Bell-Boeing V-22 Osprey

El **[[Bell Helicopter|Bell]]-[[Boeing]] V-22 ''Osprey*** (‘[[águila pescadora]]' n'[[idioma inglés|inglés]]) ye una [[aeronave militar]] polivalente, catalogada como [[convertiplano]] o aeronave de rotores basculantes, que tien tantu capacidá de [[despegue y aterrizaxe verticales]] (VTOL), como de [[despegue y aterrizaxe curtios]] (STOL). Foi diseñáu pa combinar la funcionalidad d'un [[helicópteru]] convencional coles capacidaes d'alta velocidá de cruceru y llargu [[Algame (aeronáutica)|algame]] d'un [[avión]] [[turbohéliz]].

El *V-22* aniciar a partir del programa aeronáuticu *Joint-service Vertical take-off/landing Esperimental* (JVX) del [[Departamentu de Defensa de los Estaos Xuníos]] empecipiáu en 1981. Al equipu formáu polos fabricantes [[Bell Helicopter]] y [[Boeing Rotorcraft Systems|Boeing Helicopters]] axudicóse-y en 1983 un contratu de desarrollu pa l'aeronave de rotores basculantes. L'equipu Bell-Boeing produz conxuntamente l'aeronave. El *V-22* realizó'l so [[primer vuelu]] en 1989; de siguío empezó la so fase de pruebes, mientres la que sufrió diverses alteraciones nel diseñu. La complexidá y les dificultaes por ser el primer convertiplano destináu al serviciu militar nel mundu dieron llugar a munchos años de desarrollu primero que el *V-22* pasara a estáu operacional.

El [[Cuerpu de Marines de los Estaos Xuníos]] empezó l'entrenamientu de tripulantes pal *Osprey* nel añu 2000, ya introducir en serviciu en 2007; ta complementando y a la fin va acabar reemplazando a los helicópteros [[CH-46 Sea Knight]]. L'otru operador del *V-22*, la [[Fuercia Aérea de los Estaos Xuníos]], esplegó la so versión del convertiplano en 2009. Dende entós el *Osprey* foi esplegáu n'operaciones de combate n'[[Iraq]] y [[Afganistán]].

Les elevaes prestaciones del *Osprey* confiéren-y una gran versatilidad y capacidá multimisión: tresporte de tropes, asaltu aerotresportáu, sofitu al combate, infiltración y estraición de fuercies especiales, busca y rescate en combate, evacuación sanitaria, loxística y suministru, y cisterna, nun futuru próximu.

El *'V-22A** ye'l resultáu de la collaboración ente'l grupu aeronáuticu estauxunidense [[Boeing]] Company, como principal contratista, y Bell Helicopter Textron Inc., como subcontratista principal.

Diseñáu dende'l so orixe como una aeronave d'usu militar, el ''V-22A Osprey'' foi diseñáu pa cumplir colos requerimientos operativos de los cuatro servicios armaos estauxunidenses (Exércitu, Armada, Fuercia Aérea y Cuerpu de Marines).

Ente les sos carauterístiques téuniques más sobresalientes destaquen l'alta velocidá, la capacidá de despegue y aterrizaxe verticales, el reabastecimiento en vuelu, que-y da un gran radiu d'aición, y les sos rotores retráctiles y seición alar móvil, que faciliten l'esplegue a bordu de buques y el so aerotresporte.

== Desarrollu ==

=== Desarrollu inicial ===
El [[Departamentu de Defensa de los Estaos Xuníos]] empezó'l proyeutu ''V-22'' en 1981, lideráu pol Exércitu y dempués pola Armada, que desenvolvió'l sistema de despegue vertical. El desarrollu a escala completa del ''V-22'' empezó en 1986. El ''V-22'' ye construyíu conxuntamente por Bell Helicopter Textron y Boeing Helicopters. Delles partes del avión fabricar en [[Filadelfia]], [[Pennsylvania]], [[Grand Prairie]], [[Texas]] y [[Fort Worth]]. L'ensamblaxe producir en Amarillo, Texas. El desarrollu conxuntu conozse como Bell Boeing.

=== Pruebes en vuelu y cambeos nel diseñu ===


El primeru de los seis prototipos del **MV-22** [[primer vuelu|voló per primer vegada]] el 19 de marzu de 1989 en manera d'helicópteru, y el 14 de setiembre del mesmu añu como avión d'ala fixa. El tercer y cuartu prototipos completaron satisfactoriamente los primeros ensayos marítimos del ''Osprey'' nel buque [[USS Wasp (LHD-1)|USS ''Wasp'']] n'avientu de 1990. Los prototipos cuatro y cinco estrellar ente 1991] y 1992. Dende ochobre de 1992 hasta abril de 1993, Bell y Boeing rediseñaron el ''V-22'' p'amenorgar el so pesu en vacíu, simplificar la so fabricación y amenorgar los costos de producción. Esta versión modificada convertir nel modelu **V-22B*'. Los vuelos del *V-22* fueron vueltos a entamar en xunu de 1993, n'incorporando meyores de seguridá nos prototipos. En xunu de 1994 axudicar a Bell Boeing un contratu pa la fase de desarrollu d'inxeniería de fabricación (EMD). Los prototipos tamién incorporaron cambeos p'afaese a la configuración del modelu *B*. Les pruebes en vuelu nesta etapa centrar na ampliación de la envolvente de vuelu, na midida de les cargues de vuelu, y sofitar el rediseño EMD. Estes y otres pruebes en vuelu colos primeros *V-22* siguieron hasta 1997.

La [[prueba en vuelu]] con cuatro *V-22* de desarrollu empezó a principios de 1997, cuando foi apurríu'l primer exemplar de preproducción al Centru de Prueba de Guerra Aeronaval na [[Estación Aeronaval Patuxent River]], [[Maryland]]. El primer vuelu EMD tuvo llugar el 5 de febreru de 1997. Les pruebes retrasáronse. La primera de les cuatro aeronaves de producción inicial a baxu ritmu, encargaes el 28 d'abril de 1997, foi apurrida'l 27 de mayu de 1999. El *Osprey* númberu 10 completó los segundos ensayos marítimos del programa, esta vegada dende'l [[USS Saipan (LHA-2)|USS *Saipan*]] en xineru de 1999. Mientres les pruebes de carga esterna d'abril de 1999, Boeing utilizó un *V-22* p'alzar y tresportar un [[obús M777]].

=== Discutinios ===
El procesu de desarrollu del *V-22* foi llargu y revesosu, en parte por cuenta de los grandes aumentos del so costu. El presupuestu de desarrollu del *V-22* foi planiáu primeramente en 2500 millones de [[US$|dólares]] en 1986; depués amontóse a 30000 millones, proyeutaos en 1988. Hasta 2008 gastáronse 27000 millones de dólares nel programa del *Osprey* y precisaríense 27200 millones más pa completar la producción del númberu d'aeronaves entamáu.


L'antiguu comandante del escuadrón de *V-22* na [[Estación Aérea del Cuerpu de Marines New River]], el [[teniente coronel]] Odin Lieberman, foi releváu del so cargu en 2001, dempués de ser acusáu de dar instrucciones a la so unidá de que precisaben falsificar los rexistros de caltenimientu pa faer que l'aeronave paeciera más fiable. Trés oficiales viéronse implicaos más tarde nel escándalu de falsificación.

== Diseñu ==
El *V-22 Osprey*, primer aeronave de rotores basculantes del mundu qu'entró en producción, cuenta con una góndola con dos motores de [[turboeje]], que tán coneutaos por tresmisión a los sos dos [[héliz-rotor]]es de trés palas montaos en caúna de los dos [[punta alar|puntes alares]], de cuenta que cualesquier de los dos motores puede mover los dos hélices. Ye clasificada como una aeronave de sustentación motorizada pola [[Alministración Federal d'Aviación]]. Para [[despegue|desapegar]] y [[aterrizaxe|aterrizar]], de normal opera como un [[helicópteru]] coles góndoles en posición vertical y, poro, les hélices-rotores en posición vertical. Una vegada nel aire, les góndoles rotan 90° escontra alantre en tan solo 12 segundos pa realizar el vuelu horizontal, convirtiendo'l *V-22* en daqué similar a un avión turbohéliz pa llograr una mayor velocidá y menor consumu de combustible. El *V-22* tamién tien la capacidá de realizar despegues y aterrizaxes curtios ([[STOL]]) rotando les góndoles escontra alantre hasta 45°. Pa ser almacenáu y tresportáu de forma compacta, l'[[ala (aeronáutica)|ala]] del *V-22* rota hasta alliniase, de lantre escontra tras. Les palas de les hélices-rotores tamién pueden plegase nuna secuencia de 90 segundos de duración. Los [[material compuesto|materiales compuestos]] suponen un 43% de la [[estructura d'aeronave|estructura]] del *V-22*. Les palas tamién recurren a materiales compuestos.

Unu de los sos principales inconvenientes ye que nun puede realizar una [[autorrotación]] (aterrizaxe d'emerxencia) por cuenta de qu'usa hélices y non [[Rotor d'helicópteru|rotores]] como un helicópteru, de cuenta qu'en vuelu estáticu y per debaxo de los 490 metros d'altor, la perda de los dos motores puede causar un accidente ensin sobrevivencia. Sicasí, cuando se volar a mayor altor y/o a mayor velocidá, sí ye posible realizar un aterrizaxe d'emerxencia como un avión aprovechando la [[sustentación]] de les sos ales.



== Variantes ==



; V-22A : 
Aviones de desarrollu de preproducción usaos para [[prueba en vuelu]]. Denominación non oficial antes del rediseño de 1993.

; HV-22 
: Variante considerada pola [[Armada de los Estaos Xuníos]] para [[busca y rescate en combate]] (CSAR), entrega y recuperación d'equipos de guerra especial, amás de tresporte de sofitu loxísticu de la flota. Sicasí, l'Armada escoyó'l [[Sikorsky SH-60 Seahawk#MH-60S "Knighthawk"|MH-60S "Knighthawk"]] pa esta función en 2001.

; SV-22 
: Variante de [[guerra antisubmarina]] propuesta pola Armada de los Estaos. L'Armada estudió'l *SV-22* nos años 1980 pa reemplazar l'avión [[S-3 Viking]] y l'helicópteru [[SH-2 Seasprite]].

; MV-22B 
: Variante de tresporte del [[Cuerpu de Marines de los Estaos Xuníos]]. El Cuerpu de Marines ye'l serviciu que lideró'l desarrollu del *V-22 Osprey*, con un requerimientu orixinal de 552 unidaes, darréu rebaxaes a 360. El *MV-22B* ye una aeronave d'asaltu pa tresporte de tropes, equipamientu y suministros, capaz d'operar dende buques o dende aeródromos espedicionarios en tierra. Nel Cuerpu de Marines ta reemplazando a los helicópteros [[CH-46 Sea Knight|CH-46Y Sea Knight]] y [[CH-53 Sea Stallion|CH-53D Sea Stallion]].

; CV-22B
: Variante de la [[Fuercia Aérea de los Estaos Xuníos]] pal [[Mandu d'Operaciones Especiales de los Estaos Xuníos]] (USSOCOM). La misión del *CV-22B* de la Fuercia Aérea ye llevar a cabo misiones d'operaciones especiales de llargu algame. Ta forníu con tanques de combustible suplementarios y [[radar de siguimientu del terrén]]. Reemplazó al helicópteru [[Sikorsky MH-53|MH-53 Pave Low]].

== Operadores ==


El Cuerpu de Marines y la Fuercia Aérea d'Estaos Xuníos disponíen en xunto de 112 *V-22* en serviciu a fecha de mayu de 2010. La mayoría son usaos polos Marines.

=== Actuales ===
; 
* [[Fuercia Aérea de los Estaos Xuníos]]. 12 *CV-22* en serviciu a fecha d'abril de 2010.
:* [[8º Escuadrón d'Operaciones Especiales]] (8 SOS) en [[Hurlburt Field]], [[Florida]]
:* [[71º Escuadrón d'Operaciones Especiales]] (71 SOS) na [[Base de la Fuercia Aérea Kirtland]], [[Nuevu Méxicu]]
:* [[20º Escuadrón d'Operaciones Especiales]] (20 SOS) na [[Base de la Fuercia Aérea Cannon]], [[Nuevu Méxicu]]

* [[Cuerpu de Marines de los Estaos Xuníos]]. 83 *MV-22* en serviciu a fecha de marzu de 2010.
:* VMM-161
:* VMM-162
:* VMM-261
:* VMM-263
:* VMM-264
:* VMM-266
:* VMM-365
:* VMM-561
:* VMMT-204 - Escuadrón d'entrenamientu :*
VMX-22 - Escuadrón de pruebes y evaluación

; 
Adquiríes 17 unidaes el 2015

== Accidentes ==


De 1991 a 2001 hubo cinco accidentes importantes mientres les pruebes.
* El 11 de xunu de 1991, un mal cableaxe nel sistema de vuelu, provocó dos mancaos leves.
* El 20 de xunetu de 1992, una fuga na caxa de cambeos, provocó una quema, causando que la nave bastiar al ríu Potomac, morriendo siete persones a bordu.
* El 8 d'abril de 2000, un *V-22* cargáu con Marines asemeyaba un rescate, trató d'aterrizar nel Aeropuertu d'Arizona; el rotor derechu apexóse, llevándolo a estrellase dende 245 pies, morriendo tolos tripulantes.
* El 11 d'avientu de 2000, dempués d'una fuga hidráulica y un desperfecto nos preseos, un *V-22* cayó dende 1600 pies nun monte de Jacksonville, al norte de California, causando la muerte a cuatro tripulantes.
* El 11 d'abril de 2012, mientres l'exerciciu *Lleón Africanu* nel suroeste de Marruecos, un *MV-22* bastiar a tierra dexando dos tripulantes mancaos y dos muertos.

== Cultura popular ==
* El *V-22 Osprey* apaez al entamu de la película [[Transformers (película)|Transformers]] y en [[Transformers: Dark of the Moon]] cuando dellos soldaos disponer a atacar la ciudá de [[Chicago]] que foi sitiada polos Decepticons.
* Na película [[Resident Evil: Afterlife]] de primeres, remanáu por [[Albert Wesker]] y tamién poco primero de los creitu ven dellos, toes propiedá d'[[Umbrella Corporation]]. Tamién apaecen na so continuación [[Resident Evil: Retribution]] atacando'l barcu Arcadia.
* Nel videoxuegu [[Call of Duty: Modern Warfare 3]] el xugador puede usar de soporte aereu un *V-22 Osprey* que sobrevuela nuna parte del mapa escoyíu pol xugador y depositar paquetes d'ayuda pal y el so equipu.
* Mientres el capítulu 20 de la sesta temporada de la serie de TV [[JAG]], el *Osprey* apaez cuestionáu pola Comisión de Defensa del Congresu por sufrir un "cuasi accidente" mientres una demostración realizada por un pilotu del USMC a miembros d'esa mesma comisión.
* Nos videoxuegos [[Resistance 2]] y [[Resistance 3]] apaez una aeronave llamada VTOL bien paecida al *V-22*, anque con un rotor adicional.
* Nos videoxuegos [[Command & Conquer: Red Alert 2]] y la so espansión Yuri's Revenge apaez como una unidá de soporte anti-submarinos de la faición Aliada, siempres a bordu d'un destructor.
* Nel videoxuegu [https://en.wikipedia.org/wiki/LHX_Attack_Chopper LHX Attack Chopper] para [[IBM PC DOS|PC-DOS]], un simulador de vuelu d'helicópteros publicáu en 1990, el *V-22 Osprey'' ye una de l'aeronaves disponibles pa ser pilotaes.
* Nel videoxuegu Battlefield 3 apaez el "Osprey" nes misiones "Alzamientu" y "Vez de Nueche".
* Nel videoxuegu Half-Life y nes sos espansiones Half-Life: Opposing Force y Half-Life: Decay apaez el "Osprey" multiples vegaes.

## Especificaciones (MV-22B)

## Ver tamién
*Convertiplano
*Weserflug WP 1003
* Bell XV-15
* Bell/Agusta BA609
* Bell Boeing Quad TiltRotor
* Canadair CL-84
* LTV XC-142
* Aeronaves más grandes

## Referencies

## Bibliografía
* 
* 

## Enllaces esternos
* 
* Boeing: V-22 Osprey
* Páxina del V-22 nel sitiu oficial de Boeing 
* Páxina del V-22 nel sitiu oficial de Bell 
* El V-22 Osprey na web de NAVAIR  
* Historia del V-22 Osprey en Navy.mil 
* Ficha del CV-22 na web de la USAF 
* Artículu del V-22 en GlobalSecurity.org 
* Artículu del V-22 Osprey en airforce-technology.com