open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
GU Bootis

**GU Bootis** (GU Boo / GSC 02566-00776) ye una estrella variable de magnitú aparente media +13,1.
Ye una binaria eclipsante que les sos componentes son estrelles de baxa masa; nun son munchos los sistemes conocíos d'estes carauterístiques —YY Geminorum, nel sistema Cástor, ye l'exemplu más notable—, siendo GU Bootis unu de los meyor estudiaos.
Alcuéntrase naconstelación de Boötes a 434 años lluz del Sistema Solar.
 
Los dos componentes de GU Bootis son nanes coloraes.
Anque similares, nun son idéntiques; la estrella principal tien tipu espectral M1V y 3920 K de temperatura efectivo. El so radiu equival al 63% del radiu solar y xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 65 km/s.
Relluma con una lluminosidá igual al 8,2% de la lluminosidá solar y tien una masa de 0,61 mases solares.

La componente secundaria tien una masa igual al 60% de la del Sol y el so diámetru ye un 62% del d'ésti, rotando a una velocidá de siquier 58 km/s.
Con una temperatura de 3810 K, la so lluminosidá asitiar ente'l 82 y el 85% de la que tien la so compañera.
El sistema tien una lluminosidá en rayos X de 2,93 ± 0,2 erg/s, asemeyáu a la de YY Geminorum, y la so edá envalórase en 1000 millones d'años.
El so periodu orbital ye de 0,48873 díes (11 hores, 44 minutos y 46 segundos) y mientres l'eclís el rellumu aparra 0,60 magnitúes.

## Referencies
GP Cephei

**GP Cephei** (GP Cep / HD 211853 / HIP 110154 / WR 153ab) ye un sistema estelar na constelación de Cefeo de magnitú aparente +9,03.
Alcuéntrase a 2750 pársecs —8970 años lluz— del Sistema Solar.

GP Cephei ye un sistema cuádruple compuestu por dos sistemes binarios.
El par principal —**GP Cephei Aa/Ab**— tien un periodu orbital de 6,6884 díes y consta d'una estrella de Wolf-Rayet de tipu espectral WN6 xunto a una superxigante azul de tipu O6I.
Les estrelles de Wolf-Rayet —de les qu'apenes hai 300 catalogaes en nuesa galaxa— constitúin una etapa normal na evolución d'estrelles bien masives, y na so espectru reparar llinies d'emisión intenses d'heliu y nitróxenu.
La estrella de Wolf-Rayet de GP Cephei, como ye característicu d'esta clase d'estrelles, tien una temperatura efectivo bien elevada —37.660 K— y relluma con una lluminosidá 29.650 vegaes superior a la del Sol.
La so masa ye aproximao 15 o 16 vegaes mayor que la masa solar anque pierde masa estelar a un ritmu entendíu ente 0,8 y 3 &times; 10-5 mases solares per añu.
Pela so parte, la componente azul tien una temperatura averada de 20.650 K.
Ye 15.170 vegaes más lluminosa que'l Sol y 24 vegaes más masiva qu'ésti.
La edá d'esta binaria —envalorada a partir de diversos modelos evolutivos— ye d'unos 2,2 millones d'años.
El par constitúi una binaria eclipsante que'l so rellumu mengua 0,11 magnitúes mientres l'eclís.

La otra binaria del sistema, **GP Cephei Ba/Bb**, ta constituyida por una superxigante blancu-azulada de tipu B0I y una componente B1V-III.
Tamién ye una binaria eclipsante, anque nesti casu reparar na so curva de lluz dos mínimos por ciclu, siendo'l periodu d'esti subsistema de 3,47 díes.

D'últimes hai de solliñar que GP Cephei ye considerada una estrella fuxitiva, yá que se mueve al traviés del espaciu con una velocidá inusitadamente alta en rellación al mediu interestelar circundante.

## Ver tamién
* Llista d'estrelles más masives

## Referencies
GX Geminorum

**GX Geminorum** (GX Gem / HD 263139) ye una estrella variable na constelación de Xéminis asitiada a unos 2180 años lluz del Sistema Solar.
El so rellumu varia ente magnitú aparente +10,90 y +11,50.
La so condición de variable afayóse por Cuno Hoffmeister dende'l Observatoriu de Sonneberg.

GX Geminorum ye una binaria eclipsante compuesta por dos estrelles blancu-marielles de tipu F7V.
Dambes son bien asemeyaes, con temperatures efectives de 6195 K pa la componente principal y 6165 K pa la secundaria.
La primera ye un 49% más masiva que'l Sol y tien un radiu de 2,33 radios solares.
Relluma con una lluminosidá 7,2 vegaes mayor que la lluminosidá solar y, dientro de la evolución estelar, ta abandonando la secuencia principal.
El so acompañante tien una masa de 1,47 mases solares y el so radiu ye 2,24 vegaes más grande que'l del Sol.
Un 9% menos lluminosa que la primaria, ye 6,5 vegaes más lluminosa que'l Sol.
Dambes xiren sobre sigo mesmes con una velocidá de rotación proyeutada de 29 km/s.
La metalicidá d'esta binaria ye comparable a la solar ([Fe/H] = -0,10) y la so edá envalórase ente 2500 y 2750 millones d'años.

Anque primeramente pensóse que'l periodu orbital del sistema yera de 1,35 díes, güei considérase que'l so verdaderu periodu ye de 4,04 díes.
El semiexe mayor de la órbita ye de 15,3 radios solares o 0,07 UA.
Nel eclís principal el rellumu de la estrella aparra 0,60 magnitúes ente que nel secundariu l'amenorgamientu de rellumu ye de 0,40 magnitúes. 

## Referencies
GY Andromedae

**GY Andromedae** (GY And / HD 9996 / HR 465) ye una estrella variable na constelación d'Andrómeda que'l so rellumu varia ente magnitú +6,27 y +6,41. Alcuéntrase a 455 años lluz de distancia del Sistema Solar.

GY Andromedae ye una estrella blancu-azulada de tipu espectral B9p con una temperatura efectivo de 10.280 K. La so lluminosidá ye 50 vegaes superior a la lluminosidá solar y tien una masa de 2,5 mases solares. Ye una estrella químicamente peculiar y una estrella variable Alfa2 Canum Venaticorum, con llinies especialmente fuertes de dalgunos elementos químicos nel so espectru d'emisión. Destaca la presencia de promecio, elementu bien pocu habitual y radiactivu, siendo esta carauterística única nuna estrella. La detección d'esti elementu resulta sorprendente, yá que inclusive'l isótopu de promecio más estable tien una vida media d'apenes 17,7 años, lo que paez indicar qu'hai de ser creáu de cutio. Coles mesmes, reparóse que'l campu magnéticu estelar varia con un periodu de 23,3 años.

GY Andromedae ye tamién una estrella binaria espectroscópica con un periodu de cuasi 273 díes, siendo la escentricidá de la órbita ε = 0,47.

## Referencies


* GY Andromedae (SIMBAD)
* GY Andromedae (Jumk.de/astronomie)
* 
* 
* 
* Ayer, M. F. (1971): "Promethium in the star HR465", *Sky and Telescope*, vol.41, pp. 220-222
GZ Leonis

**GZ Leonis** (GZ Leo / HD 95559 / HIP 53923) ye una estrella na constelación de Leo. La so magnitú aparente ye +8,83 y alcuéntrase a 177 años lluz del Sistema Solar.
Ye miembru del supercúmulu de les Híades.

GZ Leonis ye una estrella binaria cercana onde los dos componentes, dambes nanes naranxes de tipu espectral K0V, tán bien próximes ente sigo.
Son estrelles práuticamente idéntiques, con una temperatura superficial de 5250 K y una masa averada de 0,8 mases solares.
El so radiu ye 80% ~ del radiu solar y, por cuenta de la fuerte atraición gravitatoria, dambes estrelles roten rápido con una velocidá de rotación proyeutada de 26 km/s, más de 10 vegaes más apriesa que'l Sol; amás, presenten rotación síncrona, esto ye, amuesen siempres el mesmu hemisferiu la una a la otra.
El periodu orbital d'esta binaria ye de namái 36,67 hores y la órbita ye práuticamente circular (ε = 0,0073).

El sistema amuesa intensa actividá cromosférica y ta catalogáu como variable RS Canum Venaticorum. El so rellumu fluctúa ente magnitú +8,83 y +8,95 nun periodu práuticamente igual al periodu orbital (36,64 hores).
Nestes variables los cambeos de rellumu suelen ser debíos a manches estelares análogues a les del Sol pero de dimensiones enforma mayores; TZ Trianguli ye un brillosu exemplu d'esta clase d'estrelles.

## Referencies
GZ Velorum

**GZ Velorum** (GZ Vel / HD 89682 / HR 4063 / HIP 50555) ye una estrella variable na constelación de Vela, la vela del Argo Navis.
De magnitú aparente media +4,58, ta aproximao a 1830 años lluz de distancia del Sistema Solar.

GZ Velorum ye una xigante lluminosa naranxa de tipu espectral K3II.
Tien una temperatura superficial de 4140 K y una lluminosidá bolométrica —qu'inclúi una importante cantidá d'enerxía emitida nel infrarroxu— 9240 vegaes mayor que la del Sol.
La midida del so diámetru angular correxida pol escurecimientu de llimbu —3,17 ± 0,04 milisegundos d'arcu— dexa envalorar de forma averada el so radiu, dada la incertidume na distancia a la que s'atopa.
Asina, el so radiu ye unes 191 vegaes más grande que'l radiu solar, lo qu'equival a 0,89 UA; si tuviera nel llugar del Sol la so superficie estenderíase cuasi hasta la órbita de la Tierra.
El so metalicidá —bayura relativa d'elementos más pesaos que'l heliu— ye inferior a la del Sol ([Fe/H] = -0,4) y presenta un conteníu baxo de litiu.
Tien una masa averada 7,9 vegaes mayor que la masa solar.

GZ Velorum ye una variable irregular de tipu LC, ente les que se cunten ο<sup>1</sup> Canis Majoris y Suhail (λ Velorum), esta postrera tamién na constelación de Vela.
El rellumu de GZ Velorum, en banda R, varia ente magnitú +3,43 y +3,81, nun esistiendo periodu conocíu.

## Ver tamién
* Llista d'estrelles variables

## Referencies
Hadar (estrella)

**Hadar** o **Agena** (Beta&nbsp;Centauri / β Cen) ye la segunda estrella más brillosa de la constelación de Centaurus y la décima del firmamentu. La so magnitú aparente ye +0,60.

## Nome

El nome de **Hadar** ye d'orixe árabe y el so significáu ye inciertu; pa dellos autores significa «suelu». L'otru nome de la estrella, **Agena**, provién del llatín y significa «la rodía (del centauru)». El nome de *Wazn*, del árabe «pesu», paez que s'utilizó pa designar a Alfa y Beta&nbsp;Centauri, según a estrelles de les constelaciones de Columba y Canis Major; na actualidá ye'l nome habitual de la estrella δ&nbsp;Canis Majoris.

## Carauterístiques físiques

Asitiada a una distancia ente 350 y 392 años lluz de distancia, Hadar figura clasificada nos catálogos como una xigante blancu-azulada de magnitú absoluta -5,42, intrínsecamente muncho más lluminosa que Alfa Centauri pero 90 vegaes más alloñada qu'ésta. En 1935, Joan Voûte afayó que Hadar ye una estrella doble, asignándo-y l'identificador VOU&nbsp;31. La estrella más tenue del par, **Hadar&nbsp;B**, tien tipu espectral B8 y magnitú 4, tando dixebrada de la estrella primaria siquier 120 unidaes astronómiques (ua).
El so periodu orbital ye igual o superior a 225 años.

La estrella principal, **Hadar&nbsp;A**, ye, de la mesma una binaria espectroscópica, siendo dambes componentes casi idéntiques y de tipu espectral B1 o B2. Con un periodu orbital de 357 díes, la órbita ye bien escéntrica, faciendo que la separación ente dambes varie ente 0,53 y 5,5&nbsp;ua; la mínima separación tuvo llugar en febreru de 2000.
La velocidá de rotación midida —igual o mayor de 140&nbsp;km/s—, xunto col so diámetru —9 vegaes el del Sol—, dan como resultáu un periodu de rotación inferior a 3 díes pa una de les estrelles siquier. 
De la mesma, una o les dos estrelles son variables del tipu Beta Cephei con dos periodos de 3,2 y 5,3 hores.
La proximidá ente les dos estrelles fai que sían una fonte de rayos X, por cuenta de la esistencia de vientos estelares que la so temperatura algama los 2 millones de K.
Caúna tien una masa de 14,7 mases solares —anque otru estudiu señala mases inferiores de 10,7 y 10,3 mases solares—, y piénsase qu'en realidá nun son xigantes sinón estrelles qu'entá funden hidróxenu en heliu, anque probablemente quéde-yos pocu tiempu enantes de abanadonar la secuencia principal.
Darréu van espandise en xigantes coloraes y con seguridá la evolución de caúna d'elles va afectar fondamente a la otra.

## Ver tamién
* Llista d'estrelles más brilloses
* Estrella (náutica)

## Referencies
Groombridge 1618

**Groombridge 1618** (GJ 380) ye una estrella na constelación del sietestrellu de magnitú aparente +6,61.

## Distancia y llocalización
Groombridge 1618 alcuéntrase a namái 15,89 años lluz de distancia del Sistema Solar.
Alcuéntrase al suroeste de Merak (β Ursae Majoris), al norte de Tania Australis (μ Ursae Majoris) y al este de Talitha Borealis (ι Ursae Majoris). Catalogada por Stephen Groombridge na década de 1830, el so movimientu propiu alto convertir nuna de les primeres estrelles na cual midióse la so paralax (1884).

El sistema estelar más cercanu a Groombridge 1618 ye Gliese 412, a 3,1 años lluz. Síguenlu Struve 2398 a 5,2 años lluz, GJ 1116 a 7,3 años lluz, y AD Leonis a 8,1 años lluz.

## Carauterístiques
Groombridge 1618 ye una nana naranxa de la secuencia principal de tipu espectral K8V, tamién catalogada como K7V.
Tien una temperatura efectivo de 3947 ± 12 K y un radiu equivalente al 65% del radiu solar.
Con una masa envalorada en redol al 64% de la del Sol, tien una lluminosidá de namái'l 4,6% de la lluminosidá solar.
El so metalicidá —bayura relativa d'elementos más pesaos que l'heliu— paez ser similar a la del Sol ([Fe/H] = -0,03).

Groombridge 1618 ye una estrella acandilante, reparándose que la so cromosfera ye activa y que tien manches comparables a les manches solares. Ye más lluminosa y caliente qu'otres estrelles acandilantes, típicamente nanes coloraes, pero'l so nivel d'actividá ye menor.
El so estatus d'estrella acandilante y la so velocidá de rotación, ente 1,7 y 2,1 km/s, suxeren que ten de ser una estrella nueva con una edá de daqué más de 1000 millones d'años.
Sicasí, la so edá envalorada per aciu xirocronoloxía ye sensiblemente menor, en redol a los 200 millones d'años.

## Ver tamién
* Llista d'estrelles más cercanes
* Llista d'estrelles brilloses más cercanes

## Referencies
Hatysa

**Hatsya** (ι Ori / ι Orionis / 44 Orionis) ye una estrella de la constelación d'Orión, la octava más brillosa de la mesma y la más brillosa de les que conformen la espada d'Orión, con magnitú aparente +2,75. La estrella tamién ye conocida pol nome árabe **Na’dir al Saif**, que significa precisamente «la brillosa de la espada».

Asitiada a una incierta distancia de 1300 años lluz —pero que puede aportar a d'hasta 2000 años lluz—, Hatysa ye una xigante azul de tipu espectral O9III bien caliente. Con una temperatura efectivo de 31.500 K, ye más de 25.000 K más caliente que'l Sol. 

Hatysa ye, amás, una binaria espectroscópica. Al pie de la xigante azul, con un periodu orbital de namái 29 díes, muévese una estrella blancu-azulada de tipu B1 nuna órbita bien escéntrica que fai que la separación ente les dos estrelles bazcuye ente 0,11 y 0,8 UA. La gran escentricidá del sistema puede esplicase en base a dos estrelles fuxitives de tipu espectral casi idénticu, AE Aurigae y μ Columbae. El cálculu de les trayectories de les estrelles suxer que fai 2,5 millones d'años, un alcuentru próximu ente dos sistemes binarios resultó na espulsión a gran velocidá de dos de les estrelles —AE Aurigae y μ Columbae— ente que les otres dos consiguieron permanecer xuníes nuna órbita bien escéntrica —Hatysa—.

Otres dos estrelles muncho más alloñaes, a 50 y 11 segundos d'arcu, completen el sistema estelar de Hatsya.

## Referencies

* Iota Orionis (SIMBAD)
* Na'dir al Saif (Stars, Jim Kaler)
HD 100623

**HD 100623** (HR 4458 / HIP 56452) ye una estrella asitiada na constelación d'Hidra al sur de ξ Hydrae, al oeste de β Hydrae y sureste de χ<sup>1</sup> Hydrae. Alcuéntrase a 31,1 años lluz del Sistema Solar. Les estrelles más cercanes a HD 100623 son Gliese 433, a 1,7 años lluz, y el sistema HR 4523, a 4,4 años lluz.

HD 100623 ye un sistema binariu compuestu por una nana naranxa de magnitú aparente +5,98, **GJ 432 A** (LHS 308), y una nana blanca de magnitú 15, **GJ 432 B** (LHS 309 / WD 1132-325).

GJ 432 A tien tipu espectral K0V y una temperatura efectivo de 5121 K.
Tien una masa de 0,81 mases solares y el so radiu ye un 26% más pequeñu que'l del Sol.
Xira sobre sí acorica con una velocidá de rotación proyeutada de 0,7 km/s.
Tien el 36% de la lluminosidá solar y el so metalicidá ye considerablemente más baxa que la del Sol, en redol al 37% de la mesma.

GJ 432 B ye una nana blanca de tipu DC. Dada la proximidá de la so compañera, nun se pudo determinar con exactitú la so temperatura efectivo, pero seya que non ye inferior a 6300 K.
El semiexe mayor ente los dos componentes ye de 16,3 segundos d'arcu, lo que correspuende a una separación ente elles de 80,5 UA. 

## Ver tamién
* Llista d'estrelles brilloses más cercanes

## Referencies

## Enllaces esternos
HD 101364

**HD 101364** (HIP 56948) ye una estrella na constelación del Dragón de magnitú aparente +8,70. Alcuéntrase na rexón esti de la constelación, 52 minutos d'arcu al oeste de Giausar (λ Draconis). Ta asitiada a 212 años lluz de distancia del Sistema Solar. 

## Carauterístiques físiques

HD 101364 ye una nana mariella de tipu espectral G5 según consta na base de datos SIMBAD. Les sos carauterístiques físiques según la so composición química, práuticamente iguales a les del Sol, convertir probablemente nel ximielgu solar más cercanu a la nuesa estrella. Con una temperatura apenes 5 K cimeru a la solar, tien una masa igual a la del Sol, magar la so lluminosidá ye un 15% mayor que la lluminosidá solar. Paez tener más edá que'l Sol, con unos 1200 millones d'años más d'antigüedá. El so índiz de metalicidá, qu'espresa la bayura relativa de fierro, ye aproximao igual al del Sol.

La velocidá espacial galáutica y los parámetros orbitales amuesen que, al igual que'l Sol, HD 101364 mover nuna órbita de baxa escentricidá (ε * *dex* representa'l llogaritmu del cociente ente la bayura del metal na estrella y la bayura solar. El valor 0 indica una bayura igual que nel Sol.

A diferencia d'otros ximielgos solares, el conteníu en litiu de HD 101364 ye bien próximu a la solar. Anque nun se conoz bien la causa de qu'estrelles tan similares puedan tener conteníos de litiu tan distintos, paez que la masa y la edá tán rellacionaes col conteníu d'esti elementu. Los ximielgos solares que la so masa ye mayor (≈ 3 - 4% más masivos) tán menos aprobetaos en litiu, polo que se suxirió qu'esti amenorgamientu puede depender exponencialmente de la masa. L'otru enclín aparente ye que la bayura de litiu nos ximielgos solares paez tar correllacionada cola edá; el conteníu de litiu escai 0,1 ~ dex per cada medría de 350 millones d'años na edá.

## Referencies
Hamal

**Hamal** o **Hemal** (Alfa Arietis / α Ari / 13 Arietis / HD 12929) ye la estrella más brillosa de la constelación d'Aries, con magnitú aparente +2,00.

## Nome
**Hamal** (حمال) ye un apellativu árabe que significa «carneru», utilizáu nesta cultura pa designar a la constelación completa.
Por cuenta de esti tracamundiu ente estrella y constelación, puede atopar referenciada como راس حمل, **rās al-ħamal**, «la cabeza del carneru».

## Carauterístiques
Hamal ye una xigante naranxa de tipu espectral K2III o K2IIICa (onde «Ca» indica la presencia de llinies de calciu nel so espectru d'emisión).
Incluyendo la radiación infrarroxo qu'emite, relluma con una lluminosidá 90 vegaes mayor que la del Sol, siendo la so temperatura superficial de 4590&nbsp;K.
El so metalicidá ye namái'l 60% del valor solar, y la so masa aproximao dobla la del Sol.

El so diámetru, como correspuende a una estrella xigante, ye 14,7 vegaes más grande que la solar; esti valor llograr a partir de la midida precisa del so diámetru angular, 0,00680 segundos d'arcu. Por cuenta del so gran tamañu y relativa cercanía, ye una de les poques estrelles a les que se-yos pudo reparar l'efectu del escurecimientu de llimbu.
Paez ser llixeramente variable, con oscilaciones nel so rellumu de 0,05 magnitúes.
Alcuéntrase a 66 años lluz del Sistema Solar.

## Sistema planetariu
En 2011 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta estrasolar, llamáu Alfa Arietis b, alredor de Hamal.
Tien una masa mínimo equivalente a 1,8 vegaes la masa de Xúpiter y el semiexe mayor del so órbita ye de 1,2 UA.

## Ver tamién
* Estrella (náutica)

## Referencies
Hassaleh

**Hassaleh** (ι Aurigae / ι Aur / 3 Aurigae) ye una estrella de magnitú aparente +2,69, la cuarta más brillosa na constelación d'Auriga dempués de Capella (α Aurigae), Menkalinan (β Aurigae) y θ Aurigae. Tamién recibe los nomes de **Al Kab** y **Kabdhilinan**, dambos d'orixe árabe, y en chinu ye conocida como 五車一, «la Primer Estrella de los Cinco Carros». Ta asitiada a 512 años lluz del Sistema Solar.

De tipu espectral K3II, Hassaleh ye una xigante lluminosa de color anaranxáu con una temperatura superficial de 4390 K y una lluminosidá 5400 vegaes mayor que la solar. El so diámetru, calculáu a partir d'estos parámetros, ye 128 vegaes más grande que'l del Sol —equivalente a 0,6 UA—, valor daqué mayor que'l llográu a partir de la midida direuta del so diámetru angular, igual a 106 radios solares.

Con una masa de 7 o 9 mases solares —el valor exautu depende del estáu evolutivu nel que s'atope— nel so interior probablemente produzse la fusión d'heliu en carbonu. La so edá ta entendida ente 30 y 45 millones d'años y ta na llende de masa p'acabar los sos díes como una supernova o como una nana blanca masiva. Coles mesmes ye una fonte emisora de rayos X, siendo una de les llamaes «estrelles de cromosfera híbrida», nes cualos una corona caliente coesiste con vientos fríos provenientes de la so superficie.

## Referencies
HD 102195

**HD 102195** (HIP 57370 / SAO 119033 / GC 16129) ye una estrella na constelación de Virgu de magnitú aparente +8,06 que s'atopa a 94,5 años lluz del Sistema Solar. En 2006 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta estrasolar n'órbita alredor d'esta estrella.

HD 102195 ye una nana naranxa de tipu espectral K0V, una estrella que al igual que'l Sol llogra la so enerxía de la fusión d'hidróxenu nel so nucleu. Más fría que'l Sol, la so temperatura efectivo ye de 5290 K, siendo la so lluminosidá aproximao la metá que la lluminosidá solar. El so radiu ye un 84% del radiu solar con una masa equivalente al 93% de la masa del Sol. El so metalicidá ye similar a la del Sol.

HD 102195 paez ser daqué más nuevu que'l Sol, envalorándose la so edá en 2400 ± 1800 millones d'años, frente a los 4600 millones d'años d'edá de la nuesa estrella. Ye una estrella variable con una amplitú de 0,015 magnitúes y un periodu de 12,3 ± 0,3 díes.

## Sistema planetariu

El planeta, denomináu **ET-1** o **HD 102195 b**, foi'l primer planeta estrasolar descubiertu utilizando'l *Exoplanet Tracker* (*ET*), interferómetro de retrasu fixu tremáu. Tien una masa mínimo de 0,49 vegaes la masa de Xúpiter y xira nuna órbita a 0,049 UA de la estrella. Trátase d'un planeta del tipu «Xúpiter caliente», con una temperatura envalorada d'unos 827 C, que'l so periodu orbital ye de 4,11 díes.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 10307

**HD 10307** (HR 483 / HIP 7918 / GJ 67) ye una estrella binaria de magnitú aparente +4,96 na constelación d'Andrómeda. Ta asitiada al oeste d'Alamak (γ Andromedae), al sureste de Mirach (β Andromedae) y al nordeste de Metallah (α Trianguli). Alcuéntrase a 41,2 años lluz de distancia del Sistema Solar.

La estrella principal del sistema, **HD 10307 A**, ye una nana mariella de tipu espectral G1.5V de masa y radio similares a los del Sol, pero con una lluminosidá un 40% mayor que la solar. Basada na bayura de fierro, el so metalicidá equival al 96% de la del Sol. Con una edá d'unos 5900 millones d'años, paez ser unos 1300 millones d'años más antigua que'l Sol. Estes carauterístiques físiques faen de HD 10307 A unu de los meyores candidatos p'allugar dalgún tipu de vida terrestre.

**HD 10307 B**, la componente secundaria, ye una nana colorada con una masa averada de 0,29 mases solares y una lluminosidá equivalente al 0,13% de la del Sol.

Puesto que nun se conocen les mases de les componentes con exactitú, los parámetros orbitales del sistema son namái averaos. La órbita ye bien escéntrica (ε = 0,43), lo que provoca que la separación ente les dos estrelles varie ente 4,2 UA y 10,5 UA, siendo'l periodu orbital de 19,5 años. La estrella más cercana conocida al sistema HD 10307 ye υ Andromedae, asitiada a 3,0 años lluz.

### Mensaxe de METI a HD 10307

Un mensaxe de METI foi unviáu a HD 10307 el 6 de xunetu de 2003. Foi tresmitíu dende'l radar más grande d'Eurasia, el radar planetariu de 70 metros d'Eupatoria. El mensaxe, denomináu «Cosmic Call 2», va llegar a HD 10307 en setiembre de 2044.

## Ver tamién
* Llista d'estrelles brilloses más cercanes

## Referencies
HD 104304

**HD 104304** (HR 4587 / HIP 58576 / GJ 454) ye una estrella de magnitú aparente +5,54 asitiada na constelación de Virgu.
Alcuéntrase a 42,1 años lluz de distancia del Sistema Solar.

HD 104304 ye una subxigante de tipu espectral G8IV o K0IV.
Tien una temperatura superficial de 5366 K y nun amuesa actividá cromosférica.
Xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de siquier 4,5 km/s.
El so conteníu metálico ye mayor que'l del Sol, tando'l so índiz de metalicidá [Fe/H] entendíu ente +0,22 y +0,18.
Con casi idéntica masa que'l Sol —apenes un 1% más elevada—, tien una edá averada de 8500 millones d'años, polo que ye una análoga solar que dobla n'edá al nuesu Sol.

## Compañera estelar o planeta estrasolar

Anque en 2007 dar a conocer la posible presencia d'un planeta alredor d'esta estrella, recién estudios indiquen que HD 104304 forma un sistema binariu con una nana colorada de tipu espectral M4V, que la so masa ye de 0,21 mases solares.

Los parámetros orbitales del sistema nun son bien conocíos, pero la meyor solución pa les observaciones realizaes nos últimos años supón un periodu orbital de 48,5 años y un enclín del planu orbital de 35º.
Felicidad órbita paez ser notablemente escéntrica (ε = 0,29) y la separación proyeutada ente les dos estrelles ye d'aproximao 14 UA.

## Ver tamién
* Llista d'estrelles brilloses más cercanes

## Referencies
HD 10180

**HD 10180** ye una estrella análoga solar que los científicos creen que siquier tien siete planetes, y posiblemente hasta nueve. Convirtiéndolo nel sistema exoplanetario con más planetes hasta agora descubiertu. Superando a Kepler-11, 55 Cancri y al propiu Sistema solar. Ta a 127 años lluz de distancia, na constelación meridional de Hydrus. La masa y la metalicidá de HD 10180 son del 6% y el 20% mayores que los valores del Sol. 

El sistema contién cinco planetes del tamañu de Neptunu (con mases mínimes ente 12 y 25 vegaes la de la Tierra y probabilidaes de detección falses inferiores al 0'1%) nos radios orbitales de 0'06, 0'13, 0'27, 0'49 y 1'42 UA.
Amás, esiste un planeta del tamañu asemeyáu a la tierra alcontráu a 0'02 UA (la masa mínimo ye de 1'4 vegaes la de Tierra; probabilidá de detección falsa de 1'4%). 

Darréu añadiríase un planeta del tamañu de Saturnu a una distancia de 3'4 UA (la masa mínimo ye de 65 vegaes la de la Tierra, refundiándose una probabilidá de falsa detección del 0.6%) consideráu como confirmáu por EPE.

Los posibles planetes non confirmaos son dos super tierres, unu orbitando a 0'09 UA y l'otru a 0'3 UA.

El sistema planetariu nun contién planetes en resonancia, anque tien una serie de ratios cercanos a la resonancia media de movimientu orbital.

Les ratios averaos de los periodos de les órbites axacentes son (dende l'interior escontra l'esterior) de 1:5, 1:3, 1:3, 2:5, 1:5 y 3:11.
Los planetes fueron detectaos per aciu l'espectrógrafu HARPS usando la velocidá radial, conxuntamente col telescopiu de 3'6 m del ESO, nel observatoriu de La Silla, Chile. Puesto que la enclín de les órbites de los planetes nun se conoz, namái pueden conocese anguaño les mases mínimes planetaries.

**El sistema HD 10180**.
::

## Notes

## Referencies

## Enllaces esternos
*
HD 102272

**HD 102272** (HIP 57428 / SAO 99784) ye una estrella na constelación de Leo de magnitú aparente +8,71 alcontrada a 47 minutos d'arcu al este de Denébola (β Leonis). Alcuéntrase a una incierta distancia de 1200 ± 300 años lluz del Sistema Solar. Dende 2008 conozse la esistencia de dos planetes estrasolares n'órbita alredor d'esta estrella.

HD 102272 ye una xigante naranxa de tipu espectral K0 con una temperatura efectivo de 4908 K. Tien un diámetru envaloráu 10 vegaes mayor que'l del Sol —similar al d'otres conocíes xigantes naranxes como Pólux (β Geminorum) o Menkent (θ Centauri)—, siendo la so masa casi'l doble de la masa solar. La so velocidá de rotación proyeutada ye de 3 ± 1 km/s, lo qu'implica un periodu de rotación d'aproximao 170 díes. El so metalicidá —bayura relativa d'elementos más pesaos que'l heliu— ye un 55% de la solar.

## Sistema planetariu

En 2008 anuncióse'l descubrimientu de dos planetes estrasolares n'órbita alredor de HD 102272. Ésti llevóse a cabu per aciu el métodu de velocidaes radiales utilizando'l Telescopiu Hobby-Eberly.

Los datos indiquen claramente la presencia d'un planeta internu, HD 102272 b, que se mueve nuna órbita bien pocu escéntrica (y = 0,05 ± 0,04) a una distancia media de 0,61 UA al respective de la estrella. El so periodu orbital ye de namái 127,6 díes, el más curtiu ente los planetes conocíos alredor d'estrelles xigantes a fecha de 2008. Otra manera, los datos disponibles son insuficientes pa calcular de forma inequívoca la órbita del segundu planeta.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 104985

**HD 104985** (HR 4609 / HIP 58952 / SAO 7500) ye una estrella asitiada na constelación de Camelopardalis, la xirafa, a 333 años lluz de distancia del Sistema Solar. De magnitú aparente +5,80, nun tien denominación de Bayer nin de Flamsteed, siendo conocida davezu pol so númberu de catálogu Henry Draper. En 2003 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta estrasolar orbitando alredor d'esta estrella.

HD 104985 ye una xigante mariella de tipu espectral G9III con una temperatura de 4679 K. El so radiu ye 10,9 vegaes más grande que'l radiu solar, comparable al de γ Piscium o Altais (δ Draconis) —xigantes similares más cercanes— y al de Xi Aquilae, estrella tamién asemeyada qu'alluga un sistema planetariu. HD 104985 relluma con una lluminosidá 58 vegaes mayor que la del Sol y el so metalicidá ye inferior a la solar ([Fe/H] = -0,35). La so masa ye llixeramente cimera a 2 mases solares y tien una edá envalorada de 870 millones d'años.

## Sistema planetariu

En 2003 afayóse un planeta estrasolar masivu, denomináu HD 104985 b, orbitando en redol a esta estrella. El planeta, con una masa mínimo 6,33 vegaes mayor que la masa de Xúpiter, mover a lo llargo d'una órbita casi circular a 0,78 UA de HD 104985, siendo el so periodu orbital de 198 díes.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 107146

**HD 107146** ye una estrella nana mariella de tipu espectral G2V allugada a 88 años lluz de la Tierra. El so nome provién del númberu col qu'apaez nel catálogu Henry-Draper. Nel añu 2004 un grupu d'astrónomos detectó la presencia d'un discu circumestelar de polvu al so alredor siendo esta la primer vegada que s'alcuentra un discu d'esti tipu alredor d'una estrella de tipu espectral similar al nuesu Sol. La edá d'esti sistema podría tar entendida ente 80 y 200 millones d'años, con un valor más probable alredor de los 90 millones d'años. Esti discu trátase d'un discu d'escombros formáu por fragmentos d'impautos ente cuerpos yá formaos nun sistema estelar bien nuevu. El descubrimientu llevóse a cabu utilizando observaciones de los telescopios espaciales Hubble y Spitzer. Otros discos circumestelares similares son l'atopáu alredor de la estrella Beta pictoris y de Vega.

## Referencies
* Williams, J. P. et al.  2004, *ApJ*, 604, **414** 

## Referencies

## Enllaces esternos
* Noticia n'astroseti 
* Nota de prensa del descubrimientu del telescopiu espacial Hubble (Inglés)
HD 107148

**HD 107148** (HIP 60081 / SAO 138714 / BD-02 3497) ye una estrella na constelación de Virgu de magnitú aparente +8,02, asitiada 3º al sur del ecuador celeste. Alcuéntrase a 167 años lluz de distancia del Sistema Solar. Dende 2006 conozse la esistencia d'un planeta estrasolar n'órbita alredor d'esta estrella.

HD 107148 ye una estrella nana mariella de tipu espectral G5V con una temperatura efectivo de 5797 K. Tien una lluminosidá un 41% superior a la lluminosidá solar, siendo'l so conteníu relativo de fierro el doble que nel Sol ([Fe/H] = +0,31). El so radiu ye un 18% más grande que'l radiu solar.
Igualmente, la so masa ye un 12% mayor que la masa solar y la so edá envalórase en 5600 millones d'años, polo que puede ser unos 1000 millones d'años más antigua que'l Sol.

Nun tien de confundir se cola estrella HD 108147, na constelación de Crux, que tamién alluga un planeta estrasolar.

## Sistema planetariu

El planeta, designáu HD 107148 b, ye un planeta xovianu con una masa mínimo equivalente al 70% de la de Saturnu. A diferencia de Saturnu, orbita muncho más próximu a la estrella, a namái un 26,9% de la distancia esistente ente la Tierra y el Sol. Arriendes d'ello, tien un curtiu periodu orbital de namái 48 díes. La órbita ye pocu escéntrica (y = 0,05 ± 0,17).

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 108147

**HD 108147** (HIP 60644 / SAO 251899 / CD-63 757) ye una estrella na constelación de la Cruz del Sur de magnitú aparente +6,99.
Alcuéntrase a 126 años lluz de distancia del Sistema Solar.
Dende 2002 conozse la esistencia d'un planeta estrasolar n'órbita alredor d'esta estrella.

HD 108147 ye una nana mariella de tipu espectral F8V o G0V que la so temperatura efectivo, 6067 K, ye unos 300 K cimeru a la del Sol.
Relluma con una lluminosidá un 87% mayor que la lluminosidá solar.
El so radiu ye un 22% más grande que'l radiu solar,
siendo la so velocidá de rotación de siquier 5,3 km/s.
Tien una metalicidá —bayura relativa d'elementos más pesaos que'l heliu— más elevada que la solar nun 60% ([Fe/H] = +0,2). 
La so masa ye un 27% mayor que la masa solar y la so edá envalórase en 1980 millones d'años, daqué menos de la metá de la edá del Sol.

Nun tien de confundir se esta estrella con HD 107148, na constelación de Virgu, que tamién alluga un planeta estrasolar.

## Sistema planetariu

El planeta estrasolar descubiertu en 2002, denomináu HD 108147 b, tien una masa mínimo equivalente al 40% de la de Xúpiter. Orbita mui cerca de la estrella, a namái un 10,4% de la distancia esistente ente la Tierra y el Sol. Arriendes d'ello, tien un curtiu periodu orbital de 10,9 díes. A pesar de tar tan próximu a la estrella, la so órbita ye considerablemente escéntrica (ε ~ 0,50).

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 109930

**HD 109930** (HIP 61687 / G 13-50 / NLTT 31380) ye una estrella na constelación de Virgu de magnitú aparente +8,52. Alcuéntrase 1º al sur de la eclíptica a 42 minutos d'arcu al noroeste de 25 Virginis. Alcuéntrase a 141 años lluz de distancia del Sistema Solar.

HD 109930 ye una nana naranxa de tipu espectral K0V, una estrella de la secuencia principal que llogra la so enerxía de la fusión d'hidróxenu nel so nucleu. Más fría que'l Sol, la so temperatura ye d'aproximao 5095 K, siendo la so lluminosidá en redol al 84% de la lluminosidá solar. Destaca pola so elevada metalicidá, con un conteníu relativo de fierro 2,60 vegaes mayor que'l del Sol, unu de los valores más altos conocíos. Dada la correllación esistente ente metalicidá y presencia de sistemes planetarios, les estrelles con una alta metalicidá son d'especial interés na busca de planetes estrasolares.

A 8,5 segundos d'arcu de HD 109930, esiste una acompañante de tipu K4 y magnitú +9,66. La estrella, denomada **NLTT 31381** (G 13-50F), tien el mesmu movimientu propiu que HD 109930, polo que paez tar gravitacionalmente xunida a ésta. Si esti ye'l casu, la separación ente dambes estrelles ye de siquier 370 UA, unes 12 vegaes la distancia esistente ente Neptunu y el Sol.

## Referencies
HD 111031

**HD 111031** ye una estrella de magnitú aparente +6,87.
Ta encuadrada na constelación de Corvus, el cuervu, visualmente 2º50' al suroeste de ψ Virginis y 1º45' al nordeste de VV Corvi.
Alcuéntrase a 101 años lluz del Sistema Solar.
En 2007 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta alredor d'esta estrella.

HD 111031 ye una nana mariella de tipu espectral G5V con una temperatura superficial de 5801 K.
La so lluminosidá supera a la del Sol aproximao nun 38% y tamién el so diámetru ye daqué más grande que'l diámetru solar, en redol a un 17%.
La so velocidá de rotación proyeutada —llende inferior de la mesma— ye de 1,9 km/s, siendo'l so periodu de rotación de 33,0 díes.
Con una masa un 12% mayor que la del Sol, paez nun haber consensu tocantes a la so edá; diversos estudios señalen cifres entendíes ente los 3800 y los 6700 millones d'años.

HD 111031 presenta un índiz de metalicidá más altu qu'a la solar ([Fe/H] = +0,27).
Tolos distintos elementos evaluaos son más abondosos que na nuesa estrella, destacando'l sodiu, que la so bayura relativa ye 2,5 vegaes más elevada que nel Sol ([Na/H] = +0,39).
Sicasí, el so conteníu de litiu ye inferior a la solar (logє[Li] < 0,75).

## Sistema planetariu

En 2007 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta estrasolar n'órbita alredor de HD 111031.
Denomináu HD 111031 b, emplega 16,4 años en completar una órbita. La so esistencia nun foi confirmada.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 111232

**HD 111232** (HIP 62534 / CPD-67 2079) ye una estrella na constelación de Musca. Asitiada cerca del centru de la mesma al este de α Muscae, sur de β Muscae y noroeste de δ Muscae, tien magnitú aparente +7,61, polo que nun ye visible a simple vista. Alcuéntrase a 95 años lluz de distancia del Sistema Solar. En 2004 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta estrasolar orbitando alredor d'esta estrella.

HD 111232 ye una nana mariella de tipu espectral G5V, tamién clasificada como G8V.
La so temperatura efectivo ye de 5585 ± 50 K y relluma col 68% de la lluminosidá solar. Con una masa probable en redol al 90% de la masa solar, el so diámetru ye un 8% inferior al del Sol.
Completa una vuelta sobre sigo mesma cada 30,6 díes.
Nun esiste consensu tocantes a la so edá; un estudiu atribúye-y una edá entemedia d'aproximao 5170 millones d'años, ente qu'otru considerar una estrella considerablemente más antigua de 9650 millones d'años d'edá.

La metalicidá de HD 111232, basada na so bayura relativa de fierro, ye namái'l 35% de la que tien el Sol ([Fe/H] = -0,45).
Igualmente ta emprobecida n'otros elementos, siendo especialmente sol conteníu relativo de manganesu ([Mn/H] = -0,57).
Piénsase que, a diferencia del Sol, pue ser una estrella del discu gruesu.

## Sistema planetariu

El planeta, denomináu HD 111232 b, afayóse en 2004, como la mayor parte de los planetes estrasolares, pol métodu de velocidaes radiales. La so masa mínimo ye 6,8 vegaes mayor que la masa de Xúpiter. Xira nuna órbita escéntrica (ε = 0,2) a una distancia de la estrella aproximao'l doble de la que dixebra la Tierra del Sol. La órbita d'un hipotéticu planeta na zona de habitabilidad —asitiada en redol a 0,8 UA de la estrella— probablemente veríase afeutada pola presencia de HD 111232 b.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 111980

**HD 111980** (HIP 62882 / SAO 157573) ye una estrella na constelación de Corvus, el cuervu.
De magnitú aparente +8,38, nun tien denominación de Bayer nin númberu de Flamsteed, polo que conocida pol so númberu de catálogu de Henry Draper o Hipparcos.

HD 111980 alcuéntrase a 310 años lluz del Sistema Solar.
Apaez catalogada na base de datos SIMBAD como nana mariella de tipu espectral F7V, anque otres fontes señalar como posible estrella subenana.
Tien una temperatura efectivo de 5641 ± 101 K y caracterízase pol so conteníu relativu de fierro —índiz de la metalicidá d'una estrella— desaxeradamente baxu, en redol al 8% del valor solar.
Los conteníos de sodiu, cromu y níquel son comparables al de fierro, pero elementos como magnesiu, siliciu o calciu, entá siendo muncho menos abondosos de que nel Sol, son relativamente menos escasos.

Otru aspeutu notable en HD 111980 ye'l so órbita alredor del centru de la Vía Lláctea.
En comparanza a la mayor parte de les estrelles, que la so máxima separación respeutu al planu galácticu nun suel superar 1 quilupársec, la órbita de HD 111980 llévala hasta una distancia de 16,86 kiloparsecs del planu de la galaxa, lo que pon de manifiestu la so condición d'estrella del halo. La Estrella de Kapteyn y Groombridge 1830 son dos exemplos d'esti grupu d'estrelles.
Amás, HD 111980 ye considerada una estrella alta»; éstes son vieyes estrelles de discu ya inclusive del nucleu, «aceleraes» a cinemátiques de halo pola fusión de galaxes, anque tamién pueden ser aquelles primeres estrelles formaes nel colapsu de la nube de gas proto-galáctica.
La edá envalorada de HD 111980 asítiase ente los 7.300 y los 10.500 millones d'años.

A lo último, HD 111980 ye una estrella binaria, que la so duplicidá detectóse per aciu espectroscopia.
Nada se sabe de la estrella acompañante, sacantes cada 12,431 completa una vuelta en redol a la so compañera.

## Referencies
HD 113538

**HD 113538** (HIP 63833 / GJ 9425) ye una estrella na constelación de Centauru que s'alcuentra visualmente 2,5º al sur de ξ<sup>2</sup> Centauri.
De magnitú aparente +9,06, nun ye visible a simple vista.
En 2010 afayáronse dos planetes estrasolares n'órbita alredor d'esta estrella.

HD 113538 ye una nana naranxa de tipu espectral K9V, una estrella de la secuencia principal como'l Sol pero considerablemente más fría y tenue.
Con una temperatura superficial de 4685 ± 155 K, la so lluminosidá equival al 9% de la lluminosidá solar.
Tien un radiu más pequeñu que'l radiu solar —unes 2/3 del mesmu— y una masa equivalente al 70% de la que tien el Sol.
La so edá envalórase nunos 1300 millones d'años, magar esta cifra ye namái averada.
Presenta una metalicidá —bayura relativa d'elementos más pesaos que'l heliu— inferior a la solar nun 32% ([Fe/H] = -0,17).

HD 113538 alcuéntrase a 51,5 años lluz del Sistema Solar. GJ 2095, distante 5,3 años lluz, ye la estrella conocida más cercana a ella.

## Sistema planetariu

El sistema planetariu de HD113538 asemeyar al par Saturnu-Xúpiter, nesti casu a 0,7 y 2,4 UA respeutivamente. 
Como na gran mayoría de pares de planetes, el más masivu ye tamién el más esternu.
HD 113538 b, el más interior, tien un periodu orbital de 263,3 díes ente que HD 113538 c emplega más de 1650 díes en completar una órbita.
Dambes órbites son escéntriques, sobremanera la de HD 113538 b (ε = 0,61).

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 113766

**HD 113766** (HIP 63975 / SAO 223904) ye una estrella binaria na constelación de Centaurus de magnitú aparente +7,56. Nuna de les estrelles del sistema atopóse un discu protoplanetariu. Alcuéntrase a unos 424 años lluz de distancia de la Tierra.

El sistema estelar HD 113766 ta formáu por dos estrelles bien nuevos, con una edá en redol a 16 millones d'años, de tipos espectrales F3 y F5. En redol a la estrella principal, **HD 113766 A**, atopóse un discu de polvu caliente con una temperatura averada de 440 K. Cien veces más masivu que'l cinturón d'asteroides del sistema solar, piénsase que ta colapsando pa formar un planeta terrestre que va tar asitiáu na zona de habitabilidad,a 1,8 UA de la estrella, onde puede esistir agua en estáu líquidu. L'analís químico y mineralóxico del material del discu amuesa que la so composición ye similar a la de los asteroides metálicos de tipu-S.

Magar nun s'atopó vapor d'agua acomuñáu al discu de polvu, afayáronse dos concentraciones de material rico en xelu alredor de HD 113766 A: el primeru ente 4 y 9 UA, la distancia del cinturón d'asteroides al Sol, y la segunda ente 30 y 80 UA, la distancia a la que ta'l cinturón de Kuiper nel sistema solar.

La otra estrella del sistema, **HD 113766 B**, ye bien similar a la componente A, y alcuéntrase a 170 UA (4 vegaes la distancia ente Plutón y el Sol), polo que la so presencia nun afecta a la formación del planeta en redol a HD 113766 A.

## Referencies

* HD 113766 (SIMBAD)
*
HD 114729

**HD 114729** (HIP 64459 / SAO 204237) ye una estrella de magnitú aparente +6,69 na constelación de Centaurus.
En 2003 anuncióse'l descubrimientu d'un planeta estrasolar n'órbita alredor d'esta estrella.

Distante 114 años lluz del Sistema Solar, HD 114729 ye una nana mariella de tipu espectral G3V.
Asemeyada al Sol en ciertos aspeutos, tien una temperatura superficial de 5778 ± 31 K.
Ye daqué menos masiva que'l Sol, con una masa de 0,94 ± 0,01 mases solares, pero la so lluminosidá ye más del doble de la de la nuesa estrella.
Igualmente, el so tamañu ye más grande que'l del Sol —el so diámetru ye un 40% mayor— y xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 2,3 km/s.
Estos parámetros indiquen que ye una estrella antigua, con una edá envalorada de 11.600 millones d'años.
Presenta una menor bayura relativa de metales que'l Sol, aproximao un 48% de la d'ésti; coles mesmes, el conteníu de litiu (logє[Li] = 1,73) ye más eleváu que'l de la nuesa estrella.

HD 114729 tien una compañera estelar de baxa masa (0,25 mases solares). La separación proyeutada ente les dos estrelles ye de 282 UA.

## Sistema planetariu

En 2003 dar a conocer la esistencia d'un planeta denomináu HD 114729 b— nuna órbita escéntrica (ε = 0,17) alredor d'esta estrella.
La separación media con ella ye de 2,11 UA, siendo'l periodu orbital de 1114 díes.

## Ver tamién
* Llista de planetes estrasolares

## Referencies
HD 115226

**HD 115226** (HIP 64883 / CPD-72 1373) ye una estrella na constelación de Musca. Al tener magnitú aparente +8,51 nun ye visible a simple vista. Alcuéntrase a 463 años lluz de distancia del Sistema Solar.

HD 115226 ye una estrella blanca de la secuencia principal de tipu espectral A3p, onde la «p» indica que ye una estrella peculiar, con un conteníu superficial anómalu de los elementos praseodimiu, neodimiu y disprosio. Tien una temperatura efectivo de 7640 K y una lluminosidá 7,2 vegaes mayor que la lluminosidá solar. La so velocidá proyeutada de rotación ye de 25 - 30 km/s, lo que correspuende a un periodu de rotación igual o inferior a 3,0 - 3,5 díes. Con una masa de 1,60 mases solares, envalórase que la so edá asitiar ente'l 0 y el 40% de la so vida como estrella de la secuencia principal.

HD 115226 ye una estrella Ap d'oscilaciones rápides (roAp) similar a 10 Aquilae. Utilizando espectroscopia d'alta resolución llográu col espectrógrafu HARPS, detectáronse variaciones na so velocidá radial con un periodu de 10,86 minutos. HD 115226 amuesa una de les mayores amplitúes na variación de la velocidá radial ente toles estrelles roAp.

## Referencies
HD 115585

**HD 115585** ye una estrella de magnitú aparente +7,42 na constelación de Musca, la mosca, asitiada visualmente a 1,5º de δ Muscae.
Alcuéntrase a 145 años lluz de distancia del Sistema Solar.

## Carauterístiques físiques
HD 115585 ye una subxigante —o estrella de la secuencia principal— de color mariellu y tipu espectral G5-G6.
Tien una temperatura efectivo de 5711 ± 29 K y la so lluminosidá ye un 70% superior a la lluminosidá solar.
El so radiu ye un 36% más grande que'l del Sol y la velocidá de rotación proyeutada midida —0,1 km/s— ye práuticamente inapreciable.
La so masa ye daqué mayor que la masa solar —ente 1,11 y 1,14 mases solares—, y paez ser una estrella más antigua que'l Sol; diverses fontes consultaes cifren la so edá ente los 5800 y los 9800 millones d'años.

## Composición química
La carauterística más notable de HD 115585 ye'l so altu conteníu en metales, siendo la so bayura relativa de fierro 2,2 vegaes mayor que nel Sol ([Fe/H] = +0,35).
Ente más de 450 estrelles asemeyaes, bien poques —ente elles les estrelles con planetes HD 83443 y HD 181433— tienen una metalicidá comparable.
Tolos elementos evaluaos son sobreabundantes en rellación a los niveles solares. En particular, hai de solliñar el so altu conteníu de sodiu, 2,8 vegaes más eleváu que nel Sol.

Coles mesmes, HD 115585 exhibe un baxu conteníu de litiu (logє[Li] < 0,51).
Puesto que les estrelles con planetes tienen un menor conteníu de litiu y, polo xeneral, una elevada metalicidá, cabría esperar que HD 115585 allugara un sistema planetariu.
Sicasí, nun esiste evidencia de que seya asina.

## Referencies