Sesué

**Sesué** ye un munisipi de la provinsia de Uesca. La poblasión ye de 138 habitants (una setentena en Sesué, la resta en Sos) que dan una superfisie de 5,56 km² fan una densidat de 24,82 hab/km².

## Cheografía

Sesué se troba a 1050 metros d'altaria, dintro de la vall de Benás, a'l costau d'el río Esera, a una pllaneta chiqueta a la ribera este d'el río per debant de Vilanova y dichós d'Erisué. La vall tene tamé altros intreses paisachisticos coma'l Parque Natural de Posets-Maladeta (a poquets kilometros t'alto) y el masiso de la Maladeta dan l'Aneto que se'n destaca coma'l punto mes alto de tot el Pireneu.

Sesué se troba a la baixant de l'ampriú de Sarller enta l'Esera, a la ombra de la Punta d'el Gallinero (2728 m) y el Pico de Sarller (2406 m), a la mesma montanya agon se troban las pistas d'esquí de Sarller. Dista 6&nbsp;km de Castillón (diresión sud), y enta'l norte 5&nbsp;km de Saúnc, 7&nbsp;km de Grist y 12&nbsp;km de la vila de Benás.

## Clima
A suya temperatura anyal ye 9.03&nbsp;°C, con una temperatura meya en chinero de 1.12&nbsp;°C y en chulio de 18.42&nbsp;°C.

## Parla

Sesué se troba, igual que Vilanova, a la sona de transisión lingüistica entre el parlar benasqués septentrional (pllurals femeninos dan *-es*) y el benasqués meridional (pllurals femeninos dan *-as*) u coma se ragona popularment a la vall y dan molto sentiu de l'humor, el patués *nebat* d'el *bocatoba*.

Seguntes José Antonio Saura Rami la parla d'els lugars de Sesué, Vilanova, Sos, Erisué, Ramastué, Arasán, Llire, Urmella, Bisagorri, Renanué, Gabás, Castillón de Sos, El Ru y Chía fan part de la zona B de l'aragonés benasqués, con pllurals femeninos en *-as*.

## Toponimia
El nombre Sesué ye un d'els numbrosos casos a'ls Pireneus de toponimos dan terminasión en ''-ué'' que indica pertenensia a bel personache. En este caso, pode estar que tenise relasión dan l'antroponimo *Sissus* que s'asosia dan la cultura d'els antigos galos, pos s'ha trobau documentau tamé a inscripsions de puestos agon istes habitaben.

## Nucli urbano
El llugar de Sesué tene bels casaches fetos dan l'estilo tradisional d'ista parte d'el Pireneu y la Ribagorsa.

El nucli, molto chicot de primeras, s'heba dedicau tradisionalment a la produsión de came coma moltos d'altros tamé a'ls Pireneus enteros. Esto ye perque las  i caien mes a sobén que a la terra pllana y alavets se fa mes fásil de cultivar-lo. El came ("*canyimo*" en aragonés cheneral) yera una materia primera ta moltos testils populars (sierros y estamenyas) y s'empllegaba moltismo per eixemplo ta fer-ne éls sacs, pero tamé treballau mes fino, ta fer-ne ropa y calsers. Moltas personas que pasan d'éls 50 ans d'edat a'l Pireneu encara recordan que van empllegar llinsuels y camisas d'este material cuan yeran chicots.

Las casas de Sesué que se van dedicar a'l came en aquellos ans van estar *Casa Chinés*, *Casa Antón* y *Casa Manolet*, dan la casa d'el ferrero (a toz éls llugars n'heba d'haber uno) que yera *Casa Caseta*.

En l'an 1930 van comprar el molino de Sesué d'entre éls vesinos d'el llugar, y alavez se feba molre el sereal de Sesué y tamé d'altros llugars de la redolada (per fer-hu-ie se les feba pagar). Sesué va creixer con *Casa Vitorina* y *Casa Manolo* per ixes tems. Els moliners diu que ban estar chent d'el llugar unas vegadas, pero d'altras hu van estar personas venidas de fora que se i van quedar a viure.

En éls ans seixanta se va construir el pont en mont d'el río Esera que ba permetre que i arribese la carretera enta'l llugar (antes se pasaba per una palanca que marchaba dan cada riada). El pont, feto per la contratista OCISA, ha quedau singularment dan ixe nombre ta els poblladors de Sesué: "*el pont de la Ocisa*". En l'an 1960 se va achustar tamé el negosio de la cantera de mármol a la llena de *Castellaso* dan els catalans Latorre y Moles, que va rematar dan un chudisi perque no les pagaban l'arriendo a'ls vesins per ben achustau que estase y la molta fayena que les heba costau a estes acllarir la propiedat d'el mont agon s'anaba a fer la obra. 1960 va estar tamé l'an que se i va conseguir portar l'aigua corrent asta las casas de Sesué, obra feta pe'ls vesinos y el sinyor Leonardo, de Castilló.

Éls bestiars que antes se teneban a las cuadras y bordas de las casas enguán s'han anau posán en granchas afora d'el llugar. Ara, las vacas que i hei son el bestiar prensipal, coma en tota la vall de Benás. L'arribada d'el turismo a'ls saguers ans ha feto que se i heigan construiu moltas casas nuevas, espandín-se el nucli de Sesué molto mes de l'espasio que antes ocupaba.

Las casas que i quedan ara a Sesué son: *Antón, Beltrán, Caseta, Gaspar, Guil, Manolet, Marquet, Ribera, Pascualet, Pey y Visenta*.

## Demografía

ImageSize  = width:650 height:300
PlotArea   = width:450 height:230 left:180 bottom:35
AlignBars  = late

DateFormat = yyyy
Period     = from:0 till:145
TimeAxis   = orientation:vertical
ScaleMajor = unit:year increment:30 start:0

BarData=
  bar:1998 text:"1998" 
  bar:2000 text:"2000"
  bar:2002 text:"2002"
  bar:2004 text:"2004"
  bar:2006 text:"2006"
  bar:2008 text:"2008"
  bar:2010 text:"2010"
  bar:2012 text:"2012"
  bar:2014 text:"2014"
  bar:2016 text:"2016"
  bar:2018 text:"2018"
  bar:2020 text:"2020"

PlotData=
  width:15
  color:brightblue
  bar:1998 from:0 till:123
  bar:2000 from:0 till:119
  bar:2002 from:0 till:138
  bar:2004 from:0 till:130
  bar:2006 from:0 till:125
  bar:2008 from:0 till:119
  bar:2010 from:0 till:127
  bar:2012 from:0 till:127
  bar:2014 from:0 till:116
  bar:2016 from:0 till:103
  bar:2018 from:0 till:127
  bar:2020 from:0 till:122
 


## Administración
### Reparto de concellers




### Alcaldes

## Moniments
* La ilesia parroquial d'el llugar, que ye d'el sieglo XII, dan estilo romanico lombardo.
* La ermita de Sant Sadurní, d'éls siglos XVII y XVIII.
* La ermita de Sant Pedro, d'el siglo XVII.

## Fiestas

* La **Fiesta Mayor** se fa ta Sant Chinés, el 25 d'agosto.
* La *Fiesta chica* se fa ta Sant Sadurní, l'1 de mayo.

## Referencias

## Vinclos externos
*  Pachina ofisial de l'ayuntamiento de Sesué; ''Sesue.com''
*  Sesué a'l portal ''CaiAragón.com''
*  Sesué a ''LosPirineos.info''