Fukuoka

ye la capital de la prefeutura de Fukuoka nel estremu norte de la islla Kyushu en Xapón.

Ye la mayor ciudá en Kyushu, siguida de Kitakyushu. Kyushu ye la tercera islla en tamañu en Xapón y la más al sur de les islles principales. Ye consideráu'l llugar de nacencia de la civilización xaponesa. La ciudá ye una de les principales árees de la zona metropolitana Fukuoka-Kitakyushu.

Escontra xunetu del 2003 la ciudá tenía una población envalorada de 1&nbsp;325&nbsp;611 habitantes y una densidá de 4054,18 persones per quilómetru cuadráu. La superficie total de la ciudá ye de 339,38&nbsp;km². Con una edá permediu de 38,6 años, Fukuoka ye la segunda ciudá importante más nueva de Xapón y con una tasa de crecedera del 4,4&nbsp;%, ye tamién la segunda ciudá de mayor crecedera (acordies con datos del censu del 2000).

Fukuoka ta nel puestu númberu 10 de les ciudaes más habitables del mundu na revista Monocle nel 2013. 

Fukuoka ye emponderada pelos sos espacios verdes nel so área metropolitana.

Ye una de les ciudaes más poblaes en Kyushu, siguida por Kitakiushu. A Fukuoka foi-y asignáu'l títulu de ciudá'l 1 abril de 1972 por ordenanza de gobiernu mayor.

## Historia
Dazaifu yera una capital alministrativa nel 663&nbsp;d.&nbsp;C., pero un historiador propón que na zona esistía una capital prehistórica. Los testos antiguos, como'l Kojiki, y l'arqueoloxía confirmen qu'esti foi un llugar bien importante na fundación de Xapón. Dellos estudiosos afirmen que foi'l primer llugar que triaron los foresteros y la familia imperial, pero al igual que munches de les primeres teoríes del orixe de Xapón, esta sigue siendo revesosa. Fukuoka dacuando inda se conoz como Hakata, el distritu central de la ciudá.

### Invasiones mongoles (1274–1281)
Kublai Kan del Imperiu mongol punxo la so atención en Xapón escontra 1268, exerciendo asina una nueva presión sobre Xapón cola cual nun tenía esperiencia. Kublai Kan unvió un mensaxeru al Xapón pa faer conocer les sos demandes al shogunato. El shogunato de Kamakura negar a estes demandes. 

Sicasí los mongoles repetidamente siguieron unviando mensaxeros dempués d'eso, pa encamentar al shogunato a aceptar la so propuesta, pero foi en devanéu.

En 1274 Kublai Kan montó una invasión pel norte de Kyushu cuntando con una flota de 900 barcos y 33&nbsp;000 homes, qu'incluyíen tropes de Goryeo provenientes de la península de Corea. Esta primer invasión foi severamente comprometida por causa d'incompetencies y severes nubes. Dempués de la primer invasión de 1274, los samurái xaponeses construyeron una barricada de piedra de 20 quilómetros de llargor bordiando la mariña de la badea de Hakata, no que güei ye la ciudá de Fukuoka. El muriu tenía ente 2 y 3 metros d'altor y tenía na base 3 metros d'espesura, foi construyida ente 1276 y 1277 y foi escavada de nuevu na década de los 30.

Kublai Kan unvió otru emisariu a Xapón nel 1279. Kamakura ordenó degollar a los 5 emisarios. Kublai Kan realizó otru ataque na prefeutura de Fukuoka en 1281, movilizando 140&nbsp;000 soldaos en 4000 barcos. Los defensores xaponeses yeren alredor de 40.000. Nun yeren rivales pa los mongoles, pero tou dio un xiru inesperáu cuando llegó na so ayuda un tifón, que solmenó-yos un golpe aplastante a les fuercies mongoles. Les invasiones fueron atayaes en dambes ocasiones por fenómenos de la naturaleza y al tifón de 1281 bautizóse-y con un nome que ye familiar en tol mundu: kamikaze, traducíu lliteralmente como «vientu divín».

### Formación de la moderna ciudá (1889)
Fukuoka foi la residencia de los poderosos Daimyo de la provincia de Chikuzen, que xugaron un papel bien importante na historia medieval de Xapón. L'anováu templu de Tokugawa Ieyasu nel distritu foi destruyíu pola mor del fueu na guerra Bonshin del añu 1868.

La moderna ciudá foi fundada'l 1 abril de 1889 cuando se combinaron ciudaes pa formar Hakata y Fukuoka. Históricamente, Hakata foi'l puertu marítimu mercantil del distritu, más acomuñáu cola cultura, y sigue asina na actualidá.

L'área de Fukuoka foi la residencia de munchos samurái. Cuando Hakata y Fukuoka decidieron combinase, sostúvose un alcuentru pa decidir el nome de la nueva ciudá. Hakata yera'l nome preferíu primeramente pero un grupu de samuráis llegó al alcuentru y forzar a escoyer Fukuoka como nome definitivu.

## Xeografía y clima
Fukuoka ta abarganada por trés llaos por montes y ábrese, nel norte, escontra'l mar de Genkai. Atopar a 1100 quilómetros de Tokiu.

El clima ye relativamente templáu, la temperatura permediu ronda los 17&nbsp;°C y les precipitaciones añales son alredor de 1600&nbsp;mm. De xunu a xunetu ye la temporada d'agües, «tsuyu», depués sigue'l branu, que ye bien húmedu y calorosu (les temperatures pueden superar los 30&nbsp;°C inclusive na nueche). La seronda tien un clima bien prestosu pero usualmente vien acompañáu de tifones. L'iviernu ye borrinosu y vientos fríos azoten dende l'oeste; ye bien raru que la temperatura caya per debaxo de 0&nbsp;°C pero puede esperase dellos centímetros de capa de nieve.

## Barrios
Fukuoka estremar en 7 barrios (*ku*):

## Celebridaes nacíes en Fukuoka
*Ayako Kimura, pianista (n. 1973).
*Ayumi Hamasaki, cantante.
*Reina Tanaka, cantante y actriz.
*Erina Ikuta, cantante.
*Toshihiko Koga, yudoca.
*Noriko Uemura, actriz de doblaxe.
*Kenji Hamada, actor de doblaxe.

## Ciudaes hermaniaes
*  Atlanta, Estaos Xuníos
*  Auckland, Nueva Zelanda
*  Burdeos, Francia (1982)
*  Busán, Corea del Sur
*  Cantón, China (1979)
*  Ipoh, Malasia
*  Oakland, Estaos Xuníos
*  Nueva Delhi, India (2007)

## Ver tamién
* Organización territorial de Xapón
* Castiellu Fukuoka
* Templu de Fukuoka
* Metro de Fukuoka

## Referencies

## Enllaces esternos

* Guía de Ciudaes: Fukuoka
* Ciudaes hermaniaes