Partíu d'Independientes de Lanzarote

El **Partíu d'Independientes de Lanzarote** (**PIL**) ye un partíu políticu español que'l so ámbitu ye la islla canaria de Lanzarote. Trátase d'un partíu de tipu insularista y nacionalista canariu que defende'l derechu a l'autodeterminación de les islles.

Creáu a partir de la *Agrupación Independientes de Lanzarote* (AIL), dientro de les Agrupaciones Independientes de Canaries, en 1989 constitúyese como *Partíu d'Independientes de Lanzarote*, darréu participó na formación de Coalición Canaria. Tres una serie de descontentos cola llinia política de Coalición Canaria, el PIL se desliga d'ésta. Nes eleiciones al Parllamentu de Canaries de 2003 presentar en coalición con otros partíos como'l Partíu Nacionalista Canariu dientro de la Federación Nacionalista Canaria. 

Nos últimos años fueron denunciaos dellos casos de corrupción nos que tán implicaos miembros del PIL. L'ex presidente de la formación nacionalista, Dimas Martín, ex senador y ex presidente del Cabildru de Lanzarote foi condergáu seis veces ya ingresáu cuatro en prisión por diversos delitos de corrupción ente 1998 y 2004, incluyíos los de falsedá, confechu y malversación.

El PIL aportó, ente otros, a l'alcaldía nos conceyos de Teguise (Dimas Martín, y José Dimas, fíu del anterior) y Petón (Cándido Armes, tres la compra del votu d'un conceyal por 26 millones de pesetes),o la vicepresidencia del Cabildru de Lanzarote (Fabián Martín, fíu del presidente del PIL).

Nes eleiciones municipal y autonómicu de xunu de 2007 presentar col CCN, quedando ensin representación nel parllamentu canariu, anque llogrando una bona representación nel Cabildru de Lanzarote, onde resultó segunda fuercia política tres el PSOE. Precisamente con esti partíu caltuvo pactos de gobiernu en dichu Cabildru, según en dalgunos de los principales conceyos de Lanzarote, ente ellos el de Petón. Nes eleiciones xenerales de 2008 se presentaró xunto a Coalición Canaria, ensin consiguir esti pactu eleutoral representación nin nel Senáu español pola islla de Lanzarote nin nel Congresu de los Diputaos, por circunscripción de la provincia de Les Palmes.

En mayu de 2009, nel marcu de la «Operación Unión», na que la Guardia Civil detuvo a una serie de cargos públicos en Lanzarote implicaos nuna trama pal cobru de comisiones illegales, el xuez decretó prisión ensin fianza pal líder del PIL, Dimas Martín, por supuestos delitos de confechu y tráficu d'influencies. Igualmente, decretó prisión pal ex edil d'Urbanismu, Economía y Facienda de Petón José Miguel Rodríguez, l'ex primer teniente d'alcalde de la llocalidá, Ubaldo Magüeta Robayna, y l'asesor del Patronatu de Turismu de Lanzarote Matías Curbelo Luzardo, toos ellos de la formación nacionalista.

Na mesma operación fueron deteníos y darréu puestos en llibertá con cargo Elena Martín, fía del presidente del PIL y militante del partíu nacionalista, y Dayrán Muñoz, presidente de los mozos del PIL, tres los rexistros practicaos pol Grupu de Delincuencia Urbanística de la Unidá Central Operativa (UCO) de la Guardia Civil.

En setiembre del mesmu añu, Gladys Acuña, alcaldesa de Yaiza pol PIL, foi tamién imputada por un delitu de prevaricación, y investígase-y igualmente pola unviada de cuadrielles de trabayadores a les viviendes de Dimas Martín con cargu al erariu municipal. 
Acuña aportó a l'alcaldía de Yaiza en febreru de 2008, en qu'un pactu ente'l PIL y Coalición Canaria (CC) presentó una moción de censura contra l'entós alcalde José Francisco Reyes, del Partíu Nacionalista de Lanzarote (PNL), tamién imputáu pol cobru de comisiones illegales y yá enantes xulgáu y condergáu a diez años de inhabilitación por un delitu de prevaricación. 

En 2010, afayóse que'l líder del PIL, Dimás Martín, que taba na cárcel de Tenerife II, tenía más de 8 millones d'euros en propiedaes a nome de terceres persones, envalorándose que podía tener propiedaes a nome de cerca de mediu centenar de persones. Tamién s'afayó que'l so proyeutu de fundar una empresa de batates frites pa crear emplegu na islla foi un engañu, por aciu el cual ganó una suma desconocida, que se suponía que sería destinada a la empresa, quedando asina un vacíu nel mercáu canariu de batates frites.

Nesti marcu, el so propiu fíu Fabián Martín tomó la presidencia del partíu.

https://www.eldiario.es/canariasahora/tribunales/Audiencia-conderga-Dimas-Martin-Batllori_0_353114879.html

## Referencies