Alfa Centauri

**Alfa Centauri** (tamién conocíu como **Rigil Kent**) ye'l sistema estelar más cercanu al Sol que ta a unos 4,37 años lluz (41,3 billones de km) de distancia. Considerada dende l'antigüedá como una única estrella y con gran importancia mitolóxica (Mitoloxía) (Centauru), la más brillosa de la constelación del Centauru, lo que se repara ensin ayuda de telescopiu ye, en realidá, la superposición de dos estrelles brillantes d'un posible sistema de trés. Foi l'astrónomu francés Nicolas Louis de Lacaille quien en 1752 afayó qu'Alfa Centauri ye una estrella binaria.
El sistema tamién contién a lo menos un planeta del tamañu terrestre Alpha Centauri Bb, con cerca de 113% de la masa terrestre, que orbita Alpha Centauri B, con un periodu de 3,236 díes lo que lo fai ser el exoplaneta conocíu más cercanu a la Tierra. Orbitando a una distancia de 6 millones de quilómetros de la estrella, o'l 4% de la distancia de la Tierra al Sol, el planeta tien una temperatura superficial envalorada de siquier 1500&nbsp;K (aproximao 1200&nbsp;°C), demasiáu caliente pa ser habitable.

## El sistema Alfa Centauri

El sistema Alfa Centauri taría formáu por trés estrelles venceyaes por efeutu de la gravedá, xirando una en redol de la otra constituyendo un sistema estable. Alfa Centauri&nbsp;A ye una estrella mariella bien similar al Sol (tipu espectral&nbsp;G), y Alfa Centauri&nbsp;B ye una estrella naranxa de tipu&nbsp;K. Dambes xiren ente sigo nuna órbita d'unos 80 años. Con un periodu orbital de 79,91 años, los componentes A y B d'esti sistema binariu avérase ente sigo a un mínimu de 11,2 unidaes astronómiques, lo qu'equival a 1670 millones km o aproximao la distancia media ente'l Sol y Saturnu, siendo la distancia máxima ente les dos estrelles 35,6&nbsp;UA (5300&nbsp;millones km, aproximao la distancia ente'l Sol y Plutón). Como tienen mases asemeyaes, muévense alredor d'un puntu del espaciu cuasi equidistante ente elles llamáu centru de mases. 

La tercer estrella ye Proxima Centauri, que xiraría alredor de los dos anteriores a una distancia enforma mayor, nuna gran órbita con una escentricidá tal que s'alderica si realmente ta amestada al sistema; sicasí, les tres estrelles tienen igual paralax y movimientu propiu. 

Nel casu de que Proxima Centauri tea realmente amestada a les otres dos, la so órbita duraría dellos centenares de miles d'años, y anguaño taría nel puntu que la so distancia al Sistema Solar ye mínima. La separación media ente Próxima y Alpha Centauri AB ye aproximao de 0,06&nbsp;parsecs, 0,2 años lluz o 13&nbsp;000 unidaes astronómiques (UA), equivalente a 400 vegaes el tamañu de la órbita de Neptunu. Trátase d'una estrella pequeña y colorada que namái se puede ver al traviés de telescopios potentes.

### Alfa Centauri A

**Alfa Centauri A** (α1 Cen/Rigil Kentaurus/Toliman) ye una estrella daqué más lluminosa, grande y vieya que'l Sol, de tipu espectral bien similar a ésti. Clasificar como nana mariella. A partir de los parámetros orbitales determinaes mutues, Alpha Centauri A ye un 10% más masiva que'l Sol, con un radiu d'aproximao 23% más grande. La velocidá de rotación proyeutada (v · sen i) d'esta estrella ye de 2,7 ± 0,7 km/s, lo que resulta nun plazu envaloráu de rotación de 22 díes, que-y da un periodu un pocu más rápidu de rotación de 25 díes del sol.

### Alfa Centauri B

**Alfa Centauri B** (α1 Cen/HD 128621) ye una estrella naranxa de secuencia principal que ta amestada a Alfa Centauri A. La so edá ye bastante paecida a la de la so compañera, lo que fai pensar que dambes estrelles nacieron yá xuníes. Clasificar como nana naranxa.

#### Sistema planetariu

|}

El 16 d'ochobre de 2012, l'Observatoriu Européu Austral (ESO) anunció'l descubrimientu d'un planeta estrasolar n'órbita alredor de Alpha Centauri B, que recibió'l nome d'Alfa Centauri Bb. Foi detectáu utilizando l'espectrógrafu Échelle d'alta precisión HARPS, nel Observatoriu de La Silla de Chile. Con una masa envalorada similar a la de la Tierra, orbita la so estrella a una distancia averada de seis millones de quilómetros (una distancia más pequeña que la que falta de Mercuriu con respectu al Sol nel nuesu Sistema Solar, bien lloñe de la zona de habitabilidad, faciendo que les posibilidaes de vida tal que conocemos sían práuticamente nules) y realiza una tresllación alredor de la so estrella cada 3,2 díes. Esti descubrimientu ye importante, yá non yá pola baxa masa del planeta (la mayoría d'exoplanetes son xigantes gaseosos con mases similares de Xúpiter o mayores), sinón porque se considera qu'esti exoplaneta ye'l más cercanu al sistema solar de los más de 820 descubiertos; puestu difícilmente superable, yá que el sistema triple d'Alfa Centauri ye'l más cercanu al nuesu Sol. Amás, yá que los sistemes con planetes d'esti tipu suelen tener más d'unu d'ellos, nun se refuga la posible esistencia de más astros de similares carauterístiques n'órbites más alloñaes a la estrella central, anque entá solo son especulaciones.

### Proxima Centauri

Trátase d'una nana colorada con una pequeña fracción de la lluminosidá del nuesu Sol. Anguaño, alcuéntrase a unes 13&nbsp;000&nbsp;ua (0,2&nbsp;años lluz) del sistema Alpha Centauri&nbsp;A+B, y de casualidá, la so posición orbital ta de cara a nós, lo que la fai, nesti momentu, la estrella más cercana al Sistema Solar, a una distancia de cerca de 4,2 años lluz. Los científicos asígnen-y una edá de, seique, mil millones d'años. Pue que Proxima Centauri nun formara parte orixinalmente del sistema y fuera prindada temporalmente poles otres dos. Nun se conocen datos orbitales, namái que posiblemente xira alredor d'Alfa Centauri A+B con un periodu de cerca de 500&nbsp;000 años o más. Pue qu'a la llarga inclusive escape del sistema. Tamién ye una estrella acandilante, y como tal recibe la denominación d'estrella variable **V645&nbsp;Centauri**.

Anque Próxima ye la estrella más cercana al nuesu Sistema Solar, nun paez ser un destín interesante pa visitar en busca de vida estraterrestre. La estrella ye muncho más nueva que'l nuesu Sol, ye muncho menos brillosu y nun se sabe si tien dalgún planeta que la orbite.

## Esistencia de planetes
Mientres enforma tiempu consideróse que la formación de planetes podía dase nesti sistema, anque hasta l'añu 2012 nun se teníen datos sobre la so esistencia. Considerábase que d'haber planetes, éstos taríen asitiaos d'una forma más restrictiva, una y bones la gravedá de la estrella vecina desestabilizaría fácilmente les sos órbites. Matemáticamente, conocer la posición de les órbites estables nel sistema Alfa Centauri ye un problema ensin solución, yá que hai qu'estudiar los efeutos de la gravedá de tres cuerpos simultáneamente (ver problema de los trés cuerpos). De toes formes, estudios fechos a partir de simulaciones paecen demostrar qu'esisten órbites estables hasta d'unes 2&nbsp;ua si'l planeta orbita una de les estrelles principales nel mesmu planu nel qu'elles xiren, y namái hasta 0,23&nbsp;ua pa órbites perpendiculares; y a partir de 70&nbsp;ua si orbita a los dos al empar; los planetes tendríen nestes condiciones órbites estables siquier mientres el tiempu de vida.

## Vista del cielu dende un hipotéticu planeta

Vistu dende l'interior del sistema binariu, el cielu (aparte del sistema de trés estrelles) veríase cuasi idénticu a cómo se ve dende la Tierra, cola mayoría de les constelaciones, como la sietestrellu y Orión, práuticamente ensin cambeos. Sicasí, la constelación de Centaurus perdería la so estrella más brillosa y el Sol apaecería como una estrella de magnitú 0,5 na constelación de Casiopea, cerca d'Epsilon Cassiopeiae. El so allugamientu ye bono de calcular, yá que sería lo contrario de la posición de α Centauri como se ve dende la Tierra: 02h 39m 35s fadría ascensión reuta y declinación +60° 50' 00". Un hipotéticu observador vería que la carauterística "\ / \ /" Cassiopeia convertida en "/ \ / \ /".

Les estrelles más brilloses y cercanes como Siriu y Proción taríen en posiciones bien distintes, según Altair con una diferencia menor. Sirius sería parte de la constelación de Orión, dos graos al oeste de Betelgeuse, un pocu más débil que se ve dende la Tierra (-1,2). Fomalhaut y Vega, sicasí, al tar lo suficientemente lloñe, seríen visibles cuasi na mesma posición. Proxima Centauri, anque parte del mesmu sistema, sería apenes visible a güeyu, con una magnitú de 4,5.
Un observador asitiáu nun hipotéticu planeta orbitando yá seya A o Alpha Centauri Alpha Centauri B vería la otra estrella del sistema binariu como un oxetu bien brillosu nel cielu nocherniegu, esto ye, un discu pequeñu pero discernible.

Por exemplu, un hipotéticu planeta similar la Tierra orbitando alredor de 1,25 UA de Alpha Centauri A (la estrella apaez cuasi tan brillosa como'l Sol vistu dende la Tierra) vería Alpha Centauri B percorriendo tol cielu una vegada aproximao cada añu unu y tres meses o 1.3 periodos orbitales. Sumáu a esto sería'l cambéu de posición aparente de Alpha Centauri B mientres el so llargu periodu d'ochenta años d'órbita elíptica con al respective de Alpha Centauri A (comparable en velocidá a la órbita d'Uranu con respectu al sol). Dependiendo de la posición na so órbita, Alpha Centauri B podría variar en magnitú aparente ente -18,2 (más escuru) y -21,0 (el más brillosu). Estes magnitúes visuales son muncho más débiles que'l reparáu anguaño -26,7 magnitú pal Sol, vistu dende la Tierra. La diferencia de 5,7 a 8,6 magnitúes significa Alpha Centauri B al paecer, nuna escala llinial, 2500 a 190 vegaes menos brillosa qu'Alpha Centauri A (o'l Sol vistu dende la Tierra), pero tamién 190 a 2500 vegaes más brillosa que la magnitú de -12,5 Lluna llena vista dende la Tierra.

Amás, otru planeta similar a la Tierra orbitando a 0,71 UA (Unidá astronómica) de Alpha Centauri B (por que de la mesma Alpha Centauri B paecía tan brillosa como'l Sol vistu dende la Tierra), esti planeta hipotéticu recibiría un pocu más de lluz dende l'Alfa más lluminosa Centauri A, que rellumaría 4,7 a 7,3 magnitúes más débil d'Alfa Centauri B (o'l Sol vistu dende la Tierra), que varien en magnitú aparente ente -19,4 (más escuru) y -22,1 (el más brillosu). Asina, Alpha Centauri A apaecería ente 830 y 70 vegaes menos brillosa que'l Sol, pero 580 a 6900 vegaes más brillosa que la Lluna llena. Mientres el periodu orbital tal planeta de 0,6 (3), un observador nel planeta vería esti círculu estrella compañera inténsamete brillosa del cielu tal como lu vemos colos planetes del Sistema Solar. Per otra parte, el periodu sideral d'aproximao ochenta años de Alpha Centauri A significa qu'esta estrella moveríase al traviés de la eclíptica local como adulces a midida qu'Uranu col so periodu d'ochenta y cuatro años, pero como la órbita de Alpha Centauri A ye más elíptica, la so magnitú aparente va ser muncho más variable. Anque intensamente brillosu pal güeyu, el llume global nun afectaría significativamente el clima nin influyiría na fotosíntesis normal de la plantes.

Un observador nel hipotéticu planeta notaría un cambéu na orientación de los puntos de referencia pa VLBI (interferometria de bien llarga base) d'acordies cola periodicidá órbita binaria más o menos los efeutos locales como la precesión o nutación.
Suponiendo qu'esti hipotéticu planeta tenía un enclín orbital baxa con al respective de la órbita mutua de Alpha Centauri A y B, entós la estrella secundaria empezaría al llau de la principal en conxunción 'estelar'. La metá del últimu periodu, n'oposición 'estelar', dambes estrelles taríen una frente a la otra nel cielu. Depués, alredor de la metá del añu planetariu l'aspeutu del cielu nocherniegu sería un azul más escuro - similar al cielu mientres la totalidá d'un eclís solar total. Los sos hipotéticos habitantes tendríen abonda visibilidá pa caminar y ver con claridá'l terrén circundante, y la llectura d'un llibru sería bien posible ensin nengún tipu de lluz artificial. Dempués d'otru mediu periodu d'órbita estelar, les estrelles completaríen el so ciclu orbital y volver a la próxima conxunción, y al ciclu similar a la Tierra de día y noche ciclo.

En dambos casos, el sol secundariu viaxaría al traviés del cielu mientres l'añu, empezando y terminando al llau de la principal, a la metá del periodu taría na direición opuesta: entós tendría les condiciones del "sol de medianueche", con siquier unu o dos díes ensin cambéu día-nueche.

## Enllaces esternos

* Videos Celestia  Videu del sistema doble Alfa Centauri A y Alfa Centauri B (videu nᵘ 16).

## Referencies