Casa Barberán de Casp

**Casa Barberán**, tamién denominada **casa palacio Piazuelo Barberán** ye un palacio d'o sieglo XVII que se troba en Casp, capital d'a comarca de Baixo Aragón-Casp (Aragón).

Ye situada en a Plaza Mayor d'a ciudat debant d'os porches conoixius como *Arcos del Toril*. Ye una casa noble construyida en estilo barroco que, a o largo d'o tiempo, ha sufriu a saber-las obras y reformas, deformando o suyo aspecto primitivo. Nomás en o tercer piso i hai elementos d'a configuración orichinal de l'edificio. En a frontera exterior se pueden admirar as suyas balconadas con elementos decorativos barrocos.

Actualmente se fa servir como sala d'exposicions, biblioteca municipal y como oficina de turismo d'a localidat. Asinas mesmo, aculle o Centro d'Estudios Comarcals d'o Baixo Aragón-Casp. Ye catalogada como Bien d'Intrés Cultural.

## Historia
L'edificio se debantó en o primer cuarto d'o sieglo XVII. Ye en l'anyo 1627 cuan a familia caspolina d'os Barberán decide construyir a suya residencia en una d'as zonas mas representativas d'a ciudat de Casp por ixas envueltas, ubierta con l'ixample d'o recinto amurallau en o sieglo anterior.

Una d'as mas importants reformas de l'edificio se fació en o sieglo XIX, cuan se troixó a planta baixa orichinal y s'instaló un farchau, creyando asinas un entrepiso y una planta baixa que s'adedicó pa actividaz comercials. Encara que en os suyos orichens estase creyada como residencia particular d'os Barberán, s'han ahuespau en ella personaches historicos en o suyo paso por Casp como o rei Felipe IV d'Aragón u o cheneral Rafael del Riego. Amás, en os primers meses d'a Guerra Civil Espanyola, entre aviento de 1936 y agosto de 1937, l'edificio estió seu d'o Consello Rechional de Defensa d'Aragón.

Fue declarada Monumento Nacional en 1979. En l'anyo 1984 se fació a zaguera reforma de l'edificio pa convertir-lo en en casa cultural d'a villa, incluyindo dependencias municipals como a oficina de turismo, a biblioteca municipal u una sala d'exposicions. Actualment ye amás a seu d'o *Centro de Estudios Comarcales Bajo Aragón-Caspe* (CECBAC). En 2003 ye declarada Bien d'Intrés Cultural por o Departamento de Cultura y Turismo d'a Deputación Cheneral d'Aragón a traviés d'a publicación d'o *[[Boletín Oficial de Aragón]]* d'o día 7 d'abril de 2003.

## Descripción
Se tracta d'un d'os prencipals eixemplos de l'arquitectura civil en a ciudat de Casp. Ye construyida en piedra picada, en estilo barroco y ye dividida tres plantas: baixa, noble y atico. A frontera prencipal ye actualment simetrica, encara que a primitiva no'n yera.

En a suya planta se chuxtaposan dos cuerpos rectangulars que s'adaptan a la forma d'o casal que amás tien un important deslivel enta a parti posterior. L'acceso se fa a traviés d'una puerta ubierta con un arco de meyo punto en a baixera. En a plata meya u noble se troban tres balcons, estando o central de mas grandaria y de vuelo recto, mientres que os dos laterals son mas chicoz y tienen o vuelo curvo. A finestra central presenta brancas a modo de columnas composadas sobre basamentos de forma convexa, refirmando un entablamento y frontón curvo tallau que ye rematau en volutas. As finestras d'os balcons laterals, manimenos, son coronadas por frontons triangulars refirmaus sobre cartelas, trobando-se en o centro d'o tempán una concha gallonada, motivo que ye present en atras edificacions caspolinas. A planta noble ye deseparada d'a superior por una imposta, en a que s'ubren tres vanos adintelaus, enmarcaus por brancas que emparan un arquitrabe sobre o que ye refirmau una concha. Pa rematar a frontera i hai un rafe de fusta muit volau, situau sobre una imposta corrida decorada con 21 canetes.

En l'interior a casa s'articula arredol d'una escala central que organiza as suyas cambras entre os diferents pisos. A escala ye dividida en cuatre trampos y cubierta con una lanterna rectangular, destacando tamién a barana de fierro farchau. As cambras d'a planta noble yeran prou grans y yeran decoradas con pinturas murals, ye intresant de veyer o treballo de fustería que encara se troba en puertas y finestras. En a parti posterior d'ista planta se troba una capiella, de planta cuadrangular, cubierta por una cupula sobre pichinas decorada con cheserías policromadas que representan motivos vechetals y escudos.

## Referencias

## Vinclos externos
*  Casa Palacio Piazuelo Barberán.
*  Casa Barberán. Patrimonio Cultural de Aragón.
*  Casa Barberán en SIPCA