open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
HD 46375

**HD 46375** (HIP 31246 / SAO 114040) ye una estrella binaria asitiada a 109 años lluz del Sistema Solar en direición a la constelación de Monoceros, el unicorniu. De magnitú aparente +7,84, ye bien tenue pa ser reparada a simple vista. En 2000 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta estrasolar alredor de la componente principal del sistema.

La estrella principal ye una subxigante naranxa de tipu espectral K1IV con una temperatura superficial de 5199 K.
Menos masiva que'l Sol —tien una masa equivalente a 0,91 mases solares—, el so radiu ye similar al radiu solar, lo que pon de manifiestu'l so estatus de subxigante; a diferencia d'una nana naranxa, la fusión nuclear nel so nucleu ta próxima a rematar, lo que se traduz nun aumentu de tamañu y lluminosidá.
Consecuentemente, paez ser una estrella bien antigua, con una edá de siquier 7700 millones d'años; sicasí, la edá envalorada pola so actividá cromosférica ye sensiblemente inferior, en redol a 4960 millones d'años.
Tien una metalicidá —bayura relativa d'elementos más pesaos que'l heliu— cimeru a la del Sol nun 73%.

La componente secundaria del sistema mover a una distancia media de 346 UA de la primaria. Tien una masa envalorada de 0,58 mases solares.

## Sistema planetariu

El planeta estrasolar descubiertu, HD 46375 b, orbita en redol a la estrella subxigante a una distancia media de 0,041 UA —unes 9000 vegaes más cerca que la distancia que dixebra les dos estrelles del sistema. Completa una órbita cada 3,024 díes —72,6 hores—, siendo la so masa mínimo equivalente a 3/4 partes de la del planeta Saturnu. 

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 47536

**HD 47536** (HR 2447 / HIP 31688) ye una estrella na constelación del Can Mayor, asitiada cerca de la llende con Puppis y Columba, de magnitú aparente +5,26. Alcuéntrase a 396 años lluz del Sistema Solar. En 2003 y 2007 afayáronse dos planetes estrasolares orbitando alredor d'esta estrella.

HD 47536 ye una estrella xigante naranxa de tipu espectral K0III —K2III según otres fontes— con una temperatura superficial de 4380 K. El valor del so radiu, llográu pola midida direuta del so diámetru angular, ye 23,6 vegaes más grande que'l del radiu solar, y tien una lluminosidá 174 vegaes mayor que la del Sol. Envalórase que la so masa ye daqué mayor que la masa solar.

D'especial interés ye la baxa metalicidá de HD 47536, namái un 20% de la del Sol, a diferencia de la mayor parte de les estrelles con exoplanetes que se caractericen pola so elevada metalicidá. Paez ser una estrella bien antigua, con una edá de 9300 ± 1880 millones d'años.

## Sistema planetariu

El primer planeta, HD 47536 b, tien una masa mínimo 5 vegaes mayor que la masa de Xúpiter y completa una órbita cada 430 díes. El segundu planeta, HD 47536 c, alcuéntrase a una distancia media de 3,72 UA de la estrella, tien una masa 7 vegaes mayor que la de Xúpiter y completa una órbita cada 2500 díes.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies


* HR 2447 -- Star (SIMBAD)
* HD 47536. The Estrasolar Planet Encyclopedia
* HR 2447 (Stars, Jim Kaler)
HD 50064

HD 50064 ye una estrella hiperxigante azul y Be asitiada na constelación del Unicorniu bono de ver con telescopios pequeños.

## Carauterístiques físiques

Anque apaeza mui cerca del cúmulu abiertu NGC 2301, nun pertenez a ésti apaeciendo cerca solamente por cuenta d'efectos de perspeutiva y tando en realidá muncho más lloñe.

Foi relativamente pocu estudiada recibiendo tipu espectral B6, B9, ó B1; los estudios más recién dan una distancia pa ésta estrella de siquier 2.900 parsecs (9.500 años lluz), una lluminosidá d'aproximao 1.260.000 vegaes la del Sol -convirtiéndola nuna de les estrelles más lluminoses de la Vía Lláctea-, un radiu 200 mayor que la solar, y una masa 45 vegaes superior a la de la nuesa estrella.

HD 50064 amuesa pulsaciones con un periodu de 37 díes y el so espectru ye bien similar al de variables lluminoses azules con perda de masa moderao cómo por casu HD 160529, lo que suxer que ye una variable azul lluminosa reparada pulsiando y envolubrándose nuna envoltura circumestelar.

## Referencies
HD 52265

**HD 52265** (HR 2622) ye una estrella de magnitú aparente +6,30 asitiada na constelación de Monoceros, el unicorniu.
Alcuéntrase a 94 años lluz de distancia del Sistema Solar.
Dende 2000 conozse la esistencia d'un planeta estrasolar n'órbita alredor d'esta estrella.

HD 52265 ye una nana mariella —un análoga solar de carauterístiques asemeyaes al Sol— de tipu espectral G0V.
Con una temperatura efectivo de 6100 ± 60 K, la so lluminosidá ye llixeramente cimera al doble de la lluminosidá solar.
Tien un radiu un 25% más grande que'l radiu solar y xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación de 3,6 km/s.
El so periodu de rotación ye, a lo más, de 12,3 díes y esisten nicios de rotación diferencial.
Ye una estrella con poca actividá magnética.
Con una masa de 1,20 mases solares, piénsase que tien una edá de 3800 millones d'años.

HD 52265 una estrella rica en metales, que la so metalicidá, dependiendo de la fonte consultada, ye ente'l 54% y el 70% más elevada que la solar.
L'analís químicu pon de manifiestu que nun esiste una marcada «sobreabundancia» de nengún elementu en concretu.
Sicasí, hai de solliñar l'eleváu nivel de litiu en comparanza al Sol; el valor de logє[Li] ye igual a 2,88 en HD 52265, frente a 1,05 nel Sol.

HD 52265 ye miembru del «supercúmulu de les Híades», ampliu grupu d'estrelles que comparten coles Híades el mesmu movimientu al traviés del espaciu.
Otres estrelles asemeyaes incluyíes nesti grupu son HD 41700, 9 Ceti y ι Horologii.

## Sistema planetariu

El planeta estrasolar, denomináu HD 52265 b, foi afayáu de forma independiente por Butler et al. en 2000 y Naef et al. en 2001.
Tien una masa mínimo llixeramente mayor que la de Xúpiter y la so separación al respective de la estrella ye de 0,5 UA.
Emplega 120 díes en completar una órbita.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 52711

**HD 52711** ye una estrella na constelación de Xéminis de magnitú aparente +5,93.
Nun tien denominación de Bayer nin númberu de Flamsteed, siendo conocida polos sos diversos númberos de catálogu.
Alcuéntrase a 62 años lluz del Sistema Solar.

## Carauterístiques
HD 52711 ye una nana mariella de tipu espectral G4V con una temperatura efectivo de 5898 ± 31 K.
La so lluminosidá ye un 29% superior a la solar y la so masa ye apenes un 3% mayor que la del Sol.
Tien un radiu un 10% más grande que'l radiu solar, siendo la so velocidá de rotación proyeutada de 5,4 km/s.
Ye una estrella antigua, con una edá envalorada ente 5160 y 8300 millones d'años.

HD 52711 presenta una metalicidá inferior a la solar ([Fe/H] = -0,11).
En comparanza al Sol, ta emprobecida en casi tolos metales evaluaos, siendo'l cobre, con una bayura relativa igual a 2/3 partes de la solar, onde dichu emprobecimientu ye más acusáu.
En contraste, amuesa un conteníu de litiu más eleváu que'l Sol (A(Li) = 1,95 frente al valor solar 0,92).
Per otra parte, pol so cinemática ye considerada una estrella del discu gruesu.

La estrella conocida más cercana a HD 52711 ye Gliese 254, distante 2,6 años lluz.
37 Geminorum, tamién nana mariella, alcuéntrase a 7,5 años lluz d'ella.

## Referencies
HD 53705

**HD&nbsp;53705** ye una estrella na constelación de Puppis, la popa del Argo Navis, de magnitú aparente +5,54.

## Carauterístiques físiques
HD&nbsp;53705 ye una nana mariella de tipu espectral G0V con una temperatura efectivo de 5815 K.
Relluma con una lluminosidá un 38% superior a la lluminosidá solar.
El so radiu ye un 14% más grande que'l radiu solar, xirando sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada —llende inferior de la mesma— de 1,6 km/s.
Tien una masa de 0,93 mases solares.

## Compañeres estelares
HD 53075 forma un sistema binariu con **HD 53706**, nana naranxa de magnitú +6,85.
De tipu espectral K0.5V, la so temperatura superficial ye de 5378 K.
Tien una lluminosidá equivalente al 40% de la del Sol y una masa un 19% inferior a la masa solar.
El so radiu ye un 21% más pequeñu que'l del Sol.
El periodu orbital d'esta binaria ye de 4545 años.

Una tercer estrella, denomada **HD 53680**, orbita en redol a la binaria HD 53705/HD 53706. Tamién una nana naranxa, tien tipu espectral K6V.
La so masa ye aproximao igual al 69% de la masa solar.
De magnitú +8,80, emplega más de 104.000 años en completar una órbita alredor de la binaria.
La so separación visual al respective de HD 53705 ye de 185 segundos d'arcu.

## Composición química y edá
El sistema amuesa una metalicidá ([Fe/H] = 0,22) inferior a la del Sol nun 40%.
Ye deficitariu n'otros elementos evaluaos, destacando los baxos niveles de samariu y itriu.
La edá d'esti sistema envalórase ente 8.560 y 10.100 millones d'años, aproximao'l doble de la edá del Sol.
Alcuéntrase a 53,9 años lluz de distancia del Sistema Solar,

## Referencies
HD 11964

**HD 11964** ye una estrella subxigante mariella a aproximao 107 años lluz de distancia na constelación de Cetus. La estrella ye más masiva y lluminosa que nuesu Sol y ye apenes visible a güeyu. Una amplia estrella compañera binaria afayóse en 2000. Dos planetes estrasolares confirmáronse que órbitan la estrella.

## Sistema planetariu
N'agostu del 2005, afayáronse dos planetes orbitando la estrella, la más interna como Neptunu y otru como Xúpiter n'órbites a 3,34 UA. Sicasí, el segundu planeta (HD 11964 b) nun se confirmó hasta mayu del 2007. En setiembre del 2007, P.C. Gregory aliega la esistencia d'un tercer planeta nel sistema sobre la base del analís bayesiano de los datos de velocidá radial. El planeta foi alegáu que tenía una masa similar a la de Saturnu y asitiáu nuna órbita de 360 díes. Gregorio alvirtió que la estrecha rellación ente'l periodu d'esti planeta en ser exautamente un añu significa que les variaciones de la velocidá radial pueden ser causaes pola insuficiente correición del movimientu de la Tierra n'órbita alredor del sol. El planeta nun se detectó nos datos re-amenorgaos nun analís publicáu na revista Astrophysical Journal nel 2009.

## Ver tamién
* HD 11977

* HD 11964 b

* HD 11964 c

## Referencies

## Enllaces esternos
* 
* Estrasolar Planet Interactions  by Rory Barnes & Richard Greenberg, Lunar and Planetary Lab, University of Arizona
HD 45184

**HD 45184** (HR 2318 / HIP 30503 / GJ 3394) ye una estrella de magnitú aparente +6,37.
Ta encuadrada na constelación del Can Mayor, visualmente a 96 minutos d'arcu de Furud (&zeta; Canis Majoris). Alcuéntrase a 72 años lluz del Sistema Solar.

HD 45184 ye una nana mariella que les sos carauterístiques son bien paecíes a les del Sol.
De tipu espectral G1.5V, la so temperatura superficial ye de 5869 ± 14 K.
La so lluminosidá supera a la del Sol aproximao nun 15% y tamién el so diámetru ye daqué más grande que'l diámetru solar, en redol a un 8%; la so velocidá de rotación proyeutada ye de 2,5 km/s.
D'igual masa que'l Sol, nun paez haber consensu tocantes a la so edá; diversos estudios señalen cifres entendíes ente los 3300 y los 6800 millones d'años.

HD 45184 presenta un índiz de metalicidá comparable a la solar ([Fe/H] = +0,04).
Les bayures relatives d'elementos como magnesiu, siliciu, calciu, titaniu y níquel son práuticamente iguales a les del Sol; namái'l bariu y el itriu —elementos del procesu-s— paecen ser más abondosos que na nuesa estrella, nel casu del bariu nun factor del 44%.
Coles mesmes, la rellación oxíxenu/hidróxenu ye un 23% más elevada que nel Sol.

## Ver tamién
* 18 Scorpii
* 37 Geminorum
* Asterion (β Canum Venaticorum)
* HD 98618

## Referencies
HD 5388

**HD 5388** ye una estrella na constelación de Fénix de magnitú aparente +6,8. 
Alcuéntrase, d'alcuerdu al nuevu amenorgamientu de los datos de paralax del satélite Hipparcos, a 175 años lluz del Sistema Solar.
En redol a ella orbita una nana marrón, afayada en 2009.

## Carauterístiques
HD 5388 ye una estrella de la secuencia principal blancu-mariella de tipu espectral F6V, non bien distinta de ρ³ Arietis o 15 Pegasi.
Tien una temperatura efectivo de 6297 ± 32 K y ye 4,6 vegaes más lluminosa que'l Sol.
Con un diámetru un 91% más grande que'l diámetru solar, xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 5 km/s.
La so masa envalórase en 1,21 mases solares y tien una edá ente 2900 y 4580 millones d'años —la cifra varia según la fonte consultada—.
El so conteníu metálico ye aproximao la metá que nel Sol, siendo'l so índiz de metalicidá [Fe/H] = -0,27 ± 0,02.
Nun presenta actividá cromosférica.

## Compañera subestelar
En 2009 afayóse un oxetu, denomináu **HD 5388 b**, n'órbita alredor de HD 5388.
Anque nun primer momentu pensóse que yera un planeta xigante, estudios posteriores establecieron que la so masa yera 69 ± 20 vegaes mayor que la masa de Xúpiter, claramente percima de la llende de fusión del deuteriu, lo qu'implica que dichu oxetu ye una nana marrón.
El so periodu orbital ye de 777 díes y el semiexe mayor de la so órbita ye de 1,76 UA.

## Referencies
HD 55575

**HD 55575** (HR 2721) ye una estrella de magnitú aparente +5,55 asitiada na constelación de Llobu cerval.
Alcuéntrase a 55,1 años lluz del Sistema Solar.
La estrella conocida más cercana a ella ye Gliese 272, distante 1,4 años lluz.

HD 55575 ye una nana mariella de tipu espectral G0V.
Tien una temperatura efectivo de 5868 ± 26 K y la so lluminosidá ye un 55% más elevada que la lluminosidá solar.
Daqué más grande que'l Sol, el so radiu ye ente un 15% y un 17% mayor que'l radiu solar y xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 1,98 km/s.
Nun amuesa actividá cromosférica.
Tampoco se detectó escesu na radiación infrarroxo emitida por HD 55575 nin a 24 nin a 70 μm, lo que paez refugar la presencia d'una cantidá significativa de partícules de polvu alredor de la estrella.
La so masa ye un 9% inferior a la masa solar y ye una estrella muncho más antigua que'l Sol, con una edá en redol a los 8000 - 8200 millones d'años.

HD 55575 amuesa un conteníu metálico, espresada en términos de bayura relativa de fierro, netamente inferior al del Sol.
El so índiz de metalicidá, [Fe/H] = -0,37, implica que la bayura d'esti elementu equival al 42% de la solar.
Esti empobrecimientu ponse tamién de manifiestu en tolos elementos evaluaos, siendo menos acusáu nel casu de magnesiu y vanadiu.
Presenta un baxu conteníu de litiu, magar non tanto como'l Sol, que'l so conteníu nesti elementu ye inferior a la mayoría de les estrelles de la secuencia principal.
Al igual que la mayor parte de les estrelles de la nuesa redolada, HD 55575 paez ser una estrella del discu finu.

## Referencies
HD 59686

**HD 59686** (HR 2877 / HIP 36616 / SAO 96985) ye una estrella asitiada na constelación de Xéminis. De magnitú aparente +5,45, nun tien denominación de Bayer nin de Flamsteed, siendo conocida davezu pol so númberu de catálogu Henry Draper. Alcuéntrase a 302 años lluz del Sistema Solar. En 2003 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta estrasolar orbitando alredor d'esta estrella.

HD 59686 ye una xigante naranxa de tipu espectral K2III con una temperatura de 4726 K. El so radiu ye 11,6 vegaes más grande que'l radiu solar, comparable al de Pólux (β Geminorum) o Menkent (θ Centauri) —xigantes naranxes muncho más cercanes— y al de 14 Andromedae, estrella asemeyada qu'alluga un sistema planetariu. HD 59686 relluma con una lluminosidá 98 vegaes mayor que la del Sol y el so metalicidá paez ser mayor que la solar. Tien una edá envalorada de 2700 millones d'años.

## Sistema planetariu

En 2003 afayóse un planeta estrasolar masivu, denomináu HD 59686 b, orbitando en redol a esta estrella. El planeta, con una masa mínimo 5,25 vegaes mayor que la masa de Xúpiter, mover a lo llargo d'una órbita circular a 0,91 UA de HD 59686, siendo el so periodu orbital de 303 díes.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 60532

**HD 60532** (HR 2906 / GJ 279 / HIP 36795) ye una estrella na constelación de Puppis. 
Con magnitú aparente +4,46, ye visible a simple vista.
Dende 2008 conozse la esistencia de dos planetes estrasolares n'órbita alredor d'esta estrella.

Anque na base de datos SIMBAD HD 60532 apaez catalogada como estrella de la secuencia principal de tipu F6V, piénsase que pue tar evolucionando a subxigante (F6IV-V).
Con una temperatura superficial de 6095 K, ye 8,6 vegaes más lluminosa que'l Sol.
Tien una masa de 1,44 mases solares y rota con una velocidá igual o mayor a 8 km/s.
A fecha de 2009, namái se conoz la esistencia d'otra estrella más masiva que'l Sol qu'albergue más d'un planeta (HD 169830).

HD 60532 tien un conteníu relativo de fierro notablemente menor que la solar ([Fe/H] = -0,42), lo que nun ye habitual en planetes con sistemes planetarios.
Les bayures relatives d'otros elementos como oxíxenu, sodiu, magnesiu, siliciu y titaniu siguen el mesmu enclín.
La so edá envalórase en 2700 millones d'años y falta 84 años lluz del Sistema Solar.

## Sistema planetariu

Los planetes orbiten alredor de HD 60532 a una distancia media de 0,77 y 1,58 UA. Les sos respeutives mases —considerando un enclín del planu orbital d'aproximao 20º— equivalen a 3,15 y 7,46 vegaes la masa de Xúpiter.
Dambos periodos orbitales paecen tar en resonancia 3:1.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 62301

**HD 62301** (HIP 37789 / SAO 60313 / LHS 1944) ye una estrella na constelación del Llobu cerval de magnitú aparente +6,75. Alcuéntrase a 112 años lluz de distancia del Sistema Solar.

HD 62301 ye una nana mariella de tipu espectral F8V con una temperatura efectivo de 5837 - 5900 K. Relluma con una lluminosidá 2,1 vegaes mayor que la lluminosidá solar, y tien un radiu, calculáu a partir de la midida del so diámetru angular (0,376 milisegundos d'arcu), un 39% más grande que'l radiu solar.
A diferencia del Sol, estrella del discu finu galácticu, HD 62301 ye una estrella del discu gruesu, que la so órbita llevar hasta 200 pársecs de distancia del centru del planu galácticu. Ye una estrella bien antigua, con una edá envalorada de 11.700 millones d'años.

HD 62301 ye notable pol so exigua metalicidá; el so índiz de metalicidá ye [Fe/H] = -0,66, lo que supón un conteníu relativo de fierro d'apenes el 22% del presente nel Sol. En concretu, la bayura relativa de manganesu ye especialmente baxa, en redol al 15% de la solar. Elementos como itriu, circoniu, bariu y ceriu amuesen un emprobecimientu asemeyáu al de fierro. 

## Referencies
HD 68456

**HD 68456** (HR 3220 / HIP 39903 / SAO 250131) ye una estrella na constelación de Carina, la quilla del Argo Navis, de magnitú aparente +4,76. Alcuéntrase a una distancia de 70 años lluz del Sistema Solar.

HD 68456 ye, al igual que'l Sol, una estrella de la secuencia principal, anque de tipu espectral F5V y 6305 K de temperatura. Siendo un 28% más masiva que'l Sol, relluma con una lluminosidá 5 vegaes mayor que la lluminosidá solar, amosando claramente como un pequeñu aumentu na masa estelar repercute de forma acusada na cantidá de radiación emitida.
Más nuevu que'l Sol, tien una edá envalorada de 2430 millones d'años.
La so velocidá de rotación ye de siquier 15 km/s, siendo'l valor del so metalicidá un 44% de la del Sol (Fe/H] = -0,36).

Anque primeramente'l observatoriu espacial IRAS señaló a HD 68456 como un posible candidatu pa tener un discu de polvu similar al de Vega (α Lyrae), posteriores observaciones col Telescopiu espacial Spitzer señalen la escasa significancia del escesu infrarroxu detectáu. 

## Referencies
HD 69611

**HD 69611** (HIP 40613) ye una estrella na constelación d'Hidra.
Alcuéntrase 2º al oeste de c Hydrae pero, con magnitú aparente +7,74, nun ye visible a simple vista.
Ta a 159 años lluz de distancia del Sistema Solar.

HD 69611 ye una estrella blancu-mariella de tipu espectral F8.
Tien una temperatura efectivo de 5831 K y el so radiu ye un 45% más grande que'l radiu solar.
Xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 11 km/s —llende inferior de la mesma—, polo que rota siquier 5 vegaes más apriesa que'l Sol.

La masa de HD 69611 ye un 16% inferior a la masa del Sol.
Presenta un conteníu metálico notablemente baxu, siendo'l so índiz de metalicidá [Fe/H] = -0,58 (una cuarta parte del que tien el Sol).
No referente a la so bayura elemental, ye considerada una estrella del discu gruesu pero'l so cinemática —la escentricidá de la so órbita alredor del centru de la galaxa ye de 0,63— suxer que pue ser una estrella del halo.
Bien antigua, tien una edá averada de 11.600 millones d'años.

## Referencies
HD 69830

**[[Alta definición|HD]] 69830** ye una estrella de tipu G7,5-K0 V de la constelación de Puppis. Al so alredor orbiten trés planetes de masa neptuniana y un posible cinturón d'asteroides.

## Sistema planetariu
Ye'l primer sistema planetariu estrasolar con una estrella asemeyada al Sol que nun contién un planeta xovianu. De los trés planetes descubiertos, el más esterior alcuéntrase na llamada "zona habitable" del sistema, esto ye, nel rangu de distancies a la estrella onde puede atopase agua n'estáu líquidu. Los planetes tienen 10, 12 y 18 vegaes la masa de la Tierra y orbiten alredor de la estrella con periodos de 9, 32 y 197 díes, respeutivamente. Fueron afayaos per aciu l'espectrógrafu HARPS del telescopiu de 3,6 metros del Observatoriu de La Silla que forma parte del European Southern Observatory, nel desiertu d'Atacama (Chile).

::

## Discu de polvu
En 2005, el telescopiu espacial Spitzer detectó polvu alredor d'esta estrella. Estes observaciones son consistentes cola esistencia d'un cinturón d'asteroides venti veces más masivu que'l del Sistema Solar asitiáu nel interior de la órbita del planeta más esterior. La cinturón sería tan masivu que los cielos nocherniegos de los planetes próximos rellumaríen con una lluz zodiacal 1000 vegaes más intensa que la vista dende la Tierra, superando con muncho la brillantez de la Vía Lláctea.

El polvu detectáu podría tar causada pol evaporamientu d'un cometa de la midida de Plutón venáu gravitacionalmente.
Amás, l'analís del polvu, inclúi la presencia d'una forma d'olivino llamáu forsterita, similar a la del cometa Hale-Bopp. Per otru llau, les probabilidaes que'l Spitzer detectara un supercometa cayendo escontra la estrella, un acontecimientu raru y de curtia duración, son baxes.

## Referencies


## Enllaces esternos
* Solstation: HD 69830
* SIMBAD: HD 63890 
* Descubrimientu: artículu a Space.com 17 de mayu de 2006
* Descubrimientu: artículu a SpaceDaily.com 18 de mayu de 2006
* Discu de polvu: comunicáu de prensa de la NASA  20 d'abril de 2005
* HD 69830 na Enciclopedia de Planetes Estrasolares
HD 70642

**HD 70642** (GJ 304) ye una estrella de magnitú aparente +7,18 na constelación de Puppis, asitiada l'este de Naos (ζ Puppis), norte de Gamma Velorum y noroeste de Suhail (λ Velorum). En 2003 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta xovianu n'órbita alredor d'esta estrella.

Distante 94 años lluz del Sistema Solar, HD 70642 ye una nana mariella de tipu espectral G6V.
Asemeyáu al Sol en munchos aspeutos, ye, sicasí, daqué más fría qu'ésti, con una temperatura superficial de 5671 ± 31 K.
Ye aproximao igual de masiva que'l Sol y relluma con una lluminosidá equivalente a la de la nuesa estrella.
El so tamañu ye comparable al del Sol —el so diámetru apenes supera nun 2% al diámetru solar— y xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 0,5 km/s.
Paez nun esistir consensu en cuantes la so edá; distintes fontes cifren la so edá en 2400, 3880 y 4700 millones d'años.

HD 70642 ye una estrella rica en metales, presentando una bayura relativa de fierro ente un 50% y un 60% superior a la del Sol.
Esta mesma pauta repitir pa elementos como sodiu, magnesiu y aluminiu, toos ellos «sobreabundantes» en rellación a los valores solares.

## Sistema planetariu

Al igual que Iota Horologii, 47 Ursae Majoris o 51 Pegasi, HD 70642 ye una análoga solar qu'alluga un sistema planetariu.
En 2003 dar a conocer la esistencia d'un planeta xigante —denomináu HD 70642 b— nuna órbita casi circular (ε = 0,1) alredor d'esta estrella.
La separación con ella ye de 3,3 UA, siendo'l periodu orbital de 6 años. Esiste la posibilidá de qu'haya planetes terrestres más cerca de la estrella onde pueda evolucionar la vida. La órbita d'un planeta d'estes carauterístiques tendría de tar a unes 0,97 UA, con un periodu orbital averáu de 350 díes. El sistema planetariu de HD 70642 ye lo más paecío al nuesu Sistema Solar atopáu hasta'l momentu.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 73256

**HD 73256** (HIP 42214 / SAO 176159) ye una estrella na constelación de la Brúxula asitiada visualmente a menos de 1º de ζ Pyxidis. Tien magnitú aparente media +8,08, polo que nun ye observable a simple vista. En 2003 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta estrasolar orbitando alredor d'esta estrella.

HD 73256 apaez clasificada na base de datos SIMBAD como una subxigante o nana mariella de tipu espectral G8. Tien una temperatura efectivo de 5321 K, con un radiu equivalente al 90% del radiu solar. 
El so metalicidá ye cimeru a la del Sol, siendo la so bayura relativa de fierro casi'l doble que la esistente na nuesa estrella ([Fe/H] = +0,29). Xira sobre sigo mesma más apriesa que'l Sol, con una velocidá de rotación de 3,22 km/s, lo que trai un periodu de rotación de 13,9 díes.
Tien una masa de 1,24 mases solares y paez ser una estrella más nueva que'l Sol con una edá de 830 millones d'años.

HD 73256 ta catalogada como una estrella variable del tipu BY Draconis, recibiendo la denominación de variable **CS Pyxidis**. Alcuéntrase a 119 años lluz de distancia del Sistema Solar.

## Sistema planetariu

En 2003 afayóse un planeta estrasolar n'órbita alredor de HD 73256. Denomináu HD 73256 b, ye un planeta del tipu «Xúpiter caliente», que, con una masa mínimo de 1,87 vegaes la masa de Xúpiter, orbita alredor de la estrella a una distancia de 0,037 UA, esto ye, apenes una décima parte de la separación esistente ente Mercuriu y el Sol. Consecuentemente, el so periodu orbital ye bien curtiu, de namái 2,55 díes.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares
* Llista d'estrelles variables

## Referencies
HD 68450

**HD 68450** ye una estrella de magnitú aparente +6,44 asitiada na constelación de Puppis, la popa del Navío Argos.
La so distancia nun ye bien conocida, diversos estudios asitiar ente 850 y 1000 pársecs (2770 - 3260 años lluz) del Sistema Solar.
Anque visualmente puede paecer que ye miembru del cúmulu Escorial 27 (vd BH23) —al que pertenecen MX Puppis y VOS Puppis—, piénsase qu'en realidá ta detrás del mesmu.

HD 6845 ye una xigante lluminosa azul de tipu espectral O9.5II, catalogada tamién como B0III.
Tien una lluminosidá 68.656 vegaes superior a la lluminosidá solar y una elevada temperatura efectivo de 29.900 K.
Xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada —llende inferior de la mesma que depende del enclín del so exa de rotación— de 97 km/s.
Ye una estrella masiva con una masa de 19,6 mases solares y una edá de 6,1 ± 0,2 millones d'años.
La so masa ta claramente percima de la llende a partir del cual estrellar rematen la so vida españando violentamente en forma de supernova.

Les estrelles de tipu O —escepcionalmente calientes y lluminoses— son bien escases na galaxa. Naos (ζ Puppis), nesta mesma constelación, ye una de les estrelles de tipu O más brillosos. La so lluminosidá ye unes ocho veces cimera que la de HD 68450.

## Referencies
HD 73267

**HD 73267** (HIP 42202 / SAO 199418) ye una estrella asitiada na constelación de la Brúxula de magnitú aparente +8,90, polo que nun ye observable a simple vista. En 2008 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta estrasolar orbitando alredor d'esta estrella.

Asitiada a 179 años lluz del Sistema Solar, HD 73267 ye una nana mariella de tipu espectral G5V. Llixeramente más fría que'l Sol, tien una temperatura efectivo de 5317 K. El so radiu ye un 4% mayor del que tien el Sol y relluma con una lluminosidá equivalente al 78% de la lluminosidá solar.

La metalicidá de HD 73267, datu xeneralmente rellacionáu cola presencia de sistemes planetarios, ye comparable a la solar ([Fe/H] = +0,03). Rota más amodo que'l Sol, con una velocidá de rotación envalorada de 1,65 km/s, a la que correspuende un periodu de rotación de 42 díes. Tien una masa de 0,89 mases solares y paez ser significativamente más antigua que'l Sol, con una edá en redol a 7400 millones d'años.

## Sistema planetariu

El espectrógrafu HARPS, instaláu nel Observatoriu de La Silla (Chile), dexó afayar en 2008 la esistencia d'un planeta estrasolar n'órbita alredor de HD 73267. Denomináu HD 73267 b, tien una masa mínimo tres veces mayor que la del planeta Xúpiter. Orbita a una distancia media de 2,2 UA al respective de la estrella, completando una órbita cada 1260 díes (3,45 años).

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 6434

**HD 6434** ye una estrella de magnitú aparente +7,72.
Ta encuadrada na constelación de Fénix, visualmente 52 minutos d'arcu al sureste de ξ Sculptoris.
Alcuéntrase a 135 años lluz del Sistema Solar.
Dende l'añu 2000 conozse la esistencia d'un planeta estrasolar n'órbita alredor d'esta estrella.

## Carauterístiques físiques
HD 6434 ye una nana mariella de tipu espectral G2V o G3V con una temperatura superficial de 5835 K.
La so lluminosidá ye un 15% superior a la del Sol y tamién el so diámetru ye daqué más grande que'l diámetru solar, en redol a un 9%.
La so velocidá de rotación proyeutada —llende inferior de la mesma— ye de 1,0 km/s.
Ye un 12% menos masiva que'l Sol y, a diferencia de la nuesa estrella, ye una estrella del discu gruesu.
Arriendes d'ello, ye una estrella bien antigua que la so edá envalórase en 11.300 millones d'años o inclusive cimeru a 13.000 millones d'años.

## Composición elemental
HD 6434 presenta un conteníu metálico exiguo, siendo'l so índiz de metalicidá inferior a una tercer parte de la solar ([Fe/H] = -0,52).
Tolos elementos evaluaos son menos abondosos que nel Sol, anque nel casu del aluminiu esti emprobecimientu nun ye tan acusáu.
Tocantes al so conteníu de litiu —elementu col rangu de niveles más ampliu ente estrelles asemeyaes al Sol—, ésti ye inferior a la solar (logє[Li] = 0,70).

## Sistema planetariu

En 2000 afayóse un planeta estrasolar orbitando alredor de HD 6434.
Denomináu HD 6434 b, el semiexe mayor de la so órbita ye de 0,14 UA.
Tien una masa mínimo equivalente al 39% de la masa de Xúpiter y emplega namái 22 díes en dar una vuelta completa en redol a HD 6434.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 73634

**e Velorum** (e Vel / HD 73634 / HR 3426) ye una estrella de magnitú aparente +4,14 na constelación de Vela, que representa la vela del míticu Argo Navis nel que viaxaron Jasón y los Argonautas.
D'alcuerdu al nuevu amenorgamientu de los datos de paralax de Hipparcos, alcuéntrase aproximao a 1820 años lluz de distancia del Sistema Solar.

Catalogada como de tipu A6II, e Velorum pertenez al grupu de les xigantes lluminoses, estrelles con carauterístiques entemedies ente les xigantes y les superxigantes. Dientro d'éstes, les xigantes lluminoses de tipu espectral A son bien pocu frecuentes, siendo e Velorum la más brillosa d'elles, per delantre de N Carinae y n Velorum —ésta última nesta mesma constelación—, que tamién formen parte d'esti amenorgáu grupu.

Con una temperatura efectivo de 8102 K, e Velorum, como correspuende a una estrella de les sos carauterístiques, ye una estrella bien lluminosa. Anque la so lluminosidá ye 6120 vegaes mayor que la lluminosidá solar, ésta queda lloñe de la de superxigantes blanques como Deneb (α Cygni) o ν Cephei.
Tien una masa envalorada 8 vegaes mayor que la masa solar.
El so radiu ye 32 vegaes mayor que'l radiu solar. La velocidá de rotación midida (0 km/s) suxer que'l so exa de rotación ten de tar casi apuntando escontra la Tierra.

## Referencies
HD 74156

** HD 74156 ** ye una estrella del tipu nana mariella ( Clasificación estelar G0V) na constelación Hidra,a 210 años lluz del nuesu sistema solar. Sábese que ye orbitada por trés planetes estrasolares, HD 74156 b, HD 74156 c y HD 74156 d.


## Referencies
* 

## Referencies

## Enllaces esternos
* 
* 
*
HD 75289

**HD 75289** (HR 3497) ye una estrella de magnitú aparente +6,35 na constelación de Vela, asitiada'l noroeste de Suhail (λ Velorum), oeste de ψ Velorum, sureste de Naos (ζ Puppis) y nordeste de γ Velorum.
En 1999 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta xovianu n'órbita alredor d'esta estrella.

## Carauterístiques
HD 75289 ye una nana mariella de tipu espectral F9V, tamién clasificada como G0V.
Tien una temperatura superficial de 6174 ± 30 K y la so lluminosidá casi dobla la del Sol.
El so radiu ye un 30% más grande que'l radiu solar y xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación igual o superior a 4,2 km/s.
Daqué más masiva que'l Sol, la so masa ye un 20% mayor que la masa solar.
Anque polo xeneral HD 75289 ye considerada una estrella nueva, nun esiste un claru consensu en cuantes la so antigüedá; diversos estudios envaloren la so edá ente 1000 y 2500 millones d'años.

HD 75289 paez tener una compañera estelar de magnitú 13 que la so distancia mínima al respective de HD 75289 ye de siquier 620 UA.
Ye una nana colorada que la so masa equival al 14% de la masa solar.
Emplega más de 13.000 años en completar una vuelta alredor del centru de mases común.
El sistema alcuéntrase a 94 ± 2 años lluz del Sistema Solar. 

## Composición química
HD 75289 amuesa una metalicidá —bayura d'elementos más pesaos que'l heliu— casi'l doble de la del Sol ([Fe/H] = +0,29).
Na mesma llinia tán los niveles d'elementos como aluminiu, siliciu, calciu, cromu y níquel.
Per otra parte, azufre y cinc son namái llixeramente más abondosos que nel Sol.
Coles mesmes, hai de solliñar que'l so conteníu de litiu ye netamente superior al de la nuesa estrella (logє[Li] = 2,66).

Col fin d'estudiar la composición d'hipotéticos planetes terrestres, evaluáronse les rellaciones C/O y Mg/Si en HD 75289.
La rellación C/O ye 0,72, lo qu'implica que, al igual que na Tierra, el siliciu fundamentalmente atoparíase como cuarzu y silicatos.
Sicasí, la rellación Mg/Si —que controla la composición exauta de los silicatos de magnesiu— ye 0,93, valor inferior al del Sol; ello, trai que, d'esistir planetes terrestres, éstos puedan ser del tipu «Tierres riques en siliciu».

## Sistema planetariu
En 1999 dar a conocer la esistencia d'un planeta xigante, denomináu HD 75289 b, n'órbita alredor de HD 75289.
Tien una masa mínimo equivalente al 42% de la masa de Xúpiter.
Con una separación de namái 0,046 UA al respective de la so estrella —un 12% de la distancia ente Mercuriu y el Sol— ye un planeta del tipu «Xúpiter caliente» qu'emplega 3,5 díes en completar una órbita.
Dende esti planeta, HD 75289 ver nel cielu con un diámetru angular de casi 14º.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies

## Enllaces esternos
*HD 75289 (Solstation)
HD 76932

**HD 76932** (HR 3578 / HIP 44075 / GJ 3523) ye una estrella na constelación d'Hidra de magnitú aparente +5,80. Alcuéntrase a 69,5 años lluz de distancia del Sistema Solar.

HD 76932 ye una estrella mariella de tipu espectral F7-8IV o G2V con una temperatura efectivo de 5875 K. Tien una lluminosidá 2 vegaes mayor que la lluminosidá solar, anque la so masa ye namái'l 78% de la masa solar. A diferencia del Sol, estrella del discu finu galácticu, HD 76932 ye una estrella del discu gruesu, que la so órbita llevar hasta 1162 parsecs de distancia del centru del planu galácticu. Ye una estrella bien antigua, con una edá envalorada d'unos 10.000 millones d'años.

HD 76932 ye notable pol so exigua metalicidá; el so índiz de metalicidá ye [M/H] = -0,91, lo que supón un conteníu relativo de metales d'apenes el 12% del que tien el Sol. En concretu, el so conteníu en manganesu y cobre ye especialmente baxu; mientres la bayura del primeru ye namái'l 7% de la solar, el conteníu del segundu nun algamar el 9% del que tien el Sol. N'otros elementos tales como magnesiu, siliciu o azufre la diferencia colos valores solares nun ye tan apreciable.

## Referencies
HD 77361

**HD 77361** ye una estrella na constelación de la Pyxis, la brúxula.
Alcuéntrase ente δ Pyxidis y κ Pyxidis, a 1º37' de la primera.
Alcuéntrase a 352 ± 17 años lluz del Sistema Solar.

## Carauterístiques físiques
Como munches estrelles del cielu nocherniegu, HD 77361 ye una xigante naranxa.
Tien tipu espectral K1IIICN y una temperatura efectivo de 4580 ± 75 K.
46 vegaes más lluminosa que'l Sol, la so masa envalorada ye de 1,5 ± 0,2 mases solares.
El so diámetru angular, 0,92 ± 0,01 milisegundos d'arcu, dexa evaluar el so verdaderu diámetru, siendo ésti 10,5 vegaes más grande que'l del Sol, normal pa una estrella de les sos carauterístiques.

## Composición química
La carauterística más notable de HD 77361 ye que ye una xigante «super-rica en litiu».
Los modelos d'evolución estelar predicen un amenorgamientu del conteníu de dichu elementu nes atmósferes de les estrelles evolucionaes, yá que ye destruyíu poles altes temperatures esistentes nes rexones más fondes de la estrella.
Asina, ente que'l conteníu medio de litiu n'estrelles de la secuencia principal ye logє[Li] = 3,3, na mayor parte de les xigantes naranxes de baxo masa dichu valor mengua hasta logє[Li] є[Li] ≥ 3,3), constatándose que tán confinaes nuna pequeña rexón del diagrama de Hertzsprung-Russell.

Amás, estes estrelles amuesen una rellación 12C/13C menor que la que cabría esperar polos modelos teóricos.
Nun s'entiende como les xigantes de tipu K, con envoltures convectivas bien fondes y entemecíu eficiente —como suxer la baxa rellación 12C/13C— pueden llegar a tener niveles de litiu tan elevaos.
Por ello, l'escesu de litiu en xigantes naranxes ye unu de los problemes astrofísicos más esconcertantes de les dos últimes décades.
Piénsase los elevaos niveles de litiu nestes xigantes son la resultancia de la nucleosíntesis estelar xunto a dalgún tipu d'entemecíu suplementariu.
Nesti sentíu, HD 77361 ye especialmente interesante, yá que, amás del so eleváu conteníu de litiu (logє[Li] = 3,8), presenta la rellación 12C/13C más baxa de toles estrelles de la so clase.

## Referencies
HD 7924

**HD 7924** (HIP 6379/ GJ 56.5 / SAO 4386) ye una estrella de magnitú aparente +7,19 asitiada al norte de la constelación de Cassiopeia.
Alcuéntrase a 54,8 años lluz de distancia del Sistema Solar.
Dende 2009 conozse la esistencia d'un planeta estrasolar n'órbita alredor d'esta estrella.

HD 7924 ye una nana naranxa —una estrella asemeyada al Sol pero más fría y tenue— de tipu espectral K0V.
Con una temperatura efectivo de 5177 K, la so lluminosidá correspuende al 37% de la lluminosidá solar.
Tien un radiu menor que'l del Sol —un 78% del mesmu— y una masa de 0,83 mases solares.
Rota con una velocidá de 1,35 km/s y envalórase qu'emplega 38 díes en completar un xiru.
Amuesa una modesta actividá cromosférica y la so edá envalórase en 3800 millones d'años, unos 800 millones d'años más nuevu que'l Sol.

HD 7924 tien un conteníu relativo de fierro menor que la solar ([Fe/H] = -0,15).
Esti déficit metálicu, en rellación al Sol, tamién se repara n'elementos como sodiu, siliciu y níquel; la bayura relativa d'esti últimu metal ye un 60% de l'atopada na nuesa estrella.

## Sistema planetariu

El planeta, denomináu HD 7924 b, ye un planeta del tipu «supertierra» —la so masa equival a 9,26 vegaes la masa terrestre—, pero, a diferencia del nuesu planeta, mover nuna órbita muncho más próxima a la so estrella, equivalente al 5,7% de la distancia esistente ente la Tierra y el Sol. Arriendes d'ello, tien un curtiu periodu orbital de namái 5,4 díes y la so temperatura envalórase en 550&nbsp;°C. En 2015 fueron decubiertos dos planetes más, con equivalentes a 6,5 y 7,9 mases terrestres respeutivamente.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 82943

**HD 82943** (HIP 47007 / SAO 155312 / BD-11 2670) ye una estrella na constelación d'Hidra de magnitú aparente +6,54. Alcuéntrase a 90 años lluz de distancia del Sistema Solar. Conócense dos planetes estrasolares confirmaos n'órbita alredor d'esta estrella.

## Carauterístiques físiques

HD 82943 ye una nana mariella de tipu espectral G0 —na base de datos SIMBAD apaez como F9V— con una temperatura efectivo de 5874 K.
Tien un diámetru un 12% más grande que'l del Sol y relluma con una lluminosidá un 58% superior a la lluminosidá solar.
La so masa envalórase un 18% mayor que la masa solar, teniendo una edá averada de 3080 millones d'años.
Ta más arriquecida en metales que'l Sol; el so conteníu relativo de fierro ye un 86% mayor que'l de la nuesa estrella, ente que el de magnesiu ye casi tres veces mayor.

## Presencia de litiu-6

HD 82943 contién una cantidá escepcionalmente alta de litiu-6.
De forma natural, les estrelles nun contienen esti isótopu, yá que, a diferencia d'otros elementos más llixeros que'l fierro, los nucleos llixeros de litiu tanto'l litiu-6 como'l litiu-7—, beriliu y boru nun son producíos en cantidaes significatives nes estrelles.
Ello ye que el litiu-6 ye bien "fráxil", siendo fácilmente destruyíu por choques ente protones a una temperatura de "namái" 1.500.000 K; en comparanza, la fusión nuclear d'hidróxenu en heliu asocede aproximao a 10.000.000 K. N'estrelles asemeyaes al Sol —como HD 82943—, los posibles átomos de litiu-6 presentes na estrella recién nacida seríen "quemaos" mientres les primeres fases de la evolución estelar, sumiendo dafechu en namái unos millones d'años.
Sicasí, en posteriores etapes evolutives, les capes esternes de la estrella permanecen relativamente aisllaes del caliente interior. Por ello, si esistiera una posterior contaminación de litiu-6 procedente del esterior, ésti podría ser calteníu nes "fríes" capes esteriores posiblemente mientres miles de millones d'años.

A diferencia de les estrelles, los planetes nunca algamen abonda temperatura pa quemar el so conteníu inicial de litiu-6, reteniendo'l conteníu d'esti isótopu. La respuesta más simple y convincente pa esplicar la presencia de litiu-6 en HD 82943 ye qu'unu o dellos planetes, o siquier material planetariu, cayeron na estrella. Esti eventu tendría llugar una vegada superaes les primeres fases de la evolución estelar.

## Sistema planetariu

El primer planeta descubiertu, HD 82943 b, orbita a una distancia media de 1,19 UA de la estrella, emplegando 441 díes en completar la órbita. El segundu planeta, HD 82943 c, mover nuna órbita más cercana, a una distancia media de 0,75 UA, emplegando 219 díes pa completar la so órbita. Dambos planetes son más masivos que Xúpiter.

Postulóse la presencia d'un tercer planeta, con un periodu de 900 díes y una masa del 35% de la masa de Xúpiter, que la so esistencia nun foi confirmada.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 81040

**HD 81040** (HIP 46076 / BD+20 2314) ye una estrella de magnitú aparente +7,72 asitiada na constelación de Leo.
Alcuéntrase a 106 años lluz de distancia del Sistema Solar. En 2005 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta estrasolar n'órbita alredor d'esta estrella.

HD 81040 ye una nana mariella, una análoga solar de similares carauterístiques al Sol. De tipu espectral G0V na base de datos SIMBAD, la so magnitú absoluta nel catálogu Hipparcos (+5,17) ye más consistente con una estrella de tipu G2-3. Tien una temperatura efectivo de 5700 K, siendo'l so metalicidá el 69% de la del Sol; ésti valor ye bien próximu a la media de les estrelles nes cercaníes del Sistema Solar, pero inferior a la distribución de metalicidá pa les estrelles qu'alluguen planetes. El so radiu ye'l 86% del radiu solar y la so masa'l 96% de la masa solar.

Nun esiste unanimidá tocantes a la edá de HD 81040. En base al so movimientu galácticu, HD 81040 primeramente foi clasificada como una nueva estrella de discu, que la so edá, suxerida pol espectrógrafu ELODIE, podría ser de namái 800 millones d'años. Sicasí, midíes posteriores d'actividá cromosférica aumentaron la so edá hasta 4180 millones d'años. Los últimos estudios consideren una edá de 2500 millones d'años pa HD 81040.

## Sistema planetariu

En 2005 dar a conocer la esistencia d'un planeta xigante (HD 81040 b) con una masa mínimo de 6,86 vegaes la masa de Xúpiter. A una distancia de 1,94 UA de la estrella, mover nuna órbita bien escéntrica, completando una vuelta cada 1001,7 díes.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 84810

**HD 84810** (HR 3884), más conocida pol nome de **l Carinae** (lleíu como «*ele*» Carinae), ye una estrella de la constelación de Carina que s'atopa a unos 1850 años lluz del Sistema Solar.

## Carauterístiques
l Carinae ye una variable cefeida, que les sos representantes más conocíes son δ Cephei, Mekbuda (ζ Geminorum) y η Aquilae. Como otres estrelles d'esti grupu ye una superxigante mariella de tipu espectral G3Ib, que'l so rellumu bazcuya ente magnitú aparente +3,28 y +4,10 a lo llargo d'un ciclu de 35,536 díes, unu de los más llargos pa esti tipu de variables. Al tar rellacionáu nes cefeides el periodu de variación cola lluminosidá, el so llargu periodu indica una gran lluminosidá, que nel so máximu ye 13.500 vegaes mayor que la lluminosidá solar. Al ser estrelles pulsantes el so tamañu tamién varia a lo llargo del periodu: el radiu de l Carinae bazcuya ente 160 y 194 vegaes el radiu solar, xirando sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 7 km/s.
Tamién característicu d'estes estrelles ye'l so tipu espectral, que varia ente F8 y K0. La so temperatura averada ye de 5200 K.

A partir de la so lluminosidá y temperatura puede envalorase la so masa, en redol a 9 o 10 mases solares. Ello asitiar xusto per debaxo de la llende a partir del cual les estrelles esploten como supernoves.
La so edá envalórase en 33,3 ± 5,9 millones d'años.

## Composición química
l Carinae amuesa una bayura relativa de fierro comparable a la solar ([Fe/H] = +0,05).
Polo xeneral, los diversos elementos evaluaos tienen tamién niveles asemeyaos a los del Sol. Namái unos pocos son más abondosos; en concretu, la rellación [O/H] = 0,25 ye considerablemente más alta que n'otres conocíes cefeides como δ Cephei, Mekbuda, W Sagittarii o Y Sagittarii. 

## Ver tamién
*Llista d'estrelles variables
*Llista d'estrelles más grandes conocíes

## Referencies
HD 83183

**HD 83183** tamién conocida como **h Carinae** (h Car) ye una estrella asitiada na constelación de Carina de magnitú aparente +4,09.
Ensin nome propiu habitual, ye conocida pol so denominación de Bayer —h Carinae— o polos sos diversos númberos de catálogu.
Alcuéntrase, d'alcuerdu al nuevu amenorgamientu de los datos de paralax de Hipparcos (2,46 ± 0,10 milisegundos d'arcu), a 1325 años lluz del Sistema Solar.

h Carinae ye una xigante lluminosa de color blancu-azuláu y tipu espectral B5II.
Tien una temperatura efectivo nel rangu de 14.300 - 14.900 K —la cifra varia según la fonte consultada— y relluma con una lluminosidá 11.630 vegaes superior a la del Sol.
El so diámetru angular ye de 3,6 &times; 10-4 segundos d'arcu, lo que correspuende a un diámetru unes 16 vegaes más grande que'l diámetru solar.
Xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada —llende inferior de la mesma— de 19 km/s. 
Ye una estrella masiva, con una masa envalorada de 9,4 ± 0,5 mases solares.
La so edá averada ye de 24,5 ± 3,8 millones d'años.

## Referencies