Gliese 436

** Gliese 436 ** (GJ 436 / HIP 57087 / LHS 310) ye una tenue estrella nana colorada de magnitú +10,68 que s'atopa aproximao a 33 años lluz de la Tierra.
Ta asitiada na constelación de Leo al nordeste de Duhr (δ Leonis) y Chertan (θ Leonis), norte de Denébola (β Leonis), sureste d'Alula Borealis (ν Ursae Majoris), y norte de Cor Caroli (α Canum Venaticorum) y Asterion (β Canum Venaticorum).
Dende 2004 conozse la esistencia d'una exoplaneta en redol a Gliese 436 (Gliese 436 b), magar perturbaciones na órbita d'esti planeta suxeren un posible compañeru adicional paecíu a la Tierra, más tarde informóse que se trata de Gliese 436 c . Un tercer planeta — non confirmáu— podría completar el sistema.

## Carauterístiques físiques
De tipu espectral M2.5 V, Gliese 436 puede tener una masa correspondiente al 44% de la masa solar.
Modelos matemáticos axudiquen a Gliese 436 un radiu averáu del 42% del radiu solar y una temperatura superficial averada de 3410&nbsp;K.
Relluma con una lluminosidá bolométrica —qu'inclúi una importante cantidá de radiación emitida como lluz infrarroxo— equivalente al 2,5% de la lluminosidá solar.
La so velocidá de rotación proyeutada ye menor de 3&nbsp;km/s y el so cromosfera tien un baxu nivel d'actividá magnética.

Con una edá envalorada de más de 11.000 millones d'años, Gliese 436 paez ser una estrella muncho más antigua que'l Sol y ye considerada miembru de la población del discu antiguu, con velocidaes nel sistema de coordenaes galáctiques de *O*=+44, *V*=−20 y *W*=+20&nbsp;km/s.
Tien una metalicidá —conteníu de metales más pesaos que'l He— de namái'l 48% de la del Sol.

## Sistema planetariu

El planeta confirmáu que orbita alredor de Gliese 436, denomináu Gliese 436 b, tien un periodu orbital de 2,64 díes terrestres.
Muévese a 0,029 UA de la estrella, magar la órbita paez ser moderadamente escéntrica (y = 0,15).

La so masa ye unes 22 vegaes la de la Tierra —0,074 vegaes la masa de Xúpiter— con un diámetru correspondiente al 37% del d'esti planeta.
Polo xeneral, les midíes d'espectroscopia d'efeutu Doppler nun apurren midíes de la masa de los oxetos n'órbita, ufiertando tan solo el valor de *M cos(i)*, onde *M* ye la masa del planeta, y *i* ye l'ángulu ente la llinia d'observación y el planu orbital del planeta. Poro, el métodu namái apurre una llende inferior pa la masa del oxetu, yá que nun apurre valores pal ángulu *i*. Sicasí, pal sistema Gliese 436, el métodu de tránsitu astronómicu indica que'l planu d'observación y el de la órbita del planeta tán casi alliniaos, polo que la masa midida ten de ser la correuta.

En 2008, científicos españoles anunciaron el descubrimientu d'un segundu planeta —Gliese 436 c—, pol analís de la so influencia na órbita de Gliese 436 b.
Con una masa 5 vegaes mayor que la masa terrestre, el so radiu sería un 50% más grande que'l del nuesu planeta.
L'analís de les velocidaes radiales revela una señal significativa correspondiente a un periodu orbital bien cercanu a la resonancia orbital 2:1 col planeta primeramente descubiertu.
La separación al respective de la estrella sería de 0,045 ± 0,004 UA con un periodu orbital de 5,2 díes.

Sicasí, ulteriores estudios paecen refugar que les perturbaciones reparaes na órbita de Gliese 436 b sían achacables a la presencia d'un segundu planeta, polo que la esistencia de Gliese 436 c queda entá por confirmar.

Per otra parte, en xunetu de 2012 anuncióse'l descubrimientu d'un posible tercer planeta —denomináu UCF-1.01— que'l so tamañu sería dos tercios del de la Tierra.
Completaría una órbita alredor de Gliese 436 cada 1,36 díes.

|}

## Ver tamién
*Llista de planetes estrasolares

## Referencies

## Enllaces esternos
* Scientists discover first of a new class of estrasolar planets  – NASA Press Release (31 d'agostu de 2004)
* Científicos españoles topen el planeta estrasolar más paecíu a la Tierra – El Mundo (9 d'abril de 2008)