28 d'octubre

## Escaicimientos
### Aragón
* 2006 - l*'[[Academia de l'Aragonés]]* celebra o suyo primer pleno, en a Deputación Provincial de Zaragoza, establindo-se-ie o primer Consello de Gubierno, presidiu por Manuel Castán Espot.

### Atros países
#### Siglo IV
* 312 - en a batalla d'o puent Milvius, Constantín redota a Maixencio, convertindo-se asinas en emperador de l'Imperio Romano.

#### Sieglo XIV
* 1344 - presa d'a ciudat d'Esmirna por os cristianos; a ciudat ye cedida a los Caballers de Rodas.

#### Sieglo XV
* 1416 - o rei de Navarra Carlos III ''o Noble'' nombra en Olit (Navarra) heredera d'a Corona de Navarra a la suya filla Blanca.
* 1484 - por o Tractau de Montargis entre lo Ducau de Bretanya y lo Reino de Francia, s'alcuerda que si Francisco II de Bretanya morise sin succesión masculina, o trono d'o estau soberano de Bretenya sería ta Carlos VIII de Francia.

#### Sieglo XVII
* 1628 - mientres as Guerras de Relichión de Francia, remata o seche de La Rochelle, con a rendición d'ista ciudat protestant a Richelieu.

#### Sieglo XVIII
* 1886 - inauguración en Nueva York (Nueva York, Estaus Unius) d'a Estatua d'a Libertat.

#### Sieglo XIX
* 1918 - Checoslovaquia se converte en un nuevo estau, con a desaparición de l'Imperio Austrohongaro.
* 1922 - os *[[Camisas negras]]* faixistas de Benito Mussolini prencipian a dita *[[Marcha sobre Roma]]*.
* 1940 - mientres a d'a Segunda Guerra Mundial, a Italia faixista de Benito Mussolini demanda a rendición de Grecia; en oposar-se o dictador Ioannis Metaxas, prencipia a Guerra Greco-Italiana.
* 1982 - en as eleccions chenerals espanyolas de 1982, o *[[Partido Socialista Obrero Español]]* de Felipe González gana as eleccions por mayoría absoluta.

## Naixencias
### Aragón
### Atros países
#### Sieglo XI
* 1017 - naixencia d'Henrique III, emperador d'o Sacro Imperio Romano Chermanico (†1056).

#### Sieglo XVI
* 1510 - naixencia en Gandia (Safor) d'o chesuita y santo valenciano Francisco de Borcha (†1572).
* 1550 - naixencia en Rostkowo (hue Przasnysz, Mazovia) d'o chesuita polaco Estanislau Kostka, canonizau por a Ilesia Catolica (†1568).
* 1585 - naixencia en Acquoy (Geldermalsen, Gelderland) d'o teologo neerlandés Cornelius Jansen, establidor d'o *[[jansenismo]]* (†1638).

#### Sieglo XVII
* 1667 - naixencia en Düsseldorf de Mariana de Neoburgo, reina consort d'Aragón por o suyo matrimonio con o rei Carlos II d'Aragón.
* 1696 - naixencia en Goslar (Ducau de Saxonia) d'o militar alemán Mauricio de Saxonia (†1750).

#### Sieglo XVIII
* 1703 - naixencia en Portes (hue en Gardon, Lenguadoc-Rosellón) d'o matematico francés Antoine Deparcieux (†1768).
* 1755
** - naixencia en Alanzón (hue en Orne, Normandía) d'o botanico francés Jacques-Julien Houtou de La Billardière (†1834).
** - naixencia d'o politico ruso Piotr Meller-Zakomelsky (†1823).
* 1767 - naixencia en Hanau (hue Hesse, en Alemanya) de María Sofía de Hesse-Cassel, qui estió reina de Dinamarca y Noruega por a suya voda con Frederico VI de Dinamarca.
* 1784 - naixencia en o estau Monagas d'o militar y politico venezolano José Tadeo Monagas, president de Venezuela (†1868).

#### Sieglo XIX
* 1804 - naixencia d'o matematico belga Pierre François Verhulst.
* 1806 - naixencia en París (Francia) d'o botanico suizo Alphonse Pyrame de Candolle (†1893).
* 1819 - naixencia en Aarau (Cantón d'Argovia) d'o militar suizo Hans Herzog (†1894).
* 1837 - naixencia d'Yoshinobu Tokugawa, que estió lo zaguer *[[shogun]]* d'o Chapón (†1913).
* 1846 - naixencia en Vilanòva Lobet (Alpes Maritimos, Provenza-Alpes-Costa Azul) d'o cocinero, restaurador y escritor culinario francés Auguste Escoffier (†1935).
* 1854 - naixencia en Laval (Mayenne, Países d'a Loira) d'o filosofo y poeta francés Jean-Marie Guyau (†1888).
* 1860 - naixencia en Migake d'o chaponés Jigorō Kanō, uno d'os establidors d'o judo (†1938).
* 1866 - naixencia en Vilanova de Arousa (Pontevedra, Galicia) d'o escritor y poeta gallego Ramón María del Valle-Inclán.
* 1878 - naixencia en Madrit d'o compositor y vriolinista espanyol Conrado del Campo (†1953).
* 1885 - naixencia d'o poeta ruso Velimir Khlebnikov (†1922).
* 1889 - naixencia en Nicolet (Québec) de l'actriz y cantaire canadiense Juliette Béliveau (†1975).
* 1896 - naixencia en Wahoo (Nebraska) d'o compositor estaunitense Howard Hanson (†1981).
* 1897 - naixencia en Searchlight (Nevada) de l'actriz y disenyadora de vestuario estausunidense Edith Head (†1981).

#### Sieglo XX
##### Anyos 1900
* 1902 - naixencia en Lewisham (Londres, Anglaterra) de l'actriz britanica Elsa Lanchester (†1986).
* 1903 - naixencia en Londres d'o escritor britanico Evelyn Waugh (†1966).
* 1908 - naixencia en Paso de los Libres (Corrientes) d'o politico archentino Arturo Frondizi, president d'Archentina en 1958-1962 (†1995).
* 1909 - naixencia en Dublín d'o pintor irlandés Francis Bacon (†1992).

##### Anyos 1910
* 1910 - naixencia en Ibagué (Tolima) de l'escritor, poeta y periodista colombiano Arturo Camacho Ramírez (†1982).
* 1914
** - naixencia en Columbus (Ohio) de l'actriz estausunidense Dody Goodman (†2008).
** - naixencia en Nueva York (Nueva York) d'o medico estausunidense Jonas Salk (†1995).
** - naixencia en Liverpool d'o bioquimico britanico Richard Laurence Millington Synge, Premio Nobel de Quimica en 1952 (†1994).

##### Anyos 1920
* 1922 - naixencia en Bochum (Renania d'o Norte-Westfalia, Republica de Weimar) d'o compositor estausunidense d'orichen alemán Gershon Kingsley.
* 1924 - naixencia en Madrit d'o piloto automovilistico espanyol Antonio Creus (†1996).
* 1929
** - naixencia en Roazhon (Ille y Vilaine, Bretanya) de l'actor francés Marcel Bozzuffi (†1988).
** - naixencia en Brigg (Lindsey, Lincolnshire, Anglaterra) de l'actriz britanica Joan Plowright.

##### Anyos 1930
* 1930 - naixencia en Ipswich (Suffolk, Anglaterra) d'o piloto automovilistico y empresario estausunidense Bernie Ecclestone.
* 1931 - naixencia en Córdoba (provincia de Córdoba) de l'actriz archentina Analía Gadé.
* 1932 - naixencia en Limassol d'o politico chipriota Spyros Kyprianou, president de Chipre en 1977-1988 (†2002).
* 1933 - naixencia en Magé (estau de Rio de Janeiro) d'o futbolista brasilero Manuel Francisco dos Santos, dito *[[Garrincha]]* (†1983).
* 1935 - naixencia en Birkenhead (Cheshire, Anglaterra) d'o director cinematografico britanico Alan Clarke (†1990).
* 1936
** - naixencia en Wilmington (Carolina d'o Norte) d'o cantaire, compositor y musico de *[[musica country]]* estausunidense Charlie Daniels.
** - naixencia en Nueva York (Nueva York) d'o director de orquesta y compositor estausunidense Carl Davis.
* 1937 - naixencia en Nueva York (Nueva York) d'o chugador y entrenador de basketbol estausunidense Lenny Wilkens.
* 1938 - naixencia en Londres d'a escritora britanica Anne Perry.
* 1939
** - naixencia en Boston (Massachusetts) de l'actriz y productora cinematografica estausunidense Jane Alexander.
** - naixencia en Ljubljana (Yugoslavia, hue Eslovenia) d'o chimnasta yugoslau Miroslav Cerar.

##### Anyos 1940
* 1940
** - naixencia en Mount Vernon (Nueva York) d'a guionista y productora cinematografica estausunidense Susan Harris.
** - naixencia en Mytichtchi (oblast de Moscú) d'o astronauta ruso Guennadi Strekalov (†2004).
* 1941
** - naixencia en Lisburn (Irlanda d'o Norte) de l'actor irlandés John Hallam (†2006).
** - naixencia en Newcastle upon Tyne (Tyne and Wear, Anglaterra) d'o musico britanico Hank Marvin, miembro de *[[The Shadows]]*.
* 1943
** - naixencia en Wriezen (Brandemburgo) de l'actriz y cantaire alemana Cornelia Froboess.
** - naixencia en Salamanca (Castiella y Leyón) de l'actriz espanyola Charo López.
* 1944
** - naixencia en París de l'actor francés Coluche.
** - naixencia en Chicago (Illinois) de l'actor estausunidense Dennis Franz.
* 1945 - naixencia en Nottingham (Nottinghamshire, Anglaterra) d'o musico de *[[jazz]]* britanico Elton Dean, miembro de *[[Soft Machine]]* (†2006).
* 1946 - naixencia en Rotterdam d'o futbolista y entrenador de fútbol neerlandés Wim Jansen.
* 1948 
** - naixencia en Gandia (Safor, País Valenciano) de l'actriz y cantaire valenciana Josele Román.
** - naixencia en Louisville (Kentucky) de l'actriz y cantaire estausunidense Telma Hopkins.

##### Anyos 1950
* 1952 - naixencia en Nashville (Tennessee) de l'actriz estausunidense Annie Potts.
* 1953 - naixencia d'o escritor y periodista francés Pierre Lorrain.
* 1955 - naixencia en Seattle (Washington) d'o informatico estausunidense Bill Gates.
* 1956
** - naixencia d'o politico iraní Mahmud Ahmadinejad.
** - naixencia en Red Bank (Nueva Jersey) d'o cantaire y musico estausunidense Dave Wyndorf, miembro de *[[Monster Magnet]]*.
* 1958 - naixencia en Terrassa (Catalunya) d'a periodista catalana Concha García Campoy (†2013).

##### Anyos 1960
* 1962 - naixencia en Berkeley (California) de l'actriz estausunidense Daphne Zuniga.
* 1963
** - naixencia en Bristol (Pennsilvania) de l'actriz estausunidense Lauren Holly.
** - naixencia en Roma d'o cantaire italiano Eros Ramazzotti.
* 1964 - naixencia en Dakar (Senegal) de l'actor francés d'orichen senagalés Mouss Diouf.
* 1965 - naixencia en Chicago (Illinois) de l'actriz estausunidense Jami Gertz.
* 1966 - naixencia en Grand Rapids (Michigan) de l'actor estausunidense Andy Richter.
* 1967
** - naixencia en Atlanta (Cheorchia) de l'actriz estausunidense Julia Roberts.
** - naixencia en Glasgow d'o director cinematografico escocés Kevin Macdonald.
* 1969 - naixencia en Claremont (California) d'o cantaire, compositor y musico estausunidense Ben Harper.

##### Anyos 1970
* 1974
** - naixencia en San Juan de l'actor portorriquenyo Joaquin Phoenix.
** - naixencia en Vranje (Yugoslavia) d'o futbolista serbio Dejan Stefanović.
* 1978 - naixencia en Sant Sabastián (Guipuzcua) de l'actriz basca Marta Etura.

##### Anyos 1980
* 1980 - naixencia en Rothwell (Yorkshire de l'Ueste) d'o futbolista anglés Alan Smith.
* 1981 - naixencia en Vigantice (rechión de Zlín) d'o futbolista checo Milan Baroš.
* 1982 - naixencia en Funabashi d'a cantaire chaponesa Mai Kuraki.
* 1983 - naixencia en Fort Washington (Maryland) d'o basketbolista estausunidense Jarrett Jack.
* 1984 - naixencia en Lagos d'o futbolista nicheriano Obafemi Martins.

##### Anyos 1990
* 1991 - naixencia en Sant Boi de Llobregat (Baixo Llobregat, provincia de Barcelona) d'o ciclista catalán Enrique Troyano.

## Defuncions
### Aragón
### Atros países
#### Sieglo IV
* 312 - muere en a batalla d'o puent Milvius Maxenzio, redotau por Costantín, qui se converte asinas en o nuevo emperador de l'Imperio Romano (n.278).

#### Sieglo XII
* 1138 - muere en Cracovia o duque Boleslau III de Polonia (n.1085).

#### Sieglo XVI
* 1520 - muere en Snits (Países Baixos d'os Habsburgo, hue en Frisia, Países Baixos) o pirata frisón Pier Gerlofs Donia (n.1480).

#### Sieglo XVII
* 1669 - muere en Toledo o escritor y dramaturgo espanyol Agustín Moreto (n.1618).

#### Sieglo XVIII
* 1703 - muere en Oxford (Oxfordshire) o matematico anglés John Wallis (n.1616).
* 1704 - muere en Oates (Essex, Anglaterra) o filosofo anglés John Locke (n.1632).
* 1740 - muere en Sant Petersburgo a zarina Ana I de Rusia (n.1693).
* 1792
** - muere o botanico, ornitologo y zoologo alemán Paul Heinrich Gerhard Möhring (n.1710).
** - muere en Austhorpe (Leeds, Anglaterra) o incheniero britanico John Smeaton (n.1724).

#### Sieglo XIX
* 1900 - muere en Oxford (Oxfordshire) o filologo y orientalista alemán Friedrich Max Müller (n.1823).

#### Sieglo XX
##### Anyos 1900
* 1905 - muere en París o escritor y periodista francés Alphonse Allais (n.1854).

##### Anyos 1910
* 1911 - muere en París o pedagogo y psicologo francés Alfred Binet (n.1857).
* 1916 - muere amán de Bapaume (Paso de Calais, Norte-Paso de Calais, Francia), mientres a Primera Guerra Mundial, o piloto alemán Oswald Boelcke (n.1891).

##### Anyos 1920
* 1929 - muere en Roma (Italia) lo politico alemán Bernhard von Bülow, canceller d'Alemanya en 1900-1909 (n.1849).

##### Anyos 1930
* 1939 - muere en Nueva York (Nueva York) l'actriz estausunidense Alice Brady (n.1892).

##### Anyos 1940
* 1949
** - muere en accident d'avión en a isla São Miguel (islas Azores, Portugal) o boxiador francés Marcel Cerdan (n.1916).
** - muere en accident d'avión en a isla São Miguel (islas Azores, Portugal) a vriolinista francesa Ginette Neveu (n.1919).

##### Anyos 1970
* 1972 - muere en Los Angeles (California) o director cinematografico estausunidense Mitchell Leisen (n.1898).
* 1973 - muere o escritor echipciano Taha Hussein (n.1889).
* 1975 - muere o musico de *[[jazz]]* estausunidense Oliver Nelson.
* 1977 - muere en Madrit o escritor y periodista espanyol Miguel Mihura.

##### Anyos 1980
* 1982 - muere en Verona (provincia de Verona, Veneto) o director cinematografico italiano Valerio Zurlini (n.1926).

##### Anyos 1990
* 1998 - muere en Londres o escritor y poeta britanico Ted Hughes (n.1930).
* 1999 - muere en El Puerto de Santa María (provincia de Cádiz) o poeta y escritor andaluz Rafael Alberti (n.1902).
* 2000 - muere en Villejuif (Val d'o Marne, Isla de Francia) l'actor francés Georges Poujouly (n.1940).

#### Sieglo XXI
* 2005
** - muere en Sant Sabastián (Donostialdea, Guipuzcua) o futbolista basco Alberto Ormaetxea (n.1939).
** - muere en Houston (Texas) o quimico, fisico y astronomo estausunidense Richard Smalley, Premio Nobel de Quimica en 1996 (n.1943).
* 2006 - muere en Washington, DC o entrenador de basketbol estausunidense Red Auerbach (n.1917).

## Vinclos externos

## Referencias