অ'ভাৰিয়ান চিষ্ট

**অ'ভাৰিয়ান চিষ্ট** হৈছে ডিম্বাশয়ৰ ভিতৰত তৰল পদাৰ্থৰে ভৰা মোনা। সাধাৰণতে ইয়াৰ কোনো লক্ষণ দেখা নাযায়, কিন্তু মাজে মাজে ইয়াৰ বাবে পেট ফুলা, পেটৰ তলৰ অংশত বিষ বা কঁকালৰ বিষ হব পাৰে।বেছিভাগ চিষ্ট ক্ষতিকাৰক নহয়।    যদি চিষ্টটো খুলি যায় বা ডিম্বাশয় পাক খায়, ই তীব্ৰ বিষৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে। ইয়াৰ ফলত বমি বা মূৰ্চ্ছা যোৱা অনুভৱ হ'ব পাৰে, আৰু আনকি মুৰৰ বিষো হ'ব পাৰে। ডিম্বাশয়ৰ বেছিভাগ চিষ্ট ডিম্বস্ফোটনৰ সৈতে সম্পৰ্কিত, যেনে ফলিকুলাৰ চিষ্ট বা কৰ্পছ লুটিউম চিষ্ট। অন্যান্য প্ৰকাৰৰ ভিতৰত আছে এণ্ডোমেট্ৰিওচিছৰ ফলত হোৱা চিষ্ট, ডাৰ্মইড চিষ্ট, আৰু চিষ্টাডেনোমা।
প'লিচিষ্টিক অ'ভাৰি ছিণ্ড্ৰ'মৰ ক্ষেত্ৰতো দুয়োটা ডিম্বাশয়তে বহুতো সৰু সৰু চিষ্ট দেখা দিয়ে। পেলভিক প্ৰদাহজনিত ৰোগৰ ফলতো চিষ্ট হ'ব পাৰে। খুব কমেইহে চিষ্ট ডিম্বাশয়ৰ কৰ্কট ৰোগৰ প্ৰকাৰ হ'ব পাৰে। শ্ৰোণীৰ আল্ট্ৰাচাউণ্ড বা অধিক বিৱৰণ সংগ্ৰহ কৰিবলৈ ব্যৱহৃত অন্যান্য পৰীক্ষাৰ দ্বাৰা শ্ৰোণী পৰীক্ষাৰ দ্বাৰা ৰোগ নিৰ্ণয় কৰা হয়।

চিষ্টবোৰ প্ৰায়ে কেৱল পৰ্যৱেক্ষণত ৰখা হয়।  যদি সেইবোৰে বিষ সৃষ্টি কৰে, পেৰাচিটামল (এচিটামিনোফেন) বা আইবুপ্ৰফেনৰ দৰে ঔষধ ব্যৱহাৰ কৰা হ'ব পাৰে। সঘনাই প্ৰভাৱিত হোৱা নাৰিসকলৰ ক্ষেত্ৰত অধিক চিষ্ট প্ৰতিহত কৰিবলৈ হৰ্মোনেল জন্ম নিয়ন্ত্ৰণ ব্যৱহাৰ কৰা হ'ব পাৰে।অৱশ্যে, গৱেষণাৰ প্ৰমাণে বৰ্তমানৰ চিষ্টৰ চিকিৎসা হিচাপে জন্ম নিয়ন্ত্ৰণ সমৰ্থন নকৰে  যদি চিষ্টবোৰ কেইবামাহৰ পিছত আঁতৰি নাযায়, ডাঙৰ হয়, অস্বাভাৱিক দেখায়, বা বিষৰ সৃষ্টি কৰে, তেন্তে অস্ত্ৰোপচাৰৰ দ্বাৰা সেইবোৰ আঁতৰ কৰা হ'ব পাৰে।
প্ৰজনন বয়সৰ বেছিভাগ মহিলাই প্ৰতিমাহে সৰু সৰু চিষ্টৰ সৃষ্টি কৰে। সমস্যাৰ সৃষ্টি কৰা ডাঙৰ চিষ্ট প্ৰায় ৮% মহিলাৰ ৰজোনিবৃত্তিৰ আগতে হয়। ৰজোনিবৃত্তিৰ পিছত প্ৰায় ১৬% মহিলাৰ ডিম্বাশয়ৰ চিষ্ট থাকে, আৰু যদি থাকে তেন্তে কেন্সাৰ হোৱাৰ সম্ভাৱনা বেছি।
## চিহ্ন আৰু লক্ষণসমূহ

ডিম্বাশয়ৰ চিষ্টৰ ফলত অনিৰ্দিষ্ট লক্ষণ সৃষ্টি হয়। অৰ্থাৎ, বহু ধৰণৰ অৱস্থাৰ ফলত হ’ব পৰা লক্ষণবোৰ ।নিম্নলিখিত কিছুমান বা সকলো বোৰ লক্ষণ থাকিব পাৰে, যদিও কোনো লক্ষণ অনুভৱ নকৰাটোও সম্ভৱ:
* পেটৰ বিষ। পেট বা শ্ৰোণীৰ ভিতৰত নিস্তেজ বিষ, বিশেষকৈ সহবাসৰ সময়ত।
* জৰায়ুৰ ৰক্তক্ষৰণ। ঋতুস্ৰাৱ আৰম্ভ বা শেষ হোৱাৰ সময়ত বা অলপ পিছত বিষ; অনিয়মীয়া ঋতুস্ৰাৱ, বা অস্বাভাৱিক জৰায়ুৰ ৰক্তক্ষৰণ বা স্পটিং।
* পেটত পূৰ্ণতা, গধুৰতা, চাপ, ফুলা, বা ফুলা। কিছুমান ডিম্বাশয়ৰ চিষ্ট যথেষ্ট ডাঙৰ হৈ পৰে যাৰ ফলত তলপেট দৃশ্যমানভাৱে ফুলি উঠে।
* যেতিয়া ডিম্বাশয়ৰ পৰা চিষ্ট ফাটি যায়, এফালে তলপেটত হঠাতে আৰু তীক্ষ্ণ বিষ হ'ব পাৰে।
* ডাঙৰ চিষ্টৰ ফলত প্ৰস্ৰাৱৰ সঘনতা বা সহজতাৰ পৰিৱৰ্তন হ'ব পাৰে (যেনে মূত্ৰাশয় সম্পূৰ্ণৰূপে খালী কৰিব নোৱাৰা), বা ওচৰৰ শ্ৰোণীৰ শৰীৰতন্ত্ৰৰ ওপৰত চাপৰ বাবে অন্ত্ৰৰ চলাচলত অসুবিধা হ'ব পাৰে।
* সাংবিধানিক লক্ষণ যেনে ভাগৰ, মুৰৰ বিষ।
* ওকালি অহা বা বমি হোৱা
* ওজন বৃদ্ধি

## জটিলতা
সচৰাচৰ হোৱা জটিলতাবোৰ হৈছে চিষ্ট ফাটি যোৱা, যাৰ ফলত মাজে মাজে আভ্যন্তৰীণ ৰক্তক্ষৰণ হোৱা ("হেমৰেজিক চিষ্ট"), আৰু ডিম্বাশয় পাক খোৱা বা অ'ভাৰিয়ান টৰ্চন।
### চিষ্ট ৰাপ্সাৰ বা চিষ্ট ফাটি যোৱা
যেতিয়া চিষ্টৰ পৃষ্ঠভাগ ভাঙি যায়, তেতিয়া ভিতৰৰ বস্তুবোৰ বাহিৰলৈ ওলাই যাব পাৰে; ইয়াক চিষ্ট ৰাপ্সাৰ বা ফাটি যোৱা চিষ্ট বোলা হয়। ইয়াৰ মূল লক্ষণ হ'ল পেটৰ বিষ, যিটো কেইদিনমানৰ পৰা কেইবা সপ্তাহলৈকে থাকিব পাৰে, কিন্তু ই লক্ষণবিহীনো হ'ব পাৰে।
### অ'ভাৰিয়ান টৰ্চন বা ডিম্বাশয়ৰ পাক খোৱা
অ'ভাৰিয়ান টৰ্চন হৈছে ডিম্বাশয় পাক খোৱা।ই জৰুৰী অস্ত্ৰোপচাৰৰ প্ৰয়োজন হোৱা এক অতি বেদনাদায়ক চিকিৎসীয় স্থিতি।  ই তেজৰ প্ৰবাহ কৰ্তন কৰা ধৰণে পাক খাব পাৰে। প্ৰজনন বয়সৰ মহিলাৰ ক্ষেত্ৰত এইটো দেখা পোৱাৰ সম্ভাৱনা অধিক, যদিও এয়া কম বয়সীয়া ছোৱালী (প্ৰেমেনাৰ্ক) আৰু ৰজোনিবৃত্তিৰ পিছৰ মহিলাৰ ক্ষেত্ৰত ঘটে।  গৰ্ভধাৰণৰ সময়ত অ'ভাৰিয়ান টৰ্চন হোৱাৰ সম্ভাৱনা অধিক হ'ব পাৰে, বিশেষকৈ গৰ্ভধাৰণৰ তৃতীয় আৰু চতুৰ্থ মাহত, কিয়নো তেতিয়া ভ্ৰূণৰ বিকাশৰ বাবে আভ্যন্তৰীণ শৰীৰতন্ত্ৰ সলনি হয়। ৰোগ নিৰ্ণয় ক্লিনিকেল পৰীক্ষা আৰু আল্ট্ৰাছাউণ্ড ইমেজিঙৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল হয়।
## প্ৰকাৰসমূহ

ডিম্বাশয়ৰ চিষ্ট বহু ধৰণৰ, কিছুমান স্বাভাৱিক আৰু বেছিভাগেই বিনাইন (অকেন্সাৰ)।

### কাৰ্য্যকৰী
ঋতুস্ৰাৱৰ এক স্বাভাৱিক অংশ হিচাপে কাৰ্যকৰী চিষ্ট গঠন হয়। কেইবাপ্ৰকাৰৰ কাৰ্যকৰী চিষ্ট আছে:

**ফলিকুলাৰ চিষ্ট**, ডিম্বাশয়ৰ চিষ্টৰ আটাইতকৈ সচৰাচৰ হোৱা চিষ্ট। ঋতুস্ৰাৱ হোৱা মহিলাৰ ক্ষেত্ৰত, ডিম্বাশয়ৰ ফলিকলত ডিম্বাশয় (এটা নিষিক্ত কণী) থাকে, সাধাৰণতে ডিম্বস্ফোটনৰ সময়ত ডিম্বাশয় মুকলি হয়। ২.৫ চেমিতকৈ অধিক ব্যাসৰ ফলিকুলাৰ চিষ্টৰ ফলত, ডিম্বস্ফোটনৰ সময়ত ডিম্বাশয় মুকলি নহʼব পাৰে।  তেতিয়া ডিম্বাশয় ফাটি যোৱাৰ ফলত ফলিকুলাৰ চিষ্ট বেদনাদায়ক হ'ব পাৰে।

**লুটিয়েল চিষ্ট** হৈছে এক চিষ্ট যি ডিম্বস্ফোটনৰ পিছত সৃষ্টি হয়, কৰ্পছ লুটিয়ামৰ পৰা (ডিম্বাশয়ৰ ফলিকলৰ অৱশিষ্টাংশ, ডিম্বাশয় মুকলি হোৱাৰ পিছত)।  সোঁফালে লুটিয়েল চিষ্ট দেখা দিয়াৰ সম্ভাৱনা দুগুণ। ই সাধাৰণতে ঋতুস্ৰাৱৰ অন্তিম সপ্তাহত হয়।  ৩ চেমিতকৈ অধিক হোৱা কৰ্পছ লুটিয়াম অস্বাভাৱিক বুলি ধৰা হয়। 
**থেকা লুটিন চিষ্ট**  এইটো চিষ্ট দুয়োটা ডিম্বাশয়ত হʼব পাৰে। 

### অকাৰ্য্যকৰী
অকাৰ্য্যকৰী চিষ্টত তলত দিয়াবোৰ অন্তৰ্ভুক্ত হ’ব পাৰে:

* বহুতো চিষ্ট থকা ডিম্বাশয়, যিটো স্বাভাৱিক ক্ষেত্ৰত পোৱা যাব পাৰে, বা পলিচিষ্টিক অভাৰী চিনড্ৰম
* এণ্ডোমেট্ৰিয়াছিছৰ ফলত হোৱা চিষ্ট, যাক চকলেট চিষ্ট বুলি জনা যায়
* ৰক্তক্ষৰণজনিত অʼভেৰিয়ান চিষ্ট
* ডাৰ্মইড চিষ্ট – বিশেষকৈ ৩০ বছৰৰ তলৰ মহিলাৰ বাবে আটাইতকৈ সাধাৰণ অকাৰ্য্যকৰী অভেৰিয়ান চিষ্ট, সেইবোৰ বিভিন্ন ৰূপতত্ত্বৰ সৈতে সৌম্য (কৰ্কট-বিহীন)।  সাধাৰণতে কেৱল আল্ট্ৰাছাউণ্ডৰ পৰাই এই ৰোগ নিৰ্ণয় কৰিব পাৰি। আকাৰ, বৃদ্ধিৰ হাৰ (সাধাৰণতে লেহেমীয়া) আৰু মহিলাৰ বয়সৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি চিকিৎসাৰ বাবে অস্ত্ৰোপচাৰৰ দ্বাৰা আঁতৰোৱা বা সতৰ্কতাৰে অপেক্ষা কৰা হ'ব পাৰে।ইয়াক মেচিঊৰ চিষ্টিক টেৰাট'মা বুলিও কোৱা হয়।
* অ'ভাৰিয়ান চেৰাছ চিষ্টাডেনোমা – ৩০ৰ পৰা ৪০ বছৰৰ ভিতৰৰ মহিলাৰ ক্ষেত্ৰত অধিক দেখা যায়।
* অ'ভাৰিয়ান মিউচিনাছ চিষ্টাডেনোমা – যদিও সাধাৰণতে ইয়াৰে এটাহে থাকে, ইহঁত অতি ডাঙৰ হ'ব পাৰে, ব্যাস কেতিয়াবা ৫০ চে.মি. (২০ ইঞ্চি)তকৈও অধিক হয়।
* পেৰাঅভেৰিয়ান চিষ্ট
* চিষ্টিক এডিন’ফাইব্ৰ’মা
* বৰ্ডাৰলাইন টিউমাৰেল চিষ্ট


File:Hemorrhagic ovarian cyst.jpg| হেইমʼৰহেজিক অভেৰিয়ান চিষ্টৰ ট্ৰেন্সভেজিনেল আল্ট্ৰাছ’নোগ্ৰাফী, সম্ভৱতঃ কৰ্পাছ লুটিয়াম চিষ্টৰ পৰা উৎপত্তি। জমা হোৱা তেজ মকৰাজাল যেন দেখা গৈছে।
File:Endometrioma.jpg|ট্ৰেন্সভেজিনেল আল্ট্ৰাছ’নোগ্ৰাফীত ৬৭ x ৪০ মিলিমিটাৰ এণ্ডোমেট্ৰ’মা দেখা গৈছে।

## তথ্যসূত্ৰ
শ্ৰেণী:অন্তঃশ্ৰাৱী ৰোগ