Verbu pronominal

El **verbu pronominal** ye aquel que se conxuga con un pronome átonu de la serie reflexiva en toles sos formes (*me, te, se, nos, vos, se*), que concuerda en persona y númberu col suxetu, y qu'escarez de función sintáctica; siendo en realidá esti pronome un morfema necesariu pa espresar reflexividá y en dellos casos énfasis. Si'l verbu en cuestión rique obligatoriamente l'usu de dichu pronome, tratar d'un verbu puramente pronominal (por casu, *penase)*. Otros, otra manera, pueden usase indistintamente con esi morfema o ensin él, como nel casu *dir/dise,* onde la pronominalización paecer espresar suxetividá.
Un tipu especial de construcción pronominal ye la llamada voz media: *El nadador afogóse*, *La ponte fundióse*. Esta construcción nun tien de confundir se cola de sentíu reflexivu, nin cola construcción pasiva con *se* o pasiva reflexa (*vendiéronse les tierres* = *les tierres fueron vendíes*), nin cola impersonal con *se* (vívese bien equí). Cola voz media afírmase que al suxetu "asocéde-y" l'aición del verbu, non que-y la fai él, y nun s'indica quién la executa. Por casu, *empecatar* ("faer malu o malvar a daquién"); *empecatase* ("faese malu")

## Tipos de pronominales
Los verbos pronominales podríen ser: reflexivos, cuasirreflexivos, recíprocos, pasivos, impersonales. Tipos de pronominales usaos: --pronome personal átonu--: (**me**, **te**, **se** ...) funciona como complementu direutu/indireutu. Un exemplu: Me [c. direutu] llavo / Me [c. indireutu] llavo la cara [d. direutu].

## Verbu reflexivu
Un **verbu reflexivu** ye aquel que se conxuga con un pronome átonu en toles sos formes, que concuerda en xéneru (*masculín*, *femenín* o *neutru*) y númberu (*singular*, *plural*) col suxetu (1ª*persona*, 2ª*persona*, 3ª*persona*), y amás escarez de función sintáctica.

Si'l verbu en cuestión rique obligatoriamente l'usu de dichu pronome, tratar d'un **verbu puramente pronominal**. Otros tomen un matiz reflexivu o recíprocu cuando s'usen de forma pronominal. *Ej.:* **|** (*1*) yo llavo. **|** **'puede dicise =**' **|** (*2*) yo te llavo. **|** (*3*) Pedro llávase. **|**

***Tipos de reflexivu***
Tipos de *reflexivu* usaos: En munches llingües los pronomes oxetu son puramente distintos de los pronomes reflexivos, polo que la definición anterior puede nun ser válida pa toles llingües. El *Manera Reflexiva* puede ser:

# ***“Recíprocu”*** (como pronome recíprocu): l'axente recíprocu denota que l'axente que realiza l'aición ye quien mesmu s'implica na aición mutuamente, en numberosos casos l'usu del verbu ye Transitivu. (*Ej:* **|** María y Pedro bésense. **|** María besa a Pedro **|** ) 
# ***“Autocausativo”***: l'axente reflexivu denota usualmente ánimu en referencia y combináu no representao pol suxetu de l'aición como actor activu que sobrolleva la carga paciente. (*Ej:* Pedro ofiéndese.) 
# ***“Anticausativo”***: l'axente reflexivu denota usualmente ensin ánimu, ónde'l suxetu del verbu sobrolleva una aición o cambéu d'estáu de quien como axente resulta inciertu o ensin claridá inclusive n'inesistencia. (*Ej:* La puerta (*llogróse*) abrir / La puerta abrióse. [> ensin ayuda nenguna]). 
# ***“Impersonal (o ''mediu pasivu'')”***: l'axente reflexivu denota quien toma l'aición intransitiva del verbu con omisión del axente. Y en delles llingües solo construyíu si esti (causante) tien un axente humanu; pudiendo ser: xenéricu (como (aición) coleutiva o individual) inclusive como perdida [aición perdida]. *(*Ej.:* llingües eslaves)* . El suxetu gramatical tamién ye omitíu por ello ye d'usu pa verbos (defeutivos) que solo tengan la 3ª *persona* (*masculina* o *neutra*) en función de la forma. En munchos casos hai una semántica rellación n'alcuerdu ente: impersonal / anticausativo / en cuenta de / autocausativo / construyendo la "voz pasiva" (*presente en llingües romances o n'en delles llingües eslaves*), asina hai semántiques diferencies avera del mesmu usu ente les llingües d'usu. (*Ej.:* (*A*) Dizse que... Equí trabayar bien. [*de faer*] (*B*) [La Xente] trabaya bien equí. **|** Construyóse eso…. **|**)
# ***“Inherente”***: verbu inacusativo con nengún significáu reflexivu nél mesmu ( *Ej.:* Pedro pénase.)

## Ver tamién
* Verbu intransitivu
* Verbu reflexivu
* Verbu transitivu
 
## Referencies

## Enllaces esternos
*Los verbos pronominales na Hispanoteca