Joe Paterno

**Joseph Vincent "Joe" Paterno** , tamién conocíu pol so llamatu **JoePa**, foi l'entrenador del equipu de fútbol americanu de la Universidá del Estáu de Pennsylvania dende 1966 hasta 2011. Llevó a dicha universidá a ganar 2 vegaes el campeonatu de la NCAA en 1982 y 1986.

## Records y llogros personales
A los sos 80 años, completó en 2007 el so quincuaxesimoséptima temporada consecutiva como entrenador asistente o principal colos *Nittany Lions* de Penn State, record absolutu pa cualquier entrenador. Amás, colos sos 46 años como entrenador en xefe, devasó a otres lleendes, como Amos Alonzo Stagg y Bear Bryant.

### Record de carrera
Cola victoria de Penn State nel postreru partíu bowl ante Tennessee Volunteers, Paterno algamó'l segundu mayor númberu de victories na NCAA, con un record total de 363 victories, 121 derrotes y 3 empates. Cola so victoria nel Orange Bowl de 2005 ante Florida State por 26 a 23, tres 3 prórrogues, consiguió aumentar el so marcador personal contra Bobby Bowden, entrenador de los *Seminoles* precisamente'l que más victories consiguió na lliga universitaria, en 7 a 1.

### Partíos Bowl
Quiciabes el record más llamativu sía'l de victories en partíos bowl, con 22, más que nengún otru entrenador universitariu. Tamién tien el record de más *bowls* apostaes, con 33. Caben destacar les llograes nes 4 *bowl* que dan la posibilidá d'otorgar el campeonatu nacional:

### Premios y distinciones
* Nomáu en 2005 Entrenador del Añu p'Associated Press
* Incluyíu nel Salón de la Fama del Fútbol Americano Universitariu, en 2007.

## Discutinios y crítiques
Desque Paterno se fizo cargu del puestu d'entrenador de Penn State, la universidá nunca tuvo baxo sospecha pa la NCAA, a pesar de distintos fechos que podríen faer posible una reclamación.

En 2002, Paterno escorrió a unu de los árbitros del partíu que-yos enfrentaba a la Universidá d'Iowa por causa d'una decisión del mesmu que consideró qu'un pase recibíu por unu de los xugadores de Penn State taba fuera de les llendes del campu, cuando la repetición de televisión reveló lo contrario. Penn State, que remontara dende un 35-13 en contra hasta un empate a 35, acabaron perdiendo'l partíu na prórroga.

Poques selmanes más tarde, nel últimu minutu del partíu contra Michigan, el mesmu receptor que nel partíu de Iowa recibió un balón que supunxera la victoria del so equipu, pero l'árbitru nun dio'l pase como completu, a pesar de que la repetición de la xugada volvió demostrar que los dos pies del xugador taben na zona de marca. En 2003, la Big Ten Conference foi la primer Conferencia de la NCAA n'adoptar la midida de la *repetición instantánea* (instant replay), daqué que tol mundu consideró que fuera influencia de Paterno. Al añu siguiente, casi toles conferencies de la División I de la NCAA adoptaron esta regla.

El 9 de payares de 2011, Joe Paterno foi despidíu del equipu de fútbol americanu de la Universidá por tapar al ex coordinador defensivu Jerry Sandusky acusáu d'abusar sexualmente de neños.

## Filantropía y educación

Amás del so legáu como entrenador, Paterno ye bien recordáu tamién poles sos contribuciones a la vida académica de la universidá. Dempués de ser nomáu entrenador xefe en 1966, empezó lo que'l llamó un *Gran Esperimentu*, arreyando a los sos xugadores na redolada estudiantil, y aplicando lo qu'él aprendió nos sos años en Brown. Como resultáu de too ello, los xugadores de Penn State tuvieron siempres percima de la media académica del restu d'universidaes de la División I de la NCAA. Nos postreros 5 años, la universidá lideró'l ranking nacional académicu en 3 ocasiones, la más recién superando en 19 puntos la media del 64% nacional.

Paterno ye tamién reconocíu poles sos contribuciones de caridá al sistema académicu de Penn State. Él y la so muyer contribuyeron con más de 4 millones de dólares para diversos departamentos de la institución, incluyíos el *Pasquerilla Spiritual Center* y el Muséu de los Deportes de Penn State, abiertu en 2002. Dempués de llograr fondos per valor de 13 millones y mediu de dólares en 1997 pa l'ampliación de la biblioteca universitaria, el centru llamó a la espansión *Biblioteca Paterno* nel so honor.

## Referencies

## Ver tamién
* Penn State Nittany Lions

## Enllaces esternos
* Biografía de Joe Paterno 
* Llista de records de Joe Paterno