Zhang Qilang

## Zhang Qilang (張七郎)

### 1947 miheca 4 folad 5 romi’ad pacerem to dafak, i Fongli no Kalingko. (1947 年 4 月 5 日凌晨，花蓮鳳林。)
O pi’emet to losa’ no cecay fafahiyan, micaliw to cecay kelakela’, mitakop to kaconiharan no romi’ad, micolo’ to toloay mapatayay tatirengan mipatayra i patademan.

O nano fa’inay ningra ci Zhang Qilang, ato tosaay wawa ningra ci Zhang Zongren, Zhang Guoren.

Nengnengen no pakanengnengay o kalahoperan no tamdamdaw.

O nano masefetay talaaikor ko kamay nangra, mapicpic macicih ko riko’, dengan to o paketo ato laningko ko iraay.

O nano mipa’oripay to tamdaw a tadamaanay ising, i ’ayaw no patay o palawacoan ko pisamsam a makari’ang, maledef ko doka’ i tatirengan o nano pinafadesan.

Zhang Qilang o mama: Maledef o masakoolay pinafades, ira ko tosaay nai koror kasadakan no timera, o tatirengan saheto o doka’ o pinafadesan.

Zhang Zongren sakakaay a wawa: Mapetek ko kawanan a kamay, tosaay a mata o pinacocok to matalemay awa to ko nanengnengen.

Zhang Guoren sakatolo a wawa: Makowang ko koror, maficowa’ ko tiyad to pinacocok, masadak ko tinai’ i papotal, kalingsesan nengnengen.

### “Ano kiso koraan i” (如果是你)
1947 miheca, ano o kiso kora ising, ira ko mikongkongay to fawahan to sakacipa’oripaw i, tayra kiso, ano eca katayra?

O pipa’orip aca to tamdaw a saan kiso nika mala o makari’angay i likisi.

Onini laloma’an, o kakangodoan no tamdamdaw a tadamaanay ising i Fonglin.

Renshou paisingan, mipaising ko pakoyocay adadaay tamdaw caay ka ci’aca/palipidaen.

Matiya to romi’ami’ad masadak miadah pa’orip to adadaay ca Zhang Qilang a malawama tatolo, nika o caay to patiko a minokay.

O sowal no kafiyafiyaw tamdaw i: toya lafii 11 ko toki, matengil ko pilalalingan a ngiha, padoedo enemay soni no kowang, ikor sapater sato saan.

O ina ci Zhan Jinzhi, caay ka pilaha tomangic a tahaloma’, oya kamirmir no kamay, mitatoy to rinom a misolsol i maohatay a dawdaw, oya a kamay ko misahacecayay pacomod i tiyad to tinai’ mihacecay mitapid.

Nawhani sacisowal sa cingra: “O masongila’ay ko tatirengan no wawa a miliyas.”   

Matiliday a ’otoc no tadem: “Zhan Jinzhi, Zhang Zongren aci Zhang Guoren malawama a tadem to nikafades, 1947 (Minko 36) miheca 4 folad 4 romi’ad toya lafii mafades ko patay.”

Caay ko kafana’an ko nikapatay tatoloay tamdaw no cecay laloma’an a mafades patay, ikor no patay o mitamorongay to “Pacoliay to kitakit” sanay ko kacingangan no raraw a mapatay.

Wataay ko rarom no faloco’ to 55 miheca ko ’orip ni Zhan Jinzhi, mi’emetay to tangic a cilosa’ i ka’ayaw no tamdamdaw, paro’ot to 27 miheca, 19 miheca a kadafo tatosa to saka’eca ka tomangic, sa’icelan ta sanay.

Dengan oya ci todongay to ci “Paya ising no sofitay” mafadocay saka tosa a wawa ci Zhang Yiren, maemin malefek to patay koya fa’inayan no laloma’an. Wata ko kalihamham nangra to kaira no palawinaan a kitakit i, wata ko kalisomadan to ikor.

Paherek ko saka tosa lalood i 1945 miheca, tahidangen ni Zhang Qilang panokayen koya nai roma kitakit ko tatoloay wawa tayni Taywan, mangalay tadamaanay tamdaw ko niyaro’ nahan ko sowal.

Patireng to pangpangan, mitilid to kacaca’of tiid, mihemek to kalowad no Taywan sanay.

Wataay ko kalihamham ni Zhang Qilang to fa’elohay tayni a “palawinaan a kitakit” to karahekedan.

Oya paretatengay to kitakit, o mikinafalahay to sakisyakay a tadamaanay ising i, itini cecay dadayaan, simanta’ han materek o dengan to tatoloay maponengay fafahiyan ato o fadocan a wawawawa.

### O maanan ko kaciraraw nangra? (他們做錯了什麼？)
Dengan o kaciraraw nangra, oya halafinay nihamhaman a “Palainaan kitakit”, o mamatiya cangraan ko piadah to adadaay, o kakoda’it minengneng tonini a sera nasa. 

O kahinatala a milakecay to 75 mihecaan.

18 ko mihecaan ni Zhang Yuchan pataloma’ itiya.

1946 miheca 11 folad itiya, malipahakay ko faloco’ malakadafo cifa’inay to saka tolo a wawa ci Zhang Guorenan.

O cima ko mafana’ay to kamatini, raramod saho to 4 folad, nanoyaan sa kapeleng ko sakalemedaw.

Toya a mihecaan, cipoyapoy ci Zhang Yuchan to 4 folad a fadoc a wawa.

Miliyas to ko mama ato fa’inay, mapeleng to ko laloma’an.

O fa’elohay kadafo no loma’ cingra, caay piliyaw mikadafo, hadidi saan to kacipoyapoy, mikotod to ina no loma’ ci Zhan Jinzhian micoker tonini mapelengay salaloma’. Saka nao kohetingay ko fokes tangasa sa ka’ofadan to, midimokos tonini tanoremes sanay a haratengen.

Nao mateli’iay ko sowal ningra, saki tonini 228 a demak, o mamipalisomad ko mari’angay ta ira ko pahecian, “Oci Chiang Kai-shek ko mari’ang mipatayay, kafana’en niyam, nika matalaw pasowal kami. Oya mipatayay to tamdaw a tamdaw ko mamipalisomad.”

Nai 18 mihecaan toya kalatiihan a lemed miteka, 75 to miheca ko pitalaan ningra. Anini, manga’ay aca cingra itira i romaay hekal, masasi’araw to dengan 4 folad a fa’inay ci Zhang Guorenan.

Ano kiso koyaan a ising ko mifohatay to fawahan toya dadaya i, mifohat kiso to fawahan haw? roma a tamdaw mada’oc ko ’orip pa’orip to tamdaw, ikor awaay to ko pa’oripay i cingraan. Caay ko inacilaay ko likisi. O kita ko mipili’ay to o hahiratengen ho anini.

Palokiyolay nai threads@k0914037035 (Guo Xinyao) (轉自 threads@k0914037035  (郭芯茤))