Lliga de Delos

La **Lliga de Delos** foi una asociación políticu-militar, liderada por Atenes, qu'incluyía numberoses ciudaes-estáu grieges del Ática, de les islles del mar Exéu y les mariñes d'Asia Menor. Podía atopase na islla de Delos.

## Estructura
Esta organización foi una alianza militar (*[[simaquia]]*) marítima, creada y controlada nun principiu pol estadista ateniense Arístides (que redactó los estatutos y poner en marcha), nel 477&nbsp;e.&nbsp;C., al rematar les Guerres Médiques, col fin de poder defendese de posibles y nuevos ataques per parte de los perses. Foi tamién una consecuencia de la perda de la hexemonía per parte d'Esparta, a la qu'asocedió Atenes nel mandu de les espediciones.

Los miembros de la lliga teníen la obligación d'apurrir homes, navíos y dineru pa les campañes de guerra. Pela so parte, la ciudá d'Atenes comprometer a entamar y dirixir diches campañes y a procurar que les demás ciudaes nun fueren asaltaes nin invadíes polos perses. Les decisiones importantes tomar nes xuntes d'un conseyu nel qu'había un representante de caúna de les ciudaes confederaes; esti representante tenía derechu a voz.

## Actuaciones de l'alianza
Les fuercies militares de la Lliga conquistaron el mar Exéu y les sos mariñes al mandu del ateniense Cimón. Enfrentáronse y vencieron a la exércitu aqueménida#La flota marina persa y conquistaron bastantes tierres que dempués colonizaron, amás d'abrir rutes segures per mar escontra'l Ponto Euxino o mar Negru.

Dempués de llograr estos ésitos contra los perses, Cimón pensó nuna espansión por Exiptu, onde taben sufriendo tamién una invasión persa. Pero los confederaos nun vieron con bonos güeyos esta incursión militar que namái podía traer ventayes a Atenes y que-yos diba a costar a ellos bona parte de l'ayalga. Tanto la espedición como les campañes contra los perses n'Exiptu fueron un fracasu, y finalmente Atenes tuvo qu'axustar la paz. El negociador foi l'estadista ateniense Calias, y lo alcordao consistía en que los perses dexaren llibre'l mar Exéu y les mariñes d'Asia Menor, ente qu'Atenes tenía d'arrenunciar a la so intervención na política d'Exiptu y Xipre (ver Paz de Calias). D'esta manera llegó al so fin la guerra ente los griegos y los perses.

## Hexemonía d'Atenes
Dempués de toos estos acontecimientos, Atenes escoyó a Pericles como nuevu xefe. Pericles empezó'l so gobiernu poniendo fin a una política de conquistes. Fixo d'Atenes la primera y más importante ciudá griega y consiguió una total hexemonía sobre les demás ciudaes de la Lliga de Delos, que se fueron tresformando de ciudaes aliaes en ciudaes apoderaes. Yera l'empiezu d'un Imperiu sometíu a Atenes, que yera quien dirixía l'armada, la marina y la diplomacia y que quixo amás establecer nes ciudaes el so propiu réxime políticu. Nel 454&nbsp;e.&nbsp;C., amedranaos pol fracasu de la espedición unviada a Exiptu, ordenóse treslladar l'ayalga de la Lliga a la ciudá d'Atenes, onde taría más seguru. Toos estos fechos, xuníos al aumentu d'impuestos riquíu pal caltenimientu de la guerra, fixeron que les ciudaes de la Lliga remontárense y empezaren a sentise enemigues d'Atenes, qu'amás-yos impunxo la so moneda, la so sistema de pesos ya inclusive la forma de gobiernu.

Los recursos económicos del Estáu ateniense nun yeren bien folgosos. Toa'l grandor d'Atenes nel sieglu de Pericles, les sos construcciones, obres públiques, edificios relixosos, escultures, etc. nun podríen llevase a cabu ensin el gran recursu de l'ayalga de la Lliga de Delos.

## Fin de la Lliga
Siguieron, sicasí, siendo apoderaes per Atenes hasta la derrota d'ésta por Esparta nel añu 404&nbsp;e.&nbsp;C., de resultes de la Guerra del Peloponeso. A partir d'esti momentu, l'alianza eslleir hasta l'añu 377&nbsp;e.&nbsp;C., en que tuvo una renacencia pa protexese nesti casu del poder de Esparta. Sicasí, Atenes yá yera incapaz d'imponer la so autoridá. Esta denominada Segunda Lliga ateniense dexó d'esistir definitivamente nel 338&nbsp;e.&nbsp;C. cuando Filipo II de Macedonia ganó a los atenienses na batalla de Queronea.

## Ver tamién
* Sieglu de Pericles
* Segunda Lliga ateniense

## Bibliografía consultada
* *Historia Universal Oriente y Grecia* de Ch. Seignobos. Editorial Daniel Jorro, Madrid 1930 
* *Egypte Orient Grèce*. Autor Maurice Meleau. Editorial Bordes 1963 
* *Quién es quién en la Antigua Grecia*. John Hazel. Editorial Acento, 2002. ISBN 84-483-0655-4

## Referencies

## Enllaces esternos

* Thomas R. Martin: *An Overview of Classical Greek History from Mycenae to Alexander* (*Panorama de la historia de la Grecia Antigua dende la [[Civilización micénica|dómina micénica]] hasta la d'[[Alexandru Magnu|Alejandro]]*); testu inglés, con índiz electrónicu, nel Proyeutu Perseus.
** Veanse esti apartáu y los siguientes: ''The Warships of the Delian League'' (*Los [[Buque de guerra #Edá del remu y la vela|barcos de guerra]] de la Lliga de Delos*).