Fort Lauderdale (Florida)

**Fort Lauderdale**, embrivíu *Ft. Lauderdale* y conocida como la ***[[Venecia]] d'[[Estaos Xuníos d'América|América]]***, por cuenta del so estensu y entrevesgáu sistema de canales) ye una ciudá allugada nel condáu de Broward, nel estáu norteamericanu de Florida, del cual ye sede de condáu, y atópase ente los condaos de Miami-Dade y Palm Beach. Dizse que ye consideráu como parte de Miami dende l'añu 1789,atópase allugáu al estremu sureste del país. Nel Censu de 2010 tenía una población de 165.521 habitantes y una densidá poblacional de 1.656,89 persones per km². siendo una de les principales ciudaes del Área metropolitana del Sur de la Florida, qu'alluga más de 5.413.212 habitantes.

La ciudá constitúi un popular destín turísticu con 10,35 millones de visitantes en 2006, según un importante centru de vela, con 42.000 barcos propiedá de los residentes, cien puertos deportivos y estelleros. Ft. Lauderdale y los sos suburbios suman más de 4.100 restoranes y 120 discoteques.

Ft. Lauderdale recibe'l so nome por una serie de fortaleces construyíes polos Estaos Xuníos mientres la segunda guerra seminola; sicasí, el desenvolvimientu de la ciudá nun empezó sinón hasta 50 años dempués de que la guerra acabara y los fuertes fueren abandonaos. Construyéronse trés fuertes llamaos *Fort Lauderdale*; el primeru d'ellos xunto al ríu Nuevu; el segundu en Tarpon Bend, no que ye güei el barriu Sailboat Bend; y el terceru cerca de la Badea de Mar Marina. Toos ellos tomaron el so nome del Mayor William Lauderdale, comandante del destacamentu encargáu de construyir la primer fortaleza.

## Xeneralidaes

Fort Lauderdale ye la séptima ciudá más grande del estáu de Florida, tien 165.521 habitantes, nun área municipal de cerca de 33 milles cuadraes, y ta allugada ente l'océanu Atlánticu y el ríu *New River*.

Tien un curiosu clima aparente pal turismu y tamién pa los negocios.

## Historia
L'área na que darréu foi fundada Fort Lauderdale, foi habitada mientres cientos d'años polos indios tequesta. Entraron en contautu colos esploradores españoles nel sieglu XV. Esto provocó l'aumentu d'enfermedaes contaxoses europees que los tequesta desconocíen y a les que nun aguantaron, como la viruela. Pa los tequesta, les enfermedaes xunto colos continuos conflictos colos sos vecinos, los calusa, contribuyeron a la so desapaición paulatina nos siguientes dos sieglos. En 1763, namái quedaben unos pocos tequesta en Florida y la mayoría d'ellos fueron evacuaos a Cuba cuando los españoles vencieron Florida a los británicos en 1763, según el Tratáu de París (1763), qu'acababa cola Guerra de los Siete Años. Anque'l control de la zona camudó d'España a Gran Bretaña, los Estaos Xuníos y los Estaos Confederaos d'América, siguió siendo una de les rexones menos desenvueltes d'Estaos Xuníos hasta'l sieglu XX.

L'área de Fort Lauderdale foi conocida como'l "Asentamientu del Ríu Nuevu" dempués del sieglu XX. En 1830 había aproximao 70 colonos a lo llargo del "New River". William Cooley, xuez de paz local, foi un granxeru y obreru que comerció colos indios seminola.
En xineru de 1836, mientres Cooley intentaba salvar un barcu naufragáu, una banda de seminolas atacaron la so granxa, matando a la so esposa y fíos, y al tutor de los neños. Les otres granxes nun fueron atacaes, pero tolos residentes blancos de la zona abandonaron el pobláu, fuxendo primeru n'escontra'l faru de Cabu Florida en Key Biscayne, y depués a Key West. La primera empalizada construyida per Estaos Xuníos en Fort Lauderdale foi en 1838, y, darréu, la zona foi un campu de batalla mientres la Segunda Guerra Seminola. El fuerte foi abandonáu en 1842, dempués del final de la guerra, y l'área caltúvose práuticamente despoblada hasta 1890. Nun hubo nengún desenvolvimientu entamáu de la zona hasta que nun llegó Frank Stranahan a la zona en 1893 pa instalar un ferry que cruciara'l Ríu Nuevu y pa rematar la construcción del ferrocarril de la Mariña Este que travesaba la zona. La ciudá se anexonó al condáu de Broward en 1911, y en 1915 foi designada capital del condáu.

El mayor desenvolvimientu de Fort Lauderdale empieza nos años 1920, cola Burbuya inmobiliaria de Florida nos años 1920. El furacán qu'afaró Miami en 1926, y la Gran Depresión de los años 1930 causaron grandes trestornos económicos. Cuando empezó la II Guerra Mundial, Fort Lauderdale convertir nuna base del exércitu norteamericanu, con una base aérea pal entrenamientu de pilotos, operadores de rádar y guardia costera con base en Port Everglades.

Cuando terminó la guerra, miembros del exércitu tornaron a la zona, aguiyando una esplosión enorme población que empequeñecía la puxanza de 1920. Según el censu de 1960 había 83.648 persones na ciudá, un 230% más que nel censu de 1950.

A partir de 1970, Fort Lauderdale tenía cuasi tol so territoriu construyíu polo que creció escontra los suburbios del oeste. Mientres ciudaes como Coral Springs, Miramar, y Pembroke Pines esperimentaron una crecedera esplosiva, la población de Fort Lauderdale estancábase, y la ciudá perdió cuasi 4.000 habitantes ente 1980, cuando la ciudá tenía 153.279 habitantes, y en 1990, cuando la población foi de 149.377. Un llixeru repique de población punxo a Fort Lauderdale con 152.397 habitantes según el censu de 2000. Dende'l 2000, Fort Lauderdale ganó pocu más de 18.000 residentes por aciu l'anexón de siete barrios d'árees ensin incorporar del condáu de Broward. Güei, Fort Lauderdale ye unu de los principales puertos de yates, unu de los destinos turísticos más visitaos d'Estaos Xuníos, y centru d'un área metropolitana de más de 2 millones d'habitantes.

## Xeografía
Fort Lauderdale atópase allugada nes coordenaes . Según la Oficina del Censu de los Estaos Xuníos, Fort Lauderdale tien una superficie total de 99,9 km², de la cual 90,04 km² correspuenden a tierra firme y (9,87%) 9,86 km² ye agua.
La ciudá de Fort Lauderdale ta asitiada a veres del océanu Atlánticu, cuenta con 7 milles (11 km) de sablera, y parte coles siguientes llocalidaes:

La parte noroeste de Fort Lauderdale ta dixebrada del restu de la ciudá, coneutada namái pola Canal de Cypress Creek mientres flúi baxu de l'autovía I-95. Esta seición de Fort Lauderdale fai frontera coles ciudaes d'Oakland Park y Tamarac nel so llau sur.

Frente a la mariña de Fort Lauderdale ta'l Petón Osborne, un petón artificial formáu por neumáticos refugaos, que demostró ser un desastre ecolóxicu. Empezó a construyise nos años 1960, col enfotu de sirvir d'hábitat pa los pexes. Sicasí, la erosión marina fizo que los neumáticos desfixérense, convirtiéndose nuna fonte de contaminación importante. Los neumáticos fueron pasu ente pasu moviéndose escontra la mariña y, al atopase con una zona de petón vivu, quedaron varaos, lo que produció la muerte o destrucción del ecosistema del petón natural al so pasu. Nos últimos años, miles de neumáticos tamién se quedaron varaos nes sableres cercanes, sobremanera dempués de los furacanes. Les autoridaes llocales tán trabayando pa retirar los 700.000 neumáticos, en cooperación col Exércitu de los EE.XX., l'Armada y la Guardia Costera.

## Demografía
Según el censu de 2010, había 165.521 persones morando en Fort Lauderdale. La densidá de población yera de 1.656,89 hab./km². De los 165.521 habitantes, Fort Lauderdale taba compuestu pol 62,64% blancos, el 30,96% yeren negros, el 0,27% yeren amerindios, el 1,48% yeren asiáticos, el 0,05% yeren isleños del Pacíficu, el 2,49% yeren d'otres races y el 2,12% pertenecíen a dos o más races. Del total de la población el 13,75% yeren hispanos o llatinos de cualquier raza.

## Economía
Hasta apocayá la so economía taba basada nel turismu, siendo en particular unu de los destinos preferíos de los estudiantes nel periodu del spring break (vacaciones de primavera), pero foise sofisticando en cuanto al perfil de los turistes que lu visiten y evolucionando escontra la diversificación, pa lo cual atraxo una gran variedá d'industries que tomen la marina, les manufactures, les finances, los seguros, la inmuebiliaria, l'alta teunoloxía, l'aviación y la industria aeroespacial, amás de la producción de cine y televisión.

El so aeropuertu internacional rexistró una rápida crecedera y tien un papel creciente como puertu de conexón con destinos d'América Central y Suramérica.

## Curiosos turísticos y educación
Fort Lauderdale tamién ufierta una rica guapura natural y un conxuntu d'ufiertes culturales, educatives y d'entretenimientu. Tien más de 3.000 hores de sol cada añu y con suaves orales oceánicos tol añu. Les sableres del distritu son una afamada zona d'ociu.

## Artes y ciencies
El pictóricu Riverwalk sirve de see fundamental pa les artes y ciencies, y pa les actividaes culturales y históriques que se realicen nel Centru Broward d'Artes Escéniques (Broward Center for the Performing Arts).

Tamién destaquen *El Muséu de la Ciencia y del Descubrimientu, el Muséu d'Arte* y la *Villa y Muséu del Viejo Fort Lauderdale*. El *Boulevard de les Foles* volvióse famosu internacionalmente como pieza central de la moda de la ciudá y como centru de la bona mesa y la diversión.

Ente les sos principales instituciones educatives figuren:
* Broward Community College
* Florida Atlantic University
* Broward County Main Library, biblioteca gallardoniada 
* Munchos colexos federales, estatales y municipales.

## El misteriu de Fort Lauderdale
Fort Lauderdale entá nun escaeció l'aciar 5 d'avientu de 1945, cuasi ocho meses dempués del fin de la Segunda Guerra Mundial.
Un escuadrón de cinco aviones torpederos Avenger salió de Fort Lauderdale, (más conocíu como Vuelu 19, siendo la desapaición más conocida del triángulu de les Bermudes) coles mires de dir dende Fort Lauderdale hasta la islla de Gran Bahama y de tornar per una ruta en forma de triángulu y con gran semeyanza col triángulu de les Bermudes. Nunca se-yos volvió ver.
Fort Lauderdale unvió un avión de rescate que tamién sumió. El modelu d'avión de rescate yera tan propensu a españar que tan solo un pitu encendíu podía faelo españar. Enxamás s'atoparon restos del avión de rescate, anque los tripulantes d'un barcu que saleaba cerca del puntu de desapaición afirmaron qu'aquel día vieren una gran esplosión nel cielu. Esti triángulu asitiar ente Fort Lauderlade, Puertu Ricu y Bermudes.

## Deportes
La ciudá de Fort Lauderdale tien un equipu de fútbol na NASL, llamáu los Fort Lauderdale Strikers

## Educación
Les Escueles Públiques del Condáu de Broward xestiona les escueles públiques.

La Biblioteca del Condáu de Broward xestiona les biblioteques públiques.

## Ciudaes hermanes
Fort Lauderdale ta hermanada namái con ciudaes costeres, quitando Agogo, Belo Horizonte, Medellín y Bucaramanga. Les ciudaes son:

## Notes y referencies

## Enllaces esternos