open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Valderrábano

:*Pal vihuelista y compositor renacentista, vease [[Enríquez de Valderrábano]].***


**Valderrábano** ye un conceyu, una pedanía y tamién una llocalidá [[España|española]] de la [[provincia de Palencia]] ([[Castiella y Llión]]). 

== División alministrativa ==
El so términu municipal tamién entiende los términos de:
* El despobláu de [[Mazuelas]].
* El despobláu d'[[Osezuela]].
* [[Valles de Valdavia]].

== Economía ==
* Agricultura, ganadería 
* Agua mineral natural (BOCyL nº264 9-12-2004)

== Evolución demográfica ==
<center>

</center>

== Toponimia ==
El nome o topónimu de **Valderrábano** provién del sustantivu llatín ''vallis-vallem'' , valle, más [[rábanu]], los conocíos crucíferos comestibles y por tanto nada de proveniente del [[llatín]] ''rapa'' o llomba. 
Per otru llau, el significáu de **Valles** ye obviu, ''llanures ente altores''.

== Historia ==
=== Edá del Bronce ===

Valderrábano foi tempranamente habitáu, a tenor de les evidencies arqueolóxiques que daten na [[Edá del Bronce]] l'afayu nel términu d'un cincel de cubu. Esta pieza ye d'aspeutu robezu, asimétrica y filu bastante anchu. La seición ye rectangular y col cubu bastante fondu y de vaciáu cónicu. Presenta rebabas de fundición nos lladrales y el so estáu de caltenimientu bonu. Anguaño atópase depositáu nel [[Muséu Arqueolóxicu de Palencia|Muséu Arqueolóxicu Provincial de Palencia]]. Les dimensiones del mesmu son:
* Llargor máximu: 116 mm. 
* Anchor máximo: 26 mm. 
* Anchor nel filu: 17 mm.

=== Edá Media ===
Nel pagu conocíu como ''el Torruxón'', cercanu a la ilesia parroquial, pueden estremase mas restos d'una torre fuerte de dómines medievales. D'igual manera nel pagu conocíu como de ''les Garites'', pueden reparase delles estructures que fueren d'una despobláu medieval que tuviera necrópolis medieval. 

El [[Magüetu de les Behetrías]] de [[Castiella]] de mediaos del [[sieglu XIV]]. Ta la esistencia d'otru despobláu medieval denomináu ''Ozuela'' o ''Osezuela'', allugáu nel actual valle de Poleares. 

El **caserío de Mazuelas**, finca agrícola actual, caltién solo ruines de la so **ermita de San Pelayo''', que la so portada amuesa restos d'un románicu primitivu y rural, fecháu a finales del sieglu XII, acasu, poro, otru despobláu medieval con un orixe mozárabe.

## Personalidaes

Dellos autores afiten na llocalidá la nacencia del célebre vihuelista del sieglu XVI Enríquez de Valderrábano.

## Monumentos

* Ilesia de Santa Cecilia: Obra de mampostería a base de cantos rodaos. Tien una torre construyida a mediaos del sieglu XX a base de lladriyos según portada de mediu puntu de sillería, precedida de pórticu nel llau del Evanxeliu.
* Ruines de "El Torruxón": Xacimientu arqueolóxicu medieval nel que s'albidren los restos de lo que foi un castiellu con torre con dos cubos adosaos nes sos esquines.

## Referencies

## Enllaces esternos
*
Valle de Cerrato

**Valle de Cerrato** ye un conceyu y llocalidá española de la provincia de Palencia (Castiella y Llión).

**Superficie:** 39 km².

**Distancia a la capital:** 24 quilómetros. 

**Actividaes Principales:** Agricultura y ganadería.

**Xentiliciu:** Vallejanos

Pertenez a la Mancomunidá de la zona Cerrato Sur y al Partíu Xudicial de Baltanás. 

Esti pueblu toma'l so nome de los formosos Valles del Cerrato que lo arrodien, y fuelga a veres del Regueru de Rabanillo, a 32 km al sureste de la ciudá de Palencia, con una estensión de 39 km² y una altitú de 820 metros. Dende Venta de Baños toma una carretera escontra l'este qu'en dolce o trece quilómetros conduz a esta población.

## Evolución demográfica

## Xeografía

* Altitú: 815 metros.
* Llatitú: 41º 52' 59" N
* Llargor: 004º 21' 00" O

## Historia

La villa tuvo cercada dende'l sieglu IX, lo que da fe de la so importancia n'El Cerrato medieval. Les muralles y puertes aguantaron de pies hasta'l sieglu XIV, pero na actualidá nos cimientos del muriu escávense les típiques bodegues soterrañes. Na Cai Real asitiábase un rollu xurisdiccional. Paez ser que nel sieglu X esistíen delles ermites na llocalidá que podríen ser d'estilu mozárabe, dedicaes a San Pablo, Santiago, San Martín y San Pedro. De les trés primeres desconozse cuál pudo ser el so allugamientu, ente que la de San Pedro atópase en ruines xunto al campusantu modernu del pueblu.

La ilesia parroquial ta dedicada a la advocación de La nuesa Señora de l'Asunción y puede calculase que la construcción orixinal data de principios del sieglu XIII. Na actualidá la mayor parte del edificiu correspuende a la remodelación llevada a cabu nel sieglu XVIII. De la ilesia primitiva namái se caltién la portada pero nun se topa restaurada. Anque la planta y les llinies xenerales del templu son netamente romániques, la decoración de la portada con cinco arquivoltas ya decoraos capiteles avérase más al góticu tempranu.

## Fiestes
**Virxe del Valle** (En setiembre, el domingu dempués de San Mateo). 

**L'Ascensión** (8 de mayu).

## Datos d'interés
Nel periódicu Norte de Castiella, na seición **De Pueblu en Pueblu** en dalguna ocasión esti pequeñu pueblu foi mentáu. Dalgún de los artículos publicaos sobre Valle de Cerrato son:

* 19/04/2007·**Aficionaos colchoneros**>> 
Los vecinos recuerden la trayeutoria d'Isacio Calleja, xugador 
del Atléticu de Madrid natural de Valle

* 23/02/2006 ·**Les alcordances del pupitre**>> 
L'actividá cultural y social de Valle centrar nos cursinos que realicen les muyeres, dende manualidades artístiques hasta educación p'adultos.

* 16/05/2005 · **Un paisaxe d'aliviu**>> 
Valle de Cerrato estudia la recuperación de les antigües escueles pa convertiles nun centru social

## Referencies

## Enllaces esternos
*Conceyu
Vertavillo

**Vertavillo** ye un conceyu d'España perteneciente a la provincia de Palencia, na comunidá autónoma de Castiella y Llión. Forma parte de la contorna d'El Cerrato palentín.

## Símbolos
L'escudu heráldicu y la bandera que representen al conceyu fueron aprobaos oficialmente'l 23 de mayu de 2014. El blasón del escudu ye'l siguiente:

La descripción testual de la bandera ye la siguiente:

## Datos básicos
Tien un área de 57,32 km² con una población de 203 habitantes (INE 2016) y una densidá de 3,54 hab/km².

## Historia
El términu municipal de Vertavillo alluga xacimientos prehistóricos dende'l tercer mileniu antes de Cristu. Mientres la Segunda Edá del Fierro (sieglu V-I e.C.) asitióse un gran pobláu vaccéu con distintes construcciones tanto quitaes como comunales. Darréu nel sieglu IV asitiar na zona de Los Regatucos un asentimientu tardorromano. Sicasí, nun ye hasta finales del sieglu IX que'l pueblu actual empieza a ser repobláu gracies a l'acción del rei Alfonsu III, y nel sieglu X ye cercáu tres los ataques musulmanes. Mientres la Edá Media apaez mentáu como *Bretauello* (la primera, en 1141) y *Bretauiello*; pasándose nel sieglu XV a efectuase una metátesis na *y* y la *r*, cola forma *Bertauello*. El so nome orixinal según les investigaciones entronca cola llingua celta y vendría significar *el vieyu Breto*, en probable alusión a la ciudá vaccea. En 1532 Carlos I otorgar el títulu de villa de xurisdicción propia, lliberar de la de Baltanás, acontecimientu celebráu cola ereición del rollu de xusticia. A final del sieglu XVI, Vertavillo cuntaba con 892 habitantes y a mediaos del sieglu XIX con 697. A lo llargo del sieglu XX, va sufriendo un lentu procesu de despoblación característicu del campu castellano.

## Evolución demográfica

## Patrimoniu

Tol pueblu ye Monumentu Históricu-Artísticu dende 1960. Destaquen los elementos amosaos darréu:
* Recintu cercáu medieval
* Ilesia parroquial de San Miguel
* Ermita de Santu Ceusto del Consuelu
* Rollu de xusticia: del sieglu XVI. Declaráu bien d'interés cultural (BIC).

## Persones destacaes
* Jesús Cruz Martín, ex-ciclista profesional, ganador d'una etapa na Vuelta ciclista a España 1991.

## Ver tamién
* Contornes de la provincia de Palencia

## Referencies

## Bibliografía
* 

## Enllaces esternos
Villacidaler

**Villacidaler** ye un conceyu y llocalidá d'España, na provincia de Palencia, comunidá autónoma de Castiella y Llión. Asitiáu na contorna natural de Tierra de Campos, forma parte del partíu xudicial de Palencia.

## Xeografía

Villa asitiada nun llanu, a veres d'un regatu que s'ensuga pel branu, y pel hibiernu, en tiempu d'aveníes, fai un gran dañu a la vega en que tán les tierres de pan llevar.

* Altitú: 786 metros.
* Llatitú: 42º 13' N
* Llargor: 004º 58' O

## Mediu natural

El términu municipal ta integráu dientro de la Zona d'especial proteición pa les aves denomada La Nava - Campos Norte perteneciente a la Rede Natura 2000.

## Evolución demográfica

## Historia

Sebastián Miñano describir a principios del sieglu XIX como villa de señoríu nel partíu de Nueve Villes, obispáu de Llión, con Alcalde Ordinariu, 98 vecinos, 330 habitantes, una parroquia católica y una ermita.

A la cayida del Antiguu Réxime la llocalidá constituyir en conceyu constitucional nel partíu de Frechilla, conocíu entós como **Villacidalez** y que nel censu de 1842 cuntaba con 86 llares y **447 vecinos**.

## Referencies
Villabasta de Valdavia

**Villabasta** ye un conceyu y llocalidá española de la provincia de Palencia (Castiella y Llión). Llenda al norte con Valles de Valdavia y Arenuces de San Pelayo. Al este, con Villaeles de Valdavia. Al sur, con Villamelendro y al oeste, con Valenoso.

Ye unu de los conceyos y llocalidaes de la contorna de Vega-Valdavia.

## Evolución demográfica

## Historia
El nome de la llocalidá, Villabasta, significa *Villa Auasta*. Avasta o Abasta yera'l nome del repoblador fundador o refundador de la llocalidá.

Ente 1350 y 1366, Villabasta yera llugar de Behetría y yera el so Señor Juan Rodríguez de Cisneros, posesor de munchos territorios palentinos d'esta zona, tal que se detalla dientro del Magüetu de les Behetrías de Castiella, mandáu escribir por Pedru I de Castiella:

Yá nos años finales del sieglu XVI esta villa, non llugar, tenía un total de 40 vecinos, que podríen significar 200 habitantes. Nel sieglu XVII, Villabasta xunto a otros pueblos valdavieses, entamar en contra responder# por de la Mesta, al igual que contra Saldaña pol arreglu de la so ponte al considerase perxudicaos pola solicitú del so arreglu.

A mediaos del sieglu XVIII, Villabasta pertenecía al rei, tenía molín d'aceite y llinaza, fragua, tabierna, disponía de 38 vecinos, tenía un hospital, texedores, ferreru, etc. 

Ente 1831 y 1832, el Conceyu de Villabasta pleitió colos de Valenoso, Vega de Doña Olimpa y Valles de Valdavia sobre la lliquidación de cuentes del terrén del despobláu de *Ornela* (Ossezuela na documentación medieval).

A mediaos del sieglu XIX disponía de 156 habitantes, una ermita y un pósito, escuela de dambos sexos.

## Patrimoniu
* Ilesia de San Vicente: Templu católicu de mampostería, lladriyu y cantería, con torre a los pies y entrada de mediu puntu, precedida de pórticu nel llau de la Epístola. La ilesia articúlase en redol a dos naves cubiertes por aciu bóvedes d'aresta, con yeserías barroques, y cúpula rebaxada sobre pechinas nel tramu presbiterial, y tien un coru altu a los pies. 
* Ermita de la Virxe del Camín: Güei sumida, pero que nos fala de dalguna vía o camín antiguu que trascurría a los pies de Villabasta.
* **Regueru de la Pascualiza-Valbuena**: Este curso afluente del ríu Ucieza forma equí un pequeñu valle, d'aguaes nidies y alomadas, escaváu nos pandorial de **La Recorba**, **Quintana** y **Paramillo de la Zorza**. Nel so percorríu forma amplios meandros y el so calce alimentar de les agües procedentes de fontes y regueros que sicasí nun llogren desaniciar los fuertes estiajes veraniegos y crean dacuando pequeñes güelgues.

## Economía
Actividaes principales: Agricultura y ganadería (ovín).

## Fíos pernomaos
* Padre Lucas Espinosa Pérez (**Villabasta**, 18 d'ochobre de 1895 - † Neguri, 1975) Padre Agustino y eminente Filólogu palentín especializáu nes llingües indíxenes Kokama, Kokamilla y Omagua de l'Amazonia Peruana.

## Fiestes
* San Vicente: 22 de xineru.
* La Virxe del Camín: 10 de setiembre.
* San Isidro: 15 de mayu, patrón de los llabradores.

## Bibliografía
* 
* Sías, Soraya de les. "Un tratu col vientu". En: *El Norte de Castilla*, 27 de setiembre de 2006

## Referencies

## Enllaces esternos
Valle del Retortillo

**Valle del Retortillo** ye un conceyu d'España, na provincia de Palencia, Comunidá Autónoma de Castiella y Llión. Tien un área de 60,03 km² con una población de 177 habitantes (INE 2007) y una densidá de 3,00 hab/km².

## División alministrativa
El conceyu foi creáu a finales del sieglu XX quedando formáu polos conceyos del partíu de Frechilla que nel so día apurrieron 135 llares y **364** habitantes, conforme al siguiente detalle *
Abastas con Abastillas, 50 llares y **170 habitantes**.
* Añoza, 27 llares y **88 habitantes**.
* Villalumbroso, 58 llares y **193 habitantes**.
* Villatoquite, 40 llares y **114 habitantes**.
La capital establecer na llocalidá de **[[Villalumbroso]]**.

## Evolución demográfica

## Ver tamién
* 
* Tierra de Campos

## Referencies
Villalba de Guardo

**Villalba de Guardo** ye un conceyu y llocalidá española de la provincia de Palencia (Castiella y Llión).

## Evolución demográfica

## Xeografía
A principios del sieglu XIX asina lo describía'l palentín Sebastián Miñano : Asitiáu a la falda d'una cuesta, na vega y a veres de ríu Carrión, dichu asina por nacer nes Fuentes Carrionas que tán nos montes baldíos de Pineda, agües vertientes a Liébana. El pueblu foi anubiertu, con que'l so motivu fíxose una barbacana de piedra de sillería de más de 400 pasos de llarga y 4 d'ancha, Al este y al Oeste hai llargos pandoriales de cepa pal carbón. El ríu ye abondosu en truches, y sua agües, hasta llegar a Saldaña, son bien delgaes y cristalines. Produz centenu, enforma llinu y yerba, y críase ganáu lanar y vacunu.
Carbón de fragua, batán y dellos molinos fariñeros, onde alleguen en tiempu de secañu los llugares de Cornón , Fontecha y Villanueva de Abajo, que tán al este de Villalba. 

* Altitú: 1.133 metros.
* Llatitú: 42º 43' N
* Llargor: 004º 49' O

## Referencies
Villalaco

**Villalaco** ye un conceyu y llocalidá española de la provincia de Palencia (Castiella y Llión).

## Evolución demográfica

## Xeografía
* Altitú: 767 metros.
* Llatitú: 42º 09' N
* Llargor: 004º 15' O 
* Provincia: Palencia 
* Pueblos cercanos: Astudillo, Torquemada y Valbuena del pisuerga.
* Especialidá: Bodegues y turismu (Presa)

## Persones destacaes
* Salvino Sierra, médicu, fundador del Muséu Anatómicu de Valladolid

## Referencies

## Enllaces esternos
Villamediana

**Villamediana** ye un conceyu y llocalidá española de la contorna d'El Cerrato na provincia de Palencia, comunidá autónoma de Castiella y Llión.

## Evolución demográfica

## Coordenaes

* Llatitú: 42º03' N
* Llargor: 4º22' O *
Altitú: 798 metros.

## Patrimoniu arquiteutónicu
; Trazáu medieval cercáu: Caltiénse parte d'él.
; Ermita-Humilladero de *La Esclavina*:
; Ilesia de Santa Columba: Con aspeutu de catedral y fortaleza. Empecipiada nel s. XII y con construcciones de los ss. XIII, XIV y XVI. Declarada Bien d'Interés Cultural.

## Fíos pernomaos
* Hermilio Alcalde del Ríu (1866-1947), arqueólogu

## Referencies

## Enllaces esternos

* Conceyu de Villamediana
Villameriel

**Villameriel** ye un conceyu español de la contorna de Boedo-Ojeda na provincia de Palencia, comunidá autónoma de Castiella y Llión.

## Demografía

## Coordenaes

* Altitú: 906 msnm
* Llatitú: 42º 31' 42" N
* Llargor: 4º 28' 32" O 

## División alministrativa

El so términu municipal entiende amás les pedaníes de:
* Cembrero.
* Santa Cruz del Monte.
* Villorquite d'Herrera.
* San Martín del Monte.

## Fíos Pernomaos
* Casimiro Herrero Pérez (Villameriel, 1824 - Nueva Cáceres, 1886). Relixosu agustino, obispu de Nueva Cáceres (Filipines) dende 1881.

## Ver tamién
* Contornes de la provincia de Palencia
* Turismu na provincia de Palencia

## Referencies

## Enllaces esternos
* Páxina del Conceyu
Villamuera de la Cueza

**Villamuera de la Cueza** ye un conceyu y llocalidá na contorna de Tierra de Campos, provincia de Palencia, comunidá autónoma de Castiella y Llión, España.

## Evolución demográfica

## Coordenaes
* Llatitú: 42º 16' 00" N
* Llargor: 004º 40' 59" O *
Altitú: 807 metros sobre'l nivel del mar.

## Historia

El topónimu paez proceder del sustantivu llatín *villa* con sentíu de granxa, facienda campestre, etc. más el tamién sustantivu llatín arabizado *Muria* o *Maura*, un repoblador, acasu mozárabe, de los traíos por Fernandu I nel sieglu XI, polo que vendría significar *el llugar de la pequeña quinta o granxa del repoblador Muria*. Ente que *Cueza*, ye un anexu localizador puestu nel sieglu XIX, y con significáu de vaguada, cuenca o daqué similar. 

Ente **Villamuera** y **Riberos**, dambes de la Cueza, esistió una llocalidá, anguaño yá despoblada, denomináu **Villovildo** que paez perteneció a la Orde de San Xuan y que dispunxera de dos ilesies, qu'advocaben a **San Esteban** y **San Llorienzo**. Coles mesmes entá nel sieglu XIV en Riberes cuntaba con otra ilesia que taba dedicada al Salvador; l'actual dedicar a Santa María. 

De l'antigua **ilesia de Santa María de Villamuera** tan solo queda la puerta d'arcu de mediu puntu qu'anguaño conforma la parte de la ilesia de **La nuesa Señora de les Nieves**. Guarda restos Villamuera d'un vieyu **pósito pío** o **panera comunal** y entá a finales del sieglu XIX citaba un cotu zarráu col nome de Villaverde de Volpejera, acasu un antiguu despobláu. 

Pasa pol términu un tramu de la Cañada Real Lleonesa.

## Corporación municipal

La corporación municipal de Villamuera de la Cueza ta formada por 3 cargos, escoyíos según lo establecío pola Llei Orgánica del Réxime Eleutoral Xeneral española (LOREG). 

Mientres les eleiciones llocales celebraes el 24 de mayu de 2015 revalidó'l so puestu de alcalde José Duránez Acero, con mayoría absoluta pol Partíu Popular. Con éses el PP llogró l'alcaldía y dos conceyales, ente que el PSOE llogró un solu conceyal.

**Resultaos eleiciones municipales 22 de mayu de 2015 en Villamuera de la Cueza** 
* Partíu Popular: 26 votos (65%) | 2 conceyales. 
* Partíu Socialista Obreru Español: 10 votos (25%) | 1 conceyal. 
**Resultaos eleiciones municipales 22 de mayu de 2011 en Villamuera de la Cueza** 
* Partíu Popular: 35 votos (66.04%) | 2 conceyales. 
* Partíu Socialista Obreru Español: 13 votos (24.53%) | 1 conceyal. 
**Resultaos eleiciones municipales 27 de mayu de 2007 en Villamuera de la Cueza** 
* Candidatura Independiente - El Partíu de Castiella y Llión: 42 votos (72,41%) | 1 conceyal. 
* Partíu Popular: 15 votos (25,86%) | 0 conceyales. 
* Partíu Socialista Obreru Español: 0 votos (0%) | 0 conceyales. 

## Referencies

## Enllaces esternos
Villalobón

**Villalobón** ye un conceyu de la contorna de Tierra de Campos de la provincia de Palencia, na Comunidá autónoma de Castiella y Llión, España.

## Toponimia
Vien-y dáu'l so topónimu o nome del pueblu a Villalobón de la aglutinación del sustantivu llatín “villa” con significáu de quinta, granxa, etc. más l'antropónimu o nome de persona, Lopón. Lupus, etc.

## Historia
Alfonsu VIII amestó Villalobón al señoríu episcopal palentín, dando esi monarca en 1202 al so conceyu un fueru, siendo'l so primer señor l'obispu Arderico.

Entá nel sieglu XIV, el llibru *Magüetu de Behetrías* acota que Villalobón yera del obispu de Palencia, al igual que Villamuriel, Magaz, Villaumbrales, etc. consolidóse esi obispáu nel sieglu XV alquiriendo eses fortaleces más Grijota, Villajimena, Villamartín, Mazariego y Santa Cecilia.

A finales del sieglu XVI, Villalobón atopábense dientro del arcedianáu de Cerrato y arciprestalgu de Astudillo y cuntaba con 59 feligreses.

Villalobón y los pueblos citaos fueron desmembrados pelos años en redol a 1580 de la Dignidá episcopal per parte de Felipe II, siendo incorporaos al Patrimoniu Real. Pero Villalobón tuvo de mercar el so propiu villazgo por 16000 maravedinos a pagar per cada vecín, quedando na Corona.

A mediaos del sieglu XVIII, Villalobón siguía siendo de realengu, tenía una población de 85 vecinos, disponía de tabierna, mesón y abacería, ferreru, 52 xornaleros y cuatro probes de solemnidá.

## Demografía





## Patrimoniu
Villalobón dispunxo de tres ermites: una de San Cristóbal, camín del monte; otra de San Juan de Sotu, nel cascu urbanu; y otra la de San Llorienzo, nel camín que se dirixe a Villajimena.

La ilesia parroquial ta dedicada a La nuesa Señora de l'Asunción, construyida nel primer cuartu del sieglu XVI, con una sola nave, arcos de mediu puntu y bóvedes de crucería estrellada. La portada ta nel llau de la Epístola, con pórticu del sieglu XVI, cubiertu de artesonada.

Gocia de bones obres d'arte: nel llau del Evanxeliu; pila bautismal del sieglu XVI, retablu barrocu del sieglu XVIII, otru retablu barrocu de 1631 con escultures a San Roque, San Isidro Llabraes y un Cristu atáu a una columna, esti del sieglu XVI. 

Nel presbiteriu, retablu mayor, de tres cuerpos y trés calles, con bones escultures y pintures, estes del camín del Calvariu, Oración del Güertu, Nacencia, etc. del postreru terciu del sieglu XVI.

Nel llau de la epístola, retablu rococó del sieglu XVIII.

Como ye habitual nesta contorna castellana pela rodiada del pueblu, direición Valdeolmillos, tien gran cantidá de bodegues subterraneas coles sos respeutives edificaciones.

## Fiestes
Fiestes patronales: 
* 3 de febreru (San Blas)
* 15 d'agostu (Nuesa Señora de l'Asunción)
* 15 de mayu (San Isidro)

## Referencies

## Enllaces esternos

* Web del Conceyu
Villanueva del Rebollar

**Villanueva del Rebollar** ye un conceyu y llocalidá española na contorna de Tierra de Campos de la provincia de Palencia, comunidá autónoma de Castiella y Llión.

## Evolución demográfica

## Historia
La llocalidá foi señoríu de Don Rodrigo Manrique, nel sieglu XV.

## Coordenaes
* Altitú: 816 metros sobre'l nivel del mar.
* Llatitú: 42º 13' 59" N.
* Llargor: 004º 43' 59" O.

## Referencies

## Enllaces esternos
Villamoronta

**Villamoronta** ye un conceyu y llocalidá española de la provincia de Palencia (Castiella y Llión).

## Evolución demográfica

## Xeografía
* Altitú: 843 metros.
* Llatitú: 42º 24' N
* Llargor: 004º 42' O 
* Pertenez a la contorna Vega-Valdavia, más concretamente a la contorna menor Vega y afondando, la zona sur, la Vega-embaxo.

## Historia
* Toles fontes apunten a que'l pueblu tien el so orixe na dómina de Reconquistar, pol repoblador Mauronta o Moronta y el so pueblu procedente de los montes cántabros de la redolada de la llocalidá de Santillana del Mar, datáu históricamente redolada a los años 870 y 919 (d.c.), según documentos pertenecientes a la Catedral de Llión. Otres llocalidaes de la comunidá daten y tienen oríxenes similares, vease, Villamorón en Burgos o Torremoronta, yá sumida, en Palencia. Por tanto refúgase la procedencia del nome a partir del términu "moros", utilizáu pa llamar asina al pueblu árabe.

*Nel so términu municipal y cerca de la ribera del ríu Carrión llevantóse nel so día, yá despobláu, el pueblu de "la Rebolleda", de dómina medieval. Dispunxo Villamoronta nel so términu d'una ermita dedicada a La nuesa Señora de l'Antigua, que la so virxe sedente guardar na ilesia parroquial de San Pelayo. Nesti pueblu tuvo delles heredaes la Bailía de la orde de San Xuan de Xerusalén de la llocalidá palentina de Población de Campos. 

*De Villamoronta yera natural Tomás Montes, crucificáu en 1810 nun árbol a la salida de la capital de Palencia, mientres la Guerra de la Independencia poles tropes franceses del xeneral Lacalle, con pedestal na avenida d'Asturies de la capital palentina.

*Coles mesmes d'esta llocalidá ye natural Marcos de Celis, el más conocíu toreru palentín. Una placa nel so honor foi asitiada na fachada de la construcción que güei ocupa la cortil de la casa de nacencia del toreru palentín.

## Economía
* La economía ta basada na ganadería y l'agricultura, siendo unu de los mayores productores de lleche de vaca de la provincia de Palencia. Amás el conceyu cunta con una tienda d'ultramarinos, una carnicería, dos chigres y un taller de trabayos metálicos y arreglos de maquinaria agraria.

## Folclor y tradiciones
* , con munchos años d'historia y tradición.
* El patrón del conceyu ye San Pelayo Mártir y el so fiesta celebra'l 26 de Xunu 
* El día 15 de mayu tamién se celebra San Isidro.

## Personalidaes
*Marcos de Celis (1932), toreru

## Referencies

## Enllaces esternos
Villarmentero de Campos

**Villarmentero de Campos** ye una llocalidá de la provincia de Palencia, na Comunidá Autónoma de Castiella y Llión, España. Pertenez a la contorna de Tierra de Campos.

## Datos básicos
Asitiada a 831 metros d'altitú, atópase a mediu camín ente Frómista y Carrión de los Condes, siendo unu de los pueblos trevesaos pel camín francés del Camín de Santiago.
 
A 1 de xineru de 2007 la población ye de 13 habitantes.

## Evolución demográfica

## Patrimoniu
No artístico hai qu'almirar nel so templu, un bellu artesonado mudéxar octogonal en madera ensin pintar y con piña nel centru que data del sieglu XV.

## Lleendes
El pueblu sospriende con vieyes lleendes sobre les reliquies de San Martín de Tours, que dicen llegaron hasta equí nun mular grande que per estes tierres llámase "acémila".

## Bibliografía
* 

## Enllaces esternos

* Páxina del Conceyu

## Referencies
Villarrabé

**Villarrabé** ye una llocalidá, una pedanía y tamién un conceyu de la contorna de Páramo na provincia de Palencia, comunidá autónoma de Castiella y Llión, España.

## Datos básicos
* El conceyu cunta con 264 habitantes (2007) incluyendo pedaníes y el so términu municipal tien una estensión de 79,78&nbsp;km².
* El conceyu celebra la fiesta de San Pelayo cada 26 de xunu, en Villarrabé; 21 d'agostu Santa Inés, en Villambroz. En San Llorente el 10 d'agostu, San Llorienzo y en San Martín del Valle'l 11 payares San Martín de Tours-
* Asítiase a 58&nbsp;km al noroeste de la capital provincial (Palencia), a 890&nbsp;m d'altitú.

## Evolución demográfica

## Pedaníes
El conceyu inclúi les entidaes llocales menores de:
* Villambroz: Con 115 habitantes, celebra la fiesta treslladada de Santa Inés el 21 d'agostu.
* San Llorente del Páramo: Celebra la fiesta de San Llorienzo el 10 d'agostu.
* San Martín del Valle: Con 34 habitantes, celebra la so fiesta cada 11 de payares.
* **Villarrabé**: con 5 habitantes actuales, celebra la so fiesta'l 26 de xunu San Pelayo

## Economía llocal
L'actividá económica del conceyu basar na producción de ceberes y na cría de ganáu ovín y vacunu. Destaca la Central Llechera Vega Saldaña, en Villambroz y la Quesería Artesanal "Valle de San Juan" en Villarrabé.

## Ver tamién
* Vega-Valdavia

## Referencies

## Enllaces esternos
Villanuño de Valdavia

**Villanuño de Valdavia** ye un conceyu y llocalidá na contorna de Vega-Valdavia na provincia de Palencia, comunidá autónoma de Castiella y Llión, España.

## Historia
El nome de la villa fai referencia a la so tenente, D. Nuño Pérez de Lara, de la poderosa familia noble castellana de los Lara. Na vecina pedanía d'Arenuces de Nuño Pérez, esti noble cuntaba con una casona y unos truébanos *arniellas*, d'onde toma nome.

## División alministrativa
El so términu municipal entiende la pedanía de: 
* Arenuces de Nuño Pérez

## Evolución demográfica

## Fíos pernomaos
*Padre Severiano del Pandorial (n. Villanuño de Valdavia 1889) Jesuíta, profesor y especialista en Sagrada Escritura, ingresó na Sociedá Mariolóxica Española en 1965. Ente los sos escritos: «Ave Maria, comentariu exexéticu - doctrinal» (1960) y «Temes Bíbliques - Mariológícos» (1967).

## Símbolos
* L'escudu de Villanuño de Valdavia definir pol siguiente blasón:
:*De forma española. En campu de [[gules]], brazu armáu moviente con espada remanada de [[argén|plata]], surmontada de Corona Ducal d'[[oru (heráldica)|oru]]. Al [[timbre (heráldica)|timbre]], Corona Real d'España.*

* La bandera de Villanuño de Valdavia tien la siguiente descripción:
:*De dimensiones 2:3, tercia al estil. Na batiente, de colloráu o gules. Corona Ducal d'oru o mariellu. Terciada al estil, de mariellu o oru, espada de plata o blancu*

## Alministración
.

* Fuentes: 2003 2007

## Ver tamién
* Contornes de la provincia de Palencia
* Turismu na provincia de Palencia

## Referencies

## Enllaces esternos
Villaturde

**Villaturde** ye una llocalidá, una pedanía y tamién conceyu español nel norte de la contorna de Tierra de Campos de la provincia de Palencia, na comunidá autónoma de Castiella y Llión.

## Datos básicos
* Tien alredor de 187 habitantes (INE 2011).
* El so términu municipal entiende les pedaníes de Villacuende, Villanueva de los Nabos y Villotilla.
* Atopar a tan solo 8 km de Carrión de los Condes y mui cerca de l'Autovía Camino de Santiago, polo que s'atopa perbién comunicáu.

## Evolución demográfica

## Coordenaes
* Altitú: 830 metros sobre'l nivel del mar.
* Llatitú: 42º 22' 59" N
* Llargor: 004º 40' 00" O

## Acontecimientos históricos
En 1278 recibió un fueru del Hospital de la Ferrada, siendo comendador del citáu establecimientu Frey Marcos.

## Fiestes
Fiesta de La nuesa Señora: 15 d'agostu Gran celebración pasiando a la Virxe ,verbena nocherniega, una gran chorizada y pancetada, a partir de cierta hora abre'l guateque hasta la madrugada ,xuegos pela tarde a los más pequeños del pueblu y pa rematar unes grandes fiestes l'últimu día una paellada na era cola collaboración de toos.

## Referencies

## Enllaces esternos
* Conceyu de Villaturde
Villodre

**Villodre** ye un conceyu y llocalidá de la provincia de Palencia (España), a 770 m d'altitú, asitiáu ente Melgar de Yuso y Astudillo, a 34 km de Palencia, y perteneciente a la contorna d'El Cerrato.
El conceyu tien una superficie de 8,7 km² y una población de 31 habitantes (2007).
L'actividá principal ye l'agrícola (ceberes y llegumes).

Especúlase qu'esta pequeña villa fuera la *Autrarca Vaccea*.
El *Magüetu de les Behetrías de Castiella* (1352) diz *Villa Odre* y el *Magüetu de los Beneficios* de la Catedral de Palencia (1345) yá diz *Villodre*. 

Nel sieglu XII *Villodre* pertenecía al Alfoz de Astudillo y darréu a la merindad de Castrojeriz y depués a la del El Cerrato.
Nel XVIII, yera villa de realengu, perteneciente al Partíu de les Nueva Villes de Palencia.
Nel XV había na villa una torre y palaciu de la casa señorial de la Vega.

La ilesia parroquial ye d'orixe románicu, pero la mayor parte ye del XV con reformes del XVII, ta dedicada a San Román Abá.
Esta ilesia tien un retablu mayor rococó del sieglu XVIII y los sepulcros de los García Fernández (sieglu XV) y les estatues yacentes de los Martín Fernández de la Riva. 

La fiesta patronal ye'l 22 de mayu, San Román.
Celébrase tamién la fiesta del rosariu'l segundu domingu d'ochobre.

## Evolución demográfica

## Demografía





## Referencies

## Enllaces esternos
Villodrigo

**Villodrigo** ye un conceyu de la provincia de Palencia, que constitúi un enclave asitiáu dientro de la provincia de Burgos, n'España. A 1 de xineru de 2010 tenía una población de 146 habitantes. Perteneció históricamente al partíu xudicial d'Astudillo, y tres la supresión d'este quedó adscritu al de Palencia. Ta asitiáu xunto a l'autovía Burgos-Portugal nel so quilómetru 45. Tolos pueblos colos qu'atiesta son burgaleses: Vizmalo, Revilla Vallejera, Villaverde-Mogina y Valles de Palenzuela.

La so economía básase na agricultura de regadío y la ganadería ovina. Tamién dispón d'una casa rural y, gracies al pasu de l'autovía, tien dellos hoteles de carretera y talleres mecánicos.

Fiestes patronales n'agostu.

## Historia
Yá tuvo habitáu na dómina tardorromana, de la que queden les ruines d'una ponte sobre'l ríu Arlanzón. Conozse la esistencia d'una villa nel Camín de los Serranos, y otra, más estensa, na paraxa de la Ermita, en que la so necrópolis apaecieron notables vasos cerámicos.

Nel sieglu X esti conceyu conocíase como *villa de Rodrigo*, pos pertenecía a un noble llamáu asina. D'esta denominación deriva'l so actual nome.

Villa que formaba parte, na so categoría de pueblos solos, del Partíu de Castrojeriz , unu de de los catorce que formaben la Intendencia de Burgos, mientres el periodu entendíu ente 1785 y 1833, nel Censu de Floridablanca de 1787, xurisdicción de realengu con alcalde ordinariu.

Mientres la guerra d'Independencia, les tropes franceses yá andaben en plena retirada d'España cuando se produció la batalla de Villodrigo (23 d'ochobre de 1812). Nesta batalla, asocedida a unos 4 km del pueblu, un cuerpu de llanceros franceses túvose qu'enfrentar a dragones ingleses, venciendo los franceses nel cuerpu a cuerpu. Acabaron cola vida de 250 homes y fixeron 85 prisioneros.

## Evolución demográfica

## Ver tamién
Batalla de Villodrigo

## Referencies
Villoldo

**Villoldo** ye un conceyu y llocalidá española de la contorna de Tierra de Campos na provincia de Palencia, comunidá autónoma de Castiella y Llión.

## División alministrativa
* El so términu municipal entiende tamién les pedaníes de Castrillejo de la Olma y Villanueva del Ríu. 

## Evolución demográfica

## Historia
A la cayida del Antiguu Réxime la llocalidá constituyir en conceyu constitucional nel partíu de Carrión que nel censu de 1842 cuntaba con 85 llares y **442 vecinos**. A mediaos del sieglu XIX crez el conceyu pola anexón de Castrillejo de la Olma.

## Patrimoniu
* **Ilesia parroquial de San Esteban**: Del sieglu XVI.
* **Ermita de San Antonio**.

* **Ponte sobre'l ríu Carrión **. Ye una ponte d'orixe antiguu anque bien reformáu, tomando la so actual forma clasicista tres la última rehabilitación o cambéu a principios del sieglu XIX.

## Turismu
Villoldo cuenta con dos establecimientos hoteleros y un restorán.

Hai de solliñar los amarguillos y almendrados, dulces típicos de la llocalidá.

## Fiestes
Les fiestes principales n'honor del Santu Patrón San Esteban, celébrense'l día 3 d'agostu y díes socesivos, aprovechando la visita al pueblu, por vacaciones, de gran númberu d'emigrantes.
Tamién se celebra la fiesta de San Antonio de Padua el 13 de xunu.A

## Referencies
Villota del Páramo

**Villota del Páramo** ye un conceyu y llocalidá española na Provincia de Palencia comunidá autónoma de Castiella y Llión. Enclaváu na contorna natural Vega-Valdavia, con centru en Saldaña.

## División alministrativa
El so términu tamién entiende les pedaníes de:
* Cera de la Vega
* San Andrés de la Regla
* Villosilla de la Vega

## Evolución demográfica

## Referencies

## Enllaces esternos
Villovieco

**Villovieco** ye una llocalidá y conceyu de la provincia de Palencia, comunidá autónoma de Castiella y Llión, España.

## Demografía
A 1 de xineru de 2010 la población del conceyu xubía a 89 habitantes, 48 homes y 41 muyeres.

## Patrimoniu arquiteutónicu
* Ilesia de Santa María

## Ver tamién
* Llista de conceyos de Palencia
* Turismu na provincia de Palencia

## Referencies

## Bibliografía
* 

## Enllaces esternos
Ambite

**Ambite** ye un conceyu d'España perteneciente a la Comunidá de Madrid.

## Demografía

Cuenta con  habitantes (INE ) y una estensión de 26&nbsp;km². Tien una densidá de población de 19,69 hab/Km².

## Xeografía

*Altitú: 682 metros.
*Llatitú: 40º 19' 59" N
*Llargor: 003º 10' 00" O

## Clima

D'alcuerdu a la clasificación climática de Köppen, Ambite tien un clima de tipu *Csa* (templáu con branu secu y calorosu). 

## Tresportes

***Autobús:**
Nel conceyu efectúen parada tres llinies d'autobuses interurbanos:

*260: Alcalá de Henares-Ambite-Orusco.
*322: Arganda del Rey-Ambite.
*326: Madrid (Conde de Casal)-Mondéjar-Driebes.

## Referencies

## Enllaces esternos

### Estadística
*Institutu d'Estadística de la Comunidá de Madrid &gt; Ficha municipal 
*Institutu d'Estadística de la Comunidá de Madrid &gt; Series estadístiques del conceyu

### Caleyeru, cartografía y fotografía aérea
*
Berzosa del Lozoya

**Berzosa de Lozoya** ye un conceyu español de la provincia y Comunidá de Madrid, asitiáu al norte de dicha comunidá. Cuenta con 234 habitantes. Tien una estensión de 14,3 km² y una densidá de población de 16.36 hab/km².

## Xeografía
El conceyu ta asitiáu sobre un terrén bien abrupto, na falda del Cuetu de la Muyer Muerta, tamién llamada Peña de Cabra, nel macizu del Ayllón, so los picos Albirigoño, Peña Portiella y El Picazo. 

El términu cunta con una vexetación constituyida por carbes de jara y mases forestales de rebollos, con zones de población de pinu, sobremanera nes llombes qu'apoderen el banzáu d'El Villar. Pel norte hai montes de encina y de rebollo. Berzosa ta bañada pol ríu Lozoya, el ríu Riato y el regueru del Ribayu de la Hiena. Amás, cuenta coles fontes de Nortiza y el Saz. El banzáu d'El Villar asítiase en parte del términu municipal de Berzosa y ye unu de los primeros que se construyeron na zona p'abastecer d'agua a Madrid.

## Educación

En Berzosa del Lozoya hai 1 guardería (1 pública).

## Referencies

## Enllaces esternos

### Estadístiques
*Institutu d'Estadística de la Comunidá de Madrid &gt; Ficha municipal 
*Institutu d'Estadística de la Comunidá de Madrid &gt; Series estadístiques del conceyu

### Caleyeru, cartografía y fotografía aérea
*
Carabaña

**Carabaña** ye un conceyu español de la Comunidá de Madrid, asitiáu na llamada Alcarria de Alcalá o Contorna de Las Vegas y na histórica Tierra de Alcalá, de que la so Comunidá de Villa y Tierra formó parte hasta la so independencia como Villa. Asitiada a 50 km de Madrid y a veres del ríu Tajuña, Carabaña ye conocida pol so famosu aceite d'oliva virxe extra y poles sos famoses agües purgantes, que'l so manantial atopar nel cuetu de Cabeza Gorda.

Destaca'l proyeutu de construcción en dichu cuetu, escontra 2008, d'un nuevu balneariu, que pretende ser el más grande d'Europa.

## Historia
Plantegóse la posible allugamientu en Carabaña de la ciudá prerromana y romana de Caraca.

## Aceite d'oliva
El cultivu de la olivar ye una práutica que se desenvuelve en Carabaña dende la dómina romana. Na actualidá'l conceyu de Carabaña ye unu de los principales productores d'oliva de la Comunidá de Madrid, con unos valores organolépticos estraordinarios gracies a olivares centenaries.

## Demografía
Según el censu oficial del añu 2011 del INE, Carabaña cuenta con 2.036 habitantes. En 2016 cuntaba con 1.945 habitantes.

## Educación
En Carabaña hai 1 guardería (1 pública) y 1 colexu públicu d'educación infantil y primaria.

## Referencies

## Enllaces esternos

*Conceyu
Colmenar del Arroyo

**Colmenar del Arroyo** ye un conceyu d'España perteneciente a la comunidá autónoma de Madrid. En  cuntaba con una población de  habitantes empadronaos.

## Símbolos
L'escudu heráldicu que representa al conceyu foi aprobáu oficialmente en 2015 col siguiente blasonado:

La descripción testual de la bandera, tamién oficializada en 2015, ye la siguiente:

## Xeografía
;Allugamientu L'enclave capital
del conceyu ta asitiáu a una altitú de 687&nbsp;msnm. El términu municipal llenda colos de Robledo de Chavela, Fresnedillas de la Oliva, Navalagamella, Navas del Rey, Chapinería y Villamantilla.





## Historia
;Edá Media Dientro de los
sexmos de la Tierra de Segovia al sur del Sistema Central, l'aldega quedó encuadrada dientro del de Casarrubios.
;Edá Moderna Llograría'l
privilexu de villazgo, dau por Felipe IV, el 19 d'avientu de 1626.

## Demografía
El conceyu, que tien una superficie de 50,57&nbsp;km², cuenta según el padrón municipal pa  del INE con  habitantes y una densidá de &nbsp;hab./km².




## Educación
En Colmenar del Arroyo hai una Casa de Neños inaugurada nel añu 2009 con tres aules y un colexu públicu d'educación infantil y primaria.

## Referencies

## Bibliografía
* 

## Enllaces esternos

* Páxina oficial del conceyu
Corpa

**Corpa** ye un conceyu español de la Comunidá de Madrid, asitiáu na subcomarca natural de l'Alcarria de Alcalá. Cuenta con 669habitantes (INE 2015) y un términu municipal de 25,91 km². Falta 14 km d'Alcalá de Henares y 43km de Madrid.

## Símbolos

L'escudu heráldicu y la bandera que representen al conceyu fueron aprobáu la . El blasón del escudu ye'l siguiente:

La descripción testual de la bandera ye la siguiente:

## Historia

Arrodiada de llanures cerealistas y de dellos olivares, la villa ye famosa poles sos fontes y manantiales, que la so agua yera embotellada y mandada a Flandes. Dizse que dellos reis, ente Felipe II y Carlos II llograben esta agua pal so usu personal.

## Patrimoniu
Como construcciones d'interés, destaquen la Ilesia de Santu Domingu de Silos, del sieglu XII, el palaciu del Marqués de Corpa o de Mondéjar del postreru terciu del sieglu XVI y el pilón.

## Referencies

## Enllaces esternos

;Estadística 
* Institutu d'Estadística de la Comunidá de Madrid &gt; Ficha municipal 
* Institutu d'Estadística de la Comunidá de Madrid &gt; Series estadístiques del conceyu
;Caleyeru, cartografía y fotografía aérea 
* Institutu d'Estadística de la Comunidá de Madrid &gt; Nomenclátor Oficial y Caleyeru
El Vellón

**El Vellón** ye un conceyu español de la provincia y Comunidá de Madrid. Tien una superficie de 34,14 km² con una población de 1720 habitantes (según el censu de 2012) y una densidá de 38,20 hab/km². Consta de dos nucleos de población: el Vellón puramente dichu y El Espartal, asitiáu a 5 km escontra l'este, en direición a Torrelaguna. El Vellón asítiase nes faldes de la Sierra Norte a 43 km de Madrid.

## Símbolos

L'escudu heráldicu y la bandera que representen al conceyu fueron aprobaos oficialmente en 1992. El blasón que define al escudu ye'l siguiente:

La descripción testual de la bandera ye la siguiente:

## Xeografía
;Allugamientu
La llocalidá ta asitiada a una altitú de 888&nbsp;msnm.




## Demografía

El conceyu, que tien una superficie de 34,14&nbsp;km², cuenta según el padrón municipal pa  del INE con  habitantes y una densidá de &nbsp;hab./km².




## Educación
N'El Vellón hai una guardería (pública), un colexu públicu d'educación infantil y primaria y una aula d'Educación p'Adultos dependiente de la CEPA El Molar.

## Ciudadanos pernomaos
* José María Carrascal (1930-): periodista y escritor.

## Referencies

## Enllaces esternos
Estremera

**Estremera** ye un conceyu español de la provincia y Comunidá de Madrid, asitiáu na llamada Contorna de Las Vegas. Tien una superficie de 79,1 km² con una población de 1261 habitantes y una densidá de 15,94 hab/km². Ye el conceyu más oriental de la Comunidá de Madrid, lindante con Castiella-La Mancha.

## Símbolos

L'escudu y la bandera que representen al conceyu fueron aprobaos oficialmente en 1994. El blasón que define al escudu ye'l siguiente:

La descripción testual de la bandera ye la siguiente:

## Xeografía
;Allugamientu La llocalidá ta asitiada a una altitú de 642&nbsp;msnm.




## Demografía
El conceyu tien una superficie de 79,10&nbsp;km², y cuenta según el padrón municipal pa  del INE con  habitantes y una densidá de &nbsp;hab./km².




## Patrimoniu históricu-artísticu

;Ilesia de los Remedios

## Educación
En Estremera hai una guardería pública y un colexu públicu d'educación infantil y primaria.

## Ver tamién
*Puntos estremos de la Comunidá de Madrid

## Referencies

## Enllaces esternos
Fresno de Torote

**Fresno de Torote** ye un conceyu y despobláu español de la Comunidá de Madrid, asitiáu na contorna natural de la Campu del Henares. Ta a 15&nbsp;km d'Alcalá de Henares y a 34&nbsp;km de Madrid. Tien una población de  hab. (INE ) concentrada na pedanía de Serracines y les sos urbanizaciones.

## Xeografía
### Allugamientu
El términu municipal de Fresno de Torote ta asitiáu al nordeste de la Comunidá de Madrid, nel llamáu corredor del Henares. El so territoriu ta representáu na fueya MTN50 (escala 1:50&nbsp;000) 535 del Mapa Topográficu Nacional.


{| 

Tien un altor que va de los 680 a los 815 msnm. El territoriu ye percorríu pel ríu Torote y los sos regueros subsidiarios (Les Raposera, Valdeolmos, la Raya, Charcu del Muertu, del Pobo y Valmediano). La principal vía de comunicación ye la carretera M-113 (km 16 a 22) qu'escurre de norte a sur. El clima ye mediterraneu continental.

La cuasi totalidá de los habitantes del conceyu censaos en 2014 moren na pedanía de Serracines, asitiada a 2 km del despobláu de Fresno de Torote. En Serracines desenvuélvese tola actividá social y comercial del términu municipal. Tán la sede del Conceyu de Fresno de Torote, el Centru Médicu, la Ilesia parroquial, el Mercáu, etc. Forma parte de Serracines la urbanización Xardín de Serracines que colinda cola urbanización Paraxa del Arzobispu, yá en Ribatejada.

## Historia
Fundáu pol primera Marqués de Santillana nel sieglu XV. 

Na sacristía de la ilesia de l'Asunción de La nuesa Señora apaeció nel añu 2000 un ataúd que contenía los restos de Juan Hurtado de Mendoza y Luján, segundu señor de Torote. 

A mediaos del sieglu XIX amestar a Fresno de Torote el conceyu de Serracines, qu'hasta entós yera independiente.

## Ver tamién
*Ilesia de San Esteban

## Referencies

## Enllaces esternos

*Institutu d'Estadística de la Comunidá de Madrid &gt; Ficha municipal 
*
Garganta de los Montes

**Garganta de los Montes** ye un conceyu español de la provincia y Comunidá de Madrid. Tien una superficie de 39,66 km² con una población de  y una densidá de 10,20 hab/km².

## Demografía

## Educación
En Garganta de los Montes hai 1 guardería (1 pública).

## Referencies

## Enllaces esternos
Gascones

**Gascones** ye un conceyu español de la provincia y Comunidá de Madrid. Tien una superficie de 20,04 km² con una población de 145 habitantes y una densidá de 7,24 hab/km².

## Demografía

## Rutes

Gascones ta asitiáu na ruta más curtia ente los llugares santos de Caravaca de la Cruz y Santu Toribio de Llébana.

## Referencies

## Enllaces esternos

*Conceyu de Gascones
La Hiruela

**La Hiruela** ye un conceyu español de la provincia y Comunidá de Madrid. Tien una superficie de 17,18 km² y con una población 
de 76 habitantes y una densidá de 4,42 hab/km² ye'l tercer conceyu menos pobláu de la Comunidá de Madrid.

## Demografía

## Historia
La Hiruela perteneció a la Comunidá de Villa y Tierra de Sepúlveda, perteneciendo dende'l principiu al Ochavu de la Sierra, integráu nel conceyu de Colmenar de la Sierra. Antes denominóse La Hiruela de Buitrago, pa pasar a denominase oficialmente como La Hiruela. En 1834, La Hiruela (como La Hiruela de Buitrago), Bocígano (como El Bocígano de la Sierra), Cabida y Peñalba de la Sierra independizar del conceyu de Colmenar de la Sierra, integrando la nueva provincia de Guadalaxara. Pertenez a Madrid, dende 1838, tres la segunda división de les provincies.

## Persones destacaes
Fosqui Lozano La Huerta: analista de fútbol y especialista en fichaxes, trabayó en Canal + ente los años 2012-14.

Branu del 2016: Creación del Fatáu

## Referencies

## Enllaces esternos

*El patrimoniu etnolóxicu de La Hiruela
Los Santos de la Humosa

**Los Santos de la Humosa** ye un conceyu español de la provincia y Comunidá de Madrid. Ta asitiáu al este de la provincia. Cuenta con 2.353 habitantes, una estensión de 34,9 km² y una densidá de población de 34,9 hab/km².

## Símbolos

L'escudu heráldicu y la bandera que representen al conceyu fueron aprobaos oficialmente la . L'escudu se blasona de la siguiente manera:

La descripción testual de la bandera ye la siguiente:

## Educación
En Los Santos de la Humosa hai 1 escuela infantil (1 pública) y 1 colexu públicu d'educación infantil y primaria.

## Política

Nes eleiciones municipales de 2015 ganó'l PSOE con 6 conceyales, el PP baxó a 2 conceyales y España 2000 llogru 3 conceyales.

## Fíos célebres
* Francisco de los Santos, historiador y monxu jerónimo del S.XVII

## Referencies

## Enllaces esternos