Badnerlied

S **Badnerlied** isch di inoffiziäll Landeshymne vu Bade.

## Entstehig

S Lied isch wahrschyns um 1865 us em hite vergässene Sachsenlied umdichtet wore. Aahaltspinkt fir di zytlig Datierig vum Badnerlied sin d Passasche iber d Feschtig Raschti un d Industrialisierig vu Manne. D Strofe *Alt-Heidelberg, Du feine….* isch us em *[[Der Trompeter von Säckingen|Trompeter von Säckingen]]* vum badische Schriftsteller Joseph Victor von Scheffel (gschribe scho 1852 oder 1854) zuegfiegt.

Di friescht bekannt Druckfassig vum Badnerlied mit syyne fimf Grundstrofe findet sich in *Marschlieder des 5. badischen Infanterieregiments Nr. 113* vum Karl Pecher us em Johr 1906. Zue däre Zyt het s unter Soldate verschideni Variante vu däm Lied gee, wu d Länder- un Ortsnämme uusduscht gsi sin gege sonige us dr jewylige Heimetregion. S het zem Byschpel e pfälzischi Version gee, e hessischi, e bayrischi, elsässischi un au e schwebischi.

## Bedytig

In dr 1920er Johr het s Iberlegige gee, s Lied zuen ere offiziälle Landeshymne z mache, wu aber nit umgsetzt wore sin. E Renaissance het s Lied erfahre in dr 1950er Johr, wu s Lied, trotz as di alte Länder zum neje Bundesland Bade-Wirttebärg vereinigt wore sin, zue dr bis hite wohl populärschte Regionalhymne vu Sidweschtdytschland gmacht het.

S Badnerlied wird bi vil Aaläss gspilt, zem Byschpel bi dr Heimspiil vu badischer Fueßballverein wie em SC Fryybeg, em Karlsrueher SC un dr TSG 1899 Hoffene, derzue au bi Heimspil vum Handballclub Rhein-Neckar Löwen. In e Deil vu Bade het s bi offiziälle Feschtakt wie Yywejige sogar e quasioffiziälle Status. S Badnerlied isch zem Byschpel au gspilt wore, wu bim Natogipfel 2009 z Kähl, Bade-Bade un Stroßbeg d Staats- un Regierigsschef vu dr Natostaate iber d Passerelle des deux Rives Dytschland in Richtig Franryych verloo hän. Allgmein bekannt sin un gsungen wäre di erschte vier Strofe, di fimft *(Der Bauer und der Edelmann&nbsp;…)* isch weniger verbreitet.

D Reihefolg vu dr Strofe unterscheidet sich je no dr geografische Lag (Nord- oder Sidbade). D Strofe, wu mit *In Karlsruh’ steht die Residenz* aafangt, wird z.&nbsp;B. je nochdäm mit dr Strofe *In Haslach gräbt man Silbererz* verduscht. Derzue git s au chleineri Variantionen im Text. Zem Byschpel wird an e mänke Stelle vilmol *steht* statt *ist* brucht, z.&nbsp;B. bi *In Rastatt ist die Festung*, wu s derno *In Rastatt steht die Festung* heißt.

Vil Strofe sin zum Badnerlied derzue dichtet wore un wäre allno. Bsundersch beliebt sin Strofe, wu einzelni städt ode Region idealisiere un sonigi wu gege Schwobe giftelet wird.

D Bröuerej Rothuus het e eigeni Fassig, wu d Textzyylede *In Rastatt ist die Festung* dur *In Rothaus ist die Brauerei* ersetzt woren isch. Die Fassig wird deilwys bi Fueßballspiil brucht, wu vu dr Bröuerej gsponseret wäre. Bim SC Fryybeg het sich die Fassig aber nit chenne dursetze, un au bim KSC isch dr Text nume uf dr Lyynwand z läse, aber nit im abgspiilte Lied z here.

Bin ere Hitparade vum Radiosänder SWR1, wu no Landesdeil Bade un Wirttebärg uuszellt woren isch, isch s Badnerlied vu dr Badner uf Platz 9 gwehlt wore. Bin ere regionale Uuszellig het sich uusegstellt, ass es bi dr Konschtanzer uf Platz 3 un z Mosbach sogar uf dr erscht Platz chuu isch. Doderfir sin d Moosbacher derno vum *Bund Freiheit statt Baden-Württemberg* zum *Badner des Jahres 2006* kürt wore.

## Text
***lueg: **
Als Expertè hèt sich dè Fryburger *Ossi W. Pink* brofilyrt, wellè sit 1994 Strophè vom Badnerlièd sammlè duèt. Inzwischè (Stand: Mai 2008) sin dõby 721 Strophè zämmècho.

## Literatur
* Waltraud Linder-Beroud: *Ein neues Land – ein neues Lied?* In: Badische Heimat 82 (2002), S. 96-109.
* Lutz Röhrich: *„… und das ist Badens Glück“. Heimatlieder und Regionalhymnen im deutschen Südwesten. Auf der Suche nach Identität*. In: Jahrbuch für Volksliedforschung, Jg. 35 (1990), S. 14–25.

## Weblingg
*Badnerlied (Text, Noten, MP3-Datei)
*Syte mit vile Byyschpel fir zuedichtete Strofe
*S Badnerlied un anderi sidweschtdytschi Heimetlieder
*Bericht übber dè Badnerlièd-Strophèsammler Ossi W. Pink