open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
1. Amateurliga Bayern 1964/65

Di **1. Amateurliga Bayern 1964/65** isch di 15. Saison vo der 1. Amateurliga im Mannefuessball z Bayern – em Vorlöifer vo der hütige Bayernliga gsi. Die Liga isch dennzumal die höchsti Spilklass vom Bayrische Fuessballverband gsi u im damalige dütsche Fuessball-Ligasyschtem di dritte höchschti Klass. Zäme mit de 1. Amateurligene us Württebärg, Nordbade, Südbade u Hesse stellt si vo 1963 bis 1974 der Underbou vo der Regionalliga Süd u vo 1974 bis 1978 der Underbou vo der 2. Fuessball-Bundesliga Süd.

## Saisonabschluss
Der Bayrischi Amateurmeischter isch der SpVgg 1924 Wyde worde, wo diräckt i d Regionalliga ufgstigen isch.

Der BC Augsburg het als Bayrische-Verträter a der Dütsche Fuessball-Amateurmeischterschaft 1965 teil gno u isch dert im Halbfinale gäge Nidersächsisch-Verträter d Amateuer vo Hannover 96 usgschide.

Der TSG Augsburg, der SSV Jahn Rägesburg u de SpVgg Plattling sy i d Landesliga abgstige. Als Ufstiger us der Landesliga für d Saison 1965/66 isch der 1. FC Bayreuth, d Amateure vom 1. FC Nürnbärg u der SpVgg Koufbeure sowi der Abstyger us der Regionalliga der FC Wacker Münche i di 1. Amateurliga Bayern cho.

## Ergebnis-Chrütztabälle
 

**Abschlusstabälle**

## Weblinks
* Ehretafele vo de Bayernliga-Meischter bim D.S.F.S
* Amateurliga Bayern 1964/65 bim f-archiv.de
* Abschlusstabälle vo der Amateurliga Bayern 1964/65 bim manfredsfussballarchiv.de
*Ergäbnismatrix Amateurliga Bayern 1964/65 bim manfredsfussballarchiv.de
Institut für Hirnforschung und allgemeine Biologie

S **Inschtitut fir Hirnforschig un allgmaini Biology** (dt. *Institut für Hirnforschung und allgemeine Biologie*, mänkmol au *Hirnforschungsinstitut Neustadt* gnännt) isch e privat Forschigsinschtitut gsii, wu s vu 1937 bis 1964 z Neistadt im Schwarzwald gee het.

S Inschtitut isch vum dytsche Neurolog Oskar Vogt un sällem syre Frau Cécile Vogt grindet wore, wu dr Oskar Vogt in dr Zyt vum Nationalsozialismus wäge syre bolitische Haltig 1937 us syre Funktion as Diräkter vum Chaiser-Wilhelm-Inschtitut fir Hirnforschig z Berlin-Buch (hite Max-Planck-Institut für Hirnforschung) in Ruestand versetzt woren isch. D Finanzierig vum Inschitut isch us em aigene Privatvermege vum Eebaar Vogt un vor allem iber di nei grindet Dytsch Hirnforschungsgsellschaft dur d Unterstitzig vu dr Familie Krupp chuu, wu dr Oskar Vogt dr Dokter vun ere gsii isch. D Forschigsarbete hän si uf morphologischi Untersuechige zue dr Neurobiology kunzäntriert.

Noch em Dod vum Oskar un dr Cécile Vogt sin d Sammlige un Unterlage vum Inschtitut an di Medizinisch Akademy Düsseldorf chuu, wu 1965 d Universitet Düsseldorf drus entstanden isch. Am Universitetsklinikum Düsseldorf git s bis in d Gegewart s *Cécile und Oskar Vogt-Institut für Hirnforschung GmbH*. Im eemolige Inschtitutsgebei z Neistadt isch 1975 d *Klinik Huus Vogt* as Fachklinik fir Psychiatry, Psychotherapy un Psychosomatik entstande. Där ire Dreger isch d Heidehof Stiftig.

## Literatur
* *Das Institut für Hirnforschung und allgemeine Biologie, Neustadt 1937–1964.* In: Helga Satzinger: *Die Geschichte der genetisch orientierten Hirnforschung von Cécile und Oskar Vogt (1875–1962, 1870–1959) in der Zeit von 1895 bis ca. 1927.* Reihe: *Braunschweiger Veröffentlichungen zur Geschichte der Pharmazie und der Naturwissenschaften.* Band&nbsp;41. Deutscher Apotheker Verlag, Stuttgart 1998, ISBN 3-7692-2371-3, S.&nbsp;96–99
* *Transfer to a Small Arena.* In: Igor Klatzo, Gabriele Zu Rhein: *Cécile and Oskar Vogt: The Visionaries of Modern Neuroscience.* Springer, Wien und New York 2002, ISBN 3-211-83798-1, S.&nbsp;59–108

## Weblink
* Universitätsklinikum Düsseldorf - Cécile und Oskar Vogt-Institut für Hirnforschung
* Klinik Huus Vogt
David Spangler Kaufman

Dr **David Spangler Kaufman** (* 18. Dezamber 1813 z’ Boiling Springs, Pennsylvania; † 31. Janner 1851 z’ Washington, D.C.) ìsch a àmerikànischer Rachtsànwàlt, Politiker un Diplomàt gsìì. Ar ìsch vu 1838 bis 1845 Mìtglìed vum Parlament vu dr Republik Texas gsìì, un dernoh Mìtglìed vum Repräsantàntahüs vun da Verainigta Stààta fìr s’ Texas vu 1846 bis 1851.

## si Lawa un sina Kàrriar
Dr David Spangler Kaufman ìsch ànna 1813 ìn’ra ditscha Fàmìlia uf d’ Walt kumma. Sina Ältra sìn d’ Mary Spangler un dr Abraham Landis Kaufman gsìì. Si Ürgrossvàter ìsch mennonitischer Pfàrrer gsìì. Dr David Kaufman hàt bis 1833 d’ klàssischa Literàtür àm College of New Jersey gschtudiart. Nochhar hàt’r z’ Natchez (Mississippi) Racht gschtudiart unter em Professor John A. Quitman. Do ìsch’r àls Rachtsànwàlt züagloo worra. Àls Ànwàlt hàt’r z’äärscht z’ Natchitoches ìm Louisiana gschàfft, un dernoh àb 1837 z’ Nacogdoches ìn dr Republik Texas. Do hàt ar ìm Texanischa Indiànerkriag àn Kàmpfa gega d Cherokee-Indiàner tailgnumma. Bi dr Schlàcht vu Netches ànna 1839 ìsch’r verlätzt worra.

Vu 1938 bis 1943 ìsch dr Spangler Mìtglìed vum Repräsantàntahüs vu dr Republik Texas gsìì fìrs Nacogdoches County. Dernoh hàt’r vum Dezamber 1843 bis ìm Juni 1845 d’ Kàntona Shelby, Sabine un Harrison ìm Senàt vum Texas vertratta. Ìm Hornung 1845 ìsch’r ernannt worra àls Gschäftsträger vum Texas ìn da Verainigta Schtààta. Nohdam àss s’ Texas ànna 1845 a US-Bundesschtààt worra ìsch, ìsch dr Spangler US-Represantànt gsìì fìr dr 1. Wàhlbezirk vum Texas gsìì. Dàs Àmt hàt’r üssiawt vum 30. März 1846 bis züa sim Tod àm 31. Janner 1851. Ìm 31. Kongress ìsch ar Vorsìtzender gsìì vum Vorschtànd fìr d’ Vorschrìfta. Ar ìsch Mìtglìed gsìì vu dr Demokràtischa Partei.

Üsserdam ìsch dr David Spangler Fräimürer gsìì un Mìtglìed vun The Philosophical Society of Texas.

Dr Spangler ìsch àm 31. Janner 1851 z Washington, D.C. àn’ma Harzàfàll gstorwa. Ma hàt ìhn z’äärscht uf em Congressional Cemetery z’ Washington, D.C. beardigt, àwer sina Laichnàhm ìsch ànna 1932 uf d’ Texas State Cemetery in Austin versetzt worra.

S’ Kaufman County ìm Texas un sina Hàuiptstàdt Kaufman sinn noh-n-ìhm bnännt.

## Externa Links
*
*
*

## Ainzelnohwiisa
Diego Maradona

Dr **Diego Armando Maradona Franco** (* 30. Oktober 1960 z Lanús; † 25. Novämber 2020 z Tigre) isch en argentinische Fueßballspiiler un -trainer gsii.

## Lääbe un Wirke
Dr Maradona isch aini vu dr „Legände vum Wältfueßball“ gsii un het as ain vu dr beschte Fueßballspiiler vu dr Gschicht gulte. Är het si scho am Aafang vu syre Karriere im Alter vu 15 Johr bi dr Argentinos Juniors e Name gmacht, voreb er zue dr Boca Juniors gwägslet un 1981 argentinische Maischter woren isch. Derno het s dr Maradona fir e Rekordableessumme uf Europa zum FC Barcelona zoge. Dert het er mit em Pokalsiig 1983 sy ainzige wichtige Titelgwinn ghaa. Vu Chrankete un Verletzige blogt, het er dr Verain scho no nume zwai Johr wäge Hufe Skandal wider mieße verloo. Dodruf het er si wider fir e Rekordablaassumme dr SSC Neapel aagschlosse. Mit em Underdog vu Kampanie, wu in dr Vorsaison fascht abgstiige wäre, het er zwische 1984 un 1991 di greschte Erfolg vu syre Verainskarriere gwunne, dodrunter 1987 un 1990 di bis hite ainzige Maischtertitel vu dr Verainsgschicht un dr Gwinn vum UEFA-Pokal 1989.

Dr U20-Wältmaischter vu 1979 het di argentinisch Nationalmannschaft 1986 z Mexiko as Mannschaftskapitän zum Gwinn vu dr zwoote Wältmaischterschaft no 1978 gfiert. Doderby het dr 25-Jehrig bim 2:1-Siig gege Ängland im Viertelfinale innerhalb vu vier Minute zwai vu dr beriemteschte Dor vu dr Fueßballgschicht gschafft, wun er zerscht e hochi Balle mit dr Hand, dr „Hand vu Gott“, regelwidrig ins Dor gferderet het un derno noch eme Dribbling iber rund 60 Meter s WM-Dor vum Johrhundert gschosse het. Insgsamt het dr Maradona an vier WM-Turnier (1982, 1986, 1990, 1994) dailgnuu un in 91 Länderspiil 34 Dor gschosse.

In dr 1990er Johr isch dr Maradona wäge Drogenprobläm un Doping in d Schlagzyylede grote, wun er vum Fueßballwältverband FIFA zwaimol derfir fir 15 Monet gspeert woren isch. No syre aktive Karriere het dr Maradona as Trainer gschafft, het aber als furt gsundhaitligi Probläm ghaa. Vu Oktober 2008 bis Juli 2010 isch er Nationaltrainer vu sym Haimetland gsii.

## Weblink

* Websyte vum Maradona
* Fansite Vivadiego

## Fueßnote
Vogel des Jahres (Schweiz)

Dr **Vogel vum Johr** wird in dr Schwyz syter anne 2001 all Johr vum Schwyzer Vogelschutz (SVS) / BirdLife Schwyz uusgwehlt.

Bishär sin die Vegel vum Johr gwehlt wore:

## Weblink
*birdlife.ch – Schwyzer Vogelschutz (SVS) / BirdLife Schwyz
George W. Smyth

Dr **George Washington Smyth** (* 16. Mai 1803 ìm North Carolina; † 21. Hornung 1866 z’ Austin, Texas) ìsch a Politiker vum Texas gsìì. Ar ìsch Mìtunterzaichner gsìì vu dr Unàbhangigkaitsärklärung vun Texas, un schpeeter vu 1853 bis 1855 àmerikànischer Represantànt fìr dr Bundesschtààt Texas gsìì.

## si Lawa un sina Kàrriar
Dr George Washington Smyth ìsch àm 16. Mai 1803 ìm North Carolina uf d' Walt kumma. Ufgwàchsa ìsch’r ìm Alabama un z’ Murfreesboro ìm Tennessee. Ar hàt ànna 1831 a Hochschüalàbschluss vu dr Princeton University bikumma. Dernoh hàt’r ìn d’ mexikànischa Provìnz Texas gwàndelt, ìns hìttiga Jasper County. Doo ìsch’r Làndwìrt un Investor gsìì.

Ìn sina ärschta Johra ìm Texas ìsch’r vu dr mexikànischa Regiarung unteràndrem àls Faldmasser ernannt worra. Ànna 1835 ìsch’r Biigordneter gsìì àn dr Consultation vum Texas, wo sìch d’ provisorischa Regiarung vum Texas gbìldet hàt. Ànna 1836 ìsch’r Mìtglìed gsìì vu dr Texas-Versàmmlung, wo d’ Unàbhangigkait vum Texas ärklärt hàt. Dr Smyth hàt d’ Verfàssung vu dr Republik Texas unterzaichnet. Ar ìsch Mìtglìed gsìì vu dr texànischa Regiarung, àls Kommissär fìr d’ texànisch-àmerikànischa Granza. Ànna 1844 isch’r Mìtglìed gsìì vum Represantàntahüss vu dr Republik Texas. Doo hàt’r d’ Ànnexion unterschtìtzt. Dernoh hàt’r àm Uffsàtz vu dr näija Verfàssung vum Bundesschtààt Texas tailgnumma.

Àb März 1848 ìsch dr Smyth wahrend viar Johra Beufftràgter vum „General Land Office“ gsìì. Üsserdam hàt’r àls demokràtischer Mìtglìed vum Electoral College àn dr Presidantswàhl vu 1852 fìr dr Franklin Pierce gwählt. Vum 4. März 1853 bis àm 3. März 1855 hàt’r dr ärschta Wàhlbezirk vum Texas vertratta ìm Represantàntahüss vu da Verainigta Stààta, ìm 33. Kongress. Ar hàt àwer àn dr Wàhl vu 1855 nìt mìtgmàcht. Obwhohl ar 28 Sklàva uf sim Làndwìrtschàftsbetriib ghàà hàt, ìsch’r wahrem Sezessionskriag gega d’ Sezession gsìì. Sina Sehna han àwer ìm Konfederiarta Heer gekampft. Noh-n-em Kriag ìsch dr Smyth ànna 1866 Biigordneter gsìì vum texànischa Verfàssungskongress z’ Austin.

Dr George Smyth ìsch wahrend’ra Sìtzung vu dam Kongress gschtorwa, àm 21. Hornung 1866. Beardigt worra ìsch’r uf em Texas State Cemetery z’ Austin. 

Dr George Smyth hàt mìt sinera Ehafràui Frances M. Grigsby sewana Kìnder ghàà.

## Literàtür
* 
* 

## Externa Links
* 
* 
* George Washington Smyth, Texas State Cemetery (änglisch)
* George Washington Smyth, Texas State Library (änglisch)
Fisch des Jahres (Schweiz)

Dr **Fisch vum Johr** wird in dr Schwyz syter anne 2001 all Johr vum Schwyzerische Fischerei-Verband uusgwehlt.

Bishär sin die Fisch vum Johr gwehlt wore:

## Weblink
* Fisch vum Johr in dr Schwyz bim Schwyzerische Fischerei-Verband
Tier des Jahres (Schweiz)

S **Dier vum Johr** wird in dr Schwyz syter anne 1998 all Johr vu dr Organisation Pro Natura uusgwehlt.

Bishär sin die Dier vum Johr gwehlt wore:
George W. Whitmore

Dr **George Washington Whitmore** (* 26. Àuigscht 1824 ìm McMinn County, Tennessee; † 14. Oktober 1876 z Tyler, Texas) ìsch a àmerikànischer Jurischt un Politiker vum Texas gsìì. Vun 1869 bis 1871 hàt’r s’ Texas vertratta ìm Represantàntahüss vu da Verainigta Schtààta. Wahrem Sezessionskriag ìsch ar Unionischt gsìì.

## si Lawa un sina Kàrriar
Dr George Washington Whitmore ìsch àm 26. Àuigscht 1824 uf d' Walt kumma ìm McMinn County, ìm Bundesstààt Tennessee. Ar ìsch dr Suhn gsìì vu dr Elizabeth un vum John Whitmore. Ar ìsch ìn d' äffentliga Schüala vu sim Haimetsschtààt gànga. Ànna 1848 hàt ar ìns Harrison County ìm Texas gwàndelt. Ar hàt Racht gschtudiart, un ìsch àm 1. Juli 1850 àls Rachtsànwalt züagloo worra. Dernoh hàt’r àls Rachtsànwalt gschàfft un hàt glichzittlig sina politischa Làuifbàhn ààgfànga. Àn dr Presidantswàhl vu 1852 hàt’r d' Whig Party àktiv unterschtìtzt. Ànna 1852, 1853 un 1858 ìsch’r Mìtglìed gsìì vum Represantàntahüss vun Texas. Àn dr Kongresswàhl vu 1860 hàt’r àn dr Wàhlkampània vum Kàndidàt John Bell vu dr Constitutional Union Party ìm Oschttexas mìtgmàcht. Nohdam àss dr Abraham Lincoln àls àmerikànischer Presidant gwählt worra ìsch, hàt dr George Whitmore ànna 1861 zamma mìt zwelf àndra Texas-Represantànta gega d' Zustìmmung vu dr Sezessionsversàmmlung gwählt.

Wahrem Sezessionskriag hàt dr Whitmore ìns Smith County gwàndelt. Waga sina unionischta Mainunga han ìhn d’ Konfederiarta wahrend fascht a Joohr ohna Prozass iigschpärrt bis ànna 1864, unterànderem àm Camp Ford z’ Tyler. Wahrem Wìderuffbàui vum Texas ìsch dr Whitmore vum Àuigscht 1865 bis ìm Juni 1866 Schtààtsànwàlt gsìì ìm 9. Gerìchtsbezirk vum Texas. Züadam ìsch’r ànna 1867 Konkursverwàlter gsìì. Ànna 1867 ìsch’r àui Mìtglìed vu dr Repüblikànischa Pàrtäi worra. 

Dr Whitmore ìsch Mìtglìed gsìì vu dr Verfàssungsversàmmlung vu Texas vu 1868/1869 un ìsch àui dr Vorsìtzenda gsìì vu dara Versàmmlung. Üsserdam ìsch’r ìm Àuigscht 1868 dr Vorsìtzenda gsìì vu dr Versàmmlung vu da Ràdikàla Republikàner.

Àb em 30. März 1870 ìsch dr Whitmore repüblikànischer Mìtglìed gsìì vum àmerikànischa Represantàntahüss fìr dr ärschta Wàhlbezirk vum Texas. Noh sim Nìderlaag àn dr Kongresswàhl vu 1870 gega dr Demokàter William S. Herndon hàt ar s' Repräsantàntahüs àm 3. März 1871 müassa fàraloh. Dernoh hàt ar nochamàl àls Ànwàlt gschàfft un ìsch àktiver Mìtglied vu dr Republikànischa Pàrtäi ìm Texas blìewa.

Dr Whitmore ìsch àm 14. Oktober 1876 z’ Tyler ìn Texas gstorwa. Doo ìsch’r àui beardigt worra.

## Literàtür
* 
*  

## Externa Links

* George Whitmore ìm Legislative Reference Library vu Texas
William S. Herndon

Dr **William Smith Herndon** (* 27. Novamber 1835 z’ Rome, Georgia; † 11. Oktober 1903 z’ Albuquerque, New Mexico) ìsch a àmerikànischer Jurischt un Politiker gsìì. Ar hàt vu 1871 bis 1875 dr Bundesschtààt Texas vertratta ìm Represantàntahüss vu da Verainigita Schtààta.

## Biogràfi
Dr William Smith Herndon ìsch àm 27. Novamber 1835 z’ Rome uf d’ Walt kumma, ìm Floyd County ìm Bundestààt Georgia. Ar ìsch ìn d’ äffentliga Schüala vu sim Haimetschtààt gànga, un àui ìn dia vum Wood County ìm Texas gànga, wo-n-'r ànna 1852 gwàndelt hàt. Ar hàt z’äärscht àm McKenzie College gschtudiart, bis ànna 1859, un dernoh hàt’r Racht gschtudiart. Ànna 1860 hàt ma ìhn àls Rachtsànwàlt züagloo. Àls Ànwàlt hàt’r z’äärscht z’ Tyler ìm Texas gschàfft. Wahrem Sezessionskriag vu 1861 bis 1865 hàt’r ìm Heer vu da Konféderation diant, wo-n-'r Hàuiptmànn worra ìsch. Noh-n-em Kriag hàt ar nochamol àls Ànwàlt gschàfft. Zwìscha ànna 1861 un 1868 ìsch’r jurischtischer Beràter gsìì fìr mehrera Iisabàhngsällschàfta.

Dr Herndon ìsch Mìtglìed vu dr Demokràtischa Pàrtäi gsìì. Noh dr Kongresswàhl vu 1870 ìsch’r vum 4. März 1871 bis àm 3. März 1875 Mìtglìed gsìì vum Repräsantàntahüs vu da Verainigta Stààta ìm 42. Kongress. Doo hàt’r dr ärschta Wàhlbezirk vum Texas vertratta. Àn dr Kongresswàhl vu 1874 ìsch’r àwer gschlààga worra. Noh sinera Zitt àls ìm Kongress ìsch ar nochamol Ànwàlt z’ Tyler gsìì un hàt üsseram ìm Iisabàhngschäft gschàfft.

Dr William Smith Herndon ìsch àm 11. Oktober 1903 z’ Albuquerque gschtorwa, ìm Bundesstààt New Mexico. Ma hàt ìhn z’ Tyler beardigt.

Ànna 1860 hàt’r d' Mary Louise McKellar ghiirota. S’ Pààr hàt àcht Kìnder ghàà, drunter d' Elizabeth Herndon Potter, wo àn dr Bewegung fìrs Fràuiwàhlracht mìtgmàcht hàt.

## Literàtür
* 

## Externa Links
Charles Stewart (Politiker, 1836)

Dr **Charles Stewart** (* 30. Mai 1836 z’ Memphis, Tennessee; † 21. Septamber 1895 z’ San Antonio, Texas) ìsch a àmerikànischer Jurischt un Politiker gsìì. Vu 1883 bis 1893 hàt’r dr Bundesschtààt Texas vertratta ìm Represantàntahüss vu da Verainigta Schtààta, fìr d’ Demokràtischa Pàrtei.

## si Lawa un sina Kàrriar
Dr Charles Stewart ìsch àm 30. Mai 1836 z’ Memphis, ìm Bundesstààt Tennessee, uf d’ Walt kumma. Ar ìsch dr Suhn gsìì vum Charles Stewart un vu dr Martha geborena Moore. Ànna 1845 hàt’r mìt sina Ältra uf Galveston ìns Texas gwàndelt. Doo ìsch’r ìn d’ äffentliga Schüala gànga. Ar hàt Racht gschtudiart unter em James W. Henderson un ìsch ànna 1854 àls Rachtsànwàlt züagloo worra. Dernoh hàt ar z’ Marlin àls Ànwàlt gschàfft. Vu 1856 bis 1860 ìsch’r Schtààtsànwàlt gsìì vum 13. Gerìchtsbezirk vum Texas. Üsserdam ìsch’r Mìtglìed vu dr demokràtischa Pàrtäi worra. Ànna 1861 ìsch’r Biigeordneter gsìì ìn’ra Versàmmlung, wo d’ Üsstrììt vu Texas üss dr Union bschlossa hàt. Wahrem Sezessionskriag hàt dr Stewart ìm Heer vu da Konfederiarta Schtààta diant, unterànderem ìm „10 Infànterie-Rägiment vu Texas“. Ànna 1866 hàt’r uf Houston gwàndelt, wo-n-’r nochamol àls Rachtsànwàlt gschàfft hàt. Vu 1874 bis 1876 ìsch’r juristischer Beràter gsìì vu dr Stàdtverwàltung vu Houston.

Vu 1878 bis 1882 ìsch dr Stewart Mìtglìed gsìì vum Senàt vum Texas. Doo hàt’r s’ äffentliga Schüalsystem befìrwortet. Noh da Kongresswàhla vu 1882 ìsch’r vum 4. März 1883 bis àm 3. März 1893 dr àmerikànischer Repräsantànt gsìì fìr dr 1. Wàhlbezirk vum Texas. Àn dara Schtälla ìsch’r ìm John Henninger Reagan si Nohfolger gsìì. Üsserdam ìsch’r  ìm Kongress Mìtglìed vum Üssschuss fìr Flüssa un Hàfa gsìì. Noh sina fìmfa Wàhlperioda ìm Kongress hàt’r sìch àn dr Wàhl 1892 nìt ufgschtällt. Dernoh ìsch’r nochamol Ànwàlt z’ Houston gsìì.

Dr Stewart ìsch Frimüürer gsìì un ìsch ànna 1883 Grossmaischter vu da Frimüürer vum Texas gsìì.

Dr Stewart ìsch àm 21. Septamber 1895 z’ San Antonio gstorwa. Ma hàt ìhn uf em Glenwood Cemetery z’ Houston beardigt.

## Literàtür
* 

## Externa Links
* 
* Charles Stewart uf *govtrack.us* (änglisch)
* Charles Stewart ìn dr Legislative Reference Library vu Texas (änglisch)
*
Streuobstsorte des Jahres (Baden-Württemberg)

D **Straiobstsorte vum Johr** wird z Bade-Wirttebärg syter anne 1998 all Johr vum „Landesverband für Obstbau, Garten und Landschaft Baden-Württemberg“ uusgwehlt.

Bishär sin die Obstsorte vum Johr gwehlt wore:

## Weblink
* ''Streuobstsorte des Jahres'' uf logl-bw.de
Christ Episcopal Church (Matagorda)

D' **Christ Episcopal Church** ìsch a Pfàrrkìrich vu dr Episkopàlkìrich vu da Verainigta Stààta z Matagorda ìm US-Bundesstààt Texas. Àls d' ältschta Episkopàlkìrich vun Texas ìsch sa zitter 1962 a Recorded Texas Historical Landmark un stànd üsseram uf em National Register of Historic Places.

## Làga
D' Kìrich liagt àn dr Kritzung vu dr Cypress Street un dr Fisher Street, ìn dr Necha vu dr Matagorda United Methodist Church, wo d' ältschta mäthodischtischa Kìrich vu Texas ìsch.

## Bschrìewung
Àm Wiahnàchta 1838 ìsch doo dr érschta Gottesdianscht vum Pfàrrer Caleb S. Ives vu Vermont gfihrt worra.

D' Pfàrrei ìsch ìn dr Zitt vu dr Republik vu Texas àm 27. Janner 1839 vum Rev. Ives grìnda worra. D' erschta Kìrich ìsch vum Bundesstààt New York igfiahrt worra un kurz vor Oschtra 1841 gbàuit worra. Dr Làndstìck ìsch vum Albert Clinton Horton un em Abner Lee Clements gaa worra. Sa ìsch d' südwäschtlischta Episkopàlkìrich vu Àmerikà gsìì. Sa hàt Fàssàda mìt Holzplàtta un rundbogiga Fanschter ghàà. 

Ànna 1854 ìsch d' Kìrich dur a Orkàn zärschteert worra. A näier kléinerer Gebäi ìsch ànna 1856 gbàuit worra mìt em ursprunglìcha Àltar, Kommunionbànk, Krüzifix un Gstüahla. 'S hàt rundbogiga Fanschter un doppelta Lànzetta ghàà.

Ànna 1836 ìsch a hischtorischa Märkschtai (*Texas Centennial Marker*) vor dr Kìrich ààglegt worra. Ìm Janner 1849 ìsch a Versàmmlung ìn dr Christ Episcopal Church zammakumma, fìr d' Diézesa vu Texas z grìnda.

D' Christ Episcopal Church ìsch ànna 1962 a Recorded Texas Historical Landmark worra un ìsch uf dr National Register of Historic Places züagfiagt worra.

## Referanz


## Literàtür
* 
* 

## Externa Links

* Christ Episcopal Church (Nr. 12000196) ìm *[[National Register of Historic Places]]*, National Park Service (änglisch)
* Christ Episcopal Church (Nr. 5321000840) ìm *Texas Historic Sites Atlas* (änglisch)
* Christ Church, Matagorda uf dr Websitta vu dr Episkopàlkìrch vu da Verainigta Stààta (änglisch)
* Uffiziella Websitta (änglisch)
Adolf Pfrengle

Dr **Adolf Pfrengle** (* 20. Oktober 1934 z Fryburg) isch e dytsche Haimetautor.

## Lääbe
Dr Pfrengle isch z Harde ufgwagse un het sy gaz Lääbe dert gwohnt.

Vor em Uusbruch vum Zweete Wältchrieg isch d Familie uf Hitisau z Eschtrych evakuiert wore. Noch dr dytsche Bsetzig vu Pole het d Familie wider chenne retuurchuu, isch aber vor em Aagriff uf Frankrych wider evakuiert wore, desmol uf Pfullendorf, 1944 sin si e dritt Mol uf Ehrenstetten evakuiert wore. Sy Vater, Hermann Pfrengle, isch im Chrieg as Soldat z Norwege gsii un isch anne 1948 us dr franzesiche Gfangeschaft retuurchuu uf Harde. Wel sy Großvater syt ere Verletzig im Erschte Wältchrieg blind gsii isch un däm sy zweete Suhn, em Adolf Pfrengle sy Unkel, im Zweete Chrieg as Jagdflieger z Italie gfallen isch, het är vyl syne Großeltere uf em Buurehof ghulfe. Wu d Großeltere s Buure ufgee hän, het er vu 1980 bis 1997 bi dr Gmai Harde as Waldarbaiter gschafft. 

Dr Pfrengle duet syt vyl Johr Gschicht un Gschichte rund um Harde sammle, im Lauf vu dr Johr het er e umfangrych Archiv vu dr Hardemer Gschicht zämedrait. Är het zue dr Familie in sym Dorf gforscht, zue dr Gschicht, zue dr Chronik vu dr „Ehrsame Fischerzunft“, wun er Mitglid isch. Im Rhywald vu Harde het er aafange d Pflanze- un d Dierwält z fotografiere un dernääbe sammlet er alemannischi Werter un Uusdruck us em Hardemer Dialäkt, en Uuswahl het er unter em Titel „ds´Harte, usse am Rii“ anne 2001 as Buech uusegee.

Syter anne 1950 isch er Mitglid in dr Draachtekapäll Harde, aafange het er Drumpete gspiilt, speter isch er uf s Bariton umgstiige. Derzu isch er au Mitglid im Salmen-Verain.

## Schrifte
* *ds Harte, usse am Rii – Hartheimer Wortschatz.* Hartheim 2001.

## Weblink
* Otmar Faller: Ein Hobby-Archivar, der leidenschaftlich Geschichte(n) sammelt, Badische Zeitung, 20. Oktober 2014
* Otmar Faller: Akribischer Sammler und Archivar, Badische Zeitung, 21. Oktober 2019
Korkenziehermuseum Kaiserstuhl

S **Bundeziegermuseum** (dt. *Korkenziehermuseum*) isch e Museum in dr historische Altstadt vu Burge, eme Stadtdail vu Vogtsburg.

## Sammlig
Uusgstellt sin rund 400 Bundezieger vu dr Sammlung, wu insgsamt 1.200 Exponat umfasst, modärni Designerstuck wie au historischi Exponat us dr rund 350 Johr alte Gschicht vum Bundezieger, un au anderi Exponat, wu mit em Wyy un em Wyy mache z due hän. S Museum isch uf zwee Steck in dr Schyyre vum historische Winzerhuus, wu au rund 30 Johr alt isch, wie dr Bundezieger. Aagschlosse isch im Vordergebei e Ladegschäft, wu Artikel rund um Chuchi, Bar un Wyy aabotte wäre. S Museum isch s ainzig Bundeziegermuseum z Dytschland un isch anne 2003 vum Bernhard Maurer grindet wore.

Anne 2008 isch s Gheft, wu e bitzli verstecklet im Kirchgässle in dr Altstadt lyt, energetisch saniert un uusgwytet wore. Syterhär wäre in dr Ryym vum Museum au Lääsige un Vernissage durgfiert.

En ander Bundeziegermuseum mit 1000 Exemplar git s im Gwelbchäller vum  in dr Gmai Worb in dr Schwyz.

## Weblink

* Websyte vum Bundeziegermuseum Kaiserstuel

## Fueßnote
Christophe Naegelen

Dr **Christophe Naegelen** (* 30. Dezamber 1983 z’ Remiremont ìm Département Vogesa) ìsch a frànzeescher Politiker. Zìtter 2017 ìsch’r Àbgordneter ìn dr Nàzionàlversàmmlung fìr dr 3. Wàhlkreis vu da Vogesa. 

## Kàrriar
Dr Christophe Naegelen hàt z’ Nancy gstudiart un hàt ànna 2007 a Schtudia-n-Àbschluss vu dr Hàndelshochschüal vu Rouen ghàà. Noh mehrera Johra ìm Üsslànd hàt’r ìn’ma tiarmedizinischa Laboràtorium gschàfft. Ànna 2010 ìsch’r dr Laiter vun’ra Mewel- un Dekoràtiongsällschàft worra.

Dr Naegelen hàt sina politischa Kàrriar ààgfànga àls Kàndidat fìr d' „Divers droite“ ìm 3. Wàhlkreis vu da Vogesa àn dr Parlamentswàhl 2017. Ar hàt àn dr ärschta Wàhlrunda 29,05% vu da Stìmma bikumma un ìsch àm 18. Juni 2017 mìt 60,71% vu da Stìmma àls Àbgeordneter gwählt worra.

Ìn dr Nàzionàlversàmmlung ìsch dr Naegelen Mìtglìed vu dr Fràkzion „UDI un Unàbhangiga“. Àls Mìtglìed vum Üsschuss fìr d' Üsswartiga Àglagahaita un vum Üsschuss fìr d' Europäischa Àglagahaita hàt’r Vorbehàlta gega d’ Friihàndelsàbkumma wia 's EU-MERCOSUR üsgrädd. Wahrend dr Verhàndlung um s’ CETA-Àbkumma hàt’r gsajt, àss s’ CETA positiva Àschpakta hàt, àwer àss’r kààt nìt dafìr stìmma, wänn s’ Tail um dr Sektor vum Rìndflaisch b’hàlta wìrd.

Ìn sim Wàhlkreis ìsch’r gega dr Verschluss vum Äntbendungsschpitàhl vu Remiremont gsìì.

Ìm Harbscht 2018 hàt’r a Gsätzäntwurf gschrìewa „fìr d' Telefonwarbung izràmma un betrugerischa Àriaf z’ bekampfa“, wo àm 25. Juli 2020 vu dr Nàzionàlversàmmlung bigstìmmt worra ìsch. Zum ärschta Mol zitter 30 Johra ìsch a Gsätz noh-n-em Àbgordneter vu da Vogesa bnännt worra.

Ìm Janner 2019 hàt ma dr Christophe Naegelen ernannt àls Berìchtärstàtter vum Untersüachungsüssschuss um d' Mìttel vu da Sìcherhaitskräfta. Ìn sim Berìcht hàt ar 27 Vorschleeg ämpfohla, fìr d' Àrwetsbedìngunga vu da Sìcherhaitskräfta z’ verbässra, drunter a Plànungsgsätz um d' ìnnera Sìcherhait.

Ìm Oktober 2020 ìsch’r Berìchterstàtter gsìì vum Finànzüsschuss.

Nawa dr Politik ìsch dr Christoph Naegelen Boxalehrer un regionàler Maischter vu frànzeescha Boxa.

## Referanza


## Externa Links

* Dr Christophe Naegelen ìn dr Àbgeordneta-Dàtabànk vu dr Nationàlversàmmlung (frànzeesch)
* Dr Christophe Naegelen ìn dr Base Sycomore vu dr Nàtionàlversàmmlung (frànzeesch)
* Dr Christophe Naegelen uf *NosDéputés.fr* (frànzeesch)
Alamannen-Museum Vörstetten

S **Alamanne-Museum Verstette** (dt. *Alamannen-Museum Vörstetten*) isch e archäologisch Museum in dr bade-wirttebärgische Gmai Verstette im Landchrais Ämmedinge. S Museum wird dur *Museums- und Geschichtsverein Vörstetten* drait, wu anne 2005 grindet woren isch un rund 50 Mitglider zellt. S Museum isch im Juli 2009 ufgmacht wore.

## Duuruusstellig
D Duuruusstellig vum Museum zaigt d Ergebnis vu dr archäologische Uusgrabige uf em Bann vu dr Gmai, wu in dr 1991, 1998–2000 un 2007 durgfiert wore sin. S Thema isch d Gschicht vum Ort im Zämehang mit dr domolige Situation im gsamte Brysgau. Di maischte Fund stammen us dr Ibergangszyt vu dr Spotantike im 4. Johrhundert un em Friemittelalter im 5. Johrhundert. Uf eme Freigländ isch e alamannisch Gheft rekonschtruiert, wu dr Bsuecher*ne dr Alldag vu dr Alamanne vermittlet. Uf em Freigländ het s e Wohnstaalhuus, e Gruebehuus, e Schmitti, e Schopf, e Hafnerei, e Bachofe un e Husgarte, wu alti Nutzpflanze, Färbpflanze un Fruchtsorte kultiviert wäre.

## Museumspedagogik
E ander Zyl vum Alamanne-Museum Verstette isch di museumspedagogisch Arbet, wu si mit irem erläbnispedagogische Museumskonzäpt an Schueler*ne, Lehrer*ne, Eltere un historisch inträssierti Burger*ne richtet.


Bild:Alamannische Kleidung.JPG|Alamannischi Chlaider
Bild:|Wohnstaal
Bild:Ausstellung Alamannen-Museum.JPG|Duuruusststellig


## Literatur

* 
* 
* 

## Weblink

* Websyte vum Museum

## Fueßnote
Museum für Wasser, Bad und Design

S **Museum für Wasser, Bad und Design** (au: **Hansgrohe-Museum**) isch e privat Museum vum Sanitärunternäme Hansgrohe im bade-wirttebärgische Schilda, wu au dr Sitz vu dr Firma isch.

## Gschicht un Uusrichtig
S Museum isch anne 1997 am Stammsitz vum Unternäme grindet wore. 2002 isch d Uusstellig in d Schildacher Aue verlait wore un isch as Wanderuustellig z Dytschland unterwägs gsii, voreb s Museum nei ufgmacht woren isch. Unter anderem isch d Uusstellig im Dytsche Museum z Minche, im Museum vu dr Alldagskultur, in Schloss Waldebuech un im Altonaer Museum z Hamburg z sääne gsii. Syter 2007 isch s Museum in s Schueligs- un Uusstelligszäntrum Hansgrohe-Aquademie yybunde.

S Museum soll di europäisch Badkultur syt em Mittelalter zaige, derzue d Entwicklig vum Sanitärhandwärch vum Blächner zum Inschtallateur un d Gschicht vu dr Wasserversorgig. Au d Unternämesgschicht vu Hansgrohe wird dargstellt. Mit historische Exponat wäre 700 Johr „Badkultur“ presäntiert, vum Hämbecki iber d Badwanne bis zue dr modärne Duschi.

## Exponat
E Blächnerwärchstatt us em Johr Jahr 1910 zaigt di alte Wärchzyyg un mit handwärchlige Gschick dodemol Chuchigschiir, Latärne un Gfäß produziert wore sin. Si liferet au Informatione iber d Gschicht vum Sanitärfachhandwärch. Historischi Badwanne us Chupfer, uf Hochglanz poliert oder chunschtvoll mit Mahagoni verchlaidet, vermittle ne yydruck vu Pomp un Pracht im Privatbad, wie s Ändi 19. Johrhundert dr „obere Zeedöusert“ vorbhalte gsii isch. Im Lauf vu dr Zyt het mer d Wanne us hygienische Grind nodisno vu dr Schlofchammere in aigeni Ryyn due, wu no aus dr Kloo gsii isch.

Mit syre historische Sammlig zaigt s Museum nit nume d Glanzsyte vu dr Badgschicht. Di maischte Lyt hän no aafangs 20. Johrhundert aimol in dr Wuche in dr Weschhuchi badet. D Entwicklig in dr Johr noch em Zweete Wältchrieg zaige ne Platteböubad un Bäder us dr 1950er, 1960er un 1970er Johr. Bim Rundgang dur d Gschicht vu dr Sanitärtächnik entdecke Bsuecher*ne au modärni Klassiker, e Dail dervu Hansgrohe-Produkt, z. B. di erscht verstellbar Handbruusi „Selecta“ un di erscht farbig Armatur „Uno“, wu 1986 mit em iF Designbryys uuszaichnet woren isch. In jingschter Zyt het si dr franzesisch Designer Philippe Starck mit em Thema Bad ussenandergsetzt.

## Literatur
* *Schiltach, Hansgrohe-Museum*. In: *Museumsblatt. Portraits baden-württembergischer Museen*. Nr. 39 (März 2005), , S. 36.

## Weblink
* Websyte vum Museums für Wasser, Bad und Design uf dr Websyte vu Hansgrohe

## Fueßnote
Museum Münstertal

S **Museum Minschterdal** (dt. *Museum Münstertal*) isch e Museum im Rothuus vu dr Schwarzwälder Gmai Minschterdal, wu d Bärgböu-, Forscht- un Sidligsgschicht vum glychnamige Dal zaigt.

## Gschicht

S 1980 grindet Waldmuseum isch im Friejohr 2015 unter em neie Name „Museum Münstertal – Museum für Bergbau-, Forst-, Siedlungs- und Heimatgeschichte des Münstertals“ im Rothuus Minschterdal nei ufgmacht wore mit eme Bstand, wu dur d Heimatinitiative Münstertal e.V., dr Burgerschaft un dr Gmai zämegstellt woren isch. Schwärpinkt vum Mueseum sin d Fälder Forschtgschicht, Bärgböugschicht, Volkskund un d Haimet- un Sidligsgschicht vum Minschterdal.

## Thematik
S Museum informiert mit ere thematische Duuruusstellig iber haimischi Dierarte, zaigt Gschiir vu dr Wald- un Forschtarbet un dokumentiert, wie traditionäll s Holz verschafft un bruucht het. Dargstellt wären ai historischi Waldgwäärb wie zem Byschpel d Glasbleserei im Minschterdal. Au di Johrdöusert alt Bärgböugschicht wird an vyl Exponat zur Bärgbäutradition bschribe. E bsunder Exponat haißt im Volksmund „Schue vum Deilfelsgrund“, e Schue, wu uf s spot 14. Johrhundert datiert isch un zue dr eltschte Bärgmannsschue vu Dytschland ghert. Zaigt wäre au d Sidligsgschicht vum Minschterdal un Fund us dr untergangene Bärgböustadt Minschter im Minschterdal. E ander bsunder Exponat isch dr sognännt „Trudpertsschlissel“, e Diire- oder Droogschlissel us dr Merowingerzyt.

## Sunderuusstellige
Im Wägsel wäre Sunderuusstellige aabote, zem Byschple zue Natur, Chunscht, Gwäärb un Traditione vum Minschterdal.

## Museumspedagogik
D Museumspädagogik vum Museum Minschterdal basiert uf dr Vermittlig vu umwält- un forschtgschichtligem Wisse fir alli Alters- un Bsuechergruppe. Doderby wäre au interaktivi Elemänt bruucht wie ne Gruebedelifon, Soundmodul, 3D-Film, e Museums-App un e interaktive Waldlehrpfad.

## dr Verain hinter em Museum
S Museum wird ehrenamtli dur d Heimatinitiative Münstertal e.V. [HiM] ufböue un gfiert. Dr yydrait gmainnitzig Verain HiM forscht zue dr Gschicht vu dr Gmai Minschterdal im Schwarzwald un setz si yy fir Erhalt un d Vermittlig vu regional- un haimetgschichtligem Wisse mit Schwärpunkt uf dr historische Bärgböu- un Forstgschicht. Är het au s Zyl, Chlai-, Natur- un Bodedänkmeler vum Minschterdal as lokal Kulturguet z pfläge, z schitze un z erhalte.

## Weblink
* Museum Minschterdal
Fachhochschule Vorarlberg

D **Fachhochschuel Vorarlberg** (dt. *Fachhochschule Vorarlberg*, FHV) z Dorabira isch e eschtrychischi Fachhochschuel. In dr Beraich Wirtschaft, Tächnik, Gstaltig un Sozials wäre rund 1.370 Studänte*ne in Bachelor- un Masterstudiegäng uusbildet. Dodriber uuse wird an dr FH Vorarlberg au gforscht. D FH Vorarlberg kooperiert in beede Beraich intensiv mit dr regionale Wirtschaft un lokale Inschtitutione. 

## Studiegäng
Aktuäll bietet d Fachhochschuel die Studiegäng aa:

### Bachelorstudium
Duur: 6 Semeschter
* Internationali Bedribswirtschaft (Vollzyt un näb em Beruef megli)
* Elektrotächnik Dual
* Informatik – Software and Information Engineering 
* Informatik – Digital Innovation 
* Mechatronik – Maschineböu
* Mechatronik (Vollzyt un näb em Beruef megli) 
* Wirtschaftsingenieurwäse (näb em Beruef)
* InterMedia
* Soziali Arbet (Vollzyt un näb em Beruef megli)
* Gsundhaits- un Chrankebflääg (Vollzyt)

### Masterstudium
Duur: 4 Semeschter
* Masterstudien Bedribswirtschaft (näb em Beruef):
** Business Process Management
** Accounting, Controlling & Finance
** International Marketing & Sales
** Human Resources & Organisation
* Masterstudium International Management and Leadership (näb em Beruef)
* Masterstudium Mechatronics
* Masterstudium Noohaltigi Energysischtem (näb em Beruef)
* Masterstudium Informatik
* Masterstudium InterMedia (näb em Beruef)
* Masterstudium Soziali Arbet (näb em Beruef)
** Interkulturälli Soziali Arbet
** Klinischi Soziali Arbet

## Forschigszäntre
* Forschiszäntrum Mikrotächnik
* Forschiszäntrum Nutzerzäntrierti Tächnologie
* Forschiszäntrum Prozäss- un Produkt-Engineering
* Forschiszäntrum Sozial- un Wirtschaftswisseschafte
* Forschiszäntrum Energy
* Forschiszäntrum Digital Factory Vorarlberg

## Uuszaichnige
* Eschtrychische Bauherrebryys 2000
* Für di international Orientierig un di hoch Qualitet vu dr Mobilitetsaktivitete isch d FH Vorarlberg scho meefach uuszaichnet wore, in dr letschte Johr unter anderem mit em ECTS Label, em Diploma Supplement Label un meefach mit em E-Quality Label un dr Lifelong Learning Awards. Derzue isch an d Hochschuel s Label „Familiefryndligi Hochschuel“ vergee wore.
* Bi me Check vu Mense an 30 effetlige Hochschuele z Eschtrych im Merz 2019 zue dr Kriterie Transparänz, Härchumft un vegetarischi un vegani Alternative isch d Fachhochschuel Vorarlberg uf dr erscht Blatz chuu.

## Weblink

* Offiziälli Websyte vu dr FH Vorarlberg
* FHV ALUMNI, Verain vu dr Absolvente*ne vu dr FH Vorarlberg

## Fueßnote
Christa Kopf

D **Christa Kopf** (* 2. April 1937 z Ladenburg) isch e dytschi Dialäktdichteri.

## Lääbe
D Kopf isch z Ladenburg bi Mannem uf d Wält chuu un z Ballrächte-Dottige ufgwagse, wu iri Mueter här gsii isch. Si isch ghyrote mit em Walter Kopf un het drei Chinder, zwoo Dechtere un e Suhn. Si läbt mit ire Familie z Chrozige-Bienge.

S schrybt Gedicht un Gschichte uf Alemannisch. Anne 1995 het si im Aigeverlag unter em Titel „E bitzele Zit“ en Uuswahl mit Gedicht un Gschichte uusegee,

## Wärch
* *E bitzele Zit. Gedichte un G’schichte uff Alemannisch.* Selbstverlag, Bad Krozingen 1995

## Weblink
* d Christa Kopf uf dr Websyte vu dr Muettersproch-Gsellschaft
Peter Schopfer

Dr **Peter Schopfer** (* 19. Dezämber 1938 z Stuegert) isch e dytsche Botaniker mit em Forschigsschwärpunkt Pflanzephysiology.

## Läbe un Wirke
Dr Schopfer het vu 1958 bis 1965 an dr Tächnische Hochschuel Stuegert, z Innsbruck, z Dibenga un z Fryburg Biology, Chemy, Geografy un Philosophy studiert. Är isch bim Hans Mohr anne 1966 z Fryburg promoviert wore un isch as Post-Doktorand am Brookhaven National Laboratory bim H. W. Siegelmann gsii. Anne 1971 het er si an dr Universitet Fryburg habilitiert. Im Johr 1976 isch er zerscht wisseschaftlige Rot un schließli Brofässer fir Botanik an dr Fakultet fir Biology wore. Anne 2004 isch er emeritiert wore.

Dr Peter Schopfer het d Mechanisme vu dr Phytochrom-Wirkig untersuecht, liechtempfindligi Pflanzenenzym un d Wirkig vu Liecht uf Pflanzehormon. Au d Veränderig vu Zällprozäss vu Radikal, wu dur Liecht erzygt wäre, het zue syne Forschigsthemene ghert.

Vu 1970 bis 1982 isch er Mitglid im Sunderforschigsberaich 46 vu dr DFG „Molekulari Grundlage vu dr Entwicklig“ gsii un vu 1982 bis 1994 Mitglid im DFG-Sunderforschigsberaich 206 „Biologischi Signalreaktionszälle“.

Dr Schopfer isch Ehremitglid vu dr Dytsche Botanische Gsellschaft. Anne 2002 isch er Mitglid vu dr Leopoldina wore.

## Uusgläseni Schrifte
*mit em Axel Brennicke: *Pflanzenphysiologie.* 7. Uflag, Spektrum Akademischer Verlag 2010 (Neiuusgab vum urspringli mit em Hans Mohr verfasste Lehrbuech, 3. Uflag Springer 1978)
*mit em Hans Mohr: *Plant Physiology.* Springer 1995
* *Experimentelle Pflanzenphysiologie,* 2 Bänd, Springer 1986, 1989
* *Experimente zur Pflanzenphysiologie. Eine Einführung.* Rombach 1970, Springer 1976

## Weblink
* Ehremitglider vu dr Dytsche Botanische Gsellschaft
*Arbetsgruppe Schopfer, Universitet Fryburg

## Fueßnote
Thomas Henry Ball

Dr **Thomas Henry Ball** (* 14. Janner 1859 z’ Huntsville, Texas; † 7. Mai 1944 z’ Houston) ìsch a àmerikànischer Rachtsànwàlt un Politiker gsìì. Vu 1896 bis 1903 hàt’r dr Bundesschtààt Texas vertratta ìm Representàntahüs vu da Verainigta Stààta.

## si Lawa
Dr Thomas Henry Ball ìsch àm 14. Janner 1859 z’ Huntsville ìn Texas uf d’ Walt kumma. Si Vàter ìsch methodischter Pfàrrer gsìì, un àui Presidant vum Andrew College. Àls dr Ball säcks Johra àlt gsìì ìsch, sìn sina Ältra gschtorwa. Ar ìsch àlso bi sim Unkel ufgwàchsa; dr Unkel ìsch a konfedieriarta Kriagsveteràn gsìì. Ànna 1871 hàt dr Ball a Hochschüalàbschluss vum Austin College bikumma. Schpeeter hàt’r Racht gschtudiart àn dr University of Virginia z’ Charlottesville. Ànna 1888 hàt ma ìhn àls Rachtsànwàlt züagloo. Àls Ànwàlt hàt’r z’äärscht z’ Huntsville gschàfft. Vu 1887 bis 1892 ìsch’r fìr dräi Àmtszitta dr Bìrgermaischter vu Huntsville gsìì. Ànna 1902 hàt’r uf Houston gwàndelt, wo-n-’r zamma mìt em Frank Andrew a Ànwàltsbüro grìnda hàt. Da Büro ìsch zitter 1913 Andrews Kurth bnännt. Da Büro hàt unterànderem gschàfft fìr d’ Reconstruction Finance Corporation, d’ Federal National Mortgage Association un mehrera Isabàhngsällschàfta un Regiarungsorganisationa vum New Deal.

Dr Ball ìsch Mìtglìed vu dr Demokràtischa Pàrtäi gsìì. Ar hàt fìr d' Demokràtischa Pàrtäi vum Texas àn mehrera Schtälla gschàfft. Vu 1896 bis 1903 ìsch’r US-Represantànt gsìì: z’äärscht fìr dr 1. Wàhlkreis vun Texas vum 4. März 1897 bis àm 3. März 1903, un dernoh fìr dr 8. Wàhlkreis vun Texas vum 4. März 1903 bis sim Rücktrìtt àm 16. Novamber 1903. Àls Mìtglìed vum Üssschuss fìr d' Flüssa un d' Hàfa hàt’r unterànderem d’ ärschta Färdergalder vum US-Bundesregiarung fìr dr Houston Ship Channel iigfiahrt. Noh sinera Zitt ìm Kongress hàt’r nochamol àls Ànwàlt gschàfft, fìr Andrews Kurth z’ Houston.

Dr Ball hàt àb 1887 d' texanischa Prohibition unterschtìtzt. Ànna 1914 hàt’r àn dr demokràtischa Urwàhl-Versàmmlung fìr dr Wàhl vum Gouverneur vu Texas vu 1912 mìtgmàcht. Ar ìsch àwer nìtt nominiart worra: obwohl ar àls Prohibitionischt vum US-Presidant Woodrow Wilson un vum William Jennings Bryan unterschtìtzt worra ìsch, ìsch’r vum Anti-Prohibitionischt James E. Ferguson gschlààga worra. Dernoh ìsch dr Ferguson nochamol àls Gouverneur gwählt worra. Noh sinera Àmtszitt ìm Kongress hàt dr Thomas Ball noch bim US-Kongress un bim texanischa Parlament Verbässerunga fìr dr Hàfa vu Houston befìrwortet. Noh dr Äntwicklung vum Fluss Buffalo Bayou ìsch dr Ball Generàlràt vum Houston Port Commission worra. Üsserdam ìsch’r Biigordneter gsìì àn da Democratic National Conventions vu 1892, 1924 un 1928.

Dr Thomas Ball ìsch àm 7. Mai 1944 z Houston gschtorwa un ìsch àui doo beardigt worra. 

Mìt sinera Fràui Minnie F. Thomason hàt ar säcks Kìnder ghàà, drunter dräi Kìnder, wo sa adoptiart han.

## Noh sim Lawa
Zitter 1907 ìsch d’ Schtàdt Tomball (nordwäschtlich vu Houston) noh-n-ìhm bnännt.

## Literàtür
* 

## Referanza


## Externa Links
Hubert Roth

Dr **Hubert Roth** (* 1941) isch e dytsche Diplom-Verwaltigswirt (FH). Är isch vu 1971 bis 1992 Hauptamtslaiter z Chleggau gsii un vu 1993 bis 2001 derno Burgermaischter vu dr Gmai.

Dr Roth schrybt scho syt vyl Johr Biecher, Zytigsartikel un Ufsätz in Zytschrifte iber d Kultur, d Gschicht un dr alemannisch Dialäkt vu dr Region Chleggi. Vu 1989 bis 2005 het er im *Alb-Bote* vom Landchrais Waldshuet unterm Titel *[[Fenschtergügsler]]* e Dialäktkolumne gschribe.

## Uusgläseni Schrifte
* *Waisch es no?* Geiger-Verlag, Horb am Neckar 1986
* *So isch es gsii! Das Leben im Klettgau.* Geiger-Verlag, Horb am Neckar 2000. ISBN-3-89570-691-4
* *Im Spiegel der Geschichte.* Hrsg. vom Katholischen Bildungswerk Klettgau 2017

## Weblink
* Klettgau Historia, Websyte vum Hubert Roth
Seele (Gebäck)

D **Seele** isch á langgschdreckds Waißbrotgebäck vo dor schwäbischá Kich aos Dinkl, mo aos em Oberschwäbischá schdammá duad. In andre Gebiede hoißd se au *Schwäbische Seele*. D Seele isch außá gnuschbrig, inná woich, lufdig ond faicht.

Erscht in de ledschde Johr hot d Seele aó ibor ihr Heimat naus Bekanntheit erlangt. Inzwischá werdád in ganz Daitschland Variandá von dor Seele baggá.

## Variandá

Zwischá Schduagord ond dor boerischá Grenz, haitsdag ogfähr umrissá von de Landkroes Gebbingá und Oschdalbkroes, hier vor ellem im Altkrais Schwäbisch Gmind isch á ähnlichá Brotard bekannt, mo „Briegl“ gnannt werrád. Briegl geldád vor ellem als regionale Keschdlichkait vo dor Gminder. Allgemein zoichnd sich án Briegl durch án daidlich feschdárá, schwärárá Doig aos. Dor Gminder Briegl gódd im Vergleich zur Seele mähr in d Broide ond isch ned so lang, dor Gebbingor Briegl abor zoichnd sich vor ellem durch á „krummá“ Optik aos.

## Weblink
* Allgäuer Seele: Rezept und historisch-kulinarische Kurzreise uf allgaeueralpen.com vom 16. März 2020
* 
* Allgäuer-Oberschwäbische Seele in traditioneller Herstellung Artikel von Slow Food Deutschland e.V. uf slowfood.de
Hochschule der Künste Bern

D **Hochschuel vu dr Chinscht Bärn** (dt. *Hochschule der Künste Bern*, HKB) isch e Chunschthochschuel mit Standort z Bärn un z Biel/Bienne. Si isch anne 2003 us em Zuämeschluss vu dr *Hochschuel fir Musik un Theater* un dr *Hochschuel fir Gstaltig, Chunscht un Konservierig* entstande. D Bildigsyyrichtig isch ais vu acht Departemänt vu dr Bärner Fachhochschuel.

## Fachberaich

Zur HKB ghere d Fachberaich Musik, Gstaltig un Chunscht, Opere/Theater, Konservierig un Reschtaurierig, s Schwyzerisch Literaturinschtitut un s Y Inschtitut. Si bietet international anerkännti Bachelor- un Master-Studiegäng aa. Syter anne Jahr 2006 cha mer im Fachberaich «Schwyzerisch Literaturinschtitut» en Uusbildig zum/zur Autor*i mache.

## Absolvente*ne wu mer chännt
D HKB oder iri Vorgängerinschtitutione wie s Konservatorium Bärn un d Hochschuel fir Musik un Theater Bärn hän vyl Schauspiler*ne uusebildet, wu mer chännt. E Dail hän si em Medium Theater oder Film in ere Wys verschribe, zem Byschpel as Autor*i oder Reschiseer*i.

### Konservatorium Bärn (1965–1990)

### Hochschuel vu dr Chinscht Bärn (syt 2003)

### Schwyzerisch Literaturinschtitut (syt 2006)

## Literatur
* 

## Weblink
* Hochschuel vu dr Chinscht Bärn

## Fueßnote
Berner Fachhochschule

D **Bärner Fachhochschuel** (dt. *Berner Fachhochschule*, BFH; frz. *Haute école spécialisée bernoise*, ängl. *Bern University of Applied Sciences*) isch e aawändigsorientierti Hochschuel, wu anne 1997 grindet woren isch. Si bstoht us sibe Departemänt un dr Aidgnessische Hochschuel fir Sport Magglingen EHSM, wu dr BFH aaglideret isch.

## Standort
Zurzyt isch d BFH uf 26 Standort in dr Stedt Bärn, Biel/Bienne, Bùùrdlef, Magglige un Zollikofe verdailt. Anne 2012 het dr Groß Rot vum Kanton Bärn bschlosse, d Departemänt Architäktur, Holz un Böu un Tächnik un Informatik in aim Campus z Biel/Bienne z kunzäntriere. Im Spotjohr 2023 soll dr Campus Biel/Bienne ufgmacht wäre. E Kunzäntration vu dr Departemänt Gsundhait, Soziali Arbet, Wirtschaft un dr Hochschuel vu dr Chinscht Bärn in aim gmainsame Campus z Bärn isch fir s Spotjohr 2026 vorgsää.

## Departemänt
Zue dr Departemänt vu dr Bärner Fachhochschuel zelle:
* Architäktur, Holz un Böu mit dr aagliderete Hechere Fachschuel Holz
* Agrar-, Forscht- un Läbesmittelwisseschafte
* Chinscht
* Tächnik un Informatik
* Wirtschaft
* Gsundhait
* Soziali Arbet
* Aidgnessischi Hochschuel fir Sport Magglingen EHSM

Näbe Bachelor- un Masterstudiegäng bietet d BFH Wyterbildige, aagwändti Forschig un Entwicklig un au Dienschtlaischtige aa.

D Studiegäng Sport, Agronomy, Waldwisseschafte, Holztächnik, Automobiltächnik, Ernehrig un Diätetik, Literarisch Schrybe un Medizininformatik sin in dr Dytschschwyz oder sogar schwyzwyt ainzigartig.

## Weblink

## Fueßnote
Scuola universitaria professionale della Svizzera italiana

D **Scuola universitaria professionale della Svizzera italiana** (SUPSI, *Fachhochschuel vu dr italienische Schwyz*) isch e Fachhochschuel im Kanton Tessin in dr Schwyz.

Si isch anne 1997 grindet wore un het rund 3000 Studänte*ne.

## Departemänt un aagschlosseni Schuele
* Dipartimento ambiente costruzioni e design (*Departemänt fir Konschtruktion un Design*, Campus Trevano, Canobbio)
* Dipartimento formazione e apprendimento (*Departemänt fir Beruef un Uusbildig*, Locarno)
* Dipartimento sanità (*Departement Gsundhait*, Manno TI) mit Physiotherapy Graubünde (Landquart)
* Dipartimento scienze aziendali e sociali (*Departemänt fir Bedribswirtschaft un Soziali Arbet*, Manno)
* Dipartimento tecnologie innovative (*Departemänt fir innovativi Tächnologie*, Manno)
* Conservatorio della Svizzera italiana (Lugano)
* Färnfachhochschuel Schwyz (Brig)
* Scuola Teatro Dimitri (*Dimitri-Theaterschuel*, Verscio)

## Studiegäng
### Bachelorstudiegäng
; Architettura e costruzioni (Architäktur un Böu)
* Architettura (Architäktur)
* Ingegneria civile (Diefböu)

; Design
* Architettura d'interni (Innenarchitäktur)
* Comunicazione visiva (Visuälli Kommunikation)
* Conservazione (Reschtaurierig)

; Economia (Wirtschaft)
* Economia aziendale (Bedribswirtschaft)

; Formazione docenti (Lehrer*ne-Uusbildig)
* Insegnamento per il livello elementare (Grundschuellehramt)
* Insegnamento per il livello prescolastico (Vorschuelkunterricht)

; Lavoro sociale (Soziali Arbet)
* Lavoro sociale (Soziali Arbet)

; Musica e teatro (Musik un Theater)
* Musica (Musik)
* Musica e movimento (Musik un Bewegig)
* Teatro (Theater)

; Sanità (Gsundhait)
* Cure infermieristiche (Chrankepfläg)
* Ergoterapia (Ergotherapy)
* Fisioterapia (Physiotherapy)
* Physiotherapy z Landquart

; Tecnica e tecnologia dell'informazione (Informationstächnology un Tächnik)
* Data Science and Artificial Intelligence (Datewisseschaft un Chinschtligi Intelligänz)
* Ingegneria elettronica (Eläktrotächnik)
* Ingegneria gestionale (Wirtschaftsingenieurwäse)
* Ingegneria informatica (Informatik)
* Ingegneria meccanica (Maschineböu)

### Masterstudiegäng
* Business Administration with Major in Innovation Management
* Conservation-Restoration
* Cure infermieristiche
* Engineering
* Insegnamento della matematica per il livello secondario I
* Insegnamento per il livello secondario I
* Interaction design
* Music Composition and Theory
* Music Pedagogy
* Music Performance
* Specialized Music Performance
* Theatre
* Travail social

### Studiegäng wu wyterfirere
* Master of Advanced Studies (MAS)
* Executive Master of Business Administration (EMBA)
* Diploma of Advanced Studies (DAS)
* Certificate of Advanced Studies (CAS)

## Weblink
* Offiziälli Websyte

## Fueßnote