বিদা লাহেই

**ফ্ৰান্সিছ বিদা লাহেই** এম বি ই (২৬ আগষ্ট ১৮৮২ – ২৯ আগষ্ট ১৯৬৮) কুইন্সলেণ্ড, অষ্ট্ৰেলিয়াৰ এগৰাকী বিশিষ্ট শিল্পী আছিল। তেওঁ ১৯০২ চনৰ পৰা ১৯৬৫ চনলৈকে ব্যাপকভাৱে প্ৰদৰ্শনী কৰিছিল।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন

ফ্ৰান্সিছ বিদা লাহেই ২৬ আগষ্ট ১৮৮২ চনত কুইন্সলেণ্ডৰ পিম্পামাত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল। তেওঁ আইৰিছ-জন্ম কৃষক ডেভিড লাহেই আৰু তেওঁৰ পত্নী জেন জেমিমা (নী ৱাল্ম্‌ছ্লি)ৰ কন্যা আছিল। তেওঁৰ এগৰাকী সংৰক্ষণবাদী ৰোমিঅ’ লাহেইকে ধৰি মুঠ এঘাৰজন ভাতৃ-ভগ্নী আছিল। তেওঁ ছাউথপোৰ্টস্থিত গ’ইটেলিয়া স্কুলত অধ্যয়ন কৰিছিল আৰু পিছলৈ গডফ্ৰে ৰিভাৰ্ছৰ অধীনত ব্ৰিছবেন চেণ্ট্ৰেল টেকনিকেল কলেজত চিত্ৰকলাৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰিছিল। ১৯০২ চনত তেওঁৰ মামাই নিউ জিলেণ্ডলৈ এখন ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল, যিয়ে তেওঁৰ প্ৰাৰম্ভিক প্ৰদৰ্শিত শিল্পকৰ্মসমূহত প্ৰেৰণা যোগাইছিল আৰু লগতে মেলবৰ্ণত অধ্যয়নৰ পথ সুগম কৰিছিল। তেওঁ ১৯০৫ চনত আৰু পুনৰ ১৯০৯ চনত মেলবৰ্ণস্থিত নেচনেল গেলাৰী স্কুলত বাৰ্নাৰ্ড হল আৰু ফ্ৰেডৰিক মেককাবিনৰ অধীনত অধ্যয়ন কৰিছিল।

প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ছোৱাত তেওঁ লণ্ডনলৈ গৈছিল, য’ত তেওঁৰ ভাতৃ আৰু ভতিজাসকল এ আই এফত সেৱাত নিয়োজিত আছিল; লগতে তেওঁ যেতিয়া সুবিধা পাইছিল তেতিয়া শিল্প অধ্যয়নো কৰিছিল। তেওঁ স্বেচ্ছাসেৱী যুদ্ধ প্ৰচেষ্টাত সহায় কৰিছিল। যুদ্ধৰ পিছত তেওঁ পেৰিছৰ ক’লাৰোছি একাডেমীত ফ্ৰান্সিছ হজকিন্সৰ সৈতে আৰু ইটালীত অধ্যয়ন কৰি ১৯২১ চনত অষ্ট্ৰেলিয়ালৈ উভতি আহিছিল।

## কৰ্মজীৱন

বিদা লাহেই কুইন্সলেণ্ড আৰু অষ্ট্ৰেলিয়াৰ প্ৰথমসকল মহিলা শিল্পীৰ ভিতৰত অন্যতম আছিল, যিসকলে নিজকে পেছাদাৰী হিচাপে গণ্য কৰিছিল আৰু শিল্পচৰ্চাৰ জৰিয়তে জীৱিকা অৰ্জনৰ চেষ্টা কৰিছিল। লাহেইয়ে কুইন্সলেণ্ডত শিশু আৰু প্ৰাপ্তবয়স্ক উভয়ৰে বাবে শিল্প-শ্ৰেণীৰ সূচনা কৰিছিল; আৰু তেওঁ আৰু ড্যাফনে মেওয়ে ১৯২৯ চনত কুইন্সলেণ্ড আৰ্ট ফাণ্ড প্ৰতিষ্ঠা কৰাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা গ্ৰহণ কৰিছিল, যাৰ জৰিয়তে এটা শিল্প-পুথিভঁৰাল স্থাপন আৰু ৰাজ্যখনৰ বাবে শিল্পকৰ্ম সংগ্ৰহ কৰাত সহায় হৈছিল। তেওঁ ১৯২৭ চনত শিল্প অধ্যয়নৰ অধিক সুযোগৰ বাবে ইউৰোপ ভ্ৰমণ কৰিছিল। ১৯৩৭ চনত লাহেই ৰবাৰ্ট মেনজিছৰ আধুনিকতাবিৰোধী সংস্থা অষ্ট্ৰেলিয়ান একাডেমী অৱ আৰ্টৰ প্ৰতিষ্ঠাপক সদস্য হৈছিল আৰু ইয়াৰ প্ৰদৰ্শনীত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। লাহেই ১৯৪৫ চনত অষ্ট্ৰেলিয়ান শিল্পৰ উন্নয়নত আগবঢ়োৱা সেৱাৰ স্বীকৃতিস্বৰূপে ছ’চাইটি অৱ আৰ্টিষ্টছ (এন এছ ডব্লিউ) পদক লাভ কৰিছিল, ১৯৫৩ চনত কৰ’নেচন পদক আৰু ১৯৫৮ চনত শিল্পক্ষেত্ৰত সেৱাৰ বাবে এম বি ই সন্মানেৰে ভূষিত হৈছিল।

লাহেই ৰয়েল কুইন্সলেণ্ড আৰ্ট ছ’চাইটিৰ (১৯২৬ চনলৈ কুইন্সলেণ্ড আৰ্ট ছ’চাইটি নামে পৰিচিত) এজন দীঘলীয়া সময়ৰ সক্ৰিয় সদস্য আছিল আৰু কেইবছৰ ধৰি ইয়াৰ সমিতিত সেৱা আগবঢ়াইছিল।

## পৰৱৰ্তী জীৱন

বিদা লাহেইৰ ঘৰ ৱঙা ৱালেন প্ৰথমে তেওঁৰ ভাই ৰোমিঅ’ লাহেইৰ বাবে ক্যানুংগ্ৰাত, ডাৰ্লিংটন ৰেঞ্জৰ এটা ঢালত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল আৰু ১৯২০ চনত সম্পূৰ্ণ হৈছিল। পাছলৈ ঘৰটো ক্যানুংগ্ৰা চহৰৰ উপকণ্ঠৰ পৰা বৰ্তমানৰ কেথলিক গীৰ্জাৰ ওপৰৰ টিলালৈ স্থানান্তৰ কৰা হৈছিল আৰু তেওঁৰ পিতৃ ডেভিড লাহেই আৰু মাতৃ জেন জেমিমা লাহেইয়ে তাত বসবাস কৰিছিল। তাৰ পিছত ১৯৪৬ চনত বিদা আৰু তেওঁৰ ভগ্নী জেইন লাহেইয়ে ঘৰটো পুনৰ স্থানান্তৰ কৰি বৰ্তমানৰ ছাৰ ফ্ৰেড শোনেল ড্ৰাইভ, ছেণ্ট লুচিয়া, ব্ৰিছবেনস্থিত ঠাইত স্থাপন কৰে।

লাহেই ছেণ্ট লুচিয়াৰ ৱঙা ৱালেনত ১৯৬৮ চনৰ ২৯ আগষ্টত তেওঁৰ মৃত্যুৰ আগলৈকে বাস কৰিছিল আৰু তেওঁৰ দাহ-সংস্কাৰ কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত ঘৰটো তেওঁৰ ভগ্নী জেইন লাহেইৰ একক অধিকাৰত যায় আৰু ১৯৮২ চনত নিজৰ মৃত্যুৰ কেইবছৰ আগলৈকে তেওঁ তাতেই বাস কৰিছিল। এই সময়ছোৱাত আন এজন ভগ্নী মেৱিছ ডেনহলম (née লাহেই)য়ো ঘৰটোত বাস কৰিছিল। ১৯৯২ চনৰ ২১ অক্টোবৰত ঘৰটো কুইন্সলেণ্ড হেৰিটেজ ৰেজিষ্টাৰত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।

## সংগ্ৰহ

বিদা লাহেইৰ শিল্পকৰ্মসমূহ অষ্ট্ৰেলিয়াৰ প্ৰধান শিল্প-প্ৰদৰ্শনীশালাসমূহত সংৰক্ষিত আছে, ইয়াৰ ভিতৰত নেশ্যনেল গেলাৰী অৱ অষ্ট্ৰেলিয়া অন্তৰ্ভুক্ত। তেওঁৰ চিত্ৰ ‘মণ্ডে মৰ্নিং’ কুইন্সলেণ্ড আৰ্ট গেলাৰীৰ সংগ্ৰহৰ অংশ।

## প্ৰদৰ্শনীসমূহ

* ‘ছংচ অৱ কালাৰ: দ্য আৰ্ট অৱ বিদা লাহেই’, কুইন্সলেণ্ড আৰ্ট গেলাৰী, ব্ৰিছবেন, ১৯৮৯।
* ‘ন’ মাই নেম: অষ্ট্ৰেলিয়ান উইমেন আৰ্টিষ্টছ ১৯০০ টু নাউ’, নেশ্যনেল গেলাৰী অৱ অষ্ট্ৰেলিয়া, ক্যানবেৰা, ২০২০–২০২১।

## মৌখিক ইতিহাস

১৯৬৫ চনত লাহেইৰ সৈতে ৰেকৰ্ড কৰা এটা মৌখিক সাক্ষাৎকাৰ নেশ্যনেল লাইব্ৰেৰী অৱ অষ্ট্ৰেলিয়াত উপলব্ধ।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:অষ্ট্ৰেলিয়াৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:চিত্ৰশিল্পী