Real, Pontificia, Antiquísima, Ilustre y Penitencial Cofradía del Señor Atado a la Columna y Nuestra Señora de la Fraternidad en el Mayor Dolor

A **Real, Pontificia, Antiquísima, Ilustre y Penitencial Cofradía del Señor Atado a la Columna y Nuestra Señora de la Fraternidad en el Mayor Dolor** (en aragonés *Reyal, Pontificia, Antiquísma, Ilustre y Penitencial Cofadría d'o Sinyor Ligato a la Columna y a Nuestra Sinyora d'a Fraternidat en a Mayor Dolor*) ye una cofadría d'a Semana Santa zaragozana. Ye a cofadría con mayor numero de cofadres de Zaragoza.

## Historia
Os primers estatutos u *"ordinacions"* d'a *Hermandad del SS. Christo a la Columna* datan de 1804, anyo en que s'establió en o Convento de Santa Fé d'as Mais Dominicas. Apareixe en istos documentos o dato de que a imachen d'o Sinyor ligato a la Columna que ya se veneraba en a ilesia d'as Dominicas de Zaragoza. Manimenos bi ha datos que dicen que ya existiba una cofadría que procesionaba con ista advocación en o Santo Entierro de 1666. O primer Chirmán Mayor estió D.Pedro de Alcántara Fadrique Fernandez de Híjar, Abarca de Bolea y Lacte, Duque d'Íxar, Conte Duque d'Aliaga, Marqués d'Azani y Conte de Belchit y d'Aranda. Iste feito unito a que o presupuesto d'a chirmandat ta l'anyo 1805 yera de 1.644 rials de bellón, una cifra mui gran ta ixa epoca, mos fan parar cuenta d'a importancia que teneba ista chirmandat. Muitos datos d'ista primera etapa d'a cofadría se perdioron en a Guerra d'a Independencia espanyola, anque si se sape que a suya seu yera en o Convento de Santa Fé a on s'heba establito a chirmandat. En 1837 o gubierno ordena o treslato d'as relichiosas ta la Ilesia de Santa Rosa y cuatro anyos dimpués ta lo Convento de Santa Inés, puestos a on tamién se tresladarba a seu d'a chirmandat.

En 1940 ye cuan se creya a *Cofradía del Señor Atado a la Columna* como filial d'a chirmandat y con a intinción de participar en a procesión d'o Santo Entierro. Toz os codafres heban d'estar miembros d'a chirmandat. En 1941 sale por primera vegata o paso d'a *Flagelación* y en 1949 ye a primera salita d'o paso d'o *Señor Atado a la Columna*.

En 1968 se creya la sección de tambors y timbals y en 1971 a sección de bombos, actualment a suya sección d'instrumentos ye una d'as mas destacatas de Zaragoza. Dende 1969 as chirmanas tamién pueden procesionar. Ye tamién en istos anyos cuan prencipia a colaboración con o colechio d'os Corazonistas, ya que os primers miembros d'a sección de tambors y timbals yeran alumnos d'o colechio.

En 1991 ye o primer anyo que sale a lo Santo Entierro a *Virgen de la Fraternidad* y en 1998 o nuevo paso d'a *Flagelación*. En l'anyo 2000 se celebra por primera vegata o Dominche de Ramos a Procesión d'o Treslado ta levar a imachen d'o *Señor Atado a la Columna* dende o Convento de Santa Inés ta la Ilesia de Santiago.

## Pasos

**Santísimo Cristo Atado a la Columna*: Ye una pedaina que levan a huembros ueito cofadres. Conoixita en a cofadría como lo *Cristico* ya que ye una fegura chicota. A columna ye corintia d'orichen medieval, anque a imachen ye anonima d'o sieglo XVIII, probablement d'antis de 1750. Ye o paso que dió nombre a la cofadría, propiedat d'as Mais Dominicas de Santa Inés. En as procesions o *Cristico* leva a los suyos piez un manto de flors. Ye caracteristico d'ista cofadría o toque de campana ta indicar a los portiadors que deben puyar u baixar a pedaina.
**La Flagelación*: Iste paso ye o primero que procesionó con a cofadría, anque d'antis mas yera la Sangre de Cristo qui sacaba iste paso en o Santo Entierro. En a Guerra d'a Independencia, en 1809, o paso orichinal se cremó como muitos atros que yeran en o Convento de Sant Francisco. O nuevo paso d'a Flachelación lo fació l'alcanyizano Tomás Lovet en 1818 y Pedro de León estió qui remató lo paso en 1819 con as feguras de dos azotadors. En 1917 o escultor Francisco de Borja adhibe un centurión romano. O paso ye cedido a la Cofadría por a Sangre de Cristo en 1941. Dimpués de cuantas restauracions, Jose Antonio Hernández Navarro fa un nuevo paso en 1997 que sale por primera vegata en l'anyo 1998. En o nuevo paso apareixen cuatro feguras: Chesús ligato por as mans a la columna, entazaga un hombre que le azota con una zurriaga y atras dos personas mirando a escena.
**El Señor Atado a la Columna*: Ye o paso tetular d'a cofadría, realizato en 1949 por o escultor aragonés José Bueno por 70.000 pesetas d'a epoca. As suyas dimensions son granizas. A obra ye formata por una fegura de Chesús ligato a una gran columna, tot lo conchunto ye sobre una tanqueta Fiat d'as que s'emplegoron ta la Guerra Civil. Ye transportata por diez cofadres debito a lo suyo peso.
**Virgen de la Fraternidad*: A primera vegata que procesionó a imachen d'a Virchen d'a Fraternidat estió en 1991. Propiedat d'a cofadría dende 1981, cuan se trayió dende Xixón chunto con atras feguras d'o paso de *La Flagelación*. Obra d'o escultor sevillano Pedro García Borrego, feita en 1950. Leva en a man ezquierda un rosario bendecito por o Papa Chuan-Pavlo II.

## Uniforme y emblema
L'habito d'os cofadres ye formato por una tunica blanca con botons royos y un cordón royo nugato a la ezquierda. Guantes blancos. Caperucho royo en a capeza, excepto a sección de bombos y portiadors d'os pasos que levan o tradicional tercerol, tamién de color roya.

O emblema ye a columna a on Cristo fue azotato en a que ye penchata la cuerda con que le se ligó a la columna. Dezaga d'a columna as zurriagas con os que le se azotó y sobre o conchunto una corona reyal.