David

**David**  foi un rei israelita, socesor del rei Saúl y el segundu monarca del Reinu d'Israel, llogrando unificar el so territoriu ya inclusive espandilo, de manera d'entender les ciudaes de Xerusalén y Samaria, Petra, Zabah y Damascu. La historia de David figura na Biblia, nos Llibros del profeta Samuel y nel Llibru de los Salmos. David foi unu de los grandes gobernantes d'Israel y padre d'otru d'ellos, Salomón. Ye veneráu como rei y profeta nel xudaísmu, el cristianismu (católicos el 29 d'avientu) y l'islam.

## Perceición histórica
David ye consideráu como un rei xustu, valiente, apasionáu; guerreru, músicu y poeta, pero un rei, tamién, non exentu de pecaos. Atribúyese-y l'autoría de gran parte del *[[Llibru de los Salmos]]*. Aparentemente vivió ente los años 1040 y 966 e.C., reinó en Xudá ente'l 1010 y 1006 e.C. y sobre el reinu xuníu d'Israel ente l'añu 1006 y el 966 e.C..

Los *[[Llibros de Samuel]]* son la crónica principal de la so vida y el so reináu, siguiendo colos sos descendientes nel *[[Llibru de los Reis]]*.
Caltuviéronse poques referencies arqueolóxiques, pero'l cercu de Tel Dan y el cercu de Mesha podríen determinar la esistencia, a mediaos del s. IX e.C., d'una dinastía real hebrea llamada «Casa de David». Amás d'esistir otres referencies nesti grabáu sobre la descendencia del rei David. Asina tamién, el costume de dexar xenealoxíes nes families hebrees facer apaecer en delles d'elles na mesma Biblia.

La vida de David ye importante pal xudaísmu, el cristianismu y l'islam. La so biografía básase cuasi puramente nos llibros de Samuel, onde lo describe amás como «*roxu, de formosos güeyos, prudente y bien bella presencia.*»

## Orixe
David perteneció a la familia d'Isaí, de la tribu de Xudá. Según 1 Samuel 16:11 y 17:12, yera'l menor de los ocho fíos d'Isaí y, como yera costume nesos tiempos, el menor yera'l más retardáu y al que se-y daben les xeres pastoriles. Trés de los sos hermanos mayores fueron soldaos del rei Saúl. Samuel, el profeta, viaxó hasta Belén, por mandatu de Dios, pa buscar al nuevu «unxíu». Los candidatos -dixo Dios- teníen de ser de la familia de Isaí.

### David ye unxíu

El rei Sául pecara al desobedecer a Dios mientres la batalla de Michmash, onde tenía de destruyir a tolos enemigos amalecitas y nun lo fixo. 
Por ello, Dios decidió retira-y la so bendición y unvió al profeta Samuel en busca d'un nuevu «unxíu», d'un nuevu rei pa Israel. El so destín yera Belén, onde vivía Jesé, un pastor colos sos fíos. Unu d'ellos yera l'escoyíu y Samuel, como profeta, tenía de saber cual. Pa evitar un castigu del rei Saúl, el profeta escusóse alegando que viaxaba pa realizar un sacrificiu. Una vegada en casa de Jesé, el profeta conoció a siete de los sos ocho fíos, pero nengunu foi l'unxíu. Cuando preguntó si faltaba dalgún, Jesé llamó al más pequeñu: David, y cuando'l profeta ver, supo que yera él. Ellí, delantre del so padre y hermanos mayores, unxólu como futuru rei d'Israel.
Yera amás David, un home prudente y de bon paecer, roxu y de bon semblante.

#### David, al serviciu del rei Saúl
David, cola gracia de Dios, foi nomáu músicu al cargu d'arpa y paxe d'armes. Estes xeres compaxinar col so trabayu como pastor. Tan bonu yera tocando l'arpa qu'escuchando la melodía, Saúl relaxábase. El rei Saúl concedió-y el so vagar.

### David y Goliat

Israel, so les órdenes del rei Saúl, taba en guerra colos filisteos. Un xigante llamáu Goliat de Gat, de seis codos y un palmo d'estatura y miembru de les tropes de choque filistees (1 Sam 17:4), desafió al exércitu israelita mientres cuarenta díes, proponiendo qu'escoyeren al so meyor home pa face-y frente. En pallabres de Goliat, si él resultaba derrotáu y muertu pol israelita, los filisteos seríen esclavos d'Israel, pero si él vencía y mataba al escoyíu d'Israel, los israelites seríen esclavos de los filisteos (1 Sam 17:8-9). Los hebreos tarrecíen en gran manera a Goliat y afletábense del retu.

David, que'l so padre pidió-y que viaxara al campamentu pa saber cómo taben los sos hermanos mayores y lleva-yos daqué de comida, escuchó'l desafíu del xigante (1 Sam 17:23). Según la Biblia, la condición de pastor llevó a David a tar esmolecíu por defender a los sos fataos de los ataques de fieres selvaxes y, utilizando'l so talentu, coyó un cayado y una fonda. Con ello presentóse ante'l rei Saúl y propúnxose pa lluchar contra'l xigante. Con anunciar de Saúl, David vistir cola armadura del rei, pero al nun tar acostumáu a utilizala, desfacer d'ella y dirixóse al campu de batalla cola so fonda. Pel camín recoyó cinco piedres llises nun regueru y llantóse delantre del xigante Goliat. Ésti burllóse d'él y tuvo en menos al más nuevu de los fíos de Jesé que se presentaba pa tener un combate singular con él. Pero David proclamó:

Y cola so fonda de boleo, David encualló-y una piedra na frente a Goliat y, cuando cayó, aprovechó pa corta-y la cabeza cola espada del propiu filistéu. La Biblia de Xerusalén señala que se comparó esti combate singular colos combates individuales de la Ilíada. N'alusión a esti combate, la espresión fonda de David» simboliza que nun esiste enemigu refalgable por pequeñu que sía, si l'aciertu acompáñalu. David vencedor de Goliat constitúi amás un símbolu del valor que tienen el tesón y la voluntá ferrial desenvueltes frente a un enemigu n'apariencia bien cimera.

### David, el fuxitivu
Dempués de vencer al xigante, David consiguió l'enfotu de los criaos y del pueblu, ganóse l'amistá de Jonatán y l'amor de Mical quien foi la so primer esposa y dambos yeren fíos de Saúl. Y, precisamente eso, produció los celos del rei Saúl, qu'ordenó prinda-y. 
David tuvo que fuxir al desiertu con un escuadrón de 200 guerreros lleales y convirtióse nel paladín de los primíos. Ellí aceptó la proteición del rei filistéu Aquis de Gat, enemigu d'Israel, y asitió a la so familia y los suyos na ciudá filistea de Siclag. Cuando Aquis dir a la guerra contra'l rei Saúl, David nun pudo acompaña-y porque los otros nobles nun confiaben nél.

### David, rei de Xudá

Esta batalla, que tuvo llugar en Gilboá, acabó cola vida del rei Saúl y del so fíu Jonatán, amigu de David. La Casa de Saúl taba práuticamente anulada y David dirixir a la ciudá de Hebrón pa ser nomáu rei de Xudá. Pero los nortizos nun taben acordies con tal decisión y buscaron a un descendiente alloñáu del difuntu rei pa noma-y como socesor. L'escoyíu foi Isboset, al que nomaron rei. Ésti intentó ganase l'enfotu del reinu, pero dos caudiellos siguidores de David decidieron asesina-y na so propia casa. Cuando se presentaron ante'l rei David esperaben un pagu, pero atopar cola muerte. David nun tuvo acordies cola muerte del so enemigu y decidió executa-yos por asesinatu.

 

En Hebrón, el rei David nun consiguía l'enfotu de los nortizos y decidió que, pa xunir a les dolce tribus israelites, tenía de buscar una ciudá neutral onde gobernar. Sicasí, cola muerte del fíu del difuntu rei Saúl, los vieyos d'Israel averar a Hebrón manifestando llealtá a David, que daquella tenía 30&nbsp;años.

### David, rei d'Israel
Esa ciudá neutral foi Jebus, que daquella nun taba en manes de la xente de Xudá nin en manes de los israelites del norte. Pero, taba ocupada polos jebuseos. Una vegada reconocíu polos líderes de toles tribus, David conquistó la fortaleza de Jebus y facer la so capital. Una ciudá que pasó a ser conocida como la Ciudá de David y, darréu, Xerusalén.

### Xerusalén como capital
El rei David yera'l líder d'una teocracia que pretendía instalar «el reinu de Dios na Tierra». Pela so parte, el rei Hiram de Tiru unvió mensaxeros a la capital y empezó a suministra-y a David, madera de cedru, carpinteros y albañiles por que pudiera construyise la casa de David. Ésti quería construyir un templu pa Jehová, pero'l profeta Natan díxo-y, por orde de Dios, que'l templu tenía d'esperar una xeneración, pos se cometieren munchos crímenes. Sicasí, Dios fixo un pactu col rei David: la Casa de David nunca s'escastaría.

David conquistó Soba, Aram (l'actual Siria), Edom y Moab (l'actual Xordania), según les tierres de los filisteos y d'otros territorios. En munchos casos esterminó gran parte de los sos habitantes cananeos.

### David and Bathsheba

Mientres el sitiu de Rabbah, el rei David decidió nun dir a la batalla y quedase en Xerusalén. Dempués d'un pigazu y dende la terraza, el rei reparó que, nuna casa vecina, una formosa muyer taba bañándose. David quedó prindáu d'ella y quixo saber quién yera: Betsabé, la muyer d'un soldáu hitita principal llamáu Urías que taba lluchando nel sitiu de Rabbah. Pero nin eso paró al rei. 
Dexar embarazada mientres el so home lluchaba nel sitiu y l'adulteriu de la muyer, n'Israel, yera penalizáu cola muerte. Con tal d'evitar esto, David pidió al so home que volviera del sitiu y face-y creer qu'él mesmu embarazara a la so muyer. Pero, nun lo consiguió. Urías negar a quedase en casa, cola so muyer, mientres los sos compañeros lluchaben na batalla.

El rei David, esmolecíu por perder a la muyer de la que taba namoráu, decidió camudar la so estratexa. Pidió al comandante del sitiu qu'asitiara al maríu nel llugar más difícil de la batalla, col enfotu de que morriera en combate. Asina, naide abarruntaría del adulteriu y el rei podría siguir con Betsabé. Urías morrió en combate y David cásase con ella y aportó a la so esposa preferida y ella llegó a amar con devoción.

El profeta alvirtió-y que Dios quitaría-y la tranquilidá y que-y unviaría aprovecimientos continues, que'l so reináu sería solmenáu, llenu de disturbios civiles violentos ya intrigues. Y tamién lu alvirtió qu'él nun morrería por haber dexáu embarazada a una muyer casada y ordenar la muerte del so home, pero que sí lo fadría'l fíu que diba nacer. El so fíu vivió siete díes, mientres los cualos el rei ayunó. Pero cuando morrió, el rei vistióse y volvió comer. Los sos sirvientes preguntáron-y por qué llamentóse cuando'l so fíu inda taba vivu, pero non cuando yá morriera.

### La rebelión de Absalón

Tal como lo profetizara Natan, los errores del rei fueron la causa de diversos trestornos y aprovecimientos a la llamada Casa de David. Unu de los sos fíos, Absalón, remontóse escontra'l so padre y llegaron a lluchar pol derechu al tronu. Un día, Absalón quedó atrapáu pol so pelo nes cañes d'un carbayu y Joab, el comandante de tropes de David, clavó-y trés fleches y matólu (2 Samuel 18:14). Asina, toa una faición festexaba esa muerte como una victoria, pero, cuando la noticia de la victoria foi llevada al rei David, ésti nun s'allegró:

Tou esi tiempu de conflictos deterioraron la imaxe de David y el so espíritu. Los apulmonamientos siguiríen, pos el so fíu Adonías tamién pretendía reinar. Naguó'l tronu del so padre, que yá había perdíu gran parte del so anterior prestíu.

### Recta final
El rei David, yá vieyu, taba postráu na cama y el so fíu Adonías aprovechó esti fechu pa proclamase rei. Betsabé y el profeta Natan, conociendo l'actitú contraria del nuevu, pidieron a David que nomara como herederu a otru de los sos fíos. Concretamente a Salomón. Ésti fuera escoyíu por Dios y esti alcuerdu ente David y la so muyer preferida namái concretaba los designios divinos.

Tamién-y prometió siguir la llinia hereditaria nel tronu de Xudá per siempres. David morrió aproximao a los 70&nbsp;años y foi soterráu en Ciudá de David, futura Xerusalén. Gobernó cuarenta años sobre Israel, siete en Hebron y trenta y tres en Xerusalén.

### David nel xudaísmu
Nel Xudaísmu, el reináu de David representa la formación d'un Estáu Xudíu coherente, cola so capital política y relixosa en Xerusalén y la institución d'un llinaxe real que va rematar na Era mesiánica.
La supuesta descendencia de David como fíu d'una conversa (Ruth) ye tomáu como prueba de la importancia de los conversos dientro del xudaísmu. El fechu de que Dios nun-y dexara construyir un templu perpetuu ye tomáu como prueba del imperativu de paz n'asuntos d'estáu.
David ye tamién vistu como una figura tráxica; el so inescusable toma de Bathsheba, y la perda del so fíu son vistes como traxedies centrales nel xudaísmu.

Nota del Llibru de Rut: Booz casóse con Rut y fueron padres de Obed, que foi padre de Isaí y esti foi padre de David. Polo que Rut sería la bisagüela del Rei David.

### David nel Cristianismu
Nel Cristianismu, David tien importancia como l'ancestru del Mesíes.
Munches Profecíes del Antiguu Testamentu indicaben que'l Mesíes baxaría de la llinia de David; los Evanxelios de Mateo y Lucas tracen el llinaxe de Jesús hasta David pa completar esti requerimientu.

David ye tamién rellacionáu figurativamente con Cristu, la derrota de Goliat ye comparada cola forma en que Jesús venció a Satanás mientres taba na cruz. Más frecuentemente, David ye la figura del creyente Cristianu. Los salmos qu'escribió amuesen a un Cristianu que depende de Dios, tantu nos momentos d'adversidá, como nos de gloria y d'arrepentimientu.

### David (Dawud) nel Islam
Nel Corán, David ye conocíu como **Dawud** (داود), y ye consideráu unu de los profetes del islam, pa quien fueron revelaos por Alah los Salmos de «Zabur». Como nel xudaísmu, cúntase que David mató a Goliat (Jalut) llanzándo-y una piedra. La creencia xeneral diz que mientres el so reináu punxeron los cimientos de la Cúpula de la Roca.
Los Musulmanes refuguen la descripción bíblica de David como un adúlteru y un asesín, por cuenta de la creencia islámica na infalibilidad y superioridá moral de los profetes.

## Historia de David

### Evidencia arqueolóxica

Una inscripción atopada en Tel Dan de c.&nbsp;850-835 e.C. contién la frase "de David" (ביתדוד). "Si la llectura de בית דוד [Casa de David] nel cercu de Tel Dan ye correuta... entós tenemos evidencia sólida de que nel sieglu IX enantes de Cristu del rei araméu consideráu'l fundador de la dinastía de Xudea como daquién llamáu דוד" [David]., la Estela de Mesa de Moab, que data d'aproximao'l mesmu periodu, tamién puede contener el nome de David, anque la llectura ye incierta. Kenneth Kitchen propunxo que la inscripción de C. 945 e.C. na que faraón exipciu Sheshonq I fala de "les tierres altes de David", pero esta nun foi llargamente aceptada. Finkelstein diz nel so documental *[[La Biblia desenterrada]]* (2001): "Sobre la base de los estudios arqueolóxicos, Xudá caltúvose relativamente balera de población permanente, bien aisllaos y marxinaos hasta dempués de la hora prevista pa David y Salomón, ensin grandes centros urbanos y ensin xerarquía pronunciada de caseríos, aldegues y ciudaes.
Per otra parte William Dever, nel so *¿Qué fixeron los escritores bíblicos y que sabíen?* sostién que la evidencia arqueolóxico y antropolóxico sofita'l rellatu bíblicu d'un Estáu de Xudea nel sieglu 10 enantes de Cristu.

Restos de la Edá del Bronce y la Edá del Fierro de la Ciudá de David, investigar estensamente nos años 1970 y 1980, so la direición de Yigael Shiloh de la Universidá Hebrea, pero nun s'afayaron pruebes significatives de la so ocupación mientres el sieglu 10 AC. Nel añu 2005 Eilat Mazar atopó una estructura de grandes piedres que, según ella, corresponder col palaciu de David, pero'l llugar ta contamináu y hasta la fecha foi imposible determinalo con precisión.
Nel restu del territoriu de Xudá y del Israel bíblicu, nun esisten inscripciones reales del sieglu 10 enantes de Cristu, nin evidencia d'una burocracia real (l'equivalente del sellu LMLK) nin inscripciones qu'apurran pruebes al respeutu.
Investigaciones alrodiu de la llocalización y cambeos nos patrones d'asentamientu de población demostraron qu'ente los sieglos 16 y 8 e.C., periodu qu'inclúi los reinos bíblicos de David y Salomón, la población de la rexón montascosa de Xudá nun yeren más qu'unes 5.000 persones, la mayoría d'ellos pastores errantes, cola zona urbanizada entera constando d'una ventena de pequeños pueblos. sicasí, solo Samuel vuelve cuntar dende'l puntu de vista teolóxicos distintes, y contién poco, si non tola información disponible ellí, y la evidencia bíblica de David ye por tanto, depende cuasi puramente nel material conteníu nos capítulos dende I Samuel 16 a I Reis 2.

La cuestión de la historicidad de David conviértese asina na cuestión de la fecha, la integridá del testu, l'autoría y la fiabilidá del 1ᵉʳ y 2º Samuel. Desque Martin North formuló'l so analís de la tradición deuteronómica eruditos bíblicos aceptaron qu'estos dos llibros formen parte d'una historia continua d'Israel, compilados non enantes de finales del sieglu 7 e.C., anque cola incorporación d'obres anteriores y fragmentos.
Los testos de Samuel sobre David "paecen ser oxetu de dos actos separaos de revisión editorial".
Los escritores orixinales amuesen un sesgu en contra de Saúl, y en favor de David y Salomón. Munchos años dempués, los Deuteronomistas editaron el material de manera fayadiza a les sos creencies relixoses y mensaxe, col insertamientu de los informes y les anécdotes que reforzaben la doctrina monoteísta.
Envalórase que dalgún material n'I y II Samuel, cuantimás lo tocante a les llistes de los funcionarios, seya bien antiguu, posiblemente inclusive date de la mesma dómina de David o Salomón.
Estos documentos tuvieron probablemente en manes de los Deuteronomistas cuando s'empezó a compilar el material.

Más allá d'esto, tola gama de posibles interpretaciones ta disponible; John Bright, nel so "History of Israel" toma los testos de Samuel pol so valor nominal, ente qu'eruditos como Thomas L. Thompson refuguen la historicidad de los testos bíblicos.
El profesor Baruch Halpern representó a David como un vasallu de tola vida de Aquis, el rei filistéu de Gat, Israel Finkelstein y Neil Asher Silberman identificaron como la seición más antigua y más fiable de Samuel aquellos capítulos que describen a David como'l líder carismáticu d'una banda de foraxíos que prinda Xerusalén y facer la so capital.

El Nuevu Testamentu describe na xenealoxía de Jesús a David y Adán, con tres bloques de catorce "xeneraciones" de cada ser igualmente esquemáticu. Nel mundu antiguu, cada lletra del alfabetu tenía un valor numbéricu, el valor pal nome de "David" ye de catorce años: de les catorce "xeneraciones", lo que sorraya l'ascendencia davídica de Cristu y de la so identidá como'l Mesíes esperáu.

### Familia de David

David nació en Belén, nel territoriu de la Tribu de Xudá. El so padre llamábase Isai. La so madre nun se noma na Biblia, pero'l Talmud identificar como Nitzevet, fía de Adael. David tenía siete hermanos y yera'l menor de toos ellos. Tenía ocho esposes: Michal, la segunda fía de rei Saúl, Ahinoam de Jezreel, Abigaíl, la carmelita, enantes esposa del malváu Nabal, Maachâ, fía de Talmai, rei de Gesur, Haggith, Abital, Egla y Betsabé, enantes la esposa d'Urías l'hitita.

El Llibru de les Cróniques apurre la llista de los fíos que David tuvo coles sos varies esposes y concubines. En Hebrón, tuvo seis fíos (): Amnón, por aciu Ahinoam; Daniel, por Abigail; Absalón, por Maachâ; Adonías, por Haguit; Sefatías, por Abital y Itream, por Egla. Cola so esposa Betsabé, los sos fíos fueron: Samúa, Sobab, Nathan y Salomón. Los sos fíos nacíos en Xerusalén por otres madres inclúin: Ibhar, Elisúa, Elifelet, Noga, Nefeg, Jafía, Elisama y Eliada (). Según , Jerimot, que nun se menta en nengún de de les xenealoxíes, méntase como otru de los fíos de David. Según , David adoptó a Mefiboset, el fíu de Jonathan, el so cuñáu y el so meyor amigu.

David tamién tenía siquier una fía, Tamar fía de Maachâ, que foi violada por Amnón, el so mediohermanu. La so violación conduz a la muerte de Amnón (). Absalón, hermanu de Tamar de la mesma madre, espera dos años, y dempués venga a la so hermana unviando a los sos criaos pa matar a Amnón nuna fiesta que preparara pa tolos fíos del rei ().

### Descendientes de David
Los siguientes son dalgunos de los nomes más notables que s'atribuyeron como parte de la descendencia de David:
* Maimonides (Rabbi Moshe ben Maimón, RaMbaM c. 1135-1204)
* La familia Abravanel.
* Rabbi Judah Loew, Maharal de Praga.
* El Baal Shem Tov
* Najman de Breslav (Rebbe Najmán de Breslov).
* Eliezer Silver
* Rabbi Menachem Mendel Lewin Schneerson
* Haile Selassie I d'Etiopía.
* La Casa Real de Xeorxa.

## Representación de David n'arte y lliteratura

### Artes visuales
El siguiente conxuntu presenta obres d'arte dedicaes a David; entamáu por orde cronolóxicu.

Archivu:Jerusalem Tomb of David BW 1.JPG|Sepulcru del rei David, Monte Sion, Xerusalén 
Archivu:PikiWiki_Israel_14995_Mosaic_of_David_playing_the_harp.JPG|*David toca l'arpa*, mosaicu de la Sinagoga de Gaza, periodu bizantín, 324-640 Y.C.
Archivu:Paris psaulter gr139 fol1v.jpg|David curiando'l so fatáu, *Salteriu de París*, manuscritu greco-bizantín miniado, Macedonia, sieglu X, fol. 11v. París, Bibliothèque National de France, MS Grec 139.
Archivu:Paris_psaulter_gr139_fol5v.jpg|David glorificado poles israelites, idem., fol. 5v.
Archivu:Paris psaulter gr139 fol7v.jpg|El rei David ente les alegoríes de Sabiduría y Profecía, idem, fol. 7v. 
Archivu:Egbert-Psalter, fol. 20v.jpg|David entronizado toca l'arpa, *Salteriu de Egbert*, manuscritu llatín miniado, Aquisgrán, c. 977-993, fol. 20v. Muséu Archeologico Nazionale, Cividale
Archivu:Kampf Davids mit dem Löwen (Steinerne Bibel - Schöngrabern).jpg|David vence al lleón, relieve románicu, Ilesia de Schöngrabern (Austria), c. 1220
Archivu:David_and_Jonathan.jpg|David y Jonatán, *La Somme Le Roi*, miniatura góticu-francesa, 1300. British Library, Londres
Archivu:Donatello - David - Florença.jpg|Donatello, *[[David (escultura de Donatello)|David]]*, 1430-40. Muséu del Bargello, Florencia
Archivu:DavidInMigdalDavid.jpg|Andrea del Verrocchio, *David*, 1476. Muséu del Bargello, Florencia.
Archivu:'David' by Michelangelo Fir JBU004.jpg|Michelangelo, *[[David de Miguel Ángel|David]]*, mármol, 1504. Academia de Florencia
Archivu:'David' by Michelangelo Fir JBU013.jpg|Idem, detalle 
Archivu:David Close Up DSCN2703.jpg|*David*, detalle de la réplica de la escultura homónima de Miguel Ángel. Piazza della Signoria, Florencia
Archivu:Camillo Boccaccino - King David.jpg|Camillo Boccaccino, *El profeta David*, 1530. Palazzo Farnese, Piacenza
Archivu:David_and_Goliath_by_Caravaggio.jpg|Caravaggio, *David y Goliat*, 1597-1600. Muséu del Prado, Madrid
Archivu:CaravaggioDavidGoliathVienna.jpg|Caravaggio, *David cola tiesta de Goliat*, 1606-7. Kunsthistorisches Museum, Viena 
Archivu:Bernini's David in an engraving by Nicolas Dorigny 1704.jpg|Gian Lorenzo Bernini, *David*, mármol, 1623-24 (grabáu por Nicolas Dorigny, 1704).
Archivu:Panini Bernini cropped.jpg|Idem (detalle de *Galería de cuadros con vistes de la Roma Moderna*, oleu de Giovanni Pannini, 1758-59).
Archivu:Gianlorenzo_Bernini_-_David_with_the_Head_of_Goliath_-_WGA01969.jpg|Bernini, *David cola cabeza de Goliat*, 1625. Galleria Nazionale d'Arte Antica, Roma 
Archivu:David con la cabeza de Goliat delante de Saúl, por Rembrandt.jpg|Rembrandt, *David cola cabeza de Goliat ante Saúl* (1 Samuel 17:57-58), 1627. Kunstmuseum, Basilea
Archivu:Le Triomphe de David 1630 Madrid, musée du Prado.jpg|Nicolás Poussin, *El Trunfu de David*, 1630. El Prado 
Archivu:The_Triumph_of_David.jpeg|Poussin, *El Trunfu de David*, 1631-33. Dullwich Gallery
Archivu:5201-king-david-in-prayer-pieter-de-grebber.jpg|Pieter de Grebber, *El rei David orando*, 1635-40. Museum Catharijneconvent 
Archivu:David_Playing_the_Harp_1670_Jan_de_Bray.jpg|Jan de Bray, *David tocando l'arpa*, 1670. Coleición privada 
Archivu:'King David', painting by Giovanni Francesco Barbieri (il Guercino) c. 1768.jpg|Gercino, *Rei David*, c. 1768
Archivu:David-goliath28.jpg|Gustave Doré, *David cola cabeza de Goliat*, grabáu, s. XIX
Archivu:Jonathan Lovingly Taketh His Leave of David by Julius Schnorr von Carolsfeld.jpg|Julius Schnorr von Carolsfeld, "David y Jonatán", *La Biblia n'imáxenes*, 1851-60
Archivu:Vitrail_du_19ème_siècle_Le_Roi_David_Reims_020208_01.jpg|*El rei David*, vitral de la Catedral de Reims, 1861
Augustins - David by Antonin Mercié (D 2005 1).jpg|Antonin Mercié, *David*, 1870. Musée des Augustins de Toulouse.
Archivu:Ehad Haam street P1130408.JPG|*El rei David tocando l'arpa*, medallón con azulexos, c. 1925. Cai Ehad Haam, Tel Aviv 
Archivu:Shepherd David Playing the Harp.jpg|David Polus, *David el pastor, tocando l'arpa*, 1935. Kibutz Ramat-David, Israel
Archivu:Stamp_of_Israel_-_Festivals_5721_-_0.25IL.jpg|Asher Calderón, *Los Reis d'Israel: David*, estampilla israelín, 1960
|Marc Chagall, *David y Xerusalén*, vitral, Ilesia de San Esteban, Mainz, 1978
|Chagall, *David, Rei d'Israel*, vitral, Ilesia de San Esteban, Mainz, 1978
Archivu:Achiam_-_Roi_David_-_Granit.jpg|Ahiam Shoshany, *Rei David*, granitu, c. 1980. Muséu de Shuni, Israel
Archivu:Jerusalem_Mount_Sion_King_David_Statue_2.jpg|Monumentu al Rei David, Monte Sion, Xerusalén


### Lliteratura
* El llargu poema del escritor John Dryden "Absalom and Achitophel" ye una alegoría qu'utiliza la historia de la rebelión de Absalón contra'l rei David, como base pa una sátira de la situación política inglesa del so tiempu.
* La novela de Elmer Davis, "Giant Killer" (1928, de la compañía John Day) vuelve cuntar la historia bíblica de David, amosándolo como tou un poeta que llogra atopar siempres a otros pa faer el "trabayu puercu" del heroísmu y de la realeza. Na novela otru matu a Goliat pero David reclama'l creitu, y Joab, el primu de David encargar de tomar munches de les decisiones difíciles de la guerra y del arte de gobernar, mientres David bazcuya o escribe poesía.
* Gladys Schmitt escribió una novela titulada "David the King" (1946, Doubleday Books), biografía profusamente afatada de tola vida de David. El llibru tomó un riesgu, especialmente pa la so dómina, al retratar la rellación de David con Jonathan como abiertamente homoerótica, pero finalmente foi criticáu como una versión nidia y sosa del personaxe.
* Na fantasía bíblica de Thomas Burnett Swann "How are the Mighty Fallen" (1974, DAW) David y Jonathan declárense explícitamente amigos. Per otra parte, Jonathan ye un miembru d'una alada raza semi-humana (posiblemente Nephilim), una de les varies races que conviven cola humanidá, pero que de cutiu son escorríes por ésta.
* Joseph Heller, L'autor de "Catch-22" tamién escribió una novela basada en David, "God Knows" (1984, Simon & Schuster). Ta cuntada dende la perspeutiva d'un avieyáu David, representáu como un home llenu de vicios como la cobicia, la lluxuria o l'egoísmu, que nota'l so alloñamientu de Dios, y el desmoronamiento de la so familia, nuna suerte d'interpretación propia del sieglu 20 alrodiu de los sucesos bíblicos.
* Juan Bosch, líder políticu y escritor dominicanu, escribió: "David: Biografía d'un Rei" (1966, Hawthorn, NY) un enfoque realista de la vida de David y la so carrera política.
* Allan Massie escribió "King David" (1996, Sceptre), una novela sobre la carrera de David, que retrata la rellación del rei con Jonathan y otros, d'una forma más abiertamente homosexual.
* Madeleine L'Engle y la so novela "Certain Women" (1993, HarperOne) esplora la familia, la fe cristiana, y la naturaleza de Dios al traviés de la historia de la familia del Rei David, y la saga d'una familia moderna análoga.
* Sir Arthur Conan Doyle utilizó la historia de David y de Betsabé como la estructura principal pa la historia de Sherlock Holmes "The Adventure of the Crooked Man", que traza un paralelismu cola traición de David para con Urías, l'hitita, con cuenta de ganar a Betsabé.
* Stefan Heym y el so "The King David Report" (1998, Northwestern University Press) amuesa una ficción que representa los escritos del historiador de la Biblia, Ethan, al Rei Salomón.
* "Absalom, Absalom!" de William Faulkner retrata la rebelión del fíu de David, Absalón, y la so muerte a manes de Joab.

### Cine
* En 1951, Gregory Peck representó al Rei David na Cinta "David and Bathsheba" (David and Bathsheba) de Henry King.
* Finlay Currie, fixo del rei nos sos últimos años en 1959, el la película "Solomon y Sheba" empobináu por King Vidor.
* Yul Brynner, representó a Salomón y Gina Lollobrigida encarnó a la Reina de Saba.
* En 1960, Jeff Chandler dio vida al rei d'Israel na película "La historia de David" de Bob McNaught.
* Nathaniel Parker interpretó al Rei David na película pa televisión de 1997 llamada "David", con Leonard Nimoy como Samuel y Jonathan Pryce como Saúl.
* En 1964, David foi interpretáu por Gianni Garko nel llargumetraxe "Saúl y David" empobináu pol cineasta Marcello Baldi. La película de co-producción hispanu-italiana foi rodada en Cinecittà (Roma).
* Richard Gere protagonizó a David na película "Rei David" de 1985, filme empobináu por Bruce Beresford.

### Música
* "Absalón fili el mio" de Josquin des Prés ye un llamentu polifónicu dende la perspeutiva de David, sobre la muerte del so fíu.
* "Le Roi David", oratoriu d'Arthur Honegger con llibretu de René Morax, foi compuestu en 1921 y convirtióse instantáneamente nun elementu básicu del repertoriu coral, ye entá llargamente interpretáu.
* Leonard Cohen y el so "Hallelujah", con referencies a David.
* "Mad About You", un cantar de Sting del álbum de 1991 *The Soul Cages*, qu'esplora la obsesión de David and Bathsheba, dende la perspeutiva de David.
* El cantar "Dead" de los Pixies ye un recuentu del adulteriu de David y el so arrepentimientu.
* Herbert Howells (1892-1983) compunxo una artsong pa voz y pianu llamáu "Rei David".
* Eric Whitacre escribió un cantar, "Cuando David enteróse", basada en 2 Samuel, la crónica de la muerte del fíu de David, Absalón y el dolor de David pola perda.
* MewithoutYou tien un cantar del so álbum de *It's All Crazy! It's All False! It's All a Dream! It's Alright*, titulada "L'Ánxel de la Muerte vieno a el cuartu de David", que narra la historia de la llucha de David col ánxel cuando'l so momentu llegó.
* El cantar "David y el Xigante" de la banda española Tierra Santa, cunta partes de la historia del rei David, desque yera pregueru d'equí p'arriba.

### Teatru Musical
* El rei David, pieza con llibru y lletra de Tim Rice y música d'Alan Menken.

### Televisión
En 2009, NBC presentó la serie *[[Kings (serie TV)|Kings]]*, que se concibió espresamente como una moderna reinterpretación de la historia de David.

### Naipes
Ente los sieglos XV y XIX, los fabricantes de naipes franceses solíen asignar a cada figura la representación d'un personaxe históricu o mitolóxicu. Nesti casu, el rei David yera identificáu cola figura del rei de piques.

## Precesión y Socesión

## Ver tamién
* Biblia hebrea 
* Tanak
* Hebreos
* Historia del pueblu xudíu
* Árbol de Jesé

## Referencies

## Bibliografía
* Dubnow, Simón. *Manual de la Historia Xudía*, Buenos Aires: Sigal, 1977
* Kirsch, Jonathan. *[http://www.amazon.com/King-David-Israel-Ballantine-Readers/dp/0345435052 King David: The Real life of the Man who Ruled Israel]*, Ballantine, 2000
* Kochav, Sarah. *Grandes civilizaciones del pasáu: Israel*, Barcelona: Foliu, 2005
* Sei-Rajna, Gabrielle. *L'abecedaire du Judaïsme*, Flammarion: París, 2000
* Wilkinson, Philip. *Religiões* [Religions, 2008], Rio de Janeiro: Zahar, 2011

## Enllaces esternos
 

* Biografíes y Vides
* Jewish Encyclopedia (1906)
* Old Jaffa Shul 
* Haayal
* Easton's Bible Dictionary (1897)