open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Escudu de Zimbabue

L**'escudu de [[Zimbabue]]** foi aprobáu'l 21 de setiembre de 1981, un añu y cinco meses depués de la bandera nacional.

L'escudu de Zimbabue ta compuestu por un campu de sínople (verde) surmontáu por una franxa con quince ondes de plata (blancu o buxu) y d'azul asitiada nel xefe.

Nel campu de sínople (verde), una representación del antiguu Reinu del Gran Zimbabue de plata.

Timbra un burelete d'oru y de sínople surmontáu pol Páxaru de Zimbabue representáu d'oru. El burelete y el Páxaru de Zimbabue tán asitiaos delantre d'una estrella roxa de cinco puntes.

L'escudu ta suxetu por dos figures, tenantes o soportes, con forma de kudu y apaez colocáu delantre d'una fesoria, colocada en banda, y un rifle automáticu AK-47, colocáu en barra. 

Na parte inferior del escudu apaecen representaos una porción de suelu, varies espigues de trigu, algodón, y una panoya de maíz. Escritu nuna cinta pue lleese'l lema nacional: *Unity, Freedom, Work* (”*Xunidá, Llibertá, Trabayu*”)

*El **color verde** (campu de sínople): simboliza la fertilidá del suelu de Zimbabue.
*L**'antiguu Reinu del Gran ZimbabUe **: ye'l padremoñu históricu de la nación.
*Les **ondas azules y blanques**: representen l'agua disponible en Zimbabue. 
* El **burelete**: ye una guirnalda compuesta por cintes de seda que simbolicen la minería y l'agricultura, pilares de la economía del país.
*La **estrella roxa**: representa la esperanza nel futuru y el so color bermeyu remembra qu'ha evitase'l sufrimientu que nel pasáu soportaron los zimbabuanos. 
*El **Páxaru de Zimbabue**: Ye ún de los símbolos nacionales de Zimbabue, tamién s'amuesa na bandera nacional.
*Los **kudus**: representen la unidá de les estremaes tribes de Zimbabue.
*La **fesoria y el rifle**: son los dos símbolos que celebren la transición de la guerra a la paz y la democracia.
*La **porción de suelu col trigu l'algodón y el maíz**: representa la importancia de caltener siempre cubiertes les necesidaes de los zimbabuanos.
*El **lema nacional**: remembra la necesidá de protexer la unidá nacional y la llibertá.

## Ver tamién
* Bandera de Zimbabue

## Referencies

## Enllaces esternos
Kalibusiswe Ilizwe leZimbabwe

**Kalibusiswe Ilizwe leZimbabween** (en ndebele del norte), **Simudzai Mureza wedu WeZimbabwe** (en shona), o **Blessed be the Land of Zimbabwe** (n'inglés) ye l'himnu nacional de Zimbabue.

## Lletra en [[ndebele del norte]]
:Phakamisan iflegi yethu yeZimbabwe 
:Eyazalwa yimpi yenkululeko; 
:Legaz' elinengi lamaqhawe ethu 
:Silivikele ezithan izonke; 
:Kalibusisiwe ilizwe leZimbabwe. 

:Khangelan' iZimbabwe yon' ihlotshiwe 
:Ngezintaba lang' miful' ebukekayo, 
:Izulu kaline, izilimo zande; 
:Iz' sebenzi zenam', abantu basuthe; 
:Kalibusisiwe ilizwe leZimbabwe. 

:Nkosi busis' ilizwe lethu leZimbabwe 
:Ilizwe labokhokho bethu thina sonke; 
:Kusuk' eZambezi kusiy' eLimpopo 
:Abakhokheli babe lobuqotho; 
:Kalibusisiwe ilizwe leZimbabwe.

### Lletra en [[shona]]
:Simudzai mureza wedu weZimbabwe
:Yakazvarwa nomoto wechimurenga;
:Neropa zhinji ramagamba
:Tiidzivirire kumhandu dzose;
:Ngaikomborerwe nyika yeZimbabwe.

:Tarisai Zimbabwe nyika yakashongedzwa
:Namakomo, nehova, zvinoyevedza
:Mvura ngainaye, minda ipe mbesa
:Vashandi vatuswe, ruzhinji rugutswe;
:Ngaikomborerwe nyika yeZimbabwe.

:Mwari ropafadzai nyika yeZimbabwe
:Nyika yamadzitateguru edu tose;
:Kubva Zambezi kusvika Limpopo,
:Navatungamiri vave nenduramo;
:Ngaikomborerwe nyika yeZimbabwe.

## Lletra n'[[inglés]]
:Oh lift high the banner, the flag of Zimbabwe 
:The symbol of freedom proclaiming victory; 
:We praise our heroes' sacrifice, 
:And vow to keep our land from foes; 
:And may the Almighty protect and bless our land. 

:Oh lovely Zimbabwe, so wondrously adorned 
:With mountains, and rivers cascading, flowing free; 
:May rain abound, and fertile fields; 
:May we be fed, our labour blessed; 
:And may the Almighty protect and bless our land. 
:Oh God, we beseech Thee to bless our native land; 
:The land of our fathers bestowed upon us all; 
:From Zambezi to Limpopo 
:May leaders be exemplary; 
:And may the Almighty protect and bless our land.

## Referencies

## Enllaces esternos
Bandera de Ceuta

La **Bandera de Ceuta** ta xironada de blancu y prietu. Ye conocida como la Bandera de San Vicente o de Lisboa. Realmente ye una de les enseñes más antigües d'Europa, colos colores de la Orde Dominica. Portugal utilizóla como propia y demientres la Edá Media convirtióse, y entá yelo anguaño, na enseña de la so capital, Lisboa.

Nel centru de la bandera figura l'escudu de Ceuta, que ta basáu nel Escudu de Portugal y que se describe asina: En campu de plata, cinco escusones d'azul, puestos en cruz, cargaos caún de cinco bezantes de plata, colocaos n'aspa, y una bordura de gules cargada de siete castiellos d'oru, dos en xefe, dos en flancu y tres haza la punta, too ello rematáu con una corona marquesal.

## Ver tamién
* Bandera de Lisboa
* Escudu de Ceuta

## Referencies

## Enllaces esternos

* Información sobre la bandera y l'escudu ufrida pol Gobiernu de Ceuta
Escudu de Canaries

La comunidá autónoma de Canaries cunta con escudu oficial de magar 1982 gracies a la llei orgánica 10/1982 del 10 d'agostu sobre "Estatutu d'Autonomía de Canaries". 
L'artículu sestu d'esi estatutu dispón:

*"Canaries tien escudu propiu, la so descripción ye la que vien darréu: en campu d'azur trai siete islles de plata bien ordenaes, dos, dos, dos y una esta última en punta. Como timbre una corona real d'oru, surmontada d'una cinta de plata col lema «Océanu» de sable y como soportes dos canes nel so color encollaraos"*.

Según el BOC, l'azul del escudu ye Pantone 3005 (RGB 7.104.169), el marrón de los perros Pantone 722 (RGB 216.143.31), el doráu de la corona Pantone 7406 (RGB 255.204.0) , el bermeyu de la corona Pantone 485 (RGB 254.0.12) y el color plata de la cinta Pantone 7544 (RGB 145.143.144).

### Ver tamién
* Bandera de Canaries
* Canaries

## Referencies

## Enllaces esternos
* Orixe y evolución del escudu de Canaries
Bandera de Madeira

La **bandera de [[Madeira]]** ta regulada pol Decretu rexonal númberu 30/78/M, del 12 de setiembre de 1978.

Consiste nun pañu de forma rectangular xebráu en trés franxes verticales, de color azul les esteriores y mariella la central. Nel centru de la bandera, sobre la franxa mariella, apaez representada la cruz de la Orde de Cristu. 

El color azul simboliza la condición insular d'esta Rexón Autónoma, el mariellu representa la sele climatoloxía y les sableres o arenales d'estes islles que constitúin una de les sos fontes cimeres de riqueza.

La cruz de la Orde de Cristu alude al descubrimientu de Madeira por dos caballeros que pertenecieron a esta orde, Juan Gonçalves Zarco y Tristão Vaz Teixeira, y a la so xuntura cola República Portuguesa.

## Ver tamién
* Escudu de Madeira

## Referencies

## Enllaces esternos
Escudu de Madeira

L**'[[escudu]] de la [[Madeira|Rexón Autónoma de Madeira]]** apaez descritu nel Decretu Llexislativu Rexonal númberu 11/91/M, de 24 d'abril. 

Nesti escudu figura la cruz de la Orde de Cristu nun campo d'azur terciáu en palu d'oru (fondu de color azul xebráu por una barra vertical de color mariellu o doráu).

Enconten l'escudu dos figures de llobu marín, nos sos colores naturales. Timbra un yelmu d'oru, de frente, forráu de gules (bermeyu) con burelete de plata y azur, y llambrequines d'oru y azur surmontáu por una cimera con forma d'Esfera armilar, del mesmu metal (color) que'l yelmu.

Baxo los tenantes o soportes, nuna cinta, pue lleese'l lema d'esta rexón autónoma portuguesa: «*DAS ILHAS, AS MAIS BELAS E LIVRES*» (*De les islles, les más guapes y llibres*)

## Referencies

## Enllaces esternos
Himnu de Madeira

L**'Hino da Região Autónoma da Madeira** ("Himnu de la Rexón Autónoma de Madeira") ye l'himnu oficial de Madeira, en Portugal. Foi adoutáu en 1980. La lletra ta compuesta por Ornelas Teixeira y la música por João Víctor Costa.

## Lletra orixinal en [[portugués]]

:Do vale à montanha e do mar a serra,
:Teu povo humilde, estóico e valente
:Entre a rocha dura te lavrou a terra,
:Para lançar, do pão, a semente:

:Herói do trabalho na montanha agreste,
:Que se fez ao mar em vagas procelosas:
:Os louros da vitória, em tuas mãos calosas
:Foram a herança que a teus filhos deste.

:Por esse Mundo além
:Madeira teu nome continua
:Em teus filhos saudosos
:Que além fronteiras
:De ti se mostram orgulhosos.

:Por esse Mundo além,
:Madeira, honraremos tua História
:Na senda do trabalho
:Nós lutaremos
:Alcançaremos
:Teu bem-estar e glória.

## Referencies

## Enllaces esternos
* Versión Instrumental
Bandera de Melilla

La **Bandera de Melilla** apaez regulada nel artículu terceru del Estatutu d'Autonomía de Melilla, Llei Orgánica 2/1995, de 13 de marzu, y descríbela como "la tradicional de color azul celeste col escudu de la Ciudá nel centru".

## Ver tamién
* Escudu de Melilla

## Referencies

## Enllaces esternos
Escudu de Melilla

L**'escudu de la ciudá de [[Melilla]]** foi aprobáu por Real Decretu del Rei Alfonsu XIII el 11 de marzu de 1913, refrendáu pol Presidente del Conseyu de Ministros, Álvaro de Figueroa, Conde de Romanones. L'escudu básase nes armes del Ducáu de Medina-Sidonia yá que Juan Alonso de Guzmán, tercer duque de Medina-Sidonia, tuvo al frente de la espedición que conquistó la ciudá.

L'escudu compónse de: 

Un campu d'azur, dos calderes xaquelaes n'oru y gules, gringolaes de siete xerpes en sinople, puestes al palu. 

Bordura de les Armas Reales de Castiella y de Lleón, de nueve pieces de gules, con Castiellos d'oru, alternaes, con nueve pieces de plata con lleones de gules. 

L'escudu ta rematáu con una Corona Ducal, que señorea una figura que representa a Guzmán el Bonu, n'actitú de llanzar un puñal, dende'l castiellu de Tarifa. Sostiénenlu, les columnes del Estrechu d'Hércules, cola inscripción "*Non Plus Ultra*". 

Al pie del Escudu, pero fuera d'él, apaez un Dragón de sinople. 

Divisa: Na so parte superior, tres del Castiellu de Tarifa, una cinta alada cola lleenda "*Praeferre Patriam Liberis Parentem Decet*". Convién anteponer la Patria a la familia.

## Referencies

## Enllaces esternos
*Descripción del escudu de Melilla
Escudu de Ceuta

L**'Escudu de Ceuta** ye'l de Portugal yá que la ciudá de Ceuta foi conquistada pol rei Xuan I de Portugal el 21 d'agostu de 1415. Ta compuestu por un campu de plata, cinco escusones d'azur, puestos en cruz, cargaos caún de cinco bezantes de plata, colocaos n'aspa, y una bordura de gules cargada de siete castiellos d'oru, dos en xefe, dos en flancu y tres haza la punta, too ello rematáu con una corona marquesal.

Pero tien dos estremaciones principales coles armes de Portugal: Nel de la metrópolis hau tres castiellos en xefe na bordura y namái dos haza la punta. La diferencia de posición de xefe a la punta va acordies colo que n'heráldica nomaríemos plaza dominante o dominada, ye dicir, la capital del Reinu -l'escudu lo utilizaba Lisboa- o una población más del Reinu, como sería Ceuta. La otra diferencia ye la corona, que tradicionalmente en Portugal foi la Real, demientres un curtiu plazu foi la Mural republicana y anguaño nun s'usa nenguna corona, mientres qu'en Ceuta utilizábase la marquesal, dao que los títulos de marqués concedíense a los gobernadores de les marques, les llendes de les naciones.

## Referencies

## Enllaces esternos
*Información sobre la bandera y l'escudu ufrida pol Gobiernu de Ceuta
Bandera de Canaries

La **Bandera de [[Canaries]]** ye oficial d'esta comunidá dende 1982 pola Llei Orgánica 10/1982 del 10 d'agostu sobre "Estatutu d'Autonomía de Canaries".

Nel artículu sestu de dichu estatutu dispón:

*"La bandera de Canaries ta formada por tres franxes iguales en sentíu vertical, los sos colores son, dende l'asta: blancu, azul y mariellu"*.

Amás nel centru de dicha bandera alcuéntrase l'escudu oficial, tamién según el mesmu artículu sestu:

*"Canaries tien escudu propiu, la so descripción ye la viniente: en campu d'azur trai siete islles de plata bien ordenaes, dos, dos, dos y una esta última en punta. Como timbre una corona real d'oru, surmontada d'una cinta de plata col lema «Océanu» de sable y como soportes dos canes nel so color encollaraos"*.

## Ver tamién
* Escudu de Canaries

## Referencies

## Enllaces esternos
Bandera de Reunión

La **[[Reunión|Islla de la Reunión]]**, ye un departamentu francés d'ultramar polo que tien como enseña oficial la bandera de la República Francesa.

Pero esiste una propuesta creada pola Asociación de la Bandera pa la Reunión (*Association pour le Drapeau de la Reunión*, APDR), organización que nun tien un calter independentista. 

Nel llau más averáu al mástil d'esta bandera figuren los colores de la bandera francesa qu'apaecen xunto otros cuatro (azul, doráu, bermeyu, verde) y un círculu blancu.

*El color azul simboliza a la población de la islla d'orixe européu, cristiana, y a la mar. 
*El color doráu (de tonu naranxáu) representa a la población d'orixe indiu, hindú, y al sol. 
*El color bermeyu alude a la población orixinaria de China, a les sos tradiciones y al volcán de la islla. 
*El color verde simboliza a la población d'orixe africanu o islámicu y a la natura. 
*El círculu blancu representa'l deséu de convivencia n'harmonía, paz y tolerancia na Islla de la Reunión.

L'Asociación Francesa de Vesicoloxía propunxo otra bandera nel añu 2003, compuesta nun pañu de color blancu nel qu'apaez representáu'l Volcán de la Fournaise delantre del sol que ta asitiáu sobre'l nome de la islla.

## Ver tamién
* Escudu de Reunión

## Referencies

## Enllaces esternos
Escudu de Reunión

L**'escudu d'armes de [[Reunión]]** foi diseñáu en 1925 con motivu de la Esposición Colonial que tuvo llugar esi mesmu añu en Petite-Ile. Ye un escudu cuarteáu nel que figuren:

*Nel primer cuartel, de sínople, el volcán Piton des Neiges representáu d'arxén. El volcán ta surmontáu pol númberu romanu MMM del mesmu color. Esta cifra indica l'altor aproximáu a la que s'eleva'l Piton des Beiges (3069 m). 
*Nel segundu cuartel, un campu partíu d'azur y gules, el navíu Saint-Alexis representáu d'arxén. Esta embarcación aportó a la islla en 1638. 
*Nel tercer cuartel, d'azur, trés flores de lis d'oru qu'aluden a la hestoria de Reunión como posesión de l'antigua monarquía francesa. Reunión foi conocida como Islla Borbón hasta la Revolución Francesa.
*Nel cuartu cuadrante, de gules, doce abeyes d'oru. Esti cuadrante simboliza'l periodu históricu de la islla baxo'l dominiu del Primer Imperiu Francés (les abeyes foron ún de los símbolos emplegaos por Napoleón Bonaparte; 
*Nel centru, un escusón nel que figura la bandera Tricolor Francesa cargada coles aniciales **RF**, *République Française* (República Francesa). 

Sobre l'escudu apaez representada una cinta d'oru na qu'apaez escritu'l lema de la islla en llatín: "*Florebo quocumque ferar*" ("*Fadré florecer uquiera que seme*"). Esti lema foi emplegáu orixinalmente pola Compañía Francesa de les Indias Orientales. 

El blasón ta arodiáu por una lliana de vainilla que ye ún de los recursos más rescamplaos que tien la Islla de la Reunión. 

## Referencies

## Enllaces esternos
Bandera d'El Sáḥara Occidental

La **bandera d'[[El Sáḥara Occidental]]** ye la mesma qu'emplegó'l Frente Polisariu dende 1973 na so llucha escontra la colonización española, y ta basada nel diseñu de la bandera de la rebelión árabe frente al Imperiu Otomanu que tuvo llugar na I Guerra Mundial. La bandera compónse de trés franxes horizontales del mesmu tamañu (prietu, blancu y verde), xuníes con un triángulu bermeyu asitiáu nel borde más averáu al asta; amás, tien l'añedíu de la media lluna y la estrella bermeyes nel centru de la bandera, símbolu emplegáu n'otros países magrebinos. Cuando se reconoza la independencia d'El Sáḥara Occidental, les franxes prieta y verde intercambiarase de llugar.

## Ver tamién
* Escudu d'El Sáḥara Occidental

## Referencies

## Enllaces esternos
Escudu d'El Sáḥara Occidental

L**'escudu d'armes d'[[El Sáḥara Occidental]]** ye un símbolu creáu pol Frente Polisariu, un movimientu políticu, que xurde'l 27 de febreru de 1976; y que tien l'envís d'algamar la independencia del país, que foi anexáu por Marruecos.

L'escudu contién los vinientes elementos: un cuartu medrante y una estrella bermeya que simbolicen el mundu islámicu, dos rifles cruzaos y dos banderes nacionales. L'escudu ta suxetu por una guirlanda de fueyes d'olivar. Na parte inferior apaez un pergamín en bermeyu col lema nacional que diz n'árabe: ***"حرية ديمقراطية وحدة"*** (n'asturianu: "*Llibertá, democracia, unidá*").

## Referencies

## Enllaces esternos
Yā Banīy As-Saharā

***Yā Banīy As-Saharā*** () ye l'himnu nacional d'El Sáḥara Occidental.

## Lletra orixinal n'árabe

## Letra orixinal n'asturianu
¡O fíos d'El Sáḥara! Nel campu de batalla, ustedes son titulares d'antorcha nel llargu camín

Faiga la revolución na nuesa nación y siga esti camín por ella.

Corte la cabeza del invasor. Corte la cabeza del invasor.

O revolucionarios, la patria va ser gloriosa. Corte los estaos nesta rexón.

Quite cola guerra les causes para la protesta y suéldelo; nenguna sumisión, nengún dexar.

Nengún axente, nengún invasor, nengún axente, nengún invasor.

Usté que pregunta sobro nós: somos estos que conducen la llucha de tresformamientu.

Somos estos que ruempen a aquel ídolu, somos estos qu'entienden la leición formosa.

Somos la xente del camín; somos la xente del camín.

Somos estos que revelaron el camín contra la incursión, el que que quema enriba d'a los asaltantes.

Esto ye la guerra pa borrar al opresor y establecer el derechu de los trabayadores.

Somos la xente del camín; somos la xente del camín.

El llevantamientu ye pa la xente y va avanzar nes tierres árabes.

Esto va producir la unidá siempres nos corazones y va establecer la xusticia y la democracia.

Cada sieglu, cada xeneración, cada sieglu, cada xeneración.

## Referencies
Dina

La **Dina** ye la unidá de fuercia nel Sistema CGS. Defínese como la fuercia que, aplicao a la masa d'un gramu, comuníca-y una aceleración de 1 cm/s²; equival a 10-5 newton.

Exemplu: pa pescanciar una idea de la magnitú de la unidá, equival a la fuercia que tendría de facer un mosquitu mui pequeñu (de masa d'un gramu) p'algamar una velocidá de **1** cm/s nun segundu.

}}|yes|style="margin-left:auto; margin-right:auto;"}}
|+ **Unidaes de fuercia**
! || newton(Unidá del SI) || dina || quilogramu-fuercia, quilopondiu (Kp)|| llibra-fuercia || llibres (lb)
|-
! 1 N
| ≡ 1 kg·m/s²
| = 10⁵ din
| ≈ 0.10197 kp 
| ≈ 0.22481 lbf
| ≈ 7.2330 lb
|-
! 1 din
| = 10&minus;5 N
| ≡ 1 g·cm/s²
| ≈ 1.0197×10&minus;6 kp 
| ≈ 2.2481×10&minus;6 lbf
| ≈ 7.2330×10&minus;5 lb
|-
! 1 kp
| = 9.80665 N
| = 980665 din
| ≡ *g<sub>n</sub>*·(1 kg)
| ≈ 2.2046 lbf 
| ≈ 70.932 lb 
|-
! 1 lbf
| ≈ 4.448222 N 
| ≈ 444822 din
| ≈ 0.45359 kp
| ≡ *g<sub>n</sub>*·(1 lb)
| ≈ 32.174 lb 
|-
! 1 pdl
| ≈ 0.138255 N 
| ≈ 13825 din
| ≈ 0.014098 kp
| ≈ 0.031081 lbf 
| ≡ 1 lb·ft/s²
|}

## Referencies

## Enllaces esternos
Quilopondiu

El **quilopondiu** (símbolu **kp**), tamién denomáu davezu *quilogramu-fuercia*, ye una unidá que se define como la fuercia qu'imparte una aceleración gravitatoria normal/estándar (9,80665 m/s² ó 32,184 pies/s²) a la masa d'un quilogramu. 

* kp = kg × 9,81 m/s²
* kp = 9,81 kg × m/s²
* kp = 9,81 N

Les Normes NBA EA-95 definen les carauterístiques de los aceros en **kp**/mm²

## Ver tamién
* Fuercia
* Sistema Téunicu d'Unidaes

## Referencies

## Enllaces esternos
Dólar australianu

El **dólar australianu** (códigu **AUD**) ye la moneda oficial de la Commonwealth d'Australia, incluyendo los Territorios Antárticos Australianos, les Islles Christmas, les Islles Cocos (Keeling), Islles Heard y McDonald y Islles Norfolk , asina como de los estaos independientes del Pacíficu de Kiribati, Nauru y Tuvalu. 

Perfaese de 100 centavos (*cents*) y sustituyó en 1966 a la llibra australiana, que se perfacía de 20 xelinos y éstos de 12 peniques. El cambéu aplicáu foi de dos dólares por llibra, ye dicir, diez xelinos por dólar.

En 2006 un dólar d'Estaos Xuníos equivalía a 1.33 dólares australianos y un euru a 1.72 dólares australianos.

## Referencies

## Enllaces esternos

* 
* Forex Trading Information
Unidaes derivaes del SI

Les **unidaes derivaes** son parte del sistema internacional d'unidaes y remanen de les unidaes básiques.

### Unidaes derivaes que tienen nome propiu

### Unidaes derivaes ensin nome propiu

Dalgunas otres unidaes que nun tienen nome especial pero que son d'usu frecuente:

## Referencies

## Enllaces esternos
Laredo (Texas)

**Laredo** (nome oficial n'inglés * City of Laredo*) ye una ciudá d'Estaos Xuníos. Laredo ye una llende ente Estaos Xuníos d'América-Méxicu con Nuevo Laredo. 

Tien una población de  y forma la Zona metropolitana Nuevo Laredo-Laredo.

## Ver tamién
*

## Referencies

## Enllaces esternos
Fuercia

Una **fuercia** (davezu simbolizada con **F**) ye una aición qu'anicia una perturbación na cantidá de movimientu o direición d'un cuerpu. El conceutu de fuercia descríbese na segunda Llei de Newton.

:*F* = *[[masa|m]]* · *[[aceleración|a]]*

La unidá del SI pa la fuercia ye'l Newton (N), qu'equival a kg·m·s−2

Según la tercera llei de Newton, a cada fuercia correspuende-y otra d'idéntica magnitú y en sen opuestu. Esta llei conozse como **llei d'aición-reaición**.

## Fuercia na [[mecánica newtoniana]]
# L'aceleración qu'esperimenta un cuerpu ye, por definición, proporcional a les fuercies qu'autúen sobro él.
# La constante de proporcionalidá ente la fuercia y l'aceleración denómase masa inercial del cuerpu.

Estes dos afirmaciones resúmense na Llei Fundamental de la Dinámica o Segunda Llei de Newton:

:\vec F = m \vec a \,

au \vec F representa la fuercia qu'autúa sobro'l cuerpu, m \, la so masa y \vec a la so aceleración. Midíes sobro un sistema inercial de referencia.

La fuercia, neto que l'aceleración, ye una magnitud vectorial, y represéntase matemáticamente per aciu d'un vector.

La fuercia de la Segunda Llei de Newton ye, poro, una suma vectorial.

: \vec F = \sum_{i=1}^n {\vec F_i} \,

A la fuercia resultante de la suma vectoria de toles fuercies qu'autuen sobro un cuerpu denómase-y fuercia neta. D'esta miente la segunda Llei de Newton podríemos espresala asina:

: \sum_{i=1}^n {\vec F_i} = m \vec a \,

Un cuerpu en movimientu, y sobro'l que nun autúa nenguna fuercia neta, siguirá moviéndose en llinia reuta y a velocidá constante indefinidamente.

## Unidaes de fuercia
Definir la **fuercia** a partir de la masa y l'aceleración, magnitúes nes que intervienen masa, llonxitú y tiempu, fai que seya una magnitú derivada. Esti fechu atiende a les evidencies que caltién la física d'anguaño, espresáu nel conceutu de Fuercies Fundamentales y vese espeyáu nel Sistema Internacional d'Unidaes.

* Sistema internacional d'unidaes (SI)
** Newton

* Sistema Téunicu d'Unidaes
** Kilogramu fuercia o Quilopondiu (**Kg<sub>f</sub>**)
** Gramu fuercia (**g<sub>f</sub>**)

* Sistema ceguesimal d'unidaes
** Dina

* Sistema anglosaxón d'unidaes
** Poundal
** KIP
** Llibra fuercia (**lb<sub>f</sub>**)

## Ver tamién
* Fuercies fundamentales
* Dinamómetru
* Sistema internacional d'unidaes

## Referencies

## Enllaces esternos
*  
* Problemes de dinámica
Llinia

Una **llinia** ye una socesión siguida de puntos. Pue ser de delles menes:

## Na reuta (una dimensión)
* Llinia reuta: ye un llugar xeométricu de socesión alliniada de puntos nuna mesma direición.
*Llinia: Ye'l elementu de sofitu de tou grafismu y ún de los más usaos. Representa la mena d'espresión más cenciella y pura, pero tamién la más dinámica y variada.

## Les llinies nel planu
Dau un planu, una socesión de puntos fecha con cualesquier criteriu define un llugar xeométricu del planu

* Llinia reuta nel planu o socesión de puntos alliniaos sobro la superficie del planu.
* Llinia quebrada, llinia que representa puntos angulosos
* Llinia curva: llinia de mena acambada o reonda.

## Llinies nel espaciu
Dau un espaciu tridimensional, una llinia nel espaciu ye'l llugar xeométricu d'una socesión continua de puntos fecha con cualesquier criteriu.
## Ver tamién
* Reuta

## Referencies

## Enllaces esternos
Capa llende

Nómase **capa llende** a la capa de fluyíu n'onde los fenómenos de viscosidá nun son enforma despreciables, fuera d'esta capa'l fluídu pue considerase como ideal, despreciándose asina los efeutos de viscosidá. 

Dientro de la capa llende hai dos zones perdiferenciaes, la capa llende llaminar y la capa llende turbulenta; dientro de la capa llende llaminar el fluidu circula de forma llaminar siendo les trayeutories paraleles a les llinies de corriente, pero al algamar un númberu de Reynolds asitiáu ente 2000 y 10000 el fluxu pasa de laminar a turbulentu, camudando asina les propiedaes de la capa limite, dau que na capa limite laminar predomina la resistencia debìu a l'esfriega y na capa limite turbulenta predomina la resistencia de presión. En función de les condiciones de vuelu del avión ye meyor utilizar una u otra dau que, por exemplu, la capa limite turbulenta ta mas enerxizada, lo cual fai que'l desprendimientu d'esta (fenomenu qu'incrementa a esgaya la resistencia) seya más tardiu al disminuir el gradiente adversu de presión.

Prandtl desarrollo la so teoría de capa llímite la cual tien les siguientes condiciones pa la aplicación del modelu:

- Los efeutos de viscosidá solu presentense nuna delgada capa qu'arrodia al sólidu.
- Fuera la capa llímite, la corriente comportase como si nun esistiere viscosidá
- L'espesor de la capa llímite o ye mui pequeñu o ye despreciable frente a cualesquier dimensión del solidu
- La presión dientro la capa llímite ye la mesma que corresponderia a esi movimientu nun fluidu ideal
- L'espesor de la capa llímite estiéndese teóricamente hasta l'infinitu, pero considerase comu espesor δ al valor de y pa el cual la velocidá según la direición incidente (u) ye igual al 99% del valor de la velocidá incidente (V) que correspondiere al movimientu potencial nesi puntu.
- La presión nun varia al travies de la capa limite
- El valor de la velocidá ye nulu na pared y V nel borde la capa llímite

Asina tamién pueden definise la capa limite incompresible y la capa llímite compresible, onde aparte de los fenomenos de viscosidá ya citaos pueden sumase los fenomenos de resistencia debios a compresibilidá.

## Referencies

## Enllaces esternos
Barrera del soníu

La **barrera del soníu** o **barrera sónica** ye un aumentu importante de la resistencia aerodinámica esperimentáu, xunto con otros efectos indeseaos, por una aeronave cuando la so velocidá averase a la velocidá del soníu. Cuando l'avance de l'aviación foi permitiendo velocidaes cercanes a la del soníu estos efectos considerábanse una especie de barrera que fadría perdifícil o imposible consiguir mayores velocidaes. Esta barrera virtual, que viaxa en toes direcciones a una velocidá de 1234,8 km/h (343 m/s) nel aire a 20ºC, provoca, al ser sobrepasada por una aeronave, una esplosión sónica. Al llegar a eses velocidaes la forma na que fluye l'aire alredor de la superficie de l'aeronave cambia. L'aire conviértese nún fluidu compresible, y aumenta la so resistencia. La rotura de la barrera xenera enormes cantidaes d'enerxía sonora, que-y suena al oyíu humanu de forma asemeyada a una esplosión o un truenu. La velocidá del soníu varia en función de la temperatura y del tipu de gas pol que se tresmite, menguando a medida que la temperatura del mediu de tresmisión baxa.

El términu entamó a usase na Segunda Guerra Mundial, cuando los pilotos d'aviones de caza esperimentaben los efectos de la compresibilidá. Estos efectos aerodinámicos adversos facíenlos dexar d'acelerar pa garrar más velocidá, y paecíen impedir el vuelu a velocidaes cercanes a les del soníu. En 1947 el pilotu de pruebes d'Estaos Xuníos Chuck Yeager demostró que yera posible volar con seguridá a la velocidá del soníu si se facía con una aeronave diseñada específicamente con esi propósitu, capaz de romper la barrera. Na década de 1950 los nuevos diseños de los aviones militares permitíen volar ensin problema a la velocidá del soníu, y más rápidu entá.

## Referencies
Velocidá del soníu

La **velocidá del soníu** ye la velocidá a la que se propaga una onda sonora nun mediu físicu. Nel casu del aire ye de 343 m/s a presión de 1 atm y temperatura de 15 °C (condiciones estándar al nivel de la mar).

## Referencies
Inxeniería aeroespacial

La **inxeniería aeroespacial** ye la rama de la inxeniería que s'ocupa del estudiu y desarrollu de les téuniques tanto de vuelu terrestre como de vuelu espacial, siendo tamién conocida esclusivamente col nome d'inxeniería aeronáutica, na que la téunica o ciencia más importante nel so desendolcu ye l'aerodinámica y la mecánica de fluyíos en xeneral.

## Referencies

## Enllaces esternos
Aerodinámica

L**'aerodinámica** ye la ciencia que s'ocupa del estudiu de les fuercies que presenta l'aire ante'l movimientu d'un cuerpu nel sen d'un fluyíu. Podemos distinguir dos partes dientro d'esta materia enxerta na mecánica de fluyíos, l'aerostática (estudiu del vuelu de cuerpos más llixeros que l'aire) y l'aerodinámica propiamente dicha (estudiu de les fuercies y momentos xeneraos pol aire nel vuelu de cuerpos más pesaos qu'esti). Como "padres" d'esta ciencia podíemos citar a Prandtl Joukowsky Von Karman (discípulu de Prandtl) y los inxenieros del NACA (*National Advisory Committee for Aeronautics*), destacando a Abbott y Von Doenhoff como padres de l'aerodinámica moderna.

## Referencies

* Abbott y Von Doenhoff: *Theory of wing section*
* Anderson, J.: *Fundamentals of Aerodynamics*. McGraw Hill, 1984
* Bertin, J. y Smith, M.: *Aerodynamics for Engineers*. Prentice Hall, 1989
Palas (mitoloxía)

Na mitoloxía griega, **Palas** (en griegu Παλλάς) yera'l fíu de Críu y Eurebe, y maríu d'Estixa. Foi'l pá de Zelo, Niké, Cratos y Bía (n'algunes ocasiones, dizse que tamién foi pá d'Eos o Selene). Palas yera'l dios de la sabencia.

**Palas** yera tamién un epítetu d'Atenea, de la que a vegaes camiéntase que yera fía de so. Nuna historia, Palas intentó violala, pero ella matólu, despelleyolu, y fizo una coraza cola so piel, la Éxida.

El so caballu nomábase Esón.

N'otra versión, **Palas** yera la compañera de xuegos d'Atenea, una fía del dios Tritón. Un día, metantu Palas y Atenea taben faciendo boxeo, Zeus apaeció ente elles cola éxida y Palas, ablucada, no foi quien a esquivar un güelpe d'Atenea. Atenea matola, y en seña de duelgu, talló una estatua a la so imaxe, el Paladiu, y adoutó'l so nome.

## Referencies

## Enllaces esternos
Omega

**Omega** (Ω ω) (lliteralmente ‘o grande’) ye la ventena cuarta y cabera lletra del alfabetu griegu.

El so aspeutu aseméyase al d'una Ο abierta per baxo. 

Nel sistema de numberación griega tien un valor de 800.

Como ye la cabera lletra del alfabetu, la *omega* usábase pa denomar la fin de daqué, como opuestu d'alfa, que simbolizaba l'entamu. Por exemplu, «Yo soi l'alfa y l'omega, el primeru y el caberu, l'entamu y la fin" (*[[Apocalipsis]]* 22.13).

## El símbolu Ω (lletra mayúscula)
La lletra mayúscula Ω úsase como un símbolu:
* Pal ohmiu: unidá del SI emplegada pa midir la resistencia llétrica. Tamién s'usa al aviesu (℧) pa simbolizar l'inversu del ohmiu (mho/siemens) usáu pa la conductancia llétrica.
* N'informática, la notación ta rellacionada cola O mayúscula y cola Constante de Chaitin.
* puntu Omega, una teoría computacional sobro'l fin del universu.
* en xeometría y en física pa desiñar ángulos sólidos
* Tamién utilizada en Termodinámica

## El símbolu ω (lletra minúscula)
La lletra minúscula ω úsase como un símbolu:
* En física, velocidá angular o frecuencia angular.
* En matemátiques, el primer númberu ordinal transfinitu.
* En lletricidá, pulsación d'una señal.
* En bioquímica, p'amosar el númberu de carbonos dende'l fin de la cadena alifática d'un ácidu grasu. Los ácidos grasos Omega-3, por exemplu, tienen doble enllaz *tres* carbonos dende'l fin de la cadena.

La omega tiense usao pa simbolizar:
* el nome de la versión llibre de 16 bits (Unicode) de T<sub>E</sub>X (http://omega.cse.unsw.edu.au:8080 )

## Referencies
Maurice Ravel

**Joseph Maurice Ravel** (Ciboure, País Vascu francés, 7 de marzu de 1875 - París, 28 d'avientu de 1937), compositor francés de música erudita del sieglu XX. Una de les sos obres más conocíes ye'l Bolero (1928).

## Referencies

## Enllaces esternos
Mytilidae

El **moxón**, **morción**, **moxigón** o **vexigón**, familia ***Mytilidae***, ye un moluscu bivalvu de gran interés económicu y gastronómicu n'Asturies. Como otros **bivalvos**, son animales filtraores que viven fixaos nel sustratu y roquéu marín.

Dalgún de los sos depredadores naturales son la estrella de mar y dalgunos cascoxos marinos.

Dende hai años, detectárense en dellos ríos de la cuenca mediterranea, la presencia d'una especie foriata denomada **moxón cebra** (*[[Dresissema polymorpha]]*), que ta colonizando los banzaos a gran velocidá. 

## Usos

Na gastronomía de dellos países vémoslu davezu cocíu, nesi intre, les valves ábrense per aciu del calor, dexando allupar el conteníu del moxón. Cuando se sirve, suel dir acompangáu de delles salses (vinagreta, mayonesa), y ye abondo popular na gastronomía del Norte de la Península, sobro too n'Asturies, Les **Xornaes Gastronómiques de [[Tapia|Tapia de Casariego]]**, au les especialidaes del moxón pasen por ser de les más afamaes del Norte. D'esta miente, tenemos el afamáu **moxón en mueyu verde** o **a la mariñera**, magar que tamién suel facese namái al vapor o vafu, acompangáu de llimón, otra mena de preparalu ye'l **Tigre** nel que se maza la carne pa dempués entemecela con otros ingredientes (ayu, pimienta, esguiles, fariña, pimentón, pan rallao) y salsa bexamel, enllenando dempués la cónxara, pa yá no cabero empanala y freíla.

### Envasaos
La normativa de la Comunidá Europea afita tres menes comerciales de moxones envasaos en función de les talles de so carne, y mídila en rellación col númberu de pieces por quilogramu. Esta clasificación ye:
*Grande, hasta 110 pieces por kg
*Medianu, hasta 140 pieces por kg
*Pequeñu, hasta 300 pieces por kg

Pue alminitse una tolerancia nel tamañu grande hasta un 5 por 100 de pieces del tamañu medianu. De la mesma mena, almítese una tolerancia nel tamañu medianu hasta un 10 por 100 de pieces nel tamañu pequeñu.

## Xéneros
* *[[Adipicola]]* Dautzenberg, 1927
* *[[Adula]]* H. Adams and A. Adams, 1857 
* *[[Amygdalum]]* Megerle von Muhlfeld, 1811 
* *[[Arcuatula]]* Soot-Ryen, 1955 
* *[[Botula]]* Mörch, 1853 
* *[[Brachidontes]]* Swainson, 1840 
* *[[Crenella]]* T. Brown, 1827 
* *[[Dacrydium (mollusc)|Dacrydium]]* Torell, 1859 
* *[[Geukensia]]* Van de Poel, 1959 
* *[[Gregariella]]* di Monterosato, 1884 
* *[[Idasola]]* Iredale, 1939 
* *[[Ischadium]]* Jukes-Browne, 1905 
* *[[Lioberus]]* Dall, 1898 
* *[[Lithophaga]]* Roding, 1798 
* *[[Megacrenella]]* Habe and Ito, 1965 
* *[[Modiolula]]* Sacco, 1898 
* *[[Modiolus (genus)|Modiolus]]* Lamarck, 1799 
* *[[Musculus]]* Roding, 1798 
* *[[Mytilus]]* Linnaeus, 1758 
* *[[Perna]]* Philipsson, 1788 
* *[[Rhomboidella]]* Monterosato, 1884 
* *[[Septifer]]* Recluz, 1848 
* *[[Solamen]]* Iredale, 1924 
* *[[Stenolena]]* Dall, Bartsch, and Rehder, 1938 
* *[[Vilasina]]* Bartsch, 1960 

## Referencies

## Enllaces esternos
Tuenda

**Tuenda** ye un grupu de música tradicional asturiana, qu'entamó nel añu 2003. 

Ta formáu por Elías García, buzuqui y cofundador de Llan de Cubel, Pepín de Muñalén flautista de La Bandina'l Tombo y Xosé Antón Fernández «Ambás» cantante de N'Arba.

Ye un grupu enfotáu en rescatar la tradición oral y etnográfica d'Asturies. Nesti sen, nel so primer trabayu entituláu «Tuenda», espublizáu por Tierra, dieciochu de los diecinueve cantares pertenecen al Archivu de tradición Oral d'Ambás.

Entre otres participaciones destaquen les sos actuaciones nel Festival Intercélticu de Lorient (2006), nel Festival Intercelticu d'Avilés (2007) o nel festival bretón, *Roue Waroch* (2012).

El grupu **Tuenda** recibió'l Premiu de la Crítica RPA, nel añu 2008 por Tuenda 2 y nel 2011 por Tuenda 3.

## Discografía
* Tuenda (2006).
* Tuenda 2 (2008).
* Tuenda 3 (2011).

## Referencies

## Enllaces esternos
*Sitiu web oficial
*[Descarga del canciu «Non, non, Maruxa», cantar del conceyu d'[Ayer] n'Asturies.com]
Arcocosenu

En trigonometría el **arcocosenu** ta definíu como la función inversa del cosenu d'un ángulu.Si tenemos: \arccos \alpha, el so significáu xeométricu ye: l'arcu que'l so cosenu ye alfa.

La función cosenu nun ye biyeutiva, polo que nun tien inversa. Ye dable, aplica-y una restrición del dominiu de mou que se torne inyeutiva y sobreyeutiva. Por convención ye preferible restrinxir el dominiu de la función cosenu al intervalu \left[0, \pi\right].

## Propiedaes

L'arcocosenu d'una función continua ye estrictamente decreciente, definía por tol valor del intervalu \left[-1, 1\right]:
\arccos: \left[-1, 1\right]\rightarrow\left[0, \pi\right].
El so gráficu ye simétricu respeutu al puntu \left(0,\frac\pi 2\right), siendo \arccos x=\pi-\arccos\left(-x\right).

La derivada de la función arcocosenu ye
\frac{d}{dx}\arccos x=-\frac1\sqrt{1-x^2}.

La serie de Taylor correspondiente ye

\arccos x=
\frac\pi 2-\sum_{k=0}^\infty{-\frac12\choose k}(-1)^k\frac{x^{2k+1}}{2k+1}=
\frac\pi 2-x-\frac16x^3-\frac3{40}x^5-\frac5{112}x^7-\cdots
.

Per aciu de la guía descrita simétrica vale la rellación por argumentos negativos:
\arccos\left(-x\right)=\pi-\arccos x.

Ye dable combinar la suma o diferencia d'arcocosenu nuna espresión matemática, au l'arcocosenu figura una rotación:

\arccos x_1+\arccos x_2=
\begin{cases}
\arccos\left(x_1x_2-\sqrt{1-x_1^2}\sqrt{1-x_2^2}\right)&
x_1+x_2\ge0\\
2\pi-\arccos\left(x_1x_2-\sqrt{1-x_1^2}\sqrt{1-x_2^2}\right)&
x_1+x_2

\arccos x_1-\arccos x_2=
\begin{cases}
-\arccos\left(x_1x_2+\sqrt{1-x_1^2}\sqrt{1-x_2^2}\right)&
x_1\ge x_2\\
\arccos\left(x_1x_2+\sqrt{1-x_1^2}\sqrt{1-x_2^2}\right)&
x_1.


## Referencies

## Enllaces esternos
Flonda

La **flonda** o **fonida** ye una de les armes más antigües de la Humanidá. Ta ensamada de dos tires de cueru auníes por una badana onde va la piedra. Garrando l'artiluxu pelos cabos opuestos, ximiélgase en círculos de miente que'l proyeutil algame velocidá y dempués suéltase una de les cuerdes pa lliberalu, algamando ésti muncha distancia y poder d'impautu. Los materiales emplegaos pa la so construcción son abondo variaos, ente ellos, el pelleyu, clina, tendones, etc. Los proyeutiles son davezu regodones, o piedres llabraes, magre ensugao al sol, plomu moldeáu, etc

N'algunes llingües, y alrodiu al usu d'entretenimientos y xuegos infantiles, emplégase equivocadamente el términu flonda pa denomar al familiar gomeru o forcáu. Sicasí, esti ye un tarecu de recién apaición, lligáu al usu del cauchu.

## Historia
L'orixe de la fonida, remanez de les dómines prehistóriques, seique no cabero del Paleolíticu, cuando apaecen na estaya d'Oriente próximu grandes cantidaes de proyeutiles d'arciella cocío, asociao a usos bélicos.

Nes dómines clásiques, la flonda foi usada por griegos, cartaxineses, romanos y tamién poles tribus astures, que la remanaben xunto con otres armes arroxadizes como'l dardu, y les llances.

Los flonderos baleares, foren abondo afamaos. Amenugaben dende neños el remanamientu de la flonda y portaben tres menes de distinta llonxitú, según la distancia del llanzamientu. L'usu de proyeutiles de plomu, invetáu polos griegos, facía de la flonda un arma ablucante, entá más que'l arcu, dao el so mayor poder d'impautu y algame; a esto hai de xunir el pequeñu tamañu de los proyeutiles, que yeren quien a trespasar nel cuerpu lo mesmo qu'una bala y yeren tamién incolumbrables nel aire. Como arma de guerra, la fonida usábase entá demientres tola Edá Media, aportando a convivir inclusive colos primitivos cañones. Como tarecu venceyáu al pastoríu, la flonda foi usada dende'l Neolíticu hasta anguaño.

## Referencies

## Enllaces esternos

*Federación Ballear de tiru con flonda 
*Escuela de tiru con flonda  
*Los flonderos griegos de la Antigüedá
Fronda

El términu **fronda** pue referise a:

* flonda o fonida, una de les armes más antigües de la Humanidá, ensamada de dos tires de cueru auníes por una badana onde va la piedra
* Megafilu, (botánica), una fueya esplanada, grande y vascularizada.
Gran Premiu d'Europa de 2007

El **Gran Premiu d'Europa** de la **temporada 2007 de Fórmula 1** disputóse ente'l 20 y el 22 de xunetu de 2007, nel Circuitu de Nürburgring, n'Alemaña, siendo la décima carrera de la temporada. Esti caóticu Gran Premiu, que cuntó con bastiaos intermitentes ya inclusive una bandera roxa, foi vencíu por Fernando Alonso, al que siguiríen Felipe Massa y Mark Webber. Nun entamu, el nome del eventu diba ser el de Gran Premiu d'Alemaña, pero Hockenheimring tinía los derechos d'esti nome y nun se pautó l'atroxu, colo que s'usó el nome de Gran Premiu d'Europa.

## Resultaos clasificatorios

## Resultaos de carrera
{| 

## Referencies

## Enllaces esternos
Gran Premiu del Reinu Xuníu de 2007

El **[[Gran Premiu del Reinu Xuníu]] de la temporada 2007 de Fórmula 1 2007** disputóse ente'l 6 y el 8 de xunu de 2007, nel Circuitu de Silverstone, siendo la novena carrera de la temporada.

Venció Kimi Räikkönen, per delantre de Fernando Alonso y Lewis Hamilton. Esti últimu salió dende la pole position, pero con una carga de carburante abondo escasa que-y fizo perder el lideralgu de la carrera na entrada a boxes no cabero de la vuelta 15. Más alantre entraríen Räikkönen y Alonso, que s'impondría al finlandés nel primer repostaxe, con Hamilton a gran distancia de dambos. Seique, la prematura segunda parada del español fadría-y perder la primera posición en favor de Räikkönen, que paró seis vueltes dempués. Asina, Kimi aportó'l primeru a meta.

## Resultaos clasificatorios

## Resultaos de carrera

## Notes
* Vuelta rápida:Kimi Raikkonen 1:20.638 (17)

## Referencies

## Enllaces esternos
Cenera

**Cenera** ye una aldea asitida a unos 4 km de la capital del conceyu de Mieres, na parroquia de Gaḷḷegos, n'Asturies, con .

Ye un pueblu conocíu pola hosteleria, con hoteles, cases rurales y restaurantes en tol valle. Fiesta de Mártires d'Insierto (27 de setiembre) y el mercáu astur en Cenera que se fai a principios de setiembre.

## Referencies

## Enllaces esternos
Gran Premiu d'Australia de 2007

El **Gran Premiu d'Australia** ye la primera preba puntuable de la Temporada 2007 de Fórmula 1. Disputóse ente'l 16 y 18 de marzu de 2007, nel Circuitu Albert Park.
La carrera dominola Kimi Räikkönen, que salió vencedor. Siguiéronlu Fernando Alonso y el debutante Lewis Hamilton, que algamaba un podiu na so primer carrera, daqué que nun asocedía dende'l segundu puestu de Jacques Villeneuve nel Gran Premiu d'Australia de 1996.

El podiu d'esta carrera foi'l más xoven de la historia de la Fórmula 1, darréu qu'ente los tres pilotos sumaben 75 años, 2 meses y 30 díes, superando el récor anterior del Gran Premiu de Malasia de 2003, que compartieron Kimi Räikkönen, Rubens Barrichello y Fernando Alonso, con un total de 75 años, 10 meses y 29 díes.

Na vuelta 48 hebo un aparatosu accidente ente David Coulthard y Alexander Wurz, al intentar adelantar Coulthard al austriacu. Espárdiéronse milenta trozos de fibra de carbonu pela pista, pero nun foi necesariu l'usu del (Safety car) o coche de seguridá.
## Resultaos clasificatorios

### Notes

* **Felipe Massa** tuvo que retirase na segunda ronda de calificación ensin algamar nengún tiempu darréu que la so caxa de cambeos taba defeutuosa. Sicasí, al so coche camudáron-y el motor y darréu d'ello salió dende'l puestu númberu 22.
* **Christijan Albers** salió dende'l pit lane.

## Resultaos de carrera

## Notes
* **Vuelta rápida**: Kimi Räikkönen 1:25.335 (41)
* **Cabezaleros de vuelta**: Kimi Raikkönen (1-18), Lewis Hamilton (19-23), Kimi Räikkönen (24-42), Fernando Alonso (43-44), Kimi Räikkönen (45-58).

## Referencies

## Enllaces esternos
Gran Premiu de Malasia de 2007

**Gran Premiu de Malasia de 2007**, segunda prueba puntuable pal Campeonatu de Fórmula 1. Celebróse ente'l 6 y el 8 d'abril de 2007.
Nesta carrera, los McLaren de Fernando Alonso y Lewis Hamilton dominaron d'entamu a fin, dempués d'una ablucante salida qu'allugólos na primera y segunda posición respeutivamente. Nuna de les primeres vueltes, Felipe Massa fizo un error, saliéndose de pista al intentar adelantar a Hamilton y retrocediendo hasta'l quintu puestu, per darreras de Nick Heidfeld. El finlandés Kimi Räikkönen nun foi problema nengún pa los McLaren demientres el restu la carrera, siendo a la fin el podiu p'Alonso, Hamilton y Räikkönen.

## Resultaos clasificatorios

## Carrera

### Notes
* **Vuelta rápida:** Lewis Hamilton, 1:36.701 (vuelta 22)
* **Cabezaleros de vuelta:** Fernando Alonso (1-18), Lewis Hamilton (19-20), Nick Heidfeld (21), Fernando Alonso (22-40), Kimi Räikkönen (41), Fernando Alonso (42-56).

## Referencies

## Enllaces esternos
Gran Premiu de Baḥréin de 2007

El **Gran Premiu de Baḥréin de 2007** ye la tercera preba puntuable de la temporada 2007 de Fórmula 1. Disputóse ente'l 13 y el 15 d'abril de 2007 nel Circuitu Internacional de Baḥréin, en Sakhir.

La carrera ganola Felipe Massa, y darrera d'él entraren Lewis Hamilton y Kimi Räikkönen. Hamilton algamaba equí el so tercer podiu consecutivu na so tercera carrera pasando a la historia por ser el pilotu que más podios consecutivos algamó na temporada del so debut.
## Resultaos clasificatorios

## Resultaos de la carrera

#### Notes
* **Vuelta rápida:** Felipe Massa, 1:34.067 (Vuelta 42)

## Referencies

## Enllaces esternos
Gran Premiu d'España de 2007

El **Gran Premiu d'España** de la Temporada 2007 de Fórmula 1 disputóse ente'l 11 y el 13 de mayu de 2007, nel Circuitu de Cataluña, siendo la cuarta carrera de la temporada.

## Resultaos clasificatorios

## Resultaos de la carrera

### Notes

***Vuelta rápida:** Felipe Massa, 1:22.680 (Vuelta 14)
* Primer puntu de la historia de Super Aguri, y primeru de Takuma Sato dende Hungría 2005

## Referencies

## Enllaces esternos
Gran Premiu de Mónacu de 2007

El **Gran Premiu de Mónacu** de la temporada 2007 de Fórmula 1 disputóse ente'l 25 y el 27 de mayu de 2007, nel Circuitu de Mónacu, siendo la quinta carrera de la temporada. Los McLaren de Fernando Alonso y Lewis Hamilton, dominaron d'entamu a fin, y dublaron al restu de pilotos, sacantes a Felipe Massa, que acabó terceru, a más d'un minutu del cabezaleru de carrera.

## Resultaos clasificatorios

*David Coulthard foi penalizáu, por bloquiar a Heikki Kovalainen, a nun poder correr na Q3, polo que Jenson Button ocupó'l so llugar na tercera ronda de clasificación. .
*Kimi Räikkönen nun algamó a afechar nenguna vuelta na Q2 per aciu d'una rotura nel triángulu drechu de la so suspensión.

## Resultaos de la carrera

### Notes

***Vuelta rápida:** Fernando Alonso, 1:15.284 (vuelta 44).
*La FIA pescudó a McLaren por presuntes órdenes d'equipu pa forciar asina la victoria d'Alonso y el segundu puestu pa Hamilton. Sicasí, nun se tomó nenguna midida, darréu que s'aseguró que yeren táutiques d'equipo p'algamar un doblete, y non órdenes pa evitar que Hamilton ganare la carrera en favor d'Alonso.
Kolomna

**Kolomna** (), ye una ciudá rusa. Tien 149.000 habitantes (2007) y ta a orielles de los ríos Moscova, Oka y Kolomna, del que toma'l nome. 

Foi fundada en 1177.

## Referencies

## Enllaces esternos
Condensación

Denomínase **condensación** al procesu físicu que consiste nel pasu d'una sustancia en forma gaseosa a forma llíquida. Ye'l procesu inversu a la ebullición.
 
Anque'l pasu de gas a llíquido depende, ente otros factores, de la presión y la temperatura, xeneralmente nómase condensación al transu que se produz a presiones averaes a l'ambiental. Cuando s'usa una sobrepresión elevada pa forciar esta transición, el procesu denomínase llicuefaición.

La condensación ye un procesu rexíu colos factores en competición d'enerxía y entropía. Dimientres que l'estáu llíquidu ye más favorable dende'l puntu de vista enerxéticu, l'estáu gas ye'l más entrópicu. Esto tien dos consecuencies inmediates:

La condensación produzse al baxar la temperatura (por exemplu, cola orbayada na madrugada), esto ye, al primer el factor enerxéticu frente al entrópicu. 

La condensación, a una temperatura dada, conlleva una lliberación d'enerxía. Esto tien parte de la responsabilidá de la sensación de temperatura mayor nun ambiente mui caldiu y mui llientu: la homedancia que condensa na nuesa pelleya mos ta tresmitiendo un calor adicional. Adicionalmente, ésta fai inútil el procesu natural de refrixeración por mugor y evaporamientu.

## Referencies

## Enllaces esternos