Papa Franciscu

**Franciscu** (en llatín: *Franciscus*; ), que nació como **Jorge Mario Bergoglio**, foi'l papa númberu 266 de la Ilesia Católica. Resultó elixíu'l 13 de marzu de 2013, depués de la renuncia al cargu de Benitu XVI, polos cardenales que votaron nel cónclave. Foi'l primer pontífiz americanu y el primer papa non européu dende'l siriu Gregorio III fináu en 741. Diba años, depués de la muerte del papa Xuan Pablu II el 2 d'abril de 2005, considerárenlu candidatu pa ocupar el puestu de Sumu Pontífiz, pero al final elixeron a Joseph Ratzinger.

Escoyó'l so nome papal n'honor de San Franciscu d'Asís.. Al ser el primer pontífiz con esi nome, nun tomó numberal nengún; polo tanto la so denomación foi la de ***papa Franciscu***, y non ***papa Franciscu I***.

Exerciera d'arzobispu de Buenos Aires dende 1998, siendo promovíu a cardenal nel 2001.

## Biografía
Jorge Bergoglio nació na ciudá de Buenos Aires el 17 d'avientu de 1936, fíu d'un matrimoniu d'italianos formáu por Mario Bergoglio (emplegáu ferroviariu) y Regina (ama de casa).

Graduóse na escuela secundaria industrial ENET N º 27 Hipolito Yrigoyen, col títulu de téunicu químicu. A los 21 años (en 1957) va decidir convertise en sacerdote. Ingresó nel seminariu del barriu Vila Devot, como noviciu de la orde xesuita.

### Sacerdociu
Ordenáronlu sacerdote'l 13 d'avientu de 1969. Dende entós fadrá una llarga carrera dientro de la orde de la que va llegar a ser «provincial» dende 1973 hasta 1979, yá mientres la Dictadura cívico-militar arxentina.

### Obispu y cardenal

Depués d'una gran actividá como sacerdote y profesor de teoloxía, conságrase obisbu titular d'Auca'l 20 de mayu de 1992, pa exercer como ún de los cuatro obispos auxiliares de Buenos Aires.

Cuando la salú del so predecesor na archidiócesis de Buenos Aires, l'arzobispu Antonio Quarracino torna feble, Bergoglio ye designáu coaxutor el 3 de xunu de 1997 p'algamar, a la fin, el cargu d'arzobispu de Buenos Aires el 28 de febreru de 1998.

Mientres el colexu cardenaliciu del 21 de febreru de 2001, el papa Xuan Pablu II nómalu cardenal del títulu de santu Roberto Belarmino. Amás constitúise na primacía d'Arxentina, resultando asina'l superior xerárquicu de la Ilesia católica d'esti país.

Forma parte de la Comisión p'América Llatina, la Congregación pal Cleru, el Conseyu Pontificiu pa la Familia, la Congregación pal Cultu Divín y la Disciplina de los Sagramentos, el Conseyu Ordinariu de la Secretaría Xeneral pal Sínodu de los Obispos y la Congregación pa los Institutos de Vida Consagrada y les Sociedaes de Vida Apostólica.

En virtú de la so posición, foi amás miembru de la Conferencia Episcopal Arxentina -de la que foi presidente en dos ocasiones, hasta'l 2011 - y del Conseyu Episcopal Llatinoamericanu (CELAM).

### Vaticanu
Al morrer Xuan Pablu II, yeren 117 los cardenales menores de 80 años en condiciones de votar pa elixir un papa nuevu, ente los que taba'l cardenal Bergoglio, del que se diz qu'algamara 40 votos de los 77 que yeren necesarios pa ser escoyíu.
Sicasí, yá qu'hai obligación de secretu absolutu pa los asistentes al cónclave (Constitución Apostólica* [[Universi Dominici Gregis]]* de 22 de febreru de 1996, cap. II, núm. 48) so pena d'escomunión acutada al Sumu Pontífiz (Códigu de Drechu Canónicu, canon 1399), esti datu ha de tomase como mera especulación.

## Muerte
El papa Franciscu morrió'l llunes 21 d'abril de 2025 a les 7:35 h (CEST) na so residencia de la Casa de Santa Marta, na Ciudá del Vaticanu, a los 88 años.

La so muerte foi confirmada pol cardenal Kevin Farrell nuna declaración televisada por Vatican Media. El día anterior, Domingu de Pascua, el pontífiz fixo la so postrera apaición pública dando la bendición *[[Urbi et Orbi]]* dende la Plaza de San Pedro. Magar la so presencia, observóse-y visiblemente debilitáu.

Según fontes oficiales, la causa de la muerte foi un accidente vascular cerebral (conocíu tamién como ictus) repentín, que sorprendió inclusive al personal médicu.

Dempués de la so muerte, activóse'l protocolu de sede vacante, dando entamu al periodu ensin papa. El cardenal Farrell asumió temporalmente la direición de la Ilesia y entamaron los preparativos pal cónclave que va escoyer al nuevu pontífiz.

Diversos líderes mundiales espresaron el so pésame. N'Arxentina, el presidente Javier Milei decretó siete díes de duelu nacional, ente qu'en Chile, el presidente Gabriel Boric decretó tres. N'España, tamién se declararon tres díes de duelu oficial.

## Ver tamién
*Llista de papes

## Referencies

## Enllaces esternos