Llingües bicolanas

Les **Llingües bicolanas** o **Llingües Bikol** son un grupu de llingües falaes mayoritariamente na Península de Bicol, na islla de Luzon, na provincies de Catanduanes y la Islla Burias de Masbate.

## Clasificación interna

### Grupos
Les llingües de Bikol arrexuntaos según *Ethnologue* ye:

* Costeru Bikol (Del norte)
** Isarog Agta Llingua 
** Monte Iraya Agta llingua 
** Central Bikol llingua
*** Canaman Dialeutu (estándar)
*** Naga Dialeutu de ciudá Partíu Dialeutu 
*** Tabacu-Legazpi-Sorsogon (TLS) dialeutu 
*** Daet Dialeutu 
*** Virac Dialeutu 
** Del sur Catanduanes Bikol llingua 
* Inland Bikol (Del sur)
** Monte Iriga Agta llingua 
** Albay Bikol Llingües
*** Buhinon Llingua 
*** Libon Llingua 
*** Del oeste Miraya llingua 
*** Del este Miraya llingua 
** Requexada Bikol Llingua 
*** De monte / Sinabukid dialeutu 
**** Agta Variante 
**** Iriga Variante (estándar)
*** Lowland / Sinaranəw Dialeutu 
**** Baao Variante 
**** Bato Variante 
**** Bulda-Pili variante 
**** Nabua-Balatan Variante 
* Del norte Catanduanes Bikol (Pandan Bikol)

### Diagrama de McFarland (1974)

### Lobel (2000)
Mientres McFarland (1974) parte Bikol a 11 dialeutos, Lobel (2000) parte Bikol a 12 dialeutos distintos (incluyendo Partíu Bikol, que McFarland nun estrema) y 4 cañes principales.

* **Del norte Costeru Bikol**

# Central **Estándar** @– Faláu principalmente en Naga Ciudá. Tamién reconocíu (y dacuando entendíu) en Daet, Camarines Norte y munchos otres árees de Camarines Sur; San Pascual, Masbate en Islla Burias; Ciudá de Legazpi y otres ciudaes a lo llargo de la mariña oriental de Albay, southwestern mariña de Catanduanes, y nororiental Sorsogon.
## Daet Variante d'área
## Naga Variante d'área de la ciudá
## Estándar oriental Bikol @– Faláu en y alredor Ciudá de Legazpi, Catanduanes ciudá del sur y del norte de San Andres y Caramoran y Del norte Sorsogon
# **Partíu** @– Faláu nel Camarines Sur municipio de Ocampo, Goa, Tigaon, Lagonoy, Sagñay, y San Jose. Esti dialeutu tien una entonación duce y ye fuertemente influyíu por Riŋkonāda.
# **Del sur Catanduanes** @– Faláu na metá del sur de Catanduanes.
## Virac Variante d'área
## Bato Variante d'área
## Baras Variante d'área Variante de San Miguel (transitional a Del norte Catanduanes)

# **Riŋkonāda** @– Faláu principalmente en Iriga Ciudá, Baao; Bulda; Balatan; Baao; y Nabua, Camarines Sur. Tamién en Ocampo, Buhi y Pili en Camarines Sur y en partes de Polangui, Albay.
## Lowland Riŋkonāda Dialeutu (vocal /ə/ de faltes)
## De monte Riŋkonāda dialeutu (con /ə/ vocal)
# **Buhinon** @– Faláu en Buhi, Camarines Sur. Contién carauterístiques de dambos Bikol de Polangui y Bikol de Iriga.
# Libon @– Faláu en **Libon**, Albay.
# **Del oeste Miraya** @– Faláu en Ligao Ciudá, Polangui, Oas, y Pio Duren, Albay.
# **Del esti Miraya** @– Faláu en Guinobatan; Camalig; Daraga; Jovellar, Albay; Donsol y Pilar, Sorsogon.
## Central (Guinobatan)
## Esti llonxanu (Camalig, Daraga)
## Al sureste (Jovellar, Albay, Donsol, Pilar)

# **Pandan Bikol** @– Faláu por aproximao 80,000 persones o la metá del norte de Catanduanes.
## Bagamanoc Variante d'área
## Caramoran Variante d'área (transitional a Del sur Catanduanes)
## Gigmoto Variante d'área (transitional a Del sur Catanduanes)
## Pandan Variante d'área
## Panganiban Variante d'área
## Viga Variante d'área

# **Central Sorsogon** @– Faláu en Sorsogon Ciudá; Castiella; Casiguran; y Juban, Sorsogon.
## Castiella Sorsogon (Entemecíu con Legazpi Bikol)
## Casiguran-Juban Variante
# **Del sur Sorsogon** tamién sabíu como Gubat llingua @– Faláu en Gubat; Barcelona; Bulusan; Santa Madalena; Matnog; Irosin; y Bulan, Sorsogon.
# **Masbateño** @– Faláu en Masbate Ciudá; Mobo; Uson; Dimasalang; Palanas; Masbate; Aroroy na islla de Masbate, tou de Ticao Islla, y Claveria na metá del sur de Burias Islla.
## Estándar Masbateño
## Ticao Variante d'islla

Dellos dialeutos de Del sur Bikol tener el cercanu central unrounded vocal /ɨ/ como reflex de Proto-Austronesian *y. Aun así, Proto-Austronesian *y ta dau cuenta como /o/ en Libon. Dos Bikol los dialeutos tienen consonantes adicionales úniques, concretamente Del sur Catanduanes, que tien un interdental consonante llateral /l̟/ (tamién trescritu como l̪͆ ), y Buhi-non, que tien el voiced velar fricative /ɣ/.

## Referencies

### Notes

### Referencies xenerales
* Lobel, Jason William; Tria, Wilmer Joseph S. Y Carpio, Jose Maria Z. 2000. Un satuyang tataramon / Un Estudiu del Bikol Llingua. Naga Ciudá, Filipines: Lobel & Tria Sociedá, Co.: Menor de Rosariu santu Seminary.

## Enllaces esternos
* Traduz Bikol, un on-line inglés-Bikol y Bisakol traductor de llingües.
* ye disponible al traviés del Kaipuleohone archivu.