open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ocho

:*Esti artículu ye pal *'númberu 8**. Pal **añu 8**, ver [[8]]''.

L**'ocho''' (8) ye'l númberu natural que sigue al siete y preciede al nueve.

## Propiedaes matemátiques
* Ocho ye'l cubu de dos.
* El polígonu de 8 llaos recibe'l nome d'octágonu.
* Ye'l sestu términu de la socesión de Fibonacci, dempués del 5 y enantes del 13.

## Carauterístiques
* Ye'l númberu atómicu del osíxenu.
* Nel sistema anglosaxón de midíes, hai 8 onzes nuna taza, 8 pintes nun galón, 8 furlongs nuna milla y aproximao 8 plizques nuna cuyaradina.
* El 8 represéntase coles 2 culiebres enxareyaes del caducéu, símbolu del equilibriu ente fuercies antagóniques. Tamién representa l'eternu movimientu cósmicu base de rexeneración y d'infinitu. Ye verticalidá formal del infinitu.
* Na mística cosmogónica de la Edá Media'l 8 correspondía al cielu de les estrelles fixes (Firmamentu) y simbolizaba'l perfeccionamientu de los influxos planetarios.
* Na República Popular China, el 8 ye un númberu que simboliza la bona suerte.

## Referencies

## Enllaces esternos
Nueve

:*Esti artículu ye pal *'númberu 9**. Pal **añu 9**, ver [[9]]''.


El **nueve''' (9) ye'l númberu natural que sigue al ocho y preciede al diez.

## Propiedaes matemátiques
* El 9 ye un númberu compuestu, que tien los siguientes factores propios: 1 y 3. Como la suma de los sos factores ye 4  1 + 9 = 10 => 1 + 0 = 1

Asocede igual, si'l númberu contién más nueves:

Nel númberu natural 123456789, la suma de les cifres constituyentes agregu individualmente va ser idéntica a la suma de los díxitos nel númberu 12345678; porque 1 + 2 + 3 +…+ 8 + 9 = 45, y 4 + 5 = 9 da'l mesmu resultáu que 1 + 2 + 3 +…+ 7 + 8 = 36, y 3 + 6 = 9

Esta propiedá ye utilizada pa comprobar la certidume de la resultancia en multiplicaciones y divisiones, pente medies de la prueba del nueve.

## Intereses
* Ye'l númberu atómicu del flúor.
* El nueve (九) ye un númberu de mal badagüeyu na cultura xaponesa, pero de bon badagüeyu na cultura china.
* Nos países anglosaxones, los gatos tienen nueve vides.
* Na mitoloxía Mexica, hai nueve infiernos.
* Ye'l númberu que suelen usar los centros delanteros en fútbol.

## Referencies

## Enllaces esternos
* Curiosidaes sobre'l númberu 9
10 (dixebra)

**10** pue referise a:

* El númberu **[[Diez|10]]**.
* L**'[[10|añu 10]]**.
* L**'[[10 e.C.|añu 10 e.C.]]**.
* Los **[[años 10]]**, que tamién pue referise a los años 1810, los años 1910, los años 2010...
* Los **[[años 10 e.C.]]**;
* Otros periodos de tiempo como'l sieglu X y el sieglu X e.C., o'l X mileniu y el X mileniu e.C.;
* La cadena de televisión española **[[La 10]]**.
* La película **[[10 (película)|10]]** de Blake Edwards.
* El discu **[[10 (discu d'Hombres G)|10]]** d'Hombres G.

Tamién puede referise a:
* Varios canales de televisión col númberu 10: Ver Canal 10.
* Varies llinies de tresporte col númberu 10: Ver Llinia 10.

## Referencies
Canal 10

**Canal 10** pue referise a:

***[[XHTM-TV|Canal 10]]** d'Altzomoni, Méxicu.
***[[Canal 10 TV(España)|Canal 10 TV]]** d'España.
***[[La 10]]** d'España.
***[[Canal 10 (Junín)|Canal 10]]** de Junín, Arxentina.
***[[Canal 10 (Mar del Plata)|Canal 10]]** de Mar del Plata, Arxentina.
***[[Saeta TV Canal 10|Canal 10]]** de Montevidéu, Uruguái.
***[[Teleactiva|Canal 10]]** de Padre Hurtado, Área Metropolitana de Santiago de Chile, Chile.
***[[Televisora de Tucumán|Canal 10]]** de Tucumán, Arxentina.
***[[Canal 10 Universidad Austral de Chile|Canal 10]]** de Valdivia, Chile.
Canal 9

**Canal 9** pue referise a:

***[[Canal 9 de Bahía Blanca|Canal 9]]** de Bahía Blanca, Arxentina.
***[[Canal 9 (Buenos Aires)|Canal 9]]** de Buenos Aires, Arxentina.
***[[Televisión Chimbote (Canal 9)|Canal 9]]** de Chimbote, Perú.
***[[XEQ-TV|Canal 9]]** de Ciudá de Méxicu, Méxicu.
***[[Canal 9 Litoral|Canal 9]]** d'Entre Ríos, Arxentina.
***[[Canal 9 Regional|Canal 9]]** de Gran Concepción, Chile.
***[[ATV (canal de televisión)|Canal 9]]** de Lima, Perú.
***[[TVMax|Canal 9]]** de Panamá.
***[[Color Visión - Canal 9|Canal 9]]** de República Dominicana.
***[[Mega (canal de televisión)|Canal 9]]** de Santiago de Chile, Chile.
***[[Canal 9 TVN Señal 2|Canal 9]]** de Santiago de Chile, Chile (antiguu).
***[[RedeTV!|Canal 9]]** de São Paulo, Brasil.
***[[XHFW-TV|Canal 9]]** de Tampico, Méxicu.
***[[Canal Nou]]** de la Comunidá Valenciana, España.
Canal 8

**Canal 8** pue referise a:

***[[XEX-TV|Canal 8]]** d'Altzomoni, Méxicu.
***[[Televisión Independiente de Méxicu|Canal 8]]** *(antiguu)* de Ciudá de Méxicu, Méxicu.
***[[Canal 8 (Córdoba)|Canal 8]]** de Córdoba, Arxentina.
***[[Canal 8 TN8|Canal 8]]** de Telenica 8, Managua, Nicaragua.
***[[Canal 8 UCV Televisión|Canal 8]]** de Gran La Serena, Chile.
***[[Canal 8 de Mar del Plata|Canal 8]]** de Mar del Plata, Arxentina.
***[[TV8 Peñalolén|Canal 8]]** de Peñalolén, Área Metropolitana de Santiago de Chile, Chile.
***[[Canal 8 (San Juan)|Canal 8]]** de San Juan, Arxentina.
***[[Canal 8 (Tucumán)|Canal 8]]** de San Miguel de Tucumán, Arxentina.
***[[Canal Ocho Televisión|Canal 8]]** de Tenerife, Islles Canaries, España.
Canal 7

**Canal 7** pue referise a:

***[[Canal 7 (Bolivia)|Canal 7]]** de Bolivia.
***[[Canal 7 (Arxentina)|Canal 7]]** de Buenos Aires, Arxentina.
***[[XHIMT-TV|Canal 7]]** de Ciudá de Méxicu, Méxicu.
***[[Canal 7 (General Conesa)|Canal 7]]** de **[[General Conesa (Río Negro)|General Conesa]]**, Río Negro; Arxentina.
***[[XHGJG-TV|Canal 7]]** de Guadalajara, Jalisco, Méxicu.
***[[XHLUC-TV|Canal 7]]** de Jocotitlán, Méxicu.
***[[TV Perú|Canal 7]]** de Lima, Perú.
***[[Canal 7 (Madrid)|Canal 7]]** de Madrid, España.
***[[Canal 7 Mendoza|Canal 7]]** de Mendoza, Arxentina.
***[[7 Región de Murcia|Canal 7]]** de Murcia, España.
***[[Televisión Nacional de Chile|Canal 7]]** de Santiago de Chile, Chile.
***[[Canal 7 (Costa Rica)|Canal 7]]** de San Xosé, Costa Rica.
***[[Canal 7 del Atlántico|Canal 7]]** de Tenerife, Islles Canaries, España.
Canal 6

**Canal 6** pue referise a:

***[[Canal 6 (Aragón)|Canal 6]]** d'Aragón, España.
***[[Canal 6 (Asturies)|Canal 6]]** d'Asturies, España.
***[[Canal 6 Navarra|Canal 6]]** de Navarra, España.
***[[Canal 6 Bariloche|Canal 6]]** de San Carlos de Bariloche, Arxentina.
***[[Canal 6 (Los Simpson)|Canal 6]]** na ciudá de ficción de Springfield.
***[[Teidevisión-Canal 6|Canal 6]]** de Tenerife, Islles Canaries, España.
***[[XETV-TV|Canal 6]]** de Tijuana, Méxicu.
***[[Telecoorporación Salvadoreña|Canal 6]]**, El Salvador.
Canal 5

**Canal 5** pue referise a:

***[[Caracol Televisión|Canal 5]]** de Bogotá, Colombia.
***[[Ver Canal 5|Canal 5]]** de Buenos Aires, Arxentina (1)
***[[Canal 5 Noticias|Canal 5]]** de Buenos Aires, Arxentina (2)
***[[XHGC-TV|Canal 5]]** de Ciudá de Méxicu, Méxicu. (Televisa)
***[[XEJ-TV|Canal 5]]** de Ciudad Juárez, Méxicu
***[[Panamericana Televisión|Canal 5]]** de Lima, Perú.
***[[Televisión Nacional Uruguái|Canal 5]]** de Montevidéu, Uruguái.
***[[Canal 5 (Chile)|Canal 5]]** de Puerto Montt, Chile.
***[[Canal 5 de Rosario|Canal 5]]** de Rosario, Arxentina.
***[[Canal 5 de San Juan|Canal 5]]** de San Juan, Arxentina.
Canal 3

**Canal 3** pue referise a:

***[[XHQ-TV|Canal 3]]**, *Televisoras Grupo Pacifico*.
***[[XHBC-TV|Canal 3]]** de Mexicali, Méxicu.
***[[XHP-TV|Canal 3]]** de Puebla de Zaragoza, Méxicu.
***[[Canal 3 de Rosario|Canal 3]]** de Rosario, Arxentina.
***[[Canal 3 la TV de la zona|Canal 3]]** de Panguipulli, Chile.
Canal 11

**Canal 11** pue referise a:

***[[Señal Colombia|Canal 11]]** de Bogotá, Colombia.
***[[Telefe|Canal 11]]** de Buenos Aires, Arxentina.
***[[XEIPN-TV|Canal 11]]** de Ciudá de Méxicu, Méxicu.
***[[Canal 11 (Salta)|Canal 11]]** de Ciudad de Salta, Arxentina.
***[[Televisión Universidad de Concepción|Canal 11]]** de Gran Concepción, Chile.
***[[Canal 11 La Palma|Canal 11]]** de La Palma, Islles Canaries, España.
***[[RBC Televisión|Canal 11]]** de Lima, Perú.
***[[Canal 11 Lapacho|Canal 11]]** de Formosa, Arxentina.
***[[ITV Patagonia|Canal 11]]** de Punta Arenas, Chile.
***[[Canal Provincial|Canal 11]]** de San Miguel, Arxentina.
***[[Televisión Universitaria|Canal 11]]** de Santa Cruz de la Sierra, Bolivia.
***[[Chilevisión|Canal 11]]** de Santiago de Chile, Chile.
***[[SOTEL|Canal 11]]** de San Pedro Sula, Hondures.
Canal 12

**Canal 12** pue referise a:

### Canales
***[[Teleantioquia|Canal 12]]** d'Antioquía, Colombia.
***[[RBS TV|Canal 12]]** de Florianópolis, Brasil.
***[[Canal 12 Córdoba|Canal 12]]** de Córdoba, Arxentina.
***[[Canal 12 (Misiones)|Canal 12]]** de Misiones, Arxentina.
***[[Multimedios Televisión|Canal 12]]** de Monterrey, Méxicu.
***[[Teledoce (Uruguái)|Canal 12]]** de Montevidéu, Uruguái.
***[[RBS TV|Canal 12]]** de Porto Alegre, Brasil.
***[[Canal 12 d'El Salvador|Canal 12]]** de San Salvador, El Salvador.
***[[XEWT-TV|Canal 12]]** de Tijuana, Méxicu / San Diego, Estaos Xuníos.

### Programes
***[[Canal 12 (programa de TV)|Canal 12]]** Un programa de Canal 13 (Chile).
Canal 13

**Canal 13** pue referise a:

***[[Corporación de Televisión de la Pontificia Universidad Católica de Chile|Canal 13]]** de Santiago de Chile, Chile.
***[[El trece (Arxentina)|Canal 13]]** de Buenos Aires, Arxentina.
***[[Canal 13 Santa Fe de la Vera Cruz|Canal 13]]** de Santa Fe, Arxentina.
***[[Canal 13 Río Cuarto|Canal 13]]** de Río Cuarto, Arxentina.
***[[Rede Bandeirantes|Canal 13]]** de São Paulo, Brasil.
***[[Canal 13 (Colombia)|Canal 13]]** de Colombia.
***[[Canal 13 Antofagasta|Canal 13]]** (antiguu) d'Antofagasta, Chile.
***[[Canal 13 Concepción|Canal 13]]** de Gran Concepción, Chile.
***[[Canal 13 Temuco|Canal 13]]** de Gran Temuco, Chile.
***[[Canal 13 Valparaíso|Canal 13]]** de Gran Valparaíso, Chile.
***[[XHDF-TV|Canal 13]]** de Ciudá de Méxicu, Méxicu.
***[[XHJAL-TV|Canal 13]]** de Guadalajara, Jalisco, Méxicu.
***[[Telemetro Panamá|Canal 13]]** de Panamá.
***[[Red Global|Canal 13]]** de Lima, Perú.
Diez

:*Esti artículu ye pal *'númberu 10**. Pal **añu 10**, ver [[10]]. Pa otros emplegos, ver [[10 (dixebra)]]''.


El **diez*' (10) ye'l [[númberu natural]] que sigue al [[nueve]] y preciede al [[once]]. Na numberación romana represéntase con una [[X]].

== Propiedaes matemátiques ==
* El 10 ye un [[númberu compuestu]], que tien los siguientes factores propios: 1, 2 y 5. Como la suma de los sos factores ye 8 < 10, trátase d'un [[númberu defeutivu]].
* El 10 ye la [[Notación posicional|base]] del [[sistema decimal]].
* El 10 ye'l cuartu [[númberu triangular]], dempués del [[seis|6]] y enantes del [[quince|15]].
* El 10 ye'l tercer [[númberu tetraédricu]], dempués del [[cuatro|4]] y enantes del 20.
* Un [[polígonu]] de 10 llaos recibe'l nome de [[decágonu]].

== Carauterístiques ==
* Cuntar por [[decena|decenes]], de diez en diez, ye unu de los métodos más antiguos na historia de la humanidá, pos munchos pueblos antiguos cuntaben utilizando los deos de los dos manes, colo que llegaben hasta diez y arrexuntaben los sos múltiplos; anque los primeros qu'utilizaron un sistema de cálculu complexu, desenvueltu en base diez, fueron los [[Antiguu Exiptu|exipcios]] (ver: [[Matemátiques nel Antiguu Exiptu]]). 
* La [[Pitagóricos|filosofía pitagórica]] concebía'l diez como muestra de la perfeición y rellacionábenla col *Ser cimeru*. Ye conocíu que xuraben por *tetractis* (diez) como si fixérenlu polo más sagrao.
* Esta magnitú contién tolos númberos polo tanto considérase como númberu completu. Nel [[cristianismu]] repítese nos siguientes temes: 10 mandamientos; ufiertar diezmos a [[Dios]]; 10 llámpares, 10 virxenes, 10 talentos (espresáu asina en delles paráboles).

* Según la [[Cábala|Qábbalah]] ye símbolu de la Totalidá. Ye'l [[Sefirot]].
* El 10 considérase como un símbolu de la señal d'IO-[[Isis]].
* Nel [[alfabetu]] sagráu de los [[hebreos]], la [[yud|YOD]] val 10. La YOD ye la primer lletra que conforma'l nome de [[Dios]]: *YHVH*, *YESHUA''. Nel templu de Salomón había 10 cofaines, 10 meses y 10 candelabros.
* El 10 ye un númberu habitual en puntuaciones, estableciendo una escala de notes dende'l 0 al 10, siendo esta postrera la más alta.

## Referencies

## Enllaces esternos
Canal 15

**Canal 15** pue referise a:

*Canal 15, allugáu nel partíu de Castelli na provincia de Buenos Aires, Arxentina.
*Canal 15, canal de televisión de Costa Rica.
*Canal 15, Canal de televisión de Mexicu
Red Hot Chili Peppers

**Red Hot Chili Peppers** ye un grupu d'Estaos Xuníos de funk rock que se formó en Los Angeles, California, en 1983. La mayor parte de la esistencia de la banda, fueron el vocalista d'Anthony Kiedis, el guitarrista John Frusciante, el baxista Michael "Flea" Balzary, y el batería Chad Smith. El guitarrista John Frusciante dexó la banda en 2009 por querer siguir la so carrera en solitariu. L'estilu musical de la banda variaba del funk tradicional fundíu con elementos d'otros xéneros incluyendo rap, alternativu, punk rock y rock sicodélicu.
Amás de Kiedis y Flea, el grupu primeramente contenía al batería Jack Irons y el guitarrista Hillel Slovak. Toos conociéronse nos sos años de secundaria na Fairfax High School de Hollywood, California. Sorpresivamente'l so guitarrista Hillel Slovak muerre d'una sobredosis d'heroína en 1988, resultando na salida d'Irons, el que nun soportó la pena. Sloman Irons foi reemplazáu de volao pol batería D.H. Peligru ex-Dead Kennedys primero que la banda atopó un reemplazu permanente Chad Smith, ente que Slovak foi sustituyíu temporalmente por Duane *Blackbird* Mcnight (George Clinton) pa depués dexar definitivamente a Frusciante (ex-guitarra de Thelonius Monster). Esta formación grabó los álbumes *[[Mother's Milk]]* (1989) y *[[Blood Sugar Sex Magik]]* (1991). 
*Blood Sugar Sex Magik* foi un récor significativu pa la banda, dempués de vender más de trece millones d'exemplares; ufiertó un enorme saltu al ésitu internacional del grupu, siendo un referente claru de la fusión estilística que caracterizaría a los 90. Frusciante creció incómodu con esti ésitu dexando'l grupu na xira del álbum en 1992. Kiedis, Flea y Smith, emplegaron a Dave Navarro de Jane's Addiction pal so siguiente álbum, *[[One Hot Minute]]* (1995). Anque abondo ésitu, nun coincide cola aclamación de la crítica de *Blood Sugar Sex Magik* y vendió menos de la metá de los exemplares del so predecesor. Poco dempués, Navarro abandonó la banda por cuenta de diferencies creatives. Frusciante, acabante salir de rehabilitación de drogues, tornó a la banda en 1998, a pidimientu de Flea. El cuartetu volvió axuntase l'estudiu pa grabar *[[Californication (álbum)|Californication]]* (1999), que llegó a vender quince millones d'unidaes en tol mundu, convirtiéndose nel so álbum de más ésitu comercial hasta la fecha. Siguió-y trés años más tarde con *[[By the Way]]* (2002), que siguió'l so ésitu. En 2006, el grupu llanzó l'álbum doble *[[Stadium Arcadium]]*, aportando a esi'l númberu 1 en ventes nos Estaos Xuníos. 

Los Red Hot Chili Peppers ganaron siete Premios Grammy. La banda vendió más de cien millones d'álbumes en tol mundu, tienen ocho cenciellos nel Top 40 del *[[Billboard]]* Hot 100 (incluyendo trés singles nel Top 10), tienen cinco singles númberu un nes llistes Mainstream Rock, y caltiénen un rexistru d'once singles númberu xuno nes llistes de Rock Modernu. El 23 de setiembre de 2009, la banda foi nomada pa la inducción nel Rock and Roll Hall of Fame como parte de la clase de 2010.

## Referencies

## Enllaces esternos
Mano

Les **manes** formen parte de les estremidaes del cuerpu humanu, tán alcontraes nos estremos de los antebrazos, son prensiles y tienen cinco deos caúna. Tomen dende la muñeca hasta la yema de los deos nos seres humanos. 

Son el principal muérganu pa la manipulación física del mediu. La punta de los deos contién dalgunes de les zones con más terminaciones nervioses del cuerpu humanu; son la principal fonte d'información táctil sobre la redolada, por eso el sentíu del tactu acomúñase darréu coles manes. Como nos otros órganos pares (güeyos, oyíos, piernes), cada manu, ta controlada pol hemisferiu del llau contrariu del cuerpu. Siempres hai una dominante sobre la otra, la cual va encargase d'actividaes como la escritura manual, d'esta forma, l'individuu va poder ser maniegu, si la predominancia ye de la manzorga (siniestra) o diestru si ye de la mandrecha (diestra); este ye una traza personal.

## Referencies

## Enllaces esternos
Copa del Mundu de Baloncestu Masculín

El **Campeonata del Mundu de Baloncestu de la FIBA** o **FIBA World Championship** n'inglés ye un tornéu mundial de baloncestu organizáu pola FIBA que se fai cada cuatro años dende 1950. 

## Palmarés

### Medayeru masculinu por seleiciones

}}" }
|- align=left }
! **#**
! **País**
! bgcolor="gold" | 
! bgcolor="silver" | 
! bgcolor=#CC9966 | 
! Total
|- align="center"
| 1 || align="left"|  Estaos Xuníos || 5 || 3 || 4 || 12
|- align="center"
| 2 || align="left"|  Yugoslavia/Serbia || 5 || 3 || 2 || 10
|- align="center"
| 3 || align="left"|  XRSS/Rusia || 3 || 5 || 2 || 10
|- align="center"
| 4 || align="left"|  Brasil || 2 || 2 || 2 || 6 
|- align="center"
| 5 || align="left"|  Arxentina || 1 || 1 || 0 || 2
|- align="center"
| 6 || align="left"|  España || 1 || 0 || 0 || 1
|- align="center"
| 7 || align="left"|  Grecia || 0 || 1 || 0 || 1
|- align="center"
| 8 || align="left"|  Turquía || 0 || 1 || 0 || 1
|- align="center"
| 9 || align="left"|  Chile || 0 || 0 || 2 || 2
|- align="center"
| 10|| align="left"|  Filipines || 0 || 0 || 1 || 1
|- align="center"
| 11 || align="left"|  Croacia || 0 || 0 || 1 || 1
|- align="center"
| 12 || align="left"|  Alemaña || 0 || 0 || 1 || 1
|- align="center"
| 13 || align="left"|  Lituania || 0 || 0 || 1 || 1
|}

## Ver tamién
* Copa del Mundu de Baloncestu Femenín
* Campeonatu Mundial de Baloncestu Sub-17

## Referencies

## Enllaces esternos
* Páxina Oficial del Campeonatu Mundial FIBA 2010, Turquía
Unión Lumen Dei

**Unión Lumen Dei** es una asociación privada de fieles de la Iglesia católica. 

Compuesta por tres sectores:
*Sector sacerdotal
*Sector femenino comunitario
*Sector matrimonial

## Historia
Foi fundada pol xesuita español Rodrigo Molina en Cusco (Perú), en 1967, col nome de PRODESA.

El 6 de xineru de 1985, la Unión Lumen Dei foi aprobada como *Asociación Privada de Fieles* pol arzobispu del Cusco (Perú), Monseñor Alcides Mendoza, y el 12 de xineru de 1986 pol obispu de Cuenca (España), Monseñor José Guerra Campos. Posteriormente foi aprobada eclesiásticamente en más de 60 diócesis de tol mundu.

Anguaño, l'Arzobispu d'Uviéu, Jesús Sanz Montes, ye'l so Comisariu Pontificiu, cargu qu'exerce dende'l 20 de mayu de 2009 en que foi designáu pol papa Benitu XVI.

## Referencies

## Enllaces esternos
*Web oficial
Celoriu

Col nome de **Celoriu** podemos referinos a:

*Celoriu, un llugar y una parroquia del conceyu asturianu de Llanes (España).
*Celoriu, una aldea de la parroquia d'Abamia, nel conceyu asturianu de Cangues d'Onís.

Nun hai que lo tracamundiar con Seloriu, una parroquia del conceyu de Villaviciosa.

## Referencies
Celoriu (Abamia)

**Celoriu** ye una aldea de la parroquia d'Abamia, nel conceyu asturianu de Cangues d'Onís (España). 

Alcuéntrase a 3,5 km de la capital del conceyu, a la que se llega pela carretera AS-114. Ta a unos 90 metros d'altitú, na marxe derecha del ríu Güeña

Tan censaos nel pueblu .

## Sitios
* La Casina
* La Martiniega

## Ver tamién

## Referencies

## Enllaces esternos
Francisco Javier García Valledor

**Francisco Javier García Valledor**  ye un políticu asturianu, militante d'Izquierda Xunida dende 1986 a 2010.

Esti políticu afincáu en Xixón dende 1984, ye llicenciáu en Filosofía y Lletres pola Universidá d'Uviéu. Na so vida profesional foi profesor d'Enseñanza Media nes materies de Xeografía, Historia y Arte nel Colexu de les Ursulines de Xixón, puestu que desempeña anguaño.

## Carrera política
Ingresa nel Partíu Comunista d'España en 1976. Nel añu 1977 ye nomáu responsable de l'Agrupación Universitaria del PCA hasta l'añu 1980, del 1980 a 1986 intérnase nel mundu sindical formáu parte de la executiva de la Federación d'Enseñanza de Comisiones Obreres d'Asturies. 

En 1986 tres la creación d'Izquierda Xunida, ingresa nesta formación política, na que se militó hasta 2010. En 1991 ye escoyíu coordinador d'Izquierda Xunida na asamblea de Xixón. En 1995 ye escoyíu diputáu de la Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies, amás de ser nomáu miembru de la Comisión Executiva d'Izquierda Xunida d'Asturies. Nesa llexislatura (1995-1999) desempeña los cargos de Vicepresidente Segundu y Presidente de la Comisión de Política Cultural. Nes votaciones del añu de 1999 caltién el so escañu de diputáu na Xunta, nesti cargu crea la institución *Comisión de Derechu Consuetudinario Asturianu* de la que ye nomáu presidente. Dende l'añu 2000 ye voceru d'esquierda xunida asocediendo a Gaspar Llamazares al mandu de la organización.

En distintes etapes, foi tamién miembru de distintos conseyos, y organizaciones polítiques, ente les que cabo destacar: Conseyu d'Alministración y de la Comisión de Control de la Caxa d'Aforros d'Asturies (Cajastur), Conseyu Social de la Universidá d'Uviéu, Asociación d'ayuda al sur (ACSUR-Las Segovias), etc. 

Na llexislatura 2003-2007 foi conseyeru de Xusticia ya Interior nel Gobiernu del Principáu d'Asturies. El 17 d'avientu de 2009 presentó'l so acta de dimisión como diputáu nel parllamentu, tres nun acatar la decisión del so partíu de votar a favor nos presupuestos de 2010. Tres esti fechu, barruntóse la posibilidá de la so salida de la formación Izquierda Unida, pa crear una plataforma asturianista, d'izquierdes y ecoloxista, xunto a partíos como Bloque por Asturies y Unidá Nacionalista Asturiana, al envís de concurrir a les eleiciones autonómiques y municipales de mayu de 2011 nel Principáu, plataforma qu'a la fin nun contó col so apoyu. N'ochobre de 2010 abandona de forma definitiva la so militancia n'Izquierda Xunida.

## Referencies

## Enllaces esternos
* Ficha del diputáu na web de la Xunta Xeneral.
Motörhead

**Motörhead** ye una banda británica de Heavy metal formada en Londres nel añu 1975 pol baxista Lemmy Kilmister, ex-miembru de Hawkwind.
Vendieron 50 millones de discos a lo llargo de la so carrera.

## Carrera
Ian "Lemmy" Kilmister creó la banda en 1975, dempués de ser espulsáu del grupu de Rock sicodélicu Hawkwind, al qu'ingresara en 1972; precisamente "Motorhead" yera un cantar de Hawkwind.

Motörhead destaca por haber sío unu de los pioneros del llamáu Speed metal dende fines de la década del 70, gran influencia na escena Thrash, anque Lemmy siempres declaró qu'ellos nun faen Metal, "namái Rock & roll".

Motörhead tien una mascota carauterística que nómase 'Snaggletooth' (o 'Snaggletooth B. Motörhead' o 'Warpig'), una especie de gochu selvaxe o xabalín, la cual aparez en numberoses portaes de los trabayos musicales de la banda y nos conciertos.
La banda ta formada n'actualidá por **Lemmy Kilmister** (cantante, baxista), **Phil "Wizzö" Campbell** (guitarrista) y **Mikkey Dee** (batería). 
El grupu ta consideráu unu de los nomes más emblemáticos de la historia del Rock pesáu.

## Discografía
### N'estudiu
* *Motörhead* (1977)
* *Overkill* (1979)
* *Bomber* (1979)
* *Ace of Spades* (1980)
* *Iron Fist* (1982)
* *Another Perfect Day* (1983)
* *Orgasmatron* (1986)
* *Rock 'n' Roll* (1987)
* *1916* (1991)
* *March ör Die* (1992)
* *Bastards* (1993)
* *Sacrifice* (1995)
* *Overnight Sensation* (1996)
* *Snake Bite Love* (1998)
* *We Are Motörhead* (2000)
* *Hammered* (2002)
* *Inferno* (2004)
* *Kiss of Death* (2006)
* *Motörizer* (2008)
* *The Wörld Is Yours* (2010)
* *Aftershock* (2013)
* *Bad Magic* (2015)

### En direutu
* *No Sleep 'til Hammersmith* (1981)
* *What's Words Worth?* (1984)
* *Nö Sleep at All* (1988)
* *Live At Brixton '87* (1994)
* *Everything Louder Than Everyone Else* (1999) 
* *Live at Brixton Academy* (2003)
* *BBC Live & In-Session* (2005)
* *Better Motörhead Than Dead - Live at Hammersmith* (2007)
* *The Wörld Is Ours - Vol. 1* (2011)
* *The Wörld Is Ours - Vol. 2* (2012)

## Referencies

## Enllaces esternos
Pablo Chiapella

**Pablo Chiapella** "Chape"  ye un actor y presentador español conocíu pol so papel d'Amador Rivas en La que se avecina.

En consiguiendo una Diplomatura en Maxisteriu d'Educación Física, Pablo Chiapella, natural d'Albacete, pero con raigaños italianes, decidió dedicar la so vida al mundu artísticu, lo que lu llevó a diplomase n'Arte Dramático. 

Dende l'añu 2000 Pablo Chiapella ye actor de la canal por cable Paramount Comedy, asina se-y pudo ver en programes como La hora Chanante, como presentador y actor de monólogos nos espacios de la Paramount, como'l protagonista de “El capitán Sevilla y el Centurión Chape”, etc. En 2004 amplió'l so radiu televisivu a la participación en series como “Lobos” (Antena 3, 2004) y “Hospital Central” (emitida por Tele 5 dende 2000), na serie de TVE “Al hilo de la ley", onde interpretaba a un abogáu y en “Fuera de control” tamién de TVE na qu'interpretaba al periodista “Reto”. Tamién participó na serie de Telecinco, El comisario.

Les sos últimes apaiciones foron na última temporada de "Aquí no hay quien viva" d'Antena 3 (2006) y na serie "La que se avecina" en Telecinco, na cual interpreta a Amador.

Na so curtia carrera, Chiapella participó nuna decena de curtios como “El arte de la seducción” (2002) de Sandra Ruiz o “7º Izquierda” (2003) de Carlos Sanz. En 2002 rodaría'l so primer llargumetraxe, “La vida mancha” d'Enrique Urbizo.

Desque se diplomara n'arte dramático, Pablo Chiapella tamién intervieno nuna decena d'obres teatrales realizando nelles papeles como'l Tenorio de “El burlador de Sevilla” dirixida por José Luis Sáez o collaborando nes producciones de Jaroslaw Bielski, “Nuestra cocina” y “One Flew Over the Cuckoo's Nest”.

## Televisión

### Series

*Llobos (Antena3)
*Hospital Central (Telecinco)
*Al filu de la llei (TVE)
*Fuera de control (TVE)
*El comisario (Telecinco)
*Equí nun hai el que viva (Antena3)
*La que se avecina (Telecinco)
*Muchachada Nui (La2)

### Programes
*La hora Chanante (Paramount Comedy)

## Llargumetraxes
*La vida mancha (D.Enrique Urbizu)

## Curtiumetraxes
*L'arte de la seducción (D.Sandra Ruiz)
*7º Izquierda (D.Carlos Sanz)

## Teatru
*El burlador de Sevilla (D. José Luis Sáez)
*Nuesa cocina (D. Jaroslaw Bielski)
*One Flew Over the Cuckoo's Nest (D. Jaroslaw Bielski)
*L'últimu templariu de Xerez (D. Antonio Pedro Penco)

## Referencies

## Enllaces esternos
Säckpipa

La **säckpipa** ye un instrumentu de vientu de Suecia. Xeneralment, tien un punteru en A, y un roncón en A.

## Ver tamién
* Gaita
Comba (Bisuyu)

**Comba** ye una casería de la parroquia de Bisuyu, nel conceyu asturianu d'Allande. Allugada al sur de la parroquia, asítiase na vertiente sur de la Sierra d'Iboyu, a un altor de 580 m, a la derecha del regatu del mesmu nome. Alcuéntrase a 17 km de La Puela y comunícase al traviés de la carretera AS-14 (*Puente del Infierno-Grandas de Salime*). Tien una población de .

## Patrimoniu
En 1944 afayóse en Comba una inscripción romana dedicada a los Llares Viales, dioses romanos proteutores de los caminos.

## Ver tamién

## Referencies

## Enllaces esternos
Fornieḷḷas

**Fornieḷḷas** ye una aldea de la parroquia de Bisuyu, nel conceyu asturianu d'Allande, allugada na parte meridional de la mesma. Asítiase a un altor de 640 m na vertiente sur de la sierra La Pila, sobre'l valle del ríu Comba, a 17 km de La Puela. Comunícase al traviés d'un camín que desemboca na carretera AS-14 (*Puente del Infierno-Grandas de Salime*). 

## Población
Tien una población de .

## Referencies

## Enllaces esternos
Iboyu

**Iboyu** ye una aldea de la parroquia de Bisuyu, nel conceyu asturianu d'Allande, allugada al nordeste de la mesma. Asítiase na vertiente sur de la sierra d'Iboyu, a 780 m d'altura y a 15 km de distancia de La Puela, na lladera izquierda del valle abiertu pol regatu La Comba, col picu La Rasa y Picu Peña Partido al fondu.

Comunícase al traviés de la carretera ALL-1 qu'al altor de Ruvena, enllaza cola carretera AS-14 (*Puente del Infierno-Grandas de Salime*). 

## Población
Tien una población de .

## Patrimoniu
Nel picu d'Iboyu ta'l castru del Penón dominando'l valle del ríu Comba y el valle del ríu Abaniella.

## Referencies

## Enllaces esternos
Llanes (parroquia)

**Llanes** ye una parroquia del conceyu asturianu homónimu. Asitiada na zona central del conceyu, que parte en dos de norte a sur, tien una estensión de  y una población de . Los más d'ellos (4.291) viven na villa homónima, capital del conceyu, y los otros repártense ente los llugares de La Galguera, Pancar, La Portiella y Soberrón.

## Llocalidaes

### Entidaes menores de población
* El Cristo
* L'Arquera
* La Talá
* Los Altares
* Los Arnias
* Toró

## Referencies

## Enllaces esternos
La Maletería

**La Maletería** ye una parroquia del conceyu asturianu de Llanes. Asitiada na zona interior del occidente del conceyu, tien una estensión de  y una población de , que viven nel llugar homónimu, únicu habitáu na parroquia.

## Referencies

## Enllaces esternos
Vida de Joseph Smith, Jr. entre 1827 y 1830

La **vida de Joseph Smith de 1827 a 1830** inclúi dalgunos de los eventos más significativos de la so vida, y dalgunos de los más importantes de la hestoria de los Santos de los Últimos Díes, el movimientu relixosu restauracionista empecipiáu por él mientres esti periodu. Esi movimientu dio orixe al mormonismu, ya inclúi denominaciones como La Ilesia de Xesucristu de los Santos de los Últimos Díes y la Comunidá de Cristu. El periodu tomáu por esti artículu empieza a finales de 1827, dempués de que Smith anunciara que llograra un llibru de planches d'oru soterráu nuna llomba, protexida por un ánxel, cerca de la so casa en Manchester, Nueva York (cerca de l'aldega de Palmyra). Por causa de la oposición na busca d'ayalgues antigües, los sos colegues creyeron que yeren propietarios d'una parte de plánchesles d'oru, Smith taba preparándose p'abandonar Palmyra y dise a Harmony, Pennsylvania (anguaño Oakland). Ente finales de 1827 y finales de 1830, Smith traduciría plánchesles d'oru, publicaría'l Llibru de Mormón y establecería la Ilesia de Cristu.

Pa traducir plánchesles d'oru, Smith cuntó cola ayuda de Martin Harris, un ricu propietariu de tierres en Palmyra qu'actuó como escriba de Smith. Pa traducir, Smith usó piedres videntes (un conxuntu que Smith llamó Urim y Tumim), y Smith dixo que les piedres amosáron-y la traducción. A traducción paró, cuando Harris perdió 116 páxines del manuscritu d'un testu copiáu. Sicasí, la tradución retomóse seriamente cuando Smith xuntóse con un sociu de la familia Smith llamáu Oliver Cowdery en mayu de 1829. La traducción acabó cerca de finales de xunetu de 1829, y el manuscritu foi publicáu como El Llibru de Mormón el 26 de marzu de 1830 en Palmyra. Nel momentu que el Llibru de Mormón foi publicáu, Smith bautizara a dellos siguidores que se llamaben Ilesia de Cristu. El 6 d'abril de 1830, Smith y otros cinco establecieron formalmente la Ilesia de Cristu l'oeste de Nueva York. Ente los conversos más notables taba Sidney Rigdon, Ministru de Kirtland, Ohio, que yá compartía munches creencies al entamu del Movimientu de los Santos de los Últimos Díes. A la fin de 1830, Smith decidió que tolos miembros de la Ilesia teníen de camudase a Kirtland.

## Referencies

## Enllaces esternos
Canal 2

**Canal 2** pue referise a:

***[[Canal Sur 2|Canal 2]]** d'Andalucía, España.
***[[XEW-TV|Canal 2]]** de Ciudá de Méxicu, Méxicu.
***[[XEPM-TV|Canal 2]]** de Ciudad Juárez, Méxicu.
***[[Canal 2 de Coronel Pringles|Canal 2]]** de Coronel Pringles, Arxentina.
***[[XEWO-TV|Canal 2]]** de Guadalajara, Méxicu.
***[[América TV|Canal 2]]** de La Plata, Arxentina.
***[[Frecuencia Latina|Canal 2]]** de Lima, Perú.
***[[XEFB-TV|Canal 2]]** de Monterrey, Méxicu.
***[[Canal 2 Rock & Pop|Canal 2]]** de Santiago de Chile, Chile (antiguu).
***[[Telecanal|Canal 2]]** de Santiago de Chile, Chile.
***[[Canal 2 (San Antonio)|Canal 2]]** de San Antonio, Chile.
***[[Tele Antillas - Canal 2|Canal 2]]** de Santu Domingu, República Dominicana.
***[[Enlace Piedemonte Canal 2|Canal 2]]** de Yopal, Colombia.
***[[TVes|Canal 2]]** de Caraques, Venezuela.
***[[Televicentro de Nicaragua Canal 2|Canal 2]]** de Managua, Nicaragua.
Noceda (Bisuyu)

**Noceda** ye un llugar de la parroquia de Bisuyu (Allande) allugáu al sureste de la mesma y a una altura de 500 m, na vertiente sur de la sierra La Pila (falda del picu Lorante) y a 18 km de La Puela. Comunícase al traviés d'un camín qu'enllaza cola carretera AS-14 (Puente del Infiernu-Grandas de Salime).

## Población
Tien una población de .

## Ver tamién
 

## Referencies

## Enllaces esternos
A Folgueiriza

**A Folgueiriza** ye una aldea de la parroquia de Bustantigo (Allande). Allúgase nel centru de la parroquia, a 650 m d'altura, na lladera de Peña Corros, sobre la marxe izquierda del valle del ríu del Ouro y a 21,5 km de La Puela.

## Población
En 2006 tenía 2 habitantes.

## Referencies

## Enllaces esternos
El Plantao

**El Plantao** ye una aldea de la parroquia de Bustantigo (Allande). Ye'l nucleu más septentrional de la parroquia, allugáu a media lladera del Picoutel, a una altura de 635 m y a 24,5 km de La Puela. Comunícase al traviés de la carretera ALL-5.

## Población
Tien una población de .

## Referencies

## Enllaces esternos
Meré

**Meré** ye una parroquia del conceyu asturianu de Llanes. Asitiada na zona suroccidental del conceyu, nel valle del ríu Las Cabras, tien una estensión de  y una población de . L'únicu nucleu de población habitáu ye Meré, que ta dividíu en dellos barrios: Meré, El Cuetu y L'Agüera. Nel so territoriu alcuéntrase tamién el pueblu d'Elcéu, abandonáu dende cuantayá.

## Referencies

## Enllaces esternos
Parres (parroquia de Llanes)

**Parres** ye una parroquia del conceyu asturianu de Llanes. Ta asitiada na zona central del conceyu, y llenda al este y noreste cola parroquia de Llanes; al noroeste cola de Po; al oeste cola de Porrúa; y al sur col conceyu de Cabrales. Tien una estensión de  de la fastera septentrional de la sierra del Cuera, y una población de , que se reparten ente los llugares de Parres y La Pereda.

## Xeografía
### Llocalidaes

### Sitios

## Ver tamién
*

## Referencies

## Enllaces esternos
Miera

Col nome de **Miera** podemos referinos a:

*Miera, un conceyu de la comunidá autónoma de Cantabria (España). 
*Miera, una parroquia del conceyu asturianu de Salas.
*Miera, una casería de la parroquia de Santa Bárbola, nel conceyu asturianu de Samartín del Rei Aurelio. 
*Miera, una casería de la parroquia de La Marea, nel conceyu asturianu de Piloña.
*Ríu Miera, un ríu de Cantabria.

## Referencies

## Enllaces esternos
Santa Colomba

Col nome de **Santa Colomba** podemos referinos a:

*Santa Colomba, una parroquia del conceyu asturianu d'Allande.
*Santa Colomba, casería de la parroquia homónima del conceyu asturianu d'Ayande.
*Santa Colomba, un llugar de la parroquia de Balmonte, nel conceyu asturianu de Castropol.

## Referencies
Armenande

**Armenande** ye una aldea de la parroquia de Llago (Allande), allugada na parte oeste de la mesma. Ta en pendiente, a la derecha del ríu Or, a un altor de 660 m y a una distancia de 24 km de La Puela. Tien una población de 

## Patrimoniu

Mafoz fai referencia a la so bayura n'agües, *que los naturales empleguen pal riegu de praos, per aciu de calces formaos por banzaos que llamen torulas y chapacuñas, y que consiguen qu'aquelles dean puxu a varios molinos de farina*. Tamién señala la so riqueza vexetal, *el monte d'Ourúa ye de los más poblaos de carbayos*, y la variedá de la so fauna: *osos, llobos, xabalinos que causen daños nos pueblos*; y continúa *forma parte de la riqueza d'esti llugar la caza d'osos, y execútenla con trama que llamen Pezugo: ésta consiste nuna viga llarga apoyada nun truébanu y cubierta con un ramascu prutu, que perfai una especie de caseta con una entrada, y per onde l'osu escubre'l truébanu: esti entra ansiosu a apoderase d'ella, y n'abrazandola y en faciendo l'esfuerzu natural pa sacala del so sitiu, esbarrumbense la viga y caseta, quedando l'osu espuestu al cazador. Les pieles d'estos animales, siendo prietes, vendense a bon preciu*.

## Referencies

## Enllaces esternos
Bárzana

Col nome de **Bárzana** podemos referinos a:

*Bárzana, una parroquia del conceyu asturianu de Quirós.
** Bárzana, la capital del conceyu de Quirós.
*Bárzana, un llugar de la parroquia de Santianes, nel conceyu asturianu de Teberga.
*Bárzana, una casería de la parroquia de Xarceléi, nel conceyu asturianu de Cangas del Narcea.
*Bárzana, una casería de la parroquia de Priendes, nel conceyu asturianu de Carreño.
*Bárzana, un llugar de la parroquia de Santianes de Molenes, nel conceyu asturianu de Grau.
*Bárzana, una aldea de la parroquia d'Alava, nel conceyu asturianu de Salas.
*Bárzana, una aldea de la parroquia de Doriga, nel conceyu asturianu de Salas.
*Bárzana, un barriu de la parroquia de Castiellu, nel conceyu asturianu de Villaviciosa.
*Bárzana, un barriu de la parroquia de Seloriu, nel conceyu de Villaviciosa. 
*Bárzana, una parroquia del conceyu asturianu de Tinéu.
**Bárzana, una aldea de la parroquia anterior.
* Bárzana, una aldea de la parroquia de San Fagondu (Tinéu).

Tamién podemos confundilo con:
*La Bárzana, llugar de la parroquia de Turón, nel conceyu asturianu de Mieres.

## Referencies
Patricia Conde

**Patricia Conde**  ye una actriz, presentadora de televisión, cómica y modelu española. Destaca'l so trabayu nel programa televisivu Sé lo que hicisteis... de La Sexta. Recibió'l premiu *Antena de Oro* en 2007 arriendes de los *Premios ATV 2007* y el *TP de oro 2008*.

## Trabayos
### Televisión

### Series de televisión

### Cine

### Teatru

## Referencies

## Enllaces esternos
Miera (Salas)

**Miera** ye un llugar y una de les 28 parroquies que formen el conceyu asturianu de Salas, y asítiase al sur del mesmu. Tien una estensión de , y una población de , qu'habiten toes na mesma población.

Enantes de la democracia, la parroquia de Miera yera filial de Soutu los Infantes. La Parroquia asitiase na fastera del Couríu.

La patrona de la parroquia ye Santa María.

## Referencies

## Enllaces esternos
Twilight (serie)

**Twilight** (n'asturianu *Tapecer*) ye una serie de cuatro llibros escrita pola autora d'Estaos Xuníos d'América Stephenie Meyer. Narra les aventures de Bello Swan, una adolescente a la que lu camuda por completu la vida cuando se camuda a la lluviosa y fría ciudá de Forks y namórase d'un enigmáticu rapazu llamáu Edward Cullen, que resulta ser en realidá un vampiru.

Los llibros tán escritos dende'l puntu de vista de Bello, pero l'epílogu de *[[Eclipse (novela)|Eclipse]]* y una parte de *[[Breaking Dawn]]* ta narráu por Jacob Black. L'autora lleva dellos años ellaborando la quinta novela de la saga, *[[Midnight Sun]]*, consistente na historia del primer llibru dende'l puntu de vista d'Edward Cullen. Por cuenta de la filtración n'Internet de los dolce primeros capítulos, Stephenie Meyer, en publicándolos ella mesma na so web oficial, anunció que de xuru nun publicar el llibru, anque darréu dixo que finalmente sí va publicar la novela cuando la complete. N'abril de 2010, Stephenie Meyer anunció la publicación del siguiente llibru de la saga Twilight: The short second life of Bree Tanner, que rellata'l mundu de los vampiros dende una perspeutiva más escura al traviés de la vampiresa Bree, qu'apaeciera de volao n'Eclipse, con traducciones en 37 países.

La serie ye popular ente los adolescentes, vendiendo más de 70 millones de copies en tol mundu, con traducciones en 37 países.

Amás, Breaking Dawn foi'l más vendíu en 2008, mientres la serie, como tala, rompió'l récor de ventes nos Estaos Xuníos.

## Llibros
*Twilight
*New Moon
*Eclipse
*Breaking Dawn

## Referencies

## Enllaces esternos
Batalla de Cuadonga

La **batalla de Cuadonga** tuvo llugar en 722 en Cuadonga (España), una paraxa próxima a Cangues d'Onís (Asturies), ente l'exércitu de Don Pelayo y tropes musulmanes, que resultaron ganaes. Esta aición bélica considérase como l'arranque de la Reconquista.

Gobernaba'l norte peninsular dende Xixón un bereber llamáu Munuza, que la so autoridá foi desafiada polos dirixentes ástures que, axuntaos en Cangues d'Onís en 718 sol lideralgu de Pelayo, tomaron la decisión de remontase negándose a pagar impuestos esixíos, el *jaray* y el *yizia*. Tres delles aiciones de castigu al cargu de tropes árabes locales, Munuza solicitó la intervención de refuerzos dende Córdoba. Anque se restó importancia a lo que taba asocediendo nel estremu ibéricu, l'emir Ambasa unvió al mandu d'Al Qama un cuerpu espedicionariu sarracenu que probablemente en nengún casu algamaría la cifra de 180.000 homes dada poles cróniques cristianes.

Tocantes a les fuercies de Pelayo, la historiografía recién les cuantifica en pocu más de 300 combatientes. Con elles esperó a los musulmanes nun llugar estratéxicu, como l'angostu valle de Cangues de los Picos d'Europa que'l so fondu cierra'l monte Auseva, onde un atacante ordenáu nun dispón d'espaciu pa maniobrar y pierde la eficacia que'l númberu y la organización podríen da-y. Ellí, en 722, prodúxose l'enfrentamientu, que la so dimensión desconocer y que pudo tratase d'una batalla o una simple escaramuza. La cuestión ye que les tropes sarracenes fueron abrasaes, obligando a Munuza a escapar de Xixón, onde se topaba nesi momentu. Nun llogró fuxir el gobernador musulmán yá qu'él y les sos tropes atoparon la muerte. Un centenar d'homes comandaos por Pelayo ocuparen la célebre cueva de Cuadonga, atacando dende ellí a les asoraes tropes mores. Al Qama topó la muerte nesti llance, ente que les sos fuercies sufrieron grandes perdes na so desordenada fuxida, al cayer sobre ellos una fastera por cuenta d'un desprendimientu de tierres, probablemente provocáu, cerca de Cosgaya en Cantabria. 

Esta victoria dexó que'l reinu nun volviera ser atacáu por fuercies musulmanes. La batalla de Cuadonga supunxo la primer victoria d'un contingente rebalbu contra la dominación musulmana na Península Ibérica. Tuvo un ampliu espardimientu na historiografía posterior como detonante del establecimientu d'una insurrección entamada que desaguaría na fundación, en primer instancia, del reinu independiente d'Asturies, y d'otros reinos cristianos que n'última instancia remataría cola formación del Reinu d'España.

## Visión musulmana de la batalla
Según les cróniques árabes de la dómina:

## Visión cristiana de la batalla

Según les cróniques d'Alfonsu III. *[[Crónica Albeldense|Crónica de Albelda]]* datada nel 881:

## Referencies

## Enllaces esternos
Exércitu de Tierra d'España

L**'Exércitu de Tierra** ye la caña terrestre de les Fuercies Armaes d'España, unu de los exércitos n'actividá más antiguos del mundu. Tien el so Cuartel Xeneral nel Palaciu de Buenavista de Madrid, allugáu na céntrica Plaza de Cibeles, frente al Bancu d'España.

Xuntamente cola Exércitu del Mar y l'Exércitu del Aire, tien asignáu per mediu del artículu octavu de la Constitución Española la misión de garantizar la soberanía ya independencia d'España, defender la so integridá territorial y l'ordenamientu constitucional.

## Referencies

## Enllaces esternos
Armada Española

L**'Armada Española** ye la caña marítima de les Fuercies Armaes Españoles. L'Armada española ye una de les fuercies navales n'actividá más antigües del mundu. El so empiezu data de los últimos años del sieglu XV y primeros del sieglu XVI, cuando los grandes reinos hispánicos de Castiella y Aragón xuniéronse como unu solu.
Les sos principales bases tán en Rota, Ferrol, San Fernando, Cartagena y Las Palmas de Gran Canaria.

Dellos estudios asitien a l'Armada Española como la sesta o séptimu del mundu, tres les armaes d'Estaos Xuníos, Reinu Xuníu, Francia, Rusia, Xapón y en bracéu cola Italiana, tocantes a potencial bélicu y operativu. Ye, ello ye que una de les ocho armaes del mundu capaces de proyeutar un nivel importante de fuercia nel so respeutivu hemisferiu.

La patrona de l'Armada Española ye la Virxe del Carmen, proteutora y guardiana de les xentes de mar, a la cual denominar *[[Ave Maris Stella|Stella Maris]]* (Estrella del mar). L'Armada celebra la so fiesta cada 16 de xunetu y l'himnu de l'Armada ye'l Himnu de la Escuela Naval Militar. La Salve Marinera ye un cantar a la Virxe del Carmen.

## Ver tamién
*Juan Sebastián de Elcano

## Referencies

## Enllaces esternos
Unidá Militar d'Emerxencies

La **Unidá Militar d'Emerxencies (UME)** ye un cuerpu integrante de les Fuercies Armaes Españoles creáu por alcuerdu del Conseyu de Ministros el 7 d'ochobre de 2005, presidíu por José Luis Rodríguez Zapatero. Darréu, pente medies del Real Decretu 416/2006, de 11 d'abril, establezse la so organización y esplegue y enllántase como una fuercia militar conxunta de calter permanente dientro de les Fuercies Armaes, cola cuenta d'intervenir de forma rápida en cualquier llugar del territoriu nacional español en casos de catástrofe, grave riesgu o otres necesidaes públiques. Los militares que formen la UME disponen d'una preparación específica qu'anicia principalmente nuna formación sanitaria d'emerxencia; tamién son instruyíos pa l'actuación frente a quemes forestales, hinchentes, grande nevaes, derrumbes, riesgos teunolóxicos, etc. Ye un cuerpu únicu nos exércitos de los países avanzaos, pos les funciones que tien encamentaes nun se consideren necesaries que se realicen por persones encuadraes na xerarquía y disciplina militar.

## Referencies

## Enllaces esternos
Europatriotismu

L**'europatriotismu** ye'l patriotismu d'Europa.

L'europatriotismu nun ye una pallabra bien definida, y mientres dalgunos entiéndenlo como'l patriotismu pa y sobre Europa, los sos ideales comunes, heriedu y nociones semeyantes (temes en discutiniu), munchos ven l'Europatriotismu definíu como'l patriotismu pa y sobre la Xunión Europea. Tal patriotismu de la Xunión Europea nun ye xeneralmente'l patriotismu pa les instituciones de la Xunión Europea, sinón el patriotismu pa una visión de los pueblos de la Unión que s'identifiquen primero cola Xunión Europea como un futuru de estáu nación (o un cuerpu supranacional semeyante) a diferencia de los pueblos onde'l patriotismu ye'l del Estáu miembru de la Xunión Europea, del cual ellos son ciudadanos. Munchos tamién sostienen una visión na que la Xunión Europea tomaría tol continente

## Cultura ya identidá Pan-Europea
* Eurodance y música electrónica de baille. House, trance, techno, europop.
* Eurocomida: nos últimos años, los inmigrantes turcos enllantaron exitosamente nos estaos europeos el kebab.

## Simboloxía europea
El continente européu entá nun tien símbolos oficiales, pero si tiénenlos les organizaciones europees.
Dalgunos d'ellos son:
* Una bandera: la bandera europea 
* Un himnu: el Himnu Européu 
* Un "día nacional": 9 de mayu, Día d'Europa
* Un dominiu d'internet: .eu 
* Una moneda: l'euru
* Un exércitu: EUFOR (anque n'estáu embrionariu)

## Ver tamién
* Estaos Xuníos d'Europa
* Federalismu européu
* Xunión Europea
* Europa Xunida

## Referencies

## Enllaces esternos
* Fotografíes "Europatriotes"