Limosa lapponica

L' ye una especie d'ave caradriforme de la familia Scolopacidae que cría nes mariñes del Árticu y na tundra principalmente del Vieyu Mundu, y envierna nes mariñes de rexones templaes y tropicales del Vieyu Mundu. Fai'l vuelu más llargu ensin paraes que se conoza pa dalguna ave y tamién el viaxe más llargu ensin poses p'alimentase que realice dalgún animal, 13.690 quilómetros, a lo llargo d'una ruta rexistrada que va dende Alaska hasta Nueva Zelanda.

## Descripción
*Limosa lapponica* ye una especie con pates relativamente curties ente les becasinas. El permediu de llargor de picu a cola ye 37-41 cm, con valumbu d'ales de 70-80 cm. Los machos promedian daqué menos que les femes pero con rangos que se superponen; los machos pesen 190-400 g, mientres les femes pesen 260-630 g; esiste tamién variación rexonal (vea subespecies, más palantre). L'adultu tien piernes gris-azulaes y un picu bien llargu, escuru, con una llixera combadura escontra riba y rosado na punta. El pescuezu, pechu y barriga son de color coloráu lladriyu ensin interrupciones nel plumaxe de reproducción, y blancuciu pel hibiernu. L'envés ye gris motudu.

Estrémase de *[[Limosa limosa]]* pola so cola barrada, en cuenta de dafechu negra, y pola falta de barres blanques nes ales. La especie más similar ye *[[Limnodromus semipalmatus]]*.

## Subespecies
Esisten trés subespecies, llistaes d'oeste a este:
 
**[[Limosa lapponica lapponica]]* Linnaeus, 1758. Cría dende Escandinavia hasta la Península de Taimir (Siberia, Rusia); envierna nes mariñes occidentales d'Europa y África dende les Islles Britániques y Holanda hasta Sudáfrica, y tamién alredor del Golfu Pérsicu. Ye la subespecie más pequeña, machos hasta 360 g, femes hasta 450 g.

**[[Limosa lapponica menzbieri]]* Portenko, 1936. Cría dende la península de Taimir hasta'l delta del Ríu Kolyma; envierna nel sueste d'Asia y n'Australia. Ye entemedia ente les otres dos subespecies.

**[[Limosa lapponica baueri]]* Naumann, 1836. Cría nel estremu nordeste d'Asia al este del Ríu Kolyma, y n'Alaska occidental; envierna n'Australia y Nueva Zelanda. Ye la subespecie más grande.

## Dieta
Aliméntase sondiando col picu nes sableres enfollagaes de marea o en barraqueres. Na vexetación baxa puede recoyer inseutos a la vista. Principalmente, come inseutos y crustáceos pero tamién partes de plantes acuátiques.

## Reproducción
L'hábitat de cría ye l'Árticu d'Europa, Asia y oeste d'Alaska na tundra abierta. Añera nel suelu, usualmente en vexetación baxa.

## Migraciones

*Limosa lapponica* migra en bandaes escontra les mariñes d'Europa, África, sur d'Asia, Australia y Nueva Zelanda – onde la subespecie *Limosa lapponica baueri* ye llamada *Kūaka* en Maorí.

En 2007, demostróse que realiza'l vuelu más llargu ensin paraes que nenguna otra ave. Usando siguimientu satelital, aves de Nueva Zelanda fueron marcaes y siguíes hasta'l Mar Mariellu en China

Según el Dr. Clive Minton (del *Australasian Wader Studies Group*) "La distancia ente estos dos llugares ye de 9.575 km, pero la ruta real siguida por esta ave foi de 11.026 km . Ésti ye'l vuelu más llargu ensin paraes conocíu en dalguna ave. El vuelu tomó aproximao 9 díes. Siquier trés otres avocetas d'esta especie tamién paecen algamar el Mar Mariellu dempués de vuelos ensin paraes dende Nueva Zelanda."

Una fema n'especial de la bandada, moteyada "Y7", voló más palantre de China hasta Alaska y permaneció ellí mientres la estación de cría. Depués, el 29 d'agostu de 2007, partió nun vuelu ensin paraes dende la península de Avinof n'Alaska occidental, hasta'l Ríu Piako, cerca de Thames, Nueva Zelanda, estableciendo un nuevu record de vuelu conocíu de 11.570 km .

 Aves d'esta especie tresmanaes dende Europa y Asia apaecen dacuando en dambes mariñes d'América del Norte

## Proteición
*Limosa lapponica* ye una de les especies a les cualos aplícase'l *Alcuerdo sobre la Consevación d'Aves Acuátiques MigratoriasAfricanas-Eurasiáticas* (AEWA).

## Referencies

*BirdLife International 2008. ''Limosa lapponica''. In: IUCN 2008. 2008 IUCN Red List of Threatened Species

## Enllaces esternos
*Videos y semeyes na Internet Bird Collection