A Canal de Berdún

**A Canal de Berdún** (en castellano *Canal de Berdún*) ye un municipio aragonés d'a provincia de Uesca, comarca d'a Chacetania y partiu chudicial de Chaca, que depende d'a diocesi de Chaca. A capital d'o municipio ye en o lugar de Berdún.

A suya población ye de  habitants en una superficie de 133,3&nbsp;km² y una densidat de población de &nbsp;hab/km².

## Cheografía
O termin municipal d'a Canal de Berdún ye situato en a zona occidental d'a comarca d'a Chacetania y en a provincia de Uesca, ya en a muga con a comarca de Cinco Villas y con a provincia de Zaragoza. Ye perteneixient a o partiu chudicial de Chaca. A suya capital, Berdún, se troba situata a 688 metros d'altaria sobre o livel d'a mar y a una distancia de 80 km d'a ciudat de Uesca, a capital d'a suya provincia y de 28&nbsp;km de Chaca, a capital d'a suya comarca y d'o suyo partiu chudicial.

O termin municipal d'a Canal de Berdún ye trescruzato por o río Aragón d'este ta ueste, y de norte a sud por o río Veral, afluent d'o río Aragón, y por o río Maixons, afluent d'o río Veral. Ye un lugar a os historicament ha habiu inundacions como as de Martés en l'anyo 1923 con inundacions en as riberas d'o río Aragón y Galligo que tamién se notoron en Zaragoza.

D'o suyo termin municipal fan parte os lugars de Berdún, Biniés, Huertolo, Maixons, Martés y Villa-reyal d'a Canal.

En primerias d'os anyos 1920, concretament dende l'anyo 1923 dica o 1925 s'escaició un periodo de alta actividat sismica en a Canal de Berdún, conoixito como Periodo sismico d'a Canal de Berdún, seguntes rechistros y diarios d'a epoca o martes 10 de chulio de 1923 se produció un tierratremo de VIII graus d'intensidat en a escala de Mercal·li conoixito como o terratremo de Martés, por ser ista la población mas danyata d'as que se trobaban en o suyo epicentro. Entre as 5:31 y as 13:41 horas bi habió cinco tremolons, y as ondas sismicas plegoron dica Zaragoza. Muitas casas s'esvoldregoron y muitos habitants habioron de vivir en tiendas de campanya de l'exercito en verano. Ixe mesmo anyo Martés estió l'epicentro d'atros 3 seismos, y en Villarreyal d'a Canal en rechistroron atros seis mes entre octubre de 1923 y chulio de 1924.

### Mugas
O suyo termin municipal muga a lo norte con Fago y Ansó; a l'este con Puent d'a Reina de Chaca y Bailo; a lo sud con Longars, en a provincia de Zaragoza y comarca de Cinco Villas; y a l'ueste con Bagüés, Mianos, Sigüés y Salvatierra d'Esca.

## Etimolochía
O municipio tien o nombre de *canal* por a val u canal que forma o río Aragón en trescruzar o municipio, entre as montanyas a lo sud d'a sierra de Santo Domingo y as suyas estribacions septentionals y as montanyas d'as sierras prepirenencas, val dita tamién *[[canal de Berdún]]*.

*Berdún* ye un toponimo d'orichen celta, relacionato con a tribu celta d'os suessetans, y o suyo significato ye *o pueblo en a montanya* (de *berg*, "montanya" y *dunum*, "lugar" u "pueblo"), nombre que describe perfectament a situación d'o lugar en un pueyo enclavato en bel meyo d'a val d'o río Aragón.

## Demografía

ImageSize  = width:650 height:300
PlotArea   = width:450 height:230 left:180 bottom:35
AlignBars  = late

DateFormat = yyyy
Period     = from:0 till:459
TimeAxis   = orientation:vertical
ScaleMajor = unit:year increment:92 start:0

BarData=
  bar:1998 text:"1998" 
  bar:2000 text:"2000"
  bar:2002 text:"2002"
  bar:2004 text:"2004"
  bar:2006 text:"2006"
  bar:2008 text:"2008"
  bar:2010 text:"2010"
  bar:2012 text:"2012"
  bar:2014 text:"2014"
  bar:2016 text:"2016"
  bar:2018 text:"2018"
  bar:2020 text:"2020"

PlotData=
  width:15
  color:brightblue
  bar:1998 from:0 till:433
  bar:2000 from:0 till:434
  bar:2002 from:0 till:423
  bar:2004 from:0 till:401
  bar:2006 from:0 till:416
  bar:2008 from:0 till:412
  bar:2010 from:0 till:396
  bar:2012 from:0 till:365
  bar:2014 from:0 till:376
  bar:2016 from:0 till:361
  bar:2018 from:0 till:321
  bar:2020 from:0 till:323
 


## Administración
### Reparto de concellers




### Alcaldes

## Bibliografía
*  Rey Pastor, A. *El periodo sísmico de La Canal de Berdún (Pirineos)*. Instituto Cheografico y Catastral, Toledo, 1931.

## Veyer tamién
* Lista de municipios de Uesca.

## Vinclo externos

## Referencias