Isaac Francisco Rojas

**Isaac Francisco del Ángel Rojas**  foi un militar naval arxentín, que se desempeñó como vicepresidente *de facto* (cargu qu'incluyía la suplencia del poder constituyente, executivu y llexislativu, la designación del Poder Xudicial y de los gobiernos provinciales) dende 1955 a 1958. Fervosu antiperonista, encabezó xunto a Eduardo Lonardi el golpe d'estáu —autodenomináu «Revolución Llibertadora»— contra'l gobiernu constitucional de Juan Domingo Perón en setiembre de 1955.

## Biografía

Mientres el gobiernu de Juan Perón foi amestáu naval de les embaxaes en Brasil y n'Uruguái (1950-1951), y darréu direutor de la Escuela Naval (1953-1955).

Nun participó en combalechadures antiperonistes hasta que Perón empecipió'l so conflictu cola Ilesia Católica a fines de 1954, lo cual persuadir d'integrase a distintes coaliciones golpistes, hasta que n'agostu de 1955 foi-y ufiertáu'l mandu naval nel inminente golpe d'estáu que taba siendo coordináu pol capitán de navío Arturo Rial,en tantu dientro del Exércitu había dellos grupos de golpistes, ente los cualos unu taba encabezáu pol xeneral Eduardo Lonardi y otru pol xeneral Pedro Eugenio Aramburu. Estos grupos nun habíen fitu oxetivos políticos comunes, salvo'l del derrocamientu del gobiernu.

Proclamar inicial tresmitida a les 15:20 hores del 16 de setiembre, encabezada por un ¡Equí...Puertu Belgrano! dicía:

L'almirante Rojas al mandu del gruesu de la Flota de Mar dende'l cruceru de guerra ARA 17 d'ochobre (ex-USS Phoenix, depués de la revolución rebautizado ARA General Belgrano) alvirtió a Perón de que "de nun promovese la so salida del gobiernu, la Flota de Mar bombardearía les instalaciones petroleres de YPF en Mar del Plata, Arxentina". Ye asina que na alborada del llunes 19 los buques asitiáronse frente a la mariña de Mar del Plata, la que fuera evacuada na zona axacente a los depósitos de combustible ante les alvertencies d'un inmediatu bombardéu.Según Enrique Manson, Rojas amenació conque la próxima operación diba ser sobre les destileríes de petroleu de La Plata, y si Perón nun presenta l'arrenunciu, siguiríen hasta la destrucción de los tanques de Dock Sud.Alredor de les 14 dio en destruyir les instalaciones con dos cañonazos, causando una cantidá ensin determinar de muertos y mancaos. ,A les 5.30 (del día 19), la población foi encamentada a abandonar los sos llares sobre tola franxa riberana marplatense, que s'estiende por más de 40 quilómetros, ante l'amenaza d'un inminente ataque dende les naves de guerra. Les amenaces de bombardéu apuntaben non yá al puertu, al sur de la ciudá, sinón tamién al área central, de los edificios Casín y Hotel Provincial, y la tradicional sablera de La Perla, la primera escontra'l norte.
Sicasí a les 6.40 escuchar en tola ciudá una terrible esplosión, al impautar una bomba contra unu de los depósitos de combustibles de YPF nel puertu. Dende esti momentu, con desesperación en munchos casos, les families abandonaron les sos cases nel sector costeru, y munches a cuerpu, corriendo, alloñar del mar.Los bombardeos siguieron mientres tola mañana y tamién algamaron a la Escuela Antiaérea (l'actuación d'Agrupación d'Artillería de Defensa Aérea), asitiada nel estremu norte del distritu. Tres delles hores de bombardeos desembarcaron tropes y ocuparon la Escuela d'artillería antiáerea de Mar del Plata y la ciudá mesma ensin atopar resistencia. 

Prosiguen viaxe escontra Buenos Aires y per Radio Pacheco alverten a la población civil que tien de sacupar la zona axacente al dock de Berisso porque se produciría'l bombardéu de la Destilería de La Plata. 

Una vegada llográu'l renunciamientu de Perón, Lonardi impúnxose como presidente de facto.

Foi vicepresidente del gobiernu provisional qu'encabezó Lonardi y retuvo el cargu mientres l'exerciciu presidencial de Pedro Eugenio Aramburu. Como presidente de la Xunta Consultiva (órganu de facto creáu pola Revolución Llibertadora cola participación de representantes de dellos partíos políticos) representó les postures más antiperonistes.

Eslleió la Constitución de 1949 y foi un acérrimo proscriptor del peronismu, llegando inclusive a prohibir l'usu de les pallabres «Perón», «peronismu», «xusticialismu», etc.Según investigaciones xudiciales posteriores foi artifice de los asesinatos nos basurales de José León Suárez, Ente ellos ta la declaración de 1958 sobre la participación de Rojas nos asesinatos de xunu de 1956, y nel asesinatu de Manuel Chávez, secretariu de la CGT Rexonal Azul y foi asesináu na so casa'l 22 de setiembre de 1955 por miembros de l'Armada.

Como Xefe d'Operaciones Navales tuvo arreyáu en 1957 nos fechos que conducieron al incidente del Castru Snipe na Canal Beagle y qu'enterriaron les rellaciones ente Chile y Arxentina.

Entós que la Revolución Llibertadora» devolviera'l gobiernu a los partíos políticos, mientres el gobiernu d'Arturo Frondizi llogró'l retiru efectivu.

Isaac Rojas intervieno en 1963 nun fracasáu golpe d'Estáu contra'l gobiernu del presidente interín José María Guido. El 7 de febreru foi deteníu pola policía, pero llueu recuperó la llibertá.

Nel intre del Conflictu del Beagle foi unu de los promotores del refugu al Laude Arbitral de 1977 y partidariu de la guerra con Chile pa llograr la soberanía sobre les islles. Pa ello creó'l *Movimientu de Reafirmación de la Soberanía Arxentina en Picton, Lennox, Nueva y demás islles del Atlánticu Sur* y compiló el llibru *Arxentina nel Atlánticu, Chile nel Pacíficu*.

En 1989, al asumir la presidencia Carlos Saúl Menem, allegó a visitar al Almirante Rojas na so casa, un departamentu allugáu en calle Austria ente Santa Fe y Arenales,que Rojas ocupó mientres tola so vida. Yá que por cuenta de la so avanzada edá y precaria salú yá nun salía de la so casa, Menem nuna inusual actitú visitar -según dixo-, pa dar un exemplu de concordia y pa poner de manifiestu'l so deséu de terminar cola antinomia peronismu-antiperonismu, qu'estremó a los arxentinos mientres cuarenta años.

Moteyáu "La Formiga Negra" por cuenta del so bien delgáu físicu y les enormes gafes qu'usaba, pidió que —al finar— les sos cenices fueren espardíes sobre'l Mar Arxentín nel llugar onde mientres la Guerra de Malvines foi fundíu'l cruceru ARA General Belgrano.

## Referencies

## Fuentes
* Potash, Robert A.: *L'exércitu y la política na Arxentina* (tomu II), 1981. ISBN 950-614-358-7.

## Ver tamién
* Golpes d'estáu n'Arxentina
* Revolución Llibertadora
* Conflictu del Beagle
* Incidente del Castru Snipe

## Enllaces esternos

* Biografía de Rojas, publicada pol diariu ''La Prensa''.
* Homenaxe al Almirante Isaac Francisco Rojas.