Martiellu

El **martiellu** ye una ferramienta de percusión utilizada pa cutir direuta o indireutamente una pieza, causando'l so desplazamientu. L'usu más común ye pa clavar (encuallar un clavu d'aceru en madera o otru material), calzar partes (pola aición de la fuercia aplicao nel golpe que la pieza recibe) o romper una pieza. Los martiellos son de cutiu diseñaos pa un propósitu especial, polo que los sos diseños son bien variaos. Un tipu de martiellu, el martiellu de carpinteru, tien una cuña abierta na parte trasera p'arrincar clavos.

## Historia
Los primeros martiellos daten de la Edá de Piedra del añu 8000&nbsp;e.&nbsp;C.; estos martiellos constaben d'una piedra atada a un mangu con tires de cueru.
Más tarde, nel añu 4000&nbsp;e.&nbsp;C., col descubrimientu del cobre,los exipcios empezaron a fabricar la cabeza de los martiellos nesti material. Dempués, nel añu 3500&nbsp;e.&nbsp;C., mientres la era de bronce fabricar con esti material. Tiempu dempués apaecieron los martiellos con furos pal mangu.

## Forma
La forma básica del martiellu consiste nun mangu (comúnmente de madera) con una cabeza pesada (xeneralmente de metal) nel so estremu. Los martiellos son utilizaos en distintos oficios y ye una de les ferramientes básiques xunto col cuchiellu.

Formes conocíes del martiellu son:
* Martiellu de bola
* Martiellu d'osu
* Martiellu de chapista
* Martiellu de construcción, incluyendo la maza
* Martiellu de galponero
* Martiellu de guerra
* Martiellu mecánicu
* Martiellu de xeólogu
* Martiellu d'uña

* Pa grandes esfuercios esisten martiellos, que s'utilicen en minería y na construcción. El martiellu neumáticu ye una parafusa percutor portátil que basa'l so funcionamientu en mecanismos d'aire comprimío. Realmente funciona como un martiellu, pos nun afuraca sinón que percute la superficie con oxetu de rompela en cachos.
* Tamién esisten martiellos hidráulicos col mesmu principiu de funcionamientu que los martiellos neumáticos solamente qu'equí'l fluyíu ye aceite hidráulico en cuenta de aire comprimío. Estos martiellos llevar acopláu les excavadadoras industriales.
* Coles mesmes ye importante la gama de martiellos non férricos qu'esisten, con boques de nailon, plásticu, goma o madera y que son utilizaos pa dar golpes blandos onde nun se pueda deteriorar la pieza que se ta afaciendo.

## Martiellos más utilizaos
* *[[Martiellu d'oreyes]]*: la so cabeza tien dos funciones, la cara plana pa clavar clavos, y la otra con ranura, pa estrayelos.

* *[[Martiellu de bola]]*: d'usu en mecánica. La bola sirve pa concentrar los golpes nel forxáu d'una pieza cóncava o al deformar los cantos d'un remache o roblón pa realizar una unión por remacháu.

* *[[Cuña (máquina)|Martiellu de cuña]]*: d'usu en mecánica. La cuña sirve pa la corte en caliente de pieces, de forma similar al usu de la tajadera pa pieces mayores, o al cortafríos pa espesures menores.

* *[[Mazo|Mazos blandos]]*: son martiellos con cares de piel o plásticu o goma qu'estropien menos que los metálicos y namái s'usen con esi fin, l'estropiar y marcar la chapa lo menos posible.

* *Martiellu de peña*: pa trabayos ordinarios, de 300 a 350&nbsp;g; el martiellu d'ebanista (peña) ye un martiellu de cuña de poco pesu (100&nbsp;g). Sirvió d'enforma cuando na dómina histórica.

Ficheru:Hammer2.jpg|Martiellu d'oreyes
Ficheru:Blacksmith anvil hammer.svg|Martiellu y incla
Ficheru:Martillo de bola.JPG|Martiellu de bola Ficheru:Martiellu pequeñu.JPG|Martiellu de cota Ficheru:Gummihammer.png|Martiellu de goma 

## Ver tamién
* Clavu
* Torniellos
* Bulón

## Bibliografía
* 

## Referencies

## Enllaces esternos