open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
National Archives and Records Administration

La **National Archives and Records Administration** o **NARA** (n'asturianu *Archivos Nacionales y Alministración de Documentos*) ye una axencia independiente del Gobiernu federal d'Estaos Xuníos, que protexe y documenta los rexistros gubernamentales y históricos. Tien l'enfotu de que'l accesu públicu a esos documentos seya'l mayor posible. Ye la responsable d'asoleyar les actes del Congresu de los Estaos Xuníos, proclamaciones presidenciales, órdenes executives y regulaciones federales.

## Referencies

## Enllaces esternos

*
Carmen Suárez Suárez

**Carmen Suárez Suárez**  ye una profesora y política asturiana, conseyera d'Educación d'Asturies ente 2019 y 2021.

Estudió na Universidá d'Uviéu la llicenciatura de *Xeografía ya Historia* y el doctoráu en *Estudios de la Muyer*. Na UNED fizo la llicenciatura en *Filosofía y Ciencies de la Educación*.

Trabayó com profesora d'educación secundaria ente 1978 y 1986 y como inspeutora d'educación, primero en Navarra y llueu n'Asturies. 

## Referencies

## Enllaces esternos
*
Fernando Simón

**Fernando Simón Soria**  ye un médicu epidemiólogu español, direutor dende 2012 del Centru de Coordinación d'Alertes y Emerxencies Sanitaries del Ministeriu de Sanidá d'España, conocíu pol so llabor como voceru del comité especial sobre la enfermedá del virus del ébola n'España en 2014 y como voceru del Ministeriu de Sanidá escontra la pandemia del SARS-CoV-2 de 2020 n'España.

## Biografía
Estudió nel Colexu Montearagón; llicencióse en medicina na Universidá de Zaragoza, y diplomóse n'epidemioloxía na Escuela d'Hixene y Medicina Tropical de Londres. Complementó los sos estudios col Programa Européu de Formación n'Epidemioloxía d'Intervención del Centru Européu pa la Prevención y Control d'Enfermedaes enantes d'ingresar nel Cuerpu de Médicos Titulares del Estáu d'España.

Exerció como direutor del Centru d'Investigación n'Enfermedaes Tropicales de Manhica (Mozambique) y del Hospital de Ntita (Burundi). Dirixó'l programa del Centru Nacional d'Epidemioloxía (CNE) d'España y coordináu la Unidá d'Alerta y Respuesta Sanitaria de dicho centru ente 2003 y 2011.

Ye docente de la Escuela Nacional de Sanidá y miembru del comité asesor de Centru Européu pa la Prevención y Control d'Enfermedaes.

## Referencies

## Enllaces esternos

*
Shinzo Koroki

**Shinzo Koroki** (, ) ye un futbolista xaponés.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Takeshi Aoki

**Takeshi Aoki** (; ) ye un ex-futbolista xaponés.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Patxi Saez Beloki

**Patxi Saez Beloki**  ye un sociollingüista vascu miembru de la Real Academia de la Llingua Vasca (Euskaltzaindia). Ye Llicenciáu en Ciencies Sociales y de la Información y Especialista en Planificación Llingüística pola Universidá del País Vascu.

## El Paradigma del Carru
El 12 de febreru de 2016, en Bilbao, na sede oficial de la Real Academia de la Llingua Vasca, énte más d'un centenar d'académicos, investigadores y especialistes en llingua vasca, presentó per primer vegada el Paradigma del Carru, tamién denomináu Paradigma de la Necesidá Natural.

El Paradigma del Carru propón un nuevu paradigma sociollingüísticu para la revitalización de les llingües minorizaes. Ye un arquetipu o patrón teóricu qu'articula el carru de la revitalización de les llingües sobro dos ruedes motrices —la de l'alquisición de la llingua y la del so usu— que xiren al empar sobro un mesma exa retroalimentándose mutuamente. La tracción del carru de la revitalización llingüística empecípiase pola necesidá vital y funcional d'utilizar la llingua como preséu de comunicación social pa satisfaer les necesidaes humanes. Ye asina que la estructura teórica del Paradigma del Carru ta interconectáu cola Pirámide de Maslow o xerarquía de les necesidaes humanes.

Según determina esti marcu teóricu, la revitalización llingüística de toa llingua tien d'empezar por atender y satisfaer, nun primer momentu, les necesidaes humanes de comunicación efectives y afeutives más básiques y primitives del individuu (como son les rellaciones maternofiliales y familiares, según les rellaciones más íntimes d'amistá y confraternidad). Dempués d'apinar les necesidaes vitales de comunicación de la primer socialización del individuu la revitalización llingüística tien de centrase nes necesidaes naturales de comunicación de la segunda socialización como la educación y culturización del individuu na qu'intervienen axentes socializadores tan importantes como la escuela y los medios de comunicación con un papel bien relevante para internet y les redes sociales. A lo último, según el Paradigma del Carru, l'actividá humana por antonomasia, venceyada estrechamente cola evolución social y que ye tresversal a toles necesidaes humanes, ye'l trabayu. Col trabayu quitar la sede dende la necesidá humana más primixenia, como ye la necesidá vital d'alimentación, hasta la más complexa o sofisticada, como ye la autorrealización del ser humanu, asitiada nel cumal de La Pirámide de Maslow. Poro, la recuperación efectiva de toa llingua, tocantes a preséu de comunicación social, rematar cola normalización de la llingua nel ámbitu llaboral, actividá central de la organización social del individuu.

## Referencies

## Enllaces esternos

* patxisaez.eus (La so páxina oficial) 
* «La llingua vasca ten de ser necesaria, esa ye la clave» Diario Vasco, 12-02-2016. 
* «Patxi Saez: "L'Academia ye tener que dirixir la nueva etapa de la llingua vasca"» Radio: *Euskadi Irratia*, programa: Mezularia, 24-02-2016.
Daniel Schmidt

**Daniel Schmidt** (, ) ye un futbolista d'Estaos Xuníos nacionalizáu xaponés.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Abel Azcona

**Abel Azcona**  ye un artista español especializáu n'acciones artístiques. La so obra, d'un marcáu carís autobiográficu, manifestar en medios artísticos que nacen dende la performance y evolucionen n'instalaciones, escultures, videoarte, pintura o escritura, con obres lliteraries dende ensayos, a testos lliterarios o memorialísticos.  Les sos primeres obres trataben sobro la identidá personal, la violencia y les llendes del dolor, evolucionando a obres de calter críticu, políticu y social.

La so obra foi exhibida n'esposiciones y galeríes alredor del mundu, llogrando proyección internacional nel Arsenal de Venecia, la Bienal d'Arte d'Asia en Dhaka y Taipéi, la Bienal de Lyon, el Festival Internacional de Performance de Miami o la Bienal d'Arte Vivo de Bangladesh. Amás, Azcona ta presente en diversos museos y centros culturales nacionales ya internacionales como'l Centru d'Arte Contemporaneo de Málaga, el Muséu d'Arte Moderno de Bogotá, el Art League Houston, el Muséu Leslie Lohman de Nueva York o'l Círculu de Belles Artes de Madrid. El Muséu d'Arte Contemporaneo de Bogotá dedícalu una muestra retrospectiva nel añu 2014.

## Carrera artística
**Abel Azcona** esprésase al traviés d'acciones artístiques, conocíes tamién como performances. Les primeres obres d'Abel Azcona fueron creaes nes cais de Pamplona a partir del añu 2005, siendo alumnu de la Escuela d'Arte de Pamplona. Toes elles con un espíritu críticu y coles mires de denuncia en temátiques como l'abandonu, la violencia, la identidá o la sexualidá. **Azcona** convierte mientres estos primeros años les esperiencies traumátiques vivíes en raigañu de les sos primeres acciones y obres artístiques. Sicasí hasta los años 2011 y 2012 nun realiza les sos primeres esposiciones y proyeutos con mayor relevancia. 

Les obres de **Azcona** lleven a les llendes el so cuerpu y suelen tar rellacionaos con temátiques sociales. Abel Azcona declara que l'oxetivu de les sos obres busca un fin más allá de lo puramente estético. La so intención con #cada acción artística ye tresformar internamente al espectador y que con ello -y obligue a reaccionar. Asina, la representación del so propiu cuerpu y obra son oxetos críticos y políticos. Les temátiques de la mayoría de les sos performances son, na so mayor parte, autobiográfiques y enfocaes a temes como l'abandonu, la violencia, l'abusu y maltratu infantil, la enfermedá mental, la privación de llibertá, la prostitución, la vida y la muerte.

## Notes


## Referencies

## Enllaces esternos
Dili

**Dili** ye la ciudá capital de Timor Oriental. Allúgase na costa nordeste de la islla de Timor. Tien una población de  y ye'l principal puertu y centru comercial del país.

Dispón d'un aeropuertu, llamáu Nicolás Lobato que s'utiliza tanto para vuelos civiles como militares.

Ye la sede de la Universidá Nacional de Timor Oriental y del Colexu de São José.

## Historia

Foi fundada en 1520 polos portugueses, y en 1596 convirtióse na capital del Timor Portugués. Mientres la Segunda Guerra Mundial, Dili foi ocupada polos xaponeses. Timor Oriental algamó la independencia formal de Portugal el 28 de payares del 1975. Ensin previu avisu, namái nueve díes depués, el 7 d'avientu, les fuerces armaes indonesies invadieron Dili. El 17 de xunetu del 1976 Indonesia anexonó Timor Oriental col nome de *Timor Timur * y Dili convirtióse na capital de la rexón.

En 1991 tuvo llugar, per parte d'Indonesia, la masacre de Dili. Les tropes d'esti país usaron la fuerza sobre los manifestantes que reivindicaben la independencia. Esti acontecimientu fixo conocer la situación de Timor Oriental tol mundu. El 20 de mayu del 2002, depués de muncho años de guerra de guerrilles y una gran cantidá de muertos, Dili convirtióse na capital del estáu independiente de Timor Oriental.

## Fíos pernomaos
* José Ramos-Horta (1949) políticu, presidente de Timor Oriental (2007-2012), Premiu Nobel de la Paz en 1996.

## Ver tamién

## Referencies

## Enllaces esternos
Grandes superficies

**Grandes superficies** ye'l nome que reciben les tiendes y mercaos de gran tamañu allugaos nun edificiu o recintu techáu, polo xeneral de dellos pisos, y que vienden munchos tipos de productos; nel casu de la venta d'alimentos o productos de llimpieza de forma cuasi esclusiva denómense hipermercaos.

Les tiendes de dellos pisos y que vienden principalmente ropa, artículos electrónicos (por casu electrodomésticos) y tamién alimentos, tanto de forma combinada como de forma especializada denómense grandes almacenes.

Les Grandes Superficies especializaes n'alimentación denómense GSA (Gran superficie d'Alimentación), estes pueden, amás de vender productos d'alimentación, comercializar otres families de productos como electrónica, ropa, etc...

Les Grandes Superficies especializaes en productos pa crear o ameyorar la vivienda son la GSB (Gran Superficie de Bricolaxe)

La diferencia colos centros comerciales ye qu'estos últimos son recintos habilitaos pa delles tiendes, ente que les grandes superficies son tiendes úniques de gran tamañu. La mayoría de los centros comerciales inclúin unos grandes almacenes o un hipermercáu.

## Ver tamién
*Hipermercáu

## Referencies

## Enllaces esternos
Satoshi Yamaguchi

Hai delles persones que se llamen **Satoshi Yamaguchi**:

* , futbolista xaponés
* , futbolista xaponés

## Referencies

## Enllaces esternos
Lutz Dieter Schmadel

**Lutz Dieter Schmadel**  foi un astrónomu alemán que trabayó nel Astronomisches Rechen-Institut (ARIU) de la Universidá de Heidelberg.

## Descubrimientos
Atopó 245 asteroides, como los denomaos (8661) Ratzinger, (10114) Greifswald y (11508) Stolte.

## Eponimia
* Un asteroide, el (2234) Schmadel, lleva esti nome nel so honor.

## Referencies

## Bibliografía
* Dictionary of minor planet names (5th Edition). Springer Verlag, Berlin/Heidelberg 2003, ISBN 3-540-00238-3
* Dictionary of minor planet names (Addendum tono the 5th Edition). Springer Verlag, Berlin/Heidelberg 2006, ISBN 3-540-34360-1
* Dictionary of minor planet names (Online Edition). Springer Verlag, Berlin/Heidelberg 2006, ISBN 978-3-540-29925-7

## Enllaces esternos
* Asteroid 1992 RY "Sünkel" 
* Article on naming a star "Stolte" (Article with picture of Schmadel and Börngen) 
* Homepage of Lutz Schmadel
Diccionario biográfico español

El ***Diccionario biográfico español*** ye un diccionariu biográficu publicáu pola Real Academia de la Historia.

## Historia
Felipe V aprobó'l 23 de mayu de 1735 la creación de la Real Academia de la Historia. El so primer director, Agustín de Montiano y Luyando, propunxo la ellaboración d'un *Diccionario histórico-crítico de España*. Sicasí, la escasez de recursos provocó que la redaición del *Diccionario biográfico español* nun se llevara a cabu hasta finales del sieglu XX.

## Edición impresa
Gonzalo Anes —direutor de l'Academia daquella—, Jaime Olmedo y Quintín Aldea Vaquero fueron los editores del diccionariu, redautáu por cinco mil historiadores a lo llargo de diez años. Consta de cincuenta volúmenes, 45.000 páxines y 40.000 biografíes de figures notables de la historia d'España, dende'l sieglu VII e.C. hasta'l presente. Los primeros venticinco volúmenes asoleyáronse en 2011 y la edición completóse col restu en 2013.

## Edición electrónica
El rei Felipe VI y la reina Letizia encabezaron la presentación de la edición electrónica en 2018, anque parte del material yá taba disponible primero. Carmen Iglesias, direutora de l'Academia dende 2014, foi la responsable d'esta edición, que difier en dellos aspeutos cola edición impresa. Preténdese, amás, que los posibles errores que pudiera haber se vayan corrixendo.

Mientres que la edición impresa contién información alrodiu de persones vives, la electrónica namái recueye a les finaes. 

## Crítiques
El diccionariu recibió crítiques pola dificultá d'escribir sobre figures tovía vives y, sobremanera, porque na entrada de Francisco Franco nun se ficiera alusión a la so condición de dictador. Sicasí, de cara a la versión en llinia, esto revisóse.

## Referencies

## Enllaces esternos
* Diccionario Biográfico Español, Real Academia de la Historia
Bustu (dixebra)

Col nome de **bustu** podemos referinos a:

* Bustu (arte), escultura o pintura onde sólo se ve la cabeza y la parte parte superior del cuerpu d'una persona.
* Bustu (Caneiru), un llugar del conceyu de Valdés.
* Faru de Bustu
* Cabu Bustu
Getty Thesaurus of Geographic Names

***Getty Thesaurus of Geographic Names*** (embrivíu TGN o GTGN) ye un productu del J. Paul Getty Trust incluyíu nel Getty Vocabulary Program. El TGN contién nomes ya información sobro llugares, tanto presentes como históricos. Los llugares nel TGN inclúin entidaes d'alministración política (como ciudaes y naciones) y de xeografía física (como montes y ríos). Tamién s'inclúi información rellacionada cola historia, la población, la cultura y l'arquiteutura.

El recursu ta disponible pa museos, biblioteques d'arte, archivos, catalogadores de recursos visuales y proyeutos bibliográficos al traviés de llicencies privaes. Tamién ta disponible de baldre pal públicu xeneral al traviés del sitiu web del Vocabulariu de Getty.

El *Getty Vocabulary Program* produz y caltién les bases de datos del vocabulariu de Getty: el Tesauro d'Arte y Arquiteutura (*Art and Architecture Thesaurus*, AAT), la Llista de Nomes d'Artistes (*Union List of Artist Names*, ULAN) y el mesmu TGN. Estes bases de datos tán afeches a los estándares ISO y NISO pa la ellaboración de tesauros.

## Referencies

## Enllaces esternos
*  
*Sobre los vocabularios Getty  
* TGN como datos abiertos enlazados, documentación 

## Enllaces esternos
Bustu (Caneiru)

**Bustu** ye un llugar de la parroquia de Caneiru nel conceyu asturianu de Valdés. Alcuéntrase a doce quilómetros de Ḷḷuarca, la capital del conceyu.

## Historia
Les primeres noticies sobre'l poblamientu de Bustu son de va más de 400.000 años, fecha na que se daten los primeros restos materiales pertenecientes a un grupu de cazadores-recoleutores del paleolíticu inferior arcaicu na redolada del Cabu Bustu.

## Población
{
 "version": 2,
 "width": 600,
 "height": 200,
 "data": [
 {
 "name": "table",
 "values": [
 {
 "x": 2000,
 "y": 283
 },
 {
 "x": 2001,
 "y": 282
 },
 {
 "x": 2002,
 "y": 277
 },
 {
 "x": 2003,
 "y": 273
 },
 {
 "x": 2004,
 "y": 271
 },
 {
 "x": 2005,
 "y": 280
 },
 {
 "x": 2006,
 "y": 274
 },
 {
 "x": 2007,
 "y": 265
 },
 {
 "x": 2008,
 "y": 261
 },
 {
 "x": 2009,
 "y": 261
 },
 {
 "x": 2010,
 "y": 254
 },
 {
 "x": 2011,
 "y": 261
 },
 {
 "x": 2012,
 "y": 262
 },
 {
 "x": 2013,
 "y": 249
 },
 {
 "x": 2014,
 "y": 241
 },
 {
 "x": 2015,
 "y": 249
 },
 {
 "x": 2016,
 "y": 249
 },
 {
 "x": 2017,
 "y": 239
 },
 {
 "x": 2018,
 "y": 232
 },
 {
 "x": 2019,
 "y": 231
 }
 ]
 }
 ],
 "scales": [
 {
 "name": "x",
 "type": "ordinal",
 "range": "width",
 "zero": false,
 "domain": {
 "data": "table",
 "field": "x"
 }
 },
 {
 "name": "y",
 "type": "linear",
 "range": "height",
 "nice": true,
 "domain": {
 "data": "table",
 "field": "y"
 }
 }
 ],
 "axes": [
 {
 "type": "x",
 "scale": "x"
 },
 {
 "type": "y",
 "scale": "y"
 }
 ],
 "marks": [
 {
 "type": "rect",
 "from": {
 "data": "table"
 },
 "properties": {
 "enter": {
 "x": {
 "scale": "x",
 "field": "x"
 },
 "y": {
 "scale": "y",
 "field": "y"
 },
 "y2": {
 "scale": "y",
 "value": 0
 },
 "fill": {
 "value": "steelblue"
 },
 "width": {
 "scale": "x",
 "band": "true",
 "offset": -1
 }
 }
 }
 }
 ]
}

### Sitios
* El Barriu la Capilla
* El Barriu Triana
* La Calea Baxu
* La Calea Riba

## Persones destacaes de Bustu
* Eduardo Pérez de la Sanosa, médicu de la sanidá militar, fundador de les Escueles de Bustu y fíu adoptivu de Valdés.
* Jonathan González, reposteru.

## Ver tamién

* Cabu Bustu
* Faru de Bustu

## Referencies

## Enllaces esternos
Ilesia de Santiso'l Real

La **Ilesia de Santiso'l Real** ye una ilesia y parroquia de la ciudá d'Uviéu, Principáu d'Asturies, España, asitiada na Plaza d'Alfonso II el Castu, o de la Catedral, y a escasos metros d'esta.

La ilesia ye fundación del rei Alfonso II el Castu d'Asturies nel sieglu IX. Sicasí sufrió diverses reconstrucciones y restauraciones, la postrera nel sieglu XX, polo que de la ilesia primitiva namái queda'l muriu testeru de la cabeceru.

Ta catalogada como Bien d'Interés Cultural, cola categoría de Monumentu, dende l'añu 1931, figura magar d'ello denomada *Monumentu Históricu Artísticu*.

## Historia

### Basílica prerrománica

La fundación de la ilesia ye atribuyida al rei Alfonso II el Castu d'Asturies enmarcada nel programa constructivu qu'empecipió dichu rei al treslladar la capitalidad del reinu a la ciudá d'Uviéu al empiezu del so reináu en 791, construyendo amás d'esta ilesia, palacios, la Catedral de San Salvador, la Ilesia de Santa María y una muralla defensiva qu'arrodiaba tou esti conxuntu. D'esta primitiva basílica namái subsiste'l testeru de la capiya de la cabecera. 

Les cróniques emponderen l'edificiu pero son bien espureches na so descripción polo que dáu lo poco que llegó de la primitiva basílica la so morfoloxía ye bien aldericada. Del testeru superviviente deduzse que yera de cabecera única y ensin cámara supraabsidal. Supónse que yera un edificiu d'una sola nave central de planta cuadrada o rectangular, con capiyes en caún de los llaos pa fromar una planta cruciforme de manera asemeyada a Santa Cristina de Ḷḷena.

## Descripción

Nesta ilesia atopase la tumba de Balesquita Giráldez fundadora de la Capiya de la Balesquida.

L'interior ye de planta rectangular, con trés naves con arcos sobro columnes. Nestes naves atopase la capiya de Santa Ana al sur, el retablu mayor al frente y al llau norte un correor llateral. 

A la capiya de Santa Ana, del sieglu XVI, ingrésase al traviés d'un arcu de mediu puntu. L'interior ta coronáu per una bóveda de crucería gótica. La bóveda descansa en ménsulas con ánxeles sofitando escudos.

Dientro del templu podemos destacar el retablu de la capiya mayor de José Bernardo de la Meana, la imaxe de l'Asunción nesti mesmu retablu, la escultura de Santiso d'Antonio Borja, una Piedá, el retablu del Cristu, los trípticos de Francisco *Reiter

## Ver tamién
* Arte asturiano

## Referencies

## Bibliografía
* 
* 
* 
* 
* 

## Enllaces esternos

* Mirabilia Ovetensia. Ficha, reconstrucciones infográficas y visita virtual al monumento.
* Real Instituto de Estudios Asturianos. Buscador del Boletín de Letras.
* Fuentes del Medievo Hispánico . Textos originales de las crónicas albeldense y de Alfonso III, versiones rotense y sebastianense.
* Ministerio de Cultura de España. Consulta a la Base de datos del Patrimonio Histórico.
Futaba Kioka

**Futaba Kioka** (, ), ye una ex-futbolista xaponesa.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Akemi Iwata

**Akemi Iwata** (, ) ye una ex-futbolista xaponesa.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Eilao (capital)

**Eilao** ye una villa de la parroquia del mesmu nome, capital del conceyu asturianu d'Eilao.

Alcuéntrase a 152 km d'Uviéu, la capital del Principáu, a una altitú media de 348 msnm, y tien una población de . 

## Sitios
*Canaveiro
*Eilongo
*A Grandelía
*Moxardín
*A Pena el Río
*A Praza
*A Rebordela

## Referencies

## Enllaces esternos
Global Biodiversity Information Facility

La **Global Biodiversity Information Facility** (**GBIF**) ye una organización internacional pa promover que los datos científicos sobro biodiversidá tean disponibles n'Internet usando servicios web. 

Los datos son apurríos por munches instituciones de tol mundu y la estructura d'información de GBIF fai estos datos accesibles y dexa busques nun únicu portal. Los datos disponibles al traviés del portal de GBIF son principalmente datos de distribución de plantes, animales, fungos y microbios, y datos de nomes científicos.

La misión de GBIF ye facilitar l'accesu llibre y abierto a los datos de biodiversidá del mundu pa favorecer un desenvolvimientu sostenible. Les prioridaes, enfotándose en promover la participación y trabayar con socios, inclúin movilizar datos sobro biodiversidá, desenvolver protocolos y estándares p'asegurar la integridá científica y interoperabilidá, construyir una arquiteutura informática que dexe la interconexón de distintos tipos de datos provinientes de fontes desemeyaes, promover la construcción de capacidaes y catalizar el desenvolvimientu de ferramientes analítiques pa una meyor toma de decisiones.

GBIF trata de formar enllaces informáticos ente recursos de datos dixitales de tol espectru de la organización biolóxica (de xenes a ecosistemes), y coneutar estos con problemes importantes pa la ciencia, la sociedá y la sostenibilidá usando xeorreferenciación y ferramientes d'información xeográfica. Trabaya n'asociación con otres organizaciones internacionales como l'asociación del Catálogu de la Vida, Biodiversity Information Standards (TDWG), Consortium for the Barcode of Life (CBOL), la Enciclopedia de la vida (EOL) y GEOSS. 

## Referencies

## Enllaces esternos
* An introduction to the GBIF Data Portal
* The GBIF Communications Website
* GBIF Documents and History
* An Introduction to GBIF Biodiversity Informatics
Jurassic Park

**Jurassic Park** puede referise a los artículos llistaos darréu:

## Arte y entretenimientu

### Noveles y adautaciones cinematográfiques
*''Jurassic Park'' (novela), una novela de 1990 de Michael Crichton
**''Jurassic Park'' (película), l'adautación cinematográfica de 1993 dirixida por Steven Spielberg, basada na novela
***[[The Lost World: Jurassic Park]]* (1997), la segunda película de la serie
***[[Jurassic Park III]]* (2001), la tercer película de la serie

### Xuegos
*''Jurassic Park'' (videoxuegu arcade), un videoxuegu arcade de Sega espublizáu en 1994
*''Jurassic Park'' (videoxuegu para ordenador), un videoxuegu de Ocean Software para Amiga y DOS espublizáu en 1993
*''Jurassic Park'' (videoxuegu para NES), un videoxuegu para Nintendo Entertainment System espublizáu en 1993
*''Jurassic Park'' (pinball), una máquina de *pinball* de 1993
*''Jurassic Park'' (videoxuegu de Sega), un videoxuegu para Sega Mega Drive/Genesis espublizáu en 1993
*''Jurassic Park'' (videoxuegu para SNES), un videoxuegu d'aventures para Super NES espublizáu en 1993
*''Jurassic Park'' (videoxuegu de Sega Mega-CD), un videoxuegu para Sega Mega-CD espublizáu en 1994
**[[Jurassic Park: Chaos Island]]*, un videoxuegu para ordenador espublizáu en 1997
**[[Jurassic Park: Operation Genesis]]*, un videoxuegu de simulación de construcción y xestión espublizáu en 2003 para PC, Xbox y PlayStation 2
**[[Jurassic Park: Survival]]*, un xuegu d'aición/aventura estilu en tercer persona para PlayStation 2
**[[Jurassic Park: The Game]]*, un videoxuegu de rol d'aventura episódicu de 2011
**[[Jurassic Park: Trespasser]]*, un videoxuegu para para Microsoft Windows espublizáu en 1998
**[[Jurassic Park Interactive]]*, un videoxuegu espublizáu en 1994
**[[Jurassic Park Part 2: The Chaos Continues]]*, un videoxuego para SNES y GameBoy espublizáu en 1994
**[[Jurassic Park III: Island Attack]]*, un videoxuegu para Game Boy Advance espublizáu en 2001
*''The Lost World: Jurassic Park'' (xuegu arcade), un videoxuegu *arcade* espublizáu en 1997
*''The Lost World: Jurassic Park'' (videoxuegu), un videoxuegu para ordenador espublizáu en 1997
***, un videoxuego para PlayStation espublizáu en 1999

### Música
*Jurassic Park: Original Motion Picture Soundtrack, la banda sonora orixinal de la película de 1993 compuesta por John Williams
*''Jurassic Park'', canción de "Weird Al" Yankovic asoleyada en 1993

## Referencies
The Darkness (dixebra)

L'anglicismu **The Darkness** pue facer referencia a:

* The Darkness: banda de hard rock de Reinu Xuníu.
* The Darkness (cómic): serie de cómics espublizada por Top Cow Productions.
* The Darkness (personaxe): protagonista de los cómics del mesmu nome.

## Referencies

## Enllaces esternos
Animal Diversity Web

**Animal Diversity Web** (embrivíu **ADW**) ye'l sitiu web del Muséu de Zooloxía de la Universidá de Michigan.

Ye una base de datos en llinia que recueye la información sobro la historia natural, clasificación, carauterístiques, bioloxía y la distribución de miles d'especies d'animales. Inclúi miles de semeyes, cientos de clips de soníu y un muséu virtual.

Foi creáu por Philip Myers, un profesor de bioloxía de la Universidá de Michigan, en 1995.

## Referencies

## Enllaces esternos
* Páxina web oficial d'''Animal Diversity Web'' 
* University of Michigan Museum of Zoology
Matutina Rodríguez Álvarez

**Matutina Rodríguez Álvarez**  foi una médica asturiana especializada en pediatría.

## Biografía
A los diez años coló a Murcia colos sos pas, au estudió nel Instituto de Murcia. Llueu de aprobar el bachilleratu coló a estudiar Medicina na Facultá de Medicina de la Universidad Central de Madrid, onde fizo amistá cola tamién asturiana María Teresa Junquera. Llicencióse con numberosos premios y matrícules d'honor. En 1930 treslládase a Uviéu pa inscribise nel Colexu de Médicos d'Asturies y, darréu, abrir una consulta infantil xunto con María Teresa Junquera. Fino n'Uviéu en 1964.

## Referencies
Salawati

**Salawati** ye una de les cuatro islles de mayor tamañu del archipiélagu Raja Ampat na provincia de Papúa Occidental, Indonesia.

Tien una superficie total de 1.623 km².

Trés cuartes partes de la islla son xungla, onde alcuéntrense munches especies que tan na Llista Roxa d'especies amenazaes.

Nes mariñes qu'arrodien la islla atopóse un pexe endémicu del llugar, conocíu como Melanotaenia salawati.

Otres islles del archipiélagu son Misool, Batanta y Waigeo.

## Referencies

## Enllaces esternos
* https://www.researchgate.net/publication/233401834_Description_of_Melanotaenia_salawati_a_new_species_of_rainbowfish_Melanotaeniidae_from_Salawati_Island_West_Papua_Indonesia Descripción de Melanotaenia salawati, una nueva especie de pexe arcoíris (Melanotaeniidae) de la islla de Salawati, Papua Occidental, Indonesia]
Batanta

La **islla de Batanta** (n'indonesiu: *Pulau Batanta*) ye una pequeña islla montascosa d'Indonesia, una de les cuatro islles mayores del grupu d'islles Raja Ampat. 

Alministrativamente, pertenez a la provincia de Papúa Occidental. 

L'estrechu de Dampier dixebra de la islla mayor del grupu, Waigeo. Les otres islles de mayor tamañu alcontraes al sur son Salawati y Misool

Tien una superficie total de 453 km².

## Endemismos
* Cicinnurus respublica (Ave del Paraísu)
* Varanus macraei (Varano)

## Referencies

## Enllaces esternos
Seiki Ichihara

**Seiki Ichihara** (, ) ye un ex-futbolista y entrenador xaponés.

## Clubes
### Como entrenador

## Referencies

## Enllaces esternos
Waigeo

La **islla de Waigeo**, tamién **Amberi** o Waigiu, (n'indonesiu: *Pulau Waigeo*) ye una de les cuatro mayores islles del archipiélagu Raxa Ampat, na provincia de Papúa Occidental. Tien una superficie de 3.155 km², que la converten na 22ª del país y la 160ª del mundu.

La islla ta asitiada a unos 65 quilómetros al noroeste de la península de Doberai, l'estremu occidental de Nueva Guinea, de la que la dixebra l'estrechu de Dampier. Waigeo mide 110 quilómetros de llargor, d'este a oeste, y unos 50 quilómetros d'anchu, de norte a sur. Gran parte de la islla ta en gran parte inexplorada ya inaccesible. 

Aquí alcuéntrase l'ave del paraísu carmesí (*[[Cicinnurus respublica]]*).

Nesta islla atópase la ciudá de Waisai, capital del archipiélagu.

Otres islles del archipiélagu son Salawati, Batanta y Misool.

## Fauna
* Cicinnurus respublica 

## Referencies

## Enllaces esternos
Grandas de Salime (capital)

**Grandas de Salime** ye una villa de la parroquia del mesmu nome, capital del conceyu asturianu de Grandas de Salime.

Alcuéntrase a 138 km d'Uviéu, la capital del Principáu, a una altitú media de 563 msnm, y tien . 

## Referencies

## Enllaces esternos
Alberto Zaccheroni

**Alberto Zaccheroni**  ye un ex-futbolista y entrenador italianu.

## Clubes
### Como entrenador

## Referencies

## Enllaces esternos
Andrew Nabbout

**Andrew Nabbout**  ye un futbolista australianu.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Misool

**Misool** ye una de les cuatro mayores islles del archipiélagu Raja Ampat, na provincia de Papúa Occidental, Indonesia. 

Tien una superficie total de 2.034 km². Les otres islles del archipiélagu son Salawati, Batanta y Waigeo.

El so puntu más eleváu atópase a 561 m y los poblaos principales son Waigama, allugáu na mariña norte de la islla y Lilinta Los habitantes falen les llingües biga y matbat, amás d'indonesiu.

La islla de Misool, inclúi l'área del triángulu coralín con mayor biodiversidá d'especies del mundu y gran variedá de peces ornamentales marinos. Los corales representen aproximao'l 75% de toles especies de corales del mundu y nel sector habiten casi 1300 especies de pexes. Esta zona tamién tien un sector de mar abiertu bien grande pol cual analayen animales de gran porte como ballenes y pulpos.

## Fauna
* *Echymipera kalubu*
* *Echymipera rufescens*
* *Dorcopsis muelleri*, Dorcopsis marrón
* *Phalanger orientalis*, Cuscús gris
* *Spilocuscus maculatus*, Cuscús motudu
* *Petaurus breviceps*, Petauro del azucre
* *Macroglossus minimus*, Esperteyu mínimu
* *Melanotaenia flavipinnis* 
* *Melanotaenia misoolensis*
* *Nyctimene aello*
* *Pteropus conspicillatus*, Foín volador d'antioyos
* *Aselliscus tricuspidatus*
* *Pipistrellus papuanus*
* *Paradisasea minor*

## Bibliografía
Allen, G.R., Hadiaty, R.K. & Unmack, P.J. (2014): *Melanotaenia flavipinnis*, a new species of Rainbowfish (Melanotaeniidae) from Misool Island, West Papua Province, Indonesia, ''aqua, International Journal of Ichthyology, 20 (1): 35-52.Allen, G. 1996. 2006 IUCN Red List of Threatened Species. Downloaded on 4 August 2007. 

## Referencies

## Enllaces esternos
Stephen Laybutt

**Stephen John Laybutt**  foi un futbolista australianu.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Ivica Osim

**Ivica Osim**  foi un futbolista y entrenador de fútbol de Bosnia y Herzegovina. Foi seleicionador de la  antes de sufrir un derrame cerebral en payares de 2007 y dexar el cargu. El 18 d'abril de 2011, la FIFA anunció qu'Osim convirtióse en presidente del comité interín pa dirixir la Federación de Fútbol de Bosnia y Herzegovina depués de que'l país fuera suspendíu de toles competiciones internacionales. Ocupó'l cargu hasta'l 13 d'avientu de 2012.

Como xugador, Osim foi miembru de la  y xugó nos Xuegos Olímpicos de Branu de 1964. Como asistente del entrenador, ganó una medaya de bronce con Yugoslavia nos Xuegos Olímpicos de Branu de 1984 y algamó los cuartos de final de la Copa Mundial de la FIFA de 1990 como primer entrenador de Yugoslavia. Tamién llegó a les semifinales de la Copa de la UEFA de 1984–85 como entrenador del club de la so ciudá natal, el FK Željezničar Sarajevo.

Osim morrió en mayu de 2022, depués d'años de problemes de salú tres el so accidente cerebrovascular en 2007.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Argel Fuchs

**Argélico Fuchs**, más conocíu como **Argel Fuchs** y anteriormente escritu **Fucks** , ye un ex-futbolista y entrenador de Brasil.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Bebeto

**José Roberto Gama de Oliveira** , más conocíu como **Bebeto**, ye un ex-futbolista de Brasil.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Organización de les Naciones Xuníes pa l'Agricultura y l'Alimentación

La **Organización de les Naciones Xuníes pa l'Agricultura y l'Alimentación** (**FAO**, sigles de **Food and Agriculture Organization**) ye una organización específica de la ONX, creada'l 16 d'ochobre de 1945, na ciudá de Québec. La FAO tien 188 miembros (187 estaos más la Xunión Europea). El so lema ye «Ayudar a construyir un mundu ensin fame» y el so llar ta na ciudá de Roma, Italia.

La FAO lleva a cabu programes pa elevar los niveles de nutrición y de vida, ameyora la eficiencia de la producción, ellaboración, comercialización y distribución de los alimentos y productos agropecuarios de granxes, viesques y pesques, promoviendo'l desenvolvimientu y ameyoramientu de la población rural.

Esti organismu prepara a les naciones en desenvolvimientu pa facer frente a situaciones d'emerxencia alimentaria y, nos casos onde ye preciso, socorru d'urxencia. Promueve inversiones na agricultura, el perfeicionamientu de la producción agrícola, la cría de ganáu y la tresferencia de teunoloxía a los países en desenvolvimientu. Tamién fomenta'l caltenimientu de los recursos naturales afalando la pesca, piscicultura y les fontes d'enerxía renovables.

Dende 1981 considérase'l 16 d'ochobre como'l Día Mundial de l'Alimentación.

## Programes

* Asociación FAO y XE.
* Programes de seguridá alimentaria.
* Sistemes Importantes del Patrimoniu Agrícola Mundial.

## Referencies

## Enllaces esternos

* 
*
Ilesia de Santa María (Tañes)

La **colexata de** **[[Tañes]]** nel conceyu de Casu (Asturies), ye una de les obres arquitectóniques más destacables de la edá moderna asturiana y un exemplu destacáu d'ilesia rural. Alcuéntrase nuna terraza natural nel cantu del banzáu de Tañes. Ye un edificiu de proporciones y estética clásiques, empezáu a construyir a mediaos del sieglu XVI, presentando una concepción unitaria del espaciu, según modelos emplegaos en Castiella dende'l sieglu XV.

## Descripción
Con proyeutu realizáu pol maestru de la catedral d'Uviéu Juan de Cerecedo el Vieyu, l'usu nes bóvedes de la nave del octógonu alredor de la clave central y el dibuxu de les rosques de los arcos tán direutamente en rellación con trabayos del arquiteutu catedraliciu nos monesterios de San Vicente d'Uviéu y Oya y Montederramo en Galicia, onde s'aprecien les nueves corrientes del góticu evolucionáu, que constitúin ún de les traces de l'arquiteutura renacentista española.

Llevantada na cortil qu'ocupó la ilesia medieval, respuende la colexata de Tañes a les nueves necesidaes funcionales de la parroquia (más estenses que les actuales). Ye posible que por cuestiones presupuestaries les obres executarense nun espaciu dilatáu de tiempu. 

Na década de los años 1560 construyóse la fachada occidental, el tramu de los pies y posiblemente la capiya llateral, avanzándose yá nel sieglu siguiente pola nave, sacristía y cabildru. Puede dicise qu'en 1652, fecha del contratu del retablu del altar mayor, la ilesia tuviera rematada na so parte fundamental. 

La concepción del pórticu y de la portada sur, proyeutaos nel primer terciu del sieglu XVII, según premises herrerianas, acentúen el calter clasicista de la edificación. Les obres fueron dirixíes polos maestros Pedro de Cagigal y Toribio Gómez de Posada, que trabayaron na ilesia mientres más de dos décades.

Nel sieglu XVIII la necesidá d'un espaciu protexíu para la enseñanza anició la pequeña edificación, que modificó la concepción orixinal del pórticu sur, conocida col nome de «escuelina». 

En 1808 realízase la postrera y definitiva ampliación de la ilesia a cargu del arquiteutu Manuel Secades, quien proyeuta la nueva sacristía. Anque desfasáu nel tiempu, recurrese al llinguaxe de l'arquiteutura barroca na so llectura más clasicista.

La tipoloxía de la planta d'ilesia de Santa María respuende al modelu utilizáu en Castiella dende mediaos del sieglu XV. La concepción unitaria del espaciu, el testeru para asitiar un gran retablu, les cubiertes de bóveda de crucería o les grandes dimensiones, respuenden a la necesidá de disponer d'un ampliu espaciu para los feligreses, que tamién demandaben soterrase nel so interior.

## Bibliografía

## Referencies

## Enllaces esternos
Ilesia de San Xuan (Priorio)

La **Ilesia de San Xuan de Priorio** ye una ilesia asitiada na localidá de Les Caldes, parroquia del mesmu nome nel Conceyu d'Uviéu, Principáu d'Asturies, España, y a escasos metros del Balneariu de Les Caldes.

Foi construyida nos sieglos XII-XIII con ampliaciones posteriores: la espadaña, del sieglu XIII; les capiyes llaterales, el pórticu y el baptisteriu, de los sieglos XIX-XX.

Ye un templu d'estilu románicu de planta de cruz llatina con cubierta de cielu rasu, qu'antes foi de madera. L'ábside ye de bóveda de cañón y de media esfera nel centru.

## Decoración

L'elementu más destacáu de la ilesia ye'l tímpanu decoráu de la portada, elementu bien raru na arquiteutura románica d'Asturies. Representa a Cristu en Maxestá impartiendo la bendición y arrodiáu del tetramorfos que representa a los cuatro evanxelistes, el lleón de San Marcos, l'águila de San Juan, el toru de San Lucas y l'ánxel de San Mateo. La escena completanla dos ánxeles que sobrevuelen la escena.

## Bibliografía
*  

## Referencies

## Enllaces esternos
Edvaldo Oliveira Chaves

**Edvaldo Oliveira Chaves**  ye un ex-futbolista de Brasil.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Ilesia de San Xuan (Camoca)

La **Ilesia de San Xuan** allugada en Camoca, conceyu de Villaviciosa (Asturies, España) ye un templu construyíu na segunda metá del sieglu XIII. La so estructura ye bien cenciella; presenta nave rectangular única y cabecera cuadrada carauterística del románicu rural de la zona de Villaviciosa.

En 1973 construyóse la espadaña, el pórticu y enllargóse la nave con un cuerpu zarráu a los pies. De la etapa románica conserva l'arcu de trunfu, compuestu por dos arquivoltas llises sobro trés columnes a cada llau con capiteles con decoración vexetal y animalística, dellos canecillos y la portada sur, bien cenciella, n'arcu de mediu puntu con una arquivolta llisa con imposta moldurada.

L'interior allúmase al traviés de les ventanes saeteras abocinadas de la zona alta de la nave y del muriu testeru del ábside. La nave cúbrese con cubierta plana y la cabecera con bóveda de cañón.

La Ilesia anguaño ta modificada pol agregu d'un cuerpu llateral nel muriu norte de la nave, que forma una falsa nave separada.

La espadaña ye de sillería, con dos güecos y rematada con boles y una cruz.

## Bibliografía
 

## Referencies

## Enllaces esternos
Aprendices de la Fábrica de Trubia (escultura)

La escultura urbana conocida pol nome **Aprendices de la Fábrica d'Armes de Trubia**, allugada na plaza Xeneral Ordóñez (Trubia), nel conceyu d'Uviéu, Principáu d'Asturies, España, ye una de les más d'un centenar qu'afaten les cais del mentáu conceyu asturianu.

El paisaxe urbano d'este conceyu, vese afatáu por obres escultóriques, xeneralmente monumentos conmemorativos dedicaos a personaxes d'especial relevancia nun primer momentu, y más puramente artístiques dende finales del sieglu XX.

La escultura, fecha en bronce, ye obra de Félix Alonso Arena, y ta datada en 2001.

La primer escuela de formación profesional que se abrió n'España foi la Escuela de Formación Profesional Obrera de Trubia, localidá del conceyu asturianu d'Uviéu, que s'instaló'l 7 de xineru de 1850, gracies al llabor del director Antonio de Elorza y Aguirre.

Trubia foi ún de les localizaciones más importantes de la industria metalúrxico, xunto con Mieres, Llangréu y Uviéu, d'Asturies, y de la so escuela salieron tantu la base asina como los espertos de primer orde en cualquier actividá mecánica mientres munches décades.
Por ello, el Conceyu d'Uviéu quixo reconocer el so gran llabor, y encargó a Félix Alonso Arena esti conxuntu escultóricu, que s'inauguró en xunetu de 2001. Ye una pieza, d'unos 600 quilos, que representa un mozu aprendiz llimando una pieza que ta suxeta a la mesa de trabayu, na que se sofita'l profesor, quien ta vistíu con uniforme militar, suxetando cola so manzorga un llibru.

## Referencies

## Enllaces esternos
Weverson Leandro Oliveira Moura

**Weverson Leandro Oliveira Moura**  ye un futbolista de Brasil.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Ilesia de San Xuan (Alevia)

La **Ilesia de San Xuan de Alevia** ta asitiada na parroquia de Alevia nel conceyu asturianu de Peñamellera Baxa.

## Historia
La fundación de la ilesia empecipiase a finales del sieglu XIV o principios del sieglu XV sufriendo cambeos posteriores importantes nos sieglos XVII-XVIII.

## Descripción
Ye un templu barrocu con restos de construcción inicial n'estilu góticu de nave única con pórticu llateral y capiya doble nel llau norte. Na cabecera atopase la sacristía.

## Referencies

* .
Ponte romana de Cangues d'Onís

La **ponte romana de Cangues d'Onís** o **puentón** ye una construcción asitiada sobro'l ríu Sella al so pasu per Cangues d'Onís, y que dixebra los conceyos de Cangues d'Onís y de Parres, perteneciendo, poro, la metá a cada conceyu. La so figura ta acomuñada al pueblu de Cangues d'Onís.

El Puentón ye ún de los símbolos d'Asturies. Forma parte del escudu de Cangues d'Onís, xunto a la cruz sobro la media lluna invertida que recuerda la victoria sobro los musulmanes na batalla de Cuadonga y la lleenda Minima urbium, maxima sedium (mínima urbe, máxima see).

En 1931 foi declaráu Monumentu Históricu Artísticu. Na so redoma suelen dir pescar salmones numberosos riberanos de la zona del ríu Sella.

## Historia
Anque ye conocíu como la ponte romana, ye construcción medieval de tiempos del reináu d'Alfonso XI de Castiella col so famosu arcu peraltado y otros dos arcos menores que son desiguales. La ponte, que s'asitia na calzada romana que xunía les localidaes de Lucus Asturum (l'actual Lugo de Llanera) y Portus Victoriae (l'actual Santander), foi construyíu sobro otru anterior que pudiera tener orixe romanu. 

La ponte orixinal constaba de siete arcos y foi restauráu y reparáu n'ensame d'ocasiones a lo llargo de la so esistencia. En 1876 foi oxetu d'un arreglu en fondura que ta marcada por una llábana nel puntu central del mesmu. Tamién se restauró nos años 1940 y 1943. Dexó d'emprestar serviciu carretil cola construcción d'una nueva ponte a finales del sieglu XIX. Nos trabayos de restauración topáronse pieces de los arcos medievales usaes como rellenu. En 1939 asitiose nel centru del so gran arcu central una gran Cruz de la Victoria, símbolu d'Asturies, coincidiendo col regresu de la imaxe de la virxe de Cuadonga dende París tres la Guerra Civil.

## Referencies

## Enllaces esternos
Ilesia de la Santa Cruz (Cangues d'Onís)

La **ilesia de la Santa Cruz de Cangues d'Onís** ye un templu católicu asitiáu nel conceyu de Cangues d'Onís, n'Asturies. Nella fueron soterraos el rei Favila, segundu rei d'Asturies y fíu de don Pelayo, y la so esposa, la reina Froiluba, quien ordenaren la edificación de la ilesia.

## Historia
En 737, sobro'l montículo artificial el rei Favila y la so esposa, la reina Froiluba, ordenaron edificar la ilesia de la Santa Cruz que, según reza la llábana fundacional, foi consagrada'l 27 d'ochobre d'ese mesmu añu.

El templu denomose d'esta forma pos allugó la cruz de carbayu que Pelayo, el padre de Favila, portaba na Batalla de Cuadonga y que más tarde convertiríase na Cruz de la Victoria.

Créese que foi'l primer templu cristianu que se construyó n'Asturies —y, polo tanto, n'España— dempués de la invasión de la península ibérica polos musulmanes; tamién se diz que la llábana de consagración ye'l primer monumentu lliterariu de la Reconquista.

La ilesia foi totalmente restaurada en dos vegaes, la primera en 1633 y la segunda en 1950 pol arquiteutu Luis Menéndez-Pidal y Álvarez tres la so destrucción mientres la Guerra Civil Española, n'agostu de 1936, cuando les autoridaes llocales tomaron la decisión de derruir la ilesia para dexar a la vista un dolmen respetáu polos constructores de la primitiva capiya. Del templu inicial calteníase la llábana de consagración, de la qu'hai una copia dibuxada y una fotografía antigua, sobro les que se fixeron reproducciones o reconstrucciones.

## Llábana fundacional

La llábana fundacional (sumida na actualidá, pero copiada, retratada, y reproducida), traducida al castellán, vien dicir:

 

## Sepultura del rei Favila
Dempués del so fallecimientu, el cadabre del rei Favila, fíu de don Pelayo y de Gaudiosa, según refier el cronista Ambrosio de Morales, recibió sepultura na ilesia de la Santa Cruz de Cangues d'Onís, que'l monarca ordenara alzar xunto cola so esposa, la reina Froiluba. Na mesma ilesia, según refier el mesmu cronista, recibió sepultura la so esposa, la reina Froiluba, anque los restos mortales de dambos monarques nun se caltienen na actualidá.

## Galería d'imáxenes

Ficheru:Detalle iglesia santa cruz de C onis.JPG|Detalle
Ficheru:Puerta iglesia santa cruz c.JPG|Puerta d'entrada
Ficheru:Trasera_iglesia_santa_cruz.jpg|Parte trasera
Ficheru:Lateral iglesia santa cruz c onis.jpg|Vista llateral
Ficheru:Interior iglesia santa cruz.jpg|Interior, puede reparase l'allugamientu del retruque de la Cruz de la Victoria
Ficheru:Lateral_izqdo_iglesia_santa_cuz_c_onis.jpg|Llateral de la ilesia de la Santa Cruz


## Ver tamién

* Dolmen de Santa Cruz

## Referencies

## Bibliografía

* 
* 

## Enllaces esternos
Markel Susaeta

**Markel Susaeta**  ye un ex-futbolista español. Ye primu del tamién futbolista Néstor Susaeta.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Viescas

Col nome de **Viescas** podemos referinos a:

*Viescas, una parroquia del conceyu asturianu de Salas.
*Viescas, un llugar de la parroquia del mesmu nome, nel conceyu asturianu de Salas.
*Viescas, un llugar de la parroquia de Carceda, nel conceyu asturianu de Cangas del Narcea.
*Viescas, un llugar de la parroquia d'Illas, nel conceyu asturianu d'Illas.
*Viescas, una aldea de la parroquia de Castañéu, nel conceyu asturianu de Valdés.

## Referencies
Blazhe Ilijoski

**Blazhe Ilijoski**  ye un futbolista de Macedonia del Norte.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos
Ríu Ibias

El **ríu Ibias** ye un ríu curtiu del norte d'España, el mayor afluente del ríu Navia, qu'escurre pol occidente del Principáu d'Asturies.

Naz nel puertu de Zarréu, na Cordelera Cantábrica, y desagua nel ríu Navia al altor del paraxe de la ponte Boadil, sobro les agües del banzáu de Salime, nel conceyu lucense de Negueira de Muñiz.

Traviesa, ente otros, los pueblos de Degaña, Zarréu, Taladriz, Cecos, Santantolín y Marentes.

## Referencies

## Enllaces esternos
Ríu Payares

El **ríu Payares** ye un ríu curtiu de monte del norte d'España, una de les dos fontes, xunto col ríu Güerna, que formen el Ḷḷena. El ríu Payares, naz nel Puertu que-y da nome, el Puertu de Payares nel Principáu d'Asturies.


## Nacencia
Concretamente'l ríu Payares naz a partir de la confluencia de dellos regueros y regatos, el principal ye'l regueru del Brañiḷḷín, que tien orixe na redoma de les pistes d'esquí de la Estación Iverniza Valgrande-Payares. Colo que podría afirmase que la nacencia del ríu Payares tien llugar en Valgrande. Concretamente, el regueru del Brañiḷḷín ta formáu por El Regueru» que naz nel valle que s'atopa ente'l picu Celleros y el cueto Riondo, na zona conocida como «El Vallón». L'otru regueru que forma'l regueru del Brañiḷḷín, ye'l Regueru de Fonte la Reina, que naz na zona del pico Fonte la Reina - Valle del Sol.


## Caltenimientu
Les obres del túnel de Payares tán causando daños a los acuíferos de la zona

## Referencies
Alen Stevanović

**Alen Stevanović**  ye un futbolista de Serbia.

## Clubes

## Estadístiques

## Referencies

## Enllaces esternos