open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
বঙ্গদৰ্শন

**বঙ্গদৰ্শন** হ'ল ১৮৭২ চনত বঙ্কিমচন্দ্ৰ চট্টোপাধ্যায়ে প্ৰতিষ্ঠা কৰা এখন বাংলা সাহিত্য আলোচনী। এইখন ১৯০১ চনত ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰৰ সম্পাদনাত পুনৰ প্ৰকাশিত হৈছিল। এই আলোচনীখনে বাঙালীৰ পৰিচয় গঢ়িবলৈ আৰু বঙ্গত ৰাষ্ট্ৰীয়তাবাদক উৎসাহিত কৰিবলৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল। 

বঙ্কিমৰ বহুতো উপন্যাস এই আলোচনীখনত ধাৰাবাহিকভাৱে প্ৰকাশিত হৈছিল আৰু ইয়াত সংস্কৃত পণ্ডিত হৰপ্ৰসাদ শাস্ত্ৰী, সাহিত্য সমালোচক অক্ষয়চন্দ্ৰ সৰকাৰ আৰু আন বহুতো বুদ্ধিজীৱীৰ ৰচনা প্ৰকাশিত হৈছিল। আলোচনীখনে পুৰাণ, বেদ আৰু বেদান্তৰ ওপৰত বহুতো প্ৰবন্ধ প্ৰকাশ কৰিছিল, যি বাঙালী বুদ্ধিজীৱী সমাজত আধুনিকতাৰ নামত অহা নতুন ধাৰণাবোৰৰ লগত মিলাই আৰু সেয়া গ্ৰহণ কৰি জনসাধাৰণৰ মাজত প্ৰচাৰ কৰাৰ এটা প্ৰচেষ্টা আছিল।

আলোচনীখন কেৱল জ্ঞান বিতৰণৰ মাধ্যমৰ বাবে নহয়, ইয়াত থকা আকৰ্ষণীয় কাহিনীবোৰ পঢ়িবলৈ পাঠকে অধীৰ আগ্ৰহেৰে অপেক্ষা কৰিছিল, বিশেষকৈ বঙ্কিমৰ উপন্যাসৰ পৰৱৰ্তী খণ্ডৰ বাবে। বাঙালী বুদ্ধিজীৱী পাঠকৰ উপৰি বাংলা পঢ়িব পৰা বহুতো মহিলা পাঠকৰ মাজতো আলোচনীখন জনপ্ৰিয় আছিল। 

এই আলোচনীখনত প্ৰথম ধাৰাবাহিক উপন্যাস হিচাপে ১৮৭৩ চনত প্ৰকাশিত হৈছিল চমকপ্ৰদ *বিষবৃক্ষ*। ইয়াৰ পিছত সেই বছৰতেই প্ৰকাশিত হৈছিল *ইন্দিৰা* আৰু ১৮৭৪ চনত *যুগলাঙ্গুৰীয়*। পৰৱৰ্তী সময়ত বঙ্কিমচন্দ্ৰ চট্টোপাধ্যায়ৰ প্ৰায় সকলো উপন্যাস এই আলোচনীখনত প্ৰকাশিত হৈছিল। 

১৮৭৬ চনত *ৰাধাৰাণী* আৰু *চন্দ্ৰশেখৰ* প্ৰকাশিত হোৱাৰ পিছত আলোচনীখনে এক বিৰতিৰ সন্মুখীন হৈছিল। কিন্তু কিছুদিনৰ ভিতৰতে বঙ্কিমৰ ভায়েক সঞ্জীৱচন্দ্ৰ চট্টোপাধ্যায়ে ইয়াক পুনৰ আৰম্ভ কৰিছিল আৰু বঙ্কিমো মুখ্য লেখক হিচাপে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ১৮৭৭ৰপৰা ১৮৮১ৰ ভিতৰত ইয়াত প্ৰকাশিত উপন্যাসসমূহত আছিল *ৰজনী*, *কৃষ্ণকান্তৰ উইল* আৰু ৰাজপুত বিষয়ক উপন্যাস *ৰাজসিংহ*। বিশেষকৈ ১৮৮২ চনত প্ৰকাশিত *[[আনন্দমঠ]]* উপন্যাসখনে সন্ন্যাসী যোদ্ধাৰ বিদ্ৰোহৰ কাহিনী বৰ্ণনা কৰিছিল। যদিও যুদ্ধটো মুছলিম বাহিনীৰ বিৰুদ্ধে, কিন্তু পটভূমিত ইংৰাজ চৰকাৰৰ উপস্থিতি দেখুওৱা হৈছে। 
এই উপন্যাসতেই বন্দে মাতৰম গীতটো অন্তৰ্ভুক্ত। 

ঊনবিংশ শতিকাৰ বঙ্গদেশত এই আলোচনীখনৰ প্ৰভাৱৰ গভীৰতা ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰৰ শৈশৱৰ স্মৃতিৰে অনুমান কৰা যায় — আলোচনীখন আৰম্ভ হোৱাৰ সময়ত তেওঁৰ বয়স আছিল মাত্ৰ ১১ বছৰ। 

১৮৮০ দশকৰ অন্তত আলোচনীখনৰ প্ৰকাশ সম্পূৰ্ণৰূপে বন্ধ হৈ যায়। 

## নতুন ''বঙ্গদৰ্শন''
১৯০১ চনত শৈলেশচন্দ্ৰ মজুমদাৰৰ উদ্যোগত নতুন *বঙ্গদৰ্শন* প্ৰকাশিত হৈছিল আৰু ইয়াৰ সম্পাদক আছিল ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ। ঠাকুৰে ১৯০৫ চনলৈকে আলোচনীখনৰ সম্পাদনা কৰিছিল। এই আলোচনীখনত ৰবীন্দ্ৰনাথৰ বহু লেখা প্ৰকাশিত হৈছিল; তাৰ আগলৈকে তেওঁ মূলতঃ চুটিগল্প লিখিছিল, কিন্তু আলোচনীখনৰ দায়িত্বই তেওঁৰ মনত উপন্যাস লিখাৰ প্ৰেৰণা জাগ্ৰত কৰিছিল। তেওঁৰ প্ৰথম পূৰ্ণদৈৰ্ঘ্যৰ উপন্যাস *চোখেৰ বালি* এই আলোচনীখনত ধাৰাবাহিক ৰূপে প্ৰকাশিত হৈছিল আৰু এইখন উপন্যাসে বাংলা সাহিত্যৰ অন্যতম জনপ্ৰিয় মনস্তাত্ত্বিক উপন্যাস হিচাপে খ্যাতি লাভ কৰিছিল। আলোচনীখন মাহেকীয়া হিচাপে প্ৰকাশিত হৈছিল।

আলোচনীখনৰ দৰ্শন আগৰ *বঙ্গদৰ্শন*ৰ দৰেই আছিল, যাৰ উদ্দেশ্য আছিল উন্মেষমান ৰাষ্ট্ৰীয়তাবাদী মনোভাবক দাঙি ধৰা। প্ৰকাশকৰ কাৰ্যালয়, যাক "মজুমদাৰ লাইব্ৰেৰী" বোলা হৈছিল, বহুতো বুদ্ধিজীৱী আৰু সাহিত্যপ্ৰেমীৰ মিলনৰ ঠাই হৈ পৰিছিল। 
*বঙ্গভঙ্গ আন্দোলন*ৰ সময়ত আলোচনীখনে প্ৰতিবাদৰ এক জ্বালামুখী ৰূপ লৈছিল। ৰবীন্দ্ৰনাথৰ গীতাঞ্জলি যুগৰ (আৰু তাৰ আগৰ) বহুতো কবিতা ইয়াত প্ৰকাশিত হৈছিল; ইয়াৰ ভিতৰত আছিল আমাৰ সোনাৰ বাংলা, যি আজি বাংলাদেশৰ ৰাষ্ট্ৰীয় সংগীত।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ইতিহাস
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ইতিহাস
শ্ৰেণী:বাংলা আলোচনী
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ বিলুুপ্ত আলোচনী
চান্দেৰী শাৰী

**চান্দেৰি শাৰী** ভাৰতৰ মহিলাই পৰিধান কৰা এক বস্ত্ৰ আৰু ই ভাৰতৰ মধ্যপ্ৰদেশৰ চান্দেৰিত নিৰ্মিত পৰম্পৰাগত কোলি শাৰী।
## ইতিহাস
চন্দেৰি শাৰীৰ বয়ন সংস্কৃতিৰ উন্মেষ ঘটিছিল দ্বিতীয় আৰু সপ্তম শতিকাৰ ভিতৰত। ৰাজ্যখনৰ দুটা সাংস্কৃতিক অঞ্চল মালৱা আৰু বুণ্ডেলখণ্ডৰ সীমাত অৱস্থিত। বিন্ধ্যাচল ৰেঞ্জৰ লোকসকলৰ পৰম্পৰা বিস্তৃত। একাদশ শতিকাত মালৱা, মেড়ৱা, মধ্য ভাৰত আৰু দক্ষিণ গুজৰাটৰ বাণিজ্যিক স্থানে এই অঞ্চলৰ গুৰুত্ব বৃদ্ধি কৰে।

চতুৰ্দশ শতিকাৰ অনুমাণিক ১৩৫০ চনত চান্দেৰি শাড়ীৰ পৰম্পৰা আৰম্ভ কৰিছিল কোলি শিপিনীসকলে।

## আলংকাৰিক আৰ্হি
বিশুদ্ধ ৰেচম, চান্দেৰি কপাহ আৰু ৰেচম কপাহ তিনিবিধ কাপোৰৰপৰা চান্দেৰি শাৰী প্ৰস্তুত কৰা হয়। পৰম্পৰাগত মুদ্ৰা, ফুলৰ শিল্প, ময়ূৰ আৰু আধুনিক জ্যামিতিক ডিজাইন বিভিন্ন চান্দেৰি আৰ্হিত বোৱা হৈছে। ভাৰতৰ ভিতৰতে উন্নতমানৰ শাৰীসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম আৰু সোণ আৰু ৰূপৰ ব্ৰকেড বা জৰী, মিহি ৰেচম, আৰু চহকী এম্ব্ৰয়ডাৰীৰ বাবে ই জনাজাত। 
## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:বস্ত্ৰ
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি
চালেমত বস্ত্ৰ উদ্যোগ

**চালেমৰ বস্ত্ৰ উদ্যোগ** বিশেষকৈ হস্ততাঁত উদ্যোগ ভাৰতৰ তামিলনাডুৰ চালেম জিলাৰ অন্যতম প্ৰাচীন কুটিৰ উদ্যোগ। 
চালেমত দক্ষিণ ভাৰতৰ অন্যতম প্ৰাথমিক হস্ততাঁত কেন্দ্ৰ আছিল। ৰেচমৰ সূতা আৰু কপাহী সূতাৰপৰা শাৰী, ধূতি আৰু আন অংগবস্ত্ৰ তৈয়াৰ কৰা হয়। শেহতীয়াকৈ, মূলতঃ ৰপ্তানিৰ উদ্দেশ্যে ঘৰুৱা আচ-বাবৰ সামগ্ৰীও বোৱা হয়। ৭৫,০০০ তকৈ অধিক হস্ততাঁত কাম কৰি আছে আৰু বছৰি উৎপাদিত কাপোৰৰ মুঠ মূল্য ৫,০০০ কোটি টকা বুলি অনুমান কৰা হৈছে।
### জি আই স্বীকৃতি
চালেম কাপোৰে (হস্তশিল্পৰ সামগ্ৰী) ভৌগোলিক সূচক পঞ্জীয়ন (ভাৰত)ত স্বীকৃতি লাভ কৰে।
## ইতিহাস
চালেমত স্বাধীনতাৰ আগৰ সময়ৰ পৰাই হস্ত-তাঁতশাল আৰু বয়ন উদ্যোগৰ ইতিহাস আৰম্ভ হয়। অৱশ্যে ১৯৬০ চনলৈকে ৫টাতকৈও কম বয়ন উদ্যোগ আছিল। বৃহৎ পৰিসৰৰ সমবায় খণ্ডৰ হস্ততাঁত বয়ন আৰু বিপণন ইউনিটৰ লগতে অঞ্চলটোত ব্যক্তিগত হস্ততাঁত বয়নে লাভান্বিত হ’বলৈ আৰম্ভ কৰে। উদ্যোগটোক সহায় কৰিবলৈ অঞ্চলটোৰ চাৰিওফালে ক্ষুদ্ৰ পৰিসৰৰ হেণ্ড ডাইং ইউনিট আৰম্ভ কৰা হৈছিল।১৯৮০ চনৰ আশে-পাশে উদ্যোগটোৱে ব্যাপক বৃদ্ধি লাভ কৰে। বহুতো ডাঙৰ ডাঙৰ স্পিনিং মিল আৰু আৱৰ্জনা স্পিনিং ইউনিটৰ অস্তিত্ব আহিল। বহুতো হেণ্ডলুম ছ’চাইটি আৰু ডাই হাউচ স্থাপন কৰা হৈছিল। গুগাই, আম্মাপেট, আটায়ামপট্টি, ভেন্নান্দুৰ, মগুডাঞ্চবাদী, ৰাসিপুৰম, কোমাৰাপালাম আৰু পল্লীপলাম, থাৰমংগলম, জালাকান্দপুৰম আৰু এলাম্পিল্লাইৰ দৰে ঠাইত নতুন আৰু বৰ্ধিত সংখ্যক পাৱাৰ লুম ইউনিট। কিন্তু এতিয়া ১২৫টাতকৈও অধিক স্পিনিং মিল আছে, য’ত আধুনিক বয়ন ইউনিট আৰু কাপোৰৰ ইউনিট আছে। প্ৰস্তুত বস্ত্ৰ ৰপ্তানিত জিলাখনৰ অন্যতম প্ৰধান ব্যৱসায় হিচাপে নিজকে প্ৰতিষ্ঠা কৰিছে। কাপোৰৰ সামগ্ৰী আৰু কাপোৰ পোনপটীয়াকৈ ৰপ্তানি কৰা ক্ষুদ্ৰ ব্যৱসায়িক ইউনিটসমূহে বজাৰৰ সংযোগ স্থাপন কৰাত উদ্যোগটো দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পালে।
সূতা আৰু ডাইং ইউনিটৰ দৰে প্ৰয়োজনীয় ইনপুটসমূহৰ সহজ প্ৰৱেশৰ ফলত সৰু পৰিসৰৰ কাষ্টমাইজড সামগ্ৰীতো কাপোৰৰ কাষ্টমাইজেচন কৰা হৈছে।
## কণ্ডালমপট্টি শাৰী
কণ্ডালমপট্টি জিলাখনৰ এখন কম জনবসতিৰ চহৰ আৰু ই ৰেচমৰ হস্ততাঁত সামগ্ৰীৰ বাবে বিখ্যাত। সূতাত ব্যৱহৃত ৰঙৰ স্থায়িত্বৰ বাবে কণ্ডালম্পট্টি হস্ততাঁত সুপৰিচিত। ৰঙৰ মিশ্ৰণে স্থায়িত্ব দিয়ে। বয়নত ব্যৱহাৰ কৰা বৰ্গ ইঞ্চিত সূতাৰ গণনা কৰিলে কাপোৰৰ কোমলতা আৰু কঠিনতা গম পোৱা যায়। কণ্ডালম্পট্টি শাৰীত ৬০ৰ পৰা ৬৫টা সূতা বৰ্গ ইঞ্চিত ৱাৰ্পত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শাড়ীৰ প্ৰস্থ ৫১ ইঞ্চি হয়।
কণ্ডালমপট্টি হস্ততাঁত শাড়ীৰ প্ৰতিটো সূতা হাতেৰে বোৱা। শাৰী বোৱাৰ বাবে প্ৰায় ৪–৮ দিনৰ কষ্টৰ প্ৰয়োজন হয়।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:বস্ত্ৰ
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি
চোলাপুৰ টেৰী টাৱেল

**চোলাপুৰ টেৰী টাৱেল** ভাৰতৰ মহাৰাষ্ট্ৰ ৰাজ্যৰ চোলাপুৰ জিলাত নিৰ্মিত টেৰী টাৱেল বয়ন বা বোৱা কৰ্ম। টেৰী টাৱেলৰ কামটোক বৌদ্ধিক সম্পত্তিৰ অধিকাৰৰ বাণিজ্য সম্পৰ্কীয় দিশৰ চুক্তি (TRIPS) চুক্তিৰ ভৌগোলিক ইংগিত (জি আই)ৰ অধীনত সুৰক্ষিত কৰা হৈছে। ইয়াক ভাৰত চৰকাৰৰ জি আই আইন ১৯৯৯ৰ "চোলাপুৰ টেৰী টাৱেল" হিচাপে ৯ নং আইটেমত তালিকাভুক্ত কৰা হৈছে আৰু পেটেণ্ট ডিজাইন আৰু ট্ৰেডমাৰ্কৰ নিয়ন্ত্ৰক মহানিয়ন্ত্ৰকে নিশ্চিত কৰা পঞ্জীয়ন।

চোলাপুৰ টেৰী টাৱেলৰ ডিজাইন অনন্য আৰু ইয়াৰ বিশ্বব্যাপী বজাৰ আছে। লগতে, ই চোলাপুৰী চাদ্দৰৰ সহযোগী উৎপাদন। এই হস্তশিল্পৰ কামে চোলাপুৰ জিলাৰ প্ৰায় দুই লাখ লোকক জীৱিকাৰ সাহায্য প্ৰদান কৰে। কপাহী সূতাৰে তৈয়াৰ কৰা হয় এই টেৰী টাৱেল।
## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:বস্ত্ৰ
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি
চোলাপুৰী চাদ্দৰ

**চোলাপুৰ চাদ্দৰ** বা চাদৰ ভাৰতৰ মহাৰাষ্ট্ৰ ৰাজ্যৰ এখন চহৰ চোলাপুৰত তৈয়াৰী কপাহী কম্বল। এই কম্বলসমূহ ভাৰতত জনপ্ৰিয়; ইয়াক পূৰ্বতে হস্ত-তাঁতশালৰদ্বাৰা নিৰ্মাণ কৰা হয় কিন্তু এতিয়া জেকাৰ্ড মেচিনৰদ্বাৰা আৰু ইয়াৰ অনন্য ডিজাইন আৰু স্থায়িত্বৰ বাবে জনাজাত। চোলাপুৰী চাদৰ মহাৰাষ্ট্ৰৰ সোলাপুৰৰ প্ৰথম উৎপাদন যিয়ে ভৌগোলিক সূচক (GI) মৰ্যাদা লাভ কৰিছিল।
## ইতিহাস
বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ বাবে চোলাপুৰ পৰিচিত। এসময়ত এই চহৰখনত এছিয়াৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ বয়ন যন্ত্ৰ (স্পিনিং মিল) আছিল।  চোলাপুৰত হস্ততাঁত বোৱা উদ্যোগৰ বিকাশ পেছৱাসকলৰ শাসনকালৰ পৰাই আৰম্ভ হোৱা যেন লাগে। উদ্যোগটোত অসংখ্য সৰু সৰু স্বতন্ত্ৰ শিল্পী শিপিনী আছিল। প্ৰতিখন শিল্পী-ঘৰতে এখন বা দুখন তাঁতশাল আছিল, যিবোৰ সাধাৰণতে পৰিয়ালৰ মুৰব্বীয়ে চম্ভালিছিল। পৰিয়ালটোৱেই আছিল কামৰ এটা গোট আৰু মহিলা আৰু শিশুসকলে শিপিনীক প্ৰস্তুতি প্ৰক্ৰিয়াত আৰু কিছুমান ক্ষেত্ৰত ৰং কৰাত সহায় কৰিছিল। ১৯৭০ চনত ভাৰতত আধুনিক কাৰখানাৰ উত্থানে স্থানীয় হাতেৰে তাঁতশাল বোৱা উদ্যোগৰ সংগঠন সলনি কৰি পেলায়। ১৯৫০ চনত চোলাপুৰত উপস্থিত থকাৰ পৰাই দক্ষিণ ভাৰতৰ পদ্মশালি শিপিনীসকলে এইবোৰ নিৰ্মাণ কৰি আহিছে। চোলাপুৰ জিলাত বহু কোম্পানীয়ে চাদৰ নিৰ্মাণ কৰে।
## ৰপ্তানি
মহাৰাষ্ট্ৰৰ উপৰিও ভাৰতৰ ভিতৰত কৰ্ণাটক, তেলেংগানা, অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ, মধ্যপ্ৰদেশ, গুজৰাট, ৰাজস্থানত চোলাপুৰী চাদ্দৰৰ চাহিদা আছে, আনহাতে সংযুক্ত আৰব আমিৰশ্বাহী, কুৱেইট, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, আমেৰিকা, যুক্তৰাজ্য আৰু কানাডাতো ইয়াৰ চাহিদা আছে।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:বস্ত্ৰ
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি
কোটা ডৰিয়া

**কোটা ডৰিয়া** বা কোটা দোৰিয়া ৰাজস্থানৰ কোটাৰ ওচৰৰ কাইথুন আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে থকা কিছুমান গাঁৱত এতিয়াও পৰম্পৰাগত গাঁতৰ তাঁতশালত হাতেৰে বোৱা সৰু সৰু চতুৰ্ভুজ(খাট)ৰে তৈয়াৰী লঘু বোৱা কাপোৰৰ নাম। কোটা ডৰিয়া শাৰী বিশুদ্ধ কপাহ আৰু ৰেচমৰপৰা তৈয়াৰ কৰা হয় আৰু ইয়াৰ ওপৰত খাট নামেৰে জনাজাত বৰ্গক্ষেত্ৰৰ দৰে আৰ্হি থাকে। কোটা শাৰীৰ চেকাৰ বয়ন লঘু আৰু আৰামদায়ক পৰিধানৰ বাবে অতি জনপ্ৰিয়। অতি মিহি বয়ন আৰু ইয়াৰ ওজন অতি কম।

## ইতিহাস
কোৱা হয় যে, কোটাৰ ঝলা জালিম সিংহই কৰ্ণাটকৰ মহীশূৰৰ পৰা শিপিনীসকলক কোটাহলৈ আনিছিল, ১৭ শতিকাৰ মাজভাগত, কিয়নো তেওঁলোকে গ্ৰাফ পেপাৰৰ দৰে দেখা যোৱা আৰু পাগুৰিৰ বাবে উপযোগী বৈশিষ্ট্যপূৰ্ণ সৰু বৰ্গক্ষেত্ৰৰ লঘু কপাহী কাপোৰ বোৱাইছিল। ১৬৯৬ চনত মোগল সম্ৰাট ঔৰংজেৱৰ হৈ যুঁজি থকা অৱস্থাত কৰ্ণাটকত হোৱা যুদ্ধত ৰাও কিশোৰ সিঙৰ মৃত্যু হয়।
এই শাৰীৰ কাম আৰম্ভ কৰা মিষ্টাৰ মৌলানা ৱাজিৰ মহম্মদ ভাণ্ডাৰীৰ জন্ম ৰাজস্থানৰ কোটাত।
## বয়ন
যিহেতু শিপিনীসকল মহীশূৰৰ পৰা আহিছিল, সেয়েহে উৎপাদিত কাপোৰক কোটা মাইছুৰিয়া বুলি কোৱা হৈছিল। ইয়াক পৰম্পৰাগত পাগ (পাগুৰি) বনাবলৈ ৮ ইঞ্চিৰ সংকীৰ্ণ তাঁতশালত বোৱা হৈছিল আৰু পিছলৈ গোছামাৰ লঘু শাড়ীৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা বহল তাঁতশালত বোৱা হৈছিল।  কপাহত ৰেচম প্ৰায় ২০:৮০ অনুপাতত মিহলাই শাৰীবোৰক মজবুত কৰা হৈছিল। এইটো হৈ পৰিছে সাধাৰণ কপাহী ৰেচমৰ কোটা ড’ৰিয়া মিশ্ৰণ। আজিকালি হাতেৰে বোৱা ৰেচমৰ কোটা ডৰিয়া শাৰীও জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে। প্ৰথমতে বুটি নামেৰে জনাজাত ডিজাইনটো সৰু আৰু নিয়মীয়া আছিল যদিও এতিয়া ফেশ্বন আৰু ৰুচি অনুসৰি ডাঙৰ ডিজাইন তৈয়াৰ কৰা হয়। এখন ষ্টেণ্ডাৰ্ড শাৰী ৬.৫ মিটাৰ দীঘল আৰু ইয়াত ব্লাউজৰ টুকুৰাটোও অন্তৰ্ভুক্ত। অতি অলংকৃত শাৰী এখন বনাবলৈ এমাহ সময় লাগিব পাৰে। এখন প্ৰকৃত কোটা ডৰিয়া শাৰীত এটা চুকত বোৱা জি আই চিহ্ন থাকিব যিয়ে ইয়াক প্ৰকৃত ৰূপ আৰু সোণৰ সূতা ব্যৱহাৰ কৰি হাতেৰে বোৱা বুলি সূচায়।

বেছিভাগ কোটা ডৰিয়া বা কোটা দৰিয়া শাৰী চুৰাট আৰু বাৰাণসীত পাৱাৰ তাঁতশালত তৈয়াৰ কৰা হয় আৰু বিভিন্ন ধৰণে হেণ্ড ব্লক প্ৰিণ্ট, এম্ব্ৰয়ডাৰী বা হেণ্ড ফিনিচিং হ'ব পাৰে। এই কাপোৰখন ড্ৰেছ ফেব্ৰিক হিচাপে আৰু ষ্ট’ল আৰু ডুপাট্টাৰ বাবেও ব্যৱহাৰ কৰা হয়।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:বস্ত্ৰ
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি
গোৱা টুডে

**গোৱা টুডে** হ'ল ১৯৬৬ চনৰ পৰা ভাৰতৰ গোৱাৰ পানাজীৰ পৰা প্ৰকাশিত এখন মাহেকীয়া আলোচনী, য'ত বাতৰি, সাহিত্য আৰু স্থানীয় ঘটনাৱলী প্ৰকাশিত হৈছিল। গোৱা টুডেক গোৱাৰ সকলো মাহেকীয়া আলোচনীৰ পিতৃ হিচাপে গণ্য কৰা হয়। ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল ফ্ৰান্সিস্কো ডামাচেনো ড' ৰোজাৰিয়া ডান্টাছ আৰু দ্য নাভিণ্ড টাইমছৰ প্ৰাক্তন যৌথ সম্পাদক লেম্বাৰ্ট মাস্কাৰেনহাছে। ২০২১ চনৰ পৰা ইয়াৰ প্ৰকাশ বন্ধ হয়।

## ইতিহাস
২০১০ চনত আলোচনীখনে সন্মুখীন হোৱা মূল সমস্যাটো আছিল প্ৰকাশৰ খৰচ পূৰণ কৰিব পৰাকৈ পৰ্যাপ্ত বিজ্ঞাপনৰ অভাৱ।

মাস্কাৰেনহাছ আৰু ডান্টাছৰ মালিকীস্বত্বৰ সময়ত নৰ্মান ডান্টাছ প্ৰথমে আলোচনীখনৰ সহযোগী সম্পাদক আৰু তাৰ পিছত কাৰ্যবাহী সম্পাদক হিচাপে আছিল। *গোৱা টুডে* যেতিয়া ছালগাওকাৰ মাইনিং ইণ্ডাষ্ট্ৰীজক বিক্ৰী কৰা হৈছিল, তেতিয়া মাস্কেৰেনহাছৰ পিছত সম্পাদক হিচাপে ভামন চৰ্দেছাই আহিছিল, যিয়ে ১৯৮৭ চনত ভাৰতৰ ৰাষ্ট্ৰদূত হ'বলৈ এংগোলালৈ গুচি গৈছিল। তেওঁৰ পিছত সম্পাদক হৈছিল কবি-সাংবাদিক মনোহৰ শ্বেট্টী, যিয়ে ইতিহাস, ৰাজনৈতিক বিষয় আৰু সাহিত্যৰ মাজত ভাৰসাম্য ৰক্ষা কৰি উচ্চ মানদণ্ড বজাই ৰাখি গোৱাৰ সাহিত্যক প্ৰচাৰ কৰিছিল। শেষ সময়লৈকে সম্পাদক হিচাপে আছিল বিনায়ক নাইক।

১৯৮০ চনৰ মাজভাগত *গোৱা টুডে* ক্ৰয় কৰিছিল ছালগাওকাৰ মাইনিং ইণ্ডাষ্ট্ৰীজে, যিটো বৰ্তমান ভি. এম ছালগাওকাৰ গোটৰ কোম্পানী, যি গোৱাৰ ছালগাওকাৰ ফুটবল ক্লাবৰো মালিক।

ডিজিটেল সংবাদ আৰু ভাৰতত ক'ভিড-১৯ মহামাৰীৰ বাবে বিক্ৰী হ্ৰাস পোৱাৰ উদাহৰণ দি ২০২১ চনৰ মে' মাহত আলোচনীখনৰ প্ৰকাশন "বিৰতি" কৰা হৈছিল, ভৱিষ্যতে এক বেলেগ ৰূপত প্ৰকাশ পুনৰ ঘূৰাই পোৱাৰ আশাৰে।

## তথ্যসূত্ৰ

## বাহ্যিক সংযোগ
* 
* 

শ্ৰেণী:ইংৰাজী আলোচনী
ব্ৰাত্য বসু

**ব্ৰাত্যব্ৰত বসু ৰায়চৌধুৰী** (; জন্ম: ২৫ ছেপ্টেম্বৰ ১৯৬৯) এজন ভাৰতীয় বাঙালী নাট্যকাৰ, নাট পৰিচালক, কবি, প্ৰাবন্ধিক, ঔপন্যাসিক, অনুবাদক, সম্পাদক, অভিনেতা আৰু ৰাজনীতিবিদ। বৰ্তমান তেওঁ পশ্চিম বংগৰ উচ্চ শিক্ষা আৰু বিদ্যালয় শিক্ষা বিভাগৰ মন্ত্ৰী। ২০১১, ২০১৬, ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনত দমদম বিধানসভা সমষ্টিৰপৰা একেৰাহে তিনিবাৰকৈ নিৰ্বাচিত হৈছিল। 
## প্ৰাথমিক জীৱন
ব্ৰাত্য বসু বিশিষ্ট নাট্যব্যক্তিত্ব বিষ্ণু বসুৰ পুত্ৰ। প্ৰেছিডেন্সি কলেজ (বৰ্তমান বিশ্ববিদ্যালয়) আৰু কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ত বাংলা ভাষা আৰু সাহিত্য অধ্যয়ন কৰাৰ পাছত তেওঁ কলিকতাৰ চিটি কলেজত অধ্যাপক হিচাপে যোগদান কৰে। ‘গণকৃষ্টি’ নামৰ নাট্যগোষ্ঠী এটাত চাউণ্ড অপাৰেটৰ হিচাপে তেওঁৰ নাট্যজীৱন আৰম্ভ হৈছিল। পাছলৈ তেওঁ দলটোৰ বাবে নাটক ৰচনা কৰাৰ লগতে পৰিচালনা কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। আল্ট্ৰা-মডাৰ্ণ নাটক *অশালীন* (১৯৯৬) তেওঁৰদ্বাৰা ৰচিত প্ৰথম নাটক। তেওঁৰ আন আন উল্লেখযোগ্য নাটকবোৰ হ'ল - *অৰণ্যদেৱ*, *শহৰইয়াৰ*, *উইঙ্কল্‌ টুইঙ্কল্‌* আৰু ৰহস্যমূলক নাটক *চতুষ্কোণ*। ১৯৯৮ চনত তেওঁ ‘শ্যামল সেন সোঁৱৰণী বঁটা’ আৰু ২০০০ চনত ‘দিশাৰী বঁটা’ লাভ কৰে। ২০০৮ চনত তেওঁ ‘ব্ৰাত্যজন’ নামেৰে নিজাকৈ এটি নাট্যদল গঠন কৰে। ২০০৯ চনত দেৱব্ৰত বিশ্বাসৰ জীৱনৰ আধাৰত নিৰ্মিত নাটক *ৰুদ্ধসংগীত* তেওঁৰ এক কিংবদন্তি সৃষ্টি। 

## ৰাজনৈতিক জীৱন
২০১১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনত ব্ৰাত্য বসুৱে তৃণমূল কংগ্ৰেছৰ হৈ‍ দমদম বিধানসভা সমষ্টিৰপৰা প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰিছিল। এই নিৰ্বাচনত তেওঁ তেতিয়াৰ শাসকীয় চি পি আই (এম) দলৰ মন্ত্ৰী গৌতম দেৱক পৰাস্ত কৰি বিধায়ক নিৰ্বাচিত হয়। তাৰ পাছত মমতা বন্দ্যোপাধ্যায়ৰ প্ৰথম মন্ত্ৰীসভাত তেওঁক উচ্চ শিক্ষামন্ত্ৰীৰ দায়িত্ব দিয়া হয়। তেওঁ কিছুদিনৰ বাবে বিজ্ঞান, প্ৰযুক্তি আৰু জৈৱ প্ৰযুক্তি বিভাগৰ মন্ত্ৰীৰ দায়িত্বও গ্ৰহণ কৰিছিল। বৰ্তমান তেওঁ মমতা বন্দ্যোপাধ্যায়ৰ তৃতীয় পৰ্যায়ৰ মন্ত্ৰীসভাত উচ্চ শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মন্ত্ৰীৰ দায়িত্বত আছে। 

## চলচ্চিত্ৰ
তেওঁ পাঁচখন ছবি পৰিচালনা কৰিছে। সেইবোৰ হ'ল - ৰাস্তা, তিস্তা, তাৰা, ডিকশনাৰি আৰু হুব্বা। প্ৰথমখনৰ বিষয়-বস্তু এজন যুৱক সন্ত্ৰাসবাদী হোৱাৰ কথা আৰু তৃতীয়খনৰ বিষয়-বস্তু হ'ল সমাজ আৰু প্ৰেমৰ ব্যৰ্থতা। কালবেলাকে ধৰি কেইবাখনো ছবিত তেওঁ অভিনয়ও কৰিছে।

এঘাৰ বছৰৰ পাছত পুনৰ ‘ডিকশনাৰি’ নামৰ এখন ছবি পৰিচালনা কৰিছে। তেওঁৰ শেষৰখন ছবি হ'ল ‘হুব্বা’।

## অভিনয়

## পৰিচালক

## সন্মান
২০২১ চনত নাট্যকাৰ ব্ৰত্য বসুৱে “মীৰজাফৰ ও অন্যান্য নাটক” নামৰ গ্ৰন্থখনৰ বাবে ভাৰত চৰকাৰৰ সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰিছিল।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:বঙালী ব্যক্তি
শ্ৰেণী:বঙালী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক
শ্ৰেণী:বঙালী চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেতা
শ্ৰেণী:বঙালী সাহিত্যিক
প্ৰাইভেট (আলোচনী)

**প্ৰাইভেট** হৈছে ছুইডেনৰ প্ৰকাশক আৰু বিতৰক প্ৰাইভেট মিডিয়া গ্ৰুপে প্ৰকাশ কৰা এখন পৰ্ণগ্ৰাফিক আলোচনী। আলোচনীখনে উচ্চমানৰ ফটোগ্ৰাফী আৰু হাৰ্ডক'ৰ পৰ্ণগ্ৰাফিৰ সাধাৰণ যৌন কাৰ্য্যৰ চিত্ৰণৰ বাবে পৰিচিত যেনে পায়ু যৌনতা, যি আছিল ইয়াৰ সৃষ্টিৰ সময়ত এক উদ্ভাৱন। আমেৰিকাৰ পৰ্ণগ্ৰাফাৰ আল গোল্ডষ্টেইনে ইয়াক "বিশ্বৰ শ্ৰেষ্ঠ পৰ্ণ আলোচনী" বুলি অভিহিত কৰিছে।

১৯৬৫ চনত ছুইডেনৰ ফটোগ্ৰাফাৰ বাৰ্থ মিল্টন ছিনিয়ৰে এই আলোচনীখন সৃষ্টি কৰিছিল , যিয়ে প্ৰথমে তেওঁৰ পৰ্ণগ্ৰাফিক ফটোসমূহ কামোদ্দীপক আলোচনীত অন্তৰ্ভুক্ত কৰিছিল, যিবোৰ তেওঁ ষ্টকহোমৰ নিজৰ কিতাপৰ দোকানত বিতৰণ কৰিছিল। তেওঁৰ আলোচনীখনৰ প্ৰথম সংখ্যাবোৰ তেওঁ নিজেই বাতৰি কাকতৰ কিয়স্কত বিক্ৰী কৰিছিল, যিহেতু এনে আলোচনীৰ বাবে কোনো বিতৰণ নাছিল 

১৯৬৬ চনত আমেৰিকাৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ সিদ্ধান্ত Memoirs v. Massachusetts-ৰ পিছত আমেৰিকাত পৰ্ণগ্ৰাফী নিষিদ্ধকৰণৰ ওপৰত প্ৰথমবাৰৰ বাবে প্ৰশ্ন উত্থাপন হয়। পূৰ্বে আমেৰিকাত কাউণ্টাৰৰ তলত বিতৰণ কৰা এই আলোচনীখন তাৰ পিছত তাত মুকলিকৈ বিক্ৰী হয় আৰু নৱম সংখ্যাৰ পৰাই ইয়াক আমেৰিকাৰ প্ৰথমখন আইনীভাৱে বিতৰণ কৰা পৰ্ণগ্ৰাফিক আলোচনী হিচাপে গণ্য কৰা হয়। 

১৯৮০ চনৰ মাজভাগৰ পৰা স্পেইনৰ বাৰ্চিলোনাত প্ৰাইভেট প্ৰকাশ পাইছিল, যি জাৰ্মানীৰ পিছত পৰ্ণগ্ৰাফিক সামগ্ৰীৰ দ্বিতীয় বৃহত্তম বজাৰ আছিল। ১৯৯০ চনত পৰ্ণগ্ৰাফীৰ ডিজিটেলাইজেচনৰ কালছোৱাত এই আলোচনীখনে ইয়াৰ গুৰুত্ব হেৰুৱাই পেলোৱাৰ আগতে ই বিশ্বৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা পৰ্ণগ্ৰাফিক আলোচনী হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল। 

১৯৯১ চনত বাৰ্থ মিল্টন জুনিয়ৰে প্ৰাইভেট মিডিয়া গ্ৰুপ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল যিয়ে পৰ্টফলিঅ'ত ৱেব অফাৰিং যোগ কৰি প্ৰাইভেট ব্ৰেণ্ডটো সম্প্ৰসাৰণ কৰিছিল, ভিডিঅ' প্ৰডাকচন সম্প্ৰসাৰণ কৰিছিল আৰু কোম্পানীটোক সফলতাৰে ৰাজহুৱা কৰিছিল। কোম্পানীটোৰ মূল শিলাস্তম্ভ প্ৰাইভেট আলোচনী আজিও চলি আছে। 

ইৰ’টিক আৰ্ট বুক প্ৰকাশক টাচেনে দুটা সংকলন প্ৰকাশ কৰিছে, প্ৰতিটো সংকলন পাঁচটা খণ্ডত, য’ত ১৯৭০ আৰু ১৯৮০ চনত প্ৰাইভেটত প্ৰকাশিত ফটোগ্ৰাফিক ৰচনাসমূহ সন্নিবিষ্ট কৰা হৈছে।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:পৰ্ণগ্ৰাফিক আলোচনী
সৰ্বাধিক দৰ্শন কৰা ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা

এয়া ২০২৫ চনৰ জুলাই মাহলৈকে বিশ্বজুৰি **সৰ্বাধিক দৰ্শন কৰা ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা**, লগতে পূৰ্বৰ মাহৰ তুলনাত ৰেংকিঙৰ পৰিৱৰ্তন। 

এই তালিকাত মূল ৱেবছাইটৰ উপডোমেইন পৃষ্ঠাসমূহ ধৰা নহয়।

## আৰু চাওক
**[[:en:List of search engines|অনুসন্ধান ইঞ্জিনৰ তালিকা]]*
**[[:en:List of social platforms with at least 100 million active users|কমেও দহ কোটি সক্ৰিয় ব্যৱহাৰকাৰী থকা ছ’চিয়েল প্লেটফৰ্মৰ তালিকা]]*

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ৱেবছাইট
শ্ৰেণী:তালিকাসমূহ
ৰাগ ভৈৰৱ

**ভৈৰৱ** হৈছে হিন্দুস্থানী শাস্ত্ৰীয় ৰাগৰ এটা প্ৰকাৰ যি ভৈৰৱ ঠাটৰ অন্তৰ্গত। এইটো এটা সম্পূৰ্ণ ৰাগ যিটো পৰম্পৰাগতভাৱে প্ৰভাতত আৰু সংগীতানুষ্ঠানৰ আৰম্ভণিৰ গীত হিচাপে পৰিবেশন কৰা হয়। এইটো নিজৰ ঠাটৰ সংজ্ঞায়িত ৰাগ।

হিন্দুস্থানী ৰাগ কলিংদা আৰু কৰ্ণাটকী সংগীতৰ ৰাগম Mayamalavagowlaৰ স্কেল ভৈৰৱ ৰাগৰ সৈতে একে, যদিও ইয়াৰ পৰিবেশনৰ ধৰণৰ বাবে সৃষ্টি হোৱা মেজাজ বা ভাব বেলেগ হ’ব পাৰে।

ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতজ্ঞ পণ্ডিত যশৰাজৰ মতে, ভৈৰৱ হৈছে এটা "প্ৰভাতৰ ৰাগ, আৰু গাম্ভীৰ্যপূৰ্ণ শান্তি ইয়াৰ আদৰ্শ মেজাজ।" এই ৰাগৰ মেজাজ গুৰুতৰ, আত্মনিৰীক্ষণমূলক আৰু ভক্তিমূলক।

## ইতিহাস
ভৈৰৱ ৰাগ এটা প্ৰাচীন ৰাগ যিটো অতি পুৰণি আৰু কেইবাশতিকা পূৰ্বে উৎপত্তি হৈছিল বুলি গণ্য কৰা হয়। ভৈৰৱ ৰাগৰ উৎপত্তিৰ বিষয়ে বিতৰ্ক আছে। কিছুমান সংগীতজ্ঞৰ মতে, ভৈৰৱ ৰাগ প্ৰথমে ভগৱান শিৱৰ মুখৰ পৰা উৎপত্তি হৈছিল। আন কিছুমানৰ মতে, এই ৰাগ ভগৱান সূৰ্যৰ মুখৰ পৰা উৎপত্তি হৈছিল, সেয়েহে ইয়াক দিনৰ সময়ত গোৱা হৈছিল। ভৈৰৱ হৈছে ভগৱান শিৱৰ এটা নাম, বিশেষকৈ তেওঁৰ শক্তিশালী ধ্যানমগ্ন তপস্বী ৰূপত, য’ত তেওঁৰ মাথোঁ জটিল চুলি আৰু শৰীৰত ভস্ম লেপন কৰা থাকে। ৰাগসমূহতো এই পুংলিঙ্গ আৰু তপস্বী গুণসমূহৰ কিছুমান উপস্থিত থাকে।

ভৈৰৱ ৰাগ নিজেই অতি বিস্তৃত আৰু ইয়াত অসংখ্য স্বৰৰ সংমিশ্ৰণ সম্ভৱ, আৰু ইয়াৰ ভাৱনাত্মক গুণসমূহ বীৰত্বৰ পৰা শান্তিলৈকে বিস্তৃত। ইয়াৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি বহুতো প্ৰকাৰ আছে, য’ত অন্তৰ্ভুক্ত (কিন্তু সীমাবদ্ধ নহয়) Ahir Bhairav, আলম ভৈৰৱ, আনন্দ ভৈৰৱ, বৈৰাগী ভৈৰৱ, মোহিনী ভৈৰৱ, বিহাৰ ভৈৰৱ, ভাৱমত ভৈৰৱ, দেবতা ভৈৰৱ, গৌৰী ভৈৰৱ, হিজাজ ভৈৰৱ, শিৱমত ভৈৰৱ, Nat Bhairav, Bibhas, Ramkali, Gunkali, Zeelaf, Jogiya (raga), সৌৰাষ্ট্ৰ ভৈৰৱ, বাংলা ভৈৰৱ, কোমল ভৈৰৱ, মঙ্গল ভৈৰৱ, কৌশী ভৈৰৱ, ভটিয়াৰী ভৈৰৱ, বিহাৰ ভৈৰৱ, বিৰাট ভৈৰৱ, কবিৰী ভৈৰৱ, প্ৰভাত ভৈৰৱ, ৰূপকলি, বকুল ভৈৰৱ, হুছাইনী ভৈৰৱ, কলিংদা, দেবৰঞ্জনী, আছা ভৈৰৱ, জৌন ভৈৰৱ, আৰু ভৈৰৱ।

## তত্ত্ব
ভৈৰৱ ৰাগৰ মেজাজ গুৰুতৰ আৰু ইয়াত গাম্ভীৰ্য, আত্মনিৰীক্ষণ আৰু ভক্তিমূলক ভাৱ প্ৰকাশ পায়। ইয়াৰ স্বৰসমূহ আহিৰ ভৈৰৱৰ সৈতে মিলে, যাৰ মেজাজ গম্ভীৰ।

আৰোহণ : সা  গ ম প  নি সা'

অৱৰোহণ : সা' নি  প ম গ  সা

বাদী : 

সমবাদী : 

পাকড় : গ ম   প, গ ম   সা

চলন : সা গ ম প   প ম গ ম  সা

### সংগঠন আৰু সম্পৰ্ক
সম্পৰ্কীয় ৰাগসমূহ:
* Ahir Bhairav
* Bairagi Bhairav
* Bibhas
* Gunkali
* Jogiya (raga)
* Mohini Bhairav
* Nat Bhairav
* Ramkali
* Zeelaf

## আচৰণ
এই ৰাগৰ পৰিবেশন গুৰুতৰ আৰু গাম্ভীৰ্যপূৰ্ণ। ৰাগটো ধ্যানমগ্ন, দাৰ্শনিক গভীৰতা আৰু ভাৱনাত্মক সমৃদ্ধিৰে পৰিবেশিত হয়।

### সময়
ভৈৰৱ হৈছে প্ৰভাতৰ (প্ৰথম প্ৰহৰ) ৰাগ।

### ঋতু
ভৈৰৱ এনে কেইটামান ৰাগৰ ভিতৰত এটা যিটো যিকোনো ঋতুত গোৱা যায়।

### ৰস
ভৈৰৱ সাধাৰণতে শান্ত, গুৰুতৰ আৰু স্থিৰ মেজাজেৰে পৰিবেশন কৰা হয়। হিন্দুস্থানী ভাষাত ইয়াৰ ৰস হৈছে "শান্ত আৰু গম্ভীৰ"।

## চলচ্চিত্ৰৰ গীত
ভৈৰৱ চলচ্চিত্ৰৰ গীতৰ বাবে জনপ্ৰিয় ৰাগ। ইয়াত ভৈৰৱৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি কিছুমান চলচ্চিত্ৰৰ গীতৰ তালিকা দিয়া হৈছে:
* "অম্মা ৰোটি দে বাবা ৰোটি দে" – *[[Sansar (1951 film)|সংসাৰ]]*, ১৯৫২
* "হাঁছে তিম তিম" – *সংস্কাৰ*, ১৯৫২
* "মোহে ভূল গয়ে সাঁৱৰিয়া" – *[[Baiju Bawra]]*, ১৯৫২
* "জাগো, মোহন প্যাৰে জাগো" – *[[Jagte Raho]]*, ১৯৫৬
* "মন ৰে হৰি কে গুণ গা" – *[[Musafir (1957 film)|মুসাফিৰ]]*, ১৯৫৭
* "মেৰী বীণা তুম বিন ৰোই" – *[[Dekh Kabira Roya]]*, ১৯৫৭
* "কহে দো কোই না কৰে ইয়াঁ প্যাৰ" – *[[Goonj Uthi Shehnai]]*, ১৯৫৯
* "ৱক্ত কৰ্তা জো ৱফা" – *দিল নে পুকাৰা*, ১৯৬৭

## তথ্যসূত্ৰ

* 

## উৎস
* 
* 

## বাহ্যিক সংযোগ
* ৰাগ ভৈৰৱৰ বিষয়ে অধিক তথ্য

শ্ৰেণী:সংগীত
ৰাগ কেদাৰ

ৰাগ **কেদাৰ**, যাক **কেদাৰা** নামেৰেও জনা যায়, হ’ল এটা হিন্দুস্থানী শাস্ত্ৰীয় ৰাগ। ভগৱান শিৱৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা এই ৰাগ ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতত এক উচ্চ স্থান দখল কৰে। ইয়াৰ বৈশিষ্ট্য হ’ল বহুতো সুমধুৰ মোৰ। এই ৰাগত স্বৰসমূহ সা আৰু মৰ পুনৰাবৃত্তিৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়া হয়। সাধাৰণতে গ্ৰহণ কৰা হয় যে ইয়াত যথেষ্ট তাপ শক্তি প্ৰকাশ পায় আৰু ইয়াক ৰাগ দীপকৰ ৰাগিনী হিচাপে গণ্য কৰা হয়। শুদ্ধ মধ্যম (ম)ৰ পৰা পঞ্চম (প)লৈ যাওঁতে গান্ধাৰ (গ)ৰ স্পৰ্শ বা গান্ধাৰ (গ)ৰ পৰা পঞ্চম (প)লৈ মসৃণ পৰিৱৰ্তন (ম গ প) এই ৰাগৰ তাৎক্ষণিক প্ৰকাশৰ সাধাৰণ পদ্ধতি। 

## উৎপত্তি
এই ৰাগৰ উৎপত্তি কল্যাণ ঠাটৰ পৰা হয়। এই ৰাগৰ নামকৰণ ভগৱান শিৱৰ নামেৰে কৰা হৈছে আৰু ভগৱান কৃষ্ণৰ প্ৰিয়। ভগৱান কৃষ্ণই এই ৰাগ বাঁহীত বজাইছিল আৰু গোকুলৰ সকলোৱে মুগ্ধ হৈছিল। 

## কাৰিকৰী বিৱৰণ
এই ৰাগৰ প্ৰকৃতি *ষড়ৱ-সম্পূৰ্ণ*, অৰ্থাৎ ইয়াৰ আৰোহণত (উৰ্ধ্বগতি) মাত্ৰ ছয়টা স্বৰ ব্যৱহাৰ কৰা হয়, আৰু অৱৰোহণত (নিম্নগতি) সাতটা স্বৰ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। সাধাৰণতে, এই ৰাগৰ প্ৰগতি অত্যন্ত অৰৈখিক, যাৰ বাবে ইয়াৰ সাৰমৰ্মক আৰোহণ আৰু অৱৰোহণৰ জৰিয়তে ধৰা কঠিন। 

ৰাগটোত কেৱল শুদ্ধ (*শুদ্ধ*) ৰিষভ (ৰে), গান্ধাৰ (গ) আৰু ধৈৱত (ধ) ব্যৱহাৰ কৰা হয়, চতুৰ্থ স্বৰৰ শুদ্ধ আৰু তীব্ৰ (ম আৰু মে, যথাক্ৰমে "(ম- , ম- )" আৰু প্ৰধানকৈ সপ্তম স্বৰৰ শুদ্ধ (নি) সংস্কৰণ ব্যৱহাৰ কৰা হয়, তবে মাজে মধ্যে ইয়াৰ কোমল (**) সংস্কৰণ (নি)ও ব্যৱহাৰ কৰা হয়। 

আৰোহণ: সা মা, মে'পা ধা মা, ধা নি সা`

অৱৰোহণ: সা' নি ধা পা, মা পা ধা পা ম~, সা ৰে সা

পকড়: সা মা, মা পা, মা পা মা পা, ধা পা মা, ৰে সা

ৰাগৰ স্বৰসমূহ হ’ল সা ৰে গা মা (মা হ’ল ) পা ধা নি সা। 

সবাতোকৈ প্ৰধান (বাদী) স্বৰ হ’ল মা, আৰু দ্বিতীয় প্ৰধান (সমবাদী) হ’ল সা। 

## সময়
এই ৰাগ ৰাতি গোৱা হয়। ইয়াক ৰাতিৰ প্ৰথম *[[প্ৰহৰ]]*ত গোৱা হয়। তীব্ৰ মধ্যম (মে) থকা অধিকাংশ ৰাগ ৰাতি গোৱা হয় (ৰাগৰ সময় তত্ত্ব অনুসৰি)। 

## অধিক তথ্য
ধৈৱতৰ পৰা পঞ্চমৰ জৰিয়তে মধ্যমলৈ মীণ্ড এই ৰাগৰ হৃদয়। এই বাক্যাংশ বাৰে বাৰে পুনৰাবৃত্তি কৰা হয়। মধ্যমৰ পৰা পঞ্চমলৈ পৰিৱৰ্তনত গান্ধাৰ স্বৰটো গ্ৰেচ নোট হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। এটা স্বৰৰ পৰা আন এটা স্বৰলৈ ৰাগৰ গতিবিধি জটিল, আৰু বিভিন্ন স্বৰৰ ব্যৱহাৰৰ পৰিমাণ প্ৰায়ে গায়কৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে। কেদাৰ হ’ল কল্যাণ পঞ্চক বা পঞ্চ্যৰ পাঁচটা ৰাগৰ ভিতৰত এটা, য’ত আছে হামিৰ, গৌড় সাৰং, কামোদ, ছায়ানট আৰু কেদাৰ। কেদাৰ এটা প্ৰাচীন ৰাগ, য’ত বিভিন্ন ধৰণৰ শাস্ত্ৰীয় গান, যেনে খেয়াল, থুমৰী, ধ্ৰুপদ, আৰু লঘু শাস্ত্ৰীয় গানৰ ভিত্তি আছে। 

গুৰু গ্ৰন্থ সাহিব অনুসৰি, ৰাগ কেদাৰা (ਕੇਦਾਰਾ) আত্মাৰ প্ৰকৃত স্বৰূপৰ বিষয়ে মনক সচেতন কৰে। ই সততা, সত্যনিষ্ঠা আৰু সত্যতাৰ ভাব প্ৰকাশ কৰে এটা ব্যৱহাৰিক আৰু যত্নশীলভাৱে। এই পদ্ধতি স্মৰণীয়, যাৰ ফলত মন সচেতন হয়, নিৰাশাবাদ জগাই নোতোলাকৈ। 

## প্ৰকাৰ
* আদম্বৰী কেদাৰ
* আনন্দী কেদাৰ
* বসন্তী কেদাৰ
* চান্দনী কেদাৰ
* দীপক কেদাৰ
* জলধৰ কেদাৰ
* কেদাৰ বাহাৰ
* কেদাৰী মল্হাৰ
* মলুহা কেদাৰ
* নট কেদাৰ
* শুদ্ধ কেদাৰ
* শ্যাম কেদাৰ
* তিলক কেদাৰ

## চলচ্চিত্ৰৰ গান
### ভাষা: [[হিন্দী]]

### হিন্দী
তলত দিয়া চলচ্চিত্ৰসমূহত ৰাগ কেদাৰৰ সামগ্ৰী ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে:
*  - মোগল-এ-আজম (১৯৬০)- লতা মংগেশকাৰ
*  - চাৱন কো আনে দো (১৯৭৯)- য়েছুদাস
*  (১৯৫৭) – হেমন্ত কুমাৰ, মান্না দে, সুধা মালহোত্ৰা, ক’ৰাছ
*  - গুড্ডী (১৯৭১) – বাণী জয়ৰাম

## তথ্যসূত্ৰ

## উৎস
* Chandra Kanta
* 
* 
* 

## বাহ্যিক সংযোগ
* ৰাগ কেদাৰ – এটা দৃষ্টিকোণ
* SRA on Samay and Ragas
* 
* 
* 

কেদাৰ
মহীশূৰ ধূপ

**মহীশূৰ ধূপ** স্থানীয়ভাৱে উৎপাদিত উপাদান ব্যৱহাৰ কৰি মহীশূৰত প্ৰস্তুত কৰা বিভিন্ন ধৰণৰ ধূপৰ কাঠি, যি কেৱল কৰ্ণাটক ৰাজ্যতহে পোৱা গৈছিল। এই ধূপকাঠিয়ে ২০০৫ চনত ভাৰত চৰকাৰৰপৰা ভৌগোলিক সূচক টেগ লাভ কৰা হৈছে।
## ইতিহাস
হিন্দী ভাষাত ‘অগৰবতী’ বুলি কোৱা ধূপ কাঠি নিৰ্মাণ ১৯০০ চনৰ ভিতৰত বাংগালুৰুত এক সংগঠিত উদ্যোগত পৰিণত হৈছিল আৰু স্থানীয়ভাৱে ইয়াক ওদাবাথী (ধোঁৱা উৰুৱাই দিয়া) বুলি জনা গৈছিল। ধূপৰ কাঠিবোৰ তৈয়াৰ কৰাটো অতি সহজ আছিল, কিয়নো ই কেৱল কয়লা আৰু গিজিতৰ লগত মিহলি প্ৰাকৃতিক উপাদানৰ পেষ্ট আছিল, আৰু বাঁহৰ লাঠিৰ ওপৰত মেৰিয়াই থোৱা আছিল।
মিশ্ৰণৰ অনুপাতটোৱেই আছিল মূল গুৰুত্ব। মহীশূৰৰ মহাৰাজাই ধূপকাঠিৰ উৎপাদন আৰু প্ৰচাৰৰ বাবে পৃষ্ঠপোষকতা কৰিছিল। লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা ৱেম্বলী প্ৰদৰ্শনীৰ পৰা যেতিয়া তেওঁলোকক যোগ্যতাৰ প্ৰমাণ পত্ৰ দিয়া হৈছিল, তেতিয়া মহীশূৰ ৰাজ্যই ধূপৰ কাঠিবোৰ বিদেশী দৰ্শনাৰ্থী আৰু অতিথিসকলক উপহাৰ হিচাপে দিছিল, যাতে অন্য দেশলৈ ৰপ্তানি কৰিবলৈ উৎসাহিত হয়।
## উৎপাদনৰ পদ্ধতি
বনৌষধি, ফুল, আৱশ্যকীয় তেল, বাকলি, শিপা, কয়লা মিহিকৈ পিহি মসৃণ পেষ্ট তৈয়াৰ কৰি তাৰ পিছত বাঁহৰ কাঠিত মেৰিয়াই তাৰ পিছত ৰ’দত শুকুৱাই লোৱা হয়, চন্দন কাঠৰ দৰে বিশেষ কাঠ, আইলান্থাছ মালাবাৰিকম যিয়ে হালমাডি উৎপন্ন কৰে আৰু অন্যান্য প্ৰাকৃতিক উপাদান ভৌগোলিকভাৱে কেৱল কৰ্ণাটকতহে উপলব্ধ আছিল, আগতে যিবোৰে বিশেষ ভৌগোলিক ইংগিত লাভ কৰিছে।

## ভৌগোলিক স্বীকৃতি
সৰ্বভাৰতীয় আগৰবাত্তী সন্থাই মহীশূৰ আগৰবাত্তীৰ ভৌগোলিক ইংগিত আইন, ১৯৯৯ৰ অধীনত চেন্নাইৰ পেটেণ্ট, ডিজাইন আৰু ট্ৰেডমাৰ্কৰ নিয়ন্ত্ৰক প্ৰধানৰ কাৰ্যালয়ত পঞ্জীয়ন কৰাৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়াইছিল, যাতে এই নাম ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ অঞ্চলটোৰ পৰা কেৱল স্থানীয়ভাৱে উপলব্ধ প্ৰাকৃতিক উপাদান ব্যৱহাৰ কৰা মহীশূৰৰ ইনচেন্স ষ্টিক নিৰ্মাতাসকলৰ একচেটিয়া কৰি তোলা হয়। ইয়াৰ তিনি বছৰৰ পাছত ২০০৫ চনত ভৌগোলিক সূচক মৰ্যাদা প্ৰদান কৰা হয়।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:সামগ্ৰী
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি
কুল্লু চাদৰ

**কুল্লু চাদৰ** ভাৰতৰ কুল্লুত নিৰ্মিত একপ্ৰকাৰৰ গৰম চাদৰ, য’ত বিভিন্ন জ্যামিতিক আৰ্হি আৰু উজ্জ্বল ৰঙৰ বৈশিষ্ট্য থাকে। 
মূলতঃ খিলঞ্জীয়া কুলিভিসকলে সাধাৰণতে চাদৰ বয়, কিন্তু ১৯৪০ চনৰ আৰম্ভণিতে বুশ্বহৰৰপৰা শিল্পীৰ আগমনৰ পিছত অধিক আৰ্হিৰ চাদৰৰ ধাৰা বৃদ্ধি পায়।

সাধাৰণ কুল্লু চাদৰ দুয়ো মূৰত জ্যামিতিক ডিজাইন থাকে। চাদৰবোৰত ফুলৰ ডিজাইনো থাকিব পাৰে, যিবোৰ গোটেই ঠাইতে চলিব পাৰে। 
প্ৰতিটো ডিজাইনত আঠটা ৰং পৰ্যন্ত থাকিব পাৰে। বেছিভাগ পৰম্পৰাগত ৰং প্ৰায়ে উজ্জ্বল ৰং, চাদৰখনক গুৰুত্ব দিবলৈ আৰু ইয়াক অধিক আকৰ্ষণীয় কৰি তুলিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়, অৱশ্যে এনেকুৱা কিছুমান দৃষ্টান্ত আছে য'ত চাদৰখন অধিক নিস্তেজ ৰঙেৰে তৈয়াৰ কৰা হয়, যেনে পেষ্টেল। কুল্লু চাদৰ য়াকৰ উল, ভেড়াৰ উল, পশ্মিনা, আৰু অন্যান্য হাতেৰে নিৰ্মিত সামগ্ৰীৰেও তৈয়াৰ কৰা হয়।
## ইতিহাস
জাতীয় স্বাধীনতাৰ আগলৈ আধুনিক আৰু ঔদ্যোগিক কাপোৰৰ সামগ্ৰী জাতিটোৰ গ্ৰাম্য অঞ্চলৰ বহু অংশত উপনীত হোৱা নাছিল।
কুলিভি লোকসকলে বাস কৰা অঞ্চলটো হিমালয় অঞ্চলৰ নাতিশীতোষ্ণ অঞ্চল, ইয়াত ভেড়া, ম'হ আৰু অন্যান্য বিভিন্ন নোমযুক্ত জীৱৰ প্ৰচুৰ পৰিমাণে পোৱা যায়। অধিক আধুনিক শিল্পীৰ আগমনৰ আগতে প্ৰধান সাজ-পোছাক আছিল এই অঞ্চলৰ সাধাৰণ কঠোৰ ঠাণ্ডাৰ পৰা ৰক্ষা পাবলৈ বোৱা পট্টি। হিমাচল প্ৰদেশৰ পৰা এজন শিল্পীৰ আগমনৰ পিছত কলাত্মক আৰ্হি আৰু ফুলৰ শিল্পৰ প্ৰৱৰ্তনৰ পিছত কুল্লু চাদৰ বিশিষ্ট হৈ পৰে, ই হিমালয় অঞ্চলৰ বেছিভাগ বাসিন্দাৰ বাবে কাপোৰৰ এক উল্লেখযোগ্য সামগ্ৰীত পৰিণত হয়।
## বাহ্যিক সংযোগ
* Handloom & Handicrafts Development 

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:বস্ত্ৰ
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি
মহীশূৰ ৰোজউড ইনলে

**মহীশূৰ ৰোজউড ইনলে** মহীশূৰৰ আশে-পাশে শিল্পীসকলে ভাস্কৰ্য আৰু আলংকাৰিক কামত ব্যৱহাৰ কৰা বিভিন্ন কৌশল সামৰি লৈছে, ইয়াত প্ৰায়ে হাতীদাঁতৰ খোলা, শামূকৰ খোলা, পশুৰ শিং আৰু চন্দন কাঠৰ দৰে ৰঙীন সামগ্ৰী গোলাপ কাঠৰ মিশ্ৰণত পৰিণত কৰি সাধাৰণতে মেট্ৰিক্সৰ সৈতে সমতল অলংকাৰ বা ছবি গঠন কৰে। এই শিল্পকৰ্মসমূহ মহীশূৰ অঞ্চলৰ আশে-পাশে নিৰ্মাণ কৰা হয়, এই শিল্পকৰ্মসমূহ অঞ্চলটোক চিত্ৰিত কৰা এটা শিল্পকৰ্ম হিচাপে ঐতিহাসিক প্ৰতিনিধিত্ব আৰু স্থানীয় শিল্পীসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ডিজাইন আৰু শৈলীৰ বাবে ২০০৫ চনত ভাৰত চৰকাৰৰপৰা ভৌগোলিক সূচক টেগ লাভ কৰা হৈছে।
## ইতিহাস
টিপু চুলতানৰ সময়ৰ পৰাই প্ৰায় ১৮০০ চনৰ পৰাই আচবাব আৰু শিল্পকৰ্মৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, (এই শিল্পকলা বিজয়নগৰ সাম্ৰাজ্যৰ পৰা অহা যেন লাগে আৰু ৱাডিয়াৰ ৰজাসকলে ইয়াৰ পৃষ্ঠপোষকতা কৰিছিল) এই সময়ছোৱাত স্থানীয় মহীশূৰ মহাৰাজাই অধিক প্ৰচাৰ কৰিছিল ১৯১৪ চনত ব্ৰিটিছ সাম্ৰাজ্যৰ প্ৰদৰ্শনীৰ বাবে হাতীদাঁতৰ ইনলেৰ সৈতে ফটোফ্ৰেমৰ সৈতে এটা কাচকেট পঠিয়াইছিল যিয়ে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, তেতিয়াৰ পৰাই মহীশূৰৰ আশে-পাশে থকা অঞ্চলৰ পৰা পৰ্যটনৰ বাবে এক প্ৰধান আকৰ্ষণ আছিল।
## উৎপাদনৰ পদ্ধতি
কেঁচামাল হিচাপে গোলাপ কাঠ, হালধীয়া কাঠ আৰু আবলুছ ব্যৱহাৰ কৰা হয় আৰু ইয়াত চিত্ৰিত কৰা ডিজাইন খোদিত কৰা হয় তাৰ পিছত ৰঙৰ পৰা আৰম্ভ কৰি সোণ, ৰূপ, হাইড্ৰজেন পেৰাক্সাইডৰ আৱৰণযুক্ত প্লাষ্টিক (হাতীদাঁতৰ পৰিৱৰ্তে), চন্দন কাঠত প্ৰকৃতি আৰু হিন্দু পৌৰাণিক মহাকাব্যৰ কাহিনী চিত্ৰিত কৰি খোদিত কৰি জমা কৰা হয়।

## ভৌগোলিক ইংগিত
কৰ্ণাটক ৰাজ্যিক হস্তশিল্প উন্নয়ন নিগম লিমিটেডে মাইছুৰু ৰোজউড ইনলেৰ ভৌগোলিক ইংগিত আইন, ১৯৯৯ৰ অধীনত চেন্নাইৰ পেটেণ্ট, ডিজাইন আৰু ট্ৰেডমাৰ্ক নিয়ন্ত্ৰকৰ কাৰ্যালয়ত পঞ্জীয়ন কৰাৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়ায়, যাতে ইয়াক মাইছুৰু ৰোজউড ইনলেৰ নিৰ্মাতাসকলৰ বাবে একচেটিয়া কৰি তোলা হয়, যাৰ ডিজাইন আৰু সামগ্ৰীয়ে মহীশূৰ(মাইছুৰু) নাম ব্যৱহাৰ কৰি অঞ্চলটোক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ইয়াৰ তিনি বছৰৰ পাছত ২০০৫ চনত ভৌগোলিক সূচক মৰ্যাদা প্ৰদান কৰা হয়।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ভাস্কৰ্য
শ্ৰেণী:সামগ্ৰী
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি
বাদল সৰকাৰ

**বাদল সৰকাৰ**  (; ১৫ জুলাই, ১৯২৫ – ১৩ মে', ২০১১) এগৰাকী আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় খ্যাতিসম্পন্ন বাঙালী নাট্য ব্যক্তিত্ব। তেওঁ থাৰ্ড থিয়েটাৰ নামক এক ভিন্ন ধাৰাৰ নাটকৰ প্ৰবক্তা হিচাপে‍ পৰিচিত। সত্তৰৰ দশকৰ নক্সাল আন্দোলনৰ সময়ত তেওঁ প্ৰতিষ্ঠান বিৰোধী নাট ৰচনাৰ বাবে পৰিচিত হৈছিল, বাদল চৰকাৰৰ প্ৰথম কাম আছিল মঞ্চৰ বাহিৰৰ সাধাৰণ ৰাইজৰ মাজত নাটক বিয়পাই দিয়া। ১৯৭৬ চনত তেওঁৰ নিজা নাট্যদল *শতাব্দী* গঠন হয়। ভাৰতত আধুনিক নাট্যকাৰ হিচাপে হাবিব তনবীৰ, বিজয় তেণ্ডুলকাৰ, মোহন ৰাকেশ আৰু গিৰীশ কাৰ্ণাডৰ সমান্তৰালকৈ বংগত বাদল সৰকাৰৰ নাম উচ্চাৰিত হয়।
## প্ৰাথমিক জীৱন
বাদল সৰকাৰৰ জন্ম ১৯২৫ চনত কলকাতাত। স্কুলীয়া আৰু কলেজীয়া জীৱনত তেওঁৰ নাম আছিল সুধীন্দ্ৰনাথ সৰকাৰ। কিন্তু পাছলৈ বাদল সৰকাৰ নামেৰে পৰিচিত হ’ল। স্কটিছ চাৰ্চ কলেজৰপৰা বিজ্ঞান শাখাত স্নাতক হোৱাৰ পাছত শিৱপুৰ বেংগল ইঞ্জিনিয়াৰিং কলেজত নামভৰ্তি কৰে। পেছাত তেওঁ আছিল এজন টাউন প্লেনাৰ। শিৱপুৰ বেংগল ইঞ্জিনিয়াৰিং কলেজত তেওঁৰ সহপাঠী আছিল সাহিত্যিক নাৰায়ণ সান্যাল। চিভিল ইঞ্জিনিয়াৰিং পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হোৱাৰ পাছত ভাৰত আৰু বিভিন্ন দেশত টাউন প্লেনাৰ হিচাপে তেওঁ কাম কৰিছিল। ইংলেণ্ড আৰু নাইজেৰিয়ালৈ পেছাগত কামত গৈছিল৷ সাহিত্য আৰু নাটকৰ প্ৰতি থকা আগ্ৰহৰ বাবে তেওঁ বৃদ্ধ বয়সত যাদৱপুৰ বিশ্ববিদ্যালয়ৰ তুলনামূলক সাহিত্য শ্ৰেণীত নামভৰ্তি কৰিছিল৷ ১৯৯২ চনত তাৰ পৰাই এই বিষয়ত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে৷

## নাটকৰ জগত
পঞ্চাশৰ দশকৰ আৰম্ভণিতে তেওঁৰ নাট্য জীৱন আৰম্ভ হৈছিল। প্ৰাথমিক জীৱনত অপেছাদাৰী থিয়েটাৰত অভিনয় কৰাৰ পাছত তেওঁ ‘শতাব্দী’ নামৰ এক নতুন নাট্যগোষ্ঠী এটা গঢ়ি তুলিছিল। কলকাতাৰ কাৰ্জন পাৰ্কত এই গোটৰ হৈ নিয়মিতভাৱে বাদল সৰকাৰে থাৰ্ড থিয়েটাৰত অভিনয় কৰিছিল। নাটক ৰচনাত তেওঁ মূলতঃ এবচাৰ্ড নাট্যদৰ্শনৰদ্বাৰা প্ৰভাবিত হৈছিল। ‘এবং ইন্দ্ৰজিৎ’ তেওঁৰদ্বাৰা ৰচিত সৰ্বাধিক জনপ্ৰিয় নাটক। কেৱল নাটকেই নহয়, বহু বিদেশী গল্পৰ অনুসৰণত তেওঁ বাংলা গল্পও ৰচনা কৰিছিল। বাংলা থিয়েটাৰেৰ ইতিহাসত অন্যধাৰাৰ শিল্পী হিচাপে‍ তেওঁ আজিও স্মৰণীয়।

## মৃত্যু
কৰ্কট ৰোগত আক্ৰান্ত হৈ ২০১১ চনৰ ১৩ মে’ত কলকাতাত তেওঁৰ মৃত্যু হয়। যদিও তেওঁৰ নাটক বহু চৰ্চিত আৰু অভিনীত হৈ আহিছে‍, তথাপি জীৱনৰ শেষৰ দুটা দশক তেওঁ লোকচকুৰপৰা প্ৰায় আঁতৰি আছিল।

## সন্মান
১৯৬৮ চনত সংগীত নাটক অকাডেমী বঁটা আৰু ১৯৭২ চনত পদ্মশ্ৰী লাভ কৰে৷ ১৯৯৭ চনত ভাৰত চৰকাৰে সংগীত নাটক অকাডেমী ফেল'শ্বিপৰ পৰা সংস্থাটোৰ সৰ্বোচ্চ বঁটা "ৰত্ন সদস্য" প্ৰদান কৰে।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:বঙালী ব্যক্তি
শ্ৰেণী:বঙালী সাহিত্যিক
কংৰা চাহ

**কংৰা চাহ** ভাৰতৰ হিমাচল প্ৰদেশৰ কংৰা জিলাৰ এবিধ চাহ। ১৯ শতিকাৰ মাজভাগৰপৰা কংৰা উপত্যকাত ক’লা চাহ আৰু সেউজীয়া চাহ দুয়োটা উৎপাদন হৈ আহিছে। ২০০৫ চনত কংৰা চাহক ভৌগোলিক সূচক মৰ্যাদা দিয়া হৈছিল। 
## ইতিহাস
১৯ শতিকাৰ মাজভাগত প্ৰথমে কংৰা অঞ্চলত চাহৰ খেতি কৰা হৈছিল। ১৮৪৮ চনত কৰা সম্ভাৱনীয়তাৰ জৰীপত এই অঞ্চল চাহবাগিছাৰ বাবে উপযোগী বুলি ধৰা পৰাৰ পাছত সমগ্ৰ অঞ্চলটোত চীনা জাতৰ কেমেলিয়া চাইনেন্সিছ ৰোপণ কৰা হয়। আন স্থানত বিফল হোৱাৰ পিছতো পালমপুৰ আৰু ধৰ্মশালাত এই নিৰ্মাণ সফল হয়।

১৮৮০ চনৰ ভিতৰত কংৰা চাহক আন ঠাইৰ চাহতকৈ উন্নত বুলি গণ্য কৰা হৈছিল, আৰু কাবুল আৰু মধ্য এছিয়াত বিক্ৰী হৈছিল। ১৮৮২ চনত কংৰা জিলা গেজেটত কংৰা চাহক "ভাৰতৰ আন যিকোনো অঞ্চলত উৎপাদিত চাহতকৈ উন্নত" বুলি বৰ্ণনা কৰা হয়। ১৮৮৬ আৰু ১৮৯৫ চনত লণ্ডন আৰু আমষ্টাৰডামত অনুষ্ঠিত হোৱা আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অধিৱেশনত এই চাহে সোণ আৰু ৰূপৰ পদক লাভ কৰে।

কিন্তু ১৯০৫ চনৰ কংৰা ভূমিকম্পত হাজাৰ হাজাৰ লোকৰ মৃত্যু হোৱাৰ লগতে কাৰখানা ধ্বংস হোৱাৰ ফলত ইংৰাজে বাগিছা বিক্ৰী কৰি সেই অঞ্চল এৰি যাবলৈ বাধ্য হয়। ইয়াৰ পিছৰ দশকবোৰত নতুন মালিকসকলে কম পৰিমাণৰ কংৰা চাহহে উৎপাদন কৰিছিল।

একবিংশ শতিকাত উৎপাদিত সামগ্ৰীৰ অধিক হ্ৰাসৰ পিছত গৱেষণা আৰু কৌশলৰ প্ৰচাৰ কৰা হৈছে, যাৰ লক্ষ্য হৈছে উৎপাদন বৃদ্ধি কৰি ব্ৰেণ্ডটোক পুনৰুজ্জীৱিত কৰা। ২০১২ চনত তেতিয়াৰ কেন্দ্ৰীয় বাণিজ্য আৰু উদ্যোগ মন্ত্ৰী আনন্দ শৰ্মাই ভাৰতীয় চাহ ব'ৰ্ডৰ পালামপুৰ আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ৰ আধাৰশিলা স্থাপন কৰি কংৰা অঞ্চলক ভাৰতীয় চাহ উদ্যোগৰ মূলসুঁতিলৈ পুনৰ সংযোগ কৰাৰ দিশত এক উল্লেখযোগ্য পদক্ষেপ হিচাপে চিহ্নিত কৰে।
## বৰ্ণনা
যদিও কংৰাত ক’লা চাহ আৰু সেউজীয়া চাহ দুয়োটাৰে খেতি কৰা হয়, তথাপিও ক’লা চাহৰ উৎপাদন প্ৰায় ৯০ শতাংশ।
২০১৫ চনৰ মে’ মাহলৈকে এই অঞ্চলত ধৰ্মশালা, শ্বাহপুৰ, পালামপুৰ, বৈজনাথ আৰু যোগীন্দৰনগৰৰ মাজত প্ৰায় ২,৩১২ হেক্টৰ ভূমি সামৰি ৫,৯০০ খন চাহ বাগিচা আছে; বাৰ্ষিক উৎপাদন ৮.৯৯ লাখ কিলোগ্ৰাম।

কংৰা চাহ ইয়াৰ অনন্য ৰং আৰু সোৱাদৰ বাবে জনাজাত। ক’লা চাহত সোৱাদৰ পিছত মিঠাভাৱ ৰৈ যায় যদিও সেউজীয়া চাহত কাঠৰ সুক্ষ্ম সুগন্ধি থাকে। চাহৰ অনন্য বৈশিষ্ট্যৰ কাৰণ এই অঞ্চলৰ ভৌগোলিক বৈশিষ্ট্য। ২০০৫ চনত চেন্নাইৰ পেটেণ্ট, ডিজাইন আৰু ট্ৰেডমাৰ্কৰ নিয়ন্ত্ৰক প্ৰধান কাৰ্যালয়ে ইয়াক ভৌগোলিক সূচক (পঞ্জীয়ন আৰু সুৰক্ষা) আইন, ১৯৯৯ অনুসৰি ভৌগোলিক সূচক টেগ প্ৰদান কৰে।

সোৱাদৰ বাবে সঁচাকৈয়ে কংৰা চাহৰ অনন্য বিক্ৰীৰ প্ৰস্তাৱ আহে। ইয়াত উৎপাদিত চীনা হাইব্ৰিড জাতটোৱে অতি শেঁতা মদ উৎপন্ন কৰে, যাৰ বাবে কংৰাই কোনো ধৰণৰ চিটিচি (ক্ৰাছ, টাৰ্ণড, কাৰ্লড) চাহ উৎপাদন নকৰে—যি ভাৰতৰ প্ৰধান চাহ।
## চাহ পৰ্যটন

কংৰা আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে লাহে লাহে চাহ পৰ্যটনৰ ধাৰা অৰ্জন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছে। পালামপুৰ আৰু ধৰ্মশালাৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আৰু চাহ কাৰখানাত চাহৰ বিষয়ে অধিক জানিবলৈ আগ্ৰহীসকলৰ বাবে কাৰখানা ভ্ৰমণৰ লগতে ঘৰতে থকাৰ ব্যৱস্থা আছে। পালামপুৰৰ ৱাহ টি এষ্টেটত গভীৰ গাইডসহ চাহবাগিছা ভ্ৰমণ আৰু চাহ সোৱাদ লোৱাৰ অধিবেশন আছে। ধৰ্মশালা চাহ কোম্পানীয়ে মানসম্পন্ন চাহ বাগিচাৰ কাৰখানাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি নিজৰ কাৰখানা আৰু চাহ বাগিচাসমূহৰ গাইড ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। একেদৰে পালামপুৰ সমবায় চাহ কাৰখানাত ফেক্টৰী ভ্ৰমণ আৰু হোমষ্টেৰ ব্যৱস্থা আছে।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:চাহ
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি
পোচাম্পালি ইকাট

**পোচাম্পাল্লী শাৰী** অথবা **পোচাম্পল্লী ইকাট** ভাৰতৰ তেলেংগানা ৰাজ্যৰ যাদদ্ৰী ভুৱনাগিৰি জিলাৰ ভূডান পোচাম্পল্লীত নিৰ্মিত এখন শাৰী। "পাগদু বন্ধু" (ইকাত) শৈলীৰ ৰং কৰা এই শাৰীবোৰত পৰম্পৰাগত জ্যামিতিক আৰ্হি আছে। জটিল জ্যামিতিক ডিজাইনে শাৰী আৰু ড্ৰেছ মেটেৰিয়েলত স্থান বিচাৰি পায়। ভাৰত চৰকাৰৰ চৰকাৰী বিমান সংস্থা এয়াৰ ইণ্ডিয়াই ইয়াৰ কেবিন ক্ৰুসকলে বিশেষভাৱে ডিজাইন কৰা পোচাম্পালি ৰেচমৰ শাৰী পিন্ধে।
## ইতিহাস
ভাৰতৰ অন্যতম প্ৰাচীন ইকাট বয়ন কেন্দ্ৰ তেলেংগানাৰ লগতে গুজৰাট আৰু চুবুৰীয়া দেশ ওড়িশাতো আছে। প্ৰাচীন কালত বয়ন কেন্দ্ৰ বিজয়াৱাড়া আৰু চেন্নাইৰ মাজত অৱস্থিত চিৰালা আৰু জেণ্ট্ৰপেটা চহৰত আছিল যদিও বিভিন্ন কাৰণত বয়ন বন্ধ কৰি দিয়া হৈছিল। স্থানীয়ভাৱে পোচাম্পল্লী ইকাটক *পাগাডু বন্ধু* আৰু তেলেংগানাত *চিটকী* নামেৰে জনা যায় য'ত ইয়াক উৎপাদন কৰা হয়, ভাৰতৰ আন আন ঠাইত ইয়াক জনপ্ৰিয়ভাৱে পোচাম্পল্লী নামেৰে জনা যায়, ইয়াৰ নাম উৎপাদিত গাঁৱৰ এখনৰ নামেৰে ৰখা হৈছে। ইয়াৰ ডিজাইনৰ নিজা অনন্য চৰিত্ৰ আছে, ভাৰতৰ আন ইকাট উৎপাদন কৰা অঞ্চলতকৈ পৃথক। আজিৰ তাৰিখত বয়নৰ বেছিভাগ কাম পোচাম্পালি গাঁৱত হয় য’ত এই বস্ত্ৰ উৎপাদন কৰা পাঁচ হাজাৰৰো অধিক তাঁতশাল আছে। ইউনেস্ক’ৰ বিশ্ব ঐতিহ্য স্থানৰ আংশিক তালিকাত ই "ভাৰতৰ আইকনিক শাৰী বোৱা থুপ"ৰ অংশ হিচাপে স্থান লাভ কৰিছে। ৰেচমৰ সূতাৰে তৈয়াৰী ৰুমালবোৰক "তেলী ৰুমাল" বুলি জনা যায়।
## বয়ন
পোচাম্পল্লী, কয়ালগুদাম, চৌতুপ্পালা, ছিৰিপুৰম, ভূৱনাগিৰি, পুট্টাপাকা আৰু গট্টুপ্পালা আদি কেইখনমান গাঁৱত আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে থকা কেইখনমান গাঁৱত বেছিভাগেই নলগোণ্ডা জিলাত এই বয়ন শিল্প জীয়াই আছে। পোচাম্পলি ইকাটৰ স্বকীয়তা নিহিত হৈ আছে প্ৰথমে ৱাৰ্প আৰু ৱেফ্ট সূতাৰ ওপৰত জটিল ডিজাইন আৰু ৰং স্থানান্তৰ কৰণৰ ওপৰত আৰু ইয়াৰ একেলগে বয়নত, যি বিশ্বজুৰি ডাবল ইকাট বস্ত্ৰ নামেৰে জনাজাত। এই কাপোৰ কপাহ, ৰেচম আৰু চিকো – ৰেচম আৰু কপাহৰ মিশ্ৰণত বোৱা হয়। ক্ৰমান্বয়ে ৰংবোৰ প্ৰাকৃতিক উৎস আৰু ইয়াৰ মিশ্ৰণৰ পৰা লোৱা হৈছে।

## উদ্যোগ
৮০খন গাঁৱৰ থুপ পোচাম্পালীত পৰম্পৰাগত তাঁতশাল আছে, যাৰ আৰ্হি আৰু ডিজাইন শতিকা পুৰণি। আজি এই ৰেচম চহৰখন, যিখন অধিক কুটিৰ উদ্যোগ, ১০০খন গাঁৱত ১০ হাজাৰতকৈও অধিক বয়ন পৰিয়াল। সমবায় সমিতি, আন বহুতো সংযুক্ত সংগঠন, মাষ্টাৰ ৱেভাৰ আৰু পোচাম্পালীৰ ব্যৱসায়িক ঘৰৰ জৰিয়তে এই কাপোৰৰ বজাৰ কৰা হয়। পোচাম্পালিয়ে সূতা বিক্ৰী, হস্ততাঁত সামগ্ৰী ক্ৰয় আৰু বিক্ৰীৰ ক্ষেত্ৰত বাৰ্ষিক ১০,০০,০০০,০০ টকাতকৈ অধিক ব্যৱসায় কৰে। চৰকাৰে ২০১০ চনত বেল্টটোক দুটা থুপত ভাগ কৰিছিল পোচাম্পালি ১ আৰু পোচাম্পালি ২, আৰু সাধাৰণ বয়ন কেন্দ্ৰ প্ৰমাণ কৰি আছে। ইয়াৰ অনন্য ডিজাইনৰ বাবে মৃত্যুমুখত পৰা শিল্পকলাক পুনৰুজ্জীৱিত কৰাৰ প্ৰচেষ্টা চলি আছে।

## ভৌগোলিক ইংগিতৰ অধিকাৰ
২০০৫ চনত পোচাম্পালি শাৰীয়ে বৌদ্ধিক সম্পত্তিৰ অধিকাৰ সুৰক্ষা বা ভৌগোলিক সূচক (জি আই) মৰ্যাদা লাভ কৰে। পোচাম্পালি হেণ্ডলুম ৱেভাৰ্ছ কোঅপাৰেটিভ ছ'চাইটি লিমিটেড আৰু পোচাম্পালি হেণ্ডলুম টাই আৰু ডাই ৰেচম শাৰী নিৰ্মাতা সংস্থাৰ পঞ্জীয়নভুক্ত সম্পত্তি।

## স্বীকৃতি
ৰাষ্ট্ৰসংঘই তেলেংগানাৰ পোচাম্পালিক বিশ্বৰ অন্যতম ‘শ্ৰেষ্ঠ পৰ্যটন গাঁও’ হিচাপে নিৰ্বাচন কৰে। ইয়াৰ নামেৰে হস্ততাঁত বোৱা ‘ইকাট’ শাড়ীৰ বাবে বিখ্যাত। ভাৰতৰ ৰেচম চহৰখনক ৰাষ্ট্ৰসংঘই গ্ৰহটোৰ শ্ৰেষ্ঠ গাঁও হিচাপে ঘোষণা কৰিছে। ভাৰত চৰকাৰে ইয়াৰ স্বীকৃতি স্বৰূপে ২০১৮ বৰ্ষত ৫.০০ টকাৰ ডাক টিকট জাৰি কৰিছে।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:বস্ত্ৰ
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি
শ্ৰীকালহস্তি কালামকাৰী

**শ্ৰীকালহস্তি কালামকাৰী** হস্তশিল্পৰ এক শৈলী, যাৰদ্বাৰা হাতেৰে কাপোৰত ৰং কৰা হয়। ভাৰতৰ অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ ৰাজ্যৰ তিৰুপতি জিলাৰ শ্ৰীকালহস্তিত ইয়াৰ উৎপাদন হয়। ইয়াক অন্ধ্ৰ প্ৰদেশৰপৰা অহা ভৌগোলিক ইংগিতসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম হিচাপে পঞ্জীয়ন কৰা হৈছে, হস্তশিল্পৰ সামগ্ৰীৰ অধীনত ভৌগোলিক সামগ্ৰীৰ ইংগিত (পঞ্জীয়ন আৰু সুৰক্ষা) আইন, ১৯৯৯ৰদ্বাৰা।  শ্ৰীকালহস্তি কালামকাৰীৰ বাবে জি আই আবেদন দাখিল কৰিছিল কালামকাৰী আৰ্টিছনছ ৰিভাইভেল এণ্ড আপচাৰ্জ ফৰ নেচনেল এক্লেইম (কাৰুনা)ই। 
## ইতিহাস

বিজয়নগৰ সাম্ৰাজ্যৰ সময়ছোৱাত কালামকাৰীৰ শিল্পৰ অস্তিত্ব আছিল।
## কালামকাৰী কাম
ভাৰতত প্ৰচলিত কালামকাৰী ৰচনাৰ দুটা শৈলীৰ ভিতৰত কালামকাৰীৰ শ্ৰীকালহস্তী শৈলী অন্যতম, আনটো হ’ল, মাচিলিপট্টনম শৈলী। 
পাৰ্চী ভাষাত কালামৰ অৰ্থ হ’ল কলম, হাতেৰে অংকন আৰু ৰং কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। কলমৰ ব্যৱহাৰ দুবিধ, এটা বাঁহৰপৰা তৈয়াৰী অংকনৰ বাবে, আনটো ৰং কৰাৰ বাবে। ৰং প্ৰক্ৰিয়াত কেৱল প্ৰাকৃতিক ৰং ব্যৱহাৰ কৰা হয় যিবোৰ ফুল আৰু শাক-পাচলিৰপৰা উলিওৱা হয়। গোটেই প্ৰক্ৰিয়াটোত ব্লক বনোৱা, কাপোৰ শোধন কৰা, ছপা কৰা, ধোৱা আদি সোতৰটা পদক্ষেপ জড়িত হৈ থাকে। শ্ৰীকালহস্তী শৈলী বেছিভাগেই কাপোৰৰ ওপৰত ধৰ্মীয় মিথ আৰু মহাকাব্য কাহিনী বৰ্ণনা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয় আৰু লগতে এই শৈলীৰ শাৰীসমূহ ইয়াৰ পাৰি আৰু আঁচলৰ বাবে অতি উল্লেখযোগ্য।
## শিল্পকলাৰ প্ৰসাৰ
তিৰুমালা তিৰুপতি দেৱস্থানমৰ *শ্ৰী ভেংকটেশ্বৰ ইনষ্টিটিউট অৱ ট্ৰেডিচনেল ভাস্কৰ্য্য আৰু স্থাপত্য* (SVITSA)-এ নতুন শিল্পীৰ বিকাশৰ বাবে কালামকাৰী চিত্ৰকলাৰ ওপৰত পেছাদাৰী পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। অন্ধ্ৰ প্ৰদেশ অৰ্থনৈতিক উন্নয়ন ব'ৰ্ডে ঐতিহাসিক কলাৰ প্ৰচাৰ, ঔদ্যোগিক প্ৰত্যাহ্বানসমূহ সমাধান, দক্ষ মানৱ সম্পদ প্ৰশিক্ষণ আৰু ৰপ্তানিৰ জৰিয়তে ৰাজহ আহৰণৰ উন্নতিৰ বাবে উদ্যোগ গ্ৰহণ কৰে।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:বস্ত্ৰ
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি
মহীশূৰ চন্দন তেল

**মহীশূৰ চন্দন তেল** ভাৰতৰ কৰ্ণাটকৰ মহীশূৰ জিলাৰ চান্টালুম এলবাম জাতৰ চন্দন কাঠৰ পৰা আহৰণ কৰা ট্ৰেডমাৰ্কযুক্ত সুগন্ধি তেল।
## ইতিহাস
প্ৰথম অৱস্থাত ভাৰতত খাৰুৱা পদ্ধতিৰে চন্দন তেল নিষ্কাশন কৰা হৈছিল। প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধৰ পূৰ্বে মহীশূৰ জিলাৰ চন্দন কাঠৰ নিৰ্যাস নিষ্কাশন কৰি জাৰ্মানীত বিক্ৰী কৰা হৈছিল। কিন্তু ১৯১৪ চনত যেতিয়া প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধ আৰম্ভ হৈছিল, তেতিয়া এই নিষ্কাশনৰ পথ বন্ধ কৰিবলগীয়া হৈছিল, যাৰ ফলত ৰাজকোষৰ ৰাজহৰ ক্ষতি হৈছিল। এই বজাৰ বন্ধ হোৱাৰ বাবে মহীশূৰৰ মহাৰাজই মহীশূৰৰ উদ্যোগ সঞ্চালক আলফ্ৰেড চেটাৰটনক তেলৰ নিৰ্যাস নিষ্কাশনৰ বিকাশৰ বাবে নিযুক্তি দিয়ে। চেটাৰটনে অধ্যাপক জে জে ছাডব'ৰ' আৰু এইচ ই ৱাটছনৰ সহায় লয় যিয়ে ভাৰতীয় বিজ্ঞান প্ৰতিষ্ঠানত ভাৰতত চন্দন তেলৰ প্ৰথম নমুনা উলিয়ায়। ১৯১৬–১৭ চনত তেতিয়াৰ মহীশূৰ চৰকাৰে (বৰ্তমান কৰ্ণাটক চৰকাৰ) মহীশূৰত চন্দন কাঠৰপৰা তেল নিষ্কাশন কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰে। ১৯৭৭ চনত মহীশূৰ জিলাত প্ৰায় ৮৫,০০০ চন্দন গছ আছিল আৰু ১৯৮৫-৮৬ চনৰ ভিতৰত উৎপাদনৰ ৰিপৰ্ট অনুসৰি প্ৰায় ২০,০০০ কিলোগ্ৰাম (৪৪,০০০ পাউণ্ড) কেঁচা চন্দন গছ আছিল। অৰ্থনীতিৰ প্ৰতি ইয়াৰ গুৰুত্ব অক্ষুণ্ণ ৰাখিবলৈ চৰকাৰী গেজেটিয়াৰৰ মতে চৰকাৰে বিশেষ আইন-কানুন প্ৰৱৰ্তন কৰিছিল। পূৰ্বৰ ৰাজকীয় ৰাজ্য মহীশূৰত (স্বাধীনতাৰ পিছৰপৰা কৰ্ণাটকৰ অংশ) চন্দন গছ আছিল "ৰাজকীয় গছ", ৰাজ্য চৰকাৰে ইয়াক নিয়ন্ত্ৰণ কৰিছিল।

এই তেল বাণিজ্য সম্পৰ্কীয় বৌদ্ধিক সম্পত্তিৰ অধিকাৰ (TRIPS) চুক্তিৰ ভৌগোলিক ইংগিতৰ অধীনত সুৰক্ষাৰ বাবে পঞ্জীয়ন কৰা হৈছে। ২০০৬ চনত ভাৰত চৰকাৰৰ জি আই আইন ১৯৯৯ৰ অধীনত ইয়াক "মহীশূৰ চন্দন তেল" হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰা হয়, যাৰ পঞ্জীয়ন পেটেণ্ট ডিজাইন আৰু ট্ৰেডমাৰ্কৰ মহানিয়ন্ত্ৰকে নিশ্চিত কৰে।
## ব্যৱহাৰ
চন্দন গছৰ কাঠ বা ডাল আৰু লগতে ইয়াৰ শিপা তেল নিষ্কাশন প্ৰক্ৰিয়াত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। 

এই তেল চাবোন, ধূপ, সুগন্ধি, প্ৰসাধন সামগ্ৰী প্ৰস্তুত কৰাত ব্যৱহাৰ কৰা হয়; ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান, ছাল আৰু চুলিৰ চিকিৎসা আৰু ঔষধত ইয়াৰ কেইবাটাও ব্যৱহাৰ আছে। ১৯৩৮ চনত মহীশূৰ চন্দন তেলক অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ বুলি গণ্য কৰা হৈছিল। ১৯৯৬ চনত মহীশূৰত উৎপাদিত চন্দন তেলে বিশ্বৰ ৭০% চন্দন কাঠৰ পৰা উৎপাদন কৰিছিল। ইয়াক বিশ্বৰ বহুতো জনপ্ৰিয় সুগন্ধিৰ মিশ্ৰণত "ব্লেণ্ডাৰ ফিক্সেটিভ" হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ১৯৪২ চনত ইয়াৰ নূন্যতম ৯০% চেন্টালল নিশ্চিত কৰা হয় আৰু অন্য ঠাইত উৎপাদিত যিকোনো চন্দন কাঠৰ তেলৰ সৈতে তুলনাযোগ্য মানদণ্ডৰ বুলি মূল্যায়ন কৰা হয়।

স্বামী বিবেকানন্দৰ মতে, মহীশূৰক চন্দনৰ সৈতে চিনাক্ত কৰা হৈছিল, যিটো পূবৰ ধৰ্মীয়, সামাজিক আৰু আনুষ্ঠানিক জীৱনৰ অবিচ্ছেদ্য অংগ আছিল। বিবেকানন্দই কৈছিল "এই কাঠৰ দীৰ্ঘদিনীয়া সুগন্ধিয়ে হয়তো সঁচাকৈয়ে ক'ব যে ইয়াৰ দ্বাৰা পৃথিৱী জয় কৰা হৈছে"। 

পোক-পৰুৱাৰ প্ৰভাৱ নপৰা গছৰ ভিতৰৰ কাঠৰ পৰা ভাৰতত আচবাব আৰু মন্দিৰৰ গঠন ফেশ্বন কৰা হৈছে। ইয়াৰ তেলক কামোদ্দীপক বুলি গণ্য কৰা হৈছে, কাৰণ ইয়াৰ সুগন্ধি পুৰুষৰ হৰম'ন এণ্ড্ৰষ্টেৰনৰ সৈতে সাদৃশ্য আছে।  আয়ুৰ্বেদিক চিকিৎসা বিজ্ঞানত প্ৰস্ৰাৱৰ সংক্ৰমণ, প্ৰষ্টেটৰ বিসংগতি, ডায়েৰিয়া, কাণৰ বিষ, হাওঁফাওঁৰ সংক্ৰমণৰ বিৰুদ্ধে যুঁজিবলৈ চন্দন কাঠ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। পৰম্পৰাগত চীনা চিকিৎসাৰ চিকিৎসকসকলে ইয়াক কলেৰা, গনোৰিয়া আৰু পেটৰ বিষৰ চিকিৎসাত ব্যৱহাৰ কৰে।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:সামগ্ৰী
শ্ৰেণী:তৈল উদ্যোগ
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি
কইম্বাটুৰ ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰ

**কইম্বাটুৰ ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰ**ক তামিলনাডুৰ কইম্বাটুৰত নিৰ্মিত তিতা খাদ্য বটা যন্ত্ৰক বুজায়। ২০০৫–০৬ চনত ভাৰত চৰকাৰে ইয়াক ভৌগোলিক ইংগিত হিচাপে স্বীকৃতি দিছে। ২০১৫ চনৰ হিচাপত কইম্বাটুৰত ৭০০ৰো অধিক ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰ নিৰ্মাতা আছে আৰু ভাৰতত প্ৰতি এক লাখ উৎপাদনৰ বিপৰীতে ইয়াৰ মাহেকীয়া উৎপাদন ৭৫,০০০ ইউনিট। 

ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰ খাদ্য প্ৰস্তুত কৰা সঁজুলি যিটো খাদ্য শস্য পিহি মণ্ড তৈয়াৰ কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। দক্ষিণ ভাৰতীয় খাদ্যত মণ্ড ব্যৱহাৰ কৰা হয় জনপ্ৰিয় খাদ্য যেনে, ডোছা, ইডলি, ভড়া, আপ্পাম আৰু পানীয়াৰাম আদি প্ৰস্তুতৰ বাবে। ইয়াত গ্ৰেনাইটৰ শিল থাকে যিবোৰ বৈদ্যুতিক মটৰৰ সহায়ত ধাতুৰ ড্ৰামৰ ভিতৰত ঘূৰি থাকে আৰু খাদ্যৰ দানাবোৰ শিল আৰু ড্ৰামৰ মাজত থেতেলিয়াই পেলোৱা হয়।
## ইতিহাস
পি ছাবাপাথীয়ে ১৯৫৫ চনত কইম্বাটুৰত ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰ প্ৰস্তুত কৰিছিল। ছাবাপাথীয়ে চেন্নাই আৰু মাদুৰাইৰ দৰে অন্যান্য চহৰত এই গ্ৰাইণ্ডাৰৰ প্ৰচলন কৰে। ১৯৬৩ চনত পি.বি.কৃষ্ণমূৰ্তিয়ে লক্ষ্মী গ্ৰাইণ্ডাৰ আৰম্ভ কৰে যাৰ ফলত ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰ ব্যৱসায়িকভাৱে জনপ্ৰিয় হয়। ১৯৭৫ চনত আৰ ডৰাইস্বামীয়ে হেলনীয়া ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰ উদ্ভাৱন কৰে। এল জি বাৰাদাৰাজে টেবুলৰ ওপৰত থব পৰা ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰৰ প্ৰৱৰ্তন কৰিছিল যিয়ে মাটিত ৰাখিব লগা গ্ৰাইণ্ডাৰৰ ঠাইত লয়।
## উদ্যোগ

যিহেতু এই সামগ্ৰীটো চহৰখনত উদ্ভাৱন কৰা হৈছিল, সেয়েহে কইম্বাটুৰে স্বাভাৱিকতে ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰ নিৰ্মাণৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল। গ্ৰেনাইট শিল, বৈদ্যুতিক মটৰ নিৰ্মাণ ইউনিট আৰু উৎপাদনত ব্যৱহৃত প্ৰয়োজনীয় গধুৰ সঁজুলি যেনে লেথ, ড্ৰিলিং আৰু মিলিং মেচিনৰ আকাৰত কেঁচামালৰ উপলব্ধতাই উদ্যোগটোৰ বিকাশত সহায় কৰিছিল।

ভাৰতত ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰৰ মুঠ ১ লাখ মাহিলী উৎপাদনৰ প্ৰায় ৭৫% এই চহৰখনে অৰিহণা যোগায়। এই উদ্যোগটোৱে ২০,০০০ লোকক প্ৰত্যক্ষভাৱে নিয়োগ কৰে আৰু ৫০,০০০ লোকক পৰোক্ষভাৱে কৰ্মসংস্থাপন প্ৰদান কৰে। ২০১১ চনত এই ক্লাষ্টাৰৰ বছৰি ২২৫ কোটি টকা (২৭ মিলিয়ন মাৰ্কিন ডলাৰ) ব্যৱসায় আছিল, যি ২০১৫ চনত ২,৮০০ কোটি (৩৩০ মিলিয়ন মাৰ্কিন ডলাৰ) লৈ বৃদ্ধি পায়।
## বৰ্তমান উন্নয়ন

২০০৭ চনত তামিলনাডু চৰকাৰে ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰৰ বাবে কেঁচামাল নিৰ্মাণৰ বাবে এটা কেন্দ্ৰ আৰু ২৮.৮ মিলিয়ন ₹ (৩৪০,০০০ মাৰ্কিন ডলাৰ) ব্যয়ৰে নিৰ্মাণ কৰা এটা গৱেষণা কেন্দ্ৰ মুকলি কৰে। তামিলনাডু চৰকাৰে গ্ৰীণ ফেমিলি কাৰ্ড ধাৰীসকলক বিনামূলীয়াকৈ বিতৰণৰ বাবে প্ৰায় ২.২৫ মিলিয়ন ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰ ক্ৰয় কৰাৰ বাবে যোৱা কেইবছৰমানৰ ভিতৰত এই উদ্যোগটো দহগুণতকৈও অধিক বৃদ্ধি পাইছে। ২০১৫ চনত পুডুচেৰী চৰকাৰে ৩.৩৭ লাখ পৰিয়ালক বিনামূলীয়াকৈ ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰ বিতৰণ কৰাৰ কথা ঘোষণা কৰে যাৰ বাবে ই ১২০ কোটি ₹ (১৪ মিলিয়ন মাৰ্কিন ডলাৰ) ব্যয় কৰি ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰ ক্ৰয় কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছে।

ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰ মূলতঃ খুচুৰা চেনেলৰ জৰিয়তে বিক্ৰী কৰা হয় আৰু প্ৰস্তুতকাৰীয়ে মধ্যস্থতাকাৰীৰ জৰিয়তে বিতৰণ কৰে। ২০১৪ চনৰ পৰা ই-কমাৰ্চ চেনেলৰ জৰিয়তে বিক্ৰী যথেষ্ট বৃদ্ধি পাইছে যিয়ে বৃহৎ বিক্ৰী আৰু ব্ৰেণ্ড নিৰ্মাণত সহায় কৰিছে।

## ভৌগোলিক ইংগিত
২০০৫ চনত তামিলনাডু চৰকাৰে কইম্বাটুৰ ৱেট গ্ৰাইণ্ডাৰৰ বাবে ভৌগোলিক ইংগিতৰ বাবে আবেদন জনায়। ভাৰত চৰকাৰে ২০০৫-০৬ চনৰ পৰা ইয়াক আনুষ্ঠানিকভাৱে ভৌগোলিক ইংগিতৰ দিছিল।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:সামগ্ৰী
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি
তুংখুঙীয়া বুৰঞ্জী

**তুংখুঙীয়া বুৰঞ্জী** হৈছে তুংখুঙীয়া আহোম ৰজাৰ প্ৰধানকৈ ৰাজেশ্বৰ সিংহৰ ৰাজত্বকালৰ পৰা কমলেশ্বৰ সিংহ, (১৭৫১–১৮০৬) পৰ্যন্ত তুংখুঙীয়া আহোম ৰজাৰ তথ্য সন্নিবিষ্ট কৰা এখন বুৰঞ্জী বুৰঞ্জী। আহোম মন্ত্ৰীসভাৰ মন্ত্ৰী শ্ৰীনাথ দুৱৰা বৰবৰুৱাই লিখিছিল আৰু বৰবৰুৱা পদৰ চাৰি বছৰৰ পিছত ১৮০৪ চনৰ ৬ মাৰ্চত সংকলন কৰা হৈছিল।

## তথ্যসূত্ৰ

## গ্ৰন্থপঞ্জী

*
*

## আৰু  চাওক
* 

শ্ৰেণী:অসমৰ ইতিহাস
শ্ৰেণী:টাই-আহোম ৰাজবংশ
শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য
বন্দিশ

**বন্দিশ**, **চিজ** বা **গত** হৈছে হিন্দুস্তানী শাস্ত্ৰীয় সংগীত বা বাদ্যসংগীতৰ এক নিৰ্দিষ্ট, সুৰীয়া ৰচনা। ই এক নিৰ্দিষ্ট ৰাগত নিৰ্ধাৰিত, তবলা বা পখাৱজৰ তালবদ্ধ সংগতত, স্থিৰ দ্ৰোনৰ সৈতে, আৰু সাৰংগী, বেহেলা বা হাৰমনিয়ামৰ সুৰীয়া সংগতত পৰিবেশিত হয়। এটা ৰচনাৰ অংশবোৰ ব্যৱস্থিত কৰাৰ বিভিন্ন উপায় আছে। বন্দিশে সংগীতত সাহিত্যিক উপাদান প্ৰদান কৰে, মান গাঁথনিবদ্ধ গায়নৰ বাবে। অতীতত বহু ঘৰানাই তেওঁলোকৰ বন্দিশবোৰক পৰিয়ালৰ বাহিৰত যোৱাত বাধা দিছিল অসংগত কণ্ঠ পৰিৱেশনৰ জৰিয়তে। কণ্ঠসংগীতৰ ক্ষেত্ৰত, ইয়াক প্ৰায়ে *চিজ* বুলি জনা যায়।

## ব্যুৎপত্তি
*বন্দিশ* শব্দটো হিন্দুস্তানী ভাষাৰ পৰা আহিছে, আৰু ইয়াৰ আক্ষৰিক অৰ্থ হৈছে "একেলগে বান্ধি ৰখা"।

## অংশসমূহ
*[[Sthayi|স্থায়ী]]* বা *অস্থায়ী*: এক নিৰ্দিষ্ট, সুৰীয়া ৰচনাৰ প্ৰাৰম্ভিক, ৰন্দো বাক্য বা শাৰী।

*[[Antara (music)|অন্তৰা]]*: এক নিৰ্দিষ্ট, সুৰীয়া ৰচনাৰ দ্বিতীয় মূল বাক্য বা শাৰী।

*[[সঞ্চাৰী]]*: এক নিৰ্দিষ্ট, সুৰীয়া ৰচনাৰ তৃতীয় মূল বাক্য বা শাৰী, যি ধ্ৰুপদ বন্দিশত অধিক সাধাৰণভাৱে দেখা যায়।

*[[আভোগ]]*: এক নিৰ্দিষ্ট, সুৰীয়া ৰচনাৰ চতুৰ্থ আৰু সমাপনী মূল বাক্য বা শাৰী, যি ধ্ৰুপদ বন্দিশত অধিক সাধাৰণভাৱে দেখা যায়।

## গতি
গতিৰ ক্ষেত্ৰত বন্দিশৰ তিনিটা প্ৰকাৰ আছে:

*[[Vilambit|বিলম্বিত বন্দিশ]]*: এক মন্থৰ আৰু স্থিৰ সুৰীয়া ৰচনা, সাধাৰণতে লাৰ্গোৰ পৰা আদাজিও গতিত।

*[[Madhyalaya|মধ্যলয় বন্দিশ]]*: এক মধ্যম গতিৰ সুৰীয়া ৰচনা, সাধাৰণতে আন্দান্তেৰ পৰা এলেগ্ৰেট্টো গতিত নিৰ্ধাৰিত।

*[[Drut|দ্ৰুত বন্দিশ]]*: এক দ্ৰুত গতিৰ সুৰীয়া ৰচনা, সাধাৰণতে এলেগ্ৰেট্টো গতি আৰু তাৰ পিছৰ গতিত নিৰ্ধাৰিত।

## নিৰ্বাচিত বন্দিশ ৰচনাসমূহ

## আৰু চাওক
*
*

## তথ্যসূত্ৰ
আন্তৰ্জাতিক আৰু দেশীয় দিৱসৰ তালিকা

প্ৰতি বছৰে বিভিন্ন দিনত বিশ্বজুৰি আনুষ্ঠানিকভাৱে বিভিন্ন "দিৱস" পালন কৰা হয়। বিশ্বব্যাপী পালন কৰা **আন্তৰ্জাতিক দিৱস** আৰু বিভিন্ন দেশে‍ পালন কৰা নিজ নিজ **দিৱস**ৰ তালিকা এই পৃষ্ঠাত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে। এই দিৱসবোৰৰ উদ্দেশ্য হৈছে কোনো একোটা বিশেষ দিনত শেহতীয়া আন্তৰ্জাতিক গুৰুত্বপূৰ্ণ বিষয় একোটাৰ ওপৰত বিশ্বজনীন জনসচেতনতা বৃদ্ধি কৰা বা কোনো এটা বিশেষ ক্ষেত্ৰৰ অতীতৰ পৰিঘটনাক স্মৰণ কৰা। 

সাধাৰণতে প্ৰতিটো দিৱসতে 'প্ৰতিপাদ্য বিষয়' নিৰ্ধাৰণ কৰা যিয়ে সেই বিশেষ দিনটোৰ ভূমিকাক সকলোৰে বাবে অধিক গুৰুত্বপূৰ্ণ আৰু অৰ্থপূৰ্ণ কৰি তোলে। 
## দিৱস
### জানুৱাৰি‍

### ফেব্ৰুৱাৰী

### মাৰ্চ

### এপ্ৰিল

### মে

### জুন

### জুলাই

* Comic Sans Day - First Friday of জুলাই
### আগষ্ট

### সেপ্টেম্বৰ

### অক্টোবৰ

### নভেম্বৰ

### ডিসেম্বৰ

### অন্যান্য দিন যিবোৰ পৰিস্থিতি অনুসৰি ভিন্ন হয়
* Arbor Day 
* শিশু দিবস – dates vary between countries
* পিতৃ দিবস – dates vary between countries
* পতাকা দিবস – dates vary between countries
* Hangul Day – ৯ অক্টোবৰ (South Korea); ১৫ জানুয়াৰি (North Korea)
* Imbolc – beginning of ফেব্ৰুয়াৰি or at the first local signs of spring
* উদ্ভাবক দিবস (dates vary between countries)
* Labour Day – dates vary between countries
* Mardi Gras
* মাতৃ দিবস – dates vary between countries
* জাতীয় দিবস – dates vary between countries
* বিশ্ব স্কাউট দিবস (and Scout Weeks) – dates vary between countries

## সপ্তাহ

### আন্তৰ্জাতিক

### আঞ্চলিক বা জাতীয়
* OCDAction - week of Action ১৫–১৯ ফেব্ৰুয়াৰি; raising awareness of obsessive compulsive disorder in the UK
* Celebrate Your Name Week - first full week in মাৰ্চ
* Fix a Leak Week - মাৰ্চ
* UK Parkinson's Awareness Week - ১০–১৬ এপ্ৰিল ২০১৭
* Sleep Awareness Week - Last week of এপ্ৰিল
* National Dark-Sky Week (USA) - এপ্ৰিল (Week of new moon) 
* Public Service Recognition Week - ১–৭ মে
* National Postcard Week (USA) - মে (First full week)
* National Dairy Goat Awareness Week (US) - from the second Saturday to the third Saturday of জুন
* Gifted Awareness Week in New Zealand - the full week including George Parkyn's birthday, ১৭ জুন
* Speech Pathology Awareness Week (Australia) - ২০ আগষ্ট
* Contact Lens Health Week - ২১–২৫ আগষ্ট ২০১৭
* Idiopathic Hypersomnia Awareness Week - worldwide event designed to raise awareness and educate the community about the rare neurological sleep disorder idiopathic hypersomnia; first week in সেপ্টেম্বৰ
* Free Speech Week - third full week in অক্টোবৰ in the United States
* National Map Reading Week - educational campaign to increase awareness of map skills; third full week in অক্টোবৰ
* UK Charity Week - ৪–১০ ডিসেম্বৰ

ডিসেম্বৰ ০৫, ১৯৯৮

## বছৰ

## দশক

## তথ্য সংগ্ৰহ
ফণী ভূষণ চৌধুৰী

**ফণী ভূষণ চৌধুৰী** (জন্ম ১ মে' ১৯৫২) এগৰাকী ভাৰতীয় ৰাজনীতিবিদ। তেওঁ বৰ্তমান লোকসভাৰ সংসদ সদস্য হিচাপে বৰপেটা লোকসভা সমষ্টিৰ প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আছে আৰু অসম গণ পৰিষদৰ এগৰাকী নেতা। তেওঁ ১৯৮৫ চনৰপৰা অবিৰতভাৱে ৮বাৰকৈ বঙাইগাঁও বিধানসভা সমষ্টিৰ প্ৰতিনিধিত্ব কৰাৰ অভিলেখ গঢ়ে। ২০১৮ পৰা ২০২১ চনলৈ তেওঁ সৰ্বানন্দ সোণোৱাল মন্ত্ৰীসভাত খাদ্য আৰু নাগৰিক যোগান, উপভোক্তা বিষয়, পেঞ্চন আৰু জনঅভিযোগ মন্ত্ৰী আছিল। ১৯৯৬ চনৰপৰা ২০০১ চনলৈকে তেওঁ অসম বিধানসভাৰ গৃহ সমিতি আৰু ৰাজহুৱা উদ্যোগ সমিতিৰ সদস্য আছিল। ২০০৯ চনৰপৰা ২০১১ চনলৈ তেওঁ ৰাজহুৱা হিচাপ সমিতিৰ চেয়াৰমেন আছিল আৰু ২০১১ৰপৰা ২০১৬ চনলৈ অগপৰ বিধানমণ্ডলীয় দলৰ দলপতি আছিল। চৌধুৰী অসম গণ পৰিষদৰ এজন আঞ্চলিক নেতা। ২০২১ চনত তেওঁ অসম বিধানসভাৰ প্ৰ’টেম স্পীকাৰ হিচাপে নিৰ্বাচিত হৈছিল।

## নিৰ্বাচনী ৰেকৰ্ড

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:অসমৰ ৰাজনীতিবিদ
শ্ৰেণী:বঙাইগাঁও জিলা
আজি (অসমীয়া দৈনিক)

**আজি** আছিল গুৱাহাটীৰ পৰা প্ৰকাশিত এখন অসমীয়া দৈনিক বাতৰি কাকত৷ এই বাতৰি কাকতখন ২০০০ চনৰ মাৰ্চ মাহত ৰামধেনু প্ৰকাশন প্ৰাইভেট লিমিটেডে উন্মোচন কৰিছিল। প্ৰতিষ্ঠাপক মুখ্য সম্পাদক আছিল অজিত কুমাৰ ভূঞা।  

২০০৯ চনৰ ২৪ মাৰ্চত কাকতখনৰ কাৰ্যবাহী সম্পাদক অনিল মজুমদাৰক অজ্ঞাত ব্যক্তিয়ে গুলীয়াই হত্যা কৰে। মজুমদাৰক লক্ষ্য কৰি লোৱাৰ সম্ভাৱ্য কাৰণ আছিল তেওঁৰ নেতৃত্বত চলি থকা কাকতখনে "আলফা আৰু চৰকাৰৰ মাজত আলোচনাৰ পোষকতা কৰি আহিছিল।"  

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ