ৰাধা বল্লভ মন্দিৰ, বৃন্দাবন

**শ্ৰী ৰাধা বল্লভ মন্দিৰ** () ভাৰতৰ উত্তৰ প্ৰদেশৰ মথুৰা জিলাৰ বৃন্দাবন চহৰত অৱস্থিত এটি ঐতিহাসিক মন্দিৰ। এই মন্দিৰটোক **শ্ৰী ৰাধা বল্লভলাল জী মন্দিৰ** বুলিও কোৱা হয়। এই মন্দিৰটো হিন্দুধৰ্মৰ দেৱ-দেৱী ৰাধা কৃষ্ণৰ প্ৰতি উৎসৰ্গিত। এই মন্দিৰটো ৰাধা বল্লভ সম্প্ৰদায়ৰ প্ৰধান উপাসনাস্থলী। ষোড়শ শতিকাত বৃন্দাবন সন্ত হিত হৰিবংশ মহাপ্ৰভুৰ নিৰ্দেশনাত ইয়াৰ নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।

মন্দিৰটোৰ কেন্দ্ৰীয় দেৱতা হৈছে কৃষ্ণ যাক **শ্ৰী ৰাধা বল্লভ** নামেৰে পূজা কৰা হয় যাৰ অৰ্থ ৰাধাৰ সঙ্গী। ভগৱান কৃষ্ণৰ কাষত স্থাপিত মুকুট এটিয়ে দেৱী ৰাধাৰ সান্নিধ্যক বুজায়।

## ইতিহাস
thumb|বৃন্দাবনৰ ৰাধা বল্লভ মন্দিৰৰ চৌহদৰ ভিতৰত
বৰ্তমান বৃন্দাবনত *হিত মন্দিৰ* নামেৰে জনাজাত পুৰণি ৰাধাবল্লভ মন্দিৰ ১৫৮৫ খ্ৰীষ্টাব্দত হিত হৰিবংশ মহাপ্ৰভুৰ পুত্ৰ শ্ৰী বানচন্দ্ৰৰ শিষ্য সুন্দৰদাস ভাটনাগৰে নিৰ্মাণ কৰিছিল। সেই সময়ত দেওবন্দৰ সুন্দৰদাস ভাটনগৰ আকবৰৰ দৰবাৰৰ মুখ্য মুৰব্বী আব্দুল ৰহিম খানখানাৰ কৰ্মসংস্থাপনত আছিল। আব্দুল ৰহিম খানখানাৰ জৰিয়তে সুন্দৰদাস ভাটনগৰে মন্দিৰ নিৰ্মাণৰ বাবে ৰঙা বেলেগ বেলেগ শিল ব্যৱহাৰ কৰাৰ ৰজাৰ অনুমতি পোৱাই নহয়, যিটো সেই সময়ত কেৱল সাম্ৰাজ্যিক অট্টালিকা, ৰাজপ্ৰাসাদ আৰু দুৰ্গ নিৰ্মাণৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল কিন্তু এই মন্দিৰৰ বাবে আকবৰৰ পৰাও আৰ্থিক অনুদান লাভ কৰিছিল। দেওবন্দৰ সুন্দৰদাস ভাটনগৰৰ বংশধৰসকলৰ হাতত এতিয়াও মন্দিৰৰ নথি-পত্ৰ আছে। কোৱা হয় যে ৰজা মান সিংহই প্ৰথমে এই মন্দিৰ নিৰ্মাণৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। কিন্তু এই মন্দিৰটো যিয়েই নিৰ্মাণ কৰিব তেওঁ এবছৰৰ ভিতৰতে মৃত্যুবৰণ কৰিব বুলি এটা কিংবদন্তি শুনি তেওঁ পিছুৱাই গ’ল। যদিও পিছলৈ কিংবদন্তিটো সঁচা হৈ পৰিল। মন্দিৰ নিৰ্মাণ কৰা সুন্দৰদাস ভাটনগৰৰ এবছৰৰ ভিতৰতে মৃত্যু হয়, মন্দিৰ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱাৰ কিছুসময়ৰ পাছতে।

## কিংবদন্তি
thumb|ৰাধা বল্লভলাল মূৰ্তি
জনপ্ৰিয় কিংবদন্তি অনুসৰি ৰাধাবল্লভ দেৱতা কেতিয়াও কোনো ভাস্কৰ্য শিল্পীৰদ্বাৰা নিৰ্মাণ কৰা হোৱা নাছিল। আত্মদেৱ নামৰ এজন ভক্তক শিৱই তেওঁৰ কষ্টকৰ ভক্তি আৰু প্ৰাৰ্থনাৰ বাবে এই দেৱতাক দিছিল। হিত হৰিবংশ মহাপ্ৰভুৱে দেৱবন নামৰ ঠাইত ৩১ বছৰ জীয়াই আছিল। বয়সৰ ৩২ বছৰত তেওঁ বৃন্দাবনলৈ ৰাওনা হয়। বৃন্দাবনলৈ যোৱাৰ পথত আত্মদেৱৰ কন্যা সন্তানক বিয়া কৰাবলৈ স্বয়ং ৰাধাই আদেশ দি ৰাধা বল্লভজীৰ মূৰ্তিও লগত লৈ বৃন্দাবনলৈ লৈ যায়। আদেশ অনুসৰি হিথ হৰিবংশ মহাপ্ৰভুৱে আত্মদেৱৰ কন্যা সন্তানক বিয়া কৰাইছিল আৰু আত্মদেৱে তেওঁৰ কন্যা আৰু হৰিবংশ মহাপ্ৰভুৰ বিবাহৰদিনা ৰাধাবল্লভ জীৰ মূৰ্তি উপহাৰ দিছিল।

## স্থাপত্য
বাঁকে বিহাৰী মন্দিৰৰ ওচৰৰ শিলৰ ওপৰত গোটম নগৰৰ ওচৰত শ্ৰী ৰাধা বল্লভ মন্দিৰ আছিল। তাৰ আকৰ্ষণীয় স্থাপত্য আৰু মহিমা সজ্জাৰ বাবে ষ্টেণ্ড আউট। ১৫৮৫ চনত নিৰ্মিত ৰাধা বল্লভ মন্দিৰটো আটাইতকৈ পুৰণি আৰু দীৰ্ঘজীৱী মন্দিৰসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম, যি সময়ত ৰঙা বেলেগ বেলেগ শিল ব্যৱহাৰ কৰি মহিমামণ্ডিতভাৱে নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল, যি সময়ত ইয়াক কেৱল উচ্চ প্ৰাসাদ, সাম্ৰাজ্যবাদী অট্টালিকা আৰু ৰাজকীয় দুৰ্গ নিৰ্মাণৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। মন্দিৰৰ দেৱাল ১০ ফুট ডাঠ আৰু ২টা পৰ্যায়ত বিন্ধিছে।&#x5B; *[[ৱিকিপিডিয়া:উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন|<span title="This claim needs references to reliable sources. (June 2025)">উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন</span>]]* &#x5D; 

## উৎসৱ-পাৰ্বণ
ৰাধা বল্লভ মন্দিৰ ৰঙীন আৰু জীপাল উৎসৱৰ বাবে বিখ্যাত। মন্দিৰৰ প্ৰধান উৎসৱসমূহ হʼল-

* **হিতোৎসৱ** - ৰাধা-বল্লভ পৰম্পৰাৰ প্ৰতিষ্থাপক হিথ হৰিবংশ মহাপ্ৰভুৰ স্মৃতিত ১১ দিনীয়া উৎসৱ। 
* **[[ৰাধাষ্টমী]]** - ৰাধা-বল্লভ পৰম্পৰাৰ গুৰু (গুৰু) দেৱী ৰাধাৰ জন্ম জয়ন্তী উদ্‌যাপন কৰা ৯ দিনীয়া এক বৃহৎ উৎসৱ। 
* **[[জন্মাষ্টমী|কৃষ্ণ জন্মাষ্টমী]]** - এই উৎসৱত ৰাধাৰ পত্নী কৃষ্ণৰ জন্ম বাৰ্ষিকী উদ্‌যাপন কৰা হয়। 
* **ব্যাহলু উৎসৱ** - এই উৎসৱত ৰাধা কৃষ্ণৰ বিবাহ অনুষ্ঠান উদ্‌যাপন কৰা হয়। এই উৎসৱক স্থানীয়ভাৱে ভগৱানৰ ব্যাহোভালা বুলি জনা যায় আৰু ইয়াক মনোৰথ বুলিও কোৱা হয়। এনে অনুষ্ঠানত এই মন্দিৰত ভক্তৰ ভিৰ হয় আৰু এনে বিভিন্ন অনুষ্ঠানৰ বাবে প্ৰধান আকৰ্ষণৰ কেন্দ্ৰবিন্দু হৈ পৰে। 

## সময়সূচী
ভাৰতৰ মাজেৰে পুৰোহিতে পৰ্যবেক্ষণ কৰা সময় মণ্ডল ( UTC+05:30 )। 

**পুৱা** - পুৱা ০৫:০০ বজাৰপৰা নিশা ১২:০০ বজালৈ। 

**সন্ধিয়া** - সন্ধিয়া ০৬:০০ বজাৰপৰা নিশা ০৯:০০ বজালৈ। 

## সমীপৱৰ্তী আকৰ্ষণীয় স্থান

* বাংকে বিহাৰী মন্দিৰ
* নিধিবন, বৃন্দাবন
* ৰাধা ৰমন মন্দিৰ
* ৰাধা দামোদৰ মন্দিৰ, বৃন্দাবন
* ৰাধা মদন মোহন মন্দিৰ, বৃন্দাবন
*
*

## তথ্য উৎস

## বাহ্যিক সংযোগ

* Radha Vallabh official
শ্ৰেণী:হিন্দুধৰ্মৰ মঠ-মন্দিৰ