René Higuita

** José René Higuita Zapata **  ye un ex-futbolista y entrenador colombianu quien se desempeñaba como arqueru. Ye consideráu como unu de los meyores porteros na historia del fútbol. Anguaño ye l'entrenador de porteros d'Atlético Nacional.

El so particular estilu de xuegu, de porteru xugador, na llinia de José Eusebio Soriano, Hugo Gatti y la so peculiar personalidá, convertir nun ídolu nel so país mientres les décades de los ochenta y noventa. Foi escoyíu pola IFFHS como l'octavu meyor golero suramericanu del sieglu XX en 2004.

El coraxosu estilu de xuegu de Higuita foi fundamental pa un cambéu clave nes regles del fútbol, pos depués de la so actuación nel Mundial d'Italia 1990; con ventureres y espectaculares xugaes per fora del área bien escasamente vistes en partíos de fútbol per parte del porteru y nunca antes vistes nel máximu eventu orbital de fútbol, llevaron a que nun congresu téunicu en Coverciano en 1990 empezar a falar del arqueru-líbero y llegóse a la conclusión que yera necesariu impulsar l'usu de los pies nos porteros. Esto determinó que la FIFA estableciera la norma pola que, si un futbolista devuelve al so compañeru porteru'l balón colos pies, ésti nun puede recibilo o tocalo coles manes, de lo contrario sanciónase un tiru llibre indireutu, que tamién ye conocida como la *Llei Higuita*.

Higuita ye reconocíu como unu de los meyores porteros de la historia del fútbol suramericano y una figura clave nel ascensu de Colombia dientro del panorama futbolísticu internacional, siendo parte d'una gran xeneración al llau de Carlos Valderrama, Freddy Rincón, Adolfo "el Tren" Valencia, Faustino Asprilla, Leonel Álvarez, ente otros.

Amás, ocupa'l quintu puestu nel escalafón de los porteros más goliadores na historia del fútbol (ocupó'l primer llugar per dellos años) con 41 tantos en xuegos oficiales, por detrás de Rogério Ceni, José Luis Chilavert, Dimitar Ivankov y Jorge Campos.

## Biografía
Nació en Castiella, un barriu de clase media-baxa de la ciudá de Medellín. Fíu d'una madre soltera, María Dioselina Higuita, quien morrería pocos años dempués de la so nacencia, polo que'l pequeñu René foi criáu pola so güela Ana Felisa. La so infancia trescurrió metanes grandes dificultaes económiques, polo que trabayó como vendedor de periódicos y realizó diversos oficios pa ganase la vida.

L'actual esposa de René Higuita llámase Magnolia y con ella tien dos fíos, Andrés y Pamela. Amás ye padre de Cindy Carolina, fía de la so primer esposa finada. Nel presente tamién ye un feliz güelu de dos neñes y un neñu.

El so ingresu como porteru foi bien anecdóticu. Nun tornéu de la so escuela entamó un partíu nel que se diben a escoyer a los meyores xugadores pal Independiente Medellín; René yera'l goliador del equipu, pero mancóse'l porteru y nel so llugar poner a él, volviéndose dende entós el dueñu indiscutible del pórticu.

## Trayeutoria

### Como Xugador

### Entamos
En 1981 foi parte de la Seleición d'Antioquia sub-16 dirixida por Luis Alfonso Marroquín, qu'a lo postrero saldría campeona de Colombia. Foi convocáu años dempués a la seleición nacional xuvenil sub-19, que participó nel Suramericanu de Paraguay en 1985, que esllumó pol so fútbol-espectáculu siendo l'empiezu de la nueva era del balompié colombianu, y cola que clasificaría pal Mundial Xuvenil na Xunión Soviética d'esi mesmu añu. Sicasí, en dichu tornéu Higuita nun pudo xugar yá que tenía una mancadura na manzorga, aun así foi incluyíu na nómina que viaxó a representar a Colombia, asistió como suplente d'Eduardo Neñu; de casualidá, foi la única ocasión en que'l antioqueño yera l'emerxente del bogotanu, pos nes seleiciones de mayores asocedió dafechu al contrariu.

### Millonarios
A nivel profesional la so carrera deportiva empecipiar en 1985 en Millonarios.

Higuita, dempués de la brillosa figuración cola seleición colombiana nel Suramericanu Xuvenil d'Asunción, llegó al cuadru tricolor y algamó a apostar seis partíos como titular.

Dizse que l'estilu de xuegu qu'adoptó y que desenvolvió n'años posteriores, d'abandonar l'arcu col balón apoderáu y amagando rivales, foi una emulación del que fixera nel so momentu'l porteru arxentín Alberto Vivalda, moteyáu 'El Llocu', quien por esi entós cumplía la so última temporada como portera de Millonarios, y con quien Higuita compartiera tamién dellos entrenamientos.

### Atlético Nacional
En 1986 volvió a la so ciudá natal a xugar col Nacional, qu'empezaba a ser dirixíu por Francisco Maturana y so la so batuta llograría dellos de les sos más importantes trunfos. El 31 de mayu de 1989 l'Atlético Nacional coronóse campeón de la Copa Libertadores d'América, el primer trunfu nesti tornéu d'un equipu colombianu. La final, xugada contra'l Club Olimpia de Paraguái en Bogotá, definir por aciu tiros de penalti y Higuita atayó cuatro y anotó unu na serie inicial. N'avientu d'esi añu xugó la final de la Copa Intercontinental contra'l AC Milan d'Italia, teniendo una destacada presentación y perdiendo nel últimu minutu del tiempu de prórroga. Tamién ganó la Copa Interamericana en 1990 con una memorable actuación.

### Real Valladolid
En 1991 viaxó a España pa xugar col Real Valladolid, pero nun estimó y abandonó l'equipu a metá de temporada, magar cuntar col enfotu del so entrenador Francisco Maturana.

### Regresu al Nacional
Tornó otra vegada al Nacional col que se coronó campeón de Colombia en 1994. En 1995 algamó de nuevu la final de la Copa Libertadores d'América, perdiendo ante'l Grêmio de Portoalegre de Brasil. Nesi tornéu recuérdase que nes semifinales contra River Plate, nel partíu d'ida en Medellín, Higuita cobró y anotó un gol de tiru llibre col que-y daba la ventaya transitoria al equipu colombianu en dicha serie. La cual definióse nel partíu de vuelta en Buenos Aires ónde magar la derrota de 1x0 René Higuita tuvo una bien destacada actuación. Empatada la serie entós, tuvo de definise por aciu tiros de penaltis onde nuevamente Higuita atayó'l cobru decisivu. Según el llibru Histories insólites de la Copa Libertadores de Luciano Wernicke, esa foi l'actuación más espectacular d'un arqueru na historia de la competición.

### Veracruz y Aucas
Xugó dempués nel Club Tiburones Rojos de Veracruz de Méxicu y darréu tornó a Colombia. Depués foi a xugar al club Aucas d'Ecuador.

### Retiru
Higuita tamién ye recordáu por ser el pioneru de los porteros goliadores, pos mientres la so carrera profesional llegó a marcar 44 goles en partíos oficiales, 37 pela vía del penalti y otros 7 pola del tiru llibre. El récor ostentar Rogério Ceni.

El 24 de xineru de 2010 realizó'l so partíu de despidida nel Estadiu Atanasio Girardot, con una asistencia de 21.307 espectadores.

### Como Entrenador
Higuita llegó a mediaos del 2011 a territoriu árabe pa ser l'entrenador de porteros del Al-Nassr. Ellí foi asistente de Pacho Maturana, Poliya da Silva y Raúl Caneda. Hasta qu'en febreru del 2016 asume en propiedá como entrenador del club árabe.

## Seleición de Colombia
Amás de la seleición xuvenil de Marroquín que clasificó a la Copa Mundial de l'antigua Xunión Soviética en 1985, René Higuita fixo parte de la seleición sub-23 qu'en 1987 participó nel tornéu preolímpicu de Bolivia, qu'apurría dos cupos pa los Xuegos Olímpicos de Seúl en 1988. Colombia remató cuarta pero yá daba muestres d'una renovación nel so fútbol; destácase que nesta competición el cuadru cafeteru venció 2-0 a Brasil (per primer vegada nun preolímpicu) y el mesmu Higuita detúvo-y un tiru penaltis al delanteru brasilanu Bebeto. El téunicu yera Francisco Maturana.

Nesi mesmu añu foi convocáu per primer vegada a la Seleición de Colombia de mayores, tamién dirixida por Maturana pa la Copa América de 1987 celebrada n'Arxentina, cumpliendo una destacada actuación y ocupando el tercer llugar del tornéu por cuenta de la dueña de casa, que cayó 1-2 inclusive teniendo nes sos files a Diego Armando Maradona.

En 1989 xuega la Copa América en Brasil, pero l'equipu queda esaniciáu en primer ronda. Esi mesmu añu la seleición colombiana llogra clasificase al Mundial de fútbol d'Italia 1990 en repechaje contra , tres 28 años d'ausencia del máximu certame balompédico.

Nel campeonatu orbital de 1990 que se llevó a cabu n'Italia, Higuita atayó una pena máxima contra  y tuvo una importante actuación contra l'equipu alemán, a lo postrero vencedor del certame. Con ventureres xugaes, escelentes atayaes y un estilu de xuegu únicu (que s'acoplaba al 'llíricu' estilu d'esa seleición colombiana), Higuita taba convirtiéndose nuna de les figures del certame, realizando ventureres aiciones que nunca se vieron nun campeonatu d'esti tipu.

Asina, Colombia clasificó a los octavos de final del tornéu per primer vegada na so historia y tuvo d'enfrentar a Camerún. Nesi partíu hubo una aición nel segundu tiempu suplementariu, cuando los africanos vencíen 1-0, en que'l defensa cafeteru Luis Carlos Perea devuélve-y el balón a Higuita, ésti recibir y quixo amagar al delanteru Roger Milla, sicasí l'atacante robó-y l'esféricu y por cuenta de esto anotó'l segundu gol col qu'a lo postrero Camerún sacó a Colombia del tornéu orbital. Depués d'esto'l porteru antioqueño foi señaláu por dellos sectores de l'afición y de la prensa como'l direutu culpable de la eliminación mundialista, pos ensin la so xugada temeraria la resultancia pudo ser distintu.

Xugó la Copa América 1991 onde la seleición colombiana terminó cuarta.

Otru momentu amargosu pal arqueru antioqueño asocedió na Copa América de 1995 llevada a cabu n'Uruguái. Nel partíu contra Brasil, el volante brasilanu Juninho cobró un tiru d'esquina y Higuita, intentando refugar, introdució'l balón nel arcu colombianu. Foi un autogol insólitu na so carrera. Magar ello, Colombia clasificó a cuartos de final y ellí dexó nel camín a Paraguay nuna serie de penaltis, onde'l cancerbero anotó unu de los disparos y amás tapó'l cobru decisivu. En semifinales l'equipu anfitrión sacó de carrera al conxuntu cafeteru, xugando entós el partíu col tercer puestu contra la seleición estauxunidense, que ganó l'equipu colombianu por 4 a 1.

Con tou y los discutinios, Higuita yera un ídolu nel so país y perdayuri ufiertábense productos cola so imaxe, dende camisetes hasta cuadiernos.

Como porteru na seleición Colombia xugó en 68 partíos internacionales, recibió 54 goles y anotó 3; la so última convocatoria a la seleición nacional foi pa la Copa América de 1999, el téunicu yera Javier Álvarez y ellí foi suplente del fináu Miguel Ángel Calero Rodríguez.

## Los Escorpiones
El 8 de setiembre de 1995 algamaría mayor fama internacional en realizando una llexendaria xugada nel estadiu de Wembley. Mientres un partíu qu'apostaba la seleición Colombia contra , Higuita refugó un disparu de Jamie Redknapp por aciu *[[L'Escorpión (fútbol)|L'Escorpión]]*, una acrobática y venturera maniobra que yá fai parte de la historia del fútbol. Nésta'l porteru llanza'l so cuerpu escontra alantre y tando nel aire cute'l balón con soler de los botinos, alzando primeramente dambos pies percima del so llombu.

El segundu escorpión fízolo contra Alemaña.

L'orixe de l'acrobática aición foi mientres la grabación d'un anunciu de televisión de Refrescos Frutiño, emitíu en Colombia mientres 1990, nel que Higuita apaez como porteru; el antioqueño aseguró que la escurrió mientres la realización pa da-y mayor protagonismu al xuegu que practica colos neños actores del comercial, por tratase d'una xugada 'imposible' de ver na vida real. Minutos dempués de terminar el partíu contra Inglaterra, Higuita afirmó: "*Yá que la xente de Frutiño alcordar de la oportunidá que me dio pa faer esa xugada nun anunciu. Ye una xugada que sirve pal espectáculu y seique pa motivar l'equipu. Oxalá, Dios siempres tea con unu. Solo quiero dici-y gracies a los que siempres confiaron en mi*"

Darréu, nuna entrevista en televisión Higuita reconoció que la parada espectacular y yá mítica del escorpión realizar porque vio al xuez de llinia llevantar el banderín señalando'l fora de xuegu d'un rival, y que depués a la llinia tuvo de gusta-y esa aición pos baxó de forma rápida'l banderín, según pallabres del mesmu xugador. El 22 de xunetu de 2008 dicha xugada foi escoyida nel portal inglés de fútbol *footy-boots.com*, depués d'una masiva votación per Internet, como la más sobresaliente de la historia del fútbol, lo cual diz enforma de la so espectacularidá. D'esta forma, l'escorpión foi escoyida como la meyor xugada del mundu con 20% de los votos.

En payares de 2004 participó nel partíu de despidida del so colega paraguayu José Luis Chilavert. Tamién tuvo presente na de Diego Armando Maradona, alcuentru onde se robó'l show faciendo la so famosa xugada de "l'escorpión" y anotando un gol de pena máxima.

Igualmente facer nos partíos de despidida de Mauricio Serna y de Víctor Hugo Aristizábal respeutivamente, nun partíu homenaxe nel estadiu Centenariu na ciudá d'Armenia y nun partíu ente Once Caldas y el Deportivo Pereira.

El 21 de setiembre de 2008 Higuita, tapando pal Deportivo Pereira, volvió faer l'escorpión nun partíu contra l'Once Caldas, nuna xugada na que Ricardo Ciciliano cabeció'l balón a un altor y velocidá similar a la del partíu Inglaterra vs. Colombia (cuando Higuita fixo l'escorpión per primer vegada), siendo esta xugada'l deliriu de los espectadores presentes nel estadiu Hernán Ramírez Villegas.

## Escándalos
Los sos problemes públicos empezaron en 1991 cuando foi a visitar a la cárcel de La Catedral al famosu narcotraficante y xefe del poderosu Cartelu de Medellín, Pablo Escobar Gaviria, quien s'atopaba ellí recluyíu y de quien se declaró públicamente amigu. Pero'l más grave de toos asocedió'l 4 de xunu de 1993 cuando foi arrestáu por tar implicáu nun casu de secuestru.

Al paecer, Higuita medió na lliberación de la fía de Luis Carlos Molina Yepes, un amigu de Escobar, quien fuera raptada en vengación por una traición de Molina al capo esixéndo-y un rescate de 3 millones de dólares o una falsa declaración a favor de Escobar ante la Fiscalía, que lo exoneraba de la muerte de los Galeano y los Moncada. La mediación de Higuita foi considerada nel so momentu prohibida pola llei colombiana. Arriendes d'ello, tuvo recluyíu más de seis meses na cárcel Nacional Modelu de Bogotá, lo que-y costó'l so participación cola seleición colombiana nel Mundial de EUA 1994, pos ensin dala dulda Higuita yera'l porteru favoritu del téunicu Francisco Maturana, quien declaró que la seleición Colombia yera bien distinta con Higuita nel campu de xuegu, quien tresmitía enfotu, serenidá y el so estilu d'arqueru-líbero yera perfectu pal sistema defensivu de Colombia. El llugar de Higuita tomar entós el vallecaucano Óscar Córdoba, quien foi tamién el titular nel tornéu orbital celebráu en territoriu estauxunidense.

Na cárcel Higuita llegó inclusive a faer una fuelga de fame.

Darréu, viose arreyáu nuna engarradiella cola comentarista deportivu César Augusto Londoño, a quien dio una puñada nun güeyu cuando lo atopó nun aeropuertu, una y bones esti periodista preguntára-y alrodiu de la so visita al capo Pablo Escobar na cárcel La Catedral. Sicasí, esiste otra versión qu'indica que Higuita quixo esquitase por unos comentarios al paecer malintencionaos que fixera Londoño alrodiu de unes actuaciones deportives sos en que tuvo un rendimientu per debaxo de lo esperao.

El 23 de payares de 2004, resultó positivu por cocaína nun exame realizáu tres un xuegu ente'l so equipu, l'Aucas, y l'Olmedo. Como resultancia, la Federación Ecuatoriana de Fútbol suspender por seis meses.

## Televisión
Nel primer semestre de 2005, *Higuita* participó nel *[[reality show]]* "La isla de los famosos: Una aventura pirata" y la so continuación en "La gran apuesta", de la canal RCN, dambes adautaciones del formatu *Survivor*, en compañía de los tamién futbolistes Leonel Álvarez y Ricardo Pérez "El Gatu".

Como oxetu personal llevó un toldu. Na primer parte del concursu "La isla de los famosos: Una aventura pirata", quedó ente los 5 finalistes y na continuación, "La gran apuesta" llogró'l segundu llugar.

Mientres la so estancia nesti *reality* fixo célebres frases como "Si esta ye la guerra, que nun llegue la paz". Los demás participantes del concursu de tele-realidá llamar cariñosamente 'Renato'.

Nel segundu semestre de 2005, tamién participó del reality "Cambéu Estremu", programa nel cual *René* modificó drásticamente la so particular apariencia por una más estilizada, causando conmoción a nivel nacional.

"El Llocu" (como lo llamen), someter a procedimientos de liposucción, aumentu de mentón, estética dental, estilista profesional, ente otros.

En 1996 realizóse una producción llamada "Higuita, sangre sudu y llárimes" empobinada por Darío Vargas y escrita por Manuel Arias. Juan Pablo Franco, nel papel de Higuita, y Patricia Ercole, como la so esposa Magnolia, protagonizaron esta producción de Tevecine.

Tamién foi mentáu na película xaponesa Saigo non Yakusoku en 2009 onde amás s'utiliza'l so nome como llamatu del arqueru d'un equipu de fútbol que fina y por causa de esto decide secuestrar un edificiu.

Tamién unu de los protagonistes de la telenovela La seleición ta inspiráu nél y n'otros futbolistes de la so dómina.

## Torno
El regresu al fútbol de Higuita diose'l 21 de xunetu de 2007, cuando anunció públicamente que xugaría en Guaros FC na primer división de la lliga de Venezuela. Nel so primer partíu col equipu larense recibió dos goles, unu de Pedro Gudiño y otru Naill Vargas. El choque remató igualáu a dos col Monagas Sport Club Na segunda xornada'l 12 d'agostu, Higuita visitó la ciudá de Caracas, nel alcuentru ente Deportivu Italia y Guaros. El cancerbero recibió un nuevu gol, nel empate a unu, nel que Higuita intentó faer dos espectaculares xugaes al so estilu, que por pocu convertir en tantos del cuadru caraqueño.

En xineru de 2008 y tres la so incursión en territoriu venezolanu, Higuita volvió a la so patria y robló col club de segunda división el Deportivu Rionegro, onde quedó campeón de la Primer B nel 2008-I, y por cuenta del so gran rendimientu foi contratáu pa xugar, con casi 42 años, en primer división col club Deportivo Pereira. Col cuadru matecaña xugó mientres tol tornéu Finalización 2008 y el so postreru partíu profesional foi una victoria ante'l Junior por 3-2 el 26 de payares nos cuadrangulares semifinales. Tres el so pasu pol Pereira, manifestó les sos intenciones de tornar al Atlético Nacional pa terminar la so carrera, que nunca concretar.

A mediaos del mes de xunetu de 2009, Higuita ye sometíu a un tratamientu pa controla-y una enfermedá causada pol parásitu *toxoplasma gondii*. L'ex xugador foi recluyíu nel hospital San Vicente de Paúl de Medellín, aquexáu d'una recurrente migraña. Los médicos determinaron que la dolencia qu'aquexaba al porteru yera toxoplasmosis.

## Despidida
Tres un añu d'inactividá, René Higuita decidió realizar un partíu de despidida'l 24 de xineru de 2010 nel estadiu Atanasio Girardot de Medellín. El partíu ente los equipos Seleición Antioquia y Amigos de René terminó 3-1 con dos goles anotaos pol mesmu René y un refugu executáu cola so reconocida xugada del "Escorpión" ante unu 30.000 espectadores. Higuita xugó cada tiempu del partíu nun equipu y tuvieron presentes Oscar Córdoba, Carlos Valderrama, Faustino Asprilla, Adolfo Valencia, Alexis García, Arnoldo Iguarán, Anthony d'Ávila, Néider Morantes, ente otros.

El 26 de febreru de 2010 tamién tuvo presente nun partíu amistosu a beneficiu d'Haití, apostáu ente la Seleición d'Haití y un equipu d'Estrelles Mundiales nel Estadiu Cachamay de Venezuela, que terminó con un marcador de 4-1.

## Como xugador

### Goles internacionales
*Llista de goles y resultancies cola Seleición Colombia.*

#### Participaciones n'eliminatories al Mundial

#### Participaciones en Copes del Mundu

#### Participaciones en Copa América

## Como Asistente

## Como Entrenador

## Palmarés

### Campeonatos nacionales

### Copes internacionales

### Como entrenador de porteros

### Distinciones individuales

## Referencies

## Enllaces esternos