Tosos

**Tosos** ye un conceyu español del Campu de Cariñena, provincia de Zaragoza, Aragón.

La so redolada natural atópase llenu d'encantu y peculiaridaes. Llama l'atención sobre la so caserío la presencia de "Les peñes", caprichos de la naturaleza, frutu de miles d'años d'erosión, resaltando la emblemática Peña Chiquita.

El banzáu de Les Torcas constitúi cola so contorna unu de los mayores alicientes que Tosos puede brindar al viaxeru. Camín escontra'l banzáu, nel calce del históricu ríu Huerva, álzase'l castiellu de la Casaza, una de los dos torres vigías que sirvieron como vía de comunicación mientres el medievu. Ye digna de mención la bodega de vinu ecolóxico, primer n'Aragón dedicada puramente'l cultivu y ellaboración de caldos procedentes de l'agricultura ecolóxica.

## Situación
Tosos atopar a 50 km al sur de Zaragoza, a veres del ríu Huerva. Les principales víes de comunicación poles que s'apuerta son les carreteres autonómiques A-220 y A-1101. Estes víes nun pasen direutamente pola población, sinón que se comuniquen cola mesma por aciu la CV-102.

## Política llocal

### Últimos alcaldes de Tosos

### Resultaos eleutorales

## Patrimoniu
* Castiellu del Santu o del Alcañicejo
* Castiellu de la Casaza
* Ermita del Santu

## Cultivos

Esta llocalidá en parte ye bien conocida pol so gran vinu. Nun ye d'estrañar, yá que hai grandes estensiones de cultivu de vide nel so territoriu. Tamién cunta con una estensa güerta na ribera del Ríu Huerva.

## Fiestes
Les fiestes patronales son n'honor a San Bartolomé, el 24 d'agostu, y duren en redol a 4 o 5 díes. El sábadu siguiente ye'l tradicional Día de la Vaca, nel que se realiza una cena popular na Cai Mayor. Mientres les fiestes hai actividaes de too tipu y pa toles edaes.

Les fiestes n'honor a la patrona Santa Bárbara (el 4 d'avientu) celébrense'l fin de selmana de Pentecostés, polo cual cada añu camuda de fecha, siendo en mayu o xunu. Nestes fiestes el sábadu hai verbena y el domingu fai la tradicional romería a la ermita n'honor de la patrona, nes eres.

Otra fecha a tener en cuenta ye San Blas, el 3 de febreru, cuando se fai una foguera con parrillada popular na plaza de la cai Mayor.

## Deportes
La tradición deportiva ye abondo importante en Tosos, especialmente de fútbol, yá que d'antiguo tenía equipu de fútbol 11, de bastante nivel, que xugaba nel campu d'El Ranar, nel mesmu pueblu. Na década de los 90 fíxose un bien bon equipu de fútbol sala que aportó a un club piqueru na contorna, demostrándolo nos torneos comarcales. 

A final de la década de los 90 formóse lo qu'anguaño ye'l Tosos M.Y.G. que ganó dos años consecutivos el doblete na categoría de Xuntaos. Esti club hai consiguió'l títulu lligueru de 2ª Preferente Llaboral, xubiendo asina a Primer Llaboral, siendo esta la categoría más alta y con un bien altu nivel. L'ascensu foi bien meritoriu al ser la mayoría de los xugadores nuevos del pueblu, datu llamativu teniendo en cuenta lo pequeña que ye esta llocalidá.

En estableciéndose en primer, volvióse un equipu piqueru lluchando por ganar la Lliga, temporada tres temporada, y yá ye un clásicu nel Campeonatu Nacional de Fútbol Llaboral representando a Aragón, y llogrando dos talos títulos nes temporaes 2012 y 2013.

## Referencies

## Ver tamién
* Llista de conceyos de la provincia de Zaragoza

## Enllaces esternos