Shropshire

**Shropshire** (embrivíu **Salop** o **Shrops**) ye unu de los cuarenta y siete condaos d'Inglaterra, Reinu Xuníu, con capital ye Shrewsbury. Allugáu na rexón Midlands del Oeste llinda al norte con Cheshire, al este con Staffordshire, al sur con Worcestershire y Herefordshire, y al oeste y noroeste con Gales. Tien un área de 3487 km² y una población de 473 900 habs. (2015).

Alcontrada na zona este del condáu topa una autoridá unitaria, Telford & Wrekin, onde s'alluga la so villa más grande, Telford. El restu del condáu yera una autoridá de dos niveles estremada ente cinco distritos, pero dende'l 1 d'abril de 2009 ye una autoridá unitaria tamién.

Shropshire ye travesada pel ríu Severn, qu'estrema la rexón en dos partes. La so zona norte ye un terrén llano y apto pa los cultivos, ente que la zona sur ye un terrén eleváu, onde s'atopa l'Área de Destacada Guapura Natural de les llombes de Shropshire.

## Toponimia
Mientres dellos sieglos, el condáu recibió'l nome oficial de "Salop", deriváu del antiguu nome de la capital, "Salopesbiry". En 1888 establecióse'l conseyu del condáu sol nome de "Conseyu del condáu de Salop". El nome nun foi nunca popular y en 1980 el conseyu se renombró como "Conseyu del condáu de Shropshire". Sicasí, el términu "Salopian", deriváu de "Salop", entá s'usa pa denominar daqué que vien de Shropshire.

El 25 de xunetu de 1995, Stephen P. Laurie, astrónomu de la villa de Shropshire de Church Stretton, afayó un asteroide. Dio-y el nome de (7603) Salopia, conmemorando'l nome en llatín del condáu, *Salopia.*

## Economía
La so economía básase na ganadería y l'agricultura. Ellabórase un quesu azul que lleva'l nome del condáu, pero foi inventáu na ciudá d'Inverness nel norte d'Escocia. Por eso, el so nome sirve solamente p'acomuñar con un condáu rural. La Clun Forest Sheep (Oveya del Monte de Clun) ye una variedá d'oveya del monte cerca de la villa de Clun, nel suroeste de Shropshire. Foi introducida en Nova Scotia (Canadá) en 1970, y agora ye criada en toa América del Norte, inclusive en Ḥawai.

Tamién tien industries metalúrxiques. Esti condáu ye la "capital xeolóxica" de Gran Bretaña yá que tolos tipos de roca que s'atopen nel norte d'Europa tán presentes en Shropshire. Esto inclúi depósitos de carbón, cobre y plomu. Amás, el ríu Severn, que traviesa'l condáu, utilizóse como mediu de tresporte de mercancíes y servicios.

## Población
### Raza

La población de Shropshire ye principalmente blanca (97,34%) y británica (95,78%). La segunda categoría mayor ye asiática (1,23%), allugaos principalmente en Telford & Wrekin.

Cantidaes en Telford & Wrekin tán ente paréntesis.

* Total: 441.498 (158.325)

* Blancos: 429.756 (150.014)
** Británicos: 422.859 (147.314)
** Irlandeses: 2.493 (1.061)
** Otros: 4.404 (1.639)

* Mestizos: 2.898 (1.728)
** Blanco y negru del Caribe: 1.339 (935)
** Blanco y negru africanu: 184 (108)
** Blanco y asiáticu: 815 (452)
** Otru: 560 (233)

* Asiáticos: 5.425 (4.586)
** Indios: 3.052 (2.623)
** Pakistaníes: 1.741 (1.598)
** Bengalí: 242 (98)
** Otros: 390 (267)

* Negros: 1.271 (928)
** del Caribe: 701 (567)
** africanos: 414 (263)
** otros: 156 (98)

* Chinos: 1.279 (542)

* Otros: 869 (527)

### Relixón

Por cuenta de la so población que ye principalmente nativa, la mayoría de Shropshire ye cristiana (77,89%). Solamente 1,7% de la población ye d'una relixón distinta del cristianismu, principalmente en Telford & Wrekin. Nos censos británicos, les entrugues sobre relixón nun son obligatories.

Les cantidaes ente paréntesis indiquen la población de Telford & Wrekin.

* Total: 441.498 (158.325)

* Cristianismu: 343.924 (117.573)

* Ensin relixón: 58.516 (23.866)

* Non declarada: 31.597 (11.553)

* Islam: 2.619 (2.030)

* Sikhismu: 2.006 (1.853)

* Otra relixón: 979 (349)

* Budismu: 865 (418)

* Hinduismu: 833 (641)

* Xudaísmu: 181 (64)

## Xeografía
### Física

El ríu Severn, el ríu más llargu del Reinu Xuníu, traviesa'l condáu. Les villes de Shrewsbury, Bridgnorth y Ironbridge fueron fundaos al llau del ríu. El ríu Tern nel noroeste del condáu cuerre na villa de Market Drayton y el ríu Tarrez al llau de Ludlow. El ríu Vyrnwy empieza en Gales y ye de volao la frontera ente Inglaterra y Gales dempués d'entrar Shropshire. El Tern, el Tarrez y el Vyrnwy son tributarios del Severn. Unu de los regueros principales del ríu Severn ye'l Rea Brook, qu'empieza nel oeste del condáu y escurre mientres 32 quilómetros hasta'l centru de Shrewsbury, onde se xunta al ríu. Unu de los barrios nel suroeste de Shrewsbury lleva'l so nome. El ríu Dee, y el so tributariu que se llama Ceiriog, son parte de la frontera ente Shropshire y Clwyd.

Nun hai nengún monte en Shropshire, pero la llomba más alta ye Brown Clee Hill (La Llomba Marrón de Clee), con un altor de 540 metros.
 El Wrekin ye'l puntu más altu na autoridá unitaria de Telford & Wrekin, con 407 metros. Según un mitu local, foi llevantáu por dos xigantes cuando se taben construyendo una nueva casa. Dende 1958 les Llombes de Shropshire son un Área de Destacada Guapura Natural, asitiada principalmente nel suroeste del condáu, qu'inclúi'l Wrekin y Brown Clee Hill. Wenlock Edge ye un valle de xeoloxía caliar asitiáu nel sureste del condáu, cerca del pueblu de Much Wenlock. Foi creáu hai 400 millones años, y contién fósiles de coral y trilobita.

### Villes

Shropshire ye unu de los condaos ingleses más rurales. Anque la capital ta asitiada en Shrewsbury, la villa de Telford, nel este, ye la más poblada. El condáu tien 22 villes, incluyendo cuatro na nueva villa de Telford. La villa más pequeña en Shropshire ye Clun, con una población de 642 habitantes. Seis pueblo cunten con más habitantes que Clun, el mayor d'ellos ye Bayston Hill. Con una población de 5247 habitantes, ye la décima llocalidá más grande del condáu.

Nun hai nenguna ciudá en Shropshire.

* Telford (138.241) *inclúi a*:
** Wellington (20.430)
** Madeley (17.935)
** Dawley (11.399)
** Oakengates (8.517)
* Shrewsbury *(capital del condáu)* (70.560)
* Oswestry (15.613)
* Bridgnorth (12.212)
* Newport *(na autoridá unitaria de [[Telford & Wrekin]])* (10.814)
* Ludlow (10.500)
* Market Drayton (10.407)
* Whitchurch (8.907)
* Shifnal (7.904)
* Bayston Hill *(pueblu)* (5.247)
* Wem (5.142)
* Broseley (4.192)
* Church Stretton (4.186)
* Albrighton *(pueblu)* (4.157)
* Pontesbury *(pueblu)* (3.500)
* Ellesmere (3.223)
* Prees *(pueblu)* (2.688)
* Much Wenlock (2.605)
* Craven Arms (2.289)
* Cleobury Mortimer (1.962)
* Bishop's Castle (1.630)
* Ruyton-XI-Towns *(pueblu)* (1.500)
* Baschurch (1.475)
* Clun (692)

## Llugares d'interés
Viroconium yera una ciudá romana cerca del pueblu actual de Wroxeter, al este de Shrewsbury. Foi fundada nel añu 48 y yera la cuarta ciudá más grande n'Inglaterra, con 6000 pobladores. Dempués del dominiu romanu, yera la capital del reinu celta de Powys. Viroconium foi abandonada ente los años de 500 y 650. Na llende occidental del condáu atopa l'antigua muralla d'Offa, el rei del reinu antiguu de Mercia de 757 hasta 796.

Nel condáu caltienen castiellos de la dómina de los normandos (sieglos XI y XII). La mayoría fueron construyíos pa sustituyir los fuertes de madera de los saxones. Los castiellos yeren importantes porque Shropshire ta cerca de la frontera con Gales, que yera un país enemigu d'Inglaterra. El Castiellu de Shrewsbury, n'arenisca colorada, ye'l castiellu meyor calteníu y foi abiertu al públicu en 1926. Ye tamién el muséu del reximientu de Shropshire. El Castiellu de Ludlow yera propiedá de la corona inglesa nos sieglos XV y XVI. El rei Eduardu V d'Inglaterra y el so hermanu Ricardo haitaron nel castiellu antes de la so muerte en 1483 na Torre de Londres. Arturo Tudor, l'herederu del rei Enrique VII d'Inglaterra, morrió nel castiellu'l 2 d'abril de 1502, dempués de la so boda con Catalina d'Aragón. Cuando yera nuevu, la reina María I d'Inglaterra pasó tres inviernos nel castiellu.

En Telford alcuéntrase Coalbrookdale, llocalidá na que s'empecipió la Revolución industrial. En 1779 en Ironbridge, tamién en Telford, construyóse la primer ponte de fierro de la historia, sobre'l ríu Severn. Foi diseñáu por Abraham Darby y ye Patrimoniu de la Humanidá. Blists Hill ye un muséu al campu de la vida en Shropshire mientres el sieglu XIX.

El primer edificiu con una estructura de fierro llevantar en Ditherington, un barriu nel norte de Shrewsbury, en 1797. Llámase'l *Flaxmill* (El Molín de Lino).

## Deporte

L'únicu club de fútbol profesional en Shropshire ye'l Shrewsbury Town Football Club de la Football League One, el tercer nivel de fútbol inglés. El Shrewsbury Town foi fundáu en 1886 y pasó a formar parte de la división del norte de la Football League One en 1950. El club foi apostráu a la Conference National en 2003 pero volvió dempués d'una temporada. El segundu meyor club en Shropshire ye l'Association Football Club Telford United de la Conference National, el quintu nivel de fútbol n'Inglaterra. L'Oswestry Town Football Club foi fundáu en 1860 y por eso ye más antiguu que'l club profesional más antiguu, el Notts County. Por cuenta del so allugamientu al llau de la frontera, l'Oswestry xugaba en torneos galeses y en 2003 xunir col club galés The New Saints Football Club pero xuega inda en Oswestry na Lliga de Gales.

El Shropshire County Cricket Club, fundáu en 1956, xuega nuna lliga menor del County Championship.

## Referencies