye musical, compuestu de dos notes clares y una tercera esnidiosa. Añeren nun llugar protexíu, yá seya nel suelu, nun arbustu o sobre les cañes d'un árbol.

## Sistemática

Estrémense cuatro subespecies, que pueden atopase xuntes nel so área d'invernación:
* ***P. iliaca iliaca*** (subespecie acoloratada). Tien el plumaxe más brillosu; distribúise dende Alaska hasta Terranova y Llabrador, en Canadá.
* ***P. i. unalaschcensis*** (subespecie escura). De color pardu opacu con partes ventrales clares. Habita na mariña, dende les Aleutianes y el sur d'Alaska hasta l'estremu noroccidental de Washington (Estaos Xuníos).
* ***P. i. schistacea*** (subespecie pizarrosa). De picu pequeñu y mariellu con cabeza y llombu gris, ales pardes, pechu blancu con rayes pardes y cola acoloratada. Montes Rocosos.
* ***P. i. megarhyncha*** (subespecie de picu grande). Plumaxe casi idénticu a la subespecie pizarrosa, pero con más gris azuláu na cabeza y la cola menos acoloratada. Picu bien llargu, hasta 3 vegaes mayor que la de la subespecie pizarrosa, y amás de color azuláu. Sierra Nevada (Estaos Xuníos).

## Referencies

## Referencies
* Peterson, Roger Tory, y Edward L. Chalif. 2008. *Aves de México*. Guía de campu. Editorial Diana, Méxicu. ISBN 978-968-13-3207-5
* Sada, A.M.; Phillips, R., y Ramos, M.A. 1984. . Publicación de Divulgación Non. 17. Institutu Nacional d'Investigaciones sobre Recursos Bióticos. Méxicu. Citáu por Peterson y Chalif (2008).
* 

## Enllaces esternos
Passerina amoena

***'''Passerina amoena*** ye una ave canora de la familia de los cardinálidos qu'habita n'América del Norte.

El machu ye fácilmente reconocible pela so cabeza y espalda color azul brillosa (más claru que'l so pariente cercanu, el colorín azul, *[[Passerina cyanea]]*), les barres conspicuas de les ales, el so pechu color marillo óxidu y el banduyu blancu. El patrón de coloración puede paecer similar al del azulexu gorjicanelo (*[[Sialia sialis]]*) y del azulexu gorjiazul (*[[Sialia mexicana]]*), pero'l tamañu menor (13-14 cm), les barres de les ales y el picu curtio y cónico, similar al d'un gorrión, son carauterístiques distintives. La fema ye parda, más abuxada enriba y pálida nes partes ventrales; estremar de la fema del colorín azul pola presencia de dos barras delgaes y ablancazaes; asemeyada a un gorrión pero ensin barres nel llombu.

El cantar ye un garllo alto, rápido y estridente, similar al del colorín azul, pero más llargu y con menos repeticiones.

Añera principalmente al oeste del meridianu 100, dende'l sur de Canadá hasta'l norte de Texas, centru de Nuevu Méxicu y Arizona, y sur de California, nos Estaos Xuníos, y estremu noroccidental de la península de Baxa California, en Méxicu. Pel hibiernu migra al sureste d'Arizona y a Méxicu, llegando hasta los estaos del centru y sur d'esti país (Guerrero, Veracruz, Puebla). Ye bien abondosu nel oeste de Méxicu mientres l'iviernu. El so hábitat son árees de arbustos y n'ocasiones pastizal abondosos en granes, xeneralmente bien provistos de mugor. Tamién puede habitar en poblaos.

Estes aves aliméntense principalmente d'inseutos y granes. Pueden alimentase de manera vistosa nel suelu o nos arbustos, pero los machos en dómina de celu son huidizos y atópense nes copes de los árboles.

Fabriquen un nial pocu compautu a partir de fueyes de campera. Ponen trés o cuatro güevos de color azul maciu. Nes zones oriental y suriega s'hibrida col colorín azul.

## Referencies
* Peterson, Roger Tory. 1990. *Western Birds*. Houghton Mifflin. ISBN 0-395-51424-X. 
* Sibley, David. 2000. *The Sibley Guide to Birds*. Knopf. ISBN 0-679-45122-6.
* Peterson, Roger Tory, y Edward L. Chalif. 2008. *Aves de México*. Guía de campu. Editorial Diana, Méxicu.
* 

## Referencies

## Enllaces esternos
Passerina caerulea

***Passerina caerulea***, enantes ***Guiraca caerulea*** ye una ave canora de la familia de los cardinálidos d'América del Norte qu'ivierna n'América Central y les Antilles. 

D'aprosimao 15 cm, son aves de picu gruesu triangular. Los machos son de color azul escuru, coles ales negres con dos barras color pardu acoloratáu; el picu color gris maciu. Les femes son pardu brillante, más escures nes partes dorsales y les ales tamién con dos franxes acolorataes. Los machos inmaduros son pardos con manches azules.

Añera nel centru y sur de los Estaos Xuníos y en casi tou Méxicu, sacante la península de Yucatán. Invierna dende'l sur de la península de Baxa California y el norte de Méxicu escontra tol sur de país y al traviés de Centroamérica hasta Panamá; tamién en Cuba, La Española, Puertu Ricu ya islles axacentes.

La especie alcuéntrase en zones de vexetación relativamente abierta, montes de galería, carbes, pequeños montes y tierres cultivaes. Constrúi los sos niales n'árboles de baxu altor o n'arbustos, de normal a una elevación de 1 a 3 m, frecuentemente nos márxenes d'una zona abierta.

## Referencies
* Peterson, Roger Tory, y Edward L. Chalif. 2008. *Aves de México*. Guía de campu. Editorial Diana, Méxicu.
* 

## Referencies

## Enllaces esternos
* https://www.audubon.org/bird-guide?search_api_views_fulltext=Passerina%20caerulea&field_bird_family_tid=All&field_bird_region_tid=All Picogordo azul, Passerina caerulea, audubon.org/ ]
* https://ebird.org/species/blugrb1?siteLanguage=es_ES Azulillo grande, Passerina caerulea, ebird.org/ Distribución, ]
Passerina cyanea

.

***Passerina cyanea*** ye una especie d'ave del este, centru y suroeste d'América del Norte, qu'envierna nes Grandes Antilles, Les Bahames, y Centroamérica hasta Panamá y dacuando hasta'l norte de Suramérica. Pertenez a la familia Cardinalidae del orde Passeriformes.

## Nomes
En llatín *[[Passerina]]* deriváu de *passer* “páxaru o gorrión” y *cyanea* “azulosa”. En Cuba conozse como **azulexu**. En Costa Rica conozse como *viudita*.

## Hábitat
Prefier los montes pocu mestos, aprovecha tamién los plantíos d'árboles exóticos y zones con arbustos. Averar a les zones urbanes. con ello péscase-yos rápido

## Descripción
Mide cerca de 13 cm de llargu. El picu ye curtiu, de forma cónica. El machu col so plumaxe de reproducción en primavera y branu ye azul índigo. Cuando envierna nos países del sur, ye castañu con delles plumes azules esperdigaes, más abondoses na rabadilla. La fema y el mozu son de color castañu nel envés, pembaxo ye más claru col pechu con un rayáu llixeru y les ales llixeramente barreadas de castañal. Arrexuntar en bandaes pequeñes. Comen granes, pequeños frutos ya inseutos, de cutiu nel suelu.

## Nial
Añeren de mayu a setiembre n'Estaos Xuníos y Canadá. Faen el so nial a relativamente baxu altor, en arbustos trupos o árboles baxos asitiaos nos cantos de tierres cultivaes, carreteres, y otros ambientes modificaos pol home, y tamién n'escamplaes de montes caducifolios y en banzaos. Construyir con fueyes, paja tallo y cachos de corteza. Ponen de 1 a 4 güevos blancos.

## Ave de xaula

*Passerina cyanea* ye unu de los páxaros qu'en Cuba cácense más comúnmente pa enxaular. Atrapar con xaules trampa con un mecanismu de trampolín, sobre'l que se ponen frutes de granes coloraes o más conocíu en Cuba como "Cundiamor" ente otros, que se funde al posase l'ave. Amás la xaula inclúi una seición onde se zarra una ave una que cante- como señuelo p'atraer a los sos conxéneres a la trampa.

Tamién en Méxicu atrapar pa enxaular, pero como son bien aríscos (bien nerviosos), tiénse-yos que cubrir la xaula de primeres con un pañu finu por que se acostume meyor a la vida en cautiverio, pero tienen un cantar bien formoso, anque nun lo amuesen dende'l principiu, pos tien que pasar un tiempu por que se acostume a la vida en xaula.

## Ver tamién
* Aves en Cuba

## Referencies

* Garrido, O.H.; Kirkconnell, A. (2000). *Birds of Cuba*. Helm Field Guides, Londres. 253 pp.

## Enllaces esternos