Villamanrique de Tajo

**Villamanrique de Tajo** ye un conceyu español de la provincia y Comunidá de Madrid, asitiáu na Contorna de Las Vegas de 28,9 km² d'estensión. El so términu municipal ye travesáu pel ríu Tajo.

Villamanrique de Tajo ye una población asitiada nel corazón del valle mediu del Tajo, qu'ocupa una posición central na contorna madrilana conocida como Las Vegas, siendo la llocalidá más pequeña de toles qu'integren esta contorna.

## Historia
Dientro del términu de Villamanrique atopáronse restos arqueolóxicos esvalixaos qu'atestigüen la presencia d'habitantes dende la dómina paleolítica, con hachos de piedra tallada y otros preseos de piedra, xil y cuarcita, que la so antigüedá remontar a más de 100.000 años. Son ferramientes de les bandes de cazadores que percorríen esta zona del valle del Tajo y que dexaron les buelgues al so pasu nes terraces de sedimentación del ríu.

Tamién s'alcontraron restos arqueolóxicos de los primeros tiempos históricos, como demuestra l'afayu de fragmentos esvalixaos de cerámica ibérica y, sobremanera, de restos de villes romanes del Baxu Imperiu nes que s'atoparon cachos de vasíes de distintos tipos, cachos de texa, peses de telar y dalgunes monedes.

De la dómina visigoda atopáronse dos pequeñes necrópolis,de pocu más de 10 tumbes, que pueden ser un niciu de continuidá d'habitación de les villes mentaes enantes, por atopase abondo próximes a elles.

La presencia humana acentuóse y faise más estable nel términu de Villamanrique na dómina musulmana. Ye nesi momentu históricu cuando apaez l'aldega de *Albuher*, pequeñu nucleu de población asitiada nel mesmu llugar en qu'agora s'alza Villamanrique, y con un términu que s'estendía per dambes vera del ríu.

*Albuher* cuntaba nel sieglu XI, en que foi conquistada pol rei de Castiella Alfonsu VI, con pesquerías, molinos y tierres de llabor nes que tenía d'haber regadíu, porque'l mesmu nome de *Albuher* indica qu'había una presa nel ríu o en dalgún de los regueros que desaguaben nél. Tamién había un Castiellu, que los sos restos entá se caltienen nun cuetu al otru llau del río frente al pueblu.
Esti castiellu foi un puntu de defensa importante mientres les dómines del Emiratu y del Califatu de Córdoba (sieglos VIII al X), pos formaba parte de la llinia defensiva de la marca media, na que tamién taben integraos otros castiellos vecinos como los d'Oreya, Alharilla y Zorita. Tamién Xugó un papel destacáu mientres les invasiones almorávide y almohade, pa quedar definitivamente destruyíu mientres la Guerra de Socesión Castellana en 1478.

*Albuher* sufrió mientres les meyores y retrocesos de la Reconquista a lo llargo del sieglu XII. Superada esta dómina foi integráu nuna encomienda de la Orde de Santiago, la de Viloria o Villoria, pero nel sieglu XIV se despobló, como otres aldegues cercanes, seique por cuenta de les guerres civiles en Castiella, les epidemies y la política repobladora de la Orde de Santiago na zona, en rivalidá col Obispáu de Toledo col que tuvo un llargu pleitu a consecuencia del cobru de los diezmos en delles ilesies, ente elles Albuher, Vladepuerco y Salvanés. 

Del antiguu pueblu solo quedó n'usu la so ilesia, que siguió incorporada al patrimoniu de la Orde de Santiago col nome d'ermita de Santa María de Albuher. Cuando en 1480 foi fundáu Villamanrique, esta ermita convertir na so primer ilesia, por eso la so patrona llevó'l nome de *La nuesa Señora de Albuher*, anque col pasu de los sieglos la pallabra convirtióse, yá nel XIX,en Arbuel.

El nome de la nueva Villa ta claramente rellacionáu cola familia Manrique, dellos de que los sos miembros ocuparon puestos bien relevantes na Orde de Santiago.

Foi D. Pedro Manrique, segundu Duque de Osorno, comendador de Viloria y depués Comendador Mayor de Castiella, quien-y dio nome, pos se sabe que dende'l so territoriu atacó y destruyó l'antiguu castiellu de Albuher, nel que s'atopaben tropes del marqués de Villena, el so mayor enemigu mientres la Guerra de Socesión Castellana (1475 – 1479). En 1480, siendo entá comendador de Viloria dio la orde de repoblar el "Exido de Albuher", según consta nel llibru de visites de la Orde d'esi añu.

Villamanrique siguió siendo territoriu de la Orde de Santiago hasta que, en 1573, en tiempos de Felipe II, foi vendida como Villa de señoríu a Doña Catalina Lasso de Castiella, xunto cola Devesa del Castillo, esgazaos dambos territorios de la encomienda de Viloria.

En 1666, col rei Carlos II, Villamanrique convertir nun condáu, que'l so títulu perteneció a la familia Lasso de Castiella. Esti condáu convertir en dos nel sieglu XVIII, permaneciendo dicha familia como Condes del Castillo y pasando a tener el títulu de condes de Villamanrique la familia Fernández de Córdoba. Esta situación caltúvose asina hasta la desapaición del réxime señorial a principios del sieglu XIX.

Mientres la segunda metá del sieglu XVIII y la primera del XIX Villamanrique esperimentó una crecedera del so territoriu y de la so población, por dos fechos que vinieron da-y la so configuración actual. El primeru foi la creación de les Reales Salinas de Carcavallana, que favorecieron l'aumentu de la población, y el segundu la incorporación al so términu municipal del territoriu de Buenamesón, que perteneció a la Orde de Santiago y al so prioratu de Uclés hasta la desamortización, y del qu'entá se caltién el so conventu-palaciu, edificiu de finales del sieglu XVI y principios del XVII, remocicáu nel XVIII, siendo'l monumentu más destacáu de la llocalidá y unu de los más importantes de la Contorna.

## Demografía

NOTA: Estes cifres tán referíes a 1 de xineru. Fonte: INE

## Equipamientos
* Colexu públicu "Virxe de Arbuel".
* Casa de neños.
* Consultoriu local (SaludMadrid). 
* Casa de Cultura "Federico Garía Lorca" (con 6 puestos d'accesu del proyeutu CAPI).
* Pista Polideportiva y Área Recreativa.

## Ver tamién
* Contorna de Las Vegas

## Referencies

## Enllaces esternos