Ebenezer Scrooge

**Ebenezer Scrooge** ye'l nome del protagonista de la novela de 1843 *[[A Christmas Carol|Cuentu de Navidá]]* de Charles Dickens. De primeres de la novela ye un home de corazón duru, egoísta y al que-y disgusta la Navidá, los neños o cualquier cosa que produza felicidá. Dickens describir d'esta manera: *El fríu del so interior xelába-y les vieyes faiciones. -y amorataba la ñariz afilada, engurriába-y les mexelles, Le entorpecía la marcha, arroxába-y los güeyos, poníalu azules los delgaos llabios; falaba astutamente y con voz aspra*.

## Orixe
La inspiración pal personaxe de Dickens foi una llábana d'un tal Ebenezer Lennox Scroggie. La llábana identificaba al home como un “meal man” (“home de la farina”) en referencia al so trabayu de comerciante de maíz, sicasí Dickens creyó que ponía “mean man” (“home egoísta)”.http://news.scotsman.com/scotland.cfm?id=1462612004.

## Historia
La hestoria de *Cuentu de Navidá* empieza en Nuechebona con Scrooge nel so llugar de trabayu. El llibru nun especifica cuál ye exactamente'l so negociu, anque xeneralmente asumir que ye banqueru o dalgún tipu d'emprestador. En delles versiones modernes apaez como abogáu. Sía como quier el so trabayu paez tar rellacionáu cola usura escontra xente d'escasos medios. Esto, xunto cola so falta de caridá y el tratu despóticu escontra'l so emplegáu Bob Cratchit paecen ser los sos principales defectos. Scrooge siente una total repunancia escontra los probes, sobre los cualos piensa que sería meyor que tuvieren muertos pa “rebaxar la población” que sobra y allaba los asilos pa probes de la dómina victoriana. Siente un particular disgustu poles fiesta Navidiegues, y refuga la invitación del so sobrín Fred de celebrar la Navidá con él y la so familia, y el so únicu actu d'amabilidá escontra'l so emplegáu nestes feches ye da-y el día llibre per Navidá, anque paez que lo fai por obligación social más que por auténtica amabilidá. Pa él nun ye más qu'un día de dineru perdío. 

## En cine
* Scrooge foi interpretáu (n'aición real o dibuxos animaos) polos siguiente actores: Seymour Hicks en 1935, Reginald Owen, en 1938, Alistair Sim en 1951, Charles Ogle, Mr. Magoo, Beavis, Albert Finney, Rowan Atkinson, Bill Murray, Michael Caine, James Earl Jones, Tim Curry, Patrick Stewart, Dean Jones, Simon Callow, Charles Goad, Cameron LeBlanc, George C. Scott, Kelsey Grammer, Jack Palance, Henry Winkler y Jim Carrey (na adautación del llibru del 2009 que foi llanzada en payares). Tamién hai una versión de 1970.

## Homenaxes y parodies
* Ricu McPato (que'l so nome orixinal ye Scrooge McDuck), creáu por Carl Barks, foi la estrella de delles historietes publicaes por Disney y que conocieron nos años 80 una adautación a la televisión cola serie ''Patoaventuras''. Ricu McPato (Scrooge) foi llamáu asina n'honor al personaxe de Dickens, y fai esi papel na adautación de la hestoria na película *[[Mickey's Christmas Carol]]*. Ricu McPato fai la so primer apaición en *Christmas on Bear Mountain*.
* Na telenovela mexicana del mesmu nome, hai una versión de Ebenezer quien equí se llama Saúl. Tamién llogra camudar d'actitú y resulta que'l so sobrín ye'l so fíu.
* Nel episodiu *X-Mas Marks The Spot* de ''The Real Ghostbusters'', los protagonistes viaxen nel tiempu a la dómina de Scrooge y prinden por fuercia a los trés pantasmes primero que reformaren a Scrooge. Al so regresu atopen que yá non se celebra la Navidá, polo que tienen de recular una vegada más pa iguar l'error.
* *Mr Magoo's Christmas Carol* presenta al personaxe Mr. Magoo faciendo'l papel de Scrooge nuna representación teatral de la novela.

## Referencies