Ayyavazhi

El **ayyavazhi** (en tamil: அய்யாவழி) ye un movimientu naranxa movimientu ciudadanu de creencies dhármicas (basaes nel dharma hinduista) que s'anició nel sur d'India (na zona d'habla tamil) a mediaos del sieglu XIX.

El ayyavazhi funciona de manera autónoma, pero nun foi reconocíu como una relixón en sí mesmu, sinón como un renuevu del hinduismu. Anque nun recibió la reconocencia oficial, desenvolvióse un fenómenu relixosu distintivu presente en tres Estaos del Sur de la India (Kanyakumari, Tirunelveli y Tuticorin). Ye unu de los movimientos cada vez más estendíos de la India meridional; la so rápida crecedera foi recoyíu nos informes cristianos de misioneros mientres la primer metá del sieglu XIX.

Les idees y la filosofía de la relixón basar nes enseñances d'Ayya Vaikundar y los testos relixosos *Akilattirattu Ammanai* y *Arul Nool*.

## Etimoloxía

La etimoloxía de la pallabra *ayyavazhi* ye daqué incierta, anque les diverses teoríes tienen delles coses de mancomún. Entender el sentíu exactu de la pallabra puede llegar a tener dalguna dificultá.

* **Trayeutoria del padre**: de la llingua Tamil local ayya (padre) + vazhi (trayeutoria). Este ye'l sentíu que se deriva de la llingua falada d'usu xeneral, yá que *ayya* ye una pallabra cariñosa que significa ‘envaloráu padre' na llingua llocal de los distritos meridionales del Tamil Nadu. La posibilidá d'esti sentíu ye sólida, porque les escritures de la relixón tán na forma de Ammanai, que ye d'usu popular nos trabayos lliterarios.

* **La última verdá del amu**: del Tamil ayya (amu) + el vazhi (la última verdá) derivar del usu lliterariu de les pallabres

* **Sistema relixosu del gurú**: del Tamil ayya (gurú) + vazhi (sistema relixosu: vazhibadu en tamil)

* **Manera d'algamar los sagraos pies de dios**: ayya (dios) + vazhi (manera d'unificar)

Les versiones sinónimas de la frase nun s'acuten a una llende porque l'usu de la pallabra *ayya* en tamil varia enforma de significáu: padre, gurú, el superior, una persona con dignidá, el respetable, l'amu, el rei, el profesor, el preceptor y etc. La pallabra *vazhi* en tamil tamién ye polisémica: el camín, manera de conducta, manera, métodu, manera, causa, antigüedá, socesión, sistema relixosu, razón y asina socesivamente.

## Historia

El fenómenu relixosu del ayyavazhi fixo sentir la so presencia sobremanera por un movimientu popular al traviés del país, y el so confluencia alredor d'Ayya Vaikundar en Poovandanthoppe, lo cual creó un entusiasmu nel país. La mayoría de les persones que participaron nesti fenómenu relixosu del ayyavazhi yeren de sectores marxinaos y probes de la sociedá. Na etapa inicial el desarrollu del movimientu ayyavazhi foi un gran desafíu pa los misioneros cristianos na so misión proselitista, según s'evidencia nos sos informes. Anque la gran mayoría de los siguidores yeren Chanar (un grupu social), rescampló que la xente de diverses castes entemecióse.

A mediaos de sieglu XIX el movimientu ayyavazhi empezara a ser un fenómenu relixosu reconocíu que faía sentir la so presencia en Travancore del sur y Tirunelveli del sur. La crecedera del fenómenu aumentara perceptiblemente a partir de los años '40. Dempués d'un tiempu, Ayya yera presente corporal, la relixón foi dixebrada sobre la base de les enseñances de Vaikundar y de los llibros relixosos Akilattirattu Ammanai y Arul Nool. Los cinco Citars y los sos descendientes visitaron delles zones del país y llevaron la misión según les instrucciones de Vaikundar. Mientres, la dinastía de Payyan empezó l'alministración del pathi de Swamithoppe. Mentanto, Pathis tuvo l'alministración de los siguidores del ayya nativos d'esos llugares. Per otra parte los centenares de Nizhal Thangals presentáronse al traviés del país per años. Bala Prajapathi Adikalar yera unu de los descendientes de la dinastía de Payyan, una figura notable güei na hestoria del ayyavazhi. Él realizó fundaciones pa una gran cantidá de Nizhal Thangals al traviés del Tamil Nadu y en delles partes de Kerala y de Maharastra.

## Escritures y llugares santos

Swamithoppe Pathi, xefatures del ayyavazhi. Los llibros santos del ayyavazhi son el Akilattirattu Ammanai y el Arul Nool, que son la fonte de la mitoloxía de la relixón. Créese que'l Akilattirattu Ammanai foi anotáu por Hari Gopalan Citar oyendo los acontecimientos (conteníu de Akilam) narraos por Narayana al so consorte Lakshmī. Pero nun había una hestoria definida sobre l'orixe de Arul Nool; pero créese que foi escritu por Citars y Arulalarkal (quién tán teníos por enerxía divina). Contién los rezos, los himnos y les instrucciones pa la lliturxa del ayyavazhi, rituales, profecíes y tamién munchos actos.

Pa los devotos del ayyavazhi, hai cinco llugares santos (llamaos Pathis), de los cualos Panchappathis ye'l más grande. Les actividaes d'Ayya Vaikundar acomúñense históricamente a ellos. El templu de Swamithoppepathi ye la xefatura de la relixón del ayyavazhi. El Vakaippathi, onde taben 700 families unvia a Thuvayal Thavasu de Vaikundar foi acreditáu como Pathi en Akilam qu'esti sitiu nun tien sicasí nenguna asociación direuta coles actividaes de Vaikundar. El Avatharappathi en Thiruchendur nun foi aceptáu por Akilam como Pathi. Pero dende Ayya Vaikundar encarnó nel mar, él tamién yera consideráu como llugar santu primariu. Hai tamién delles denominaciones que s'oponen fuertemente Thiruchendur como Pathi que lo acepten sicasí como sitiu santu secundariu. Puesto que tol Panchappathis taba nel distritu de Kanyakumari, el distritu na so totalidá ye consideráu como sitiu sagráu polos siguidores a escala nacional del ayyavazhi.

## Simbolismu

El símbolu de la relixón del ayyavazhi ye un lotu de 1008 pétalos, que lleva un namam blancu. El lotu representa los 1.008 pétalos Sahasrara (en Tamil, Ladam) y el Namam representa'l Aanma Jyothi o atman, traducíu dacuando como ‘alma' o ‘unu mesmu'. Hai referencia pa Thirunamam n'escritos primarios y secundarios, Akilattirattu Ammanai y Arul Nool. Pero paez que nun hai referencia direuta pal símbolu, ‘lotu que lleva namam', ellí. Pero según delles lleendes esti símbolu taba funcionando en ayyavazhi a partir de los años cuarenta, a empiezos del sieglu venti.

## Centros d'adoración

Pathis y Nizhal Thangals yeren centros d'adoración y d'enseñanza relixosa establecíos en diverses partes del país polos siguidores devotos del ayyavazhi. Sirvieron como centros pal espardimientu de la creencia y de les práutiques del ayyavazhi. Hai más de 7.000 centros d'adoración al traviés de la India del sur. Puesto que ayyavazhi nun ye una relixón entamada, Swamithoppepathi sirve, relixosu pero non oficialmente, como les xefatures de toos.

### Pathis

Pathis yeren los centros importantes de l'adoración congregacional, siendo estructures relativamente más grandes como'l d'un templu. Llogren la so significación del fechu de que Ayya Vaikundar y les sos actividaes foi acomuñáu históricamente a estos centros d'adoración. Yeren seis en gran númberu.

### Nizhal Thangals

Nizhal Thangals yeren estructures simples, non grandes, construyíes col fin de l'adoración, y p'aprender les enseñances d'Ayya Vaikundar. Sirvieron como centros de la educación mientres esos díes. L'alimentu y l'abrigu fueron ufiertaos al precisáu nestos centros. Inclusive dalgunos d'ellos fueron establecíos cuando Vaikundar yera presente corporal. Inda la caridá nel alimentu ye una de les actividaes principales nestos centros.

## Creencia

Los adherentes del ayyavazhi creen na reencarnación y el Dharma Yukam pero conderguen el sistema de casta. Tamién refuguen l'usu del murti na adoración, pero Ayya Vaikundar reconoció la necesidá humana d'una imaxe d'enfocase encendíu ya introdució un símbolu non-antropomorfu (vease Nizhal Thangal).

Esta práutica ye similar a la d'otres sectes hindús qu'utilicen símbolos non-antropomorfos. Shaivism, por casu, utiliza'l linga como'l símbolu del dios, ente que Vaishnavism utiliza'l saligrama. Asina mesmu, en ayyavazhi, el Elunetru, que s'asitia nel Palliyarai, considérase un asientu del dios más que'l dios mesmu. Igual ye verdá del nome alternativu del Elunetru, asanam, que significa ‘asientu'.

Les creencies ayyavazhi rellacionar coles del smarta y el advaita vedanta.
Poro, los siguidores del ayyavazhi creen que Brahmá, Vishnú, y Shivá son tres aspectos del mesmu dios (vease tamién ayyavazhi ya hinduismu).
Ente que una cierta demanda que la creencia de Akilattirattu ta rellacionada con Dvaita y Vishishtadvaita, la relixón ayyavazhi enxareta'l conceutu de la unidá última.

Los siguidores del ayyavazhi estremar d'otros hindús en que reconocen una figura bien paecida al Satanás d'Occidente (llamáu Kroni), que ye la manifestación primordial del mal y qu'en diverses edaes o iugues manifestar de delles formes (por casu, como Ravana y de Duriodhana).
Igualmente, l'únicu dios (llamáu Vishnú) encarnar en distintes yeres como les sos avatares, incluyendo Rāma, Krishná y finalmente como Ayya Vaikundar.

Kroni, l'alcohol de Kali Yuga, resulta omnipresente nesta edá y ésta ye una de les razones poles que los siguidores del ayyavazhi, como otros hindús, creen que l'iuga (yera) actual, Kali Yuga, ye tan decadente.

La caridá ye la misión principal del ayyavazhi.
A lo menos una vegada al mes puede vese *anna dharma* (ufriendes d'alimentu, siendo *anna:* ‘granos' y *dharma:* ‘deber') nos centros ayyavazhi d'adoración.

## Definición de dharma

Nel universu relixosu del ayyavazhi, les enseñances en dharma tienen dos niveles, a saber:
* Unu, como principiu del «camín correutu», y l'otru, como actividá concreta de la caridá» o de dar. Como principiu, ayyavazhi afirma que'l motivu primeru del avatar de Vaikundar yera establecer el dharma nesti mundu destruyendo la fuercia malvao de Kaliyan. Pero d'esta manera, dixebró les identidaes de la casta indicando que nun foi satisfechu pal actual Kali Yukam. Una, escrita en akilam diz, «molde lloñe los diablos cabeza-que solmenen a los dieciocho castes adientro al mar, al monte y al fueu».

En Akilam, asocedió que la xente, escuchando les enseñances de Vaikundar, realizó'l mal de Kali, esto ye, Kroni yera retiráu gradualmente del mundu y que'l dharma yera establecíu con más firmeza. Tresportáu al planu social, esti principiu del dharma yera consideráu como la misión de «protexer o de salvar al humilde o primíu». Una cita en Vinchai llee, «al llevantamientu inferior ye dharmam». Como actividá práutica en socioloxía, la doctrina del dharma significó caridá y dar. Ésta foi enseñada pa ser la manera de buscar a dios. Clamióse qu'entamara caridá en bienes materiales, y la xente failo especialmente ensin discriminar ente los beneficiarios. Ye interesante reparar que'l gran santu indiu, Swami Vivekananda aplicó esti principiu del conceutu del dharma del ayyavazhi na práutica y ésti puede conducir l'ayuda a dellos siguidores del ayyavazhi que demanden que la relixón influyir.

## Dios

La teoloxía del ayyavazhi estremar d'otres relixones monoteístes. Fala d'Ekam, el postreru Escoyíu del cual tou lo qu'esiste formó. Tamién fala d'un escoyíu qu'esista detrás de toles diferencies. Fala del dios Sivam y de la diosa Sakthi y tres dioses menores, Siván, Vethan y Thirumal. Tamién fala d'otros pocos dioses.

Pero en Kali Yukam, por cuenta de la naturaleza cruel de los favores ufiertaos a Kaliyan, Thirumal nun puede destruyir el sestu fragmentu de Kroni direutamente asina qu'unificaron a toles Cabeces Divines nel Ekam, y Ekam encarnáu nel mundu como trinidá (Ekam, Narayana y ser humanu) pa superar los favores y pa destruyir Kali. Akilattirattu Ammanai tamién fala de Dharma Yukam nel cual Vaikundar gobierna como un rei. Puesto que toos fueron unificaos en Vaikundar, en Kali Yukam Vaikundar yera la enerxía suprema y él yera l'únicu dios que podía adorase. Nesti respetu ayyavazhi tamién se ve como relixón monoteísta.

## Mitoloxía

La mitoloxía del ayyavazhi fai esplícitu'l fechu de que la esencia d'esta visión ye una historia: que ta más allá d'un presente y un futuru: significáu texendo xunta de fechos empíricos según cuentes mítiques. Revela alredor trés tipoloxíes axomátiques, a saber Santror, Kali Yukam y Dharma Yukam. L'intre col más allá de, un presente, y un futuru d'una manera teleological. Los conceutos básicos dan una visión simbólica que seya darréu relixosa y social.

Foi amestada de cerca a la del hinduismu. La primer parte, que fala de los yugas anteriores y del advenimiento de Kali, comparte dellos acontecimientos, calteres míticos, y conceutos col Hinduismu. Pero refixeron munchos d'ellos en diversa forma. El númberu de Yugas y d'Avatares a diferencia del ayyavazhi al Hinduismu. La opinión sobre Kali ye distinta y foi personificada en ayyavazhi, que nun foi atopáu nel Hinduismu. Estremando esto, Akilam diz que los conceutos verdaderos fueron destruyíos, de cuenta que toles escritures anteriores perdieren les sos sustancies debíu al advenimiento de Kali. Vea l'artículu, el ayyavazhi y l'Hinduismu, pa un discutiniu de les semeyances y de les diferencies ente elles.

Na segunda parte, el llibru fala del dios qu'encarna nel mundu nel Kali Yukam (la edá actual) pa destruyir l'alcohol malvao, el final y la manifestación más seria de Kroni. El dios encarna como Vaikundar, y desque vivió Vaikundar apocayá, él yera bien sabíu n'hestoria. Tan na segunda parte de la mitoloxía munchos mitos según fechos históricos fueron texíos xuntos. La mayor parte de los acontecimientos fueron reparaos na hestoria.

## Nuevu fenómenu relixosu

Puede concluyise que ayyavazhi remaneció como “nuevu y singular” fenómenu relixosu. Metanes les varies tradiciones: el Hinduismu sánscritu, el cristianismu nuevu-introducíu, l'Islam non tan prominente, y les formes populares establecíes de l'adoración: ayyavazhi convertíase como forma relixosa-cultural distintivu alternativa na India del sur, el so llugar del orixe.

Esti fechu fuera reconocíu polos siguidores del ayyavazhi. Trataron la so relixón con una nueva nomenclatura, Ayya Vazhi (‘la trayeutoria o la manera de Ayya'), y de tal manera confirmaron la so nueva identidá. Considerar, per un sitiu, como mantega de búfalu batida, fuera de les tradiciones relixoses esistentes y, pol otru, como un nuevu fenómenu que viniera sustituyir les vieyes tradiciones. Creyeron, per una parte, que Vaikundar «unificara» toles deidaes esistentes y, per otru llau, que la esencia de les vieyes tradiciones fuera mal col advenimiento de Vaikundar. Punxeron la so relixón dientro de les tradiciones esistentes pero percibir pa ser distintes d'elles.

L'aspeutu qu'estrema del ayyavazhi ye que precisa ser consideráu contra la perspeutiva de la tradición sanskritic que pre-eminencia foi caltenida pol estáu. Que ayyavazhi remaneciera distinto contra esta tradición relixosa ye un indicador a la so singularidá distinta.

L'apaición del ayyavazhi precisa ser considerada tamién contra la presencia de los Británicos na India. D'una perspeutiva sociolóxica, los movimientos de reforma polo xeneral yeren patronizados polos británicos nel sieglu diecinueve Thiruvithankur. Pero ayyavazhi nunca foi patronizado polos británicos; presentóse y establecióse ensin la so ayuda. Nun sentíu, yera contra'l sistema establecíu, presentándose pa ser daqué nuevu, en términos de diferencia y en términos de calter sintéticu. Llamóse nuevu, según un medley de les tradiciones esistentes.

## Referencies
* Artículu inglés de Wikipedia

## Ver tamién
* Denominaciones nel hinduismu

## Referencies

## Enllaces esternos