open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Acacia catechu

***Acacia catechu***, el **catechu** o **cato**, ye una especie de pequeñu árbol perteneciente a la familia de les fabacees.

## Descripción
Ye un pequeñu árbol d'hasta 6 metros d'altor con corteza rugosa, gruesa y sabor astrinxente. Les cañes tán dotaes d'escayos de color negru. Les fueyes son bipinnaes con 10-30 pares de foliolos lliniales. Les flores de color blancu amarellentáu y sesiles arrexuntense n'espigues axilares.

## Distribución
Ye un pequeñu árbol orixinal d'Indonesia, Malasia, Myanmar y mariña Malabar, tamién se naturalizó en Xamaica.

## Toxicidá
*A. catechu* contién derivaos de la dimetiltriptamina y glucósidos cianogénicos nes fueyes, les granes y la corteza, que la so ingestión puede suponer un riesgu pa la salú.

## Usos
* Colorante natural usáu na alimentación y na tintura de cueros.
* El so madera valorar pa la construcción de muebles y ferramientes.

## Taxonomía
*Acacia catechu* describióse por (Willd.) Wight & Arn. y espublizóse en *[[Species Plantarum. Editio quarta]]* 4(2): 1079. 1806. 
;Etimoloxía:
***Acacia***: nome xenéricu deriváu del griegu ακακία (*akakia*), que foi dau pol botánicu Griegu Pedanius Dioscorides (e. C. 40-90) pal árbol melecinal *[[Acacia nilotica|A. nilotica]]* nel so llibru *[[De Materia Medica]]*. El nome deriva de la pallabra griega, ακις (*akis,* **escayos**).

***catechu***: epítetu deriváu de *khair* n'Hindi, y *kachu* en Malayu, que foi llatinizáu en "catechu" na Taxonomía de Linneo. 

;Variedaes:
* *[[Acacia catechu var. sundra]]* (Roxb.) Kurz
;Sinonimia:
* *Acacia catechuoides* Benth.
* *Acacia sundra* (DC.) Roxb.
* *Acacia wallichiana* DC.
* *Mimosa catechu* L.f.
* *Mimosa catechuoides* Roxb.

## Ver tamién
* Planta melecinal
* Fitoterapia
* Usos melecinales de los raigaños

## Referencies

## Enllaces esternos
Acacia chundra

***Acacia chundra*** ye una especie d'árbol perenne o caducu orixinariu d'Asia, India y del área del Océanu Índicu. 

El so nome común nel so llugar d'orixe ye: **Karangali**, **Kodalimurunkai**, **Lal Khair**, **Lal Khair**, **Rat Kihiriya** y **Rede Cutch.**

## Descripción
Ye un árbol que crez de 12 m hasta 15 m d'altor.

## Toxicidá
Les especies del xéneru *Acacia* pueden contener derivaos de la dimetiltriptamina y glucósidos cianogénicos nes fueyes, les granes y la corteza, que la so ingestión puede suponer un riesgu pa la salú.

## Propiedaes
Los sos usos inclúin productos químicos, melecines y madera.

La madera utilizar pa delles aplicaciones na construcción naval. L'árbol emplegar pol colorante llamáu cutch (acedu catechutannico).

Tamién s'utiliza como alimentu pa les abeyes.

## Caltenimientu

*A. chundra* ta "moderadamente amenaciáu" y na India ye agora necesariu llograr un permisu enantes de cortar esti árbol.

## Taxonomía
*Acacia chundra* describióse por (Rottler) Willd. y espublizóse en *[[Species Plantarum. Editio quarta]]* 4(2): 1078. 1806. 
;Etimoloxía:
***Acacia***: nome xenéricu deriváu del griegu ακακία (*akakia*), que foi dau pol botánicu Griegu Pedanius Dioscorides (e. C. 40-90) pal árbol melecinal *[[Acacia nilotica|A. nilotica]]* nel so llibru *[[De Materia Medica]]*. El nome deriva de la pallabra griega, ακις (*akis,* **escayos**).

***chundra***: epítetu 
;Sinonimia: 
* *Acacia catechu* *auct. non* Willd.
* *Acacia catechu* (L.f.) Willd. var. *sundra* (Roxb.)Prain
* *Acacia sundra* (Roxb.) DC.
* *Mimosa chundra* Rottler

## Ver tamién
* Planta melecinal
* Fitoterapia
* Usos melecinales de los raigaños

## Referencies

## Enllaces esternos
Acacia cochliacantha

***Acacia cochliacantha*** ye una especie d'árbol caducu orixinariu de Méxicu.. 

## Descripción
Ye un arbustu o pequeñu árbol qu'algama un tamañu d'hasta 4,5 m d'altor. Les fueyes son paecíes a pequeñes plumes, nes ramillas crecen vistosos escayos. Les sos flores son marielles y los sos frutos son vaines apandaes de 10 cm de llargu.

## Distribución y hábitat
Alcuéntrase en llugares con clima templáu, ente los 240 y los 1300 metros. Asociada al monte tropical caducifoliu y al carba xerófilu.

## Toxicidá
Les especies del xéneru *Acacia* pueden contener derivaos de la dimetiltriptamina y glucósidos cianogénicos nes fueyes, les granes y la corteza, que la so ingestión puede suponer un riesgu pa la salú.

## Propiedaes
Nun se detectaron antecedentes históricos del usu melecinal de *A. cochliacantha* nin estudios farmacolóxicos que confirmen la so efectividá.

El cocimientu de les cañes emplegar en Baxa California Sur pa tratar la cistitis, la uretritis y el dolor de reñones. Les fueyes utilizar nel Estáu de Méxicu pa curar el dolor estomacal, la foria, les enfermedaes de la vexiga y la picadura del alacrán.

## Taxonomía
*Acacia cochliacantha* describióse por Humb. & Bonpl. ex Carl Ludwig Willdenow y espublizóse en *[[Species Plantarum. Editio quarta]]* 4(2): 1081. 1806. 
;Etimoloxía:
***Acacia***: nome xenéricu deriváu del griegu ακακία (*akakia*), que foi dau pol botánicu Griegu Pedanius Dioscorides (e. C. 40-90) pal árbol melecinal *[[Acacia nilotica|A. nilotica]]* nel so llibru *[[De Materia Medica]]*. El nome deriva de la pallabra griega, ακις (*akis,* **escayos**).

***cochliacantha***: epítetu 
;Sinonimia: 
* *Acacia cochliacantha* S.Watson 
* *Acacia cymbacantha* Benth. 
* *Acacia cymbispina* Sprague & L.Riley 
* *Acacia milleriana* Standl. 
* *Mimosa campechiana* Mill. 
* *Mimosa cochliacantha* Poir. 
* *Poponax campechiana* (Mill.) Britton & Rose 
* *Poponax cymbispina* (Sprague & L.Riley) Britton & R 
* *Poponax houghii* Britton & Rose 
* *Vachellia campechiana f. houghii* (Britton & Rose) Seigler & Ebinger

## Ver tamién
* Planta melecinal
* Fitoterapia
* Usos melecinales de los raigaños
* Terminoloxía descriptiva de les plantes

## Referencies
Acacia collinsii

***Acacia collinsii*** ye una especie d'árbol caducu orixinariu de Méxicu, onde s'atopa en Chiapas y Yucatán, ente Chicoasen y San Fernandino. 

## Descripción
Ye un arbustu o pequeñu árbol qu'algama un tamañu d'hasta 5 m d'altor, tien escayos rectos y buecos. Les fueyes tán estremaes como plumes, son caducifolies de color verde. Les flores atópense arrexuntaes nuna inflorescencia en forma d'espiga de color blancu, y los frutos son vaines que miden hasta 5 cm de llargu.

## Hábitat
Alcuéntrase en llugares con clima templáu, hasta los 50 metros. Asociada al monte caducifoliu y subcaducifolio.
con aspeutu bien llamativu

## Toxicidá
Les especies del xéneru *Acacia* pueden contener derivaos de la dimetiltriptamina y glucósidos cianogénicos nes fueyes, les granes y la corteza, que la so ingestión puede suponer un riesgu pa la salú.

## Propiedaes
Nun se detectaron antecedentes d'usu melecinal de *A. collinsii*, nin estudios farmacolóxicos o químicos que confirmen la so efectividá.

Ye emplegada en Yucatán pa curar el dolor de mueles y d'estómagu, y tamién con fines máxicos ("cura del amor" a los homes).

## Taxonomía
*Acacia collinsii* describióse por William Edwin Safford y espublizóse en *[[Science]]* 31(800): 677. 1910. 
;Etimoloxía:
***Acacia***: nome xenéricu deriváu del griegu ακακία (*akakia*), que foi dau pol botánicu Griegu Pedanius Dioscorides (e. C. 40-90) pal árbol melecinal *[[Acacia nilotica|A. nilotica]]* nel so llibru *[[De Materia Medica]]*. El nome deriva de la pallabra griega, ακις (*akis,* **escayos**).

***collinsii***: epítetu dau n'honor del botánicu Zaccheus Collins (1764-1831),
;Sinonimia: 
* *Acacia costaricensis* Schenck 
* *Acacia glutea* Ram.Goyena 
* *Acacia nelsonii* Saff. 
* *Acacia panamensis* Schenck 
* *Acacia penonomensis* Saff. 
* *Acacia yucatanensis* Schenck 
* *Myrmecodendron collinsii* (Saff.) Britton & Rose 
* *Myrmecodendron costaricense* (Schenck) Britton & Rose 
* *Tauroceras spadicigerum* (Schltdl. & Cham.) Britton & Rose 
* *Vachellia collinsii* (Saff.) Seigler & Ebinger

## Ver tamién
* Planta melecinal
* Fitoterapia
* Usos melecinales de los raigaños
* Terminoloxía descriptiva de les plantes

## Referencies

## Enllaces esternos
Acacia confusa

***Acacia confusa*** ye una especie d'árbol perennifoliu nativu del sureste d'Asia.

## Descripción
Crez hasta un altor de 15 metros. L'árbol volvióse bien común en munches zones tropicales del Pacíficu, incluyendo Ḥawai, onde considerase una especie invasora.

## Toxicidá
Les especies del xéneru *Acacia* pueden contener derivaos de la dimetiltriptamina y glucósidos cianogénicos nes fueyes, les granes y la corteza, que la so ingestión puede suponer un riesgu pa la salú.

## Usos
Los sos usos inclúin productos químicos, la xestión del mediu ambiente y la comida y la bébora. La madera tien una densidá d'aproximao 0.75 g/cm³. En Taiwán , la madera utilizar pa faer les vigues de soporte pa mines soterrañes. La madera tamién se convierte en carbón de lleña pa usu familiar. La planta utilizar na medicina tradicional y ta disponible en tiendes de medicina a base de yerbes (草药店) en Taiwán, pero nun hubo nengún estudiu clínicu pa sofitar la so eficacia.

## Los fitoquímicos
*N-metiltriptamina, 1.43%
*Dimetiltriptamina, 1.15%

## Taxonomía
*Acacia confusa* describióse por Elmer Drew Merrill y espublizóse en *[[Philippine Journal of Science]]* 5(1): 27–28. 1910. 
;Etimoloxía: 
***Acacia***: nome xenéricu deriváu del griegu ακακία (*akakia*), que foi dau pol botánicu Griegu Pedanius Dioscorides (e. C. 40-90) pal árbol melecinal *[[Acacia nilotica|A. nilotica]]* nel so llibru *[[De Materia Medica]]*. El nome deriva de la pallabra griega, ακις (*akis,* **escayos**).

***confusa***: epítetu llatín que significa "desordenada".
;Sinonimia:
* *Acacia confusa var. inamurae* Hayata 
* *Acacia richii* auct. non A.Gray 
* *Racosperma confusum* (Merr.) Pedley

## Ver tamién
* Planta melecinal
* Fitoterapia
* Usos melecinales de los raigaños
* Medicina china tradicional
* Terminoloxía descriptiva de les plantes
* Cronoloxía de la botánica
* Historia de la botánica

## Referencies

## Enllaces esternos
*Acacia confusa on DMT-Nexus Wiki
*Erowid Acacia vault
*Acacia confusa Merr. Melecinal Plant Images Database (School of Chinese Medicine, Hong Kong Baptist University)(n'inglés)
Acacia decurrens

***Acacia decurrens*** ye una especie botánica d'árbol perenne o arbustu nativu de los Grandes Montes Azules, que ye un área protexida mundial nos Montes azules de Nueva Gales del Sur, Australia. Tamién s'atopa n'África, América, Europa, Nueva Zelanda & el Pacíficu, l'océanu Índicu, Xapón.

## Descripción
Planta qu'algama un altor de 8-10 m, coles cañes finamente aterciopelaes.
Fueyes adultes ramificaes y compuestes de numberosos folíolos (polo xeneral ente 30-40 pares), brillantes, separaes, abiertes y planes mientres el día, replegaes y cerraes pela nueche.
Flores pequeñes. colos estames llibres de color mariellu vivu, abondo arumaes y aconceyaes en cabezueles subesféricas.

## Toxicidá
Les especies del xéneru *Acacia* pueden contener derivaos de la dimetiltriptamina y glucósidos cianogénicos nes fueyes, les granes y la corteza, que la so ingestión puede suponer un riesgu pa la salú.

## Usos
El so usu inclúi productos químicos, manexu ambiental y maleces. Les flores son comestibles y utilícense en frituras. Una goma comestible rezume del tueru del árbol y puede ser utilizada como un sustitutu de menor calidá de la goma arábiga, por casu na producción d'auriar de fruta. La corteza contién aproximao 37-40% de tanín. Les flores utilizar pa producir mariellu colorante y les vaines de les granes utilizar pa producir colorante verde. Un compuestu químicu orgánicu llamáu Kaempferol ye lo que-y da a les flores de *Acacia decurrens* el so color.

## Taxonomía
*Acacia decurrens* describióse por (J.C.Wendl.) Willd. y espublizóse en *[[Species Plantarum. Editio quarta]]* 4(2): 1072. 1806.
;Etimoloxía:
***Acacia***: nome xenéricu deriváu del griegu ακακία (*akakia*), que foi dau pol botánicu Griegu Pedanius Dioscorides (e. C. 40-90) pal árbol melecinal *[[Acacia nilotica|A. nilotica]]* nel so llibru *[[De Materia Medica]]*. El nome deriva de la pallabra griega, ακις (*akis,* **escayos**).

***decurrens***: epítetu llatín que significa "dir escontra baxo".

;Variedaes:
**[[Acacia decurrens var. normalis]]* (Benth.) Maiden 
;Sinonimia:
* *Acacia adenophora* Spreng. 1826
* *Acacia angulata* Desv.
* *Acacia decurrens* Willd. var. *angulata* (Desv.) Benth.
* Acacia decurrens Willd. var. pauciglandulosa F.Muell. ex Benth. 1864
* *Acacia lutea*
* *Acacia moniliformis*
* *Acacia molissima* Willd. var. *angulata* (Desv.)Walp.
* *Mimosa angulata* (Desv.) Poir.
* *Mimosa decurrens* Donn
* *Mimosa decurrens* J.C.Wendl. 1798
* *Racosperma decurrens* (Willd.) Pedley 1987
* *Vachellia lutea* 

## Ver tamién
* Planta melecinal
* Fitoterapia
* Usos melecinales de los raigaños

## Referencies

## Enllaces esternos

*''Acacia decurrens'' imagen Google
*USDA Plants Profile: ''Acacia decurrens''
* Wikipedia n'inglés
* ficha d'infojardin.com
*USDA, ARS, National Genetic Resources Program. GRIN. National Germplasm Resources Laboratory, Beltsville, Maryland. http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/taxon.pl?822 (20 dic 2007)
Acacia mellifera

***Acacia mellifera*** ye una especie d'árbol perenne perteneciente a la familia de les fabacees. 

## Carauterístiques

*Acacia mellifera* puede manifestase como un arbustu multi-tueru d'hasta siete metros d'altor, con más o menos una corona en forma d'embudu, y tamién como un pequeñu árbol d'un solu tueru que puede algamar un altor d'hasta nueve metros. Esti tipu d'acacia puede reproducise por granes y por fraes pa formar un marayu impenetrable de dellos cientos d'individuos. 

## Distribución

*Acacia mellifera* alcuéntrase nes zones seques d'África, la Península Arábiga, la India y na zona del Océanu Índicu.

## Usos

*Acacia mellifera* utilízase, ente otres coses, como postes, alimentación del ganáu y material de construcción de cabañes. En dellos llugares, el néctar de les flores utilízase como alimentu, pero sobremanera la cazumbre llechienta utilizar pa inducir el vultura y la corteza cocida usar pa tratar el dolor de banduyu, la neumonía y el paludismu.

Esti árbol ye un importante recursu alimenticiu pal ganáu y los animales monteses, especialmente nes zones seques d'África, les fueyes y cañes nueves son bien nutritives y contienen un altu porcentaxe de proteínes. Les flores suelen ser comíes pol kudu. Los comedores más comunes d'estos árboles inclúin al rinoceronte negru, la xirafa y l'eland. 

## Taxonomía
*Acacia mellifera* describióse por (M.Vahl) Bentham y espublizóse en *[[London Journal of Botany]]* 1: 507. 1842. 
;Etimoloxía:
***Acacia***: nome xenéricu deriváu del griegu ακακία (*akakia*), que foi dau pol botánicu Griegu Pedanius Dioscorides (e. C. 40-90) pal árbol melecinal *[[Acacia nilotica|A. nilotica]]* nel so llibru *[[De Materia Medica]]*. El nome deriva de la pallabra griega, ακις (*akis,* **escayos**).

***mellifera***: epítetu que se refier al so duce golor a flores y miel. 

;Variedaes:
* ''Acacia mellifera'' (Vahl)Benth. subsp. ''detinens'' (Burchell)Brenan
* ''Acacia mellifera'' (Vahl)Benth. subsp. ''mellifera''

;Sinonimia:
**Inga mellifera* (Vahl) Willd. 
**Mimosa mellifera* M.Vahl

## Ver tamién
* Planta melecinal
* Fitoterapia
* Usos melecinales de los raigaños

## Referencies

## Bibliografía
# Nasir, E. & S. I. Ali (eds). 1980-2005. Fl. Pakistan Univ. of Karachi, Karachi.

## Enllaces esternos

* ''Acacia mellifera'' Photos (Google Images)
* Wikipedia (German) "Schwarzdorn-Akazie"
* ''Acacia mellifera'': A Guide to trees (Safari Holiday Guide) 
* ''Acacia mellifera''
Acacia senegal

***Acacia senegal*** ye un pequeñu árbol del xéneru Acacia caducifoliu. Ye orixinariu de rexones semidesérticas del África subsaḥariana, lo mesmo que d'Omán, Paquistán y el noroeste de la India. Crez hasta un altor de 5-12 m. Mentada na monografía de la 4ª edición de la *[[European Pharmacopoeia]]* [0307].

## Importancia económica y cultural
Almacenar protexida de la lluz. La xamasca nueva ye bien útil como forraxe. Les granes seques úsense como comida polos humanos. Produz goma arábiga, que s'usa como un aditivu alimenticiu, n'artesaníes, y como un cosméticu. La goma ensugar de cortes na corteza, y un árbol individual va producir de 200 a 300 gramos. El setenta per cientu de la goma arábiga del mundu produzse en Sudán.

La goma usase p'anidiar les mucoses del intestín y pa tratar la piel engafada. Tamién s'hai documentáu el so usu por propiedaes astrinxentes, pa tratar el sangráu, la bronquitis, la foria, la gonorrea, la llepra, la fiebre tifoideo ya infeiciones del tracto respiratoriu superior.

Les raigaños cerca de la superficie del terrén son bastante preseos a la de faer toa clase de cuerdes bien grueses. El so madera usar pa faer ferramientes.

## Taxonomía
*Acacia senegal* describióse por Carl Ludwig von Willdenow y espublizóse en *[[Species Plantarum. Editio quarta]]* 4(2): 1077. 1806.
;Etimoloxía:
***Acacia***: nome xenéricu deriváu del griegu ακακία (*akakia*), que foi dau pol botánicu Griegu Pedanius Dioscorides (e. C. 90-40) pal árbol melecinal *[[Acacia nilotica|A. nilotica]]* nel so llibru *[[De Materia Medica]]*. El nome deriva de la pallabra griega, ακις (*akis,* **escayos**).

***senegal***: epítetu xeográficu qu'alude a la so llocalización en Senegal.
;Variedaes:
*''Acacia senegal'' var. ''leiorhachis'' Brenan
*''Acacia senegal'' var. ''rostrata'' Brenan
*''Acacia senegal'' var. ''senegal''
;*[[sinonimia (bioloxía)|Sinonimia]]:
* *Acacia circummarginata* Chiov. 
* *Acacia cufodontii* Chiov. 
* *Acacia glaucophylla* sensu Brenan 
* *Acacia kinionge* sensu Brenan 
* *Acacia oxyosprion* Chiov. 
* *Acacia rupestris* Boiss. 
* *Acacia senegal subsp. modesta* (Wall.) Roberty 
* *Acacia senegal subsp. senegalensis* Roberty 
* *Acacia somalensis* sensu Brenan 
* *Acacia spinosa* Marloth & Engl. 
* *Acacia thomasii* sensu Brenan 
* *Acacia volkii* Suess. 
* *Mimosa senegal* L. 
* *Senegalia senegal* (L.) Britton

== Ver tamién ==
* [[Terminoloxía descriptiva de les plantes]]
* [[Cronoloxía de la botánica]]
* [[Historia de la botánica]]
* [[fabaceae#Descripción|Carauterístiques de les fabacees]]

== Referencies ==


== Bibliografía ==
*Van Wyk, Ben-Erik (2005). *Food Plants of the World*. Portland, Oregón: Timber Press, Inc. ISBN 0-88192-743-0

== Enllaces esternos ==


* [https://web.archive.org/web/https://images.google.com/images?svnum=10&um=1&hl=en&ie=ISO-8859-1&oe=ISO-8859-1&gbv=1&q=%22Acacia+senegal%22+&btnG=Search+Images Semeyes de *Acacia senegal'' en Google Images]
Acacia seyal

La ***Acacia seyal*** ye una especie d'árbol perteneciente a la familia de les fabacees.

## Descripción
Ye un árbol espinosu qu'algama un tamañu de 6 a 10 m d'altu con una corteza pálidu-verdosa o acoloratada. Na base tien fueyes de 3 a 10 cm con dos espines rectes, de color gris claru. Les flores apaecen en recímanos redondos, de color mariellu brillante d'alredor de 1,5 cm de diámetru.

## Distribución y hábitat
Distribúyese dende Sudán a Kenia y al oeste de Senegal. N'El Sáḥara, de cutiu crez nos valles húmedos.

## Usos
;Goma arábiga:
La *Acacia seyal*, xunto con otres acacies, ye una fonte importante de goma arábiga, un polisacáridu natural qu'exuda de los tarmos estropiaos y se solidifica.

;Morenura:
Ciertes partes del árbol tienen un conteníu de tanín d'ente'l 18 y el 20&nbsp;%. Les vaines de la corteza y les granes de *Acacia seyal* sensu lato var. *seyal* tienen un conteníu de tanín d'aproximao'l 20&nbsp;%.

;Madera:
La madera del árbol dizse que s'utilizó nel antiguu Exiptu pa faer ataúdes y tamién l'Arca de l'Alianza.

;Usos melecinales:
La corteza utilizar pa tratar la disentería y les infeiciones bacterianes de la piel, como la llepra. La corteza tamién s'utiliza como un estimulante.

La goma utilízase como afrodisiacu, pa tratar la foria, como un emoliente, pa tratar la hemorraxa, inflamación del güeyu, problemes intestinales y rinitis. La goma utilizar pa evitar l'artritis y bronquitis.

La *Acacia seyal* dacuando hibrida con *A. xanthophloea*.

## Taxonomía
La *Acacia seyal* describióse por Alire Raffeneau Delile y publicada por Description de l'Égypte, . . . Histoire Naturelle*, Tom. Second 2(2): 286, pl. 52, f. 2. 1813. 
;[[Etimoloxía]]:
***Acacia***: nome xenéricu deriváu del [[idioma griegu|griegu]] ακακία (*akakia*), que foi dau pol [[botánicu]] [[Grecia|Griegu]] [[Dioscórides|Pedanius Dioscorides]] ([[e. C.]] 40-90) pal árbol melecinal *A. nilotica* nel so llibru *De Materia Medica*. El nome deriva de la pallabra [[idioma griegu|griega]], ακις (*akis,* *'escayos**).

***seyal**': [[epítetu]] 
;[[sinonimia (bioloxía)|Sinonimia]]:
* *Acacia fistula* [[Schweinf.]]
* *Acacia flava* ([[Forssk.]]) Schweinf. [[var.]] *seyal* ([[Delile]]) [[Roberty]]
* *Acacia stenocarpa'' A.Rich.

## Ver tamién
* Planta melecinal
* Fitoterapia
* Usos melecinales de los raigaños
* Medicina china tradicional
* Terminoloxía descriptiva de les plantes
* Cronoloxía de la botánica
* Historia de la botánica

## Referencies

## Bibliografía
# Bailey, L. H. & E. Z. Bailey. 1976. Hortus Third i–xiv, 1–1290. MacMillan, New York.
# Molina Rosito, A. 1975. Enumeración de las plantas de Honduras. Ceiba 19(1): 1–118.
# Nasir, E. & S. I. Ali (eds). 1980-2005. Fl. Pakistan Univ. of Karachi, Karachi.
# Rico-Arce, M. d. L. 2007. A Checklist and Synopsis of American Species of Acacia (Leguminosae: Mimosoideae). 207 pp.

## Enllaces esternos

* Arbonnier, M. Arbres, arbustes et the lianes zones seches d'Afrique de l'Ouest. CIRAD. Montpellier, 2000 ISBN 2-87614-431-X
Acalypha adenostachya

***Acalypha adenostachya***, ye una especie de planta perteneciente a la familia Euphorbiaceae. Ye endémica de Méxicu. 

## Descripción
Ye una yerba qu'algama un tamañu de 50 cm a 1 m d'altor, con numberosos tarmos. Les fueyes son anches na base, allargaes y apuntiaes, con pelos curtios en dambes cares y serruchaes nos cantos. Les sos flores son de color blancu y pequeñes y tán en recímanos. Los frutos son cápsules velludas.

## Distribución y hábitat
Ye orixinaria de Méxicu, onde s'atopa en climes semicálidos, semisecos y templaos ente los 400 y los 2000 metros, acomuñada a vexetación alteriada de carba xerófilu, pacional, montes d'encina y de pinu.

## Propiedaes
El so usu más común ye pa facilitar el trabayu del partu, por aciu l'alministración d'un cocimientu ellaboráu cola parte aérea y les fueyes de tlatlaxcometl; dosificáu a razón de dos o tres taces d'ésti cuando se sienten los dolores del partu, amás de dos o tres taces de chocolate caliente. Ye tamién utilizada en cáncer de la boca, del estómagu, de los intestinos y de la piel, según en dolores d'estómagu.

Per otru llau, encamiéntase aplicar en duches vaxinales el fervinchu de la planta pal cáncer na muyer; en casu de granos infestaos, prepárase una cocción, col líquidu resultante llávase la parte afeutada y les fueyes cocíes aplíquense machucaes sobre los granos. Ye tamién utilizada en casos de dolor d'estómagu, postemas y úlceres.

## Taxonomía
*Acalypha adenostachya* describióse por Johannes Müller Argoviensis y espublizóse en *[[Linnaea (revista)|Linnaea]]* 34: 21. 1865. 
;Etimoloxía:
***Acalypha***: nome xenéricu que remanez del griegu antiguu *akalephes* = ("ortiga"), en referencia a que les sos fueyes son asemeyaes a ortigues.

***adenostachya***: epítetu llatín ;Sinonimia: 

* *Ricinocarpus adenostachyus* (Müll.Arg.) Kuntze
## Ver tamién
* Planta melecinal
* Fitoterapia
* Usos melecinales de los raigaños
* Terminoloxía descriptiva de les plantes

## Referencies

## Bibliografía
# Breedlove, D. E. 1986. Flora de Chiapas. Llistaos Floríst. Méxicu 4: i–v, 1–246.
# CONABIO. 2009. Catálogo taxonómico de especies de México. 1. In Capital Nat. Méxicu. CONABIO, Mexico City.
Acalypha aristata

***Acalypha aristata***, ye una especie de planta perteneciente a la familia Euphorbiaceae.

## Descripción
Ye una yerba perennifolia, erecta, qu'algama un tamañu d'hasta de 50 cm d'altu, simple o ramificada: los renuevos vellosos nos nuedos. Fueyes allargaes, membranoses, ovales, terminaes en punta, cantos festoneaos, de 3 - 7 cm de llargu. Flores pequeñes, verdes, estigmes coloraos, 1 - 3 cm de llargu, n’espigues delgaes, peludas, compactes y cayíes. 

## Distribución
Nativa dende'l sur de Méxicu a Sudamérica, a una altitú d'hasta 1.500 metros.

## Propiedaes
En Guatemala viéndese como medicina, en cañes con fueyes. El cocimientu de la planta úsase como tónicu y diuréticu. Per vía oral usar pa tratar afecciones gastrointestinales (amebiasis, cólicu, foria, disentería, estriñimientu, gastritis, inflamación) alerxa, cáncer, dolor de cabeza y menstrual, enfermedaes venereas, reumatismu, pielonefritis, refrío y dolores del cáncer.

*Per vía tópica la decocción usar en compreses, llavaos y emplastu pa tratar afecciones a la piel (granos, llagas, pie d'atleta, piodermia y en llavaos para vaginitis, picadures de culiebres y animales ponzoñosos, pies cansaos, firíes y llagas.

*Atribúyese-y propiedá antiemética, antiséptica, desinflamante, diurética, y espasmolítica.

## Taxonomía
*Acalypha aristata* describióse por Carl Sigismund Kunth y espublizóse en *[[Nova Genera et Species Plantarum]]* (quarto ed.) 2: 93. 1817.
;Etimoloxía:
***Acalypha***: nome xenéricu que remanez del griegu antiguu *akalephes* = ("ortiga"), en referencia a que les sos fueyes son asemeyaes a ortigues.

***aristata***: epítetu llatín que significa "con cerdes nos extermos".
;Sinonimia:
**Acalypha arvensis* Poepp. 
**Acalypha arvensis var. belangeri* Briq. 
**Acalypha arvensis var. pavoniana* (Müll.Arg.) Müll.Arg. 
**Acalypha capitellata* Brandegee
**Acalypha hystrix* Balb. ex Spreng. 
**Acalypha pavoniana* Müll.Arg. 
**Ricinocarpus aristatus* (Kunth) Kuntze 
**Ricinocarpus arvensis* (Poepp.) Kuntze

## Ver
*'''Plantes melecinales (H-M)
* Planta melecinal
* Fitoterapia
* Usos melecinales de los raigaños

## Referencies

## Bibliografía
# Brako, L. & J. L. Zarucchi. (eds.) 1993. Catalogue of the Flowering Plants and Gymnosperms of Peru. Monogr. Syst. Bot. Missouri Bot. Gard. 45: i–xl, 1–1286.
Acalypha australis

***Acalypha australis*** ye una especie de planta yerbácea perteneciente a la familia Euphorbiaceae, orixinaria del este d'Asia.

## Descripción
*Acalypha australis* ye una planta yerbácea añal, con una crecedera de 20-50 centímetros d'altor. Les sos fueyes son oblongues a llanceolaes de 3-9 cm de llargu, 1-5 cm d'anchu y nacen en pecíolus de 2-6 cm de llargu. La flores son axilares (dacuando terminales) en panícules , formando inflorescencies de 15-50 mm de llargu. Tien 1-3 flores femenines y 5-7 flores masculines por bráctea; les flores femenines tienen trés sépalos, ente que les flores masculines tienen cuatro.

## Distribución y hábitat
La distribución de *A. australis* cubre toa China, (sacante Mongolia Interior y Xinjiang) y partes de Xapón, Corea, Laos, Filipines, l'este de Rusia y Vietnam. La especie tamién s'introdució en Nueva York, el norte d'Australia (Queensland a Victoria ) y l'este de la India.

Na so área de distribución natural,*A. acalypha* crez en pacionales y cultivos a un altor de 100-1,200 m, o escepcionalmente hasta los 1.900 metros.

## Propiedaes
La planta contién el principiu activu emodina.

## Taxonomía
*Acalypha australis* foi descritu por L. y espublizóse en *[[Species Plantarum]]* 2: 1004. 1753.
;Etimoloxía:
***Acalypha***: nome xenéricu que remanez del griegu antiguu *akalephes* = ("ortiga"), en referencia a que les sos fueyes son asemeyaes a ortigues.

***australis***: epítetu llatín que significa "del sur, austral".
;Sinonimia: 
* *Acalypha chinensis* Roxb. 
* *Acalypha gemina* (Lour.) Spreng. 
* *Acalypha gemina var. lanceolata* Hayata 
* *Acalypha lanceolata* Wall.
* *Acalypha pauciflora* Hornem. 
* *Acalypha pauciflora var. glareosa* Rupr.
* *Acalypha sessilis* Poir. 
* *Acalypha virgata* Thunb. 
* *Meterana dimidiata* Raf.
* *Ricinocarpus australis* (L.) Kuntze 
* *Urtica gemina* Lour.

## Ver tamién
* Terminoloxía descriptiva de les plantes
* Historia de la botánica
* Carauterístiques de les fabacees

## Referencies
 

## Bibliografía
 
# Flora of China Editorial Committee. 1988-2013. Flora of China (Checklist & Addendum). Unpaginated. In C. Y. Wu, P. H. Raven & D. Y. Hong (eds.) Fl. China. Science Press & Missouri Botanical Garden Press, Beijing & St. Louis.
# Gleason, H. A. & A.J. Cronquist. 1991. Man. Man. Vasc. Pl. N.E. U.S. (ed. 2) i–910. New York Botanical Garden, Bronx. 

## Enllaces esternos
*
Acacia simplex

***Acacia simplex*** ye una especie d'árbol perenne, nativu d'islles al oeste del océanu Pacíficu, Polinesia Francesa, Nueva Caledonia, Samoa, islles Salomón, Tonga, Savaii. Tamién ye endémica d'Arxentina. Ye una sp. qu'algama 12 m d'altor.

Se la llapada *tatakia* en Fixi, *tatagia* en Samoa y *tātāngia* en Tonga.

## Usos
La so resina úsase como una toxina en pesca; incapacita los pexes, y aparentemente ye inocuo a humanos.

## Fitoquímicos
### [[corteza (árbol)|Corteza]]
* N-metiltriptamina 
* N,N-dimetiltriptamina 
* 2-metil-1,2,3,4-tetrahidro-B-carbolina 

### Vasos foliares
* N-metiltriptamina 
* N,N-dimetiltriptamina 
* 2-metil-1,2,3,4-tetrahidro-B-carbolina 
* N,N-formilmetiltriptamina
* Traces d'otros alcaloides inidentificaos

### Corteza de tarmu
Total d'alcaloides 3,6 % del cual 40 % ye N-metiltriptamina, 22,5 % ye N,N-dimetiltriptamina, 12,7 % 2-metil-1,2,3,4-tetrahidro-β-carbolina.

### Pecíolos
Total d'alcaloides 0,11%, del cual
N-metiltriptamina 26,3 %; 6,2 % N,N-dimetiltriptamina; 5,8 % 2-metil-1,2,3,4-tetrahidro-β-carbolina, 1,6% N,N-formilmetiltriptamina.

## Taxonomía
*Acacia simplex* describióse por (Sparrm.) Pedley y espublizóse en *[[Contributions from the Queensland Herbarium]]* 18: 10. 1975.
;Etimoloxía:
***Acacia***: nome xenéricu deriváu del griegu ακακία (*akakia*), que foi dau pol botánicu Griegu Pedanius Dioscorides (e. C. 90-40) pal árbol melecinal *[[Acacia nilotica|A. nilotica]]* nel so llibru *[[De Materia Medica]]*. El nome deriva de la pallabra griega, ακις (*akis,* **escayos**).

***simplex***: epítetu llatín que significa "con mapa de flores".
;*[[sinonimia (bioloxía)|Sinonimia]]:
* *Acacia laurifolia* <small>[[A.Gray]]</small>
* *Acacia laurifolia* <small>[[Willd.]]</small>
* *Acacia simplicifolia* <small>[[Druce]]</small>
* *Mimosa simplicifolia'' L.f.

## Ver tamién
* Terminoloxía descriptiva de les plantes
* Cronoloxía de la botánica
* Historia de la botánica
* Carauterístiques de les fabacees

## Referencies

## Bibliografía
# Rico Arce, M. d. L. 2007. Checkl. Synop. Amer. ~Acacia 1–207.~ Conabio, Méxicu D.F.

## Enllaces esternos
Acalypha phleoides

***Acalypha phleoides***, ye una especie de planta perteneciente a la familia Euphorbiaceae.

## Descripción
Ye una yerba perennifolia, erecta qu'algama un tamañu de 20 a 50 cm d'altor. Les fueyes son respondíes por. La inflorescencia componer d'una sola flor. El frutu ye una cápsula que contién 3 granes.

## Distribución y hábitat
Ye orixinaria de Méxicu, onde s'atopa en climes semisecos a una altitú d'ente los 200 y los 1850 metros, acomuñada a vexetación alteriada de carba xerófilu.

## Propiedaes
En Nayarit úsase cuando hai infeición (cáncer) na matriz, según pal dolor de pechu en varones. Pal tratamientu de dambos casos encamiéntase tomar el cocimientu del tarmu, les fueyes y la flor per unos meses.

## Taxonomía
*Acalypha phleoides* describióse por Antonio José de Cavanilles y espublizóse en *[[Añales d'Historia Natural]]* 2(5): 139–140. 1800. 
;Etimoloxía:
***Acalypha***: nome xenéricu que remanez del griegu antiguu *akalephes* = ("ortiga"), en referencia a que les sos fueyes son asemeyaes a ortigues.

***phleoides***: epítetu 
;Sinonimia:
* *Acalypha ehretiifolia* Klotzsch ex Pax & K.Hoffm. 
* *Acalypha hirta* Cav. 
* *Acalypha lindheimeri* Müll.Arg. 
* *Acalypha lindheimeri var. major* Pax & K.Hoffm.
* *Acalypha pastoris* Schrank 
* *Acalypha pastoris* DC. ex Willd. 
* *Acalypha phleoides* Torr. 
* *Acalypha phleoides f. dioica* McVaugh 
* *Acalypha phleoides var. hirta* (Cav.) Müll.Arg. 
* *Acalypha prunifolia* Kunth 
* *Acalypha rubra* Willd. 
* *Ricinocarpus lindheimeri* (Müll.Arg.) Kuntze 
* *Ricinocarpus phleoides* (Cav.) Kuntze

## Ver tamién
* Planta melecinal
* Fitoterapia
* Usos melecinales de los raigaños
* Terminoloxía descriptiva de les plantes

## Referencies

## Bibliografía
# Breedlove, D. E. 1986. Flora de Chiapas. Llistaos Floríst. Méxicu 4: i–v, 1–246.
# CONABIO. 2009. Catálogo taxonómico de especies de México. 1. In Capital Nat. Méxicu. CONABIO, Mexico City.
# Standley, P. C. & J. A. Steyermark. 1949. Euphorbiaceae. In: P. C. Standley & J. A. Steyermark (eds.), Flora of Guatemala---Part VI. Fieldiana, Bot. 24(6): 25–170.
Acanthus ilicifolius

***Acanthus ilicifolius***, ye una especie vexetal perteneciente a la familia Acanthaceae. Ye endémica de la India y Sri Lanka.

## Descripción
Ye un arbustu qu'algama un tamañu d'hasta 2 m d'altor, erecto. Tarmos gruesos, poco ramificaos, glabro, de cutiu con escayos nos nodos. Peciolu de 3-6 mm, gruesu, glabro, de fueya fueya oblongues a oblongo-llanceolaes, 6-14 × 2-5 cm, glabres, venes secundaries 5-7 a cada llau del nerviu central, base cuneada, y con poques escayos grandes, serruchaes o subenteras, ápiz truncáu. Les inflorescencies terminales, de 16,5 cm; bráctees llargamente ovaes, 7-8 mm, caduca; bracteoles ovaes, de 5 mm, coriáceo. Lóbulos de la mota posterior y anterior 1-1.3 cm, marxe escarioso y crispaso dacuando, ápiz emarginado; lóbulos ováu llateral. Corola de color blancu [azuláu a rosado], de 3-4 cm, tubu de ca. 6 mm; obovaes llabiu, 2.2-3 cm, finamente curtidas, nes contornes de tricomas nidies. Les granes de color mariellu claro, reniformes. Fl. Feb-Mar, fr. Agostu-setiembre. Tien un númberu de cromosomes de 2 n = 44, 48.

## Distribución
Alcuéntrase nos manglares, marismes, cerca del nivel del mar, en Fujian, Guangdong, Guangxi, Hainan en China y en Camboya, India, Indonesia, Malasia, Myanmar, Papúa Nueva Guinea, Filipines, Sri Lanka, Tailandia, Vietnam, Australia, les islles del Pacíficu.

## Hábitat
Ye un pequeñu arbustu que crez a lo llargo de llagos, banzaos y veres del mar.

## Usos
Úsase como planta melecinal pal asma y el reumatismu.

## Taxonomía
*Acanthus ilicifolius* describióse por Carlos Linneo y espublizóse en *[[Species Plantarum]]* 2: 639 [as "939"]. 1753. 
;Etimoloxía:
* ***Acanthus***: del Llatín *acanthus* que provién del griegu *ἄκανθα, -ης*, "planta espinosa", probablemente por composición ente *acer, -cris* de *aceo, acies*, "punchante" y *anthos*, "flor", del Griegu *άκτς* y *άνθός*. Virxiliu emplega'l vocablu nes Xeórxiques (*4, 123*) y Pliniu'l Vieyu describe dos especies nel so Historia naturalis (*22, XXXIV, 76*): el *[[Acanthus spinosus]]* L. y el *Acanthus mollis* L.; esta postrera denominar tamién *paederos* y *mélamphyllos*, y el so raigañu ye escelente pa les quemadures y les luxaciones (*"quod aliqui paederota vocant, alii melamphyllum. huius radices ustis luxatisque mire prosunt"*).

***ilicifolia***: epítetu llatín que significa "con fueyes similares a *[[Quercus ilex]]*.
;Sinonimia:
* *Acanthus doloarin* Blanco 
* *Acanthus ilicifolius var. subinteger* Nees 
* *Acanthus neoguineensis* Engl. 
* *Dilivaria ilicifolia* (L.) Juss.

## Ver tamién
* Planta melecinal
* Fitoterapia
* Usos melecinales de los raigaños
* Terminoloxía descriptiva de les plantes
* Historia de la botánica
* Carauterístiques de les acantacees

## Referencies

## Bibliografía
# Flora of China Editorial Committee. 2011. Fl. China 19: 1–884. Science Press & Missouri Botanical Garden Press, Beijing & St. Louis.

## Enllaces esternos
Acer campestre

El  ye una especie perteneciente a la familia de les sapindacees. Bien estendida por Europa y oeste d'Asia; tamién en delles zones del norte d'África.

## Descripción
Ye un árbol caducifoliu de 7-10 m d'altor, cola corteza gris-castañal, corchusa, tornándose escamosa y fisurada colos años. Fueyes 3-5 palmatilobaes, de 10-12 x 10-12 cm, daqué glauques, col viesu llixeramente tomentoso; marxe enteru, daqué onduláu. Peciolu de 8-10 cm de llargor, con látex. Flores de color verde amarellentáu, apaeciendo primero que les fueyes n’inflorescencies corimbosas terminales. Frutu pequeñu, en doble sámara de 3-5 cm de llargor, pubescentes, d'ales opuestes. 

## Propiedaes
* **Principios activos**: Fitosteroles, llomba, alantoína, taníns.

* **Indicaciones**: Astrinxente, nidiu anticolesterolémico. Úsase la corteza, desecándola al sol y calteniéndola en llugar secu, de normal en decocción.

* **Otros usos**: Apreciada en carpintería pol so granu finu y tonu bien claro, aguanta bien l'ataque de los inseutos. Por aciu defoliación prodúcense llámines usaes en ebanistería polos sos xaspiaos. Especie melífera, usada en apicultura. En cosmética, ye usada pa les pieles robrices. En Alsacia cuelguen les cañes de pládanu sobre la puerta d'entrada de les cases, pa estornar a los esperteyos.

## Taxonomía
*Acer campestre* describióse por Carlos Linneo y espublizóse en *[[Species Plantarum]] 2: 1055–1056*, nel añu 1753.
;Etimoloxía:
***Acer***: nome xenéricu que procede del llatín *ǎcěr, -ĕris* (afiláu), referíu a les puntes carauterístiques de les fueyes o a la durez de la madera que, supuestamente, utilizar pa fabricar llances. Yá citáu en, ente otros, por Pliniu'l Vieyu, *16, XXVI/XXVII*, refiriéndose a unes cuantes especies de Pládanu.

***campestre***: epítetu llatín que significa "del campu".
;Citoloxía:
Númberu de cromosomes de *Acer campestre* (Fam. Aceraceae) y taxones infraespecíficos: n=13; 2n=26
;Variedaes aceptaes:
* *[[Acer campestre subsp. leiocarpum]]* (Opiz) Schwer.
* *[[Acer campestre subsp. marsicum]]* (Guss.) Hayek
;Sinónimos.
;Híbridos:

### Cultivars
Unos 30 cultivares de *Acer campestre* son conocíos, escoyíos pola so xamasca o vezos, o dacuando dambos.

## Ver tamién
* Terminoloxía descriptiva de les plantes
* Cronoloxía de la botánica
* Historia de la botánica
## Referencies

## Bibliografía
# Anonymous. 1986. List-Based Rec., Soil Conserv. Serv., U.S.D.A. Database of the U.S.D.A., Beltsville.
# Bailey, L. H. & E. Z. Bailey. 1976. Hortus Third i–xiv, 1–1290. MacMillan, New York.
# Gleason, H. A. 1968. The Choripetalous Dicotyledoneae. vol. 2. 655 pp. In H. A. Gleason Ill. Fl. N. U.S. (ed. 3). New York Botanical Garden, New York.
# Gleason, H. A. & A. Cronquist. 1991. Man. Man. Vasc. Pl. N.E. U.S. (ed. 2) i–lxxv, 1–910. New York Botanical Garden, Bronx.
# Nasir, E. & S. I. Ali (eds). 1980-2005. Fl. Pakistan Univ. of Karachi, Karachi.

## Enllaces esternos

* Acer campestre n'Árboles Ibéricos
Achillea ageratum

***Achillea ageratum*** ye una especie perteneciente a la familia de les asteracees.

## Distribución y hábitat
El so orixe ye inciertu ya inclusive se piensa que ye un híbridu, probablemente de la rexón mediterránea, onde s'atopa en suelos húmedos, con preferencia de suelos magrizos. Habita cunetes y cantos de caminos.

## Descripción
Ye una planta perenne, d'unos 50 cm, erecta, yerbácea sacante la base que ye maderiza. Tien o puede tener fueyes na base, les demás son alternes, serruchaes o doblemente serruchaes, ensin escayos, pegaes al tarmu ablancazáu y en posición vertical, amosando'l viesu de la fueya.

Flores marielles pequeñes con lígules marielles, ensin escames nel receptáculu, que s'arrexunten formando pequeños capítulos heterógamos, estos de la mesma formen corimbos cóncavos, de gran guapura y prestosu golor con más de 15 capítulos. El frutu ye un aqueniu, obováu y estruyíu, ensin miriguanu. Multiplicar por granes y por división de matos.

## Usos
Cultívase en munchos llugares pal so prestosu arume y tán naturalizaos moderadamente en dellos llugares fuera del so área de distribución natural.

Na Edá Media usábase como una yerba semada pa repeler inseutos como les polilles, pioyos y cachiparros y espublizando un bon golor nes habitaciones privaes.

## Taxonomía
*Achillea ageratum* describióse por Carlos Linneo y espublizóse en *[[Species Plantarum]]* 2: 897. 1753.
;Citoloxía:
Númberu de cromosomes de *Achillea ageratum* (Fam. Compositae) y taxones infraespecíficos: n=9
;Etimoloxía:
***Achillea*** nome xenéricu nomáu n'honor d'Aquiles. Indicóse tamién que'l nome, más específicamente, provién de la guerra de Troya, onde Aquiles curó a munchos de los sos soldaos y al propiu rei Télefo, rei de Micenas, utilizando'l poder que la milenrama tien pa detener les hemorraxes. 

***ageratum***: epítetu llatín que significa "una planta que nun s'amostalga rápido; una planta arumosa". 
;Sinonimia:
* *Conforata ageratum* (L.) Fourr. (1869)
* *Santolina ageratum* (L.) Baill. (1882)
* *Achillea mafosa* Lam.

## Nome común

## Ver tamién
* Terminoloxía descriptiva de les plantes
* Cronoloxía de la botánica
* Historia de la botánica
* Carauterístiques de les asteracees

## Referencies

## Bibliografía
* *Diccionariu ilustráu de los nomes vernáculos de les plantes n'España*, Andrés Ceballos Jiménez, I.C.O.N.A. 1986

## Enllaces esternos

* ''Achillea ageratum'', semeyes ya información sobre la planta. ''(11-06-2004)''
* ''Achillea ageratum'', nel Real xardín Botánicu de Madrid
Achillea maritima

***Achillea maritima*** ye una especie de fanerógama perteneciente a la familia de les asteracees.
 

## Descripción
Ye una planta perenne, qu'algama un tamañu de 40 cm d'altor, arumosa, recubiertaa d'un tomento blancu con brengosos tarmos ascendentes, cola base maderiza. La flores esfériques de 8-10 mm, con un curtiu pedúnculu. El frutu mide 4 mm.
## Propiedaes
Ye usáu na medicina tradicional como detersorio, astrinxente, depurativu.

## Taxonomía
*Achillea maritima* describióse por Carlos Linneo y espublizóse en *[[Willdenowia (revista)|Willdenowia]]*35(1): 50. 2005
;Citoloxía:
Númberu de cromosomes de *Achillea maritima* (Fam. Compositae) y taxones infraespecíficos: 2n=18
;Etimoloxía:
***Achillea*** nome xenéricu nomáu n'honor d'Aquiles. Indicóse tamién que'l nome, más específicamente, provién de la Guerra de Troya, onde Aquiles curó a munchos de los sos soldaos y al propiu rei Télefo, rei de Micenas, utilizando'l poder que la milenrama tien pa detener les hemorraxes. 

***maritima***: epítetu llatín que significa "cercana del mar".
;Sinonimia:
**Dicoma candidissima* Desf. 
**Diotis candidissima* Desf. 
**Diotis maritima* (L.) Sm. 
**Diotis maritima* (L.) Desf. ex Cass. 
**Filago maritima* L.
**Otanthus maritimus* (L.) Hoffmanns. & Link

## Nome común

## Referencies

## Bibliografía
* &  2005. Changes in the circumscription of the genus Achillea (Compositae-Anthemideae) and its subdivision. Willdenowia 35: 49-54 (50!). ISSN 0511-9618.
* 2006-. Euru+Med PlantBase - the information resource for Euru-Mediterranean plant diversity. 2010 Sept 22 http://ww2.bgbm.org/EuroPlusMed/.
## Enllaces esternos
Achillea ptarmica

***Achillea ptarmica*** ye una especie perteneciente a la familia de les asteracees. Ye orixinaria del norte d'España.

## Descripción
Ye una yerba qu'algama los 10 cm d'altu con fueyes sentaes, lliniar-llanceolaes, agudes y dentaes regularmente. Les flores son blanques y arrexúntense en capítulos más grandes a los d'otres especies del xéneru (l'arreyu mide 8-12 mm d'anchu).

## Distribución y hábitat
Ye una planta que crez nes rexones alpines del norte d'España nes fontes y regatos de monte.

## Propiedaes
**Indicaciones**: Emplégase como estornutatoriu, hemostáticu, astrinxente, carminativu, sialagogu, tónicu. Les flores sirven como analxésicu y estornutatoriu. Los raigaños como hemostáticu y sialagogu. Contra l'astenia, falta de mambís, afeiciones urinaries, reguladora de les deposiciones, asela dolores dentarios y reumáticos. Tomar en fervinchu en dosis de dos cuyaradines de rizoma, con dos taces d'agua. O la masticación del rizoma frescu.

## Taxonomía

*Achillea ptarmica* describióse por Carlos Linneo y espublizóse en *[[Species Plantarum]]* 2: 898. 1753.
;Etimoloxía:
***Achillea*** nome xenéricu nomáu n'honor d'Aquiles. Indicóse tamién que'l nome, más específicamente, provién de la guerra de Troya, onde Aquiles curó a munchos de los sos soldaos y al propiu rei Télefu, rei de Micenes, utilizando'l poder que la milenrama tien pa detener les hemorraxes. 

***ptarmica***: epítetu llatín que significa "que provoca tusíes". 
;Variedaes:
* *Achillea ptarmica* L. subsp. *ptarmica* var. *vulgaris* Heimerl
* *Achillea ptarmica* L. subsp. *ptarmica* var. *pubescens* DC.
* *Achillea ptarmica* L. subsp. *pyrenaica* (Godr.) Heimerl 
;Sinonimia:
**Achillea acuminata* 
**Achillea dracunculoides* Desf. 
**Achillea fragilis* Balb. ex DC. 
**Achillea grandis* 
**Achillea ircutiana* Sch.Bip. 
**Achillea lenensis* Turcz. ex DC.
**Achillea leucanthema* Pers. 
**Achillea linearis* Steud.
**Achillea maxima* Heimerl 
**Achillea multiplex* P.Renault 
**Achillea partheniflora* Fisch. ex Herder 
**Achillea pyrenaica* Sibth. ex DC. 
**Achillea serrulata* Hornem. 
**Achillea sylvestris* Gray 
**Alitubus pyrenaicus* Dulac 
**Chamaemelum ptarmica* (L.) E.H.L.Krause 
**Chrysanthemum ptarmicifolium* Puschk. ex Willd. 
**Ptarmica vulgaris* blakw. ex DC.

## Ver tamién
* Terminoloxía descriptiva de les plantes
* Cronoloxía de la botánica
* Historia de la botánica
* Carauterístiques de les asteracees

## Referencies

## Bibliografía
* 
* 

## Enllaces esternos
Achyranthes bidentata

***Achyranthes bidentata*** ye una especie de planta yerbácea perteneciente a la familia Achyranthes. Distribúise per Asia, n'India, Nepal, China y Xapón.

## Descripción
Ye una planta yerbácea perennifolia qu'algama ente 70 y 120 cm d'altor. El tarmu ye verde o de coloración púrpura, pubescente, anguláu o cuadrangular, coles ramificaciones opuestes. La fueya tien una llámina elíptica o elípticu-llanceolada, dacuando oblanceolada, d'ente 4.5 y 12 de llargor y 2 a 7.5 cm d'anchor y con peciolos pubescentes d'ente 0.5 y 3 cm. Presenta gran númberu de flores de pequeñu tamañu, alredor de 5 mm con bráctees ovaes acuminaes y bracteoles espinoses. Granes d'hasta 1 mm, oblongues y de color marrón maciu. Nel so hábitat orixinal floria ente xunetu y setiembre y fructifica ente setiembre y ochobre. Tien un númberu cromosómico de: 2n = 42, 84.

## Propiedaes
Na medicina tradicional de China utiliza esta planta p'aguiyar la menstruación, amenorgar el dolor en cálculos renales, tratar de úlceras na boca y pal tratamientu del dolor de mueles. Los esperimentos realizaos con aguarones demostraron que los estractos de la planta amonten el fluxu sanguíneo y tienen efeutos vasodilatadores, antiinflamatorios y analxésicos a pesar de que nengún de los sos compuestos conocíos, como los derivaos esteroideos ecdysterona y inokosterona o'l acedu oleanólico tienen esos efeutos.

## Taxonomía
*Achyranthes bidentata* describióse por Carl Ludwig Blume y espublizóse en *[[Bijdragen tot de flora van Nederlandsch Indië]]* 2: 545. 1825. 
;Etimoloxía:
**Achyranthes**: nome xenéricu que procede del griegu *achyron*, que significa "paya o pulgu" y *anthos*, que significa "flor", aludiendo al aspeutu del mota.

**bidentata**: epítetu llatín que significa "con dos dientes".
;Sinonimia:

## Referencies

## Enllaces esternos