Estrechu de Malaca

L**'estrechu de Malaca** ye una llongura estrecha de mar del sureste d'Asia alcontráu ente la mariña occidental de la península malaya y la islla indonesa de Sumatra, un importante corredor marítimu que xune, al norte, el mar de Andamán, mar marxinal del océanu Índicu, y al sur el mar de la China Meridional.

Entiéndese que la llende occidental del océanu Pacíficu ta nel estrechu de Malaca.

L'estrechu estender en direición SE-NON y tien aproximao 930 km de llargor, con un anchor ente 38 km y 393 km. Na so parte media atópase la so mínima fondura la que condiciona'l caláu de los buques que lu traviesen (proximidaes de Port Kelang, *One Fathom Bank*). Na parte sureste, l'estrechu comunica col estrechu de Singapur y ta cerráu por delles islla del grupu del archipiélagu de Riau que dexen la navegación por delles canales de camín.

Adquirió un importante papel estratéxicu, siendo la principal vía de suministru de petroleu de dos de los principales consumidores mundiales, Xapón y China. En permediu, 150 barcos pasen a diariu al traviés del estrechu que ye una ruta de navegación perimportante yá que venceya tol mar de la China Meridional col océanu Índicu y con Europa vía canal de Suez.
Los puertos más importantes son Malaca (Malasia) y Singapur, nel estremu meridional d'esti estrechu, unu de los más grandes del mundu tocantes a volume de carga añal, anque Singapur ta a veres d'otru estrechu independiente, l'estrechu de Singapur.

L'estrechu de Malaca recibe'l nome pela ciudá que s'atopa a les sos veres.

## Importancia económica
Dende una perspeutiva económico y estratéxico, l'estrechu de Malaca ye una de les rutes de navegación más importantes del mundu. L'estrechu ye la principal canal de tresporte marítimu ente l'océanu Índicu y l'océanu Pacíficu, y xune les principales economíes asiátiques como India, China, Xapón y Corea del Sur. Más de 50.000 buques pasen pol estrechu per añu, llevando aproximao una cuarta parte del comerciu mundial de mercancíes como'l petroleu, manufactures chines, café indonesio.

Alredor d'una cuarta parte del total de petroleu tresportáu per mar pasa al traviés del estrechu, principalmente de los provisores del golfu Pérsicu a los mercaos asiáticos como China, Xapón y Corea del Sur. En 2006, envalórase que 15 millones de barriles per día (2.400.000 m³/d) fueron tresportaos al traviés del estrechu.

El tamañu máximu de los buques que pueden faer la travesía del estrechu denominar Malaccamax. L'estrechu nun ye lo suficientemente fondu (unos 25 metros o 82 pies) pa dexar que dalgunos de los más grandes buques (la mayoría de los petroleros) utilizar. Na canal de Phillips, cerca de Singapur, l'estrechu de Malaca amenorgar a 2,8 km d'anchor, formando unu de los estrangulamientos de tráficu más importantes del mundu. Dende la erupción del Krakatoa en 1883, la navegación de grandes buques pol estrechu de Sonda nun ye segura, polo qu'un buque qu'entepase Malaccamax tien d'utilizar como alternativa'l estrechu de Lombok.

### Riesgos de la navegación

La piratería nel estrechu aumentó nos últimos años. Hubo alredor de 25 ataques contra buques en 1994, 220 en 2000, y pocu más de 150 en 2003 (un terciu del total mundial). Dempués, los ataques aumentaron de nuevu nel primer semestre de 2004, lo que llevó a que les armaes de Malasia, Indonesia y Singapur intensificaren les sos patrulles na zona en xunetu de 2004. Darréu, los ataques a buques nel Estrechu de Malaca cayó, a 79 en 2005 y 50 en 2006.

Nel estrechu hubo 34 naufraxos documentaos, dalgunos que daten de la década de 1880, recoyíos nel Plan de Separación de Tráficu («Traffic Separation Scheme», TSS), la canal pa buques comerciales. Estos pecios planteguen un riesgu de choque nos estrechos y zones d'agües superficiales.

Otru riesgu ye la neblina añal causada poles quemes forestales qu'afaren Sumatra, que puede amenorgar la visibilidá a 200&nbsp;m, lo qu'obliga a que los buques ralenticen el so escurrir pol allegáu estrechu. Los buques de más de 350&nbsp;m utilicen de forma habitual l'estrechu.

### Propuestes pa solliviar la travesía del estrechu
Tailandia ellaboró dellos planes pa menguar la importancia económica del estrechu. El gobiernu tailandés, a lo llargo de la so historia, propunxo delles vegaes cortar una canal al traviés del ismu de Kra, con un aforru d'aproximao 960&nbsp;km de viaxe dende l'océanu Índicu hasta'l Pacíficu. Esto tamién cortaría Tailandia en dos, aisllando les provincies de mayoría musulmana del sur, Narathiwat, Yala y n'especial la separatista Pattani. China ufiertóse a sufragar los gastos, según un informe peneráu al diariu d'Estaos Xuníos *[[The Washington Times]]* en 2004. Sicasí, y pese al sofitu de dellos políticos de Tailandia, los prohibitivos costos financieros y ecolóxicos suxeren que la canal nun va siguir alantre.

Una segunda alternativa ye la construcción d'un oleoductu al traviés del ismu pa tresportar petroleu a los buques qu'esperaríen al otru llau. Los defensores dicen qu'amenorgaría'l costu de la entrega de petroleu a Asia en cerca de 0,50&nbsp;$/barril (3&nbsp;$/m³). Myanmar tamién fixo una propuesta similar d'oleoductos. Esiste tamién una propuesta pa un oleoductu de petroleu crudo dende Oriente Mediu hasta Xinjiang (China), que la so construcción empezó n'ochobre de 2004.

## Historia

### L'empiezu de les rutes marítimes
Los primeros comerciantes que veníen d'Exiptu, Roma, Arabia, África, Turquía, Persia ya India, utilizaben l'estrechu pa llegar al estáu malayu de Kedah, antes de llegar a Cantón. Kedah sirvió como puertu occidental de la península malaya. Estos comerciantes saleaben a Kedah, ente xunu y payares, gracies a los vientos del monzón. Tornaben ente avientu y mayu. Kedah apurría agospiamientu, entibadores, pequeñes embarcaciones, balses de bambú, elefantes, y tamién facilitaba la recaldación de tases polos bienes que yeren tresportaos per tierra escontra los estaos orientales de la península Malaya, como Kelantan. Los buques llegaben dende China pa comerciar a estos puestos y puertos orientales. Kedah y Funan yeren yá puertos famosos nel sieglu VI, primero que les espediciones comerciales empezaren a utilizar l'estrechu de Malaca como ruta marítima.

## Delimitación de la IHO
La máxima autoridá internacional en materia de delimitación de mares a efeutos de navegación marítima, la IHO (International Hydrographic Organization: Organización Hidrográfica Internacional), considera l'estrechu de Malaca como unu de los sos mares, que forma parte del conxuntu estrechos de Malaca y Singapur». Na so publicación de referencia mundial, «Limits of oceans and seas» (Llendes d'océanos y mares, 3ª&nbsp;edición de 1953), asígna-y el númberu d'identificación 46a y definir de la siguiente manera:

## Ver tamién
* Estrechu de Singapur
* Mar de Andamán
* Mar de la China Meridional

## Notes

## Enllaces esternos
* (n'inglés) Encyclopaedia Britannica, Strait of Mallaca - artículu d'accesu llibre
* (en francés) «-y détroit de Malacca: porte océane, axe maritime, enjeux stratégiques» , de Nathalie Fau