open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Noriaki Fukuyama

**Noriaki Fukuyama**  foi un botánicu y reconocíu orquidiólogu xaponés.

Describió más de cien nueves especies d'orquídees de Taiwán, Ryukyus, Micronesia. Les sos coleiciones d'especímenes tipu abellugar nel so yerbariu priváu: Herb. Orch. Fuk., y finalmente munchos tresmanáronse postsegunda guerra mundial. Atopáronse doblaos de Fukuyama de les orquídees de Taiwán, na coleición del Dr. Masamune, que la shabía lleváu a Xapón depués del decesu del Dr. Fukuyama, pos Masamune foi maestru de Fukuyama; y tamién na biblioteca de Masamune topáronse manuscritos orixinales *Studia Orchidacearum Japonicarum. XI, XII, XIII* de Fukuyama. Una parte de los manuscritos publicáronse póstumamente por Masamune en Xapón (Inoue, Katsuyama et al., 1998)

## Delles publicaciones
* 1934. *Orchidacearum Formosanarum prodromus : taxonomical study of Formosan orchidaceous plants with special reference to floral characters*. 
 

## Referencies

* 
## Enllaces esternos
Fabio Plancíades Fulgencio

**Fabio Plancíades Fulgencio** (en llatín *Fabius Planciades Fulgentius*; sobre finales del sieglu V – principios del sieglu VI) foi un gramáticu llatín natural d'África. Atribúyense-y cuatro obres esistentes:

* *Mythologiarum libri iii*, dedicáu a un tal Cato, un presbíteru de Cartago, conteniendo 75 mito de volao narraos y depués esplicaos de la forma místico y alegórico propia de los estoicos y neoplatónicos. Pa esti fin l'autor suel invocar l'ayuda d'etimoloxía que, tomaes emprestaes de los filósofos, resulten abondo absurdes. Como cristianu, Fulgencio dacuando (anque con menor frecuencia de lo que pudiera esperase) cita la Biblia del llau de los filósofos, pa dar un matiz cristianu a la lleición moral.
* *Expositio Vergilianae continentiae*, una suerte d'apéndiz al anterior, dedicáu tamién a Cato. El mesmu Virxiliu apaecer al autor y esplica los dolce llibros de la *[[Eneida]]* como semeya de la vida humana. Les trés pallabres —*arma* (*virtus*), *vir* (*sapientia*), *Primus* (*princeps*)— de la primer llinia representen respeutivamente *substantia corporalis, sensualis, ornans*. El llibru I simboliza la nacencia y la infancia del home (el naufraxu d'Eneas denota los peligros del partu), el llibru IV representa'l fundimientu nes fondures de la sabiduría.
* *Expositio sermonum antiquorum*, esplicaciones de 63 pallabres rares y obsoletas, sofitaes por cites (dacuando d'autores y obres que nunca esistieron). Ye bien inferior a la obra asemeyada de Nonio Marcelo, xunto a la que s'edita con frecuencia.
* *Liber absque litteris de aetatibus mundi et hominis*, obra en que la so cabecera l'autor apaez col nome de *Fabius Claudius Gordianus Fulgentius* (*Claudius* ye'l nome del padre, y *Gordianus* el del güelu del obispu, a quien dalgunos atribúin la obra). El títulu *Absque litteris* indique qu'una lletra del alfabetu ye dafechu omitida en cada llibru socesivu («A» nel llibru I, «B» nel II, etcétera). Namái se caltienen 14 llibros. El conteníu ta principalmente tomáu de la hestoria sagrada.

Amás d'estes, Fulgencio fala d'intentos poéticos primitivos al estilu d'Anacreonte y de una obra llamada *Physiologus* sobre cuestiones médiques, incluyendo un discutiniu del significáu místicu de los númberos 7 y 9.

Fulgencio ye representativu del llamáu estilu africanu tardíu, inspirándose en Apuleyo, Tertulianu y Marcianu Capella. El so estilu ye rimbombante, afeutáu ya incorreutu, faciendo que les sos frases llargu y ellaborar resulten difíciles d'entender.

## Referencies

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Referencies

## Enllaces esternos

* *Los trés llibros de les mitoloxíes* (*Mitologiarum libri iii*).
** Testu inglés nel sitio Theoi; trad. de 1971 de Leslie George Whitbread. Ohio State University Press **[https://ohiostatepress.org/]** (Publicaciones de la Universidá Estatal d'Ohio).
Fulgentius Ferrandus

**Fulgentius Ferrandus**  foi un canonista y teólogu de la Ilesia africana que vivió na primer metá del sieglu sestu.

## Biografía
Yera diáconu en Cartago y, probablemente, acompañó al exiliu en Cerdeña a Fulgencio de Ruspe, el so maestru y proteutor, cuando los obispos de la Ilesia n'África fueron espulsaos ​​de les sos sedes pol rei arriano de los vándalos Trasamundo. Tres la muerte de Trasamundo y el advenimiento de Hilderico en 523, dexóse volver a los exiliaos y Fulgencio, anque diáconu, ganóse llueu una posición importante na Ilesia d'África y foi consultáu con frecuencia en complexos problemes teolóxicos de la dómina, siendo conocíu como unu de los más tarrecibles campeones de la ortodoxa na cristiandá occidental.

Ensin deséu de discutiniu, viose obligáu a tomar partíu na de los Tres capítulos pola mor del emperador Justiniano; oponer al emperador (*Ep. vi*, y *Ep. ad Pelagium diaconos Anatolium*), pero declarar contra la condena de la Carta de Dibes y asistió cola aprobación de Rústicu, Arzobispu de Cartago, al conceyu africanu qu'esti presidió, en que s'alcordó cortar toa rellación col papa Vigilio. Ferrando morrió pocu dempués, primero que el Segundu Conceyu de Constantinopla convocar en 553.

## Escritos
Les sos obres pueden atopase na *[[Patrologia Latina]]* de Migne, t. LXVII, y son na so mayoría de calter doctrinal; per otra parte, atribúyese-y una biografía del so maestru, la *Vida de San Fulgencio*. Defendió les doctrines trinitaries contra los arrianu y fixo trataos sobre los dos naturaleces en Cristu, el Bautismu y la Eucaristía. Ellaboró ​​un *Breviatio Canonum Ecclesiasticorum* en que resumió en doscientos trenta y dos cánones la enseñanza de los primeres conceyos ecuménicos sobre la forma de vida de los obispos, sacerdotes, diáconos y otros eclesiásticos, y la conducta que tien de reparase escontra xudíos, paganos y herexes.

Tamién escribió, a pidimientu del *comes* Reginus, (probablemente'l gobernador militar del norte d'África) un tratáu sobre la vida cristiana de los soldaos en que punxo siete regles qu'esplica y inculca, dando pruebes de la so piedá y sabiduría práutica.

## Fuentes
*Herbermann, Carlos, ed. (1913). "Fulgencio Ferrando", *Enciclopedia Católica*. Robert Appleton Company.

## Referencies
Marcus Furius Bibaculus

**Marcu Furio Bibáculo**  foi un poeta romanu del sieglu I a. de Cristu.

Bibáculo fuera con seguridad discípulu d'otru poeta neotérico, Valerio Catón, pos lo llama *meus Cato*, y ciertes alusiones faen pensar que yera bastante gruesu. Escribió epigrames contra César, que la so acritud confirma Quintilianu (X, 1, 96) y, más tarde, dirixir contra'l mesmu Augustu. Sicasí, escribió un poema sobre les campañes de César na Galia amás de un epilio, *Los argonautas*. Namái queden de la so obra, ensin dulda más estensa, dos epigrames.

## Referencies

## Enllaces esternos
Gonzalo García de Santa María

**Gonzalo García de Santa María**  foi un humanista ya historiador español, qu'exerció como xurisconsultu de la ciudá de Zaragoza.

## Vida

Descendiente de xudíos, esisten testimonios del so llabor intelectual dende 1469. Doctor en Derechu, foi conseyeru y darréu llugarteniente del Xusticia. En 1501 algama la condición de xuráu de Zaragoza y el rei d'Aragón, Fernando'l Católicu encamiénta-y una biografía del so proxenitor Xuan II, qu'apaeció publicada col títulu de *Serenissimi Principis Joannis Secundi Aragonum Regis Vita*.

El so testamentu de 1519 da cuenta de la importancia de la so biblioteca, la mayor d'un eruditu del sieglu XV. Amás de cronista oficial, foi collaborador y editor na imprenta de Pablo Hurus, quien tuvo la imprenta española de mayor calidá del tiempu de los incunables.

## Obra
Escribió obres de calter relixosu, como los *Evanxelios y epístoles* (1485) —la primer edición impresa de la Biblia en castellán—, o'l prólogu y edición de *Vides de los santos relixosos* de San Jerónimo (¿1491?). D'asuntu moral, tradució los *[[Dísticos de Catón]]* (1494) en coples castellanes. Editó amás los *Fori Aragonum* (publicaos por Pablo Hurus en Zaragoza en 1497) y *Constituciones Synodales Archiepiscopatus Cesaraugustani* (1500).

Pero la so mayor aportación foi la so obra histórica en redol a la Casa d'Aragón, escrita íntegramente en llatín. L'árbol xenealóxicu d'esta dinastía real nun se caltuvo, pero taría escritu en 1499. Nesta obra plantégase'l problema de la socesión femenina de la Casa. Escribió coles mesmes una *Crónica d'Aragón* tamién perdida. Sicasí, la so obra culminante nel ámbitu de la historiografía ye la so *Serenissimi Principis Joannis Secundi Aragonum Regis vita*, una biografía humanística qu'influyó en Lucio Marineo Sículo, con quien se rellacionó. La vida de Xuan II d'Aragón que compunxo bebe en fontes clásiques, y adopta dafechu pa la Renacencia española'l llabor históricu de Salustio. Na obra oponer a l'actuación la Xeneralidá de Cataluña na guerra civil catalana, que para él supunxo una traición a l'autoridá y al vasallaxe debíu al rei. Preciede a Nebrija na so concepción del rei como guía d'un naciente imperialismu y na valoración del castellán como nueva llingua del Estáu modernu.

## Referencies

## Referencies
*Voz «Gonzalo García de Santa María», en ''Gran Enciclopedia Aragonesa'' (en llinia).
*GIL FERNÁNDEZ, Luis, «Los ''Studia Humanitatis'' n'España mientres el reináu de los Reis Católicos», *Península. Revista de Estudos Ibéricos*, nᵘ 2, 2005, páxs. 45-68.
*EGIDO, Aurora, «La lliteratura n'Aragón: de los oríxenes a finales del sieglu XVIII», n'Antonio Beltrán Martínez, Guillermo Fatás Cabeza y Guillermo Redondo Veintemillas (coord.), *Enciclopedia temática de Aragón. Literatura*, Zaragoza, El Periódico de Aragón, s. f., páxs. 138-140. ISBN 84-7675-011-0
Jean François Aimée Gottlieb Philippe Gaudin

**Jean François Aimée Gottlieb Philippe Gaudin**  foi un pregueru, profesor y botánicu suizu.

Foi l'autor d'una monumental ***"Flora Helvetica"*** en 7 vols., onde describe numberoses especies nueves. Amás de mofos, algues y cogordes; el so yerbariu calteníu nel "Muséu y Xardinos Botánicos Cantonales de Vaud", contienen 3.534 etiquetes de fanerógames. 

Desenvolvió la so cátedra de Botánica en Lausanahttp://www.calflora.net/botanicalnames/pageG.html

## Delles publicaciones
### Llibros
* . 1817. *Abrégé de l'histoire de la Suisse*. Editor chez Orell Fussli, 167 pp.

## Honores
### [[Epónimu|Epónimos]]
Nomar al Xéneru *[[Gaudinia]]* nel so honor.

Tien 329 rexistros IPNI de les sos identificaciones y nomamientos de nueves especies, con un bon númberu de la familia de Poaceae; publicar davezu en : ''Fl. Helv.; Agrost. Helv.; Syn. Fl. Helv.

## Ver tamién
* Llista de naturalistes y epónimos

## Referencies

## Enllaces esternos
* Semeya del autor 
*
Gaudenciu de Brescia

**Gaudencio**  foi un obispu de Brescia, consideráu santu pola Ilesia católica. Vivió a finales del sieglu IV, ignorándose la historia de los sos primeros años. Sábese que dempués de la muerte del obispu Filastro, asocedida nel añu 387, foi escoyíu obispu de Brescia y qu'anque de primeres nun quixo aceptar el nomamientu, viose obligáu a ello pol ciñu del pueblu y la insistencia de los obispos de la provincia ente los cualos figuraba san Ambrosio. San Gaudencio caltuvo una gran amistá col obispu de Milán y foi unu de los llatinos unviaos a Constantinopla nos años 404 y 405 pa interceder a favor de san Crisóstomo mientres la persecución. 

## Obra
San Gaudencio ocupa un llugar relevante na hestoria de l'antigua lliteratura cristiana poles munches obres que d'él se caltienen. Débense-y principalmente les noticies que nos queden de Filastro, conseñaes nun discursu so sobre la vida y escritos d'esti preláu y que suel titulase *Liber de vita sancti Philatrii*. Caltiénense tamién diez sermones y dalgunes homilíes sobre distintos pasaxes de la Biblia, ente otres les que pronunció'l día de la so consagración, bien interesantes pa la hestoria de la so vida.

### Estilu
Dupin diz d'él nel so *Nouvelle bibliothèque* que'l so estilu ye senciellu pero desdexáu, les sos alegoríes violentes, los sos sermones secos, estilu bien pocu curiosu y superficial. Pero sicasí, Pablo Galearti afirma que'l so estilu, anque senciellu, ye elegante, fácil y amenu. 

### Obres apócrifes
Col nome de san Gaudencio, atópense dellos opúsculos que, sicasí, considérense apócrifos como:
**Poema de San Filastro*
**Comentarios del sieglu llamáu Anastasiano*
**De la regularidá de los clérigos*

## Notes
**El conteníu d'esti artículu incorpora material del Diccionariu Enciclopédicu Hispanu-Americanu del añu 1892, que s'atopa nel [[dominiu públicu]]*

## Referencies

## Enllaces esternos
Geoffroi de Vendôme

**Geoffroy** o **Geoffroi de Vendôme**, llatinizáu como **Goffridus Vindocinensis** , preláu y escritor francés.

## Biografía
El angevino Geoffroi provenía de la casa de Craon, barones del altu Anjou. Yera fíu de Henri de Nevers, señor de Le Lion-d'Angers. Estudió nel castiellu de Craon del so güelu paternu Robert -y Bourguignon, llamáu Robert de Nevers, señor de Craon, emparentáu colos Condes de Vendôme y la Casa de los Condes d'Anjou.

Empezó una formación eclesiástica na escuela episcopal d'Angers y entró dempués como monxu benedictín na Abadía de la Trinidá de Vendôme, na diócesis de Chartres, onde tomó'l nome de Geoffroi de Vendôme. Ellí, siendo entá bien nuevu y diáconu, foi nomáu abá'l 24 d'agostu de 1093 en presencia del obispu Yves de Chartres.

En 1094 Geoffroi de Vendôme dio ayuda financiera al papa Urbanu II pa echar de Roma a l'antipapa Guibert de Rávena (l'antipapa Clemente III). N'agradecimientu nomar cardenal en 1094. Al añu siguiente presentar nel conceyu de Clermont.

De calter integrista, Geoffroy acoyó a numberosos papes nel so Abadía de Vendôme: en 1098 recibió al citáu Urbanu II y depués, en 1107, allugó a Pascual II. Participó nel conceyu de Troyes y depués coló aína a l'Abadía de Cluny. Tuvo entemecíu en tolos asuntos políticos y relixosos del so tiempu y batióse en defensa de los privilexos y exenciones del so monesteriu mientres la querella de les Invistidures. Oponer a la designación del nuevu obispu d'Angers, Renaud. Muncho más tarde, oponer a otru obispu de Angers, Ulger, esti postreru designáu pol papa Inocencio II, que tuvo les sos engarradielles col preláu de Vendôme. N'ochobre de 1131, Geoffroi de Vendôme asistió al Conceyu de Reims. Muerre'l 26 de marzu de 1132 nel prioratu de Trinidá de la Esvière de Angers.

Dexó diversos opúsculos teolóxicos (sobre les invistidures de los eclesiásticos polos llaicos, sobre los Sacramentos (sobre la Eucaristía, el Bautismu, la Confirmación y la Estremaunción), sobre temes ascétiques y pastorales), unos sermones a les fiestes d'El nuesu Señor, de la Santísima Virxe, de Santa María Madalena y de San Benitu; himnos a la Virxe y Santa María Madalena, y cinco llibros de *Epístoles*, correspondencia bien importante pa conocer la hestoria de la so dómina. 

Los opúsculos fueron editaos per vegada primera por Jacques Sirmond (París, 1610) y se reimprimieron na *[[Patrologia Latina]]* de Migne, vol. CLVII. Hai edición moderna: Geoffroy de Vendôme, *Oeuvres* (1996) edición y traducción de Geneviève Giordanengo.

## Bibliografía
*Lecouteux Stéphane, "L'abbé Geoffroy de Vendôme (1093-1132), initiateur des Annales de Vendôme?", *Cahiers de civilisation médiévale* N°52, janvier 2009, Éditions Centre d'Études Supérieures de Civilisation Médiévale, Poitiers.

## Referencies

## Enllaces esternos
Gerardo de Cambrai

**Gerardo de Cambrai** o **de Florennes**  foi obispu de Cambrai dende 1012 hasta la so muerte, y unu de los intelectuales europeos más influyentes de la redolada del añu mil.

## Biografía
Yera'l fíu segundón de Arnoldo de Rumigny, señor de Florennes, fíu de la mesma de Godofredo I de Verdún, conde d'Hainaut.

Foi discípulu de Gerberto de Aurillac, el futuru papa Silvestre II.

Oponer a Adalberón de Laon sobre la tema de la Paz de Dios, nun discutiniu que caltuvieron hacia l'añu mil. Dambos tuvieron ente los que desenvolvieron la idea del triestamentalismo como xustificación del sistema social feudal, na tradición del agustinismo políticu.

Foi capellán del emperador Enrique II, que-y nomó obispu'l 10 de febreru de 1012; tres los que foi consagráu en Reims el 27 d'abril. Sofitó a Enrique nes sos negociaciones con Roberto'l Piadosu, rei de Francia. Tamién intervieno na querella de les invistidures.

En 1024 Gerardo convocó un sínodu en Arrás pa combatir la herexía de Gundolfo, que negaba la eficacia de la eucaristía. Nel *Acta Synodi Atrebatensis* recoyóse un sumariu de la doctrina cristiana tal como se concebía nel sieglu XI. Ente otres cuestiones, citábase la práutica de les paces. Según el testu, los herexes quedaron convencíos col maxisteriu de Gerardo, arrenunciaron a la herexía y reconciliáronse cola Ilesia.

Nel mesmu añu de la so consagración, 1012, siendo inda canónigu de Reims, fundó l'abadía de San Xuan Bautista de Florennes; frente a la que punxo como primer abá a Ricardo de Verdún, un reformador monásticu al que Gerardo sofitaba. En 1015, xunto col so hermanu Godofredo, fixo donación del monesteriu de Florennes a la ilesia de Liexa. Los testos realizaos nesi *[[scriptorium]]* mientres esa dómina amuesen una téunica d'escritura innovador: la separación de les pallabres por aciu espacios.

## Referencies

## Enllaces esternos
Steven Jan van Geuns

**Steven Jan van Geuns**  foi un médicu, profesor, xeólogu y botánicu holandés.

Foi profesor de Botánica, Medicina, Química, y Fisioloxía na "Universidá d'Utrecht". Realizó estenses espediciones botániques y xeolóxiques per Alemaña 

## Delles publicaciones
* *Tagebuch einer Reise mit Alexander von Humboldt durch Hessen, die Pfalz, längs des Rheins und durch Westfalen im Herbst 1789* (Gebundene Ausgabe) (*Diariu d'un viaxe con Alexander von Humboldt de Hesse, Palatináu, a lo llargo del Rin y Westfalia, na seronda de 1789*). Akademie-Verlag (agostu de 2007) ISBN 3-05-004321-0 
 
#### Llibros
* 1788. *Plantarum Belgii confoederati indigenarum Spicilegium*. 76 pp. En llinia
* 1789. *Disp. de Corporum Habitudine Animae huiusque Virium Indice ac Moderatrice p. y. s. St(eph[anus]) J(oh[annes]) v(an) Geuns .*
* 1789. *Disquisitio philos. inaug. de Justitia Dei, quam p. y. s. J(oannes) v(an) Geuns .*
* 1790. *Quaestiones academicae medici argumenti ...* Ed. Typis Everardi Tijhoff. 46 pp.
* --------------, hubert van den Bosch. 1790. *Dissertatio chemico physiologica de natura et utilitate liquoris amnii ...* Ed. Ex officina Wilhelmi van Yzerworst. 54 pp.
* 1791. *Oratio d'instaurando inter batavos studio botanico*. Ed. W. Van Yzer Worst. 58 pp.
* --------------, bernd Kölbel. 1795. *Tagebuch einer Reise mit Alexander von Humboldt durch Hessen, die Pfalz, längs des Rheins und durch Westfalen im Herbst 1789 (Diariu d'un viaxe a Alexander von Humboldt de Hesse, el Palatináu, a veres del Rin y Westfalia, na seronda de 1789)*. Reeditó Akademie, 2007. 587 pp. ISBN 3050043210

## Honores

#### [[Epónimu|Epónimos]]
*(Acanthaceae) *Geunsia* Neck. ex Raf.
*(Lamiaceae) *Geunsia* Blume

## Referencies

* 
## Enllaces esternos
Gelasio de Cízico

**Gelasio de Cízico**  foi un escritor eclesiásticu del sieglu V. El nome "Gelasio" foi-y errónemanete atribuyíu por Focio y pol editor de la *[[editio princeps]]*; l'autor anónimu enxamás mentó'l so nome.

## Vida y obres
L'autor anónimu yera fíu d'un sacerdote de Cízico y escribió na provincia romana de Bitínia, n'Asia Menor, alredor de 475, pa probar a los eutiquianos que'l Primer Conceyu de Nicea nun enseñaba'l monofisismu. Amás d'esto, namás sábese sobre él.

El so *Syntagma* d'actos del concílio de Nicea yera, hasta un tiempu tras, vista como a obra d'un compilador desastráu. Investigaciones recién, sicasí, indiquen que tien dalguna importancia. Los actos son dividos en tres llibros: el llibru I trata de la vida de Constantín hasta 323 d.C.; el llibru II, de la historia del concílio en trenta y seis capítulos; sobre'l llibru III, apenes fueron publicaos dellos fragmentos.

El llibru III completu foi afayáu pol Cardeal Mai na Biblioteca Ambrosiana y el so conteníu foi descritu por Oehler. Puede dicise que los estudios serios de les fontes de Gelasio empezaron cola identificación por Turner de llargos pasaxes citaos de Rufino (X, 1-5) nel llibru II. Un analís completu de les fontes (ente otres, a Historia Eclesiástica, d'Eusebio de Cesarea; Rufino - na traducción griega de Gelasio de Cesarea; Sócrates Escolásticu, un tal "Juan", Dalmacio y Teodoreto)
ta en Löscheke, que los sos esfuercios recolocaram a Gelasio ente los historiadores serios de la Ilesia, daqué que fuera inxustamente negáu a Gelasio. Amás d'esto, el trabayu dio pasu a la idea, hasta entós polo xeneral refugada, de que'l concílio de Nicea llevaría un rexistru oficial de los actos, d'onde Dalmacio pue derivar el discursu d'apertura de Constantín, la confesión d'Osio, el diálogu con Fedon y los nueve constituciones dogmátiques, que Hefele afirmó ser "cuasi verdaderamente espurias".

El "Juan", que Gelasio cita como un precursor de Teodoreto, tampoco foi identificáu. D'él derivaram les porciones yá publicaes del llibru III, les cartes de Constantín para Ário, pa la Ilesia de Nicomedia y para Teódoto de Ancira, que Löschcke defendi ser auténtiques. El tamién prueba qu'una comparanza de la carta de Constantín pal Concílio de Tiru (335), como editaes por Gelasio y por Atanasio de Alexandria (*Apologia ad Constantium* 86), amuesa que Gelásio en dar la versión orixinal y completo, ente que a de Atanásio ye una versión embrivida.

## Referencies

## Enllaces esternos
Pere Gil i Estalella

**Pere Gil i Estalella**  foi un clérigu, teólogu, xeógrafu ya historiador español.

Fízose xesuita y enseñó teoloxía en Barcelona y Mallorca. Llegó a ocupar el cargu de padre provincial de la Compañía de Xesús n'Aragón. Foi calificador de la Inquisición española, cargu dende'l que realizó una notable defensa de les supuestes bruxes.

La crónica de Pere Gil ye una muestra paradigmática de la historiografía renacentista catalana (Pere Antoni Beuter, Martí de Viciana, Antoni Viladamor, Joan Binimelis).

Pere Gil escribió la primer xeografía moderna de Cataluña: *Llibre primer de la història catalana no qual se tracta d'història o descripció natural, ço és, de cueses naturals de Catalunya*, escrita en 1600 ya inédita hasta 1949.

Otres obres sos son *Manera d'ajudar a ben morrer als qui per malaltia o per justícia moren* (1604), *Memorials dels manaments i avisos al parrocos i confessors*; *Sobre els tributs i llur dret nel Principat de Catalunya*, inédita y publicada en llatín col títulu *De vectigalibus et eorum xure in Principatu Cathaloniae*; y *Vida de la madre Estefania de la Concepción, carmelita descalza*. En 1621 tradució del llatín al catalán *La imitació de Crist*, de Tomás de Kempis (*Contemptus mundi*). 

## Referencies

## Bibliografía
*A. Fàbrega Grau. “El P. Pedro Gil SI (+ 1622) y la so coleición de vides de santos” A: *Analecta Sacra Tarraconensia* XXXI (1958) p. 5-25
*Josep Iglésies. *Pere Gil, S. I., 1551-1622, i la seva Geografia de Catalunya, seguit de la transcripció del Llibre primer de la hestoria Cathalana*. Barcelona: Quaderns de geografia, 1949. (en catalán)
Giovanni Fontana

**Giovanni Fontana** (ca. 1395 – ca. 1455) médicu ya inxenieru venecianu del sieglu XV conocíu como'l magu, asistió a la Universidá de Padua, onde se recibió n'Artes en 1418 y en medicina en 1421. 

## -y ''Bellicorum instrumentorum liber''
Fontana ye de los primeros inventores que caltuvimos escritos obres ysobremanera, un llibru de dibuxos de máquines conocíu sol nome de "Bellicorum instrumentorum Liber, cum figuris et fictitys litoris conscriptus" que la so única copia caltener na Biblioteca de Munich. El llibru inclúi 70 páxines con más de 140 ilustraciones acompañaes por notes curties, xeneralmente ye la primer frase en llatín, pero la secuela ta cifrada.
 
El so interés nun ye puramente militar tamién menta fontes d'agua y el principiu de la trampa que s'utiliza en delles ocasiones en tolos llibros d'inxeniería del sieglu XV. Siguiendo cola tradición griego y árabe, trabaya en desenvolver autómates ya inclúi un dibuxu de la Eolípila de Herón d'Alexandría..

## Testu
* Johannes de Fontana, *Bellicorum instrumentorum liber cum figuris* - BSB Cod.icon. 242, de la Bayerische Staatsbibliothek de Munich Texte

## Referencies
Frédéric de Girard

**Frédéric de Girard**  foi un botánicu francés, que trabayó estensamente cola familia de les lentibulariacees, con énfasis nel xéneru *[[Utricularia]]* L.

## Delles publicaciones
* 1840. *Description d'un genre nouveau de la famille des Plumbaginées, nommé Bubania: et de quelques nouvelles espèces d'afrique, appartenànt soit à ce genre, soit à celui des Statice*. 10 pp.
* 1844. *Armerlae et statius generum species... novas proponit*

### Llibros
* auguste f.c.p. de Saint-Hilaire, frédéric de Girard. 1839. *Monographie des Primulacées et des Lentibulariées du Brésil méridional et de la République Argentine*. Ed. P. Renouard. 36 pp.

## Referencies
* 
* Taylor, peter. 1989. *The genus *Utricularia*: A taxonomic monograph.* Kew Bulletin Additional Series XIV: Londres. ISBN 0-947643-72-9

## Referencies

## Enllaces esternos
Auguste François Marie Glaziou

**Auguste François Marie Glaziou** , foi un botánicu, paisaxista y inxenieru francés que diseñó'l xardín na Quinta da Boa Vista, en Rio de Janeiro, Brasil. 

Estudia en París y llogra un grau n'inxeniería civil, y toma clases nel *[[Muséum national d'histoire naturelle]]*. En 1858 a requerimientu del Emperador Dom Pedru II, emplegar en Rio de Janeiro como direutor de parques y xardinos.

La Quinta Boa Vista foi la residencia real y de los emperadores de Brasil de 1822 a 1889, hasta la proclamación de la República, y ta alcontrada nel barriu de San Cristóbal. La remodelación acometida por Glaziou foi ordenada en 1869 por Pedru II.

## Delles publicaciones
Con Antoine Laurent Apollinaire Fée: ***Cryptogames vasculaires (fougères, lycopodiacées, hydroptéridées, équisétacées) du Brésil***. Dos vols., J.-B. Baillière & f., París, 1869-1873

* . 1907. *Catalogue de la bibliotheque botanique de feu Glaziou*. 56 pp.

* -------------------------------------------------. 1905. *Plantae Brasiliae centralis a Glaziou lectae*. Volume 3 de Mémoires publiés de la Société botanique de France. Editor Au siège de la Société, 661 pp.

## Honores
### [[Epónimu|Epónimos]]
;Xéneru:
* (Bromeliaceae) *[[Neoglaziovia]]* Mez

;Especies:

* (Asclepiadaceae) *[[Barjonia]] glazioui* Marquete

* (Asteraceae) *[[Willoughbya]] glazioui* Kuntze 

* (Bromeliaceae) *[[Alcantarea]] glaziouana* (Lem.) Leme 

* (Connaraceae) *[[Rourea]] glazioui* G.Schellenb. 

* (Erythroxylaceae) *[[Erythroxylum]] glazioui* O.E.Schulz

* (Euphorbiaceae) *[[Algernonia]] glazioui* Emmerich

* (Fabaceae) *[[Lupinus]] glaziouanus* C.P.Sm.

* (Fabaceae) *[[Chloroleucon]] glazioui* (Benth.) G.P.Lewis 

* (Melastomataceae) *[[Acinodendron]] glaziouanum* Kuntze 

* (Mimosaceae) *[[Mimosa]] glazioui* Benth. 

* (Onagraceae) *[[Lopezi]]a glazioui* H.Lév.

* (Piperaceae) *[[Ottonia]] glazioui* Trel. 

* (Poaceae) *[[Ichnanthus]] glazioui* K.Y.Rogers 

* (Sapotaceae) *[[Cynodendron]] glazioui* (Aubrév. & Pellegr.) Baehni

* (Sterculiaceae) *[[Byttneria]] glazioui* Hochr. 

* (Vochysiaceae) *[[Callisthene]] glazioui* Briq. 

Hai 1.231 rexistros IPNI de les sos identificaciones y clasificaciones de nueves especies y variedaes.

## Ver tamién
* Llista de naturalistes y epónimos
## Referencies

* 
## Enllaces esternos
Willem Gnapheus

**Willem van de Voldersgraft** o **Gnapheus**, (*Willem de Volder*, *Gulielmus Fulonius* (L'Haya, 1493-Norden, 29 de setiembre de 1568) humanista y eruditu calvinista. 

Miembru d'una familia acomodada, estudió na Universidá de Colonia y foi rector de llatín en L'Haya dende 1520, ciudá onde entró en contautu cola reforma protestante y onde en 1523 encarcelar xunto col so amigu Cornelis Hoen por herexe. Más tarde, nun nuevu encarcelamientu, conoció a Jan van Woerden y al salir de prisión en 1528, dexa los Países Baxos escorríu pola inquisición.

En 1531, establecer n'Elbing, Prusia Real, onde mientres una procesión d'antroxu moflar d'altos cargos eclesiásticos. En 1535 foi nomáu profesor de llatín de la ciudá y en 1541 establecer en Kœnigsberg y foi profesor de l'Albertina. Pero'l profesor de teoloxía de la universidá, Friedrich Staphylus, acusar de proselitismu anabaptista y escluyir del conseyu universitariu. Escomulgáu'l 9 de xunu de 1547 dexa Prusia y la rexente de Frisia Oriental, Ana de Oldenburgu, ufiérta-y un puestu de secretariu y preceptor.

## Obra
**Acolastus de filio prodigo*, 1529
* *Morosophus* (Un home sabiu tontu), comedia llatina, 1531
**Een troost ende spieghel der siecken ende derghenen, die in lijden zyn*, 1531 
**Joannis Pistorii martirium*, 1546 
**Lobspruch der Stadt Emden und ganz Ostfrieslands*, 1557

## Referencies

## Enllaces esternos

* Biographisches Lexikon für Ostfriesland
Georg August Goldfuss

**Georg August Goldfuss**  foi un naturalista, paleontólogu y zoólogu alemán.

Goldfuss nació en Thurnau cerca de Bayreuth, foi educáu en Erlangen, onde recibió'l so doctoráu en 1804 y convirtióse en profesor de zooloxía en 1818. Trabayó como profesor de zooloxía y mineraloxía na Universidá de Bonn. Cola ayuda de Conde Georg de Munster, publicó *Petrefacta Germaniae* (1826–1844), un trabayu nel que trataba d'ilustrar los fósiles invertebraos d'Alemaña. Goldfuss finó en Bonn.

## Delles publicaciones
* *Enumeratio Insectorum Eleutheratorum Capitis Bonae Spei totiusque Africae descriptione iconibusque nonnullarum specierum novarum*, Erlangen 1804
* *Die Umgebungen von Muggendorf. Ein Taschenbuch für Freunde der Natur und Alterthumskunde*, Erlangen 1810
* *Mikroskopische Beobachtungen über die Metamorphose des vegetabilischen und animalischen Lebens*, in: Abhandlungen der Erlanger Societät, vol. 1, Erlangen 1810

* *Naturbeschreibung der Säugethiere*, Erlangen 1812
* *Über die Metamorphose des animalischen und vegetabilischen Lebens*, in: Abhandlungen der Erlanger Societät, vol. 2, Erlangen 1812
* *Physikalisch-statistische Beschreibung des Fichtelgebirges*, con G. Bischof, Nurenberg 1817
* *Über die Entwicklungsstufen des Thieres*, Nürnberg 1817 (Nachdruck Basilisken-Presse, Marburg 1979)
* *Handbuch der Zoologie*, Nürnberg 1818
* *Beschreibung eines fossilen Vielfraß-Schädels aus der Gailenreuther Höle*, in: Novis Actis physico-medicis Acad. Caesareae Leopolodino-Carolinae naturae curiosum, Erlangen 1818
* *Ein Wort über die Bedeutung naturwissenschaftlicher Institute und über ihren Einfluss auf humane Bildung*, Bonn 1821
* *Naturhistorischer Atles*, 1.-23. Heft, Düsseldorf 1824–1843 (einige Tafeln)
* *Grundriß der Zoologie*, Nürnberg 1826, 2. Auflage 1834
* *Petrefacta Germaniae. Tam hala, quae in muséu universitatis Regia Borussicae Fridericiae Wilhelmiae Rhenanae servantur, quam alía quaecunque in museis Hoeninghusiano Muensteriano aliisque extant, iconibus et descriptionibus illustrata = Abbildungen und Beschreibungen der Petrefacten Deutschlands und der angränzenden Länder*, unter Mitwirkung von Georg Graf zu Münster, Düsseldorf 1826–1844

## Honores
#### [[Epónimu|Epónimos]]
;Xéneru:
* (Acanthaceae) *[[Goldfussia]]* Nees

## Ver tamién
* Llista de naturalistes y epónimos

## Referencies

* 
* 

## Enllaces esternos

* Georg August Goldfuß (1782-1848), Zoólogu y Xeólogu. Von Björn Thomann, Landschaftsverband Rheinland
* Goldfuß, Georg August. Von Uschmann, Georg. In: Neue Deutsche Biographie 6 (1964), p. 605
Frédéric Charles Gochnat

**Frédéric Charles Gochnat**  foi un botánicu y hortalaneru francés, quien trabayó con Cichorieae.

## Delles publicaciones
* 1808. *Tentamen medico-botanicum de Plantis cicho- raceis*. Argentorati

## Honores

### [[Epónimu|Epónimos]]
;Xéneros:
* (Asteraceae) *[[Gochnatea]]* Steud. 

* (Asteraceae) *[[Gochnatia]]* Kunth 

461. 1891. 1891 (IF)
;Especies:
* (Asteraceae) *[[Hieracium]] gochnatii* C.A.Mey. 

## Ver tamién
* Llista de naturalistes y epónimos

## Referencies

## Enllaces esternos

*
Granio Liciniano

**Granio Liciniano** escritor históricu y anticuariu romanu del sieglu II que vivió na dómina d'Adriano y de quien solo se caltienen dellos fragmentos de les sos obres. Créese qu'escribiría "*Fasti*", que ye mentáu por Macrobio. Ye probablemente'l mesmu Granio nomáu por Pescenio Festo (*Festus*).

## Historia
Granio arrexuntó nuna "novela" un epítome de la historia de Roma hasta la muerte de Xuliu César faciendo fincapié nos fechos narraos por Titu Liviu y Salustio. Constaba d'unos 36 llibros llenos d'anécdotes interesaes y tenía puntos de vista orixinales sobre delles materies; por casu, al so xuiciu Salustio tenía de ser lleíu más como orador que como historiador. A pesar del estragu y les frecuentes llagunes, el testu de la obra resulta bien útil y ye fonte única en dellos aspeutos, como nel so llibru trigésimoquinto, en que se refier l'asediu de Roma mientres la Guerra civil del añu 87 enantes de Cristu. Dellos fragmentos de los llibros relativos a los años 163 a 78 enantes de Cristu caltuviéronse nel manuscritu Add. 17212 descubiertu en 1853, un doble palimpsestu que contién una copia de la obra de la quinta centuria d. C. sobreescrito por otros escritos de la sesta centuria Granio tamién escribió *Cenae Suae*, una pequeña enciclopedia erudita sobre los sos intereses como anticuariu a la manera de les *Nueches átiques* d'Aulo Gelio.

## Ediciones
* K.A. Pertz (1857), *[[editio princeps]]*; downloadable.
* Seven Bonn students (1858)
* M. Flemisch, *Granius Licinianus. Eine text-, sprach- und quellenkritische Untersuchung* (1899/1900, 1902, 1904)

## Referencies

* 

## Enllaces esternos
* Translation of Granius Licinianus's *History* at Attalus.org
* Sobre los sos manuscritos  en Tertullian.org
Gratiu

**Gratiu**, **Grattius**, **Gratius** o **Graciu Faliscu**  foi un poeta llatín de la dómina d'Augustu mentáu por Ovidiu.

D'él namái se sabe que nació en Faliscu y foi amigu d'Ovidiu. Acasu foi llibertu del primer home de la emperatriz Livia, un tal Tiberiu Claudiu Graciu. Otra manera, foi un poeta d'escasu relieve, anque dexó un poema didácticu sobre la caza con perros, de títulu *Cinexética* o *Cynegeticon liber*, que foi, a xuiciu de Nemesianu, poeta del sieglu III, el primeru en tratar esta materia en versu llatín; d'él caltuviéronse namái los primeros quinientos cuarenta y siete hexámetros qu'afayó'l célebre Jacopo Sannazaro en 1504 nuna biblioteca de Francia. La so métrica recuerda más a Virxiliu qu'a Ovidiu, de forma qu'hai motivos pa pensar que foi compuestu non enantes del añu 19 enantes de Cristu.

## Bibliografía
*
Gregorio Hernández de Velasco

**Gregorio Hernández de Velasco** (Toledo, ¿1525? - 1577 o 1586 ), humanista, poeta y teólogu español, traductor de la *[[Eneida]]* de Virxiliu.

## Biografía
Presbíteru español y doctor en teoloxía, nacíu en Toledo nel primer cuartu del sieglu XVI. Tradució'l *Partus Virginis* del humanista italianu Jacopo Sannazaro, y non solo la *Eneida* de Virxiliu (Toledo, 1555) n'elegantes endecasílabos blancos (en delles ediciones dizse que n'octaves reales, pero eso ye falsu), sinón tamién les églogues 1ª y 4ª del mesmu y la continuación o llibru XIII (*Supplementum Aeneidos Liber XIII*, 1428), onde l'humanista Maffeo Vegio (1407-1458) describe'l matrimoniu de Eneas con Lavinia y el so posterior deificación. Hernández fixo dos versiones de la obra de Virxiliu, la segunda tan retocada que casi ye una nueva; de la primera hubo siete reimpresiones y la segunda (Toledo, 1574) se reimprimió seis veces hasta 1586. Lope de Vega encomió el trabayu d'Hernández nel so *[[Lloréu de Apolo]]* y Cervantes lleera la so traducción, qu'acasu influyó daqué en ciertos aspeutos de la segunda parte del *Don Quixote*. El llibru foi reimpreso hasta l'actualidá y foi la versión en castellán más utilizada siquier hasta la nueva de Juan Francisco Enciso Monzón (Cádiz, 1698). La versión d'Hernández de Velasco foi importante tamién porque introdució numberosos cultismos, que'l mesmu autor esplicó nun apéndiz a la edición de 1574: *culebrina, desasosiegu, fervorosu, entrellizáu, anovar, regular, simulacro, traxi, versuto, esquena, fido, lauto, indisoluble, nebreda, plasmador, presciencia, gustante, taratántara, vítreu* etc...

## Obres
### Traducciones
*Jacopo Sannazaro, *El partu de la virxe que compunxo'l celebre Iacobo Sanazaro* [...] *traduzido en octaua rima castellana pol lice[n]ciado Gregorio Herna[n]dez de Velasco*. Madrid: Pierres Cosin, 1569; Zaragoza: Lorenço y Diego de Carbayos [...], a cuenta de Antonio Hernández llibreru, 1583
*Jacopo Sannazaro, *El partu de la Virxe*. Montedoy, Benito de (ed.) Torreru, Luis (ed.); Hernández de Velasco, Gregorio (trad.). En Sevilla: A cuenta de Benito de Montedoy, y de Luys Torreru..., 1580. 
*Mapheo Veggio, *El treceavu llibru de la Eneida de Mapheo Veggio*. Zaragoza: Lorenzo y Diego de Carbayos, 1585
*Publio Virxiliu Marón, *La Eneida de Virxiliu traducida en Versu Castellanu*. Toledo: Juan de Ayala, 1555; Amberes: Gerardo Smitz,1557; Alcalá: 1563; Toledo: Juan de Ayala, 1574; Toledo: Diego de Ayala, 1577. Bien reimpresa hasta l'actualidá.
*Publio Virxiliu Marón, *La Eneida* [...] *nesta vltima impression reformada y llimada* [...] *hase añadíu a la primera impression lo siguiente, los dos Eglogas de Virxiliu, primer y quarta, el llibru tredecimo de Mapheo Veggio... intitulado Suplementu de la Eneida de Virxiliu, la Moralidá de Virxiliu sobre la lletra de Pytagora, una tabla..., la vida de Virxiliu*. Zaragoza: Lorenzo y Diego de Carbayos, 1586.

## Referencies

* 
*La Eneida de Virxiliu traducida por Gregorio Hernández de Velasco, ed. de 1768
Johan Frederik Gronovius

John Clayton, un pañador de flora de Virxinia únvia-y munchos especímenes escontra los 1730s, lo mesmo que de descripciones. Ensin la conocencia de Clayton, anque lo cita, Gronovius usa'l material nel so *Flora Virginica*, de 1739-1743, con 2ª ed. en 1762.

En 1737 Gronovius describe la dalia de Transvaal, nomándola col nome d'un amigu de Linneo "Traugott Gerber": 
*[[Gerbera]]*.

Yera fíu de Jakob Gronovius y nietu de Johann Friedrich Gronovius, dambos escolásticos clásicos. 

En 1719, cásase con Margaretha Christina Trigland, que fina en 1726, y con Johanna Susanna Alensoon en 1729. El so fíu Laurens Theodoor Gronovius (1730-1777) foi tamién botánicu.

## Obra
* *Disputatio medico-botanica inauguralis camphorae historiam exhibens...*. Leiden, 1715
* *Flora Virginica exhibens plantes quas V. C. Johannes Clayton in Virxinia observavit atque collegit*. Leiden, 1739-1743
* *Index supellectilis lapideae: quam collegit, in classes & ordines digessit, specificis nominibus ac synonymis illustravit*. Leiden, 1750
* *Flora orientalis, sive, Recensio plantarum quas botanicorum coryphaeus Leonardus Rauwolffus, medicus augustanus, annis 1573, 1574, & 1575, in Syria, Arabia, Mesopotamia, Babylonia, Assyria, Armenia & Judaea crescentes observavit, & collegit earumdemque ducenta specimina, quae in bibliotheca publica Lugduno-Batava adservantur, nitidissime exsiccata & chartae adglutinata in volume retulit*. Leiden, 1755

## Honores

### [[Eponimia]]
;Xéneros:
* (Hernandiaceae) *Gronovia* Blanco

* (Loasaceae) *[[Gronovia]]* L.

## Ver tamién
* Llista de naturalistes y epónimos

## Referencies

* 

## Enllaces esternos
* Sitiu del Herbario Clayton con imaxe de Gronovius
* Xenealoxía de Gronovius
Francesco Maria Guazzo

**Francesco Maria Guazzo**, tamién conocíu como **Guaccio** o **Guaccius** (1570 - 1640), foi un sacerdote italianu.

Exerció en Milán y escribió'l *[[Compendium Maleficarum]]* ("Compendiu de les bruxes") editáu en 1608. Este foi un tratáu de demonoloxía en tres llibros onde fixo referencia a espertos na materia incluyendo a Nicolas Rémy.

Describió los once fórmules o ceremonies previes a los votos a Satanás, supuestamente necesaries pa participar nun aquelarre; amás, Guazzo presentó detallaes descripciones de les rellaciones sexuales ente los homes y les súcubos y les muyeres colos íncubos. Tamién estableció una clasificación de los demonios, inspirada por un trabayu previu de Miguel Psellos.

## Referencies
Bernardo Gui

**Bernardo Gui** o **Bernardo Guidoni** (Royères, na Limousin, Francia 1261 o 1262 – 30 d'avientu de 1331). Relixosu dominicu, foi Inquisidor de Toulouse ente 1307 y 1323. Como compensa pol so trabayu, asignóse-y l'Obispáu de Tui en Galicia, España, y un añu más tarde el de Lodève en Hérault, Francia. Escribió una guía práutica pa inquisidores utilizada mientres la Baxa Edá Media.

## Biografía fixo relixosu a los 19 años, ingresando al noviciáu del conventu dominicu de [[Limoges]]. Foi decanu d'[[Albi (Tarn)|Albi]] diez años más tarde ([[1290]]) y d'otres poblaciones, pa depués ser nomáu Gran [[Inquisición|Inquisidor]] de [[Toulouse]] ente [[1308]] y [[1323]]. Mientres exerció'l so cargu, tuvo de faer frente a trés grandes tipos de [[herexía]] de la so dómina: el [[cátaros|catarismo]], el [[Valdenses|valdismo]] y el [[beguinas|beguinismo]]. El so ascensu al episcopáu foi dau pol Papa [[Xuan XXII]] en pagu polos sos servicios.

Historiador y haxógrafu del so orde, ye autor de numberoses obres de gran importancia, ente les cualos ye célebre'l manual intitulado *Practice Inquisitionis hæreticae pravitatis* ("Práutica de la Inquisición na depravación herética") nel cual trataba sobre les práutiques y métodos de la Inquisición.

## Obres lliteraries

* "Flores de cróniques"
* "Crónica curtia de los emperadores"
* "Crónica de los reis de Francia"
* "Catálogu de los obispos de Limoges"
* "Tratáu sobre los santos de Limousin"
* "Tratáu sobre la hestoria de l'Abadía de San Agustín de Limoges"
* "Crónica de los priores de Grandmont"
* "Crónica de los priores de L'Artige"
* "Crónica de los obispos de Toulouse"
* "Santoral o espeyu de los Santos"
* "Vides de santos"
* "Tratáu sobre los 72 discípulos y sobre los Apóstoles"
* "Tratáu sobre la dómina de la celebración de los conceyos"
* "Compilación histórica sobre la Orde de los Dominicos"
* "Práutica de la Inquisición"

## Bernardo Gui n'obres de ficción

Ye unu de los personaxes de la novela *[[El nome de la rosa]]* d'Umberto Eco, na cual apaez como un individuu fanáticu, cruel y despóticu que s'opón fiero a los razonamientos lóxicos, prefiriendo sometese dafechu a la so infrayable fe en Dios. Utilizando métodos de tortura, inclusive de la so propia invención, fai confesar a les sos víctimes crímenes o pecaos que nun cometieron. 

## Bibliografía

* *Bernard Gui et son monde*, Cahiers de Fanjeaux nº16 (1981, réédité en 1995), Privat, Toulouse;
* Anne-Marie Lamarrigue, *Bernard Gui, 1261-1331 : un historien et sa méthode*, Honoré Champion, Paris, 2000.

## Referencies

## Enllaces esternos
Guibert de Nogent

**Guiberto de Nogent** (Clermont, 15 d'abril de 1055 - 1124) monxu benedictín, teólogu ya historiador francés en llingua llatina, abá en 1104 del Monesteriu de Nogent-Sous-Coucy, na rexón de Picardía 

Nacíu nuna familia de la pequeña nobleza picarda, recibió la so primer educación de la so madre, muyer culta y bien relixosa. En 1064 convertir nun oblato benedictín de l'abadía de Saint-Germer-de-Fly, cerca de Beauvais, onde empezó a estudiar los autores clásicos llatinos (especialmente Ovidiu y Virxiliu) y depués, so la influencia d'Anselmo de Canterbury, empezó colos estudios teolóxicos. En 1104 foi escoyíu abá del Monesteriu de La nuesa Señora de Nogent-Sous-Coucy, agora na comuña de Coucy--y-Château-Auffrique, cerca de Laon, una probe abadía fundada nel añu 1059.

Vivió nuna dómina convulsa en que lluchaba tanto'l poder real como la relixón, y nos sos escritos puede apreciase el feudalismu y les lluches ente'l papa y l'emperador polos derechos de la ilesia. Na so obra, importante, destaquen los trataos teolóxicos y los sos escritos históricos. 

Na so obra histórica destaca la so *Gesta Dei per francos*, escrita na abadía de Nogent-sous-Coucy ente 1106 y 1111 y dedicada a Lisiard, obispu de Soissons, onde rellata, inspirándose na *[[Gesta Francorum]]*, la Primer cruzada, conocida como la "Cruzada de los probes o popular", y la so autobiografía, titulada *De vita sua sive Monodiarum suarum tres llibros*), a imitación de les *[[Confesiones]]* de San Agustín y redactada nel mesmu llugar ente 1114 y 1115.

Ente los sos escritos teolóxicos tienen de mentase'l comentariu *Tropologiae in prophetas minores* , el *De incarnatione Iudaeos contraste*, el *De laude Sanctae Mariae* (1119), el *De virginitate*, el *De bucella judae data de veritate et de Dominici corporis* y, sobremanera, la *De Sanctis et eorum pigneribus*, en qu'analiza la veracidá de les reliquies y conderga la escesiva ya indiscreta credulidad de munchos.

## Notes

## Referencies

## Enllaces esternos
* Guibert de Nogent: testos billingües llatín - francés, con introducción nesti idioma de François Guizot, nel sitio de Philippe Remacle (1944 - 2011): estrayíu de la obra de Guizot *Collection des mémoires relatifs a l'Histoire de France*; ed. en París.
Alphone Guichenot

**Antoine Alphone Guichenot**  foi un zoólogu francés.

Yera fíu d'un xardineru del Muséum national d'histoire naturelle, onde realizó'l so aprendizaxe hasta 1828. En 1833, convertir n'asistente na Cátedra de reptiles y de Pisces.

Participó en 1839, y hasta 1842, nuna misión exploratoria n'Arxelia. Dende 1856 y hasta'l so retiru en 1872, ocupó la plaza de naturalista ayudante.

Publicó numberosos estudios sobre los pexes y reptiles.

## Delles publicaciones
* 1866. *Notice sur un nouveau genre de la famille des Cottoides, du muséum de Paris. *Mém. Soc. Imp. Sci. Nat. Cherbourg vol. 12 (Ser. 2, v. 2) : 253-256, Pl. 9
* 1869. *Index generum ac specierum anthiadidorum hucusque in museo Parisiensis ["sic"] observatorum, auctore Guichenot*. Editor impr. P. Lachèse, Belleuvre et Dolbeau, 8 pp.
* 1869. *Notice sur quelques poissons inédits de Madagascar et de la Chine. *Nouv. Arch. Mus. Hist. Nat. Paris, v. 5 (fasc. 3) : 193-206, Pl. 12

### Llibros
* 1855. *Animaux Nouveaux Ou Rares Recueillis Pendant L'Expédition Dans Les Parties Centrales De L'Amérique Du Sud, De Rio De Janeiro A Lima, Et De Lima Au Para: Exécutée Par Ordre Du Gouvernement Français Pendant Les Années 1843 A 1847*. So la direición del conde Francis de Castelnau. Editor Bertrand, 112 pp.
* 1850. *Histoire naturelle des reptiles et des poissons*. Volume 7 de Sciences physiques-Zoologie, Histoire naturelle des reptiles et des poissons. Editor Imprimerie nationale, 148 pp.testu en llinia

## Honores
### [[Eponimia]]
;Xéneru:
* (Sterculiaceae) *[[Guichenotia]]* J.Gay

;Especies:
* (Convolvulaceae) *[[Argyreia]] guichenotii* Choisy

* (Pteridaceae) *[[Pteris]] guichenotii* Decne. 

## Fonte
* Philippe Jaussaud & Édouard R. Brygoo (2004). *Du Jardin au Muséum en 516 biographies*. Muséum national d'histoire naturelle de Paris : 630 p. ISBN 2-85653-565-8

## Referencies

## Enllaces esternos
Guillermo d'Apulia

**Guillermo d'Apulia**  foi un cronista y poeta de los normandos del Mezzogiorno italianu, activu na década de 1090.

## Obra
El so poema, escritu en llatín en cinco partes o llibros, ***Gesta Roberti Wiscardi*** (**La xesta de [[Roberto Guiscardo]]**), ye una de les principales fontes contemporánees de la conquista normanda d'Italia Meridional pos foi compuestu ente 1096 y 1099. Ta dedicáu al duque Rogelio Borsa, fíu del conde y depués duque Roberto Guiscardo.

Puede ser datada tan precisamente peles pistes que dexa'l so autor: nel prólogu de la obra fai referencia (un pidimientu) al papa Urbanu II (esto da una prueba *terminus ante quem*, yá que el papa morrió en xunetu de 1099) y una referencia nel Llibru III a "... la raza gálica (francesa) que quería abrir los caminos escontra'l Santu Sepulcru...", prueba que'l nuesu poeta Guillermo empezó a escribir la so obra dempués del empiezu de la Primer Cruzada, ordenada pol papa Urbanu II en payares de 1095.

Guillermo de Apulia ye unu de los trés principales historiadores italo-normandos, xunto con Amatus de Montecassino y Godofredo Malaterra. 

## Referencies

* GUILLELMUS APULIENSIS - GESTA ROBERTI WISCARDI, la obra "en llinia" (escrita en llatín).
* Guillermo de Apulia, *The Deeds of Robert Guiscard* ("Los Fechos de Roberto Guiscardo", documentos en formatu de Microsoft Word, n'inglés)
:Llibru I , :
Llibru II , :
Llibru III, :
Llibru IV, y :
Llibru V

## Ver tamién
* Guillermo Brazu de Fierro, conde de Apulia
* Guillermu II de Apulia, duque de Apulia