Earthworm Jim

**Earthworm Jim** ye un videoxuegu de plataformes que'l so protagonista ye un merucu llamáu Jim que, enfundado nun traxe cibernéticu y armáu con una pistola, dedicar a percorrer el universu en busca de la princesa "Cuál ye'l so nome". Earthworm Jim foi creáu por Doug TenNapel y diseñáu por David Perry. Del so desenvolvimientu encargaron les compañíes Shiny Entertainment y Playmates Interactive Entertainment. Foi llanzáu pa la Sega Mega Drive / Genesis nel añu 1994, y darréu foi llanzáu pa otres videoconsoles y para PC. Earthworm Jim ye un xuegu que se caracteriza pol so fluidez, con un estilu similar a la de los dibuxos animaos.

## Desarrollu
 Playmates Toys, yera una empresa de xuguetes qu'algamó un gran ésitu cola venta de figures de Les Tortúes Ninja. Viendo l'ésitu d'esta franquicia, decidieron crear una propia. Inspiraos pol ésitu de los xuegos de Sonic, decidieron que queríen empecipiar la so franquicia con un videoxuegu (daqué pocu común na dómina) del cual poder crear distintos productos. Playmates llegó a un alcuerdu col programador Dave Perry y asina nació Shiny Entertainment.

A partir d'esti momentu, el diseñu del xuegu empezó con un simple esbozu d'un merucu de tierra que Doug TenNapel presentó a Shiny Entertainment. Impresionáu, David Perry y el restu de la compañía, mercó los derechos de Earthworm Jim y empezó a desenvolver el xuegu. TenNapel trabayaría nel diseñu del xuegu, apurriría idees pa los niveles y daría voz al personaxe de Jim. Perry y los otros programadores dedicar a la creación del restu de personaxes y de la mecánica de xuegu. Earthworm Jim creóse como una sátira de los videoxuegos de plataformes del momentu.

## Xugabilidá
Earthworm Jim ye un xuegu de plataformes en dos dimensiones. El xugador controla a Jim moviéndo-y al traviés del nivel, evitando torgues y enemigos. El xugador cunta con una pistola pa faer frente a los enemigos, o bien utilizar la so cabeza como un llátigu. Esti llátigu (que ye'l mesmu viérbene) tamién dexa garrase a gabitos y algamar zones de la pantalla inaccesibles a cuerpu. Dellos niveles tienen requisitos adicionales más allá de llegar a la final del nivel. Por casu, nel nivel "*For Pete's Sake*", hai que llevar a un perru (Peter Puppy) hasta'l so llar evitando que se caya nos abilsos o que seya prindáu polos enemigos. De nun faelo asina, Peter tresformar nun bisarma capaz d'estropiar a Jim.

La mayoría de niveles suelen terminar con una batalla contra un xefe. Ente nivel y nivel, hai una pantalla de carreres recurrente llamada "*Andy Asteroids*". A diferencia del restu de la partida, la cámara asitiar nun puntu de vista detrás de Jim. El xugador tien de remanar a esti montáu nun cohete ya intentar ganar a Psycrow. La carrera desenvuélvese al traviés d'un tubu espacial llenu d'asteroides onde pueden recoyese diversos artículos (como proteiciones, propulsores y burbuyes pa llograr vides extras). Si'l xugador gana la carrera, el siguiente nivel empecípiase instantáneamente. Si'l xugador pierde, va tener qu'enfrentase a Psy-Crow y vence-y p'aportar al siguiente nivel.

## Historia
La malvada, enchida, angüeñosa, sudorosa, enllena d'aguadía y mal formada reina Slug for a Butt, ordena al profesor Cabeza de Monu la creación d'un traxe que lu dexe ser tan bella como lo ye la so hermana "Cuál ye'l so nome". Sicasí, el traxe ye robáu y por fuercia cai nel planeta Tierra enriba d'un viérbene de tierra llamáu Jim. Dientro del traxe, el viérbene sufre una metamorfosis y tresfórmase nun superhéroe capaz de ganar a los, hasta agora, los sos mayores enemigos los cuervos.

Esti traxe ta siendo buscáu por Psy-Crow, un cazarrecompensas unviáu pola reina Slug. Este afaya'l llugar onde cayó'l traxe y llama a la Reina pa informala que ta a puntu de recuperalo. Ocultu tres un árbol, Jim enterar del propósitu de la Reina respeuto al traxe y de la inusual guapura de la princesa "Cuál ye'l so nome". Allampando conocela, Jim montar nel so cohete y empieza la busca de la princesa primero que Psy-Crow pueda encontrale.

### Personaxes
* **Earthworm Jim**: Earthworm Jim yera un merucu de xardín común que de cutio tien de fuxir de los cuervos que quieren comé-ylo. Sicasí, la so vida camuda cuando un "indestruyible súper traxe espacial d'ultra teunoloxía" cai del cielu enriba de Jim. Dientro del traxe, el viérbene sufre una metamorfosis y tresfórmase nun superhéroe. Dende esi momentu dedicar a percorrer l'espaciu en busca de la princesa "Cuál ye'l so nome".
* **Psy-Crow**: Psy-Crow ye un cazarrecompensas intergaláctico que la so misión ye esaniciar a Jim y recuperar el traxe espacial propiedá de la reina Slug for a Butt col cual va llograr ser más bella que la so hermana, la princesa "Cuál ye'l so nome".
* **Princesa "Cuál ye'l so Nome"**: La princesa "Cuál ye'l so nome" ye la hermana ximielga de la Reina Slug for a Butt, anque físicamente tien pocu que ver con ella. A pesar de la so guapura, ye considerada fea según los estándares del so planeta.
* **Slug for a Butt**: Ye la reina del planeta Inséctica y de un grupu d'astros y llunes más pequeños que lo arrodien. Como reina, el so llabor consiste na puesta de güevos pa la reproducción de la so especie y la so espansión por tol universu. Slug tien una hermana ximielga, la princesa "Cuál ye'l so nome" que foi obligada a vivir nel exiliu por cuenta de les enganíes de poder de la reina.
* **Chuck**: Ye un home gruesu dueñu d'una gran chatarrería que siempres va acompañáu pol so perru guardián Fifi. Ye los sos dominios, pocos intrusos salen con vida.
* **Evil the Cat**: Nacíu ensin corazón, ye'l gobernante eternu del planeta Heck y la pura personificación del mal. Ye inmortal y anque nun puede ser destruyíu, sí puede ser ganáu temporalmente.
* **Bob the Goldfish**: Ye un pexe asesín gobernante d'un palaciu submarín conformáu por ensame de tubos, túneles y plataformes submarines. Cuenta con una serie de gatos qu'utiliza como guardaespaldes. Suaña con conquistar l'universu.
* **Major Mucus**: Na alloñada Galaxa de les Flemes, Mayor Mucus rije el destín de los sos habitantes. Unu de los sos pasatiempos favoritos ye prindar estranxeros que pasen cerca del planeta y colgar sobre pozos hasta que la cuerda ruémpese.
* **Profesor cabeza de monu**: Ye unu de los científicos más intelixentes del universu. Como a la mayoría de los sos compañeros d'oficiu, lo que más-y gusta ye la creación de dispositivos estraños y la realización d'esperimentos bien pocu ortodoxos. Nun intentu d'aumentar el so yá sobrada intelixencia, decidió inxertase un monu na cabeza, anque lamentablemente esto nun aumentar la so intelixencia. El profesor foi'l creador del traxe cibernéticu de Jim.
* **Peter Puppy**: Ye un pequeñu ya inocente perru que tien un problema: cada vez que se-y fai dañu, tresfórmase ye un bisarma xavaz capaz de destruyir tou lo qu'haya al so alredor. Peter foi atopáu por Jim cuando aterrizó nel planeta natal del perru. Col so cohete estropiáu, Jim precisaba de la so ayuda pa reparalo y siguir el so viaxe. A pesar del peligru, Jim conduz a Peter a la so casa y llogra escapar del inhóspito planeta.
* **Doc Duodenu**: Doc Duodenu solía ser parte d'un alienígena, pero cansáu de la so vida mundana, tomó vida propia y abandonó al so propietariu. Na actualidá mora nun planeta que ye básicamente un tracto intestinal xigantescu construyíu a partir de la so propia visión de la perfeición. El so únicu propósitu na vida ye dixerir coses.

### Niveles
* **New Junk City**: El primer nivel desenvolver na tierra, nuna enorme chatarrería llena de bagazos, basura y montes de neumáticos. Jim va tener que faer frente a cuervos, perros rabiosos, máquines asesines y al gordu de Chuck en plena dixestión de pexe.
* **What the Heck?**: Ye un mundu infernal con océanos de llava, fueu, columnes de fumu, afilaes tierres retorcigañaes y música d'elevador. Evil the Cat ye'l dueñu del llugar, pero pa llegar a él Jim va tener que faese frente a demonios, moñecos de nieve, abogaos corporativos y homes de negocios.
* **Big Bruty**: Un mundu desértico en ruines de madera onde un insaciable enemigu va escorrer a Jim pa taramialo. Esti Nivel foi esclusivu pa la entrega de Earthworm Jim: Special Edition, llanzada pa Sega CD/Sega Mega CD.
* **Down the Tubes**: So los océanos esiste un enorme espaciu formáu por tubos y máquines propulsores, dominios de Bob. Unu de los niveles más complicaos del xuegu.
* **Snot a Problem**: Jim y Mayor Mucus tirar por un ribayu ataos por una cuerda. Dambos van tener que estamparse contra les parés hasta que la cuerda d'unu ruémpase y caya a les fauces de la bisarma que vive nes fondures.
* **Level 5**: Ye'l llaboratoriu del profesor Cabeza de Monu, onde vas poder xugar contra dalgunos de los sos postreros y más bizarros esperimentos.
* **Who turned off the lights? (Nivel Secretu)**: Dientro del *Level 5*, esiste una pantalla secreta que se desenvuelve dafechu a escures.
* **For Pete's Sake!**: A latigazos, Jim va tener que conducir a Peter Puppy hasta'l so llar evitando ser algamáu poles fauces de dalgún enemigu. Al pie de *Down the Tubes*, unu de los niveles más complicaos del xuegu y cola posibilidá (a la fin) de llevar a Peter hasta una segunda residencia.
* **Intestinal Distress**: Nivel que se desenvuelve nun planeta d'aspeutu intestinal, dominios de Doc. Esti Nivel ye esclusivu de la versión del primer xuegu pa Sega Genesis/Sega Megadrive.
* **Buttville**: Ye la morada de la reina Slug for a Butt.

## Versiones

### Orixinal
La versión orixinal foi llanzada para Sega Mega Drive / Genesis nel añu 1994. Unos meses dempués, foi llanzada una versión asemeyada para Super Nintendo. Esta versión alterió sicasí los gráficos, con fondos alternativos y los efeutos especiales, pero escarecía de dellos efeutos de soníu y d'unu de los niveles de la versión de Genesis (tituláu "*Intestinal Distress*"). El xuegu tamién foi llanzáu para MS-DOS ensin incluyir tampoco'l nivel escluyíu na Super Nintendo.

### Edición Especial
Una versión especial del xuegu foi llanzáu pa la Sega CD y Windows 95. Basar na versión Xénesis, conteniendo tolos niveles, con dalgún d'ellos ampliaos y con un totalmente nuevu llamáu "*Big Bruty*". Estes versiones contienen finales alternativos dependiendo del nivel que se xuegue (fácil o difícil).

Otra edición especial del xuegu foi llanzáu puramente al traviés de la canal de Sega, onde se realizó un concursu llamáu The Great Race Earthworm Jim. Esta versión incluyía un cuartu secretu al que solo 200 xugadores pudieron aportar. A los ganadores apurrióse-yos una contraseña y un númberu de teléfonu gratuitu. Aquellos que llamaron ganaron premios especiales.

### Versiones a escala amenorgada
Eurocom llanzó una versión estruyío y amenorgao para Game Boy. Ye una versión carente de color, con poco detalle gráficu, tantu pol procesador como pol tamañu pequeñu de la pantalla. La falta de botones lo que faía malo de controlar. Esta versión tamién foi llanzada para Game Gear, qu'incluyía gráficos en color, pero que sufría de tolos demás problemes de la versión de Game Boy.

Años más tarde, la versión de Super Nintendo sería llanzada para Game Boy Advance, per parte de Majesco. A pesar de la potencia extra de la portátil, esta versión escarecía calidable, con mala animación, falta de detalles y niveles sumíos. Foi bien criticáu.

### Reediciones Dixitales
El xuegu foi re-llanzáu en formatu dixital nuna serie de plataformes a finales del deceniu de 2000. La versión orixinal de Xénesis foi llanzada al traviés del serviciu Wii's Virtual Console, el 3 d'ochobre de 2008 n'Europa y el 27 d'ochobre de 2008 n'América del Norte.

Gameloft tamién rellanzó'l xuegu digitalmente pa una serie de plataformes móviles. Foi presentáu como descarga para Nintendo DSi, anque tamién puede descargase na consola Nintendo 3DS. La única novedá yera un minixuegu extra na que'l xugador tien d'usar la cámara del sistema ya intentar asonsañar les mesmes cares Jim fai en pantalla. Gameloft llanzó tamién una versión iPhone del xuegu, que cuntó con una revisión de los gráficos, de la banda sonora remezclada y controles de pantalla táctil.

### Remake n'alta definición (HD)
Earthworm Jim HD, foi llanzáu para Xbox Live Arcade y PlayStation Network nel añu 2010, per parte de Gameloft.Incluyóse un multixugador con niveles especiales basaos nos yá esistentes. La versión estendida del nivel "*New Junk City*" de la edición especial ta incluyida, pero non asina los niveles de "*Big Bruty*" y el "*Who Turned out the Lights?*".

## Receición
El xuegu foi recibíu de forma bien positiva. Foi gallardoniáu col premiu a meyor xuegu de Xénesis del añu 1994 por Electronic Gaming Monthly. La Famicom Tsūshin puntuó'l xuegu con un 30 sobre 40. Earthworm Jim ocupa'l puestu 114 de 200 de los meyores xuegos de Nintendo según la llista de los 200 meyores xuegos de Nintendo Power. El xuegu destacar pola so animación fluyida, con un estilu de dibuxu a mano inusual pa les versiones de 16 bits. En rellación col curiosu xeneral del xuegu, una revisión de GameZone declaró "Na dómina de les plataformes, foi'l rei del xéneru. Earthworm Jim fixo presencia como'l "neñu frescu nel bloque", apelando a munchos grupos demográficos. Earthworm Jim foi un ésitu financieru y críticu pa Interplay y Shiny Entertainment".

Sicasí, los remakes del xuegu recibió crítiques mistes. IGN y GameSpot sintieron que l'estilu surrealista y l'animación aguantara'l pasu del tiempu, pero consideraron que dellos aspeutos de xuegu y los controles apaecíen como anticuaos en comparanza colos xuegos de plataformes modernos.De la mesma, la versión iPhone del xuegu foi criticada por cuenta de los sos controles desdexaos y, sobremanera, pol so manexu táctil esclusivu.

## Legáu
Debíu al gran ésitu del xuegu, creóse una secuela nel añu 1995: Earthworm Jim 2. Foi llanzáu de la mesma forma que l'orixinal: primero na Xénesis pa depués pasar a otros sistemes. Polo xeneral tamién foi bien recibíu. Darréu creáronse dos nuevos xuegos: Earthworm Jim 3D para Nintendo 64 y PC (Amás d'una versión pa PSOne; pero Atayada debíu al fracasu del xuegu antes mentáu); y Earthworm Jim: Menace 2 the Galaxy para Game Boy Color. Dambos fueron producíos en 1999. Sicasí, desenvolver ensin la participación de Shiny Entertainment y recibieron comentarios bastante negativos.

Atari entamó en 2007 el llanzamientu d'una nueva versión ameyorada para PSP, sicasí foi atayáu n'última instancia.

Igualmente, el xuegu orixinal inspiró ensame de productos comerciales, una serie de televisión, figures d'aición y cómics qu'abonda hasta los nuesos díes.

## Posible pre-secuela
Empezaron los rumores a alrodiu de un posible reboot de la serie, anque Netflix nin Amazon Videos nun declararon nestos comentarios a respectu.

## Referencies

## Ver tamién
* Earthworm Jim 2
* Earthworm Jim 3D
* Earthworm Jim (serie de televisión)

## Enllaces esternos
* Páxina personal de Doug TenNapel