Hornisgrinde

D **Hornisgrinde** isch mit  dr hegscht Bärg vum Nordschwarzwald. Si isch e langgstreckte Bärgrucke mit ere Lengi vu ca. 2&nbsp;km un lyt uugfehr in Nord-Sid-Uusrichtig.

## Name
Dr Name chunnt wahrschyns vum latyynische *mons grinto*, was *moosige Bärg* heißt un uf s Hochmoos hiiwyyst. E anderi Dytig vum Name isch us dr Uusdruck *Horn*, *Miss* (vu Moos) un *Grind* abgleitet mit dr Bedytig *chahle Bärgrucke mit eme Moos uf dr Hechi*.

## Geografii
Dr Gipfelrucke vu dr Hornisgrinde wird yygrammt vum Muhrkopf (au 'Murkopf') (1003&nbsp;m) bi Unterstmatt im Norde un em Mummelsee (1036&nbsp;m) im Side. Im Weschte wird d Haale uf ere Hechi vu 900 bis 1000&nbsp;m dur d Schwarzwaldhochstroß (B 500) durschnitte, im Osten fallt d Haale gääch zum yyszytlige Kar *Biberkessel* mit em verlandende *Blindsee* ab. Dr Gipfelrucke goht im Sidweschte in dr 1123&nbsp;m hoche *Katzekopf* iber, im Sidoschte fallt dr Grat in Richtig Seibelseckle ab. Dr Katzekopf un dr sideschtli Grat vu dr Hornisgrinde bilde s Kar vum Mummelsee.

No Weschte fallt s Gländ vum Gipfel vu dr Hornisgrinde bis ins Ryydal uf nume 8&nbsp;km Entfärnig iber 1000 Hechemeter ab.

### Grinde un Hochmoos
D Grinde sin baumlosi Fyychtheide uf dr Hochflechi, entstande no dr Ryti vum Wald un dr Nutzig as Weidflechi ab em 15. Johrhundert. Dergege isch s bis zue fimf Meter stark Hochmoos im sidestlige Beraich vum Gipfelplatoo vu Natur uus waldfrej. S wird aagnnu, ass es zmindescht 6000 Johr alt isch.

Deil vu dr Hochflechi mit em Hochmoos un d Karwand zum Biberkessel sin anne 1992 zum 95&nbsp;ha große *Naturschutzbiet Hornisgrinde–Biberkessel* erklärt wore.

### Klima

D Hornisgrinde ghert zue dr niderschlagsryychschte Gegnige z Dytschland. Dr durschnittli Johresniderschlag lyt bi 1931&nbsp;mm. Iber 99 % vu dr Messstelle vum Dytsche Wätterdienscht zeige nidereri Wärt aa. Dr druckescht Monet isch dr Februar; am meischte rägnet s im Juni. Im niderschlagryychschte Monet git s 1,4-mol meh Räge wie im druckescht Monet. Di johreszytlige Niderschlagschwankige lige z Dytschland im obere Drittel.

## Gschicht
### Dreifirschtestei
Dr Dreifirschtestei isch e Buntsandsteiblatte, wu am sideschtlige Rand vu dr Hochflechi lyt. Är stammt us em Johr 1722 un markiert d Gränze zwische dr Markgrofschaft Bade, em Herzogtum Wirttebärg un em Firschtbischtum Stroßburi. Hite isch dr Punkt d Baangränze zwische dr badische Gmeine Sasbach, Seebach un dr wirttebergische Gmei Baiersbronn. Mit ere Hechi vu  isch dr Dreifirschtestei dr hegscht Punkt vu Wirtteberg.

### Militärischi Nutzig
Anne 1938 isch dr gsamt sidli Beraich vu dr Gipfelebeni zum militärische Sperrgebiet erklärt wore. Ab 1942 vu dr Dytsche Luftwaffe as Flugabwehrstellig brucht, hän 1945 di franzesische Luftstrytchreft dr Standort ibernuu. Diese hän uf dr Hornisgrinde e Abherstation bedribe im Ufdrag vum franzesische Uuslandsgheimdienscht SDECE bzw. DGSE. Speter isch dr Standort parallel au vu dr Bundeswehr un dr Nato gnutzt wore. Wu d Aalag 1994 usser Betdrib gangen isch un e baar Johr lang broch glägen isch, isch s Sperrgebiet 1997 frejgee wore. 1999 hän d Aarainergmeine s bishär bundeseige Gländ ibernuu. E Deil vu dr Gebej un vu dr Maschte sin bis hite erhalte. In dr 1960er Johr het s dert au ne Sänderdurm gee, wu as Holzfachwärch böue gsi isch.

## Turismus
Iber dr Bärgrucke goht dr führt der Weschtwäg, am Wescht- un Sidanhang verlauft d Schwarzwaldhochstroß mit eme große Parkblatz am Mummelsee. Vu dert uus fiert e Lehrbfad mit Schautafele vum *Naturschutzzäntrum Ruehstei* iber d Gipfelebeni.

### Uussichtsdurm
Am sidlige Änd, iber em Mummelsee, stoht dr 23&nbsp;m hoch Hornisgrindedurm. Syy Böu anne 1910 goht uf e Initiative vum Badische Schwarzwaldverein zruck. As Böumatrial isch dr Buntsandstei brucht wore, wu in dr Nechi aastoht. Zämme mit em Mummelsee isch dr Durm friejer eis vu dr beliebteschte Uusflugsziil in dr Region gsi. Anne 1942 isch er vu dr Dytsche Luftwaffe bschlagnahmt wore. Noch em Zweete Wältchrieg het e s franzesisch Militär gnutzt. Anne 2000 het d Waldgnosseschaft Seebach dr Durm vum Bund zruckgchaft un an d Gmei Seebach in Erbpaacht iberdrait. Am 29. Mai 2005 isch dr Durm wider fir d Allgmeinheit ufgmacht wore. Är isch vu dr Dänmolstiftig Bade-Wirttebärg zum *„Dänkmol vum Monet Juni 2005“* ernännt wore.

### Signaldurm
Am hegschte Punkt vum Bärg, zmittsen in dr Gipfelebeni, git s noch e Durm, dr 7 Meter hoch, um 1840 böue Signaldurm. Dää isch anne 1892 dur Montasch vun ere Stäge an dr Ussesyte in e Uusichtsdurm umgwandlet wore, isch aber in dr Zyt vu dr militerische Nutzig vum Gipfel nit zuegängli gsi. Anne 2000 isch Signaldurm, wu au 'Bismarckdurm' gnännt wird, saniert un dur e Stahl-Schnäckestäge usse wider zuegängli gmacht wore.

### Wintersport

#### Alpin
Diräkt an dr Hornisgrinde git s kei Liftaalag. Nerdli vum Gipfel git s dr *Skizirkus Unterstmatt*, mit zwe Lifte am Nordhang vum Muhrkopf. Im Side het s dr Schiilift Seibelseckle.

#### Langlauf
Um dr Gipfel vu dr Hornisgrinde umme goht e 14&nbsp;km langi Rundloipe, wu zämmegsetzt isch us dr Deilstreckine Mummelseeloipe (6&nbsp;km), Hundsruckeloipe (4,5&nbsp;km) un dr Verbindigsloipe Ochsestall-Seibelseckle (3,5&nbsp;km). Si isch grichtet fir klassischi un fir Skating-Technik. Yystigsmegligkeite git s am Mummelsee, am Bärgsattel Seibelseckle un am Bärgsattel Unterstmatt.

## Tächnischi Beböuig
Nerdli vum Hochmoos git s drej Windchraftaalage, e Sändedurm vum Sidweschtrundfunk un e Sändedurm vu dr Dytsche Telekom. Am Dreifirschtestei stehn yyghagti Stahlgittermaschte vun ere militärisch gnutzte Aalag.

### Windpark
Wäg dr hoche Durschnittsgschwindigkeit vu 5,2&nbsp;m/s im Johresmittel isch uf dr Hornisgrinde Mitti vu dr 1990er Johr e kommerziäll Windpark böue wore. 1994 sin in ere private Initiative zwo Windchraftaalage mit je 110&nbsp;kW Leischtig böue wore, e dritti mit 132&nbsp;kW 1996. 2015 sin di drei Aalage durch e greßere mit 2,3&nbsp;MW ersetzt wore. Di alde Aalage wäre in Italie wider ufböue. Wie bi andere Windpark wird au do iber dr exponiert Standort kontrovers dischpetiert.

### Sändeaalage
#### Sidweschtrundfunk
Nerdli vum hegschte Punkt git s e 206&nbsp;m hoche Sändedurm vum Sidweschtrundfunk (SWR) in Stahlbedonböuwyys, wu vu 1971 bis 1972 böue woren isch. Dr Durm isch fir d Effentligkeit nit zuegängli.

#### Dytschi Telekom
Am nerdligen Änd vum Gipfelplatoo het s Sänderdurm vu dr Dytsche Telekom AG. Dert het s unter anderem e Relaisstation fir Amateurfunk-Färnseh. Bis 2005 isch vu däm Durm au s Programm vum Dytschlandfunk uusgstrahlt wore, voreb dr Sänder zum hechere SWR-Durm, wu dodermit au wyter sändet, verlageret woren isch.

Geografischi Koordinate: . Au dää Durm isch fir d Effentligkeit nit zuegängli.

## Bilder

Aussichtsturm Hornisgrinde.jpg|Hornisgrindedurm
Hornisgrinde-Gebäude.jpg|Nimi gnutzt Gebej (itzt abgrissa)
Hornisgrinde_3.jpg|Pfad dur s Hochmoos
Dreifuerstenstein 1 (fcm).jpg|Dreifirschtestei
Hornisgrinde Hangar.jpg|Alte Hangar unter em Uussichtsdurm
Hornisgrinde Gipfelplateau.jpg|ipfel vu dr Hornisgrinde: Im Vordergrund Deil vum Hochmoos, im Hintergrund dr SWR-Sändedurm, s Windchraftrad, d Wetterstatio ond dr Bismarckdurm
Blick auf den Mummelsee - LSG Oberes Achertal (3.17.017).jpg|Mumelsee


## Weblink

* Faltblatt vu dr Staatlige Naturschutzverwaltig (PDF) (2,95 MB)
* Signaldurm Hornisgrinde

## Fueßnote