Lacos de Titán

Os lacos e as mars de Titán son extensions d'hidrocarburs liquidos.

## Observación

### Hipotesi
A posibilidat de mars de metano liquido en Titán se sucherió a primera vegata sobre a base d'os datos transmititos per as sondas *[[Voyager]]* en 1980 e 1981, que amostroron que o satelite poseye una atmosfera espesa con a temperatura e a composición correcta que permiten a suya existencia. A primera preba directa s'obtenió en 1995, aprés atras observacions dende a Tierra se ye sucherita igualment. siga en traza de bolsas aislatas, siga chus a traza d'un oceano que recubre tota la luna.

### Descubrimiento
Durando a suya exploración d'o sistema de Saturno, a sonda *[[Cassini–Huygens|Cassini]]* confirmó a presencia de lacos d'hidrocarburs separtatos, encara que no immediatament. A la suya arribata en 2004, s'asperaba detectar tals lacos gracias a la reflexión d'a luz d'o Sol en a suya superficie, pero garra reflexión especular no s'alufró inicialment.

A rechira s'orientó enta os polos de Titán, aon ye posible que lacos d'etano e de metano liquidos puedan existir a embute de traza estable. En o polo sud, una zona ubaga dita Ontario Lacus se convirtió en o primer laco potencial identificato, probablement creato per as boiras alufratas en a rechión. Una costa posible ye igualment identificata en o polo per imáchens de radar. O 22 de chunio de 2006, aprés una sobrevolata durando que a *Cassini* mapió con radar as latituz nord de Titán, bel numero de napas lisas (e por tanto ubagas en o radar) ixarpan a superficie d'o satelite amán d'o polo. Sobre a base d'istas observacions, a existencia cuasi segura de lacos de metano s'anunció oficialment en chinero de 2007. L'equipo d'a misión *Cassini-Huygens* concluyoron que muit segurament istas caracteristicas corresponden a las d'os lacos d'hidrocarburs, a primeras extensions liquidass estables difuera d'a Tierra. Belunas semblan poseyer-ne de canals asociatos e se sitúan adintro d'as depresions topograficas.

## Observacions ulteriors
Aprés a sobrevolata d'a *Cassini* en febrero de 2008, as observacions (con radar e con luz veyible) revelan numerosas zonas en a rechión polar nord que pueden estar grans extensions de metano u d'etano liquidos, incluyito un laco de mes de 100 000&nbsp;km2 cuadratos (mes gran que o laco Superior) e una mar potencialment tan gran como a mar Caspia. Una sobrevolata d'a rechión polar sud en octubre de 2007 reveló unas zonas parixitas, que semblan lacos, pero mes chicotas. 

Durando una sobrevolata amanata en aviento de 2007, l'Ontario Lacus s'alufró en a rechión polar sud e diferents constituyents se i son identificatos. Sobre as bases d'istas observacions, se ye deducito que a lo menos un d'os grans lacos de Titán en contién verdaderament de liquido, que se tracta d'hidrocarburs e que a presencia d'etano se ye confirmata.

Os descubrimientos en os polos contrastan con as d'a sonda *Huygens*, que aterrizó amán de l'ecuador de Titán o 14 de chinero de 2005. As imáchens presas per a sonda durando lo suyo descenso no meten en evidencia garra extensión liquida pero indican manimenos que liquidos ciertament son estaus presents en un pasato recient, amostrando-ne de tozals baixos corritos per canals de drenache fosco menando enta una gran rechión fosca e plana. Inicialment, ista rechión s'interpreta como un laco d'una substancia fluyida u espesa, pero a partir d'agora ye cierto que *Huygens* aterrizó en l'interior d'ista plana e que ye solida, composata d'arena de granos de chelo. As imáchens transmititas per a sonda dende lo suelo amuestran una planura plana cubierta per cantals arredonditos, o que poderba indicar l'acción de fluidos.

A estabilidat a luengo termino d'os lacos encara debe alufrar-se. Modelos d'oscilacions d'a circulación atmosferica de Titán suchier que  en o curso d'una anyada saturniana, os liquidos son transportatos dende a rechión ecuatorial dica o polo aon cayen en traza de plevia. Isto poderba explanicar a relativa sequera de l'ecuador.

## Livel d'a mar
Un estudio apareixito en 2018 amuestra que os lacos mes grans de Titán estarban a o mesmo livel, seguindo un mesmo cheopotencial e formando por tanto un "livel d'a mar" como sobre a Tierra. Os lacos mes chicoz son cheneralment en altarias mes elevatas.

## Lacos e mars nombratos
Se creye que as caracteristicas ditas *lacus* son lacos d'etano u metano, mientres se creye que as caracteristicas ditas *lacuna* son gleras de lacos xutos. Entramos se nombran a partir de lacos terrestres. As caracteristicas ditas *sinus* son bahías aíntro d'un cuerpo liquido. Se nombran a partir de bahías e fiordos terrestres. As caracteristica ditas *insula* son islas aíntro d'una masa de liquido. Se nombran a partir d'islas miticas, os *maria* titanios (grans mars d'hidrocarburs) se nombran a partir de monstruos d'a mitolochía mundial.

### Nombre d'as mars de Titán

### Nombres d'os lacos de Titán

### Nombres de gleras de Titán

### Nombres de bahías de Titán

### Nombres d'islas de Titán

## Galería d'imáchens



Image:Titan 2009-01 ISS polar maps.jpg|Mapas d'as rechions polars basatas en imáchens d'a *Cassini* amostrando lacos e mars d'hidrocarburs. As masas d'hidrocarburs se perfilan en royo; as linias azurs indican una masa que apareixió durando l'intervalo 2004-2006. 

Image:PIA10008 Seas and Lakes on Titan full size.jpg|Mosaico en colors falsas d'alta resolución d'o radar d'ubridura sintetica d'a *Cassini* d'a rechión polar norte, amostrando mars, lacos e un rete d'afluents d'hidrocarburs. A coloración azur indica arias de baixa reflectivitat, causata per masas d'etano, metano e nitrocheno Arredol d'a mitat d'o Kraken Mare, a mayor masa abaixo a la ezquierda, ye difuera d'a imachen. Ligeia Mare ye a mayor masa abaixo a la dreita. Punga Mare ye chusto a la ezquierda d'o centro. Jingpo Lacus ye chusto sobre o Kraken Mare e o Bolsena Lacus dreitament sobre él.

Image:PIA17473 Titan lakes cropped.jpg|Envista d'a *Cassini* d'as mars e d'os lacos polars norte en o cuasi infrarroyo. Ligeia Mare ye entalto; Punga Mare ye chus él e Kraken Mare ye a la suya dreita abaixo.

Image:Titan S. polar lake changes 2004-5.jpg|Entre chulio de 2004 e chunio de 2005, nuevas caracteristicas foscas apareixioron en Arrakis Planitia, una plana baixa en a rechión polar sud de Titán. Istas s'interpretan como nuevas masas d'hidrocarburs liquidos resultant d'a precipitación d'as boiras alufratas en l'aria en octubre de 2004.

Image:PIA16167 Titan's lakes 6 years later.jpg|Os lacos polars norte de Titán pareixen haber estau estables per a o menos una estación titania (sies anyadas terrestres).

Image:PIA17179 Titan seas.jpg|Envista de Titán en color natural visible amán d'o infrarroyo amostrando os suyos mars e lacos polars entalto a la ezquierda.




## Referencias