অটিলি বাডাৰ

**অটিলি বাডাৰ** (৩০ মে' ১৮৪৭–২৪ জুলাই ১৯২৫) এগৰাকী জাৰ্মান মহিলা অধিকাৰ কৰ্মী আৰু সমাজবাদী আছিল। ১৯০০ চনৰপৰা ১৯০৮ চনলৈ তেওঁ জাৰ্মানীৰ সমাজ গণতান্ত্ৰিক পাৰ্টিৰ কেন্দ্ৰীয় বিশ্বাসভাজন প্ৰতিনিধি (জেণ্ট্ৰালফেৰট্ৰাউএনছপাৰছোন) হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। বাডাৰ জাৰ্মানীত মহিলাসকলৰ বাবে প্ৰতিষ্ঠিত প্ৰথমটো শ্ৰমিক সংঘটনৰ অন্যতম প্ৰতিষ্ঠাপক আছিল।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন
অটিলি বাডাৰৰ জন্ম ৩০ মে' ১৮৪৭ চনত ৰাকে (বৰ্তমান ৰাকোভ, পোলেণ্ড)ত হৈছিল। তেওঁ পৰিয়ালৰ চাৰিগৰাকী সন্তানৰ ভিতৰত জ্যেষ্ঠ কন্যা আছিল। ১৮৫৫ চনত মাতৃৰ মৃত্যু হোৱাত তেওঁ পিতৃৰ তত্ত্বাৱধানত ডাঙৰ হৈছিল। তেওঁ ফ্ৰাংকফুৰ্ট অডাৰ নগৰত চাৰি বছৰ বিদ্যালয়ত অধ্যয়ন কৰিছিল। তথাপি, পিতৃয়ে ঘৰত সন্ধিয়া পাঠ দিয়াৰ ফলত তেওঁ তুলনামূলকভাৱে ভাল শিক্ষা লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। ১৩ বছৰ বয়সত তেওঁ পৰিয়ালসহ বাৰ্লিনলৈ স্থানান্তৰিত হৈছিল আৰু দৈনিক ১২ ঘণ্টা কাৰখানাত শাৰীৰিক শ্ৰমিক হিচাপে কৰ্মৰত হৈছিল; পিছলৈ তেওঁ চিলাই কৰ্মী হিচাপেও কাম কৰিছিল।

১৮৭৯ চনত বাডাৰে শিফ্ট শ্ৰমিকসকলৰ এক সমাৱেশত নিজৰ প্ৰথম ভাষণ আগবঢ়াইছিল, যিয়ে তেওঁক সৰ্বজনীন ক্ষেত্ৰত আগবঢ়াই আনিছিল। কাৰ্ল মাৰ্ক্সৰ *ডাচ কেপিটেল* আৰু অগাষ্ট বেবেলৰ *উইমেন আণ্ডাৰ ছোচিয়ালিজম* গ্ৰন্থৰ প্ৰভাৱত তেওঁ সমাজ গণতান্ত্ৰিক আদৰ্শৰ সৈতে জড়িত হৈছিল আৰু লিনা মৰগেনষ্টাৰ্নৰ মধ্যবৰ্গীয় শ্ৰমিক সংঘত যোগদান কৰিছিল। এই সংঘই পঢ়া-লিখা আৰু জাৰ্মান ভাষাৰ বিনামূলীয়া পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়াইছিল।

## সক্ৰিয়তা
১৮৮৫ চনত অটিলি বাডাৰ "এছ'চিয়েছন অৱ বাৰ্লিন মাণ্টল চিউৱাৰ্ছ" নামৰ সংগঠনৰ অন্যতম প্ৰতিষ্ঠাপক আছিল, যি জাৰ্মানীত মহিলাসকলৰ প্ৰথমটো শ্ৰমিক সংঘটন আছিল। এই কাৰ্যকলাপৰ বাবে তেওঁ প্ৰথমবাৰৰ বাবে কাৰাদণ্ড লাভ কৰিছিল যদিও ১৮৮৮ চনত ফ্ৰিডৰিখ তৃতীয়ে সিংহাসনত আৰোহণ কৰাৰ পাছত সাধাৰণ ক্ষমামুক্তি ঘোষণা কৰাত তেওঁ সেই শাস্তিৰপৰা মুক্তি পাইছিল।

১৮৯০-ৰ দশকৰ আৰম্ভণিতে বাডাৰে বাৰ্লিনস্থিত ষ্টাৰ্নবাৰ্গ কাফ আৰু কলাৰ কাৰখানাৰ চাকৰি এৰি ঘৰতে কাম আৰম্ভ কৰিছিল, কাৰণ তেওঁ অক্ষম পিতৃৰ যত্ন ল’ব লগা হৈছিল। পিতৃৰ সৈতে বাস কৰি তেওঁ সমাজবাদী ৰাজনীতিত অংশগ্ৰহণৰ জৰিয়তে নিজৰ স্বতন্ত্ৰতা আৰু পৰিচয় গঢ়ি তুলিছিল। সমাজবাদৰ মাজেৰে তেওঁ লিংগ আৰু শ্ৰেণীগত অসমতাৰ বিৰুদ্ধে আত্মপ্ৰতিষ্ঠাৰ উপায় বিচাৰি পাইছিল।

১৮৯১ চনত বাডাৰ শ্ৰমিক শিক্ষা বিদ্যালয়ৰ পৰিচালনা পৰিষদৰ সদস্য আছিল, যি উইলহেল্ম লিবখনেখ্টৰ উদ্যোগত আৰম্ভ হৈছিল। একে বছৰতে তেওঁ বাৰ্লিনৰ সমাজ গণতান্ত্ৰিকসকলৰ প্ৰতিনিধি হিচাপে ব্ৰাছেলছত অনুষ্ঠিত দ্বিতীয় আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শ্ৰমিক কংগ্ৰেছলৈ নিৰ্বাচিত হৈছিল, য’ত তেওঁ আন মহিলাসকলৰ সৈতে সমাজ গণতান্ত্ৰিক পাৰ্টিসমূহত পুৰুষ আৰু মহিলাৰ সম অধিকাৰৰ প্ৰস্তাৱ গৃহীত কৰোৱাত ভূমিকা লৈছিল।

বাডাৰে সমাজ গণতান্ত্ৰিক পাৰ্টিৰ আন্দোলনমূলক ভ্ৰমণসমূহত সক্ৰিয়ভাৱে অংশ লৈছিল। ১৮৯২ চনৰপৰা ১৮৯৪ চনলৈকে তেওঁ ৭৫টা সভাত ভাষণ দিছিল, যাৰ ভিতৰত ভ্ৰোচ্লাভ, ষ্ট্ৰালজুণ্ড, ড্ৰেছডেন, পট্‌ছডাম, কট্‌বুছ আৰু স্প্ৰেমবাৰ্গ আদি চহৰ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। ১৮৯৬ চনত তেওঁ এলবিংগেন, কনিগ্সবাৰ্গ, মেমেল আৰু ডানজিগত ছয়টা আন্দোলনমূলক ভ্ৰমণ কৰিছিল।

প্ৰুশীয় সংঘ আইন অনুসাৰে ১৯০৮ চনলৈকে মহিলাসকলক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ সদস্য হ’বলৈ অনুমতি নাছিল; কিন্তু সমাজ গণতান্ত্ৰিক পাৰ্টিয়ে বিশ্বাসভাজন প্ৰতিনিধি (ফেৰট্ৰাউএনছপাৰছোনেন) আৰু আন্দোলন কমিছন (আগিটাছিয়োনছকোমিছিওনেন)ৰ গাঁথনিৰ জৰিয়তে এই নিয়ম পৰিহাৰ কৰিছিল। ১৯০০ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত বাডাৰক জাৰ্মানীত মহিলা সহকৰ্মীসকলৰ কেন্দ্ৰীয় বিশ্বাসভাজন প্ৰতিনিধি হিচাপে নিৰ্বাচিত কৰা হৈছিল। তেওঁ প্ৰথম চাৰি বছৰ স্বেচ্ছাসেৱী হিচাপে এই দায়িত্ব পালন কৰিছিল আৰু পিছলৈ পাৰ্টিয়ে তেওঁক বেতন প্ৰদান কৰিছিল। এই পদত থাকি তেওঁ জাৰ্মানীৰ সমাজবাদী মহিলা আন্দোলনৰ নেতৃত্ব দিছিল। কেন্দ্ৰীয় প্ৰতিনিধি হিচাপে তেওঁ স্থানীয় প্ৰতিনিধিসকলৰ ওপৰত গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ বিস্তাৰ কৰিছিল।

১৯০৮ চনত মহিলাসকলক সমাজ গণতান্ত্ৰিক পাৰ্টিত যোগদানৰ অনুমতি দিয়া হৈছিল আৰু মহিলা বিশ্বাসভাজন প্ৰতিনিধি ব্যৱস্থা অপ্ৰয়োজনীয় হৈ পৰিছিল। বাডাৰে পাৰ্টিৰ সদস্য হিচাপে যোগদান কৰিছিল আৰু ১৯১৭ চনত ইয়াৰ বিলুপ্তি নহোৱালৈকে সমাজ গণতান্ত্ৰিক মহিলা কাৰ্যালয়ত কাৰ্যৰত আছিল।

১৯২১ চনত বাডাৰে নিজৰ আত্মজীৱনী *আইন ষ্টাইনিগাৰ ভেগ* প্ৰকাশ কৰিছিল, য’ত তেওঁ কেনেকৈ সমাজবাদী হৈ উঠিছিল আৰু আন্দোলনত নিজৰ সাফল্যসমূহ বৰ্ণনা কৰিছিল। এই গ্ৰন্থখন ১৮৯০-ৰ দশকৰ আৰম্ভণিৰপৰা ১৯২০-ৰ দশকলৈ সমাজবাদৰ বিস্তাৰৰ সময়ছোৱাত প্ৰকাশ পোৱা জাৰ্মান শ্ৰমিক শ্ৰেণীৰ জীৱন-কাহিনীৰ অন্যতম আছিল।

অটিলি বাডাৰৰ মৃত্যু ২৪ জুলাই ১৯২৫ চনত বাৰ্লিনত হৈছিল আৰু তেওঁক গেৰিখ্টষ্ট্ৰাছ সমাধিস্থলত সমাধিস্থ কৰা হৈছিল।

## ৰচনা
১৯২১ – *আইন ষ্টাইনিগাৰ ভেগ* (আত্মজীৱনী)

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:জাৰ্মানীৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী