Wii Sports

ye un videoxuegu de deportes, desenvueltu y producíu por Nintendo como títulu de llanzamientu pa la videoconsola Wii, y parte de la serie Touch! Generations. Foi llanzáu n'América del Norte xunto cola consola'l 19 de payares de 2006, y foi llanzáu en Xapón, Australia y Europa al mes siguiente. El xuegu vien incluyíu cola compra de la consola en tolos territorios sacante en Xapón, faciéndolo'l primer xuegu vendíu en xunto col llanzamientu d'una consola de Nintendo dende *[[Mario's Tennis]]* para Virtual Boy en 1995.

El xuegu ye un simulador de cinco deportes, diseñáu pa demostrar les capacidaes inalámbricu y sensorial del mandu de Wii a los nuevos xugadores. Los cinco deportes incluyíos son tenis, béisbol, bolos, golf y boxéu. Los xugadores usen el mandu de la consola p'asonsañar los movimientos fechos na vida real nesos deportes, como mover una raqueta de tenis. Les regles de los xuegos tán simplificaes pa faeles más accesibles a los nuevos xugadores. El xuegu tamién inclúi una manera d'entrenamientu que monitoriza el progresu del xugador nos deportes.

Polo xeneral, *Wii Sports* recibió bones crítiques y recibió numberosos premios provenientes de la crítica y d'asociaciones de xugadores. Ye'l videoxuegu meyor vendíu tocantes a consoles, y el segundu de tola historia, habiendo vencíu al anterior posesor d'esti récor, *[[Super Mario Bros.]]*, para NES, en 2009. Hasta'l 28 de xineru de 2011, vendiérense 75,66&nbsp;millones de copies en tol mundu. *Wii Sports* apaeció múltiples vegaes en televisión, yá sía n'anuncios de Wii, reportaxes y otros programes. El xuegu convirtióse nun mediu popular pa xuntes sociales y suélense faer competiciones ente xugadores de distintes edaes. El xuegu tuvo una secuela, llamada *[[Wii Sports Resort]]*, que salió a la venta en 2009.

## Manera de faer boosting

*Deportes de Wii* consiste en cinco deportes —tenis, béisbol, bolos, golf y boxéu— accesibles dende'l menú principal. El xuegu usa les capacidaes del sensor de movimientu del mandu y el Nunchuk pa controlar les aiciones del personaxe. El xugador mueve'l mandu d'una forma similar a la cual prauticar el deporte na vida real; por casu, mantieniendo el mandu n'alto y banciándolo como un palu de golf, bate de béisbol o una bola de bolos. Dellos aspeutos de la manera de xuegu son controlaos auntomáticamente pola máquina. Por casu, en tenis, el movimientu del xugador pel campu controlar la consola, ente que'l movimientu de la raqueta controlar el xugador. En béisbol, el xugador puede o batear o llanzar, con tolos corredores que pasen peles bases controlaos pola Wii.

Cada xuegu inclúi una manera estándar de xuegu, una manera d'entrenamientu y distintes opciones pal xuegu multixugador. La manera de xuegu estándar asonsaña los métodos de cada xuegu na vida real: tenis, una partida a dobles; béisbol, un xuegu simple de bateo y recoyida; bolos, una partida de diez cuadros de duración pa tirar los diez bolos, a dos intentos cada cuadru; golf, xugada a trés o nueve hoyos nun campu normal; y boxéu, una batalla simple de trés rondes. La manera entrenamientu ye una manera d'un xugador que dexa al mesmu prauticar ciertos aspeutos de los xuegos y ser compensaos con medayes. Cada xuegu tien una manera d'unu o dos xugadores, y dellos xuegos dexen hasta cuatro por aciu distintos métodos. Los bolos y el golf dexen dellos xugadores usando'l mesmu mandu, mientres el tenis rique que cada xugador tenga'l so propiu mandu. La manera multixugador de *Deportes de Wii* de normal fai que los xugadores compitan ente sigo por aciu la forma normal de xuegu; la única esceición ye'l tenis que dexa a dos xugadores xugar xuntos o contra otros.

Los personaxes usaos nel xuegu son tomaos de la Canal Mii, que dexa al xugador crear un Mii (un avatar customizado) que puede ser importáu a los xuegos que dexen esta carauterística. *Deportes de Wii* ye'l primer títulu de Wii en faer usu d'esta posibilidá. Los Miis guardaos na consola van apaecer como públicu en diversos deportes o como xugadores en béisbol. Los personaxes controlaos pola consola tamién fueron creaos usando dichu canal. Los Miis creaos nuna Wii pueden ser guardaos na memoria del mandu pa ser usaos n'otra consola.

### Progresu del xugador
Dempués de rematar un xuegu, un xugador ye premiáu o sancionáu con puntos d'habilidá basaos nel rendimientu que tuvo nesi deporte, en rellación col nivel d'habilidá de la consola, anque dellos xuegos nun calculen los puntos mientres les sesiones multixugador. El xuegu fai un siguimientu d'estos puntos amosándolos nun gráficu, según aumenta tamién el tamañu del públicu nes sesiones d'un xugador en tenis y boxéu. Dempués de llograr 1000 puntos nun deporte, el xugador llogra'l nivel profesional», xunto con un pequeñu cambéu visual nel so Mii nos bolos y boxéu. Cuando un xugador consiga dichu nivel, va mandáse-y un mensaxe al Tablón de Wii echar# voz de d'ello. *Deportes de Wii* tamién inclúi una manera de forma física que calcula la edá física del xugador (nun rangu de 20 a 80 años, siendo 20 el meyor datu). Pa ello, el xuegu escueye 2 pruebes sacaes de la manera entrenamientu y escuéyese 3 de manera aleatoria, siendo posible xugar namái 3 vegada al día por Mii. El cálculu de la edá tien en cuenta l'aptitú d'un xugador, el so equilibriu, la so velocidá y la so resistencia. Les resultancies se grafican n'unu, dos o tres meses, con resultancies diaries publicaos nel tablón de Wii.

## Desenvolvimientu

Katsuya Eguchi, quién dirixó'l *Software Development Group 2* en Nintendo Entertainment Analysis and Development, produció *Deportes de Wii*. Cola Wii, Nintendo quería llegar a la xente que nunca antes xugara a videoxuegos. Pa faer esto precisaben un software que dexara que por un gran tiempu y per primer vegada los xugadores interactuaren d'una manera risondera col xuegu. Nintendo tamién quería que s'usara'l sistema diariamente y destinó a *Wii Sports* a ser el títulu de llanzamientu de la consola pa ello. *Wii Sports* foi diseñáu como una simple llinia d'introducción a la intención d'ufiertar daqué distintu pa xugadores y non xugadores. Los deportes fueron escoyíos por cuenta de la amplia familiaridá que se tenía con ellos. En llugar d'incluyir a atletes profesionales o gráficos realistes, el xuegu diseñóse por que fuera simple y toos puedieran xugar. Delles carauterístiques como correr detrás de la pelota de tenis pa recoyela esaniciar pa caltener la cencellez del xuegu. Nun puntu del desenvolvimientu, llegar a usar personaxes de la saga Mario, pero esa idea nun terminó viendo la lluz por cuenta de los múltiples comentarios de los xugadores que preferíen a los Miis. El xuegu soporta'l formatu panorámicu 16:9, l'escanio progresivu, cuerre a 60 imáxenes per segundu, y fai usu del acelerómetro del mandu de Wii pa interpretar los movimientos del xugador. Les aiciones de detección de movimientu, como batear y llanzar, tuvieron prioridá pa faeles lo más realistes posibles. Por cuenta de que Nintendo nun esperaba que los xugadores mercaren la consola namái pa xugar a *Wii Sports*, vendieron el xuegu xunto cola mesma; Nintendo creía que sería más posible que los xugadores xugaren a *Wii Sports* gracies a esti métodu. Tamién creíen que los xugadores que teníen crítiques positives pal xuegu encamentar por aciu la boca a boca.

Antes del Electronic Entertainment Expo de 2006, el primer deporte nel xuegu foi anunciáu como *Wii Sports: Tennis*. Nuna conferencia de Nintendo previa al E3 de 2006, anuncióse que sería dichu xuegu sería parte d'un grupu de deportes. Satoru Iwata presentó'l conxuntu como *Wii Sports*, y dixo qu'incluyiría tenis, golf, y béisbol. El xuegu foi presentáu con una demostración xugable. La demo incluyía a Iwata y Reggie Fils-Aime nun partíu d'a dobles de tenis contra Shigeru Miyamoto y Scott Dyer, un ganador del concursu. Los otros títulos amosar nel E3 de forma asemeyada al títulu de tenis, yá que yeren *Wii Sports: Baseball*, *Wii Sports: Golf*, y *Wii Sports: Airplane*. Entós daquella, el xuegu de béisbol namái consistía nuna simulación de bateo. El títulu basáu en vuelu yera similar a *[[Pilotwings]]* y requiería que'l xugador maniobrara un avión pa faelo pasar al traviés de dellos aniellos dientro d'una llende de tiempu. Nun foi incluyíu nel xuegu final, pero foi añadíu na secuela del xuegu: *[[Wii Sports Resort]]*. Nel Nintendo World del 14 de setiembre de 2006, Reggie Fils-Aime anuncio que *Wii Sports* vendría incluyíu cola Wii. Tamién s'introducieron los deportes de bolos y boxéu.

## Receición
### Ventes
*Wii Sports* tuvo un gran ésitu comercial. A la fin de 2007, yera'l xuegu meyor vendíu pa Wii. En Xapón, onde'l xuegu nun venía incluyíu cola consola, vendió 176&nbsp;167 copies nos sos primeros dos díes, un récor pa la séptima xeneración de videoconsoles en Xapón. A febreru de 2007, vendiera alredor d'un millón de copies. A mediaos de mayu de 2007, la empresa Media Create asitió a *Wii Sports* terceru na so llista de los meyores 20 xuegos en Xapón. Foi'l xuegu meyor vendíu nel 2007 en Xapón con 1&nbsp;911&nbsp;520 de copies vendíes. Foi'l décimu xuegu meyor vendíu en Xapón en 2008, vendiendo 841&nbsp;736 copies aquel añu. El xuegu vendió 45,71 millones de copies incluyíes cola consola a marzu de 2009.  A 28 de xineru de 2011, vendió un total de 75,66 millones de copies.

### Respuesta de la crítica

*Wii Sports* recibió de forma xeneral crítiques positives. 

#### Estaos Xuníos
GameTrailers calificar como un bon complementu pa la consola y refirióse a los cinco deportes como «un bon paquete». Comentarion que los xuegos apurren l'abondu entretenimientu pa llargues partíes pa xugadores espertos, ensin faelo inaccesible para novatos. GameTrailers declaró, sicasí, que la falta d'una manera tornéu foi un puntu en contra, y nun encamentó mercar el xuegu si nun venía incluyíu cola consola. *[[GamePro]]* tamién comentó que la inclusión de *Wii Sports* cola consola yera una bona idea. Matt Casamassina d'IGN llamar «una xoya d'ésitu pal nuevu hardware de Nintendo» y esfrutó de la posibilidá d'importar los Miis. L'editor de GameSpot Ryan Davis emponderó l'aspeutu multixugador y l'exame físicu. La mayor parte de les bones crítiques fueron a los controles del xuegu y la so facilidá d'usu. Casamassina referir a los controles como «revolucionarios» y describir como «intuitivos». *GamePro* fíxose ecu de comentarios similares, emponderando los controles, mientres Davis comentó que'l sensor de movimientu dacuando erraba. La mayor parte de les quexes fueron a parar a los gráficos y la falta de fondura nos xuegos. Casamassina dixo que'l xuegu «quédase curtiu en fondura y gráficos», y llamando a los gráficos xenéricu y arcaicu». Otros críticos dixeron que los gráficos taben al par en comparanza colos anteriores sistemes de Nintendo, la Nintendo GameCube y la Nintendo 64. Davis criticó'l calter simplayu de los xuegos, y GamePro declaró que los xuegos por separáu ufierten menor fondura que xuegos de deportes normales. *[[Nintendo Power]]* calificó a *Wii Sports* xunto cola so secuela *Wii Sports Resort* como dos de les meyores esperiencies multixugador de la hestoria de Nintendo, diciendo que cualquier persona, dende neñu hasta vieyu, puede esfrutar del xuegu. La revista emponderó l'agrupación de los deportes y la llonxevidá del xuegu.

Los xuegos por separáu tuvieron delles receiciones ente la crítica. Casamassina calificó a los bolos, al tenis y al béisbol como «risonderos y adictivos», mientres Tom Bramwell d'Eurogamer dixo que'l béisbol, el golf y el boxéu escarecíen de fondura de xuegu en comparanza col tenis y los bolos. John C. Dvorak, xugador de bolos y columnista de *[[PC Magacín]]*, allabó les físiques realistes usaes nos bolos y dixo que «Nintendo fixo un estupendu trabayu». Felicitó al agregu de l'actividá física al videoxuegu, pero quexar de que l'usu al llargu plazu del xuegu causó-y dolor a la so muñeca y al so costazu. Casamassina calificó a los bolos como'l meyor deporte de los cinco. Antes del so llanzamientu, Craig Harris, de IGN comentó qu'esiste un fallu de programación que pueden usar los xugadores que dexa faer *strikes* de forma fácil, restando rejugabilidad y desafíu al xuegu. Dempués del llanzamientu, dixo que'l fallu nun taba correxíu. GameTrailers llamó al golf como'l xuegu con más fondura, pero criticó la falta de dellos campos y los controles impredicibles cuando se ta nun golpe decisivu. *GamePro* dixo que'l golf ufiertaba la mayor parte del conteníu y que yera'l meyor de tolos xuegos, pero dixeron que los sos controles yeren los más difíciles d'usar. GameTrailers calificó al tenis como'l más accesible y bono de xugar, pero criticó la dificultá de llanzar en diverses ocasiones. Casamassina dixo que'l tenis yera unu de los meyores deportes del xuegu, pero la falta de control de movimientu yera un detractor pa él. GameTrailers calificó al béisbol como «ensin valor debíu al factor suerte acomuñáu col fildeo controláu pola consola. Calificaron a la manera entrenamientu del boxéu como'l meyor de *Wii Sports*, pero criticaron la dificultá a la de cutir debidamente. Casamassina criticó al boxéu por ser «como una xera y calificar como'l peor de los cinco deportes.

#### España
Fernando Borrego Polo de Meristation calificar con un 7 sobre diez, diciendo qu'anque'l xuegu yera «un bon debú pal mandu de Wii», nun tuvo bones pallabres pa la manera d'un xugador, diciendo que se queda daqué curtiu, pos al poco tiempu puede resultar demasiao repetitivu». A pesar d'ello, allabó la manera multixugador, la posibilidá d'usar los Miis nel xuegu, la detección de movimientu, la cencellez del manexu y la manera d'entrenamientu. Refiriéndose al tenis, dixo que «cuesta ver que somos nós los que controlamos l'aición», criticando esta carauterística. En béisbol, calificar como «una de les más realistes de tol xuegu». Sobre'l xuegu de golf, calificar como «posiblemente'l más completu y trabayáu», allabando los sos gráficos y el so xugabilidá. Al respective de los bolos, calificar como «senciellos», anque criticó la carauterística de xirar la trayeutoria de la bola, llamándola «confusa». A lo último, respectu al boxéu, dixo qu'esti deporte yera'l que «más cansaba». Falando de los gráficos, calificar como «senciellos», sobremanera pa los que nun taben familiarizaos coles consoles. Pa rematar calificó de «prestosos y prestaes» les melodíes del xuegu, anque criticó que les voces nun tuvieren doblaes al español.

Per otru llau, Pablo Grandío de Vandal, púnxo-y una nota de 7,5 sobre 10, diciendo que *Wii Sports* «resulta bien risonderu ya ideal pa les partíes rápides y p'amosar qué tien de nuevu esta consola». Llamó al tenis como «posiblemente, el xuegu más risonderu en manera multixugador», anque criticó la carauterística de que los personaxes moviérense automáticamente, y nun los controlara'l xugador. En golf criticó la previsión d'escontra onde va dir la pelota al llanzala, diciendo que dacuando se queda curtia o llarga». Calificó al béisbol como «tremendamente simple pero, coles mesmes, sorprendentemente risonderu», anque dixo que la detección de movimientu nun yera demasiáu ellaborada. Llamó al xuegu de bolos como «el más simple», diciendo que ye de los que más usen la carauterística de detección de movimientu. Finalmente, llamó al sistema de xuegu del boxéu como «una idea xenial a la primer vista». Calificó a los gráficos como «discretos, ensin nengún tipu d'espectacularidá gráfica o detalles extra». Pa rematar, calificó al xuegu como «bien risonderu» y aseguró que «resulta adictivu».

### Premios
El debú de *Wii Sports* nel E3 de 2006 fíxo-y llograr diversos premios. Nel eventu, ganó'l Game Critics Award pal «meyor xuegu de deportes». 1UP.com calificar como'l «meyor xuegu de Wii» y el «xuegu más orixinal» na so llista de «Lo meyor del E3 2006». Dempués del so llanzamientu, *Wii Sports* recibió múltiples premios dende organizaciones, páxines webs y revistes. IGN apurrió-y el premiu de «meyor xuegu de deportes de 2006» y foi'l segundu meyor xuegu de 2006. La revista *[[Time]]* calificó al xuegu nel númberu unu de la so llista de los «10 meyores videoxuegos del 2006». *Wii Sports* ganó'l premiu apurríu por *[[Famitsu]]*, al xuegu «más innovador» de 2006. *[[Electronic Gaming Monthly]]* dio-y el premiu a «meyor esperiencia mutijugador» na so llista *1Up Network Awards* de 2006. Nos Interactive Achievement Award de 2007, *Wii Sports* ganó'l premiu a la so manera de xuegu, el so diseñu y la so innovación apurrida. En 2007, el xuegu ganó'l premiu a la meyor innovación y al meyor diseñu nos Game Developers Choice Awards, y ganó'l premiu máximu nel Japan Media Arts Festival. Nos British Academy Video Games Awards de 2007, *Wii Sports* ganó seis de los siete nominaciones a les qu'optaba: Deportes, Innovación, Manera de xuegu, Multixugador, Casual, y Estratexa y Simulación.

## Impautu
*Wii Sports*, foi un factor clave nel ésitu global de Wii, foi'l primer títulu de la serie de *Xuegos Wii*, que contienen a *Wii Play*, *Wii Fit*, y *Wii Music*. Una secuela de *Wii Sports*, llamada *[[Wii Sports Resort]]*, salió a la venta en 2009. El xuegu, xunto con *Wii Fit*, dexó una ellaboración de nuevos grupos de xugadores, como los xugadores ocasionales, les muyeres y los vieyos. Tamién foi calificáu como un xuegu pa tola familia, y como un mediu pa faer exerciciu y perder pesu cuando se xuega regularmente. Un estudiu qu'analizaba a adolescentes d'ente 13 y 15 años fechu por una universidá de Liverpool concluyó que los xugadores usaben un 2% más d'enerxía que con otres consoles. Dixeron que nun hai un bon sustitutu pal exerciciu na vida real, pero puede contribuyir a la perda de pesu. *Wii Sports* foi usáu pa tratar la fisioterapia d'un boxeador nun hospital canadiense, persones con ictus en Minneapolis, Minnesota y Raleigh (Carolina del Norte), y soldaos mancaos en Prescott (Arizona); Washington, D.C.; y Landstuhl, Alemaña.

Dempués del llanzamientu de la Wii, los xugadores empezaron a sufrir mancadures al xugar a *Wii Sports*, xunto con otros xuegos, cuando cuten por fuercia a otros xugadores o a oxetos col mandu. Esta cadena d'accidentes, y otros rellacionaos colos xugadores llanzando por fuercia el mandu al xugar, llevaron al presidente de Nintendo Satoru Iwata a llevar a cabu una campaña pa evitar dichos incidentes. No que fai a la tema, el voceru de Nintendo Yasuhiro Minagawa comentó que «la xente tiende a tar un pocu aponderada, especialmente al xugar a *Wii Sports*, y en dellos casos el mandu podría escapáse-yos de les manes». Nintendo respondió a esti problema retirando 3,2 millones de correes y produciendo una nueva tanda d'elles que yeren casi dos veces más grueses. Otros daños inclúin mancadures nos músculos, tendones, y lligamentos por un xuegu escesivu; esti conxuntu de mancadures suel ser llamdado «Wii-itis».

*Wii Sports* convirtióse nun mediu popular pa xuntes sociales y diversos concursos. Dellos vieyos residentes n'asilos llegaron a crear lligues nos sos centros usando *Wii Sports*, concretamente nel xuegu de bolos. Dempués del so llanzamientu australianu, Nintendo y Myer, una cadena de tiendes australiana, entamaron un tornéu de tenis de *Wii Sports* en xineru de 2007 en Melbourne. Los ganadores compitieron contra los tenistes profesionales Pat Cash y Mark Woodforde, y fueron premiaos con nueves consoles. Un tornéu de tenis non oficial de *Wii Sports* llamáu "Wiimbledon" entamar en *Barcade*, Brooklyn, New York el 23 de xunu de 2007. Compitieron 128 persones, munches d'ellos vistíes con diversos traxes.

*Wii Sports* apaeció en televisión múltiples vegaes. El xuegu foi anunciáu na publicidá televisivo de la consola, y nes cadenes americanes ABC y NBC. El xuegu apaeció en diversos programes risibles. Nun episodiu de *[[Late Night with Conan O'Brien]]* el presentador Conan O'Brien compitió contra'l so invitáu, la tenista Serena Williams, nun partíu de tenis nel xuegu. Nun episodiu de *[[Rick Mercer Report]]*, l'anterior primer ministru canadiense Jean Chrétien ganó al presentador Rick Mercer nun combate de boxéu. El boxéu tamién apaeció nel programa *[[The Colbert Report]]* onde nun video los Miis de Stephen Colbert y la Voceru de la Cámara de Representantes Nancy Pelosi boxeaben. Nos Premiu Óscar de 2007, el presentador Jon Stewart y Jamia Simone Nash fueron sorprendíos xugando a tenis en *Wii Sports* nuna de les pantalles xigantes del eventu dempués d'un tayu publicitariu como parte d'una chancia.

## Referencies

## Enllaces esternos
* Analís de Wii Sports