Capitoliu del Estáu de Michigan

El **Capitoliu del Estáu de Michigan** (n'inglés *Michigan State Capitol*) ye l'edificiu qu'alluga'l poder xudicial y executivu del gobiernu del estáu estauxunidense de Michigan. Atópase na capital estatal de Lansing, nel condáu de Ingham. La estructura actual, na interseición de l'avenida Capitol y l'avenida Michigan, ta declaráu Fitu Históricu Nacional y anguaño agospia les cámares y oficines del llexislativu de Michigan según les oficines ceremoniales del gobernador de Michigan y del gobernador teniente. Históricamente, ye'l tercer edificiu qu'agospió al gobiernu estatal de Michigan.

El primer capitoliu estatal tuvo alcontráu en Detroit, la capital orixinal de Michigan, y foi treslladada a Lansing en 1847 por cuenta de la necesidá de desenvolver la rexón occidentales del estáu y pa la defensa fácil de tropes britániques asitiaes en Windsor, Ontario. L'actual edificiu del capitoliu, precedíu por una estructura temporal de madera, foi destináu a dicha función en xineru de 1879 y ta diseñáu a estilu neoclásicu. El capitoliu volvió al so usu en 1992 tres un proyeutu de restauración de trés años de duración.

## Historia
### Primer capitoliu estatal

El 13 de xunetu de 1787, el Segundu Congresu Continental aprobó la Ordenanza Noroeste, creando'l Territoriu del Noroeste qu'incluyía Michigan, y en 1805, el Congresu de los Estaos Xuníos creó'l Territoriu de Michigan. Michigan empezó a solicitar el so conversión n'estáu dende dómines tan tempranes como 1832, anque foi refugáu por cuenta de una disputa con Ohio pola franxa de Toledo, un área de 1.210&nbsp;km² qu'incluyía la importante ciudá portuaria de Toledo. Pa 1835, Michigan formara un gobiernu estatal ensin recibir l'autorización del Congresu pa faelo. Les llendes del estáu incluyíen a la franxa de Toledo.

El conflictu remató na que se conoz como Guerra de Toledo, na que les milicies de Michigan y Ohio ocuparon la franxa por aciu les armes. Como condición pa la entrada na Unión, Michigan viose obligáu a aceptar los trés cuartes partes occidentales de la Península Cimera y, a cambéu, a vencer na so reclamación de la franxa de Toledo. Dempués de qu'una primer convención estatal refugara dicha condición, una segunda convención, axuntada so cierta coaición n'avientu de 1836, aceptó de mala gana les condiciones convirtiéndose Michigan nel ventenu sestu estáu d'Estaos Xuníos el 26 de xineru de 1837, con Detroit como la so primer capital.

El primer edificiu qu'agospió al Capitoliu del Estáu foi construyíu en 1832 pa sirvir como «palaciu de xusticia territorial». Esta estructura de lladriyu foi unu de los primeros edificios de Michigan d'estilu renacentista griegu, con un pórticu de columnes xóniques y una torre central de 42&nbsp;m. Con un costu de construcción de 24.500 dólares, l'edificiu allugó'l gobiernu territorial y les llexislatures estatales hasta 1848, cuando un edificiu de madera alzáu apresuradamente foi construyíu en Lansing, arriendes de una decisión tomada'l 17 de marzu de 1847 pa treslladar la capital dende Detroit a Lansing. L'edificiu convirtióse entós nuna escuela pública (Escuela de la Unión, que nun periodu de la historia de Detroit foi la única escuela de secundaria) y una biblioteca, hasta que s'amburó en 1893.

### Segundu capitoliu estatal

La Constitución de Michigan de 1835 establez que:

Antes de 1847, Detroit lluchó pa caltener la capital dientro de la so xurisdicción, pero les comunidaes de la creciente parte occidental del estáu teníen munchos motivos pa movese escontra l'interior, incluyendo la necesidá d'aumentar la defensa alloñando al gobiernu estatal de la frontera canadiense. Detroit fuera ocupada mientres la Guerra de 1812, y la zona fronteriza de Michigan de menos d'una milla ente Detroit y Windsor, nel ríu Detroit siguió siendo ocupada poles tropes britániques en dambes veres. Los partidarios del treslláu de la capital tamién trataben de promover l'asentamientu y la economía nel interior del país, según faer al gran gobiernu más accesible a les persones de tol estáu.

Les ciudaes aspirantes que buscaben la so designación como nueva capital incluyíen Ann Arbor, Jackson y Grand Rapids. Nun puntu mientres l'alderique, los funcionarios de Marshall taben tan seguros de la so seleición que construyeron una casona pal gobernador. Tres un estensu alderique, el senador estatal Joseph H. Kilbourne del Condáu de Ingham propunxo que'l cuasi despobláu conceyu de Lansing fora la sede del gobiernu. El llexislativu tuvo d'alcuerdu pola so situación al norte de Ann Arbor, al oeste de Detroit y al este de Grand Rapids. El llexislativu renombró el conceyu col nome de Pueblu de Michigan, anque en 1848 foi restauráu'l nome orixinal de Lansing.

La construcción del capitoliu empecipió en 1847 en Lansing, una estructura temporal nel bloque bordiáu peles aveníes Washington y Capitol. Trátase d'una estructura senciella de madera pintada de blancu con postigos verdes y una llinterna d'estañu. El costu total de la construcción foi 22.952,01 dólares. L'edificiu foi vendíu cuando l'edificiu del capitoliu permanente foi abiertu en 1879. Entós usóse como una fábrica hasta que, como'l primer capitoliu, foi destruyíu por una quema en 1882.

### Tercer capitoliu estatal

A principios de los años 1870, el gobernador Henry P. Baldwin encamentó al llexislativu a financiar un nuevu capitoliu permanente. El 31 de marzu de 1871 aprobóse un proyeutu de llei «pa la construcción d'un nuevu capitoliu y un edificiu pal usu temporal de los funcionarios del estáu». El nuevu capitoliu costó 1,2 millones de dólares, aumentando por cuenta de los impuestos sobre la renta estatales de seis años.

En 1872, l'arquiteutu Elijah Y. Myers de Springfield (Illinois) foi escoyíu pa diseñar el nuevu edificiu del Capitoliu escoyéndose'l so diseñu llamáu *Tuebor*, que significa *Yo voi defender*. Myers utilizó'l diseñu de la cúpula central y l'ala del Capitoliu de los Estaos Xuníos nel so diseñu y, darréu, pasó a diseñar los capitolios de Colorado y Texas, según el primer capitoliu territorial d'Idaho, más que cualesquier otru arquiteutu. La primer piedra foi asitiada'l 2 d'ochobre de 1873, cola asistencia de cerca de 7.000 residentes de Lansing y ente 30.000 y 50.000 visitantes. La construcción y l'acabáu de los trabayos concluyeron a finales de 1878. El nuevu capitoliu, con 139 habitaciones, foi consagráu'l 1 de xineru de 1879, coles mesmes que la toma de posesión del gobernador Charles Croswell.

L'edificiu del capitoliu de Lansing inspiró un enclín nacional tres la Guerra de Secesión d'edificios ignífugos lo suficientemente grandes como p'allugar ampliaciones del gobiernu según pa sirvir d'arsenal permanente d'artefactos de guerra. (incluyíes les banderes de guerra que darréu se treslladaron en 1990 al Muséu Históricu de Michigan). Al traviés de los años, la cúpula, que de primeres fuera del mesmu marrón que'l restu del edificiu, foi repintada d'un blancu brillosu. El poder llexislativu financió una estensa restauración histórica qu'empezó en 1989 concluyendo en 1992. La restauración devolvió a la cúpula una tonalidá color güesu y fixo meyores nel interior, asegurando l'accesu a minusválidos según restaurando munchos de los diseños interiores orixinales. L'edificiu del capitoliu foi catalogáu nel Rexistru Nacional de Llugares Históricos el 25 de xineru de 1971 (Referencia NRHP #71000396), y foi designáu como Fitu Históricu Nacional el 5 d'ochobre de 1992.

## Arquiteutura
### Edificio

El Capitoliu Estatal de Michigan tien un altor de 81,3&nbsp;m, midida dende'l suelu hasta l'estremu superior de l'aguya de la cúpula. L'edificiu mide 128,07&nbsp;m de llargu y 83,48&nbsp;m d'anchu aproximao. Tien una superficie de 4.700&nbsp;m² con un perímetru de 463,3&nbsp;m. La estructura ta formada por cuatro plantes, asitiándose la entrada na so planta baxa. Dos grandes escaleres asitiaes nos corredores norte y sur lleven hasta la planta cimera.

Nun momentu dau, el capitoliu foi lo suficientemente grande como p'acoyer a toles axencies y departamentos estatales. Sicasí, debíu a la crecedera del gobiernu estatal, anguaño solo permanecen nel edificiu les oficines de los presidentes del Senáu y la Cámara de Representantes, y les oficines ceremoniales pal gobernador y vicegobernador. Les cámares del ex ministru de la Suprema Corte son agora utilizaes pola Comisión Presupuestaria del Senáu. La Biblioteca y Centru Históricu de Michigan (qu'alluga a la biblioteca, muséu y archivos estatales) atopar a dos manzanes al oeste del Capitoliu. La Sala de Xusticia atópase al otru llau de l'avenida Capitol. Frente a la parte frontera del Capitoliu topen dos edificios qu'alluguen oficines del llexislativu.

Los pasiellos de la planta baxa lleven a almacenes diseñaos pol arquiteutu nos planes de construcción orixinal, qu'inclúin una armería na esquina suroeste del corredor sur. El pisu de madera orixinal foi reemplazáu por baldoses de color gris, y les habitaciones, orixinalmente allumaes con llámpares de gas, allúmense agora con lluz llétrico gracies a una remodelación realizada en 1900. Anguaño la planta baxa ye'l llar de delles oficines distintes, incluyendo la Secretaría del Senáu, la Secretaría de la Cámara, y el Serviciu d'Información. 

Empezando dende'l primer pisu y siguiendo escontra'l terceru, el pisu ye de baldoses de mármol y piedra caliar provenientes de Vermont, a blancu y negru. Les períes de les puertes tán constituyíes na so mayoría por una aleación de latón y bronce, pos la mayoría de les períes orixinales, de bronce, fueron robaes. Les períes y goncios actuales, amás de tar protexíes, tienen grabáu'l sellu de Michigan. Anque l'edificiu paez tener nocéu, la madera ye en realidá de pinu blancu que foi veteada pa dar l'apariencia de la nozal.

El primer pisu da a los visitantes una primer vista del interior de la rotonda. So la cúpula de fierro fundíu, el techu amuesa ocho muses pintaes en 1886. Mientres más d'un sieglu, el nome del autor d'estes muses permaneció nel anonimatu; agora sábese que fueron realizaes por Tommaso Juglaris, que nunca foi a Michigan, nel so estudiu en Boston. Na paré norte del primer pisu hai un gran reló, llamáu reló de llarga cayida, que dalguna vegada foi'l reló de referencia, y ye tan antiguu como'l capitoliu mesmu. El reló foi restauráu en 1990 y agora funciona correutamente.

El segundu pisu, amás d'acoyer les oficines de la gobernación, inclúi la Galería de los Gobernadores, con semeyes de los ex gobernadores de Michigan; galería que s'estiende hasta'l tercer pisu. Les oficines del gobernador atopar ente les más llargamente restauraes mientres la restauración asocedida ente 1989 y 1992. La oficina cunta con un conxuntu de moblame orixinal fabricáu en 1876 pola Feige Brothers Company con sede en Saginaw. Les antigües cámares de la Suprema Corte de Michigan atopar nel estremu sur del edificiu, que fueron evacuaes en 1970 pa dar usu a cuartos más espaciosos. Anguaño opera nel Palaciu de la Xusticia de Michigan.

L'accesu del públicu a los órganos llexislativos de Michigan ye al traviés del tercer pisu. L'edificiu del capitoliu tien les cámares y les oficines de la llexislatura estatal bicameral, compuesta pola Cámara de Representantes y el Senáu. Les galeríes públiques tán a dambos estremos del tercer pisu; el Senáu, con 38 miembros, tien los sos cámares nel llau sur del edificiu, ente que la Cámara de Representantes, de 110 miembros, tener na ala norte. Polo regular, les sesiones d'esta postrera son llevaes a cabu los martes y miércoles a les 13:00&nbsp;hores y los xueves a les 10:30&nbsp;hores, ente que les del Senáu asoceden a les 10:00&nbsp;hores los martes, miércoles y xueves. Sicasí, dacuando convoquen los llunes y vienres. La MGTV (*Michigan Government Television*) encargar de grabar les sesiones de dambes cámares, y depués tresmitiles por cable. De manera similar a C-SPAN, MGTV realizó cobertoria en direuto de los procedimientos llexislativos del Estáu dende'l 15 de xunetu de 1996.

Magar tener la mesma forma básica de suelu, les sales de la Cámara y el Senáu tán decoraes d'una forma bien distinta, cola primera en colores terracota y verdeazul, y la postrera n'azul y doráu. Un cartuchu ovaláu nel tapete a la entrada de la Cámara amuesa la flor estatal. Presidiendo sobre la Cámara ta l'orador, que la so siella atopar detrás d'un escritoriu nel centru, con un yelsu una versión pintada del escudu d'armes del estáu. Les sales del Senáu son un tanto más pequeñes. El presidente del Senáu ye'l teniente gobernador, que preside dende un rostra de nozal al mandu de les cámares.

Dambes cámares usen sistemes de votación computarizada, incluyendo pantalles nes parés que dexen a los visitantes siguir la mesma. Amás, contienen azulexos de vidriu nel techu, que faciliten el pasu de la lluz natural al traviés de paneles de vidriu grabaos a l'agua fuerte p'ameyorar el llume del llugar. Cada unu d'ellos lleva l'escudu d'armes de cada estáu.

### Terrenes

El frontón del capitoliu, asitiáu percima de la entrada principal del edificiu, lleva grabáu *The Rise and Progress of Michigan* (L'ascensu y progresu de Michigan), y representa a una figura central, *Michigan*, vistida como una nativa americana, qu'ufierta un llibru y una esfera a les xentes del estáu, prometiendo un futuru brillosu. Ta arrodiada amás de símbolos de la economía de Michigan, tales como un aráu, un cuernu de la bayura, y una corona de lloréu que representen a l'agricultura; según los símbolos que representen el tresporte marítimu, la minería y la esplotación forestal.

La piedra angular, asitiada na esquina nordés, ye una gran piedra con feches tallaes: «1872», añu en que s'empecipió la construcción del capitoliu; y «1878», añu en que remató. La piedra foi inaugurada mientres les ceremonies del 15 de payares de 1978, el centenariu de la terminación del edificiu. Dellos documentos axuntos a la piedra viéronse perxudicaos por cuenta de la aición del clima, magar delles monedes de la dómina llograron ser recuperaes. Foi cerrada y vuelta cerrar con 38 nuevos elementos nel so interior, que representen la hestoria de Michigan, la so xente, y el so estilu de vida. Esiste otra piedra nos terrenes del capitoliu, la piedra GAR, un monumentu a los veteranos de la Guerra Civil que llucharon en favor de la Unión. Foi alzada en 1924.

Dellos árboles notables tán llantaos nos terrenes del capitoliu, como un pinu blancu, l'árbol estatal de Michigan, allugáu frente al edificiu; l'árbol *Dr. Martin Luther King, Jr.* foi llantáu en memoria de Martin Luther King en 1984; y l'árbol más vieyu ye una catalpa que taba presente nel momentu en que el capitoliu foi inauguráu en 1873, que, d'alcuerdu a l'American Forestry Association, ye l'exemplar vivu más grande del so xéneru nos Estaos Xuníos. Esiste amás una picea azul llamada *the Freedom Tree* (l'árbol de la llibertá), llantada en 1973 como monumentu a los Desapaecíu en combate sumíos en combate y prisioneros de guerra de la Guerra de Vietnam.

## Notes y referencies

## Bibliografía
* 
* 

## Enllaces esternos