open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
কৃষ্ণকায় বিকিৰণ

পদাৰ্থত বিজ্ঞানত **কৃষ্ণকায়  বিকিৰণ** () মানে হৈছে পদাৰ্থৰ অভ্যন্তৰীণ তথা পাৰ্শ্বৱৰ্তী পৰিবেশত সংঘটিত এক বিদ্যুৎ-চুম্বকীয় বিকিৰণ,য'ত চৌপাশৰ লগত ইয়াৰ উষ্মাগতিক সাম্যতা বৰ্তি থাকে। কৃষ্ণকায় ৰ ইংৰাজী প্ৰতিশব্দ 'ব্লেক ব'ডি' পোনপ্ৰথমে ১৮৬০ চনত গুস্তাভ কাশৰ্ফে ব্যৱহাৰ কৰি এই পৰিঘটনাক **ব্লেক ব'ডি ৰেডিয়েচন** বুলিছিল। কোয়াণ্টাম বলবিজ্ঞানত এই পৰিঘটনাৰ এক বিশেষ গুৰুত্ব আছে। কৃষ্ণকায় ত কোনো প্ৰতিফলন নঘটে,ইয়াত কেৱল শক্তিৰ শোষণ হয়। ৭০০ কেলভিন বা তাতকৈ কম তাপমাত্ৰাৰ কৃষ্ণকায় ৰ দৃশ্যমান তৰংগদৈৰ্ঘ্যই অতি কমকৈ শক্তি বিকিৰণ কৰে,যাৰ কাৰণে ইয়াৰ ৰঙ ক'লা বা কৃষ্ণবৰ্ণৰ। তাপমাত্ৰাৰ বৃদ্ধি পালে হালধীয়া,কমলা,বগা,নীলা,নীলা-বগা আদিলৈ ৰঙৰ পৰিৱৰ্তন হয়। এটা অন্ধকাৰ কোঠাত,তাৰ উষ্ণতাত কৃষ্ণবস্তৱে অৱলোহিত বিকিৰণ কৰে,ইয়াক অৱশ্যে খালী চকুৰে দেখা নাযায়।

কৃষ্ণ-বস্তু বিকিৰণ গ্ৰহ-নক্ষত্ৰৰ পৰা নিৰ্গমন হোৱা শক্তিৰ আসন্ন মান নিৰ্ধাৰণ কৰাত সহায়ক হয়।

শ্ৰেণী:কৃষ্ণ পদাৰ্থ
শ্ৰেণী:বিকিৰণ
ৰামৰাম

**ৰামৰাম** আছিল মহাপুৰুষ শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱৰ বাল্যকালৰ বন্ধু আৰু পোন্ধৰ-ষোল্ল শতিকাৰ নৱ-বৈষ্ণৱ ধৰ্মৰ অন্যতম প্ৰচাৰক। চৰিত অনুযায়ী, শংকৰদেৱ আৰু ৰামৰাম দুয়োজনায়ে মহেন্দ্ৰ কন্দলীৰ টোলত শিক্ষা গ্ৰহণ কৰিছিল। ৰামৰামে শংকৰদেৱৰ লগত বাৰবছৰ তীৰ্থযাত্ৰাও কৰিছিল, তেওঁৰ লগত আলোচনা কৰিয়েই শংকৰদেৱে বৰদোৱাত মাটি খান্দোতে উদ্ধাৰ হোৱা শিলত কটা ভগৱানৰ বিগ্ৰহক স্থাপন কৰি হৰিগৃহ নিৰ্মাণ কৰিছিল। চিহ্নযাত্ৰা নাটত ৰামৰামে ভাও লোৱা লগতেই নাটৰ শেষত শংকৰদেৱত আন আন পণ্ডিত ব্ৰাহ্মণৰ সৈতে শৰণ লৈছিল, তেতিয়ায়ে শংকৰদেৱে গোপী-উদ্ধৱ সংবাদ গ্ৰন্থখনি ৰচনা কৰিছিল বুলি জনা যায়। ৰামানন্দ দ্বিজে ৰচনা কৰা চৰিতৰ মতে, শংকৰদেৱৰ আদেশত দামোদৰ দেৱ আৰু হৰিদেৱক ৰামৰামেহে ভাগৱত গ্ৰন্থত শৰণ কৰাইছিল; আনহাতে, কালিন্দী আয়েও ৰামৰামৰ ওচৰতে শৰণ লৈছিল বুলি প্ৰবাদ আছে।

শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ধৰ্ম প্ৰচাৰক
গোপী-উদ্ধৱ সংবাদ

**গোপী-উদ্ধৱ সংবাদ** মহাপুৰুষ শংকৰদেৱ বিৰচিত এখনি ভক্তি তত্ত্ব প্ৰকাশক গ্ৰন্থ। গ্ৰন্থখনিৰ মূল আধাৰ ভাগৱত পুৰাণৰ দশম স্কন্ধ। “উদ্ধৱ সংবাদ’’ নামৰ পৃথক পুথিৰ কথা কথা গুৰু চৰিতত আৰু আন আন গ্ৰন্থত “গোপী উদ্ধৱ সংবাদ’’ নাম উল্লেখ থকা কথাৰ মাজত কিছু মতদ্বৈধতা পৰিলক্ষিত হয়৷ 

## ইতিহাস আৰু মতদ্বৈধতা
কীৰ্তন ঘোষাত সন্নিৱিষ্ট “গোপী-উদ্ধৱ সংবাদ’’তকৈ সকলো প্ৰকাৰে সুকীয়া “উদ্ধৱ সংবাদ’’ নামৰ পুথি এখন ডিব্ৰুগড়ৰ আহোম ছপাশালৰ পৰা প্ৰকাশিত আৰু ভদ্ৰসেন বৰাৰ দ্বাৰা সংগৃহীত এখন পুথি গৱেষক সাহিত্যিক ডিম্বেশ্বৰ নেওগে উদ্ধাৰ কৰিছিল৷ কিন্তু পুথিখনত ক’তো শঙ্কৰদেৱৰ ভণিতা পোৱা নাই৷  কিন্ত চৰিত পুথিত উল্লেখ থকামতে, শঙ্কৰদেৱে “চিহ্নযাত্ৰা’’ নাট পৰিৱেশন কৰি উঠাৰ পিছত ভক্তিত গদগদ হৈ ব্ৰাহ্মণসকলে তেওঁত শৰণ ল’ব খোজাত “উদ্ধৱ সংবাদ’’ নামৰ পুথিখন আগত থৈ শৰণ শঙ্কৰদেৱে তেওঁলোকক শৰণ দিয়াৰ কথাৰ উল্লেখ আছে৷ সেইকথা মানিলে, শঙ্কৰদেৱৰ “উদ্ধৱ সংবাদ’’ নামৰ আন এখন পুথি থকাৰ অৱকাশ থাকে, অৰ্থাৎ কীৰ্তন পুথিত সন্নিৱিষ্ট ’গোপী উদ্ধৱ সংবাদ’’ আৰু “উদ্ধৱ সংবাদ’’ দুখন বেলেগ পুথি বুলি ধৰিব পাৰি৷ এই কথাৰ প্ৰমাণস্বৰূপে, মঞ্চলেখা গ্ৰন্থত উল্লেখ থকামতে, “গোপী-উদ্ধৱ সংবাদ বা উদ্ধৱযান’’ নামে এখনি পুথি গোপাল আতাই পঢ়িবলৈ নিয়াৰ পিছত জুয়ে পোৰাত গোপাল আতাই একে নামৰে আন এখন পুথি ৰচনা কৰে৷  পূৰ্ণানন্দই লিখা ’গোপাল আতা চৰিত্ৰ’ত আছে, 

## চিহ্নযাত্ৰা আৰু উদ্ধৱ সংবাদ
চিহ্নযাত্ৰা শঙ্কৰদেৱৰ আদি বয়সৰ ৰচনা৷ চিহ্নযাত্ৰা প্ৰদৰ্শনৰ পাছতে ব্ৰাহ্মণক শৰণ দিবলৈ অনা “উদ্ধৱ সংবাদ’’(চৰিত পুথিমতে)আগবয়সৰ আৰু “গোপী উদ্ধৱ সংবাদ’’ শঙ্কৰদেৱৰ ভাটি বয়সৰ ৰচনা৷ সেয়ে ইয়াত বিষয়বস্তুৰ গাম্ভীৰ্য, বৰ্ণনাৰ চমৎকাৰিত্ব, ভাষাৰ লালিত্য, ভক্তিৰ গাঢ়তা আদি লক্ষ্য কৰা যায়৷বেজবৰুৱাই লিখা ’শ্ৰীশঙ্কৰদেৱ আৰু শ্ৰীমাধবদেৱ’ গ্ৰন্থত ব্ৰাহ্মণসকলক শৰণ দিবৰ নিমিত্তে ভাগৱতৰ দশম স্কন্ধৰ ’গোপী-উদ্ধৱ সংবাদ’ ৰচনা কৰিছিল আৰু তাকে থাপনাত থাপি তাৰ আগত শৰণ দিছিল৷ তেনেস্থলত কীৰ্তনত সন্নিৱিষ্ট “গোপী-উদ্ধৱ সংবাদ’’ একেখনি নহ’বও পাৰে৷ ডিম্বেশ্বৰ নেওগৰ মতে, (চৰিত পুথিত উল্লেখ থকা অনুসৰি) চিহ্নযাত্ৰা নাটৰ পিছত এৰাতিতে শঙ্কৰদেৱে যিখন “উদ্ধৱ-সংবাদ’’ লিখিছিল, সেইখনেই ডিব্ৰুগড়ৰ আহোম ছপাশালে ছপোৱা “উদ্ধৱ-সংবাদ’’ হ’ব পাৰে৷ পুথিখনিত ১৭৭টি পদ আছে৷ এই পুথিত কৃষ্ণৰ বৈকুণ্ঠ প্ৰয়াণৰ সময়ত উদ্ধৱক সান্তনা দিয়াৰ পৰা আৰম্ভ হৈছে৷ আনহাতে, কীৰ্ত্তনত সন্নিৱিষ্ট “গোপী-উদ্ধৱ সংবাদ’’ত এটা ঘোষা আৰু এটা অধ্যায়ৰ ৪৮টা পদহে আছে৷

আনহাতে, কৃষ্ণৰ বৈকুণ্ঠ প্ৰয়াণৰ সময়ত উদ্ধৱক দিয়া প্ৰবোধ বাণীও “উদ্ধৱ সংবাদ’’ৰ ইয়াৰ সমাৰ্থক৷ বৈকুণ্ঠ প্ৰয়াণত ভকতিৰ গূঢ় তত্ত্ব শ্ৰীকৃষ্ণই উদ্ধৱৰ আগত ব্যক্ত কৰিছে৷ কীৰ্ত্তনত সন্নিৱিষ্ট “গোপী-উদ্ধৱ সংবাদ’’ত শ্ৰীকৃষ্ণই গুৰুগৃ্হত শিক্ষা সাং কৰি কংসবধ কৰিবলৈ আহি নন্দ-যশোদাক সান্তনা দিবলৈ ভক্ত উদ্ধৱক সন্দেশসহ বৃন্দাবনলৈ প্ৰেৰণ কৰিছিল; উদ্ধৱে বৃন্দাবনত গোপীসকলৰ লগত কৰা বাৰ্তালাপ আৰু গোপীৰ কৃষ্ণভক্তিৰ প্ৰশংসায়ে এই অধ্যায়ৰ মূল বিষয়।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:অসমীয়া গ্ৰন্থ
শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য
এলিজা মাইৰি

**এলিজা মাইৰি** (, জন্ম: ১৯৮১) এগৰাকী দৃশ্যমান শিল্পী। তেওঁ বৰ্তমান চিকাগো চহৰত বাস কৰে।
তেওঁ বিভিন্ন দৃশ্যমান কলা যেনে ভাস্কৰ্য, অংশগ্ৰহণকাৰী স্থাপনা কলা, ৰাজহুৱা কলা আৰু ছপা কলা আদিৰ লগত জড়িত।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু শিক্ষা
মাইৰিৰ পিতৃ এগৰাকী শিলৰ মিস্ত্ৰী। মাইৰিয়ে নৰ্থওৱেষ্টাৰ্ন বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা এম.এফ.এ ডিগ্ৰী আৰু উলিয়ামছ্ মহাবিদ্যালয়ৰ পৰা বি.এ ডিগ্ৰী লাভ কৰে। তেওঁ স্ক'হেগেন স্কুল আৰু হোৱাইটনী স্বতন্ত্ৰ শিক্ষা আঁচনিৰো শিক্ষাৰ্থী আছিল।

## শিল্প জীৱন
মাইৰিয়ে চলোৱা ব্লেক আৰ্টিষ্টছ্ ৰিট্ৰিট (২০১৩) নামৰ পাৰম্পৰিক কলা প্ৰতিষ্ঠানৰ বাহিৰত কাম কৰা কৃষ্ণ দৃশ্যমান শিল্পীৰ আন্তঃপ্ৰজন্ম গোটক একত্ৰিত কৰা প্ৰচেষ্টাৰ সহপ্ৰতিষ্ঠাপক। ২০১৬ চনত মাইৰিক মেকডৱেল ফেল'শ্বিপ প্ৰদান কৰা হয়। ২০১৭-১৮ চনত তেওঁ চাণ্টা ফে আৰ্ট প্ৰতিষ্ঠানৰ সমন্যায় আৱাসিক ফেল'শ্বিপ লাভ লাভ কৰে। মায়ৰি ব্লেক লান্স টেবুলৰ ৱিকি প্ৰকল্প পৰিচালক।

### শিক্ষা
মাইৰিয়ে স্কুল অফ আৰ্ট ইনষ্টিটিউট অফ চিকাগো আৰু উইলিয়ামছ্ মহাবিদ্যালয়ৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰিছে।

### নিৰ্বাচিত প্ৰদৰ্শনীসমূহ
* সমকালীন ডেভিডচন,নিউয়ৰ্ক(২০১০)
* হেড পাৰ্ক আৰ্টচ চেণ্টাৰ, চিকাগো (২০১০)
* নিউ মিউজিয়াম অফ কনটেম্পোৰাৰি আৰ্ট, নিউয়ৰ্ক (২০১১)
* মিউজিয়াম অফ কনটেম্পোৰাৰি আৰ্ট চিকাগো, চিকাগো (২০১২)
* মূল আৰু সংস্কৃতি, চিকাগো (২০১৪)।
* ছেন কেম্পবেল, চিকাগো (২০১৬)
* ভক্স প'পুলি, ফিলাডেলফিয়া (২০১৬)

## বঁটা আৰু সন্মান
* লেৰয় নেইমেন আৰু জেনেট বাইৰ্নি নেইমেন আৰ্টাডিয়া বঁটা, চিকাগো, ২০২০

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়াৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি
মাইৱা ৱিনষ্টক

**মাইয়া ৱিনষ্টক** () এগৰাকী আমেৰিকান বিজ্ঞান লেখিকা আৰু লেগ' উৎসাহী। তেওঁ কেমব্ৰিজৰ মেছাচুছেটছত বাস কৰে। ১৯৯৯ চনত তেওঁ ব্ৰাউন বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰিছিল। তেওঁ বৰ্তমান এম আই টি নিউজৰ উপসম্পাদক।

## জীৱনী
এম.আই.টি.-ত কাম কৰাৰ আগতে তেওঁ ব্ৰেইন প'পত কাম কৰিছিল আৰু স্পেছ.কম আৰু অন্যান্য বিজ্ঞান প্ৰকাশনসমূহৰ সম্পাদক আছিল।

২০১৪ চনত নিউয়ৰ্ক সময়ৰ জেডিথ নিউমানে তেওঁক "ৱিকিপিডিয়াত লিঙ্গ ভাৰসাম্যহীনতাৰ বিষয়ে সজাগতা বৃদ্ধিত অৰিহনা আগবঢ়োৱা ৱিকিপিডিয়ান" হিচাপে উল্লেখ কৰিছিল। ৱিকিপিডিয়া অনলাইন এনচাইক্লোপিদিয়া; ৱিকিপিডিয়াত কেনেদৰে নথকাটো নিৰ্ধাৰণ কৰা হয় সেই বিষয়ে তেওঁৰ অনুচ্ছেদে লগে লগে অন্যান্য ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদকসকলক নতুনৰ বিষয়ে এটা পৃষ্ঠা সৃষ্টি কৰিবলৈ উত্তেজিত কৰিছিল।

তেওঁ সম্পাদনাৰ কামৰ উপৰিও ৱিনষ্টক বহু বছৰ ধৰি ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদক হৈ আছে আৰু ৱিকিপিডিয়াত লিঙ্গৰ ব্যৱধান সম্পাদকসকলৰ মাজত লিঙ্গৰ ব্যৱধান আৰু ছাইটত হোৱা নিবন্ধসমূহ হ্ৰাস কৰাৰ প্ৰচেষ্টাত জড়িত হৈ আছে। এই কামৰ ভিতৰত সম্পাদনা-এ-থনত আডা লাভলেচ দিনত কাম কৰা, লগতে।

লেগ মিনি ফিগাৰৰ এজন প্ৰথম অনুৰাগী তেওঁ জীৱিত বিজ্ঞানীসকলৰ বাবে তেওঁলোকক নিৰ্মাণ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে আৰু প্ৰথমে তেওঁৰ বন্ধু কেৰোলিন পোৰকোক নিৰ্মাণ কৰিছিল। শেষত, ইয়াত "লিগ জাষ্ট লীগ" নামৰ লেগ' আইডিয়াছ প্ৰতিযোগিতাৰ এক দাখিল অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছিল, যাক লেগো ইটাৰ পৰা নিৰ্মিত এক কৰ্টমাৰ্টৰ দৰে দেখাৰ বাবে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল আৰু ছেণ্ডেৰা ডে অ'কমনৰ, ৰুথ বাডাৰ লিছবাৰ্গ, ছোনিয়া মোটোমায়েৰ,আৰু এলিনা কাগানৰ ক্ষুদ্ৰ সংস্কৰণ আছিল। লেগ'ৱে এই দাখিলটো অতি ৰাজনৈতিক বুলি অস্বীকাৰ কৰিছিল, যাৰ ফলত প্ৰকল্পটোৰ বাবে প্ৰচাৰ বৃদ্ধি হৈছিল, আৰু শেষত জেনেৰিক ন্যায়ৰ সৈতে এক দাখিল কৰা হৈছিল। এ বষ্টন লেবৰ সাংবাদিকে ৱেইনষ্টকৰ এপাৰ্টমেণ্টক "মুৰ আৰু কেশ, টৰ্চ আৰু ভৰি আৰু বাহুৰ টাক, সামান্য প্লাষ্টিকৰ পাত্ৰত সংৰক্ষিত এটা পিণ্ট আকাৰৰ ফ্ৰেংকেনষ্টাইনৰ কৰ্মশালা" বুলি বৰ্ণনা কৰিছিল। ২০১৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত ৱিনষ্টকে জমা দিয়া আৰ্হিৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি নাছাৰ মহিলাসমূহৰ সংহতি এটা প্ৰস্তুত কৰিম বুলি ঘোষণা কৰে।

## তথ্য উৎস

শ্ৰেণী:আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়াৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি
লেৰী ছেংগাৰ

**লৰেঞ্চ মাৰ্ক ছেংগাৰ** (, ; জন্ম ১৬ জুলাই ১৯৬৮) এজন আমেৰিকান ইণ্টাৰনেট প্ৰকল্প ডেভলপাৰ তথা ইণ্টাৰনেট বিশ্বকোষ ৱিকিপিডিয়াৰৰ সহ-প্ৰতিষ্ঠাপক। তেৱেঁ ৱিকিপিডিয়াৰ নামকৰণ কৰিছিল আৰু ইয়াৰ পৰিচালনা কৰা নীতিসমূহ লিখি উলিয়াইছিল। ছেংগাৰে অন্য শিক্ষামূলক ৱেবচাইট, যেনে -নুপিডিয়া, চিটিজেনডিয়াম, এভ্ৰিপিডিয়া আদিতো অৱদান আগবঢ়াইছে।

কলেজত পঢ়ি থকা অৱস্থাতে ছেংগাৰৰ শৈক্ষিক ক্ষেত্ৰত ইণ্টাৰনেটৰ ব্যৱহাৰ সম্পৰ্কে আগ্ৰহ বাঢ়িছিল আৰু ২০০০ চনত নুপিডিয়াৰ মুখ্য সম্পাদকৰ দায়িত্ব লৈছিল। নুপিডিয়াৰ মন্থৰ বিকাশত হতাশ হৈ তেওঁ এখন ৱিকিৰ বাস্তৱায়নৰ আৰু নুকিপিডিয়াৰ ‘পীয়েৰ-ৰিভিউ’ পদ্ধতিৰে প্ৰবন্ধ গ্ৰহণৰ প্ৰস্তাৱ দিছিল। এই প্ৰস্তাৱৰ গইনা লৈ ২০০১ চনত ৱিকিপিডিয়াৰ জন্ম হৈছিল। ছেংগাৰে আৰম্ভণিৰ সময়চোৱাত ৱিকিপিডিয়াৰ কমিউনিটি লীডাৰ হিচাপে সেৱা আগবঢ়াইছিল, কিন্তু এই প্ৰকল্পটোৰ প্ৰতি জন্মা বৰ্দ্ধিত হতাশাই ২০০২ চনত তেওঁক ৱিকিপিডিয়া এৰিবলৈ বাধ্য কৰিছিল।

ৱিকিপিডিয়াৰ পৰা আঁতৰি যোৱাৰ পিছত, ২০০৭ চনত “মেৰামতি কৰিব নোৱাৰাকৈ ভাঙি পৰা” বুলি প্ৰকল্পটোৰ প্ৰতি সমালোচনামুখৰ হৈ পৰিছিল। তেওঁ যুক্তি দিছিল যে যোগ্যতা থকা সত্ত্বেও দক্ষতা আৰু কৰ্তৃত্বৰ প্ৰতি শ্ৰদ্ধা নথকা বাবে ৱিকিপিডিয়াৰ বিশ্বাসযোগ্যতা নাই। ৱিকিপিডিয়াৰ সৈতে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰিবলৈ ২০০৬ চনত তেওঁ চিনিজেনডিয়াম প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।

ইণ্টাৰনেটৰ বাদেও ছেংগাৰ অন্যতম আগ্ৰহ দৰ্শনশাস্ত্ৰ, বিশেষকৈ Epistemology, প্ৰাক-আধুনিক দৰ্শনশাস্ত্ৰ আৰু নীতিশাস্ত্ৰ। তেওঁ নিজে শিক্ষাগ্ৰহণ কৰা অ’হিও ৰাজ্যিক বিশ্ববিদ্যালয়ত দৰ্শনশাস্ত্ৰ শিকাইছিল।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু শিক্ষা
ছেংগাৰৰ জন্ম ১৯৬৮ৰ ১৬ জুলাইত ৱাশ্বিংটনৰ বেলভিউ, ৱাশ্বিংটনত হৈছিল। তেওঁৰ দেউতাক গেৰী এজন জীৱবিজ্ঞানী আৰু মাকে ল’ৰা-ছোৱালীহঁতক প্ৰতিপালন কৰিছিল। তেওঁৰ সাতবছৰ বয়সতে পৰিয়ালটো আলাস্কাৰ এংকোৰেজলৈ উঠি গৈছিল আৰু তাতেই তেওঁ ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল। কম বয়সৰে পৰা তেওঁৰ দৰ্শনশাস্ত্ৰ সম্বন্ধীয় বিষয়ত আগ্ৰহ জন্মিছিল।

১৯৮৬ চনত তেওঁ হাইস্কুলৰ পৰা গ্ৰেজুৱেচন সমাপ্ত কৰি ৰীড কলেজত দৰ্শনশাস্ত্ৰ প্ৰধান বিষয় হিচাপে অধ্যয়ন কৰিছিল। কলেজত থাকোঁতেই তেওঁৰ প্ৰকাশৰ মাধ্যম হিচাপে ইণ্টাৰনেট আৰু ইয়াৰ সম্ভাৱনীয়তা সম্বন্ধে আগ্ৰহী হৈ উঠিছিল। বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰচলিত শিক্ষণ পদ্ধতিৰ বিপৰীতে ইণ্টাৰনেটৰ যোগে ছাত্ৰ আৰু শিক্ষকৰ মাজত শিক্ষা আৰু শিক্ষণসামগ্ৰীৰ আলোচনা কৰা স্বেচ্ছাসেৱী, মুক্ত নেটৱৰ্কৰ এটা ফোৰাম হিচাপে কাৰ্য কৰিবলৈ তেওঁ এটা লিষ্টএভাৰ (বা Electronic Mailing List) গঠন কৰিছিল।

১৯৯৪ চনত তেওঁ আলোচনা চক্ৰৰ এখন ঘোষণাপত্ৰ লিখি উলিয়াইছিল।

ছেংগাৰে ১৯৯১ চনত ৰীডৰ পৰা দৰ্শনশাস্ত্ৰত স্নাতক ডিগ্ৰী, ১৯৯৫ চনত অ’হিও ৰাজ্যিক বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা দৰ্শনশাস্ত্ৰত স্নাতকোত্তৰ আৰু সেই একেখন বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা ২০০০ চনত পি.এইচ.ডি. উপাধি লয়। ১৯৯৮ৰ আৰম্ভণিতে তেওঁ আৰু এজন বন্ধুৰে মিলি Y2K সমস্যাৰ সৈতে জড়িত কম্পিউটাৰ প্ৰবন্ধকসকলৰ সহায়ক হোৱাকৈ "Sanger and Shannon's Review of Y2K News Reports" নামেৰে এটা ৱেবচাইট খোলে।

## তথ্য উৎস

## বাহ্যিক সংযোগ

* Larry Sanger&nbsp;– Sanger's personal website.
* Encyclosphere
* 

শ্ৰেণী:আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ব্যৱসায়ী
শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়াৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি
ৱিকিপিডিয়াত বিজ্ঞানৰ তথ্য

**ৱিকিপিডিয়াত বিজ্ঞানৰ তথ্য** () বুলিলে সাধাৰণতে ৱিকিপিডিয়াই বিজ্ঞান সমন্ধীয় যিসমূহ তথ্যৰ যোগান ধৰে সেইসমূহকে বুজোৱা হয়। এই তথ্যবোৰৰ প্ৰভাৱ আৰু গুণগতমান সম্পৰ্কে প্ৰায়ে আলোচনা হোৱা দেখা যায়।

## প্ৰভাৱ
২০১৬ চনৰ এক সমীক্ষামতে ৱিকিপিডিয়াই *অপেন এক্সেস ছায়েন্স পাব্লিকেশ্যন*ৰ বিতৰণ আৰু প্ৰভাৱ বৃদ্ধি কৰে।২০১৭ চনৰ এক অধ্যয়নমতে তথ্যৰ উৎস হিচাপে ৱিকিপিডিয়াৰ জনপ্ৰিয়তাই জনসাধাৰণৰ বিজ্ঞানৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা বা লেখা-মেলাটো প্ৰভাৱ পেলাইছে।। ইউনেস্কোৰ ২০১৭ চনৰ এক তথ্যমতে তথ্যৰ উৎসৰূপে ৱিকিপিডিয়াৰ এই জনপ্ৰিয়তাৰ মূল কাৰণ হৈছে ছাৰ্চ ইঞ্জিনসমূহত ৱিকিপিডিয়াৰ শীৰ্ষ ৰেংকিং। ২০১৮ চনৰ এক গৱেষণাই ৱিকিপিডিয়াই কেনেকৈ নতুন বৈজ্ঞানিক তথ্যৰ একত্ৰীকৰণ কৰে তাৰ পৰীক্ষা কৰে।

২০১৬ চনত ৱিকি এডুকেশ্যন ফাউণ্ডেশ্যন আৰু ছাইমন্স ফাউণ্ডেশ্যনে **বিজ্ঞানৰ বৰ্ষ** নামৰ এক কাৰ্যসূচীৰ আয়োজন কৰে। এই কাৰ্যসূচীত ৱিকিপিডিয়াৰ এডুকেটৰ্‌চসকলে বিদ্যায়তনিক আলোচনাচক্ৰ কিছুমান অনুষ্ঠিত কৰে আৰু বিভিন্ন ক্ষেত্ৰৰ বিজ্ঞানীসকলক আমন্ত্ৰিত কৰি ৱিকিপিডিয়াত অৱদান আগবঢ়াবলৈ অনুৰোধ কৰে। বিভিন্ন বিশ্ববিদ্যালয়ে তেওঁলোকৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক শিক্ষণ-প্ৰশিক্ষণৰ অংশৰূপে ৱিকিপিডিয়াত সম্পাদনা কৰিবলৈ কাৰ্যসূচী অনুষ্ঠিত কৰে।

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া
ৱিকি এডুকেশ্যন ফাউণ্ডেশ্যন

**ৱিকি এডুকেশ্যন ফাউণ্ডেশ্যন** (); কেতিয়াবা চমুকৈ কোৱা হয় ****) হৈছে চান ফ্ৰান্সিস্ক, কেলেফোৰ্নিয়াত অৱস্থিত এক অনালাভকাৰী প্ৰতিষ্ঠান। ই ৱিকিপিডিয়া শিক্ষা কাৰ্যসূচী চলায়, যাক কানাডা আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ শিক্ষাবিদসকলে পাঠ্যক্ৰমৰ কামত ৱিকিপিডিয়াত একত্ৰীকৰণৰ পৃষ্ঠপোষকতা কৰে।

## ইতিহাস
ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেশ্যন ২০১০ চনত ৱিকিমিডিয়া এডুকেশ্যন ফাউণ্ডেশ্যন কাৰ্যসূচী আৰম্ভ কৰিছিল। ২০১৩ চনত অন্তৰ্ভুক্ত ৱিকি এডুকেশ্যন ফাউণ্ডেশ্যন, শিক্ষা কাৰ্যসূচী "অধিক মনোনিবেশ আৰু বিশেষ সমৰ্থন" প্ৰদান কৰিবলৈ আৰু "ৱিকিমিডিয়াৰ সৈতে সম্পৰ্কিত শৈক্ষিক গৱেষণা আৰু শিক্ষাদানৰ উদগনি ৰখাৰ বাবে অতিৰিক্ত কাৰ্যসূচী বিকশিত কৰাৰ বাবে ২০১২ চনত ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেশ্যন আৰম্ভ কৰা এক প্ৰক্ৰিয়া। ইয়াক 501(c)(3) চেৰিটি স্থিতি প্ৰদান কৰা হৈছে।

২০১৪ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত, ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেশ্যন (WMF) আৰু ৱিকি এডুকেশ্যন ফাউণ্ডেশ্যনে ফ্ৰেংক চুলেনবাৰ্গক (Frank Schulenburg) নিয়ন্ত্ৰণ কৰাৰ কথা ঘোষণা কৰে, যিয়ে পূৰ্বতে WMF-ত কাৰ্যসূচীৰ জ্যেষ্ঠ পৰিচালক তথা সংগঠনটোৰ প্ৰথম কাৰ্যবাহী পৰিচালক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। ২০১৪ চনৰ এপ্ৰিলত, চুলেনবাৰ্গে অক্সফোৰ্ডৰ বিশ্ব সাক্ষৰতা সামিটত ৱিকি ইডক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল। সন্মিলনৰ লক্ষ্য হৈছে সাক্ষৰতাৰ বাবে বিশ্বব্যাপী উন্নয়ন কৰা।

## নেতৃত্ব
চুলেনবাৰ্গে ২০১৪ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ পৰা কাৰ্যবাহী পৰিচালক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আছে। ডিয়েনা ষ্ট্ৰাচমেন ইয়াৰ পৰিচালক ব'ৰ্ডৰ প্ৰধান।

## তথ্য সংগ্ৰহ

## বাহ্যিক সংযোগ

* 
* Wiki Education Foundation at Meta-Wiki
* Wikipedia Education Program, Diversifying Economic Quality: A Wiki for Instructors and Departments
* Experiences and Perspectives of Wikipedia Use in Higher Education  (PDF), Universitat Oberta de Catalunya (UOC)
*"Editing Wikipedia Entries Is Becoming A Class Assignment In Colleges Across The U.S." 
*"Wikis and Wikipedia as a teaching tool: Five years later" , by Piotr Konieczny, (), *[[First Monday (journal)|First Monday]]*, September 3, 2012 (a detailed article about the project)

শ্ৰেণী:অব্যৱসায়িক সংস্থা
শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া
ইণ্ডিয়ান ইনষ্টিটিউট অফ প্লেনিং এণ্ড মেনেজমেণ্ট

**ইণ্ডিয়ান ইনষ্টিটিউট অফ প্লেনিং এণ্ড মেনেজমেণ্ট** () ভাৰতৰ ৰাজধানী নতুন দিল্লীত মুখ্য কাৰ্যালয় থকা এখন মান্যতাবিহীন প্ৰতিষ্ঠান, সমগ্ৰ দেশ জুৰি ১৮টা শাখা আছিল। প্ৰতিষ্ঠানখন মিছা বিজ্ঞাপন আৰু প্ৰৱঞ্চনামূলক কাৰ্যকলাপৰ বাবে বহুলভাবে সমালোচিত হৈছে। বিভিন্ন বিবাদৰ পিছত প্ৰতিষ্ঠানখনৰ অনাৰেৰী ডীন অৰিন্দম চৌধুৰীয়ে দিল্লীৰ বাবে আন সকলো কেম্পাচ বন্ধ কৰি দিয়াৰ সিদ্ধান্ত লয়। ১৯৭৩ চনত স্থাপন হোৱা প্ৰতিষ্ঠানখনে ৰাষ্ট্ৰীয় অৰ্থনীতি, পৰিকল্পনা আৰু উদ্যমিতা বিষয়ত স্নাতক, স্নাতকোত্তৰ আৰু ডক্টৰেট পাঠ্যক্ৰম তথা আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় আৰু ফেলোশ্বিপ কাৰ্যক্ৰম আগবঢ়াই আহিছে। ইয়াৰ কাৰ্যকৰী শিক্ষা কৰ্মসূচীৰ ভিতৰত আছে বিভিন্ন ক্ৰেডিটবিহীন পাঠ্যক্ৰম আৰু বিদেশৰ বাণিজ্য স্কুলবোৰৰ পৰিদৰ্শন। IMPS বিশ্ববিদ্যালয় অনুদান আয়োগ বা অল ইণ্ডিয়া কাউঞ্চিল ফৰ টেকনিকেল এডুকেচনৰ (AICTE) দ্বাৰা মান্যতাপ্ৰাপ্ত অথবা ইণ্ডিয়ান ইনষ্টিটিউট অফ মেনেজমেণ্টৰ দ্বাৰা স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত নহয়।

IIMP বিজ্ঞাপন বিতৰ্কত জড়িত হৈ পৰিছিল। বিশ্ববিদ্যালয় অনুদান আয়োগ আৰু অল ইণ্ডিয়া কাউঞ্চিল ফৰ টেকনিকেল এডুকেচন (AICTE) বাৰেবাৰে ৰাজহুৱা জাননী জাৰি কৰি জনাইছিল যে এই প্ৰতিষ্ঠানখনক তেওঁলোকে কোনো মান্যতা প্ৰদান কৰা নাই আৰু সেয়েহে প্ৰতিষ্ঠানখনে আগবঢ়োৱা কাৰিকৰী কাৰ্যক্ৰম তেওঁলোকে অবৈধ বুলি বিবেচনা কৰে। ইয়াৰ প্ৰত্যুত্তৰত জনায় যে প্ৰতিষ্ঠানখনে IIPM-এ কোনো ধৰণৰ ডিগ্ৰী প্ৰদান নকৰে। এতেকে ই কোনো বিশ্ববিদ্যালয় নহয়। ১৯১৪ চনত দিল্লী উচ্চ ন্যায়ালয়ে ছাত্ৰসকলক বিভ্ৰান্ত কৰাৰ বাবে IIPMক ভৰ্ৎসনা কৰে আৰু প্ৰতিষ্ঠানখন আগবঢ়োৱা কাৰ্যক্ৰমৰ বিৱৰণীত এম.বি.এ, বি.বি.এ, মেনেজমেণ্ট কোৰ্চ, বি-স্কুল আদি শব্দগুচ্ছ প্ৰয়োগ কৰাত সংযত হ’বলৈ আদেশ দিয়ে।

২০১৫ৰ জুলাইত IIPM-এ ঘোষণা কৰে যে তেওঁলোকে পোনপতীয়াকৈ আগবঢ়োৱা সকলো শৈক্ষিক কৰ্মসূচী তথা দিল্লীৰ বাহিৰৰ সকলো কেম্পাচ বন্ধ কৰি দিব আৰু কেবল দিল্লীতহে গৱেষণা আৰু প্ৰশিক্ষণ প্ৰতিষ্ঠান চলাই ৰাখিব।
## বিবাদ
### ৱিকিপিডিয়াৰ সৈতে সংঘাত
IIPM –এ প্ৰচাৰমূলক উদ্দেশ্যত প্ৰতিষ্ঠানটোৰ সম্বন্ধে ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াত থকা সমালোচনামূলক তথ্য আৰু প্ৰবন্ধৰ বিস্তৰ সাল-সলনি কৰিবলৈ পেইড সম্পাদকৰ নিযুক্তি দিয়াৰ অভিযোগ আছে। এই সংক্ৰান্তত WIfione নামেৰে এজন সদস্যক এনে কাৰ্যকলাপত লিপ্ত থকা বুলি চিনাক্ত কৰা হৈছিল, যিয়ে IIMP বিষয়ক প্ৰবন্ধটো নিৰিক্ষণ কৰি থাকিছিল আৰু প্ৰতিষ্ঠানখন সম্বন্ধে ইয়াত থকা সমালোচনামূলক তথ্যসমূহ আঁতৰাই দিছিল। Wifione-এ প্ৰথমে অন্যান্য সদস্যসকলৰ বিশ্বাস অৰ্জন কৰি ইংৰাজী ৱিকিৰ প্ৰশাসকলৈ উন্নিত হৈছিল আৰু ইয়াৰ সুবিধা লৈ তেনেকুৱা কাৰ্যকলাপ পূৰ্ণোদ্যমে চলাই গৈছিল। IIMP বিষয়ক প্ৰবন্ধত বিস্তৰ সাল-সলনি ঘটোৱা সম্পৰ্কীয় আলোচনাত নিজৰ সপক্ষে যুক্তি ঠিয় কৰাবলৈ Wifione-এ কমপক্ষেও ৬০টা চকপাপেট একাউণ্ট খুলি লৈছিল। IIPM-ৰ এই কৌশলৰ প্ৰভাৱ ৱিকিপিডিয়া জিৰ’ কাৰ্যক্ৰম আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত আৰু বিস্তৃত হৈছিল। ৱিকিপিডিয়া জিৰ’ কাৰ্যক্ৰমে ভাৰতকে ধৰি উন্নয়নশীল দেশবোৰত মোবাইল ফোনত ৱিকিপিডিয়া চাইট নিঃশুল্কভাবে একচেচ্ কৰাৰ সুবিধা দিছিল আৰু যাৰবাবে বহুসংখ্যক পঢ়ুৱৈয়ে ৱিকিত IIMP-ৰ পক্ষপাতদুষ্ট প্ৰবন্ধটো পঢ়িব পাইছিল। ২০১৫ত ৱিকিপিডিয়াৰ আৰ্বিট্ৰেচন কমিটিয়ে Wifioneক নিষিদ্ধ কৰে।

## তথ্য উৎস

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান
জাষ্টিন নেপ

**জাষ্টিন এন্থনি নেপ** (, জন্ম ১৮ নবেম্বৰ ১৯৮২) এগৰাকী ৱিকিপিডিয়া ব্যৱহাৰকাৰী। ৱিকিপিডিয়াত ১০ লাখতকৈও অধিক সম্পাদনা কৰা তেওঁ হৈছে প্ৰথমগৰাকী ব্যক্তি। ২০২০ ৰ মাৰ্চলৈকে নেপে ২০ লাখতকৈও অধিক ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াত সম্পাদনা কৰিছে।

## শিক্ষা
জাষ্টিন নেপে Covenant Christian High School ত পঢ়িছিল। Indiana University – Purdue University Indianapolis ৰ পৰা তেখেতে দৰ্শন আৰু ৰাজনীতি বিজ্ঞানৰ ডিগ্ৰী গ্ৰহণ কৰে।

## কেৰিয়াৰ
right|thumb|২০১১ চনৰ ৱিকিপিডিয়া ট্ৰেইনিংত নেপ (বাওঁ‌ফালৰ পৰা তৃতীয়জন)
নেপে ২০১২ চনৰ ১৯ এপ্ৰিলত ১০ লাখ সম্পাদনা কৰে বুলি ঘোষণা কৰে। ২০০৫ চনত চাইন আপ কৰাৰ পৰা নেপে দৈনিক গঢ়ে ৩৮৫ কৈ সম্পাদনা কৰি আহিছে। নেপে এই বিষয়ে কয়যে হঠাৎ আৰু স্বেচ্ছাই বেৰোজগাৰ হ'লে এইখিনি সম্ভৱ। ২০১২ চনত ৱিকিপিডিয়াৰ সহপ্ৰতিষ্ঠাপক জিমি ৱেলছে নেপক তেওঁৰ অৱদানৰ বাবে সম্বৰ্ধনা জনায় আৰু ছাইটৰ শীৰ্ষ পুৰস্কাৰেৰে সন্মানিত কৰি কয়যে এপ্ৰিলৰ ১০ তাৰিখটো জাষ্টিন নেপৰ দিন হ'ব।

## তথ্যসূত্ৰ

## বাহ্যিক সংযোগ
* জাষ্টিন নেপৰ ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য পৃষ্ঠা
* গুগল স্কলাৰত জাষ্টিন নেপ
* "Seven Years, One Million Edits, Zero Dollars: Wikipedia's Flat Broke Superstar" 
* "Justin Knapp Becomes Wikipedia Legend With One Million Edits" 
* "Justin Knapp: One man, one million Wikipedia edits" 
* "Week in Wiki out: Hoosier is top contributor to online encyclopedia"
* Meet The Guy Who's Made 1.4 Million Wikipedia Edits And Counting

শ্ৰেণী:আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়াৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি
তথ্যপেৰা

**তথ্যপেৰা** ()
হৈছে ৱিকিত কোনো বিষয়ৰ বিষয়ে তথ্যৰ এটা উপসংহতি সংগ্ৰহ আৰু উপস্থাপন কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা এখন তালিকা বা দস্তাবেজ। ই সুসংগত দস্তাবেজ তথ্যৰ একে বৈশিষ্ট্য মান যোৰসমূহৰ এটা সংহতি। ৱিকিপিডিয়াত তথ্যপেৰায়ে প্ৰবন্ধ এটাৰ বিষয়ে তথ্যৰ সাৰাংশক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। কিছুমান দিশত ইয়াক তথ্যৰ তালিকাৰ সৈতে তুলনা কৰা হয়। ডাঙৰ প্ৰবন্ধৰ ভিতৰত উপস্থাপন তথ্যপেৰায়ে ছাইডবাৰ বিন্যাসত এটা তথ্যপেৰা উপস্থাপন কৰা হয়।

এটা তথ্যপেৰা আন এটা দস্তাবেজত প্ৰতিলিপি অন্তৰ্ভুক্তৰ দ্বাৰা সেই দস্তাবেজত ৰূপায়ণ কৰিব পাৰি আৰু মানসমূহৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কিছুমান বা সকলো একে বৈশিষ্ট্য-মান যোৰ নিৰ্ধাৰণ কৰিব পাৰি।

## ৱিকিপিডিয়া
ৱিকিপিডিয়াৰ এটা প্ৰবন্ধৰ তথ্যৰ সাৰাংশ দেখুৱাবলৈ তথ্যপেৰা ব্যৱহাৰ কৰা হয়। একে ধৰণৰ প্ৰবন্ধত একে প্ৰকাৰৰ তথ্যপেৰা ব্যৱহাৰ কৰা হয় যাতে একেই সজ্জা ব্যৱহাৰ কৰি উপস্থাপনত সুসংগতি নিশ্চিত কৰা হয়। মূলতে পৃষ্ঠাসজ্জা উদ্দেশ্যৰ বাবে তথ্যপেৰা ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। তথ্যপেৰা এটাত থকা মানসমূহ কিছুমান বিশেষ শ্ৰেণীত উল্লেখ কৰি সুবিধা অনুযায়ী ইয়াক সাজিব পাৰি। ব্যৱহৃত ৰাশিৰ নাম তথ্যপেৰাৰ টেমপ্লেটত ধাৰ্য্য কৰা ৰাশি নাম একে হ'ব লাগিব, কিন্তু যিকোনো মান ইয়াৰ সৈতে সম্পৰ্কিত হ'ব পাৰে। ৰাশিৰ নামসমূহ সুচাবলৈ সমান চিন (=) ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ৰাশি সমূহৰ নাম প্ৰবন্ধৰ লগত জড়িত গুৰুত্বপূৰ্ণ বিষয় ধাৰ্য কৰা হয়।

## তথ্য উৎস

শ্ৰেণী:তথ্য
শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া
ৱিকিপিডিয়া বট

**ৱিকিপিডিয়া বট** () একপ্ৰকাৰৰ ইণ্টাৰনেট বট যি স্বয়ংক্ৰিয় বা অৰ্ধ-স্বয়ংক্ৰিয় ভাবে পূৰ্বনিৰ্ধাৰিত উদ্দেশ্য পুনৰাবৃত্তিমূলক সম্পাদনাসমূহ কৰে। ৱিকিপিডিয়াত মানুহৰ বাবে কৰা অত্যন্ত দুৰূহ আৰু সময় অপব্যয়ক কাৰ্য সম্পাদন কৰিবলৈ বট ব্যৱহাৰ কৰা হয়। উদাহৰণ স্বৰূপে ৱিকিপেকিপেৰাৰ বিভিন্ন ভাষা সংস্কৰণত লাখ লাখ প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা এলএছজেবট।
অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত সদস্য অন্তৰ্ভুক্তিৰ পিছত আদৰণিমূলক বাৰ্তা প্ৰেৰণ কৰিবলৈও ৱিকিতনবীৰবট ব্যৱহাৰ কৰা হয়।

## কাৰ্যকলাপসমূহ
সৰল আৰু পুনৰাবৃত্তি কৰিবলগীয়া কাম যেনে সচৰাচৰ ভুল বানান আৰু সজ্জাৰ সমস্যা সংশোধন কৰিবলৈ, বা পৰিসাংখ্যিক তথ্যৰ পৰা মানক বিন্যাসত ভূগোল প্ৰবিষ্টি আৰম্ভ কৰিবলৈ ইণ্টাৰনেট বট নামৰ কম্পিউটাৰ প্ৰ'গ্ৰামবোৰ প্ৰায়ে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ৱিকিপিডিয়া বটৰ সৈতে প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা এজন বিতৰ্কিত অৱদানকাৰীয়ে কিছু দিনত ছুইডিছ ৱিকিপিডিয়াত ১০,০০০টা লৈকে প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা বুলি জানিব পৰা গৈছে। ইয়াৰ উপৰিও সাধাৰণ সম্পাদনা ত্ৰুটি কৰিলে সম্পাদকক স্বয়ংক্ৰিয়ভাৱে অধিসূচনা দিবলৈ বট প্ৰস্তুত কৰা হৈছে (যেনে অমিল উদ্ধৃতি বা অমিল উপধায়ক)। বটসকলে নিষিদ্ধ সম্পাদকৰ কাম হিচাপে মিছাভাৱে চিনাক্ত কৰা সম্পাদনাসমূহ অন্যান্য সম্পাদকসকলে পুনৰুদ্ধাৰ কৰিব পাৰে। দ্ৰুততাৰে ধ্বংসপ্ৰৱণতা চিনাক্ত আৰু প্ৰত্যাৱৰ্তন কৰিবলৈ এটা ধ্বংসপ্ৰৱণতা-প্ৰতিৰোধী বটৰ প্ৰগ্ৰাম ব্যৱহাৰ কৰা হয়। বটসমূহে নিৰ্দিষ্ট একাউণ্ট বা আইপি ঠিকনা পৰিসৰৰ পৰা সম্পাদনা সূচিত কৰিবলৈ সক্ষম, যেনে:২০১৪ চনৰ জুলাই মাহত মালয়েছিয়া এয়াৰলাইনছ ফ্লাইট ১৭ ঘটনাত ৰুছ চৰকাৰে নিয়ন্ত্ৰণ কৰা আই পিৰ মাধ্যমেৰে সম্পাদনা কৰা হৈছিল। সক্ৰিয়কৰণৰ আগতে ৱিকিপিডিয়াত বট অনুমোদিত হ'ব লাগিব। এণ্ড্ৰিউ লিহৰ মতে, ৱিকিপিডিয়াৰ বৰ্তমান লাখ লাখ সংখ্যক প্ৰবন্ধলৈ সম্প্ৰসাৰণ এনে বটৰ ব্যৱহাৰ অবিহনে কল্পনা কৰা কঠিন হলহেঁতেন।

## বটৰ প্ৰকাৰ
বটসমূহে সম্পাদন কৰা কাৰ্যৰ ভিত্তিত ইহঁতক ভাগ কৰা হয়। উল্লেখযোগ্য বটৰ প্ৰকাৰ সমূহ হ'ল :

* সমল সৃষ্টি, যেনে প্ৰক্ৰিয়া সৃষ্টিকৰণ
* ত্ৰুটি ঠিক কৰা, যেনে কপি সম্পাদনা বা লিংক ৰটৰ উল্লেখ
* সংযোগকৰ্তা, যেনে হাইপাৰলিংকৰ সৈতে আন স্থানত সমলৰ সৈতে যোগ
* লেবেলসমূহৰ সৈতে সমল টেগ কৰা
* কেৰাণী, প্ৰতিবেদন আপডেট কৰা আৰু
* আৰ্কাইভ আলোচনা বা কাৰ্য্যসমূহ মীমাংসা কৰা
* স্পাম বা অপব্যৱহাৰৰ বিৰুদ্ধে সংযম প্ৰণালী
* ব্যৱহাৰকাৰীসকলক উদগনি দিবলৈ পৰামৰ্শকৰ্তা প্ৰণালী
* অধিসূচনাসমূহ, যেনে পুশ্ব প্ৰযুক্তি আৰু পুল প্ৰযুক্তি

## তথ্য উৎস

## সংযোগ
* 
* Wikidata item for Wikipedia:Bots, ৱিকিপিডিয়াৰ বট প্ৰকল্পৰ তালিকা

শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া
ৱিকিভাষা

**ৱিকিভাষা** () হৈছে অনলাইন বিশ্বকোষ ৱিকিপিডিয়াৰ বাবে এক বহুভাষিক সমল সৃষ্টি এপ্লিকেচন যাক কম্পিউটাৰত স্থাপন কৰিব লাগে।

## চমু ৰূপৰেখা
ৱিকিভাষাই অৱদানকাৰীসমূহক ৱিকিপিডিয়াৰ নিবন্ধৰ পৰা সমল বিচাৰিবলৈ, ইয়াক আন ভাষালৈ অনুবাদ কৰিবলৈ, আৰু তাৰ পিছত নতুন নিবন্ধ ৰচনা কৰিবলৈ বা ৱিকিপিডিয়াৰ বিভিন্ন ভাষা সংস্কৰণত মজুত থকা নিবন্ধসমূহ বৃদ্ধি কৰিবলৈ সমৰ্থবান কৰে। টুলটো এক সৰল আৰু অন্তৰ ভাগত ব্যৱহাৰকাৰীৰ আন্তঃপৃষ্ঠত লেয়াৰ হিচাপে কাম কৰে যিটো ৱিকিপিডিয়াৰ ভাষা অনুচ্ছেদত থাকে আৰু ব্যৱহাৰকাৰী-অধিবেশনৰ সময়ত সৃষ্টি বা বৰ্ধিত হয়। অধিবেশনৰ শেষত, আপডেটিং প্ৰক্ৰিয়াত ৱিকিপিডিয়াৰ লক্ষ্য ভাষালৈ সমলৰ সকলো যোগ বা পৰিৱৰ্তন দাখিল কৰা হয়।

ৱিকিভাষাই ৩০ৰো অধিক ভাষাক সমল সৃষ্টিত সমৰ্থন কৰে। ই তথ্যৰ উৎস হিচাপে ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ সমলত বৃহৎ পৰিমাণে ব্যৱহাৰ কৰা অনা-ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াসমূহ সহজ সমল সৃষ্টি কৰাত সক্ষম কৰে। আৰম্ভণিতে, ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেশ্যন আৰু মাইক্ৰছফ্ট ৰিচাৰ্ছে ৱিকিপিডিয়া ব্যৱহাৰকাৰী সম্প্ৰদায়ৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে কাম কৰি আছিল, যিবোৰে আৰু আৰবী, জাৰ্মান, হিন্দী, জাপানী, পৰ্তুগীজ আৰু স্পেনিজ ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়া ব্যৱহাৰকাৰী সম্প্ৰদায়সমূহৰ সমল সৃষ্টিৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিছিল। 'ভাষা' শব্দৰ অৰ্থ হৈছে বহুতো উত্তৰ ভাৰতীয় ভাষাত ভাষা, আৰু ই মালয়েছিয়া আৰু ইণ্ডোনেছিয়াৰ ভাষা শব্দৰ সৈতে সম্পৰ্কিত।

ছফ্টৱেৰটো গুগল ট্ৰান্সলেট টুলকিটৰ সৈতে একে আৰু ইয়াক ২০০৮ চনৰ পৰা ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহ অনুবাদ কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ই দুটাৰ মাজৰ মূল পাৰ্থক্যটো হৈছে যে, ৱিকিভাষা ৱিকিপিডিয়া ইণ্টাৰফেচৰ ভিতৰত অভাৰলে হিচাপে চলায়, আনহাতে গুগল টুলকিটে আন স্থানত চলে লগতে ইয়াত গুগল একাউণ্ট এটাৰ প্ৰয়োজন হয়।

## উপলব্ধতা
২০১০ চনত, ৱিকিভাষা (বিটা) এনেদৰে উপলব্ধ আছিল :

* , under Apache License 2.0 and partly under GPL v2,
* Installable bookmarklet (and a Greasemonkey Script for Firefox users) from the WikiBhasha  site.

## ব্যৱহাৰকাৰী নিৰ্দেশিকা
ৱিকিভাষা বিটা ব্যৱহাৰকাৰী গাইডে স্থাপন আৰু ব্যৱহাৰৰ বাবে নিৰ্দেশনা প্ৰদান কৰে।

## তথ্য সংগ্ৰহ

## লগতে পঢ়ক
* 

## বাহ্যিক সংযোগ
* Home of WikiBhasha  and 
* Home of WikiBABEL Project site 
* Microsoft Research announcement on the release of WikiBhasha
* Wikimedia Foundation announcement on WikiBhasha
* WikiBhasha: Enhancing Multilingual Content in Wikipedia - Microsoft Research

শ্ৰেণী:ছফ্টৱেৰ
শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া
চাঁওতালি ৱিকিপিডিয়া

**চাঁওতালি ৱিকিপিডিয়া** () হ'ল অনলাইন মুক্ত বিশ্বকোষ ৱিকিপিডিয়াৰ চাঁওতালি সংস্কৰণ। ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেচনৰ অন্তৰ্ভুক্ত এই প্ৰকল্পটো ২০১৮ চনৰ ২ আগষ্ট তাৰিখে ইয়াক মুকলি কৰা হৈছিল। চাঁওতালি ভাষাৰ নিজস্ব অল চিকি লিপিৰ চাঁওতালি ৱিকিপিডিয়াত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। চাঁওতালি বা সান্থালী ভাষা হ'ল অষ্ট্ৰো-এছীয় ভাষাপৰিবাৰৰ চাঁওতালি উপ-পৰিয়ালৰ এটি ভাষা। দক্ষিণ এছিয়াৰ ভাৰতৰ ঘাইকৈ ঝাড়খণ্ড, অসম, বিহাৰ, ওড়িশা, ত্ৰিপুৰা আৰু পশ্চিমবঙ্গ, বাংলাদেশ, নেপাল আৰু ভূটানৰ প্ৰায় ৭৪ লাখ মানুহে চাঁওতালি ভাষা ব্যৱহাৰ কৰে। **চাঁওতালি ৱিকিপিডিয়াত বৰ্তমান  টা প্ৰবন্ধ আছে।**

## ইতিহাস
চাঁওতালি ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়াৰ সৃষ্টিৰ প্ৰক্ৰিয়া ২০১২ চনত আৰম্ভ হৈছিল আৰু ২০১৭ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত এয়া গতি লাভ কৰে। ২০১২ চনত ৱিকিমিডিয়া বাংলাদেশে বাংলাদেশৰ দিনজপুৰ জিলাত চাঁওতালি ভাষা সম্প্ৰদায়ৰ সৈতে চাঁওতালি ৱিকিপিডিয়া আৰম্ভ কৰাৰ উদেশ্যৰে সভা আৰু কৰ্মশালাৰ আয়োজন কৰিছিল। অৱশ্যে কিছু সময়ৰ পিছত সেই প্ৰক্ৰিয়াটো লেহেমীয়া হয়।

তাৰ পিছত ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত ৱিকিমিডিয়া বাংলাদেশে ঢাকাত অনুষ্ঠিত চাঁওতালি ভাষা সম্প্ৰদায়ৰ সৈতে অন্য এক সভাৰ আয়োজন কৰে। ইয়াতেই চাঁওতালি ৱিকিপিডিয়াৰ আৰম্ভণিৰ কাম ত্বৰিত কৰাৰ সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছিল। সেই আলোচনাৰ পিছত ২০১৭ চনৰ ৩০ ডিচেম্বৰত চাঁওতালি ভাষা সম্প্ৰদায়ৰ বাবে ৱিকিমিডিয়া বাংলাদেশৰ দ্বাৰা ঢাকাত এক কৰ্মশালাৰ আয়োজন কৰা হৈছিল। ভাৰতৰ চাঁওতালি ভাষাৰ সম্প্ৰদায়েও অনলাইন আলোচনাৰ যোগেৰে সেই কাৰ্য্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। তাৰ পিছত ওড়িয়া উইকিমিডিয়া ব্যৱহাৰকাৰী গোটৰ সহযোগত ২০১৮ চনৰ ১১ মাৰ্চ তাৰিখে ভাৰতৰ ওড়িশাত চাঁওতালি ভাষাসম্প্ৰদায়ৰ বাবে অন্য এক কৰ্মশালাৰ আয়োজন কৰা হৈছিল।

কেইবামাহৰ কামৰ পিছত ৱিকিমিডিয়া ভাষা সমিতিয়ে ২০১৮ চনৰ ২৮ জুনত চাঁওতালি ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়াক অনুমোদন জনায় আৰু ২০১৮ চনৰ ২ আগষ্ট তাৰিখে ইয়াৰ আনুষ্ঠানিক ৱেবচাইট মুকলি কৰা হয়।

## ব্যৱহাৰকাৰী আৰু সম্পাদক

## চিত্ৰমালা

File:Santali Wikipedia workshop in Bangladesh 2012.jpg|বাংলাদেশৰ প্ৰথম চাঁওতালি ৱিকিপিডিয়া কৰ্মশালা, ২০১২
File:Workshop for Santali Wikipedia Community in Bangladesh, 2017 (1).jpg|বাংলাদেশৰ চাঁওতালি ৱিকিপিডিয়া কৰ্মশালা, ২০১৭
File:Group picture of Santali Wikipedia workshop on 11 March 2018.jpg|ভাৰতৰ প্ৰথম চাঁওতালি ৱিকিপিডিয়া কৰ্মশালা, ২০১৮
File:Bangladesh santali wikipedia group.jpg|বাংলাদেশৰ চাঁওতালি ৱিকিপিডিয়া কৰ্মশালা, ২০২০


## তথ্যউৎস

## বাহ্যিক সংযোগ

* চাঁওতালি ৱিকিপিডিয়া
* ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেচন

শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়াসমূহ
শ্ৰেণী:চাঁওতাল
এডিটাথন

**এডিটাথন** () বা **সম্পাদনা মেলা** হৈছে এক অনুষ্ঠান য'ত আন্তঃজাল জগতৰ কোনো বিশেষ সমূদায় যেনে ৱিকিপিডিয়া, অপেন ষ্ট্ৰীট মেপ, লোকেল ৱিকি আদিৰ সম্পাদকসকলে কোনো এক নিৰ্দিষ্ট বিষয়ৰ ওপৰত আধাৰিত বিষয়ৰ প্ৰবন্ধ লিখে, অনুবাদ কৰে বা উন্নীতকৰণ প্ৰক্ৰিয়াত অংশ লয়। এই অষ্ঠানবোৰত সাধাৰণতে নতুন সম্পাদকৰ বাবে মৌলিক সম্পাদনাৰ প্ৰশিক্ষণ অন্তৰ্ভুক্ত থাকে আৰু অধিক সাধাৰণ সামাজিক সাক্ষাৎৰ সৈতে একত্ৰিত কৰা হ'ব পাৰে। "এডিট" আৰু "মাৰাথান" শব্দৰ সংমিশ্ৰণত *এডিটাথন* শব্দটোৰ সৃষ্টি হৈছে। ই হয় "অফলাইন" বা *অনলাইন* বা দুয়োটাৰ এক মিহলি সংস্কৰণ হ'ব পাৰে। যদি ই অফলাইন নহয় তেন্তে, ইয়াক সাধাৰণতে "ভাৰ্চুৱেল এডিটাথন" বা "অনলাইন এডিটাথন" বুলি কোৱা হয়। 

## বিষয়
এই অনুষ্ঠানবোৰত সাধাৰণতে সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যৰ স্থান, যাদুঘৰ সংগ্ৰহ, মহিলাৰ ইতিহাস, কলা, উৎসৱ, নাৰীবাদ, ৱিকিপিডিয়াত লিঙ্গৰ ব্যৱধান সংকুচিত কৰা, আৰু সামাজিক ন্যায়ৰ বিষয় অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।

মহিলা, আফ্ৰিকান আমেৰিকান, আৰু এলজিবিটি সম্প্ৰদায়ৰ সদস্যসকলে ৱিকিপিডিয়াৰ যৌন আৰু বৰ্ণগত সজ্জাৰ ব্যৱধান পূৰণ কৰিবলৈআৰু আফ্ৰিকা সম্পৰ্কীয় বিষয়ৰ নিম্ন প্ৰতিনিধিত্বক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱাৰ বাবে এডিটাথন অনুষ্ঠিত কৰি আহিছে।

## চিত্ৰবিথিকা

File:Editatón 72HorasConRodin - Sábado - 35.jpg|গিনীজ ৱৰ্ল্ড ৰেকৰ্ডসৃষ্টি কৰা মেক্সিকো চহৰৰ এডিটাথন
File:Cross section of participants at the Igbo Wiktionary Edit a thon.png|২০২০ চনৰ আগষ্ট মাহৰ ইগবো ৱিকি অভিধানৰ ভাৰ্চুৱেল এডিটাথন
File:Giants in the field of Women in the Arts 2.jpg|২০১৩ চনৰ ৱাচিংটন, ডিচিৰ এখন এডিটাথনত অংশগ্ৰহণ কৰা সম্পাদক সকল
File:Editathon das minas.jpg|নাৰীবাদ, নাৰী অধিকাৰ আৰু উল্লেখনীয় মহিলা সম্পৰ্কীয় ব্ৰাজিলৰ এখন এডিটাথন
File:Edit-a-thon-may-19-20-big.jpg| প্ৰজেক্ট টাইগাৰ এডিটাথনৰ এখন বেনাৰ
File:Wiki4Climate opening session group photo.png|ৱিকি ক্লাইমেট এডিটাথনৰ শুভাৰম্ভৰ দল, নৱেম্বৰ ২০২০


## সংগঠকসমূহ
স্থান অনুসৰি বিভিন্ন ৱিকিপিডিয়া সম্প্ৰদায়ে এই এডিটাথন সমূহৰ আয়োজন কৰে। অপেনষ্ট্ৰীটমেপ সম্প্ৰদায়ৰ দ্বাৰাও বহু এডিটাথনৰ আয়োজন কৰা হয়।

## লগতে চাওক
* WikiGap Challenge on Meta-wiki - Example of high-impact virtual edit-a-thon / writing challenge in March 2020
* Meta-wiki Category:Edit-a-thons
* Meta-wiki Category:Wikimedia meetups

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া
গুগল আৰু ৱিকিপিডিয়াৰ মাজত সম্পৰ্ক

গুগল আৰু ৱিকিপিডিয়াৰ মাজৰ সম্পৰ্কটো ৱিকিপিডিয়াৰ ইতিহাসৰ আৰম্ভণিতে সহযোগমূলক আছিল, যেতিয়া গুগলে ব্যাপকভাৱে বিস্তৃত, সম্পাদনাযোগ্য নহোৱা আৰু বিজ্ঞাপনভিত্তিক ৱিকিপিডিয়া ক্লোনসমূহৰ পেইজৰেংক হ্ৰাস কৰাত সহায় কৰিছিল। ২০০৭ চনত গুগলে ক্ন'ল আৰম্ভ কৰিছিল, যি এক সম্প্ৰদায়চালিত বিশ্বকোষ প্ৰকল্প আছিল, যি ২০১২ চনত বন্ধ কৰা হয়। তাৰ পাছত গুগলে ৱিকিমিডিয়াক বহু অনুদান আগবঢ়ায় আৰু ইউটিউবত বিভ্ৰান্তিকৰ তথ্যসমূহৰ সমাধান বিচাৰিবলৈ ৱিকিপিডিয়াত নিৰ্ভৰ কৰিব ধৰিছিল। ২০২১ চনত গুগল আৰু ৱিকিমিডিয়া এণ্টাৰপ্ৰাইজ-ৰ মাজত অংশীদাৰিত্ব আৰম্ভ হয়।

## ইতিহাস
২০০৭ চনত গুগল-এ ক্ন'ল নামৰ এটি বিশ্বকোষিক প্ৰকল্প আৰম্ভ কৰে য’ত ব্যৱহাৰকাৰীৰ দ্বাৰা সৃষ্টি কৰা বিষয়বস্তু থাকে। দ্য নিউয়ৰ্ক টাইমছে সেই সময়ত ইয়াক ৱিকিপিডিয়াৰ সৈতে তুলনা কৰিছিল। ক্ন'লৰ প্ৰকল্পটো বেয়াকৈ চলি ২০১২ চনত বন্ধ হয় আৰু ডিলিট কৰা হয়।

২০০৮ চনত কেইবাটাও সংবাদ উৎসত প্ৰকাশ পোৱা অনুসৰি, উইকিপিডিয়াৰ অধিকাংশ যাতায়াত গুগল অনুসন্ধানৰ পৰা আহিছিল।

ফেব্ৰুৱাৰী ২০১০ চনত, গুগলে প্ৰথম অনুদান হিচাপে ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেশ্যনক  আগবঢ়ায়। গুগল প্ৰতিষ্ঠাপক ছাৰ্গেই ব্ৰিনে কয় যে "ৱিকিপিডিয়া ইণ্টাৰনেটৰ অন্যতম মহান বিজয়।" 

মে' ২০১২ চনত, গুগলে গুগল নলেজ গ্ৰাফ নামৰ এটি প্ৰকল্প আৰম্ভ কৰে, যিয়ে অনুসন্ধান ফলাফলৰ লগত লগত উত্তৰ পেনেল দেখুৱাবলৈ আৰম্ভ কৰে। এই ইনফ’বক্সবোৰত দেখুওৱা অধিকাংশ তথ্য উইকিপিডিয়া আৰু *চিআইএ ৱৰ্ল্ড ফেক্টবুক*ৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰা হয়।

জানুৱাৰী ২০১৯ চনত, গুগলে ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেশ্যনলৈ ৩ নিযুত ডলাৰ অনুদান আগবঢ়ায়।

জুন ২০২২ চনত, গুগল আৰু ইণ্টাৰনেট আৰ্ছিভক ৱিকিমিডিয়া এণ্টাৰপ্ৰাইজৰ প্ৰথম গ্ৰাহক হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়, যদিও কেৱল গুগলেই সেৱাটোৰ বাবে মূল্য দিব।

## ভ্ৰান্ত তথ্যৰ বিৰুদ্ধে অভিযান
মাৰ্চ ২০১৮ চনত ইউটিউবে ঘোষণা কৰে যে তেওঁলোকে বিভ্ৰান্তিকৰ তথ্যৰ সমস্যা সমাধানৰ বাবে উইকিপিডিয়াৰ তথ্য ব্যৱহাৰ কৰিব। September 11 attacks, Apollo program, ২০২০ চনৰ মাৰ্কিন যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচন, আৰু COVID-19 pandemic সম্পৰ্কীয় ভিডিঅ'সমূহৰ তলত তথ্য পেনেল সংলগ্ন কৰা হয়। এই পেনেলবোৰত তথ্য ৱিকিপিডিয়া, *এনচাইক্লেডিয়া ব্ৰিটানিকা, *দ্য ৱৰ্ল্ড ফ্যাক্টবুক'', এছ'চিয়েটেড প্ৰেছ, চেণ্টাৰছ ফৰ ডিজেজ কণ্ট্ৰ'ল এণ্ড প্ৰিভেনচনৰ পৰা সংগৃহীত।

## লিংক
*:meta:Overview of Wikimedia Foundation and Google Partnership, ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেশ্যনৰ বিবৃতি

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:গুগল
শ্ৰেণী:ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেশ্যন
শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া
শ্ৰেণী:ইণ্টাৰনেট
শ্ৰেণী:ৱেবছাইট
ৰেফাৰেঞ্চ ডট্ কম

**ৰেফাৰেঞ্চ ডট্ কম** () হৈছে এক মুক্ত বিশ্বকোষ, যিয়ে প্ৰশ্ন-উত্তৰ পদ্ধতিৰ সূচিৰ সেৱা আগবঢ়ায়। ইয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহ পৌৰোহিত্য সংক্ৰান্ত পদ্ধতিৰে সজোৱা থাকে। ২০০৮ চনত এক অধিগ্ৰহণৰ সময়ত আইএচিয়ে ছাইটটোৰ পুনৰনিৰ্মাণ কৰাৰ আগেয়ে ৰেফাৰেঞ্চ ডট্ কমে একাধিক তথ্যসূত্ৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰে আৰু ইয়াৰ উৎসসমূহ প্ৰকাশ কৰে।

শ্ৰেণী:ৱেবছাইট
ৱিকিপিডিয়াৰ চেন্সৰ

মুক্ত অনলাইন বিশ্বকোষ ৱিকিপিডিয়াক বিশ্বৰ বহুতো দেশত চেন্সৰ বা অৱৰোধ কৰা হৈছে, যাৰ ভিতৰত চীন, ফ্ৰান্স, জাৰ্মানী, ইৰান, পাকিস্তান, ৰাছিয়া, চৌদি আৰৱ, ছিৰিয়া, থাইলেণ্ড, তুনিছিয়া, তুৰস্ক, যুক্তৰাজ্য, উজিবেকিস্তান আৰু ভেনিজুৱেলা উল্লেখযোগ্য। ইয়াৰে কিছুমান উদাহৰণ হৈছে বিস্তৃত ইণ্টাৰনেট চেন্সৰশ্বিপৰ উদাহৰণ য'ত ৱিকিপিডিয়াৰ সমল অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। আনবোৰ হৈছে অগ্ৰহণযোগ্য বুলি বিবেচনা কৰা ৱিকিপিডিয়া নিৰ্দিষ্ট সমলসমূহ চোৱা প্ৰতিৰোধ কৰা। এই অৱৰোধবোৰৰ দৈৰ্ঘ্য ভিন্ন, যি কিছুদিন বা কেইবাবছৰো হ'ব পাৰে। যেতিয়া ৱিকিপিডিয়া এইচটিটিপি প্ৰটোকলত চলিছিল, তেতিয়া দেশৰ চৰকাৰবোৰে কোনো নিৰ্দিষ্ট প্ৰবন্ধ অৱৰোধ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। অৱশ্যে, ২০১১ চনত ৱিকিপিডিয়া এইচটিটিপিএছ প্ৰটোকলত চলিবলৈ আৰম্ভ কৰে আৰু ২০১৫ চনত সম্পূৰ্ণৰূপে এইচটিটিপিএছলৈ সলনি হয়। তেতিয়াৰ পৰা, চেন্সৰকৰণৰ একমাত্ৰ বিকল্প হৈছে এক নিৰ্দিষ্ট ভাষাৰ বাবে সমগ্ৰ ৱেবছাইটো অৱৰুদ্ধ কৰা, যাৰ ফলত কিছুমান দেশে তেওঁলোকৰ অৱৰোধ উঠাই লৈছিল আৰু আন কিছুমানে তেওঁলোকৰ অৱৰোধ সমগ্ৰ ৱেবছাইলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।

২৩ এপ্ৰিল ২০১৯ৰ পৰা বৰ্তমানলৈ চীনত ৱিকিপিডিয়া অৱৰুদ্ধ হৈ আছে। চীনত ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবেশাধিকাৰ সময়ৰ লগত সলনি হৈ আছে আৰু অন্যান্য ভাষা সংস্কৰণতকৈ মাণ্ডাৰিন চীনা ভাষাৰ সংস্কৰণ অধিক টানকৈ নিয়ন্ত্ৰণ কৰা হৈছে। এপ্ৰিল ২০১৯ৰ অনুসৰি, ৱিকিপিডিয়াৰ সকলো ভাষাৰ সংস্কৰণে চীনত অৱৰুদ্ধ কৰা হৈছে।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া
দ্য ট্ৰুথ একৰ্ডিং টু ৱিকিপিডিয়া

**দ্য ট্ৰুথ একৰ্ডিং টু ৱিকিপিডিয়া** (, ) এখন ৱিকিপিডিয়া বিষযক, ইজব্ৰেণ্ড ভেন ভীলেন পৰিচালিত ওলণ্ডাজ তথ্যচিত্ৰ। এইখন ৪ এপ্ৰিল ২০০৮ত আমষ্টাৰডামত অনুষ্ঠিত পৰৱৰ্তী ৱেব সন্মিলনত প্ৰদৰ্শিত তথা নেডাৰলেণ্ড-২ চেনেলত ৭ এপ্ৰিল ২০০৮ত টেলিভিচন তথ্যচিত্ৰ কাৰ্যসূচী- বেকলাইটৰ দ্বাৰা সম্প্ৰচাৰিত হৈছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত ই আমেৰিকান পাব্লিক টেলিভিচনতো উপলব্ধ হৈছিল।

তথ্যচিত্ৰখনে ৱিকিপিডিয়াৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতা আৰু বিশেষজ্ঞ আৰু অপেচাদাৰী সম্পাদকৰ অৱদানৰ বৈপৰীত্য সম্পৰ্কে পৰ্যালোচনা কৰিছে। তথ্যচিত্ৰখনে ৱিকিপিডিয়াৰ সহ-প্ৰতিষ্ঠাপক জিম্মী ৱেলছ আৰু লেৰী ছেংগাৰ, দ্য কাল্ট অফ এমেচাৰৰ লেখক এণ্ড্ৰিউ কীন, ও’ৰেয়িলী মেডিয়াৰ মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া টিম ও’ৰেয়েলী আৰু এনচাক্লোপিডিয়া ব্ৰিটেনিকাৰ প্ৰাক্তন মুখ্য সম্পাদক ৰবাৰ্ট মেকহেনৰীৰ ভাষ্য গ্ৰহণ কৰিছে। কীনে কৈছে যে এই ৱেব-২ পৰিঘটনাৰ সময়চোৱাত বিশেষজ্ঞসকলে তথ্যৰ অভিভাৱক হিচাপে ভূমিকা লোৱা উচিত। কীনৰ এই দৃষ্টিভঙ্গীক ছেংগাৰৰ বিশ্লেষণেও সমৰ্থন কৰিছে।

দ্য ট্ৰুথ একৰ্ডিং টু ৱিকিপিডিয়াই সাধাৰণভাবে এক ধনাত্মক সঁহাৰি লাভ কৰিছিল। চলচ্চিত্ৰ বিষয়ক আলোচনী ফিল্ম কোৱাৰ্টাৰ্লীয়ে ইয়াক “wikipistemology-ৰ তীক্ষ্ণ আৰু ব্যপক অৱলোকন” ৰূপে বৰ্ণনা কৰিছে। চেণ্টাৰ ফৰ ষ্টেটেজিক এণ্ড ইণ্টাৰনেচনেল ষ্টাডীজে তথ্যচিত্ৰখনক “ভাল” বুলি ৰেটিং কৰিছে আৰু সঠিক তথ্যউৎসৰ বিষয়ে শিক্ষাৰ্থীসকলক শিকোৱাৰ এক উপযোগী সমল বুলি বৰ্ণনা কৰিছে। মিডিয়া বিশেষজ্ঞ মিৰ্কো টবিয়াচ শ্বেফাৰৰ মতে ই ৱেবচাইটত উপস্থাপন কৰা সত্য সম্পৰ্কে এক উপযুক্ত বিতৰ্ক। নতুন মেডিয়া বিষয়ক লেখক ষ্টিফেন ডাউনচে কৈছে, তথ্যচিত্ৰখনে ৱেব ৩.০ পৰিঘটনাৰ ব্যাপক সন্দৰ্ভত ৱিকিপিডিয়াৰ স্থান নিৰূপনত ই যি সক্ষমতা দেখুৱাইছে, তাৰবাবেই ই আকৰ্ষণীয় আছিল।

## তথ্য উৎস

শ্ৰেণী:তথ্যচিত্ৰ
ভিজুৱেলএডিটৰ

**ভিজুৱেলএডিটৰ** () বা চমুকৈ **ভি ই** হৈছে মিডিয়াৱিকিৰ এক অনলাইন উচ্চ-পাঠ্য (ৰিচ্চ-টেক্স) এডিটৰ। ই এগৰাকী ব্যৱহাৰকাৰীক WYSIWYG (হোৱাট য়ু ছি ইজ হোৱাট য়ু গেট অৰ্থাৎ যি দেখিবা তাকেই পাবা) নীতিৰ আধাৰত পৃষ্ঠাসমূহৰ সম্পাদনা কৰোঁতে এক পোনপটীয়া ৰূপ দেখা পোৱাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে। ৱিকিয়াৰ সহযোগত ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেশ্যনে এই মিডিয়াৱিকি এক্সটেনশ্যনটোৰ বিকাশ ঘটায়।২০১৩ চনৰ জুলাই মাহত কেইবাটাও বৃহৎ ৱিকিপিডিয়া প্ৰকল্পত ইয়াক মূলীভূত বা ডিফ'ল্ট হিচাপে সংযোজন কৰা হয়।

ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেশ্যনে ভিজুৱেলএডিটৰক এতিয়ালৈকে সৰ্বাধিক প্ৰত্যাহ্বানযুক্ত কাৰিকৰী প্ৰকল্প বুলি অভিহিত কৰাৰ বিপৰীতে দ্য ইকনমিষ্টে ইয়াক ৱিকিপিডিয়াৰ আটাইতকৈ তাৎপৰ্যপূৰ্ণ সালসলনি বুলি মন্তব্য কৰে। দ্য ডেইলী ডটে মত প্ৰকাশ কৰে যে অংশগ্ৰহণৰ পৰিসৰ বৃদ্ধিৰ প্ৰতি ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেশ্যনৰ অভীষ্টতাই সাম্প্ৰতিকভাৱে যুক্ত হৈ থকা সম্পাদকসকলক একাকী কৰি তোলাৰ সংশয় বিদ্যমান। ২০১৩ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত ব্যৱহাৰকাৰীৰ অভিযোগৰ পিছত ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ ভিজুৱেলএডিটৰক *অপ্ট-আউট* অৰ্থাৎ ব্যৱহাৰ নকৰাৰ বিকল্পৰ (মূলীভূত বা *বাই ডিফল্ট* সক্ৰিয়) পৰা *অপ্ট-ইন* বা ব্যৱহাৰ কৰাৰ বিকল্পলৈ সলনি কৰা হয়।
কিন্তু ২০১৫ চনৰ অক্টোবৰ মাহত কিছু উন্নীতকৰণৰ পিছত ইয়াক কেৱল নতুনকৈ পঞ্জীয়নভুক্ত সদস্যৰ বাবে পুনৰ মূলীভূত ৰূপত উপলব্ধ কৰা হয়। ২০১৫ চনৰ এক অধ্যয়নত এই কথা প্ৰকাশ পায় যে ভিজুৱেলএডিটৰে নতুন সদস্যসকলক আকাংক্ষিত লাভালাভ প্ৰদানত ব্যৰ্থ হৈছে।

## তথ্য উৎস

শ্ৰেণী:ছফ্টৱেৰ
শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া
ৱিকিৱাণ্ড

**ৱিকিৱাণ্ড** () ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহ চাবৰ উদ্দ্যেশ্যৰে বিকাশ ঘটোৱা এক ছফ্টৱেৰ ইণ্টাৰফেচ। ই বহুকেইটা জনপ্ৰিয় ৱেব ব্ৰাউজাৰত বিনামূলীয়া এক্সটেনশ্যন বা মোবাইল এপ্প হিচাপে উপলব্ধ। ই কাষ্টম নেভিগেশ্যন, বিজ্ঞাপন আৰু প্ৰায়োজিত প্ৰবন্ধসমূহৰ সৈতে এক ইণ্টাৰফেচ ইয়াত সংযোগ কৰে।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:ছফ্টৱেৰ
শ্ৰেণী:ৱেবছাইট
শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া
এদ্ৰিয়ান ৱেডৱিত্জ

**এদ্ৰিয়ান ৱেডৱিত্জ** () (জানুৱাৰী ৬, ১৯৭৭&nbsp; – এপ্ৰিল ৮, ২০১৪) এজন ১৮ শতিকাৰ ব্ৰিটিছ সাহিত্যৰ আমেৰিকাৰ ফেমিনিষ্ট স্ক’লাৰ, লগতে তেওঁ
ৱিকিপিডিয়াত লৈংগিক বিষয়সমূহৰ ওপৰত আলোকপাত কৰা এজন ৱিকিপিডিয়ান। ২০১৪ চনৰ এপ্ৰিল মাহত ৱেডৱিত্জে শৈলাৰোহণ কৰি থকা অৱস্থাত পৰি মূৰত আঘাত পাই মৃত্যু হয়।

## প্ৰাৰম্ভিক জীৱন
পিতৃ-মাতৃৰ একমাত্ৰ সন্তান এদ্ৰিয়ানে ৬ জানুৱাৰী, ১৯৭৭ চনত আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ নাব্ৰাস্কা ৰাজ্যৰ ওমাহা চহৰত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম আছিল নাথান আৰ. ৱেডৱিত্জ আৰু মাতৃৰ নাম আছিল বেট্টি এম.। তেওঁ নৰ্থ প্লাটে হাই স্কুল, নাব্ৰাস্কাৰ পৰা ১৯৯৫ চনত ডিগ্ৰী পাছ কৰিছিল। ৱেডৱিত্জয়ে ১৯৯৯ চনত ইংৰাজী সাহিত্যত কলম্বিয়া বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে। ২০১১ চনত তেওঁ ইণ্ডিয়ানা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা পি.এইচ.ডি. ডিগ্ৰী লাভ কৰে আৰু অক্সিেডেণ্টেল কলেজৰ চেণ্টাৰ ফৰ ডিজিটেল লাৰ্নিং এণ্ড ৰিচাৰ্ছত এজন পোষ্ট ডক্টৰে্ট ফেল’ হিচাপে গৱেষণা কৰিবলৈ লয়। তেওঁ মেলন ডিজিটেল স্ক’লাৰচিপ পোষ্ট ডক্টৰেল ফেল’ আৰু HASTAC স্ক’লাৰ হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়।

## শৈক্ষিক জীৱন

### শিক্ষা
ৱেডৱিত্জে কলম্বিয়া বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা উচ্চ প্ৰশংসিত স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে, আৰু পিছত ইণ্ডিয়ানা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা ইংৰাজী ভাষা (ব্ৰিটিছ)ত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী আৰু ডক্তৰ অফ ফিল’চ’ফি ডিগ্ৰী লাভ কৰে।
তেওঁৰ থেচিচৰ বিষয় আছিল *Doubting Thomas': The Failure of Religious Appropriation in The Age of Reason* (2003),

আৰু তেওঁৰ ডক্টৰেল ডিজাৰ্টেচন আছিল *'Spare the Sympathy, Spoil the Child:' Sensibility, Selfhood, and the Maturing Reader, 1775–1815* (2011)।

"

"

"

## ৱিকিপিডিয়া সম্পাদনা আৰু প্ৰচাৰ

ৱেডৱিত্জে ২০০৪ চনত প্ৰথম ৱিকিপিডিয়াত সম্পাদনা কৰিছিল,

 আৰু তেওঁ মহিলা লেখিকা আৰু স্ক’লাৰৰ ওপৰত কেইবাটাও প্ৰবন্ধৰ সৃষ্টি কৰি অভিলেখ গঢ়িছিল।

 তেওঁ বৰ্তমানলৈ ৫০ হাজাৰৰো অধিক প্ৰবন্ধৰ সৃষ্টি কৰিছে। 

## মৃত্যু

২০১৪ চনৰ 8 এপ্ৰিলত যচুৱা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানত শৈলাৰোহণ কৰোঁতে দুৰ্ঘটনাবশতঃ মুৰত আঘাত লাগি ৱেডউইটজৰ মৃত্যু হয়।

## তথ্য সংগ্ৰহ

## বাহ্যিক সংযোগ

* Wadewitz's blog on the Humanities, Arts, Science and Technology Alliance and Collaboratory website
* Alex Juhasz and Anne Balsamo, Tribute to Adrianne Wadewitz, The New School, FemTechNet blog, April 10, 2014.
* "Dr. Adrianne Wadewitz" Fort Wayne, Indiana Newspapers, April 23, 2014.
* Wadewitz Google Website.

* 
* 
* 

শ্ৰেণী:আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ব্যক্তি
শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়াৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি
ৱিকি ৰেবিট হোল

**ৱিকি ৰেবিট হোল** () হৈছে এজন পাঠকে ইণ্টাৰনেটত ব্ৰাউজ কৰোঁতে ৱিকিপিডিয়া আৰু অন্যান্য ৱিকিলৈ এটা বিষয়ৰ পৰা আন এটা বিষয়লৈ ভ্ৰমণ কৰা শিক্ষণ পথ। ইয়াক 'ৱিকি ব্লেক হোল' বা 'ৱিকি হোল' হিচাপেও জনা যায়। এই 'হোল' বা অসমীয়াত গহ্বৰৰ ৰূপক 'এলিচছ্ এডভেন্সাৰ ইন ৱাণ্ডৰলণ্ড' নামৰ বিখ্যাত কিতাপ খনৰ পৰা আহিছে। ইয়াত এলিচে এটা বগা শহাপহু বা ইংৰাজীত 'ৰেবিট'ক অনুসৰণ কৰি তাৰ গহ্বৰ বা 'হোল'ৰ জৰিয়তে দুঃসাহসিক অভিযানৰ পাতনি মেলিছিল। 

ৱিকিপিডিয়াৰ বাহিৰত ভিডিঅ' চাওঁতে বহু লোকে কি দেখিছিল সেই বিষয়ে অধিক তথ্য পাবলৈ ৱিকিলৈ যায় আৰু ৱিকি ৰেবিট হোলত সোমাই পৰে। এনেদৰে তেওঁলোকে আৰম্ভ কৰা স্থানৰ পৰা প্ৰগতিশীলভাৱে আঁতৰোৱা আন বিষয়লৈ আগবাঢ়ে। ঐতিহাসিক লোক বা ঘটনাৰ ওপৰত আধাৰিত চলচ্চিত্ৰবোৰে প্ৰায়ে ৱিকিপিডিয়া ৰেবিট হোল অন্বেষণ কৰিবলৈ আকৰ্ষণ কৰে।

ৱিকিপিডিয়া প্ৰবন্ধৰ মাজৰ সম্পৰ্ক দেখুওৱা তথ্য কল্পনাই পথপ্ৰদৰ্শন কৰা পাঠ্যয়ে পাঠকক এটা বিষয়ৰ পৰা আন বিষয়লৈ ভ্ৰমি ফুৰিবলৈ বাধ্য কৰায়। ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেচনে পাঠকসকল কেনেদৰে ৰেবিট হোলত প্ৰৱেশ কৰে তাৰ ওপৰত গৱেষণা পত্ৰ প্ৰকাশ কৰে।

ৱিকিপিডিয়া ব্যৱহাৰকাৰীসকলে তেওঁলোকৰ ৰেবিট হোল আচৰণৰ অভিজ্ঞতাবোৰ ৱিকিপিডিয়া উদযাপনৰ অংশ হিচাপে আৰু লগতে সামাজিক মাধ্যমত ভাগ-বতৰা কৰিছে। কিছুমান লোকে ৰেবিট হোল বিচৰাৰ মজাৰ বাবে ৱিকিপিডিয়ালৈ আহে। ৰেবিট হোলৰ অন্বেষণ ৱিকিৰেচিঙৰ অংশ হ'ব পাৰে।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া
জেনাৰ ডায়ড

**জেনাৰ ডায়ড** () হৈছে ডায়ডৰ এক বিশেষ প্ৰকাৰ যাৰ দ্বাৰা বিদ্যুৎ বিপৰীত দিশত প্ৰৱাহিত কৰিব পাৰি, ব্ৰেকডাইন ভল্টেজক অতিক্ৰমি যি বিভৱৰ মাত্ৰা প্ৰাপ্ত হয়, সেই ভল্টেজক জেনাৰ ভল্টেজ বোলে। জেনাৰ ডায়ডবোৰ বৈদ্যুতন সৰঞ্জাম, বিশেষত বিদ্যুৎ চাৰ্কিটত বিল্ডিং বল্ক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা যায়। ইয়াক অ'ভাৰ ভল্টেজ বা অতিমাত্ৰা বিভৱৰ বাৱে প্ৰতিৰক্ষা সৰঞ্জাম হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা যায়। জেনাৰ শব্দটি ইয়াৰ আৱিষ্কাৰক আমেৰিকান পদাৰ্থবিদ ক্লাৰেন্স মেলভিন জেনাৰৰ নাম অনুসৰি দিয়া হৈছে। ১৯৩৪ চনত তেওঁ জেনাৰ ইফেক্ট বুলি ইয়াৰ সূত্ৰ লিখিছিল। জেনাৰ ডায়ডৰ কাৰ্যক্ষমতা পি.ন (P-N) জংচনৰ গধুৰ ডোপায়ন বা হেভি ডপিং প্ৰক্ৰিয়াৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে। ইয়াৰ ডিপলেচন লেয়াৰ অতি পাতল (<১ মাইক্ৰমিটাৰ), কিন্তু ইলেক্টিক ফ্লিড তুলনামূলকভাৱে বেছি (৫০০ কিলোভল্ট/মি)।

শ্ৰেণী:ডায়'ড‎
জৱাহৰলাল নেহৰু মহাবিদ্যালয়

**জৱাহৰলাল নেহৰু মহাবিদ্যালয়** () ১৯৬৪ চনত স্থাপন কৰা অসমৰ কামৰূপ জিলাৰ বকো অঞ্চলত অৱস্থিত এখন উচ্চশিক্ষাৰ প্ৰতিষ্ঠান। মহাবিদ্যালয়খন গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অন্তৰ্ভুক্ত।

## ইতিহাস
১৯৮৬ চনত জৱাহৰলাল নেহৰু মহাবিদ্যালয় স্থাপন কৰা হয়। প্ৰথমে মহাবিদ্যালয়খনৰ নাম বকো মহাবিদ্যালয় নামকৰণৰ প্ৰস্তাব ৰাখিছিল, যদিও পিছত তাক ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনৰ অন্যতম প্ৰধান নেতা আৰু স্বাধীন ভাৰতৰ প্ৰথম প্ৰধানমন্ত্ৰী পণ্ডিত জৱাহৰলাল নেহৰুৰ নামত এই মহাবিদ্যালয়খনৰ নামকৰণ কৰা হয়। বিজ্ঞান শাখা আৰম্ভ হয় ১৯৮৬ চনত। বৰ্তমান মহাবিদ্যালয়খনত স্নাতক পৰ্যায়ত কলা আৰু বিজ্ঞান দুটা শাখা আছে।

## বিভাগসমূহ

## তথ্যসূত্ৰ

## বাহ্যিক সংযোগ
* 

শ্ৰেণী:অসমৰ মহাবিদ্যালয়সমূহ
শ্ৰেণী:গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধীনস্থ মহাবিদ্যালয়সমূহ
লিহাফ

**লিহাফ** () হৈছে ইস্মত চুগতাইয়ে লিখা ১৯৪২ চনৰ উৰ্দু ভাষাৰ চুটিগল্প। উৰ্দু সাহিত্যিক আলোচনী অদব-ই-লতিফত প্ৰকাশিত এই গল্পটোৰ ফলত বহু বিতৰ্ক, উৎকট আৰু এক অশ্ৰাব্য অশ্লীলতাৰ মুকদ্দমাৰ বিচাৰ হৈছিল, য'ত ইস্মতে নিজকে পাকিস্তানৰ লাহোৰ চহৰৰ আদালতত এই কামৰ বাবে ৰক্ষা কৰিব লগা হৈছিল। তেওঁক এই গল্পটো লিখাৰ বাবেও ৰাজহুৱাকৈ ক্ষমা বিচাৰিবলৈ কোৱা হৈছিল কিন্তু তেওঁ যিটো কৰিবলৈ কোনো পধ্যেই সাজু নাছিল আৰু লগতে মুকদ্দমাও জিকিছিল। কাৰণ তেওঁৰ উকীলে এইটো সাব্যস্ত কৰি দেখুৱালে যে এই গল্পটোত কোনো ধৰণৰ যৌন কৰ্মৰ পৰামৰ্শ বা বিৱৰণ বিচাৰি পোৱা নাযায় আৰু লগতে প্ৰসিকিউচন সাক্ষীসকলেও কোনোধৰণৰ অশ্লীল শব্দৰ ব্যৱহাৰ গল্পটোত দেখুৱাব নোৱাৰিলে। অৱশেষত ৰায় শুনোৱা হয় যে গল্পটো এটা পৰামৰ্শমূলক গল্পহে যিটো এজনী সাত-আঠ বছৰীয়া সৰু ছোৱালীৰ দৃষ্টিকোণৰ ফালৰ পৰাহে কোৱা হৈছে। 

"লিহাফ" নামৰ চুটিগল্পটোত চুগতাইয়ে তেওঁৰ কথাকাৰ বা বাচক হিচাপে এগৰাকী আঠ বছৰীয়া শিশুক বাছি লৈছে, আৰু তেওঁ এই কাহিনীটো বা গল্পটো বিভাজনৰ আগতে থকা উপনিৱেশিক ভাৰতৰ পৃষ্ঠভূমিত স্থাপন কৰিছে, অৰ্থাৎ যেতিয়া ভাৰত, পাকিস্তান আৰু বাংলাদেশ – সকলো একেখন দেশৰে মাথোঁ এক অভিন্ন অংশ আছিল। বেগম জানৰ (মহাৰাণী জান) পৃথিৱীখনো সম্ভৱতঃ সেই 'বিভাজন'ৰ ফলস্বৰূপে সৃষ্টি হোৱা বিপত্তিজনক পৰিস্থিতি আৰু দুৰ্যোগৰ সৈতে হেৰাই গৈছিল – আধুনিক মানৱ জাতিৰ ইতিহাসৰ পৃষ্ঠাত লিখিত সৰ্ববৃহৎ গণ প্ৰব্ৰজনৰ বাবে ব্যৱহিত এক ৰক্তহীন শব্দ, আৰু হয়তো এইটোয়েই সেই কালিকা লগোৱা যুগ, যেতিয়া লাখ-লাখ নিৰীহ আৰু নিষ্পাপ লোকে নিজৰ আপোন ঘৰখনৰ লগতে আপুৰুগীয়া জীৱনটোও হেৰুৱাবলৈ বাধ্য হৈছিল।

## গ্ৰন্থসূচী
* The Quilt and Other Stories, New Delhi, Kali for Women, 1996.

## তথ্যসূত্ৰ

## বাহ্যিক সংযোগ
* Dossier 18: Lihaf* (The Quilt) 
* http://www.writersasylum.in/2013/08/reviews/ismat-chughtais-lihaf-a-short-note/ 
* http://www.museindia.com/regularcontent.asp?issid=46&id=3792 
* Ismat Chughtai's Short Stories 
* Ismat Chughtai (1915-1991)

শ্ৰেণী:সাহিত্য
ভক্তিবিবেক

**ভক্তিবিবেক** হৈছে বৈকুণ্ঠনাথ ভাগৱত ভট্টাচাৰ্য্য বা চমুকৈ ভট্টদেৱে সংস্কৃত ভাষাত লিখা এখনি ভক্তিতত্ত্ব প্ৰকাশক গ্ৰন্থ। গ্ৰন্থখনৰ ৰচনাকাল ১৫৪৩ শক। ভক্তিবিবেকত মুঠ পোন্ধৰটা পৰিচ্ছেদ আছে আৰু তাৰ শ্লোকবোৰ ভট্টদেৱে ভাগৱত পুৰাণ, মহাভাৰত আৰু আন আন গ্ৰন্থৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি সন্নিবিষ্ট কৰিছে, গ্ৰন্থখনত তেওঁ নিজৰ গুৰু দামোদৰদেৱৰো প্ৰশংসা কৰিছে। কিতাপখনৰ অধ্যায়সমূহ হ'ল: ভক্তিস্থান নিৰ্ণয়, গুৰু-শিষ্য নিৰ্ণয়, শৰণ নিৰ্ণয়, নাম মাহাত্ম্য, ভগৱৎ-ভক্তি মাহাত্ম্য, সৎসংগ নিৰ্ণয়, শ্ৰৱণ-কীৰ্ত্তন নিৰূপণ, শ্ৰৱণ নিৰ্ণয়, কীৰ্ত্তন নিৰ্ণয়, স্মৰণ মাহাত্ম্য, পাদসেৱন-মাহাত্ম্য, পূজা নিৰ্ণয়, পূজা মাহাত্ম্য, দাস্য নিৰ্ণয় আৰু ভগৱন্মুত্তে সত্যত্বম।

**অসমীয়া অনুবাদ :** ভট্টদেৱ বিৰচিত 'ভক্তিবিবেক' পুথিখনি প্ৰাচীন অসমীয়ালৈ অনুবাদ কৰিছিল চলিহা বাৰেঘৰ সত্ৰৰ তৃতীয়গৰাকী ধৰ্মাচাৰ্য (সত্ৰাধিকাৰ) শ্ৰীশ্ৰী শ্ৰীৰামদেৱে। ১৬৪৭ শকত এই অনুবাদ পুথিখনি সম্পূৰ্ণ কৰা হৈছিল।

শ্ৰেণী:সংস্কৃত গ্ৰন্থ
শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম গ্ৰন্থ
কথা-ভাগৱত

**কথা-ভাগৱত** হৈছে ভট্টদেৱে অসমীয়া গদ্যত ভাঙনি কৰা ভাগৱত পুৰাণৰ অনুবাদ। খ্ৰীষ্টীয় ষোড়শ শতিকাত, অকল অসমেই নহয় সকলো প্ৰাদেশিক ভাষাতেই ধৰ্মশাস্ত্ৰ ভাঙনি পদবন্ধত হৈছিল, তেনে সময়তে বৈকুণ্ঠ নাথ ভাগৱত ভট্টাচাৰ্যক দামোদৰদেৱে স্ত্ৰী-শূদ্ৰ সকলোৰে সুবিধাৰ্থে গীতা, ভাগৱত আদি শাস্ত্ৰবোৰক গদ্যত ভাঙনি কৰিবলৈ আদেশ দিছিল। সেই অনুযায়ী, তেওঁ প্ৰথমে কথা-গীতা আৰু তাৰ পিছত কথা-ৰত্নাৱলী, কথা-ভাগৱতৰ ৰচনা কৰে। এই সংক্ষিপ্ত ভাগৱত ৰচনা কৰোঁতে তেৰায়ে শ্ৰীধৰ স্বামীৰ ভাষ্যৰ সহায় লৈছিল। কথা-ভাগৱতৰ দশম স্কন্ধৰ শেষৰ অধ্যায়ত গ্ৰন্থকাৰে মহাপুৰুষ শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱকো প্ৰশংসা কৰিছে। গ্ৰন্থখনত প্ৰত্যক্ষ উক্তিৰ প্ৰাধ্যানতা অধিক, আনহাতে নাম-ধাতুৰ প্ৰয়োগো ইয়াৰ অন্য বৈশিষ্ট্য। শব্দ চয়ন আৰু বৈয়াকৰণ বৈশিষ্ট্যৰ ওপৰত সংস্কৃত ভাষাৰ যথেষ্ট প্ৰভাৱ আছে। পাটবাউসী নামৰ ঠাইত ভট্টদেৱে ১৫১৫ শকৰ পৰা ১৫১৯শকৰ ভিতৰত অসমীয়া গদ্যত কথা-ভাগৱত ৰচনা কৰিছিল বুলি ঠাৱৰ কৰা হৈছে।

## তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:অসমীয়া গ্ৰন্থ
শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম গ্ৰন্থ
শ্ৰেণী:অনূদিত গ্ৰন্থ
ভক্তি ৰত্নাকৰ

**ভক্তি ৰত্নাকৰ** হৈছে শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱে সংস্কৃত ভাষাত ৰচনা কৰা এখনি ধৰ্মীয় গ্ৰন্থ। ভক্তি-ৰত্নাকৰৰ প্ৰায়বোৰ শ্লোক শ্ৰীমদ্ভাগৱতৰ পৰা উদ্ধৃত। শ্ৰীমদ্ভাগৱত গীতা, পাণ্ডৱী গীতা, বিষ্ণু পুৰাণ, পদ্ম পুৰাণকে ধৰি কুৰিখনৰো অধিক অন্যান্য গ্ৰন্থৰ সাৰভাগ আনি তেওঁ এই গ্ৰন্থ ৰচনা কৰিছিল। মুঠ ৩৮টা অধ্যায়ত বিভক্ত গ্ৰন্থখনিত “গুৰু দেৱ নাম ভকত’’ৰ যোগেৰে জীৱৰ তৰণৰ উপায়সমূহ ব্যাখ্যা কৰা আছে। এই গ্ৰন্থখনি শংকৰদেৱে কোঁচ ৰজা নৰনাৰায়ণৰ পৃষ্ঠপোষকতাত ৰচনা কৰিছিল;  গ্ৰন্থখনিত ভাগৱত পুৰাণৰ নৱধা-ভক্তি আৰু গীতাৰ এক-শৰণ তত্ত্বক আন আন ধৰ্মীয়গ্ৰন্থৰ ভক্তিমূলক শ্লোকৰ সহিতে আলোচনা কৰা হৈছে। ভক্তি ৰত্নাকৰত শ্ৰীধৰ স্বামীৰ ভাৱাৰ্থ দীপিকাৰ প্ৰভাৱ দেখা যায়। গ্ৰন্থখনৰ মুঠ অধ্যায় ৩৮টা অধ্যায় আছে, যাক মাহাত্ম্য বুলি কোৱা যায়। মুঠ শ্লোকৰ সংখ্যা ৫৭১টা৷ ইয়াৰে ৪৫৬টা ভাগৱত পুৰাণৰ আৰু তিনিটা শংকৰদেৱৰ স্বৰচিত৷ এইখনি গ্ৰন্থক পৰৰ্ৱতীকালত মাধৱদেৱৰ ভাগিনীয়েক ৰামচৰণ ঠাকুৰে অসমীয়া পদলৈ আৰু চলহা  বাৰেঘৰ সত্ৰৰ পঞ্চমজনা সত্ৰাধিকাৰ পূৰ্ণকামদেৱে অসমীয়া গদ্যলৈ ভাঙনি কৰে। তদুপৰি গোপালচৰণ দ্বিজেও অসমীয়া গদ্যলৈ ভক্তি ৰত্নাকৰ গ্ৰন্থখনিৰ ভাঙনি কৰিছিল। গ্ৰন্থখন এখন সংকলন গ্ৰন্থ৷ ভাগৱত পুৰাণ, ভাগৱত ভাৱাৰ্থ দীপিকা, বৃহন্নাৰদীয় পুৰাণ, বৈষ্ণৱানন্দলহৰী, শ্ৰীমদ্ভাগৱদ্গীতা, পদ্মপুৰাণ, শ্ৰীধৰ স্বামীৰ সুবোধিনী টীকা, বিষ্ণু পুৰাণ, নৰসিংহ পুৰাণ, যোগসাৰ, মৎস্য পুৰাণ, পাণ্ডৱী গীতা, ভূজঙ্গ-প্ৰয়াত স্তোত্ৰ, শান্তি-শতক, শ্ৰীধৰ স্বামী, প্ৰবোধ চন্দ্ৰোদয়, কুৰ্ম পুৰাণ, বিষ্ণ ধৰ্মোত্তৰ, ব্ৰহ্মাণ্ড পুৰাণ, গড়ুৰ পুৰাণ, বামণ পুৰাণ, অজ্ঞাত উৎস আদিৰ লগতে শংকৰদৱৰ স্বৰচিত শ্লোক অন্তৰ্ভূক্ত কৰা হৈছে৷ 

## তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:সংস্কৃত গ্ৰন্থ
শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম গ্ৰন্থ
শ্ৰেণী:শংকৰদেৱ
শ্ৰেণী:শংকৰদেৱৰ সাহিত্য
ফ্ৰিচ্ছ-ৱঘ-লৱেল উপপাদ্য

ইকনমেট্ৰিক্সত **ফ্ৰিচ্ছ-ৱঘ-লৱেল উপপাদ্য** অৰ্থনীতিবিদ ৰাগনাৰ ফ্ৰিচ্ছ, ফ্ৰেডেৰিক ৱঘ আৰু মাইকেল লৱেলে আগবঢ়োৱা আৰু প্ৰমাণিত কৰা এটি অতিকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ উপপাদ্য। উপপাদ্যটি প্ৰথমে ফ্ৰিচ্ছ আৰু ৱঘে ১৯৩৩ত প্ৰমাণ কৰিছিল আৰু ১৯৬৩ত লৱেলে সাধাৰণ ৰূপত প্ৰমাণ কৰিছিল। "অৰ্থনৈতিক প্ৰক্ৰিয়াৰ বিশ্লেষণৰ বাবে গতিশীল আৰ্হিৰ বিকাশ আৰু প্ৰয়োগৰ বাবে" ফ্ৰিচ্ছক ১৯৬৯ত অৰ্থনীতিৰ প্ৰথম ন'বেল বঁটাৰে সন্মানিত কৰা হৈছিল।

উপপাদ্যটিৰ মতে, যিকোনো বহু-চকলযুক্ত আৰ্হিত, কোনো সমাশ্ৰয়কৰ গুণাংক এটি এনে অন্য দ্বি-চলকযুক্ত আৰ্হিত লাভ কৰা সমাশ্ৰয়ণ গুণাংকৰ সমকক্ষ য'ত ফলাফলৰ অৱশিষ্টক সমাশ্ৰয়িত কৰা হয় সমাশ্ৰয়কৰ অৱশিষ্ট উপাদানেৰে, এক বিশেষ ধৰণেৰে।

## উপপাদ্যৰ উদ্ধৃতি
এটি বহুল সমাশ্ৰয়ণ গণ্য কৰক য'ত k সমাশ্ৰয়ক আছে:

:\hat y = \hat \beta_1 x_1 + \hat \beta_2 x_2 + .... + \hat \beta_k x_k + \epsilon 

উপপাদ্যটিৰ মতে, ওপৰৰ সমীকৰণৰ বাবে, প্ৰত্যেক \hat \beta_j = \hat \beta_j^* আৰু \epsilon =\epsilon^* এনেদৰে:

: \epsilon^y = \hat \beta_j^* \epsilon ^{x_j} + \epsilon ^* য'ত,

: \epsilon^y=y- \sum_{k \neq j} \hat \beta_k^y x_k

: \epsilon^{x_j}={x_j}- \sum_{k \neq j} \hat \beta_k^{x_j} x_k

অন্য ৰূপত, উপপাদ্যটিক এনেদৰেও উদ্ধৃত কৰিব পৰা যায়:

যদি আমাৰ সমাশ্ৰয়ণ এনেধৰণৰ:

: Y = X_1 \beta_1 + X_2 \beta_2 + u 

য'ত X_1 আৰু X_2 হ'ল ক্ৰমে n \times k_1 আৰু n \times k_2 মৌলকক্ষ আৰু য'ত  \beta_1  আৰু  \beta_2  অনুৰূপ, তেন্তে  \beta_2 ৰ প্ৰাককলন তলৰ সমাশ্ৰয়ণত লাভ কৰা প্ৰাককলনৰ সমকক্ষ:

: M_{X_1} Y = M_{X_1} X_2 \beta_2 + M_{X_1} u, 

য'ত M_{X_1}এ অভিক্ষেপ কৰে অভিক্ষেপণ মৌলকক্ষ X_1(X_1^{\mathsf{T}}X_1)^{-1}X_1^{\mathsf{T}}ৰ প্ৰতিবিম্বৰ লাম্বিক পূৰকত। ইয়াৰ সমতুল্য, যে ***M******X***1এ অভিক্ষেপণ কৰে ***X***1ৰ স্তম্ভ-সমষ্টিৰ লাম্বিক পূৰকত। বিশেষকৈ:

: M_{X_1} = I - X_1(X_1^{\mathsf{T}}X_1)^{-1}X_1^{\mathsf{T}}, 

এই বিশেষ লাম্বিক অভিক্ষেপণ মৌলকক্ষক বিনাশকাৰী মৌলকক্ষ বোলা হয়।

সদিশ  M_{X_1} Y  হ'ল  Y ক  X_1ৰ স্তম্ভসৱেৰে সমাশ্ৰয়িত কৰি লাভ কৰা অৱশিষ্টৰ সদিশ।

## প্ৰমাণ

## ব্যৱহাৰ

## তথ্য সংগ্ৰহ


শ্ৰেণী:অৰ্থনীতি