open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
চিংৰা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান

**চিংৰা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান** (; ) হৈছে বাংলাদেশৰ উত্তৰ অঞ্চলৰ দিনাজপুৰ জিলাত অৱস্থিত এখন সংৰক্ষিত বনাঞ্চল। স্থানীয়ভাৱে ইয়াক চিংৰা শাল বনাঞ্চল নামেৰে জনা যায়। এই উদ্যানখন দিনাজপুৰ চহৰৰপৰা পথেৰে প্ৰায় ৪০ কিলোমিটাৰ উত্তৰে, আৰু বীৰগঞ্জ উপজিলাৰপৰা ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰত্বত ভোগনগৰ ইউনিয়নত অৱস্থিত। বনাঞ্চলখনৰ মুঠ আয়তন ৩৫৫ হেক্টৰ আৰু ইয়াৰে ৩০৫.৬৯ হেক্টৰ ভূমি ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান (সংৰক্ষণৰ বাবে) হিচাপে নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে। চিংৰা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানখন ডালাগ্ৰাম, চাউলিয়া, চিংৰা, আৰু নৰ্তনদী নামৰ চাৰিখন প্ৰশাসনিক গাঁও-জুৰি বিস্তৃত। ২০১০ চনৰ ১০ অক্টোবৰ তাৰিখে বাংলাদেশৰ বন বিভাগে পৰিৱেশ উন্নয়ন, বন্যপ্ৰাণী সংৰক্ষণ আৰু পৰ্যটনৰ প্ৰসাৰৰ বাবে ইয়াক ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান হিচাপে ঘোষণা কৰিছিল।

চিংৰা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ নৰ্ত নদী মাজেৰে বৈ গৈছে। উদ্যানখনত পৰ্যটকৰ বাবে এটা সৰু অতিথিশালা আৰু দুটা বনভোজস্থলী আছে। শীতকালত দৰ্শনাৰ্থীৰ সংখ্যা যথেষ্ট বৃদ্ধি পায়। চিংৰা শাল বনাঞ্চলৰ জৈৱ-বৈচিত্ৰ্য সংৰক্ষণৰ বাবে এটা সহ-পৰিচালনা সমিতি—স্থানীয় প্ৰতিনিধিৰে গঠিত আৰু আৰ ডি আৰ এছ বাংলাদেশৰদ্বাৰা সমৰ্থিত—ইয়াত সক্ৰিয়ভাৱে কাম কৰি আছে।

## ইতিহাস
১৮৮৫ চনত প্ৰথমে চিংৰা বনাঞ্চল চৰকাৰী ভূমি হিচাপে নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছিল। বাংলাদেশৰ স্বাধীনতাৰ পিছত ১৯৭৪ চনত চৰকাৰী গেজেটত বন বিভাগৰ অধীনলৈ অনা হয়। পিছলৈ ২০১০ চনৰ ১০ অক্টোবৰত উত্তৰ বাংলাদেশৰ আন তিনিখন বনাঞ্চলৰ লগতে ইয়াক ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। সংৰক্ষিত অঞ্চলটোৰ নাম চিংৰা প্ৰশাসনিক অঞ্চলৰ নামেৰে চিংৰা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান ৰখা হয়। স্থানীয়ভাৱে ইয়াক চিংৰা শাল বন বুলিও কোৱা হয়।

## উদ্ভিদকুল আৰু প্ৰাণীকুল

### উদ্ভিদকুল
চিংৰা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানত মূলতঃ পৰ্ণপাতী শাল গছৰ প্ৰাধান্য দেখা যায়। শালৰ উপৰি এই উদ্যানখনত এজাৰ, মালতী, শিলকাৰি, শিমলু, মিঞ্জিৰি, চেগুন, গমাৰী, আকাশমনি, ঘোঁৰা নিম, সোণাৰু, গুটিজাম, শিলিখা, ভোমোৰা, আমলখি, আৰু বিভিন্ন নামহীন গছ-গছনি আৰু লতাও আছে।

### স্তন্যপায়ী প্ৰাণী
এসময়ত এই অৰণ্যত বাঘ, নিলগাই, আৰু অন্যান্য বহুতো বনৰীয়া জন্তুৰ আবাসভূমি আছিল। কিন্তু বনাঞ্চল ধ্বংস আৰু ক্ৰমবৰ্ধমান জনসংখ্যাৰ চাপত এই উদ্যানখনৰ পৰা বহুপ্ৰজাতিৰ বন্যপ্ৰাণী নোহোৱা হৈ গৈছে। বৰ্তমান এই উদ্যানখনত শহাপহু, শিয়াল, সাপ, নেউল আদি প্ৰাণীৰ লগতে বিভিন্ন প্ৰজাতিৰ চৰাই আৰু পোক-পতংগ দেখা পোৱা যায়।

### চৰাই
শগুণ, দেশীয় শুমচা, কাকলোঙা, ব্ৰঞ্জযুক্ত ড্ৰংগো, নীলকণ্ঠী হেঁটুলুকা, গ্ৰেট টিট, লক্ষ্মী ফেঁচা, মাছৰোকা, সেট কপৌ, তিল কপৌ, বাঢ়ৈটোকা, সখিয়তী, বুলবুলি, পাতসিয়া, আৰু ইতা খলি আদি চৰাই এতিয়া ইয়াত দেখা পোৱা যায়।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:বাংলাদেশৰ সংৰক্ষিত অঞ্চল
শ্ৰেণী:বাংলাদেশৰ অৰণ্য
শ্ৰেণী:বাংলাদেশৰ ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান
হ'ৰচ্ গ্ল'ৰী

**হ'ৰচ্ গ্ল'ৰী** ***(Whores' Glory, অৰ্থ: পতিতাৰ মহিমা)*** হ'ল মাইকেল গ্লাওগাৰৰ দ্বাৰা নিৰ্মিত ২০১১ চনৰ এখন ডকুমেণ্টৰী চলচ্চিত্ৰ। ইয়াত থাইলেণ্ড, বাংলাদেশ আৰু মেক্সিকোৰ যৌনকৰ্মী তথা পতিতালয়ৰ জীৱন দেখুওৱা হৈছে।

ছবিখনক স্থানীয়ভাৱে সংজ্ঞায়িত তিনিটা খণ্ডত ভাগ কৰা হৈছে: বেংকক (থাইলেণ্ড), ফৰিদপুৰ (বাংলাদেশ) আৰু ৰেইনোছা (মেক্সিকো)।

প্ৰথম খণ্ডত বেংককৰ ফিচ টেংক নামৰ পতিতালয়ৰ যৌনকৰ্মীসকল দৈনন্দিন কামৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা হৈছে। যৌনকৰ্মীসকলে উজ্জ্বল পোহৰৰ কাঁচৰ কোঠা এটাত বহি থাকে আৰু তেওঁলোকক চিনাক্ত কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা নম্বৰ অনুসৰি ক্লায়েণ্টে বাছি লয়।

দ্বিতীয় খণ্ডত আছে বাংলাদেশৰ ফৰিদপুৰ চহৰৰ চিটি অৱ জয় নামৰ বিশাল পতিতালয়ৰ বিষয়ে। তাত ৬০০ৰ পৰা ৮০০ মহিলাই আৱদ্ধ স্থানত কাম কৰে। এটা দৃশ্যত এগৰাকী মহিলাই আন এগৰাকী মহিলাৰ পৰা যৌনকৰ্মী কিনি ছোৱালীজনীৰ দামৰ ওপৰত হেগলিং কৰে।

তৃতীয় খণ্ডত টেক্সাছৰ সীমান্তৰ ওচৰৰ ৰেইনোছা চহৰত সংঘটিত হোৱা যৌনকৰ্মৰ বজাৰখন দেখুওৱা হৈছে। তাতো মেক্সিকানৰ আন চহৰৰ দৰেই পতিতাবৃত্তিৰ আইনী অঞ্চলসমূহক জোনাছ ডি টলেৰেন্সিয়া (সহনশীল অঞ্চল) বুলি নিৰ্ধাৰণ কৰাটো সাধাৰণ কথা। জ’নাৰ প্ৰৱেশদ্বাৰ বাধাৰে সুৰক্ষিত আৰু আৰক্ষীৰ দ্বাৰা অহৰহ নিৰীক্ষণ কৰা হয়।

## সমালোচনাত্মক সঁহাৰি
সমালোচক আৰু দৰ্শকে গ্লাওগাৰৰ স্ববৰ্ণিত "পতিতাবৃত্তিৰ ওপৰত চিনেমাৰ ট্ৰিপটিক"ৰ প্ৰতি সম্পূৰ্ণ প্ৰশংসাতকৈ অধিক সন্মান জনাই সঁহাৰি জনায়।

RottenTomatoes.com-ত ছবিখনক সমালোচকে ৮৯% ৰেংকিং দিছিল, গড় ৰেটিং আছিল ৭.৫/১০। মেটাক্ৰিটিকত ১০ জন সমালোচকৰ সমালোচনাৰ ভিত্তিত ১০০ টাৰ ভিতৰত ৭৩ টা ওজনযুক্ত গড় স্ক'ৰ লাভ কৰিছে, যিয়ে "সাধাৰণতে অনুকূল পৰ্যালোচনা"ৰ ইংগিত দিয়ে।

“চেলুন”ৰ বাবে এণ্ড্ৰু অ’হেহিৰেই লিখিছে, "চিনেমাখনৰ জোৰক শলাগ লৈছিল যে গ্লাওগাৰে লগ পোৱা মহিলাসকলক... যৌন আৰু অৰ্থনৈতিক শোষণৰ ব্যৱস্থাৰ সন্মুখতো তেওঁলোকে প্ৰতিহত কৰিব নোৱাৰা (বা অন্ততঃ নকৰে) প্ৰত্যাহ্বানমূলকভাৱে ব্যক্তিগত হৈয়েই থাকে।" একেদৰে নিউয়ৰ্ক টাইমছৰ ষ্টিফেন হোল্ডেন, আৰু ৱাশ্বিংটন পোষ্টৰ মাইকেল অ'চুলিভানে, ছবিখনে সন্মুখীন হোৱা যৌনকৰ্মীসকলৰ প্ৰতি ইয়াৰ বিচাৰহীন স্থিতিৰ বাবে প্ৰশংসা কৰে।

শেষত সমালোচকসকলে গ্লাওগাৰক “হ'ৰচ্ গ্ল'ৰী”ৰ শ্বুটিঙৰ ক্ষেত্ৰত দিয়া উল্লেখযোগ্য পৰিমাণৰ প্ৰৱেশ আৰু তেওঁ গ্ৰহণ কৰা হেণ্ডছ অফ পদ্ধতি দুয়োটাকে প্ৰশংসা কৰা যেন লাগিল। কথন বা ধাৰাভাষ্যৰ সহায় অবিহনে ছবিখনে নিজকে দৰ্শকৰ সন্মুখত উপস্থাপন কৰে ।

## বঁটা
* ভেনিচ চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ ২০১১: অৰিজ’ন্টি বিশেষ জুৰী বঁটা
* অষ্ট্ৰিয়ান চলচ্চিত্ৰ বঁটা ২০১২: শ্ৰেষ্ঠ তথ্যচিত্ৰ আৰু শ্ৰেষ্ঠ চিনেমাট’গ্ৰাফীৰ বাবে

## বাহ্যিক সংযোগ
* 

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:তথ্যচিত্ৰ
শ্ৰেণী:পতিতাবৃত্তি
শ্ৰেণী:বাংলাদেশৰ নিষিদ্ধ অঞ্চল
শ্ৰেণী:থাইলেণ্ড
অগস্ত্য হ্ৰদ

**অগস্ত্য হ্ৰদ** (যাক কেতিয়াবা **অগস্থ্য হ্ৰদ** বা **বাতাপী হ্ৰদ** নামেও লিখা হয়) দক্ষিণ ভাৰতৰ কৰ্ণাটকৰ বাদামীস্থিত এটা  কৃত্ৰিম হ্ৰদ। ইয়াক জনপ্ৰিয় ভ্ৰমণ স্থান বুলি গণ্য কৰা হয়, কিয়নো ইয়াৰ ওপৰতেই বাদামী গুহামন্দিৰ অৱস্থিত। ‘বাতাপী হ্ৰদ’ নামটো আহিছে বাদামীৰ প্ৰাচীন নাম বাতাপীৰপৰা।

## পৱিত্ৰতা
হিন্দুধৰ্ম অনুসৰি, অগস্ত্য মুণিয়ে এই হ্ৰদ সৃষ্টি কৰিছিল বুলি ধাৰণা আছে, সেয়ে এই নামটো ৰখা হৈছিল। তেওঁ ধৰ্মৰ এজন অতি বখত পূজ্য ঋষি।

মহাভাৰতত অগস্ত্য মুণিৰ বিষয়ে বহু ঠাইত উল্লেখ আছে, য’ত হ্ৰদটোৰ কথা উল্লেখ কৰি‌ কৈছে:

‘‘আগ্নিৰ ফল’’ৰ অৰ্থ সুনিৰ্দিষ্টভাৱে জনোৱা হোৱা নাই। 

ঋষি অগস্ত্যৰদ্বাৰা সৃষ্টি হৈছে বুলি মান্যতাৰ ফলত হ্ৰদৰ পানীক পৱিত্ৰ বুলি গণ্য কৰা হয়। সেইবাবে ইয়াক সাধাৰণতে কাপোৰ ধোৱা কাৰ্যত ব্যৱহাৰ কৰা দেখা যায়।

## গঠন

হ্ৰদটোৰ চৌফালেই বাদামী গাৰ্ভ গুহা অৱস্থিত। ইয়াৰ পূব পাৰত ভূটানাথা মন্দিৰৰ সমষ্টি অৱস্থিত। বাদামীৰ অধিকাংশ মন্দিৰেই এই হ্ৰদটোৰ কাষ বা পৰিৱেষ্টনত অৱস্থিত।

হ্ৰদটো ভ্ৰমণ আকৰ্ষণ ৰূপেও বিশেষভাবে পৰিচিত, কিয়নো ইয়াৰ ওপৰেদিয়ে গুহামন্দিৰসমূহৰ দৰ্শন সহজলভ্য।

### নিৰ্মাণ পদ্ধতি
হ্ৰদটো কেনেদৰে নিৰ্মিত হৈছিল সেই বিষয়ে সুনিৰ্দিষ্ট তথ্য নাই, কিয়নো ইয়াৰ নিৰ্মাণ সম্পৰ্কে উল্লেখযোগ্য নথি-পত্ৰ পোৱা হোৱা নাই, যদিও ইয়াক মানৱসৃষ্ট হ্ৰদ বুলি সুনিশ্চিত।

এটা উৎস অনুসৰি বাদামীৰ পূবদিশত দুটা পৰ্বতশ্ৰেণীৰ মাজত এটা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰি এক বৃহৎ জলাশয় সাজি চহৰখনক পানী যোগান দিয়া হৈছিল।

ধাৰ্মিক বিশ্বাস অনুসৰি, ওপৰত উল্লেখ কৰাৰ দৰে এই হ্ৰদ অগস্ত্য ঋষিয়ে সৃষ্টি কৰিছিল বুলি কোৱা হয়।

ইনক্ৰেডিব্‌ল ইণ্ডিয়া নামৰ ভাৰত চৰকাৰৰ পৰ্যটন-মাধ্যমে কৈছে যে হ্ৰদটো বাদামীক পানী যোগান ধৰিবলৈ এটা কৌশলগত জলসংগ্ৰহস্থল হিচাপে নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।

### নিৰ্মাণ কাল
হ্ৰদটো কেতিয়া নিৰ্মিত হৈছিল সেই বিষয়ে মতানৈক্য আছে। কিছুমান উৎসই ইয়াক ৫ম শতিকাৰ সময়ছোৱাত ৰাখিছে, আন কিছুমানে ৬ষ্ঠ বা ৭ম শতিকাত বুলি উল্লেখ কৰিছে।

ইনক্ৰেডিব্‌ল ইণ্ডিয়াই হ্ৰদটো ৭ম শতিকাত নিৰ্মাণ হৈছিল বুলি দাবী কৰে।

## বানপানী
২০২২ চনৰ ছেপ্তেম্বৰ মাহত হোৱা অধিক বৰষুণৰ ফলত, অন্যান্য নদী–হ্ৰদৰ সৈতে অগস্থ্য হ্ৰদো প্লাৱিত হৈছিল, যাৰ ফলত বাদামী গুহামন্দিৰসমূহ ক্ষতিগ্ৰস্ত হয়।

## তথ্যসূত্ৰ
বিজয় গিৰি

**ৰাজা বিজয় গিৰি** আছিল চাকমা চক্ৰৰ ১৫সংখ্যক চাকমা ৰজা। তেওঁৰ পিতৃ ১৪ নং চাকমা ৰজা সম্বুদ্ধই কৈশোৰ অৱস্থাতহে তেওঁক যুৱৰাজ (মুকুট ৰাজকুমাৰ) হিচাপে মনোনীত কৰি ৰাজকৰ্ম আৰু সামৰিক পৰিচালনাৰ প্ৰাথমিক শিক্ষা দিয়াইছিল। বিজয় গিৰিৰ এজন সৰু ভক্তিশীল ভাই আছিল — ৰাজকুমাৰ উদয় গিৰি — যিয়ে আগলৈ গৈ সিংহাসন অধিকাৰ কৰিবলৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা গ্ৰহণ কৰে। চাকমা মৌখিক ঐতিহ্য অনুসৰি সেই সময়ছোৱাত ৰাজ্যখন সামাজিক আৰু ভৌগোলিকভাৱে সম্প্ৰসাৰণৰ সন্ধিক্ষণত আছিল, আৰু বিজয় গিৰিকেই সেই পৰিৱৰ্তনৰে মুখ্য মুখ হিচাপে ধৰি দেখা হয়। 

ঐতিহাসিক অনুমাণিকতা অনুসৰি বিজয় গিৰিয়ে খ্ৰীষ্টীয় সপ্তম শতিকাৰ সময়ছোৱাত জীৱন-যাপন কৰিছিল। ৰাজকীয় সামৰিক অভিযানেৰে নিজৰ সক্ষমতা প্ৰতিষ্ঠাৰ উদ্দেশ্যে তেওঁ তেৱা নদী পাৰ হৈ সাতটা চামু বা প্ৰায় ২৬,০০০ সৈন্যৰ সৈতে জলপথেৰে ছয় দিন যাত্ৰা কৰি কলাবাঘা অঞ্চলত প্ৰৱেশ কৰিছিল। এই বৃহৎ অভিযানৰ নেতৃত্বত আছিল চাকমা ৰাষ্ট্ৰীয় সেনাবাহিনীৰ প্ৰধান সেনাধ্যক্ষ জেনেৰেল ৰাধা মোহন খিছাই, যিয়ে নিজেই যুদ্ধক্ষেত্ৰত সৈন্যসকলে আগুৱাই লৈ গৈছিল। কয়েকদিনীয়া যুদ্ধৰ ফলত তেওঁলোক টেকনাফ, ইণ্ডাং পাহাৰ আৰু কৃন্দাং পাহাৰ অঞ্চল দখল কৰিবলৈ সক্ষম হয়। এই বিজয়ক চাকমা চক্ৰৰ সামৰিক ইতিহাসত উল্লেখযোগ্য মাইলফলক হিচাপে গণ্য কৰা হয়। লগতে এই অভিযানই সেই সময়ৰ স্থানীয় আঞ্চলিক ৰাজনৈতিক সমীকৰণো সলনি কৰি চাকমা শাসনৰ প্ৰভাৱ দক্ষিণ-পূৱ দিশলৈ বিস্তৃত কৰি তোলে। 

অভিযান চলি থাকোঁতেই বিজয় গিৰিয়ে সংবাদ পায় যে ৰাজা সম্বুদ্ধৰ মৃত্যু ঘটিছে আৰু উদয় গিৰীয়ে সিংহাসন দখল কৰিছে। ঘৰুৱা সংঘাত আৰু সম্ভাৱ্য ৰক্তক্ষয় এড়াবৰ বাবে তেওঁ নিজ ৰাজ্যলৈ উভতি নাযায় আৰু সদ্য-বিজয়ী ভূ-খণ্ডতেই থকাৰ সিদ্ধান্ত লয়। তেওঁৰ সৈতে থকা সৈন্যবাহিনীৰ উল্লেখযোগ্য অংশেও নিজৰ আনুগত্য দেখুৱাই তাতেই স্থায়ী হয়। বৰ্তমানৰ আৰাকান বা ৰাখাইন এলেকাৰ “আৰি” মহিলাসকলক বিবাহ কৰি তেওঁলোক সমাজ-সংস্কৃতিত মিলি পৰে। বহু গৱেষকৰ মতে এই অভিবাসন আৰু মিশ্ৰণৰ ফলস্বৰূপেই তানচাংয়া আৰু দৈংনেট জাতিগোষ্ঠীৰ জন্ম হয়, যিয়ে নিজক উদয় গিৰি আৰু চম্পকনগৰ-কেন্দ্ৰিক প্ৰাচীন চাকমা ৰাজবংশৰ বংশধৰ বুলি মানে। সাম্প্ৰতিক নৃতাত্ত্বিক গৱেষণাতো এই মিশ্ৰণৰ ভাষাগত আৰু সাংস্কৃতিক প্ৰভাৱৰ উল্লেখ পোৱা যায়। 

বিজয় গিৰিক লৈ ৰেয়াং জনগোষ্ঠী আৰু চাকমাৰ মাজত এক প্ৰাচীন মতভেদো আছে। ৰেয়াং উপাখ্যান অনুসৰি বিজয় গিৰি মাণিক্য বংশৰ শৌৰ্য্যশালী সেনাপতি আছিল আৰু তেওঁৰ যুদ্ধ কুকি ৰাজ্যৰ বিৰুদ্ধে সংঘটিত হৈছিল। কিন্তু চাকমা পৰম্পৰাগত ইতিহাসৰ মতে বিজয় গিৰি চাকমা ৰাজা সম্বুদ্ধৰ জ্যেষ্ঠ পুত্ৰ আৰু বৈধ উত্তৰাধিকাৰী আছিল। এই মতভেদক লৈ সাম্প্ৰতিক গৱেষণাতো বিচাৰ-বিবেচনা অব্যাহত আছে। ইতিহাসবিদসকলৰ মতে লিখিত দলিলৰ অভাৱ আৰু মৌখিক ইতিহাসৰ বিভিন্ন ৰূপই এই বিতৰ্কক এতিয়াও অমীমাংসিত কৰি ৰাখিছে। 

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:বাংলাদেশৰ ইতিহাস
শ্ৰেণী:চাকমা জনগোষ্ঠী
কালি নদী

**কালি নদী**  বা **কালী নদী** ভাৰতৰ কৰ্ণাটক ৰাজ্যৰ উত্তৰ কানাড়া জিলাৰ মাজেৰে বৈ যোৱা এখন নদী।  উত্তৰ কানাড়া জিলাৰ এখন সৰু গাঁও কুশাৱলীৰ সমীপত নদীখন ওপৰলৈ উঠিছে। উত্তৰ কানাড়া জিলাৰ প্ৰায় চাৰি লাখ লোকৰ জীৱনৰেখা হিচাপে পৰিগণিত হোৱা এই নদীখনে কাৰৱাৰ উপকূলৰ মাছমৰীয়াকে ধৰি লাখ লাখ লোকৰ জীৱিকাৰ বাবে সহায় কৰে।
এই নদীৰ সিপাৰে বিদ্যুৎ উৎপাদনৰ বাবে বহু মথাউৰি নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। কালি নদীৰ সিপাৰে নিৰ্মাণ কৰা এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ মথাউৰি হৈছে গণেশগুডীত থকা সুপা বান্ধ। এই নদীখন আৰব সাগৰৰ লগত সংযুক্ত হোৱাৰ আগতে ১৮৪ কিলোমিটাৰ দূৰত্ব অতিক্ৰম কৰে।

উল্লেখযোগ্য আৰু চিত্ৰময় সদাশিৱগাদ দুৰ্গ এতিয়া নদী আৰু আৰব সাগৰৰ সংগমৰ ওপৰত নিৰ্মাণ কৰা উপকূলীয় ঘাইপথ কালি নদী দলঙৰ কাষত অৱস্থিত এক জনপ্ৰিয় পৰ্যটন স্থলী।

ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথ ১৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথ কালি নদীৰ ওপৰেৰে কালি দলং পাৰ হৈ যায়, আৰু এই পথটোৱে সদাশিৱগাড গ্ৰেনাইট শিলৰ পাহাৰবোৰ কাটি কৰ্ণাটকক গোৱাৰ সৈতে সংযোগ কৰে।

২০১৯ চনৰ আগষ্ট মাহত অঞ্চলটোত হোৱা প্ৰবল বৰষুণৰ ফলত বানপানীৰ সৃষ্টি হৈছিল, যাৰ ফলত প্ৰাণ আৰু সা-সম্পত্তিৰ ক্ষতি হৈছিল। তলৰ অঞ্চলত অত্যধিক পানী এৰি দিয়াৰ ফলত বানপানীৰ সৃষ্টি হয়। বহু লোকে ঘৰ-দুৱাৰ হেৰুৱাই চৰকাৰে প্ৰদান কৰা পুনৰ্বাসন সেৱাত যোগদান কৰিবলৈ বাধ্য হয়।

## উৎপত্তি
কালি নদীৰ উৎপত্তি জয়দা তালুকৰ কুশাৱলী গাঁৱৰ ওচৰত, ১৫°১৪′৫৬′′উত্তৰ ০৭৪°১৭′৫৮′′পূব, ২০১১ লোকপিয়ল পশ্চিম ঘাটত গাঁৱৰ সংকেত ৬০২৬৬৪,  আৰু ই পূব দিশলৈ বৈ যায় সুপা বান্ধ জলাশয়ত, য'ত ই বাওঁফালৰ পৰা (উত্তৰ) পাণ্ড্ৰি নদীৰ সংযোগ ঘটে। কুৰাণ্ডীৰ ওচৰৰ চুপা বান্ধত কালি ওলাই যায় তাৰ পিছত পূব দিশলৈ ডাণ্ডেলি অভিমুখে বৈ যায়। ডাণ্ডেলিৰ পৰা দক্ষিণে পাৰ হৈ কালি নদী দক্ষিণ-পূব দিশলৈ বোমানাল্লী জলাশয়ত বৈ যায়, বান্ধৰ পৰা ওলাই আহি সোঁফালে (দক্ষিণ) কেগডাল আৰু বাওঁফালে (উত্তৰ) বোম্মানাল্লী  গাঁৱৰ মাজত পূব দিশলৈ বৈ যায়।
বোম্মানাল্লী গাঁৱৰ পিছত কালি দক্ষিণ দিশলৈ ঘূৰি ১৫°০৫′২১′′উত্তৰ ০৭৪°৪৩′৫৭′′পূবত বাওঁফালৰ পৰা (পশ্চিম) টাট্টিহাল্লা নদীৰ সংযোগ ঘটে। নিয়ন্ত্ৰক আৰু সুৰংগ ভাগৱতীত আছে। সেই সময়ত কালি পশ্চিমলৈ ঘূৰি এটা গৰ্জৰ মাজেৰে বৈ যায় যিটো চাইকছ পইণ্টৰ তলৰ সাথোডি জলপ্ৰপাতত শেষ হয়। তাৰ পিছত কালিক সোঁফালৰ পৰা (উত্তৰ) ১৫°০৩′৫২′′উত্তৰ ০৭৪°৩৬′১৭′′পূবত কানেৰী নদীৰ সংযোগ ঘটে আৰু দক্ষিণ-দক্ষিণ-পশ্চিম দিশলৈ বৈ গৈ কোদাছালি জলাশয়ত সোমাই পৰে। সেই জলাশয়টো এৰি কালি নদীখন পশ্চিম দিশলৈ বৈ যায় আৰু সোঁফালৰ পৰা (উত্তৰ দিশৰ পৰা) ৱুকি হাল্লাই সংযোগ কৰে। য'ৰ পৰা ই দক্ষিণ-পশ্চিমে কাদ্ৰা জলাশয়লৈ বৈ যায় আৰু কাদ্ৰাৰ বান্ধৰ ঠিক তলত থানা হাল্লাই যোগ কৰে। কাদ্ৰাৰ পৰা কালি জলাশয়ৰ মাজেৰে পশ্চিম দিশলৈ বৈ গৈ কাৰৱাৰ চহৰৰ ওচৰত আৰব সাগৰৰ লগত মিলি যায়। এই নদীখন সম্পূৰ্ণৰূপে উত্তৰ কানাড়া জিলাৰ মাজেৰে বৈ গৈছে।

## টেলিভিছনৰ মনোৰঞ্জন
* ৰিয়েল টিভিৰ ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ ৰিয়েলিটি শ্ব', সৰকাৰ কি দুনিয়াৰ দৃশ্যগ্ৰহণ কৰা হৈছিল কাৰৱাৰৰ সমীপৰ সিদ্দাৰৰ কালি নদীৰে আগুৰি থকা এটা দ্বীপ আম্বে জগৰ ওচৰৰ আম দ্বীপত।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ নদী
নীলাক্ষী সিং

**নীলাক্ষী সিং**   হিন্দী ভাষাৰ এগৰাকী ভাৰতীয় ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পকাৰ। তেওঁ সাহিত্য অকাডেমীৰ সোণালী জয়ন্তী যুৱ লেখক বঁটা, বছৰৰ কলিংগ বুক বঁটা ২০২১, ভেলী অৱ ৱৰ্ডছ বঁটা ২০২২, কথা বঁটা, কে এল এফৰ বছৰৰ কিতাপৰ বঁটা ২০২১, আৰু ছেতু পাণ্ডুলিপি সন্মান লাভ কৰে। 

## কেৰিয়াৰ
১৯৭৮ চনৰ ১৭ মাৰ্চত বিহাৰৰ হাজীপুৰত জন্মগ্ৰহণ কৰা নীলাক্ষী সিঙে ১৯৯৮ চনত বেনাৰস হিন্দু বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা অৰ্থনীতিত স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে। ২০০২ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ষ্টেট বেংকৰ কৰ্মচাৰী।

নীলাক্ষী সিঙৰ চুটিগল্প সংকলন "পৰিন্দে কা ইন্তেজাৰ সা কুচ্চ" আৰু "জিংকি মুথহিয়ন মে সুৰখ থা"ক সাহিত্য সমালোচকসকলে প্ৰশংসা কৰিছে। তেওঁৰ পৰিন্দে সংকলনৰ শিৰোনাম কাহিনীটো সমসাময়িক ভাৰতীয় সাহিত্যত এক ধ্ৰুপদী কাহিনী হিচাপে থিয় দিছে। তেওঁৰ শেহতীয়া উপন্যাস খেলা ইয়াৰ শক্তিশালী আখ্যান আৰু ভাষাৰ বাবে প্ৰশংসা লাভ কৰিছে। ক্ষমতাৰ গাঁথনি, তেলৰ ৰাজনীতি, আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংঘাত, আৰু সৰ্বোপৰি এজন সাধাৰণ ব্যক্তিৰ প্ৰতিৰোধৰ ছাঁৰ মানচিত্ৰ নিৰ্মাণ এই উপন্যাসখনত। খেলাই ২০২১ চনত অ’ পি মালভিয়া ভাৰতী দেৱী সন্মান, ২০২১ চনত কে এল এফ বুক বঁটা, আৰু ২০২২ চনত ভেলী অৱ ৱৰ্ডছ বঁটা লাভ কৰে।
তেওঁৰ অকল্পনীয় শিৰোনাম "হুকুম দেশ কা ইক্কা খোটা" ২০২২ চনৰ প্ৰথম ছেতু পাণ্ডুলিপি সন্মান লাভ কৰে।  তেওঁৰ শেহতীয়া গ্ৰন্থ "বৰফ মহল" নৰৱেৰ লেখক টাৰ্জেই ভেছাছৰ "দ্য আইচ পেলেচ (নাইন'ৰ্স্ক: ইছ-স্লটেট)" উপন্যাসৰ হিন্দী অনুবাদ (প্ৰথম প্ৰকাশ ১৯৬৩ চনত)।

নীলাক্ষী জাপানৰ এন এইচ কেৰ দ্বাৰা নিৰ্মিত শ্বেতা মাৰ্চেণ্টৰ পৰিচালনাত নিৰ্মিত "থ্ৰু দ্য আইজ অৱ ৱৰ্ডছ" তথ্যচিত্ৰৰ মূল নায়িকা আছিল।

## প্ৰকাশনসমূহ
### গল্প সংকলন
* 
* 
* 
* 
* 
* 
### উপন্যাস
* শুদ্ধিপাত্ৰ। নতুন দিল্লীঃ ভাৰতীয় জ্ঞানপীঠ। ২০০৮ চনত আই এছ বি এন ৯৭৮-৮১-২৬৩-১৬৩২-৮।
* শুদ্ধিপাত্ৰ। নতুন দিল্লী: ছেতু প্ৰকাশন প্ৰাইভেট লিমিটেড ২০২২।আই এছ বি এন ৯৭৮-৯৩-৯৩৭৫৮-২২-৪।
* নিজৰ সময়ৰ আগৰ বুলি বিবেচিত তাইৰ প্ৰথমখন উপন্যাস ‘শুদ্ধিপাত্ৰ’, তিনিটা প্ৰজন্মৰ মাজত ৰেখা বৈ যোৱা এখন ব্যাপক, মনোমোহা পঠন।
* খেলা। নতুন দিল্লী: ছেতু প্ৰকাশন প্ৰাইভেট লিমিটেড ২০২১।আই এছ বি এন ৯৭৮-৯৩-৮৯৮৩০-৫৭-৬।
ক্ষমতাৰ গাঁথনি, তেলৰ ৰাজনীতি, আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংঘাত, ধৰ্ম আৰু সৰ্বোপৰি এজন সাধাৰণ ব্যক্তিৰ প্ৰতিৰোধৰ ছাঁ আদি বিষয়বস্তুৰে তেওঁৰ শেহতীয়া উপন্যাস "খেলা" সাহিত্যিক কল্পকাহিনী। এইখন এখন অভিযান আৰু তাৰ পৰাই গজি উঠা এটা অলৌকিকতাৰ বিষয়ে লিখা কিতাপ। সময়ৰ পৰীক্ষা সহ্য কৰা এক গীতিময় ৰচনা।
### অকল্পনীয়
* হুকুম দেশ কা ইক্কা খোটা। নতুন দিল্লী: ছেতু প্ৰকাশন প্ৰাইভেট লিমিটেড ২০২৩। আই এছ বি এন ৯৭৮-৯৩-৯৫১৬০-৮৯-৬। এই গ্ৰন্থখনত আত্মজীৱনী আৰু স্মৃতিগ্ৰন্থৰ লেখ-জোখৰ লগতে বিশেষ ধৰণৰ ঔপন্যাসিক দিশৰ ছাঁও আছে। এই অকল্পনীয় শিৰোনামে ধাৰাটোৰ গতানুগতিকভাৱে স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত সীমা অতিক্ৰম কৰে।
### অনুবাদ
* বৰফ মহল। নতুন দিল্লী: ছেতু প্ৰকাশন প্ৰাইভেট লিমিটেড ২০২৪।আই এছ বি এন ৯৭৮-৮১-১৯৮৯৯-২৬-৫। সিঙে নৰৱেৰ লেখক টাৰ্জেই ভেছাছৰ দ্য আইচ পেলেচ হিন্দীলৈ অনুবাদ কৰিছে।

## পুৰস্কাৰ
* ২০২২ – ভেলী অৱ ৱৰ্ডছ বঁটা ২০২২- খেলা উপন্যাস
* ২০২২ – সেতু পাণ্ডুলিপি সন্মান
* ২০২১ – কলিংগা বছৰৰ কিতাপৰ বঁটা ২০২১- খেলা উপন্যাস
* ২০২১ – অধ্যাপক অ’ পি মালৱিয়া আৰু ভাৰতী দেৱী সন্মান ২০২১- খেলা উপন্যাস 
* ২০০৫ – ভাৰতীয় ভাষা পৰিষদ যুৱপুৰস্কাৰ
* ২০০৪ – কথা বঁটা
* ২০০৪ – সাহিত্য অকাডেমীৰ সোণালী জয়ন্তী যুৱ লেখক বঁটা
* ২০০২ – ৰমাকান্ত স্মৃতিপুৰস্কাৰ

## অনুবাদসমূহ
তেওঁৰ গল্প বহু ভাৰতীয় ভাষাত অনুবাদ কৰি পঢ়া হয়, আৰু তেওঁৰ গল্পৰ অনুবাদ ইংৰাজী  আৰু জাৰ্মান ভাষাৰ সংকলনত উপলব্ধ।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:লেখিকা
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি
বিনয় পাঠক

**বিনয় পাঠক** ( ; জন্ম: ২৭ জুলাই ১৯৬৮) এজন ভাৰতীয় থিয়েটাৰশিল্পী আৰু চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা। তেওঁ *খোছলা কা ঘোছলা, ভেজা ফ্ৰাই, আইলেণ্ড চিটি* আৰু *জনী গদ্দাৰ*কে ধৰি বহু ছবিত অভিনয় কৰিছে৷ ইয়াৰ লগতে তেওঁ *জিছম, ৰব নে বনা দি জোড়ি আৰু মাই নেম ইজ খান* আদি ছবিত সহযোগী চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছে৷

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন
১৯৬৮ চনৰ ২৭ জুলাইত ভাৰতৰ বিহাৰৰ ভোজপুৰ জিলাত পাঠকে জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল। তেওঁৰ প্ৰাথমিক শৈশৱ ধানবাদত কটায় কাৰণ তেওঁৰ পিতৃয়ে তাত আৰক্ষী বিভাগত পদবী আছিল। ১৯৮২ চনলৈকে তেওঁ ৰাঁচীৰ বিকাশ বিদ্যালয়ত বৰ্ডিং স্কুলত পঢ়িছিল। এলাহাবাদ বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰাৰ পিছত তেওঁ উচ্চ শিক্ষাৰ বাবে আমেৰিকালৈ গুচি যায়। তেওঁৰ ষ্ট’নী ব্ৰুক বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বিএফএ কাৰ্যসূচী গুৰুসকলৰ ভিতৰত হয়তো মুখ্য আছিল ফাৰ্লি ৰিচমণ্ড, যিয়ে তেওঁক ১৯৯৫ চনত ভাৰত, হিন্দী থিয়েটাৰ আৰু চলচ্চিত্ৰলৈ ঘূৰি আহিবলৈ আহ্বান জনাইছিল।

## কৰ্মজীৱন
নিউয়ৰ্কৰ ষ্টেট ইউনিভাৰ্চিটিত ষ্ট'নি ব্ৰুকত বিনয় পাঠকে একাধিক অভিনয়ত ভূমিকা পালন কৰিছিল ৷ তাৰে ভিতৰত আছিল ফাৰ্লি ৰিচমণ্ডৰ পৰিচালনাত আৰু বিনয় পাঠক, ভিনচেণ্ট ডেলি, গেৰী কছগ্ৰ'ভ, এলিছন ষ্টিল, জন ৰক, জেকলিন মেকাৰিঅ', চাইমন, আৰু ডিমিট্ৰি অভিনয় কৰা চাইলেন্স দ্য ক'ৰ্ট ইজ ইন চেচন। ১৯৯৯ চনত তেওঁ টেলিভিছন ধাৰাবাহিক *হিপ হিপ হুৰে*ত ভিনিৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰে। তেওঁ *দাসৱিদানিয়া* ছবিও নিৰ্মাণ কৰিছিল, য'ত এজন সাধাৰণ মানুহে মৃত্যুৰ আগতে বিদায় লোৱাৰ কাহিনী বৰ্ণনা কৰা হৈছিল।

তেওঁৰ ভাল বন্ধু ৰণবীৰ শ্ব’ৰেৰ সৈতে ‘OYE’ নামৰ শ্ব’টোত ঘোষক হিচাপে কাম কৰিছিল। তেওঁলোকে একেলগে 'ৰণবীৰ বিনয় ঔৰ কৌন?' টক শ্ব' আয়োজন কৰাৰ লগতে 'হাউছ এৰেষ্ট','দুনিয়া গ'ল হেইন' আৰু 'ক্ৰিকেট ক্ৰেজি' হষ্ট কৰিছিল। বন্ধু ৰণবীৰ, সুৰেশ মেনন, আৰু গৌৰৱ গেৰাৰ সৈতেও তেওঁ গেগ ভিত্তিক অনুষ্ঠান ‘দ্য গ্ৰেট ইণ্ডিয়ান কমেডী শ্ব’’ৰ অংশ হিচাপে কাম কৰিছিল।

পাঠকে কানাডাৰ শিখ সম্প্ৰদায়ক লৈ  টিভিৰ বাবে নিৰ্মিত চিনেমা *মাৰ্ডাৰ আনভেইলড (২০০৫)*ত পৰিদৰ্শক গুৰপাল বাদাছৰ চৰিত্ৰত সৰু চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল। পাঠকে জনী গদ্দাৰ, আজা নাচলে , খোয়া খোয়া চান্দ আৰু ৰাব নে বানা দি জোড়ি চিনেমাত অভিনয় কৰিছিল।

পৃতীশ নন্দী কমিউনিকেশ্যনৰ দ্বাৰা প্ৰযোজিত তেওঁৰ পৰৱৰ্তী ছবি *ৰাত গয় বাত গাই*, ২০০৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ভাৰতত মুক্তি পায়।

তেওঁ *অন্তৰ্দ্বন্দ্ব* ছবিত অভিনয় কৰিছিল।

## ব্যক্তিগত জীৱন
বিনয় পাঠকৰ পত্নী হৈছে সোণিকা ছাহায়৷ দম্পতীটোৰ দুগৰাকী কন্যা - বসুধা আৰু শাৰিণী৷
## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনয় শিল্পী
শ্ৰেণী:অভিনেতা
শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেতা
শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি
কল্লোল

**কল্লোল** হ'ল বঙালী সাহিত্যৰ ইতিহাসৰ অন্যতম প্ৰভাৱশালী সাহিত্যিক আন্দোলনক, যাৰ সময়সীমা প্ৰায় ১৯২৩ পৰা ১৯৩৫ চনৰ ভিতৰত ধৰা হয়। ‘‘কল্লোল গোষ্ঠী’’ৰ নামটো ‘‘কল্লোল’’ নামৰ সাহিত্যিক পত্ৰিকাৰপৰা আহিছে (যাৰ অৰ্থ বঙালী ভাষাত ‘ঢৌৰ শব্দ’। ‘‘কল্লোল’’ পত্ৰিকাই তেতিয়া আৰম্ভণিৰ পথত থকা কিছুমান যৌৱনলেখকৰ মুখপত্ৰ বুলি পৰিগণিত হৈছিল। সেইসকলৰ ভিতৰত প্ৰেমেন্দ্ৰ মিত্ৰ, কাজী নজৰুল ইছলাম, আৰু বুদ্ধদেৱ বসু উল্লেখযোগ্য। ‘‘কল্লোল’’ৰ পাছত প্ৰকাশিত ‘‘উত্তৰা’’ (১৯২৫), ‘‘প্ৰগতি’’ (১৯২৬), ‘‘কলিকলম’’ (১৯২৬), আৰু ‘‘পূৰ্বাশা’’ (১৯৩২) আদি পত্ৰিকাও এই সমগ্ৰ সাহিত্যিক আন্দোলনৰ অংশ হিচাপে গণ্য হয়।

## ইতিহাস
১৯২১ চনত গোকুলচন্দ্ৰ নাগ, দিনেশ ৰঞ্জন দাস, সুনীতা দেৱী আৰু মণীন্দ্ৰলাল বসুয়ে কলকাতাৰ হাজৰা ৰোডত সাহিত্য, চিত্ৰকলা, সংগীত আৰু নাটকৰ আলোচনা আৰু অনুশীলন উদ্দেশ্যে ‘‘ফ’ৰ আৰ্টছ ক্লাব’’ স্থাপন কৰিছিল। ১৯২২ চনত এই ক্লাবৰ সদস্যসকলৰদ্বাৰা ‘‘ঝ’ৰেৰ দোলা’’ নামৰ এখন গল্পসংকলন প্ৰকাশ পায়।

ফ’ৰ আৰ্টছ ক্লাবে দীঘলীয়া সময় স্থায়ী নহ’ল, কিন্তু দিনেশ ৰঞ্জন দাস আৰু গোকুলচন্দ্ৰ নাগে ১৯২৩ চনত ‘‘কল্লোল’’ নামৰ এখন সাহিত্যিক পত্ৰিকা আৰু সাহিত্যিক বৃত্ত স্থাপন কৰিলে। নিয়মীয়াভাৱে ‘‘আড্ডা’’ বা সাহিত্যিক আলোচনা দিনেশ ৰঞ্জনৰ পাটুৱাটোলা লেনস্থিত ঘৰতে অনুষ্ঠিত হৈছিল। এই পত্ৰিকা ১৯৩৫ চনত বন্ধ হৈ যায়।

## প্ৰভাৱ
‘‘কল্লোল’’ গোটক বঙালী সাহিত্যত আধুনিকতাৰ প্ৰতি প্ৰথম সচেতন সাহিত্যিক আন্দোলন বুলি বহুতে মানে। তথাপি তেতিয়াৰ সাহিত্যিক পৰিৱেশ ৰবীন্দ্ৰনাথৰ প্ৰচলিত আৰু আদৃত মানৱতাবাদৰপৰা এই ধৰণৰ উগ্ৰ বিচ্ছেদলৈ একেবাৰে সদয় নাছিল। তেতিয়াৰ আন এখন উল্লেখযোগ্য সাহিত্যিক মঞ্চ ‘‘শনিবাৰেৰ চিঠি’’য়ে ‘‘কল্লোল’’ৰ যৌৱনলেখকৰ সৈতে বহু বছৰ ধৰি চলা সাহিত্যিক তৰ্কৰ আৰম্ভণি কৰিছিল। ৰবীন্দ্ৰনাথে নিজেও এই তৰ্কত অংশগ্ৰহণ কৰি ‘‘কল্লোল’’ত এটা প্ৰবন্ধ প্ৰকাশ কৰিছিল, য’ত তেওঁ সাহিত্যিক প্ৰচেষ্টাটোক সন্মান জনাইছিল যদিও বাস্তৱবাদৰ দাবীক ‘‘দৰিদ্ৰতাৰ দম্ভ আৰু কামনা-লালসাৰ নিয়ন্ত্ৰণহীনতা’’ বুলি উলিওৱা বুলি মন্তব্য কৰিছিল।

ৰবীন্দ্ৰনাথে তেওঁৰ ‘‘শেষেৰ কবিতা’’ত সমসাময়িক সাহিত্যিক বিতৰ্কৰ চিত্ৰ উত্থাপন কৰিছে; উপন্যাসৰ নায়ক অমিত ৰায় আধুনিকতাবাদী, যিয়ে প্ৰথমে ৰবীন্দ্ৰ মানৱতাবাদক অপছন্দ কৰিলেও পিছত পুনৰ গ্ৰহণ কৰে। ‘‘কল্লোল’’ গোটৰ সাহিত্যিকসকল, ছিগমন্ড ফ্ৰয়েড আৰু কাৰ্ল মাৰ্ক্সৰ প্ৰভাৱত, আদৰ্শবাদী ‘‘উচ্চ’’ ব্যক্তিত্বৰ ধাৰণালৈ অসন্তোষ প্ৰকাশ কৰিছিল। ‘‘কল্লোল’’ৰ আড্ডাসমূহ তেতিয়াৰ বহু প্ৰগতিশীল সাহিত্যিকৰ বাবে অনুপ্ৰেৰণা হৈ উঠে।

সম্ভৱত ‘‘কল্লোল’’ গোটৰ সৰ্বাধিক উল্লেখযোগ্য কৃতিত্ব হ’ল বঙালী সাহিত্যত এটা নতুন প্ৰজন্মৰ সাহিত্যিক-চিন্তকৰ উন্মেষ। ‘‘কল্লোল’’ত লিখাৰ সময়ত কাজী নজৰুল ইছলামৰ বয়স মাত্ৰ ২৫ বছৰ, প্ৰেমেন্দ্ৰ মিত্ৰ ২০+, আৰু বুদ্ধদেৱ বসু মাত্ৰ পন্ধৰ বছৰ আছিল। নজৰু‌লে বঙালী কবিতাত বিদ্ৰোহী ভাবধাৰা স্থাপন কৰিছিল; মিত্ৰই গল্পশৈলীত চেখভীয় গভীৰতা আনিলে, আৰু বসুৱে তেওঁৰ ‘‘কবিতা’’ নামৰ লিট্‌ল-মেগাজিনৰ মাধ্যমেৰে এখন নতুন কবি‌ সমাজ গঠন কৰে। 

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:বঙালী সাহিত্য
শ্ৰেণী:বাংলা আলোচনী
ছাৰা ৰায়

**ছাৰা ৰায়** , এগৰাকী সমসাময়িক ভাৰতীয় লেখিকা, অনুবাদক আৰু আধুনিক হিন্দী আৰু উৰ্দু কল্পকাহিনীৰ সম্পাদিকা। ভাৰতৰ উত্তৰ প্ৰদেশৰ প্ৰয়াগৰাজ (পূৰ্বৰ এলাহাবাদ)ত বাস কৰে। ৰায়ে মূলতঃ হিন্দী ভাষাত চুটিগল্প ৰচনা আৰু প্ৰকাশ কৰে। প্ৰতিফলিত গদ্য শৈলীত লিখা তেওঁৰ গল্পসমূহে সমসাময়িক ভাৰতৰ সাধাৰণ মানুহ আৰু বহিঃৰাজ্যৰ জীৱনৰ ব্যক্তিগত জটিলতাসমূহৰ সন্ধান কৰে।
## জীৱনী
ছাৰা ৰায়ৰ জন্ম হৈছিল এলাহাবাদত বসবাস কৰা সাহিত্যিক আৰু শিল্পীৰ পৰিয়ালত। ছাৰা ৰায়ৰ ককাক সাহিত্যিক ধনপত ৰায় শ্ৰীবাস্তৱ আছিল, যি তেওঁৰ কলম নাম মুনশী প্ৰেমচান্দৰ দ্বাৰা বেছি পৰিচিত। তেওঁৰ দ্বিতীয় পত্নী শিৱৰাণী দেৱী (জন্ম তাৰিখ অজ্ঞাত - ১৯৭৬) মহাত্মা গান্ধীৰ সক্ৰিয় অনুগামী আছিল। 
ছাৰা ৰায়ৰ পিতৃ সাহিত্য সমালোচক আৰু চিত্ৰশিল্পী শ্ৰীপত ৰায় (১৯১৬–১৯৯৪) *নয়ে কাহানী*   আন্দোলনৰ অন্যতম আগশাৰীৰ সাহিত্য আলোচনী *কাহানী* (১৯৩৭–৩৯ আৰু ১৯৫৩–৭৯)ৰ প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক আছিল। তেওঁৰ মাতৃ জহৰা ৰায়ে (১৯১৭–১৯৯৩)য়েও হিন্দী ভাষাত চুটিগল্প লিখি প্ৰকাশ কৰিছিল।

১৯৭৮ চনত নতুন দিল্লীৰ জৱাহৰলাল নেহৰু বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা আধুনিক ইতিহাসত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰা ছাৰা ৰায়ে তিনি বছৰৰ পাছত এলাহাবাদ বিশ্ববিদ্যালয়ত ইংৰাজী সাহিত্যত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে। সৰুৰে পৰাই লিখিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল ৰায়ে। ১৯৬০ চনৰ আৰম্ভণিতে অৰবিন্দ কৃষ্ণ মেহৰোত্ৰ আৰু চাৰাৰ সম্পৰ্কীয় ভায়েক আলোক আৰু অমিত ৰায়ে প্ৰতিষ্ঠা আৰু সম্পাদনা কৰা ডেমন ইউ আলোচনীত তেওঁৰ প্ৰথম গল্প "লাকী হৰেচ" প্ৰকাশ পাইছিল। ১৯৯০ চনৰ পৰা তেওঁ চাৰিখন চুটিগল্প সংকলন, এখন উপন্যাস, কেইবাটাও ৰচনা, আৰু ২০২৩ চনত প্ৰকাশ পাবলগীয়া এখন স্মৃতিগ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছে।ইয়াৰ উপৰিও ৰায়ে বিনোদ কুমাৰ শুক্লাৰ হিন্দী আৰু উৰ্দুৰ পৰা ইংৰাজীলৈ কল্পকাহিনীৰ সম্পাদক আৰু অনুবাদক হিচাপে কাম কৰি আহিছে,
মুনশী প্ৰেমচান্দ, জহৰা ৰায়, মোগল মাহমুদ, পংকজ বিষ্ট, শৌকত হায়াত, গীতাঞ্জলি শ্ৰী (আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বুকাৰ বঁটা বিজয়ী ২০২২) আৰু অন্যান্য।

ৰায়ে ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সাহিত্য জগতৰ ৰাজহুৱা কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিছে: ২০১৯ চনত পঠন ভ্ৰমণে তেওঁক জাৰ্মানীলৈ লৈ যায়, য’ত তেওঁক অন্যান্য ঠাইৰ লগতে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সাহিত্য মহোৎসৱ হাইডেলবাৰ্গলৈ আমন্ত্ৰণ জনোৱা হৈছিল। ২০২১ চনত জেচিবি প্ৰাইজ ফৰ লিটাৰেচাৰৰ বাবে জুৰীৰ অধ্যক্ষতা কৰিছিল।

## পুৰস্কাৰ আৰু সন্মান
* ২০২৩: টাটা সাহিত্য লাইভ! অকল্পকাহিনীৰ বাবে বছৰৰ কিতাপৰ বঁটা (*Raw Umber*ৰ বাবে)
* ২০২০: মথৰুভূমি বছৰৰ বুক অৱ ইয়েৰ বঁটা (ব্লু ইজ লাইক ব্লুৰ বাবে বিনোদ কুমাৰ শুক্লাৰ)
* ২০১৯: কল্পকাহিনী শিতানত বাংগালুৰু সাহিত্য মহোৎসৱৰ আটা গলাট্টা বঁটা (বিনোদ কুমাৰ শুক্লাৰ অনুবাদৰ বাবে *Blue is like Blue*) 
* ২০১৯: ক'বাৰ্গাৰ ৰুকাৰ্ট বঁটা (জাৰ্মানী) তেওঁৰ সাহিত্যিক কামৰ বাবে

## লগতে চাওক
* Excerpt of *Raw Umber*: https://scroll.in/article/1041979/memoir-author-translator-sara-rai-on-being-premchands-granddaughter-and-falling-into-writing
* Ep. 255: *Sara Rai Inhales Literature*, Podcast "The Seen and the Unseen" by Amit Varma with Sara Rai. Retrieved 2023-10-11.

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:লেখিকা
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি
ভাৰতীয় দুশ টকাৰ নোট

** ভাৰতীয় ২০০ টকীয়া নোট ()** (₹২০০) ভাৰতীয় টকাৰ এটা মূল্য। ২০১৬ চনৰ ভাৰতীয় বেংকনোটৰ বিমুদ্ৰাকৰণৰ পিছত ভাৰতীয় ৰিজাৰ্ভ বেংকে নতুন মুদ্ৰাৰ নোট ঘোষণা কৰে, সেইবোৰ হ'ল: ₹২,০০০, ₹৫০০, ₹২০০, ₹১০০, ₹৫০, ₹২০ আৰু ₹১০ টকীয়া নোট। 

মুদ্ৰাৰ মূল্য নিৰ্ণয় কৰিবলৈ ভাৰতীয় ৰিজাৰ্ভ বেংকে ৰেনাৰ্ড ছিৰিজৰ এটা ভিন্নতা অনুসৰণ কৰে, যাক ১-২-৫ ছিৰিজ বোলা হয়। এই শৃংখলাত 'দশক' বা ১:১০ অনুপাত তিনিটা পদক্ষেপত সামৰি লোৱা হৈছে, যেনে ১, ২, ৫, ১০, ২০, ৫০, ১০০, ২০০, ৫০০, ১,০০০ আদি। ভাৰতীয় ৰিজাৰ্ভ বেংকে ২০০ টকীয়া নোটখনক ৰেনাৰ্ড ছিৰিজৰ মিছিং লিংক বুলি অভিহিত কৰে। ভাৰতীয় টকাৰ উপৰি ইউৰো আৰু ব্ৰিটিছ পাউণ্ড ষ্টাৰলিং হৈছে ১-২-৫ শৃংখলাত দুটা উল্লেখযোগ্য মুদ্ৰা। ৰেনাৰ্ড ছিৰিজ প্ৰথমে প্ৰস্তাৱ কৰিছিল ফৰাচী সেনাৰ অভিযন্তা চাৰ্লছ ৰেনাৰ্ডে। ২০১৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত ভাৰতীয় ৰিজাৰ্ভ বেংকে বিত্ত মন্ত্ৰালয়ৰ পৰামৰ্শ লৈ ₹২০০ নোট প্ৰৱৰ্তনৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰে।  টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়াৰ এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি ভাৰতীয় ৰিজাৰ্ভ বেংকৰ সহযোগী প্ৰতিষ্ঠান ভাৰতীয় ৰিজাৰ্ভ বেংক নোট মুদ্ৰান প্ৰাইভেট লিমিটেডৰদ্বাৰা পৰিচালিত মহীশূৰ আৰু ছালবনিৰ ছপাশালত চৰকাৰী পৰিচালিত ছিকিউৰিটি প্ৰিণ্টিং এণ্ড মিণ্টিং কৰ্পৰেশ্যনৰ ছপাশালত এই মুদ্ৰা ছপা কৰা হয়। ভাৰত চৰকাৰে (GOI) ₹200 নোট প্ৰৱৰ্তনৰ কথা চিন্তা কৰিছিল, যাৰ ফলত নাগৰিকসকলে সহজে লেনদেন কৰাত সহায়ক হ’ব। ২০১৭ চনৰ জুন মাহত ফেচবুক আৰু হোৱাটছএপৰ দৰে ছ’চিয়েল মিডিয়া প্লেটফৰ্মত ₹২০০ টকাৰ নোটৰ ফটো ভাইৰেল হৈছিল।২০১৭ চনৰ ২৫ আগষ্টত আৰ বি আয়ে ভাৰতীয় ৰিজাৰ্ভ বেংকৰ গৱৰ্ণৰ ড° উৰ্জিত আৰ পেটেলৰ স্বাক্ষৰ থকা মহাত্মা গান্ধী নিউ ছিৰিজত ২০০ টকীয়া নতুন নোটৰ স্পেচিফিকেশন ঘোষণা কৰে।

## ডিজাইন
২০১৭ চনৰ ২৫ আগষ্টত ভাৰতীয় ৰিজাৰ্ভ বেংকে মহাত্মা গান্ধী (নতুন) ছিৰিজৰ নতুন ₹২০০ নোট জাৰি কৰে। নোটখনৰ নতুন সংস্কৰণৰ ওলোটা অংশত দেশৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যক চিত্ৰিত কৰা সাঁচি স্তুপটো দেখা গৈছে। টোকাৰ ভিত্তি ৰং উজ্জ্বল হালধীয়া। বেংকনোটৰ আকাৰ ১৪৬ মিলিমিটাৰ x ৬৬ মিলিমিটাৰ। সোঁফালে চাৰিটা কৌণিক ৰক্তক্ষৰণ ৰেখা আৰু কৌণিক ৰক্তক্ষৰণ ৰেখাৰ মাজত দুটা বৃত্ত, ওপৰৰ সোঁ চুকত অশোক স্তম্ভৰ চিহ্ন ২০০। 

## প্ৰচলন
ভাৰতীয় ৰিজাৰ্ভ বেংকে ঘোষণা কৰে যে গণেশ চতুৰ্থী উপলক্ষ্যে ২০১৭ চনৰ ২৫ আগষ্টৰপৰা ২০০ টকীয়া নতুন নোট প্ৰচলন হ’ব। 

## ভাষাসমূহ
অন্যান্য ভাৰতীয় টকীয়া নোটৰ দৰে ₹200 নোটতো ১৭টা ভাষাত মূল্য বহন কৰা হয়। সন্মুখত টকাৰ মূল্য ইংৰাজী আৰু হিন্দী ভাষাত লিখা আছে। পিছফালে এটা ভাষা পেনেল আছে য’ত ভাৰতৰ ২২টা চৰকাৰী ভাষাৰ ভিতৰত ১৫টা ভাষাত ধৰ্মগোষ্ঠীটো প্ৰদৰ্শন কৰা হৈছে। ভাষাবোৰ বৰ্ণানুক্ৰমে প্ৰদৰ্শিত হয়। পেনেলত অন্তৰ্ভুক্ত ভাষাসমূহ হ’ল অসমীয়া, বাংলা, গুজৰাটী, কন্নড়, কাশ্মিৰী, কোংকণী, মালয়ালম, মাৰাঠী, নেপালী, ওড়িয়া, পঞ্জাবী, সংস্কৃত, তামিল, তেলুগু আৰু উৰ্দু। 

## তথ্যৰ উৎস

শ্ৰেণী:ভাৰতীয় মুদ্ৰা
শ্ৰেণী:ভাৰত
দীঘা–সোনপুৰ দলং

**দীঘা–সোনপুৰ দলং** বা **জে পি সেতু**   হৈছে গংগা নদীৰ ওপৰেৰে ৰেল-কম-ৰোড তীখাৰ ট্ৰাছ দলং, যিয়ে পাটনাৰ দীঘাঘাট আৰু সোণপুৰৰ পহলেজা ঘাটক সংযোগ কৰে। ভাৰতীয় স্বাধীনতা কৰ্মী জয়প্ৰকাশ নাৰায়ণৰ নামেৰে ইয়াৰ নামকৰণ কৰা হৈছে। ই উত্তৰ আৰু দক্ষিণ বিহাৰৰ মাজত সহজ পথ আৰু ৰে'লপথ সংযোগ প্ৰদান কৰে।

৪,৫৫৬ মিটাৰ দৈৰ্ঘ্যৰ এইখন অসমৰ বগীবিল দলঙৰ পিছত ভাৰতৰ দ্বিতীয় দীঘলীয়া ৰেল-কাম-ৰোড দলং। এই পথত ৰেল সেৱা ২০১৬ চনৰ ৩ ফেব্ৰুৱাৰীত শুভাৰম্ভ কৰা হয়।

ৰাজেন্দ্ৰ সেতুৰ পিছত এইখন বিহাৰৰ দ্বিতীয়খন ৰেল দলং যিয়ে উত্তৰ বিহাৰক দক্ষিণ বিহাৰৰ সৈতে সংযোগ কৰে।
ভাৰতীয় ৰে’লৱে দলঙৰ দুয়োকাষে দুটা ৰে’ল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰিছে – পাটলীপুত্ৰ জংচন (পিপিটিএ) আৰু ভৰপুৰা পাহলেজা ঘাট জংচন (পিএইচএলজি)।

## প্ৰকল্পটো

২০১৬ চনৰ ৩ ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে বিহাৰ ৰাজ্যৰ গংগা নদী পাৰ হৈ ৰেলপথ কঢ়িয়াই নিয়া একমাত্ৰ দলং ৰাজেন্দ্ৰ সেতু আছিল। যিখন দলং ১৯৫৯ চনত মুকলি কৰা হৈছিল।

১৯৯৬ চনৰ ২২ ডিচেম্বৰত প্ৰাক্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী এইচ ডি দেৱগৌড়াই সোণেপুৰত গংগাৰ ওপৰত ৰেল দলং নিৰ্মাণৰ আধাৰশিলা স্থাপন কৰে।
সেই সময়ত ৰামবিলাস পাছৱান ৰে’ল মন্ত্ৰী আছিল যদিও ২০০৩ চনত নীতিশ কুমাৰ ৰে’ল মন্ত্ৰী হৈ থকাৰ সময়ত দলংখনৰ ভৌতিক কাম আৰম্ভ হৈছিল।

দীঘা–সোণপুৰ গংগা দলংখনক প্ৰথমে ৰে’ল দলং হিচাপে অনুমোদন দিয়া হৈছিল; ২০০৬ চনত এই প্ৰকল্পটো ৰেল-কম-ৰোড দলংলৈ ৰূপান্তৰিত কৰা হয়। প্ৰকল্পটোৰ মুঠ খৰচ ১৩,৮৯০ মিলিয়ন ₹ বুলি ধৰা হয়, ইয়াৰে ৮,৩৫ কোটি ₹ ৰেল অংশৰ বাবে আৰু ৫,৫৪ কোটি ₹ পথ অংশৰ বাবে। পাঁচ বছৰৰ ভিতৰত ইয়াৰ কাম সম্পূৰ্ণ হোৱাৰ আশা কৰা হৈছিল। ২০১৫ চনৰ আগষ্ট মাহত দলংখনৰ নিৰ্মাণৰ কাম সম্পূৰ্ণ হয়, 
আৰু একে মাহতে দলংখনত ডিজেল ইঞ্জিনৰ পৰীক্ষামূলক চলোৱা হয়।

দীঘা–সোনপুৰ দলং প্ৰকল্পটো ইৰকন ইণ্টাৰনেশ্যনেলে সম্পন্ন কৰিছিল আৰু এই দলংখন ১,৫৭০ কোটি ₹ (১৯ কোটি মাৰ্কিন ডলাৰ)ত সম্পূৰ্ণ হৈছিল। 
পাটনা-সোণপুৰ-হাজীপুৰ খণ্ডৰ বিদ্যুৎকৰণৰ কাম ২০১৬ চনৰ জুলাই মাহৰ ভিতৰত সম্পূৰ্ণ হয়।
দলংখনৰ ৰেলপথ দুগুণ কৰাৰ কাম ২০১৮ চনৰ মে' মাহৰ পৰা আৰম্ভ হৈছিল,
আৰু ইয়াক আনুমানিক ১৫৬.০৯ কোটি টকা ব্যয় কৰা হৈছে আৰু ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰৰ ভিতৰত সম্পূৰ্ণ হ'ব।

ইয়াৰ দক্ষিণ লিংক ৰোড যাক এইমছ- দীঘা উচ্চ পথ (পাটলী পথ) বুলিও কোৱা হয় ২০২০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত সম্পূৰ্ণ হয়।

## ৰাজনীতি

১৯৯৬ চনত ৰে’লৱেই তিনিটা সম্ভাৱ্য স্থান – দীঘা–সোণপুৰ, গুলজাৰবাগ–হাজীপুৰ আৰু আইচিটি ঘাট–সোনেপুৰত জৰীপৰ কাম আৰম্ভ কৰে।

## চিত্ৰ

File:Dighapahlejabridge.png|Digha pahleja bridge
File:Digha Sonpur bridge 2.png|JP setu
File:Digha_Sonpur_bridge_3.jpg|Panoramic view of Digha Sonpur bridge
File:Digha Sonpur bridge 3.png|Overview of JP setu
File:Ganga Rail-Road Bridge (under construction).jpg|Under-construction view of JP setu
File:The Evening View from Ghandhi Ghat Patna 01.jpg| Digha-Sonpur Bridge from Ghandi Ghat
File:The Evening View from Ghandhi Ghat Patna 02.jpg| Sunset View
File:The Evening View from Ghandhi Ghat Patna 03.jpg| Evening View
File:The Evening View from Ghandhi Ghat Patna 04.jpg| After Complition 


## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:দলং
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ দলং
চিৰঞ্জীৱী

**চিৰঞ্জীৱী** ( 'দীৰ্ঘজীৱী, অমৰ') হিন্দু ধৰ্মশাস্ত্ৰত উল্লেখ থকা আৰু বৰ্তমানৰ যুগ কলিযুগৰ শেষলৈকে পৃথিৱীত জীয়াই থাকিব বুলি বৰদান পোৱা এক অমৰ পুৰুষৰ এটা গোট।
## ব্যুৎপত্তি আৰু শাস্ত্ৰৰ প্ৰসংগ
সংস্কৃত নাম মূলতঃ चिरञ्जीविन् শব্দৰ অৰ্থ 'দীৰ্ঘজীৱী; দীৰ্ঘদিন জীয়াই থকা’ হৈছে বিশেষণ চ (চিৰা)—ইয়াত ইয়াৰ বিভক্তি ৰূপত चिरম (চিৰাম) ‘দীৰ্ঘদিনলৈ’—আৰু নো জিভিন (জীভিন) ‘যিজন জীয়াই থাকে’, নিজেই √ভ্ (√jīv) ‘জীৱন’ বাক্যমূলৰ পৰা উদ্ভৱ হোৱা তৎপুৰুষ যৌগ। নিৰ্দিষ্ট ৰূপ चिरञ्जीवी (cirañjīvī) আৰু चिरञ्जीविनः (cirañjīvinaḥenging) ক্ৰমে এই কাণ্ডৰ পুংলিঙ্গ নামবাচক একবচন আৰু নামবাচক বহুবচন বিভক্তি।

*চিৰঞ্জিভিন* শব্দটোৱে নিৰপেক্ষ অমৰত্বক বুজায় অমৰত্বৰ ধাৰণাটোৰ পৰা পৃথক, সম্পূৰ্ণ কল্প (যুগ যুগ)ৰ আয়ুস থকা সত্ত্বাক বুজায়। পৌৰাণিক আখ্যানত এই পাৰ্থক্যৰ চিত্ৰণ কৰা হৈছে: শেষৰ মন্বান্তৰৰ (মনুৰ যুগ) শেষত অসুৰ হয়গ্ৰীৱে ব্ৰহ্মাৰ মুখৰ পৰা পলায়ন কৰি বেদবোৰ গিলি অমৰত্ব লাভ কৰাৰ চেষ্টা কৰিছিল, কিন্তু বিষ্ণুৱে মৎস্য অৱতাৰত শাস্ত্ৰ উদ্ধাৰ কৰিছিল। একেদৰে বিষ্ণুৰ আন অৱতাৰ—নৰসিংহ আৰু ৰাম— ক্ৰমে হিৰণ্যকশিপু আৰু ৰাৱণক বধ কৰিছিল, যি দুয়োজনে ব্ৰহ্ম আৰু শিৱৰ ভক্তিৰ দ্বাৰা অমৰত্ব বিচাৰিছিল। এই প্ৰসংগত "অমৰ" য়ে নিৰপেক্ষ অনন্তকাল নহয় বৰঞ্চ মহাজাগতিক বিসৰ্জনলৈকে জীয়াই থকাৰ কথা বুজাব পাৰে, যেতিয়া ব্ৰহ্মাকে ধৰি সকলো মূৰ্ত সত্তাৰ বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ ধ্বংসৰ লগে লগে নিজৰ বস্তুগত ৰূপ হেৰুৱাবলগীয়া হয়।
## তালিকা
বিদ্যমান পুৰাণ, ৰামায়ণ আৰু মহাভাৰতত সাধাৰণতে হিন্দু প্যান্থেয়নত সাতটা অমৰ ব্যক্তিত্বৰ বৰ্ণনা কৰা হৈছে।  কিছুমান পণ্ডিতে এই সংখ্যা আঠ বুলি মতামত আগবঢ়ায়।প্ৰতিজন চিৰঞ্জীৱীয়ে মানৱ জাতিৰ এক সুকীয়া বৈশিষ্ট্যক সামৰি লৈছে; সেই বৈশিষ্ট্য মানৱ জাতিৰ মাজত চিৰঞ্জীৱী জীয়াই থকালৈকে থাকিব।

আন ব্যক্তি যিসকলক কেতিয়াবা অতিৰিক্তভাৱে তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়, তেওঁলোক হ'ল:

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:হিন্দু কিংবদন্তি
শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম
মৃকান্দ

**মৃকান্দ** বা মৃকাণ্ড হিন্দু পৌৰাণিক কাহিনীৰ এজন ঋষি। তেওঁ মনস্বিনীৰ স্বামী আৰু মাৰ্কণ্ডেয়ৰ পিতৃ।

## কিম্বদন্তি
বিষ্ণু পুৰাণত মৃকান্দক ভৃগু আৰু মেৰুৰ দুই কন্যা খ্যাতি আৰু নিয়তিৰ ভিতৰৰ যিকোনো এগৰাকীৰ পুত্ৰ *বিধাত্ৰী*ৰ বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে।  মৃকান্দই মাৰ্কণ্ডেয় ঋষিৰ পিতৃ হয়। মাৰ্কণ্ডেয় পুৰাণত মানস্বিনীক মৃকান্দৰ পত্নী বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।

মৃকান্দক বয়নৰ প্ৰতিষ্ঠাপক হিচাপে পূজন কৰা হয় আৰু দেৱতাৰ কৃতজ্ঞতাৰ ফলত তেওঁক দুটা বৰদান দিয়া হয়--এটা বাঘ আৰু এটা দৈত্য। দৈত্যটোৱে মৃকান্দৰ আদেশ অমান্য কৰা বাবে তাক বধ কৰা হয়, কিন্তু বাঘটাে আজ্ঞাকাৰী আছিল আৰু সেয়ে জীয়াই আছিল।
আধুনিক কালৰ লোককথা অনুসৰি জংঘলত বাঘৰ সম্মুখীন হ’লে কেৱল মৃকান্দৰ নাম কোৱাটোৱেই যথেষ্ট যাতে নিজকে ইয়াৰ আক্ৰমণৰ পৰা ৰক্ষা কৰিব পৰা যায়। মৃকান্দক এতিয়াও লোককথাত এজন সতৰ্ক আৰু সুৰক্ষাৰ শক্তিধৰ ব্যক্তি হিচাপে দেখা যায়।

আধুনিক বয়নৰ পিতৃ হোৱাৰ উপৰিও তেওঁক মাৰ্কণ্ডেয় পুৰাণত বিস্তৃতভাৱে উল্লেখ কৰা ঋষি (ঋষি) মাৰ্কণ্ডেয়ৰ পিতৃ হিচাপেও পূজন কৰা হয়। কিম্বদন্তি অনুসৰি মৃকান্দ আৰু তেওঁৰ পত্নী মৰুদমতী শিৱক পূজা কৰি পুত্ৰ জন্ম দিয়াৰ বৰ বিচাৰিছিল।
ফলত তেওঁক হয় অল্পায়ু ধাৰ্মিক পুত্ৰ, নহয় নিম্ন বুদ্ধিমত্তাৰ কিন্তু দীৰ্ঘায়ু সন্তানৰ ভিতৰত এটা বাছি ল’বলৈ দিয়া হ’ল। মৃকান্দই প্ৰথমটোক বাছি লৈছিল আৰু মাৰ্কণ্ডেয় নামৰ এজন আদৰ্শ পুত্ৰৰ জন্ম দি ধন্য হৈছিল, যদিও তেওঁৰ ১৬ বছৰ বয়সত মৃত্যু হ’ব বুলি নিয়তিৰ বিধান আছিল।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম
শ্ৰেণী:ঋষি
অটল সেতু

**অটল সেতু** হৈছে পানাজী আৰু পৰ্ভৰিমৰ মাজত যোৱা গোৱাৰ কেবল ষ্টেড দলং। ই মাণ্ডোভি নদীৰ জোৱাৰ-ভাটাৰ অংশৰ ওপৰেৰে ৬৬ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথ কঢ়িয়াই লৈ ফুৰে। ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ৩.২ কিলোমিটাৰ (২.০ মাইল) যাৰ ফলত ই ভাৰতৰ চতুৰ্থ দীঘলীয়া কেবল ষ্টেড দলং। দুচকীয়া, তিনিচকীয়া, ম’হৰ গাড়ীত অটল সেতু ৰ উচ্চতা ৩০ মিটাৰ (৯৮ ফুট) হোৱাৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা নিষিদ্ধ। ২০১৯ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আনুষ্ঠানিকভাৱে মুকলি কৰা হয়।

## ইতিহাস
গোৱাৰ অন্যতম বিখ্যাত আৰু দীঘলীয়া দলং অটল সেতু। মাণ্ডোৱী নদীৰ ওপৰত নিৰ্মাণ হ’বলগীয়া তৃতীয়খন দলং। প্ৰথম মাণ্ডোৱী দলং নিৰ্মাণৰ পূৰ্বে ১৯৭০ চনত মাণ্ডোৱী নদী পাৰ হৈ পানাজী আৰু বেটিম গাঁৱৰ মাজত ফেৰীখনেই আছিল মূল যাতায়তৰ মাধ্যম। গধুৰ যাতায়তৰ বাবে সত্তৰৰ দশকত প্ৰথমখন দলং নিৰ্মাণ কৰা হয়।
১৯৮৬ চনত প্ৰথমখন দলং ভাঙি পুনৰ নিৰ্মাণ কৰা হয়। গধুৰ পৰিবহণ যান-বাহনৰ বাবে ১৯৯৮ চনত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল দ্বিতীয়খন দলং। ২০১৪ চনত তৃতীয়খন দলং নিৰ্মাণৰ কাম আৰম্ভ হৈছিল।তৃতীয়খন কেবল ষ্টেড দলং নিৰ্মাণৰ কাৰণ হৈছে বিশেষকৈ বছৰৰ শেষৰ পৰ্যটনৰ শীৰ্ষ বতৰত গধুৰ যাতায়তৰ বাবে।
২০১৯ চনৰ ২৭ জানুৱাৰীত এই দলংখন উদ্বোধন কৰা হয়।
## নিৰ্মাণ

২০১৪ চনৰ ১৪ জুনত ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে তৃতীয়খন মাণ্ডোৱী দলঙৰ আধাৰশিলা স্থাপন কৰে। ২০১৯ চনৰ ২৭ জানুৱাৰীত দলংখন সম্পূৰ্ণ হৈ উন্মোচন কৰে কেন্দ্ৰীয় পথ পৰিবহণ আৰু ঘাইপথ মন্ত্ৰী নীতিন গাডকাৰীয়ে; আৰু পিছলৈ গোৱাৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মনোহৰ পাৰিকাৰে সেই সময়ত গড়কাপ্তানী বিভাগৰ ৰাজ্যিক মন্ত্ৰী হিচাপে থকা গোৱাৰ প্ৰাক্তন উপ-মুখ্যমন্ত্ৰী সুদিন ধাৱলীকাৰৰ উপস্থিতিত। এই দলংখনৰ নাম আছিল প্ৰাক্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী অটল বিহাৰী বাজপেয়ীৰ নামেৰে অটল ছেতু। ৫ ফেব্ৰুৱাৰীত দলংখন যান-বাহনৰ বাবে মুকলি কৰা হয়।

লাৰ্চেন আৰু টৌব্ৰ' (এল এণ্ড টি)ক দলংখন নিৰ্মাণ আৰু ডিজাইনৰ বাবে ৪০৩ কোটি টকা (৪৮ মিলিয়ন মাৰ্কিন ডলাৰ)ৰ বিডত ইপিচিৰ চুক্তি প্ৰদান কৰা হয়। 
প্ৰথম আৰু দ্বিতীয় সমান্তৰাল দলঙৰ মাজত নিৰ্মিত কেবল ষ্টেড দলং আৰু বৰ্তমানৰ দুখন দলঙতকৈ ১৫ মিটাৰ ওখ। এইখন গোৱাৰ আটাইতকৈ দীঘল দলং আৰু ভাৰতৰ তৃতীয় দীঘলীয়া কেবল ষ্টেড দলং। এই দলংখন ৯০০ মিটাৰ দৈৰ্ঘ্যৰ চাৰি লেনযুক্ত দলং যাৰ ৫৫০ মিটাৰ কেবল ষ্টে অংশ আৰু ৩.২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘ্যৰ ভায়াডাক্ট এপ্ৰ'চ আছে।
মূল দলংখনৰ দৈৰ্ঘ্য ৬০০ মিটাৰ আৰু ইয়াৰ দুটা শেষৰ স্পেন ৭৫ মিটাৰ আৰু তিনিটা ভিতৰৰ স্পেন ১৫০ মিটাৰ। মূল দলঙৰ অধিগাঁথনিটো ২১ মিটাৰ বহল বাহ্যিকভাৱে ষ্ট্ৰট কৰা ছেগমেণ্টেড কংক্ৰিটৰ বক্স গাৰ্ডাৰৰ সৈতে গঠিত আৰু ইয়াৰ মাজত ২ x ৮.৫ মিটাৰ দ্বৈত কেৰেজৱে থাকে আৰু কেন্দ্ৰত ৩ মিটাৰ বহল মধ্যমা থাকে। বক্স গাৰ্ডাৰটো পাইলনত লংঘন কৰা ষ্টে কেবলৰ দ্বাৰা সমৰ্থিত হয় আৰু বক্স গাৰ্ডাৰৰ তলৰ পৰা চাপ দিয়া হয়। মাৰ্চেছ-অল্ড গোৱা বাইপাছ পথৰ পৰা উদ্ভৱ হোৱা আন এখন উৰণীয়া সেতুই পণ্ডাৰ পৰা পাঞ্জিম অভিমুখে যাতায়তৰ বাবে মাণ্ডোভি দলঙৰ সৈতে যোগ দিয়ে।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:দলং
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ দলং
১০২ (এম্বুলেন্স সেৱা)

**১০২ বিনামূলীয়া এম্বুলেন্স সেৱা** হ'ল ভাৰতৰ এটা জৰুৰীকালীন চিকিৎসা পৰিবহণ সেৱা। ইয়াক নেচনেল এম্বুলেন্স চাৰ্ভিচ (NAS) নামেৰেও জনা যায়। এই সেৱাৰ অধীনত সকলো এম্বুলেন্সত সহায়ক জিপিএছ ব্যৱস্থা আৰু প্ৰয়োজনীয় চিকিৎসা-সঁজুলি সংযুক্ত কৰা থাকে।

এই জৰুৰীকালীন সেৱাই জননী সুৰক্ষাযোজনা আৰু জননী শিশু সুৰক্ষা কাৰ্যক্ৰমৰ অন্তৰ্ভুক্ত গৰ্ভৱতী মহিলা, নৱজাত শিশুসকল আৰু মাতৃসকলক ২৪×৭ বিনামূলীয়া পৰিবহণ সুবিধা প্ৰদান কৰে।

এম্বুলেন্স সেৱাই ৰোগীক প্ৰাথমিক চিকিৎসা আগবঢ়াই ওচৰৰ সামূহিক স্বাস্থ্য কেন্দ্ৰ বা চৰকাৰী চিকিৎসালয়লৈ লৈ যায়। জাতীয় স্বাস্থ্য অভিযানৰ তথ্য অনুসৰি ১০,০১৭খন এম্বুলেন্স ১০২ ৰোগী পৰিবহণ হিচাপে সক্ৰিয় হৈ আছে। কিছুমান ৰাজ্যৰ ক্ষেত্ৰত ৫,৪৮৪খন এম্পেনেলযুক্ত যান-বাহনো গৰ্ভৱতী মহিলা আৰু শিশুক পৰিবহণৰ বাবে ১০২ এম্বুলেন্স হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।

## ইতিহাস
১০২ ৰাষ্ট্ৰীয় এম্বুলেন্স সেৱা ১৭ জানুৱাৰী ২০১৪ তাৰিখে উত্তৰ প্ৰদেশত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।

উত্তৰ প্ৰদেশৰ সকলো জিলাত প্ৰায় ২,২৭২খন এম্বুলেন্স সক্ৰিয়। গড়ে প্ৰতিদিনে ৬৫,০০০টা কল লাভ হয় আৰু ২৫,০০০টা যাত্ৰা সম্পন্ন হয়। এতিয়ালৈকে প্ৰায় ১ কোটিৰো অধিক মহিলা আৰু নৱজাতক এই সেৱাৰদ্বাৰা উপকৃত হৈছে।

এই সেৱা প্ৰদান কৰে ব্যক্তিগত সেৱা প্ৰদানকাৰী GVK-EMRI (Ganapati Venkata Krishnanreddy Emergency Management & Research Institute) এ, যিয়ে ভাৰতৰ ১৭খন ৰাজ্য আৰু কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চলত বিনামূলীয়া এম্বুলেন্স সেৱা পৰিচালনা কৰে।

উত্তৰ প্ৰদেশৰ সফলতাৰ পিছত ওড়িশা, মধ্য প্ৰদেশ, ছিকিম, ঝাৰখণ্ড, হিমাচল প্ৰদেশ, পশ্চিম বংগ, উত্তৰাখণ্ড আদি ৰাজ্যেও JSSK কৰ্মসূচীৰ অধীনত ১০২ এম্বুলেন্স সেৱা আৰম্ভ কৰে।

ওড়িশাত ২০০৬ চনৰ মাতৃ মৃত্যুহাৰ ৩০৩ৰপৰা ২০১৩ চনত ২২২লৈ নামি আহে — JSSK আৰু ১০২ সেৱা আৰম্ভ কৰাৰ ফলত।

## সঞ্চালন
১০২ সেৱাত এটা কেন্দ্ৰীভূত জৰুৰীকালীন সঁহাৰি কেন্দ্ৰ (ERC) থাকে। লক্ষ্ণৌৰ আছিয়ানাত অৱস্থিত GVK-JSSৰ কল চেণ্টাৰত কাম কৰে জৰুৰীকালীন সঁহাৰি বিষয়া (ERO)সকল।

চহৰত গড়ে ২০ মিনিটত আৰু গ্ৰাম্য অঞ্চলত প্ৰায় ৩০ মিনিটত এম্বুলেন্স ঘটনাস্থললৈ পোহৰ পায়।

কিছুমান ৰাজ্যত এম্পেনেলযুক্ত যান-বাহনো ১০২ নামেৰে চলোৱা হয় — 
* মধ্য প্ৰদেশ / ওড়িশা: *জননী এক্সপ্ৰেছ* 
* ঝাৰখণ্ড: *মমতা বাহন* 
* পশ্চিম বংগ: *নিশ্চয় যান প্ৰকল্প* 
* উত্তৰাখণ্ড *খুশিয়োঁ কী সৱাৰী* 

সকলোৱে NAS নিৰ্দেশিকা মানি চলে।

## হিতাধিকাৰী
GVK-EMRIৰ উত্তৰ প্ৰদেশৰ COO সঞ্জয় খোছলাৰ মতে, ২০১৩ চনৰপৰা ১০২ আৰু ১০৮ এ মিলি প্ৰায় ১.৫৭ কোটি লোক উপকৃত হৈছে; তাৰ ভিতৰত প্ৰায় ৯০ লাখ মহিলা কেৱল ১০২ সেৱাত উপকৃত হৈছে।

Ziqitza Healthcare অনুসৰি, এই সেৱাই ১৭,৫৪,০১৯ গৰাকী গৰ্ভৱতী মহিলাক পৰিবহণ কৰিছে আৰু ১০,০০০+ শিশুৰ প্ৰসৱত সহায় কৰিছে।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:চিকিৎসালয়
শ্ৰেণী:ভাৰত
শ্ৰেণী:চৰকাৰী যোজনা
ভাৰতীয় ১০০০ টকীয়া নোট

**ভাৰতীয় ১০০০ টকীয়া নোট **(₹1000) ভাৰতীয় টকাৰ পুৰণি মূল্য। ১৯৩৮ চনত ব্ৰিটিছ শাসনৰ অধীনত ভাৰতীয় ৰিজাৰ্ভ বেংকে ইয়াক প্ৰথম জাৰি কৰিছিল আৰু পিছলৈ ১৯৪৬ চনত ইয়াক বন্ধ কৰি দিয়া হৈছিল। স্বাধীনতাৰ পিছত ১৯৫৪ চনত এই মূল্য পুনৰ প্ৰৱৰ্তন কৰা হয়। ১৯৭৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত হিচাপহীন নগদ ধন নিয়ন্ত্ৰণৰ বাবে ₹১০০০, ₹৫০০০, আৰু ₹১০০০০ ৰ সকলো উচ্চ মূল্যৰ নোট বিমুদ্ৰাকৰণ কৰা হয় প্ৰচলন।

মুদ্ৰাস্ফীতিৰ বাবে প্ৰচলিত নোটৰ সংখ্যা নিয়ন্ত্ৰণ কৰিবলৈ ২০০০ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত অটল বিহাৰী বাজপেয়ীৰ চৰকাৰৰ অধীনত ₹১০০০ নোট পুনৰ প্ৰৱৰ্তন কৰা হয়, মহাত্মা গান্ধী ছিৰিজৰ নোটৰ অংশ হিচাপে; ভাৰতৰ নকল মুদ্ৰাৰ সমস্যা ৰোধ কৰাৰ লগতে ভাৰতত দুৰ্নীতি আৰু ক’লা ধনৰ বিৰুদ্ধে যুঁজ দিয়াৰ লক্ষ্যৰে ২০১৬ চনৰ ৮ নৱেম্বৰত ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে এইবোৰ বন্ধ কৰি দিছিল।

## মহাত্মা গান্ধী ধাৰাবাহিক

### নক্মা
মহাত্মা গান্ধী শৃংখলাৰ ₹1000 নোটৰ ৰং আছিল গোলাপী-ৰঙা, ১৭৭ × ৭৩ মি.মি. এফালে মহাত্মা গান্ধীৰ প্ৰতিকৃতি আৰু ভাৰতীয় ৰিজাৰ্ভ বেংকৰ গৱৰ্ণৰৰ স্বাক্ষৰ। ইয়াৰ উপৰি দৃষ্টিশক্তিহীন লোকসকলক এই মুদ্ৰা চিনি পোৱাত সহায় কৰিবলৈ ব্ৰেইলৰ বৈশিষ্ট্যও আছিল। আনফালে তেল ৰিগ, উপগ্ৰহ আৰু তীখাৰ ফাউণ্ড্ৰিৰ মটিফ আছিল, এই সকলোবোৰে ভাৰতৰ অৰ্থনীতিক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল। 

২০১১ চনৰ ভিতৰত নতুন ₹ চিনটো ₹১০০০ টকাৰ নোটত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।  ২০১৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহত আৰ বি আয়ে ঘোষণা কৰে যে ২০০৫ চনৰ আগতে ছপা হোৱা সকলো বেংকনোট ২০১৪ চনৰ ৩১ মাৰ্চৰ ভিতৰত প্ৰচলনৰপৰা প্ৰত্যাহাৰ কৰা হ'ব। পিছলৈ এই সময়সীমা ২০১৫ চনৰ ১ জানুৱাৰীলৈ বৃদ্ধি কৰা হয়, আৰু পুনৰ ২০১৬ চনৰ ৩০ জুনলৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।  ১০০০ টকাৰ নোট ছপা কৰাৰ খৰচ আছিল ৩.৫৪ ₹। 

### সুৰক্ষা বৈশিষ্ট্যসমূহ

১০০০ টকাৰ বেংকনোটৰ সুৰক্ষা বৈশিষ্ট্যসমূহৰ ভিতৰত আছিল:

*'ভাৰত' (দেৱনাগৰী লিপিত ভাৰত) আৰু 'আৰ বি আই'ৰ সৈতে পাল পাতি লিখা এটা উইণ্ড'যুক্ত নিৰাপত্তা থ্ৰেড। 

*মহাত্মা গান্ধীৰ প্ৰতিকৃতিৰ সোঁফালে উলম্ব বেণ্ডত বেংকনোটৰ মূল্যৰ এক সুপ্ত ছবি। 

*মহাত্মা গান্ধীৰ এটা জলচিহ্ন, মূল প্ৰতিকৃতিৰ দাপোন-চিত্ৰ। 
*বেংকনোটৰ নম্বৰ পেনেলত এম্বেডেড ফ্লু’ৰেচেণ্ট ফাইবাৰ আৰু অপটিকেলি ভেৰিয়েবল চিয়াঁহীৰে ছপা কৰা হৈছিল। 

*২০০৫ চনৰপৰা অতিৰিক্ত সুৰক্ষা বৈশিষ্ট্যসমূহ (মেচিনেৰে পঢ়িব পৰা সুৰক্ষা থ্ৰেড, ইলেক্ট্ৰ'টাইপ ৱাটাৰমাৰ্ক আৰু ছপাৰ বছৰকে ধৰি) বেংকনোটত দেখা গৈছে।

### বন্ধ কৰা

২০১৬ চনৰ ৮ নৱেম্বৰত প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে ঘোষণা কৰে যে "মহাত্মা গান্ধী ছিৰিজৰ সকলো ₹১০০০ নোট ২০১৬ চনৰ ৮ নৱেম্বৰৰ মাজনিশাৰপৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ আইনী মূল্য বন্ধ হৈ যাব", যদিও মহাত্মা গান্ধী নতুন ছিৰিজৰ নতুন ₹৫০০ আৰু ₹২০০০ নোট জাৰি কৰা হয়। 

## ভাষাসমূহ

আন ভাৰতীয় টকীয়া নোটৰ দৰে ₹১০০০ টকাৰ নোটৰ মূল্য ১৭টা ভাষাত লিখা আছিল। আগফালে এই নোটৰ মূল্য ইংৰাজী আৰু হিন্দী ভাষাত লিখা আছিল। পিছফালে এটা ভাষা পেনেল আছে যিয়ে ভাৰতৰ ২২টা চৰকাৰী ভাষাৰ ভিতৰত ১৫টা ভাষাত টোকাটোৰ মূল্য প্ৰদৰ্শন কৰিছিল, বৰ্ণানুক্ৰমিক ক্ৰমত প্ৰদৰ্শিত হৈছিল। পেনেলত অন্তৰ্ভুক্ত ভাষাসমূহ আছিল অসমীয়া, বাংলা, গুজৰাটী, কন্নড়, কাশ্মিৰী, কোংকণী, মালয়ালম, মাৰাঠী, নেপালী, ওড়িয়া, পঞ্জাবী, সংস্কৃত, তামিল, তেলুগু আৰু উৰ্দু। 

## মহাত্মা গান্ধী নতুন ধাৰাবাহিক
২০১৬ চনৰ ১০ নৱেম্বৰত তেতিয়াৰ অৰ্থনৈতিক পৰিক্ৰমা সচিব শক্তিকান্ত দাসে আগন্তুক মাহত মহাত্মা গান্ধী নিউ ছিৰিজত ১০০০ ₹ৰ নতুন নোট মুকলি কৰা হ'ব বুলি ঘোষণা কৰে।  কিন্তু ২০১৭ চনৰ ২২ ফেব্ৰুৱাৰীত দাসে পূৰ্বৰ ঘোষণাক অস্বীকাৰ কৰিবলৈ উভতি আহি কয় যে বেংকনোটখন পুনৰ প্ৰৱৰ্তনৰ কোনো পৰিকল্পনা নাই 

## তথ্যৰ উৎস

শ্ৰেণী:ভাৰতীয় মুদ্ৰা
শ্ৰেণী:ভাৰত
বৰদা মুদ্ৰা

**বৰদা মুদ্ৰা** বা **অভিষ্ঠ মুদ্ৰা**, প্ৰায়ে ইচ্ছা প্ৰদানকাৰী মুদ্ৰা বুলিও কোৱা হয়, ভাৰতীয় ধৰ্মৰ মূৰ্তিচিত্ৰত প্ৰতীকিত হোৱা এক প্ৰতীকী ইংগিত। ই হাতৰ ইংগিতেৰে সংকেত দিয়ে আৰু ই বৰদানৰ প্ৰতীক। ইয়াক ভক্তৰ মূখৰ ফালে ধৰি ৰখা হাতৰ তলুৱাখনেৰে দেখুওৱা হয়, আঙুলিবোৰ মেলি সামান্য তললৈ আঙুলিয়াই দিয়া হয়। এই মুদ্ৰাত কেতিয়াবা, বুঢ়া আঙুলি আৰু তৰ্জনী আঙুলিৰ লগ হৈ এটা বৃত্ত গঠন হয়। 

ভাৰতীয় ধৰ্মৰ শিল্পত ঐশ্বৰিক মূৰ্তিত দেখা পোৱা আন কেইবাখনো মুদ্ৰাৰ ভিতৰত বৰদা মুদ্ৰা আৰু অভয় মুদ্ৰা আটাইতকৈ সাধাৰণ।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:মুদ্ৰা(ধৰ্ম)
শ্ৰেণী:প্ৰতীক
অভয় মুদ্ৰা

**অভয় মুদ্ৰা** (আক্ষৰিক অৰ্থত 'নিৰ্ভীকতাৰ ইংগিত') হৈছে আশ্বাস আৰু নিৰাপত্তাৰ ইংগিত, যিয়ে ভয় দূৰ কৰে আৰু হিন্দু, বৌদ্ধ আৰু অন্যান্য ভাৰতীয় ধৰ্মত ঐশ্বৰিক সুৰক্ষা আৰু আনন্দ প্ৰদান কৰে। সোঁহাতখন কান্ধৰ ওপৰলৈকে ওপৰলৈ তুলি লোৱা হয়, হাতৰ তলুৱাখন বাহিৰলৈ আৰু আঙুলিবোৰ ওপৰলৈ আঙুলিয়াই দিয়া হয়। এইখন হৈছে কেইবাটাও হিন্দু, বৌদ্ধ, জৈন আৰু শিখ প্ৰতিমূৰ্তিত চিত্ৰিত পোৱা প্ৰাচীন মুদ্ৰাসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম।

## অৱস্থান
অভয় মুদ্ৰাৰ অৱস্থান:

#ব্যৱহৃত হাত: সোঁহাত। 
#হাতৰ তলুৱা: দৰ্শকৰফালে বাহিৰলৈ মুখ কৰি। 
#আঙুলি: পাঁচোটা আঙুলি উলম্বভাৱে প্ৰসাৰিত হৈ একেলগে ওচৰত ধৰি ৰাখিছিল। 
#হাতৰ কব্জা আৰু বাহু: কিলাকুটিটো বেঁকা হৈ আছে। 

হাতখন কান্ধৰ সমতললৈ বা অলপ ওপৰলৈ তুলি লোৱা হয়, শৰীৰ স্পৰ্শ নকৰে। 
## বৰ্ণনা
অভয় মুদ্ৰাই সুৰক্ষা, শান্তি, উপকাৰিতা আৰু ভয় দূৰীকৰণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। হিন্দু দেৱতা শিৱৰ এটা ৰূপ নটৰাজক দ্বিতীয় সোঁহাতেৰে অভয় মুদ্ৰা নিৰ্মাণ কৰি চিত্ৰিত কৰা হৈছে, যিয়ে ধৰ্মৰ স্মৃতি অনুসৰণ কৰাসকলক অশুভ আৰু অজ্ঞান দুয়োটাৰেপৰা সুৰক্ষা প্ৰদান কৰে। থেৰাভাদা বৌদ্ধ ধৰ্মত সাধাৰণতে সোঁহাতখন কান্ধৰ ওখলৈকে ওপৰলৈ তুলি, বাহু বেঁকা কৰি আৰু হাতৰ তলুৱাখন বাহিৰলৈ মুখ কৰি আঙুলিবোৰ উলম্ব আৰু সংযুক্ত কৰি আৰু বাঁওহাতখন থিয় হৈ থকা অৱস্থাত তললৈ ওলমি ৰাখি তৈয়াৰ কৰা হয়। 
থাইলেণ্ড আৰু লাওছত এই মুদ্ৰাটো খোজকঢ়া বুদ্ধৰ সৈতে জড়িত, প্ৰায়ে দুয়োখন হাতেৰে একেধৰণৰ দুগুণ অভয় মুদ্ৰা তৈয়াৰ কৰা দেখা যায়। 

অভয় মুদ্ৰা সম্ভৱতঃ বৌদ্ধ ধৰ্ম আৰম্ভ হোৱাৰ আগতেই অচিনাকি মানুহৰ কাষ চাপিলে বন্ধুত্বৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া সদ্ উদ্দেশ্যৰ প্ৰতীক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। গান্ধাৰ শিল্পকলাত প্ৰচাৰৰ ক্ৰিয়া দেখুৱাওঁতে ই উপস্থিত থাকে। চতুৰ্থ আৰু সপ্তম শতিকাৰ উত্তৰ ৱেই আৰু ছুই যুগত চীনতো ইয়াক ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।। 

গৌতম বুদ্ধই এই ইংগিত ব্যৱহাৰ কৰি দেৱদত্তই (কিছুমানৰ মতে অজাতশত্ৰু) নিক্ষেপ কৰা হাতীটোক বশ কৰিবলৈ এই মুদ্ৰা ব্যৱহাৰ কৰিছিল, যিটো কেইবাটাও ফ্ৰেস্কো আৰু লিপিত দেখুওৱা হৈছে।। মহাযান বৌদ্ধ ধৰ্মত দেৱতাসকলে ইয়াক আনখন হাত ব্যৱহাৰ কৰি আন এখন মুদ্ৰাৰ সৈতে প্ৰায়েযোৰ কৰিছিল।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:মুদ্ৰা(ধৰ্ম)
ছান্দনী জৰী

হিন্দু আইকনগ্ৰাফীত চিত্ৰিত এক অলৌকিক অস্ত্ৰ, যাক পাশা বুলি কোৱা হয়। অসমীয়াত ই ছান্দনী জৰী। গণেশ, যম, শ্যামলা দেৱী আৰু বৰুণ আদি হিন্দু দেৱতাক হাতত এই অস্ত্ৰ লৈ চিত্ৰিত কৰা হৈছে।

পাশা গণেশৰ এটা সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য, বিঘ্নহৰ্তা প্ৰভু; পাশাই তেওঁৰ বাধাক বান্ধি ৰখা আৰু মুক্ত কৰাৰ শক্তিক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। মৃত্যুৰ দেৱতা যমে মৃত্যুৰ সময়ত কোনো সত্তাৰ শৰীৰৰ পৰা আত্মা উলিয়াবলৈ পাশা ব্যৱহাৰ কৰে। ভাস্কৰ্যত ইয়াক দুটা বা তিনিটাক এটা বা দুটা লুপত বান্ধি থোৱা হিচাপে চিত্ৰিত কৰা হয়।

সংস্কৃত শব্দ "পাশা"ৰ মূল অৰ্থ আছিল "গাঁঠি" বা "লুপ"। সাধাৰণ ব্যৱহাৰত ছান্দনী জৰী বা পাশা শত্ৰুৰ হাত-ভৰি বান্ধিবলৈ বা জীৱ-জন্তু চিকাৰ কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। পাশাই লৌকিক মোহৰ লগতে বেয়া আৰু অজ্ঞানতাক ধৰি ৰাখিবলৈ আৰু বান্ধি ৰাখিবলৈ কোনো দেৱতাৰ শক্তিকো প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। আনন্দ কুমাৰস্বামীয়ে পাশাৰ লৌকিক বন্ধনৰ সৈতে সংযোগৰ বিষয়ে অন্বেষণ কৰিছে।

হিন্দু ধৰ্মৰ শৈৱ সিদ্ধান্ত বিদ্যালয়ত পাশা হৈছে ত্ৰিত্বৰ অংশ পতি-পাশু-পাশা, অৰ্থাৎ ঈশ্বৰ, মানুহ আৰু জগতৰ প্ৰতীক। পতি শিৱ হিচাপে ঈশ্বৰ, পন্থাৰ পৃষ্ঠপোষক দেৱতা। পশু হৈছে আত্মা বা মানুহ। পাশা হৈছে সেই শক্তি যাৰ দ্বাৰা শিৱই আত্মাক সত্যৰ ওচৰলৈ লৈ যায় বা তেওঁৰ মায়া (ভ্ৰম)ৰ শক্তি যাৰ দ্বাৰা তেওঁ "অজ্ঞাত" সত্তাক প্ৰলোভিত কৰে।


File:Thajavur Ganesha.jpg|গণেশ
File:Yama on buffalo.jpg|যম
File:Varunadeva.jpg|হাতত পাশা আৰু সাপ লৈ বৰুণ 

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:মুদ্ৰা(ধৰ্ম)
অংকুশ

**অংকুশ** বা **লাংচিং** বা *বুলহুক* মাউতে হাতী চম্ভালিবলৈ আৰু প্ৰশিক্ষণ দিয়াত ব্যৱহাৰ কৰা সঁজুলি। হাতী পোহ মনাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা অংকুশ বা বুলহুকৰ জোঙা আগটোৰ সহায়ত হাতীটোৰ মূৰত খুচি আঘাত কৰিব পৰা যায় যদিহে হাতীটোৱে ওচৰৰ মানুহক আক্ৰমণ কৰে, যাৰ ফলত আৰোহী আৰু দৰ্শকৰ আঘাত বা মৃত্যুৰ আশংকা হ’ব পাৰে। হাতীৰ অংকুশ এটা হুক (সাধাৰণতে ব্ৰঞ্জ বা তীখা)ৰে গঠিত যিটো ৬০–৯০ চে.মি.

সাঁচীৰ এটা ৰিলিফ আৰু অজন্তা গুহাৰ এটা ফ্ৰেস্কোত যুদ্ধৰ হাতীটোৰ ওপৰত তিনিজনীয়া দল, হাতী চলাওতে লোৱা অংকুশ লৈ চালক, চালকৰ পিছফালে এজন সম্ভ্ৰান্ত যোদ্ধা আৰু হাতীটোৰ পিছফালে আন এজন পৰিচাৰক চিত্ৰিত কৰা হৈছে।

নোছভ আৰু ডেনিছে (২০০৮: পৃষ্ঠা ১৯) তথ্য দাখিল কৰিছে যে তক্ষশীলাৰ এটা প্ৰত্নতাত্ত্বিক স্থানৰ পৰা দুটা নিখুঁতভাৱে সংৰক্ষিত অংকুশ উদ্ধাৰ কৰা হৈছে আৰু মাৰ্শ্বেলৰ মতে ইয়াৰ তাৰিখ খ্ৰীষ্টপূৰ্ব তৃতীয় শতিকাৰ পৰা খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ১ম শতিকালৈকে। দুয়োটাৰ ভিতৰত ডাঙৰটো ৬৫ চে.মি.(২৬ ইঞ্চি) দীঘল।
## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:অস্ত্ৰ
চতুৰ্ভূজ ৰূপ

**চতুৰ্ভুজ ৰূপ** হিন্দু কাল্পনিক চিত্ৰণৰ এক ধাৰণা, য’ত এজন দেৱতাক চাৰিখন বাহুৰে চিত্ৰিত কৰা হয়। কেইবাজনো হিন্দু দেৱতাক তেওঁলোকৰ কাল্পনিক চিত্ৰত প্ৰায়ে চাৰিখন বাহুৰে চিত্ৰিত কৰা হয়, যিবোৰ হিন্দু সাহিত্যত দেখা যায়। চাৰিখন বাহুৰ চিত্ৰণক ঈশ্বৰত্ব আৰু শক্তিৰ প্ৰতীক হিচাপে গণ্য কৰা হয়, লগতে বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ চাৰি চতুৰ্থাংশৰ ওপৰত আধিপত্যৰ প্ৰতীক বুলি গণ্য কৰা হয়।

চতুৰ্ভুজক প্ৰধানকৈ পালনকৰ্তা দেৱতা বিষ্ণুৰ উপনাম হিচাপেও ব্যৱহাৰ কৰা হয়। 
## বিৱৰণ
পণ্ডিত গেভিন ফ্লাডৰ মতে আদিম বৈষ্ণৱ প্ৰতিমূৰ্তিবোৰ থিয় হৈ থকা দুটা বা চাৰিহতীয়া মূৰ্তিৰ, যিবোৰৰ প্ৰতিমূৰ্তিত শংখ, চক্ৰ আৰু গদা আদিৰ বৈশিষ্ট্যৰ সংমিশ্ৰণ আছে। এই বহুত্বৰ নিয়ম, য’ত দেৱতাসকলে তেওঁলোকৰ চিত্ৰকল্পত অসংখ্য অংগ আৰু মূৰ বহন কৰিছিল, মথুৰা অঞ্চলত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল, তাৰ পিছত ই পিছৰ হিন্দু প্ৰতিকৃতি নিৰ্মাণ এক প্ৰথাত পৰিণত হৈছিল।  

লেখিকা নন্দিতা কৃষ্ণৰ মতে, হিন্দু দেৱতাসকলৰ প্ৰতিকৃতিত চতুৰ্ভুজ প্ৰতিনিধিত্বক তেওঁলোকৰ সীমাহীন সম্ভাৱনাক চিত্ৰিত কৰা বুলি গণ্য কৰা হয়। ইয়াত অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰৰ দৰে একাধিক সামগ্ৰী ব্যৱহাৰ কৰাৰ আৰু একেলগে বহুতো কাম কৰাৰ তেওঁলোকৰ ঐশ্বৰিক ক্ষমতা প্ৰদৰ্শন কৰা হয়।

ভাৰতবিজ্ঞানী ডৰিছ শ্ৰীনিবাসনে কৈছে যে বৈষ্ণৱ আৰু শৈৱ উভয় চিত্ৰকল্পতে, চতুৰ্ভুজ ৰূপক পৃথিৱীৰ ওপৰত নামি মানৱ জাতিৰ মংগলৰ বাবে শুভ কাম কৰা দেৱতাৰ প্ৰকাশ বুলি গণ্য কৰা হয়, সাধাৰণতে মানুহৰ পূজা লাভ কৰে।
## উদাহৰণ
বিষ্ণুক সাধাৰণতে চাৰিখন বাহুৰে চিত্ৰিত কৰা হয়, তেওঁৰ চাৰিটা বৈশিষ্ট্য হ'ল পাঞ্চজন্য শংখ, সুদৰ্শন চক্ৰ, কৌমোদকী গদা আৰু পদ্ম ফুল। তেওঁৰ দহটা অৱতাৰকো প্ৰায়ে এই চাৰিটা বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে তেওঁলোকৰ চিত্ৰকল্পত চিত্ৰিত কৰা হয়, ইয়াৰ ভিতৰত তেওঁৰ কৃষ্ণৰ অৱতাৰত আটাইতকৈ উল্লেখযোগ্য।  

লক্ষ্মীয়ে দুখন হাতত পদুম কঢ়িয়াই লৈ ফুৰে, বাকী দুখনে অভয় মুদ্ৰা আৰু বৰদা মুদ্ৰাৰ ইংগিত প্ৰকাশ কৰে, কেতিয়াবা তাৰ ঠাইত কলচী আৰু দাপোন।

শিৱক তেওঁৰ নটৰাজ ৰূপত চাৰিহাতেৰে চিত্ৰিত কৰা হৈছে। তেওঁৰ পিছফালৰ সোঁহাতত ডম্বৰু আছে, আগৰ সোঁহাতখনে অভয় মুদ্ৰা প্ৰকাশ কৰে, পিছফালৰ বাওঁহাতখনে পাত্ৰ বা হাতৰ তলুৱাত জুই কঢ়িয়াই লৈ ফুৰে আৰু আগৰ বাওঁহাতখনে গজহস্ত মুদ্ৰা প্ৰকাশ কৰে। তেওঁৰ বহু বাহুৰ এই ৰূপক চিত্ৰণে তেওঁৰ সৃষ্টি আৰু ধ্বংসৰ কাৰ্যক সূচায় বুলি গণ্য কৰা হয়।

পাৰ্বতীক চাৰিহতীয়া বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, তেওঁৰ হাতত ফান্দ আৰু গোড আছে আৰু বাকী দুখন হাতত শিৱ পুৰাণত অভয় মুদ্ৰা আৰু বৰদা মুদ্ৰাৰ চিত্ৰ অংকন কৰা হৈছে। 

অৰ্ধনাৰীশ্বৰ, এটা সংমিশ্ৰিত ৰূপ, ত্ৰিশূল ধাৰণ কৰে আৰু সোঁ অৰ্ধত বৰদা মুদ্ৰা প্ৰকাশ কৰে, যিয়ে শিৱক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে, আনহাতে বাওঁ অৰ্ধত পদুম ধাৰণ কৰে, যিয়ে পাৰ্বতীক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। 

হৰিহৰ নামৰ এটা সংমিশ্ৰিত ৰূপে শিৱক প্ৰতিনিধিত্ব কৰা সোঁহাত দুখনত ত্ৰিশূল আৰু লাওখোলাৰ টুপী আৰু বাওঁহাত দুখনত বিষ্ণুক প্ৰতিনিধিত্ব কৰা শংখ আৰু চক্ৰ। 

ব্ৰহ্মাক চাৰিহাতত বেদ আৰু জপমালা লৈ চিত্ৰিত কৰা হৈছে। 

সৰস্বতীক দুখন হাতেৰে বীণা নামেৰে জনাজাত বাদ্যযন্ত্ৰটো ধৰি ৰখাৰ দৰে চিত্ৰিত কৰা হৈছে আৰু আন দুখন হাতত কিতাপ, ছান্দনী জৰী, জপমালা, হাতীৰ অংকুশ আৰু পদুমৰ এটা ভিন্নতা ধৰা হৈছে।

গণেশে ছান্দনী জৰী, হাতীৰ অংকুশ, মোডক নামৰ মিঠা লাৰু বহন কৰে আৰু আনখন হাতত অভয় মুদ্ৰাৰ চিত্ৰ অংকন কৰা হৈছে। 

ইন্দ্ৰক যাঠী, অংকুশ, বজ্ৰ আৰু নীলা পদ্মৰে চিত্ৰিত কৰা হৈছে। 

অগ্নিক হৰিবংশত চাৰিখন হাতৰ সৈতে বৈশিষ্ট্যযুক্ত কৰা হৈছে।

ত্ৰিপুৰা সুন্দৰীক কালিকা পুৰাণত চাৰিহাতেৰে বৰ্ণনা কৰা হৈছে।

## চিত্ৰশালা

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:হিন্দু কিংবদন্তি
ৰত্নাগিৰি, ওড়িশা

**ৰত্নাগিৰি**  হৈছে ভাৰতৰ আধুনিক ওড়িশাৰ এসময়ত প্ৰধান বৌদ্ধ মঠ, ধ্বংসপ্ৰাপ্ত মহাবিহাৰৰ স্থান। জাজপুৰ জিলাৰ ব্ৰাহ্মণী আৰু বীৰুপা নদীৰ মাজৰ এটা পাহাৰত অৱস্থিত। কাষৰীয়া বৌদ্ধ স্থান ললিতগিৰি আৰু উদয়াগিৰিৰ সৈতে ইয়াক হীৰা ত্ৰিভুজ বুলি জনা যায়।
ৰাজ্যৰ ৰাজধানী ভুৱনেশ্বৰৰ পৰা ১০০ কিলোমিটাৰ (৬২ মাইল) আৰু পূৰ্বৰ ৰাজ্যৰ ৰাজধানী কটকৰ পৰা ৭০ কিলোমিটাৰ (৪৩ মাইল) দূৰত্বত অৱস্থিত ৰত্নাগিৰি।

বৌদ্ধ কীৰ্তিচিহ্নসমূহ খ্ৰীষ্টীয় ৫ম শতিকাৰ পৰা নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল, শেষৰটো কাম ত্ৰয়োদশ শতিকাত হৈছিল আৰু কামৰ শীৰ্ষ সময়ছোৱা সপ্তম শতিকাৰ পৰা দশম শতিকাৰ ভিতৰত কৰা হৈছিল।
হয়তো ১৬ শতিকাৰ পিছত এই ঠাইখনৰ ব্যৱহাৰ বন্ধ হৈ পৰে আৰু ধ্বংসাৱশেষ হৈ পৰে। ১৯৬০ চনলৈকে এইবোৰৰ বিষয়ে কমেইহে জনা গৈছিল যেতিয়া ভাৰতীয় প্ৰত্নতাত্ত্বিক জৰীপ ("ASI")ৰ বৃহৎ খনন কাৰ্য্যত এই স্থানৰ সন্ধান পোৱা গৈছিল, য'ত বৃহৎ পৰিমাণৰ অতি মিহি ভাস্কৰ্য্যৰ উৎপাদন হৈছিল। ১ নং মঠক "ভাৰতত জীয়াই থকা খোদিত শিলৰ সজ্জাৰ ক্ষেত্ৰত আটাইতকৈ উন্নত" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে।
ইয়াৰে কিছু অংশ অন্য ঠাইৰ সংগ্ৰহালয়লৈ লৈ যোৱা হৈছিল, বহুখিনি ঠাইতে বাকী আছিল। এই স্থানৰ এটা সংগ্ৰহালয়ত বহুতো টুকুৰা আছে।

মূল উপাদান আছিল বিভিন্ন মাত্ৰাৰ কেইবাশ সৰু সৰু স্তুপ, তিনিটা চতুৰ্ভুজ মঠ (মঠ ১ৰ পৰা ৩)ৰে আগুৰি থকা এটা আকৰ্ষণীয় স্তুপ (ষ্টুপা ১)। ১ নং মঠটো বহু দূৰলৈকে আটাইতকৈ ডাঙৰ, ইয়াৰ এটা সুন্দৰ খোদিত দুৱাৰমুখ, বিশাল মুকলি চোতাল, কোঠা আৰু বাৰাণ্ডা চোতালৰ ফালে মুখ কৰি আছে, য'ত এটা বিশাল বুদ্ধক কেন্দ্ৰ কৰি এটা বিশাল মন্দিৰ আছে।

অট্টালিকাসমূহ মূলতঃ ইটাৰ দ্বাৰা গঠিত (যিবোৰৰ বহুখিনি এতিয়া আঁতৰাই পেলোৱা হৈছে), কিন্তু দুৱাৰমুখ, খুঁটা আৰু ভাস্কৰ্য্য বেছিভাগেই দুবিধ শিলৰ, যিবোৰৰ বিপৰীতমুখী আকৰ্ষণীয়। এইবোৰ হৈছে "নীলা-সেউজীয়া ক্লৰাইট আৰু স্থানীয় খোণ্ডালাইট, প্লাম ৰঙৰ অভাৰটনযুক্ত এটা গাৰ্নিফেৰাছ গ্নেইছ"।  শিলৰ বৃহৎ সংখ্যক ভাস্কৰ্য্য, য'ত কেইটামান (২৭) ব্ৰঞ্জ আৰু পিতলৰ মূৰ্তি, এই স্থানত খনন কৰা হৈছে, বেছিভাগেই "গুপ্ত-উত্তৰ" শৈলীৰ, পূৰ্বৰবোৰে গুপ্ত শিল্পৰ ধ্ৰুপদী শৈলী অব্যাহত ৰাখিছে।
সেইবোৰ বেছিভাগেই বুদ্ধ আৰু বৌদ্ধ প্যান্থেয়নৰ প্ৰতিচ্ছবি, আৰু সময়ৰ লগে লগে বিষয়সমূহৰ ধাৰাসমূহৰ বিশ্লেষণৰ পৰা অনুমান কৰিব পাৰি যে বিহাৰৰ নালন্দাৰ দৰেই ৰত্নগিৰি তান্ত্ৰিক বৌদ্ধ ধৰ্মৰ কেন্দ্ৰলৈ পৰিণত হৈছিল। বিশেষকৈ দুডজনৰো অধিক বিশাল বুদ্ধৰ মূৰ পোৱা গৈছে।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:বৌদ্ধ মঠ
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ বৌদ্ধ মঠ
শ্ৰেণী:ওড়িশা