Maharastra

**Maharastra** (, ) ye unu de los ventinueve estaos que, xunto colos siete territorios de la Unión, formen la República de la India. La so capital ye Mumbai, antigua Bombay, principal centru económicu de la India. Ta allugáu nel centru-oeste del país, llindando al norte con Gujarat y Madhya Pradesh, al este con Chhattisgarh, al sur con Telangana, Karnataka y Goa y al oeste col mar Arábigu (océanu Índicu). Con 112 374 333 hab. en 2011 ye'l segundu estáu más pobláu del país y la Subdivisiones nacionales por población segunda subdivisión nacional más poblada del mundu —por detrás d'Uttar Pradesh— y con 307 713 km², el terceru más estensu, dempués de Rayastán y Madhya Pradesh.

L'estáu foi creáu'l 1 de mayu de 1960 pa satisfaer les demandes del grupu llingüísticu maratí, que forma'l grupu étnicu mayoritariu nel estáu. L'antiguu estáu de Bombay (qu'en 1956 fuera engrandáu pa incluyir porciones de Maratí, Hyderabad, Madhya Pradesh y Gujarat) foi partíu en dos estaos: Maharastra y Gujarat.

## Xeografía
El so territoriu ocupa una superficie de 308.000 km², que la so estensión puede ser comparada cola d'Italia o Polonia.

Maharastra llenda con Goa y Karnataka al sur, Telangana al sureste, Gujarat, a Dadra y Nagar Haveli y Madhya Pradesh al norte, Chhattisgarh al este, y el mar Arábigu al oeste. Los montes Ghats Occidentales, que dixebren el norte del sur, paralelu a la mariña de mar árabe, dixebren la porción costera occidental de Maharastra de la porción del este del estáu, que reposa nel pandu de Decán. 

El Maharastra tien cinco rexones xeográfiques. Konkan ye la rexón costera occidental, ente'l Ghats Occidental y el mar, qu'inclúi Mumbai. Otres ciudaes importantes de Konkan inclúin Thane, Ulhasnagar, y Bhiwandi, norte de Mumbai, y de Ratnagiri y de Chiplun al sur. 

Kandesh ye la rexón del noroeste. Jalgaon, Dhulia y Bhusawal son les ciudaes principales. 

Desh ta nel centru del estáu, al este de les Ghats Occidentales. Desh ye la base histórica del estáu de Marathi, y Puni, la capital de los maratíes, ye la segunda ciudá más grande del estáu. Otres ciudaes inclúin Ahmednagar, Sholapur, Nasik, Sangli, y Kolhapur. 

El Ghats Occidental en Desh ye la fonte de los grandes ríos de Deccan; el ríu sagráu Godavari llevantar en Trimbak, ente Nasik y Mumbai, y flúi escontra l'este con Marathwada antes de desaguar na badea de Bengala en Andhra Pradesh. El ríu Krishna, que s'anicia en Mahabaleswar y pasa por Sangli, y el so tributariu'l Bhima, que naz al norte de Puni, xunir nel estáu de Karnataka y desagüen finalmente na badea de Bengala en Hamasaladevi (Andhra Pradesh). 

Marathwada ta asitiáu na parte sureste del estáu, y hasta 1956 yera parte del antiguu estáu de Hyderabad. La ciudá principal de la rexón ye Aurangabad, que tamién inclúi les famoses cueves de la escultura Ajanta y Ellora. 

Vidarbha ye la rexón más oriental del estáu, parte de les antigües provincies centrales y de Berar. Nagpur ye la ciudá principal na rexón. Los ríos principales de la rexón son el Penganga y el Pranhita, tributarios del ríu Godavari.

## Organización territorial

El territoriu del estáu estrémase alministrativamente en cinco rexones o *divisiones*, que de la mesma tán subdividíes nun total de 35 distritos.

## Árees protexíes

Dellos santuarios de caltenimientu de fauna, parques nacionales y proyeutos de reserva pa tigres fueron creaos en Maharastra, coles mires de caltener la rica diversidá biolóxica de la rexón. 

Dende mayu de 2004, India tien 92 parques nacionales, de los cualos 5 tán alcontraos en Maharastra. La mayor parte de los montes de Maharastra y por consiguiente'l so fauna ta na rexón Vidarbha. 

Estos son:
* Parque Nacional Gugamal, tamién conocíu como la Reserva de tigre Melghat, ta alcontráu na rexón Vidarbha nel distritu d'Amravati. 
* Parque nacional de Navegaon, alcontráu cerca de Nagpur na rexón del este de Vidarbha, exiten munches especies de páxaros, venaos, osos y lleopardos. 
* Parque Nacional Pench, nel distritu Nagpur en Vidarbha, estiéndese tamién en Madhya Pradesh. Agora foi ameyoráu pa un proyeutu de caltenimientu de tigres. 
* Parque Nacional Sanjay Gandhi, tamién conocíu como'l Parque Nacional Borivali, ta alcontráu en Mumbai y ye'l parque nacional más grande dientro de les llendes d'una ciudá nel mundu. 
* Tadoba Andhari ye un proyeutu pal caltenimientu de los tigres, ye una reserva prominente cerca de Chandrapur en Vidarbha.

Amás de estos parques, Maharastra tien 35 santuarios de vida selvaxe distribuyíos por tol estáu. El Nagzira (distritu de Bhandara), la Reserva Natural de Phansad, y la Reserva natural de Koyna, ente los más importantes.

## Ver tamién
* Tercer guerra anglu-maratha

## Referencies

## Enllaces esternos