open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Thlypopsis

***Thlypopsis*** ye un xéneru d'ave de la familia Thraupidae. Ta integráu por 6&nbsp;especies, les qu'habiten en montes y selves del centru y norte d'América del Sur. Son denominaes comúnmente como **tangarás**, **fruteros**, o **zarceritos**. 

## Distribución y hábitat

Esti xéneru distribúise dende'l norte de Colombia y Venezuela, por Ecuador, Perú, Bolivia, Paraguái y casi tol Brasil, hasta'l noroeste y nordeste de l'Arxentina, llegando pel sur hasta les riberes del ríu Paraná mediu, ya inclusive raramente más al sur, hasta'l delta inferior del ríu Paraná. Nun hai rexistros entá en llocalidaes d'Uruguái. Habiten en selves, montes, y arbustales húmedos, tantu d'enllanada como n'altitúes elevaes.
 
### Taxonomía

Esti xéneru describióse orixinalmente por Jean Louis Cabanis nel añu 1851.
 
### Especies

Esti xéneru subdividir en 6&nbsp;especies:
* *[[Thlypopsis fulviceps]]*
* *[[Thlypopsis ornata]]*
* *[[Thlypopsis pectoralis]]*
* *[[Thlypopsis sordida]]*
* *[[Thlypopsis inornata]]*
* *[[Thlypopsis ruficeps]]*

## Referencies

## Enllaces esternos
Thlypopsis fulviceps

***Thlypopsis fulviceps***, ye una especie del xéneru *[[Thlypopsis]]*, de la familia Thraupidae. Esta ave habita en montes y selves del norte d'América del Sur. 

## Distribución y hábitat

Esta especie distribuyir en Colombia y Venezuela.
 
### Taxonomía

Esta especie describióse orixinalmente por Jean Louis Cabanis, nel añu 1851, sol mesmu nome científicu. La so llocalidá tipu ye: «Caracas, Venezuela».

### Subespecies

Esta especie subdivídese en 4&nbsp;subespecies:
* *Thlypopsis fulviceps obscuriceps* Phelps, Sr & Phelps, Jr, 1953 - Habita na sierra de Perijá, na zona estremera ente Colombia y Venezuela. 
* *Thlypopsis fulviceps fulviceps* Cabanis, 1851 - Habita en montes del norte de Venezuela.
* *Thlypopsis fulviceps meridensis* Phelps, Sr & Phelps, Jr, 1962 - Habita nel oeste de Venezuela.
* *Thlypopsis fulviceps intensa* Todd, 1917 - Habita al este de los Andes nel norte de Colombia.

## Referencies

## Enllaces esternos
Thamnophilus torquatus

***Thamnophilus torquatus*** ye una especie d'ave paseriforme perteneciente al xéneru *[[Thamnophilus]]* qu'integra la familia Thamnophilidae. Distribuyir en rexones templaes del centru d'América del Sur.

## Descripción
Mide 14&nbsp;cm. Tien l'iris anaranxáu. El machu tien la corona negra, face y pescuezo abuxaos, envés pardu y ales ablondes, constrastantes; la cola ye negra barrada de blancu. Pembaxo ye blancu barrado de negru nel pechu. La fema ye pardu olivaceu penriba, con corona, ala y cola canela; pembaxo ye pardu amarellentáu puercu.

## Distribución y hábitat
Distribúise nel este de Brasil, dende'l sur de Pará y el sur de Maranhão pel este hasta Pernambuco y pel sur hasta'l centru-oeste de Mato Grosso, Mato Grosso do Sul, São Paulo, el cantu occidental de Rio de Janeiro y el centru de la rexón costera de Bahia. En Bolivia, nel nordeste del departamentu de Santa Cruz; y nel nordeste del Paraguái, nel departamentu de Canindeyú.
Habita n'árees arbustives, montes ralos y zarraos, y, llocalmente, hasta en plantíos de café; hasta los 1000&nbsp;msnm.

## Comportamientu
Ave discreta, raramente vista, sacante cuando vocaliza; la pareya nun paez xuntase a bandaes mistes.

### Alimentación
De normal atopáu nel estato mediu arbóreo ente 0 y 2 m del suelu, forrajean faciendo saltos curtios, pausando cada 2 a 15 segundos pa buscar por preses enantes de dar una rápida cuchellada col so picu o un saltu curtiu. La so dieta consiste d'una variedá d'artrópodos, incluyendo escarabayos, formigues, arañes y saltapraos.

### Vocalización
El cantar ye un “rhen, rehn, rhen, reh-reh-reh-reh-rénh” un tanto agudu y nasal.

## Sistemática

### Descripción orixinal
Esta especie monotípica describióse orixinalmente nel añu 1825 pol ornitólogu y naturalista británicu William John Swainson, sol mesmu nome científicu. La llocalidá tipu axudicada ye: «Urupé, Bahia, Brasil».

### Taxonomía
Al pie de les especies: *[[Thamnophilus zarumae]]*, *[[Thamnophilus ruficapillus]]*, *[[Thamnophilus tenuepunctatus]]*, *[[Thamnophilus multistriatus]]*, y *[[Thamnophilus palliatus]]*, integra'l "grupu Thamnophilus doliatus". Con *Thamnophilus ruficapillus* paez formar una superespecie.

## Referencies

## Enllaces esternos

* Videos, semeyes y soníos de '''''''''' en The Internet Bird Collection.
*  en Wikiaves.
* Soníos y mapa de distribución de '''''''''' en xeno-canto.
Thlypopsis inornata

***Thlypopsis inornata***, ye una especie del xéneru *[[Thlypopsis]]*, de la familia Thraupidae. Esta ave habita en montes y selves del noroeste d'América del Sur. 

## Distribución y hábitat

Esta especie distribúise nel estremu sureste d'Ecuador, nel estremu superior de la cuenca del ríu Marañón, cerca de Runfa, y nel sur de Zamora–Chinchipe.
Tamién habita nel centru-norte de Perú, nel ríu Marañón mediu y superior, y altu ríu Huallaga - ríu Utcubamba, nel oeste d'Amazones y Cajamarca.
 
### Taxonomía

Esta especie monotípica describióse orixinalmente por Władysław Taczanowski nel añu 1879, sol nome científicu de: *Nemosia inornata*. La so llocalidá tipu ye: «Tambillo, Cajamarca, Perú».

Forma una superespecie con *[[Thlypopsis sordida]]*.

## Referencies

## Enllaces esternos
Thlypopsis ornata

***Thlypopsis ornata*** ye una especie del xéneru *[[Thlypopsis]]*, de la familia Thraupidae. Esta ave habita en montes y selves del noroeste d'América del Sur. 

## Distribución y hábitat

Esta especie distribuyir en Colombia, Ecuador, y Perú. 
 
### Taxonomía

Esta especie describióse orixinalmente por Philip Sclater nel añu 1859, sol nome científicu de: *Nemosia ornata*. La so llocalidá tipu ye: «Pallatanga, Ecuador».

### Subespecies

Esta especie subdivídese en 3&nbsp;subespecies:
* *Thlypopsis ornata ornata* (P. L. Sclater, 1859) - Habita na fastera occidental de los Andes centrales de Colombia.
* *Thlypopsis ornata media* J. T. Zimmer, 1930 - Habita na fastera oriental de los Andes nel estremu sur d'Ecuador y norte de Perú.
* *Thlypopsis ornata macropteryx* Berlepsch & Stolzmann, 1896 - Habita na fastera oriental de los Andes nel centru de Perú.

## Referencies

## Enllaces esternos
Thlypopsis pectoralis

El **fruterito d'enveses castaños**, o **tangará pectoral**, (***Thlypopsis pectoralis***), ye una especie del xéneru *[[Thlypopsis]]*, de la familia Thraupidae. Esta ave habita en montes y selves del oeste d'América del Sur. 

## Distribución y hábitat
Esta especie distribúise de manera endémica nes fasteres orientales de los Andes en Huánuco, Pasco, y Junín, nel centru de Perú. 

### Taxonomía
Esta especie monotípica describióse orixinalmente por Władysław Taczanowski nel añu 1884, sol nome científicu de: *Nemosia pectoralis*. La so llocalidá tipu ye: «Acancocha, Junín, Perú».

Forma una superespecie con *[[Thlypopsis ornata]]*, con quien amás se la consideró conespecífica.

## Referencies

## Enllaces esternos
Thlypopsis ruficeps

***Thlypopsis ruficeps***, ye una especie del xéneru *[[Thlypopsis]]*, de la familia Thraupidae. Esta ave habita en montes y selves del centro-oeste d'América del Sur. 

## Distribución y hábitat

Esta especie distribuyir nes fasteres orientales de la rexón andina, dende'l centru de Perú en Ayacucho, Apurímac y Cuzco, el centru y sur de Bolivia, hasta'l noroeste de l'Arxentina.

### Taxonomía

Esta especie monotípica describióse orixinalmente por Alcide d'Orbigny y Frédéric de Lafresnaye nel añu 1837, sol nome científicu de: *Sylvia ruficeps*. La so llocalidá tipu ye: «Cerca de Palca, Apupaya (ente Cochabamba y Incasivi), Bolivia».

## Referencies

## Enllaces esternos
Thamnophilus punctatus

***'''Thamnophilus punctatus***, tamién denomináu **tiojorita puntiada**, **topeta puntiada**, **batará plomizu** y **formigueru gris**, ye una especie d'ave paseriforme de la familia Thamnophilidae que vive en Suramérica.

## Taxonomía
La especie describióse científicamente por George Shaw en 1809. Enantes taben incluyíos nesta especie como subespecies el batará pizarrosu occidental (*[[Thamnophilus atrinucha]]*), el batará pizarrosu de Natterer (*[[Thamnophilus stictocephalus]]*), el batará pizarrosu bolivianu (*[[Thamnophilus sticturus]]*), el batará pizarrosu del Planalto (*[[Thamnophilus pelzelni]]*) y el batará pizarrosu de Sooretama (*[[Thamnophilus ambiguus]]*), a toos ellos denominar símplemente como batará pizarrosu.

Anguaño descríbense cuatro subespecies de batará puntiáu:

* *T. p. punctatus* (Shaw, 1809) - nel este y sur de Venezuela, les Guayanes y Brasil al norte del Amazones.
* *T. p. interpositus* (Hartert y Goodson, 1917) - en Venezuela y Colombia na base occidental de los Andes.
* *T. p. huallagae* (Carriker, 1934) - nel norte de Perú, na desaguada del ríu Huallaga.
* *T. p. leucogaster* (Hellmayr, 1924) - na desaguada del ríu Marañón, nel sur d'Ecuador y norte de Perú.

## Distribución y hábitat

El batará puntiáu alcuéntrase nel nordeste de Suramérica en Brasil, Venezuela y les Guayanes, namái al norte del ríu Amazones. En Brasil ocupa'l cuadrante nordeste de la cuenca del Amazones nel estáu de Roraima estendiéndose escontra l'oeste a los estaos de Pará y Amapá. Hai una población separada nes fasteres orientales de los Andes, en Colombia y Venezuela. Amás esisten otros dos poblaciones aisllaes na desaguaes del Huallaga y el ríu Marañón nel norte de Perú y el sur d'Ecuador. La población de Perú y Ecuador dacuando considérase una especie estreme denominándose batará del Marañón o peruanu (*Thamnophilus leucogaster*).

El hábitat natural del batará puntiáu son los montes de rexones baxes, evitando xeneralmente del interior de les selves húmedes.

## Referencies

## Enllaces esternos
* Semeya de resolución mediu y Artículu ib.usp.br—"Thamnophilidae"
Thraupis bonariensis

***Thraupis bonariensis*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Thraupidae.

## Subespecies
**Thraupis bonariensis bonariensis*
**Thraupis bonariensis composita*
**Thraupis bonariensis darwinii* 
**Thraupis bonariensis schulzei*

## Distribución
Ye una especie qu'habita n'Arxentina, Uruguái, Brasil, Paraguái, Bolivia, Chile, Perú y Ecuador.

## Comportamientu
Aliméntase de frutos y fueyes de *[[Morrenia|Morrenia odorata]]*.

## Referencies

## Enllaces esternos
Thraupis cyanocephala

***Thraupis cyanocephala*** ye una especie d'ave de la familia *[[Thraupidae]]*, que s'atopa nos cantos de los montes de Bolivia, Colombia, Ecuador, Perú, Trinidá y Tobagu y Venezuela, ente los 1.400 y los 3.000 m d'altitú.

## Sinonimia
**Thraupys cyanocephalus*

## Descripción
Corona, cabeza y mexelles azules; frente y contorna de los güeyos negros; garganta pecho y banduyu azules a grises; ales y espalda color oliva; la cara inferior de les ales y la cola marielles a doraes. Mide en permediu 19 cm de llargor.

## Comportamientu
Permanecen en pareyes o en grupos de 3 a 8 individuos que pueden xunise a bandes mistes con otres especies pa buscar alimentu nos árboles frutales.

## Referencies

## Enllaces esternos
*https://avibase.bsc-eoc.org/species.jsp?avibaseid=E97657AA2E338CC0 avibase.bsc-eoc.org/ **Thraupis cyanocephala**
Thraupis cyanoptera

***Thraupis cyanoptera***, ye una especie d'ave de la familia Thraupidae, perteneciente al xéneru Thraupis.

## Llocalización
Ye una especie d'ave que s'alcuentra en Brasil.

## Referencies

## Enllaces esternos
Thraupis palmarum

***Thraupis palmarum*** ye una ave del orde Passeriformes de tamañu medianu. Distribúise dende Nicaragua hasta Bolivia, Paraguái y el sur de Brasil. Tamién na islla Trinidá y, dende 1962, en Tobagu.

Atópase n'árees semi-abiertes, incluyendo cultivos y xardinos. Constrúi'l so nial n'árboles, xeneralmente palmes, y la fema guara trés, dacuando dos, güevos amarellentaos con manches marrones mientres 14 díes. Los pitucos permanecen nel nial otros 17 díes.

Los adultos miden 19 cm de llargu y pesen unos 36 g. El so plumaxe ye opacu, de color gris y verde oliva. Les plumes de vuelu son corites, la cola tamién, pero delineada con verde. Nel vuelu, ye visible una raya mariella na ala. Los sexos son similares, anque la fema ye un pocu más pálida.

Son sociales, y comen una gran variedá de frutes. Inclusive liban dacuando néctar y comen inseutos, incluyendo bárabos de Lepidoptera. 

## Referencies

*
*

## Enllaces esternos
* Palm Tanager photo gallery  VIREO
Thraupis abbas

***'''Thraupis abbas*** ye una ave americana tropical que pertenez a la familia de los tráupidos. Distribúise dende Méxicu hasta Costa Rica.

Los adultos miden ente 15 y 17 cm de llargor. Nun hai gran dimorfismu sexual. Son de cabeza y pescuezu color moráu maciu, cuerpu olivaceu opacu, con manches escures y azules nel llombu. Les ales y la cola son corites, y nes ales hai manches marielles brillosos. El picu y les pates son negros. Los xuveniles nun tienen tonos azules nin moraos, sinón son de color verde olivar.

Como otros miembros del xéneru *[[Thraupis]]*, la tangara aliamarilla ye una ave que vive en montes tropicales húmedos. Ye tamién visitante de xardinos, güertos y campos de cultivu. Aliméntase d'inseutos, frutos y néctar. Forma grupos d'hasta 50 individuos. Constrúin un pequeñu nial en forma de concu de fibres vexetales, fueyes y mofu, onde la fema pon 3 güevos grises con manches pardes.

Distribúise dende'l nordeste de Méxicu a lo llargo de l'aguada del Golfu, la península de Yucatán y l'estáu de Chiapas. En Centroamérica alcuéntrase en Belize y tierres baxes de Guatemala, El Salvador, Hondures, Nicaragua y el norte de Costa Rica.

## Referencies
* Peterson, Roger Tory, y Edward L. Chalif. 2008. *Aves de México*. Guía de campu. Editorial Diana, Méxicu. ISBN 978-968-13-3207-5
* Howell, Steve N.G., y Sophie Webb. 1995 *Birds of Mexico and Northern Central America*. Oxford University Press. ISBN 0-19-854012-4
* 

## Referencies

## Enllaces esternos
Thlypopsis sordida

***Thlypopsis sordida***, ye una especie del xéneru *[[Thlypopsis]]*, de la familia Thraupidae. Esta ave habita en montes y selves del centru y norte d'América del Sur. 

## Distribución y hábitat

Esta especie distribúise dende'l sur de Colombia y el ríu Orinoco nel centru de Venezuela, pel este d'Ecuador, l'este de Perú, l'este de Bolivia, casi tol Brasil, Paraguái, y el noroeste y nordeste de l'Arxentina, llegando pel sur hasta les riberes del ríu Paraná mediu, ya inclusive raramente más al sur, hasta'l delta inferior del ríu Paraná. Nun hai rexistros entá en llocalidaes d'Uruguái.
 
### Taxonomía

Esta especie describióse orixinalmente por Alcide d'Orbigny y Frédéric de Lafresnaye nel añu 1837, sol nome científicu de: *Nemosia sordida*. La so llocalidá tipu ye: «Yuracares, Bolivia».

Forma una superespecie con *[[Thlypopsis inornata]]*. 

### Subespecies

Esta especie subdivídese en 3&nbsp;subespecies:
* *Thlypopsis sordida orinocensis* Friedmann, 1942 - Habita nel ríu Orinoco nel centru de Venezuela. 
* *Thlypopsis sordida chrysopis* (P. L. Sclater & Salvin, 1880) - Habita nel estremu sur de Colombia, esti d'Ecuador y de Perú, y oeste del Brasil.
* *Thlypopsis sordida sordida* (d'Orbigny & Lafresnaye, 1837) - Habita nel sur y centru de Brasil al sur del ríu Amazones, nel este de Bolivia, Paraguái, y tol norte de l'Arxentina.

## Referencies

## Enllaces esternos
Thraupis sayaca

***Thraupis sayaca*** comúnmente llamáu **celestino común** o **celestón**, pero tamién conocíu como **chogüí**, **pebidal** o **sayubú** ye una especie d'ave de la familia Thraupidae.

## Subespecies
* *Thraupis sayaca boliviana* 
* *Thraupis sayaca fosca* 
* *Thraupis sayaca sayaca* 

## Descripción
Mide aproximao 15cm. El machu presenta un color celeste metalizado nel envés, siendo les ales y la cola de color gris en tonu verdosu. La fema ye d'un color más apagáu.

## Distribución y hábitat

Habita en carbes, montes y dacuando hasta en zones urbanes.
N'Arxentina distribuyir poles provincies de Jujuy, Formosa, Salta, Tucumán, Córdoba, Misiones, Entre Ríos, Buenos Aires, Mendoza, Santa Fe, Santiago del Estero, Chaco, Corrientes, Catamarca, La Rioxa, ente que nel restu d'América, tamién se distribúi por Uruguái, Paraguái y Bolivia.

## Comportamientu
### Alimentación
Aliméntase de granes y frutos. Tamién come fueyes de Morrenia odorata, Senna occidentalis y probablemente otres especies de la mesma familia; ésti comportamientu ye conocíu como Foliofagia.

### Reproducción
Constrúin un refechu nial fabricáu con tarmos, palos, y otros materiales similares. La fema pon de 3 a 5 güevos.

## Galería d'imáxenes

File:Hojas_de_senna_occidentalis.JPG|Fueya de Senna occidentalis comíes pol celestino


## Referencies
* BirdLife International 2009. Thraupis sayaca. 2006 IUCN Llista Colorada d'Especies Amenaciaes, vistu 24 de xunu 2009

## Referencies

## Enllaces esternos
Thripophaga fusciceps

***Thripophaga fusciceps***, tamién denomináu *colasuave cabecifusca* y *espinero llisu*, ye una especie d'ave paseriforme de la familia Furnariidae que vive en Suramérica.

## Distribución y hábitat
Vive nes selves húmedes tropicales de Bolivia, Brasil, Ecuador y Perú. Alcuéntrase en trés poblaciones dixuntes.

## Referencies

## Enllaces esternos
Thryophilus sinaloa

***Thryophilus sinaloa***, tamién conocíu como **chivirín sinaloense**, **colchoneru común**, **mura sinaloense** o **saltapared sinaloense**, ye una especie d'ave paseriforme de la familia Troglodytidae.
Ye endémica de Méxicu, con dos avistamientos documentaos n'Estaos Xuníos, dambos en Arizona. Habita en viesques seques y manglares.

## Subespecies
Reconócense trés subespecies:
* *Thryophilus sinaloa cinereus* 
* *Thryophilus sinaloa russeus* 
* *Thryophilus sinaloa sinaloa* 

## Referencies

## Enllaces esternos

* BirdLife International (n'inglés).
Thryothorus ludovicianus

***Thryothorus ludovicianus*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Troglodytidae. Ye l'únicu miembru del xéneru monotípicu ***Thryothorus***.
Ye nativu de Canadá, Estaos Xuníos, Méxicu, Belize, Guatemala y Nicaragua. El so hábitat natural consiste de monte templáu, subtropical y tropical.

## Subespecies
Estrémense les siguientes subespecies:
* *[[Thryothorus ludovicianus burleighi]]*
* *[[Thryothorus ludovicianus lomitensis]]*
* *Thryothorus ludovicianus ludovicianus*
* *[[Thryothorus ludovicianus miamensis]]*

## Referencies

## Enllaces esternos

* animaldiversity.org/ ''Thryothorus ludovicianus'',
Tiaris bicolor

***Tiaris bicolor***, tamién ye una especie d'ave Thraupidae que vive nes Antilles y el norte de Suramérica. Enantes clasificábase na familia Emberizidae.

## Etimoloxía
En llatín *Tiaris* significa «con ornamientu de cabeza» y *bicolor* «de dos colores».

## Descripción
Mide unos 11 cm de llargu. El machu tien la cabeza, el gargüelu, el pechu y el banduyu d'un color negru esllucíu. El llombu ye verde olivar bien escuru. La fema tien l'envés beige-olivaceu y pembaxo abuxáu. Los xuveniles son como la fema pero más opacos. Aliméntase de granes y frutos nel suelu.

## Distribución y hábitat

Alcuéntrase xuntu nes zones costeres de Venezuela, el norte de Colombia, amás de la mayoría de les Antilles. Frecuenta carbes baxes y espesures de vexetación de mariña.

## Reproducción
Añera d'abril a xunu. El nial ye globosu con entrada llateral, o dende embaxo construyíu con payes, fibres, raigones y pelos. La puesta ye de tres güevos blancucios col estremu mayor bien llenu de manches pequeñes.

## Ver tamién
* Aves en Cuba

## Referencies

## Bibliografía
* Garrido, O.H.; Kirkconnell, A. (2000). Birds of Cuba. Helm Field Guides, Londres. 253 pp.

## Enllaces esternos
Thryophilus pleurostictus

***Thryophilus pleurostictus*** tamién conocida como *chivirín barrado* o *Mura rayada*  o *cucarachero ventribarrado*,  ye una especie d'ave paseriforme de la familia Troglodytidae.

## Sinonimia
**Thryothorus pleurostictus*
**Pheugopedius pleurostictus*

## Hábitat
Ye nativu de Costa Rica, El Salvador, Guatemala, Hondures, Nicaragua y Méxicu. El so hábitat natural son el monte tropical y subtropical, manglares y carbes.

## Referencies

## Enllaces esternos
Thryophilus rufalbus

***Thryophilus rufalbus*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Troglodytidae. Anguaño pertenez al xéneru *[[Thryophilus]]*, enantes al xéneru *Thryothorus*.
Ye nativu de Méxicu, Belize, Guatemala, El Salvador, Hondures, Nicaragua, Costa Rica, Panamá, Colombia y Venezuela.

## Hábitat
El so hábitat natural son el monte secu y les árees húmedes abiertes y arbolaes, dende'l nivel del mar hasta los 1.500 m d'altitú.

## Descripción
En permediu mide 15 cm de llargor y pesa 22 g. Plumaxe de les partes cimeres de color castañu acoloratáu ablondu, coles ales y la cola con rayes negres delgaes; mexelles con llinies blanques y negres, llinia ocular llarga y blanca; les partes inferiores son blanques, tiñíes nos llaos y lladrales de marrón abuxao. La subespecie *T. r. minlosi* tien la corona y les partes inferiores tiñíes de gris.

## Alimentación
Aliméntase d'inseutos, arañes y otros invertebraos.

## Reproducción
Constrúi un nial en forma de retorta, con rizomorfos de fungos negros, ramines y raigones, a un altor de 2 a 3 m del suelu, sobre dalgún árbol o palma. La fema pon 3 a 4 güevos de color azul verdosu. La incubación dura dos selmanes y los pitucos abandonen el nial depués d'otres dos selmanes.

## Referencies

## Enllaces esternos
Tiaris olivaceus

***Tiaris olivaceus*** ye una pequeña especie d'ave perteneciente a la familia Thraupidae del orde Passeriformes. Esiste en Méxicu, Centroamérica, norte de Suramérica, Antilles Mayores, y les Islles Caimán. 

## Nomes

En llatín *Tiaris* significa “con ornamientu de cabeza” y *olivaceus* “oliváceo”.

**Tomeguín de la tierra** ye'l so nome en Cuba occidental, y nel oriente del país llámase-y **viudito**.

En Costa Rica conozse como gallín yá que ye una ave bien territorial y engarradiella como un gallu finu d'engarradiella.

## Hábitat
Frecuenta sabanes, carbes, o espesures de maleces n'árees agropecuaries. En Cuba ye común en casi tol país, dende'l nivel del mar hasta elevaciones medianes, y en dellos casos puede atopase inclusive cerca de los asentamientos humanos.

## Descripción
Mide unos 11 cm. Ye verde olivar pol envés y buxu pembaxo. El picu ye gris escuru y los güeyos castaños. El machu tien sobre'l picu y los güeyos a manera de ceyes, dos enllordies mariellu-anaranxao y nel gargüelu una gran mancha del mesmu color. Tien el pechu negru, color que s'espande cola edá. La fema tien les ceyes” y el gargüelu de color mariellu claro, y nun tien el pechu negru sinón gris parduzu. El neñón ye como la fema pero col mariellu de les ceyes y el gargüelu entá más pálidu. Aliméntase de granes gramínees, pequeñes frutes y retueyos.

## Reproducción
Añera a lo llargo de tol añu. El nial ye globosu con entrada llateral, construyíu con payes, fibres, raicillas y pelos. La puesta ye de dos o cuatro güevos blancucios daqué azulosos que nel estremu más gruesu tienen manches moraes y castañes.

## En cautividá

Ye de los páxaros qu'en Cuba más comúnmente cácense pa enxaular. Munchos muerren per caúnu que llogra afaese al cautiverio. Non toos tienen la capacidá d'afaese fácilmente polo que la so discriminación ye entá mayor por cuenta del so cotizáu cantar.

Hai una gran variedá de tipos de cantar dende'l cantar campaniella puru yá casi estinguíu pol so altu valor, campaniella llisu (campaniella con cantar corriente) , cantar timbrado carauterízase por ser un cantar mas metálicu estos cantares que s'atopa nes partes templaes de Centroamérica y el cantar corriente o grillu con una gran variedá dende cantar grueso o finu como s'atopa más que tou nes partes calientes.

## Referencies

*Garrido, O.H.; Kirkconnell, A. (2000). *Birds of Cuba*. Helm Field Guides, Londres. 253 pp.

## Enllaces esternos
Tiaris fuliginosus

***'''Tiaris fuliginosus***, tamién denomináu **espiguero negru**, **pebidal tisnáu**, **tordillo afumáu** o **común**, ye una especie d'ave paseriforme de la familia Thraupidae que vive en Suramérica. Enantes clasificábase dientro de la familia Emberizidae.

## Descripción

El semillerito afumáu mide alredor de 12&nbsp;cm de llargu. El plumaxe de los machos ye de color gris bien escuru práuticamente negru, ente que les femes son de color gris mediu nes partes cimeres que s'esclaria a midida que avérase al banduyu ablancazáu. El so picu ye cónicu y negru en dambos sexos.

## Distribución y hábitat

Les sos poblaciones tán esperdigaes pel norte y este de Suramérica, atopándose n'Arxentina, Bolivia, Brasil, Colombia, Guyana, Paraguái, Trinidá y Tobagu y Venezuela. 

Los sos hábitats naturales son les zones de carba y les escamplaes de los montes hasta los 1500 metros d'altitú.

## Referencies

## Enllaces esternos
Tiaris obscurus

***'''Tiaris obscurus***, tamién conocíu como **pebidal pardu** o **tordillo pardu**, ye una especie d'ave passeriforme de la familia Thraupidae. Esta extrechamente rellacionáu col Pinzón de Darwin.

Pue atopase n'Arxentina, Bolivia, Brasil, Colombia, Ecuador, Paraguái, Perú y Venezuela. El so hábitat natural son les viesques húmedes, viesques montiegues, carbes y árees degradaes.

## Subespecies
Tien cuatro subespecies reconocíes. 
**Tiaris obscurus haplochroma*
**Tiaris obscurus obscurus*
**Tiaris obscurus pacificus*
**Tiaris obscurus pauper*

## Referencies

## Enllaces esternos

* BirdLife Species Factsheet.
Tichodroma muraria

L' ye una pequeña ave que s'atopa al traviés de los montes d'Eurasia, incluyendo los Picos d'Europa, los Pirineos, los Alpes y los montes del Altái. Ye l'únicu miembru del xéneru ***Tichodroma***. Dacuando ye consideráu como únicu miembru de la subfamilia **Tichodromadinae** na familia Sittidae, pero tamién ye separáu como familia independiente **Tichodromadidae** (Del Hoyo *et al*. 2007).

Les aves escontra l'este de Turkmenistán son daqué más escures, y dacuando fueron clasificaes como una raza separada *T. m. nipalensis*.

La llastrina ye de normal non migratoria, pero camuda a altores inferiores mientres l'iviernu, y dacuando analaya más lloñe entá, ente canteres o edificaciones. Aves aisllaes envernaron tan lloñe como n'Inglaterra, y una tamién envernó na Universidá d'Ámsterdam.

Ésta ye una ave de 15,5 a 17 cm de llongura con un plumaxe bien curiosu en carmesí, gris y negru; con vuelu de caparina y xoriles inaccesibles. El so nome común chinu significa ‘flor de roca’.

Na estación reproductiva, el machu puede ser de cutiu estremáu de les femes pol so gargüelu negru, anque les femes tienen dacuando tamién el gargüelu negru en graos variables.

Esta especie ye carismática y bastante mansa, pero difícil de ver nes fasteres de los montes.

Aliméntase d'inseutos y arañes qu'atropa col so llargu picu, y añera en cuévanos predresos, poniendo 4 a 5 güevos blancos rayaos, que son guaraos pola fema. El cantar del machu ye una secuencia de xiblíos.

En vuelu paez una pupa *[[Upupa epops]]* de colores estraños o una caparina xigante, pero engata pelos paredones de piedra como si fuera un mure.

## Nome común

## Referencies

## Bibliografía
* Enciclopedia Virtual de los Vertebrados Españoles. Salvador, A., Morales, M. B. (Eds.). Museo Nacional de Ciencias Naturales, Madrid.
***Del Hoyo**, J.; Elliot, A. & Christie D. (editors). (2007). *Handbook of the Birds of the World.* Volume 12: Picathartes to Tits and Chickadees. *Lynx Edicions.* ISBN 978-84-96553-42-2

## Enllaces esternos
Todirostrum chrysocrotaphum

***Todirostrum chrysocrotaphum*** ye una especie d'ave paseriforme perteneciente al xéneru *[[Todirostrum]]* qu'integra la familia Tyrannidae. Alcuéntrase principalmente al sur de la Cuenca del Amazones de Brasil, tamién na Amazonia de Colombia, Ecuador, Perú y Bolivia; la especie rexistrase en Venezuela. 

## Hábitat
El so hábitats naturales son los montes húmedos subtropicales o tropicales de les tierres baxes, banzaos tropicales o subtropicales y montes antiguos bien degradaos.

## Distribución
La distribución de la Titirijí cejiamarillo ye principalmente na cuenca sur del Amazones, y nel este parte col ríu Amazones, nel sureste, el so algame estendese escontra l'este, incluyendo Ilha de Marajó y la última rexón agües abaxo de tan solo el ríu Tocantins , del sistema del ríu Araguaia-Tocantins. Esta estensión al sureste de la gama termina nel centru (norte) del estáu de Maranhão, na rexón de Badea de São Marcos nel Océanu Atlánticu.

Na cuenca occidental del Amazones, estendese nes rexones del sur de la cuenca del noroeste, y ta llindada pol Ríu Negro que s'estiende a los sos afluentes agües arriba nel centru-sur de Colombia.

## Referencies

## Enllaces esternos
* Photo-Very High Res--(Close-up)(shows "Yellow-brow"); Article; Article for the "Yellow-browed Tody-flycatcher" pbase—*"Birds of Peru"*
Todirostrum cinereum

***Todirostrum cinereum***, tamién denomináu **titirijí lomicenizo**, **espatulilla común** o **mariella** y **mosquerito común**, ye una especie d'ave paseriforme de la familia Tyrannidae que vive en Centru y Suramérica.

## Descripción

El titirijí común ye un páxaru pequeñu cola cabeza proporcionalmente grande y picu negru, llargu y rescto. De picu a cola mide ente 9,5 a 10,2&nbsp;cm, y tien un pesu mediu d'ente 6,5 y 6,8&nbsp;g. La metá cimera de la so cabeza ye negra que se va difuminando a gris escontra la nuca, y el restu de les sos partes cimeros son de color verde olivaceu escuru. Les sos ales son corites y presenten dos llistes marielles al igual que los sos cantos, y la so cola ye negra coles puntes blanques. Los sos partes inferiores son dafechu marielles. Dambos sexos tienen un aspeutu similar, pero los xuveniles tienen la parte cimera de la cabeza abuxada, marques crema nes ales y les partes inferiores más clares.

## Districución y hábitat

Estiéndese dende'l sur de Méxicu hasta'l noroeste de Perú, l'este de Bolivia y el sur de Brasil. El so hábitat natural son les zones arbolaes abiertes como les escamplaes y los márxenes de les selves húmedes, amás de los montes secundarios, anque evita l'interior de les selves trupes. Tamién ye habitual velos nos plantíos arbóreas y los xardinos. Cria dende'l nivel del mar hasta los 1150&nbsp;metros d'altitú, llocalmente hasta los 1500.

## Comportamientu

Xeneralmente reparar a los titirijíes comunes en pareyes, faciendo rápides incursiones o acurriéndose nel aire p'atrapar pequeños artrópodos d'ente la vexetación. De cutiu puédese-y ver cola cola alzada mientres se mueve poles cañes.

Tanto'l machu como la fema encargar de construyir el nial en forma de bolsa con una entrada llateral, suspendíu xeneralmente d'una fina caña o una liana a un altor ente 1 y 5 metros d'altor, anque dacuando pueden llegar a asitialos hasta los 30 metros. La fema guara la puesta, xeneralmente compuesta de dos güevos blancos, mientres 15–16 díes.

## Referencies

## Bibliografía
*  (2005): Foraging behavior of tyrant flycatchers (Aves, Tyrannidae) in Brazil. *Revista Brasileira de Zoologia* **22**(4): 1072–1077.  testu completu en PDF
*  (2003): *Birds of Venezuela*. Christopher Helm, Londres. 
*  (1989): *A guide to the birds of Costa Rica*. Comistock, Ithaca. 

## Enllaces esternos

*Semeyes, videos y soníos del titirijí común n'Internet Bird Collection
* VIREO, Semeya d'alta resolución
Todirostrum maculatum

***Todirostrum maculatum*** ye una especie d'ave de la familia Tyrannidae, que s'atopa en Bolivia, Brasil, Colombia, Ecuador, Guayana francesa, Guyana, Perú, Surinam, Trinidá y Tobagu y Venezuela.

## Hábitat
Vive en bosque de galería y cantos del monte húmedu de l'Amazonia y nes árees urbanes arbolíos axacentes.

## Descripción
Mide ente 9 y 10 cm de llargor. L'iris ye anaranxáu. La cabeza gris ye con delles rayes; el restu de les partes cimeres son acampeza oliva, coles ales negres de cantos mariellos; el gargüelu ye blanca y el restu de les partes inferiores son de color mariellu, pero con estríes negres nel gargüelu, pechu y lladrales. El picu ye llargu y planu.

## Alimentación
Aliméntase d'inseutos.

## Reproducción
La pareya constrúi un nial de forma globular con entrada llateral. La fema pon dos güevos blancos con puntos acolorataos y guarar por 15 a 19 díes. Dambos padres alimenten los pitucos, qu'abandonen el nial dempués de 16 a 21 díes.

## Referencies

## Enllaces esternos

* Spotted Tody-flycatcher photo gallery  *VIREO* Photo-High Res 
* Photo-High Res; *Oiseaux*
* Photo-High Res; Gevlekte schoffelsnavel, Titri *Suriname Birds*
Tityra inquisitor

***Tityra inquisitor*** ye una ave paseriforme de tamañu medianu. Tradicionalmente asitióse na *[[Cotingidae]]* o na familia *[[Tyrannidae]]*, pero les pruebes suxeren que ye meyor en *[[Tityridae]]*, onde agora ya ta asitiáu pola SACC. 

## Sinonimia
**Erator inquisitor*
**Psaris fraserii*

## Distribución
Alcuéntrase n'Arxentina, Belize, Bolivia, Brasil, Colombia, Costa Rica, Ecuador, Guyana Francesa, Guatemala, Guyana, Hondures, Méxicu, Nicaragua, Panamá, Paraguái, Perú, Surinam, Trinidá y Tobagu y Venezuela. 

## Hábitat
El so hábitat natural son los montes húmedos subtropicales o tropicales de tierres baxes y montes antiguos bien degradaos.

## Referencies

* BirdLife International 2004. Tityra inquisitor. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Consultáu'l 22 d'avientu de 2011.
Todirostrum poliocephalum

***Todirostrum poliocephalum*** ye una especie d'ave paseriforme perteneciente al xéneru *[[Todirostrum]]* qu'integra la familia Tyrannidae. Ye endémica de Brasil.

## Descripción
Ave bien pequeña, mide 9&nbsp;a 10&nbsp;cm. L'iris ye mariellu-anaranxáu. Picu en forma d'espátula, como tolos del so xéneru. Recuerda enforma al más llargamente distribuyíu '''titirijí común''' (''Todirostrum cinereum''); exhibe una mancha mariella bien carauterística nel lorum, ye más olivaceu (non solamente gris) nel envés y la cola ye oliva ensin cantos blancos. Pembaxo ye mariellu. Cabeza y corona gris azuláu escuru.

## Distribución y hábitat
Alcuéntrase nel sureste de Brasil, dende'l sureste de Bahia y Minas Gerais escontra'l sur hasta Santa Catarina.
Asocede na Viesca atlántica tanto costera como de faldeos y d'altitú, y en matos mesófiles. Hasta los 1350&nbsp;msnm.

## Comportamientu
Ye bien paecíu al titirijí común, con quien asocede llocalmente en Brasil, pero tiende a ser más florestal. Ye básicamente una ave arborícola, que dacuando baxa abondo; ye animáu, llevanta y ximielga la cola, delles vegaes llevantándose bastante sobre les sos piernes. Anda en pares y xeneralmente nun se xunta a bandaes mistes.

### Alimentación
Aliméntase de pequeños frutos y inseutos que prinda nel aire.

### Reproducción
Constrúi la so nial pendular, un tranzado de 30 cm, colgáu de la punta de les cañes.

### Vocalización
El so cantar ye un curtiu y agudu “chiip, chip-chip”.

## Sistemática
### Descripción orixinal
La especie *T. poliocephalum* describióse per primer vegada pol naturalista alemán Maximilian zu Wied-Neuwied en 1831 sol nome científicu *Todus poliocephalus*; llocalidá tipo «Rio de Janeiro, Brasil».

### Taxonomía
Ye monotípica.
El Comité Brasilanu de Rexistros Ornitolóxicos (CBRO) asitia'l xéneru *[[Todirostrum]]* na familia Rhynchocyclidae Berlepsch, 1907 separada de Tyrannidae.

## Referencies

## Enllaces esternos

* Videos, semeyes y soníos de '''''Todirostrum poliocephalum''''' en The Internet Bird Collection.
* Semeyes y soníos de '''''Todirostrum poliocephalum''''' en Wikiaves.
* Soníos y mapa de distribución de '''''Todirostrum poliocephalum''''' en xeno-canto.
Tolmomyias assimilis

***Tolmomyias assimilis*** o *Picoplano aliamarillo' tamién denomináu *'picu chatu d'ales marielles**, **picoancho aliamarillo** y **piquiplano aliamarillo*', ye una [[especie]] d'[[ave]] [[Passeriformes|paseriforme]] de la [[Familia (bioloxía)|familia]] [[Tyrannidae]] que vive nel sur d'[[América Central]] y [[América del Sur]] 

== Descripción ==
Hai diferencies significatives n'especial el cantar ente les poblaciones al este y al oeste de los [[Andes]] lo que suxer que los dos tipos d'aves tengan de considerase como especies distintes, anque dambes poblaciones tienen aspeutu similar y paécense enforma al [[Tolmomyias sulphurescens|picoplano sulfurosu]]. En tal casu la población al oeste de los [[Andes]] el so [[nome científicu]] camudaría a *T. flavotectus*, ente que la población amazónica caltendría'l nome científicu *T. assimilis''. 

## Distribución y hábitat
Alcuéntrase en Bolivia, Brasil, Colombia, Costa Rica, Ecuador, la Guayana francesa, Guyana, Nicaragua, Panamá, Perú, Surinam, Venezuela.
Vive na selva húmeda al sur d'América Central, y nel Topetó y l'Amazones n'América del Sur. 

## Referencies

## Enllaces esternos
Tityra semifasciata

El **titira amazcaráu** o **puerquito (''Tityra semifasciata'')** ye una ave tropical de la familia Cotingidae (n'ocasiones incluyida dientro de la familia Tityridae) qu'habita dende Méxicu hasta Bolivia y oeste de Brasil.

Ye una ave mediana, robusta, ente 19 y 20 cm. Los machos son de color gris claro, con un antifaz negru alredor de güeyos y na frente. Los güeyos, de la mesma, tán delimitados por un aniellu coloráu (ensin plumes). El picu ye coloráu con negru na punta. Hai plumes negres nes ales y na cola; les pates tamién son negres.

Les femes caltienen el patrón del machu tocantes a aniellu ocular, picu y pates; pero la cara, la corona y la frente son color marrón, lo mesmo que la nuca, el llombu y les bandes.

Vive en zones tropicales y subtropicales, dende'l norte de Méxicu a lo llargo d'América Central hasta'l noroeste de Suramérica. Tamién se reportó na islla de Trinidá.

Llámase-y **puerquito** pol so cantar, similar a los gurníos d'un gochu (*[[Sus scrofa]]*). Aliméntase principalmente d'inseutos.

## Referencies
* Peterson, Roger Tory, y Edward L. Chalif. 2008. *Aves de México*. Guía de campu. Editorial Diana, Méxicu.
* 

## Referencies

## Enllaces esternos
*avibase.bsc-eoc.org/ ''Tityra semifasciata'',
Tolmomyias poliocephalus

***Tolmomyias poliocephalus*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Tyrannidae, que s'atopa en Bolivia, Brasil, Colombia, Ecuador, Guayana francesa, Guyana, Perú, Surinam y Venezuela.

## Hábitat
Vive na soviesca y el nivel mediu de montes húmedos tropicales y subtropicales, per debaxo de los 1.000 m d'altitú.

## Sinonimia
**Rhynchocyclus poliocephalus*

## Descripción
El Picoplano cabecigrís mide 12 a 13&nbsp;cm de llargor. Tien l'envés de color verde oliva amarellentáu, el pileu, nuca y subbigoreras grises. Tien la llista loral y el gargüelu blanques. Los sos partes inferiores son amarellentaes con flacos oliva. Tien les ales negres con barres marielles.

## Alimentación
Aliméntase d'inseutos.

## Reproducción
Constrúi un nial en forma de bolsa a unos 25 m sobre'l suelu, xeneralmente cerca d'un nial d'aviespes. La fema pon dos a tres güevos.

## Referencies
Todirostrum pictum

***'''Todirostrum pictum*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Tyrannidae que vive n'América del Sur.

## Descripción
Mide 9 a 10&nbsp;cm de llargor. La so cabeza ye negra acebache, tien les partes inferiores de color mariellu con llinies negres nel pechu; les partes cimeres verdes con costazos negros y los cantos de les ales mariellos; llistes lorales y pescuezu blancos; l'iris ye de color mariellu llamativu. El picu ye negru.

## Distribución y hábitat

Alcuéntrase en Brasil, Guayana francesa, Guyana, Surinam y Venezuela.

El titirijí pintáu vive nel dosel del cantu  del monte húmedu, escontra los 400&nbsp;m d'altitú.

## Alimentación
Aliméntase d'inseutos alaos. Tamién inclúi frutos na so dieta.

## Reproducción

Constrúi un nial de forma esférica, con una entrada llateral y trasero, que cuelga d'una caña.

## Referencies

## Enllaces esternos
* *VIREO* Photo-High Res
Tolmomyias traylori

***Tolmomyias traylori***, tamién denomináu **picoplano ojiamarillo** (Colombia) ye una especie d'ave paseriforme perteneciente al xéneru *[[Tolmomyias]]* qu'integra la familia Tyrannidae. Ye nativa de la parte oriental de l'Amazonia n'América del Sur.

## Descripción
Mide 13,5&nbsp;cm. L'iris ye anaranxáu maciu. Penriba ye oliváceo, la corona daqué abuxada. Área loral, cubierta de los oyíos, gargüelu y pechu pardu-amarellentáu apagáu, pembaxo ye mariellu maciu. Nengún otru *[[Tolmomyias]]* exhibe'l güeyu anaranxáu y el pescuezo pardacento por alantre. 

## Distribución y hábitat
Distribuyir pol sureste de Colombia (sureste de Putumayo, noroeste d'Amazones), esti d'Ecuador (este de Napo) y nordés de Perú (norte del Ríu Amazones en Loreto).
Habita en montes de várzea tropicales y subtropicales, embaxo de los 300&nbsp;msnm.

## Comportamientu
Distintu de los otros **picoplanos**, abondo comunes, esta especie paez ser más rara, anque non amenazada. Anda solitariu o en pares, usualmente nun se xunta a bandaes mistes; ye más arborícola que'l **picoplano sulfurosu** (*[[Tolmomyias sulphurescens]]*).
### Alimentación
La so dieta consiste d'inseutos.
### Vocalización
El so llamáu más frecuente ye un distintu runfíu “juiiiiizzz-birrrt”, delles vegaes con otres notes runfíu amestaes. El cantar hasta unes 5-7 notes bien enunciaes “zhriiii”.

## Sistemática
### Descripción orixinal
La especie *T. traylori* describióse per primer vegada polos ornitólogos estauxunidenses Thomas Schlunberger y Theodore A. Parker en 1997 sol mesmu nome científicu, qu'homenaxa al ornitólogu Melvin Alvah Traylor Jr.; llocalidá tipo «5 km ESI d'Orán, Loreto, Perú».

### Taxonomía
Les rellaciones dientro del xéneru) son inciertes, dependiendo de completase estudios xenéticos más fondos; aparenta tar más próxima al complexu de taxones *[[Tolmomyias sulphurescens]]*. Ye monotípica. 

## Referencies

## Enllaces esternos

* Videos, semeyes y soníos de '''''Tolmomyias traylori''''' en The Internet Bird Collection.
* Soníos de '''''Tolmomyias traylori''''' en xeno-canto.
Toxorhamphus novaeguineae

***Toxorhamphus novaeguineae*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia *[[Melanocharitidae]]* endémica de Nueva Guinea y les islles cercanes. 

## Distribución y hábitat
Atópase nes selves húmedes tropicales de Nueva Guinea, les islles Aru y Raja Ampat, dambos archipiélagos n'Indonesia.

## Referencies
Toxorhamphus poliopterus

***Toxorhamphus poliopterus*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia *[[Melanocharitidae]]* endémica de Nueva Guinea

## Distribución y hábitat
Alcuéntrase namái na cordal central de la islla de Nueva Guinea, salvo'l so estremu occidental, tantu na zona perteneciente a Indonesia como na de Papúa Nueva Guinea. El so hábitat natural son los montes tropicales montiegos húmedos.

## [[Subespecies]]
Reconócense les siguientes:
**T. p. maximus* Rand, 1941 - oeste y centru de Nueva Guinea. 
**T. p. poliopterus* (Sharpe, 1882) - esti y sureste de Nueva Guinea.

## Referencies

## Enllaces esternos
Toxostoma cinereum

***Toxostoma cinereum*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Mimidae endémica de la península de California, en Méxicu, onde s'atopa dende la punta sur de la península hasta 31°N na mariña oeste y 29°N na mariña este. El so hábitat natural son les zones de carba desértiques.

El cuitlacoche cenicientu mide unos 25&nbsp;cm de llargu. El so plumaxe ye pardu buxu nes partes cimeres ente que les inferiores son blanques chiscaes con llixos triangulares negres, con especialmente densidá nel pechu. Les plumes esteriores de la cola tienen les puntes blanques.

## Bibliografía
* Peterson, Roger Tory & Edward L. Chalif (1973) *A Field Guide to Mexican Birds*, Houghton Mifflin.
* van Perlo, Ber (2006) *A Field Guide to the Birds of Mexico and Central America*, Collins.

## Referencies
Toxostoma curvirostre

***Toxostoma curvirostre*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Mimidae mesma de Méxicu y el sur de los Estaos Xuníos.

Un cuitlacoche adultu mide ente 24 y 29 cm de llargu. La cola ye llarga; el plumaxe de les partes cimeres pardu buxu y nes partes inferiores ye claru. Estremar d'otros cuitlacoches similares pel so picu llargu y curvu, y pola presencia de rayes escures nel pechu claru. El güeyu de los adultos ye anaranxáu o colloráu, ente que los individuos inmaduros tienen los güeyos mariellos.

Ye un habitante común de los desiertos del suroeste d'Estaos Xuníos, dende Arizona hasta Texas. En Méxicu vive dende'l desiertu de Sonora, nos estaos de Sonora y Chihuahua, y la so distribución estendese al sur al traviés de l'altiplanicie Mexicana hasta les zones altes d'Oaxaca. Vive en desiertos y zones semidesérticas, en vexetaciones de carbes, de arbustos y cactus, pero tamién suel presentase nes llendes de los montes y ye un habitante relativamente común en xardinos y parques urbanos de la ciudá de Méxicu.

Aliméntase nel suelu, y la so dieta consiste de pequeños frutos, inseutos, canesba o moluscos. Xeneralmente son aves solitaries, pero pueden alimentase en pareyes y formar grupos alimenticios con otres especies d'aves.

## Referencies

## Bibliografía
* Peterson, Roger Tory, y Edward L. Chalif. 2008. *Aves de México*. Guía de campu. Editorial Diana, Méxicu.

## Enllaces esternos
Toxostoma lecontei

***Toxostoma lecontei*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Mimidae. Distribúise nel suroeste d'Estaos Xuníos y el noroeste de Méxicu. Prefier vivir en desiertos con bien poca vexetación, onde s'entemez colos suelos arenosos. El nome científicu de la especie ta dedicáu al entomólogu d'Estaos Xuníos John Lawrence LeConte.

## Referencies

## Enllaces esternos
Toxostoma longirostre

***'''Toxostoma lonxirostre***, tamién conocíu como **cuitlacoche picu llargu**, ye una especie d'ave paseriforme de la familia Mimidae. Distribúise nel sur de Texas y el nordeste de Méxicu.

## Taxonomía
Hai dos subespecies reconocíes, *T. l. lonxirostre*, acoloratáu brillante na parte cimera, dende'l sureste de San Luis Potosí y el norte de Veracruz al sur, y *T. l. senetti*, más gris percima, dende'l norte de Veracruz.

## Descripción

El cuitlacoche piquilargo ye delgáu y de cola llarga, con un permediu de 26,5 a 29&nbsp;cm de llargor y alredor de 70&nbsp;g de pesu. Los adultos son de color marrón na parte cimera con un tinte acoloratáu más brillosu na grupa y la cola, ye de color ablancazáu na parte inferior con una raya negra en cada llau del gargüelu y rayes negres ​​sobre'l pechu y el banduyu. Tien dos barras pálides nes ales. La cabeza ye de color abuxáu, especialmente na cara. El picu ye negru, abondo llargu y llixeramente curváu escontra baxo, los güeyos son de color naranxa a mariellu.

## Distribución
Distribúise dende'l sur Texas al traviés de Tamaulipas y l'este de Coahuila a lo llargo de l'aguada atlántica de Méxicu al centru de Veracruz. Presentar en llugares con arbustos o carbes de too tipu.

## Comportamientu
Polo xeneral permanez ocultu o cerca del suelu, anque puede cantar dende perchas visibles. Aliméntase sobremanera d'inseutos y frutes, busca inseutos nel suelu dando vueltes energéticamente a les fueyes y otres refugayes.

### Reproducción
El nial, en forma de copa avolumada, ye asitiáu en vexetaciones trupes a baxa o mediu altor, fechu de materiales tales como cañes y yerbes. La fema pon ente 2 y 5 güevos de color blancu azuláu con manches de color marrón acoloratáu y gris o blancu verdosu con diminutes manches marrones.

## Referencies

## Enllaces esternos

*BirdLife International
* Subscription required.
* Includes sound recording and Texas range map.
Toxostoma redivivum

***Toxostoma redivivum*** ye una especie d'ave paseriforme de la familia Mimidae que s'atopa nel hábitat del chaparral de California y Baxa California. Tien costumes similares al *[[Toxostoma crissale|cuitlacoche culirrojo]]* y el *[[Toxostoma lecontei|cuitlacoche pálidu]]*, y suel ser la única especie de *[[Toxostoma]]* na mayor parte de la so llindada área de distribución. Al igual que la mayoría de los sos parientes, escasamente vuela n'espacios abiertos, prefiriendo caltenese ocultu na trupa maleza. Poro, magar ye común en gran parte del so área de distribución, nun ye bono de ver.

## Descripción
Mide cerca de 30 cm de llargor y pesa cerca alredor de 85 gramos, siendo la especie de mimido más grande. Polo xeneral, ye de color marrón. Tien un patrón escuru na mexella y a diferencia de la mayoría del so xéneru, tien güeyos escuros. Aliméntase d'inseutos y pequeños invertebraos.

## Referencies

## Enllaces esternos