María Nieves y Bustamante

**María Nieves y Bustamante**  foi una escrita peruana. Foi representante de la narrativa histórica (novela, cuentu y tradición) nel so país natal. Escritora de la obra *[[Jorge, el fíu del pueblu]]* publicáu en 1892. Pola so postura rexonalista tuvo discutiniu con Clorinda Matto de Turner.

Na so novela rellata los episodios históricos de la Guerra Civil Peruana de 1856-1858 y sobremanera los acontecimientos na ciudá d'Arequipa, ye un cantar épico que resalta l'espíritu guerreru del pueblu arequipeño.

## Otros datos
La novela "La solombra de Morán", tamién-y ye señalada como autora pero la obra paez habese perdíu.

Dende l'adolescencia amosó la so vocación lliteraria, sicasí los sos primeros escritos pol mediu y la dómina nun trescendieron más allá del círculu de los sos familiares y maestros. 
 
A los 18 años de edad María Nieves escribe Solemnes Ceremonies Aciages por cuenta de la inmolación de Miguel Grau, el pesar coleutivu de la ciudadanía y los funerales que Arequipa tributó al héroe cayíu, ella narra estos acontecimientos nuna carta y unviar al so padre quien s'atopaba transitoriamente en Cusco. 

Emilio Nieves, el so padre, xunto a otros amigos deciden da-y publicidá a dicha carta en forma de volantes impresos, encargándose d'ello don Manuel Minauro. Ye según per primer vegada l'añu 1879 sopeléxase públicamente en Cusco un escritu de María Nieves que'l so títulu ye “Noticies d'Arequipa”, sicasí por decisión de los editores l'artículu sale publicáu ensin la firma de María Nieves. 
 
Al añu siguiente en 1880 en plena guerra del pacíficu fórmase un grupu de dames arequipeñas quien s'encargaríen de socorrer a los mancaos. María Nieves integra esti grupu de socorru y con tal motivu publica nel Diariu La Bolsa un encendíu y patrióticu artículu rellacionáu a esos momentos que-y tocaba vivir. Nesta oportunidá y per primer vegada un artículu d'ella publicar cola so firma. Ye según naz la so carrera periodística siendo, ente otres coses valiente corresponsal de guerra. Dir al Cuzco en plena guerra como corresponsal de la publicación "L'ecu del Misti".
 
Los sos artículos de diversa temática publicar nos diarios y revistes d'Arequipa, Lima y Cusco. 
 
En Arequipa: La Bolsa, Ecu del Misti, Revista del Sur, Escocia, La Llibertá, El Pueblu y El Deber. 
En Lima: Perlles y Flores, El Perú Ilustráu, La Opinión Nacional, La Muyer Peruana y El Picaflor. 
En Cusco: La Llei. 
María Nieves foi tamién cantante d'opera, integró'l grupu “El Dúu de la Norma” xunto a la so hermana Sara. Nesta oportunidá presentar nel teatru Fénix el 16 d'ochobre de 1884, al estrenar Clorinda Matto de Turne, el so drama Ima Sumac. 

En 1885 con motivu del tercer centenariu de Rosa de Lima Santa Rosa de Lima, María Nieves escribió “L'Aponderamientu de la Santa Peruana”, que foi publicáu por La Opinión Nacional. La crítica de la capital envaloró que dichu artículu mereciera'l premiu del concursu lliterariu convocáu n'homenaxe a la santa limeña. 

El fechu de que la arequipeña dio a la so novela l'acción y el desenvolvimientu de la mesma en tierres del Misti, nun ye fundamentu abondu, por que nun se-y considere nacionalmente al llau de Merced Cabello, Clorinda Mattos, Cassós, Cisneros y Aréstegui, quien igualmente y ensin esceición trataron novelescamente temes tocantes a palpitantes problemes de les sos rexones d'orixe como Lima, Cusco, Trujillo y la téunica narrativa de cada unu d'ellos nun ye meyor que la de Nieves y Bustamante. 

En 1921 añu en que se conmemoró'l centenariu de la Independencia Nacional, el Colexu d'Abogaos d'Arequipa dio a María Manuela Nieves y Bustamante una Medaya d'Oru pola obra Jorge o'l Fíu del Pueblu. 

María Manuela Nieves y Bustamante, muerre a los 86 años d'edá atropellada por una bestia de carga nuna de les cais d'Arequipa, los sos restos fueron velaos na Municipalidá de dicha ciudá. 

Dos años más tarde dende 1949 esíbese'l so oleu na galería de Personaxes Pernomaos d'Arequipa y güei dende equí, cola so formosa cara repitir: qu'ella “namái quixo ser l'espeyu del so pueblu”.

## Ver tamién
* Realismu peruanu (lliterariu).
* Lliteratura de Perú.

## Referencies

## Enllaces esternos

* Ward, Thomas. “Ficción histórica peruana: Los escritores comprometíes”. *Labrys: études féministes/estudos feministes*, Non. 11 “Femenismos nel Perú” (janvier/juin 2007-janeiro/junho 2007).