open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Puntu cardinal

Los **puntos cardinales** son les cuatro direiciones derivaes del movimientu de rotación terrestre que conformen un sistema de referencia cartesianu pa representar la orientación nun mapa o na mesma superficie terrestre. Estos puntos cardinales son: l'este, que vien señaláu pol llugar averáu onde sale'l sol cada día; l'oeste, el puntu indicáu pol **ocasu** o **aséu** del sol nel so movimientu aparente, y si consideramos a la llinia este-oeste como la exa de les ascises nun sistema de coordenaes xeográfiques, la exa de les ordenaes taría descrita pela llinia norte–sur. Esta composición xenera cuatro ángulos de noventa graos que al empar, divídense poles bisectrices, xenerando **noroeste**, **suroeste**, **nordeste** y **sureste**. Repitiendo la mesma operación, llógrase la rosa de los vientos que lleva usándose en navegación dende sieglos ancestrales 

## Etimoloxía
La pallabra *cardinal* remanez del nome llatín «*cardu*», qu'identificaba, nes ciudaes romanes, a la cai trazada d'este a oeste y que pasaba pel centru de la ciudá. Esto significa que l'únicu puntu verdaderamente cardinal, siquier dende'l puntu de vista etimolóxicu, tendría de ser el Norte y en menor grau, el sur. Por eso s'usa la espresión «d'una importancia cardinal» cuando quier resaltase esa importancia. De los puntos cardinales, ye'l norte'l qu'identifica la direición de la orientación polo que suel dicise en sen figuráu qu'una persona «perdió'l so norte» cuando s'atopa desnortiada o perdió'l so aldu. 

Conócense tamién los puntos cardinales como les cuatro direiciones o puntos principales de la brúxula, que son:
* Norte
* Sur
* Este
* Oeste

Los nomes de los puntos cardinales son d'orixe xermánicu (*nordri* = norte, *sudri* = sur, *austri* = este y *vestri* = oeste la Mitoloxía escandinava) ya incorporáronse nuna dómina rellativamente recién al asturianu y al restu de les llingües derivaes del llatín. Enantes, los nomes de los puntos cardinales yeren: 

* Septentrión o boreal pal norte.
* Meridión o austral pal sur.
* Oriente o *llevante* (y tamién, del sol naciente) pal este.
* Occidente o *poniente* (ocasu) pal oeste.

El términu **mediudía** o **meudía** tamién se refier a la rexón meridional d'un país nel Hemisferiu Norte, especialmente n'Italia (*Mezzogiorno*) y en Francia (*Midi*), precisamente porque estes rexones allúguense escontra'l llau au s'atopa'l sol al mediudía con rellación al restu del país.

## Ver tamién
* Orientación
* Reló
* Reló de sol
* Brúxula
* Rosa de los vientos

## Referencies

## Enllaces esternos
Bloque de la Izquierda Asturiana

El **Bloque de la Izquierda Asturiana** (BIA) foi una coalición d'izquierdes formada pol Movimientu Comunista d'Asturies (MCA) y la Liga Comunista Revolucionaria (LCR), que presentó candidatura nes eleiciones xenerales de 1982. Esta coalición yera la plasmación eleutoral d'una unidá d'aición xeneral y continuada ente los dos partidos, que siguió hasta desembocar na unificación nuna mesma organización. Aproximao una década más tarde, yá desapaecíos dambos, Izquierda Asturiana, una organización asturianista ensin rellación colos anteriores, desendolca un plantegamientu teóricu de confluyencia nuna organización amplia, pa lo qu'entama conversaciones con Izquierda Nacionaliega (INA, una escisión d'Andecha Astur) y cola organización territorial asturiana del Partíu Comunista de los Pueblos de España (PCPE). Procedióse entós a buscar un nome, y Faustino Zapico, de la direición d'IAS, propunxo recuperar el nome de BIA, pa lo que tuvo que falar con Cheni Uría, que tiempu atrás fuera el secretariu del MCA y detentaba la propiedá de les sigles, pa que les cediera a la nueva coalición. El nuevu BIA nun se plantegaba esclusivamente como coalición, sino como plataforma política a la que se quería dar continuidá más allá de les eleiciones, lo que nun foi posible por discrepancies internes ente los tres componentes. Tres dellos fracasos eleutorales, desfízose en 2002.

Militantes d'Izquierda Nacionaliega d'Asturies (INA) ya independientes, en 2003, creen el Bloque por Asturies, que se presentó a les Eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 2003 en coalición con Izquierda Xunida d'Asturies. Per otru llau, en 2007, IAS xunto con otres formaciones, creó UNIDÁ. D'otra miente, el PCPE volvió a operar pola so cuenta.

## Resultaos eleutorales
### Conceyos
Nes Eleiciones a Conceyu de 1999 algamó namái 1.527 votos (0,25% del total), quedando lloñe del conceyal nes nueve candidatures presentaes.

La tabla que vien darréu amuesa los resultaos de tolos conceyos onde'l BIA presentó candidatura, ordenaos por tanto por cientu de votu.

### Xunta Xeneral
Nes Eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 1999 llogró unos escasos 1.366 votos (0,22% del total), quedando mui lloñe del diputáu.

### Xenerales
Nes Eleiciones xenerales del 2000 namái tuvo 1.085 votos (0,17% del total). Poro, depués, la coalición desfízose.

## Referencies

*Tolos resultaos eleutorales recoyíos nesti artículu tienen como fonte d'información la [[SADEI]].* http://www.sadei.es/indexsub.asp?id=Pelicula%20Elec/eleiciones.HTM
Los Barreros

Col nome de **Los Barreros** podemos referinos a:

*Los Barreros, un llugar del conceyu asturianu de Llaviana.
*Los Barreros, una aldea de la parroquia de La Manxoya del conceyu asturianu d'Uviéu.
*Los Barreros, una casería de la parroquia de Baíña del conceyu asturianu de Mieres.

## Referencies
AS-14

La carretera **AS-14** ye una carretera que pertenez a la rede rexonal de carreteres d'Asturies que va de Grandas de Salime a Pontelinfiernu (Tubongu, Cangas del Narcea) pasando peles poblaciones de Berducedo, Puertu del Palu y La Puela

## Referencies
Pirámide (xeometría)

Una **pirámide** ye un poliedru llimitáu por una base. cares, que son triángulos coincidentes nun puntu denomáu **ápiz**.

L**'ápiz** o **cúspide** tamién se denoma *[[vértiz]] de la pirámide*, magar qu'una pirámide tien más vértices, tantos como'l númberu de polígonos que la llimiten.
Izquierda Nacionaliega d'Asturies

**Izquierda Nacionaliega d'Asturies** (INA) foi un partíu políticu nacionalista asturianu d'izquierda formáu'l 18 d'ochobre de 1997, por militantes espulsaos d'Andecha Astur. Definíase como: "organización política d'izquierda, asturiana, internacionalista, democrática y solidaria."

En 1999 xúntase a los partíos Izquierda Asturiana (IAS) y Partíu Comunista de los Pueblos d'España (PCPE) pa formar la coalición: Bloque de la Izquierda Asturiana (BIA) que se disuelve en 2002. INA, darréu, crearía'l Bloque por Asturies y, en 2003, preséntase en coalición con Izquierda Xunida d'Asturies.

## Referencies
Eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 1987

Les **eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 1987** celebráronse'l 10 de xunu. Resultó vencedor, de nuevo, el PSOE, anque nesta ocasión con 6 escaños menos. Alianza Popular, anteriormente dientro de Coalición Popular, tamién baxó d'escaños, nesti caso 1. Estos 7 escaños, más unu que tamién perdió'l PCA, agora baxo'l nome d'Izquierda Xunida, fueron a parar a Centru Democráticu y Social. Pedro de Silva repitió mandatu al frente del Gobiernu d'Asturies.

## Resultaos

a Respeutu a los resultaos del PCE en 1983.


## Referencies

## Enllaces esternos
Eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 1991

Les **eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 1991** celebráronse'l 26 de mayu. Ye de rescamplar, qu'anque medró'l númberu d'eleutores, el de votantes descendió, polo que que supunxo la participación más baxa de la historia, hasta la fecha. 

Los dos principales partíos aumentaron el númberu d'escaños, volviendo a salir vencedores los socialistes, con Juan Luis Rodríguez Vigil a la cabeza. Izquierda Xunida aumentó tamién los sos representantes na Xunta Xeneral, que per primer vegada contó cola presencia d'un diputáu asturianista, Xuan Xosé Sánchez Vicente, del Partíu Asturianista (PAS), como representante de la Coalición Asturiana. El gran perdedor de les eleiciones foi'l CDS, que pasó de tener 8 representantes a namái 2. 

## Resultaos


1 Del PAS.


## Referencies

## Enllaces esternos
Eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 1995

Les **eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 1995** celebráronse'l 28 de mayu. Magar que Rodríguez Vigil tuvo que dimitir en 1993 por mor del escándalo del petromochu'l PSOE escosó la llexislatura. Sergio Marqués, del Partíu Popular, socedió a Antonio Trevín, que coyera les riendes del Gobiernu d'Asturies depués de la dimisión del so compañeru de partíu. Per primer vegada n'Asturies nun venció'l PSOE. El CDS, al igual que nel restu del estáu, vio como perdía la so representación política na Xunta Xeneral. 

Les diferencies de criteriu ente parte del Gobierno de Sergio Marqués y los dirixentes asturianos y españoles del PP (especialmente Francisco Álvarez-Cascos) ficieron que Sergio Marqués decidiere romper les rellaciones col so partíu, y el 2 d'avientu de 1998 fundó la Unión Renovadora Asturiana (URAS). Continuó alantre col so gobiernu, en minoría, pa concurrir más llueu como cabezaleru de la URAS nes eleiciones de 1999.

## Resultaos


* Respeuto a los resultaos de Coalición Asturiana en 1991.


## Referencies

## Enllaces esternos
Andrés Cueli

**Andrés Cueli Robledo**  ye un cantante asturianu de tonada.

**Andrés** participa habitualmente nos concursos de canción asturiana entamaos a lo llargo del Principáu consiguiendo puestos notables. Nel añu 2012 alzóse col primer premiu del Concursu de Tonada de La Nueva, añu nel que quedó terceru nel XV Concursu de Tonada Cuenca del Caudal.

Esti mesmu añu 2012 recibió'l Premiu de la Crítica RPA a la **Meyor Voz del Añu**. Y al añu siguiente, 2013 algamaría'l premiu del Concursu de Tonada de La Nueva, Ciudá d'Uviéu y Cuenca del Caudal. En 2014 fadríase col títulu de campeón nel concursu de La Nueva.

## Referencies

## Enllaces esternos
Concursu de Tonada de La Nueva (XVIII Edición)

Depués de dellos meses de competición, la proclamación de vencedores de la **XVIII edición del Concursu de Tonada de La Nueva** (Llangréu), que tuvo llugar el 15 d'abril de 2012, dio llugar al siguiente palmarés:

• Campeón categoría masculina: Andrés Cueli

• Campeona categoría femenina: Marisa Valle Roso

• Premiu del públicu categoría femenina: Lorena Corripio

• Premiu del públicu categoría masculina: Eloy López

• Campeón de canción minera categoría masculina: Fernando Entrialgo Vega

• Campeona de canción minera categoría femenina: Marisa Valle Roso

• Campeón de canción minera categoría xuvenil: Isaac Sierra

• Campeón de canción ayerana: Luis Andrés Collado

• Campeón de canción al emigrante: Rosi Fernández Torre

• Campeón categoría mocedá: Esteban Verdeja

• Campeón categoría aficionaos: Isaac Sierra Longo

• Campeón de Gaiteros: Rubén Alba

## Referencies

## Ver tamién
Concursu de la Canción Asturiana de les Mines
Eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 1983

Les **eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 1983**, fueron les primeres eleiciones d'Asturies en democracia. Fueron el 8 de mayu de 1983 y ganóles por mayoría absoluta'l PSOE. Darréu, invistióse a Pedro de Silva Cienfuegos-Jovellanos como presidente d'Asturies, socediendo a Rafael Fernández Álvarez, qu'ocupaba'l cargu dende l'aprobación del Estatutu d'Autonomía en 1982.

## Resultaos

## Referencies

## Enllaces esternos
Eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 1999

Les eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 1999 celebráronse'l 13 de xunu. Tres l'abandonu per parte de Sergio Marqués del PP en 1998 pa formar la Unión Renovadora Asturiana, ésti presentóse a les eleiciones por dichu partíu. Por cuenta d'esto, el PP vio como pasaba de **21** escaños a namái 15, recuperando de nuevu'l PSOE el gobiernu, por mayoría absoluta. La nueva formación del ex presidente, la URAS, consiguió 3 escaños, el mesmu númberu qu'Izquierda Xunida, que perdió otros 3. 

## Resultaos

## Por circunscripciones

## Referencies

* Resultaos eleutorales a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 1999 al traviés del Archivu Históricu Eleutoral de la Generalitat Valenciana
La Sierra

Col nome de **La Sierra** podemos referinos a :

*La Sierra, una casería de la parroquia de Piñeres, nel conceyu asturianu d'Ayer.
*La Sierra, una casería de la parroquia de Candás, nel conceyu asturianu de Carreño.
*La Sierra, una casería de la parroquia de Perlora, nel conceyu asturianu de Carreño.
*La Sierra, una casería de la parroquia d'El Valle, nel conceyu asturianu de Carreño.
*La Sierra, un sitiu de la parroquia de Santuyano, nel conceyu asturianu de Mieres.
*La Sierra, una casería de la parroquia de Molleda, nel conceyu asturianu de Corvera.
*La Sierra (Granda), un llugar del conceyu de Siero.
*La Sierra, una comarca de la provincia de Salamanca, na comunidá autónoma de Castiella y Lleón.

## Referencies
La Venta

Col nome de **La Venta** podemos referinos a:

## Asturies
; Llangréu
*La Venta, una parroquia del conceyu asturianu de Llangréu.
* La Venta, una aldea de la parroquia anterior.

; Navia
*La Venta (Andés), una casería del conceyu de Navia.
*La Venta (Talarén), una casería del conceyu de Navia.

; Salas
*La Venta (Corniana), nel conceyu de Salas.
*La Venta (Viescas), nel conceyu de Salas.

; Uviéu
*La Venta, una casería de la parroquia de Sograndio, nel conceyu d'Uviéu.
*La Venta, una casería de la parroquia de Brañes, nel conceyu d'Uviéu.

; Villaviciosa
*La Venta, una casería de la parroquia de Santoxenia, nel conceyu asturianu de Villaviciosa.
*La Venta, una casería de la parroquia de Grases, nel conceyu asturianu de Villaviciosa.

; Otros conceyos
*La Venta, una aldea de la parroquia de Pousada de Rengos, nel conceyu asturianu de Cangas del Narcea.
*La Venta, una casería de la parroquia de Piñeres, nel conceyu asturianu d'Ayer.
*La Venta, un sitiu de la parroquia de Santuyano, nel conceyu asturianu de Mieres.
*La Venta, una casería de la parroquia de Tamón, nel conceyu asturianu de Carreño.
*La Venta, un llugar de la parroquia de Los Montes, nel conceyu asturianu de Piloña.
*La Venta (Barcia), nel conceyu de Valdés.
*La Venta (Samartín), nel conceyu de Samartín del Rei Aurelio.

## Otres rexones
; España
* La Venta (Lamasón), una llocalidá de Cantabria.
* La Venta (Almedinilla), una llocalidá de la provincia de Córdoba.

; Hondures
* La Venta (Hondures), un conceyu del departamentu de Francisco Morazán.
Lliga Asturiana

**Lliga Asturiana** (oficialmente en castellanu: *Liga Asturiana*, *L.A.*) foi un partíu políticu nacionalista asturianu formáu en 1993. Ente los sos fundadores taben l'empresariu José Suárez Arias-Cachero, acabante d'abandonar Unidá Nacionalista Asturiana (UNA), tres el francimientu de la Coalición Asturiana.

## Resultaos eleutorales
Presentóse a les Eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 1995 algamando un resultáu bien probetayu de 1.959 votos, el 0,3% del total. 

Nes Eleiciones a Conceyu, que se celebraron al empar, consiguió 647 votos (el 6,09% del total) n'Ayer lo que-y dio representación, con un conceyal: Alfredo Pérez Argüelles. Nel conxuntu d'Asturies, tuvo 2.497 votos (el 0,39% del total). 

La tabla que vien darréu amuesa los resultaos de la Lliga Asturina en tolos conceyos onde presentó candidatura, ordenaos por tantu por cientu de votu.

## Referencies

## Enllaces esternos
* Resultaos eleutorales de SADEI
Compromisu por Asturies

**Compromisu por Asturies** ye una federación de partíos, formada nun congresu constituyente'l 23 de xunu de 2012. Defínese como un movimientu políticu asturianista d'izquierdes, abiertu a delles sensibilidaes d'izquierdes, asturianistes y ecoloxistes.

Tien el so orixe na coalición eleutoral formada pol Bloque por Asturies y Unidá Nacionalista Asturiana, pa les Eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 2011, onde yá usaren esi nome. La coalición ampliaríase, pa les Eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 2012, con Los Verdes-Grupo Verde emplegando'l nome de **Bloque por Asturies-Unidá Nacionalista-Los Verdes-Grupo Verde: Compromisu por Asturies**.

## Xunta Executiva Nacional

*Vocera: Yolanda Huergo
*Secretariu d'Organización: Lluis Miguel Orviz ya Iris Díaz Trancho como axunta a la Secretaría d'Organización.
*Ayalgueru: Daniel Arias.
*Secretaría de Comunicación: Carlos Suari
*Secretaría de Muyer y Movimientos Sociales: Nuria Rodríguez 
*Secretariu de Política Municipal: Agripino Pérez

## Referencies
Air Japan

ye una aereollinia charter con base en Ōta, Tokiu, Xapón. Opera vuelos regulares baxo la marca ANA. Nun hai de tracamundialo con Air Nippon, otra filial d'ANA, o Japan Airlines (JAL), competidora d'ANA. La so base d'operaciones ye l'Aeropuertu Internacional Narita. Amás de la so se, Air Japan tamién tien oficines nel Shiodome City Center en Minato, Tokyo.

## Historia
Air Japan fundóse como World Air Network el 29 de xunu de 1990 y convirtióse na aereollinia charter d'ANA, pero encaboxó les sos operaciones en setiembre de 1995. En 2000, World Air Network, rebautizóse como Air Japan y retomó los sos vuelos en 2001, siendo'l so primer vuelu, el d'Osaka a Seúl, Corea del Sur.

## Destinos
Air Japan opera a los siguientes destinos (en xunetu de 2009):
;Asia 
*Ḥong Kong
** Ḥong Kong - Aeropuertu Internacional de Hong Kong
* Xapón
** Tokiu - Aeropuertu Internacional Narita **Hub**
* República Popular China
** Dalian - Aeropuertu Internacional de Dalian Zhoushuizi 
* Singapur
** Singapur - Aeropuertu de Singapur Changi
* Taiwán
** Taipéi - Aeropuertu Internacional de Taiwan Taoyuan
;Norteamérica 
*Estaos Xuníos
** Ḥawai
*** Honolulu - Aeropuertu Internacional de Honolulu
;Oceanía 
*Guam
** Guam - Aeropuertu Internacional Antonio B. Won Pat [chárter]

### Antiguos destinos
* **[[República Popular China]]:** Dalian, Cantón

Toles rutes de pasaxeros tán en códigu compartíu con All Nippon Airways y operen con una variante de llibrea d'ANA.

## Flota
La flota d'Air Japan consiste de les siguientes aeronaves (a 30 d'avientu de 2009):





## Referencies

## Enllaces esternos
* Air Japan
* Nota de prensa d'ANA sobre la fundación de Air Japan
The Duellists

***The Duellists*** ye una película del direutor Ridley Scott premiada como «meyor ópera prima» nel Festival de Cannes del añu 1977. Ta protagonizada por Harvey Keitel y Keith Carradine.

El guión ye una adautación de la novela *[[The duel]]*, de Joseph Conrad. Cunta la hestoria de dos oficiales del exércitu de Napoleón que se baten nuna serie de duelos salvaxes por honor. Tou entama con un incidente de poca importancia, pero adulces alimenta una rivalidá de proporciones insospechaes que termina enfrentando a dambos homes a lo llargo de 15 años.

*The Duellists* destacó pola so gran calidá visual. La llume y la fotografía tomen un papel bien importante nesta obra.

## Repartu

## Referencies

## Enllaces esternos
*
Izquierda Xunida d'Asturies

**Izquierda Xunida d'Asturies** (oficialmente: *Izquierda Unida-Izquierda Xunida d'Asturies*, IU-IX) ye la federación asturiana de la coalición política estatal Izquierda Xunida n'Asturies. Aguaño tien 2 de los 45 diputaos na Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies adientro la coalición Asturies Pela Izquierda

## Referencies

## Enllaces esternos
Eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 2003

Les **Eleiciones a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 2003** celebráronse'l 25 de mayu de 2003 resultando vencedor, de nuevo, el PSOE y repitiendo al frente del Gobiernu Vicente Álvarez Areces, anque esta vegada tuvo que formar gobierno en colligamientu con IU-BA. URAS, perdió tolos sos diputaos y el PP recuperó gran parte de la so fuercia, al pasar de los 15 nes anteriores eleiciones a los 19 d'estes.

## Resultaos

## Por circunscripciones

## Referencies

* Resultaos eleutorales a la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies de 2003
Radio y Televisión de Andalucía

La **Radio y Televisión d'Andalucía** (**RTVA**), ye un ente públicu de comunicación d'ámbitu autonómicu d'Andalucía. Ye miembru de la FORTA.

Materialízase en 1988 cola puesta en funcionamientu de Canal Sur Radio. Un añu dempues, el 28 de febreru de 1989, coincidiendo col día d'Andalucía, entamen les emisiones de Canal Sur Televisión y posteriormente, el 5 de xunu de 1998, la segunda canal de televisión, Canal 2 Andalucía. Coincidiendo col so aniversariu, esta segunda señal camudó'l so nome en xunu de 2008 pasando a nomase Canal Sur 2.

Amás de Canal Sur Radio, tien otres emisores radiofóniques como Radio Andalucía Información, qu'emite noticies de forma ininterrumpida y Canal Fiesta Radio, dirixida al públicu más xoven cola emisión de música les 24 hores del día. Dende'l 28 de febreru de 1997, ufre un serviciu de Teletestu difundíu al traviés de los tres canales de televisión colos que cuenta.

El 1998 crea la Fundación Audiovisual d'Andalucía col enfotu de promover la industria audiovisual de l'autonomia.

## Medios de RTVA

* Televisión
** Canal Sur Televisión (febreru 1989)
** Canal Sur 2 (xunu1998)
** Andalucía Televisión (febreru 1996)

* Radio
** Canal Sur Radio (ochobre 1988)
** Radio Andalucía Información (setiembre 1998)
** Canal Fiesta Radio (xineru 2001)

* Dixital
** Canalsur.es

## Referencies

## Enllaces esternos

* Sitiu Web oficial de RTVA
* Sitiu Web oficial de la Fundación Audiovisual d'Andalucía
* Portal de producción audiovisual d'Andalucia
Castilla-La Mancha Media

**Radiotelevisión Castilla-La Mancha** ye l'ente públicu de comunicación de radio y televisión autonómicu de Castiella-La Mancha. Foi creáu decretu de las Cortes rexonales el 26 de mayu de 2000. El so direutor ye Ignacio Villa.

El 30 de mayu de 2001 anició les sos emisiones **RCM** (Radio Castilla-La Mancha) y el 13 d'avientu de 2001 entamó les sos emisiones regulares la canal de televisión **CMT** (Castilla-La Mancha TV). 

El 9 de febreru de 2009 entamó la emisión de la segunda canal de Castilla-La Mancha Televisión, conocíu como CMT 2, tanto únicamente disponible en dixital. Cola llegada de Nacho Villa a la direición de l'Ente Públicu y l'oxetivu de reducir costos, esta segunda señal despaeció el 15 d'avientu de 2011.

La RTVCM asítiase na ciudá de Toledo, onde tien los sos estudios centrales.

Radiotelevisión Castilla-La Mancha ye, dende la so fundación, miembro de la FORTA.

## Medios de RTVCM
* Televisión
** Castilla-La Mancha TV (avientu 2001)
** CMT 2 (febreru 2009-avientu 2011)

* Radio
** Radio Castilla-La Mancha (mayu 2001)

* Dixital
** Rtvcm.es

## Referencies

## Enllaces esternos
* Sitiu Web oficial del Ente
Ambás (Carreño)

**Ambás** ye un llugar de la parroquia d'Ambás, nel conceyu asturianu de Carreño.

L'INE establez qu**'Ambás** ye un llugar de . El so códigu de referencia ye 33 014 020100.

Alcuéntrase a una distancia de Candás, capital del conceyu, de 7,50 km. Tien una altitú máxima de 140 m sobre'l nivel del mar. Pal añu 2001 contaba con 26 viviendes, 21 principales y 5 non principales.

## Topónimu
Diz Xosé Lluis García Arias, al falar de los xenitivos n'-ASII, -ATII, -ACII:
:"Otru grupu de topónimos son testimoniu de la segunda declinación -ASIUS / -ASII (o asimilaos). A veces resulten fácilmente identificables tales resultaos:

:**Ambás** (Vv, **Cñ**, Gr) AMBASIUS/AMBATIUS"

## Sitios d'interés

### Ilesia de Santiago d'Ambás
El templu apaez como una donación del rei Alfonsu X, pero desapaeció y fue reconstruyía pol arquiteutu Pedro Antonio Menéndez, con materiales procedentes del turruxón de Güerno. Amburó mientres la Guerra Civil Española y vuelta a contruyir na década de los 40, pa ser estaurada por última vez en 1996.

Presenta un solu cuerpu, con pórticu llateral y campanariu na portada.

Dientro alcuéntrense les imáxenes de Santiago y la Virxe del Rosariu.

### Casa Plácido
Asitiada nel barriu d'Ambás, ye una casa d'estilu indianu, que destaca pola torre de tres pisos. La casa tien tamién un corredor orixinal mui bien conserváu, como'l restu la finca. La propiedá ta formada por varies edificaciones más, la mayoría d'ellas cuadres.

## Ver tamién
*

## Referencies

## Enllaces esternos
Moscu de Sidón

**Moscu de Sidón** (h. sieglu XIV e.C.), sabiu y pensador d'orixe feniciu. Puede consideráse-y semillexendariu, darréu que son desaxeradamente escasos (cásique nulos, non yá en cantidá de fontes, sinón tamién en cantidá d'información) los datos y referencies que sobre él aportaron hasta los nuesos díes.

La so vida asítiase, acordies colos pocos datos de que se dispón, en tiempos anteriores a la guerra de Troya (asocedida aproximadamente h.-1270/-1180).

Tanto'l filósofu, historiador y xeógrafu griegu Estrabón de Ponto (h.-64/-58 - h 19/25) como'l médicu y filósofu escépticu (pirrónicu) Sestu Empíricu (o Sestu *el* Empíricu) (sieglos II y III), atribúyen-y el ser el primeru en concebir el pensamientu atomista (o corpuscular) y, poro, la creación del atomismu; sentando d'esta manera na so persona, l'orixe de la filosofía atomista aproximadamente un mileniu enantes de los filósofos presocráticos denominaos *físicos*, como los pluralistes Anaxágoras de Clazomene (h-500 - h-428) y Empédocles d'Acragas (h-493/-490 - h-433/-430) o inclusive de Leucipu (d'Abdera, de Mileto, de Melos, de Clazomene o d'Elea) (s.-V), maestru del filósofu Demócritu d'Abdera (h.-470/-460 – h.-370-360), siendo estos dos últimos quien son davezu consideraos como los padres del atomismu griegu.
El Monticu

**El Monticu** ye un llugar de la parroquia d'Ambás, nel conceyu asturianu de Carreño.

L'INE establez qu**'El Monticu** ye un llugar de . El so códigu de referencia ye 33 014 020300. 

Alcuéntrase a una distancia de Candás, capital del conceyu, de 8,50 km. Tien una altitú máxima de 120 m sobre'l nivel del mar. Pal añu 2001 contaba con 41 viviendes, 33 principales y 8 non principales. 

## Topónimu
Diz Xosé Lluis García Arias, al falar de "Monte":
:"Tanto col significáu de ‘montaña’ como de ‘bosque’ y ‘maleza’, emplégase n'asturianu la pallabra monte, del llat. MONTEM [...]
:Sobre MONTEM formáronse derivaos como los diminutivos **El Monticu (Cñ)** [...]"

## Referencies

## Enllaces esternos
El Rodil

**El Rodil** ye una entidá de población de la parroquia d'Ambás, nel conceyu asturianu de Carreño.

L'INE establez qu**'El Rodil** ye una aldega de . El so códigu de referencia ye 33 014 020400. 

Alcuéntrase a una distancia de Candás, capital del conceyu, de 8,20 km. Tien una altitú máxima de 120 m sobre'l nivel del mar. Pal añu 2001 contaba con 6 viviendes, 5 principales y 1 non principales. 

## Topónimu
Anque Xosé Lluis García Arias nun ufre denguna esplicación pa esti términu en concreto, paez que se pue estender a la estaya "Ruedes", onde inclúi "Rodiles". Asina: 
:"Ruedes

:Derivaos de ROTAM ‘rueda’, sedrían, tal vez, Ruea (Ay), Ruedes (Xx), A Roda (Cs, Tp). Quiciás abundativu o resultativu La Rodada (Cñ, Sd, St), La Rodá (Uv).

:Del diminutivu ROTELLAM (EM) síguense: Rodiella (Uv) y Rodella (Bu). Posibles tipos de piedra seyan los aludíos en **Rodiles** (Pi, Vv, Cñ, Cr, Gr, Qu, Pr, Cs), Roíles (Na, Llg, Sr, Mi), anque alguno pue ser continuador d'un antropónimu, quiciás un xenitivu del antropónimu RUTILIUS. Acasu despeutivu y coleutivu seya la combinación de sufixos n'El Rodical (Ti)."

## Referencies

## Enllaces esternos
Conciertu pola Oficialidá

El **Conciertu pola Oficialidá** ye un conciertu reivindicativu organizáu pola *Xunta Moza*, estaya de mocedá de la Xunta pola Defensa de la Llingua Asturiana, col fin de reclamar la oficialidá pal asturianu. Vien celebrándose dende 1989 en distintos llugares de la xeografía asturiana. 

## Referencies
Xurde

**Xurde** ye un nome de home n'asturianu. En diminutivu Xurdin.

## Etimoloxía
Provién del nome griegu "Γεώργιος", que tien el so orixe na xunión de les pallabres "γη" tierra y "έργο" trabayar y vien significar: "el que trabaya la tierra", agricultor; davezu nel sentíu de viticultor o xardineru.

## Referencies

## Enllaces esternos
Valdez

El **Municipio Valdez**, ye 1 de los 15 municipios que formen l'estáu venezolanu de Sucre. Tien 4 parroquies de les 54 esistentes en tou l'estáu oriental, y la so capital ye la ciudá de Güiria.

## Historia
Güiria fundóse como pueblu de misión el 8 d'avientu de 1767, por Fraires Capuchinos.

## Referencies

## Enllaces esternos
El Cantu (Priendes)

**El Cantu** ye una aldea de la parroquia de Priendes, nel conceyu asturianu de Carreño.

Tien una población de , y alcuéntrase a 4,20 km de Candás, la capital del conceyu. 

La construcción más importante de la aldea ye la Ermita del Santu Ánxel de la Guarda, llocalizada nel barriu d'El Cantu, tien dientro un retablu coles imáxenes de San Melchor y del Santu Ánxel de la Guarda, patrón de la parroquia. Estes escultures fueron feches dempués de la Guerra Civil Española al amburar les anteriores, de les que solo quedó un brazu del Santu Ánxel de la Guardia.

## Ver tamién

## Referencies

## Enllaces esternos
La Granda

Col nome de **La Granda** podemos referinos a:

*La Granda, una casería de la parroquia de Valliniello, nel conceyu asturianu d'Avilés.
*La Granda, una casería de la parroquia de Balmonte, nel conceyu asturianu de Miranda.
*La Granda, una casería de la parroquia d'Albandi, nel conceyu asturianu de Carreño.
*La Granda, una aldea de la parroquia de Llorgozana, nel conceyu asturianu de Carreño.
*La Granda, una casería de la parroquia de La Manxoya, nel conceyu asturianu d'Uviéu.
*La Granda, una aldea de la parroquia de Santiagu, nel conceyu asturianu de Valdés.
*La Granda, un barriu del llugar de Miranda, nel conceyu asturianu de Castrillón.
*La Granda, una aldea de la parroquia de Margolles, Cangues d'Onís.
*La Granda, un llugar de la parroquia de Samartín de Podes, nel conceyu asturianu de Gozón
*La Granda una aldea de la parroquia de La Felguera, nel conceyu asturianu de Llangréu.
*La Granda, una casería de la parroquia de Lada, nel conceyu asturianu de Llangréu.
*La Granda, un llugar de la parroquia de Santa Cruz, nel conceyu asturianu de Llanera.
*La Granda, un barriu del llugar de Mones, en la parroquia de Villamayor, nel conceyu asturianu de Piloña.
*La Granda, un llugar de la parroquia de Moru, nel conceyu asturianu de Ribeseya.
*La Granda, una casería de la parroquia de Coru, nel conceyu asturianu de Villaviciosa.
*La Granda, una casería de la parroquia de Pueyes, nel conceyu asturianu de Villaviciosa.
Güerno

**Güerno** ye un llugar de la parroquia d'Ambás, nel conceyu asturianu de Carreño.

L'INE establez que **Güerno** ye un llugar de . El so códigu de referencia ye 33 014 020200.

Alcuéntrase a una distancia de Candás, capital del conceyu, de 8 km. Tien una altitú máxima de 140 m sobre'l nivel del mar. Pal añu 2001 contaba con 28 viviendes, 22 principales y 6 non principales.

## Topónimu
Xosé Lluis García Arias entiende qu'esti topónimu ye un continuador d'un antropónimu:
:"**Güerno (Cñ)**, documentáu “in ualle de Orno”."

## Sitios d'interés

### Antigües escueles de neñes d'Ambás
Fue una iniciativa de los hermanos José y Álvaro Bango León, emigraos en Cuba, que financiaron el proyeutu dende 1909 hasta que finó la construcción, en 1913, momentu cuando José donó la escuela al conceyu.

Ye un edificiu singular n'esti tipu d'edificaciones escolares, porque presenta un solu cuerpu y un únicu llocal d'enseñanza, averáu al cual ta la casa'l maestru. La fachada ta rematada por un campanariu. 

Anguaño ye sede de l'Asociación de Vecinos "Santiago d'Ambás".

### Conxuntu d'arquiteutura indiana de Güerno
Esti conxuntu ta compuestu por tres inmuebles nel barriu:
***Casa Manzaneda**, el númberu 12. Ye una construcción (casa principal, corte y panera), de 1888. L'estilu orixinal ye tradicional asturianu, pero fueron amestándose-y tipo de calter indianu. Ún de los sos dueños fue'l diputáu a Cortes en 1937 pol Partíu Republicanu, Carlos Martínez. Pertenez anguaño a M ª Carmen Maribona Martínez, que la heredó d'esti en 1997.
***Casa Josefina-Antonín**, el númberu 13. Construyía xunto a Casa Manzaneda, presenta les mesmes carauterístiques, pero ye de menor tamañu. Yera una casa destinada al alquiler y foi mercada por Josefina Álvarez, porque los pas vivieren ellí dende principios del sieglu XX, a Carlos Martínez en 1975.
***Casa Bango**, el númberu 14. Ye propiedá de Mª Jesús y Mª Josefina Bango García, fíes de José Bango, qu'emigrare a Cuba.

### Castru de Güerno
La finca onde s'alcuentra ye'l númberu 1 del barriu. Anguaño, los restos tan cubiertos de vexetación. El castru paez pertenecer a un asentamientu de la Edá del Fierro.

### Turruxón de Güerno
Ye un turruxón medieval del que solo se conserven dos parés, los llaos Oeste y Norte, presentando esti últimu delles saeteras. Anguaño, estos restos formen parte d'un tendayu de la Casa Escopeta, númberu 16 del barriu.

### Fontes y llavaderos
Dientro la coleición d'esti tipu de construcciones que presenta la parroquia d'Ambás, destaca'l **llavaderu de la Reguera**. Datáu en 1872. Tien seis piedres de llavar cubiertes por un teyáu a dos agües, un bebederu y una fonte de dos caños. Tamién s'alcuentra nel barriu la fonte **El Caleyón**, de 1897, con una piedra tallada en forma de tiesta lleón enriba'l cañu.

## Referencies

## Enllaces esternos
Oscar Wisting

**Oscar Adolf Wisting**  foi un esplorador polar noruegu. Xunto con Roald Amundsen foi'l primeru en tar nos dos polos, nel Polu Sur en 1911 y nel Polu Norte en 1926. 

## Espedición al Polu Sur
En 1909, tando trabayando nun astilleru, Roald Amundsen propunxo-y que lu acompañase na so próxima espedición la Polu Norte. Amundsen más sero cambió los sos planes en secreto. Wisting foi al llugar onde taba atracáu'l barcu de la espedición creyendo que diben al Polu Norte, foi ellí onde s'enteró que diben al sur pa intentar llegar al polu enantes que Robert Falcon Scott. 

El 14 d'avientu de 1911 xunto con Amundsen, Helmer Hanssen, Olav Bjaaland y Sverre Hassel, Wisting plantó la bandera noruega nel Polu Sur xeográficu, siendo los primeros esploradores en llegar allí.

## Espedición al Polu Norte nel Norge

Dende 1918 a 1925 foi'l primer oficial a bordu del *Maud*, barcu col que Roald Amundsen intentó cruzar pel Pasu del Noreste. De 1923 a 1925, más o menos, Wisting actuó como xefe de la espedición, depués de qu'Amundsen l'abandonase pa entamar una espedición que sobrevolase'l Polu Norte.

En 1926 Wisting participó na espedición qu'entamó Amundsen pa sobrevolar el Polu Norte. Col dirixible Norge algamaron el polu'l 12 de mayu de 1926. Los tres esploradores qu'afirmaron tener llegao ellí con anterioridá fueron Frederick Cook en 1908, Robert Peary en 1909, y Richard Evelyn Byrd, aunque existe debate sobre la certeza o precisión de delles d'eses esploraciones, Wisting, depués de llegar al Polu Norte, convirtíose a la par con Amundsen, na primer persona que tuviera nos dos polos.

## Epílogu
Más sero escribió sobre los sos años con Amundsen un llibru asoleyáu en 1930 y que tituló *16 aar med Roald Amundsen*, (1930) (16 años con Roald Amundsen). 

Nos años siguientes, Oscar Wisting trabayó activamente nos preparativos y construcción de la *casa Fram* n'Oslu, un muséu construidu pa guardar y esponer el barcu polar *Fram*. El 5 d'avientu de 1936, Wisting foi atopáu muertu, como consecuencia d'un ataque al corazón, nel so vieyu xegón a bordu del *Fram*, pocos díes enantes de celebrase el 25º aniversariu de la exitosa espedición al Polu Sur.

## Referencies
Radio Televisión Canaria

La **Radio Televisión Canaria** (RTVC) ye un ente públicu autonómicu de televisión y radio dependiente del Gobiernu de Canaries. La so sede principal asítiase na ciudá de Santa Cruz de Tenerife.

## Corporativu
L'ente ye xestionáu por dos empreses públiques: *Televisión Pública Canaria, S.A.* (TPC, S.A.) y *Radio Pública Canaria, S.A.* (RPC, S.A.)

El domiciliu social y sede principal asítiase en Santa Cruz de Tenerife, anque dispón de dos sedes y dos centros de producción, unu en Santa Cruz de Tenerife y otru en Les Palmes de Gran Canaria. Amás tien delegaciones nel restu del archipiélagu, asina como en Madrid.

## Canales
* Televisión Canaria: de calter xeneralista.
* Televisión Canaria Dos: entamó les sos emisiones d'ámbitu autonómicu nel añu 2006 y de forma esclusiva pola TDT. Orixinalmente foi concebía como una canal cultural y divulgativa, anque terminó por ser un contenedor nel que redifundir la programación de la primera canal. Como midía d'aforru, ta previstu que pieslle a lo llargo del añu 2012.
* Televisión Canaria Sat: de calter turísticu-divulgativu, emite n'abierto al traviés de los satélites Hispasat y Astra. La so programación básase na emisión de programes de producción propia, boletinos informativos, documentales de tipu turísticu y programes divulgativos. Foi'l sustitutu de la canal turística Canal Canarias.
* Canarias Radio: emisora de radio pública d'ámbitu xeneralista qu'entame les sos emisiones el 30 de mayu de 2008, con motivu de la celebración del Día de Canaries. Anguaño, emite pa tol archipiélagu canariu al traviés de la FM y la TDT.

## Referencies
Reflexón

El términu **reflexón** puede tener distintos significaos:

***[[reflexón (física)]]**: en física refierse al fenómenu pol que un rayu de lluz qu'incide sobre una superficie se reflexa. 
* **[[reflexón (soníu)]]**: en mecánica ondulatoria y acústica el fenómenu pol que se reflexa una onda.
***[[imaxe especular]]**: en xeometría ye'l procesu de treslladar o copiar tolos puntos d'una figura a otra posición equidistante d'una reuta. 
***[[Introspeición|meditación]]**: en filosofía refierse al procesu que dexa pensar en tientes en daqué col envís de sacar conclusiones. 
***[[Reflexón (informática)]]**: n'informática ye una carauterística de dellos llinguaxes de programación.
* **[[Reflexón interna total]]**: refierese a un efeutu qu'asocede cuando la lluz se mueve dende un mediu, a otru que tien un índiz de refraición menor. 
* **[[Reflexion]]** (ensin tilde): ye una banda musical finlandesa.
* **[[Reflexón (epistemoloxía)|reflexón]]**, n'epistemoloxía, representación de la realidá 
## Ver tamién

## Referencies

## Enllaces esternos
Carl Anton Larsen

**Carl Anton Larsen**  foi un esplorador antárticu y balleneru noruegu y el fundador de Grytviken na islla Xeorxa del Sur. La barrera de xelu Larsen foi nomada asina nel so honor.

Larsen abandonó la escuela a la edá de 14 años pa xunise a so padre como marín, llogrando a los 20 años la llicencia de navegante. Tamién na mocedá, gracies a tener vivío n'Inglaterra, y a apreciar la importancia de los idiomes, aprendió inglés y español de manera autodidauta.

Larsen dirixó una espedición a L'Antártida, al mandu del barcu *Jason*, de 1892 a 1894. En 1893 convirtióse na primer persona n'esquiar en L'Antártida. En 1895 yera capitán d'un barcu balleneru. Más tarde capitanió'l barcu *Antarctic*, como parte de la Espedición Antártica Sueca de 1901-1904 dirixida por Otto Nordenskjöld. A lo llargo d'esa misión dellos de los miembros de la so tripulación ivernaron diez meses na Islla Snow Hill, y depués el so barcu quedó atrapáu polos xelos, él y la so tripulación esperaron l'iviernu (1903) na Islla Paulet, sobreviviendo a base de comer pingüinos y foques hasta ser rescataos pol barcu arxentín *ARA 'Corbeta Uruguay*'.

Depués de permanecer n'Arxentina, con capitanes arxentinos, fundó la primer corporación ballenera antártica, la *Compañía Argentina de Pesca*, y en 1910, adoptó la ciudadanía británica xunto cola so familia.

## Referencies
Guerra civil rusa

La **Guerra Civil Rusa** foi un conflictu armáu múltiple que tuvo llugar ente 1917 y 1923 nel territoriu del disueltu Imperiu rusu, ente'l nuevu gobiernu bolxevique y el so Exércitu Bermeyu, nel poder dende la Revolución d'ochobre de 1917, y de la otra banda, los militares del ex-exércitu zarista y opositores al bolxevismu, arrexuntaos nel denomináu Movimientu Blancu, d'ideoloxía zarista y ortodoxa.

Dambos bandos tuvieron aliaos temporales, l'Exércitu Bermeyu, davezu con izquierdistes y grupos revolucionarios, y les fuercies del Exércitu Blancu con munchos exércitos estranxeros (Estaos Xuníos, Xapón, Francia, Imperiu Británicu). El sofitu de potencies occidentales na guerra denomóse Intervención Aliada en Rusia.

Otros nacionalistes y grupos políticos rexonales tamién participaron na guerra, incluyíos los nacionalistes ucraínos del Exércitu Verde, los anarquistes ucraínos del Exércitu Negru y les Guardies Prietes, y señores de la guerra como Roman Ungern von Sternberg.

Los enfrentamientos más intensos tuvieron llugar dende 1918 hasta 1920. Les grandes operaciones militares, finaron el 25 d'ochobre de 1922, cuando l'Exércitu Bermeyu ocupó Vladivostok, ocupáu enantes pol Gobiernu Priamur provisional. L'últimu enclave de les Fuercies Blanques foi'l distritu Ayano-Maysky, na mariña del Pacíficu, onde'l xeneral **Anatoly Pepelyayev** nun capituló hasta'l 17 de xunu de 1923.

## Ver tamién
* Exércitu Bermeyu
* León Trotsky
* Vladimir Lenin
* Exércitu Prietu

## Referencies

## Enllaces esternos
Flor

La **flor** ye la estructura reproductiva carauterística de les plantes llamaes espermatofites o fanerógames. La función d'una flor ye producir semiente a través de la reproducción sexual. Pa les plantes, les granes son la próxima xeneración, y sirven como'l principal mediu a través del cual les especies se perpetuen y s'arrobinen. 

Toles espermatofites tienen flores que producirán grana, pero la organización interna de la flor ye bien distinta nos dos principales grupos de espermatofites: ximnospermes vivientes y anxiospermes. 

* Les **ximnospermes** puen tener flores que s'axunten n'estróbilos, o la mesma flor puede ser un estróbilu de fueyes fértiles. Sicasí una flor típica d'anxiosperma ta compuesta por cuatro tipos de fueyes modificaes, tanto estructural como fisiolóxicamente, pa producir y protexer los gametos: sépalos, pétalos, estames y carpelos. 

* Nes **anxiospermes** la flor da orixe, tres la fertilización y por tresformación de delles de los sos partes, a un frutu que contién les semientes.

El grupu de les anxiospermes, con más de 250.000 especies, ye un llinaxe evolutivamente esitosu que conforma la mayor parte de la flora terrestre esistente. La flor d'anxiosperma ye'l calter definitoriu del grupu y ye, probablemente, un factor clave nel so éxitu evolutivu. Ye una estructura complexa, que'l so plan organizacional caltiénse en cuasi tolos miembros del grupu, y que presenta una descomanada diversidá na morfoloxía y fisioloxía de toes y cada una de les pieces que la componen. La base xenética y adautativa de tal diversidá ta empezando a entendese en fondura, asina como tamién el so orixe, que data del Cretácicu inferior, y la so posterior evolución n'estrecha interrelación colos animales que s'encarguen de tresportar los gametos. 

Con independencia de los aspeutos señalaos, la flor ye un oxetu importante pa los seres humanos. A traviés de la historia y de les distintes cultures, la flor siempres tuvo un llugar nes sociedaes humanes, yá seya pola so guapura intrínseca o pol so simbolismu. Ello ye que cultivamos especies por que nos aprovan flores dende hai más de 5.000 años y, anguaño, esi arte tresformóse nuna industria en continua espansión: la floricultura. 

## Referencies
Imaxe especular

Una **imaxe especular** ye la xenerada per aciu la reflexón de la lluz nuna superficie especular, au los rayos incidentes se reflexen con un ángulu igual al d'incidencia (dambos tomaos con respeutu a la perpendicular al planu nesi puntu).

## Reflexón Especular

La reflexón Especular produzse cuando un rayu de lluz incide sobre una superficie pulida (espeyu), esti camuda la so direición ensin camudar el mediu per onde se propaga. Ye entós cuando dicimos que'l rayu de lluz refléxase.

**Lleis:**
* 1- El rayu incide, la normal y el rayu reflexáu tán nun mesmu planu que ye perpendicular al planu del espeyu.
* 2- L'ángulu de reflexón ye igual al ángulu d'incidencia.
## Reflexón Difusa

Cuando un rayu de lluz incide sobre una superficie ¡Non Pulida!, los rayos nun se reflexen en cualquier direición, ye dicir difúndense. Esto pue producise, por exemplu, na madera.

## Ver tamién
*Refraición 
*Simetría
Flor (dixebra)

El terminu **Flor** pue referise a:

* **[[Flor]]**, órganu reproductivu de les plantes superiores;
* **[[Flor (cantante)|Flor]]** (1984-), cantante arxentina;
* **[[Flor Pucarina]]** (1935-1987), *bailaora* peruana;
* *[[Flor (nome)|Flor]]*, nome de pila;
* **[[Flor de Sal]]**, mena de sal;
* **[[Vila Flor (Portugal)|Vila Flor]]**, villa del distritu de Bergancia, Portugal;
* **[[Vilaflor]]**, municipiu de la provincia de Santa Cruz de Tenerife, España.

## Referencies

## Enllaces esternos
Bergantín Endurance

L**'Endurance** *(resistencia)* foi'l buque ruempexelos nel que se llevó a cabu en 1914 la Espedición Imperial Trans-Antártica, tamién conocida como la *Espedición Endurance*, entamada por Sir Ernest Shackleton. Construyíu en 1912 en Sandefjord, Noruega, fundióse trés años depués, atrapáu poles plaques de xelu del Mar de Weddel, en L'Antártida.

## Diseñu y construcción
L**'Endurance**, nun principiu botáu col nome de *Polaris* (epónimu de Polaris, la Estrella Polar), foi diseñáu por Ole Aanderud Larsen y construyíu nel astilleru de Framnæs, en Sandefjord, Noruega. Construyóse baxo la supervisión del maestru constructor de naves de madera Christian Jacobsen, conocíu pola so insistencia en trabayar con emplegaos esperimentaos na navegación asina como espertos constructores de naves.

L**'Endurance**, que partió del puertu de Londres el 1 d'agostu de 1914 al mandu de Frank Worsley, medía 144 pies (43,9 m) d'eslora, 25 pies (7,6 m) de manga y un pesu de 356 tonelaes. Aunque'l so cascu negru paecía asemeyáu al d'otres naves d'un tamañu comparable, foi diseñáu pa perdurar en condiciones estremes de clima polar. Cada xunta y cruz asegurada encaxaben pa da-y mayor fuercia. La so quilla taba ensamada por cuatro pieces de carbayu macizu, una enriba la otra, dando-y un grosor de 7 pies y 1 pulgada (2,159 metros), mientres los sos llaos medíen ente 2,5 pies (60,96 cm) y 18 pulgaes (45,72 cm) de grosor, col doble de marcos de lo normal, teniendo éstos el doble de grosor. Construyóse con tables de carbayu y abetu noruegu de más de mediu pie (15,24 cm) de grosor, enfundaos en palu santu, una madera notablemente dura y resistente. Al so arcu, puntu onde entraría en contautu col xelu, diose-y especial atención. Cada llistón fízose d'un únicu carbayu, escoyíu pola so forma, de mou que la so cadarma natural concordase cola curva del diseñu de la nave. Una vez situaes xuntes, las pieces teníen un grosor de 4 pies con 4 pulgaes (1.3208 m).

## Referencies

## Enllaces esternos
Guerra d'Afganistán (1978-1992)

La **Guerra d'Afganistán (1978-1992)** foi la primer fase del estensu conflictu de la Guerra Civil Afganistana.

En 1978, tuvo llugar la Revolución de Saur, que fizo d'Afganistán un Estáu socialista gobernáu pol Partíu Democráticu Popular d'Afganistán (PDPA). El gobiernu d'Estaos Xuníos empecipió la «Operación Ciclón», nel contestu de la Guerra fría, p'ayudar (con armes, financiamientu, etc.) a los fundamentalistes islámicos, autodenomaos muyahidinos, quien tamién recibieron sofitu de yihaidistes estranxeros. En 1979, la grave situación política del gobiernu afganistanu fixo que'l Conseyu Revolucionariu viera satisfechu'l so pidimientu d'un continxente militar del Exércitu Soviéticu. En 1989 terminó la intervención soviética nel conflictu, pero la República d'Afganistán siguió lluchando contra los muyahidinos hasta 1992, cuando la disolución de la XRSS provocó'l colapsu económicu del país y los fundamentalistes pudieron afitar l'Estáu Islámicu d'Afganistán.
Corporación Aragonesa de Radio y Televisión

La **Corporación Aragonesa de Radio y Televisión** (*CARTV*) ye l'ente públicu de radiotelevisión d'Aragón. Ye la sociedá propietaria tantu d'Aragón Radio como d'Aragón Televisión.

El llogotipu de **CARTV** ta basáu nuna "A" colorada y mariella inclinada, sobre un fondo de color gris. Esti llogotipu ye'l que sirve de base a los d'Aragón Radio y d'Aragón Televisión, que namái camuden el color del fondu.

La so canal de televisión entamó les sos emisiones nel añu 2006. Dende'l so nacimientu, emite una programación de calter xeneralista basada nos programes de serviciu públicu, los informativos y tresmisiones deportives, asina como na producción d'espacios documentales y d'entretenimientu.

## Referencies

## Enllaces esternos
* Web oficial de '''CARTV'''
* Web oficial d''''Aragón Televisión'''
* Web oficial d'''Aragón Radio'''
* '''Aragón en el Medio'''. Blog oficial de '''CARTV'''
Rita Guedes

**Rita de Cássia de Sousa Guedes**, conocida como **Rita Guedes** ye una actriz brasilana.

## Referencies

## Enllaces esternos