open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
AD Leonis

**AD Leonis** (GJ 388 / LHS 5167 / SAO 81292) ye una estrella cercana al Sistema Solar asitiada a daqué menos de 16 años lluz de distancia. Ye una nana colorada de tipu espectral M3V que'l so rellumu fluctúa ente magnitú aparente +8,07 y +11.Alcuéntrase naconstelación de Leo y nun ye visible a simple vista.
Con una lluminosidá 277 vegaes inferior a la del Sol, tien una temperatura efectivo de 3410 K.
El so radiu equival al 39% del radiu solar y la so masa ye tan solo el 42% de la masa solar.
La so velocidá de rotación proyeutada ye d'aproximao 3 km/s.

AD Leonis una estrella acandilante, una de les más actives nel hemisferiu norte y una de les más estudiaes. En munchos aspeutos, les erupciones en AD Leonis asemeyar a les que tienen llugar nel Sol. Reparóse que les propiedaes de les emisiones d'AD Leonis son notablemente similares ente sigo, inclusive en fogarales que la so morfoloxía evolutiva ye bien distinta. Esto suxer un mecanismu de calentamientu común y una estructura atmosférica que ye independiente de la evolución individual de cada erupción.

Les vecines más próximes a AD Leonis son tamién dos nanes coloraes, GJ 1116, a 5,6 años lluz, y Gliese 408, a 6,5 años lluz.

Al tar visualmente a 5 minutos d'arcu d'Algieba (γ Leonis), AD Leonis recibió'l nome de **Gamma Leonis C**, magar nun ta gravitacionalmente xunida al sistema estelar Algieba, que ta 8 vegaes más alloñáu.

## Ver tamién
* Llista d'estrelles cercanes a la Tierra

## Referencies
AD Persei

**AD Persei** (AD Per) ye una estrella variable na constelación de Perséu.
De magnitú aparente media +7,99, ye miembru del cúmulu abiertu NGC 884, al que tamién pertenecen RS Persei y FZ Persei.
Ye una estrella alloñada que la so distancia respectu al Sistema Solar ye incierta: un estudiu indica una distancia de 1690 pársecs (5510 años lluz) ente qu'otru asitia a AD Persei a 1905 pársecs (6215 años lluz).

## Carauterístiques físiques
AD Persei ye una superxigante colorada de tipu espectral M2.5Iab con una temperatura efectivo de 3720 K.
Ye una superxigante de gran tamañu, con un diámetru 457 vegaes más grande que'l diámetru solar.
Ello implica que'l so radiu equival a 2,1 UA, polo que si se topara nel llugar del Sol, les órbites de los cuatro primeros planetes —la Tierra inclusive— quedaríen englobaes nel interior de la estrella.
Con una masa d'aproximao 12 mases solares, envalórase que la so perda de masa estelar —en forma de polvu, una y bones el gas atómico y molecular nun pudo ser evaluáu— ye de 0,8 × 10-9 mases solares per añu.

## Composición química
Adoptando'l valor de [Fe/H] = -0,35 como índiz de metalicidá pa NGC 884, reparóse que toles superxigantes del cúmulu tienen un sustancial escesu de sodiu.
Dichu escesu puede provenir de procesos internos, como la captura protónica en 22Ne, o d'un arriquecimientu del cúmulu anterior a la formación estelar.
Tamién se constató que la rellación 12C/13C ye aproximao igual a 13.

Otra manera, el conteníu de litiu ye bien variable nes distintes superxigantes del cúmulu, siendo'l valor de [Li/Fe] pa AD Persei igual a -1,70, el más baxu ente toles estrelles estudiaes.

## Variabilidá
Catalogada como estrella variable semirregular SRC, el rellumu d'AD Persei varia ente magnitú fotográfica +9,70 y +11,20, siendo'l so periodu de 362,5 díes.

## Ver tamién
*Llista d'estrelles más grandes conocíes
*Llista d'estrelles variables

## Referencies
Adhara

**Adhara** (Épsilon Canis Majoris / ε&nbsp;CMa / 21&nbsp;Canis Majoris) ye una estrella na constelación Canis Major de magnitú aparente +1,51. 

## Nome

El nome tradicional de **Adhara** —dacuando escritu **Adara** o **Adharaz**— provién de la pallabra árabe عذارى ‘aðāra’, «vírxenes». El so principal significáu ye «flor d'azahar», d'ende la so derivación a «vírxenes» por ser la flor representante de la pureza.

Ye conocida en China como 弧矢七, «la séptima estrella del arcu y la flecha».

## Carauterístiques físiques

Adhara ye una estrella binaria distante 405 años lluz del Sol. La estrella principal ye una superxigante azul o xigante lluminosa de tipu espectral
B2Iab.Tien una temperatura superficial de 21.900&nbsp;K y tien una lluminosidá (radiación total) equivalente a 22.300 vegaes la del Sol. Si tuviera a la mesma alloña que Siriu (α&nbsp;Canis Majoris) tendría una magnitú aparente de -7 y veríase 7 vegaes más brillosa que'l planeta Venus. Esta estrella ye tamién unu de los emisores conocíos de rayos ultravioleta más brillosos del cielu. La midida del so diámetru angular conduz a un radiu de 10,4 vegaes el radiu solar. Los sos parámetros de lluminosidá y temperatura dexen envalorar la so masa ente 11 y 12 vegaes la masa del Sol, lo que probablemente seya abondu por que nel futuru esplote como supernova.

La componente secundaria del sistema de Adhara, d'octava o novena magnitú, probablemente ye una estrella na llende ente los tipos A y F. Visualmente a 7 segundos d'arcu de Adhara&nbsp;A, la separación real con ella ye de, siquier, 900 unidaes astronómiques, siendo el so periodu orbital cimeru a los 7500 años. A pesar de la distancia angular relativamente amplia que les dixebra, les componentes namái pueden ser resueltes per aciu telescopiu, una y bones la estrella principal ye unes 250 vegaes más brillosa que la so compañera.

Hai unos 4.700.000 años, Adhara alcuéntrase a namái 34 años lluz del Sistema Solar, lo que la convertía na estrella más brillosa del cielu nocherniegu con una magnitú aparente de -3,99. Nenguna otra estrella foi tan brillosa de magar, nin nenguna va algamar de nuevu esti rellumu mientres, siquier, los próximos 5 millones d'años.

## Ver tamién
* Llista d'estrelles más brilloses
* Estrella (náutica)

## Referencies
Acrab

**Acrab** (Beta Scorpii / β Sco) (del árabe *Al Aqrab*, "l'alacrán"), nun ye, contrariamente a lo qu'indica la so denominación β, la segúnda estrella más brillosa de la constelación d'Escorpiu sinón la sesta.

Acrab ye en realidá un sistema quíntuple d'estrelles, nel que los sos dos principales integrantes (β1 y β2) tán dixebraes por 13,7 segundos d'arcu, orbitando una alredor d'otra cada 16.000 años.

β1 tien de la mesma dos compañeres, la primera a una distancia d'unos 0,5 segundos d'arcu, y la segunda a namái 0,001 pársec y un periodu orbital de 6,8 díes lo que fai que β1 apaeza como una binaria espectroscópica

β2 ye coles mesmes una binaria espectroscópica asitiándose la so compañera a namái 0,1 pársec de distancia.

Acrab ye tamién conocida como Graffias, qu'en griegu significa "pinza del cámbaru".

## Referencies
Adid Australis

**Adid Australis** ye'l nome de la estrella ε Persei (ε Per / 45 Persei), la cuarta más brillosa de la constelación de Perséu dempués de Mirfak (α Persei), Algol (β Persei) y Menkib (ζ Persei). La so magnitú aparente ye +2,90 y alcuéntrase a 540 años lluz del Sistema Solar.

Adid Australis ye una estrella múltiple que la so componente primaria, **Adid Australis A**, ye una caliente estrella azul de la secuencia principal.
De tipu espectral B0.5V, tien una temperatura superficial de 27.600 K. La so lluminosidá, teniendo en cuenta una importante proporción emitida como radiación ultravioleta, ye equivalente a 24.900 soles.
Dientro de l'astronomía, ye conocida como una variable d'espectru» estrema; la forma de les sos llinies d'absorción varia rápido mientres periodos múltiples ente 2,27 y 8,46 hores, rellacionaos de la mesma con pequeñes fluctuaciones de rellumu. 
La so velocidá de rotación ye de siquier 134 km/s, implicando un periodu de rotación inferior a 2,6 díes; pela so parte, les oscilaciones nel espectru suxeren un periodu de 1,7 díes.
Les variaciones espectrales planteguen la posible presencia d'una compañera cercana con un periodu orbital de 14 díes.
Coles mesmes, Adid Australis A ta catalogada como variable Beta Cephei, bazcuyando'l so rellumu 0,12 magnitúes. Con una edá de menos de 10 millones d'años y una masa de 14 mases solares, nunos millones d'años va esplotar como una brillosa supernova.

**Adid Australis B**, de magnitú +7,59, alcuéntrase visualmente a a 10 segundos d'arcu de Adid Australis A. Ye una estrella blanca de la secuencia principal de tipu A2V, que la so separación cola componente A ye de siquier 1600 UA.
El periodu orbital d'esta binaria ye igual o mayor de 16.000 años.

## Referencies
AE Aquarii

**AE Aquarii** (AE Aqr / HIP 101991 / GCRV 71273) ye una estrella variable na constelación d'Acuariu asitiada a 332 años lluz del Sistema Solar. Ye una estrella binaria interactuante, onde esisti tresferencia de masa ente los dos componentes, una nana blanca y una estrella naranxa; gas procedente d'ésta última cai n'espiral escontra la nana blanca y calezse, produciendo una emisión de rayos X blandos. De resultes, AE Aquarii ye una variable cataclísmica qu'esperimenta cambeos impredicibles nel so rellumu, que varia ente magnitú aparente +10,40 y +12,56. El periodu orbital del sistema ye de 9,89 hores.

En 2005 y 2006, observaciones llevaes a cabu col satélite Suzaku dieron a conocer que la nana blanca d'AE Aquarii emite pulsos de rayos X duros a midida que xira sobre la so propia exa; estos pulsos coinciden col so periodu de rotación de 33 segundos. 
Esti comportamientu ye similar al del Pulsar del Cámbaru y el mecanismu que da orixe a los pulsos provién del fuerte campu magnéticu de la estrella compacta. Delles nanes blanques como AE Aquarii xiren bien rápido y tienen campos magnéticos millones de vegaes más fuertes que'l de la Tierra. Piénsase qu'estos campos magnéticos prinden partícules cargaes que depués unvien al espaciu a velocidaes cercanes a la de la lluz. Cuando les partícules interactúan col campu magnéticu, irradien rayos X.

AE Aquarii constitúi'l primer casu onde una nana blanca pórtase como un púlsar.
Puesto que los púlsares son conocíos como fontes de rayos cósmicos, el peculiar comportamientu d'AE Aquarii suxer que les nanes blanques pueden contribuyir en gran midida a la creación de rayos cósmicos de baxa enerxía en nuesa galaxa.

## Referencies


* AE Aquarii (SIMBAD)
*  (NASA)
AE Aurigae

**AE Aurigae** (AE Aur / HD 34078 / HR 1712 / HIP 24575) ye una estrella variable de la constelación d'Auriga, el cocheru. Alcuéntrase a unos 1450 años lluz de distancia.

AE Aurigae ye una estrella azul de tipu espectral 09.5Ve bien caliente, con una temperatura en redol a 33.000 K y una lluminosidá ente 26.000 y 33.000 vegaes la del Sol. La so edá envalórase en namái 2,7 millones d'años, polo que ye muncho más nuevu que'l Sol, que la so edá ye de 4600 millones d'años.
Bien masiva —la so masa ye siquier 17 vegaes mayor que la masa solar—, tien un radiu unes cinco veces más grande que'l radiu solar.
La velocidá de rotación midida, inferior a 40 km/s, suxer que la so eje ten de tar aproximao empobináu escontra nós.

El rellumu d'AE Aurigae bazcuya de forma irregular ente magnitú aparente +5,4 y +6,1, tando catalogada como una variable Orión. Éstes son estrelles bien nueves y calientes que tán entrando na secuencia principal y suelen tar envolubraes en nebulosidad. Anguaño AE Aurigae alluma una nube de polvu y gas que ta travesando a gran velocidá y confier-y l'interesáu aspeutu de tar amburando.

AE Aurigae ye una de les estrelles conocíes como estrelles fuxitives, que percuerren a gran velocidá l'espaciu pol choque con otra estrella o la esplosión d'un sistema estelar. Nel casu d'AE Aurigae, reparar que se dixebra a gran velocidá de Mu Columbae, y piénsase que dambes estrelles nacieron na Nebulosa d'Orión y tánse dixebrando dende entós.

## Ver tamién
* Llista d'estrelles variables

## Referencies
ADS 16402

**ADS 16402** (BD+37 4734 / SAO 72884) ye una estrella binaria asitiada a unos 450 años lluz del Sistema Solar en direición a la constelación de Lacerta. Nel añu 2006 afayóse un planeta estrasolar orbitando alredor d'una de les componentes, al reparase'l so tránsitu astronómicu. Detectar por primer vegada por un descensu del 0,6% nel rellumu de la mesma.

Los dos componentes del sistema, **ADS 16402 A** y **ADS 16402 B**, son nanes marielles de tipu espectral G0V similares al Sol. El rellumu de dambes ye paecíu, siendo los sos magnitúes aparentes +10,4 y +10,8.
Separaes visualmente 11 segundos d'arcu, la separación real ente dambes ye d'unes 1500 UA.
El so conteníu metálico paez ser cimeru a la solar nun 35%, con un índiz de metalicidá [Fe/H] = +0,13.
La edá envalorada del sistema ye de 2700 ± 2500 millones d'años.

## Sistema planetariu
Alredor de la estrella secundaria —**ADS 16402 B**, tamién llamada **HAT-P-1**— afayóse un planeta, al que se llamó HAT-P-1b. Orbita a namái 0,05 UA de la estrella y ye un xigante gaseosu con un radiu 1,36 vegaes más grande que'l radiu de Xúpiter y una masa equivalente al 52% de la de Xúpiter. Con una densidá de 290 ± 30 kg/m³ ye unu de los planetes conocíos con menor densidá.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies


* ADS 16402 A (SIMBAD)
* ADS 16402 B (SIMBAD)
* HAT-P-1 (The Estrasolar Planets Encyclopaedia)
* 
*
AE Lyncis

**AE Lyncis** (AE Lyn) ye una estrella variable na constelación de Llobu cerval.
Magar tar en dicha constelación, recibe la denominación de Flamsteed **54 Camelopardalis**.
La so magnitú aparente media ye +6,49 y alcuéntrase a 342 años lluz del Sistema Solar.

## Carauterístiques
AE Lyncis ye una estrella binaria cercana que les sos componentes son nanes marielles de tipu espectral conxuntu F8V.
La estrella primaria una temperatura efectivo de 6100 K y la so masa ye un 59% mayor que la masa solar.
Con un radiu 3,20 vegaes más grande que'l del Sol, rota con una velocidá igual o mayor de 12,9 km/s.
La estrella secundaria, daqué más fría, tien una temperatura de 5400 K y una masa práuticamente igual a la de la so compañera.
Ye llixeramente mayor en tamañu que la so compañera —un 16% más grande— y xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 16,4 km/s.

El periodu orbital d'esta binaria ye de 10,12 díes, siendo la órbita relativamente escéntrica (ε = 0,11).
El planu orbital tópase inclináu 60º respectu al planu del cielu.
La so edá envalórase en 1200 millones d'años y presenta una metalicidá bien paecida a la solar ([Fe/H] = -0,01).

AE Lyncis ye una variable RS Canum Venaticorum que'l so rellumu varia 0,06 magnitúes.
Coles mesmes, ye brillosu y activa como radiofuente.

## Referencies
AF Draconis

**AF Draconis** (AF Dra / 73 Draconis / HD 196502 / HR 7879) ye una estrella variable na constelación del Dragón.
De magnitú aparente media +5,19, alcuéntrase a 417 años lluz de distancia del Sistema Solar.

Clasificada de tipu espectral A0p, la lletra *p* indica qu'AF Draconis ye una estrella químicamente peculiar, una clase d'estrelles que presenten sobreabundancia de dellos elementos —estronciu, cromu y europiu nel casu d'AF Draconis— ya intensos campos magnéticos. El campu magnéticu efectivu  d'AF Draconis algama los 492 G.

La so temperatura efectivo foi envalorada en 8500 K, magar otra fonte alza tala cifra hasta los 8842 K, consecuencia de la dificultá d'evaluar esti parámetru nesta clase d'estrelles.
Con un radiu 4,8 vegaes más grande que'l radiu solar, el so periodu de rotación ye de 20,3 díes.
Relluma con una lluminosidá 120 vegaes mayor que la del Sol y ye 2,87 vegaes más masiva qu'ésti.
Evidencia un conteníu relativo de fierro manifiestamente cimeru al del Sol ([Fe/H] = +0,28).
La so edá envalórase en 370 millones d'años y ta a puntu de concluyir la fusión nuclear d'hidróxenu nel so nucleu.

Catalogada como variable Alfa2 Canum Venaticorum, el so rellumu bazcuya ente magnitú +5,15 y +5,22 a lo llargo d'un periodu de 20,2747 díes.

## Referencies
AF Leporis

**AF Leporis** (AF Lep / HD 35850 / HR 1817) ye una estrella de magnitú aparente +6,31 na constelación de Lepus, la llebre.
Alcuéntrase a 87 años lluz del Sistema Solar y ye miembru de l'Asociación estelar de Beta Pictoris.

## Carauterístiques
AF Leporis ye una nana mariella de tipu espectral F7V que la so temperatura superficial ye de 6047 K —6280 K según otru estudiu—.
Un 77% más lluminosa que'l Sol, la so masa envalórase en 1,27 mases solares.
Tien un radiu un 22% más grande que'l radiu solar —siendo este un valor envaloráu— y xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 52,6 km/s.
El so conteníu metálico correspuende a 3/4 partes del que tien el Sol.
Piénsase que ye una estrella nueva con una edá averada ente 10 y 30 millones d'años.
 
AF Leporis ta catalogada como variable RS Canum Venaticorum y, como correspuende a esta clase de variables, ye posible que seya una estrella binaria.
El so rellumu varia ente magnitú +6,26 y +6,35 a lo llargo d'un curtiu periodu que la so duración ye de namái 1 día.

## Referencies
AG Persei

**AG Persei** (AG&nbsp;Per / HD&nbsp;25833) ye un sistema estelar variable de magnitú aparente media +6,69 asitiáu na constelación de Perséu.
Alcuéntrase a 1105 ± 65 años lluz del Sistema Solar.

## Binaria eclipsante
La componente más brillosa d'esti sistema ye una binaria espectroscópica formada por dos estrelles blancu-azulaes de la secuencia principal de tipu espectral B3.4V y B3.5V.
La primera d'elles tien una temperatura efectivo de 18.200 K y ye 883 vegaes más lluminosa que'l Sol.
Tien una masa de 5,35 mases solares y un radiu 3,0 vegaes más grande que'l del Sol.
Xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada —llende inferior de la mesma— de 94 km/s.

La estrella B3.5V ye llixeramente menos caliente, siendo la so temperatura superficial de 17.400 K.
Relluma con una lluminosidá 558 vegaes mayor que la lluminosidá solar —equivalente al 63% de la de la so compañera— y ye 4,89 vegaes más masiva que'l Sol.
El so radiu ye 2,6 vegaes más grande que'l radiu solar y la so velocidá de rotación ye igual o superior a 70 km/s.

El par constitúi una binaria eclipsante que'l so periodu orbital ye de 2,0287 díes.
Ye, por tanto, una estrella variable; tantu nel eclís primariu como nel secundariu, el descensu de rellumu ye de 0,31 magnitúes.

## Componentes adicionales
La binaria eclipsante ta acompañada por una componente adicional que la so naturaleza nun ye bien conocida.
Con una masa 3,47 vegaes mayor que la del Sol, completa una órbita en redol a la binaria cada 1168 años.

El sistema estelar AG Persei tien una edá de cuatro millones d'años.

## Referencies
AH Cephei

**AH Cephei** (AH Cep / HD 216014 / HIP 112562 / SAO 20247) ye una estrella variable de magnitú aparente media +6,88.
Alcuéntrase a 2240 años lluz del Sistema Solar —magar l'error na distancia supera'l 10%— en direición a la constelación de Cepheus.

AH Cephei ye una binaria eclipsante formada por dos estrelles calientes y masives, dambes de tipu espectral B0.5Vn.
Bien asemeyaes, pero non idéntiques, la componente principal tien una temperatura efectivo de 29.900 K y ye 28.900 vegaes más lluminosa que'l Sol.
Tien una masa de 15,3 mases solares y un radiu 6,3 vegaes más grande que'l del Sol.
La estrella acompañante tien una temperatura de 28.600 K y ye llixeramente menos lluminosa, pero 20,500 vegaes más que'l Sol.
La so masa ye de 13,4 mases solares y el so radiu ye 5,8 vegaes más grande que'l radiu solar.
Dambes xiren rápido sobre sigo mesmes con una velocidá de rotación proyeutada de 185 km/s.
La edá del sistema envalórase en 5 millones d'años.

El periodu orbital del sistema ye de 1,7747 díes. Nel eclís principal, el rellumu de la estrella mengua 0,29 magnitúes y nel eclís secundariu'l descensu de rellumu ye de 0,25 magnitúes.
El semiexe mayor de la órbita ye de 0,09 UA, siendo ésta circular.
Nun esiste intercambiu de materia ente componentes, polo que nun ye una binaria de contautu.

## Ver tamién
* Llista d'estrelles variables

## Referencies
AH Leporis

**AH&nbsp;Leporis** (AH Lep) ye una estrella na constelación de Lepus —la llebre— de magnitú aparente +8,45.
Nun ye observable a simple vista, pero con un pequeñu telescopiu puede alcontrar dos graos y mediu al norte d'Arneb (α Leporis).

AH&nbsp;Leporis ye una nana mariella de tipu espectral G3V.
Tien una temperatura superficial de 5821 K y la so masa ye apenes un 2% mayor que la masa solar.
A diferencia del Sol, ye un «rotor» rápidu, siendo'l so velocidá de rotación proyeutada de 25 km/s, más de 10 vegaes superior a la solar.
Presenta un conteníu metálico inferior al del Sol nun 20% ([Fe/H] = -0,10).
La so bayura relativa de litiu (A(Li) = 3,3), anque cimeru a la del Sol, correspuende a la bayura cósmica d'esti metal.
Ye una estrella lluminosa na rexón de rayos X del espectru.
Tocantes a la so edá, ésta tópase entendida dientro l'ampliu marxe que va dende los 1700 a los 9000 millones d'años, siendo la más probable 6800 millones d'años.

AH&nbsp;Leporis ye una variable BY Draconis que'l so rellumu varia 0,04 magnitúes con un periodu de 1,31 díes.
Ye miembru, al igual que les asemeyaes AK Pictoris y EK Draconis, de l'Asociación Local o Grupu de movimientu de les Pléyades.
Alcuéntrase a una incierta distancia de 113 ± 39 años lluz de distancia del Sistema Solar.

## Ver tamién
* Llista d'estrelles brilloses más cercanes

## Referencies
AI Comae Berenices

**AI Comae Berenices** (AI Com / 17 Comae Berenices / HD 108662) ye una estrella variable de magnitú aparente media +5,24 asitiada na constelación de Coma Berenices. 
Alcuéntrase a 270 años lluz de distancia del Sistema Solar.

AI Comae Berenices ye una estrella blanca de tipu espectral A0p, clasificada tamién como subxigante A1IVp. Tien una temperatura efectivo de 10.330 K y relluma con una lluminosidá 66 vegaes mayor que la lluminosidá solar. La so masa ye 2,6 vegaes mayor que la del Sol y tien una edá envalorada de 263 millones d'años.
Con un radiu aproximao 2,2 vegaes más grande que'l radiu solar, xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación de siquier 18 km/s.

AI Comae Berenices ye una estrella químicamente peculiar que presenta conteníos anómalos de metales —en concretu d'estronciu, cromu y europiu— na so superficie.
El so rellumu ye variable, fluctuando 0,17 magnitúes nun periodu de 5,0633 díes.
Ta clasificada como variable Alfa2 Canum Venaticorum —Alioth (ε Ursae Majoris) y Alpheratz (α Andromedae) son les representantes más brilloses d'esta clase— y como variable Delta Scuti.

## Referencies
AE Fornacis

**AE Fornacis** (AE For) ye una estrella binaria na constelación de Fornax.
La so distancia al Sistema Solar ye de 103 años lluz.

AE Fornacis ye una binaria cercana formada por dos nanes naranxes de tipu espectral K7V.
Bien asemeyaes, pero non idéntiques, tienen una temperatura efectivo de 4100 y 4065 K respeutivamente.
Nel so lluminosidá ye onde puede apreciase mayor diferencia, una y bones una d'elles ye'l doble de lluminosa que la otra.
La más lluminosa tien un radiu equivalente al 66% del radiu solar ente que la so compañera tien un radiu igual al 52% del que tien el Sol.
Créese que tienen igual masa, siendo ésta la metá de la masa solar.

El periodu orbital d'AE Fornacis, bien curtiu, ye de namái 0,918 díes (22,03 hores).
L'enclín del planu orbital respectu al planu del cielu ye de 86,5º, polo que vemos dichu planu práuticamente de perfil.
Arriendes d'ello, ye una binaria eclipsante tipu Algol, siendo la so magnitú aparente máxima +10,32.
El rellumu del sistema mengua 0,57 magnitúes mientres l'eclís.

L'analís del periodu d'AE Fornacis revela qu'ésti varia de forma cuasi-sinusoidal, variaciones que pueden debese a la presencia d'un tercer oxetu.
El periodu orbital d'esti cuerpu sería de 6,912 años aproximao y tendría una masa mínimo 47 vegaes mayor que la masa de Xúpiter, per debaxo de la llende estelar.
Por ello, si la órbita d'esti oxetu fuera coplanar cola de la binaria eclipsante, dichu oxetu sería una nana marrón.

## Ver tamién
*Llista d'estrelles variables

## Referencies
AB Ceti

**AB Ceti** (AB Cet / HD 15144 / HR 710) ye un sistema estelar na constelación de Cetus de magnitú aparente +5,86.
Catalogada como estrella doble **ADS 1849** xunto a **BD-15 426B**, piénsase que dambes estrelles formen una binaria amplia —non yá tienen el mesmu movimientu propiu— con un periodu bien llargu.
Distante 214 años lluz del Sistema Solar, ye posible que forme parte de la corriente d'estrelles de l'Asociación estelar del sietestrellu.

AB Ceti ye, de la mesma, una espectroscópica con un periodu orbital de 2,998 díes. La componente principal, **AB Ceti Aa**, ye una estrella químicamente peculiar de tipu espectral A6Vsp con una temperatura efectivo de 8430 ~ K y una lluminosidá 13,5 vegaes mayor que la solar.
Tien una masa envalorada de 1,84 mases solares y el so radiu puede ser un 63% más grande que'l del Sol.
Les llinies d'estronciu nel so espectru son bien fuertes, siendo considerada una estrella «bien rica» en estronciu.

Piénsase que la componente menos brillosa del sistema, **AB Ceti Ab**, ye una nana blanca. El sistema emite rayos X duros moderadamente, que'l so orixe puede provenir d'esta componente. Asumiendo la masa y el radiu enantes citaos pa la componente Aa, xunto a una velocidá de rotación proyeutada de 10 km/s pa tala componente, la masa de la nana blanca sería de 0,62 mases solares, cerca del valor observacional más probable pa mases de nanes blanques.
La edá del sistema envalórase en ~ 425 millones d'años.

## Referencies
AK Pictoris

**AK Pictoris** (AK Pic / GJ 3400) ye un sistema estelar na constelación de Pictor de magnitú aparente +6,18.
Alcuéntrase a 69 años lluz del Sistema Solar y ye miembru de la nueva Asociación estelar d'AB Doradus. 

La componente principal del sistema, **GJ 3400 A**, ye una nana mariella de tipu espectral G2V con una temperatura superficial de 5740 - 5768 K.
Relluma con una lluminosidá cimera nun 45% a la lluminosidá solar.
El so radiu ye un 30% más grande que'l radiu solar y xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación de 17,6 km/s. El so periodu de rotación ye de 2,60 díes, equivalente a 1/10 del que tien el Sol.
Tien una masa igual a la masa solar y ye una estrella bien nueva; una fonte otorgar una edá de 26 millones d'años —1/180 parte de la edá del nuesu Sol—, ente qu'otra, tomando como referencia la so pertenencia a l'Asociación estelar AB Doradus, alza esta cifra hasta los 75 millones d'años.
Presenta una metalicidá inferior a la solar nun 40% pero la so bayura de litiu ye notablemente cimeru a la solar (logє[Li] = 3,16).
Detectóse escesu na emisión infrarroxa a 24 μm procedente de la estrella, lo que suxer la presencia d'un discu circumestelar de polvu. 

La componente secundaria del sistema, **GJ 3400 B**, ta separada visualmente de la primaria 0,30 segundos d'arcu.
Ye una nana naranxa de tipu inciertu ente K3 y K7 que orbita a 6,4 UA de la so compañera.

Amás, la estrella primaria pue ser, de la mesma, una binaria espectroscópica.
Ye brillosu na rexón de rayos X, tando incluyida ente les cien estrelles más brilloses en dicha rexón del espectru distantes menos de 50 pársecs del Sistema Solar.
Catalogada como variable de tipu BY Draconis, el so rellumu fluctúa 0,05 magnitúes nun periodu igual al so periodu de rotación.

## Referencies
Al Giedi

**Al Giedi** (α Cap / α Capricorni) ye una estrella doble óptica asitiada na constelación de Capricorniu, el so nome provién del árabe **الجديّ** *al-jadiyy* y signifca "la cabra" o n'otra acepción, "el mozu".

La componente principal denominada ** α1 ** Capricorni ye conocida como *Prima Giedi* y ye en realidá una estrella binaria formada por una superxigante mariella y una estrella d'octava magnitú s 0,65 segundos d'arcu de distancia.

La componente secundaria **α2 ** Capricorni o *Secunda Giedi* alcuéntrase a 0,11 graos de ** α1 ** Capricorni, polo que ye xebrable a güeyu, y ye una xigante mariella.

## Referencies

## Enllaces esternos
Al Kalb al Rai

**Al Kalb al Rai** (ρ Cephei / ρ2 Cephei / 29 Cephei) ye una estrella de magnitú aparente +5,45 asitiada na constelación boreal de Cepheus.

Asitiada a una distancia de 237 años lluz del Sistema Solar, Al Kalb al Rai ye una estrella blanca de la secuencia principal de tipu espectral A3V. Asemeyáu a munches otres d'esti tipu visibles nel cielu nocherniegu —tales como Denébola (β Leonis), Megrez (δ Ursae Majoris) o Heze (ζ Virginis)— tien una temperatura superficial averada de 8400 K.
Anque, al igual que'l Sol, ye una estrella de la secuencia principal —la so enerxía provién de la fusión d'hidróxenu en heliu—, relluma con una lluminosidá 34 vegaes superior al de la nuesa estrella.
La so velocidá de rotación, igual o superior a 133 km/s, ye unes 66 vegaes más alta que la del Sol pero comparable a la d'otres estrelles de carauterístiques allegaes.

## Referencies

* Rho Cephei - Star  (SIMBAD)
*
Al Kaphrah

**Al Kaphrah**, **El Kophrah** o **Al Kafzah** son distintos nomes polos que ye conocida la estrella Ji Ursae Majoris o Chi Ursae Majoris (χ UMa / 63 Ursae Majoris). Asitiada na constelación del sietestrellu —nel pie delanteru derechu de la osa—, tien magnitú aparente +3,71 y alcuéntrase a 196 años lluz del Sistema Solar.

Ye Al Kaphrah una xigante naranxa de tipu espectral K0.5IIIb con una temperatura superficial de 4415 K. Relluma con una lluminosidá 172 vegaes mayor que la lluminosidá solar y el so radiu, calculáu a partir de la midida del so diámetru angular per aciu interferometría, ye 22,2 vegaes más grande que'l del Sol.
Como tantes otres xigantes, ye una estrella de lenta rotación, xirando a una velocidá de 1,15 km/s. Esta cifra tien de ser considerada como una llende inferior —el valor real depende del enclín del so exa de rotación, que nun se conoz—, implicando un periodu de rotación de cuasi 1000 díes.

La masa d'Al Kaphrah ye'l doble de la masa solar y, con una edá de siquier 1000 millones d'años, empezó la so andadura na secuencia principal como una estrella caliente de tipu B.
Nun se sabe con certidume'l puntu exautu nel que s'atopa a lo llargo del so evolución; sicasí, a diferencia de la mayor parte de les xigantes de tipu K —como Dubhe (α Ursae Majoris), tamién na sietestrellu—, nun ye una estrella que funda heliu nel so interior.
La so baxa metalicidá —tien una bayura relativa de fierro equivalente al 37% del valor solar— según la so alta velocidá relativa respectu al Sol —44 km/s, unos trés vegaes superior al valor normal—, suxeren que ye una visitante d'otra rexón de la Vía Lláctea.

## Referencies
Al Minliar al Asad

**Al Minliar al Asad** (κ Leo / κ Leonis / 1 Leonis) ye un sistema estelar na constelación de Leo.
Debe'l so nome al astrónomu persa Ulugh Beg y el so significáu ye «la ñariz del lleón».
Alcuéntrase a 201 años lluz del Sistema Solar.

Al Minliar al Asad ye una xigante naranxa de tipu espectral K2III con una temperatura superficial de 4375 K.
95 vegaes más lluminosa que nuesu Sol, tien un diámetru 17 vegaes más grane que'l diámetru solar.
Xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación igual o superior a 1,9 km/s, lo que da llugar a un periodu de rotación de 400 díes —siendo ésti un valor máximu—.
Tien una metalicidá —bayura relativa d'elementos más pesaos que'l heliu— cercana a la solar.
Con aproximao'l doble de la masa solar, nun se conoz con exactitú en qué estáu evolutivu alcuéntrase anguaño.
En función d'ello la so edá puede ser de 1000 o 1500 millones d'años.

Visualmente esisten dos estrelles, denominaes Kappa Leonis B y Kappa Leonis C, respeutivamente a 2,4 y 149 segundos d'arcu d'Al Minliar al Asad.
Anque la segunda nun ta gravitacionalmente xunida a ella, Kappa Leonis B sí forma verdaderu un sistema binariu.
De magnitú +9,7 —que correspuende a una estrella análoga al Sol— ta dixebrada siquier 150 UA del so brillosu compañera.

## Referencies
Al Minliar al Shuja

**Al Minliar al Shuja** (σ Hydrae / σ Hya / 5 Hydrae) ye una estrella na constelación d'Hidra de magnitú aparente +4,44.
El so nome, n’árabe «la ñariz de la hidra», indica la so posición na cabeza de la hidra; **Minchir** y **Minchar**, nomes tamién utilizaos pa designar a esta estrella, provienen del mesmu raigañu árabe.
Alcuéntrase a 353 años lluz del Sistema Solar.

Al Minliar al Shuja ye una xigante naranxa de tipu espectral K1III con una temperatura efectivo de 4489 ~ K.
Tien un diámetru 34 vegaes más grande que'l del Sol, cifra calculada a partir de la midida direuta del so diámetru angular considerando'l escurecimientu de llimbu —2,25 milisegundos d'arcu—.
La so lluminosidá ye unes 166 vegaes mayor que la lluminosidá solar.

Al Minliar al Shuja tien una metalicidá mayor que la del Sol, con una bayura relativa de fierro ente un 30 y un 40% superior a la solar.
En rellación a esti últimu elementu, les bayures de sodiu y siliciu son mayores que nel Sol, ente que pal calciu reparar un enclín inversu.
Xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 2,95 km/s.

## Referencies
AI Velorum

**AI Velorum** (AI Vel / HD 69213 / HIP 40330) ye una estrella variable na constelación de Vela, la vela del Argo Navis, asitiada 2,8º al nor-nordeste de g Velorum. De magnitú aparente media +6,56, alcuéntrase a 328 años lluz de distancia de la Tierra.

AI Velorum ye una subxigante o estrella de la secuencia principal blanca de tipu espectral A9IV/V. Con una temperatura de 7960 K, ye 22 vegaes más lluminosa que'l Sol, siendo'l so radiu 2,5 vegaes mayor que'l radiu solar. Descubierta en 1931 por Ejnar Hertzsprung, primeramente foi catalogada como variable RR Lyrae, pero llueu se repararon peculiaridaes decididamente insólites que la estremaben d'esti grupu de variables. M. S. Bessell en 1969 introdució la denominación d'estrelles variables AI Velorum p'aquelles variables Delta Scuti que la so amplitú de variación yera cimera a 0,3 magnitúes. Anguaño ye'l prototipu d'esta clase de variables.

El rellumu d'AI Velorum bazcuya ente magnitú +6,15 y +6,76 a lo llargo d'un periodu de 0,11157 díes. Sicasí, les sos curves de lluz amuesen ciertes traces inusuales y daqué esconcertantes; dellos máximos son el doble d'alto qu'otros, y un máximu bien eleváu puede dir siguíu d'otru bien pequeñu. Coles mesmes, la so velocidá radial ye variable ente 0 y 40 km/s. Tou ello evidencia un casu de pulsaciones con dellos periodos superpuestos. Asina, xunto al periodu principal esisten periodos secundarios de 46, 64 y 124 minutos, de manera que cuando la interferencia ente los múltiples periodos ye constructiva'l rellumu de la estrella aumenta en cuasi 1 magnitú, y cuando ésta ye destructiva l'aumentu supón namái una pequeña fracción de magnitú.

## Referencies
Ain (estrella)

**Ain** (ε Tau / ε Tauri / 74 Tauri) ye una estrella asitiada na constelación de Tauru que pertenez al cúmulu abiertu de les Híades. Tamién ye conocida como **Oculus Borealus**, que significa'l güeyu». La so magnitú aparente ye +3,53.

Asitiada a 155 años lluz del Sistema Solar, Ain pertenez al tipu espectral G9.5III y ye una de les cuatro xigantes naranxes de les Híades, siendo les otres Hyadum I (γ Tauri), Hyadum II (δ1 Tauri) y θ<sup>1</sup> Tauri. Tien una lluminosidá de 73 soles y el so radiu ye 13 vegaes mayor que'l radiu solar. La temperatura superficial d'esta estrella algama los 4925 K. Al igual qu'otres estrelles del cúmulu, el conteníu de metales de Ain ye un 40% mayor que nel Sol. La so masa, unes 2,7 vegaes la masa solar, dexa envalorar la so edá según la del conxuntu de les Híades nunos 650 millones d'años.

## Sistema planetariu

En 2007 afayóse un planeta estrasolar masivu orbitando en redol a Ain. El planeta completa'l so órbita —hasta ciertu puntu escéntrica— cada 1,6 años. Foi'l primer planeta descubiertu nuna estrella d'un cúmulu abiertu. Xunto a Pólux (β Geminorum) ye una de les dos xigantes visualmente brilloses onde se conoz la esistencia de planetes.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
Al Nair

**Al Nair** (α Gruis / α&nbsp;Gru) ye la estrella más brillosa de la constelación de Grus, «la grulla», con magnitú aparente +1,73. El so nome provién del árabe النائر (*an-nayyir*), y significa «la brillosa». En China yera conocida como **Ke**.

Al Nair ye una subxigante blancu-azulada caliente de tipu espectral B7IV, que la so temperatura efectivo ye de 13.500&nbsp;K. Ye tan lluminosa como 380 soles —incluyendo la radiación emitida na rexón del ultravioleta— y tien un radiu, calculáu a partir de la midida direuta del so diámetru angular, 3,3 vegaes más grande que'l la solar.
Como otres estrelles del so tipu, rota a gran velocidá, 120 vegaes más apriesa que'l Sol. La so velocidá de rotación ye de, siquier, 236&nbsp;km/s, completando un xiru en menos d'un día.
Tocantes al so estáu evolutivu, ta cerca de concluyir la fusión nuclear del so hidróxenu internu anque quiciabes algamara yá dichu puntu.
La so edá envalórase en 100 millones d'años.

Otra manera ye una estrella «bien normal», tantu que-y la considera como'l prototipu de la so clase. Puesto que tien un espectru simple con poques llinia d'absorción producíes polos átomos de la so atmósfera, utilizar como «fondu» pa estudiar el gas interestelar.
Alcuéntrase a 101 años lluz de distancia del Sistema Solar. 

## Referencies

## Ver tamién
* Estrella (náutica)
Al Niyat

**Al Niyat** (σ Sco / σ Scorpii / 20 Scorpii) ye una estrella na constelación d'Escorpiu, l'escorpión, de magnitú aparente +2,90. El so nome vien del árabe النياط *an-niyāţ*, y significa «les arteries» (del escorpión), en referencia a les dos estrelles que flanqueen a Antares (α Scorpii) —el corazón del escorpión—, σ Scorpii y τ Scorpii.

Al Niyat forma un sistema estelar cuádruple. Les dos estrelles principales son dos estrelles calientes, una estrella azul del raru tipu espectral O9V y una xigante azul de tipu B2III, siendo'l periodu orbital de 33 díes. Puesto que la distancia del sistema nun ye bien conocida (envalórase que ta a 735 años lluz de distancia, pero con un error de ± 134) y asumiendo que la lluminosidá de dambes estrelles puede ser similar, caúna d'elles puede rellumar como 30.000 soles aproximao, una vegada considerada la radiación ultravioleta qu'emiten. Piénsase que la xigante azul B2 ye una variable Beta Cephei, que fai que la so magnitú aparente varie cuasi imperceptiblemente ente +2,86 y +2,94 nun periodu de daqué menos de 6 hores.

Visualmente a mediu segundu d'arcu, que correspuende a una distancia real de siquier 120 UA, esiste una tercer estrella de magnitú aparente +5,2 denomada **Al Niyat C**. El so periodu orbital alredor del par interior ye de más de 100 años. Paez que ye una estrella de tipu espectral B.

A una distancia entá mayor, a 20 segundos d'arcu y más de 4500 UA, puede apreciase una cuarta estrella, **Al Niyat B**. Ye tamién una estrella azul de la secuencia principal anque daqué más fría que les otres y clasificada como B9. La so magnitú aparente ye +8,7.

## Referencies

* Sigma Scorpii (SIMBAD)
* Al Niyat/Sigma (Stars, Jim Kaler)
Al Thalimain

**Al Thalimain** ye un nome utilizáu pa designar a dos estrelles distintes de la constelación d'Aquila:

* &iota; Aquilae (41 Aquilae), llamada tamién **[[Al Thalimain Posterior]]**, de magnitú aparente +4,35.
* &lambda; Aquilae (16 Aquilae), llamada tamién **[[Al Thalimain Prior]]**, de magnitú aparente +3,42.
Al Thalimain Posterior

**Al Thalimain Posterior** (ι Aquilae / ι Aql / 41 Aquilae) ye una estrella na constelación del Águila de magnitú aparente +4,35. Comparte'l nome d'Al Thalimain con λ Aquilae a pesar de que la separación visual ente dambes ye de 8º. El nome, proveniente de l'antigua tradición árabe, procede del términu الثالمين *ath-thalīmain*, que'l so significáu ye «los dos avestruces». La pallabra *Posterior* utilizóse pa indicar que nel so movimientu aparente al traviés del cielu ι Aquilae sigue a λ Aquilae. 

Asitiada a 307 años lluz del Sistema Solar, Al Thalimain Posterior apaez catalogada como una xigante azul de tipu espectral B5III. Con una temperatura superficial de 14.020 K, relluma con una lluminosidá 445 vegaes superior a la lluminosidá solar. La so velocidá de rotación ye de 73 km/s —siendo ésti una llende inferior, una y bones lo que se repara ye la velocidá proyeutada—, completando un xiru en menos de 2,5 díes. El so diámetru y la so masa son, respeutivamente, 3,6 y 4,3 vegaes mayores que los del Sol; esti últimu parámetru amuesa qu'Al Thalimain Posterior nun ye en realidá una estrella xigante sinón una estrella que la so enerxía provién de la fusión del so hidróxenu internu, con una edá averada de namái 140 millones d'años.

Clasificada como una estrella doble, Al Thalimain Posterior tien una compañera visual de magnitú 13 separada 43 segundos d'arcu. La so velocidá de separación ye, sicasí, demasiao grande por que constituyan un verdaderu sistema binariu.

## Referencies
Al Thalimain Prior

**Al Thalimain Prior** (λ Aquilae / λ Aql / 16 Aquilae) ye una estrella na constelación del Águila de magnitú aparente +3,42.

## Nome
λ Aquilae comparte'l nome de **[[Al Thalimain]]** con ι Aquilae. Dichu términu provién del árabe الثالمين, *ath-thalīmain*, que'l so significáu ye «los Dos Avestruces». La pallabra «*Prior*» utilizóse pa indicar que λ Aquilae preciede a ι Aquilae nel so movimientu al traviés del cielu.

Coles mesmes, esta estrella yera conocida na astronomía china, xunto a 14 Aquilae, 15 Aquilae y otres estrelles de la vecina constelación de Scutum, como **Tseen Peen**, «el Cascu Celestial».

## Carauterístiques
Asitiada a 125 años lluz del Sistema Solar, Al Thalimain Prior ye una estrella blancu-azulada de la secuencia principal de tipu espectral B9Vn. Con una temperatura superficial de 11.500 K, relluma con una lluminosidá —incluyendo la radiación emitida nel ultravioleta— 84 vegaes superior a la lluminosidá solar. El so diámetru y la so masa son, respeutivamente, 2,3 y 2,8 vegaes mayores que los del Sol. La so velocidá de rotación ye de 133 km/s —siendo ésti una llende inferior, una y bones lo que se repara ye la velocidá proyeutada—, completando un xiru cada 21 hores.

Al Thalimain Prior ye una estrella nueva que la so edá envalorada ye de 425 millones d'años; conforme vaya evolucionando va tresformar nuna xigante pa terminar la so vida como una nana blanca con una masa de 0,7 mases solares.

## Referencies
Albali

**Albali** (Epsilon ε Aquarii) ye una estrella perteneciente a la constelación d'Aquarius, la 5ª más brillosa. Alcuéntrase a unos 229 años lluz de la Tierra.

## Llocalización
**Albali** puede vese nel estremu derechu d'Aquarius, con una magnitú aparente de +3,75.

## Referencies

## Enllaces esternos
Albireo

**Albireo** (β Cyg / β Cygni / 6 Cygni) ye una estrella na constelación del Cisne. Anque tien la denominación de Bayer "*[[Beta]]*" —segunda lletra del alfabetu griegu—, ocupa'l quintu llugar tocantes a rellumu dientro de la constelación, siendo superada por Deneb (α Cygni), Sadr (γ Cygni), Giennah (ε Cygni) y δ Cygni.
Asitiada na cabeza del cisne, Albireo ye tamién conocida como "estrella del picu".
Al pie de les estrelles enriba mentaes, forma'l asterismu de la Cruz del Norte.

## Nome
Albireo ye un nome resultante d'una serie d'errores y males traducciones.
Orixinalmente, nos testos árabes, la estrella apaez como **Al-Minhar al-Dajajah**, "el picu de la pita".
El nome actual paez provenir de *Ornis*, nome griegu que designa a la constelación de Cygnus, que pasó a ser *Urnis* n'árabe.
Al traducilo al llatín, pensóse equivocadamente que dichu nome referir a la planta *[[Erysimum officinale]]*, siendo traducíu col nome d'esta planta en llatín, *Ireo*.
Darréu consideróse que *ab Ireo* ("de Ireo") yera una mala traducción d'un términu árabe, dando llugar al nome actual *Al-bireo*.

## Carauterístiques físiques

Anque a simple vista Albireo apaez como una estrella simple, con un telescopiu o unos prismáticos se resuelve nuna estrella doble. De los dos componentes, separaes 35 segundos d'arcu, una ye mariella y tien magnitú aparente +3,05 —Albireo A—, ente que la otra ye azul y de magnitú +5,12 —Albireo B—, ufiertando un inmeyorable contraste ente les estrelles dobles del cielu nocherniegu.
Nun se sabe con certeza si Albireo A y Albireo B formen una verdaderu sistema binariu; si realmente tán gravitacionalmente xuníes, el so periodu orbital ye de siquier 75.000 años.

**Albireo A** ye, de la mesma, una estrella binaria; la so duplicidá afayóse por interferometría de moteáu en 1976.
La componente principal d'esti par ye una xigante lluminosa naranxa de tipu espectral K3 y 4.400 K de temperatura. 950 vegaes más lluminosa que'l Sol, tien un diámetru 50 vegaes más grande que'l diámetru solar.
La so compañera ye una estrella caliente de la secuencia principal de tipu B9V y 11.000 K de temperatura. La lluminosidá d'esta postrera ye 100 vegaes superior a la lluminosidá solar.
La separación media ente dambes estrelles ye de 40 UA —la órbita ye bien escéntrica— y el periodu orbital ye de cerca de 100 años.

**Albireo B** ye similar a la componente menos brillosa del par A, una estrella de la secuencia principal de tipu B8 con una temperatura de 12.100 K. 190 vegaes más lluminosa que'l Sol, xira rápido sobre sigo mesma con una velocidá de rotación de siquier 250 km/s, siendo el so periodu de rotación inferior a 14,4 hores.
Como frecuentemente asocede n'estrelles que roten a gran velocidá, Albireo B ye una estrella Be, tando arrodiada por un discu de gas resultante de la perda de material estelar.

Albireo alcuéntrase a 385 años lluz de distancia del Sistema Solar.

## Referencies
* Albireo A (SIMBAD)
* Albireo B (SIMBAD)
* Albireo (Stars, Jim Kaler)

## Referencies

## Enllaces esternos
Alchiba

**Alchiba** o **Alchita** ye'l nome de la estrella **α Corvi** (α Crv / 1 Corvi / HD 105452), de magnitú aparente +4,00 y namái la quinta más brillosa de la constelación de Corvus, a pesar de tener la denominación de Bayer *[[Alfa]]*. El so nome provién de la pallabra árabe الخباء *Al Ḣibā‘* y significa «la tienda» —entendiéndose como vivienda—.
En China yera conocida como **Yew Hea** (右轄), «la exa derecha».

Alchiba ye una estrella mariella de tipu espectral F0 cercana al Sistema Solar, a 48,2 años lluz de distancia, con una temperatura efectivo de 7000 ~ K.
Non tan distinta del Sol, la so masa ye namái un 20% mayor que la del mesmu, siendo la so lluminosidá 4 vegaes mayor que la lluminosidá solar.
El so radiu ye un 67% más grande que'l del Sol y xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 23,5 km/s, dando llugar a un periodu de rotación igual o inferior a 3,6 díes.
D'antiguo catalogada como xigante, güei considérase una estrella de la secuencia principal o, ello ye que cuasi una estrella subenana, pos el so rellumu ye inferior a otres estrelles de la so clase. Esta clase d'estrelles son enforma calientes pa la so temperatura, resultáu del so baxu conteníu en metales. Anque Alchiba nun ye una subenana clásica, el so conteníu en fierro ye namái'l 25% de la solar.
La so edá envalórase en 400 millones d'años.

Abarrúntase qu'Alchiba pue ser una binaria espectroscópica, anque enagora la so duplicidá nun foi confirmada.

## Ver tamién
* Llista d'estrelles brilloses más cercanes

## Referencies
Alamak

**Alamak** o **Almach** (γ Andromedae / γ And / 57 Andromedae) ye la tercera estrella más brillosa de la constelación d'Andrómeda, dempués d'Alpheratz (α Andromedae) y Mirach (β Andromedae). Alcuéntrase a 350 años lluz del Sistema Solar. Con pequeños telescopios puédese resolver nuna estrella doble con dambes componentes dixebraes unos 10 segunos d'arcu, siendo un oxetivu interesante pal astrónomu aficionáu.

La estrella más brillosa del par, **Alamak A** o γ1 Andromedae (HD 12533), tien magnitú aparente +2,19 y ye una xigante naranxa lluminosa de tipu espectral K3IIb con una temperatura averada de 4500 K. Tien un radiu 80 vegaes más grande que'l radiu solar y una lluminosidá unes 2000 vegaes mayor que la del Sol.

La otra componente, γ2 Andromedae (HD 12534), ye de la mesma una estrella binaria, formada por una estrella de tipu espectral B8V, **Alamak B**, y otra de tipu A0V, **Alamak C**. Estos dos estrelles tán dixebraes una media de 33 UA y el so periodu orbital ye de 63,7 años. Alamak B vuelve ser una binaria espectroscópica, colos dos componentes bien próximes ente sigo nuna órbita que completen cada 2,7 díes. Una masa conxunto de 8,7 mases solares pa γ2 Andromedae dexa envalorar la cuarta componente del sistema como una estrella blanca de la secuencia principal de tipu A7 o similar.

## Referencies