কেৰেলা (ৰাজ্য)

**কেৰেলা** (,  *কেৰলম*) ভাৰতৰ দক্ষিণ-পশ্চিমাঞ্চলৰ মালবাৰ উপকূলত অৱস্থিত এখন ৰাজ্য। পূৰ্বৰ ট্ৰাভঙ্কৰ-ক’চিন ৰাজ্য আৰু মাদ্ৰাজ ৰাজ্যৰ মালয়ালমভাষী অঞ্চলসমূহক একত্ৰিত কৰি ৰাজ্য পুনৰ্গঠন আইনৰ অনুসৰি ১৯৫৬ চনৰ ১ নৱেম্বৰত কেৰেলা ৰাজ্যৰ গঠন কৰা হয়। ৩৮,৮৬৩ বৰ্গকিলোমিটাৰ (১৫,০০৫ বৰ্গমাইল) মাটিকালিৰে কেৰেলা ভাৰতৰ ২৩তম বৃহত্তম ৰাজ্য। ইয়াৰ উত্তৰ আৰু উত্তৰ-পূবে কৰ্ণাটক, পূবে আৰু দক্ষিণে তামিলনাডু আৰু পশ্চিমে লাক্ষাদ্বীপ সাগৰ অৱস্থিত। ২০১১ চনৰ লোকপিয়ল অনুসাৰি ৩,৩৩,৮৭,৬৭৭জন বাসিন্দাৰে কেৰেলা জনসংখ্যাৰ ফালৰ পৰা ভাৰতৰ ১৩তম বৃহত্তম ৰাজ্য। কেৰেলা ৰাজ্যখনক ১৪খন জিলাত বিভক্ত কৰা হৈছে আৰু ইয়াৰ ৰাজধানী হৈছে তিৰুৱনন্তপুৰম। মালয়ালম ভাষা হৈছে ৰাজ্যখনৰ মূল কথিত ভাষা তথা চৰকাৰী ভাষাও। ক’চিন এখন গুৰুত্বপূৰ্ণ বন্দৰ তথা তেলশোধনাগাৰ। কালিকট আন এখন বন্দৰ চহৰ। 

## কৃষি
কেৰালাৰ কৃষিক্ষেত্ৰত ডাঙৰ পৰিৱৰ্তন ঘটিছিল ১৯৭০ চনত যেতিয়া সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে ধানৰ উপলব্ধতা বৃদ্ধি পোৱা আৰু শ্ৰমিকৰ উপলব্ধতা হ্ৰাস পোৱাৰ বাবে ধানৰ উৎপাদন হ্ৰাস পাইছিল। ফলস্বৰূপে ধান উৎপাদনত বিনিয়োগ কমি গ’ল আৰু মাটিৰ এটা ডাঙৰ অংশ বহুবৰ্ষজীৱী গছৰ শস্য আৰু ঋতুভিত্তিক শস্যৰ খেতিলৈ স্থানান্তৰিত হ’ল। কৃষি শ্ৰমিকৰ অভাৱ, মাটিৰ উচ্চ মূল্য আৰু কাৰ্য্যকৰী ভূমিৰ অসামাজিক আকাৰৰ বাবে শস্যৰ লাভজনকতা হ্ৰাস পায়। কেৰালাৰ মাত্ৰ ২৭.৩% পৰিয়ালেই জীৱিকাৰ বাবে কৃষিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল, যিটো ভাৰতৰ ভিতৰতো সৰ্বনিম্ন সংশ্লিষ্ট হাৰ।

ৰাষ্ট্ৰীয় উৎপাদনৰ ৯৭% জালুকৰ কেৰালাত উৎপাদন হয় আৰু দেশৰ প্ৰাকৃতিক ৰবৰৰ ৮৫% উৎপাদন হয়। নাৰিকল, চাহ, কফি, কাজু, আৰু মছলা— ইলাচি, ভেনিলা, ডালচেনি, জাইফলকে ধৰি মূল কৃষিজাত সামগ্ৰী। ভাৰতৰ পৰা ৰপ্তানি হোৱা কাজুৰ প্ৰায় ৮০% কোল্লামত প্ৰস্তুত হয়। মূল নগদ শস্য হ’ল নাৰিকল আৰু ভাৰতৰ নাৰিকল খেতিৰ ক্ষেত্ৰত কেৰালা প্ৰথম স্থানত আছে। ভাৰতত উৎপাদিত মুঠ ইলাচীৰ প্ৰায় ৯০% কেৰালাৰ। বিশ্বৰ ভিতৰতে ইলাচীৰ দ্বিতীয় বৃহত্তম উৎপাদনকাৰী দেশ ভাৰত। ভাৰতত উৎপাদিত মুঠ কফিৰ প্ৰায় ২০% কফি কেৰালাৰ। মূল কৃষি হ’ল ধান, ইয়াৰ জাতসমূহ বিস্তৃত ধাননি পথাৰত খেতি কৰা হয়। ঘৰুৱা বাগিচাই কৃষি খণ্ডৰ এক উল্লেখযোগ্য অংশ সামৰি লৈছে।

## সংস্কৃতি
[thumb|[কথাকলি প্ৰদৰ্শন]]
কেৰালাৰ সংস্কৃতি সংমিশ্ৰিত আৰু বিশ্বজনীন প্ৰকৃতিৰ আৰু ই ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ এক অবিচ্ছেদ্য অংগ। ই আৰ্য, দ্ৰাবিড়, আৰব, আৰু ইউৰোপীয় সংস্কৃতিৰ সংশ্লেষণ, সহস্ৰাব্দৰ ভিতৰত ভাৰতৰ অন্যান্য অংশ আৰু বিদেশৰ প্ৰভাৱত বিকশিত হৈছিল। ইয়াৰ প্ৰাচীনতা আৰু মালয়ালী জনসাধাৰণে বজাই ৰখা জৈৱিক ধাৰাবাহিকতাৰ দ্বাৰা ইয়াৰ সংজ্ঞা নিৰ্ধাৰিত হৈছে। চুবুৰীয়া আৰু বহিঃৰাজ্যৰ সংস্কৃতিৰ সৈতে শতিকাজুৰি থকা সংস্পৰ্শৰ কথা ইয়াত বিশদভাৱে উল্লেখ কৰা হৈছিল। কিন্তু দেশৰ বাকী অংশৰ পৰা কেৰালাৰ ভৌগোলিক ভিন্নতাৰ ফলত এক সুকীয়া জীৱনশৈলী, শিল্প, স্থাপত্য, ভাষা, সাহিত্য আৰু সামাজিক অনুষ্ঠানৰ বিকাশ ঘটিছে। ৰাজ্যখনত প্ৰতি বছৰে ১০ হাজাৰৰো অধিক উৎসৱ পালন কৰা হয়। মালয়ালম পঞ্জিকা, সৌৰ নক্ষত্ৰীয় কেলেণ্ডাৰ কেৰেলাত ৮২৫ খ্ৰীষ্টাব্দৰ পৰা আৰম্ভ হৈছিল, কৃষি আৰু ধৰ্মীয় কাৰ্য্যকলাপৰ পৰিকল্পনাত সাধাৰণ ব্যৱহাৰ বিচাৰি পায়। ভাৰতৰ অন্যতম ধ্ৰুপদী ভাষা মালয়ালম কেৰালাৰ চৰকাৰী ভাষা। আন এক ডজনৰো অধিক অনুসূচিত আৰু নিৰ্ধাৰিত ভাষাও কোৱা হয়। ভাৰতৰ ভিতৰত কেৰালাত সৰ্বাধিক সুৰা সেৱন হয়।

## ভ্ৰমণ
thumb|কেৰালাৰ মুন্নাৰ পাহাৰ ষ্টেচন
কেৰালাৰ সংস্কৃতি আৰু পৰম্পৰাৰ লগতে ইয়াৰ বিভিন্ন জনগাঁথনিয়ে ৰাজ্যখনক ভাৰতৰ অন্যতম জনপ্ৰিয় পৰ্যটনস্থলী হিচাপে গঢ়ি তুলিছে।২০১২ চনত নেচনেল জিঅ'গ্ৰাফিকৰ ট্ৰেভেলাৰ আলোচনীয়ে কেৰালাক "পৃথিৱীৰ দহখন স্বৰ্গ"ৰ ভিতৰত অন্যতম বুলি অভিহিত কৰিছিলআৰু "জীৱনৰ ৫০ টা চাবলগীয়া গন্তব্যস্থান" বুলি উল্লেখ কৰিছিল৷ টাইম আলোচনীয়ে ২০২২ চনত বিশ্বৰ শ্ৰেষ্ঠ স্থানৰ তালিকাত অন্বেষণ কৰিবলগীয়া ৫০টা অসাধাৰণ গন্তব্যস্থানৰ ভিতৰত কেৰালাক স্থান দিছিল।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ৰাজ্য