Conseyu de Seguridá Nuclear

El **Conseyu de Seguridá Nuclear** (**CSN**) ye la institución española independiente de l'Alministración Xeneral del Estáu, con personalidá xurídica y patrimoniu propiu, que tien como fin primordial velar pola seguridá nuclear y la proteición radiolóxica de les persones y del mediu ambiente. La so estructura, funciones, competencies y organización fueron llargamente modificaes n'ochobre de 2007 cola reforma de la so Llei de Creación.

Apurre tamién los datos operativos de les centrales nucleares allugaes en territoriu español, informando del xeitu d'operación, potencia térmica, potencia eléctrica, presión primaria, temperatura primario, concentración de Boro-10 de los reactores nucleares, ente otros. Tolos fechos relevantes relativos a incidentes en diches instalaciones queden rexistraos nuna seición específica de la so web.

## Historia
Nel artículu 5 de la Llei 25/1964 de 29 d'abril, sobro enerxía nuclear, fálase de la Xunta de Enerxía Nuclear, que yá esistía enantes comu órganu asesor e investigador, pero se diz: 

 
 
Na esposición con motivos de dicha Llei se pretende que la Xunta de Enerxía Nuclear sía encargada tamién de les cuestiones rellacionaes, dicho de forma xénerica, cola seguridá nuclear y la proteición escontra les radiaciones ionazantes.

Nes primeres de los años 70 del  habíase creao nel mundu un movimientu de la opinión pública críticu cola enerxía nuclear (movimientu antinuclear). Dichu movimientu consideraba que teníase de dixebrar les funciones de investigación y desenvolvimientu de la enerxía nuclear de les funciones de vixilancia y control d'estes.

Esta idea materializóse en 1975 nos Estaos Xuníos, ónde ñaz la NRC (Nuclear Regulatory Commission), esgazándose de la Comisión de Enerxía Atómica les actividaes de seguridá nuclear y proteición radiolóxica. Francia creó'l Serviciu Central de Seguridá de Instalaciones Nucleares, dixebráu del Comisariáu de Enerxía Atómica. Lo mesmo fixo'l Reinu Xuníu nes misiones de control, les que realiza la inspeición de les instalaciones nucleares, dixebrada de la autoridá de enerxía atómica.

En setiembre de 1977 el primer Gobiernu de la democracia española entama los trabayos pala preparación del Plan Enerxéticu 1978-1987. Nestos trabayos incluyóse'l estudiu de un organismu independiente pal control de les actividaes nucleares. Tres diversos borradores, tramitóse nel añu 1974 nel Congresu. Ente les propuestes de resolución aprobóse una na que se indicaba que'l Congresu de Diputaos consideraba urxente la remisión al Congresu del proyeutu de Llei de creación del Conseyu de Seguridá Nuclear. Esto se produxo cola Llei 15/80 de 22 d'abril y el Real Decretu 11-57 del añu 82 desenvolvió y aprobó el Estatutu del Conseyu de Seguridá Nuclear.

El Conseyu de Seguridá Nuclear tuvo seis presidentes dende la so creación: Francisco Pascual Martínez, Donato Fuejo Lago, Juan Manuel Kindelán Gómez de Bonilla, María Teresa Estevan Bolea, Carmen Martínez Ten, Fernando Martí Scharfhausen y Josep Maria Serena i Sender.

## Funciones
Anguaño el CSN ye un organismu formáu por un presidente, un vicepresidente y tres conseyeros, que la so pertenencia ta llendada a un máximu de dos mandatos de seyes años cada ún. Enantes de la so eleición, toos ellos deben pasar un trámite de aceutación ente la compisión competente del Congresu de los Diputaos. El Conseyu ta asistíu nel so trabayu por una Secretaria Xeneral, de la que dependen los órganos de trabayu técnicu, alministrativos y xurídicos necesarios pal cumplimientu de los sos fines. En total, el CSN cuenta con una plantía de más de 450 trabayadores, con un 62,12% de personal técnicu, especializaos en seguridá nuclear y proteición radiolóxica.

Les sos funciones son les de emitir informes pala autorización de les instalaciones, inspeicionar y controlar el funcionamientu de les instalaciones, proponer correuciones y sanciones, propón reglamentación y edita normativa técnica, conceder llicencies de operación en instalaciones radioactives y nucleares nes sos diverses especialidaes, collaborar en planes de emerxencia y proteición física, controlar la proteición radiolóxica de los trabayores y del públicu en xeneral, vixilar y controlar la calidá radiolóxica del mediu ambiente, collaborar nos programes de proteición radiolóxica de les persones sometíes a procedimientos de diagnósticu o tratamientu médicu con radiaciones ionizantes, informar sobro los criterios pala definición y clasificación de los residuos radiactivos y sobro los planes pala so xestión, collaborar nel cumplimientu de los compromisos contraíos por España en materia de salvaguardia, caltener relaciones oficiales con organismos paecíos estranxeros y participar en actividaes de organismos internacionales, establecer y realizar el siguimientu de planes de investigación en materia de seguridá nuclear y proteición radiolóxica, informar a la opinión pública y a les autoridaes nacionales, autonómiques y llocales y, por últimes, asesorar a los tribunales y a los órganos de les alministraciones públiques en materia de seguridá nuclear y proteición radiolóxica.

El Conseyu ta capacitáu pa suspender la construcción o el funcionamientu de les instalaciones por razones de seguridá. Concede llicencies pales persones responsables de la operación de les instalaciones, estudia la influyencia de les mesmes nel mediu ambiente y establez les llendes y condiciones pal so funcionamientu, de forma que ésti nun suponga un impautu radiolóxicu inaceutable pales persones o el mediu ambiente.

Caltién informada a la opinión pública sobro temes de la so competencia. Tamién informa, añualmente, de les sos actuaciones al Congresu de los Diputaos, al Senáu y a los parlamentos d'aquelles comunidaes autónomes en que'l so territorio ten allugaes instalaciones nucleares, ellaborando un informe añual sobro'l desenvolvimientu de les sos actividaes que ricibe una amplia difusión.

## Biblioteca del CSN
Nes instalaciones del CSN alcúentrase una biblioteca que contién más de 700 volúmenes de tolo rellacionao col campu de la enerxía nuclear, ente los que podemos alcontrar monografíes, informes técnicos, títulos de revistes, normes, informes añuales y congresos.

## Allugamientu
Allúgase'n Madrid (España), e incluye un Centru de Información que funciona a mou de muséu ónde s'espliquen fundamentos sobro les radiaciones ionizantes y pequeños esperimentos pa que los visitantes, principalmente grupos d'estudiantes, oserven l'aición d'estes sobro persones u oxetos.

## Ver tamién
* Centru de Investigaciones Enerxéticas, Medioambientales y Tecnológicas (CIEMAT)

## Referencies

## Enllaces esternos
* Páxina web del Conseyu de Seguridá Nuclear español
* Rede abierta de medición de radiactividá en España
* Actas de inspeición. Conseyu de Seguridá Nuclear. España.