Juan Francisco Giró

**Juan Francisco José Giró Zufriategui**  foi un políticu uruguayu. Presidente de la República ente 1852 y 1853.

Nació en Montevidéu'l 3 de xunu de 1791, fíu de José Giró, inmigrante español, y de María Zufriategui, uruguaya, fía de padres vascos. Realizó estudios na so ciudá natal, en Buenos Aires y en Rio de Janeiro, según tamién n'España y nos Estaos Xuníos, onde moró ente 1812 y 1815.

Cabildante de Montevideo en 1816, nel últimu tramu del periodu artiguista. Integrante de los "Caballeros Orientales" xunto a Gabriel A. Pereira, Manuel Oribe y otros. Nuevamente cabildante en 1823, sofitó'l movimientu políticu d'aquel añu.

Adherente a la Cruzada Llibertadora de 1825, integró hasta 1827 el Gobiernu Provisional que surdió d'esta. Tamién participó na alministración de José Rondeau y na Asamblea Xeneral Constituyente y Llexislativa del Estáu en 1828.

Partidariu de Manuel Oribe, acompañó-y nel Gobiernu del Cerrito y actuó como'l so encargáu na misión que, en 1845, llogró la reconocencia de la independencia del Uruguái per parte d'España. Foi Senador en 1852.

Foi electu Presidente de la República'l 1 de marzu de 1852 pola Asamblea Xeneral pal periodu constitucional 1852-1856. Foi'l primer presidente que realizó en forma oficial una xira pel interior del país, dende ochobre a avientu de 1852. Foi depuestu por un motín militar entamáu per una parte del Partíu Coloráu en setiembre de 1853.

Yera nuevamente (dende 1860) senador, cuando finó en Montevideo el 8 de mayu de 1863.

## Gabinete de gobiernu

## Presidencia
Nos sos primeros actos el nuevu presidente intentó una política de pacificación, siendo la integración del so Ministeriu una prueba, yá que César Díaz, de fuerte filiación colorada, foi Ministru de Guerra, y Venancio Flores xefe políticu de Montevideo. De setiembre de 1852 a xineru de 1853 percorrió la campaña, interiorizándose del so estáu y necesidaes. N'apariencia, la paz y un gobiernu non bien executivu pero tampoco cafiante, afirmárense.

Pero les estorbises empezaron. La dramática situación financiera obligó al presidente a adoptar midíes d'esceición. Les policías eslleir por falta de pagu y la inseguridá reinaba nel mediu rural; nes puertes de la Tesorería clamaben los pensionistes y los emplegaos públicos; naide quería suministrar nada al Estáu. La renta aduanera taba alministrada por un Direutoriu mistu compuestu de representantes del Estáu y capitalistes acreedores del mesmu. Yera l'únicu recursu importante, fora del subsidiu brasilanu que nun bastaba. El 30 de marzu de 1852, Giró decretó que l'Estáu alministraría solo l'Aduana. D'esta manera arrampuñó a los acreedores particulares la garantía que'l gobierno coloriáu de la Defensa otorgára-yos. Esos comerciantes-capitalistes nun-y lo perdonaríen.

Enemistado cola base financiera del partíu coloráu, concluyó por enemistarse con tol grupu políticu.

El Brasil esixó en marzu de 1852 el nomamientu d'un comisariu p'afitar conxuntamente les llendes acordies con el tratáu d'ochobre de 1851. Giró decidió que primeramente'l tratáu tenía de ser aprobáu poles Cámares acordies colos preceptos constitucionales. Non cabo dulda de que Giró foi empuestu por auténtiques esmoliciones nacionalistes, yá que esperaba del Brasil un cambéu sustancial si poníen ciertes torgues a la ratificación. Más tamién ye facederu que'l presidente buscara "faer estáu públicu" de tolos trataos y demostrar con ello l'escasu cuidu con que los coloraos remanaren les rellaciones con Brasil.

Tocantes a Brasil, actuó con celeridad y prepotencia. El so Ministru Carneiro Leao, dio un plazu de 3 díes por que el Uruguái cumpliera, amenacia tantu más efectiva cuanto que l'exércitu brasilanu que lluchara contra Juan Manuel de Rosas Rosas inda se topaba en territoriu uruguayu. Giró pidió a Urquiza que mediara. Esti pocu pudo faer, daes les dificultaes internes por que taba pasando la Confederación Arxentina. Unvió a Luis José de la Peña escontra Montevidéu p'aconseyar al gobiernu l'aceptación de los trataos cola promesa de que'l Brasil fadría dellos cambeos. Giró aceptó los fechos peracabaos, roblándose un nuevu tratáu de llendes el 15 de mayu de 1852 ganando Uruguái territoriu nel Chuy y anulándose concesiones nes desaguaes del Cebollatí y el Tacuarí. Esti nuevu conveniu foi ratificáu por dambes Cámares, amestando la de diputaos: "cola esperanza d'ulteriores cambeos que lo pongan acordies colos verdaderos intereses de la República". Brasil llegó a primir ufiertando la so ayuda a los coloraos pa sostener una revolución.

L'alderique políticu reabríase por cuenta de cualquier episodiu que fixera referencia al pasáu inmediatu. El gobiernu entendió que so eses circunstancies tenía de proceder con enerxía. Esistía un dualismu peligrosu que lu debilitaba. Mientres exércitu y policía yeren coloriaos, el gobiernu adoptaba midíes que mancaben a los coloraos. Por ello'l presidente resolvió entamar la Guardia Nacional, alcordando a los soldaos enrolados la eleición de los sos xefes. Na campaña significaba que al exércitu coloráu opondríase una guardia nacional blanca. Los ministros coloraos arrenunciaron. La revolución preparóse.

El 18 de xunetu de 1853 españó'l motín coloráu, encabezáu por Melchor Pacheco y Obes y sofitáu polos acreedores del gobiernu que se creyeron desaposiaos pol decretu de Giró al arrampuña-yos l'Aduana. Esi día, aniversariu de Xurar de la Constitución, la Guardia Nacional apaeció formada anque ensin municiones. Foi esvalixada na Plaza Matriz pol 2ᵘ batallón de Cazadores. Hubo muertos. La Guardia foi escorrida en toes direiciones polos soldaos desenfrenaos, a quien, según paez, Pacheco fixera creer que se-yos despidiría. El presidente colos sos ministros y los representantes estranxeros oyó'l tirotéu dende'l Cabildru. Tuvo que confiar el caltenimientu del orde a los mesmos revoltosos. Los sos díes taben contaos.

Foi'l llamáu Partíu Conservador el protagonista d'esti llevantamientu. Integráu por dellos militares de nota y civiles cultos coloraos, yeren una minoría, pero potente, dáu'l sofitu militar y el financieru de los capitalistes movíos poles midíes financieres de Giró. Los sos líderes fueron José María Muñoz y Juan Carlos Gómez.

Giró vivió, ente xunetu y setiembre, en total incertidume. Los sos ministros fuéron-y impuestos polos rebeldes. Reparando que nun podía apoderar la situación, se asiló na Llegación de Francia'l 24 de setiembre de 1853.

¹ Integráu por Venancio Flores, Juan Antonio Lavalleja y Fructuoso Rivera.

## Referencies