Percival Lowell

**Percival Lowell**  foi un ricu aficionáu a l'astronomía d'Estaos Xuníos, convencíu de qu'esistíen canales d'orixe artificial en Marte. Fundó'l Observatoriu Lowell en Flagstaff, Arizona.

## Biografía
Percivall Lowell provenía d'una familia adinerada de Boston. El so hermanu más nuevu Abbott Lawrence Lowell llegó a presidir la Universidá de Harvard y la so hermana, Amy Lowell foi una conocida poeta y crítica lliteraria na dómina. Percival Lowell graduar con distinciones en matemátiques na Universidá de Harvard en 1876. Mientres dellos años viaxó per Estremu Oriente antes d'empecipiar la so carrera como astrónomu a tiempu completu. En 1894 mover a Flagstaff, Arizona, onde construyó un observatoriu que permanez activu nos nuesos díes, l'Observatoriu Lowell. Dende 1902 hasta la so muerte foi profesor non residente del Institutu teunolóxicu de Massachusetts (MIT).

### Les canales de Marte

Lowell foi n'Estaos Xuníos el principal defensor de la esistencia de les canales de Marte d'orixe artificial. Recoyera esa idea de les observaciones y dibuxos de Giovanni Schiaparelli, un astrónomu italianu de gran prestíu qu'anotara la pallabra *canali* en delles estructures allargaes de la superficie del planeta. Lowell interesar na tema y pasó dellos años reparando la superficie de Marte y realizando ensame de dibuxos de la so superficie. Espunxo les sos observaciones y teoríes en tres llibros: *Mars* (1895), *Mars and Its Canals* (1906), y *Mars As the Abode of Life* (1908).

Gran parte de la iconografía popular de los marcianos como estraterrestres prototípicos provién de les obres de Lowell sobre les canales de Marte y la necesidá d'una civilización avanzada capaz d'estrayer l'agua de los sos polos y llevala a les rexones ecuatoriales menos fríes. En 1912, cuatro años dempués de que Lowell publicara les sos teoríes sobre la vida en Marte, Edgar Rice Burroughs empezaría una serie de noveles de ciencia ficción sobre los habitantes de Marte. A midida que Lowell foise quedando solo como defensor de la idea de canales marcianes el so prestíu científicu, bien establecíu enantes, foise fundiendo adulces; finalmente inclusive Lowell tuvo que rindise a la evidencia.

### A la caza d'un nuevu planeta
La mayor contribución de Lowell a les ciencies planetaries llegaron nos sos postreros 8 años de vida nos que se dedicó a la busca del Planeta X, un hipotéticu planeta más allá de la órbita de Neptunu. La busca siguió inclusive dellos años dempués de la so muerte. Finalmente, en 1930 el nuevu planeta foi afayáu por Clyde Tombaugh, un astrónomu del Observatoriu Lowell. El planeta denominóse Plutón, un nome que tenía reminiscencies mitolóxiques y que les sos primeres lletres, "PL", representaben a Percival Lowell.

Hai que destacar que la busca d'un planeta más allá de Neptunu provenía de les dificultaes n'afaer la órbita del planeta, lo que suxería atribuyir les perturbaciones gravitatories a un planeta esterior. Tal yera'l métodu pol que s'había descubiertu Neptunu, al traviés de les sos perturbaciones sobre la órbita d'Uranu. Sicasí Plutón ye demasiáu pequeñu pa tener nenguna influencia sobre la órbita de Neptunu. Finalmente'l problema col axuste de la órbita de Neptunu resultó ser que la so trayeutoria nun fuera bien determinada al cuntar con observaciones d'una parte bien pequeña del so periodu orbital añal de 165 años.

En toa esi llabor de busca afayó'l asteroide (793) Arizona la .

## Eponimia
* El cráter llunar Lowell lleva esti nome na so memoria.
* El cráter marcianu Lowell tamién conmemora'l so nome.

## Ver tamién
* Wrexie Leonard

## Referencies
* *Biography of Percival Lowell*, Abott Lawrence Lowell, The MacMillian Company, New York, 1935.
* *Planet Quest*, Ken Croswell, 1997. ISBN 0-15-600612-X

## Enllaces esternos

* Lowell Observatory
*