Xeografía de Trinidá y Tobagu

**[[Trinidá y Tobagu]]** ye un archipiélagu que consiste en delles islles nel Caribe del Sur, ente'l Mar Caribe y l'Océanu Atlánticu Norte, al noroeste de Venezuela. Son islles de les Antilles Menores, alcontraes cerca de la zona continental d'América del Sur.

Cubriendo un área de 5.128 km², el país consiste en dos islles principales; Trinidá y Tobago, y delles islles más pequeñes. Trinidá ta a 11 km de la mariña noroeste de Venezuela, y a 130 km sur de les Granadines. La islla mide 4.768 km² n'área (siendo un 93% del área total del país). La islla paez cuadrada en forma, con trés penínsules. Tobago ta a 30 km al noroeste de Trinidá, y mide alredor de 298 km² n'área

Xeolóxicamente, les islles nun son parte del archipiélagu Antillanu. Sicasí, Trinidá foi parte una vegada d'América del Sur y allúgase nel so plataforma continental, ente que Tobago ye una parte d'una cadena fundida de montes rellacionada al continente. Les islles tán agora dixebraes del continente pol Golfu de Paria.

## Relieve

Trinidá ye travesada por trés distintos rangos de montes que son una continuación del cordal costeru venezolana. La más alta, El Cuetu del Aripo, la otra, El Tucunche. El Rangu Central estiéndese diagonalmente al traviés de la islla y ye un rangu baxu con árees pantanoses. La llanura de Caroni, compuesta por sedimentu aluvionales, estender escontra'l sur, dixebrando'l rangu norte del central. El Rangu Sur consiste d'una llinia de montes d'una elevación máxima de 305 metros. Nuna depresión resto d'un antiguu cráter volcánicu, esiste un interesáu llagu de brea.

Tobago ye montascosa y ta apoderada pol Cantar Principal, que ye 29 quilómetros de llongura con elevación d'hasta 640 metros. Son valles fondos y fértiles que cuerren de norte a sur. La parte suroeste tien una plataforma de coral. Los montes cubren el 43% de la islla.

Les mariñes de Trinidá son relativamente pocu accidentaes y nelles llama l'atención, magar la llatitú y el calor de les agües marines, l'ausencia casi total de petones de coral vivos, esto esplícase porque sobre les mariñes pósense los folles procedentes de la cuenca del Orinoco, y magar tales folles torguen la formación de corales, como contrapartida faciliten la esistencia d'una exuberante flora y fauna mariniega, ente la que destaquen los pexes cuatro güeyos (n'efeutu: tienen los dos güeyos tabicados horizontalmente pola metá de tal manera que la metá inferior ve so l'agua y la metá cimera de los güeyos ve sobre'l nivel de l'agua), tamandúes, monos aulladores y monos capuchinos, exemplares de fauna inesistente nes otres Antilles.

## Hidrografía

Hai numberosos ríos y regueros na islla Trinidá; los más significantes son el ríu Ortoire, de 5 quilómetros de llargu, que s'estiende orientalmente escontra l'Atlánticu, y el ríu Caroni de 40 quilómetros de llargu, que desagua nel Golfu de Paria. La mayoría de los suelos de Trinidá son fértiles, cola esceición del terrén inestable atopáu na parte sur de la islla.

Hai dellos ríos en Tobago, pero inundación y erosión son menos severes qu'en Trinidá. La mariña se indenta de delles badees y sableres.

## Clima

Trinidá y Tobagu, que tán ente los trópicos, esfruta d'una clima tropical martítimo influyíu polos vientos del nordés. En Trinidá, la temperatura media ye de 26&nbsp;°C, y la temperatura máximo permediu ye 33&nbsp;°C. La mugor ye alta, particularmente mientres la estación húmeda, cuando promedia ente 85 y 85%.

La islla recibe un permediu de 2110 mm d'agua per añu, xeneralmente concentrada nos meses de xunu a avientu, cuando en curtiu, intensos diluvios asoceden frecuentenmente. La precipitación aumenta nel Rangu Norte, onde puede recibir hasta 381 cm³. Mientres la estación seca, les seques ataquen la parte central superior de la islla.

El clima de Tobago ye similar al de Trinidad pero llevemente más fríu. La so estación húmeda estender de xunu a avientu; la cantidá d'agua añal ye de 250 cm³.

Les islles tán fora de la zona de furacanes, sicasí, el Furacán Flora estropió a Tobago en 1963, y la Nube Tropical Alma causó daños severos en Trinidá en 1973, .

## Otros datos

* **[[Recursu natural|Recursos naturales]]**:
** petroleu
** gas natural
** asfaltu

* **Usu de la tierra**:
** *Tierra arable*: 15%
** *Colleches permanentes*: 9%
** *Pacionales permanentes*: 2%
** *Montes y madera*: 46%
** *otros*: 28%

* **[[Irrigación|Tierra irrigiada]]**: 220 km²

* **[[Riesgu|Riesgo naturales]]**: pocos furacanes y nubes tropicales

## Referencies

## Enllaces esternos