Toyota Camry

El **Toyota Camry** ye un automóvil de turismu del segmentu E producíu pol fabricante xaponés Toyota. Ye un vehículu de cinco places, que foi primeramente llanzáu como una versión berlina del deportivu Toyota Celica y que a lo llargo de la so esistencia mutaría la so fisonomía, hasta ser convertíu nun coche luxosu, tal como fueren ufiertaes les sos últimes xeneraciones.

Anguaño, ye'l denomináu sedán de representación de la marca Toyota, posicionandose percima de los sedanes Avensis y Corolla, amás de ser el quintu modelu con mayor tiempu de producción per parte de la marca Toyota, depués de la carroceta Land Cruiser (dende 1954), el mentáu Corolla (dende 1966), la minivan Hiace (dende 1967) y la carroceta Hilux (dende 1968).

A lo llargo de la so historia, la so producción estremar ente los Camry de carrocería estrecha (de 1979 a 2003) y los de carrocería ancha (de 1991 hasta'l presente). En dichu periodu, esistieron versiones de carrocería estrecha y ancha que convivieron dende 1991 a 2003, pa lo cual foi necesariu l'usu de nomenclatures pa identificar a les distintes xeneraciones, siendo los modelos estrechos conocíos como "Camry V" y los anchos como "Camry XV". En total, fueron puestes a la venta (ensin cuntar la xeneración *XV60*, programada pa 2017) 6 xeneraciones del "Camry V" (*Celica Camry* de 1979 a 1982, *V10* de 1982 a 1986, *V20* de 1986 a 1990, *V30* de 1990 a 1994, *V40* de 1994 a 1998 y *V50* de 1998 a 2003) y 5 del "Camry XV" (*XV10* de 1991 a 1996, *XV20* de 1996 a 2001, *XV30* de 2001 a 2006, *XV40* de 2006 a 2011 y *XV50* de 2011 a 2017).

La so producción, tamién foi aprovechada y comercializada n'otros países so otres marques, siendo estes les filiales de Toyota Lexus y Daihatsu y l'australiana Holden de General Motors, nesti últimu casu, al traviés d'un conveniu robláu ente Toyota y GM. Toles xeneraciones del Camry salvu la primera vendiéronse como **Lexus ES**, la segunda y la tercera como **Holden Apollo**, y los trés últimes como **Daihatsu Altis**.

## Camry V
### Celica Camry (1979–1982)

El términu "Camry", orixinalmente foi utilizáu pa denominar a un sedán de cuatro puertes deriváu del modelu Toyota Celica, razón pola cual yera comercializáu sol nome de "Celica Camry". Esta primer serie de vehículos qu'estrenaba'l términu "Camry", recibió'l nome en clave de "Serie A40/A50". Esti nuevu modelu, empezó a ser comercializáu nel mes de xineru del añu 1980, al traviés de les tiendes especiales que Toyota designara en Xapón pal so modelu Corolla, siendo primeramente vendíu al par d'estos modelos y en venta pormenorizada. N'efeutu, la producción del nuevu Celica Camry empezó nel mes d'avientu de 1979, saliendo de la llinia de producción de la planta allugada en Tsutsumi, Prefeutura d'Aichi. A pesar del so nome y de la so posición nel mercáu, esti coche nun compartía col Celica la mayoría de los sos elementos, sinón más bien facer col que sería'l so predecesor, el Toyota Carina Serie A40/A50, al cual asemeyábase más en figura que al deportivu del cual derivaba. Al par d'esto, Toyota implementaría un reestilizado pal Carina, allargando'l so frontal ya introduciendo carauterístiques distintives nueves, como la nueva parrilla frontera en forma de "Barra T", gracies a la cual pasaba a ser más paecíu al Celica A40 de la primer xeneración. Por tal motivu y falando en sentíu estrictu, el Celica Camry, nun foi la primer xeneración del Camry, sinón más bien el predecesor d'esta gama de coches.

El Celica Camry, utilizó una configuración mecánica de motor delanteru y tracción trasera. La versión A40 emplegó un sistema de suspensión d'exa ríxida y cuatro anclajes, ente que los sos impulsores fueron toos nafteros de cuatro cilindros en llinia, conocíos como 12T-O (1600 cm3) y 13T-O (1800 cm3). Internamente,los A40 de 1600 cc, yeren denominaos TA41, ente que los de 1800 cc, yeren identificaos como TA46. Los primeros niveles d'equipamientu d'esta versión entendíen a los 1600 LT, 1600 XT, 1800 LT, 1800 XT, and 1800 XT Super Edition. N'agostu de 1980, Toyota presentó los sos modelos d'alta gama, a los qu'identificó cola nomenclatura "A50", que cuntaben con un sistema de suspensión independiente nos cuatro ruedes (nes delantreres utilizaba un sistema estilu MacPherson, ente que nes traseres utilizaba un sistema de brazos semi arrastraos) y con frenos a discu nos cuatro ruedes. Pa la serie TA57 o "1800 SX", Toyota desenvolvió'l impulsor 3T-EU engine de 1.8 llitros. Más tarde, fueron desenvueltos los impulsores 21R-O sobrealimentado, o 2000 SE y el 18R-GEU base, o 2000 GT, que fueron utilizaos nes series RA56 y RA55, respeutivamente.

### V10 (1982–1986)

Como se dixo enantes, el términu Camry, foi utilizáu pa identificar a un sedán deriváu del modelu deportivu Toyota Celica. L'orixe d'esti términu, tuvo llugar na pallabra nipona *kanmuri* (冠, かんむり que la so traducción al español ye "corona") que la so fonética ye similar a la pallabra anglicanizada "Camry". Esta terminoloxía, vieno a colación del usu de distintes traducciones del términu, que yá se venía dando pa bautizar a otros modelos, tals los casos del Crown, el Corona y el Corolla, siendo nestos dos últimos casos términos llatinizaos que de la mesma faen connotar el tamañu de cada autu.

Volviendo al Camry, en marzu de 1982, Toyota toma una determinación para cola producción del modelu Celica y los sos derivaos, pa lo cual decide dixebrar les producciones de les versiones sedán y cupé, dexando pa la segunda'l términu "Celica", ente que'l sedán a partir d'esi momentu, empezaba a ser producíu per primer vegada como "Toyota Camry". La primer xeneración del nuevu Camry, empezaba a ser producida dende esa fecha na mesma planta de Tsutsumi, onde enantes se producía'l "Celica Camry". Pa la designación d'esti nuevu modelu, Toyota emplegaría la nomenclatura "V10". Coles mesmes y dependiendo del tipu de motorización, los Camry V10 yeren clasificaos ente los "Serie S" y los "Serie C". Pa la primer serie, los motores desenvueltos adoptaben el Ciclu Otto (impulsores a nafta) de combustión interna, ente que los "Serie C" adopatabn motores diesel. Dependiendo de les versiones, estos motores taben identificaos como SV10, SV11 y SV12, pa los nafteros, y CV10, CV11 y CV12, pa los diesel. Llanzáu al mercáu xaponés el , la serie V10 foi presentada como un sedán de 4 puertes que fuera distribuyíu y vendíu nes tiendes especiales de Toyota pal so modelu Corolla. Coles mesmes, un modelu ximielgu al Camry foi llanzáu sol nome de **Toyota Vista**, que nun yera otra cosa más qu'un Camry col nome camudáu, pero qu'a diferencia d'este, foi ufiertáu nes sos propies tiendes de distribución. Les versiones liftback 5 puertes d'estos modelos fueron presentaes n'agostu de 1982, anque nos mercaos esternos el Camry yera puramente conocíu na so versión sedán. Dientro de la xerarquía de Toyota, estos coches podíen comparase en tamañu colos Carina y Corona. Per otra parte, a diferencia del Celica Camry, estos coches empezaron a ser importaos yá dende la so primer xeneración a mercaos como'l d'Australia, Europa y Norteamérica.

El desenvolvimientu de la Serie V10, empecipió n'agostu de 1977, depués de la crisis del petroleu de 1973 y col fin d'enfrentar la crisis de 1979. Les automotrices viéronse obligaes a la producción de modelos de menor tamañu, más llixeros, con mayor eficiencia nel consumu de combustible y meyores nel so desenvolvimientu aerodinámicu. Coles mesmes, empezaba una importante reformulación nel estilu de configuración mecánica, dexando de llau la tracción trasera pola tracción delantera, considerada de mayor llixereza y más compacta, n'ares de llograr una mayor economía nel consumu de combustible. Con un enfoque nel desenvolvimientu de les esportacionessobremanera a los Estaos Xuníos, el Camry foi diseñáu pa reemplazar la Corona T130 en distintos mercaos d'ultramar. Nesti sentíu, el Camry tuvo que trepar en ventes col Honda Accord, otru modelu de tracción delantera tamién d'orixe xaponés. Nel ámbitu d'esta rivalidá, el Camry superaba al Accord en distancia ente exes, por 150 milimetros, al empar d'ufiertar motores más grandes. Dientro del informe de diseñu, tamién quedaron etiquetaos como principales rivales, aquellos modelos llixeros de tracción delantera basaos na Plataforma X de General Motors. N'ares d'esta rivalidá y per primer vegada de parte de Toyota, el V10 incorporó'l sistema de tracción delantera, con impulsor tresversal, alternativa qu'ufiertó menor espaciu nel vanu motor y mayor dimensiones nel habitáculo, dexando llegar a una distancia total ente exes de 2600 mm.

Ente les sos principales carauterístiques mecániques, destacábase'l desenvolvimientu d'un nuevu sistema de suspensión independiente, tipu MacPherson con muelles helicoidales y barras estabilizadores na suspensión delantera, ente que tras presentaba un sistema estilu MacPherson con brazos paralelos inferiores. Presentaba tamién un sistema de direición a piñón y cremallera, y el so sistema de frenáu taba compuestu por frenos a discu nes ruedes delanteres y a tambor nes traseres, cola novedá d'incluyir un sistema d'avisu sonoru, pa detectar si les zapates taben foliaes.

### V20 (1986-1992)

La segunda xeneración del Camry, conocida como la serie V20, salió a la venta mientres agostu de 1986 en Xapón.. Al igual que cola serie anterior, Toyota había llanzáu simultáneamente la nueva xeneración del modelu Vista pa la so venta nel mercáu internu xaponés. Tocantes a configuración de carrocería, dambos modelos siguieron siendo ufiertaos nuna única versión sedán de cuatro puertes. Pa los mercaos estranxeros, Toyota llanzó una versión familiar per primer vegada. Pela so parte, el Vista tamién presentó una versión sedán de cuatro puertes con techu hardtop, como una alternativa a la versión liftback ufiertada na xeneración anterior. Esti formatu de carrocería, foi presentáu tamién nel Camry n'agostu de 1988. Pa llograr una apariencia más deportiva con proporciones cada vez más baxes, Toyota amenorgó l'altor del hardtop en 25 mm con respectu al sedán. A pesar de nun haber tao destináu a la esportación, tiempu dempués esta versión hardtop, con delles reformes, foi tomada como base pa la producción del Lexus ES 250, concebíu puramente pal públicu norteamericanu, ente xunu de 1989 hasta 1991. El llanzamientu del ES 250, obedeció a una xugada de Toyota que pretendió llanzar esi modelu de manera antemanada, pretendiendo dar vida a la nueva linea de modelos de Lexus y evitando llanzar el modelu insinia LS 400, como un coche independiente.

## Tercer xeneración

## Cuarta xeneración (1997-2001)

La cuarta xeneración foi puesta a la venta n'avientu de 1996. El Scepter sumió de la gama xaponesa, una y bones el Camry adoptó'l mesmu anchu que'l de los modelos d'otros países. La so plataforma foi tomada pa desenvolver de numberosos modelos nuevos: los touterréns Toyota Highlander y Lexus RX, el monovolume Toyota Sienna y el turismu Toyota Avalon.

Primeramente ufiertábense namái les carroceríes sedán y familiar. Les versiones cupé y descapotable, puestes a la venta en 1999 y 2000 col nome "Camry Solara", tienen un diseñu estremáu con respectu al turismu. Los motores gasolina de 2.2 v4 y 3.0 v6 llitros pasaron a desenvolver 133 y 194&nbsp;CV respeutivamente.

## Camry XV
En 1991 y coles mires de cumplir colos cánones impositivos d'automóviles d'alta gama implementaos en Xapón, Toyota llanzaría al par de la serie Camry V30, una versión amplificada d'esti modelu qu'empezaba a ser ufiertáu tamién col nome de **Toyota Scepter**. Aun así, esti coche amplificáu tamién sería ufiertáu sol nome Camry n'otros mercaos, como l'australianu o estauxunidense. Por cuenta de esto, esti coche foi codificado so la nomenclatura *Camry XV10* (La lletra "X" yera una connotación a les sos midíes amplificaes), dando entamu a la gama **Camry XV**. Ente los años 1991 y 2003, los Camry XV convivieron en producción colos Camry V hasta que pasáu esi periodu, la gama V foi discontinuada quedando la gama XV como continuadora de la producción del Camry.

### XV50 (2011-2017)

El Camry XV50, foi presentáu'l  y tres la so presentación realizó'l so debú na Temporada 2011 de la Copa NASCAR el . Foi llanzáu oficialmente a la venta en Xapón el  y nos Estaos Xuníos unos díes más tarde d'esi mesmu mes. Esta versión, recibió un restyling cimeru al del so predecesor, ente que l'esterior recibió una nueva carrocería dafechu de metal y un diseñu más angulosu. Los sos motorizaciones diferíen ente un 2.5 llitros de 4 cilindros en llinia (codificado como *2AR-FE*) y un 3.5 llitros de 6 cilindros en V (codificado como *2GR-FE*). Estos motores erogaban una potencia de 178 HP nel casu del I4 (siendo amontada con respectu al XV40) y de 268 HP nel casu del V6 (calteniendo la potencia erogada pol so antecesor). Tocantes a economía de combustible, los númberos de consumu aumentaron tantu pa una versión, como otra. Nel casu del V6, el consumu aumentaría a 11 Llitros/100 km (21 milles por galón n'Estaos Xuníos) en tránsitu citadino, y a 8 Llitros/100 km (30 milles por galón n'Estaos Xuníos), en ruta. Nel casu del 4 cilindros en llinia, los sos númberos son de 9 Llitros/100 km (25 milles por galón n'Estaos Xuníos) en tránsitu citadino, y a 7 Llitros/100 km (35 milles por galón n'Estaos Xuníos), en ruta. Estos motores producen un par motor de 230 Nm nel casu del I4, y de 336 Nm nel casu del V6. A pesar del so diseñu similar a la so versión antecesora XV40, el so diseñu esterior adquirió un aumentu nes sos dimensiones gracies al reestilizado de los sos paneles interiores, que fueron retocaos respetando la llinia de los paneles esteriores. 

La serie XV50, foi la primera en ser ufiertada nos Estaos Xuníos ensin tresmisión manual. Nesti sentíu, el "Camry americanu" tien una caxa automática de 6 velocidaes, col opcional de accionamientos manual al volante (Paddle Shifters) nel modelu SE. En Xapón, esti Camry ufiértase direutamente nes tiendes especiales que Toyota destina al traviés de los sos representantes, de manera esclusiva pa esti modelu.

El , foi llanzáu en Xapón el modelu añu 2013, que la so llegada a los Estaos Xuníos viose retrasada hasta xineru de 2013, por cuenta de la crisis enerxética producida pola mor del terremotu y tsunami de Xapón de 2011. Per primer vegada nel mercáu xaponés, esti Camry nun presentó'l so diseñu regular utilizáu tamién pa los mercaos d'Estaos Xuníos y Australia. Nel so llugar, esti coche adoptó la llinia de diseñu "Prestige", presentada nel modelu Aurion pa los mercaos del Sureste Asiáticu y China.

Amás de les sos versiones de combustión interna normal, el XV50 presentó la so versión híbrida, que presentó una versión ameyorada del so sistema Hybrid Synergy Drive, combinada con una nueva xeneración del so motor estándar 2AR-FE de 2.5 llitros y 4 cilindros en llinia, llamada 2AR-FXE. Esti nuevu motor, adopatab pal so usu'l Ciclu Atkinson. Esta nueva motorización, ufierta una potencia neta de 200 HP, superiores a los 187 HP de la versión orixinal, al empar de dexar un aumentu del 39% na economía de combustible, dando a esti Camry Híbridu, les meyores calificaciones de consumu en MPG (milles por galón), ente los demás sedanes medianos del so segmentu. Esti Camry Híbridu, esta forníu con una batería de tracción sellada d'hidruru de níquel, capaz de erogar 16 kWh de trabayu. Tocantes al so coeficiente aerodinámicu, ye'l mesmu que tien el so antecesor XV40, de Cd=0.27, que fai qu'en mercaos como'l d'Australia, sía'l vehículu de producción llocal con mayor aerodinamia.

Tocantes a la producción d'esti modelu, Toyota fabricar y ufierta so la so marca Daihatsu y col nome Altis, dientro del mercáu xaponés, ente que n'Oceanía esti coche ufiertar sol nome de Toyota Aurion. Primeramente, esti Camry ufiertaba dos niveles d'equipamientos que yeren conocíos como "Regular" o "Prestige", siendo sobre esta segunda opción que se basaba'l Aurion oceánicu. Sicasí, a partir de 2012 el términu Aurion empezó a ser usáu nel Camry Prestige dientro del mercáu xaponés, sicasí siguiría siendo ufiertáu nos mercaos d'Australia y Estaos Xuníos a cencielles como Camry.

### XV60 (2017-Presente)

La más recién xeneración del Camry, codificada como XV60, va ser la sesta xeneración de la gama Camry XV y la octava de la cronoloxía global del modelu. Esta nueva xeneración del Camry, foi presentada oficialmente nel Salón del Automóvil Internacional de Norteamérica realizáu ente'l 14 y 22 de xineru del añu 2017.North American International Auto Show. Esta nueva xeneración de Camry, en que la so presentación dexó notar dos tipos de modelos, siendo estos un atmosféricu y un híbridu, va tar disponible a partir del tercer cuatrimestre de 2017. Tocantes al so desenvolvimientu, el diseñu d'esti autu ye un ximielgu de la sesta xeneración del modelu Lexus ES, col que tamién comparte la so nomenclatura en códigu XV60. Coles mesmes, ta basáu sobre la plataforma Toyota New Global Architecture, que comparte colos modelos Prius y C-HR de Toyota y los Lexus LC y LS.

Vender en dos versiones, L4, que esta impulsada por un motor Toyota de 2.5 llitros llogrando 181 CV, y V6, que tien un motor V6 de 3.5 llitros erogando 302 CV.

## Automovilismu

A lo llargo de la so producción, el Camry foi un automóvil bien utilizáu pa competencies de turismos, siendo en munchos casos el representante nato de la marca Toyota en dicha categoría. Una de les principales categoríes internacionales d'automovilismu onde'l Camry tuviera participación, foi nel Supertouring Australianu (güei (V8 Supercars), onde incursionó ente 1997 y 2001. Años más tarde, nel 2007, producióse'l desembarcu de Toyota dientro de la popular categoría estauxunidense de turismos NASCAR, siendo la primer marca estranxera (en rellación a los Estaos Xuníos) n'incorporase a esta categoría, llevando al Camry como modelu insinia. La primer victoria del modelu Camry nesta categoría, llegó'l , na competencia Kobalt Tools 500, onde Toyota espacharíase coles mesmes col so primer 1-2 na categoría, teniendo como representantes al ganador Kyle Busch y el so escolta Tony Stewart. Otra categoría onde incursionó el modelu Camry, foi nel V8 SuperTourer d'orixe neozelandés y con un reglamentu similar al Supercars australianu. Nesta categoría, el Camry se bate contra los modelos Ford Falcon, Holden Commodore y Nissan Altima. A lo último, a fines del añu 2016 foi anunciáu'l desembarcu de la marca Toyota na categoría arxentina de superturismos Top Race, onde la marca amás de tener representación oficial, va ser representada pol modelu Camry, que'l so diseñu ye tomáu pa la creación d'un carrozado imitación en fibra de vidriu, que ye forníu al igual que tolos coches de la categoría, con un motor TRV6 by Berta de 3.5 llitros de cilindrada y 390 HP de potencia, desenvueltu pol motorista arxentín Oreste Berta.

## Referencies

## Enllaces esternos
 
*Toyota Camry Hybrid