Bad Säckingen

**Bad Säckinge**  (IPA: ) isch e Stadt im Landchreis Waldshuet in Bade-Württebärg.

## Geografi
Bad Säckinge litt am Hochrhy, wo d Gränze zu de Schwiz darstellt. D Stadt isch ungfähr 40 Kilometer flussufwärts vo Basel glege und am südlige Rand vom Hotzewald, wo de südlig Usläufer vom Schwarzwald isch.

### Ortschafte in dr Umgebig
* Nochi Umgebig (weniger weder 15 Kilometer): Wallbach AG, Wallbach (Bade), Währ, Murg am Hochrhy, Laufeburg (Bade), Laufeburg AG, Stein AG, Rhyfälde AG, Badisch-Rhyfälde, Rickebach, Harplinge
* Witeri Umgebig (meh weder 15 Kilometer): Waldshuet-Tienge, Schopfe, Lörrech, Basel, Brugg, Aarau, Züri, Schaffuuse, Sankt Bläsi, Todtmoos, Friburg im Brisgau, Görwihl, Herrischried

### Stadtgliderig
D Stadt bstoht uss de ehemolige Gmeinde Harplinge, Ripplinge, Säckinge und Wallbach; si sin emol selbständig gsi. Zu de ehemolige Gmeind Harplinge ghöre s glychnamig Dorf, d Höf Lochmiehli und Rüttehof und d Hüser Holdmatt. Zu de ehemolige Gmeind Ripplinge ghöre s glychnamig Dorf, s Ghöft Flüet und d Hüser Santihof. Zu de ehemolige Stadt Säckinge ghöre di glychnamigi Stadt, de Stadtdeil Obersäckinge und d Hüser *Am Bergsee*. Zu de ehemolig Gmeind Wallbach ghört numme s glychnamig Dorf.

## Gschicht
Vom Wort här hät me früenr glaubt, Säckinge sig d Gründig vom Alamann Secco. De Name isch aber wohrschints ender urch d Ydütschig vo me römische Name entstande. Im latynische Tekscht vo de Fridolinsvita (970) wird Säckinge als *Secanis* und *Seconis* gnännt; e urkundligi Erwähnig als *Seconia* git’s uss em Johr 1207. Seconis isch e Ortskasus vo Seconia, wo sich vo *Sequaniacum* (= de Sequana ihr Heiligdum) ableitet. Noch de Kälte ihrem Glaube hät sich d Göttin vo de Quälle, de Heilkunscht und de Gsundheit in de sumpfige Ärde vo de Kochsalztherme vo Säckinge zeigt (seik = in Dropfe fließe; Sequana = Dochter vo de Quälle).

De Verfasser vo de Fridolinsvita hät sich an e Konzäpt ghalte, wo's wohrschints scho sit em 8. Johrhundert git und de voralamannisch Ortsname bevorzugt gha hät. De Stürkataster vo de Franke, wo am entstoh gsi isch, hät aber nit chönne uff Säckinga verzichte.

In de Dokumänt uss em 13. Johrhundert isch deno de keltorömisch Ortsname no mol verwändet worre: *Sigillum Civium Seconiensium* = Sigel vo de Bürger vo de Stadt Seconis ("bim Seconia-Tämpel"; 1275).

D Stadt Säckinge isch um s Chlooster mit em glyche Name entstande; säll isch vom heilige Fridolin gründet worre. D Heiligevita vom Fridolin, wo allerdings als unsicheri Quälle ygschätzt wird, berichtet, dass s Chloster under em Schutz vom Franke-Chönig Chlodwig I. stoht. Dass es eso frieh entstande isch, zwyfelt mer aber mittlerwyli a; vylmeh nimmt mer a, dass es im 7. Johrhundert, also under em Chlodwig II. entstande isch. Es isch im 9. Johrhundert erstunlig noch zu de Karolinger gsi; sällemols sin dört e Dochter vom Ludwig em Dütsche, d Berta, und d Frau vom Karl III. gsi. Usserdem hät's e entfärnti Verbindig zum Ottone-Gschlächt gee. Im 10. Johrhundert isch d Reglind, d Großmüeter vo de Adelheid vo Burgund, Äbtissin vom Chloster gsi. Noch de Zerstörige vo me Großdeil vo de Stadt (yschließlig der Stifts-Chirch) vo me Brand hät mer um 1300 s gotisch Fridolinsmünschter agfange baue.

Bevor mer de rächt Arm vom Rhy 1830 züegschüttet hät, isch d Stadt uff re Rhyinsle gläge und mit Brucke mit de Umgebig verbunde gsi. Hütt git s zwei Brucke vo de dütsche Site uff d Schwizer Site (Stei): d Holzbruck vo Säckinge isch mit 203,7 Meter di längsti deckti Holzbruck vo Europa. Di moderni Sankt-Fridolins-Bruck für de Chraftfahrzügverchehr isch sit em Johr 1979 befahrbar. Uff säller Bruck stoht e Fridolinsstatue vom Schwizer Bildhauer Rolf Brem.

D Wasserchraft wird z Bad Säckinge mit me Flusschraftwärk im Rhy, wo 1966 ygweiht worre isch, intensiv gnutzt; usserdem git's e Bumpspeicherchraftwärk, wo i-n-re Kavärne mit me Speicherbäcke z Egg ygrichtet und 1967 ygweiht worre isch.

1973 isch de Landchreis Säckinge (SÄK) uffglöst; sither ghört d Stadt zum Landchreis Waldshüet. Der Nameszuesatz «Bad» isch der Stadt Bad Säckinge 1978 verlihe worre.

1997 sin z Bad Säckinge und in sinem Nochberort Wehr d Heimetdäg Bade-Württebärg gsi.

Durch de europawit Wättbewärb *Entente Florale* isch Bad Säckinge am 19. Septämber 2003 als eini vo de fümf schönste Städt uszeichnet worre. Di internationali Jury hät säll vor allem mit de Lag am Rhy, de Parkalage (z. B. de Schlosspark), de restaurierte Gebäude, de renaturierte Wasserläuf und de Revitalisierig vom Bergseeufer begründet.

## Öffetlichi Irichtige
* s Schloss Schönau mit em Hochrrhymuseum
* s Kinder- un Jugendhus
* s Scheffel-Gymnasium
* d Gwerbschuel
* di Kaufmännischi Schuel
* di Hüswirtschaftlichi Schuel
* d Hindenburgschuel
* s Weihermatteschuel
* d Grundschuel Wallbach
* d Grundschuel Obersäckinge
* d Josef-Anton-Sickingen Grundschuel
* d Hauptschuel Hans Thoma
* d Werner-Kirchhofer-Realschuel

## Politik
Gemeinderootswahl 2019:
* CDU: 9 Sitz;
* SPD: 6 Sitz;
* Freie Wähler: 4 Sitz
* Bündnis 90 / Di Griene: 4 Sitz;
* Die Linke: 1 Sitz

### Wahle
Ergebnis vo dr Landdagswahle sit 2006: 

1 2006: WASG, sit 2011: Die Linke

## Persönlichkeite
* St. Friedli (öpe 6. Jh.), de Gründer vom Chloster Segginge
* Wolfgang Burger (* 1952), en Ingenieur und Schriftsteller vo Kriminalromän
* Thomas Körner (* 1960), en Comiczeichner, alias TOM
* Joseph Victor von Scheffel (1826–1886), de Verfasser vom ''Trompeter von Säckingen''
* Rudolf Eberle (1926–1984), CDU Wirtschaftsminister, vo 1962 bis 1971 Stadtrat z Segginge gsii
* Walter Leirer (1912–2000), Gmeindroot z Säckinge, uf d Welt cho z Todtnau; gstorbe z Säckinge
* Nine Gees (* 1993), Musikeri

## Städtpartnerschafte
* Sanary-sur-Mer, Frankrich (1973)
* Purkersdorf, Öschtrich (1973)
* Nagai, Japan (1983)
* Santeramo, Italie (1983)
* Näfels, Schwiz (1988)

## Weblink
* Offizielle Internetsyte vo dr Schtadt
* Bad Säckingen: Internetsyte mit Gschichtle un Bilderle vo dr Schtadt
* Ortsteil Wallbach

## Fueßnote