open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bassuet

**Bassuet**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner () ìm Département Marne ìn dr Regioon Grand Est. Sa g’heert zem Arrondissement Vitry-le-François, zem Kàntoon Sermaize-les-Bains so wia zem G’maindaverbànd Côtes de Champagne et Val de Saulx.

## wu dr Nàmma haar ìsch
Ìm Làuif vu dr G’schìcht hàt sìch dr Dorfnàmma-n-asoo uff Làtiinisch un Àltfrànzeesch, schpeeter uff Frànzeesch äntwìckelt:

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q648440", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ G’mainda lììgt àm owwera Fion, äbba 28 Kilomeeter süüdeeschtlig vu Châlons-en-Champagne. Umgaa wìrd Bassuet vu da Noochberg’mainda Bassu ìm Nordoschta, Vavray-le-Petit ìm Oschta, Vavray-le-Grand ìm Süüdoschta, Changy ìm Süüda, Saint-Quentin-les-Marais ìm Süüdwäschta, Saint-Lumier-en-Champagne ìm Wäschta so wia Lisse-en-Champagne ìm Nordwäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Niklàuiskìrìch *()*. D’rìnn ìsch a Konsooltìsch üss Màrmoor un Holz vum 18. Joohrhundert zitter 1911 àls Ainzelobjakt bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann. Üsserdam sìnn zwai Holzschtàtüüta vu Liachterangel üss’m 16. Joohrhundert zitter 2003 àls Ainzelobjakt bii da Histoorischa Dankmooler iig’schtuuft, wo-n-a regionààla Bediitung hann.

## Làndwìrtschàft
Ìm wìrtschàftliga Laawa vum Dorf schpììlt d’ Làndwìrtschàft a wìchtiga Rolla. Üsserdam g’heert Bassu zem Wiibàuigebiat Champagne. Ìm G’maindagebiat sìnn ìnsg’sàmt 89,60 ha mìt Raabgàrta gepflànzt, d’runter 85,90 ha mìt dr Raabsorta Chardonnay, 3,00 ha mìt dr Sorta Pinot Meunier un 0,70 ha mìt Pinot Noir (Schtànd: 2025).


Bassuet3.jpg|ìm Raabgebiat z’ Bassuet mìt Falder hìnterdràà
Bassuet4.jpg|ìm Raabgebiat z’ Bassuet mìt Falder hìnterdràà
Bassuet5.jpg|ìm Raabgebiat z’ Bassuet mìt Falder hìnterdràà


## wìchtiga Litt üss’m Dorf
* dr Politiker Ernest Haudos (1870–1933) ìsch z’ Bassuet uff d’ Walt kumma.

## Lìteràtüür zem Ort
* 
* 
* 

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Département Marne

## Weblìnks

* d’ Websitta vu dr G’maindaverwàltung (frànzeesch)
* Schtàstik züa dr G’mainda Bassuet biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Bassuet ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)
* d’ G’mainda Bassuet biim Informàzioonsportààl BANATIC vum frànzeescha Ìnnaminìschteerium (frànzeesch)
* Schtàtistischa Dààta züa dr G’mainda Bassuet, wo düü kààsch ufflààda bii *data.gouv.fr* (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Bignicourt-sur-Marne

**Bignicourt-sur-Marne**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (ànna ) ìm Département Marne ìn dr Regioon Grand Est. Sa g’heert zem Kàntoon Vitry-le-François-Champagne et Der, zem Arrondissement Vitry-le-François so wia zem G’maindaverbànd Vitry, Champagne et Der.

## wu dr Nàmma haar ìsch
Ìm Làuif vu dr G’schìcht hàt sìch dr Dorfnàmma-n-asoo uff Làtiinisch, Àltfrànzeesch un schpeeter uff Frànzeesch:
* **' (ànna 1187)
* **' (ànna 1236)
* **' (ànna 1557)
* **' (ànna 1597)
* **' (ànna 1665)

D’ Dorfbewoohner nännt m’r **'  (fìr d’ Manner) un **  (fìr d’ Fràuija) uff Frànzeesch.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1214905", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ G’mainda lììgt àm Fluss Marne un ìhrem Züafluss Orconte ìm Süüdoschta vum Département Marne. Umgaa wìrd Bignicourt-sur-Marne vu da Noochberg’mainda Luxémont-et-Villotte ìm Nordoschta, Norrois ìm Süüdoschta, Blaise-sous-Arzillières ìm Süüdwäschta, Frignicourt ìm Nordwäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Kìrìch Saint-Louvent D’rìnn sìnn viar Kunschtwark je àls Ainzelobjakta bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann: s’ Holzkrüzifikx üss’m 17. Joohrhundert, dr holziga Zelebràntaschtüahl üss’m 18. Joohrhundert, d’ fàrwiga Schtaischtàtüüta vum hl. Jàkobus üss’m 16. Joohrhundert, so wia d’ fàrwiga Schtaischtàtüüta vu dr Màdonna mìt’m Jesüskìnd üss’m 18. Joohrhundert.


51 BIGNICOURT SUR MARNE.jpg|d’ Kìrìch Saint-Louvent


## Lìteràtüür zem Ort
* 

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Département Marne

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Bignicourt-sur-Marne biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Bignicourt-sur-Marne ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Sabine Gisiger

D **Sabine Gisiger** (* 1959 z Züri) isch e Schwyzer Filmreschiseeri un Draibuechautoori.

## Biografy
D Sabine Gisiger het vu 1980 bis 1987 an de Uniwesiteet Züri un Pisa Gschiicht studiert un mit ere Promozioon abgschlosse. Vu 1988 bis 2013 het si as Repoorteri bim SRF im In- un Uusland gschafft, vor allem fir d *Rundschau*. Syt 1990 schafft si as freii Dokumäntaarfilmeri. Syter 2002 unterriichtet si as Brofässeri fir Dokumäntaarfilm an dr Zürcher Hoochschuel vu dr Chinscht un an dr HSLU Lozärn. En Grooßdail vu ire Film sin in Zämenaarbet mit dr Broduzänti Karin Koch, Dschoint Ventschr, un dr Kamerafrau Helena Vagnières un dr Editoori Barbara Weber entstande.

D Sabine Gisiger isch Mitgliid vu dr Schwyzer Filmakademy un dr European Film Academy.

## Filmografy
* 1990: Die letzte Jagd (TV-Dokumäntaarfilm; mit em Andreas Hoessli)
* 1992: + Alles Andere
* 1995: Motor nasch (mit em Marcel Zwingli)
* 1996: Leben im Hip Hop (TV-Dokumäntaarfilm)
* 1997: Die Farben der Hoffnung
* 1998: Moskau – ein Gedicht
* 2000: Do It (mit em Marcel Zwingli)
* 2003: Homeland (TV-Dokumäntaarfilm)
* 2005: Gambit – Verdacht auf eine Straftat
* 2008: Ya Sharr Mout (TV-Dokumäntaarfilm)
* 2010: Guru – Bhagwan, His Secretary & His Bodyguard (mit em Beat Häner)
* 2011: Die Schönheit der Stimme *(La voce in Bellezza)* (TV-Dokumäntaarfilm SRF/Arte)
* 2014: Yaloms Anleitung zum Glücklichsein *(Yalom's Cure)*
* 2014: Friedrich Dürrenmatt – Im Labyrinth (TV-Dokumäntaarfilm, SRF/Arte)
* 2015: Friedrich Dürrenmatt – Eine Liebesgeschichte (Kiino-Dokumäntaarfilm)
* 2017: Willkommen in der Schweiz (Kiino-Dokumäntaarfilm)
* 2023: The Mies van der Rohes (Kiino-Dokumäntaarfilm)
* 2025: Jelmoli – Biografie eines Warenhauses (TV-Dokumäntazioon)

## Uuszaichnige
* 2001 Schwyzer Filmbryys (Beschte Dokumäntaarfilm fir *Do It*)
* 2006 Nominierig fir dr Schwyzer Filmbryys (Beschte Dokumäntaarfilm fir *Gambit*)
* 2011 Nominierig fir dr Schwyzer Filmbryys (Beschte Dokumäntaarfilm fir *Guru*)
* 2015 Nominierig fir dr Schwyzer Filmbryys (Beschte Dokumäntaarfilm fir *Yalom's Cure*)

## Publikazioone
* Regula Bochsler, Sabine Gisiger. *Dienen in der Fremde: Dienstmädchen und ihre Herrschaften in der Schweiz des 20. Jahrhunderts.* Zürich: Chronos, 1989. ISBN 3-905278-41-3

## Weblink
* 
* 
* 
* "Ich bin von Natur aus neugierig". Interview mit Filmemacherin Sabine Gisiger. westnetz.ch, 28. Mai 2013.
* "Dokfilmerin Sabine Gisiger über ihren Film "Yalom's Cure". Video-Interview. 17. Oktober 2014.
* Gespräch mit Sabine Gisiger über Friedrich Dürrenmatt, SRF, 14. Dezember 2022

## Fueßnote
Drouilly

**Drouilly**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (ànna ) ìm Département Marne ìn dr Regioon Grand Est. Sa g’heert zem Arrondissement Vitry-le-François, zem Kàntoon Vitry-le-François-Champagne et Der so wia zem G’maindaverbàn Vitry, Champagne et Der.

## wu dr Nàmma haar ìsch
Ìm Làuif vu dr G’schìcht hàt sìch dr Dorfnàmma-n-asoo uff Làtiinisch un Àltfrànzeesch, schpeeter uff Frànzeesch äntwìckelt:

D’ Iiwoohner nännt m’r **'  (fìr d’ Manner) un **'  (fìr d’ Fràuija).

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1224511", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ G’mainda Drouilly lììgt àn dr Marne, àcht Kilomeeter nordwäschtlig vu Vitry-le-François. Durs G’maindagebiat fliasst àui d’ Guenelle. Dr G’maindabooda lììgt uff’ra Heecha vun 92 (ìm Oschta) bis 136 Meeter (ìm Süüdwäschta). Umgaa wìrd Drouilly vu da Noochberg’mainda Soulanges ìm Nordoschta, Loisy-sur-Marne ìm Süüdoschta, Maisons-en-Champagne ìm Süüdwäschta so wia Pringy ìm Nordwäschta.

Durs Dorf fààhrt d’ Départementsschtrooss D2.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Hilààriuskìrìch *()*. D’rìnn sìnn dräi Kunschtwark zitter 1975 àls Ainzelobjakta bii da Histoorischa Dankmooler iitrajt, wo-n-a regionààla Bediitung hann: Dr schtainiga Tàuifbäcka vum 17. Joohrhundert, d’ fàrwiga Holzschtàtüüta vum hl. Hilààrius üss’m 17. Joohrhundert so wia d’ fàrwiga Schtaischtàtüüta vum hl. Cucuphas üss’m 15. Joohrhundert.


Drouilly-Church.JPG|d’ Süüdfàssààda vu dr Hilààriuskìrìch
Église 01186.JPG|s’ Wäschtportààl vu dr Hilààriuskìrìch
Clocher 01193.JPG|dr Glockaturm vu dr Kìrìch
Drouilly-51-Town Hall.JPG|s’ Bìrgermaischteràmt
Passage à niveau 01185.JPG|a Bààhnìwwergàng


## Lìteràtüür zem Ort
* 

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Département Marne

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Drouilly biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Drouilly ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Favresse

**Favresse**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (ànna ) ìm Département Marne ìn dr Regioon Grand Est. Sa g’heert zem Arrondissement Vitry-le-François, zem Kàntoon Sermaize-les-Bains so wia zem G’maindaverbànd Perthois-Bocage et Der.

## wu dr Nàmma haar ìsch
Ìm Làuif vu dr G’schìcht hàt sìch dr Dorfnàmma-n-asoo uff Làtiinisch un Àltfrànzeesch, schpeeter uff Frànzeesch äntwìckelt:

D’ Dorfbewoohner nännt m’r **'  (fìr d’ Manner) un **'  (fìr d’ Fràuija) uff Frànzeesch.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1219857", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ G’mainda Favresse lììgt äbba zehnt Kilomeeter eeschtlig vu Vitry-le-François. Dr Fluss Bruxenelle begranzt d’ G’mainda ìm Nordoschta. Umgaa wìrd Favresse vu da Noochberg’mainda Brusson ìm Norda, Dompremy ìm Nordoschta, Haussignémont ìm Oschta, Thiéblemont-Farémont ìm Süüda, Vauclerc un Écriennes ìm Süüdwäschta, Reims-la-Brûlée ìm Wäschta un Plichancourt ìm Nordwäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Màrtiinskìrìch *()* üss’m 13. Joohrhundert. Sa ìsch zitter 1915 bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a regionààla Bediitung hann. Ìn dr Kìrìch sìnn zwai Holzkrüzifixa — dr Aina üss’m 14. Joohrhundert, dr Àndra üss’m 15. odder’m 16. Joohrhundert — so wia dr schtainiga Tàuifbäcka üss’m 17. Joohrhundert mìt siinera Holzdäckel je àls Ainzelobjakta bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann. Üsserdam sìnn zwai holziga Choorhocker üss’m Ààfàng vum 19. Joohrhundert bii da Histoorischa Dankmooler iig’schtuuft, wo-n-a regionààla Bediitung hann.


Église de Favresse 4.JPG|d’ Màrtiinskìrìch
Église de Favresse 1.JPG|s’ Wäschtportààl vu dr Màrtiinskìrìch
Église de Favresse 5.JPG|dr Glockaturm
Église de Favresse 3.JPG|a àndra Sìcht vum Glockaturm


## Lìteràtüür zem Ort
* 
* 

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Département Marne

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Favresse biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Favresse ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Irene Loebell

D **Irene Loebell** (* 1954 z Züri) isch e Schwyzer Schurnalischti un Dokumäntaarfilmeri.

## Lääbe
D Loebell het fir verschiideni Schwyzer Zytige wie *Die Tat* gschafft un fir s Schwyzer Fäärnsee, segs Joor as Redakteri fir d Konsuumsändig *Kassensturz* un druf fir d *Rundschau*. Syter anne 1994 schafft si as Dokumäntaarfilmeri. 

Fir dr Dokumäntaarfilm «Life in Progress» het si s Lääbe vu junge Mänsche in eme Johannesburger Township z Siidafrika iber e baar Joor mit dr Kamera beglaitet. Fir där Film het si 2014 en Anerkännigsbryys vu dr Bärner Filmbryys iiberchuu. D Jury het gmaint, d Loebell diei irem Geegeniiber mit Empathy begeegne, aber nit ooni au kritisch noozfrooge. 

Si isch Mitgliid im Voorstand vu Suisseimage, dr Schwyzerische Gnosseschaft fir Uurheeberräächt an audiovisuälle Wäärch.

D Irene Loebell läbt un schafft z Züri. Si isch ghyroote mit em Paul Rechsteiner.

## Uusglääseni Filmografy
; Dokumäntaarfilm
* 2014: Life In Progress
* 2004: Members of the Family
* 2003: Le Grand Chalet de Balthus
* 2000: Eine Reise nach Genf
* 1998: Leben aus dem Labor
* 1998: Nobelpreis für ein Gift
* 1996: Gesunde Kinder sind machbar
* 1996: Der Krieg ist noch in ihren Köpfen
* 1995: Man konnte doch nicht neutral sein...
* 1995: Der Schädelvermesser
* 1994: Von der Schweiz nach Auschwitz

; Fäänseefilm
* Die Schweiz und die Juden
* Von der Schweiz nach Auschwitz

## Weblink
* 
* d Irene Loebell bi Swiss Films

## Fueßnote
Charmont (Marne)

**Charmont**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (ànna ) ìm Département Marne ìn dr Regioon Grand Est. Sa g’heert zem Arrondissement Vitry-le-François, zem Kàntoon Sermaize-les-Bains so wia zem G’maindaverbànd Côtes de Champagne et Val de Saulx.

## wu dr Nàmma haar ìsch
Ìm Làuif vu dr G’schìcht hàt sìch dr Dorfnàmma-n-asoo uff Làtiinisch un Àltfrànzeesch, schpeeter uff Frànzeesch äntwìckelt:

Dr Dorfnàmma schtàmmt da Làtiinischa Wärter **' un **' un bediitet äbba „kààhler Barg“. 

D’ Dorfbewoohner nännt m’r **'  (fìr d’ Manner) un **'  (fìr d’ Fràuija) uff Frànzeesch.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q548043", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ G’mainda lììgt ìm Süüdoschta vum Département Marne. Umgaa wìrd Charmont vu da Noochberg’mainda Possesse ìm Norda un Nordwäschta, Nettancourt (ìm Maas-Département) ìm Oschta, Vroil ìm Süüdoschta Bettancourt-la-Longue ìm Süüda so wia Vernancourt ìm Süüdwäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Kìrìch Mària-Geburt *()* üss’m 15. Joohrhundert. Sa ìsch ànna 1944 bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann — àn daara Zitt ìsch sa noch waaga da Bùmbàrdiarunga vum Zwaita Waltkriag tailwiis zärschteert gsìì. Sa ìsch noochhaar wììder uffbàuija worra. Ìn dr Kìrìch ìsch zallamols (bis 1959) a Wäihwàsserbäcka-n-üss Gussiisa üss’m 15. Joohrhundert zamma mìt ìhrer Kàpitäll üss’m 13. Joohrhundert àls Ainzelobjakt bii da Hiistorischa Dankmooler iig’schtuuft gsìì, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann.
* s’ Wàschhüüs


Eglise - Ensemble sud-est - Charmont - Médiathèque de l'architecture et du patrimoine - APMH00017507.jpg|d’ Kìrìch Mària-Geburt, wia sa ànna 1915 üssg’sah hàt
Eglise - Vue intérieure de la nef vers le choeur - Charmont - Médiathèque de l'architecture et du patrimoine - APMH00017508.jpg|s’ Ìnnera vu dr Kìrìch Mària Geburt, wia ’s ànna 19115 gsìì ìsch


## wìchtiga Litt üss’m Dorf
* dr Voogelkundler Jean-François Lescuyer (1820–1887) ìsch z’ Charmont uff d’ Walt kumma.

## Lìteràtüür zem Ort
* 
* 

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Département Marne

## Weblìnks

* Schtàstik züa dr G’mainda Charmont biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Charmont ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/École des hautes études en sciences sociales/Cassini (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Isidore Partouche

Dr **Isaac Isidore Partouche**, uf d Walt kumma àm 21. April 1931 z'Trézel (wu hìt Sougueur heisst) ìm frànzeesche Algérie; gstorwa àm 30. April 2025) isch a frànzeescher Untarneemer gsìì un hàt dr Groupe Partouche grìndt, ànè vun dr Hauptbetriib ìm Casino-Gschäft ìn Europa.

## Biografìe
### Jugànd un Ànfàng ìn dr Àrbat
Dr Isidore Partouche ìsch àm 21. Avril 1931 z'Trézel uf d Walt kumma, ìn àner jìdische Händlersfamìli vum Oranais. Är hot sì Karriär ìn dr Algérie als Radioelektriker àgfànga un ìsch dr èrscht Konzessionär vun dr Mark Philips ìm Land worra. Noch dr Unàbhängìgkeit vun dr Algérie ìsch är noch e paar Joor z'Oran bliewà, bevuer är ìn de Ànfàng vun de 60er Johr mit sìr Famìli noch Frankriich ìsch ìwergsìdelt. Är hàt sìch ìm Pas-de-Calais nìdergloo, wu är ìn e Kartbahn un e Disco ìm Touquet-Paris-Plage investiert hàt.
Grìndìg un Wàchschtum vum Groupe Partouche

Ìm Joor 1973 hot Isidore Partouche, zàmme mit sìne Brieder un Schweschtere, dr Kasino z'Saint-Amand-les-Eaux fer àn symbolische Franc àfkaaft – mit dr Quell un dr Bàdebetrieb derzue. Dàs ìsch dr Ànfàng vum Groupe Partouche gsìì. Är hot dr fàscht bankrotte Bàd- un Kasino-Betrieb ùf dr Bei gholfa.
Sì Erfolg verdànkt är a à dem, dass är scho frieh begrìffa hot, wie viel Gäld m'r mit d'Schlòtmaschine (Einarmige Bandite) kenne màcha, wu ìn Frankriich erscht spät ìn de 80er Johr erlaubt worra sin.

Unter sìr Leitig isch dr Groupe schnell g'wàchsa: sie hen Kasinos ìm Norda vum Land kaaft, dann ànànd ìm ganze Frànkriich un schpäter sogar ìm Üslànd. Zu de wichdichste Kaaf ghera dr Kasino vum Touquet (1976), vu Forges-les-Eaux (1986), vu Dieppe (1988) un vu Vichy (1989).

Ìm Joor 1995 ìsch dr Groupe àn dr Bourse (Börs) ìngfiert worra, un hot ab dànne mit dr Groupe Barrière, dr ewige Konkurrent, konkurriert.

Ab de 2000er Johr hot dr „Herr Isidore“ d’Leitung vum Groupe schpààrlich sìm Sohn Patrick Partouche ìwergaa – so isch s’Famìliegschäft wìtèr gànga.
Dr Isidore Partouche ìsch am 30. Avril 2025 im Àlter vu 94 Johr gstorwa.

## Referanza
Blanzy-la-Salonnaise

**Blanzy-la-Salonnaise**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd ) ìm Ardenna-Département ìn dr Regioon Grand Est (vor 2016 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne). Sa g’heert zem Arrondissement Rethel, zem Kàntoon Château-Porcien un zem G’maindaverbànd Pays Rethélois.

## zem Dorfnàmma
Dr zwaita Tail vum Dorfnàmma ärrìnnert àn d’ Iiwoohner vu dr prowanzààlischa Schtàdt Salon-de-Provence, wo nooh-n-em Äärschta Waltkriag ìm Harbscht 1919 àm Wììderuffbàui vum Dorf mìtg’màcht hann — sa hann ìn da Ardenner Dorfbewoohner Gald un Wààra g’schpanda.

D’ Dorfbewoohner nännt m’r **'  (fìr d’ Manner) un **'  (fìr d’ Fràuija) uff Frànzeesch.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q401429", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ Aisne bìldet d’ G’maindagranz àm Norda. Ìm Nordwäschta vum G’maindagebiat verlàuift dr Àrdennakànààl. Umgaa wìrd Blanzy-la-Salonnaise vu da Noochberg’mainda Balham un Gomont ìm Nordwäschta, Herpy-l’Arlésienne un em Hàuiptort Château-Porcien ìm Nordoschta, Avançon ìm Oschta, Saint-Loup-en-Champagne ìm Süüda so wia Aire ìm Süüdwäschta.

## G’schìcht
Friahj ìm 20. Joohrhundert hàt m’r doo ìn’ma Fald mehrera Schtaigrääwer uffg’funda.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Sànkt Peeter ìn Kätta *()*. D’rìnn ìsch d’ fàrwiga, schtainiga Pietà üss’m 17. Joohrhundert zitter 1911 àls Ainzelobjakt bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann. 
* zitter 1914 gìtt’s àm Ortsnàmma Pargny a Militäärfrììdhoof, wu 47 frànzeescha Soldààta vu dr 10. Infàntriidiwisioon beardigt gsìì sìnn. Ar ìsch ànna 2019 geputzt sàniart worra.


Blanzy la Salonnaise-08190 (Ardennes) cropped.jpg|d’ Kìrìch St. Peeter
Blanzy la Salonnaise (Ardennes).jpg|a àndra Sìcht vu dr Kìrìch
Blanzy-la-Salonnaise-FR-08-panneau d'agglomération-01.jpg|wämm’r ìns Dorf iinafààhrt


## wìchtiga Litt üss’m Dorf
* d’ Füassbàllschpììlera Marie-France Courtois ìsch ànna 1954 ìm Dorf uff d’ Walt kumma.

## Lìteràtüür zem Dorf
* 

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Ardenna-Département

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Blanzy-la-Salonnaise biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Blanzy-la-Salonnaise ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)
* Schtàtistischa Dààta züa dr G’mainda Blanzy-la-Salonnaise, wo düü ufflààda kààsch bii *data.gouv.fr* (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Rubigny

**Rubigny**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd: ) ìm Ardenna-Département ìn dr Regioon Grand Est (vor 2016 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne). Sa g’heert zem Arrondissement Rethel, zem Kàntoon Signy-l’Abbaye un zem G’maindaverbànd Crêtes Préardennaises.

## zem Dorfnàmma
S’ Dorf ìsch ànna 1257 mìt’m làtiinischa Nàmma ** ìn’ra Urkunda ärwäähnt worra.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1084743", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ G’mainda Rubigny lììgt àn dr Malacquise, 24 Kilomeeter nordwäschtlig vu Rethel. Umgaa  wìrd Rubigny vu da Noochberg’mainda Rocquigny ìm Norda, Oschta un Süüdoschta, Chaumont-Porcien ìm Süüda so wia Vaux-lès-Rubigny ìm Wäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Genovevakìrìch *()* üss’m 15. Joohrhundert. D’rìnn ìsch a Holzkrüzifix üss’m 16. odder’m 17. Joohrhundert àls Ainzelobjakt bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann.


Datei:Rubigny (Ardennes) église (2).JPG|d’ Genovevakìrìch
Datei:Rubigny (Ardennes) monument aux morts Warimont et Rubigny.JPG|s’ Kriagerdankmooler
Datei:Rubigny (Ardennes) stèle mémorial d'un fusillé.JPG|Stèle en mémoire d'un fusillé en 1944.
Datei:Rubigny (Ardennes) matériel agricole (2).JPG|àlta Warkzigga uff’ma Büürahoof
Rubigny (Ardennes) mairie.JPG|s’ Roothüüs


## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Ardenna-Département

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Rubigny ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)
* Schtàtistischa Dààta züa dr G’mainda Rubigny, wo düü ufflààda kààsch bii *data.gouv.fr* (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Grandchamp (Ardennes)

**Grandchamp**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd: ) ìm Ardenna-Département ìn dr Regioon Grand Est (vor 2016 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne). Sa g’heert zem Arrondissement Rethel, zem Kàntoon Signy-l’Abbaye un zem G’maindaverbànd Crêtes Préardennaises.

## wu dr Nàmma haar ìsch
S’ Dorf ìsch ànna 1206/07 ìn’ra Ukrunda uff Làtiinisch mìt’m Nàmma **' g’nännt gsìì.

Dr Nàmma schtàmmt vu da [[Langues d'oïl|Oïl]]-Wärter **' (‚grooss‘) un **' (‚Fald‘).

D’ Dorfbewoohner nännt m’r **'  (fìr d’ Manner) un **  (fìr d’ Fràuija).

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1088435", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ G’mainda Grandchamp lììgt 18 Kilomeeter neerdlig vu Rethel. Umgaa wìrd Grandchamp vu da Noochberg’mainda Signy-l’Abbaye ìm Norda, Wagnon ìm Oschta, Mesmont ìm Süüda, Wasigny ìm Süüdwäschta so wia La Neuville-lès-Wasigny un Lalobbe ìm Wäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Thomààskìrìch *()*. D’rìnn ìsch d’ fàrwiga Holzschtàtüüta vu’ma hailiga Bischoof üss’m 18. odder’m 19. Joohrhundert bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann. Üsserdam sìnn d’ fàrwiga Holzschtàtüüta vum hl. Johànnis Evànggeelìscht üss’m 17. Joohrhundert so wia zwai Blüamahààfa üss’m 19. Joohrhundert bii da Histoorischa Dankmooler iitrajt, wo-n-a regionààla Bediitung hann.
* s’ Kriagerdankmool, fìr d’ g’schtoorwana Soldààta vum Äärschta Waltkriag eehra.


Grandchamp (Ardennes) city limit sign.JPG|wämm’r ìns Dorf iinafààhrt
Grandchamp (Ardennes) église Saint-Thomas de Canterbury.JPG|d’ Thomààskìrìch
Grandchamp-08270-St.-Thomas (Ardennes).JPG|a àndra Sìcht vu dr Thomààskìrìch
Grandchamp (Ardennes) mairie-école.JPG|s’ Roothüüs un Schüal vu Grandchamp
Grandchamp (Ardennes) monument aux morts.JPG|s’ Kriagerdankmool
Grandchamp (Ardennes) croix des fusillés.JPG|a Waagkriiz, fìr d’ Kampfer eehra, wo ìm Zwaita Waltkriag zem Tood verurtailt worra sìnn
Grandchamp (Ardennes) dans le Bois du château.JPG|ìm Schlosswàld


## Lìteràtüür zem Dorf
* 
* 
* 
* 

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Ardenna-Département

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Grandchamp biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Grandchamp ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Montmeillant

**Montmeillant**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd: ) ìm Ardenna-Département ìn dr Regioon Grand Est (bis 2015 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne). Sa g’heert zem Arrondissement Rethel, zem Kàntoon Signy-l’Abbaye so wia zem G’maindaverbànd Crêtes Préardennaises. 

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q746703", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ G’mainda Montmeillant lììgt 23 Kilomeeter neerdlig vu Rethel àn da süüdliga Üsslaifer vu da Àrdenna. Àn dr Nordgranz verlàuift dr Fluss Hurtaut, ìm Süüdoschta d’ Draize. Umgaa wìrd Montmeillant vu da Noochberg’mainda Maranwez ìm Nordoschta, Signy-l’Abbaye ìm Oschta, La Romagne ìm Süüdwäschta so wia Saint-Jean-aux-Bois ìm Nordwäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Nikààsiuskìrìch *()*. Ìn dr Kìrìch sìnn a Holzkrüzifix üss’m 16. Joohrhundert so wia d’ Holzschtàtüüta vum Krìschtüs ìn dr Ràscht üss’m 16. Joohrhundert àls Ainzelobjakta bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann.
* s’ Kriagerdankmool


08307 MONTMEILLANT 1 (1).jpg|d’ Nikààsiuskìrìch
La Romagne, Montmeillant, Givron, Draize chapelle commémorative 4 communes.JPG|a Kàpall
Montmeillant (Ardennes) monument aux morts (1).JPG|s’ Kriagerdankmool
Montmeillant (Ardennes) mairie.JPG|s’ Roothüüs


## wìchtiga Litt üss’m Dorf
* dr Pierre Jadart du Merbion (1737–1797), Diwisioonsgen’rààl vu dr Infàntrii, ìsch doo uff d’ Walt kumma.

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Ardenna-Département

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Montmeillant biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Montmeillant ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)
* Schtàtistischa Dààta züa dr G’mainda Montmeillant bii *data.gouv.fr* (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Nanteuil-sur-Aisne

**Nanteuil-sur-Aisne**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd ) ìm Ardenna-Département ìn dr Regioon Grand Est. Sa g’heert zem Arrondissement Rethel, zem Kàntoon Rethel un zem G’maindaverbànd Pays Rethélois.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1086477", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

Dr Ardennakànààl verlàuift ìm Norda duur d’ G’mainda. Dr Fluss Aisne bìldet d’ G’maindagranz àm Norda. Umgaa wìrd Nanteuil-sur-Aisne vu da Noochberg’mainda Barby ìm Norda, Acy-Romance ìm Oschta, Avançon ìm Süüda un Taizy ìm Wäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Màrtiinskìrìch *()*
* a àlt Wàschhüüs ìn dr Neecha vum Kànààl
* a àlta Burg


Nanteuil-sur-Aisne-08300 (Ardennes).JPG|d’ Màrtiinskìrìch
Eglise Nanteuil sur Aisne Ardennes F 03.JPG|a àndra Sìcht vu dr Màrtiinskìrìch
Entrée Nanteuil sur Aisne Ardennes F 01.JPG|wämm’r ìns Dorf iinafààhrt
Mairie de Nanteuil sur Aisne Ardennes F 04.JPG|s’ Roothüüs
Ferme Nanteuil sur Aisne Ardennes F 02.JPG|a Büürahoof
Tennis Nanteuil sur Aisne Ardennes F 05.JPG|a Tennis-Schpììlplàtz


## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Ardenna-Département

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Nanteuil-sur-Aisne biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Nanteuil-sur-Aisne ìn dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Le Thour

**Le Thour**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd ) ìm Ardenna-Département ìn dr Regioon Grand Est. Sa g’heert zem Arrondissement Rethel, zem Kàntoon Château-Porcien un zem G’maindaverbànd Pays Rethélois.

## wu dr Nàmma haar ìsch
S’ Dorf ìsch friahj ìm 12. Joohrhundert (zwìscha 1109 un 1124) mìt’m làtiinischa Nàmma **' ärwäähnt worra, un àui mìt’m Nàmma **' ànna 1188/89. Dr Nàmma schtàmmt vum Oïl-Wort **, wo „Flussschlìnga“ bediitet.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q402634", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

S’ G’maindagebiat wìrd vum Fluss Barres duurakweert. Umgaa wìrd Le Thour vu da Noochberg’mainda Saint-Quentin-le-Petit ìm Norda, Banogne-Recouvrance ìm Nordoschta, Saint-Germainmont ìm Süüdoschta, Villers-devant-le-Thour ìm Süüda, Lor ìm Wäschta so wia Nizy-le-Comte ìm Nordwäschta.

Durs G’maindagebiat fliassa dr Ruisseau des Barres un dr Ru du Bas Bois.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Niklàuiskìrìch *()*. Ìn dr Kìrìch ìsch s’ G’mäld *Preedig vum hailiga Berthold* (Eelfàrb uff Liinwànd), 18. Joohrhundert vum Jacques Wilbault àls Ainzelobjakt bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, àwwer ’s ìsch waahrem Äärschta Waltkriag zärschteert worra.


Le Thour - l’ Église Saint-Nicolas - Photo Francis Neuvens lesardennesvuesdusol.fotoloft.fr.JPG|d’ Niklàuiskìrìch
Eglise Le Thour 13.JPG|d’ Kìrìch àm Dorfplàtz
Mairie Le Thour 2.JPG|s’ Roothüüs
Eoliennes Le Thour 14.JPG|a Wìndpàrk z’ Le Thour


## Wìrtschàft
Z’ Le Thour ìsch a Wìndpàrk, wo ànna 2013 iig’wäijt worra-n-ìsch.

## wìchtiga Litt üss’m Dorf
* dr Màriinaìnschpäkter Jean-Pierre-Hubert Coquet (1822–1882)

## Lìteràtüür zem Dorf
* 
* 
* 
* 

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Ardenna-Département

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Le Thour biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Le Thour ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
La Romagne (Ardennes)

**La Romagne**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd: ) ìm Ardenna-Département ìn dr Regioon Grand Est (bis 2015 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne). Sa g’heert zem Arrondissement Rethel, zem Kàntoon Signy-l’Abbaye so wia zem G’maindaverbànd Crêtes Préardennaises.

## wu dr Nàmma haar ìsch
S’ Dorf ìsch ànna 1248 ìn’ra Urkunda uff Àltfrànzeesch mìt’m Nàmma **'.

D’ Dorfbewoohner nännt m’r **'  (fìr d’ Fràuija) un **  (fìr d’ Manner) uff Frànzeesch.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1084229", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ G’mainda La Romagne lììgt 22 Kilomeeter neerdlig vu Rethel àn da süüdliga Üsslaifer vu da Ardenna. Umgaa wìrd La Romagne vu da Noochberg’mainda Saint-Jean-aux-Bois ìm Norda, Montmeillant ìm Oschta, Signy-l’Abbaye ìm Süüdoschta, Draize un Givron ìm Süüda so wia Rocquigny ìm Wäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Johànniskìrìch *()*


La Romagne (Ardennes) église.JPG|d’ Johànniskìrìch
La Romagne (Ardennes) entrée de la mairie.JPG|s’ Roothüüs


## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Ardenna-Département

## Weblìnks

* a Websitta ìwwer d’ G’schìcht La Romagne (frànzeesch)
* Schtàtistik züa dr G’mainda La Romagne biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda La Romagne ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Esther Petsche

D **Esther Petsche** (* 1973) isch e Schwyzer Filmmacheri un Graafikeri.

## Lääbe
D Petsche isch z Dytschland ufgwagse un läbt syter anne 2000 in dr Schwyz. Noch em Stuudium zur Moodidesaineri het si zwai Joor lang as Kochschtiimassischtänti vu dr Frida Parmeggiani fir d Inszenierig „Der Ring des Nibelungen“ am Ooperehuus Züri unter dr Reschy vum Robert Wilson gschafft. Nyyn Joor lang het si as Kultuurmänätscheri un Brogrammverantwoortligi fr s Kultuurhuus „Unternehmen Mitte“ z Baasel gschafft. Deert het si Uusstellige kunzäptiert un het Lääseraie mit Filmaarbete beglaitet. Glyychzytig het si as freii Graafikeri un Filmmacheri aafange schaffe. In irem filmische Schaffe setzt si si vor allem mit soziaale un ekoloogische Teeme ussenander. Si het u.&nbsp;a. filmischi Ufdraagsaarbete füir dr Dierschutzbund Baasel Regionaal gmacht, d Drumrum-Ruumschuel un s Amt fir Umwält un Energy vum Kanton Baasel-Stadt.

Im Friejoor 2016 het si zäme mit em Schurnalischt Samuel Schlaefli dr Chuurzdokumäntaarfilm „The climate changers“ iber di ziviilgsellschaftlige Aktiviteete zue dr Klimakonferenz COP21 z Paris gmacht, wu im Rame vu dr „official selection“ vum „9th International Kuala Lumpur Eco Film Festival“ zaigt wooren isch. Im Meerz 2019 isch dr gmainsaam Film „Die Friedensköche am Rio Napo“ (The amazon changers – cook to empower) iber Eelfeerderig un Verdryybig vu indigeene Gruppe am Rio Napo im Amazonasbiet z Ecuador un kommunaale Ekoturismus as Alternatiiv zur Verwieschtig vum troopische Räägewald uusechuu. Dr Dokumäntaarfilm isch wältwyt an verschiidene Filmfeschtiwäl zaigt woore un het im Oktoober 2019 sy Schwyzer Premiere gfyyrt.

D Petsche läbt un schafft z Baasel.

## Weblink
* Websyte vu dr Esther Petsche
* 

## Fueßnote
Rocquigny

**Rocquigny** ìsch dr Nàmma vu mehrera G’mainda ìn Frànkrììch:

* Rocquigny (Aisne)
* Rocquigny (Ardennes)
* Rocquigny (Pas-de-Calais)
Steffen Disch

Dr **Steffen Disch** (* 26. Februar 1972 z Fryburg; † 3. Merz 2025) isch e dytsche Stäärne- un Fäärnseechoch gsii.

## Lääbe
Dr Disch het vu 1989 bis 1992 sy Uusbildig im Colombi-Hotel z Fryburg bim Alfred Klink gmacht. Derno het er unter anderem im „Bamberger Reiter“ z Berlin (1994–1996), im Hotel „Königshof“ (1997–1998) un im Reschtaurant Tantris (1999–2000) z München gschafft. As Chuchischef het er im Forschthuus „Ilkahöhe“ z Tutzing (2000–2002) un im Ifen Hotel im Kloawalsertal (2002–2004) gschafft.

Vu Mai 2005 bis Dezämber 2023 isch dr Disch Inhaber un Chuchischef im „Gaschthuus zum Raabe“ z Horbe bi Fryburg gsii. Deert het sy Chochchunscht in dr Hauptsach ere regionaal inschpirierte Gurmeechuchi gulte. Im Juuni 2020 het er in dr Fryburger Altstadt sy nei Reschtaurant mit em japaanische Name „Kuro Mori“ (Schwaarze Wald) mit ere Simbioos us regionaaler Chuchi un asiaatische Griicht in Zwischegriichtsgreeßi ufgmacht.

Dr Steffen Disch isch anne 2007 in Chrais vu dr Jeunes Restaurateurs d’Europe (JRE) ufgnuu woore. 2014 isch sy Reschtaurant mit eme Michelin-Stäärn uuszaichnet woore. 

Ab 2017 hetz s bim Fäärnseesänder Kabel Eins s Formaat „AufgeDischt“ gee.

Im Juuli 2023 het er aagchindet, s „Gaschthuus zum Raabe“ z Horbe uf Ändi Joor z verloo. Är het Ufgaabe as Gaschtgeeber un unternämerischi Sache ibernuu. Im Meerz 2025 isch er retuurchuu zum Fryburger Reschtaurant „Kuro Mori“, wie au sy friejeri Frau Kirsten Disch in Service.

Zwee Dääg speeter isch er an eme Häärzinfarkt gstoorbe, wun er im Schwaarzwald bim Schyylanglauf uf dr Notschrei-Loipe unterwägs gsii isch.

No sym Dood het d Kirsten Disch d Gschäft vum „Kuro Mori“ ibernuu, d Doochter Laura het di kulinaarisch Laitig ibernuu.

## Weblink
* Video zum Gaschthuus zum Raabe z Horbe
* Interview der ''Badischen Zeitung'': Steffen Disch spricht über 10 Jahre Raben in Horben (17. Mai 2017)

## Fueßnote
Magdalena Martullo-Blocher

D’**Magdalena Martullo-Blocher**, amtlich **Magdalena Martullo** (* 13. Auguscht 1969 z’Männedorf; heimatberechtigt z’Schattehalb, z’Meile und z’Züri), isch e Schwiizer Undernehmerin und Politikerin (SVP). Sie isch d’Merheitsaktsionärin und exekutivi Vizepräsidentin, wie au Delegierti vom Verwaltigsrot vo dr Ems-Chemie. Siit 2015 isch sie au Nationalrötin für de Kanton Graubünde. Sie ghört zu de riichste Schwiizer.

## Karriere
### Wirtschaft
D’Martullo het a de Hochschuel z'St. Galle (HSG) Betriebswirtschaft studiert und het ds Studium mit em Lizenziat abgschlosse. Vo 1994 bis 1996 isch sie denn Product Manager bii Johnson & Johnson gsii. Ab 1996 bis 2000 isch sie Marketingleiter fürd Schwiiz bi Rivella AG gsii. Dette het sie au zu dr erwiiterete Gschäftsleitig ghört. Im Januar 2001 isch sie de zur Ems-Gruppe cho und im Auguscht vom gliiche Johr isch sie no Mitglied vom Verwatligsrot worde. S’Johr druff im Auguscht 2002 isch sie sogar Vizepräsidentin worde vom Verwatigsrot und das isch sie au hüt no.

Wo de ihre Vatter Christoph Blocher in Bundesrot choo isch nach de Bundesrotswahle im 2003, hetter sini Ahteil vo dr Ems-Chemie sinne Gööfer geh, die hochschwangeri Martullo hett entsprechend im Januar 2004 d’Leitig vom Undernähme übernoo. Über ihri Ahteil ah dr Emesta Holding AG isch sie hüt, zäme mit ihrerer Schwöschter Rahel Blocher, d’Mehrheitsaktionärin vo dr Ems-Chemie.

Zudem isch sie siit em Juni 2004 Mitglied im Vorstand vo de Scienceindustries und leitet dette de Uusschuss Wirtschaftspolitik. Siit 2017 isch d'Martullo au no im Vorstand vom Wirtschaftsverband Economiesuisse.

### Politik
D’Martullo isch bi de Schwiizer Parlamentswahle im 2015 uf dr Liiste vo dr SVP Graubünde als Queriistiigerin in Nationalrot gwählt worde und isch dette i de Kommission für Wirtschaft und Abgobe (WAK). Näbst dem isch sie au im Wahlchreis Graubünde politisch aktiv.

## Litratuur
* Karl Lüönd: ''Das Martullo-Prinzip.'' In: *[[Der Sonntag (Schweiz)|Der Sonntag]].* 23. Juli 2011

## Weblinks

* 
* d Website vo dr Magdalena Martullo-Blocher

## Äinzelnaawiis
Remaucourt (Ardennes)

**Remaucourt**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd: ) ìm Ardenna-Département ìn dr Grand Est (bis 2015 ìn dr Champagne-Ardenne). Sa g’heert zem Arrondissement Rethel, zem Kàntoon Signy-l’Abbaye so wia zem G’maindaverbànd Pays Rethélois. 

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1086272", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ G’mainda Remaucourt lììgt 16 Kilomeeter nordwäschtlig vu Rethel, àn dr Granz zwìscha dr trockana Champagne un dr Làndschàft Porcien. Umgaa wìrd Remaucourt vu da Noohchberg’mainda Chaumont-Porcien ìm Norda, Chappes ìm Oschta, Son ìm Süüdoschta, Saint-Fergeux ìm Süüda so wia Seraincourt ìm Wäschta.

## G’schìcht
D’ Àbtai Chaumont, wo urschprìnglig z’ Chaumont-Porcien gsìì ìsch, ìsch friahj ìm 17. Joohrhundert uff dr Nàmmensort ** z’ Remaucourt versätzt worra. Sa ìsch ìn dr Frànzeescha Revolüzioon zärschteert worra.

Zwai Dorfbewoohner vu Remaucourt (d’ Lucienne un dr Georges Dereims) sìnn nooh-n-em Zwaita Waltkriag bii da frànzeescha „G’raachta bii da Veelker“ ärnännt worra, dänn sa hann unter’m Nàzi-Reschiim Juuda g’rätta hann.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Kìrìch vu dr Seeliga-Jumpfra-Geburt *()* D’rìnn sìnn dräi Kunschtwark je àls Ainzelobjakta bii da Histoorischa Dankmooler iig’schtuuft, wo-n-a regionààla Bediitung hann: Dr Tàuifbäcka vum 12. Joohrhundert, dr lìnka Sitta-n-àltààr üss Màrmoor un Holz vum 18. Joohrhundert, wo vu dr Àbtai Chaumont schtàmmt, zwai fàrwiga Holzreliefs vu’ma Retààwel üss’m 18. Joohrhundert, wo vu dr saalwa-n-Àbtai schtàmma.
* a Kriagerdankmool, fìr d’ g’schtoorwana Soldààta vum Diitsch-Frànzeescha Kriag un vum Äärschta Waltkriag eehra.
* mehrera Waagkriiza
* a Wàschhüüs


Remaucourt (Ardennes) rue principale D202.JPG|uff dr Hàuiptschtrooss
Remaucourt (Ardennes) église de la Nativité.JPG|d’ Jumpfrakìrìch
Remaucourt (Ardennes) étang de la rue du Lavoir.JPG|dr Wäihjer àn dr Rue du Lavoir
Remaucourt (Ardennes) Croix de chemin.JPG|a Waagkriiz
Remaucourt (Ardennes) monument aux morts.JPG|s’ Kriagerdankmool


## Lìteràtüür zem Dorf
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Ardenna-Département

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Remaucourt biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Remaucourt ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Bignicourt

**Bignicourt**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd ) ìm Ardenna-Département ìn dr Grand Est (vor 2016 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne). Sa g’heert zem Arrondissement Rethel un zem Kàntoon Château-Porcien. 

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1019185", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

Umgaa wìrd Bignicourt vu da Noochberg’mainda Annelles ìm Norda, Ménil-Annelles ìm Nordoschta, Ville-sur-Retourne ìm Oschta, Cauroy ìm Süüdoschta, La Neuville-en-Tourne-à-Fuy ìm Süüdwäschta un Juniville ìm Wäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Ludwigskìrìch *()* üss’m 19. Joohrhundert
* s’ Kriagerdankmool


Église 5333.JPG|d’ Ludwigskìrìch
Monument aux morts 5335.JPG|s’ Kriagerdankmool


## Lìteràtüür zem Dorf
* 

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Ardenna-Département

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Bignicourt biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Bignicourt ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Fraillicourt

**Fraillicourt**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd: ) ìm Ardenna-Département ìn dr Regioon Grand Est (vor 2016 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne). Sa g’heert zem Arrondissement Rethel un zem Kàntoon Signy-l’Abbaye.

D’ Dorfbewoohner nännt m’r **'  (fìr d’ Fràuija) un **'  (fìr d’ Manner) uff Frànzeesch.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q593255", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

Fraillicourt lììgt äbba 48 Kilomeeter nord-nordeeschtlig vu Reims. Umgaa wìrd Fraillicourt vu da Noochberg’mainda Raillimont ìm Norda, Vaux-lès-Rubigny ìm Nordoschta, Chaumont-Porcien ìm Oschta un Süüdoschta, Seraincourt ìm Süüda, Renneville ìm Wäschta so wia Rozoy-sur-Serre ìm Nordwäschta.

## G’schìcht
Nooh-n-em Äärschta Waltkriag ìsch d’ Dorfbewoohnera Marguerite Menessier (geboorana Martin) àm 14. Jüüli 1919 mìt’m Kriagskriiz mìt’ra Pàlma üsszaichnet worra. Nooh-n-em Zwaita Waltkriag sìnn dräi Dorfbewoohner (dr Georges Wilmart, d’ Jeanne Wilmart un d’ Denise Wilmart-Lion) bii da G’raachter bii da Veelker üsszaichnet worra, dänn sa hann wahrend dr diitscha B’sätzung Juuda g’rätta g’hàà hann.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Liawafràuikìrìch *()*, wo üss’m 12. Joohrhundert schtàmmt. Sa schteeht zitter 1928 bii da Histoorischa Dankmooler iig’schtuuft, wo-n-a regionààla Bediitung hann. D’rìnn ìsch dr Tàuifbäcka üss’m 13. Joohrhundert àls Ainzelobjakt zitter 1966 bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann.
* s’ Kriagerdankmool, fìr d’ g’schtoorwana Soldààta vum Äärschta Waltkriag eehra, wo üss’m Dorf g’schtàmmt hann.


Fraillicourt (Ardennes) city limit sign.JPG|wämm’r Dorf Fraillicourt iinafààhrt
Fraillicourt (Ardennes) Église Notre-Dame, vue du sud-ouest.jpg|d’ Liawafràuikìrìch vum Süüdwäschta haar g’sah
Fraillicourt (Ardennes) église Notre-Dame, vue du sud.JPG|d’ Liawafràuikìrìch vum Süüda haar g’sah
Fraillicourt (Ardennes) église Notre-Dame, façade.JPG|d’ Wäschtfàsààda vu dr Liawafràuikìrìch
Fraillicourt (Ardennes) église Notre-Dame, tour de défense.JPG|dr Weehrturm vu dr Liawafràuikìrìch
Fraillicourt église fortifiée (façade nord) 1.jpg|d’ Nordfàssààda vu dr Liawafràuikìrìch
Fraillicourt (Ardennes) croix de chemin.JPG|a Waagkriiz
Fraillicourt (Ardennes) monument aux morts.JPG|s’ Kriagerdankmool
Fraillicourt (Ardennes) mairie.JPG|s’ Roothüüs
Fraillicourt (Ardennes) salle polyvalente.JPG|d’ Meehrzwackhàlla
Fraillicourt (Ardennes) la Malacquise (rivière).JPG|d’ Malacquise z’ Fraillicourt


## Lìteràtüür zem Dorf

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Ardenna-Département

## Weblìnks

* d’ Websitta vu dr G’maindaverwàltung (frànzeesch)
* Schtàtistik züa dr G’mainda Fraillicourt biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Fraillicourt ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)
* Schtàtistischa Dààta züa dr G’mainda Fraillicourt, wo düü ufflààda kààsch bii *data.gouv.fr* (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Chappes (Ardennes)

**Chappes**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd: ) ìm Ardenna-Département ìn dr Regioon Grand Est (bis 2015 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne). Sa g’heert zem Arrondissement Rethel, zem Kàntoon Signy-l’Abbaye so wia zem G’maindaverbànd Crêtes Préardennaises. 

D’ Dorfbewoohner nännt m’r **'  (fìr d’ Fràuija) un **'  (fìr d’ Manner) uff Frànzeesch.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1018938", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ G’mainda Chappes lììgt 17 Kilomeeter nordwäschtlig vu Rethel. Umgaa wìrd Chappes vu da Noochberg’mainda Chaumont-Porcien ìm Norda, Doumely-Bégny ìm Nordoschta, Herbigny ìm Oschta, Hauteville un Son ìm Süüda so wia Remaucourt ìm Wäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Màrtiinskìrìch *()*


Chappes (Ardennes) city limit sign.JPG|wämm’r ìns Dorf Chappes iinafààhrt
Chappes (Ardennes) église (2).JPG|d’ Màrtiinskìrìch
Chappes (Ardennes) église (1).JPG|a àndra Sìcht vu dr Màrtiinskìrìch
Chappes (Ardennes) église (3).JPG|d’ Màrtiinskìrìch mìt’m Frììdhoof d’rumm umma
Chappes (Ardennes) chapelle-oratoire.JPG|a Waagkàpall mìt dr Schtàtüüta vu dr Jumpfra vu Lourdes d’rìnn
Ferme porcien.jpg|ìn’ma Büürahoof mìt’ma Gebäi vum 16. Joohrhundert — ’s ìsch ain vu da ältschta Gebäijer ìm Dorf


## wìchtiga Litt üss’m Dorf
* dr Filmamàcher Marcel Camus (1912–1982) ìsch z’ Chappes uff d’ Walt kumma.

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Ardenna-Département

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Chappes biim INSEE
* Informàzioona züa dr G’mainda Chappes ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
L’Écaille

**L’Écaille**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd ) ìm Ardenna-Département ìn dr Regioon Grand Est. Sa g’heert zem Arrondissement Rethel, zem Kàntoon Château-Porcien un zem G’maindaverbànd Pays Rethélois.

## zem Dorfnàmma
Dr Dorfnàmma schtàmmt woohrschiins vum Oïl-Wort **', wo „Schììfer“ bediitet.

D’ Dorfbewoohner nännt m’r **'  (fìr d’ Fràuija) un **  (fìr d’ Manner) uff Frànzeesch.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q402614", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

L’Écaille lììgt äbba 15 Kilomeeter süüdwäschtlig vu Rethel un 25 Kilomeeter nordeeschtlig vu Reims àm Fluss Retourne un àn dr Granz zem Département Marne. Umgaa wìrd L’Écaille vu da Noochberg’mainda Saint-Loup-en-Champagne ìm Norda, Bergnicourt ìm Nordoschta, Saint-Remy-le-Petit ìm Süüdoschta, Isles-sur-Suippe ìm Süüda, Bazancourt ìm Süüdwächta so wia Roizy ìm Wäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ romàànischa, reemisch-kàthoolischa Calixtuskìrìch *()*
* s’ kàthoolischa Oràtoorium vum St. Sebàstiààn


08148 L'ECAILLE 1.jpg|d’ Calixtuskìrìch
L'Écaille - la Mairie - Photo Francis Neuvens lesardennesvuesdusol.fotoloft.fr.JPG|s’ Roothüüs


## Lìteràtüür zem Dorf
* 

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Ardenna-Département

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda L’Écaille biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda L’Écaille ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)
* Schtàtistischa Dààta züa dr G’mainda L’Écaille bii *data.gouv.fr* (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Ambly-Fleury

**Ambly-Fleury**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd ) ìm Ardenna-Département ìn dr Regioon Grand Est (bis 2015 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne). Sa g’heert zem Kàntoon Rethel ìm Arrondissement Rethel. 

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q579264", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

Ambly-Fleury lììgt äbba niin Kilomeeter eeschtlig vu Rethel àm Uufer vu dr Aisne un àm Ardennakànààl. Umgaa wìrd Ambly-Fleury vu da Noochberg’mainda Coucy ìm Nordwäschta, Amagne ìm Norda, Givry ìm Oschta, Mont-Laurent ìm Süüda un Seuil ìm Wäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Kìrìch St. Peeter ìn dr Ràscht *()*. D’rìnn sìnn viar Kunschtwark je àls Ainzelobjakt bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann: s’ fàrwiga Schtairelief vum Jesüs Krìschtüs siinera Kriizigung üss’m 16. Joohrhundert, wo Tail vu’ma Àltààruffsàtz gsìì ìsch, dräi fàrwiga Schtaischtàtüüta vu dr Krìschtigeburt üss’m 17. Joohrhundert, d’ fàrwiga Kàlkschtaischtàtüüta vum hl. Petrüs üss’m 18. Joohrhundert so wia d’ fàrwiga Kàlkschtaischtàtüüta vum hl. Pooli vu Tarsus üss’m 18. Joohrhundert.
* s’ Kriagerdankmool, fìr d’ Soldààta üss’m Dorf eehra, wo ìm Äärschta un Zwaita Waltkriag ums Laawa kumma sìnn.


Ambly-Fleury (Ardennes) city limit sign and bridge Canal des Ardennes.JPG|d’ Iifàhrt vum Dorf mìt dr Brucka ìwwer’m Ardennakànààl hìnterdràà
Ambly-Fleury-FR-08-panneau-01.JPG|a àndra, àlta Schtroossaschìld mìt’m Dorfnàmma d’ruff
Ambly-Fleury-FR-08-église-08.JPG|d’ Kìrìch vum St. Peeter ìn dr Ràscht
Ambly-Fleury-FR-08-église-07.JPG|a àndra Sìcht vu dr Kìrìch
Ambly-Fleury-FR-08-porte-06.JPG|s’ Toor ze’ma Büürahoof bii dr Kìrìch
Ambly-Fleury (Ardennes) monument aux morts.JPG|s’ Kriagerdankmool
Mairie 00175.JPG|s’ Roothüüs
Ambly-Fleury-FR-08-château d'eau-03.JPG|dr Wàsserturm
Le Bourdet 00177.JPG|dr Fluss Bourdel, ema Naawafluss vu dr Aisne
Ambly-Fleury-FR-08-silos-02.JPG|a Arntgehälter z’ Ambly-Fleury


## Lìteràtüür zem Dorf
* 
* 
* 
* 

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Ardenna-Département

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Ambly-Fleury biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Ambly-Fleur ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)
* Schtàtistischa Dààta züa dr G’mainda Ambly-Fleury, wo düü kààsch ufflààda bii *data.gouv.fr* (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa