Península de Corea

La **península de Corea** (; ) ye una península asitiada nel este d'Asia, ente'l mar Mariellu y el mar del Este (mar del Xapón), llindando al norte cola República Popular China y Rusia y al sur col estrechu de Corea, que la dixebra de Xapón. Políticamente estrémase en dos estaos: Corea del Sur y Corea del Norte.

## Historia
### Prehistoria
La historia antigua ye revesosa. Nun hai documentos contemporáneos, sicasí créese que los coreanos establecieron una dinastía nacional derivada d'una raza de semidioses que formó'l reinu de Joseon (Chosun), mientres los chinos atribúin la fundación del reinu a un chinu que viaxó al país nel 1122&nbsp;e.&nbsp;C. llamáu Ki Tze (Gi Yá en coreanu), onde la xente vivía en cueves n'estáu primitivu, y entusiasmaos pola so sabiduría proclamar rei. El so reinu llamóse Chao Hsien. Les llistes de los reis son tradicionales (y opuestes una cola otra) y nun tienen nenguna comprobación histórica.

L'últimu príncipe foi Lee Ku.

### Conquista mongola
Los mongoles queríen conquistar la capital coreana Kai-syeng (nordeste de la moderna Seúl) n'avientu de 1231, y asina el país quedó baxu protectoráu mongol gobernáu por 72 darugatchi, pero estos fueron masacrados en 1232 por orde del rei de Corea Ko-tjong que s'abellugó de siguío nel castru de Kang al oeste de Seúl (xunetu de 1232).

L'exércitu mongol d'Ogodei que foi a China contra la dinastía Song en 1236, y estremóse en cuatro partes, una de les cualos foi ocupar sólidamente Corea (1236), pero la corte coreana caltener nel castru anque dempués de 1241 unvió embaxaes declarando la so vasallaxe.

### [[Guerra de Corea]]

Mientres la Guerra Fría qu'enfrentó al bloque comunista y el bloque capitalista en tol mundu, Corea estremar en dos estaos. La guerra de Corea nun foi solu civil, sinón principalmente, una guerra internacional. Estaos Xuníos entró na guerra cuando la Xunión Soviética intentó ocupar territorios del Este d'Europa, la Xunión Soviética dixera a los sectores capitalistes mundiales que nun quería espandir el comunismu pel mundu y estos creyeron el cambéu d'aldu lleváu a cabu mientres l'estalinismu. El mieu de los capitalistes ante l'amenaza colorada» volvió aprucir cuando la Xunión Soviética quixo anexonase territorios como otros estaos vencedores de la guerra fixeron (los aliaos). Estaos Xuníos que yá interviniera nel Pacíficu n'otres ocasiones, en contradicción cola so política aislacionista, empecipió la guerra fría al bloque opuestu. Los dos bloques, sobremanera, la Xunión Soviética y Estaos Xuníos empecipiaron una guerra cruenta pero deslocalizada y de cutiu más diplomática qu'esforcia (los misiles de Cuba, etc.) a otros estaos. Empecipiábase la Guerra Fría, qu'acabaría dando como vencedor a los Estaos Xuníos.

La guerra en Corea ente los dos bloques fixo que'l país estremar en dos estaos. Corea del Norte sofitada, auspiciada y mandada pola Xunión Soviética, y Corea del Sur, un estáu con pocos recursos al qu'Estaos Xuníos sofitó. Los dos sistemes queríen ser hexemónicos nos dos estaos, pero la guerra nun consiguió nengún vencedor, al contrariu, llogró estremar un estáu en dos países tan distintos (comunista'l norte y capitalista el sur) qu'entá nun se volvieron reconciliar y xunir dende entós.

## Ver tamién
* Corea
* Reunificación de Corea
* Corea del Norte
* Corea del Sur

## Referencies

## Enllaces esternos