দস্যুৰাণী পুতলী বাই

**পুতলী বাই**(১৯২৬ বা ১৯২৯ - ১৯৫৮) আছিল এগৰাকী ভয়ংকৰ মহিলা ডকাইত, যাক প্ৰায়ে "ভাৰতীয় দস্যুৰাণী" উপনামেৰে জনা যায়। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথম মহিলা ডকাইত আছিল। তেওঁৰ ডকাইতৰ অঞ্চল আছিল বিখ্যাত চম্বল উপত্যকা, যিটো দীৰ্ঘদিন ধৰি ডকাইতৰ দুৰ্গ হৈয়েই আছিল। কোৱা হয়, তেওঁ কেতিয়াও ডকাইত হ'ব বিচাৰা নাছিল, কিন্তু বাৰে বাৰে তেওঁৰ ওপৰত কৰা নিষ্ঠুৰতাৰ বাবেই তেওঁ তেনেকুৱা হৈ পৰিছিল আৰু ডকাইতি - একপ্ৰকাৰ - তেওঁৰ শেষ অৱলম্বন হৈ পৰিছিল।

মধ্য প্ৰদেশৰ মৰেনা জিলাৰ এখন সৰু গাঁৱত গৌহৰ বানো নামেৰে জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল। লাহে লাহে তেওঁ নৃত্যৰ জগতখনত বিখ্যাত হৈ পৰাৰ লগে লগে তেওঁক পুতলিবাই বুলি ক’বলৈ ধৰিলে। এই নামটো এজন সাধাৰণ ভাৰতীয় পুতলাৰ উল্লেখ যেন লাগে, যাক এজন অদৃশ্য শিল্পীয়ে নচুৱাই থাকে। আন এটা অনুমান হ'ল যে, তাই চকুৰ মণিৰ দৰে হৈ পৰিছিল, আৰু সেয়েহে এই নামটো।

## অপহৰণ
নাৰীৰ প্ৰতি শূন্য সন্মান থকা চুলতানে আগ্ৰাত পুতলীক নাচি থকা দেখিছিল আৰু তেওঁৰ প্ৰেমত পৰিছিল বা তেনেকৈয়ে ভাবিছিল। 
চুলতানৰ মতে নাৰীয়ে নৰকৰ দুৱাৰ আৰু সেয়ে দুৰ্ভাগ্য আনিব পাৰে কিন্তু তেওঁৰ বাহিৰে আন কোনো লোকে পুতলিবাইৰ সংস্পৰ্শত থাকিবলৈ নাপায়, তাৰ চিন্তাই তেওঁক কাহিল কৰি পেলাইছিল। ঢোলপুৰৰ বিয়াৰ কথা শুনি চুলতানে তেওঁক অপহৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। তেওঁলোকৰ সম্পৰ্ক কেতিয়াও শান্তিপূৰ্ণ নাছিল। যদিও পুতলী কমেও দুবাৰ পলায়ন কৰিছিল, অৱশেষত মাকৰ নিৰ্দেশনাত (মাকৰ বেশ্যালয়) আগবঢ়াই নিয়া জীৱনটোৱে তেওঁক বিৰক্ত কৰিছিল আৰু ঘূৰি আহিবলৈ ঠিৰাং কৰিছিল। লাহে লাহে পুতলীয়ে চুলতানৰ প্ৰেমত পৰিল।

### টান্নো
একেলগে থকা সময়ছোৱাত তেওঁলোকৰ এটা সন্তান হৈছিল। পুতলীবায়ে তাইৰ নাম টান্নো ৰাখিলে আৰু কোচত থকা এটা শিশুৰ সৈতে চলিব  নোৱাৰি মাহৰ ভিতৰতে তাইক আগ্ৰাৰ আছগাৰীলৈ পঠিয়াই দিলে।

## চুলতানৰ অন্ত
চুলতানৰ লগত পুতলীবাইৰ এগৰাকী কন্যা টান্নো আছিল। সময়ৰ লগে লগে চুলতানে নিজৰ গেঙত এজন ভয়ংকৰ ডকাইত লাখানক অন্তৰ্ভুক্ত কৰিলে। ১৯৫৫ চনৰ ২৫ মে’ত আৰক্ষীয়ে চুলতানক এম্বুছ কৰি হত্যা কৰে। এয়া অন্ততঃ আৰক্ষীৰ দাবী আছিল। কিন্তু পুতলীবাই চুলতানৰ লগত থকাৰ বাবে তেওঁ নিশ্চিতভাৱে জানিছিল যে চুলতানক প্ৰকৃততে লাখানৰ নিৰ্দেশত এজন ডকাইত কল্লাই (গেংটোৰ আন এজন সদস্য)য়ে হত্যা কৰিছিল। আৰক্ষীৰ ভুৱা দাবীত পুতলী ইমানেই বিচলিত হৈছিল যে আনকি ভাৰতৰ তেতিয়াৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী জৱাহৰলাল নেহৰুলৈও তেওঁ এখন চিঠি লিখিছিল বুলি কোৱা হয় য'ত তেওঁৰ শাসনৰ অধীনত থকা আৰক্ষীয়ে কেনেকৈ ভুৱা কৃতিত্ব দাবী কৰি আহিছে।

## চুলতানৰ মৃত্যুৰ পিছৰ জীৱন
চুলতানৰ মৃত্যুৰ পাছত পুতলীবায়ে সদায় আকৰ্ষিত হৈ থকা কল্যাণ সিং ওৰফে কল্লাৰ লগত যোগদান কৰে। ১৯৫০ চনত চম্বল উপত্যকাত চলি থকা সকলো গেঙৰ ভিতৰত কল্লা-পুতলী গেংটো আটাইতকৈ ভয়ংকৰ আৰু চিকাৰ কৰা গেং হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল, মানসিং গেঙৰ পিছতে দ্বিতীয় স্থানত। অৱশেষত পুতলীবাই ‘দস্যুৰাণী’ নামেৰে জনাজাত হ’বলৈ ধৰিলে। মানুহে তেওঁক জীৱন্ত কিংবদন্তি বুলি ক’বলৈ ধৰিলে। তেওঁৰ কাৰ্যৰ কাহিনী কোৱা হৈছিল আৰু পুনৰ কোৱা হৈছিল, তেওঁৰ জীৱনৰ বিষয়ে গীত লিখা হৈছিল আৰু তেওঁক দেখা বুলি দাবী কৰা গাঁৱৰ মানুহে "কালীৰ পুনৰ্জন্ম"ৰ সৈতে হোৱা মুখা-মুখিৰ কথা মনত পৰা প্ৰতিটো সৰু সৰু কথা বৰ্ণনা কৰি গৌৰৱ অনুভৱ কৰিছিল।

## মৃত্যু
এদিন পুলিচৰ সৈতে বন্দুকৰ গুলীত পুতলী আহত হোৱাৰ পিছত গাঁৱৰ চিকিৎসকে তেওঁৰ বাঁওহাতখন কিলাকুটিত কাটি পেলায়। 
আৰোগ্য লাভৰ সময়ছোৱাত কল্লাই আশ্বাস দিছিল যে প্ৰতিটো অভিযানতে তেওঁৰ দলৰ এজন মানুহক মহিলাৰ দৰে শাৰী পিন্ধাব, যাতে তেওঁক হত্যা কৰা বুলি আৰক্ষীয়ে উলিওৱা উৰাবাতৰিক মিছা প্ৰতিপন্ন কৰিব পৰা যায়। বাতৰি কাকতৰ বাতৰি অনুসৰি দীঘলীয়া ৰক্তক্ষৰণৰ বাবে তেওঁ জীয়াই থকাৰ সম্ভাৱনা কম হৈ পৰিছিল। তেওঁক গুলীয়াই হত্যা কৰা বুলি দাবী কৰা কনিষ্টবলজন পদোন্নতি আৰু বঁটা পাইছিল। কেইমাহমানৰ পাছত, পুতলীক আকৌ গাঁৱে-ভূঞে দেখা গ’ল, ৰাইফল হাতত লৈ, বাঁওহাতেৰে স্থিৰ কৰি ৰাখি, তাইৰ লক্ষ্য এতিয়াও সঠিক। বন্দুকৰ যুদ্ধত আহত এজন আৰক্ষী কনিষ্টবলে তেওঁক চিনি পোৱা পুতলীয়ে গুলীয়াই হত্যা কৰা বুলি উল্লেখ কৰি লগতে কয় যে তেওঁৰ বাঁওহাতৰ আধা অংশ হেৰুৱাই পেলাইছে। তেওঁ জীয়াই থকাৰ উৰাবাতৰি নিশ্চিত কৰা হয়। 

১৯৫৮ চনৰ ২৩ জানুৱাৰীত পুতলী বাইক আৰক্ষীয়ে এনকাউণ্টাৰত হত্যা কৰে। চম্বলৰ সমান্তৰালভাৱে যোৱা কুঁৱৰী নদী পাৰ হৈ আৰক্ষীৰ এম্বুছৰপৰা হাত সাৰিবলৈ চেষ্টা কৰোঁতে গুলীয়াই হত্যা কৰে।  পুতলীৰ বয়স মাত্ৰ উনত্ৰিছ বছৰ আৰু তেওঁৰ শৰীৰটো টানি লৈ যোৱা হৈছিল নদীৰ বাওঁপাৰলৈ।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:মহিলা ডকাইত
শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় নাৰী
শ্ৰেণী:ডকাইত