Internacional Socialista

La **Internacional Socialista** (**IS**) ye una organización internacional de partíos socialdemócrates, socialista y llaboristes, fundada en Frankfurt, en 1951.

## Historia
La Internacional Socialista tien los sos raigaños na *[[Segunda Internacional]]*, que se formó en 1889. Refundada en 1923 como la Internacional Obrera y Socialista (IOS) y vuelta reconstituyir (na so actual forma) dempués de la Segunda Guerra Mundial en 1951.

Los antecedentes de creación de la IS tán na disolución ello ye qu'en 1940, de la IOS y el periodu posterior de la Segunda Guerra Mundial. En marzu de 1944, y aprovechando la presencia n'Inglaterra de grupos socialistes exiliaos, el Partíu Llaborista británicu estudia la posibilidá de crear una futura asociación internacional de los partíos llaboristes y socialistes democráticos. En mayu de 1946, en Clacton-on-Sea (Inglaterra) realízase la primer conferencia informal dempués de la guerra pa intercambiar información y trabayar sobre polítiques comunes en redol a problemes d'interés común. Tuvieron representaos 19 partíos. Créase una *Oficina d'Enllaz ya Información Socialista* adxunta al secretariáu del Partíu Llaborista Británicu.

En payares de 1946 realízase una segunda conferencia en Bournemouth qu'establez un Comité Consultivu pa preparar futures xuntes. Darréu na tercer xunta en Zúrich, en xunu de 1947, alderíquense los criterios d'almisión y nuna conferencia posterior en Amberes, en payares de 1947, tresfórmase'l comité consultivu nel **[[COMISCO]]** (Committee of the International Socialist Conference, n'español Comité de la Conferencia Socialistes Internacionales). Nesta nueva instancia cada partíu integrante tien un delegáu. Realícense otres conferencies (1948, 1948-1949, 1949 y 1950) que preparen la creación de la IS. En 1951 al crease la Internacional Socialista, el COMISCO tresformar nel Conseyu de la IS.

### I Congresu: Frankfurt 1951
El Congresu fundacional de la Internacional Socialista llevar a cabu del 30 de xunu al 3 de xunetu de 1951 na ciudá alemana de Frankfurt. En dichu Congresu, la IS establez na denomada Declaración de Frankfurt cualos son les xeres y los oxetivos del socialismu democráticu. Crítica tanto al "capitalismu desafranáu", como al "comunismu soviéticu", por ser un "nuevu imperialismu". Afirma que'l socialismu quier construyir una sociedá "llibre y democrática", buscando reemplazar al capitalismu por un sistema onde los intereses públicos tengan preferencia per sobre los intereses privaos, ente otres coses.

Fueron 27 les organizaciones fundadores de la IS nesti Congresu.

### XIII Congresu: Xinebra 1976
El XIII Congresu realizar en Xinebra, Suiza, ente'l 26 y el 28 de payares de 1976. En dichu Congresu, Willy Brandt foi escoyíu presidente de la IS.

### XVII Congresu: Lima 1986
El XVII Congresu de la Internacional Socialista realizar en Lima, Perú, ente'l 20 y 23 de xunu, aproximao un añu dempués de que Alan García y el so partíu, el Partíu Aprista Peruanu (miembru de la IS) va ganar les eleiciones presidenciales de 1985.

### XVIII Congresu: Estocolmo 1989
El XVIII Congresu realizar n'Estocolmu, Suecia, ente'l 20 y el 22 de xunu, y foi importante pa la Internacional, yá que non solamente celebrárase'l bicentenariu de la Revolución Francesa, si non que tamién se festexaba'l centenariu de la Segunda Internacional, fundada'l 1889, y de la cual la IS considérase heredera.

En dichu Congresu, Willy Brandt foi reelixíu presidente de la organización, y Luis Ayala foi escoyíu secretariu-xeneral, cargu qu'hasta anguaño ocupa. Tamién la IS adoptó una nueva declaración de principios, redactada por un comité encabezáu por Heinz Fischer, del Partíu Socialdemócrata d'Austria. Axuntáronse alredor de 1000 delegaos.

### XIX Congresu: Berlín 1992
El XIX Congresu realizar en Berlín, Alemaña, ente'l 15 y 17 de setiembre de 1992. Axuntáronse 600 delegaos. Tamién tuvo presente Mikhail Gorbachov, l'ex premier de la XRSS. En dichu Congresu foi escoyíu Pierre Mauroy como presidente de la IS.

### XX Congresu: Nueva York 1996
El XX Congresu realizar en Nueva York, Estaos Xuníos, na sede de les Naciones Xuníes, ente'l 9 y el 11 de setiembre. Pierre Mauroy y Luis Ayala fueron reelixíos nos sos puestos respeutivos de Presidente y Secretariu-Xeneral. Asistieron alredor de 700 delegaos. Hubo más de 30 nuevos partíos almitíos na organización.

### XXI Congresu: París 1999
El XXI Congresu realizar en París, Francia, ente'l 8 y el 10 de payares. En dichu Congresu, foi escoyíu nuevu presidente Antonio Guterres.

### XXV Congresu: Cartagena 2017
El XXV Congresu realizar en Cartagena, Colombia, ente 2 y 4 de marzu. Foi lideráu pol Partíu Lliberal Colombianu en cabeza del presidente honorariu de la IS Horacio Serpa Uribe. En dichu congresu aprobóse la participación representativa igualitaria de les muyeres (50/50).

## Organización de la IS

Según los sos estatutos los organismos directivos son:
* Congresu de la IS, autoridá suprema de la IS. Por mayoría de dos tercios define l'almisión y estatus de los partíos y organizaciones de la IS. La espulsión d'un partíu o organización tamién la define'l Congresu por mayoría de dos tercios. Axunta a los partíos y organizaciones fraternales con derechu a voz y votu y los partíos consultivos y organizaciones acomuñaes namái con derechu a voz. Axúntase cada 3 años, siendo convocáu pol Conseyu.
* Conseyu de la IS. Ta compuestu polos partíos miembros, la Internacional Socialista de Muyeres, la Unión Internacional de Mocedaes Socialistes, y el Movimientu Internacional de los Ferres Internacional Socialista pa la Educación, teniendo un votu cada unu. Toma toles resoluciones y polítiques necesaries ente cada Congresu. Convoca'l Congresu y prepara les sos xuntes, según conferencies especiales, conferencies d'espertos, conferencies rexonales, coles mesmes qu'a grupos d'estudiu y comités. Propón al Congresu los cargos de Presidente, Vicepresidentes (2 a 30) y Secretariu Xeneral, quien formen parte del Presidium de la IS.
* Comité d'Ética *
Comité d'Alministración y Finances
* Secretariado

## Cargos
### Presidentes

### Secretarios Xenerales

### Presidentes Honorarios
* Pierre Mauroy
* Aung San Suu Kyi
* Rúben Berrios Martínez
* Philippe Busquin
* Cuauhtémoc Cárdenas
* Mohamed El Yazghi
* Alan García
* Anita Gradin
* Elazar Granot
* Anker Jørgensen
* Lionel Jospin
* Neil Kinnock
* Enrique Silva Cimma
* Mário Soares
* Hans-Jochen Vogel
* Mustapha Ben Jaafar
* Horacio Serpa Uribe

## Congresos de la Internacional Socialista
* **I** Frankfurt, 30 de xunu al 3 de xunetu de 1951.
* **II** Milán, 17 al 21 d'ochobre de 1952
* **III** Estocolmu, 15 al 18 de xunetu de 1953
* **IV** Londres, 12 al 16 de xunetu de 1955
* **V** Viena, 2 al 6 de xunetu de 1957
* **VI** Hamburgu, 14 al 17 de xunetu de 1959
* **VII** Roma, 23 al 27 d'ochobre de 1961
* **VIII** Ámsterdam, 9 al 12 de setiembre de 1963
* **IX** Bruxeles, 5 al 6 de setiembre de 1964
* **X** Estocolmu, 5 al 8 de mayu de 1966
* **XI** Eastbourne, 16 al 20 de xunu de 1969
* **XII** Viena, 26 al 29 de xunu de 1972
* **XIII** Xinebra, 26 al 28 de payares de 1976
* **XIV** Vancouver, 3 al 5 de payares de 1978
* **XV** Madrid, 12 al 14 de payares de 1980
* **XVI** Albufeira, 7 al 10 d'abril de 1983
* **XVII** Lima, 20 al 23 de xunu de 1986
* **XVIII** Estocolmu, al 20 al 22 de xunu de 1989
* **XIX** Berlín, 15 al 17 de setiembre de 1992
* **XX** Nueva York, 9 al 11 de setiembre de 1996
* **XXI** París, 8 al 10 de payares de 1999
* **XXII** São Paulo, 27 al 29 d'ochobre de 2003
* **XXIII** Atenes, 30 de xunu al 2 de xunetu de 2008
* **XXIV** Ciudá del Cabu, 30 d'agostu a 2 de setiembre de 2012
* **XXV** Cartagena, 2 al 4 de marzu de 2017

## Partíos miembros en cada país

## Organizaciones fundadores de la IS

## Referencies

## Enllaces esternos
*