Kerala

**Kerala** () ye unu de los ventinueve estaos que, xunto colos siete territorios de la Unión, formen la República de la India. La so capital ye Thiruvananthapuram (Trivandrum). Ta allugáu nel estremu sur del país, llindando al norte con Karnataka, al este con Tamil Nadu y al oeste col mar de Lakshadweep o mar Arábigu (océanu Índicu), coincidinte cola mariña de Malabar . Con 38 863 km² ye l'octavu estáu menos estensu —per delantre de Megalaya, Manipur, Mizorán, Nagaland, Tripura, Sikkim y Goa, el menos estensu— y con 859 hab/km², el terceru más densamente pobláu, por detrás de Bihar y Bengala Occidental. Tamién ye l'estáu con más indice de desenvolvimientu humanu (IDH) de la India. Aparte, ye tamién l'estáu con menos probeza.

Conocer por ser el más alfabetizado del país, con una tasa de más del 90%. L'idioma oficial ye'l malabar anque tamién esiste un numberosu grupu de falantes de tamil.

## Etimoloxía
Una inscripción en roca datada del sieglu III e.C., nel Imperiu Maurya del emperador Asoka el Grande, referir al gobernante local como Keralaputra (sánscritu pa "fíu de Kerala" o "fíu de Chera [s]"). Esto ye contradictoriu a una teoría popular que señala que la etimoloxía "kerala" deriva de "kera", o d'un árbol de cocu en malayalam.

Dos mil años tras, unu de los trés estaos de la rexón llamábase *[[Chera]]lam* en tamil clásicu: Chera y Kera son variantes de la mesma pallabra. El mapa del comerciu grecorromanu *[[Periplu pela Mar Eritrea|Periplu Maris Erythraei]]* refier a esti Keralaputra como Celobotra. Ralston Marr deriva "Kerala" de la pallabra "Cheral" que fai referencia a la dinastía más antigua conocida de los reis de Kerala. De la mesma la pallabra "Cheral" derivar de la pallabra proto-tamil-malayalam pa "llagu". Otra teoría suxer que'l nome derivar del árabe "Alá Khair", 

## Xeografía

Kerala ta llindáu pol mar Arábigu al oeste y los Ghates Occidentales al este. Los estaos vecinos son el de Karnataka y Tamil Nadu.
Mahe, parte del territoriu de la unión de Puducherry, ta asitiáu nel interior de Kerala.

Xeográficamente, Kerala ta estremáu en tres rexones: les tierres altes o zones montascoses; les tierres medies o de llombes; y les tierres baxes o zones costeres.

L'estáu ta travesáu por 44 ríos. Dalgunos d'ellos son pequeños regueros que s'enllenen namái mientres el periodu del monzón.

Atópase subdivido en catorce distritos, que se listan de siguío coles sos respeutives capitales:

* Distritu de Alappuzha (Alappuzha)
* Distritu de Ernakulam (Kakkanad)
* Distritu de Idukki (Painavu)
* Distritu de Kollam (Kollam)
* Distritu de Kannur (Kannur)
* Distritu de Kasaragod (Kasaragod)
* Distritu de Kottayam (Kottayam)
* Distritu de Kozhikode (Kozhikode)
* Distritu de Malappuram (Malappuram)
* Distritu de Palakkad (Palakkad)
* Distritu de Pathanamthitta (Pathanamthitta)
* Distritu de Thrissur (Thrissur)
* Distritu de Thiruvananthapuram (Thiruvananthapuram)
* Distritu de Wayanad (Kalpetta)

## Historia

La lleenda tradicional keralita proclama que Parashurama, avatar de Visnú, llanzó'l so hachu nel mar. Consecuentemente, la tierra de Kerala presentóse y foi reclamada de les agües. El rexistru escritu conocíu más antiguu que mente a Kerala ye'l poema épicu sánscritu conocíu como *[[Aitareya Aranyaka|Aitareya araniaka]]*. Más palantre, figures tales como Katiaiana (escontra'l sieglu IV&nbsp;e.&nbsp;C.) y Patañjali (escontra'l sieglu II&nbsp;e.&nbsp;C.) amuesen nos sos escritos una familiaridá ocasional cola xeografía de Kerala.

Nel añu 77&nbsp;d.&nbsp;C., l'antiguu filósofu romanu Pliniu'l Vieyu menta nel so *[[Naturalis historia]]* (6.26) a Muziris (quiciabes les modernes Kodungallur o Pattanam) como primer puertu de la India. Más palantre, l'autor desconocíu del *[[Periplu pela Mar Eritrea]]* repara que "Muziris y Nelkunda (modernu Kottayam) son agora llugares ocupaos".

Tanto'l budismu como'l xainismu, amás del cristianismu nestoriano llegaron a Kerala bien llueu (de los nestorianos ye derivada l'actual Ilesia católica siro-malankara que los sos integranrtes suelen ser llamaos familiarmente *mapila* -hermanu-). Estes creencies convivieron coles del shivaísmu. Nesti estáu —al igual que nel restu del sur de la India— la presencia del brahmanismu foi siempres marxinal.

En 1498, el navegante Vasco da Gama llegó a Kerala procedente de Portugal. Estableció la primer fortaleza europea en Kochi (1503) lo que sirvió a los portugueses pa establecer un mayor control de les rutes utilizaes pal comerciu de les especies.

Los holandeses vieron que'l control d'esti prósperu negociu taba en peligru y consiguieron espulsar a los portugueses de los sos fuertes.

A principios del sieglu XVII, los ingleses establecer d'una manera consolidada na zona de Kerala.
El control británicu nun sumió d'esti estáu hasta la llegada de la independencia del país en 1947.

El modernu estáu de Kerala creóse gracies a l'axuntadura de tres rexones: el reinu de Travancore, el reinu de Kochi y la provincia de Malabar. Thiruvithaamcoore y Kochi, antiguos estaos principescos, xuniéronse'l 1 de xunetu de 1949 pa formar Thiru-Kochi. Malabar xunir a Thiru Kochi el 1 de payares de 1956 pa formar l'actual estáu de Kerala.

Kerala ye unu de los *pradesh* o estaos federales de la India actual con más baxa natalidá, esto atribúyese al so eleváu grau d'escolaridá, pol cual cada muyer keralí anguaño tien solo un fíu.

## Clima
Con alredor de 120 a 140 díes d'agua al añu, Kerala tien un clima tropical húmedu y marítimu influyíu poles fuertes agües estacionales del monzón del suroeste y nordés del branu del monzón d'iviernu.

## Política

Nel estáu predominaron los comunistes. Kerala tuvo'l primer gobiernu comunista de la India dirixíu por Y.&nbsp;M.&nbsp;S. Namboodiripad, en venciendo les eleiciones nel estáu en 1957, cuando'l partíu comunista taba xuníu (el so gobiernu foi sustituyíu de manera pocu ortodoxa pol Partíu del Congresu).
Más tarde el Partíu Comunista de la India Marxista dirixó otros gobiernos en Kerala.
En 1996, el frente d'esquierda venció nes eleiciones del estáu con 80 escaños (de 140) de los cualos 44 correspondieron al PCI-M, unu de que los sos miembros dirixentes, Y.&nbsp;K.&nbsp;Nayanar, asumió'l gobiernu.

## Economía

Dempués de la independencia, l'estáu xestiónase como una economía del bienestar socialista democrática. Dende los años 90, la lliberalización de la economía mista dexó onerosas restricciones de llicencia Raj contra'l capitalismu y la inversión estranxera direuta al ser esaniciada, lo que llevo a la espansión económica y l'aumentu del emplegu. Nos años fiscales 2007-2008, el productu estatal brutu internu nominal (GSDP) foi INR162414.79 millones de rupies (EE.XX. $ 26 billones).

## Turismu

Kerala ye un destín bien popular pa los turistes, tantu los nacionales como los estranxeros. Ente les principales atraiciones turístiques del estáu destaquen les sos sableres, dalguna de guapura especial como les de Kovalam o la de Varkala. Kerala tien tamién estaciones de monte como les de Ponmudi y Munnar. Destaquen tamién les reserves de vida selvaxe como la de Periyar y los Backwaters, llagunes de gran guapura ente les que destaquen les d'Alleppey y Kumarakom. Dellos edificios del estáu merecen tamién una visita como'l Palaciu de Padmanabha Puram.Sultan Bathery ye un llugar turísticu formosu en Kerala.

## Galería

File:Indian Tiger Wayanad.jpg|Tigre
File:Mountain Pass Wayanad.jpg|Ghat carreteres
File:Wayanad Churam - Night View.jpg|Ghat carretera na nueche
File:WayanadanTea.jpg|Carretera principal
File:EdakkalCaveCarving.jpg|Pintures rupestres 3000 AC
File:Waynad Bamboo Road.jpg|Forma principal d'alta
File:fogseasonwayanad.jpg|Carretera principal na temporada de borrina
File:AmbukuthiMountain.jpg|Monte
Sunset pyyambalam1.JPG|Sablera de Kerala


## Cultura

**La cultura de Kerala** ye compuestu y cosmopolita na naturaleza y ye una parte integral de la cultura india. Ellaboróse al traviés de sieglos de contautu coles cultures vecines y del estranxeru. Sicasí, la insularidad xeográfica de Kerala dende'l restu del país traducióse nel desenvolvimientu d'un estilu de vida distintivu, l'arte, l'arquiteutura, la llingua, la lliteratura y les instituciones sociales. Hai alredor de 10.000 fiestes que se celebren nel estáu. El calendariu malayalam, un calendariu solar empezó a partir de 825 CE en Kerala, atopa l'usu común na planificación de les actividaes agrícoles y relixosos. 

La campaña en cursu a partir de marzu de 2009 por Praveen JH et al del grupu social Petla pa la propuesta de dominiu de nivel cimeru de. Ker de Kerala, centrar na creación d'una identidá n'Internet independiente pa diverses comunidaes llingüístiques y culturales de Kerala. Ellos fueron inspiraos principalmente pol ésitu de la cat. Creáu pa los sitios web nel Cornish o llinguaxe catalán y Cornualles (Kernow), o sobre la so cultura. Reclamación previa del World Magacín Cornish pa esti TLD propuestu dende 2008, entá nun se remató, y en mayu de 2014, el TLD permanez ensin asignar.

### Onam

**Onam** (Malayalam: ഓണം) ye un festival de la collecha celebráu pola xente de Kerala, India. Ye tamién el festival d'estáu de Kerala, con díes festivos estatales de 4 díes a partir de Onam Eva (Uthradom) al cuartu día de Onam. Festival Onam cai mientres el mes Malayalam de Chingam (agostu-setiembre) y marca la conmemoración de Vamana Avatara de Vishnu y el posterior regresu al llar del Rei Mahabali. Onam ye una reminiscencia del pasáu agrícola de Kerala, yá que se considera que ye un festival de la collecha.

## Ver tamién
* Mayores xuntes pacífiques

## Referencies

## Enllaces esternos

* Imáxenes de Kerala
* Percorríos
* Infoviajero.
*