open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
সবিতা শাস্ত্ৰী

**সবিতা শাস্ত্ৰী** () হৈছে এগৰাকী ভাৰতীয় নৃত্যশিল্পী আৰু কৰিঅ'গ্ৰাফাৰ। তেখেতক ভাৰতনাট্যমৰ এগৰাকী শীৰ্ষস্থানীয় শিল্পী হিচাপে গণ্য কৰা হয়। ভাৰতনাট্যমৰ পৰম্পৰাগত শৈলী আৰু উপস্থাপনক লৈ তেওঁ কেতবোৰ সম্পৰীক্ষা কৰিছে। তাৰ বাবে উপন্যাস, গল্পৰ বিষয়বস্তুনিৰ্ভৰ পৰিৱেশনশৈলীৰ সহায় লৈছে। সমালোচকৰ মতে, তেখেতৰ উদ্ভাৱনসমূহ 'যুগান্তকাৰী'। একাংশৰ মতে, সবিতা শাস্ত্ৰী "ৰেনেছাঁৰ স্থপতিবিদ"; যিসমূহ উদ্ভাৱন ৰুক্মিণী দেৱী অৰুণদলেৰ সময়ত দেখিবলৈ পোৱা গৈছিল।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু শিক্ষা
সবিতা সুব্ৰমণিয়ামৰ জন্ম হৈছিল হায়দৰবাদত। পৰৱৰ্তী সময়ত তেখেতে মুম্বাইত জীৱন যাপন কৰে। মুম্বাইত কিছু কাল অতিবাহিত কৰাৰ পাছত তেওঁলোকৰ পৰিয়ালটোৱে নিজৰ স্বৰাজ্য চেন্নাইলৈ যায়। ৰাজাৰাজেশ্বৰী ভাৰত নাট্য কলা মন্দিৰ, মুম্বাইত তেখেতে গুৰু মহালিংগম পিল্লাইৰ অধীনত ভাৰতনাট্যমৰ প্ৰশিক্ষণ লয়। ইয়াৰ পিচত তেখেতে আদ্যৰ কে. লক্ষ্মণ আৰু ধনঞ্জায়ানছৰ পৰা নৃত্য শিকে। চেন্নাইত থকা পিএছ ছিনিয়ৰ ছেকেণ্ডৰী বিদ্যালয়ৰ পৰা তেখেতে পঢ়াশালীয়া শিক্ষা সমাপ্ত কৰে। চেন্নাইৰে ষ্টেলা মেৰিছ কলেজৰ পৰা তেখেতে স্নাতক ডিগ্ৰী অৰ্জন কৰে।

১৯৮৬ চনত নিজৰ গুৰু আদ্যৰ কে.লক্ষ্মণৰ প্ৰযোজনাত মুক্তি লাভ কৰা তামিল ছবি *আনন্দা তাণ্ডৱাম*ত শীৰ্ষ নৃত্যশিল্পী হিচাপে নিয়োজিত হয়। আমেৰিকাৰ পৰা স্নায়ুবিজ্ঞান বিষয়ত মেজৰসহ তেখেতে স্নাতকোত্তৰ শিক্ষাগ্ৰহণ কৰে।

## ভাৰতনাট্যম
১৯৮০, ১৯৯০ চনত আৰু শতিকাৰ প্ৰথমটো দশকত সবিতা শাস্ত্ৰীয়ে পৰম্পৰাগত শৈলীৰ ভাৰতনাট্যম পৰিৱেশন কৰিছিল। তেখেতে *Krishna: The Supreme Mystic* আৰু *পুৰুষাৰ্থ* নামেৰে দুটি নৃত্যানুষ্ঠান এইখিনি সময়ৰ ভিতৰতে পৰিৱেশন কৰে। ভাৰতনাট্যমৰ নৃত্যশিল্পী এগৰাকীৰ বিশিষ্টতাত থাকিবলগীয়া ভংগীমা আৰু কলা-কৌশল প্ৰদান কৰিব পৰাকৈ তেখেতৰ কাৰিকৰীগত দক্ষতা আছে বুলি ভবা হয়। ছিডনীৰ সমালোচক হংসা ভেংকটৰ মতে,-"*Savitha's crisp nritta (pure dance), clean lines and flawless aramandi was a breath of fresh air, and truly inspirational for students of dance.*" ছান ফ্ৰান্সিকো থলুৱা নৃত্য মহোৎসৱৰ নিৰ্বাচনী মঞ্চই সবিতা শাস্ত্ৰীৰ নৃত্যক "জীৱনলৈ সঞ্চাৰিত হোৱা মন্দিৰৰ ভাস্কৰ্য" বুলি মন্তব্য কৰে।

## উল্লেখনীয় কৰ্ম
২০০৯ চন পৰ্যন্ত শাস্ত্ৰীয়ে পৰম্পৰাগত "মৰ্গম" পৰিৱেশন কৰাৰ পৰা বিৰত হয় আৰু বিষয়বস্তু বা থিম-নিৰ্ভৰ প্ৰযোজনাৰ প্ৰতি আগ্ৰহান্বিত হয়। তেখেতৰ একাংশ উল্লেখনীয় প্ৰযোজনা হৈছে-*Music Within (২০১০)*, *Soul Cages* (২০১২), *The Prophet: Destiny. Divinity. Doubt* আৰু *Chains: Love Stories of Shadows* (২০১৫)।

শাস্ত্ৰীক কেৱল কৌশলৰ বাবেই নহয়, ভাৰতনাট্যমত প্ৰদৰ্শন কৰা উদ্ভাৱনমূলক নৃত্য অভিযোজনৰ বাবেও প্ৰশংসা কৰা হয়। ইয়াৰ জৰিয়তে তেখেতে নৃত্যবিধক বৃহত্তৰ দৰ্শকসমাজৰ মাজত উপস্থাপন কৰিব পাৰিছে।

## নৃত্য থিয়েটাৰৰ প্ৰযোজনা
* *Purushartha* (২০০২)
* *Sacrifice* (২০০৩)
* *Krishna – The Supreme Mystic* (২০০৬)
* *Music Within* (২০১০)
* *Soul Cages: The story of Life, Death & Beyond* (২০১২)
* *Yudh – Three Perspectives, One Truth* (২০১৩)
* *The Prophet: Destiny. Divinity. Doubt* (২০১৩)
* *Chains: Love Stories of Shadows* (২০১৫)
* *In God's Country* (২০১৫)
* *Music Within - the Group Presentation* (২০২০)

## তথ্যচিত্ৰ
* *Elysian Pursuits: The Journey of Savitha Sastry* (২০১৫)
* *Sex, Death & the Gods - a BBC documentary* (২০১১)

## নৃত্যভিত্তিক ছবি
**Chains: Live in Concert* (২০১৮)
**Yudh: The Dance Film* (২০১৯)
**Prophet: The film* (২০১৯)
**The Descent* (২০১৯)
**Awakening* (২০২০)
**Aparajita* (২০২০)
**Colors - Green* (২০২০)

## তথ্যসংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় নৃত্যশিল্পী
পদ্মা সুব্ৰামনিয়াম

**পদ্মা সুব্ৰামনিয়াম** (; জন্ম: ৪ ফ্ৰেব্ৰুৱাৰী ১৯৪৩, মাদ্ৰাচত) হ'ল এগৰাকী ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় ভাৰতনাট্যম নৃত্য পটিয়সী। একেসময়তে তেওঁ এগৰাকী গৱেষক, কৰিঅ'গ্ৰাফাৰ, সংগীত ব্যৱস্থাপক, সংগীতকাৰ, শিক্ষক, ইণ্ডোলজিষ্ট আৰু লেখক। ভাৰতৰ লগতে বিদেশতো তেওঁ জনপ্ৰিয়। জাপান, অষ্ট্ৰেলিয়া, ৰাছিয়াৰ দৰে দেশে তেওঁৰ সন্মানাৰ্থে বহুবোৰ চিনেমা আৰু তথ্যচিত্ৰ নিৰ্মাণ কৰিছে। ভাৰত নৃত্যম নৃত্যকলা উদ্ভাৱক আৰু সংস্থাপক ৰূপে তেওঁ সুপৰিচিত। কাঁচিৰ পৰমাচাৰ্যৰ তেওঁ পৰম ভক্ত।

## জীৱনী
ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক কৃষ্ণস্বামী সুব্ৰামনিয়াম আৰু মিনাক্ষী সুব্ৰামনিয়ামৰ ঘৰত, মাদ্ৰাচত ১৯৪৩ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে পদ্মা সুব্ৰামনিয়ামৰ জন্ম হয়। পদ্মাৰ দেউতাক কে সুব্ৰামনিয়াম এগৰাকী মুক্তি যুঁজাৰু, বিখ্যাত ভাৰতীয় ছবি নিৰ্মাতা আৰু সাংস্কৃতিক ক্ষেত্ৰৰ পিতৃস্বৰূপ আছিল; একেদৰে মাক মিনাক্ষী তামিল আৰু সংস্কৃত ভাষাৰ গীতিকাৰ, সংগীত ব্যৱস্থাপক আৰু নিপুণ বাদক আছিল যি বীণা, হাৰমনিয়াম আৰু বেহেলা বজাইছিল। পদ্মাই বজহুবুৰ বি পিল্লাইৰপৰা ভাৰতনাট্যম আৰু বি ভি লক্ষ্মণ আৰু সলিল চৌধুৰীৰপৰা সংগীত শিকিছিল। তেওঁ নবৌয়েক শ্যামলা বালাকৃষ্ণনৰ সৈতে *তামিলনাডুৰ লোক সংগীত*, *দেবা তমীজ ইচাই* আদি সংগীত এলবামত গীত গাইছে। পদ্মাই ১৪ বছৰ বয়সতে দেউতাকৰ নাচৰ স্কুলত নাচ শিকাবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল। তেওঁ অনুভৱ কৰিছিল যে ইতিহাস, সিদ্ধান্ত আৰু নাচৰ মাজত এক ব্যৱধান আছে আৰু ইয়াৰপৰাই তেওঁৰ নিজা গৱেষণা আৰম্ভ কৰে। ১৯৫৬চনত তেওঁ ৰংগপ্ৰৱেশ কৰে।

২০০৯চনৰপৰা ২০১১চনলৈ তেওঁ মনফৰ্ট ৰুক্মিণী দেৱী, মহাৰাজ অগৰসেন আৰু অন্য বহু বিদ্যালয়ত পঢ়াইছিল আৰু ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ মাজত জ্ঞান বিলাইছিল। পদ্মাই সংগীতত স্নাতক আৰু এথন'মিউজিকল'জিত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লোৱাৰ লগতে প্ৰসিদ্ধ পুৰাতত্ত্ববিদ আৰু পদ্মভূষণ প্ৰাপক কুথুৰ ৰামকৃষ্ণন শ্ৰীনিৱাসৰ নিৰ্দেশনাত নৃত্যত পি এইচ ডি কৰে। তেওঁৰ গৱেষণা ভাৰতানাট্যম আন্দোলনৰ একাশীটা কাৰণৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল। তেওঁ বহুবোৰ প্ৰবন্ধ, গৱেষণা পত্ৰ আৰু কিতাপ লিখিছে। ইয়াৰ উপৰিও শিক্ষা আৰু সংস্কৃতিৰ বাবে ইণ্ডো-উপ-আয়োগত তেওঁ বেচৰকাৰী সদস্য ৰূপে কাম কৰিছে। তেওঁ সতাৰাত থকা নটৰাজ মন্দিৰৰ বাবে ক'লা গ্ৰেণাইট শিলেৰে ১০৮টি ভগৱান নটৰাজৰ মূৰ্তি আৰু দেৱী পাৰ্বতীৰ মূৰ্তি ডিজাইন কৰিছে। ভাৰত আৰু অন্যান্য ৰাষ্ট্ৰৰ সাংস্কৃতিক সমন্বয়ৰ ওপৰত দক্ষিণ-পূৱ এছিয়াৰ বহুবোৰ বিশ্ববিদ্যালয়ত পদ্মা সুব্ৰামনিয়ামে বক্তৃতা প্ৰদান কৰিছে।

right|thumb|আই এফ এফ আইত সন্মান জনোৱা মুহূৰ্তত পদ্মা সুব্ৰামনিয়াম।

## বঁটা
১৯৮১চনত পদ্মাই ভাৰতৰ সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সম্মান পদ্মশ্ৰী আৰু ২০০৩চনত পদ্মভূষণ লাভ কৰে। শিল্পী জীৱনৰ গোটেই সময়ছোৱাত পদ্মাই শতকৈও অধিক বঁটা আৰু সম্মান লাভ কৰে। তাৰে উল্লেখযোগ্য কিছু সম্মান হ'ল:
*পদ্মবিভূষণ, ২০২৪
* সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা (১৯৮৩)
* পদ্মভূষণ (২০০৩)
* পদ্মশ্ৰী (১৯৮১)
* তামিলনাডু চৰকাৰৰ কলাইমামনি বঁটা
* মধ্য প্ৰদেশ চৰকাৰৰ কালিদাস সম্মান
* কেৰালা চৰকাৰৰ নিশাগন্ধী বঁটা (২০১৫)
* চেন্নাইৰ নাৰদ গন সভাৰ নডা ব্ৰহ্মম বঁটা
* কাঞ্চিপুৰমৰ জগতগুৰু শংকৰাচাৰ্যৰপৰা ভাৰত শাস্ত্ৰ ৰক্ষামণি
* ছোভিয়েট ইউনিয়নৰ নেহৰু বঁটা (১৯৮৩)
* এছিয়াৰ উন্নতি আৰু সম্প্ৰীতিৰ ক্ষেত্ৰত তেওঁ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে জাপানৰ ফুকুওকা এছিয়ান সংস্কৃতি বঁটা

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় নৃত্যশিল্পী
শ্ৰেণী:পদ্মশ্ৰী বঁটা বিজয়ী
শ্ৰেণী:পদ্মভূষণ বঁটা বিজয়ী
শ্ৰেণী:সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা বিজয়ী
শ্ৰেণী:পদ্মবিভূষণ বঁটা বিজয়ী
তাৰাবাই ভোঁচলে

**তাৰাবাই ভোঁচলে** (; ১৬৭৫ – ১৭৬১) ১৭০০ চনৰ পৰা ১৭০৮ লৈকে ভাৰতৰ মাৰাঠা সাম্ৰাজ্যৰ শাসক আছিল। তেওঁ ছত্ৰপতি ৰাজাৰাম ভোঁচলে (Rajaram I)-ৰ ৰাণী আৰু মাৰাঠা সাম্ৰাজ্যৰ প্ৰতিষ্ঠাপক শিৱাজীৰ বোৱাৰী আৰু দ্বিতীয় শিৱাজীৰ মাতৃ আছিল। স্বামীৰ মৃত্যুৰ পিছত মাৰাঠা অঞ্চলৰ মোগল দখলৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিৰোধ জীয়াই ৰখাত তেওঁৰ ভূমিকা অতুলনীয়। লগতে থলুৱা সংস্কৃতিৰ সংৰক্ষণৰ বাবে কৰা তেওঁৰ প্ৰচেষ্টাক ব্যাপকভাৱে প্ৰশংসা কৰা হয়।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন
তাৰাবাই মোহিতে বংশৰ পৰা আহিছিল আৰু বিখ্যাত মাৰাঠা জেনেৰেল হামবিৰাও মোহিতেৰ কন্যা আছিল। ১৭০০ চনৰ মাৰ্চত ৰাজাৰাম প্ৰথমৰ মৃত্যুত, তেওঁ তেওঁৰ নৱজাতক পুত্ৰ, শিৱাজী দ্বিতীয়ক ৰাজৰামৰ উত্তৰাধিকাৰী আৰু নিজকে ৰিজেণ্ট হিচাপে ঘোষণা কৰে।

## মাৰাঠা বাহিনীৰ কমাণ্ডাৰ
ৰিজেণ্ট হিচাপে, তেওঁ ঔৰংগজেবৰ বাহিনীৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধৰ দায়িত্ব লৈছিল। তাৰাবাই অশ্বাৰোহৰণ কৌশলত দক্ষ আছিল আৰু যুদ্ধৰ সময়ত তেওঁৰ নেতৃত্বত বহুতো কৌশলগত পদক্ষেপ লোৱা হৈছিল। তেওঁৰ নেতৃত্তত মোগলৰ বিৰুদ্ধে হোৱা যুঁজ বহুদিনলৈ অব্যাহত আছিল। যদিও সাময়িক যুদ্ধবিৰতিৰ কথা চলিছিল, তাৰাবায়ে প্ৰতিৰোধ অব্যাহত ৰাখিছিল। ১৭০৫ চনৰ ভিতৰত, মাৰাঠাসকলে নৰ্মদা নদী পাৰ হৈছিল আৰু মালৱাত সৰু প্ৰৱেশ কৰিছিল। ১৭০৬ চনত, তাৰাবাইক মোগল বাহিনীয়ে ৪ দিনৰ বাবে বন্দী কৰিছিল কিন্তু তেওঁ এজন মোগল সৈনিকক নিজৰ খাৰুসহ কিছু ব্যয়বহুল গহনা দি বন্দীসালৰ পৰা পলায়ন কৰিছিল। তেওঁ দিয়া গহনাৰ মূল্য ১০ নিযুত টকা বুলি অনুমান কৰা হৈছিল। ১৭০৭ চনত ঔৰঙ্গাবাদৰ ঝুলদাবাদত মৃত্যু হোৱা মোগল সম্ৰাট ঔৰংগজেবৰ মৃত্যুৰ খবৰ পাই মাৰাঠা দেশখন সকাহ পাইছিল।

বিশিষ্ট ভাৰতীয় বুৰঞ্জীবিধ যদুনাথ চৰকাৰে মত প্ৰকাশ কৰিছিল যে ১৭০০–১৭০৭ চনৰ সময়ছোৱাত মহাৰাষ্ট্ৰৰ পথপ্ৰদৰ্শক আৰু নিৰ্দেশক কোনো মন্ত্ৰী নাছিল কেৱল ৰাণী তাৰাবাই মোহিতে আছিল। তেওঁৰ প্ৰশাসনিক প্ৰতিভা আৰু চৰিত্ৰৰ শক্তিয়ে মাৰাঠা সাম্ৰাজ্যক ভয়ংকৰ সংকটৰ পৰা ৰক্ষা কৰিছিল।

## শাহুৰ সৈতে যুদ্ধ
মাৰাঠা সাম্ৰাজ্যক বিভক্ত কৰিবলৈ, মোগলসকলে তাৰাবাইৰ ভতিজাক শ্বাহুজীক কিছুমান চৰ্তত কাৰাগাৰৰ পৰা মুকলি কৰি দিছিল। শ্বাহুজীীয়ে লগে লগে মাৰাঠা ৰাজনীতিৰ নেতৃত্বৰ বাবে তাৰাবাই আৰু দ্বিতীয় শিৱাজীক প্ৰত্যাহ্বান জনাইছিল। শ্বাহুৱে অৱশেষত তেওঁৰ আইনী স্থিতি আৰু পেশ্বা বালাজী বিশ্বনাথৰ কূটনীতিৰ সহায়ত তাৰাবাইক একাষৰিয়া কৰি তেওঁৰ নিজৰ স্থিতি শক্তিশালী কৰি তুলিছিল। তাৰাবায়ে ১৭০৯ চনত কোলাপুৰত এটা প্ৰতিদ্বন্দ্বী আদালত স্থাপন কৰিছিল কিন্তু ৰাজৰামৰ আনগৰাকী বিধৱা ৰাজাচাবাইৰ দ্বাৰা এই প্ৰস্তাব নাকছ কৰা হৈছিল। ৰাজাচাবায়ে তেওঁৰ নিজৰ পুত্ৰ সম্ভাজী দ্বিতীয়ক সিংহাসন অৰ্পণ কৰিছিল। তাৰ পিছতেই তাৰাবাই আৰু তেওঁৰ ল'ৰাক সম্ভাজী দ্বিতীয়য়ে বন্দী কৰিছিল। ১৭২৬ চনত শিৱাজী দ্বিতীয়ৰ মৃত্যু হৈছিল। পিছত ১৭৩০ চনত তাৰবাই আৰু ছত্ৰপতি শ্বাহুৰ মাজত কিছু মিটমাট হৈছিল, আৰু তাৰাবায়ে ৰাজনৈতিক শক্তি অবিহনে সতাৰা নামৰ চহৰত বাস কৰিবলৈ গুছি গৈছিল।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ শাসক
গৰিমা হাজৰিকা

**গৰিমা হাজৰিকা** অসমৰ এগৰাকী শাস্ত্ৰীয় নৃত্য পটিয়সী। তেওঁ সত্ৰীয়া আৰু ওড়িছী নৃত্য বিশাৰদ। ভাৰতৰ বিভিন্ন আগশাৰীৰ মহানগৰীত নৃত্য পৰিৱেশন কৰি হাজৰিকাই সুনাম অৰ্জন কৰিছে। তেখেতে কেইবাখনো নৃত্য-নাটিকা ৰচনা কৰিছে। হাজৰিকা ৰচিত আৰু পৰিচালিত *চেতনা* নামৰ নৃত্য-নাটিকাখনে ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত সমাদৰ লাভ কৰিছে। গুৱাহাটী মহানগৰীত *মিতালী কলাকেন্দ্ৰ* স্থাপন কৰি তেওঁ সত্ৰীয়া আৰু ওড়িছী নৃত্যৰ প্ৰচাৰ আৰু প্ৰসাৰত ব্যস্ত হৈ আছে। তেওঁ সেন্দূৰ আদি কেইবাখনো অসমীয়া চলচ্চিত্ৰত কলা নিদেৰ্শনা আৰু কৰিঅ'গ্ৰাফীৰ কাম কৰিছে।

## সংক্ষিপ্ত জীৱনী
১৯৩৯ চনত গুৱাহাটী মহানগৰৰ উজানবজাৰ অঞ্চলত গৰিমা হাজৰিকাৰ জন্ম হয়। সৰুৰেপৰাই শাস্ত্ৰীয় নৃত্যৰ প্ৰতি গৰিমাৰ আকৰ্ষণ আছিল। তেওঁ সত্ৰীয়া নৃত্য আৰু ওড়িছী শিকিছিল আৰু দুয়োটা নৃত্যশৈলীতে পাৰ্গত হৈ পৰিছিল। অসমক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি তেওঁ ভাৰতৰ বিভিন্ন ৰাজ্যত সত্ৰীয়া আৰু ওড়িছী নৃত্য পৰিৱেশন কৰি দৰ্শকৰ ভূয়সী প্ৰশংসা লাভ কৰিছে। ইয়াৰ ভিতৰত ১৯৫৭চনত গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰতিনিধি ৰূপে গৰিমা হাজৰিকাই দিল্লীত অনুষ্ঠিত ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ মহোৎসৱত পৰিৱেশন কৰা সত্ৰীয়া নৃত্যই বিশেষ সুনাম অৰ্জন কৰিছিল। গৰিমা হাজৰিকাই কেইবাখনো নৃত্য-নাটিকা ৰচনা আৰু পৰিচালনাও কৰিছে। হাজৰিকা ৰচিত আৰু পৰিচালিত *চেতনা* নামৰ নৃত্য-নাটিকাখনে ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত নাম কৰিছিল। কলা নিৰ্দেশক আৰু ক'ৰিঅ'গ্ৰাফাৰ ৰূপেও তেওঁ কাম কৰিছে। ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ নৃত্য-নাটিকাৰ ক্ষেত্ৰতো গৰিমা হাজৰিকাই বহুবোৰ পৰিৱৰ্তন আনি চৰ্চিত হৈছে। তেওঁ কেইবাখনো অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰো কলা-নিৰ্দেশনা আৰু কৰিঅ'গ্ৰাফীৰ কাম কৰিছে। ইয়াৰ ভিতৰত সেন্দূৰ চলচ্চিত্ৰ উল্লেখযোগ্য।

## অৱদান
কলা-নিৰ্দেশনা আৰু নতুন প্ৰজন্মক শুদ্ধ ৰূপত সত্ৰীয়া আৰু ওড়িছী নৃত্যৰ প্ৰশিক্ষণ দিয়াৰ প্ৰয়াসেৰে গৰিমা হাজৰিকাই নিজা উদ্যোগত গুৱাহটীত *মিতালী কলাকেন্দ্ৰ* স্থাপন কৰিছিল। সুদীৰ্ঘ পঁচিশ বছৰ জুৰি এই কেন্দ্ৰৰ জৰিয়তে তেওঁ নতুন চামক সত্ৰীয়া আৰু ওড়িছী নৃত্যৰ প্ৰশিক্ষণ দি আছে। ২০ মে', ২০১৬ চনত মাছখোৱা সাংস্কৃতিক প্ৰকল্পত মিতালী কেন্দ্ৰৰ ৰূপালী জয়ন্তী অনুষ্ঠান অনুষ্ঠিত হয় আৰু এই অনুষ্ঠানত বিশেষ ভাবে সক্ষম শিশুসকলৰ বাবে এটি বিশেষ নৃত্যৰ কৰ্মশালা অনুষ্ঠিত হৈছিল। এই জয়ন্তীৰ অংশ হিচাপে তেওঁলোকে সত্ৰীয়া আৰু ওড়িছী নৃত্যৰ কৰ্মশালা আৰু *কৰিঅ'গ্ৰাফী* আৰু *কষ্টিউম ডিজাইনিঙ*ৰ কৰ্মশালা আয়োজন কৰি নতুন সকলৰ বাবে এটি শিকনৰ বাট খুলি দিছিল। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক সমাজৰ প্ৰতি দায়িত্ববোধ শিকাবলৈও মিতালী কলাকেন্দ্ৰ বদ্ধপৰিকৰ।

## বঁটা আৰু সম্মান
#নৃত্যৰ ক্ষেত্ৰত আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে অসম সাহিত্য সভা আৰু *অসম নাট্য সন্মিলনে* গৰিমা হাজৰিকাক বিশেষ বঁটা প্ৰদান কৰিছে।
#২০০৬: সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা (নৃত্যকলা শিতানত)।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:অসমীয়া নৃত্যশিল্পী
মীনা

thumb|150px|মিথুৰ সৈতে মীনা, ধাৰাবাহিকখনৰ আনুষ্ঠানিক ল'গ'
**মীনা** () হৈছে দক্ষিণ এছিয়াৰ বিভিন্ন ভাষাত সম্প্ৰচাৰ হোৱা এক জনপ্ৰিয় টিভি কাৰ্টুন ধাৰাবাহিক তথা কমিক্‌ছ। দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহৰ বিভিন্ন সামাজিক বৈষম্যেৰ বিৰুদ্ধে সচেতনতা সৃষ্টি কৰা তথা শিশুসকলৰ বাবে শিক্ষামূলক এক অনুষ্ঠানৰ অংশ হিচাপে ইউনিছেফৰ দ্বাৰা এই কাৰ্টুন ধাৰাবাহিকটি নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। মীনাৰ চৰিত্ৰটি এগৰাকী ৯ বছৰীয়া উচ্ছল, প্ৰাণৱন্ত আৰু সাহসী ছোৱালী ৰূপে উপস্থাপন কৰা হৈছে যি তাইৰ গাঁৱৰ বিভিন্ন পৰিৱৰ্তনৰ বাবে কাম কৰে। যিবোৰ সচেতনতা মীনা কাৰ্টুনেৰ মাধ্যমেৰে সৃষ্টি কৰা হৈছিল তাৰ মাজত আছে, বাল্য বিবাহ নিষিদ্ধ কৰা, স্বাস্থ্যসম্মত পায়খানা নিৰ্মাণ আৰু ব্যৱহাৰ উৎসাহিত কৰা, কন্যা সন্তানক শিক্ষাদান কৰা, কম বয়সীয়া ছোৱালীৰ বিবাহৰ সলনি বিদ্যালয়ৰ শিক্ষাক বেছি গুৰুত্ব প্ৰদান কৰা, যৌতুক প্ৰথা নিষিদ্ধ কৰা, ল'ৰা-ছোৱালীৰ সমান পুষ্টি আৰু সুযোগ-সুবিধা প্ৰদান কৰা, এইচআইভিৰ বিষয়ে সজাগতা প্ৰদান কৰা ইত্যাদি। ধাৰাবাহিকটি ইংৰাজী, বঙালী, হিন্দী, নেপালী আৰু উৰ্দু ভাষাত সম্প্ৰচাৰ কৰা হৈছে। মীনাৰ কাহিনীৰ আন মূল চৰিত্ৰসমূহ হৈছে মীনাৰ ভায়েক ৰাজু আৰু তাইৰ পোহনীয়া ভাটো চৰাই মিথু। আন গৌণ চৰিত্ৰসমূহ হৈছে মীনাৰ ভনীয়েক ৰাণী, মীনাৰ বৃদ্ধা আইতাক, মীনাৰ মাক-দেউতাক, মীনা পৰিয়ালৰৰ পোহনীয়া গৰু লালী আৰু ছাগলী মুনমুন আদিৰ লগতে গাঁৱৰ আন ব্যক্তিসকল। ধাৰাবাহিকখনৰ সকলো কাহিনীয়েই প্ৰচলিত সামাজিক আৰু সাংস্কৃতিক অনুশীলন তথা সামাজিক মূল্যবোধ পৰিৱৰ্তনৰ পোষকতা কৰে।

মীনাৰ জনপ্ৰিয়তা প্ৰধান কাৰণ হৈছে ইয়াৰ চৰিত্ৰসমূহে দক্ষিণ এছিয়াৰ কোনো নিৰ্দিষ্ট এখন দেশ বা সংস্কৃতিক প্ৰতিনিধিত্ব কৰাৰ সলনি অঞ্চলটোৰ সকলো দেশৰে উমৈহতীয়া বৈশিষ্ট্যবোৰক একত্ৰিত কৰি উপস্থাপন কৰিছিল। ১৯৯০-ৰ দশকৰ আৰম্ভণিতে ইউনিছেফৰ যোগাযোগ শাখাৰ মুৰব্বী নিল মেককীৰ নেতৃত্বত এটা দলে মীনাৰ চৰিত্ৰটি সৃষ্টি কৰিছিল। তেওঁ ৰাচেল কাৰ্নেগীক মুখ্য সূত্ৰধাৰ হিচাপে নিয়োগ কৰিছিল আৰু ভাৰতৰ এজন প্ৰখ্যাত কাৰ্টুনিষ্ট ৰাম মোহন, ভাৰতৰ মীৰা আঘিক মুখ্য গৱেষক আৰু বাংলাদেশৰ নুঝাত শ্বাহজাদিক সহ-চিত্ৰনাট্যকাৰ আৰু ৰূপায়ণ সমন্বয়ক হিচাপে নিয়োগ কৰিছিল। তেওঁলোকে চৰিত্ৰসমূহ, সেইবোৰৰ নাম, পটভূমি আৰু কাহিনী নিৰ্ধাৰণ কৰিবৰ বাবে ইউনিছেফ বিভিন্ন দল, বেচৰকাৰী সংগঠন আৰু চৰকাৰী লোকসকলৰ সৈতে আলোচনা-বিলোচনা কৰাৰ লগতে অঞ্চলটোত বহুতো ফোকাছ গ্ৰুপ আৰু ব্যক্তিগত সাক্ষাৎকাৰ অনুষ্ঠিত কৰিছিল। ১৯৯৩ চনত ঢাকাৰ বাংলাদেশ টেলিভিছনত মীনা প্ৰথমটো খণ্ড সম্প্ৰচাৰ কৰা হয়। ধাৰাবাহিকখনৰ মুঠ ৩৭টা খণ্ড সম্প্ৰচাৰ হয়। ইউনিছেফে ২০০৫ চনৰ পৰা বাংলাদেশত গণমাধ্যম (প্ৰিণ্ট, অনলাইন আৰু সম্প্ৰচাৰ মাধ্যম)-ৰ জৰিয়তে শিশুৰ সমস্যাৰ প্ৰচাৰত অসামান্য অৱদান আগঢ়োৱা লোকসকলৰ স্বীকৃতিৰ উদ্দেশ্যে ইউনিছেফ মীনা মিডিয়া বঁটা প্ৰদান কৰি আহিছে।

## তথ্য সংগ্ৰহ

## বাহ্যিক সংযোগ
* 
* 
* Download free ''Meena'' comic books from the UNICEF website
* 

শ্ৰেণী:দূৰদৰ্শন ধাৰাবাহিক
শ্ৰেণী:কাল্পনিক চৰিত্ৰ
কৃষ্ণা দাশগুপ্ত

**কৃষ্ণা দাশগুপ্ত** (, জন্ম: কৃষ্ণা গঙ্গোপাধ্যায়, ১৯ ডিচেম্বৰ ১৯৩৭-২০১৩) পশ্চিমবঙ্গ, ভাৰতৰ এগৰাকী প্ৰখ্যাত কণ্ঠশিল্পী। তেওঁ বঙালী ভাষাত অসংখ্য চলচ্চিত্ৰীয় আৰু অনা-চলচ্চিত্ৰীয় গীত গাইছে, বিশেষকৈ ১৯৫০, ১৯৬০ আৰু ১৯৭০ৰ দশকত। মহালয়াৰ দিনা পুৱা দোকমোকালিতে আকাশবাণীৰ কলকাতা কেন্দ্ৰৰ পৰা সম্প্ৰচাৰিত মহিষমৰ্দ্দিনী কাৰ্যক্ৰমত কণ্ঠদানৰ বাবে তেওঁক বহুলভাবে জনা যায়। ১৯৩১ চনত আৰম্ভ হোৱা এই কাৰ্যক্ৰম আজিও সমানে জনপ্ৰিয়।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন
কৃষ্ণা দাশগুপ্তৰ জন্ম পশ্চিমবঙ্গৰ হুগলিৰ জানাইত হৈছিল। তেওঁ ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সঙ্গীতৰ নমস্য কণ্ঠশিল্পী তাৰাপদ চক্ৰৱৰ্তী আৰু ওস্তাদ আমিৰ খানৰ শিষ্যা আছিল।

## কৰ্মজীৱন
দাশগুপ্ত বহুমুখী দক্ষতাসম্পন্ন কণ্ঠশিল্পী আছিল। তেওঁ খেয়াল, ভজন, থুমৰিৰ লগতে বঙালী আধুনিক গীততো সমানে পাৰদৰ্শিতা দেখুৱাইছিল। তেওঁ ‘অসমাপ্ত’ (১৯৫৭), ‘ৰাজলক্ষ্মী ও শ্ৰীকান্ত’ (১৯৫৮) আদি ছবিত পণ্ডিত জ্ঞান প্ৰকাশ ঘোষ ৰচিত গীতত কণ্ঠ দিছিল। তেওঁ গীত গোৱা আন কেইখনমান ছবি হ’ল- ‘ভ্ৰান্তি’, ‘নদেৰ নিমাই’ (১৯৬০), বাসু ভট্টাচাৰ্য পৰিচালিত হিন্দী ছবি 'তুমহাৰে কাল্লু' (১৯৭৫)। বিভিন্ন সঙ্গীত সন্মিলনবোৰতো তেওঁ অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।

আকাশবাণীৰ জনপ্ৰিয় কাৰ্যক্ৰম, মহালয়াৰ দিনা সম্প্ৰচাৰ কৰা মহিষমৰ্দিনী কাৰ্যক্ৰমৰ ‘অখিল বিমানে তবু জয়গানে’ শীৰ্ষক গীতটোত তেওঁ কণ্ঠদান কৰিছিল। মহিষাসুৰ বধক কেন্দ্ৰ কৰি ৰচনা কৰা গীতি-আলেখ্যখন ১৯৩৩ চনৰ ১৯ চেপ্তেম্বৰত আকাশবাণীত (তেতিয়াৰ অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’) প্ৰথম প্ৰচাৰ হয়। কিছু ব্যতিক্ৰম বাদ দি অতি জনপ্ৰিয় এই অনুষ্ঠানটো প্ৰতি বছৰে মহালয়াৰ প্ৰত্যুষতে প্ৰচাৰ হৈ আহিছে। গীতি-আলেখ্যখনৰ ৰচনা বাণী কুমাৰৰ, সঙ্গীত পৰিচালনা পঙ্কজ মল্লিকৰ, আবৃত্তি আৰু শ্লোকপাঠ বীৰেন্দ্ৰকৃষ্ণ ভদ্ৰৰ। কৃষ্ণা দাশগুপ্তকে ধৰি পশ্চিমবঙ্গৰ সঙ্গীত জগতৰ বহু তাৰকা কণ্ঠশিল্পী অনুষ্ঠানটো্ত জড়িত হৈ আছিল।  গীতি-আলেখ্যখনৰ সঙ্গীত পৰিচালনা পঙ্কজ মল্লিক হ’লেও ইয়াৰ ‘আলোকেৰ গানে’ আৰু দাশগুপ্তই গোৱা ‘অখিল বিমানে’ গীত দুটাত সুৰ দিয়ে হৰিশ্চন্দ্ৰ বালীয়ে। ‘শান্তি দিলে ভৰি’ গীতটোত সুৰ দিয়ে সাগিৰ খাঁই।

## মৃত্যু
দাশগুপ্তৰ ২০১৩ চনত মৃত্যু হৈছিল। তেওঁৰ শিষ্যা চিনেমেটোগ্ৰাফাৰ ৰমানন্দ সেনগুপ্তৰ জীয়াৰী নন্দিনী চক্ৰৱৰ্তীয়ে কৃষ্ণা দাশগুপ্ত জীৱনৰ আধাৰত ‘হাৰানো সুৰ’ (হেৰুওৱা সুৰ) নামেৰে এখন তথ্যচিত্ৰ নিৰ্মাণ কৰিছিল। তেতিয়া ১৯৭৭ চন। নন্দিনীহঁতৰ পৰিয়ালটো আৰু কৃষ্ণা দাশগুপ্ত একেটা অঞ্চলতে বাস কৰিছিল। শৈশৱত নন্দিনীয়ে তেওঁৰ পৰা পৰা কণ্ঠ-সঙ্গীত শিকিছিল। পিছলৈ যেতিয়া নন্দিনীয়ে আকৌ দেউতাকৰ ঘৰখনত থাকিব আহিছিল, পুনৰ দুয়োৰো যোগাযোগ হৈছিল।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:পশ্চিমবঙ্গৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী
আল্পনা বন্দোপাধ্যায়

**আল্পনা মুখোপাধ্যায়** (বিবাহৰ পূৰ্বে **বন্দোপাধ্যায়**; ; ১৪ মাৰ্চ ১৯৩৪ – ২৪ জুলাই ২০০৯) এগৰাকী সফল বঙালী কণ্ঠশিল্পী আছিল। তেওঁৰ বিখ্যাত গীত কেইটামান- ‘তাৰাদেৰ চুমকি জ্বলে আকাশে’, ‘হাট্টি মাটিম টিম’, ‘চোটো পখী চন্দনা’ আদি।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন
সৰুকালতে তেওঁ মাকক হেৰুওৱাৰ পিছত দেউতাক কান্তিগোপাল বন্দোপাধ্যায়ে ডাঙৰ-দীঘল কৰে। তেওঁক প্ৰথম দেউতাকেই গান শিকায়। দেউতাক আছিল প্ৰেচেডেঞ্চি কলেজৰ উদ্ভিদ বিজ্ঞানৰ অধ্যাপক। দেউতাকে অধ্যাপনাৰ বাদেও নিয়মিত সঙ্গীত চৰ্চা কৰিছিল। ওস্তাদ বাদল খাঁৰ ওচৰত সঙ্গীতৰ শিক্ষা লৈ তেনেই কম বয়সতে গীত গোৱাত পাকৈত হৈ উঠিছিল। তেৰ বছৰ বয়সতে আল্পনাৰ দেউতাকৰ বন্ধু আৰু সেই সময়ৰ প্ৰখ্যাত সঙ্গীত ব্যক্তিত্ব গৌৰী প্ৰসন্ন মজুমদাৰ আৰু ৰবীন চট্টোপাধ্যায়ে তেওঁৰ সঙ্গীত প্ৰতিভা আবিষ্কাৰ কৰিছিল। সেই তেতিয়াৰে পৰা তেওঁ নিয়মীয়াকৈ বিভিন্ন উপলক্ষত উৎপলা সেন, সন্ধ্যা মুখাৰ্জী, শ্যামল মিত্ৰ, মানবেন্দ্ৰ মুখোপাধ্যায়, হেমন্ত কুমাৰ মুখোপাধ্যায় আদিৰ সৈতে গীত গাইছিল। তেওঁ লতা মংগেশকাৰ আৰু ৰবি শংকৰৰ লগতো একেলগে গীত গাইছে।

## কৰ্মজীৱন
আল্পনা বন্দোপাধ্যায়ে শিশুৰ বাবে গোৱা গীতেৰে বহুল জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছিল; যিবোৰ গীত তেওঁৰ গায়ন শৈলীয়ে সাধাৰণ পদ্যৰ পৰা চিৰসেউজ ক্লাচিকলৈ পৰ্যবসিত কৰিছিল। তেওঁ গোৱা আধুনিক গীতবোৰেও যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা পাইছিল। কৰ্মজীৱনৰ আৰম্ভণিৰ সময়ত গোৱা তেওঁৰ এটা উল্লেখযোগ্য অনা-চলচ্চিত্ৰীয় গীত হ’ল- ৰবীন চট্টোপাধ্যায়ৰ তত্ত্বাৱধানত গোৱা ‘সমীৰণ ফিৰে চাও’। ৰবীন চট্টোপাধ্যায়ৰ সঙ্গীত পৰিচালনাতে ১৯৫১ত তেওঁ বঙালী চলচ্চিত্ৰ ‘বিদ্যাসাগৰ’ত ‘নেমেছে চান্দ ৰে’ গীতটো গাইছিল। গীতটো ৰাইজে আদৰি লৈছিল। তেওঁ নচিকেতা ঘোষ, শ্যামল মিত্ৰ, মানবেন্দ্ৰ মুখোপাধ্যায়, শৈলেন মুখোপাধ্যায় আৰু ভূপেন হাজৰিকাৰ সঙ্গীত পৰিচালনাত বহু কেইটা উল্লেখনীয় চলচ্চিত্ৰীয় আৰু অনা-চলচ্চিত্ৰীয় গীত গাইছিল। তেওঁৰ কণ্ঠ বিভিন্ন মুডৰ গীত গোৱাৰ বাবে পাৰদৰ্শী আছিল।

শচীন দেৱবৰ্মণৰ সঙ্গীত পৰিচালনাত তেওঁ হিন্দী ছবি মিচ ইণ্ডিয়াৰ (১৯৫৭) ‘আলবেলা মেঁ এক দিৱানা’ গীতটোৰ কভাৰ-ভাৰ্চন গাইছিল। এই গীতৰ মূল ভাৰ্চনটো গাইছিল আশা ভোঁচলেই। তেওঁ প্ৰায়ে বঙালী সঙ্গীতনুষ্ঠান, দূৰদৰ্শন আৰু অনাতাঁৰ কাৰ্যক্ৰমত অতিথি শিল্পীৰূপে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ কলকাতা কেন্দ্ৰই আয়োজন কৰা ৰম্যগীতি কাৰ্যক্ৰমত তেওঁ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় খ্যাতিসম্পন্ন সৰোদবাদক আলি আকবৰ খান সুৰোৰোপিত গীত পৰিবেশন কৰিছিল। অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ শৃঙ্খল কাৰ্যক্ৰমত তেওঁ উত্তৰ ভাৰতৰ বহুবোৰ অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰলৈ গৈ গীত পৰিবেশন কৰিছিল। পশ্চিমবঙ্গ বা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ উপৰিও তেওঁ ইংলেণ্ডতো দুৰ্গাপূজা উপলক্ষে আয়োজন কৰা গীতৰ অনুষ্ঠানত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ব্ৰিটিছ ব্ৰডকাষ্টিং কৰপোৰেচনে (BBC) তেওঁ সাক্ষাৎকাৰ লৈছিল।

## ব্যক্তিগত জীৱন
১৯৫৯ চনৰ কলকাতাৰ বাসিন্দা শ্ৰীধৰ মুখোপাধ্যায়ৰ সৈতে তেওঁৰ বিয়া হয়। তেওঁৰ এজন পুত্ৰ আৰু এজনী জীয়াৰী আছে।

## মৃত্যু
আল্পনা বন্দোপাধ্যায়ৰ ২০০৯ চনৰ ২৪ জুলাইত ৭৫ বছৰ বয়সত আল্পনা বন্দোপাধ্যায়ৰ মৃত্যু হয়। সন্ধ্যা মুখাৰ্জীকে ধৰি তেওঁৰ ৫০ বছৰীয়া সঙ্গীত জীৱনত লগ পোৱা বহুতো সঙ্গীত শিল্পীকে ধৰি তংকালীন ৰেলমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জী আৰু পশ্চিমবঙ্গৰ মুখ্যমন্ত্ৰী বুদ্ধদেৱ ভট্টাচাৰ্যই তেওঁক শেষ শ্ৰদ্ধা জনায়।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:পশ্চিমবঙ্গৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী
য়ামিন হাজৰিকা

**য়ামিন হাজৰিকা** (, ১৯৫৬ - ২৫ জুলাই ১৯৯৯) এগৰাকী ভাৰতীয় আৰক্ষী সেৱাৰ বিষয়া আছিল। তেওঁ অসম তথা উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ প্ৰথম মহিলা আইপিএছ বিষয়া। তেওঁক ১৯৭৯ চনত তেওঁ দিল্লী আন্দামান নিকোবৰ দ্বীপপুঞ্জ কেডাৰৰ আৰক্ষী সেৱাৰ বিষয়া হিচাপে নিযুক্ত হৈছিল।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন
১৯৫৬ চনত গুৱাহাটীৰ লাখটকীয়াৰ ৰূপহী আলিত য়ামিন হাজৰিকাৰ জন্ম হৈছিল।
তেওঁৰ পিতৃ মহম্মদ চিৰাজুল হাজৰিকা আৰু মাতৃ শ্বামীম হাজৰিকা। পাঁচগৰাকী সন্তানৰ ভিতৰত য়ামিন দ্বিতীয় সন্তান আছিল। তেওঁৰ ককাদেউতাক ইকৰাম ৰচুল ঔপনিবেশিক সময়ত আবকাৰী অধীক্ষক আছিল আৰু চিলেটত কৰ্মৰত আছিল। ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত জড়িত থকাৰ বাবে তেওঁক চাকৰিৰ পৰা বহিষ্কাৰ কৰা হৈছিল। হাজাৰিকাৰ মাতৃ শ্বামীম গুৱাহাটীৰ প্ৰথম মহিলা গাড়ী চালকসকলৰ ভিতৰত এগৰাকী আছিল। ভাৰতৰ পঞ্চম ৰাষ্ট্ৰপতি ফকৰুদ্দিন আলি আহমেদ তেওঁলোকৰ সম্বন্ধীয় আছিল।

## শিক্ষা
য়ামিন হাজাৰিকাই গুৱাহাটীৰ চেইণ্ট মেৰী কনভেণ্টত স্কুলত প্ৰাৰম্ভিক শিক্ষা আৰম্ভ কৰিছিল। তাৰপিছত তেওঁ শ্বিলঙৰ পাইন মাউণ্ট কনভেণ্টৰ পৰা চিনিয়ৰ কেমব্ৰিজ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হৈছিল। তাৰ পিছত তেওঁ উচ্চশিক্ষাৰ বাবে দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অন্তৰ্ভুক্ত ইন্দ্ৰপ্ৰস্থ কলেজত ইতিহাস পঢ়িবলৈ দিল্লীলৈ ৰাওনা হৈছিল।

ইন্দ্ৰপ্ৰস্থ মহাবিদ্যালয়ৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰা পিছত হাজাৰিকাই গুৱাহাটীত আইনৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰিছিল। এইসময়তে তেওঁ ১৯৭৭-৭৮ বৰ্ষ আৰু তাৰ পিছত ১৯৭৮-৭৯ বৰ্ষৰ কেন্দ্ৰীয় লোকসেৱা আয়োগৰ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হৈছিল।

## কৰ্মজীৱন
ইউপিএছচি পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হোৱাৰ পিছত তেওঁ ৰাজ্যিক আৰক্ষী সেৱালৈ নিযুক্ত হৈছিল। তেওঁ ১৯৭৯ চনৰ দিল্লী আন্দামান নিকোবৰ দ্বীপপুঞ্জ কেডাৰৰ আৰক্ষী সেৱাৰ বিষয়া আছিল। হাজৰিকায়ে পঞ্জাবৰ ফিল্লাউৰত অৱস্থিত মহাৰাজ ৰঞ্জিত সিং পঞ্জাব আৰক্ষী একাডেমীত আৰক্ষীৰ প্ৰশিক্ষণ সমাপ্ত কৰিছিল। ইয়াতে তেওঁ তেওঁৰ ভৱিষ্যতৰ স্বামী হাৰিয়ানা কেডাৰৰ ভাৰতীয় আৰক্ষী সেৱাৰ বিষয়া ৰাজীৱ সাগৰক লগ পাইছিল।

তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী ইন্দিৰা গান্ধীৰ সুৰক্ষা বাহিনীৰ অংশ আছিল। হাজাৰিকাক দিল্লীৰ চাণক্যপুৰীত সহকাৰী আৰক্ষী আয়ুক্ত হিচাপে কিছুসময় নিযুক্ত কৰা হৈছিল। তাৰ পিছত তেওঁক দিল্লীৰ মহিলা কোষৰ বিৰুদ্ধে অপৰাধ বিভাগৰ আৰক্ষী উপায়ুক্ত পদলৈ উন্নীত কৰা হৈছিল। ১৯৯৮ চনত তেওঁক তিনি মাহৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰসংঘ শান্তিৰক্ষণ বাহিনীৰ অংশ হিচাপে বচনিয়ালৈ প্ৰেৰণ কৰা হৈছিল।

## ব্যক্তিগত জীৱন
হাৰিয়ানা কেডাৰৰ আইপিএছ বিষয়া ৰাজীৱ সাগৰৰ সৈতে য়ামিন হাজৰিকাৰ বিবাহ হৈছিল। বিবাহৰ কিছুবছৰ পিছত ধৰ্ম ভিন ভিন হোৱাৰ বাবে তেওঁলোকৰ বিবাহ বিচ্ছেদ হয়। তেওঁলোকৰ এগৰাকী কন্যা হুমা এজন এজন পুত্ৰ বিক্ৰম আছিল। বিবাহ বিচ্ছেদৰ পিছত য়ামিন হাজৰিকায়ে দুই সন্তান আৰু সংসাৰৰ দায়িত্বৰ লগতে আৰক্ষী সেৱাৰ দায়িত্বও সুচাৰুভাৱে পৰিচালনা কৰিছিল।

## মৃত্যু
১৯৯৮ চনত ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ শান্তিৰক্ষণ বাহিনীৰ অংশ হিচাপে বচনিয়াত থাকোঁতে তেওঁ লিউকেমিয়াত আক্ৰান্ত হৈছিল। ভাৰতলৈ উভতি আহি হাজাৰিকাই মুম্বাইৰ টাটা মেমৰিয়েল চেণ্টাৰ আৰু দিল্লীৰ সৰ্বভাৰতীয় চিকিৎসা বিজ্ঞান প্ৰতিষ্ঠানত চিকিৎসা লাভ কৰিছিল। ১৯৯৯ চনৰ ২৫ জুলাই তাৰিখে কৰ্কট ৰোগত মাত্ৰ ৪৩ বছৰ বয়সতে তেওঁ মৃত্যুবৰণ কৰে।

প্ৰতিবছৰে তেওঁৰ স্মৃতিত য়ামিন হাজৰিকা বঁটা আগবঢ়োৱা হয়। ২০১৫ চনৰ পৰা মহিলা পেছাদাৰীসকলৰ এক সমূহৰ দ্বাৰা প্ৰতি বছৰে এই বঁটা প্ৰদান কৰি অহা হৈছে।

## তথ্য উৎস

শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ আৰক্ষী বিষয়া
দীপিকা পাডুকন

**দীপিকা পাডুকন** বা **দীপিকা পাডুকনি** (; জন্ম: ৫ জানুৱাৰী, ১৯৮৬) হ'ল এগৰাকী ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী আৰু প্ৰযোজক, যি হিন্দী চিনেমাত কাম কৰে। তেওঁ ভাৰতৰ এগৰাকী অন্যতম সৰ্বোচ্চ পাৰিশ্ৰমিক প্ৰাপ্ত অভিনেত্ৰী। শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰী শিতানত তেওঁ তিনিটাকৈ ফিল্মফেয়াৰ বঁটা লাভ কৰিছে। এই দেশৰ সৰ্বাধিক জনপ্ৰিয় ব্যক্তিৰ তালিকাত তেওঁ স্থান লাভ কৰিছে। ২০১৮ চনত টাইম মেগাজিনে তেওঁক বিশ্বৰ ১০০জন প্ৰভাৱশালী ব্যক্তিৰ তালিকাত স্থান দিছিল।

দীপিকা প্ৰখ্যাত বেডমিণ্টন খেলুৱৈ প্ৰকাশ পাডুকনৰ জী, কোপেনহেগেনত তেওঁ জন্ম হৈছিল আৰু বাংগালোৰত তেওঁ ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল। কৈশোৰতে তেওঁ ৰাষ্ট্ৰীয় স্তৰৰ বেডমিণ্টন খেলুৱৈ আছিল, কিন্তু ফেশ্বন মডেল হোৱাৰ ইচ্ছাৰে তেওঁ খেল এৰি ৰেম্পত খোজ পেলায়। সোনকালেই তেওঁ সফলতাৰ মুখ দেখে আৰু মডেলিঙৰ সমান্তৰালকৈ চলচ্চিত্ৰত কাম কৰাৰ প্ৰস্তাৱ পায়। ২০০৬চনত তেওঁ প্ৰথমখন চিনেমাত কাম কৰে। এইখন আছিল এখন কানাড়া ছবি য'ত তেওঁ মুখ্য চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল। ২০০৭চনত শ্বাহৰুখ খানৰ সৈতে তেওঁ *ঔম শান্তি ঔম* নামেৰে এখন হিন্দী ছবিত কাম কৰে। এই চিনেমাত কৰা অভিনয়ৰ বাবে তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ নৱাগত অভিনেত্ৰীৰ শিতানত ফিল্মফেয়াৰ বঁটা লাভ কৰে। ২০০৯চনত *লভ আজ কাল* চিনেমাত কৰা অভিনয়ৰ বাবে দীপিকাই প্ৰশংসা লাভ কৰে।

২০১২চনত ৰোমাণ্টিক কমেডি *ককটেইলে* তেওঁৰ কেৰিয়াৰত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পেলায় আৰু *য়েহ জৱানী হ্যে দিৱানী*, *চেন্নাই এক্সপ্ৰেছ (২০১৩)*, *হেপ্পী নিউ ইয়েৰ (২০১৪)* আদি ৰোমাণ্টিক কমেডি ছবিত তেওঁ কৰা কাম প্ৰশংসিত হয়। বলিউদৰ নামকৰা প্ৰযোজক তথা পৰিচালক সঞ্জয় লীলা বাঞ্চালিৰ পিৰিয়দ ড্ৰামা *বাজীৰাও মস্তানি (২০১৫)* আৰু *পদ্মাৱত (২০১৮)*ৰ মুখ্য চৰিত্ৰত অভিনয় কৰি তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ ফিল্মফেয়াৰ বঁটা লাভ কৰে। ইয়াৰ মাজতে ২০১৭চনত তেওঁ হলিউদৰ একচন ছবি *'এক্স এক্স এক্স: ৰিটাৰ্ণ অৱ জেণ্ডাৰ কেজ* ছবিত ভিন ডিজেলৰ সৈতে অভিনয় কৰে। পাডুকনে *পিকু (২০১৫)* ছবিত কৰা এগৰাকী স্বাভিমানী আৰ্কিটেক আৰু সঞ্জয় লীলা বাঞ্চালিৰ *গৌলিঅ' কে ৰাসলীলা ৰামলীলা (২০১৩)* ছবিত জুলিয়েটৰ ওপৰত আধাৰিত এটি চৰিত্ৰত কৰা অভিনয়ৰ ববে সমালোচকৰ প্ৰশংসা লাভ কৰে। ২০১৮চনত তেওঁ নিজৰ প্ৰযোজনা *কা প্ৰডাকচন* আৰম্ভ কৰে আৰু এই প্ৰডাকচনৰ বেনাৰত *চপ্পক* নিৰ্মাণ কৰে। *চপ্পক* এচিড আক্ৰমণৰ পাছতো বাচি থকা এগৰাকী গাভৰুৰ কাহিনী, ইয়াত দীপিকাই মুখ্য চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছে।

পাডুকন *মুম্বাই একাডেমী অৱ মুভিং ইমেজ*ৰ অংশীদাৰ আৰু *লিভ লভ লাফ ফাউণ্ডেচন*ৰ প্ৰতিষ্ঠাতা। *লিভ লভ লাফ ফাউণ্ডেচনে* ভাৰতত মানসিক স্বাস্থ্যৰ ওপৰত সচেতনতা বৃদ্ধিৰ বাবে কাম কৰি আছে। দীপিকাই নাৰীবাদ আৰু নিৰাশা আদি বিষয়ত সততে মাত মাতে, মঞ্চ অনুষ্ঠানত ভাগ লয়, কাকতৰ বাবে লিখে, মহিলাৰ বাবে এটা নিজৰ কাপোৰৰ ব্ৰেণ্ড ডিজাইন কৰে আৰু বিভিন্ন ব্ৰেণ্ড আৰু পণ্যৰ বিজ্ঞাপনত ভাগ লয়। তেওঁ সহ-অভিনেতা ৰণবীৰ সিঙৰ সৈতে বিবাহপাশত আৱদ্ধ হৈছে।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী
শ্ৰেণী:ফিল্মফেয়াৰ বঁটা বিজয়ী
সুৰাইয়া

**সুৰাইয়া জামাল শ্বেখ** (, ১৫ জুন ১৯২৯ – ৩১ জানুৱাৰী ২০০৪) এগৰাকী হিন্দী ছবিৰ জনপ্ৰিয় অভিনেত্ৰী আৰু গায়িকা আছিল, যাৰ জনপ্ৰিয় নাম আছিল সুৰাইয়া। তেওঁ ১৯৩৬ৰ পৰা ১৯৬৩লৈ চলচ্চিত্ৰ জগতত সক্ৰিয় হৈ আছিল। ১৯৩৬ৰ পৰা ১৯৬৩লৈ তেওঁ ৬৭খন ছবিত অভিনয় কৰিছিল আৰু ৩৩৮টা গীত গাইছিল। ১৯৪০ আৰু ১৯৫০ৰ দশকৰ হিন্দী ছবিৰ তেওঁ শীৰ্ষস্থানীয় নায়িকা আছিল। তেওঁ এগৰাকী প্ৰখ্যাত নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীও আছিল আৰু ‘নয়ি দুনীয়া’ (১৯৪২) ছবিৰে গীতৰ জগতত প্ৰবেশ কৰিছিল।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন

সুৰাইয়াৰ জন্ম লাহোৰত ১৯২৯ৰ ১৫ জুনত হৈছিল। আজিজ জামাল শ্বেখ আৰু মুমতাজ শ্বেখ তেওঁৰ দেউতাৰ আৰু মাক আছিল। তেওঁ এবছৰীয়া থাকোঁতেই পৰিয়ালটো বোম্বেৰ মেৰিন ড্ৰাইভলৈ গুছি আহে। তেওঁলোকে বোম্বেত লগ পায় মোমায়েক ১৯৩০ৰ দশকৰ হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ প্ৰখ্যাত ভিলেইন এম জহৰক। তেওঁ বোম্বেৰ নিউ হাইস্কুলত বা বৰ্তমানৰ ছোৱালীৰ জে.বি. পেটিট হাইস্কুলত পঢ়া-শুনা কৰে। সুৰাইয়াৰ শৈশৱৰ বন্ধু ৰাজ কাপুৰ, মদন মোহনৰ (সঙ্গীত পৰিচালক) সৈতে সৰুতে অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ শিশুৰ অনুষ্ঠানত গীত গাইছিল।

## কৰ্মজীৱন
### অভিনেত্ৰী ৰূপে
এজনী শিশুশিল্পী ৰূপে সুৰাইয়াত ১৯৩৬ চনত জদ্দন বাইৰ মেডাম ফেচনৰ যোগেদি চলচ্চিত্ৰ জগতত পদাৰ্পন কৰে। পিছলৈ মোমায়েক এম জহুৰৰ সহযোগিতাত এটা গুৰত্বপূৰ্ণ
ভূমিকাত অভিনয় কৰিবলৈ সুবিধা পায়। ১৯৪১চনত স্কুল বন্ধ থকা অৱস্থাত মোমায়েকৰ লগত তাজমহলৰ (১৯৪১) শ্বুটিং চাবলৈ বোম্বেৰ মোহন ষ্টুডিঅ’লৈ যায়। পৰিচালক নানুভাই ৱকিলে সুৰাইয়াৰ কমনীয়তা দেখি মুমতাজৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিবলৈ সুযোগ দিয়ে।

### কণ্ঠশিল্পী ৰূপে
সুৰাইয়াই ১৯৪২ চনত সৰু ১৩ বছৰ বয়সত ‘’নয়ী দুনিয়া’ (১৯৪২) ছবিত ‘বুট কৰুঁ মেঁ পলিচ বাবু’ গীতটো গাই নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰূপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল। তেওঁ নৌচাদৰ সঙ্গীতত এ.আৰ. কাৰদাৰৰ ছবি ‘সাৰদা’ (১৯৪২), ‘কানুন’ (১৯৪৩) আৰু ‘সংযোগ’ত (১৯৪৩) গীত গাইছিল।

মান্না দেই গোৱা প্ৰথমখন হিন্দী ছবি ‘তামান্না’ত (১৯৪২) তেওঁৰ সৈতে সুৰাইয়ায়েও ‘জাগো আয়ী উষা’ শীৰ্ষক গীতটো গাইছিল আৰু সেইটোৱে দুয়ো একেলগে গোৱা একমাত্ৰ দ্বৈতকণ্ঠৰ গীত। আকৌ ১৯৪২ত ‘ষ্টেচন মাষ্টৰ’ ছবিত নৌচাদৰ সঙ্গীতত ৰাজকুমাৰীৰ লগতে সুৰাইয়ায়ো গাইছিল। Suraiya acted in both these films.

## সন্মান আৰু স্বীকৃতি

১৯৪৬ত সুৰাইয়া, নুৰ জাহান আৰু সুৰেন্দৰ অভিনীত অনমোল ঘড়ীয়ে বোম্বে আৰু ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইত ৰূপালী জয়ন্তী সপ্তাহ পালন কৰে।

১৯৫১ চনত চলচ্চিত্ৰ সাপ্তাহিক স্ক্ৰীণৰ উদ্বোধনী সংখ্যাৰ বেটুপাতত সুৰাইয়াৰ আলোকচিত্ৰ প্ৰকাশ পায়।

১৯৫৪ত তেওঁৰ ছবি মিৰ্জা গালিবে দ্বিতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত ৰাষ্ট্ৰপতিৰ সোণৰ পদক পায়। অনুষ্ঠানত ভাৰতৰ তদানিন্তত প্ৰধানমন্ত্ৰী জৱাহৰলাল নেহৰুৱে মন্তব্য কৰে যে সুৰাইয়াই ছবিখনত প্ৰাণৰ সঞ্চাৰ কৰিছে।

১৯৯৬ত সুৰাইয়াক স্ক্ৰীণ জীৱন জোৰা সাধনা বঁটা প্ৰদান কৰা হয়।

## তথ্যসূত্ৰ

## বাহ্যিক সংযোগ

* 
* 
* Legends – Suraiya: Her profile, Interview, complete list of her songs and reviews of her films
* "Suraiya: the reluctant goddess" *The Indian Express*.

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী
ফাটিমা বেগম

**ফাটিমা বেগম** (, ১৮৯২–১৯৮৩) এগৰাকী ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী, পৰিচালিকা আৰু চিত্ৰনাট্য ৰচয়িতা। তেওঁক ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ প্ৰথম মহিলা পৰিচালিকা বুলি ভবা হয়। ছবিজগতত প্ৰবেশ কৰাৰ চাৰি বছৰৰ ভিতৰতে তেওঁ চিত্ৰনাট্য ৰচনা, পৰিচালনা আৰু প্ৰযোজনাৰ ক্ষেত্ৰখনতো নিজৰ স্থিতি সাব্যস্ত কৰিছিল। তেওঁ নিজৰ প্ৰডাকচন হাউচ ফাতিমা ফিল্মচৰ পৰা ১৯২৬ত বুলবুল-ই-পৰিস্তান নিৰ্মাণ কৰিছিল।

## পৰিয়াল
এটা উৰ্দুভাষী মুছলমান পৰিয়ালত ফাটিমা বেগমৰ জন্ম হৈছিল। তেওঁ শচীন ষ্টেটৰ নবাব ইব্ৰহিম মহম্মদ য়াকুত খান তৃতীয়ক বিয়া কৰাইছিল বুলি ধৰা হয়। অৱশ্যে এই বিবাহৰ বা নবাব আৰু ফাটিমাৰ মাজত কোনো চুক্তি হোৱাৰ বা ফাটিমাৰ কোনো সন্তানক নবাবে স্বীকৃতি দিয়াৰ কোনো তথ্য নাই। মুছলমান পাৰিবাৰিক আইনত আইনসঙ্গত পিতৃত্ব এক পূৰ্বচৰ্ত। তেওঁৰ তিনিজনী জীয়াৰী আছিল- জুবেইদা, চুলতানা আৰু চাহজাদী। জুবেইদা আৰু চুলাতানা নিৰ্বাক যুগৰ ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ তাৰকা আছিল।

## কৰ্মজীৱন
ফাটিমাই কৰ্মজীৱনৰ পাতনি মেলিছিল উৰ্দু মঞ্চত। পিছত তেওঁ আৰ্দেশিৰ ইৰাণীৰ নিৰ্বাক ছবি বীৰ অভিমন্যুত (১৯২২) অভিনয়ৰ যোগে চলচ্চিত্ৰ জগতত ভৰি দিয়ে। সেই সময়ত মঞ্চ আৰু চলচ্চিত্ৰত সাধাৰণতে পুৰুষে অভিনয় কৰিছিল। গতিকে এগৰাকী মহিলাই মহিলাৰ অভিনয় কৰাত ফাটিমা জনপ্ৰিয় তাৰকা হৈ পৰিছিল। তেওঁৰ বগা চেহেৰা আৰু গাঢ় মেক-আপৰ বাবে সেই সময়তৰ চেপিয়া বা ক’লা-বগা ছবিত জিলিকি উঠিছিল। বেছিভাগ নায়ক বা নায়িকাই ৱিগ (wigs) ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ১৯২৬ত তেওঁ ফাটিমা ফিল্মচ নামেৰে চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাণ কোম্পানী এটা স্থাপন কৰিছিল, যিটো ১৯২৮ত বা ভিক্টোৰিয়া ফাটিমা ফিল্মচ নামেৰে জনাজাত হৈছিল। তেৱেঁ ট্ৰিক ফটোগ্ৰাফীৰ বাটকটীয়া আছিল। ১৯২৬ত ফাটিমাই বুলবুল-ই-পৰিস্তান নিৰ্মাণ কৰে। এই ছবিখন মহিলা পৰিচালকে পৰিচালনা কৰা প্ৰথম ছবি বুলি ধৰা হয়। ছবিখনৰ কোনো প্ৰিণ্ট বৰ্তমান পোৱা নাযায়। কিন্তু এইখন ট্ৰিক ফটোগ্ৰাফী আদি বহুতো স্পেচিয়েল ইফেক্ট ব্যৱহাৰ কৰা এখন ব্যয়বহুল ফেণ্টাচী ছবি বুলি গণ্য কৰা হয়। তেওঁ নিজৰ প্ৰডাকচনৰ কাম কৰাৰ উপৰিও ১৯৩৮ৰ ছবি দুনীয়া ক্যা হ্যায় লৈকে কহিনুৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু ইম্পেৰিয়েল ষ্টুডিঅ’ৰ বাবেও কাম কৰিছিল। তেওঁ পৰিচালনা কৰা শেষ ছবিখন গদেছ অফ লাভ (১৯২৯)।

## চলচ্চিত্ৰপঞ্জী

## উত্তৰাধিকাৰ
১৯৮৩ চনত ৯১ বছৰ বয়সত তেওঁৰ ম়ত্যু হয়। তেওঁৰ জীয়াৰী জুবেইদা এগৰাকী নিৰ্বাক ছবিৰ অভিনেত্ৰী থকাৰ উপৰিও প্ৰথম সবাক-ছবি আলম আৰাৰ নায়িকা আছিল।

## তথ্যসূত্ৰ

## বাহ্যিক সংযোগ
*
* 

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক
শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ নিৰ্বাক চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী
ৰুক্মিনী বিজয়াকুমাৰ

**ৰুক্মিনী বিজয়াকুমাৰ** () হৈছে এগৰাকী ভাৰতীয় নৃত্য পৰিচালক, ভাৰতনাট্যমৰ নৃত্যশিল্পী আৰু ভাৰতীয় বোলছবিৰ অভিনেত্ৰী।মঞ্চৰ যোগেদি আগবঢ়াই থকা নৃত্যানুষ্ঠানৰ লগতে তেখেতে কেইবাখনো দক্ষিণ ভাৰতীয় ছবি যেনে: 'বোম্মালাট্টুম' (২০০৮), 'আনন্দ তাণ্ডৱাম' (২০০৯), 'বজৰংগী'( ২০১৩), 'কোচ্চাডায়ান'(২০১৪), 'কাটৰু ভেলিয়িডাই' (২০১৭)ত অভিনয় কৰিছে।

## কৰ্মজীৱন
বাংগালোৰত জন্ম লাভ কৰা ৰুক্মিনী বিজয়াকুমাৰ হৈছে 'ৰাধা কল্প নৃত্য কোম্পানী'ৰ কলাগত অধ্যক্ষ। ইয়াৰ লগতে তেখেত LshVaৰো অধ্যক্ষ। তেখেত ৰাধা কল্প পদ্ধতিৰ উদ্ভাৱক। এইটো হৈছে ভাৰতীয় ধ্ৰুপদী নৃত্যশিল্পী আৰু বিশেষকৈ ভাৰতনাট্যমৰ নৃত্যশিল্পীসকলক প্ৰশিক্ষণ দিবৰ বাবে প্ৰয়োগ কৰা এক বিশেষ প্ৰণালী।

ভাৰতনাট্যমৰ প্ৰতি ৰুক্মিনীৰ দৃষ্টি মূলতঃ নিষ্ঠাপূৰ্ণ, গভীৰ আৰু তৰপযুক্ত। তেখেতে সমগ্ৰ বিশ্বতে একক নৃত্যশিল্পীৰ ৰূপত নৃত্যশৈলীসমূহ উপস্থাপন কৰিছে। ইয়াৰ ভিতৰত জেকবছ পিলৌ মহোৎসৱ, ড্ৰাইভ ইষ্ট নিউয়ৰ্ক আৰু কৰ্যো থিয়েটাৰ অন্যতম। শেহতীয়াকৈ তেখেতে 'সুকন্যা'ত 'প্ৰেমৰ দেৱী'ৰ চৰিত্ৰটি ৰূপায়ণ কৰিছে। এই অনুষ্ঠানটোৰ প্ৰযোজক হৈছে লণ্ডনৰ ৰয়েল অপেৰা হাউছ।

গুৰু নৰ্মদা, গুৰু পদ্মিনী ৰাও আৰু গুৰু সুন্দৰী সান্তানামৰ ওচৰত ৰুক্মিনীয়ে ভাৰতনাট্যমৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰিছিল। গুৰু সুন্দৰী সান্তানামৰ ওচৰত তেখেতে ভালেমান বছৰ কাৰানা নৃত্যৰ প্ৰশিক্ষণ লয়। ৰুক্মিণীয়ে 'বেলে' আৰু 'আধুনিক নৃত্য'ত বষ্টন বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা বিএফএ ডিগ্ৰী গ্ৰহণ কৰিছে। লছ এঞ্জেলছত থকা নিউয়ৰ্ক ফিল্ম একাডেমীৰ পৰা ৰুক্মিনীয়ে অভিনয়ৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে। ভাৰতত থকাৰ কালত তেখেতে পৰিচালক প্ৰকাশ বেলাৱাড়ীৰ পৰা অভিনয় শিকে। কেলিফৰ্নিয়া বিশ্ববিদ্যালয়, লছ এঞ্জেলছৰ পৰা তেখেতে শৰীৰচৰ্চা প্ৰশিক্ষণৰ বিষয়তো কিছুমান পাঠ গ্ৰহণ কৰে। বষ্টন বিশ্ববিদ্যালয়ত তেখেতে শৰীৰতন্ত্ৰ আৰু শৰীৰবিজ্ঞান অধ্যয়ন কৰে।

২০০৮ চনত মুক্তি লাভ কৰা ছাছপেঞ্চ থ্ৰিলাৰধৰ্মী ছবি 'বোম্মালাটুম'ৰ জৰিয়তে তেখেতে ছবিজগততত ভূমুকি মাৰে। ছবিখনত তেখেতে তৃষ্ণাৰ ভূমিকাত অৱতীৰ্ণ হয়। ছবিখনত বহুকেইগৰাকী আগশাৰীৰ অভিনেতা, নানা পাটেকাৰ, অৰ্জুন ছাৰেজা আৰু কাজল আগৰৱালই অভিনয় কৰিছিল। একাংশ সমালোচকে তেখেতৰ অভিনয়ক "definitely a surprise package" বুলি অভিহিত কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেখেতে ২০০৯ চনত ৰোমাণ্টিক ছবি 'আনন্দ তাণ্ডৱাম'ত অভিনয় কৰে। গোপালকৃষ্ণৰ দ্বাৰা নিৰ্মিত এইখন ছবিয়ে সমালোচকৰ পৰা আকাংক্ষিত প্ৰশংসা অৰ্জন কৰিব নোৱাৰিলে। ছবিখনত তামান্না, সিদ্ধাৰ্থ বেণুগোপালে অভিনয় কৰিছিল।

২০১২ চনত ৰুক্মিনীয়ে 'কোচ্চাডায়ান' ছবিখনত ৰজনীকান্তৰ ভগ্নীৰ চৰিত্ৰ ৰূপায়ণ কৰে। ছবিখনত প্ৰথমে অভিনেত্ৰী স্নেহাই অভিনয় কৰাৰ কথা আছিল যদিও সময়ৰ অসুবিধাৰ বাবে তেখেতে ছবিখন শেষপৰ্যায়ত নাকচ কৰে।

## ব্যক্তিগত জীৱন
ৰোহন মেননৰ লগত ৰুক্মিনীয়ে বৈবাহিক জীৱন আৰম্ভ কৰে।

## নৃত্য প্ৰযোজনাসমূহ

## চলচ্চিত্ৰপঞ্জী

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় নৃত্যশিল্পী
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী
উমা শৰ্মা

**উমা শৰ্মা** (; জন্ম: ১৯৪২) হৈছে কথক নৃত্যৰ এগৰাকী ধ্ৰুপদী শিল্পী। ইয়াৰ উপৰি তেখেত এগৰাকী নৃত্যপৰিচালক আৰু শিক্ষক। নতুন দিল্লীত থকা 'ভাৰতীয় সংগীত সদন'ৰো তেখেত নেতৃত্বপ্ৰদানকাৰী। এইখন হৈছে ধ্ৰুপদী নৃত্য আৰু সংগীতৰ একাডেমী। তেখেতৰ পিতৃয়ে ১৯৪৬ চনত এই প্ৰতিষ্ঠানখন স্থাপন কৰিছিল। ধ্ৰুপদী নৃত্যৰ'নটৱাৰী' বা 'বৃন্দাবনৰ ৰাসলীলা' নামৰ এক পুৰণি শৈলী পুনৰুদ্ধাৰৰ বাবে তেখেত সৰ্বপৰিচিত। পৰৱৰ্তী পৰ্যায়ত এইটো শৈলী 'কথক'লৈ বিৱৰ্তিত হয়।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু প্ৰশিক্ষণ
উমা শৰ্মাৰ পৰিয়ালে বাস কৰিছিল ৰাজস্থানৰ ধোলপুৰত। অৱশ্যে ১৯৪২ চনত নতুন দিল্লীতহে উমা শৰ্মাই জন্ম লাভ কৰে। গুৰু হীৰালালজী আৰু গীৰভৰ দয়ালৰ পৰা উমা শৰ্মাই নৃত্যৰ প্ৰশিক্ষণ গ্ৰহণ কৰে। তেওঁলোক জয়পুৰ ঘৰাণাক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত তেখেত পণ্ডিত সুন্দৰ প্ৰসাদৰ এগৰাকী শিক্ষাৰ্থী হৈ পৰে। সুন্দৰ প্ৰসাদো জয়পুৰ ঘৰানাৰে এগৰাকী নেতৃস্থানীয় শিল্পী।
উমা শৰ্মাই নতুন দিল্লীস্থ ছেইণ্ট থ'মাছ স্কুলৰ পৰা পঢ়াশালীয়া শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে। তাৰ পাছত নতুন দিল্লীৰে লেডি শ্ৰীৰাম কলেজ ফ'ৰ ৱমেনৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী অৰ্জন কৰে।

## কৰ্মজীৱন
শিল্পৰ পৰম্পৰাগত সমলৰ উপস্থাপনশৈলীৰ লগত পৰিচয় হোৱাৰ পিছত, তেখেতে বিভিন্ন থিম বা বিষয়বস্তুত নতুন নৃত্য আৰু সম্পূৰ্ণ দৈৰ্ঘ্যৰ নৃত্য-নাটক সংৰচনা কৰিছে। ইয়াৰ জৰিয়তে কথক নৃত্যৰ বিস্তৃতি বাঢ়িছে। তেখেতৰ নৃত্যনাটিকা 'স্ত্ৰী' (Woman) শক্তিশালী বিষয়গত ভাববস্তু আৰু শৈল্পিক উপস্থাপনৰ বাবে পৰিচিত।

উমা শৰ্মাই দেশৰ প্ৰায়বোৰ ঠাইতে নৃত্য প্ৰদৰ্শন কৰিছে। ইয়াৰ লগতে দেশীয় আৰু আন্তঃদেশীয় বিভিন্ন উৎসৱ-মহোৎসৱতো তেখেতে অংশগ্ৰহণ কৰিছে। আৰৱ, নিউজিলেণ্ড, অষ্ট্ৰেলিয়া, আমেৰিকা, কানাডা, মধ্য প্ৰাচ্য, জাপান আৰু চীন দেশত তেখেতে নৃত্যৰ নিমন্ত্ৰণ ৰক্ষা কৰিছে। ভাৰতীয় সংস্কৃতি সম্পৰ্কৰ সংসদৰ এগৰাকী প্ৰতিনিধি হিচাপেও তেখেতে কিছু অনুষ্ঠানত অংশ লৈছে।

উমা শৰ্মাই নিজৰ এখন বিদ্যালয়ত নৃত্য শিকায়। নতুন প্ৰজন্মৰ আগ্ৰহী শিল্পীসকলে এইখন বিদ্যালয়ত নৃত্য আৰু কলাৰ লগত পৰিচয় গঢ়াৰ সুযোগ পাইছে।

## বঁটা আৰু স্বীকৃতি
১৯৭৩ চনত উমা শৰ্মা ভাৰত চৰকাৰৰ পৰা পদ্মশ্ৰী সন্মান লাভ কৰা সৰ্বকনিষ্ঠ নৃত্যশিল্পী হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০০১ চনত তেখেতে পদ্মভূষণ লাভ কৰে। তেখেতে সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা আৰু সাহিত্য কলা পৰিষদ বঁটাও লাভ কৰিছে। ২০১৩ চনৰ ২৭ জানুৱাৰীত তেখেতক 'সৃজন মনিষী' উপাধি প্ৰদান কৰা হয়। কাশীৰ অখিল ভাৰতীয় বিক্ৰম পৰিষদে তেখেতক এই সন্মান প্ৰদান কৰে আৰু কথন নৃত্যলৈ আগবঢ়োৱা বৰঙনিৰ বাবে তেখেতক সন্মানীত কৰে।

## তথ্যসূত্ৰ

## বাহ্যিক সংযোগ
* 

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় নৃত্যশিল্পী
শ্ৰেণী:পদ্মশ্ৰী বঁটা বিজয়ী
শ্ৰেণী:পদ্মভূষণ বঁটা বিজয়ী
শ্ৰেণী:সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা বিজয়ী
জুবেইদা

**জুবেইদা বেগম ধনৰাজগীৰ** (, ১৯১১-১৯৮৮) এগৰাকী ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী আছিল। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথম সবাক ছবি আলম আৰাৰ নায়িকাৰ ভূমিকাত অভিনয় কৰিছিল। দেৱদাস (১৯৩৭), সাগৰ মোভীটোনৰ প্ৰথম সবাক ছবি 'মেৰী জান' তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য ছবি।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন
গুজৰাটৰ সুৰাতত জুবেইদাৰ জন্ম হয়। কোৱা হয় যে আজিৰ গুজৰাটৰ অন্তৰ্গত শচীন ষ্টেটৰ নবাব ইব্ৰাহিম মহম্মদ য়াকুত খান (তৃতীয়) তেওঁৰ দেউতাক আছিল। মাক আছিল ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ প্ৰথম মহিলা পৰিচালক বুলি বিবেচিত ফাটিমা বেগম। তেওঁৰ দুজনী ভনীয়েক আছিল- চুলতানা আৰু চাহজাদী। তেওঁলোকেও জুবেইদাৰ দৰে চলচ্চিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল। তেওঁ এনেকুৱা সময়ত চলচ্চিত্ৰ জগতত প্ৰবেশ কৰিছিল, যি সময়ত চলচ্চিত্ৰাভিনয়ক সামাজিকবাবে ভাল চকুৰে চোৱা হোৱা নাছিল।

## কৰ্মজীৱন

জুবেইদাৰ ১২ বছৰ বয়সতে কহিনুৰ ছবিৰ যোগে চলচ্চিত্ৰ জগতত পদাৰ্পন কৰে। ১৯২০ৰ দশকত ভনীয়েক চুলতানাৰ সৈতে তেওঁ মাজেমাজে পৰ্দাত দেখা দিছিল আৰু সেই সময়ৰ আটাইতকৈ আকৰ্ষণীয় নায়িকালৈ পৰিণত হৈছিল। দুয়োজনী ভনীয়েকেক একেলগে দেখা গৈছিল ‘কল্যাণ খজিনা’ত (১৯২৪) আৰু তাৰ দুবছৰ আগতে মুক্তি পোৱা জুবেইদাৰ জীৱনৰ প্ৰথম ব্লকবাষ্টাৰ বুলি খ্যাত ‘বীৰ অভিমন্যু’ত। ‘বীৰ অভিমন্যু’ত তেওঁলোকৰ মাক ফাটিমা বেগমেও এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ ভাওত অভিনয় কৰিছিল।

১৯২৫ চনলৈ ‘কালা চোৰ’, ‘দেৱদাস’ আৰু ‘দেশ কা দুশমন’কে ধৰি তেওঁৰ নখন ছবিয়ে মুক্তি পাইছিল। ইয়াৰ এবছৰ পিছত তেওঁ মাক ফাটিমা বেগমে পৰিচালনা কৰা ‘বুলবুল-ই-পৰীস্তান’ত অভিনয় কৰিছিল। ১৯২৭ৰ বছৰটো তেওঁৰ বাবে এটা স্মৰণীয় বছৰ। কাৰণ এই বছৰটোতে তেওঁ সফল ছবি ‘লেইলা মজনু’, ‘ননন্দ ভোজাই’, আৰু নৱল গান্ধীৰ ‘বলিদান’ত অভিনয় কৰিছিল। পিছৰ ছবিখন ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰৰ একে নামৰ গল্পৰ আধাৰত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল আৰু ইয়াত অভিনয় কৰিছিল সুলোচনা দেৱী, মাষ্টাৰ ভিট্টাল আৰু জল খাম্বাট্টাই। ইয়াত শতিকা পুৰণি বঙ্গৰ কালি মন্দিৰৰ বলি-বিধান প্ৰথাক নিন্দা কৰা হৈছিল। ইণ্ডিয়ান চিনেমেটোগ্ৰাফ কমিটিৰ সদস্যসকলে এই ছবিখনক ‘উৎকৃষ্ট আৰু সঁচা ভাৰতীয় ছবি’ বুলি অভিহিত কৰিছিল। ইয়াৰ ইউৰোপীয় সদস্যসকলে প্ৰদৰ্শনৰ বাবে বাহিৰলৈ পঠিওৱাৰ বাবে অনুমোদন কৰিছিল।
আলম আৰা অতি জনপ্ৰিয় হৈছিল। ছবিখনৰ জনপ্ৰিয়তাই জুবেইদাৰো পাৰিশ্ৰমিক আৰু চাহিদা বঢ়াই দিছিল।

১৯৩৪ত তেওঁ নানুভাই ৱকিলৰ লৈতে মহালক্ষ্মী মোভীটোন স্থাপন কৰে আৰু বক্স অফিচত উখল-মাখলৰ সৃষ্টি কৰা ‘গুল-ই-সোণোবৰ’ আৰু ‘ৰসিক-ই-লেইলা’ৰ নিৰ্মাণ কৰে। ‘নিৰ্দোষ অবলা’ তেওঁৰ শেষ ছবি।

## মৃত্যু
জুবেইদাক জীৱনৰ শেষ সময়খিনি মুম্বাইৰ ধনৰাজ মহলত পাৰ কৰিছিল। ১৯৮৮ চনত তেওঁৰ মৃত্যু হয়। তেওঁক দক্ষিণ মুম্বাইৰ কোলাবাৰ ছত্ৰপতি শিৱাজী মহাৰাজ মাৰ্গত সমাধিস্থ কৰা হয়।

## চলচ্চিত্ৰপঞ্জী
**[[আলম আৰা (১৯৩১ চলচ্চিত্ৰ)|আলম আৰা]]* (১৯৩১)
**জৰিনা* (১৯৩২)
**ৰসিক-ই-লেইলা* (১৯৩৪)
**দেৱদাস* (১৯৩৭)
**নিৰ্দোষ অবলা* (১৯৪৯)
**আৱাৰা* (১৯৫১): য়ং ৰীতা

## তথ্যসূত্ৰ

## বাহ্যিক সংযোগ
* 
* India Heritage:Performing Arts:Cinema In India:Personalities:''Silent Screen Stars''.
* Zubeida profile 1911–1988) was an Indian film actress. She starred in the first Indian talkie movie *[[Alam Ara]]* (1931). Her credits include early hits *[[Devdas (1937 film)|Devdas]]* (1937), and Sagar Movietone's first talkie, *Meri Jaan*

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ নিৰ্বাক চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী
শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী
ৰেশমা পাঠান

**ৰেশমা পাঠান** () এগৰাকী ভাৰতৰ ষ্টাণ্ট-শিল্পী। শ্বোলে ছবিত হেমা মালিনীৰ ষ্টাণ্ট কৰাৰ বাবে তেওঁক শ্বোলে গাৰ্ল হিচাপেও জনা যায়। ‘দ্য শ্বোলে গাৰ্ল’ তেওঁৰ জীৱনৰ আধাৰত নিৰ্মাণ কৰা এখন হিন্দী ছবি। তেৱেঁ প্ৰথম মহিলা ষ্টাণ্ট শিল্পী, যিয়ে ম’ভী ষ্টাণ্ট আৰ্টিষ্ট এছোচিয়েচনৰ সদস্য হৈছিল। তেওঁ প্ৰায় ৪০০খন ছবিত ১০০০তকৈ অধিক ষ্টাণ্ট দৃশ্যত ভাগ লৈছে।

## ব্যক্তিগত জীৱন
ৰেশমাই ঘৰখনক আৰ্থিক সকাহ দিবলৈ ষ্টাণ্টৰ জগতত প্ৰবেশ কৰিছিল। তেওঁৰ প্ৰকৃতি ‘টমবয়’ৰ দৰে আছিল। ফাইট ডিৰেক্টৰ এচ. আজিমে সেয়েহে তেওঁক ষ্টাণ্ট কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিছিল। কিন্তু দেউতাকে তেওঁক ষ্টাণ্ট কৰাটো বিচৰা নাছিল। অৱশ্যে তেওঁ ঘৰখনক পতিয়ন নিয়াইছিল।

১৯৮০ চনত তেওঁ ষ্টাণ্ট ডিৰেক্টৰ শকুৰ পাঠানক বিয়া কৰায়। ১৯৮৪ত যেতিয়া চলচ্চিতত ষ্টাণ্ট নিষিদ্ধ কৰাৰ আইন এখন গৃহীত হোৱাত তেওঁ আৰু তেওঁৰ স্বামী যথেষ্ট আৰ্থিক সংকটৰ মুখামুখি হবলগীয়া হৈছিল। ৰেশমাই স্মতিচাৰণ কৰিছে, ‘এদিন পিছৰ সাজ খাবলৈ কোনো টকা নাছিল। মোৰ চুকে-কোণে খুচৰা পইচা আৰু টকা সাঁচি ৰখাৰ এটা অভ্যাস আছিল। মই উদ্বিগ্নতাৰে বাকচ,পাত্ৰ আদি য’তে-ত’তে পইচা বিচাৰিলো। ১৬০০ টকা পাই সকাহ অনুভৱ কৰি কান্দি পেলালো। ’ তেওঁ বিশ্বাস কৰিছিল যে ষ্টাণ্ট শিল্পীবোৰৰ ভৱিষ্যত অনিশ্চিত।

## কৰ্মজীৱন
ফাইট ডিৰেক্টৰ এচ. আজিমৰ সহায়ত ৰেশমাই চৈধ্য বছৰ বয়সতে ষ্টাণ্ট শিল্পী হিচাপে চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগত প্ৰবেশ কৰাৰ সুবিধা পায়। তেওঁ ‘এক খিলাড়ী বাৱন পত্তি’ ছবিৰ নায়িকা লক্ষ্মী ছায়াৰ ডাবল হিচাপে কৰ্মজীৱনৰ আৰম্ভণি কৰে। তেওঁ বৰ্ণনা কৰিছে, “মই প্ৰতিদিনে ১৭৫ টকাৰ পাৰিশ্ৰমিকত কাম আৰম্ভ কৰিছিলো। মোৰ হাতত ৰৈছিল ১০০ টকা। বাকীখিনি অহা-যোৱাত খৰচ হৈছিল। তথাপি মই সুখী আছিল। কাৰণ এইখিনি থকা স্নাতক হ’লেও আৰ্জিব নোৱাৰিলোহেঁতেন। ঘৰৰ আৰু মোৰ প্ৰয়োজনীয় খৰচখিনি এই টকাৰে আটিছিল।” তেওঁ ৱাহীদা ৰহমান, ৰেখা, হেমা মালিনী, শ্ৰীদেৱী, ডিম্পল কাপাডিয়া, মীনাক্ষী শেষাদ্ৰী আদি বহুতো বলীউডৰ নায়িকাৰ বাবে ষ্টাণ্ট দৃশ্যত অংশ লৈছে। বহুতো ভোজপুৰী আৰু দক্ষিণৰ ছবিৰ উপৰিও ‘গান্ধী’, ‘মঙ্গল পাণ্ডে’, ‘দ্য ৱাৰিয়ৰ’ আদি দ্বিভাষিক ছবিতো তেওঁ কাম কৰিছে। ১৯৭০ আৰু ১৯৮০ৰ দশকৰ হিন্দী চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ প্ৰায়সকল অভিনেত্ৰীৰ হৈ তেওঁ ষ্টাণ্ট কৰিছে।

## বঁটা আৰু স্বীকৃতি
চলচ্চিত্ৰ জগতলৈ তেওঁৰ অৱদানৰ বাবে ক্ৰিটিক চয়েচ ফিল্ম এৱাৰ্ড (CCFA) আগবঢ়োৱা হয়। তেওঁৰ জীৱনৰ আধাৰত ‘দ্য শ্বোলে গাৰ্ল’ নামৰ এখন চিনেমাও নিৰ্মিত হৈছে। এটা সাক্ষাৎকাৰত কৈছে যে তেওঁ কোনো ফিল্মফেয়াৰ বঁটা লাভ কৰা নাই। আনকি ছবি এখনৰ নিৰ্মাণ সমাপ্ত হোৱাৰ পিছত সাধাৰণতে প্ৰযোজকে যি উপহাৰ আদি দিয়ে, তেওঁ তেনে উপহাৰো পোৱা নাই। সেয়েহে CCFA বঁটা পাই তেওঁ কৃতজ্ঞ।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ষ্টাণ্ট শিল্পী
দুৰ্গা অষ্টমী

**দুৰ্গা অষ্টমী** বা **মহা অষ্টমী** হৈছে পাঁচ দিন ব্যাপী চলা দুৰ্গা পূজাৰ মাজৰ এটি অন্যতম শুভ দিন। প্ৰকৃত পক্ষে দুৰ্গা পূজা দহ দিনীয়া। সেয়ে হ'লেও অনুষ্ঠানিকতা ৰক্ষা কৰি ষষ্ঠীৰ পৰা আৰম্ভ কৰি এই উৎসৱ পাঁচ দিনৰ বাবে আয়োজিত হয়। ভাৰতত এই পবিত্ৰ উৎসৱ উপলক্ষে বহু লোকে উপবাস গ্ৰহণ কৰে। কোনো কোনো লোকে এই উৎসৱত গৰ্বা নৃত্য কৰে আৰু ৰঙীন পোচাক পৰিধান কৰে। দুৰ্গা অষ্টমীৰ দিনটো অস্ত্ৰ পূজা হিচাপেও পৰিচিত। কাৰণ এই দিনটো দেৱী দুৰ্গাৰ অস্ত্ৰ সমূহৰ পূজা কৰা হয়। অস্ত্ৰৰ লগতে সমৰ কলাৰ স্মৰণৰ এই দিনটোক বীৰা অষ্টমী নামেৰেও জনাজাত।

## বৰ্ণনা
নৱৰাত্ৰি বা দুৰ্গা পূজা উদযাপনৰ অষ্টমী তিথিৰ দিনটো দুৰ্গাষ্টমী বা দুৰ্গা অষ্টমী নামে পৰিচিত। ই মহাষ্টমী নামেও পৰিচিত তথা হিন্দু ধৰ্ম অনুসাৰি ই এটি অন্যতম শুভ দিন। হিন্দু বৰ্ষপঞ্জী অনুসৰি আহিন মাহৰ উজ্জ্বল শুক্লা অষ্টমী তিথিকে মহা অষ্টমী হিচাপে পালন কৰা হয়। বিভিন্ন অঞ্চলৰ বিশ্বাস অনুসৰি দুৰ্গা দেৱী নটা ৰূপৰ অন্যতম চামুণ্ডা দেৱী এই দিনা মা দুৰ্গাৰ কপালৰ পৰা আবিৰ্ভাৱ হৈছিল আৰু চণ্ড, মুণ্ড আৰু ৰক্তবিজ (মহিষাসুৰৰ সহযোগী দানব )ক বিনষ্ট কৰিছিল। চৌষষ্ঠী যোগিনী, আৰু অষ্ট শক্তি বা মাতৃকাক এই দিনটোত উপাসনা কৰা হয়। অষ্ট সতী, যি আঠ শক্তি হিচাপেও পৰিচিত, ভাৰতৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ভিন্ন ৰূপত এই সকলৰ ব্যাখ্যা আগবঢ়োৱা হয়। এই অষ্ট শক্তি প্ৰকৃততে দুৰ্গাৰেই ভিন্ন ৰূপ। প্ৰতিগৰাকীয়েই নাৰী শক্তিৰ বাৰ্তা বহন কৰাৰ লগতে শক্তিশালী আৰু প্ৰতিটো ৰূপে ভিন্ন ব্যক্তিত্বক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। দুৰ্গা পূজাৰ সময় পূজা কৰা অষ্ট শক্তি হ'ল ব্ৰাহ্মণি, মহেশ্বৰী, কৌমাৰী, বৈষ্ণবী, বৰাহী, নৰসিংহী, ইন্দ্ৰাণী আৰু চামুণ্ডা।

## লোকবিশ্বাস

উত্তৰ ভাৰতত উৎপত্তি হোৱা দুৰ্গা অষ্টমীৰ সৈতে সম্পৰ্কিত এটি লোকবিশ্বাস হ'ল এই যে, এই উৎসৱ পালন কৰা লোক সকলে এই দিনটোত এক বিশেষ অনুষ্ঠানৰ দ্বাৰা ঋতুমতী নোহোৱা কন্যাৰ পূজা কৰে। এই দিনটোত পাঁচৰ পৰা সাত গৰাকী আবিয়ৈ কন্যা শিশুক ঘৰলৈ আমন্ত্ৰণ জনাই তেওঁলোকৰ পূজন কৰা হয়। লোকবিশ্বাস অনুসৰি এই কন্যা সকলক পৃথিৱীত দুৰ্গা দেৱীৰ ৰূপ হিচাপে মান্যতা প্ৰদান কৰি বিভিন্ন নীতি নিয়মৰ মাজেৰে তেওঁলোকৰ পূজা অৰ্চনা কৰা হয়। এই কন্যা সকলক ঘৰলৈ আমন্ত্ৰণ জনাই প্ৰথমেই তেওঁলোকৰ ভৰি ধুৱাই দিয়া হয়। দেৱী পূজনৰ ই প্ৰাথমিক পৰ্যায় (ভাৰতীয় সংস্কৃতিত কোনো লোকক গৃহলৈ স্বাগতম জনোৱাৰ ই এক ৰীতি)। ইয়াৰ পৰৱৰ্তী অনুষ্ঠানত এই কন্যা সকলৰ পূজা অৰ্চনা কৰা হয়, মিঠা খাদ্যৰ লগতে অন্যান্য খাদ্য খাবলৈ দিয়া হয়। অনুষ্ঠানৰ শেষত তেওঁলোকক উপহাৰৰ টোপোলা আদি দান কৰি বিদায় জনোৱা হয়।

২০১৯ বৰ্ষত এই উৎসৱটি ৬ অক্টোবৰ, দেওবাৰে আৰু ২০২০ বৰ্ষত ২৩ অক্টোবৰ শুক্ৰবাৰে অনুষ্ঠিত কৰা হয়।

## চামুণ্ডা

চামুণ্ডা এগৰাকী হিন্দু দেৱী। তেওঁ আদিশক্তি ভগৱতি। তেওঁ সপ্ত মাতৃকাৰ অন্যতম। তেওঁৰ ডাঙৰ ভগ্নীৰ নাম চামুণ্ডী, চামুণ্ডেশ্বৰী ও চৰ্চিকা। দেবী দুৰ্গাৰ তন্ত্ৰত উল্লিখিত চৌষষ্ঠীজন সহচাৰী বা যোগিনীৰ অন্যতম এই চামুণ্ডা। চণ্ড আৰু মুণ্ড নামে দুই অসুৰক হত্যা কৰাৰ বাবে তেওঁ ‘চামুণ্ডা’ নামে পৰিচিত হয়। পাৰ্বতী, চণ্ডী, দুৰ্গা, চামুণ্ডা আৰু কালী, এওঁলোক অভিন্ন। কথিত আছে যে, চামুণ্ডাৰ আৱাসস্থল হ'ল শ্মশানভূমি বা দিমৰু গছ। আনুষ্ঠানিকভাবে পশুবলি দি আৰু মদ নিবেদন কৰি এই দেৱীৰ পূজা কৰা হয়। প্ৰাচীনকালত চামুণ্ডাৰ পূজাত নৰবলিও দিয়া হৈছিল। চামুণ্ডা প্ৰকৃতপক্ষে এগৰাকী আদিবাসী দেৱী আছিল। পৰবৰ্তীকালত তেওঁ হিন্দুধৰ্ম গ্ৰহণ কৰাত দেৱী চামুণ্ডাই হিন্দু দেৱমণ্ডলীত স্থান পায়। জৈনধৰ্মতো চামুণ্ডাৰ পূজা প্ৰচলিত আছে। জৈন সকলে মদ আৰু মাংসৰ পৰিৱৰ্তে নিৰামিষ নৈবেদ্য নিবেদন কৰি তেওঁৰ পূজা কৰে।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ উৎসৱসমূহ
শ্ৰেণী:দুৰ্গা পূজা
শ্ৰেণী:বাংলাদেশৰ উৎসৱ
জদ্দনবাঈ

**জদ্দনবাঈ হুছেইন** (, ১৯৯২-৮ এপ্ৰিল ১৯৪৯, বৃত্তিগত নাম জদ্দনবাঈ) এগৰাকী ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী, সঙ্গীত পৰিচালক, অভিনেত্ৰী, ছবি নিৰ্মাতা আৰু ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ অন্যতম অগ্ৰদূত। সৰস্বতী দেৱীৰ সৈতে তেওঁক একেলগে ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ প্ৰথম মহিলা সঙ্গীত পৰিচালক বুলি গণ্য কৰা হয়। তেওঁ আখতাৰ হুছেইন আৰু হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেতা আনোৱাৰ হুছেইন আৰু শীৰ্ষস্থানীয় তাৰকা নাৰ্গিচৰ মাতৃ। জদ্দনবাঈ প্ৰিয়া দত্ত আৰু বলীউদৰ প্ৰখ্যাত অভিনেতা সঞ্জয় দত্তৰ মাতৃপক্ষীয় আইতাক।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন
জদ্দনবাঈৰ জন্ম ১৮৯২ চনত মিয়াজানৰ ঘৰত হৈছিল। তেওঁৰ মাক দলিপাবাঈ আছিল এলাহাবাদৰ খ্যাতনামা নৰ্তকী। দলিপাবাঈৰ প্ৰকৃত নাম আছিল দলিপা দেৱী আৰু তেওঁ সম্ভ্ৰান্ত হিন্দু ব্ৰাহ্মণ পৰিয়ালৰ সন্তান আছিল। শৈশৱত তেওঁক এদল দুৰ্বৃত্তই অপহৰণ কৰি নি বাঈজীৰ প্ৰশিক্ষণ দিছিল। তেওঁক সম্পূৰ্ণকৈ প্ৰশিক্ষণ দিয়াৰ পিছত দলিপাবাঈ গায়িকা আৰু নৰ্তকী হিচাপে যথেষ্ট সফল হয়। তেওঁৰ পৰিচালকসকলে দলৰে এজন সাৰেংগী বাদকৰ লগত বিয়া পাতি দিয়ে, যাক দলিপাবায়ে কেবল মিয়াজান নামেৰে জানিছিল। অনুমান কৰা হয় যে দলিপাবাঈৰ তেওঁৰ স্বামীৰ অনুমোদনতে এজন বিবাহিত আইনজীৱীৰ সৈতে সম্পৰ্ক হৈছিল আৰু আইনজীৱীজনৰে হাউলিত দলিপাবাঈ থাকিবলৈ লৈছিল। জদ্দনবাঈৰ পাঁচ বছৰ বয়সত তেওঁৰ সতীয়া বাপেক মিয়াজানৰ মৃত্যু হয়। জদ্দনবাঈ চহৰলৈ যায় আৰু গান গাবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিন্তু উপযুক্ত প্ৰশিক্ষণৰ অভাৱত তেওঁ অসুবিধাৰ সন্মুখীন হয়। পিছত তেওঁ কলকাতালৈ গৈ শ্ৰীমন্ত গণপত ৰাওৰ (ভাইয়া চাহেব সিন্ধিয়া) শিষ্যত্ব গ্ৰহণ কৰে। ১৯২০ত গণপত ৰাওৰ মৃত্যু হয়। জদ্দনবাঈৰ প্ৰশিক্ষণ যিহেতু তেতিয়াও শেষ হোৱা নাছিল, তেওঁ ওস্তাদ চাদ্দু খান চাহেব আৰু ওস্তাদ লাল খান চাহেবৰ ওচৰত শিকিবলৈ ল’লে।

## কৰ্মজীৱন
তেওঁৰ সঙ্গীত অতি জনপ্ৰিয় হৈছিল আৰু জনপ্ৰিয়তাৰ ক্ষেত্ৰত মাককো চেৰ পেলাই গৈছিল। কলম্বিয়া গ্ৰামোফোন কোম্পানীত তেওঁ গজল বাণীবদ্ধ কৰাবলৈ ল’লে। সমান্তৰালভাবে ৰামপুৰ, বিকানিৰ, গোৱালিয়ৰ, জম্মু-কাশ্মীৰ, ইন্দোৰ, জোধপুৰ ষ্টেট আদি ৰাজকীয় প্ৰদেশৰ পৰা সঙ্গীত সন্মিলন বা মেহফিলত অংশ লবলৈ তেওঁক আমন্ত্ৰণ জনাইছিল। তেওঁ বিভিন্ন অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰত বিভিন্ন গীত আৰু গজল পৰিবেশন কৰিলে। ১৯৩৩ চনত লাহোৰৰ ‘প্লে আৰ্ট ফটো টোন কোম্পানী’য়ে তেওঁলোকৰ ছবি ৰাজা ‘গোপীচান্দ’ত (১৯৩৩) অভিনয়ৰ প্ৰস্তাব লৈ অহাত তেওঁ গোপীচান্দৰ মাকৰ ভূমিকাত অভিনয় কৰে। পিছলৈ তেওঁ কৰাচীৰ এটা চলচ্চিত্ৰ কোম্পানীৰ ‘ইনচান য়া চয়তান’ ছবিতো কাম কৰে।

নিজা চলচ্চিত্ৰ প্ৰডাকচন কোম্পানী ‘সঙ্গীত ফিল্মছ্’ আৰম্ভ কৰাৰ আগত তেওঁ আৰু দুখন ছবিত কাম কৰিছিল- ‘প্ৰেম পৰীক্ষা’ আৰু ‘সেৱা সদন’। এই কোম্পানীটোৱে ‘তালাচ-এ-হক’ (১৯৩৫) নামৰ ছবি নিৰ্মাণ কৰিছিল, য’ত জদ্দনবায়ে অভিনয় কৰাৰ উপৰিও সঙ্গীতো দিছিল। ১৯৩৬চনত তেওঁ ‘মেদাম ফেচন’ৰ চিত্ৰনাট্য লিখাৰ উপৰিও পৰিচালনা আৰু সঙ্গীতৰ কামো কৰিছিল।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ সংগীতকাৰ
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী
শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক
ৰছী টনা খেল

**ৰছী টনা** () হৈছে এক খেল বিশেষ। য'ত দুই বিপৰীত পক্ষই সমুখা-সমুখিকৈ শক্তিৰ পৰীক্ষণত অৱতীৰ্ণ হয়। ইয়াত এডাল ৰছীৰ দুটা বিপৰীত মুৰত ধৰি নিজৰ পক্ষত ৰছীৰ সৰহ অংশ ৰখাৰ উদ্দেশ্যৰে দুটা দলৰ খেলুৱৈ সকলে পৰস্পৰক টানে।

## উৎপত্তি
ৰছী টনা খেলৰ উৎপত্তি অনিশ্চিত, সেয়ে হ'লেও কম্বোডিয়া, প্ৰাচীন ইজিপ্ট, গ্ৰীচ, ভাৰত আৰু চীন দেশত এই খেলৰে অনুশীলন কৰা হৈছিল। তাং ৰাজবংশৰ এখন প্ৰাচীন পুথি "দ্যা নোটচ্ অফ ফেং" অনুসৰি ৰছী টনা খেলবিধ "হুক টনা" (牽 鉤) নামেৰে পৰিচিত আছিল। বসন্ত আৰু শৰত কালৰ সময়ত (পঞ্চম-অষ্টম শতাব্দী) 'চু' ৰাজ্যৰ সামৰিক বাহিনীৰ প্ৰশিক্ষণৰ বাবে এই খেলৰ ব্যৱহাৰ কৰিছিল। তাং ৰাজবংশৰ সময়ত সম্ৰাট হোৱানজঙে প্ৰায় ১৬৭ মিটাৰ দৈঘ্যৰ এক বিৰাট আকাৰৰ ৰছীৰ লগতে প্ৰতিটো ফৈদত প্ৰায় ৫০০জন খেলুৱৈৰ অংশগ্ৰহণেৰে এই খেলৰ প্ৰচাৰ কৰিছিল। অংশগ্ৰহণকাৰীক উৎসাহিত কৰিবলৈ আনকি দুয়োটা দলৰ বাবে পৃথকে পৃথকে একোটাকৈ ড্ৰাম বজোৱা দল ৰাখিছিল।

প্ৰাচীন গ্ৰীচত এই খেলবিধক হেলকুষ্টিণ্ডা (), এফেলকুষ্টিণ্ডা () আৰু ডিয়েলকুষ্টিণ্ডা (), নামেৰে জনা গৈছিল যি ডিয়েলক' () শব্দৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে "মই টানো", আৰু এই আটাইকেইটা শব্দৰ মূল হৈছে হেলক' (), নামৰ ক্ৰিয়াপদ যাৰ অৰ্থ "উঠাই লওঁ‌, টানো,। " হেলকুষ্টিণ্ডা আৰু এফেলকুষ্টিণ্ডা হৈছে ৰছী টনা খেলৰ পৌৰাণিক সাধাৰণ নাম। ইয়াৰে ডিয়েলকুষ্টিণ্ডাত ৰছী পৰিবৱৰ্তে প্ৰতিপক্ষৰ হাতত ধৰি টনা হৈছিল। প্ৰাচীন গ্ৰীচৰ শক্তি প্ৰদৰ্শনৰ অন্যান্য খেলৰ লগতে এই ৰছীটনা খেল বিধ অন্যতম আছিল। ই সৈনিক সকলক যুদ্ধ ক্ষেত্ৰৰ বাবে শক্তিশালী ৰূপত গঢ়ি তুলিবলৈ সহায় কৰিছিল।

## আন্তঃৰ্জাতিক সংস্থা

ৰছী টনা খেলবিধ বিশ্বৰ প্ৰায় প্ৰতিখন দেশে খেলা এক খেল। কিন্তু একেবাৰে কম সংখ্যক দেশেহে এই খেল পৰিচালনাৰ বাবে একোটা জাতীয় সংস্থা গঠন কৰিছে। এই জাতীয় সংস্থাসমূহৰ বেছি ভাগেই আন্তঃৰ্জাতিক ক্ৰিয়া পৰিচালনা পৰিষদৰ সৈতে যুক্ত: টি.ডব্লিউ.আই.এফ, দ্যা টাগ অফ ৱাৰ ইণ্টাৰনেচনেল ফেডাৰেচন। ২০০৮ চন পৰ্যন্ত টি.ডব্লিউ.আই.এফ-ৰ সৈতে ৫৩খন দেশ সংযুক্ত হৈছে। সেইসমূহৰ ভিতৰত স্কটলেণ্ড, আয়াৰলেণ্ড, ইংলেণ্ড, ভাৰত, চুইজাৰলেণ্ড, বেলজিয়াম, ইটালী, দক্ষিণ আফ্ৰিকা আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই প্ৰধান।

## ক্ৰিয়া হিচাপে
বিভিন্ন দেশত ৰছী টনা খেলৰ ক্লাৱ আছে। পুৰুষ আৰু মহিলা উভয়েই ইয়াত অংশগ্ৰহণ কৰে।
১৯০০ চনৰ পৰা ১৯২০ চন পৰ্যন্ত এই খেলবিধ অলিম্পিক খেলৰ অংশ আছিল যদিও পিছত ইয়াক অপসাৰণ কৰা হয়। অৱশ্যে এই খেলবিধ বিশ্ব ক্ৰিয়াৰ অন্তৰ্ভুক্ত। টাগ অফ ৱাৰ ইণ্টাৰনেচনেল ফেডাৰেচন, চমুকৈ TWIFয়ে, জাতীয় দলৰ বাবে দ্বিবাৰ্ষিকভাবে, অভ্যন্তৰীণ আৰু বহিৰঙ্গন উভয় প্ৰতিযোগিতাৰ আয়োজন কৰাৰ লগতে ক্লাৱ দলৰ বাবেও একেই জাতীয় প্ৰতিযোগিতাৰ আয়োজন কৰে।

## বিপদ শংকা
পৰা আৰু পিঠিৰ বিষৰ উপৰি এই খেলৰ দ্বাৰা ভয়াৱহ দুৰ্ঘটনা হোৱাৰ আশংকা থাকে। আনকি শৰীৰৰ বিভিন্ন অংশ যেনেঃ হাত, আঙুলি আদিৰ স্থায়ী ক্ষতি পৰ্যন্ত হ'ব পাৰে। বা হাত বা আঙুলি চিঙি যোৱাৰো সম্ভাৱনা থাকে। এই ঘটনা ঘটাৰ দুটা কাৰণ হ'ব পাৰে: হাতত ৰছী মেৰিয়াই টনা আৰু ৰছী চিঙিযোৱাৰ ফলত শৰীৰৰ ইলাষ্টিক পেশীত হ'ব পৰা ক্ষতি। ৰছী নিৰ্বাচন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত যথেষ্ট সাৱধানতা অৱলম্বন কৰা প্ৰয়োজন। অসচেতন আয়োজক মণ্ডলিয়ে এই খেলত উৎপন্ন হোৱা শক্তিৰ প্ৰতি অজ্ঞাত হৈ যিকোনো সাধাৰণ ৰছীৰ ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে। সঠিক ৰছীৰ নিৰ্বাচনে সম্ভাব্য বিপদৰ শংকা কমাব পাৰে। বিশেষকৈ নাইলন ৰছীৰ দ্বাৰা হাত চিঙিযোৱাৰ সম্ভাৱনা বহুত বেছি।

## তথ্যসংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া
শ্ৰেণী:পেছাদাৰী ক্ৰীড়া