Mariah Carey

**Mariah Carey**  ye una cantante, compositora, productora musical y filántropa d'Estaos Xuníos. So la direición del productor executivu de Columbia Records, Tommy Mottola, Carey llanzó'l so álbum debú *[[Mariah Carey (álbum)|Mariah Carey]]* (1990). Este dio llugar a cuatro senciellos númberu unu consecutivos na llista *[[Billboard Hot 100]]*. Dempués del so matrimoniu con Mottola y l'ésitu de los sos discos posteriores *[[Emotions (álbum)|Emotions]]* (1991), *[[Music Box]]* (1993) y *[[Merry Christmas]]* (1994), Carey establecióse como una de les artistes más vendíes de Columbia. *[[Daydream]]* (1995) fizo historia cuando'l segundu senciellu «One Sweet Day», un dúu con Boyz II Men, pasó un récor de dieciséis selmanes nel *Billboard Hot*, y na actualidá, sigue siendo la cantar con más selmanes acumulaes nel ''Hot 100''. Mientres la grabación del álbum, Carey empezó a esviase de los sos entamos de *[[rhythm and blues]]* y pop y travesó amodo'l *[[hip hop]]*. Esti cambéu musical fíxose evidente en *[[Butterfly (álbum de Mariah Carey)|Butterfly]]* (1997), momentu en que la cantante dixebrárase de Mottola.

Carey dexó Columbia nel añu 2000, y robló un contratu de 100 millones de dólares con Virgin Records. Antes del llanzamientu del so primer llargumetraxe *Glitter* (2001), l'artista sufrió un colapsu físico y emocional y foi hospitalizada por escosamientu severu. Tres la mala receición de la película, mercó'l so contratu por $50 millones, lo que condució a un descensu na so carrera. Robló un multimillonariu contratu con Island Records en 2002 y dempués d'un periodu ensin ésitu, volvió al visu de les llistes con *[[The Emancipation of Mimi]]* (2005). El segundu senciellu del material, ''We Belong Together'', conviértese nel so senciellu más esitosu de la década, polo que la revista *[[Billboard]]* nómalu «el Cantar de la Década». Carey incursionó nuevamente na industria del cine con un papel protagonista bien recibíu en *[[Precious (película)|Precious]]* (2009); foi gallardoniada col premiu a la interpretación más importante nel Festival Internacional de Cine de Palm Springs, y les nominaciones a los Black Reel Awards y los NAACP Image Award.

Nuna carrera que toma más de dos décades, Carey vendió ente 175 y 200 millones de producciones musicales nel mundu, polo que la convierte n'unu de los artistes con mayores ventes de tolos tiempos. En 1998, foi premiada como l'artista más vendida del mundu de la década de 1990 nos World Music Awards, y foi nomada l'artista femenina más vendida del mileniu en 2000. Según la Recording Industry Association of America (RIAA), Carey ye la tercera artista femenina más vendida nos Estaos Xuníos con 63,5 millones d'álbumes certificaos. (Solo detrás de Barbra Streisand que vendió 71,5 millones y Madonna que vendió 64,5 millones). Col llanzamientu de «Touch My Body» (2008), Carey llogró'l so 18ᵘ senciellu númberu unu nos Estaos Xuníos, más que cualesquier otru artista solista. En 2012, Carey allúgase nel segundu puestu de la llista de VH1 de les «100 muyeres más grandes na música», solo detrás de Madonna. Amás de los sos llogros comerciales, Carey ganó cinco premios Grammy, 21 World Music Awards, 11 American Music Awards y 33 Billboard Music Awards. Conocida como «l'ave cantora suprema» pol *[[Llibru Guinness de los récores]]*, ye famosa pol so rexistru vocal de cinco octaves, el so poder, el so estilu melismático y pol usu del rexistru de xiblíu.

## Biografía

### Niñez y mocedá
Mariah Carey nació'l 27 de marzu de 1970, na ciudá d'Huntington, allugada na islla Long Island, que de la mesma ye parte del estáu de Nueva York. Ye una de los trés fíos de Patricia (apellidada Hickey de soltera), una irlandesa ex cantante d'ópera y profesora de cantar; y Alfred Roy Carey, un inxenieru aeronáuticu venezolanu afroamericanu. Los sos padres divorciáronse cuando ella tenía tres años. La familia tuvo que soportar munchos ataques racistes mientres vivíen en Huntington, Carey aseguró qu'envelenaron al so perru y qu'amburaron el coche de la familia. Dempués del divorciu de los sos padres, Carey tuvo poco contautu col so padre y la so madre trabayó en dellos llugares pa sofitar económicamente a la familia. Carey pasó la mayor parte del tiempu sola en casa y dedicóse a la música pa sofitase a si mesma. La so madre enséñala a cantar a los trés años; más palantre Carey empezó a asonsañar a la so madre mientres esta ensayaba la ópera *[[Rigoletto]]* de Giuseppe Verdi n'italianu.

Carey graduóse na escuela secundaria Harborfields High School, allugada en Greenlawn, Nueva York. Carey solía ausentase de la escuela pol so trabayu como cantante n'estudios de grabación locales, arriendes d'ello, el so compañeru moteyóla "Mirage". El so trabayu na escena musical de Long Island dio-y la oportunidá de collaborar con músicos como Gavin Christopher y Ben Margulies, esti postreru ayudóla a componer música pa la so maqueta discográfica. Dempués de camudase a Nueva York, Carey trabayó en dellos llugares pa pagar l'arriendu, y completó quinientes hores d'estudios nuna escuela de guapura. Más palantre, trabayó como cantante de respaldu vocal de la cantante portorricana Brenda K. Starr.

En 1988 Carey acompañó a Starr a una fiesta onde s'atopaba Tommy Mottola, presidente de la compañía Columbia Records; Starr apurrió la maqueta musical de Carey a Mottola, esti escuchóla al salir de la fiesta y quedó impresionáu, al momentu volvió a la fiesta pa buscar a Carey, pero esta yá se colara. Más tarde Mottola ufiertó-y un contratu de grabación cola so compañía. Años dempués la revista *[[Vibe (revista)|Vibe]]* comparó la hestoria de Carey col cuentu de La Cenicienta.

## Carrera musical

### 1990-1992: Primeros ésitos comerciales
A mediaos del añu 1990, Carey publica'l so álbum debú, tituláu *[[Mariah Carey (álbum)|Mariah Carey]]*, pal cual escribe la gran mayoría de los cantares que lu componen. Mientres la grabación, ella espresa la so insatisfaición coles collaboraciones de los productores Ric Wake y Rhett Lawrence, quien los executivos de Columbia Records designaren pa faer al álbum más vidable comercialmente. Sofitáu por un altu presupuestu de promoción, l'álbum llega al primer puestu de la llista d'Estaos Xuníos *[[Billboard 200]]*, onde permanez delles selmanes. La *Recording Industry Association of America* certificó con nueve discos de multi platín a Mariah Carey, que denotan ventes averaes a los nueve millones d'unidaes vendíes solo n'Estaos Xuníos; internacionalmente vendió más de trece millones.
En 1991 gana dos premios Grammy, nes categoríes de "Meyor artista nuevu" y "Meyor interpretación vocal femenina de pop" (pol senciellu "Vision Of Love").

A finales de 1991, Carey llanza *[[Emotions (álbum)|Emotions]]*, el so segundu álbum d'estudiu, con un soníu más cercanu a los xéneros musicales Motown y Soul. Nesti álbum trabaya colos productores Walter Afanasieff y Civillés & Cole (del grupu musical C&C Music Factory). El primer senciellu llamáu "Emotions" al igual que l'álbum, producíu por ella mesma, llega al puestu númberu unu na llista *[[Billboard Hot 100]]*, siendo'l quintu senciellu de la cantante en llograr algamar esi allugamientu en dicha llista d'ésitos. A pesar del ésitu del primer senciellu, l'álbum nun algamar el primer llugar na cartelera de los discos más vendíos. Les crítiques fueron mistes, la revista *[[Rolling Stones]]* describió a *Emotions* como "más de lo mesmo, ensin material interesante". Sicasí, nos premios Grammy de 1992 foi nomada como "Meyor interpretación vocal femenina de pop".

Magar mientres esti periodu Carey cantaba en direuto de manera ocasional, el mieu escénico tórga-y realizar una xira de conciertos, polo que munchos medios de comunicación especulen que les altes notes vocales demostraes pola cantante nos sos álbumes, nun yeren más que preseos sintetizaos nun estudiu. En 1992, la cantante realiza'l so primer conciertu acústicu en direuto nel programa especial *[[MTV Unplugged]]*, onde demuestra que les sos capacidaes vocales yeren reales. Ellí interpreta dellos cantares pertenecientes a los sos dos primeros discos, y amás añade una versión del cantar "I'll Be There" de The Jackson 5, interpretada a dúu col so cantante de respaldu vocal Trey Lorenz. Por cuenta de los altos niveles d'audiencia rexistraos, el conciertu foi publicáu como álbum en xunu de 1992. El primer cenciellu foi "I'll Be There", apuerta a un de los cantares más populares del añu. Llega al puestu númberu unu na llista de popularidá d'Estaos Xuníos *Billboard Hot 100*, convirtiéndose nel sestu senciellu de Carey que llograba esta fazaña y primero de Lorenz. Tamién llogró la primer posición nes llistes de popularidá d'Europa. Los comentarios escontra l'álbum en direuto de Carey, fueron inclusive más positivos que los de los sos dos álbumes anteriores, la revista *[[Entertainment Weekly]]* comenta que ye "la grabación más fuerte y genuinamente musical qu'enxamás fixo, ¿Esta interpretación en direuto va ayudar a tomar los sos primeros pasos escontra la crecedera?".

### 1993-1996: Popularidá internacional establecida

"Ye la cantante femenina que más discos vendió na década de los 90" superando a The Beatles y Michael Jackson.

En xineru de 1993, Mariah Carey casóse col presidente de la compañía Columbia Records Tommy Mottola.

N'agostu del mesmu añu, salió a la venta *[[Music Box]]*, el tercer álbum d'estudiu de la cantante. El productu musical recibió comentarios variaos, la revista *[[Billboard]]* describir como un "corazón furáu", amestando que yera la más elemental de les publicaciones de Carey y que "la so voz euritmia atopar nuna sincronización natural colos cantares"; ente que la revista *[[Rolling Stones]]* comentó que "la voz de Carey podría mover un camión", y comparó munches de los cantares colos anteriores ésitos de Whitney Houston, anque tamién señaló que la mayoría de les lletres nun yeren más que "clixés del soul"; per otru llau la revista *[[Time (revista)|Time]]* foi menos optimista, comentando que "*Music Box* paez superficial y casi ensin pasión... Carey podría ser una gran cantante de pop/soul, sicasí una vegada más resultó mediocre como Salieri"; Carey respondió a esti comentariu señalando lo siguiente:

Comercialmente *Music Box* foi muncho más esitosu que los sos antecesores. Los dos primeros senciellos "Dreamlover" y "Hero" llegaron al númberu unu de la llista de popularidá d'Estaos Xuníos *[[Billboard Hot 100]]* y fueron certificaos de platín pola RIAA, ente que tuvieron ésitu moderáu nel restu de los países del mundu. El tercer senciellu, "Without You" tuvo un enorme ésitu n'Europa, llegando al primer llugar de les llistes de popularidá de la mayoría de los países del continente.
Hasta'l momentu *Music Box* sigue siendo l'álbum más vendíu de Mariah Carey nel mundu, hasta la fecha envalórase que se vendieron aproximao trenta millones d'unidaes.
A fines de 1993, Carey realizó la so primer xira de conciertos n'Estaos Xuníos coles mires de promover l'álbum; la crítica nun foi benévola, pero toles entraes a los sos conciertos escosáronse rápido.

Nel últimu trimestre de 1994, Mariah Carey grabó xunto a Luther Vandross una versión del cantar "Endless Love" de Lionel Richie con Diana Ross; teniendo un ésitu notable nel mundu.

A fines de 1994, Carey publicó *[[Merry Christmas]]*, un álbum navidiegu compuestu por himnos clásicos y material nuevo. L'álbum recibió crítiques mistes, la guía musical All Music comentó que la versión de "O Holy Night" pretende sonar como un cantar de "alta ópera" y que la versión bailladera del himnu "Joy To The World" suena horrible. Comercialmente *Merry Christmas* foi bien esitosu, siendo hasta'l momentu l'álbum navidiegu más vendíu de la hestoria y l'álbum navidiegu más esitosu en Xapón; per otru llau el senciellu "All I Want For Christmas Is You" tuvo un enorme ésitu mundial, llogrando reingresar nes llistes de popularidá mundiales cada fin d'añu, siendo hasta'l momentu'l senciellu de Carey más vendíu globalmente y considerada el cantar navidiegu de los postreros 20 años más popular.

En 1995, Carey edita *Daydream* el so quintu álbum d'estudiu, llogrando un ésitu enorme tantu n'USA como alredor del mundu. El primer senciellu "Fantasy" debutó direutamente nel númberu 1 del Hot 100, siendo la primer artista femenina en consiguir esta fazaña y la segunda polo xeneral, entós que "You're not Alone" de Michael Jackson llograr meses tras. El senciellu sampleaba un cantar de los años 1980 "Genious of Love" y Carey preparó un remix xunto al raperu Old Dirty Bastard, col cual sorprendió a muncha xente, pos Carey taba firmemente establecida como reina de les balaes. Foi la primer vegada qu'una artista establecida nel Pop/R&B combinaba comercialmente el so estilu col rap, lo cual marcaría un enclín qu'a esta fecha convirtióse nuna norma de cualquier estrella pop, dende Britney Spears hasta Madonna, toos viéronse influyíos pol trabayu de Carey. "Fantasy" caltener por ocho selmanes comandando el hot 100 y foi certificáu por ventes de 2 millones de copies n'USA. El segundu senciellu sería entá más esitosu, "One Sweet Day" una collaboración col grupu Boyz II Men, tamién debutaría nel númberu 1 na cartelera de senciellos, convirtiendo a Carey na primer artista en llograr tal fazaña y caltendríase pola increíble cantidá de 16 selmanes nesa posición, convirtiéndose nel senciellu con más selmanes nel númberu 1, récor que sigue vixente. Al igual que'l senciellu anterior foi certificáu doble platín. El tercer senciellu "Always Be My Baby" siguiría l'ésitu de los anteriores, anque en menor midida, debutando nel puestu 2 nel Hot 100 y algamando el númberu 1 por dos selmanes. Sicasí caltúvose como unu de los senciellos más populares de Carey, foi certificáu platín por ventes de más d'un millón de copies n'USA. Esti senciellu marcó la so primer collaboración col relativamente desconocíu Jermaine Dupri, quien trabayó consecuentemente con Carey dende entós. Foi'l postreru senciellu editáu n'USA, anque un cuartu "Forever" llanzar con ésitu en dellos países d'Europa. Tamién figuró na cartelera pop y llogró'l númberu 2 na cartelera adultu contemporaneu pero al nun tar a la venta como senciellu nun pudo ingresar al Hot 100. Los críticos reconocieron de forma unánime la evolución de Carey como compositora y nos Grammys algamó 6 nominaciones incluyendo "Grabación del Añu" (por "One Sweet Day") "Meyor Álbum Pop", "Álbum del Añu", "Meyor Interpretación Vocal" por "Fantasy". A pesar de ser la gran favorita en dellos rubros, Carey nun llogró un solu gallardón. Los Grammys ufiertaron una vaga escusa que queríen resta-y la predictibilidad a los Grammys, refiriéndose al gran favoritismu de Carey que diba acompañáu d'una inmensa popularidá y de un ésitu inéditu pa una cantante femenina. La debacle de los Grammys nun amurnió a Carey, quien se coló a Xapón onde ufiertó cuatro conciertos nel Tokyo Dome con capacidá pa 50 mil persones, onde escosó los boletos en poques hores. Selmanes dempués consiguiría con "One Sweet Day" el récor de más selmanes consecutives y acumulaes nel númberu 1. Carey tamién realizaría conciertos n'Europa (la so primer xira nel vieyu continente) escosando los boletos en toles sos presentaciones.

### 1997-2000: Independencia y nueva imaxe

En 1997, Carey anuncia la so separación de Tommy Mottola. El divorciu otorgar al añu siguiente. Tres la rotura del so matrimoniu, la cantante contrata a un nuevu publicista y representante. Mientres esti periodu tamién compón y produz cantares pa les bandes Allure y 7 Mile, al traviés del so sellu discográficu Crave Records.

En setiembre de 1997 llanza a la venta *[[Butterfly (álbum de Mariah Carey)|Butterfly]]*, el so sestu álbum d'estudiu. Contién xéneros musicales como hip-hop y pop. La cantante señala que'l fechu d'incluyir xéneros más urbanos yera daqué que siempres quixera faer, pero esclaria que nun quier convertise en rapera. *Butterfly* algamó los primeros puestos de les llistes de popularidá d'Estaos Xuníos, Xapón, Países Baxos, Italia, España, Reinu Xuníu, Bélxica y Suiza.

El primer senciellu pa la promoción del álbum foi "Honey", escritu por Carey, Puff Daddy, Stevie J, Q-Tip, Bobby Robinson, Stephen Hague, Ronald Larkins, Malcolm McLaren y Larry Price. Esti convertir nel so 12ᵘ tema musical en llegar al puestu númberu unu na llista *[[Billboard Hot 100]]*. Los siguientes senciellos del álbum ("Butterfly", "Breakdown" y "The Roof") nun se llanzaron oficialmente n'Estaos Xuníos. Por ello, magar que tuvieron una bona aceptación del públicu, nun llogren entrar a la llista *Billboard Hot 100* anque algamen el Top 15 na llista de cantares más radiaos, titulada *[[Hot 100 Airplay]]*. El quintu y postreru senciellu de *Butterfly* foi "My All", que apuerta a un de los cantares más populares de 1998. Entra al Top 10 de Reinu Xuníu, Brasil, Francia y Suiza, amás de llega al Top 20 en munchos otros países. N'Estaos Xuníos convertir nel so decimotercer númberu unu nes llistes d'ésitos y la RIAA certificar como discu de platín.

En 1998, Carey contribúi a la banda sonora de la película animada *[[El príncipe d'Exiptu]]*, cantando xunto a Whitney Houston el cantar "When You Believe". La tema llogra ganar el premiu Óscar al meyor cantar orixinal. En payares d'esi añu publica'l so primer álbum recopilatorio, *[[Number 1's (álbum de Mariah Carey)|#1's]]*; siendo tou un ésitu en ventes. Llega al cuartu puestu de llista *[[Billboard 200]]*, ente qu'en Xapón llogra vender más de tres millones de copies, siendo l'álbum d'un artista de llingua non asiática más vendíu nesi país. Nesi mesmu añu, la cantante participa n'unu de los programes especiales de mayor prestíu, *[[VH1 Dives]]*.

N'ochobre de 1999 publica'l so nuevu álbum *[[Rainbow (álbum de Mariah Carey)|Rainbow]]* que llega al númberu 2 de les llistes d'Estaos Xuníos. "Heartbreaker" el primer single xunto al raperu Jay Z llogra convertise nel so decimocuartu númberu 1 en EE.&nbsp;UU. mientres 2 selmanes. L'artista bate'l récor de The Beatles al tar 60 selmanes nel númberu 1 de la llista de singles, (por 59 de The Beatles, anque inda por detrás de Elvis), anque'l cantar nun foi demasiáu radiada, pero si llogró les más altes ventes d'esi añu. Oficialmente ye la primer collaboración de R&B y hip hop n'algamar el primer llugar de les llistes d'Estaos Xuníos. Anque la so collaboración con ODB en Fantasy marcó un finxu históricu, foi un remix, a diferencia de "Heartbreaker" que la so lletra y música orixinal incluyía la participación de Jay Z.

En febreru de 2000, l'artista consigue'l so decimoquintu númberu 1, con "Thank God I Found You", a dúu con Joe y 98 Degrees. Conviértese asina na única artista en tener siquier un númberu 1 cada añu de la década de los 90.
N'ochobre de 2000 consigue'l so segundu númberu 1 en Reinu Xuníu gracies a la versión de "Against All Odds" de Phil Collins, a dúu col grupu irlandés Westlife. Y finalmente nesi mesmu añu, dempués de la promoción de *Rainbow* dixebrar de Columbia Sony Music, marcando con ello un nuevu entamu a nivel profesional.

### 2001-2004: Problemes personales y profesionales
N'abril de 2001 Carey dexa Columbia y firma con Virgin por un contratu de 21 millones de dólares per álbum, siendo l'artista meyor pagada na hestoria del discu, solo por detrás de Janet Jackson. El contratu contemplaba 4 álbumes y la opción a un quintu.

En xunu de 2001 publica "Loverboy", el primer senciellu del so nuevu trabayu, que ye tamién el de la so primer película *Glitter* (estrenada en setiembre d'esi añu) y llogra ser númberu 2 en Billboard. La crítica estroza la película, l'álbum algama'l númberu 7 n'EE.XX., consiguiendo la certificación de platín. En xunetu de 2001 hospitalicen a Carey por cuenta de cansanciu físicu y psíquicu estremos y retárdase un mes l'apaición del álbum xunto a la película del mesmu nome, que debuten el 11 de setiembre del 2001 (día de los atentaos en Nueva York y destrucción de les Torres Ximielgues) xunto a la so película. A pesar de los sos problemes consigue cantar el so himnu *Hero*, dientro de los especiales con motivu del 11 de setiembre. N'avientu canta ante les tropes d'Estaos Xuníos en Kosovu. Nesi mesmu mes Columbia publica *Greatest Hits*, un nuevu recopilatorio de los sos más grandes ésitos que llogra vender un millón de copies en EE.&nbsp;UU..

N'avientu de 2001, EMI, propietaria de Virgin, decide romper el contratu de Carey por cuenta de que les ventes de pocu más de 3 millones de copies del discu *[[Glitter (álbum)|Glitter]]* nun recuperen la gran inversión. En febreru de 2002 les dos partes lleguen a un alcuerdu pa rescindir el contratu y l'artista recibe 28 millones de dólares como compensación. Carey caltuvo'l pagu de 21 millones de dólares pol álbum, polo que'l total d'ingresos de la so rellación con Virgin xubió a US$ 49 millones nos meses que duró la rellación comercial. Pero Carey nun taría enforma tiempu ensin discográfica, una y bones pocos meses dempués roblaría con Universal que trataba de contratala dende diba dalgún tiempu.

En xunu de 2002, l'artista funda MonarC Music, la so propia compañía, baxu tutelar de Island Records. Con unes premises muncho más modestes, la cantante publica n'avientu de 2002 *[[Charmbracelet]]* sol nuevu sellu, col qu'intenta volver asitiase nel panorama internacional. L'álbum algama'l 3 n'EE.XX., pero sume rápido de les llistes de discos más vendíos. "Through The Rain" el primer single llega al númberu 8 en Reinu Xuníu. Sicasí, n'EE.XX. foi un fracasu comercial pa l'artista.
Los sos dos siguientes singles, "Boy (I Need You)" y "Bringin' On The Heartbreak" nun consiguieron entrar a les llistes de los cantares más esitosos nin remontar les ventes del álbum, que vendió en total 1,3 millones de copies n'EE.XX.

El so conceptualidad, el so calter íntimu y personal, la mínima promoción y el cambéu na téunica vocal de la cantante, son los motivos que dalgunos consideren polos que *Charmbracelet* nun consigue les mires previstes.

### 2005-2007: Torna al mandu de la escena musical

Dos años más tarde, dempués de conocer el fracasu; con una mayor distribución, una nueva imaxe más llimpia y un regresu a los sos raigaños, llega *[[The Emancipation of Mimi]]*, llanzáu'l 12 d'abril de 2005 que la llevó de nuevu al númberu 1 de la llista de los álbumes más vendíos n'Estaos Xuníos.

En xineru llanza "It's Like That", senciellu que lu ayudar a recuperar el so ésitu, pero que foi namái un aperitivo de lo que taba por llegar.
N'abril de 2005 consigue'l tan allampáu decimosestu númberu 1 col senciellu "We Belong Together", dempués de 5 años de nun asitiar una tema nel primer puestu de les llistes n'Estaos Xuníos. Esti cantar foi un ésitu atayante especialmente en dichu país, onde permaneció 14 selmanes no más alto de la llista de singles y convirtióse nel cantar más radiáu de la hestoria, percima de Hollaback Girl de Gwen Stefani; tamién foi númberu 2 nel Reinu Xuníu, amás de ser númberu 1 en dellos países más y tan alloñaos como Australia.
En xunetu, llanza'l tercer single del so "Emancipación": "Shake It Off", que se caltuvo nel númberu 2 n'Estaos Xuníos por 6 selmanes, por detrás de "We Belong Together", convirtiéndose na única artista femenina que consiguió asitiar coles mesmes dos canciones distintes nos puestos 1 y 2 respeutivamente.

N'ochobre de 2005, Sony Music, decide re-editar *[[Greatest Hits (álbum de Mariah Carey)|Greatest Hits]]* nel Reinu Xuníu, llegando al númberu 7 y vendiendo más de mediu millón de copies en 3 meses (ye certificáu doble platín). Estes ventes, xuníes a les de *[[The Emancipation of Mimi]]*, faen que l'artista devasara'l millón de copies vendíes, y asitiárase nel #2 en ventes nel Reinu Xuníu nel añu 2005.
N'Estaos Xuníos, Columbia reeditó *[[Merry Christmas]]* a finales d'ochobre, nuna edición especial DualDisc (CD+DVD, incluyendo un remix inéditu).

En payares de 2005, Island Def Jam llanza la reedición de *[[The Emancipation of Mimi]]*, con 4 cantares nuevos y un DVD, fechu que consigue remontar de nuevu'l compautu, por que finalmente acabe 2005 con 5 millones de discos vendíos n'Estaos Xuníos, convirtiéndose contra tou pronósticu nel discu más vendíu d'esi añu na nación.

El 8 d'avientu, dar a conocer les candidatures a los Grammy 2006, a los que Carey consigue optar en 8 categoríes. El 22 d'avientu, consigue, con *Don't Forget About Us*, el so decimoséptimu númberu 1 n'Estaos Xuníos, y con ello empata con Elvis Presley nel segundu llugar d'artistes con más númberos unu (por detrás de The Beatles, con 20).
El 8 de febreru de 2006 celébrase la ceremonia de los Grammy, onde Carey consigue tres premios, nes categoríes de Meyor Vocalista Femenina de R&B, Meyor Cantar de R&B (por "We Belong Together") y Meyor Álbum de R&B Contemporaneu por (*The Emancipation of Mimi*).

Mientres el branu de 2006 embarcar nuna nueva y esitosa xira mundial, *The Adventures Of Mimi*, que se convierte n'unu de los tours más esitosos del añu llogrando escelentes crítiques.

Pa 2007, Carey consigue dos nominaciones más al Grammy, por Meyor Cantar de R&B y Meyor Interpretación Vocal Femenina de R&B por "Don't Forget About Us".

Mientres 2007 púdose escuchar a Carey en collaboraciones, tantu col solista Twista, como colos raperos del grupu Bone Thugs N Harmony na tema "Lil' L.O.V.E." nel cual tamién collaboren artistes como Jermaine Dupri y Bow Wow.

A finales de setiembre de 2007, llanzó'l so arume debú, M by Mariah Carey, so la firma Elizabeth Arden, que collechó bones crítiques ente los espertos y foi nomada a un premiu Fifi.

El 16 de payares de 2007 publicóse l'álbum d'Aretha Franklin *[[Jewels In The Crown: Duets With The Queen Of Soul]]* y nél puédese oyer el cantar "Chain of Fools" a dúu con Mariah Carey.

El 19 de payares del mesmu añu, salió al mercáu'l DVD de la xira de *The Adventures of Mimi*. Esti DVD Doble ye'l primer conciertu que saca dende Around The World (1999) y amás del conciertu grabáu en Anheim, California, inclúi un documental del tour, un karaoke y un curtiu, *Lovers And Haters*, dirixíu por Spike Lee, nel que Mariah reflexa les dos cares de la xente que l'ama y que la odia. El llabor de producción del DVD corrió al cargu de Ken Ehrlich, so la compañía Live Nation.

### 2008 - 2009: ''Y=MC²'' y ''Memoirs Of An Imperfect Angel''
Carey pasóse tou 2007 trabayando nel so nuevu álbum que prometía un gran ésitu. Dempués de tanta espera por fin publicar el primer senciellu en febreru de 2008 "Touch My Body" qu'algamó'l númberu unu n'Estaos Xuníos na llista *[[Billboard]]* Hot 100 na selmana del 2 d'abril de 2008 con 286.000 descargues dixitales na so primer selmana de disponibilidad nesti formatu. Esa suma supera les 277.000 descargues coles que la so compañera de sellu, Rihanna, caltenía'l récor col so ésitu "Umbrella".

"Touch My Body" convertir nel decimoctavu númberu unu de la Diva nel Hot 100, convirtiendo a Carey na artista solista con más senciellos númberu unu en dicha llista yá que superó a Elvis Presley que caltenía'l récor con 17, y en disposición de superar a The Beatles que tienen 20 númberos unos.

El 15 d'abril de 2008, salió a la venta la so 11ᵘ álbum d'estudiu, *[[Y=MC² (álbum de Mariah Carey)|Y=MC²]]*, debutando nel Nº 1 de les llistes norteamericanes y top 10 en más de 15 países. Na so primer selmana nel mercáu, el discu vendió 463.000 copies n'Estaos Xuníos siendo d'esta forma'l debú comercial más esitosu de la so carrera. En solu 2 selmanes yá s'atopaba nel 3ᵘ puestu como'l discu más vendíu de 2008, y lleva 1.100.000 copies vendíes n'Estaos Xuníos, con un total de casi 2 millones en tol mundu.

La so película *[[Tennessee (película)|Tennessee]]* estrenar na primavera de 2008, na que yá foi premiada como meyor actriz nun festival de cine norteamericanu.

El segundu senciellu de *Y=MC2* foi "Bye Bye" llanzáu'l 14 d'abril y qu'escareció de promoción y namái llegó al númberu 19 de Billboard. El 1 de xunetu "I'll Be Lovin' O Long Time" foi llanzáu como tercer senciellu n'Estaos Xuníos ente qu'en Xapón foi llanzáu a mediaos de xunu.

EL 28 d'ochobre foi llanzáu y añadíu el cuartu single de Mariah "I Stay In Love" a les radios norteamericanes; el videu foi producíu y empobináu pol so maríu'l raperu Nick Cannon, filmáu en Las Vegas nel club nocherniegu "The Bank (Bellagio)"

A principios de 2009 el cantautor y productor de The-Dream, anunció qu'él y Mariah Carey yá empezaren a trabayar nel so próximu álbum d'estudiu; señaló que básicamente taben tratando de faer un "álbum de grandes ésitos, ensin recurrir a los sos grandes ésitos".

Carey escribió nel so Twitter que taba trabayando en Miami con James "Big Jim" Wright y Christopher "Tricky" Stewart, con quien yá terminara dos canciones. Esi mesmu mes los productores Brian Michael Cox y Jermaine Dupri anunciaron al traviés de Twitter qu'al pie de Carey crearen un cantar llamáu "100%", qu'amás de ser incluyida nel so nuevu álbum, tamién va ser la tema principal de la película "Precious", na que Carey tamién actúa. En mayu de 2009, Carey reveló en Twitter que llueu s'axuntará nel estudiu col productor Timbaland. Per otra parte, el periódicu New York Post reportó que Carey pretendía grabar una versión del cantar "I Want to Know What Love Is" de la banda Foreigner, pal so nuevu álbum.

El día miércoles 20 de mayu, Mariah Carey anunció al traviés de Twitter el títulu del nuevu álbum: *Memoirs of an Imperfect Angel*. Un álbum bien personal como ella espresar. El mesmu día, Antonio L.A. Reid tocó un cantar tituláu "Hate O" nun eventu de la compañía Island Def Jam. El 9 de xunu Mariah Carey anunció al traviés de Twitter que'l primer single del so nuevu álbum va llamase "Obsessed" y que diba tar disponible nes radios dende'l 16 del mesmu mes.

Island Def Jam anunció que'l nuevu material de Mariah taría nes tiendes el día 25 d'agostu. Por cuenta de que l'álbum nun taba termináu, este sufrió dos retrasos, el primeru pal 15 de setiembre y saldría a la venta'l día 29 de setiembre de 2009. Mentanto'l so nuevu senciellu "Obsessed" taba yá a la venta (de manera dixital) dende'l 7 de xunetu.
El videu foi dirixíu por Brett Ratner, siendo'l séptimu videu nel que collabora con Mariah. Primeramente collaboró en "I Still Believe" (1998), "Heartbreaker" (1999), "Thank God I Found You" (2000), "It's Like That" (2005), "We Belong Together" (2005) y "Touch My Body" (2008).

### 2010 - 2011: Venti años de carrera y primer embaranzu

A principios de 2010 Mariah terminó la so xira Angel's Advocate, que foi una de les más codaloses de la temporada, selmanes más tarde ye presentada como la voz oficial de los **Xuegos Olímpicos d'Iviernu 2010** y saca un senciellu tituláu **100%**, tamién nesti mesmu periodu saca dos senciellos más titulaos *Up Out My Face* y *Angel's cry*, que tuvieron un moderáu ésitu nes llistes d'Estaos Xuníos.
Nel 2010 Mariah tuvo munches presentaciones como nos Annual Academy Awards, los Palms Spring Festival nel cual foi-y apurríu un premiu a la Meyor Actriz de repartu pola so película *Precious*.

Amás de llanzar la so nueva coleición d'arumes llamada "Lollipop Bling" nos que s'atopen Honey, Ribbon y Mine Again la cual tuvo ésitu en ventes.
Mariah col so decimosestu númberu unu llamáu "We Nelong Together" sigue apaeciendo na llista de los cantares con públicu d'audiencia más altu (25 de xunu 2010), 212.100.000, 9 de xunetu 2005 foi la selmana que tuvo nel cumal.
Tamién Mariah Carey, xunir a la llista d'estrelles que brindaron les sos voces pa la tema de caridá pa recaldar fondos pa les víctimes haitianes.

A finales d'ochobre de 2010, anunció'l so embaranzu tres meses d'especulación.
En payares de 2010 salió a la venta'l so segundu discu de Navidá, tituláu *Merry Christmas II you*. N'España salió a la venta'l 15 de payares de 2010.

El 30 d'abril de 2011 dio a lluz a los sos fíos. Los fíos de Mariah Carey llámense Moroccan Scott Cannon y Monroe Cannon. El fíu de Mariah Carey, Moroccan Scott, llámase asina porque la pidida foi na sala de tar de la so casa en Los Angeles que ye d'estilu marroquín y porque Scott ye'l segundu nome del so maríu. La neña llámase Monroe porque Marilyn Monroe foi una gran inspiración pa Mariah Carey. Y la neña nun tien segundu nome porque la madre tampoco la tien.

El 24 d'agostu de 2011, la revista *[[People]]* confirmó que Mariah va participar na edición norteamericana de The X Factor como mentora, convidada personalmente por Simon Cowell. A principios d'ochobre de 2011 confirmóse que Mariah Carey collaboraría nel discu de Navidá de Justin Bieber, faciendo un dueto del so propiu clásicu navidiegu, "All I Want For Christmas Is You".

### 2012-2014: Regresu a la escena musical y fichaxe por American Idol
El 21 de xunetu de 2012, Mariah Carey anunció al traviés de la so cuenta de Twitter, qu'a empiezos d'agostu d'esi mesmu añu llanzaría'l so nuevu senciellu, «Triumphant (Get 'Em)», una tema movida que cunta cola collaboración de los raperos Rick Ross y Meek Mill. El 23 de xunetu confirmó personalmente que sería xuráu na docena edición d'American Idol, qu'empezó les sos emisiones en xineru de 2013. El 6 de febreru de 2013, Disney, al traviés d'un comunicáu de prensa, informó que Mariah Carey sería la encargada de realizar la banda sonora de *[[Oz the Great and Powerful]]*. El cantar "Almost Home" salió a la venta'l 19 de febreru de 2013, unos meses enantes del llanzamientu del primer senciellu del so nuevu discu, *#Beautiful*, que cuntó cola participación del cantante Miguel.

A pesar que'l discu taba previstu pal 23 de xunetu de 2013, el mesmu foi retardáu indefinidamente. Mariah Carey sufrió un grave accidente de costazu'l 8 de xunetu de 2013, obligándola a paralizar la promoción del so nuevu trabayu, presumiblemente hasta empiezos de 2014. El 7 d'ochobre de 2013 confirmóse oficialmente que Mariah Carey contrataría al so collaborador de tola vida, Jermaine Dupri, como nuevu representante de l'artista. El 12 de febreru de 2014 salió a la lluz «You're Mine (Eternal)», el que va ser el primer senciellu del so nuevu discu, previstu finalmente pal 27 de mayu de 2014.

Carey n'avientu de 2014 entamu un espectáculu añal navidiegu denomináu All I Want for Christmas Is You: A Night of Joy and Festivity. Trátase de la primera residencia de conciertos de la cantante, desenvuelta nel Beacon Theater, que la so capacidá ye de más de 2.000 asientos, de Nueva York.

### 2015-presente: Residencia en Las Vegas y #1 To Infinity

El 15 de xineru, Carey anunció que diba faer una residencia en The Colosseum del Hotel Caesars Palace en Las Vegas. Ella confirmó l'alcuerdu pa la so residencia nuna entrevista pa The Ellen Dexeneres Show. Falando sobre la residencia, Carey dixo "Voi faer la mio primer residencia en Vegues nel Caesars. Este ye un eventu especial pa mi. Y de nuevu, espero que los fans esfruten esto porque voi cantar, daqué inspiráu nel mio discu #1's y esto ye una versión actualizada colos dieciocho númberos unu. Afortunadamente otra xente va esfrutar d'esto. Nunca lo fixi enantes". Más tarde comentó, "Ye un nuevu capítulu pal mio y toi bien emocionada con ello". Coincidiendo cola so residencia, Carey va llanzar #1 To Infinity, un recopilatorio de los sos grandes ésitos que va contener los 18 númberos unu de la llista Billboard Hot 100. Dichu álbum va salir a la venta'l 18 de mayu de 2015 y va incluyir un nuevu cantar, Infinity. L'estrenu del cantar y el videoclip empobináu por Brett Ratner va producise'l 27 d'abril. #1 To Infinity va ser el so primer discu pa Epic Records, discográfica perteneciente a Sony Music Entertainment cola que robló en febreru de 2015 n'abandonando Universal Music Group en xineru.

## Arte ya influencies

Carey dixo que dende la so infancia tuvo influyida por músicos R&B y Soul como Billie Holiday, Sarah Vaughan, Gladys Knight, Aretha Franklin, Al Green y Stevie Wonder. La so música contién fuertes influencies Gospel polo que tamién vale destacar a los sos cantante de Gospel favoritos ente los que destaquen The Clark Sisters, Shirley Caesar y Edwin Hawkins. Cuando Carey empezó a incorporar soníos Hip hop al so material, surdió la especulación de que taba aprovechando la popularidá del xéneru; pero nuna entrevista cola revista *[[Newsweek]]* dixo: *"La xente a cencielles nun entiende, yo me crie con esa música"*. Tamién espresó la so reconocencia por raperos como The Sugarhill Gang, Eric B. & Rakim, los Wu-Tang Cla, The Notorious B.I.G. y Mobb Deep, esti postreru collaboró nel senciellu de Carey "The Roof" (1998).

Comparóse a Carey con Whitney Houston pola so voz, el so estilu musical y el so nivel d'ésitu. Garry Mulholland llamar "les princeses de wails" poles sos virtuoses voces y los sos cantares d'amor empobinaes a un públicu de pop más maduru. Pero a fines de la década de los noventa Carey empezó a usar ropa revelador, lo que marcó una etapa de transición nel so carrera y alloñar d'esa imaxe.

## Voz

### Tipu de voz

Mariah Carey tien un rexistru de sopranu y toma cinco octaves. Ocupó'l primer llugar en MTV de 2003 y cuenta regresiva de la revista *[[Blender (revista)|Blender]]* de les 22 meyores voces na música, según lo votao polos fanes y llectores nuna encuesta en llinia. Hai quien aseguren que la voz de Mariah Carey ye la voz más poderosa acústicamente nel mundu de la música. Ella tamién llogró'l segundu llugar na llista de Cove revista de "Los 100 vocalistas pop escepcional". Tocantes a la so voz, Carey dixo:

"Tengo nódulos nes mios cuerdes vocales. La mio madre diz que los tuvi desque yera neña. Ye por eso que tengo'l rexistru altu y el rexistru de Belts ya inda puedo ser ronca. La única cosa que realmente afecta la mio voz ye'l suañu. Dacuando, si toi escosada, nun puedo dar la nota bien alta. Los mios médicos amosáronme los mios cuerdes vocales y por eso puedo dar les notes altes. Ye una parte de la migollu que non munches persones usen-la parte cimera. La mio voz natural ye baxa. Tengo una voz ronca. Soi realmente más qu'una contraltu. Pero la mio voz ventilada pue ser altu si toi folgada. [...] Cuando yo yera pequeña, gustábame falar nesti xuxuriu bien alto, y la mio madre dicía daqué como, "Nun sías risible". Pensé que si puedo falar asina, tamién puedo cantar asina. Asina que empecé a [ella xube y xube y xube] acabando de xugar un pocu con ella. Asina que practiqué y practiqué, y ella dicía daqué como, "Te vas faer dañu." Yo dicía-y, nun fai dañu. Si yo fora a tratar de dar belts de dos octaves más baxu sería una tensión".

Tocantes al so tipu de voz, Carey dixo qu'ella ye alto, ente que el barítonu francoamericanu y profesor de cantar nel Conservatoriu de París, Malcolm Walker afirma qu'ella ye sopranu, "porque'l rexistru cimeru ye muncho más saludable que'l rexistru más baxu." Sicasí, dientro de les formes contemporánees de la música, los cantantes son clasificaos pol estilu de música que canten. Anguaño nun hai nengún sistema de voz autorizada dientro de la clasificación fora de la música clásica. Fixéronse intentos d'adoptar clásicos términos de tipu de voz a otres formes de cantar, pero ellos son revesosos, porque'l desenvolvimientu de les categorizaciones de voz clásica facer col entendimientu de que la cantante podría amplificar la so voz coles sos resonadores naturales, ensin micrófonu.

La voz de Carey describióse como "rica y ronca" nel rexistru más so - daqué "distendíu" nes sos partes más baxes, "arrondada" y "caliente" o "entecortada "y" delgáu "nel rexistru mediu, con un "puru" y completu "rexistru de bandes" que "funciona perbién" y una "fácil" voz de cabeza, que ye "la so voz verdadera". Carey tamién tien un " whistle register". Nuna entrevista cola cantante, Ron Givens de la revista Entertainment Weekly describir asina: "Nun solu golpe curtiu, paézse-y a glayar y ruxir al empar: whistle register".

### Influencies
En delles oportunidaes ella citó a Minnie Riperton como la so mayor influyencia tocantes a téunica vocal y declaró que dende pequeña trataba d'asonsañar les altes notes de Riperton y qu'asina llogró ampliar la so gama vocal. Sicasí, destaca tamién pol so dominiu en afinación microtonal, tamién llamada "postafinación pitagórica", usando los cuartos de tonu con una natural y maxistral maña y precisión en pasaxes de dificultá inverosímil, como puede comprobase na so LP *[[The Emancipation of Mimi]]*. En 2003 la so voz ocupó'l primer llugar en MTV na cuenta regresiva de les 22 meyores voces de la música, nuna encuesta en llinia. Dexando tras a otres cantantes como Whitney Houston, Christina Aguilera, Aretha Franklin y Patti Labelle. Dempués de ver los resultaos Mariah dixo que "lo que realmente significa ye que soi la voz de la xeneración de MTV y que de xacíu ye un enorme aponderamientu, pero yo nun siento lo mesmo".

## Cine
Carey debutó nel cine en 1999 na comedia romántica *[[The Bachelor]]* (*El solteru* o *Búscase novia*), protagonizada por Chris O'Donnell y Renée Zellweger, onde desempeñó'l papel d'una cantante d'ópera, anque nun tuvo nenguna reconocencia. A esta presentación siguiólu 039;'Glitter* (*Glitter, tou lo que relluma * o *El rellumu d'una estrella*), de [[2001]], onde interpretó'l papel principal del filme. Resultó ser un gran fracasu de crítica y públicu; pola so actuación recibió un [[Golden Raspberry|premiu Razzie]] como "peor actriz principal". En [[2002]] apaeció xunto con [[Mira Sorvino]] y [[Melora Walters]] na [[Cine independiente|película independiente]] d'[[Cine d'aición|aición]] *WiseGirls* (*Atrapaes pola mafia*), de [[David Anspaugh]], que foi estrenada nel [[Sundance Film Festival|Festival de Cine de Sundance]]. En [[xineru]] d'esi añu, la cantante participó nun episodiu de la [[Serie de televisión|serie televisiva]] *Ally McBeal*.

Tamién fixo apaiciones de [[caméu]] en películes de [[Damon Dash]] como *Death of a Dynasty* en [[2003]] y *State Property 2* en [[2005]]. En [[2008]] interpretar a sigo mesma na [[comedia]] *You Don't Mess with the Zohan* (*Zohan, llicencia pa peñar* o *Non te metas con Zohan*) d'[[Adam Sandler]]. Nesi mesmu añu, actuó nel llargumetraxe *Tennessee*, onde interpretó a una aspirante a cantante. La película recibió crítiques variaes, anque l'actuación de Carey foi bien recibida pola [[Crítica cinematográfica|crítica especializada]].En [[2009]] actuó nel drama *Precious* (*Preciosa*), película basada na novela *Push* de [[Sapphire]] publicada en [[1996]], onde desempeñó'l papel de la señorita Weiss, una [[asistente social]]. Ellí trabayó xunto a [[Gabourey Sidibe]], [[Mo'nique]], [[Paula Patton]] y [[Lenny Kravitz]]. El filme recibió crítiques bien positives, al igual que la interpretación de la cantante. La revista *Variety* describió la so actuación como "casi perfecta".

=== Filmografía ===


== Vida personal ==
Mariah casóse col productor musical [[Tommy Mottola]] en 1993. Carey solicitó'l divorciu a Mottola en 1997, que remató en 1998.

Nel 2008, Carey casóse per segunda vegada con [[Nick Cannon]], tienen 2 fíos ximielgos llamaos Monroe y Monroccan Scott.

== Discografía ==



=== Álbumes d'estudiu ===
* *Mariah Carey* (1990)
* *Emotions* (1991)
* *Music Box* (1993)
* *Merry Christmas* (1994)
* *Daydream* (1995)
* *Butterfly* (1997)
* *Rainbow* (1999)
* *Glitter* (2001)
* *Charmbracelet* (2002)
* *The Emancipation of Mimi* (2005)
* *Y=MC²* (2008)
* *Memoirs of an Imperfect Angel* (2009)
* *Merry Christmas II You* (2010)
* *Me. I Am Mariah… The Elusive Chanteuse'' (2014)

## Xires musicales y conciertos
; Xires
* Music Box Tour (1993)
* Daydream World Tour (1996)
* Butterfly World Tour (1998)
* Rainbow World Tour (2000)
* Charmbracelet Tour (2003-4)
* The Adventures of Mimi Tour (2005)
* The Angels Advocate Tour (2009-10)
* The Elusive Chanteuse Show Tour (2014)

;Residencies de conciertos

* All I Want for Christmas Is You: A Night of Joy and Festivity (Espectáculu añal)
* Mariah Carey: #1's (2015-TBA)

## Ver tamién
* Discografía de Mariah Carey
* Artistes musicales con mayores ventes
* Artistes musicales femenines con mayores ventes
* Álbumes musicales más vendíos de tolos tiempos
* Senciellos más vendíos nel mundu
* Artistes qu'algamaron el númberu unu nel Billboard Hot 100

## Referencies

## Enllaces esternos

* Sitiu web oficial (n'inglés)
* Singles non. 1 de Mariah Carey nel Billboard Hot 100 (EE.&nbsp;UU.)
* Guiness World Records: The Beatles superen a Mariah en más hits non. 1 nos EE.&nbsp;UU.
* Llista Forbes de Muyeres más riques del Mundu (n'inglés)