3C273

**3C273** ye un quásar alcontráu na constelación de Virgo.

## Historia

Foi'l primer cuásar descubiertu. El nome de 3C273 significa que foi l'oxetu nᵘ 273 (n'orde d'ascensión recta) del Third Cambridge Catalog of Radio Sources (3C), publicáu en 1959. Dempués d'ameyorar la posición del oxetu reparando'l tapecimientu de la fonte pola lluna col Parkes Radio Telescope, la radiofuente foi rápido acomuñada con una contrapartida nel ópticu, un oxetu estelar non resueltu. En 1963, Maarten Schmidt y Bev Oke publicaron dellos artículos na revista Nature dando cuenta de la gran fana en candia de la fonte, lo qu'implicaba qu'a pesar de la so apariencia estelar, taba bien lloñe de la nuesa galaxa (dellos miles de millones d'años lluz).

A raigañu del descubrimientu de 3C273, munches otres radiofuentes fueron acomuñaes con contrapartidas óptiques de similar naturaleza, la primera foi 3C48. Tamién, munches galaxes actives que fueren equivocadamente identificaes como estrelles variables asimilar a esti nuevu tipu d'oxetos, incluyendo oxetos tan famosos como BL Lac, W Com y AU CVn. Sicasí, nun s'entendió la verdadera naturaleza d'estos oxetos yá que nun se paecíen al espectru de nenguna estrella conocida. 3C273 foi'l primer oxetu en ser identificáu como lo qu'agora llamamos quásar, que son oxetos desaxeradamente lluminosos a distancies cosmolóxiques.

3C273 ye un quásar radio-silenciosu, y foi tamién la primer fonte extragaláutica de rayos X afayada en 1970. La so lluminosidá ye variable en cuasi toles llonxitúes d'onda, dende les ondes de radio a los rayos gamma n'escala de díes a décades. Reparóse polarización en radiu, infrarroxu y ópticu, lo cual suxer qu'una gran cantidá d'emisión ye por radiación sincrotrón, creda pol jet de partícules cargaes moviéndose a velocidaes relativistes. Les observaciones de VLBI en radiu de 3C273 amuesen movimientos propios de la fonte de delles rexones d'emisión qu'aparentemente se mueven a velocidaes superlumínicas.

La posición de 3C273 ye (J2000) ascensión recta 12h 29m 6,7s, declinación +2d 3m 8,6s, y ye visible en primavera en dambos hemisferios. Ye abondo brillosu pa ser reparáu con telescopios d'aficionáu grandes.

## Lluminosidá y distancia

Ye'l quásar más brillosu conocíu nel espectru ópticu (m ~12,9), y unu de los más cercanos con un fana escontra'l colloráu, z=0,16. Usando la constante de Hubble llograda pola misión WMAP de 71&nbsp;km/s por megapársec, esti desplazamientu en candia correspuende con una distancia de 670 ~millones de parsecs, esto ye, en redol a 2 200 millones d'años-lluz. Tamién ye unu de los quásares más lluminosos conocíos, con una magnitú absoluta de –26,7 (similar a la magnitú aparente del Sol vistu dende la Tierra).

## Propiedaes físiques

3C 273 topar nel corazón d'una galaxa elíptica xigante de tamañu de 30 segundos d'arcu na so exa mayor y una magnitú aparente d'aproximao 16, que se traducen a la distancia a la que se topa nuna magnitú absoluta d'alredor de -23 -la lluminosidá esperable nuna galaxia más brillosa d'un cúmulu de galaxes, comparable a galaxes del so tipu muncho más cercanes pero con en concencia muncha menos actividá cómo por casu la M87 nel Cúmulu de Virgo- y un diámetru na so exa mayor de más de 300 000 años-lluz respeutivamente.
Esti quásar tien tamién un jet observable en llonxitú d'onda visible, que mide 150 000 años-lluz de llongura acomuñada a un furacu negru supermasivu, de más de 6 mil millones de mases solares, y a la so discu de acreción.

## Intereses

El cantar 'To the Quasar' de la banda holandesa Ayreon trata d'ésti oxetu. Puede escuchase nel álbum Universal Migrator Part 2: Flight of the Migrator.

## Referencies

## Enllaces esternos
* 3C 273's Database at the INTEGRAL Science Data Centre (ESA) 
* Amateur 3C273 Redshift Measurement
* NightSkyInfo.com - 3C 273 
* Hubble Space Telescope Images of a Sample of 20 Nearby Luminous Quasars
* The Bright Quasar 3C 273
* The mass of the black hole in 3C 273