Xuegos de la Mancomunidá

Los **Xuegos de la Mancomunidá** (n'inglés ***Commonwealth Games***) son un eventu multideportivu que se celebra cada cuatro años y nel que participen deportistes de los países que formen la Mancomunidá de Naciones.

Vienen ser una versión amenorgada d'unos Xuegos Olímpicos, similares a otros xuegos rexonales que se celebren en distintes partes el mundu, como los Xuegos Panamericanos, los Xuegos Asiáticos, los Xuegos Mediterráneos, etc. Nos Xuegos de la Commonwealth, amás de los deportes habituales como'l atletismu, la natación, la ximnasia o'l ciclismu, apuéstense competiciones de deportes típicos de los países miembros como'l bádminton, críquet, polu, squash, rugby a siete y bowls. Tamién se celebren pruebes pa deportistes con dalguna discapacidá.

Como notes destacaes podemos dicir que los cuatro países que formen parte del Reinu Xuníu (Inglaterra, Escocia, Gales y Irlanda del Norte) compiten n'equipos separaos, a diferencia de lo qu'asocede por casu nos Xuegos Olímpicos, onde toos compiten formando parte de "Gran Bretaña ya Irlanda del Norte". Tamién participen con delegaciones independientes dellos territorios que por razones históriques pertenecen a la corona británica pero non al Reinu Xuníu como la Islla de Man o la Islla de Xerséi.

## Historia

En 1891, el reverendu Astley Cooper escribió un artículu en *[[The Times]]* onde suxirió la creación d'un festival deportivu panbritánico y pananglicano que se celebrara cada cuatro años y que sirviera p'amontar l'amistá y la bona harmonía ente los países pertenecientes al Imperiu británicu.

## Eventos y ediciones
La primer edición de lo qu'agora se conoz como Xuegos de la Mancomunidá celebrar en 1930 na ciudá d'Hamilton en Canadá, anque entós llamábense *Xuegos del Imperiu Británicu*. En 1954 camudóse'l nome a *Xuegos del Imperiu Británicu y de la Mancomunidá*, en 1970 llamáronse *Xuegos de la Mancomunidá Británica*, y yá en 1978 adquirieron la so denominación actual de Xuegos de la Mancomunidá (*Commonwealth Games*).

Hasta agora entamáronse les siguientes ediciones d'estos Xuegos:





## Naciones participantes
Solu seis países allegaron a toles ediciones d'estos xuegos: Australia, Nueva Zelanda, Canadá, Inglaterra, Escocia y Gales. A lo llargo de la historia hubo diversos boicós por razones polítiques. El boicó más importante foi'l de los Xuegos de 1986 celebraos n'Edimburgu, Escocia, cuando 32 países d'África, Asia y el Caribe nun allegaron en protesta pola actitú amistosa del gobiernu de Margaret Thatcher col réxime racista de Sudáfrica.

*  1982, 1998-
*  1966–1970, 1978, 1994–
*  1930-
*  1954–1970, 1978–1982, 1990-
*  1978, 1990-
*  1954–1982, 1990-
*  1978, 1994-
*  1930–1938, 1954–1982, 1990-
*  Borneo Septentrional 1958-1962
*  1974, 1982–
*  1958, 1990-
*  1998-
*  1930-
*  Ceilán 1938–1950, 1958–1970
*  1978-1982, 1990-
*  Colonia de Adén 1962
*  Costa Daurada 1954
*  1958–1962, 1970, 1994–
*  Dominiu de Terranova 1930-1934
*  1930-
*  Estáu Llibre Irlandés 1930-1934
*  Federación de Arabia del Sur 1966
*  Federación Malaya 1950, 1958–1962
*  1938, 1954–1986, 1998–2006
*  1930-
*  1970–1982, 1990–
*  1958–1982, 1990–
*  1958-
*  1970–1974, 1994–
*  Guayana Británica 1930–1938, 1954–1962
*  1970-
*  1966–1970, 1978–1982, 1990–
*  Hondures Británica 1962–1966
*  Ḥong Kong 1934, 1954–1962, 1970–1994
*  1934–1938, 1954–1958, 1966–1982, 1990–
*  Inglaterra 1930-
*  1934–1938, 1954–
*  1958
*  1978-
*  1974-1978, 1986-
*  1982-
*  1982, 1990-
*  1978, 1998–
*  1990-
*  1934, 1954–1982, 1990–
*  1958-

*  1954–1982, 1990–
*  1998-
*  1974-
*  1966–1982, 1990–
*  1970-
*  1986-
*  1958–1962, 1970, 1982–
*  1958, 1966–1982, 1990–
*  1994-
*  1998-
*  1994-
*  1990-
*  1950–1958, 1966–1974, 1982, 1990–1994, 2002–
*  2002-
*  1986-
*  1930-
*  1954–1970, 1990–
*  1962–1982, 1990–
*  Rodesia 1934–1950
*  Rodesia del Norte 1954
*  Rodesia del Sur 1954
*  Rodesia y Nyasalandia 1958-1962
*  2010-
*  1974-
*  1978 (sol nome de *Saint Kitts y Nevis-Anguila*), 1990-
*  1958, 1966–1978, 1994–
*  1982, 1998–
*  1962, 1970, 1978, 1994–
*  Sarawak 1958-1962
*  1990-
*  1966–1970, 1978, 1990–
*  1958-
*  1974–1982, 1990–
*  1970-
*  1930–1958, 1994–
*  Tanganica 1962
*  1966–1982, 1990–
*  1974, 1982, 1990–
*  1934–1982, 1990–
*  1998-
*  1954–1982, 1990–
*  1982-
*  1970–1982, 1990–
*  1982, 1990–2002
|}

## Medayeru históricu
* Actualizáu a Glasgow 2014

* (1) – Inclúi les medayes de Rodesia del Sur y de la República de Rodesia.
* (2) – Inclúi les medayes de Ceylán.
* (3) – Inclúi les medayes de Rodesia del Norte.
* (4) – Inclúi les medayes de la Guayana Británica.

## Ver tamién
* Países miembros de la Mancomunidá de Naciones
* Mancomunidá de Naciones
* Xuegos Olímpicos

## Referencies

## Enllaces esternos

* Federación de los Xuegos de la Mancomunidá 
* Sitiu oficial de los Xuegos de la Mancomunidá