1930

## Escaicimientos
### Aragón
* 12 d'aviento - s'escayece en Chaca (Chacetania) a sublevación de Chaca, protagonizada por a guarnición militar d'ixa ciudat y dirichida por os capitans Fermín Galán Rodríguez y Ángel García Hernández ta proclamar a Republica en Espanya y derrocar a Monarquía d'Alifonso XIII.

### Atros países
* 28 de chinero - dimite lo dictador espanyol Miguel Primo de Rivera, rematando asinas a *[[Dictadura de Primo de Rivera]]* ta prencipiar a *[[Dictablanda]]*, primer paso ta la fin d'una Monarquía desacreditada en Espanya.
* 17 de marzo - prencipia en a ciudat de Nueva York (Nueva York, Estaus Unius) a construcción d'o Empire State Building.
* 2 d'abril - Haile Selassie se converte en o nuevo Rei de Reis d'Etiopia.
* 17 d'agosto - signatura en a ciudat basca de Sant Sabastián d'o *[[Pacto de San Sabastián]]* entre las fuerzas politicas d'ideolochía republicana en Espanya.
* 11 de setiembre - por primera vegada en una elección a lo *[[Reichstag]]*, o *[[Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei]]* d'Adolf Hitler obtién buenos resultaus, esdevenendo uno d'os prencipals partius d'a Republica de Weimar.
* 2 de noviembre - Haile Selassie ye coronau Rei de Reis d'Etiopia en a seu de Sant Chorche d'Addis Abeba.
* 30 d'aviento - o Gubierno espanyol d'a *[[dictablanda]]* d'o cheneral Dámaso Berenguer anuncia unas eleccions municipals previstas ta lo 19 de marzo de 1931.

## Naixencias
### Aragón
* 30 de marzo - naixencia en Ayerbe, (Plana de Uesca) d'o churista, chuez y politico aragonés Juan Antonio Bolea Foradada.
* 22 de setiembre - naixencia en Uesca (Plana de Uesca) d'o pintor y escritor aragonés Antonio Saura (†1998).

### Atros países
#### Chinero
* 30 de chinero - naixencia en San Bernardino (California, Estaus Unius) de l'actor y productor cinematografico estausunidense Gene Hackman (†2025).

#### Febrero
* 1 de febrero - naixencia en Barcelona (Barcelonés, Catalunya) de l'atleta catalán Tomàs Barris.
* 19 de febrero - naixencia en Nueva York (Nueva York) d'o director cinematografico estausunidense John Frankenheimer (†2002).
* 27 de febrero - naixencia en Thomasville (Cheorchia) de l'actriz estausunidense Joanne Woodward.

#### Marzo
* 9 de marzo - naixencia en Fort Worth (Texas) d'o musico y compositor estausunidense de *[[jazz]]* Ornette Coleman.
* 24 de marzo - naixencia en Beech Grove (Indiana) de l'actor estausunidense Steve McQueen (†1980).
* 21 d'abril - naixencia en Roma (Reino d'Italia) de l'actriz italiana Silvana Mangano (†1989).

#### Mayo
* 31 de mayo - naixencia en San Francisco (California) de l'actor, director cinematografico, productor y compositor estausunidense Clint Eastwood.

#### Chunio
* 3 de chunio - naixencia en Albany (Nueva York) d'a escritora y novelista estausunidense de novelas de fantasía y de ciencia-ficción Marion Zimmer Bradley (†1999).
* 19 de chunio - naixencia en Madison (Wisconsin, Estaus Unius) de l'actriz |estasunidense Gena Rowlands (†2024).
* 24 de chunio - naixencia en París (Isla de Francia) de l'actor, director cinematografico, guionista y productor cinematografico francés Claude Chabrol.
* 28 de chunio - naixencia en un barco en l'oceano Atlantico (encara que en aguas territorials d'o Brasil) d'o politico brasilero Itamar Franco, President de Brasil.

#### Chulio
* 15 de chulio - naixencia en El-Biar (Alcheria) d'o filosofo francés Jacques Derrida.
* 16 de chulio - naixencia en Cairo (Echipto) d'o compositor y musico francés Guy Béart.

#### Agosto
* 5 d'agosto - naixencia en Wapakoneta (Ohio, Estaus Unius) de l'astronauta estausunidense Neil Armstrong, o primer ser humán en pisar a Luna.
* 16 d'agosto - naixencia en Oakland (California, Estaus Unius) de l'actor y guionista estausunidense Robert Culp (†2010).
* 23 d'agosto . naixencia en Boise City (Oklahoma, Estaus Unius) de l'actriz estausunidense Vera Miles.
* 25 d'agosto - naixencia en Edimburgo de l'actor y productor cinematografico escocés Sean Connery.

#### Setiembre
* 23 de setiembre - naixencia en Albany (Cheorchia) d'o cantaire y pianista de jazz estausunidense Ray Charles (†2004).

#### Octubre
* 1 d'octubre
** - naixencia en Luimneach (condau de Luimneach, Irlanda) de l'actor, guionista, director y productor cinematografico irlandés Richard Harris (†2002).
** - naixencia en Lille (Norte, Norte-Paso de Calais) de l'actor francés Philippe Noiret (†2006).
* 6 d'octubre 
** - naixencia en Qardaha d'o militar y politico sirián Hafez el-Assad, President de Siria en 1971-2000 (†2000).
** - naixencia en Ciudat de Guatemala (Guatemala) d'o futbolista guatemalo Augusto Espinoza (†2024).
* 10 d'octubre - naixencia en Londres d'o escritor, dramaturgo y director teatral britanico Harold Pinter, Premio Nobel de Literatura en 2005 (†2008).
* 14 d'octubre - naixencia en Lisala (colonia d'o Congo belga) d'o politico congolenyo Mobutu Sese Seko, president d'a Republica Democratica d'o Congo en 1965-1967 (†1967).
* 16 d'octubre - naixencia en Sevilla (provincia de Sevilla, Andalucía) de l'actriz, cantaire y presentadora de televisión espanyola Carmen Sevilla (†2023).
* 24 d'octubre
** - naixencia en Oslo d'o matematico, sociologo y politologo noruego Johan Galtung.
** - naixencia en Sabine Passage (Texas) d'o cantaire estausunidense The Big Bopper (†1959).
* 28 d'octubre - naixencia en Ipswich (Suffolk, Anglaterra) d'o piloto automovilistico y empresario estausunidense Bernie Ecclestone.
* 29 d'octubre
** - naixencia en Lumbrales (provincia de Salamanca) d'o director cinematografico espanyol Basilio Martín Patino.
** - naixencia en L'Habana d'a cantaire cubana Omara Portuondo.
** - naixencia en Neuilly-sur-Seine (Altos d'o Sena, Isla de Francia) de l'artista francesa Niki de Saint Phalle (†2002).

#### Noviembre
* 15 de noviembre - naixencia en a Concesión Internacional de Xangai (Xangai, hue en China) d'o escritor y novelista britanico de ciencia ficción J. G. Ballard (†2009).
* 25 de noviembre - naixencia en Nøtterøy (Vestfold) d'o politico noruego Jan P. Syse.

#### Aviento
* 3 d'aviento - naixencia en París (Isla de Francia) d'o director cinematografico, guionista y productor cinematografico franco-suizo Jean-Luc Godard.
* 17 d'aviento - naixencia en Tilsit (Prusia Oriental, Republica de Weimar, hue Sovetsk en Rusia) de l'actor alemán Armin Mueller-Stahl.
* 31 d'aviento - naixencia en Birmingham (Alabama) d'a cantaire, musico y actriz estausunidense Odetta, dita *A voz d'o [[Movimiento d'os Dreitos Civils]]*.

## Defuncions
### Aragón
* 29 d'abril - muere en Madrit o empresario republicano natural d'A Luenga Basilio Paraíso, directivo d'a Cambra de Comercio y Industria de Zaragoza.
* 23 d'octubre - muere en Zaragoza l'arcebispe aragonés Vicente Casanova y Marzol, que estió arcebispe de Granada y bispe d'Almería.

### Atros países
* 31 de chinero - muere en Lwów (Polonia, hue en Ucraína) o explorador, biologo y zoologo polaco Benedykt Dybowski (n.1833).
* 7 de chulio - muere en Crowborough (Sussex de l'Este, Anglaterra) o escritor britanico Arthur Conan Doyle (n.1859).
* 15 de chulio - muere en Dresde (Alemanya) o director d'orquesta, musico y compositor hongaro Leopold Auer.
* 16 de chulio - muere en Camarico l'avogau y politico chilén Juan Luis Sanfuentes.
* 10 d'octubre - muere en Berlín o botanico alemán Adolf Engler (n.1844).
* 20 d'octubre - muere en Madrit o militar y politico espanyol Valeriano Weyler (n.1838).

## Referencias

## Se veiga tamién
* Muertes en 1930.
* Naixius en 1930.

## Vinclos externos