ষ্টেন স্বামী

**ষ্টেনিছ্‌লাছ লোউৰডুস্বামী** (, ২৬ এপ্ৰিল ১৯৩৭ – ৫ জুলাই ২০২১), জনপ্ৰিয়ভাবে **ষ্টেন স্বামী** এগৰাকী ভাৰতীয় ৰোমান কেথলিক ধৰ্মযাজক, জেচুইট আদেশৰ সদস্য, আৰু কেইবা দশক জুৰি জনজাতীয় অধিকাৰ কৰ্মী আছিল। স্বামী ভাৰতত সন্ত্ৰাসবাদৰ অভিযোগত অভিযুক্ত হোৱা আটাইতকৈ বয়সিয়াল ব্যক্তি। ২০২০ চনৰ ৮ অক্টোবৰত স্বামীক ২০১৮ চনৰ ভীমা কোৰেগাঁও হিংসাত তেওঁৰ ভূমিকা আৰু ভাৰতীয় কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী)ৰ সৈতে সম্পৰ্কৰ বাবে বেআইনী কাৰ্যকলাপ (প্ৰতিৰোধ) আইনৰ অধীনত ৰাষ্ট্ৰীয় অনুসন্ধান সংস্থাই গ্ৰেপ্তাৰ কৰে আৰু অভিযোগনামা দাখিল কৰে। ঝাৰখণ্ডৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হেমন্ত চোৰেন আৰু কেৰালাৰ মুখ্যমন্ত্ৰী পিনাৰাই বিজয়ন দুয়োগৰাকীয়ে স্বামীৰ গ্ৰেপ্তাৰক লৈ আপত্তি দৰ্শাইছিল। ২০২১ চনৰ ৫ জুলাই তাৰিখে তেওঁৰ মৃত্যু হয়। 

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন
১৯৩৭ চনৰ ২৬ এপ্ৰিল তাৰিখে ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ অন্তৰ্গত মাদ্ৰাজ প্ৰেচিডেন্সিৰ ত্ৰিচীত (বৰ্তমান তিৰুচিৰাপল্লী, তামিলনাডু) জন্ম হৈছিল। ১৯৭০ৰ দশকত তেওঁ ধৰ্মতত্ত্ব অধ্যয়ন কৰে আৰু ফিলিপাইনছত সমাজশাস্ত্ৰত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে। ফিলিপাইনছত থাকোঁতে তেওঁ প্ৰশাসনৰ বিৰুদ্ধে কেইবাটাও প্ৰতিবাদ আৰু প্ৰদৰ্শনৰ সন্মুখীন হয়। পৰৱৰ্তী অধ্যয়নৰ সময়ত তেওঁ ব্ৰাজিলিয়ান কেথলিক আৰ্কবিচপ হেলডাৰ কামাৰাৰ সৈতে বন্ধুত্ব স্থাপন কৰিছিল। তেওঁৰ দৰিদ্ৰ লোকসকলৰ সৈতে কৰা কামে স্বামীক প্ৰভাৱিত কৰিছিল। 

## সক্ৰিয়তা
তেওঁ ১৯৭৫ চনৰ পৰা ১৯৮৬ চনৰ ভিতৰত বেংগালুৰুত জেচুইট পৰিচালিত ভাৰতীয় সামাজিক প্ৰতিষ্ঠানৰ প্ৰাক্তন সঞ্চালক আছিল।  তেওঁ সংবিধানৰ পঞ্চম অনুসূচী ৰূপায়ণ নকৰাৰ বাবে চৰকাৰক প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰিছিল। ভাৰতৰ সংবিধানৰ পঞ্চম অনুসূচী অনুসৰি আদিবাসী আৰু জনজাতীয় লোকসকলৰ সুৰক্ষা, কল্যাণ আৰু উন্নয়নৰ বাবে কেৱল আদিবাসী সম্প্ৰদায়ৰ সদস্যসকলৰ সৈতে এটা জনজাতি উপদেষ্টা পৰিষদ গঠন কৰাৰ নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে।

গ্ৰেপ্তাৰ হোৱাৰ দুদিন আগতে প্ৰচাৰিত এটা ভিডিঅ'ত স্বামীয়ে জনাইছিল যে তেওঁৰ গ্ৰেপ্তাৰ তেওঁৰ কামৰ সৈতে সম্পৰ্কিত। কিয়নো তেওঁৰ কাম চৰকাৰী নীতিৰ বিৰুদ্ধে ভিন্নমত জড়িত আছিল। তেওঁৰ ভাষাত:
মোৰ সৈতে যি ঘটিছে সেয়া অকলে মোৰ সৈতে হোৱা অদ্বিতীয় ঘটনা নহয়। এয়া এক বিস্তৃত প্ৰক্ৰিয়া যি সমগ্ৰ দেশতে চলি আছে। আমি সকলোৱে জানো যে বিশিষ্ট বুদ্ধিজীৱী, অধিবক্তা লেখক, কবি, কৰ্মী, শিক্ষাৰ্থী, নেতা, তেওঁলোক সকলোকে কেনেকৈ কাৰাগাৰত ৰখা হয় কিয়নো তেওঁলোকে তেওঁলোকৰ ভিন্নমত প্ৰকাশ কৰিছে বা ভাৰতৰ শাসকীয় ক্ষমতাৰ বিষয়ে প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰিছে। আমি এই প্ৰক্ৰিয়াটোৰ অংশ। এক প্ৰকাৰে মই এই প্ৰক্ৰিয়াটোৰ অংশ হ'বলৈ পাই সুখী। মই নীৰৱ দৰ্শক নহয়, কিন্তু খেলৰ অংশ, আৰু যিয়েই নহওক মূল্য পৰিশোধ কৰিবলৈ মই সাজু।

### কাৰাগাৰত সক্ৰিয়তা
তালোজা কেন্দ্ৰীয় কাৰাগাৰত বন্দী হৈ থকা অৱস্থাত স্বামীয়ে তেওঁৰ জেচুইট সহকৰ্মীলৈ লিখা এখন পত্ৰত বন্দীসকলৰ দুৰ্দশাৰ বিষয়ে উল্লেখ কৰি কয়, "এনে দৰিদ্ৰ বিচাৰাধীন সকলৰ বহুতে নাজানে তেওঁলোকৰ ওপৰত কি অভিযোগ আৰোপ কৰা হৈছে, তেওঁলোকৰ অভিযোগপত্ৰ দেখা নাই আৰু কোনো আইনী বা আন সহায় অবিহনে বছৰ ধৰি কাৰাগাৰত আছে।"  তেওঁ চিঠিখন শেষ কৰি কৈছিল, "কিন্তু আমি এতিয়া সমবেত সংগীতত গান গাম। পিঞ্জৰাবদ্ধ চৰাই এটাও গান গাব পাৰে।" 

## গ্ৰেপ্তাৰ
ষ্টেন স্বামীক ২০১৮ চনৰ ভীমা কোৰেগাঁও হিংসাত অভিযুক্ত কৰা হৈছিল। তেওঁ দাবী কৰিছিল যে তেওঁ উক্ত সময়ছোৱাত তেওঁ পুনেত নাছিল আৰু তেওঁ কথিত সময়ছোৱাত মাওবাদীৰ সহানুভূতিশীল বুলি অভিযোগ কৰা হৈছিল। অভিযোগ কৰা হৈছিল যে তেওঁ আৰু সুধা ভৰদ্বাজৰ দ্বাৰা প্ৰতিষ্ঠা কৰা নিৰ্যাতিত বন্দী সংহতি সমিতিয়ে "মাওবাদী বুলি লেবেল লগোৱা আৰু কাৰাবন্দী হোৱা প্ৰায় ৩,০০০ পুৰুষ আৰু মহিলাৰ মুক্তিৰ বাবে যুঁজ দিবলৈ",
মাওবাদীৰ পুঁজি সংগ্ৰহৰ বাবে এক অভিযান আছিল। জেচুইটসকলে এফ.আৰ. ষ্টেন স্বামীৰ মাওবাদী হোৱাৰ অভিযোগ অস্বীকাৰ কৰি কয় যে ই জেচুইট আদেশৰ নীতিবিৰোধী। তেওঁক এনআইএয়ে ২০২০ চনৰ ৮ অক্টোবৰ তাৰিখে জেচুইট সামাজিক কাৰ্য কেন্দ্ৰ, বাগাইচাৰ পৰা গ্ৰেপ্তাৰ কৰিছিল আৰু বেআইনী কাৰ্যকলাপ (প্ৰতিৰোধ) আইন, ১৯৬৭ৰ অধীনত অভিযোগপত্ৰ দাখিল কৰিছিল। এই আইনৰ অধীনত জামিন অস্বীকাৰ কৰিব পাৰি। 

গোচৰটো প্ৰথমতে পুনে আৰক্ষীৰ দ্বাৰা তদন্ত কৰা হৈছিল কিন্তু পিছত এনআইএক হস্তান্তৰ কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে ২০১৮ চনৰ জুন মাহত ৰাঁচীত একে ধৰণৰ অভিযোগত তেওঁক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হৈছিল।  পিপলছ ইউনিয়ন ফৰ চিভিল লিবাৰ্টিজ (পিইউচিএল), অল ইণ্ডিয়া কেথলিক ইউনিয়ন, কেথলিক বিচপছ কনফাৰেন্স অৱ ইণ্ডিয়া, কেৰালা কেথলিক বিচপছ কনফাৰেন্স (কেচিবিচি), কেৰালা লেটিন কেথলিক এছ'চিয়েচন (কেএলচিএ), কেৰালা জেচুইট প্ৰভিন্সিয়েল, ফেডাৰেচন অফ এছিয়ান বিচপছ কনফাৰেন্স (এফএবিচি), আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জেচুইট সম্প্ৰদায়ে তেওঁৰ মুক্তিৰ বাবে সমগ্ৰ ভাৰততে ব্যাপক প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ৰাঁচী কেথলিক গীৰ্জাইও এক বিবৃতি প্ৰকাশ কৰি কয় যে তেওঁক গ্ৰেপ্তাৰ কৰাৰ ধৰণত ই "দুঃখিত আৰু সমস্যাগ্ৰস্ত" বুলি উল্লেখ কৰিছিল। আদিবাসী সম্প্ৰদায়ৰ মাজত তেওঁৰ কাম, বিচাৰাধীন নিৰ্যাতিত বন্দী সংহতি সমিতিৰ মুক্তি আৰু অন্যান্য আদিৰ বাবে তেওঁৰ গ্ৰেপ্তাৰক ৰাজনৈতিক উদ্দেশ্যপ্ৰণোদিত বুলি অভিহিত কৰা হৈছে।  অন্যান্য সংখ্যালঘু ধৰ্মৰ নেতাসকলেও তেওঁৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ২০২০ চনৰ ২১ অক্টোবৰত এক প্ৰতিবাদত শশী থাৰুৰ, সীতাৰাম য়েচুৰী, ডি ৰাজা, সুপ্ৰিয়া চুলে আৰু কানিমোঝিৰ দৰে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দলৰ নেতাসকলৰ লগতে অৰ্থনীতিবিদ জিন ড্ৰেজ, ৰাঁচীস্থিত জেভিয়াৰ ইনষ্টিটিউট অৱ ছ'চিয়েল চাইন্সৰ সঞ্চালক ড° জোচেফ মাৰিয়ানুছ কুজুৰ, সক্ৰিয়কৰ্মী দয়ামণি বাৰুপ আৰু ৰূপালী যাদৱ, অধিবক্তা মিহিৰ দেশাই ইত্যাদিয়ে তেওঁৰ মুক্তিৰ আহ্বান কৰিছিল।

২০২০ চনৰ অক্টোবৰত স্বামীয়ে পাৰ্কিনছন ৰোগৰ ভুক্তভোগী হোৱাৰ বাবে জামিনৰ বাবে আবেদন কৰিছিল। তেওঁৰ জামিনৰ আবেদন একাধিকবাৰ নাকচ কৰা হৈছিল।

২০২০ চনৰ ৬ নৱেম্বৰত স্বামীয়ে বিশেষ আদালতত এটা ষ্ট্ৰ' আৰু চিপাৰ অনুৰোধ কৰি আবেদন দাখিল কৰে, য'ত কোৱা হয় যে পাৰ্কিনছনৰ বাবে তেওঁ গিলাচ ধৰিবলৈ অক্ষম।  স্বামীৰ বাবে এটা ষ্ট্ৰ' আৰু চিপাৰ যোগাৰ ধৰাত পলম হোৱাৰ প্ৰতিক্ৰিয়াস্বৰূপে, ছ'চিয়েল মিডিয়া ব্যৱহাৰকাৰীসকলে অনলাইনত ষ্ট্ৰ আৰু চিপাৰ অৰ্ডাৰ দি সেইবোৰ এনআইএৰ মুম্বাই কাৰ্যালয় আৰু তালোজা কাৰাগাৰত বিতৰণ কৰি প্ৰতিবাদ জনাইছিল।

## অসুস্থতা আৰু মৃত্যু
ষ্টেন স্বামী পাৰ্কিনছন ৰোগ আৰু অন্যান্য বাৰ্ধক্যজনিত ৰোগত ভুগিছিল। কাৰাগাৰত থাকোঁতে তেওঁ একাধিকবাৰ পৰিছিল। তেওঁ দুয়োখন কাণৰ শ্ৰৱণ শক্তি হ্ৰাস পাইছিল আৰু অস্ত্ৰোপচাৰ কৰাবলগীয়া হৈছিল। পাৰ্কিনছনৰ বাবে তেওঁ গিলাচ এটা ধৰি বলৈ সমস্যাৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু কাৰাগাৰত থকা অৱস্থাত এটা চিপাৰ আৰু ষ্ট্ৰ' ৰখাৰ বাবে অনুৰোধ কৰিছিল।

২০২১ চনৰ ১৮ মে'ত বোম্বে উচ্চ ন্যায়ালয়ত দাখিল কৰা এক টোকাত স্বামী কাৰাগাৰত গুৰুতৰভাৱে অসুস্থ বুলি খবৰ পোৱা গৈছিল।  স্বামীক পৰীক্ষা কৰিবলৈ ন্যায়ালয়ে বিশেষজ্ঞ সমিতি গঠনৰ নিৰ্দেশ দিয়ে। ২০২১ চনৰ ২১ মে'ত ভিডিঅ' কনফাৰেন্সৰ সন্দৰ্ভত আদালতত হাজিৰ হোৱাৰ সময়ত স্বামীয়ে জে জে হস্পিটেল বা আন কোনো চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি হ'বলৈ অস্বীকাৰ কৰে আৰু কেৱল অন্তৱৰ্তীকালীন জামিনৰ বাবে অনুৰোধ কৰে যাতে তেওঁ দ্ৰুতগতিত অৱনতি হোৱা স্বাস্থ্যৰ কথা উল্লেখ কৰি ৰাঁচীত থকা তেওঁৰ ঘৰলৈ যাব পাৰে। ২০২১ চনৰ ২৮ মে'ত বোম্বে উচ্চ ন্যায়ালয়ে মহাৰাষ্ট্ৰ চৰকাৰক স্বামীৰ দ্ৰুত অৱনতি হোৱা স্বাস্থ্যৰ কথা বিবেচনা কৰি ১৫ দিনৰ বাবে ব্যক্তিগত চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি কৰিবলৈ নিৰ্দেশ দিয়ে। তেওঁক মুম্বাইৰ হলি ফেমিলি হস্পিটেলত ভৰ্তি কৰোৱা হৈছিল। ইতিমধ্যে স্বামীৰ দেহত ক'ভিড-১৯ৰ অৱস্থিতি ধৰা পৰিছিল।

২০২১ চনৰ ৪ জুলাই তাৰিখে স্বামীক ভেণ্টিলেটৰ ৰখা হৈছিল কিয়নো তেওঁৰ স্বাস্থ্যৰ অৱনতি ঘটিছিল। বোম্বে উচ্চ ন্যায়ালয়ত জামিনৰ শুনানিৰ পূৰ্বে ২০২১ চনৰ ৫ জুলাইত তেওঁৰ মৃত্যু হয়।

## বঁটা আৰু সন্মান
২০২১ চনৰ জানুৱাৰী মাহত ষ্টেন স্বামীয়ে মানৱ অধিকাৰৰ বাবে ২০২০ চনৰ মুকুন্দন চি. মেনন বঁটা লাভ কৰিছিল।

## তথ্য উৎস

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী
শ্ৰেণী:ক'ভিড-১৯ বৈশ্বিক মহামাৰীত মৃত্যু হোৱা ব্যক্তি