Islles Picton, Nueva y Lennox

**Picton**, **Nueva** y **Lennox**, tamién conocíes como **islles del Beagle** o **PNL**, son tres islles chilenes que xunto con dellos castros conformen un archipiélagu allugáu al este de la islla Navarino, nel estremu oriental de la canal Beagle y sobre el mar de la Zona Austral. Pertenecen alministrativamente a la comuña de Cabu de Fornos, Provincia de l'Antártica Chilena, Rexón de Magallanes y de l'Antártica Chilena. La posesión de les islles foi'l centru del Conflictu del Beagle ente Chile y l'Arxentina.

## Superficie
* Islla Picton: 105 km²
* Islla Nueva: 120 km²
* Islla Lennox: 171,5 km²

## Historia
Magar tán práuticamente despoblaes y tienen pocu tamañu, la so posición estratéxica ente la canal Beagle y el so pasu ente l'océanu Pacíficu y l'océanu Atlánticu da-yos una amplia proyeición marítima que se supón ten grandes riqueces n'hidrocarburos.

Les islles yeren frecuentaes polos yámanas, la so población orixinal, hasta qu'en 1888 foi descubiertu oru na islla Lennox, lo que desamarró l'interés nes islles. Dende 1890 producióse una invasión d'unos 800 buscadores d'oru, ente ellos munchos croates, que *desallugaron* a los indíxenes. A principios del sieglu XX, l'oru escosóse y les islles quedaron despoblaes.

## El desalcuerdu sobre la soberanía del grupu PNL

El Conflictu del Beagle ye'l discutiniu ente l'Arxentina y Chile respeuto de la soberanía del grupu PNL y otres islles de la canal Beagle. Pa resolvelo, en 1971 dambos países solicitaron al gobiernu del Reinu Xuníu de Gran Bretaña ya Irlanda del Norte, formar una corte arbitral de cinco xueces de la Corte Internacional de Xusticia por que se expediese una resolución formal en rellación a la so soberanía. La tesis arxentina señalaba que de los dos brazos en que s'estrema la canal al llegar dende l'oeste a la islla Picton, tendría de considerase como'l principal al brazu Picton pa trazar la llende, que escurre ente esta islla y Navarino, por ser de mayor fondura que'l que la canal Moat, que cuerre ente Picton-Nueva y la islla Grande. La Corte, per mediu del Laude Arbitral de 1977, consideró que nun yera la so atribución establecer cuál de los brazos yera'l principal cursu del Beagle, sinón que tenía d'establecer cuál yera'l cursu al que se refier el Tratáu de 1881, inclinándose finalmente pola tesis chilena, que envaloraba qu'esti yera'l brazu Moat. Asina, otorgose a Chile'l grupu PNL y la totalidá de les islles allugaes al sur de dichu brazu, más les fondes proyeiciones atlántiques que'l derechu internacional otorgába-yos. 

Darréu, dichu laude foi declaráu nulu pola Arxentina, argumentando múltiples causes, ente la que destacaba'l fechu de que la corte decidió sobre'l estatus d'otros territorios en pleitu fuera del área acutada pa ser delimitada (otorgándo-ylos a Chile). Con esta declaración l'Arxentina intentaba reabrir nuevamente'l desalcuerdu austral puramente nel planu de la negociación billateral, pa intentar consiguir, so l'amenaciada d'una declaración de guerra, consiguir un repartu menos lapidario de los territorios que'l laude dio a Chile, especialmente no que fai a la fonda proyeición escontra l'Atlánticu que dichu dictame confería a les islles chilenes. Esta creciente tensión llegó, n'avientu de 1978, casi en cantu de la guerra, que pudo evitase nel últimu momentu gracies a la mediación del papa Xuan Pablo II. Finalmente, tres la torna de la República Arxentina a la democracia y aprobar en consulta popular non venceyante la propuesta papal, dambos países roblaron en 1984 el Tratáu de paz y amistá nel cual l'Arxentina reconoció la soberanía chilena sobre'l grupu PNL y otres islles al sur del mesmu. Como contrapartida, Chile aceptó llindar la proyeición escontra l'Atlánticu que'l derechu internacional dio a los sos archipiélagos australes.

## Campos minaos
Como remortina de dichu conflictu, la islla Picton alluga seis #campo minaos con 1307 mines actives, que fueron asitiaes pola Armada de Chile ente mayu y xunetu de 1983. La islla Nueva contién siete campo minaos con 1286 esplosivos activos.

## Lliteratura
La islla Nueva ye referida na novela *Los náufragos del Jonathan* de Julio Verne, escrita 8 años dempués de la firma del tratáu de 1881. El protagonista, Kaw-djer, un anarquista, escueye la islla Nueva pola so alloñanza pa crear el so propiu mundu. Un día llega un indíxena y alviértelu que Chile y Arxentina alcordaron les sos fronteres y que los chilenos van espulsar del so suañu. El diálogu, creáu por Verne en virtú de les sos conocencies del tratáu de 1881, sigue asina:

## Notes

## Enllaces esternos
* Vista de les islles en Google Maps
* "Acta de Montevideo", Organización de Naciones Xuníes