সঞ্জয় দত্ত

**সঞ্জয় বলৰাজ দত্ত** () (জন্ম ২৯ জুলাই ১৯৫৯) এজন ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা, যিয়ে মূলতঃ হিন্দী চিনেমাত কাম কৰে। চাৰি দশকৰো অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰত দত্তই কেইবাটাও প্ৰশংসা লাভ কৰিছে আৰু ৰোমাঞ্চৰ পৰা আৰম্ভ কৰি কমেডী ধাৰালৈকে ১০০ খনতকৈও অধিক ছবিত অভিনয় কৰিছে, যদিও সাধাৰণতে একচন ধাৰাত কৰা অভিনয়ৰ ফলত তেওঁ নিজকে ১৯৮০ চনৰ পিছত হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ অন্যতম জনপ্ৰিয় অভিনেতা বুলি প্ৰমাণ কৰিছে।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন
ভাৰত গণৰাজ্যৰ তেতিয়াৰ বম্বে ৰাজ্যৰ বম্বে চহৰত জন্মগ্ৰহণ কৰা দত্তৰ পিতৃ-মাতৃ আছিল বিখ্যাত হিন্দী চিনেমাৰ অভিনেতা সুনীল দত্ত আৰু নৰ্গিছ দত্ত। পাঞ্জাবী হিন্দু মহয়াল ব্ৰাহ্মণ পিতৃ আৰু পাঞ্জাবী মুছলমান মাতৃৰ ঘৰত জন্মগ্ৰহণ কৰা দত্তৰ বংশৰ আদিস্থান পশ্চিম পঞ্জাৱৰ ৰাৱালপিণ্ডি সংমণ্ডলৰ আছিল। সঞ্জয়ৰ দুগৰাকী ভগ্নী আছে প্ৰিয়া দত্ত আৰু নম্ৰতা দত্ত।

উৰ্দু ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ আলোচনী শ্বামাৰ জৰিয়তে ক্ৰাউডছ'ৰ্চিঙৰ দ্বাৰা সঞ্জয়ৰ নাম বাছি লোৱা হৈছিল। ১৯৮১ চনত তেওঁৰ প্ৰথম ছবিখনৰ প্ৰিমিয়াৰৰ কিছু সময়ৰ আগতে তেওঁৰ মাতৃৰ মৃত্যু হয়; তেওঁৰ মৃত্যুক তেওঁৰ ড্ৰাগছ সেৱনৰ প্ৰৰোচক হিচাপে উল্লেখ কৰা হৈছে।

দত্তই সৰু কালতেই অভিনয়ত আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল, তেওঁৰ পিতৃৰ ছবি ৰেশমা ঔৰ শ্বেৰা (১৯৭১)ত কাৱালী গায়কৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল।
## পেচা
### প্ৰাৰম্ভিক পেচা আৰু অগ্ৰগতি (১৯৮১–১৯৮৮)
১৯৮১ চনত বক্স অফিচত ছুপাৰ হিট ৰকি ছবিৰে বলীউডত অভিষেক ঘটে। তাৰ পিছত দত্তই ১৯৮২ চনৰ সৰ্বাধিক উপাৰ্জন কৰা হিন্দী ছবি বিধাতা ছবিত অভিনয় কৰে আৰু লগতে প্ৰবীণ অভিনেতা দিলীপ কুমাৰ, শম্মি কাপুৰ আৰু সঞ্জীৱ কুমাৰেও অভিনয় কৰে। ম্যে আৱাৰা হু (১৯৮৩)ৰ দৰে চিনেমাতো তেওঁ অভিনয় কৰিছিল। ১৯৮৫ চনত তেওঁ দুবছৰৰ ভিতৰত প্ৰথমখন ছবি জান কি বাজীৰ শ্বুটিং কৰে।
### তাৰকা হিচাপে উত্থান (১৯৮৯–১৯৯৩)
কব্জা (১৯৮৮) আৰু জে পি দত্তৰ হাথ্যিয়াৰ (১৯৮৯) দুয়োখন ছবিতে তেওঁৰ অভিনয়ক সমালোচকসকলে ভাল পাইছিল, যদিওবা দুয়োখন ছবিয়ে বক্স অফিচত শোচনীয় প্ৰদৰ্শন কৰিছিল। আশীৰ দশকৰ শেষৰ ফালে তেওঁক গোবিন্দ, মিথুন, ধৰ্মেন্দ্ৰ, জ্যেকী শ্ৰʼফ আৰু ছানি দেওলৰ দৰে আগশাৰীৰ বলিউড অভিনেতাৰ সৈতে কেইবাখনো ছবিত অভিনয় কৰা দেখা গৈছিল।

নব্বৈৰ দশকতো তেওঁৰ সফলতা অব্যাহত আছিল, তেজা, খটাৰনাক, জহৰিলে, থানেদাৰ, খোণ কা কাৰ্জ, য়ালগাৰ, গুমৰাহ, সাহিবান আৰু আতিছ: ফিল দ্য ফায়াৰ আদি ছবিৰে। তাৰ পিছত তেওঁ নব্বৈৰ দশকৰ আৰম্ভণিৰ কিছুমান যুগ নিৰ্ধাৰণকাৰী ভাৰতীয় ছবি যেনে সাদক, সাজন (যিটোৰ বাবে তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতাৰ বাবে ফিল্মফেয়াৰ বঁটাৰ বাবে মনোনীত হৈছিল) আৰু খলনায়কত অভিনয় কৰে, যাৰ বাবে তেওঁ দ্বিতীয়টো ফিল্মফেয়াৰ বঁটা লাভ কৰে শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতাৰ মনোনয়ন।

দ্য হিন্দুয়ে লিখিছিল যে "দত্তৰ আগৰ ছবিসমূহে ("নাম" আৰু "সড়ক" দৰে) তেওঁক বহুত অনুকূল মনোযোগ আকৰ্ষণ কৰিছিল", আৰু "সাজনে দত্তক গতানুগতিক কোমল নায়ক হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।"সাজন আছিল ১৯৯১ চনৰ সৰ্বাধিক উপাৰ্জন কৰা বলীউডৰ ছবি, আৰু... ১৯৯১ চনত সাডাক আছিল পঞ্চম সৰ্বাধিক উপাৰ্জনকাৰী। খলনায়ক ব্লকবাষ্টাৰ হৈছিল আৰু ১৯৯৩ চনৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক উপাৰ্জনকাৰী আছিল। ইয়াৰ পিছতে বক্স অফিচত আন এক সফলতা লাভ কৰে গুমৰাহ, এইখন আছিল দত্তৰ বছৰৰ দ্বিতীয়খন হিট ছবি।

### ১৯৯৩ চনৰ ধাৰাবাহিক বোমা বিস্ফোৰণত জড়িত হোৱাৰ বাবে গ্ৰেপ্তাৰ, গ্ৰেপ্তাৰৰ পিছৰ ছবি (১৯৯৩–১৯৯৯)
১৯৯৩ চনত বম্বে (বৰ্তমানৰ মুম্বাই)ত ধাৰাবাহিক বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত হৈছিল। বলীউডৰ সৈতে জড়িত কেইবাজনো লোকৰ ভিতৰত দত্তও জড়িত থকাৰ অভিযোগ উত্থাপন হৈছিল। অভিযোগ কৰা হৈছিল যে দত্তই আবু চালেমৰ পৰা নিজৰ ঘৰত অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ গ্ৰহণ কৰিছিল আৰু তেওঁৰ সৈতে ৰিয়াজ ছিদ্দিকীও আছিল, যিজন মুম্বাই বিস্ফোৰণৰ সৈতে জড়িত আছিল। দাবী কৰা হৈছিল যে এই অস্ত্ৰসমূহ সন্ত্ৰাসবাদীৰ সৈতে জড়িত তথা অস্ত্ৰৰ বৃহৎ চালানৰ এক অংশ। দত্তই অৱশ্যে স্বীকাৰোক্তিত উল্লেখ কৰিছে যে তেওঁ নিজৰ পৰিয়ালৰ সুৰক্ষাৰ বাবেহে তেওঁৰ চিনেমা "ছনম"ৰ প্ৰযোজকৰ পৰা মাত্ৰ এটা টাইপ-৫৬ পিষ্টল হে লৈছিল। ইয়াৰ উপৰিও সঞ্জয় দত্তৰ পিতৃ সুনীল দত্তৰ ৰাজনৈতিক প্ৰতিদ্বন্দ্বিতাৰ বাবে সঞ্জয় দত্তক দোষী সাব্যস্ত কৰা হৈছিল বুলিও খবৰ পোৱা গৈছিল। ১৯৯৩ চনত গ্ৰেপ্তাৰ হোৱাৰ পিছত দত্তৰ প্ৰথমখন ছবি আছিল দাউড (১৯৯৭)। ই বহু প্ৰচাৰ লাভ কৰাৰ পিছতো বক্স অফিচত বেয়া প্ৰদৰ্শন কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত "দুছমন" চলচ্চিত্ৰই আৰ্থিকভাৱে ভাল 
প্ৰদৰ্শন কৰে।

### প্ৰত্যাৱৰ্তন (১৯৯৯–২০০৩)
১৯৯৯ চনটো দত্তৰ বাবে আছিল এক উৎকৃষ্ট বছৰ আৰু তেওঁৰ চলচ্চিত্ৰ জগতলৈ উভটি আহা হিচাপে গণ্য কৰা বছৰ। তেওঁৰ মুক্তি পোৱা পাঁচখন ছবিৰ সকলোবোৰেই সেই বছৰৰ সৰ্বাধিক উপাৰ্জনকাৰী ছবিৰ তালিকাত আছিল। ইয়াৰ আৰম্ভণিতে মহেশ ভাট পৰিচালিত কাৰ্টুছ ছবিত অভিনয় কৰে, তাৰ পিছত খুবছুৰট, হাছিনা মান জায়েগী, ডাগ: দ্য ফায়াৰ আৰু বাস্তভ: দ্য ৰিয়েলিটি ছবিত অভিনয় কৰি তেওঁ বহু বঁটা লাভ কৰে, য’ত তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতাৰ প্ৰথম ফিল্মফেয়াৰ বঁটাকে ধৰি বহু বঁটা লাভ কৰে।

### মুন্না ভাই এম.বি.বি.এছ.ৰ সৈতে যুগান্তকাৰী সফলতা (২০০৩–বৰ্তমান)

## বঁটা আৰু মনোনয়ন
### ফিল্মফেয়াৰ বঁটা
*১৯৯২: মনোনীত, শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা - সাজান
*১৯৯৪: মনোনীত, শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা - খলনায়ক
*২০০০: জয়ী, শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা - বাস্তভ: দ্য ৰিয়েলিটি
*২০০১: মনোনীত, শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা - মিছন কাশ্মীৰ
*২০০৩: মনোনীত, শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী অভিনেতা - কান্টে
*২০০৪: জয়ী, মুন্নাভাই এম.বি.বি.এছ.
*২০০৬: মনোনীত, শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী অভিনেতা - পৰিনীতা
*২০০৭: মনোনীত, শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা - লগে ৰাহো মুন্না ভাই

### ষ্টাৰ স্ক্ৰীণ এৱাৰ্ড
*২০০০: জয়ী, শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা - বাস্তভ: দ্য ৰিয়েলিটি 
*২০০১: মনোনীত, শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা - কুৰুক্ষেত্ৰ
*২০০১: জয়ী, শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী অভিনেতা - মিছন কাশ্মীৰ
*২০০৪: মনোনীত, মুন্নাভাই এম.বি.বি.এছ.
*২০০৫: মনোনীত, শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী অভিনেতা - মুছাফিৰ
*২০১৩: মনোনীত, শ্ৰেষ্ঠ খলনায়ক - অগ্নিপথ

### আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ একাডেমী বঁটা
*২০০০: জয়ী, শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা - বাস্তভ: দ্য ৰিয়েলিটি
*২০০১: মনোনীত, শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা - মিছন কাশ্মীৰ 
*২০০৭: মনোনীত, শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা - লগে ৰাহো মুন্না ভাই
*২০১০: জয়ী, কমিক ৰ'লত শ্ৰেষ্ঠ অভিনয় - অল দ্য বেষ্ট
*২০১৩: মনোনীত, ঋণাত্মক ভূমিকাত শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা - অগ্নিপথ

### গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড
*২০০৬: বিজয়ী, শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (পুৰুষ) - লাগে ৰাহো মুন্না ভাই

### ষ্টাৰডাষ্ট বঁটা
*২০০৪ চনত জয়ী, বছৰৰ তাৰকা বঁটা (পুৰুষ) - মুন্নাভাই এম.বি.বি.এছ.
*২০০৭: জয়ী, বছৰৰ তাৰকা বঁটা (পুৰুষ) - লগে ৰাহো মুন্না ভাই
*২০১৩: জয়ী, ঋণাত্মক ভূমিকাত শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা - অগ্নিপথ

### জি চিনে বঁটা
*২০০১: জয়ী, জি প্ৰিমিয়াৰ চয়ছ (পুৰুষ) - মিছন কাশ্মীৰ
*২০০৭: জয়ী, শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (পুৰুষ) - লগে ৰাহো মুন্না ভাই

### বলীউড চিনেমাৰ বঁটা
*২০০৩: জয়ী, শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (পুৰুষ) - কান্টে
*২০০৪: জয়ী, মুন্নাভাই এম.বি.বি.এছ.

### বংগ চলচ্চিত্ৰ সাংবাদিক সন্থাৰ বঁটা
*২০০৪: জয়ী, মুন্নাভাই এম.বি.বি.এছ.

### অন্যান্য বঁটা
*২০০৪: জয়ী, বলীউড ফেশ্বন এৱাৰ্ডত চেলিব্ৰিটি ষ্টাইল পুৰুষ 
*২০০৮: বিজয়ী, এ এক্স এন (AXN) শ্ৰেষ্ঠ একচন অভিনেতা
*২০১৪: মনোনীত, শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী অভিনেতাৰ বাবে বলীউড হাংগামা চাৰ্ফাৰ্ছৰ চয়ছ মুভি বঁটা - পি কে

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেতা