Willemstad

**Willemstad** ye una ciudá de Curaçao, territoriu autónomu del Reinu de los Países Baxos, y el so capital política, llexislativa y alministrativa, amás de ser la so ciudá más grande y poblada, y el so puertu principal. Yera la capital de les Antilles Neerlandeses hasta la dixebra de Curaçao de la mesma en 2010. Esta ciudá ye famosa por ser un exemplu únicu de l'arquiteutura colonial neerlandesa nel mar Caribe, y el so área histórica, centru de la ciudá y puertu fueron declaraos Patrimoniu Mundial de la Humanidá pola Unesco nel añu 1997. Nesta alcuéntrase, ente otros, la sinagoga Mikvé Israel-Emanuel que ye la más antigua del continente americanu en continuu funcionamientu (1651).

Tien museos de diversa índole, como'l muséu antropolóxicu Kurá Hulanda, con una esposición enfocada nel analís del tráficu d'esclavos africanos escontra'l continente americanu, y posesor d'una importante coleición d'arte antillano, orfebrería pre-colombina y reliquies principalmente de les cultures mesopotámiques y del África occidental y meridional.

El centru históricu de la ciudá componer de dos barrios o distritos: Punda y Otrobanda. Tán dixebraos pola badea de Santa Ana, una entrada que conduz al gran puertu natural llamáu *Schottegat*.

Punda foi establecíu en 1634, cuando los neerlandeses prindaron la islla arrampuñándo-yla a España. El nome orixinal de Punda foi "de punt" en neerlandés. Otrobanda, que foi fundáu en 1707, ye la seición más nueva de la ciudá y ye considerada como'l centru cultural de Willemstad. El so nome provién del papiamentu, y significa "l'otru llau." Punda y Otrabanda tán coneutaes por Ponte de la reina Emma, una llarga ponte de barques. El centru de la ciudá de Willemstad ufierta una amplia variedá de l'arquiteutura colonial que se ve influyida polos estilos neerlandeses. El centru de la ciudá, cola so arquiteutura peculiar y formoso puertu d'entrada, fíxose mundialmente reconocíu pola Unesco al declaralo Patrimoniu de la Humanidá en 1997.

Willemstad ye sirvida pol Aeropuertu Internacional Hato, que ye la base d'operación de la compañía Insel Air, aereollinia de Curaçao.

## Demografía

Según los datos de la Oficina Central d'Estadístiques local los datos de población son los siguientes:

## Xeografía

### Climatoloxía
Willemstad tien un clima semi-grebu.

### Llingües

Los idiomes oficiales son el neerlandés, llingua materna d'alredor del 10&nbsp;% de la población y el papiamentu llingua materna d'alredor del 75&nbsp;% de la población (amiestu d'español y afroportugués). El papiamentu pertenez a la familia de llingües creoles (criollas) del mar Caribe, y caracterízase por ser un amiestu de llingües europees y africanes. Otros idiomes d'usu xeneral, son l'español y l'inglés.

### Etnies
La población de la islla de Curaçao tien oríxenes bien diversos. La mayor parte ye descendiente de pueblos orixinarios principalmente del Occidente d'África y de pueblos afrocaribeños, provenientes d'islles vecines del mar Caribe. Síguen-y n'importancia descendientes o ciudadanos orixinarios de los Países Baxos. Dempués tán les principales colonies estranxeres establecíes na islla provenientes de Venezuela, República Dominicana, Colombia, Haití, Surinam, Xamaica, Portugal, India, China y Guyana, ente otros.

## Economía

Turismu, refinamientu de petroleu y el sistema bancariu internacional son les principales actividaes de la pequeña economía de Curaçao, que ye bien dependiente del esterior. A pesar d'una pequeña crecedera del PIB mientres la última década, la islla esfruta d'un eleváu PIB per cápita y una infraestructura bien desenvuelta, cuando comparada a otros países de la rexón.

Casi tolos bienes de capital y de consumu son importaos, siendo los Estaos Xuníos, Brasil, Italia y Méxicu los principales fornecedores. El gobiernu busca diversificar la industria y el comerciu, y robló un alcuerdu cola Xunión Europea con mires a espandir los negocios con ella. El suelu probe y la escasez d'agua torguen el desenvolvimientu de l'agricultura. Problemes presupuestarios compliquen la reforma del sistema de salú, xubilación y pensiones, pa una población cada vez más vieya.

Por cuenta del so allugamientu cerca de los xacimientos petrolíferos de Venezuela, la so estabilidá política y el so puertu natural d'agües fondes, Willemstad convertir nel sitiu ideal d'un importante puertu y una refinería.
El puertu de Willemstad ye unu de los más grandes que remana petroleu nel Caribe. La refinería, construyida y propiedá de la multinacional *Royal Dutch Shell* en 1915, foi vendida al gobiernu de Curaçao, pola suma simbólica d'un florín en 1985 y agora ta arrendada a PDVSA, la empresa estatal petrolera venezolana.

Curaçao tien un escelente puertu que puede recibir grandes barcos petroleros. PDVSA-Isla filial de PDVSA opera la única refinería de petroleu de la islla del gobiernu. La mayor parte del petroleu ye importáu de Venezuela, y los derivaos del refino son esportaos a los Estaos Xuníos.

La ciudá tamién ye un importante destín turísticu con dellos sitios históricos como'l Fuerte Ámsterdam y dellos casinos.

Maduro Plaza en Willemstad tien la sede d'Insel Air.

## Educación
La educación básase nel sistema educativu neerlandés, hasta apocayá, tola instrucción brindóse solo nel idioma neerlandés, sicasí agora, la educación primaria billingüe en papiamentu (llingua llocal y principal) y en neerlandés tamién ta disponible.

Les escueles priváu y parroquial tamién tán presentes na isla, amás la Escuela Internacional de Curaçao y la Escuela preparatoria d'Estaos Xuníos de Curaçao o «CAPS» (*Curaçao American Preparatory School*) ufierta educación pa los inmigrantes de fala inglesa.

La educación cimera en Curaçao ta al cargu de:

* La Universidá de Curaçao, antigua Universidá de les Antilles Neerlandeses hasta 2010.

* La Caribbean International University (CIU).

## Cultura

La cultura de Curaçao ye productu de la combinación de los distintos grupos étnicos qu'habiten la islla y que conformaron un patrimoniu únicu. Los arahuacos, neerlandeses, españoles, antillanos, llatinos y africanos dexaron la so buelga nel arte, la gastronomía, les fiestes, les costumes y tradiciones de los curazeños modernos.

### Gastronomía

Yá que gran parte de los productos alimenticios son importaos, la cocina curazeña contién una gran variedá d'ingredientes europeos y americanos. Dalgunos de los platillos más conocíos de la gastronomía de Curaçao inclúin: *[[Erwtensoep]]*, una sopa d'arbeyos, carne de gochu, xamón y salchiches; *[[Nasigoreng]]*, frijoles cocinaos con cachos de carne y pollu; *[[Bami]]*, tallarines llargos acompañaos de vexetales y carne; *[[Satay]]*, brochetas de carne con mueyu de maní; y el *[[Rijsttafel]]*, arroz p'acompañar diversos platillos. La bébora más popular ye'l llicor de Curaçao.

## Deportes

### Béisbol
Como en delles partes del Caribe, unu de los deportes más populares de la islla ye'l béisbol, que tien una fuerte presencia en Willemstad. Pabao Little League apaeció nes últimes cinco *Little League World Series*, ganando en 2004. Amás, xugador de les grandes lligues Andruw Jones, el xugador de los Bravos d'Atlanta Jair Jurrjens y el xardineru de los Cincinnati Reds Wladimir Balentien son toos orixinarios de Willemstad. Mientres los últimos ocho años l'equipu de béisbol con base en Willemstad, Curaçao percorrió tol camín a la Serie Mundial de Pequeñes Lligues en Williamsport, Pennsylvania, Estaos Xuníos. L'equipu cunta con xugadores d'edaes d'ente 11 y 12 años que tienen la oportunidá de representar a la rexón del Caribe.

En 2004, l'equipu de Willemstad, Curaçao ganó'l partíu pol títulu contra'l campeón de los Estaos Xuníos de Thousand Oaks, California. Al añu siguiente l'equipu de Curaçao tornó de nuevu al campeonatu, pero fueron ganaos por Ewa Beach, Ḥawai, dempués de que Michael Memea bateó un cuadrangular de despegue a cuerpu pa ganar el xuegu pol títulu de Ḥawai.

En 2007 l'equipu perdió ante Xapón nel xuegu de campeonatu internacional.

### Fútbol

Pela so parte el país cuntó cola so propia seleición de fútbol hasta qu'esta foi absorbida pola de les Antilles Holandeses, sicasí tres la disolución d'estes como equipu, n'ochobre de 2010, Curaçao afiliar en marzu de 2011 a la FIFA y ye consideráu pola mesma como l'herederu de les Antilles Neerlandeses.

L**'Estadiu Ergilio Hato** (tamién conocíu en papiamentu como *Sentro Deportivo Korsou*, SDK) allugáu en Willemstad ye la instalación deportiva más grande del país con una capacidá pa 15 mil espectadores, foi llamáu asina n'honor d'un destacáu xugador de fútbol llocal. Pol so clima na islla prauticar tamién otros deportes rellacionaos con actividaes turístiques como'l windsurfing, y el bucéu.

### Deportes estremos
Los vientos alisios y l'agua tibio de Curaçao facer una bien bonu allugamientu pa prauticar surf, a pesar de que enlas cercanes islles d'Aruba y Bonaire ye muncho más conocíu'l deporte. Un factor qu'incide nesto ye que les agües fondes alredor de Curaçao faise difícil establecer marques pa los eventos de windsurfing, lo qu'enzanca l'ésitu de la islla como un destín de windsurf. De la mesma, l'agua llimpio y caliente alredor de la islla de Curaçao facer una meca pal bucéu.

## Infraestructura y tresporte

### Pontes

* Ponte Reina Emma: ye una ponte flotante de dos carriles sobre la Badea de Santa Ana en Willemstad, capital de Curaçao, nes antigües Antilles Neerlandeses, que xune los barrios de Punda y Otrobanda. Recibe'l so nome de la Reina Emma. Tien abertures pa dexar el tráficu de barcos de gran tonelaxe.

* Ponte Reina Xuliana: La Ponte de la Reina Xuliana ye una ponte de cuatro carriles sobre la Badea de Santa Ana en Willemstad, capital de Curaçao, nes antigües Antilles Neerlandeses. Recibe'l so nome de la Reina Xuliana I de los Países Baxos. La ponte orixinal cayó en 1967 y el so sustitutu, la ponte actual, inauguróse'l 30 d'abril de 1974.

### Aeropuertu
**L'[[Aeropuertu Internacional Hato]]:**  allugar na islla Curaçao a pocos minutos de la capital **Willemstad**. Tien una cantidá considerable de vuelos principalmente a los EE. XX., Colombia, Venezuela y el Reinu de Los Países Baxos.

Empresta servicios a la rexón del Caribe, escontra munches ciudaes d'América del Sur, América del Norte y Europa. **L'Aeropuertu Internacional Hato** tien una de les más llargues pistes d'aterrizaxe na rexón del Caribe. L'aeropuertu foi la sede operacional d'Air ALM y el so socesor Dutch Caribbean Airlines, Air ALM dexó d'operar nel 2004. L'aeropuertu ye agora la base d'Insel Air. Moviliza una cifra de 1,6 millones de pasaxeros anualmante.

### Puertu
El puertu de Willemstad, asitiáu alredor d'una badea natural na parte suroriental de la isla, ye parte fundamental de la so economía. Pol mesmu, transita una de les principales rutes marítimes de la Canal de Panamá. Nel mesmu hai una refinería, estelleros pa buques del tipu Panamax, nos que s'inclúi'l mayor dique secu de la rexón; amás d'un importante centru pal transbordo de contenedores, y el so Zona Franca.

## Ver tamién
* Kralendijk
* Oranxestad

## Referencies

## Enllaces esternos