The West Wing

***The West Wing*** ye una serie de televisión d'Estaos Xuníos bien popular y llargamente aclamada pola crítica. Creada por Aaron Sorkin, emitir dende 1999 a 2006. Foi producida y, nos sos últimos años, coescrita por John Wells dempués de que Sorkin dexara la serie tres la so cuarta temporada. La serie ta ambientada na ala oeste de la Casa Blanca, onde s'alluga'l Despachu Oval y los despachos de los principales miembros del equipu del presidente, mientres la ficticia alministración demócrata de Josiah Bartlet (Martin Sheen).

*The West Wing* foi producida por Warner Bros. y foi emitida per primer vegada na NBC en 1999, y foi amás tresmitida por munches otres cadenes en docenes de países. La serie terminó'l so séptimu añu d'emisión el 14 de mayu de 2006. 

La serie recibió una valoración bien positiva de críticos, profesores de ciencies polítiques, y antiguos emplegaos de la Casa Blanca. En total, *The West Wing* ganó trés globu d'oru y 26 premios Emmy, empatando con Hill Street Blues como la mayor ganadora de la historia de los Premios Emmy. La popularidá de la serie decayó nos últimos años, pero siguió siendo popular ente los espectadores de mayores ganancies, un grupu clave pa la serie y los sos anunciantes.

## Repartu
*The West Wing* emplegó un gran repartu coral pa representar los munchos cargos arreyaos nel trabayu diariu del gobiernu federal. El presidente, la primer dama, y los principales miembros del equipu del presidente y conseyeros formen el nucleu d'esti repartu. Un gran númberu de personaxes secundarios, qu'apaecen intermitentemente, completen les histories que xeneralmente xiren en redol a esti grupu principal.
La siguiente tabla resume el repartu principal. El cargu llistáu ye'l trabayu que'l personaxe tenía na primer temporada, primero que se produxera cualquier cambéu.

Dalgunes amiestes al repartu tres la primer temporada inclúin a Joshua Malina como l'escritor de discursos y gurú de campaña eleutoral Will Bailey, Mary McCormack como l'ayudante de la conseyera de Seguridá Nacional Kate Harper, Kristin Chenoweth como la conseyera de Comunicaciones Annabeth Schott, Jimmy Smits como'l congresista per Texas Matt Santos, y Alan Alda como'l Senador Arnold Vinick de California.

Cada unu de los actores principales cobraben aproximao 75 000 dólares por episodiu, siendo'l sueldu de Martin Sheen, apocayá confirmáu, de 300 000 $. Rob Lowe tamién tenía un salariu de 6 cifres, según dizse de 100 000 $, porque orixinalmente'l so personaxe suponíase que diba tener un papel más importante. Les disparidades nos salarios llevaron a munches disputes públiques de los contratos, particularmente per parte de Janney, Schiff, Spencer, y Whitford. Mientres les negociaciones de contratu de 2001 los cuatro fueron amenaciaos con una demanda por incumplimientu de contratu pola Warner Bros. Sicasí, acomuñar, fueron capaces de convencer al estudiu d'una xubida de más del doble nos sos salarios. Dos años dempués, los cuatro demandaron que-yos doblaren el so salarios, unos pocos meses dempués de que la Warner Bros. roblara nueves llicencies cola NBC y Bravo. 

La serie sufrió una inesperada perda cola muerte de John Spencer, quien interpretaba a Leo McGarry. Spencer sufrió un ataque al corazón fatal el 16 d'avientu de 2005, un añu dempués de que'l so personaxe sufriera un ataque al corazón casi fatal na serie. Hubo un mensaxe en memoria per parte de Martin Sheen antes de *Running Mates*, el primer episodiu nuevu tres la muerte de Spencer. La perda del personaxe de Spencer, McGarry, foi tratada pola serie empezando col episodiu *Election Day Part I* que s'emitió'l 2 d'abril de 2006.

Distintos intérpretes fueren consideraos orixinalmente pa munchos de los papeles. Bradley Whitford fixo una prueba pal papel de Sam y Janel Moloney pal papel de C.J. Otros actores que fueron seriamente consideraos fueron Sidney Poitier pal Presidente, Judd Hirsh para Leo, Eugene Levy para Toby, y CCH Pounder pa C.J.

## Desenvolvimientu
La serie desenvolvióse siguiendo l'ésitu de la película *[[The American President]]* (*The American President*, *El mio queríu presidente*), pa la cual Aaron Sorkin escribió'l guión y Martin Sheen interpretó'l papel de Xefe de Gabinete. Sorkin inspirar en dellos elementos de guión que nun fueron usaos na película, lo mesmo que de suxerencies d'Akiva Goldsman pa crear *L'ala oeste*.

L'últimu episodiu emitióse'l 14 de mayu de 2006. Sufrió importantes cayíes d'audiencia desque l'ABC programó na mesma franxa horaria *[[Extreme Makeover]]: Home Edition*, y la CBS *[[Cold Case]]*.

## El mundu de ''L'ala oeste''

### Nacional
Tolos altos cargos contemporáneos del gobiernu de *L'ala oeste* son ficticios. El presidente Barlett realizó tres nombramientos nun ficticiu Tribunal Supremu; y caltién un gabinete completu, anque nun se conocen los nomes y cargos de tolos conseyeros. Dellos miembros del gabinete, como'l secretariu de Defensa o'l vicepresidente, apaez con más frecuencia qu'otros. Tamién apaecieron munchos otros altos funcionarios del estáu, como alcaldes, gobernadores, xueces, representantes y senadores.

Creáronse distintos allugamientos ficticios dientro de los Estaos Xuníos pa representar llibremente determinaos llugares.

#### San Andreo
San Andreo ye una ciudá ficticia de California. Ta asitiada cerca de San Diego, y tien una población de 42 000 habitantes. Nella ta asitiada la planta nuclear de San Andreo.

Un grave incidente na planta nuclear convertir nel centru d'atención afectando direutamente al senador republicanu Arnold Vinick mientres les eleiciones presidenciales de 2006, por cuenta de la actitú pronuclear de Vinick, y a la presión qu'exerció a favor de la construcción de la planta. Esti fechu convertir nun factor clave na estrecha derrota de Vinick ante'l candidatu demócrata, el congresista Matt Santos.

#### Hartsfield's Landing
Hartsfield's Landing ye un pueblu ficticiu del estáu de New Hampshire. Ye una comunidá de solu 63 persones, de los cualos 42 son votantes censaos. La votación de les primaries empieza un minutu dempués de la medianueche, hores primero que'l restu del estáu. La resultancia tien la peculiaridá de predicir de forma bastante exacta'l ganador de cada eleición presidencial dende William Howard Taft en 1908. Ta inspiráu n'Hart's Location y Dixville Notch, poblaciones reales de New Hampshire, que na vida real voten primero que'l restu del estáu mientres les primaries.

#### Kennison State University
Kennison State ye una universidá ficticia d'Iowa, usada como escenariu d'un atentáu nel empiezu de la cuarta temporada.

### Estranxeru
Dalgunos de los líderes estranxeros citaos na serie esisten na realidá, ente qu'otros son inventaos. Dalgunos de los líderes reales mentaos na serie son Muammar al-Gaddafi, Fidel Castro, la Reina Sabela II, el rei Bhumibol Adulyadej, el rei Carlos XVI Gustavo, Thabo Mbeki, Osama bin Laden y Yasser Arafat. Con al respective de esti postreru, cuando al entamu de la sesta temporada produzse un alcuerdu de paz ente Israel y l'Autoridá Palestina, el líder ye'l ficticiu Nizar Farad, non Arafat.

Dellos países son totalmente inventaos, col fin de poder recrear problemes qu'esisten en determinaes árees del mundu.

#### Qumar
Qumar ye un país ricu en petroleu, patrocinador de terroristes, asitiáu n'Oriente Próximu. Ye repetidamente una fonte de problemes pa l'alministración Bartlet. Según los mapes qu'apaecen na serie, Qumar asitiar nel sur d'Irán, direutamente sobre'l estrechu d'Ormuz. Dempués de los atentaos del 11 de setiembre de 2001, convertir nel principal escenariu pa les subtramas argumentales centraes nel terrorismu.

Jabal Nafusah (nome d'una ciudá libia real) paez ser la ciudá más grande y capital del país. Qumar ye una monarquía absoluta, gobernada pol sultán y la so familia. Ye un antiguu protectoráu británicu. 

El país apaez primeramente na tercer temporada, citáu como un cercanu aliáu de los Estaos Xuníos. Esti estatus vese amenaciáu dempués del asesinatu por parte de l'Alministración Bartlet del ministru de Defensa Abdul ibn Shareef. A raigañu del secuestru de Zoey Bartlet, los campos terroristes del país son atacaos, resultancia afeutada un oleoductu.

Mientres l'episodiu decimoterceru de la séptima temporada, *The Cold*, apaez un mapa del golfu Pérsicu na sala d'operaciones nel que nun esiste'l país.

#### Kundu Ecuatorial
La República Ecuatorial de Kundú ye una nación africana afarada pol sida y la guerra civil, bien similar al xenocidiu de Ruanda en 1994.

Kundú apaez per primer vegada na segunda temporada. Ta dirixida pol presidente Nimbala, el cuál ye asesináu a la fin del episodiu. En xineru de 2003, según la llinia temporal de la serie (Invistidura (parte 1)), el gobiernu del presidente Nzele (descritu como un llocu sádicu) empecipia una llimpieza étnica contra los Induye en Bitanga, asesinando a doscientes persones. La violencia llueu s'estiende fora de Bitanga pel país. Nel segundu discursu de invistidura del presidente, (Invistidura (parte 2)), ésti anuncia la nueva doctrina Bartlet pal usu de la fuercia: Estaos Xuníos va intervenir onde haya intereses humanitarios en xuegu. Con esta nueva doctrina, Bartlet unvia una brigada de la 82 División Aérea, la 101 División Aérea y una Unidá Espedicionaria de los Marines, con un total de 11 000 homes, a Kundú (Distritu 47 de California). Nel episodiu ''Venticinco'', les fuercies d'Estaos Xuníos siguen en Kundú.

Na so apaición inicial l'allugamientu de Kundú ye bastante ambigua. El presidente Nimbala y el so ayudante paecen falar setswana, una llingua Bantú falada nel sur d'África y Botswana. Esti fechu implicaría allugar el país en África Austral. L'apaición de Kundú na cuarta temporada paez asitialo más firmemente nel oeste d'África, cerca de Costa de Marfil y Ghana. La capital ye Bitanga, onde ta'l principal aeropuertu y les estaciones de radio y televisión.

## Referencies

## Enllaces esternos