open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Dialeutu vallasinés

El **vallasinés** ye una variedá de la llingua lombarda occidental falada nel valle de Vallassina (unos 6000 falantes). Pertenez al grupu de los dialeutos Comasco-Lecchese y tien una gran cantidá de subdialeutos.

El subdialeutu d'Asso atópase dientro del Canzés, pero tien delles carauterístiques del dialeutu Valbrona.

El subdialeutu de Valbrona tien influencies del Lecchese.

En Sormano, Caglio, Regazzo hai influencies del dialeutu del *Pian del Tivano* (norte), que presenta carauterístiques aisllaes (como la presencia de la *ò* en cuenta de la *a* nes sílabes zarraes, fenómenu que puede vese tamién nel Brianzoeu nortizu pero, nesti últimu casu, solo en sílabes acabaes en *l*) y del Laghée.

En Lasnigo, Barni, Magreglio y Civenna hai influencies del Laghée.

## Referencies

## Enllaces esternos
Diminutivu

Los **diminutivos** son afixos derivativos que modifiquen el significáu d'una pallabra, xeneralmente un sustantivu, típicamente pa dar un matiz de tamañu pequeñu o de poca importancia, o bien como espresión de ciñu o ciñu. N'ocasiones pueden tener un sentíu despreciatible, según el contestu. Estos afixos son bien comunes nes Llingües romániques, pero tamién se dan n'otres munches families llingüístiques. Los diminutivos son un tipu de derivación apreciativa.

## Ver tamién
* Aumentativu
* Derivación apreciativa

## Referencies

### Bibliografía
* Diego Catalán, Alvaro Galmés de Fuentes *Les llingües circunvecinas del castellán, cuestiones de dialeutoloxía hispanu-románica*. Paraninfu.
## Enllaces esternos
* Diminutivos y apreciativos en web archive.
Dingir

**Dingir** (treslliteráu *diĝdir*) ye un signu cuneiforme, usualmente el determinativo pa "deidá", anque tien tamién otros significaos rellacionaos. Como determinativo, nun se pronuncia, y se translitera convencionalmente como superíndice "D", por casu en DInanna. Genéricamente, *dingir* puede traducise como "dios" o "diosa".

El signu cuneiforme sumeriu (DINGIR, DIGIR,  ) por sigo mesmu representa la pallabra sumeria *an* ("cielu") o'l ideograma pa *[[An]]*, el dios supremu del panteón sumeriu. En cuneiforme asiriu, AN, DINGIR,  podría ser un ideograma pa "deidá" *([[El|ilum]])* o un silabograma pa *an* o *ìl-*. N'ortografía hitita, el valor silábicu del signu ye, de nuevu, *an*.

El conceutu de "divinidá" en sumeriu ta estrechamente acomuñáu colos cielos, como rescampla nel so signu cuneiforme que vale como ideograma pa "cielu", y tien, na so forma orixinal, la forma d'una estrella. L'asociación orixinal de "divinidá" ye, pos, con hierofaníes del cielu, "brillante" o "resplandorientu". Suxirióse un posible préstamu llingüísticu del sumeriu *dingir* al turcu *[[Tengri]]* "cielu, dios del cielu".

## Signu cuneiforme

### Sumeriu
 El signu sumeriu DINGIR  anicióse como un ideograma en forma d'estrella estilizada qu'indica un "dios" polo xeneral, o'l dios sumeriu An, el padre supremu de los dioses. *Dingir* tamién significa "cielu", en sentíu físicu o figuráu, en contraste con ''ki'', que significa "tierra". La so pronunciación emesal yera *dimer*.

El plural de *dingir* ye *dingir dingir*. 

### Asiriu
 El signu cuneiforme asiriu de DINGIR puede significar:

* Tema nominal acadiu *[[ilah|il-]]* que significa "dios" o "diosa", deriváu acrofónicamente del semita *[[ilah|ʾil-]]*.
* Dios Anum.
* Pallabra acadia *šamû* que significa "cielu".
* Sílabes *an* y *il*.
* Preposición que significa "a" o "escontra".
* Determinativo qu'indica que la siguiente pallabra ye'l nome d'un dios.

Según dalguna interpretación, DINGIR tamién podría referise a un sacerdote o sacerdotesa, anque hai otres pallabres acadias como *ēnu* y *ēntu* que se traducen tamién como sacerdote y sacerdotesa. Por casu, *nin-dingir* ("Señora divina") señalaba a una sacerdotesa que recibía alimentos nel templu d'Enki na ciudá d'Eridú.

### Codificación dixital
Esti signu cuneiforme ta codificado en Unicode (dende la versión 5.0) col nome AN na llista de signos cuneiformes: U+1202D .

## Referencies

## Bibliografía
Diploma d'estudios en llingua francesa

El **Diploma d'estudios en llingua francesa** o **DELF** (*Diplôme d'études en langue française*) ye un certificáu qu'expede'l Ministeriu d'Educación Nacional de Francia y qu'acredita el nivel na llingua francesa de candidatos estranxeros de países non francófonos.

Ta compuestu por 4 diplomes independientes correspondientes a los 4 primeros niveles del Marcu Común Européu de Referencia pa les llingües: **DELF A1**, **DELF A2**, **DELF B1** y **DELF B2**.

Los otros 2 diplomes de nivel avanzáu que completen los 6 niveles de conocencia d'esti idioma son certificaos al traviés del **[[Diploma avanzáu de llingua francesa]]** o **DALF** (*Diplôme approfondi de langue française*): **DALF C1** y **DALF C2**.

## Los centros de francés
Tolos centros d'enseñanza del francés en Francia tán llistaos nel **Gran Direutoriu** publicáu en llinia pola Axencia de Promoción del francés llingua estranxera na siguiente web: http://www.fle.fr

## Exámenes

### DELF A1
Nesti nivel lo que se busca ye evaluar les competencies iniciales del alumnu. Ye un nivel que-y lo denomina "de descubrimientu", yá que ye'l más elemental.

### DELF A2
Siguiendo la perspeutiva del A1, esti otru nivel afonda un pocu más les conocencies elementales del estudiante. Tantu nesta instancia como na anterior l'estudiante ye capaz de realizar xeres sencielles de la vida cotidiana.

### DELF B1
El cambéu del A2 al B1 ye un verdaderu saltu. Agora, l'alumnu yá ye muncho más independiente: puede empecipiar y caltener un discutiniu y escribir correutamente, esto ye, utilizando les fórmules apropiaes. Puede, per otra parte, desendolcase con más soltura nuna situación inesperada de la vida cotidiana.

### DELF B2
Ye l'últimu exame nel marcu de los DELFs. L'estudiante tien una independencia enforma mayor, que-y dexa argumentar, sostener una idea o desenvolver un planteamientu. L'alumnu tamién ye capaz de correxir los sos propios errores.

## Referencies

## Enllaces esternos
* DELF-DALF: Centru Internacional d'Estudios Pedagóxicos
Distribución bépo

La distribución **bépo** ye una distribución de tecláu inspirada nel tecláu Dvorak y concebida pa facilitar la escritura del francés y de los llinguaxes de programación. Dexa aportar a numberosos caráuteres, sobremanera los de les llingües europees basaes nel alfabetu llatíns, incluyíu l'esperantu. La disposición ta disponible como software llibre.

## Referencies

## Enllaces esternos
Diwani

**Diwani** ye una variedá caligráfica del árabe, con un estilu en cursiva desenvueltu mientres el llamáu imperiu Turcu Otomanu (sieglos XVI al XVII). Foi creáu por Housam Roumi y algamó gran popularidá mientres la dómina de Soleimán (''Sol'' y ''Imán'') el magníficu o Süleyman I el magníficu (1520 -1566).

La caligrafía Diwani toma'l so nome del usu del diwan Otomanu que yera unu de los *secretos* del palaciu de los llamaos sultanatos, los palacios de los sultanes. Les regles, guíes, normes de comunicación, d'ésta caligrafía, nun yeren conocíes por toos, la educación nun taba tan ampliada como pa llegar a tola población y llindábase a unos pocos maestros y los sos respeutivos alumnos, unos pocos alumnos brillosos. La caligrafía Diwani foi emplegada na escritura de lleis (alcuerdos económicos, decretos, resoluciones)

La caligrafía Diwani inclúi dos estilos caligráficos:

# El *estilu Riq`a Diwani* componer con llinies rectes qu'empiecen dende enriba y siguen dando la forma propia de cada lletra, ideograma o símbolu #
El *estilu Jeli Diwani*, conocíu tamién como estilu claru, ye una caligrafía que s'estrema pol interlineado y la forma que toma la composición, 'd'una pieza', el llabor d'artesanía que rique dar forma o afaer a una forma un testu sirve por casu pa comunicar antes de lleer tou lo escrito, asina, si queremos describir en medicina cómo funciona un fégadu, podemos tomar la contorna d'aquello que vamos describir y afaer la lletra escrita a la contorna, ye posible faer lo mesmo con una arpa y una composición musical.

Diwani o la caligrafía Diwani carauterizar pola harmonía y guapura y cuanto más se llogra sintetizar la comunicación mayor ye'l valor consideráu, inda ye una forma de comunicación bella y harmónica n'usu por reis, príncipes, presidentes, na comunicación de celebraciones, ceremonies, norabones, felicitaciones, ye d'un altu valor artísticu.

## Referencies

## Enllaces esternos
Doblepensar

**Doblepensar** (*doublethink* n'inglés) ye un neoloxismu qu'apaez na novela 1984 de George Orwell, y que forma parte del léxicu de la llamada neofala.

## Definición
Según l'autor, el doblepensar, como ferramienta de dominación, puede definise de la siguiente manera:

Fragmentu del llibru ficticiu *Teoría y práctica del coleutivismu oligárquicu* d'Emmanuel Goldstein, que'l protagonista de la novela, Winston Smith y el llector lleen simultáneamente.

## Referencies
Dohol

El **dohol** ye un tambor cilíndricu de dos parches de piel. De normal se percute unu d'ellos con una baqueta doblada na punta, y l'otru con una baqueta delgada, anque tamién se toca coles manes. Ye l'acompañamientu de la sorna, oboe persa. Tócase tamién en Afganistán, y, cola zurna, nel Curdistán.

## Referencies
* Mehran Poor Manden: *The Encyclopedia of Iranian Old Music*, Teḥrán, 2000.

## Referencies

## Enllaces esternos
* Videu: sorna y dohol.
Dolly Pentreath

**Dolly Pentreath** (1692-1777) ta considerada como la postrera falante nativa de córnicu (esto ye, la última persona que faló única o predominantemente córnicu). Dizse que les sos últimes pallabres fueron "*Me ne vidn cewsel Sawznek!*" (¡Yo nunca voi falar inglés!). Ye recordada en Cornualles por arrenegar a los que s'atopaba cuando taba enoxada. La so muerte marcó'l final del córnicu como llingua viva.

Pentreath vivió na parroquia de Paul, cerca de Mousehole, onde ta soterrada. En 1860 Louis Lucien Bonaparte, sobrín de Napoleón I de Francia, estableció un monumentu nel so honor na ilesia del pueblu.

Al igual qu'asocede con otros "postreros falantes nativos", esiste una ciertu discutiniu sobre'l so estatus. William Bodinar (muertu en 1794) aprendió córnicu de neñu y, en 1776, recordar lo suficientemente bien como pa escribir una carta en dichu idioma. Darréu, el córnicu caltuvo ciertu usu, unes poques persones aprender de forma aisllada y delles pallabres d'orixe córnicu usar nel dialeutu llocal del inglés. Na actualidá, dellos neños y mozos falen distintes formes de córnicu reconstruyíu como falantes nativos.

## Ver tamién
* Postreros falantes conocíos de llingües muertes o amenaciaes

## Referencies

* Peter Berresford Ellis, ''The Cornish language and its literature'', páxs. 115-118 (n'inglés)
* Matthew Spriggs, 'Pentreath [later Jeffery], Dorothy [Dolly] (bap. 1692, d. 1777), native Cornish speaker', en: *Oxford Dictionary of National Biography* (Oxford University Press, 2004) (n'inglés)

## Enllaces esternos
* Una curtia biografía de Dolly Pentreath (n'inglés)
* Información sobre'l monumentu (n'inglés)
Dumna

El **dumna** (o **tumna**) ye una llingua indíxena de la familia de les llingües yokuts falada nos Estaos Xuníos, nel sur de California.

## Clasificación
-y dumna ye un de los dialeutos norte, clasificaos nos « valley yokuts ». Ye probablemente cercanu del chukchansi.

## Gramática

### Sintaxis
Exemplu de frase en dumna, llibráu d'un cuentu tradicional, recoyíu por Stanley Newman, en 1931 :
* waʔ munaw wayunšaw ʔoṣtʰo kʰaˑyu tʰantʰa wutiltʰa.
* Lloñe llargu hai enforma tiempu fueu coyote venía tomar.

## Ver tamién

### Venceyos internos
* llingüísticu
** llista de llingües
*** llingües per familia ****
llingües indíxenes
***** llingües penutíes
****** llingües yokuts

## Fuenta

## Referencies

## Enllaces esternos
Dua Libro

***Dua Libro de l' Lingvo Internacia*** (n'asturianu: "Segundu llibru de la llingua internacional") foi la segunda publicación pa describir la llingua internacional esperantu (entós llamada *Lingvo Internacia*, "llinguaxe internacional"), y el primer llibru n'apaecer dafechu n'esperantu. Foi publicáu n'esperantu en Varsovia en 1888 por L. L. Zamenhof, pocu dempués de la publicación de la so Unua Libro.

*Dua Libro* taba destináu a ser publicáu en cinco o seis volúmenes en 1888, con un volume publicáu cada dos meses aproximao. La intención de Zamenhof colos llibros yera ufiertar dellos exemplos de material de llectura n'esperantu, y responder a les entrugues sobre l'idioma. Mientres 1888 consideraríense les suxerencies de cambeos al esperantu, de manera que s'afitaría na so forma definitiva nel momentu de la publicación del últimu volume a la fin del añu.

Dempués de la publicación de *Dua Libro*, Zamenhof decidió que nun había necesidá de crear los otros volúmenes previstos, sicasí, publicó'l *Lingvo Aldono al la Dua Libro de l 'Internacia* ("Suplementu del Llibru Segundu de la llingua internacional"). L'únicu cambéu que fizo nel idioma mientres 1888 foi de camudar la ortografía del "tiempu correllativu" (si, entós, en dalgún momentu, siempres, nunca) a les sos formes modernes.

*Dua Libro* compónse d'un prólogu, dos seiciones de comentarios sobre'l proyeutu d'Esperantu, y 20 seiciones de la muestra de testos n'Esperantu. Los testos de la muestra inclúin coleiciones modelos de frases, una traducción de la hestoria de Hans Christian Andersen, *La Solombra*, dellos dichos populares, y dos poemes.

## Referencies

## Enllaces esternos
* El «Dua Libro» en scribd.com 
* L'anexu al «Dua Libro» en scribd.com 
* La Dua Libro en HTML en gutenberg.org
Dos soledaes

La espresión «**dos soledaes**» (; ), na sociedá canadiense, referir al aislamientu percibíu ente les comunidaes anglófona y francófona. La espresión, utilizada pa ilustrar la falta de comunicación y l'alloñamientu cultural ente los dos grupos llingüísticos, foi popularizada pola novela *[[Two Solitudes]]* de Hugh MacLennan, publicada en 1945.

## Referencies

## Ver tamién
* Billingüismu en Canadá
* Multiculturalismu en Canadá

## Enllaces esternos
* .
Día del Esperantu

El **Día del Esperantu** (n'esperantu: **Esperantotago** o **naskiĝtago d'Esperantu**) ye una fecha celebrada internacionalmente el 26 de xunetu, día de la primer publicación del *[[Unua Libro]]*, el primer llibru p'aprender la gramática del idioma, creáu pol Doktoro Esperanto (seudónimu de L. L. Zamenhof). La fecha (26 de xunetu de 1887 según el calendariu gregorianu, 14 de xunetu de 1887 según el calendariu xulianu aplicáu entós en Rusia) conmemora la segunda aprobación del llibru per parte de la censura rusa, recibiendo'l permisu d'espublizar.

En delles ocasiones, el Día de Zamenhof (15 d'avientu), fecha de la nacencia de L. L. Zamenhof y tamién llamáu Día de la Lliteratura n'Esperantu o Día del Llibru n'Esperantu, ye llamáu equivocadamente *Día del Esperantu*.

## Referencies
Día del Idioma Español nes Naciones Xuníes

El 23 d'abril les Naciones Xuníes celebren el **Día del Idioma Español** (o tamién *Día de la Llingua Española nes Naciones Xuníes*), según aprobó'l Departamentu d'Información Pública de les Naciones Xuníes, pa sofitar a los programes y el desenvolvimientu del Multillingüismu y el Multiculturalismu, según crear conciencia ente los funcionarios, de la hestoria, la cultura, el desenvolvimientu y l'usu del español como idioma oficial del organismu.

## Día del Idioma Español nes Naciones Xuníes
Primeramente, el 19 de febreru de 2010 el Departamentu d'Información Pública de les Naciones Xuníes nel documentu OBV/853-PI-1926 aprobó la decisión de celebrar el 12 d'ochobre el Día del Idioma Español nes Naciones Xuníes. Darréu la fecha foi camudada al 23 d'abril, n'honor al escritor Miguel de Cervantes Saavedra, quien contribuyó a la crecedera del idioma, que morrió nesi mesmu día nel añu 1616. 

Esi mesmu día morrió William Shakespeare. El mesmu día pero n'otros años morrieron tamién otros escritores como Inca Garcilaso de la Vega. En dellos países conmemórase al empar el Día del Llibru. Esti día tamién finó Teresa de la Parra, otra gran escritora.

## España
La tradición de celebrar esti día empezó en Valencia, pa depués estendese por toa España y más tarde nos países hispanofalantes. L'oxetivu del Día del Idioma Español ye dar impulsu a esta llingua y a la so correuta implementación, promoviendo'l so usu más allá de les instituciones educatives. Tolos sectores de la sociedá tienen de comprometese con esta iniciativa de curiar esti elementu imprescindible pal desenvolvimientu de la cultura.

## Chile
En Chile ye entamáu pol Institutu de Chile y l'Academia Chilena de la Llingua.

## Colombia
Mientres el gobiernu del presidente Alfonso López Pumarejo se instituyó, por aciu el Decretu 707 de 1938, que'l día 23 d'abril, fecha en que se cumple l'aniversariu de la muerte de Miguel de Cervantes Saavedra, celebrar en Colombia'l Día del Idioma.

A raigañu del III Congresu d'Academies de la llingua Española, realizáu en Bogotá en xunetu y agostu de 1963, el gobiernu colombianu sancionó como Llei'l Decretu 707 del 23 d'abril de 1938, convirtiéndose finalmente na Llei 2a de 1960, como homenaxe a tan importante certame y nuna demostración d'apreciu pola nuesa llingua.

## Ver tamién
* Asociación d'Academies de la Llingua Española
* El Quixote
* Institutu Cervantes
* Llingua española

## Referencies

## Enllaces esternos
* Sitiu Oficial del Día del Idioma Español nes Naciones Xuníes
* Asociación d'academies de la llingua española
* Primer celebración del Día
* El Quixote en YouTube
* Institutu Cervantes
* El día Y
* Departamentu d'Español de les Naciones Xuníes
* Preparación pal Exame de Competencia Llingüística n'Español
Día del Idioma Nativu

**Día del Idioma Nativu** ye una festividá de Perú celebrada cada 27 de mayu en 
conmemoración a la reconocencia de les sos llingües aboríxenes como oficiales na República Peruana, que nun ye lo mesmo que'l Día Internacional de la Llingua Materna.

La conmemoración foi establecida mientres la Revolución de les Fuercies Armaes pol xeneral Juan Velasco Alvarado por aciu el Decretu Llei 21156, del 27 de mayu de 1975 como una forma de reconocer la multiculturalidad de Perú, onde dende miles d'años conviven bien diverses formaciones culturales o naciones que falen los sos propios idiomes y caltienen la so cultura propia. Nesti procesu de reconocencia de los idiomes nativos emprestó un gran apurra l'escritor peruanu José María Arguedas, quien nes sos obres reprodució la situación de opresión en que vivíen los indíxenes de Perú por causa de nun apoderar l'idioma español.

Antes de la Conquista d'América nel territoriu del Tahuantinsuyo l'idioma oficial yera'l Quechua; pero tamién esistíen llingües locales como'l Aimara, nel sur del país, l'Uro nes cercaníes del Llagu Titicaca, el Culle, el Muchick na rexón norte de Perú. Mientres la dómina colonial los criollos trataron de llindar l'usu de los idiomes nativos ya imponer como idioma únicu l'español.

Esisten obres lliteraries en llingües natives, siendo la más espresiva Ollantay n'idioma quechua. Na amazonia de Perú tamién se falen otros idiomes como'l Shipibo, Kukama, Awajún, Wampís, Shiwas, Campes, Huitoto, etc. 
Y foi aprobada pol Perú nel añu 1996.

## Referencies

## Enllaces esternos
Economía del idioma español

**Economía del idioma español** referir a la midida de la importancia relativa de la llingua española nel conxuntu de la economía, por aciu la cuantificación de toa actividá granible o d'intercambiu económicu nel conxuntu de los países de fala hispana.

## Influencia del idioma na economía
Los economistes estremen, siquier, trés funciones económiques de la llingua: la llingua como mercáu; la llingua como soporte de la comunicación y de la creación; y la llingua como idioma pal comerciu. Dientro d'estes funciones económiques atópense, por casu, la producción editorial, el turismu idiomáticu, l'usu científicu o'l so usu comercial o diplomática.

Envalórase qu'un 15% del Productu Interior Brutu (PIB) d'un Estáu ta venceyáu a la llingua.

## Delles cifres pal idioma español

En términos económicos, el PIB del español asítiase en 2006 nos 4,5 billones (millones de millones) de dólares a nivel mundial, de los cualos un 78% xenerar nel área xeográfica de la Xunión Europea y en Méxicu, EE.XX. y Canadá. Namái n'España, nel añu 2003, el valor de la llingua española nel conxuntu de la economía valorar na redolada del 15% del PIB.

Según l'informe 2012 del Institutu Cervantes, la llingua española ye la segunda del mundu por númberu de falantes&nbsp;y el segundu idioma de comunicación internacional. Calcúlase que más de 495 millones de persones falen español en tol mundu. Anque nun esisten datos universales, completos y comparables, envalórase que siquier 18 millones d'alumnos estudien español como llingua estranxera.

Na actualidá esiste la posibilidá d'acreditar oficialmente la conocencia de la llingua española en 110 países, al traviés de más de 700 centros, qu'expeden el Diploma d'Español como Llingua Estranxera (DELE).

Nel casu d'España, nel añu 2006, la llingua española yera un factor fundamental pa la receición de más de 35.000 alumnos universitarios que cursen el programa Erasmus cada añu, de manera que se convirtió nel primer país de destín ente los 32 países que participen en dichu programa. 

Envalórase que'l fechu de compartir l'idioma ente los países hispanofalantes aumenta más del 290% el comerciu billateral ente ellos. El fechu de compartir un idioma amenorga'l costu de les transaiciones comerciales, según la distancia psicolóxica ente los axentes arreyaos.

No relativo a Internet, la llingua española ye la tercera más usada na rede (el 7,8% de los usuarios), con una medría superior al 800% na primer década del sieglu XXI.

## Ver tamién
* Distribución xeográfica del idioma español
* Español como segunda llingua
* Turismu idiomáticu
## Referencies
El Dybbuk

***El Dybbuk***, o *Ente dos mundos* (Yid. דער דיבוק אָדער צווישן צוויי וועלטן, Der dibuk oder tsvishn tsvey veltn) ye una obra de teatru de 1914 del escritor S. Ansky, que cunta la hestoria d'una nueva novia que ye tenida por un dybbuk -un espíritu maliciosu, que se cree ye l'alma escordada d'un muertu- la nueche de la so boda. *El Dybbuk*, ye considerada una obra seminal na hestoria del teatru xudíu, desempeñó un papel importante nel desenvolvimientu de la cultura ídish y na cultura d'Israel. 

La obra basar nel frutu de dellos años d'investigación per parte de S. Ansky, quien viaxó a diversos shtetls xudíos en Rusia y Ucraína, documentando les creencies folclóriques y hestories de los xudíos jasídicos.

## Adautaciones
La obra foi afecha delles vegaes al cine:
* *El Dybbuk*, película de 1937, dirixida por Michał Waszyński en Varsovia.
* David Tamkin y Alex Tamkin afixeron la obra a la ópera *El Dybbuk*, compuesta en 1933, estrenada en 1951.
* Basada na obra, Leonard Bernstein compunxo música pal ballet *Dybbuk* de 1974.
* *El Dybbuk:una ópera en yiddish*, del compositor americanu Solomon Epstein, considerada la primer ópera en yiddish. Estrenada en Tel Aviven 1999.
* *El Dybbuk: ente dos mundos*, del compositor Ofer Ben-Amots, estrenada en Montreal en 2008

## Bibliografía
* Atkinson, J. Brooks. "Theatre Review." *[[The New York Times]]*, 16 December 1925
* Shmuel Werses. S. An-ski's "Between Two Worlds (*The Dybbuk*): A Testual History." in *Studies in Yiddish Literature and Folclor*. Jerusalem: Hebrew University of Jerusalem, 1986
* ''The Worlds of S. An-sky'' A Russian Jewish Intelectual at the Turn of the Century. Edited by Gabriella Safran and Steven Zipperstein, 2006, Stanford Studies Jewish History and Culture

## Referencies

## Enllaces esternos
* Artículu de Jewish Heritage Online sobre ''El Dybbuk''
* Artículu n'Internet Movie Database sobre ''Der Dibuk''
* Internet Broadway Database entry on ''The Dybbuk''
* ''The Dybbuk – Temporal puppet interpretation''
Día E

El **Día E** o **Día del [[Idioma español|Español]]** ye una conmemoración festiva promovida pol Institutu Cervantes dende 2009, que tien llugar el sábadu más próximu al solsticiu de xunu, y que'l so oxetivu ye espublizar la cultura del español, celebrar la so importancia nel mundu y fomentar la unidá de los sos falantes.

## Motivación
Más de 500 millones de persones falen español. L'español ye la segunda llingua del mundu en númberu de falantes nativos y el segundu idioma de comunicación internacional. El 7,9 % de los usuarios d'Internet comunicar n'español, onde ye la tercer llingua más utilizada. L'usu del español na Rede esperimentó una crecedera del 1.123 % ente los años 2000 y 2013. L'español ye la segunda llingua más importante de Wikipedia por númberu de visites.

## Actos
Nel Día del Español, los centros del Institutu Cervantes de tol mundu entamen diversos eventos y propuestes rellacionaes col español y la cultura hispana, incluyendo conciertos, esposiciones, conferencies, «agües de pallabres» y visites a la Caxa de les Lletres. Coles mesmes, poner en marcha actividaes participatives n'Internet, como la eleición d'una pallabra favorita del español, xuegos rellacionaos col idioma o concursos narrativos.

## Ediciones

## Referencies

## Enllaces esternos
* Portal del Día E
* Institutu Cervantes
El Teixu

**El Teixu, Rede pal Estudiu y Defensa de la Llingua Asturllionesa** ye una asociación española dedicada al defender, conocer y dignificar l'idioma asturlleonés dende la so unidá y respetu a les sos variantes internes. La so sede atopar na llocalidá d'Astorga.

## Actividá

### Normalización llingüística
En payares de 2013 empecipió una campaña de normalización llingüística del asturlleonés, llamada *Na llingua de casa*, consistente na repartida por diversos establecimientos de llocalidaes nos que l'idioma sigue siendo una realidá viva de lletreros p'asitiar en puertes d'entrada o accesu a cuartos de bañu col correspondiente avisu afiguráu na variante dialeutal propia de la zona. La iniciativa empezó na llocalidá lleonesa de Toreno para darréu faese estensiva a Ḷḷaciana, Cabreira ya inclusive la Provincia de Zamora.

En 2014 y xunto a les asociaciones Faceira y Furmientu, implicaes tamién na defensa del lleonés, presentó un infome ante'l Conseyu d'Europa nel que denunciaba tanto a la Xunta de Castiella y Lleón como al Estáu Español pol incumplimientu de la Carta Europea de les Llingües Rexonal y Minoritariu y la supresión unillateral ya illegal de la llingua lleonesa dientro del marcu de proteición d'esti tratáu internacional, según l'incumplimientu, igualmente, del artículu 5.2 del Estatutu d'Autonomía de Castiella y Lleón, con referencia esplícita a tomar de midíes pa la promoción, proteición y regulación del usu del lleonés.

### Toponimia
El 27 de xunetu de 2015 y a por iniciativa del Conceyu de Trueitas, fueron instalaos los primeros cartelos billingües pa la señalización de les direiciones y la entrada de los pueblos d'esti conceyu respetándose la nomenclatura tradicional previu asesoramientu toponímicu de l'asociación.

En febreru de 2015 presentó un mapa cola toponimia tradicional del asturianu Conceyu de Tinéu, para d'igual manera y cinco meses dempués, en collaboración cola Asociación Cultural Faceira, editar otru mapa de la La Cabrera na qu'apaecíen tamién reflexaos tolos topónimos autóctonos de la contorna n'asturlleonés.

### Otres actividaes
Dende la so fundación nel añu 2007 hasta güei, diverses fueron les actividaes pa la promoción, estudiu y dignificación del asturlleonés qu'esta asociación llevó a cabu, como conferencies alrodiu de toponimia y concursos de recoyida de la mesma, o diverses xornaes de patrimoniu llingüísticu nes qu'al pie de charres informatives avera del idioma dar# en la presentación d'obres n'asturlleonés tanto de calter lliterariu como llingüísticu.

## Ver tamién
* Idioma asturlleonés
* Facendera pola Llengua
* Furmientu
* La Caleya
* Asociación Cultural Faceira

## Enllaces esternos
*Páxina web oficial de l'asociación
* 

## Referencies
Euskararen liburu zuria

***Euskararen liburu zuria*** (traducíu ***El llibru blancu del euskera***) ye una publicación de la Real Academia de la Llingua Vasca del añu 1977. Nél reconstitúyese la *hestoria clínica* de la qu'escarecía'l euskera. Collaboraron na so redaición dellos profesionales de distintes especialidaes, coordinaos por Iñaki Larrañaga de la empresa Siadeco.

Tien cinco partes estremaes:
* Na primer parte estúdiase la llingua dende un puntu de vista humanu, cultural y políticu.

* Na segunda estúdiase'l euskera mesmu per mediu de la so historia, la riqueza de la so vieya lliteratura oral y pocu conocida, y la posterior implantación de la escrita.

* Na tercera estúdiense los factores socio-económicos qu'afecten al euskera, les traces étnicu y sociocultural que lo estremen, los distintos movimientos políticu-alministrativos que lu han teníu como vehículu obligáu o lo intentaron frenar, los factores xurídicu llegales de la desprotección oficial del euskera y l'estudiu corporativu alrodiu de los distintos estatutos d'Euskadi.

* Na cuarta parte analícense los problemes teníos por otres llingües.
* Na quinta recuéyese un trabayu sobre'l billingüismu. 

El financiamientu corrió al cargu de la Caxa Llaboral Popular Sociedá Cooperativa de Creitu.

Unu de los artículos programaos pal llibru, a cargu del escritor José Ángel Irigaray, foi publicáu na revista *Munibe* de la Sociedá de Ciencies Aranzadi, por causa de desavenencies col editor.

Continuación d'esta publicación foi l'estudiu sociolóxicu *Conflictu llingüísticu n'Euskadi* de 1979.

En clara alusión al llibru blancu, Juan Mari Torrealdai, presidente del Conseyu d'Alministración del diariu *[[Euskaldunon Egunkaria]]*, publicó *El llibru negru del euskera* en 1998.

## Referencies

## Enllaces esternos
* El llibru blancu del euskara (1977)
* Aspeutos d'antropología socio-cultural na evolución diacrónica del euskara (1977)
* Conflictu llingüísticu n'Euskadi (1979) 
* Reseña d'El Llibru Negru del Euskera (1999)  
* Cumplir el 30 aniversariu de la publicación del Llibru Blanco del Euskera (2007)
Elefante na habitación

N'inglés, ***elephant in the room*** («elefante na habitación») ye una espresión metafórica que fai referencia a una verdá evidente que ye inorada o pasa inalvertida. Tamién s'aplica a un problema o riesgu obvio que naide quier aldericar.

Basar na idea de que sería imposible pasar per alto la presencia d'un elefante nuna habitación; entós, les persones na habitación qu'asonsañen que l'elefante nun ta ende escoyeron evitar trepar col enorme problema qu'implica.

## Ver tamién
* Tabú
* *[[Polite fiction]]*
* *[[El traxe nuevu del emperador]]*

## Referencies

## Enllaces esternos
* Oxford Advanced Learners Dictionary (OALD), Word of the Month
Encuesta sobre dialectos anglogaleses

La **encuesta de dialeutos anglogaleses** empezó a realizase en 1968 so la direición de David Parry, de la Universidá de Swansea. L'oxetivu yera recuperar les *formes conservadores* de galés inglés falaes nel rural de Gales. La metodoloxía basar na utilizada na *encuesta de dialeutos ingleses* realizada ente 1950 y 1961. La encuesta analizó la pronunciación, el vocabulariu, la morfoloxía y la sintaxis basándose n'entrevistes con informadores mayores de 60 años en noventa lugar de gales.

Los resultaos de la encuesta pal Sureste y el Suroeste de Gales fueron publicaos en dos volúmenes, en 1977 y 1979 respeutivamente.A estos hai qu'añader un tercer volume sobre'l norte de Gales, publicáu en 1991.

Una segunda fase de la encuesta, esta vegada en redolaes urbanes, foi empezada por Robert Penhallurick, tamién de la Universidá de Swansea, en 1986, y desenvolvióse en cuatro pueblos en distintes zones de Gales; Caernarfon, Carmarthen, Wrexham y el barriu de Grangetown en Cardiff.

Una encuesta asemeyada sobre dialeutos nos Valles del Sur de Gales foi realizada dempués pola Biblioteca de Mineros del Sur de Gales.

## Referencies
English-only movement

L**'English-only movement**, traducíu al asturianu como **movimientu solu inglés**, llamáu polos sos adherentes **Official English movement** ye un movimientu políticu que propón l'usu de la llingua inglesa como única llingua oficial nos Estaos Xuníos d'América.

Los siguidores del movimientu sostienen que la oficialización del inglés va amontar les oportunidaes pa los numberosos inmigrantes n'Estaos Xuníos a aprender y falar l'inglés, ayudando asina a la so asimilación y ésitu na sociedá d'Estaos Xuníos.

Magar tolos documentos del gobiernu federal d'Estaos Xuníos escribir n'inglés, la llei nun la especifica; anque la mayoría de los estaos de la unión facer a nivel llocal.

Históricamente dellos estaos d'Estaos Xuníos llegalizaron en dalgún momentu o otru l'usu oficial d'otres llingües xunto col inglés (por casu, el francés en Louisiana y l'español en Nuevu Méxicu).

En 1983, el Doctor John Tanton y el senador S. I. Hayakawa fundaron la organización *U.S. English* pa cabildear en pro del usu oficial del inglés nel país.

## Ver tamién
* Idiomes nos Estaos Xuníos

## Referencies

## Enllaces esternos
*U.S. English, páxina de los sos partidarios (n'inglés)
Erromintxela

***Erromintxela*** ye'l nome que recibe la fala de los xitanos que viven nel País Vascu (*buhameak* o *ijitoak*). Ye una forma criollizada o *[[pidgin]]* del romanín, con grandes influencies léxiques del euskera. Amás, el grupu humanu que lu fala tamién ye denomináu *erromintxela*. Esti grupu étnicu, normalmente consideráu parte del pueblu xitanu, vive nes provincies de Vizcaya, Álava, Guipúzcoa y Navarra n'España, y en Labort y nes zones montascoses de Sola en Francia.

## Descripción llingüística
L'estudiu d'esti dialeutu del romanín empezó l'añu 1885. Y en 1921 foi estudiáu por Berraondo y Oyarbide. Na actualidá realizáronse distintos estudios llingüísticos sobre'l *erromintxela*, ente ellos el de l'asociación merchera-vasca "Kale dor Kayiko".

### Léxicu

## Ver tamién
* idioma quinqui
* Caló
* Euskera

## Referencies

## Enllaces esternos
* Asociación Kale dor Kayiko
* Investigaciones sociollingüístiques sobre'l ''erromintxela''
* Artículu sobre'l ''erromintxela'', en ''Argia'' (n'euskera)
Enciclopedia Llingüística Hispánica

La ***Enciclopedia Llingüística Hispánica*** (ELH) ye una obra miscelánea editada ente 1960 y 1967 pol Conseyu Cimeru d'Investigaciones Científiques español so la direición de Manuel Alvar López y que pretendía axuntar tolos campos de la filoloxía del castellán (toponimia, morfoloxía, sintaxis, semántica, ortografía, dialectalismo, etc.). Collaboraron ente otros, Ramón Menéndez Pidal, Joan Bastardes, Germà Colón y Manuel Sanchís Guarner. 

## Referencies

## Enllaces esternos
Escudu de la Federación Democrática del Norte de Siria

L**'escudu de la [[Federación Democrática del Norte de Siria]]** foi adoptáu oficialmente'l 17 de marzu de 2016 cola fundación de la Federación del Norte de Siria. Magar nun tien contemplaciones especiales nin lleis específiques na Constitución de Rojava alrodiu de los sos usos, ye usada como sellu de la co-presidencia del autogobiernu de Rojava.
L'escudu ambién ye usáu na bandera y d'escudu oficial del Cantón d'Afrin.

## Ver tamién
*Rojava
*Bandera de Rojava
*Escudu de Siria
*Escudu del Curdistán

## Referencies

## Enllaces esternos
Escuela Ana Bruzzone de Escaron

La **Escuela Nᵘ 197 Ana Bruzzone de Escaron** ye una escuela d'educación primaria especializada n'estudiantes sordos de doble horariu. La construcción ta allugada na cai Mariano Moreno la capital uruguaya, Montevidéu, nel barriu de La Blanquiada, ente Juan Ramón Gómez y Xeneral Urquiza.

Festexó'l so aniversariu con un actu'l Auditoriu Nelly Goitiño.

Ye una escuela de doble horariu y los alumnos tienen distintos niveles de discapacidá auditivaː pueden ser sordos fondos, hipoacústicos, enllantaos y difásicos. El grau de discapacidá estrema a los estudiantes en distintos grupos. El centru tien una sala d'informática, una sala de psicomotricidad y un centru de recursos pal aprendizaxe. En 2015 participó na escuela'l Proyeutu Flor de Ceibo de la Universidá de la República.

## Ver tamién
* Escuela Nᵘ219 Olympia Fernández
* Escuela Nᵘ274 Lorenzo Ríos
* Escuela Nᵘ 41 República del Ecuador
* Escuela Brasil

## Referencies
Escuela de Lexicografía Hispánica

La **Escuela de Lexicografía Hispánica** ye un proyeutu cultural y llingüístico impulsáu pola Asociación d'Academies de la Llingua Española, surdíu en 2001.

El so oxetivu ye la collaboración ente los llingüistes del mundu hispanofalante pal fomentu de la unidá de criteriu a la d'investigar el léxicu español.
## Ver tamién
*Asociación d'Academies de la Llingua Española
*Real Academia Española

## Referencies

## Enllaces esternos
*Seición sobre la Escuela de Lexicografía Hispánica nel sitiu web de la Real Academia Española
Escritura osmanya

La **escritura osmanya** (somalín: Cismaanya; Osmanya: 𐒋 𐒘 𐒈 𐒑 𐒛 𐒒 𐒕 𐒀), tamién conocida como soomaali o "escritura de Somalia", ye un sistema d'escritura creáu pa trescribir l'idioma de Somalia. La mesma foi inventada ente 1920 y 1922 por Osman Yusuf Kenadid del clan Majeerteen Darod, sobrín del sultán Yusuf Ali Kenadid del Sultanatu de Hobyo.

## Historia

Anque l'alfabetu osmanya yera llargamente aceptáu en Somalia y rápido producióse una cantidá abondosa de lliteratura utilizando'l osmanya, resultó difícil espublizalo ente la población debíu principalmente a la fuerte competencia que representaba la escritura árabe establecida va tiempu, según los alfabetos somalinos emerxentes desenvueltos pol llingüista somalín Shire Jama Ahmed, basáu nel alfabetu llatín.

Como'l sentimientu nacionalista creció, y yá que l'idioma somalín perdiera'l so sistema antiguu d'escritura, l'adopción d'un sistema d'escritura universal del idioma somalín convertir nuna importante tema de discutiniu. Dempués de la independencia, avanzóse pocu na tema, la opinión taba estremada sobre si tenía d'adoptase'l sistema d'escritura árabe o'l sistema llatín.

N'ochobre de 1972, el gobiernu del presidente somalín Mohamed Siad Barre unilateralmente decidió utilizar namái l'alfabetu llatín pa escribir somalín en vegada del árabe o los símbolos de la escritura osmanya. Les principales razones d'esta decisión fueron: la so simplicidá, el fechu de que s'empresta bien a la escritura de Somalia, yá que puede faer frente a tolos soníos na llingua, y la esistencia xeneralizada de les máquines d'escribir diseñaes pal so usu. Darréu, l'alministración Barre llanzó una campaña masiva d'alfabetización destinada a garantizar l'adopción única. Esto condució a un fuerte amenorgamientu nel usu del osmanya.

## Direición de la escritura
La direición de la llectura y l'escritura en osmanya ye d'esquierda a derecha. Los nomes de les lletres basar nos nomes de les lletres n'árabe, y les vocales llargues *uu* y *ii* tán representaos poles lletres waaw y yaa, respeutivamente.

## Unicode
El sistema d'escritura osmanya ta disponible nel Unicode, intervalu 10480-104AF [d'O10480 - O104AF (66.688 a 66.735)].

## Referencies
Escritura zapoteca

La **escritura zapoteca** entiende un conxuntu inscripciones epigráfiques atopaes nel estáu d'Oaxaca (Méxicu), xeneralmente curtios, supuestamente escrites en *zapoteco epigráfico* (dacuando llamáu laxamente *[[proto-zapoteco]]*). La mayoría d'elles tán dataes ente'l 400 e.C., 200 e.C. y el 900 d.C., magar los primeros xeroglíficos mesoamericanos daten d'ente'l 650 y el 550 e.C., siendo testos bien senciellos topaos nel valle d'Oaxaca.

Desque los zapotecos empezaron grabar en piedra los sos testos glíficos y pictográficos, la escritura taba rellacionada col poder del Estáu y colos señores que lu rexíen. Cuando Monte Albán, el centru políticu zapoteco del periodu Clásicu, controlaba'l Valle d'Oaxaca y dalgunes otres rexones, los sos señores alzaben grandes “programes” de testos emponderando les sos conquistes y el sacrificiu de los señores conquistaos.

Los zapoteques desenvolvieron un calendariu y un sistema logo-fonéticu d'escritura qu'utilizaba un calter individual pa representar cada sílaba de la so llingua. Anguaño esisten 15 llingües zapoteques distintes, la mayoría parte d'elles en peligru de desusu, polo que nel periodu clásicu pudo yá esistir una cierta diferenciación y nun habría una llingua zapoteca unificada. El sistema d'escritura zapoteca ta rellacionáu colos sistemes desenvueltos polos olmeques, los mayes, les mixteques y los azteques.

## Investigaciones
La inscripción más antigua, qu'amuesa'l dibuxu esquemáticu d'una persona acompañáu d'unos pocos glifos, foi atopada San José Mogote en 1975 por Kent Flannery y Joyce Marcus. Los signos tán rellacionaos colos 260 díes del calendariu mesoamericanu. Considérase la base que dio llugar al idioma zapoteco.

## Ver tamién
* Sistemes d'escritura de Mesoamérica

## Referencies

### Bibliografía
* Romero Frizzi, María de los Ángeles; *Escritura zapoteca*. Ed. CIESAS (2003). ISBN 978-970-701-326-1.
*Wikipedia
Español n'El Sáḥara Occidental

El **[[Idioma español|español]]** ye faláu n'El Sáḥara Occidental y polos saḥarianos de la República Árabe Saḥariana Democrática nel exiliu n'Arxelia como segunda llingua oficial pero non como llingua nativa.

## Carauterístiques

La llingua española falada como segunda llingua polos saḥarianos ta influyida por dialeutos árabes, sobremanera del árabe hassanía. Tamién lo falen na arxelina provincia de Tinduf nos campos de refuxaos saḥarianos,
por cuenta de que el Sáḥara Occidental foi una provincia marítima española hasta la so retirada en 1976. Na RASD estúdiase tamién l'español como llingua cooficial nes escueles y el gobiernu saḥarianu emplegar na alministración (especialmente nel área de salú y emitiendo tolos comunicaos en dambes llingües), formando un casu de *billingüismu social* yá que tamién ye faláu cotidianamente per gran parte de la población y ye aprendida por forma oral. L'español tamién ye usáu nos medios de comunicaciones locales. Nel campu de la salú utilízase l'español cuidáu que los materiales de consulta médicos que s'utilicen provienen de Cuba y España. Les monedes de la peseta saḥariana tienen inscripciones n'español.

Pol so aisllamientu, diverses instituciones d'Arxelia, Cuba y España inclináronse en sofitar con programes de formación docente, intercambios académicos ya infraestructura educativa. Con al respective de esto, Salem Bachir, diplomáticu de la República Árabe Saḥariana Democrática n'Arxentina, dixo:

## Medios de comunicación
La Radio Nacional de la República Árabe Saḥariana Democrática tresmite tantu n'árabe como l'español dende 1975. Lo mesmo asocede cola canal de televisión RASD TV que tien informativos n'español.

## Léxicu

En cuanto al léxicu haise documentáu la preferencia por hispanismos nel marcu de la téunica y les ferramientes al igual qu'otros países optaron por soluciones de la llingua colonizadora como inglés o francés.
 

## Ver tamién
* Idioma español en Marruecos
* Idioma español n'Arxelia

## Referencies

## Enllaces esternos

* Formación de profesores d'español n'El Sáḥara (2008) en: YouTube.
* campamentos-de.html L'idioma español nos campamentos de refuxaos saḥarianos y n'El Sáḥara Occidental.
Español hondureñu

El **español d'Hondures** ye la forma del idioma español que se fala n'Hondures y en zones fronterices con Guatemala, El Salvador y Nicaragua. L'español honduranu ye faláu pola población hondurana y por persones afiliaes a la nación centroamericana.

## Pronomes singulares en segunda persona
N'Hondures esisten dos pronomes singulares en segunda persona: usted y vos. 

### ''Usted''
*Usted* ye'l pronome en segunda persona del singular que s'usa en toes situaciones formales ya informales nel español d'Hondures. Dalgunos usen el *usted* pa dirixise a toles persones y tales falantes dirixir a los neños pequeños con *usted*. Tamién se suel usar ente estraños, autoridaes, adultos mayores y otres formalidaes. El *usted* ye una forma importante de respetu pa los honduranos ensin importar la clase sociu-económica. El so usu reflexa'l valor cultural que se-y pon al *usted* como pronome de más importancia de la oralidad honduranu. En situaciones onde hai persones de distinta estatus social, la persona menor referir a la mayor d'usted ente que'l mayor vosea, tutea, o reciproca el ustedeo cola persona menor.

### ''Vos''
*Vos* ye'l pronome de segunda persona del singular que s'utiliza ente familiares y amistaes. El voseo ye más comúnmente utilizáu pa persones de la mesma posición académica o llaboral. Dellos adultos usen *vos* pa dirixise a los neños o nuevos y pa formar una distinción xeneracional, pero otros adultos dirixir a toos ensin importar la edá o estatus con *usted*. Les nueves xeneraciones d'honduranos suelen ser más flexibles nel so emplegu del voseo. En families d'orixe honduranu nel estranxeru y dientro d'Hondures, suelse ver el voseo en rellación a les persones mayores, particularmente a los padres. Ye'l más usáu y preferíu por tol país, l'usu del pronome *vos* ye parte de la norma culta. En publicidá, comunicación académica y comercial prefierse l'usu del tu.

## Ver tamién
* Español centroamericanu

## Referencies

## Enllaces esternos
* 
* ''Hondureñismos'' o modismos. Conexón HN.
* Portal dedicáu a la diversidá llingüística d'Hondures —con accesu a los diccionarios de *hondureñismos* y de les *Llingües d'Hondures (DLH)* de l'Academia Hondurana de la Llingua (AHL)—.
Esperanto Filmoj

**Esperanto Filmoj** ye una compañía productora de filmes y material televisivu allugada en Sherman Oaks, Estaos Xuníos, propiedá del direutor mexicanu Alfonso Cuarón. 

El nome de la empresa foi escurríu por Guillermo del Toro, quien llama a la cinematografía «el nuevu esperantu». *Filmoj* ye'l términu n'esperantu pa *películes*, y Cuarón espresó públicamente'l so sofitu y fascinación escontra esta llingua auxiliar artificial. 

## Producciones
* **' (2004)
* **' (2004)
* **' (2004)
* **' (2006)
* **' (2007)
* **' (2007)
* **' (curtiumetraxe, 2007)
* **' (2008)
* **' (2013)
* **' (2014, coproducida con Bad Robot Productions y Warner Bros. Television)
* ** (2018, coproducida con Participant Media)

## Referencies

## Enllaces esternos
* Esperantu Filmoj en Internet Movie Database
Esperantido

***Esperantido*** ye'l términu usáu a un idioma deriváu de la comunidá del esperantu y una llingua artificial por describir un proyeutu de llingua basáu o inspiráu nel esperantu.

El términu *esperantido* tien un orixe nun proyeutu bien precisu, el so nome provién del sufixu *-id* del esperantu, que úsase na pallabra *esperant*'id*'o* pa simbolizar a los idiomes que deriven d'este; lliteralmente significa "descendiente del esperantu".

El más famosu d'estos idiomes ye l'Ido, sicasí falta enforma de la popularidá de la so llingua madre, l'esperantu, que sigue siendo'l proyeutu de llingua universal más popular del mundu.

## Proyeutu de reforma del esperantu
El creador del esperantu foi Ludwik Lejzer Zamenhof, propunxo, en 1894, una serie de cambeos al idioma (considerar esperantu reformáu).

## Referencies

## Enllaces esternos