قوانين حمورابى

[250 px|thumb|left|الحته الفوقانيه من لوحة القوانين بتاعة [حمورابى]]

**قوانين حمورابى** أو **شريعة حمورابى**, هى اول قانون متسجل فى التاريخ. القوانين دى اتعملت فى سنة 1790 ق.م فى منطقة مابين النهرين (العراق) و بالتحديد فى بابل. القوانين دى متقسمة على 282 مادة قانونية بتعالج كل مشاكل الحياة و بتعاقب الغلطان و بتعوض المتضرر و بتحدد واجبات الافراد و حقوقهم فى المجتمع اللى عايشين فيه, حسب شغلة و مسؤلية و الطبقه الاجتماعيه بتاعة كل واحد فيهم. القوانين دى كانت بتتعلق فى مكان عام فى كل حته تقريبا عشان كل الناس يشوفوها و يعرفوا القوانين اللى بتتطبق و يعرفوا اللى ليهم و اللى عليهم. القوانين دى بتعتبر انها حطت مبدأ و فلسفة "العين بالعين و السن بالسن". النسخه الوحيده الكامله من القوانين دى وصلتلنا على مسلة من حجر الديوريت الاسود بطول 2.25 متر و موجودة لحد النهاردة فى متحف اللوفر فى باريس. قوانين حمورابى بتعتبر اول قانون متسجل فى التاريخ و أول محاوله فى التاريخ المسجل لتنظيم و وضع قواعد محدده بتناقش كل مشكله او وضع ممكن يحصل ما بين الناس, فيه ناس دلوقتى ممكن تعتبر القوانين دى على ان عقوباتها تقيلة أو متوحشه و همجيه, بس فى الحقيقة القوانين دى كانت زقه كبيره وقتها للتقدم و خطوه فى طريق عمل قوانين محدده و ثابته عشان حل خلافات الناس بشكل متحضر.

## اكتشاف القوانين
250 px|thumb|left
أول نسخة من القوانين هيا اللى اكتشفها عالم المصرولوجيا جوستاڤ جيكويه - Gustav Jéquier - فى خوزستان فى ايران سنة 1901. و كان واحد من ملوك ايمليتس هجم على بابل و اخد القوانين دى على بلدهم. النسخة المتلاقة موجودة لحد دلوقتى فى متحف اللوفر فى باريس, فرنسا.

## القوانين

*دى امثله للقوانين اللى فى قوانين حمورابى:*
* اذا واحد بنى بيت لواحد تانى, و كان مهمل و مبنهوش كويس, و البيت وقع و موت صاحب البيت يبقى اللى بنى البيت يتعدم, و لو ابن صاحب البيت مات لما البيت وقع يبقى ابن اللى بناه البيت يموت.
* لو القاضى بيحكم فى قضية واخد قرار و نطق حكم معين, و اكتشف بعد كدا ان حكمه غلط او مش عادل او انه متورط فى حاجه, حيدفع او حينفذ العقوبة اللى حكم بيها 12 اضعاف الحكم اللى نطق بيه و حيتشال من منصبه.
* لو راجل ضرب واحدة ست حامل و بسبب ضربه ليها مات الجنين فى بطنها, بنت الراجل اللى ضرب تموت كتخليص لتار الست
* لو واحد فقع عين واحد, من حق الواحد المتضرر انه يفقع عين اللى ضربه
* لو واحد كسر سنان واحد, من حق المتضرر انه يكسر سنانه زى ما عمل معاه.
* لو رجل حر (مش عبد) ضرب واحد حر زيه أو فى نفس مرتبته الاجتماعية حيعوضه بمبلغ متحدد.

## المواد القانونية
اتصنفت قوانين حمورابى ل12 قسم:
* القسم الأول: فيه المواد من 1-5، وتتعلق بالقضاء والشهود.
* القسم الثاني: فيه المواد من 6-26، وتتعلق بالسرقة والنهب.
* القسم التالت: فيه المواد من 26-41، وتتعلق بشؤون الجيش.
* القسم الرابع: فيه المواد من 42-100، وتتعلق بشؤون الحقول والبساتين والبيوت.
* القسم الخامس: فيه المواد من 100-107، وتتعلق بمخازن البيع بالجملة ودكاكين التجار والرهينة والتعامل مع صغار التجار.
* القسم السادس: فيه المواد من 108-111، وتتعلق بساقية الخمر.
* القسم السابع: فيه المواد من 112-126، وتتعلق بالبيع.
* القسم الثامن: فيه المواد من 127-195، وتتعلق بشؤون العيلة وحقوقها وعائلات أفرادها  بينهم.
* القسم التاسع: فيه المواد من 196-227، وتتعلق بعقوبات التعويض وغرامات نقض الإتفاقيات والعقود والتعهدات.
* القسم العاشر: فيه المواد من 228-240، وتتعلق بالأسعار وتعيين أجور بناء البيوت والمراكب و أثمانها.
* القسم الحداشر: فيه المواد من 241-277، وتتعلق بأجور الحيوانات والأشخاص.
* القسم  الاتناشر: فيه المواد من 278-282، وتتعلق بتعيين حدود الرقيق وحقوقهم وواجباتهم.

تصنيف:قانون
تصنيف:بين النهرين