open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Der Welt Lohn

«**Der Welt Lohn**» isch e Värserzäälig, wo 274 Värs umfasst und wo dr Konrad vo Würzburg vor 1260 verfasst het.

## Inhalt

Dr eedli Ridder Wirnt vo Groofebärg sträbt noch wältligem Ruum und dr Anerkennig vo de Mensche. Er drifft uf die personifizierti Wält in dr Form von ere schööne Frau. D Frau Wält macht em Ridder iiri Cheersite klaar, und er merkt, ass sis Strääbe noch dr Anerkennig vo dr Wält falsch isch. Er verloot si Frau und sini Chinder für s Lääbe vom ene *[[miles Christi]]*.

## Interteggstuelli Bezüüg

Dr Ridder im Teggst het dr gliich Naame wie dr middelhochdütschi Autor vom Wigalois, Wirnt vo Groofebärg. Dr Konrad vo Würzburg grift mit däm möögligerwiis d Autorfigurazioon vom Wirnt vo Groofebärg im Prolog und Epilog vo sim Artusroman Wigalois uf.

## Überliiferig

Dr Teggst «Der Welt Lohn» isch in siibe Handschrifte und zwäi Fragmänt überliiferet.

## Usgoobe

* *Konrad von Würzburg: Heinrich von Kempten, Der Welt Lohn, Das Herzmaere*, Mittelhochdütsche Teggst noch dr Usgoob vom Edward Schröder, übersetzt, mit Notize und eme Noochwort vom Heinz Rölleke, Mittelhochdeutsch-Neuhochdeutsch,  (= RUB 2855), Stuttgart: Philipp Reclam jun., 2000

## Adapzioone

* *Der Welt Lohn*, Komposizion vom Andras Hamary. Performance für Dänzer, Sopran, Tenor, Chor und groosses Orchester noch em Cuonrat vo Wirzeburcs Dichdig mit em gliiche Naame (Ufdraagwärk vom Mainfranketheater Würzburg, Choreographii vo dr Anna Vita, 2003/04, UA Würzburg)

## Weblingg

* 
*
Die goldene Schmiede

«**Die goldigi Schmitti**» isch e Loobgsang uf d Jungfrau Maria vom Konrad vo Würzburg us em 13. Joorhundert. Im Wärk het dr Autor die ganzi Dradizioon vo dr Mariavereerig vo Joorhunderte iigsammlet und zum ene äinzige, groosse Loblied verschmulze wien er, und vo doo chunnt dr Ditel, *in dr Schmiidi vom Härz e Gedicht us Gold wurd giesse und s denn mit Eedelstäi und mit em 'Sinn vo Karfunkel' wurd schmücke*. Es isch im Konrad si wichdigsts religiööses Gedicht. 

S Datum und dr Ufdraaggääber vom Wärk si umbekannt. Mä dänggt aber, ass es dr Bischof vo Stroossburg, dr Konrad vo Lichtebärg, gsi isch, wo s Lied in Ufdraag gee het.
## Weblingg
* Konrad von Würzburg: ''Die Goldene Schmiede'' uusegee vom Wilhelm Grimm, 1840
*  Konrad von Würzburg: ''Die Goldene Schmiede'' uusegee vom Karl Bertau, Beck 2012
## Fuessnoote
Dachsen

**Tachse** (amtlich *Dachsen*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Andelfinge im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Tachse isch es Straassedorff im Zürcher Wiiland uf ere Terrasse im Riichnüü bi Laufe. S Piet vo de Gmäind umfasst 48,3 % landwirtschaftlichi Flèchi, 13 % Wald, 22,7 % Sidligsflechi, 8,9 % Vercheersflechi und 7,1 % Gwässerflechi.

## Gschicht
Tachse isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 876 als *Tahsheim*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 13,5 % (Stand 2011).

## Religion
50,7 % vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 21,7 % sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 7,2 %, CVP 2,6 %, EDU 2,7 %, EVP 3,0 %, FDP 11,1 %. GLP 6,4 %, GP 19,3 %, SP 18,3 %, SVP 28,9 %, Suschtigi 0,4 %.

Gmäindspresidänt isch de Daniel Meister (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 2,7 % gläge.

## Tieläkt
D Wiiländer Mundart vo Tachse ghöört zue de Oschtschwiizer Tieläkt.

## Literatur
* Hermann Fietz: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich, Band I: Die Bezirke Affoltern und Andelfingen.* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz.* Band 7). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1938. .

## Weblink

* www.dachsen.ch
* 

## Fuessnote
Dägerlen

**Tägerle** (amtlich *Dägerlen*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Wintertuur im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Tägerle liit südlich vo de Thur. Zue de Gmäind ghööred d Ortstäil Tägerle, Oberwil, Rutschwil, Berg und Bänk. S Piet vo de Gmäind umfasst 66,6 % landwirtschaftlichi Flèchi, 25,2 % Wald, 4,6 % Sidligsflechi, 3,1 % Vercheersflechi und 0,1 % Gwässerflechi.

## Gschicht
Tägerle isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar Anfangs 14. Jh. als *Tegerlo*, Oberwil 1297 als *Obernwile*, Rutschwil 1219 als *Ruoltswilare*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 8,9 % (Stand 2011).

## Religion
61,7% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 13,9% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 6,4 %, CVP 1,9 %, EDU 4,3 %, EVP 12,2 %, FDP 4,1 %. GLP 6,3 %, GP 9,6 %, SP 13,1 %, SVP 40,3 %, Suschtigi 1,8 %.

Gmäindspresidänt isch de Markus Kyburz (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 2,4 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Tägerle ghört zue de Winterthurer Mundarte.

## Literatur
* Hans Martin Gubler: *Kunstdenkmäler der Schweiz Band 79 "Die Kunstdenkmäler des Kanton Zürich Band 8: Der Bezirk Winterthur Nördlicher Teil"* Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK Bern 1986 ISBN 3-7643-1812-0 S. 145–165.

## Weblink

* www.daegerlen.ch
* 

## Fuessnote
Dällikon

**Tälike** (amtlich *Dällikon*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Tielschtoorf im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Tälike liit im Furttaal Nordfuess vom Altbèèrg. S Piet vo de Gmäind umfasst 42,4 % landwirtschaftlichi Flèchi, 32,6 % Wald, 19,2 % Sidligsflechi, 4,7 % Vercheersflechi und 0,4 % Gwässerflechi.

## Gschicht
Tälike isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 870 als *Tellinghovon*. Bis im Jaar 1843 het Tälike äi Gmäind mit Tëënike pildet.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 26,8 % (Stand 2011).

## Religion
31,9 % vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 32,7 % sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 2,2 %, CVP 6,0 %, EDU 1,5 %, EVP 2,0 %, FDP 8,2 %. GLP 13,9 %, GP 7,0 %, SP 12,6 %, SVP 46,6 %, Suschtigi 0,1 %.

Gmäindspresidänt isch de René Bitterli (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 3,3 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Tälike ghört zue de Unterländer Mundarte.

## Literatur
* Hermann Fietz: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich, Band II: Die Bezirke Bülach, Dielsdorf, Hinwil, Horgen und Meilen.* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz.* Band 15). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1943. .

## Weblink

* www.daellikon.ch
* 

## Fuessnote
Dänikon

**Tèènike** (amtlich *Dänikon*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Tielschtoorf im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Tèènike liit südlich vo de Lägere uf de lingge Siite vom Furttaal. S Piet vo de Gmäind umfasst 47,1 % landwirtschaftlichi Flèchi, 31,4 % Wald, 15 % Sidligsflechi, 4,3 % Vercheersflechi und 1,8 % Gwässerflechi. Naachbergmäinde sind Hüttike im Weschte, Ootelfinge im Norde, Buchs im Nordoschte, Tälike im Oschte und Ötwiil a dr Limet im Süde.

## Gschicht
Tèènike isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 1130 als *Täninchoven*. Bis im Jaar 1843 het Tèènike äi Gmäind mit Tälike pildet.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 26,8 % (Stand 2011).

## Religion
34,4% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 30,3% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 3,1 %, CVP 2,9 %, EDU 2,7 %, EVP 1,1 %, FDP 6,9 %. GLP 11,9 %, GP 6,4 %, SP 15,4 %, SVP 49,4 %

Gmäindspresidänt isch de Daniel Zumbach (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 3,2 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Tèènike ghört zue de Unterländer Mundarte.

## Literatur
* Hermann Fietz: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich, Band II: Die Bezirke Bülach, Dielsdorf, Hinwil, Horgen und Meilen.* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz.* Band 15). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1943.

## Weblink

* www.daenikon.ch
* Statisteschi Date zu de Gmaind Dänikon uf statistik.zh (Gemeindeporträt Kanton Zürich)
* 

## Fuessnote
Dättlikon

**Tädlike** (amtlich *Dättlikon*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Wintertuur im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Tädlike liit uf ere na Süde exponierte Terrasse vom Irchel. Zue de Gmäind ghööred au na d Sidlige Böckli, Deller und Blumetshalden an der Töss, wo in de 1970er nöi entstande sind. S Piet vo de Gmäind umfasst 42,8 % landwirtschaftlichi Flèchi, 43,8 % Wald, 8,3 % Sidligsflechi, 2,4 % Vercheersflechi und 1,4 % Gwässerflechi.

## Gschicht
Tädlike isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 1241 als *Tetelinkhoven*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 8 % (Stand 2011).

## Religion
53,1% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 19,5% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 4,6 %, CVP 1,9 %, EDU 2,6 %, EVP 2,8 %, FDP 8,0 %. GLP 10,7 %, GP 9,0 %, SP 20,6 %, SVP 39,1 %, Suschtigi 0,7 %.

Gmäindspresidäntin isch d Sonia Steiger (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 2,8 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Tädlike ghört zue de Winterthurer Mundarte.

## Literatur
* Hans Martin Gubler: *Kunstdenkmäler der Schweiz Band 79 "Die Kunstdenkmäler des Kanton Zürich Band 8: Der Bezirk Winterthur Nördlicher Teil"* Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK Bern 1986 ISBN 3-7643-1812-0 S. 6–30.
* Eugen Ott: *Dättlikon - auf der Sonnenterrasse des Irchels.* Gemeinde Dättlikon, 1994. ISBN 3-9520572-1-5

## Weblink

* www.daettlikon.ch
* 

## Fuessnote
Dielsdorf ZH

**Tielschtoorf** oder salopp **Tieli** (amtlich *Dielsdorf*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Tielschtoorf im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Tielschtoorf liit am Oschtfuess vo de Lägere am Iigang zum Weentel (*Wehntal*). S Piet vo de Gmäind umfasst 33,4 % landwirtschaftlichi Flèchi, 29,8 % Wald, 26,2 % Sidligsflechi, 8,7 % Vercheersflechi und 1 % Gwässerflechi. Naachbergmäinde sind Schtäimuur im Norde, Niderhasli im Oschte, Buchs im Süde und Rägischbëërg im Weschte.

## Gschicht
Tielschtoorf isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 861 als *Theolvesthoruf*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 27,2 % (Stand 2011).

## Religion
34,1% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 28,0% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 3,0 %, CVP 3,9 %, EDU 5,5 %, EVP 2,8 %, FDP 11,0 %. GLP 9,7 %, GP 9,3 %, SP 16,8 %, SVP 37,6 %, Suschtigi 0,5 %.

Gmäindspresidänt isch de Andreas Denz (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 3,8 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Tielschtoorf ghört zue de Unterländer Mundarte.

## Literatur
* Hermann Fietz: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich, Band II: Die Bezirke Bülach, Dielsdorf, Hinwil, Horgen und Meilen.* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz.* Band 15). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1943. .
* 

## Weblink

* www.dielsdorf.ch

## Fuessnote
Dinhard

**Tiinert** (amtlich *Dinhard*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Wintertuur im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Tiinert liit im südliche Zürcher Wiiland. Zue de Gmäind ghööred au na d Wiiler Welsike (*Welsikon*), Äschlike (*Eschlikon*) und Vorder Grüüt. S Piet vo de Gmäind umfasst 68,6 % landwirtschaftlichi Flèchi, 19,9 % Wald, 6,8 % Sidligsflechi, 3,8 % Vercheersflechi und 0,7 % Gwässerflechi.

## Gschicht
Tiinert isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 1275 als *Thynart*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 7,1 % (Stand 2011).

## Religion
63,4% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 15,4% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 5,4 %, CVP 4,3 %, EDU 6,2 %, EVP 2,4 %, FDP 8,2 %. GLP 6,2 %, GP 12,1 %, SP 8,9 %, SVP 45,1 %, Suschtigi 1,1 %.

Gmäindspresidänt isch de Peter Matzinger (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 1,2 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Tiinert ghört zue de Winterthurer Mundarte.

## Weblink

* www.dinhard.ch
* 

## Fuessnote
Perseus (Sohn des Nestor)

Dr **Perseus** () isch e Person in dr griechische Müthologii.

Dr Perseus isch e Soon vom Nestor gsi. Dr Homer git as si Mueter d Eurydike aa. In dr Bibliotheke vom Apollodor hingeege isch s d Anaxibia. Sini Gschwüsterte si d Peisidike, d Polykaste, dr Aretos, dr Stratichos, dr Peisistratos, dr Echephron, dr Antilochos und dr Thrasymedes. 

Bim ene Chueopfer zu Eere vom Gott Poseidon isch s dr Perseus gsi, wo s Gfääss ghebt het, wo s Bluet vom Opferdier din ufgfange worden isch.

## Weblingg
* Perseus 2 im Greek Myth Index (englisch)

## Fuessnoote
Dürnten

**Düürnte** (amtlich *Dürnten*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Hiiwiil im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Düürnte liit am Südweschthang vom Bachtel. Zue de Gmäind ghööred au na d Wiiler Oberdüürnte (*Oberdürnten*) und Tann.

S Piet vo de Gmäind umfasst 59,3 % landwirtschaftlichi Flèchi, 16,7 % Wald, 15,5 % Sidligsflechi, 7,1 % Vercheersflechi und 0,9 % Gwässerflechi.

## Gschicht
Düürnte isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 743/747 als *Tunriude*, Tann 1301 als *Tann*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 16,4 % (Stand 2011).

## Religion
40,2% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 26,7% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 4,5 %, CVP 8,3 %, EDU 8,5 %, EVP 3,8 %, FDP 8,6 %. GLP 8,9 %, GP 7,3 %, SP 12,5 %, SVP 36,9 %, Suschtigi 0,6 %.

Gmäindspresidänt isch de Hubert J. Rüegg (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 3,6 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Düürnte ghört zue de Seemundarte.

## Bekannti Lüüt us Düürnte
* Rudolf Schoch (1896–1982), Musigpädagoog
* Albert Weber (1883–1957), Leerer und Germanischt

## Literatur
* Markus Stromer, Gemeinderat Dürnten (Hrsg.): *Dürnten: 1250 Jahre Ortsgeschichte*. Politische Gemeinde, Dürnten 1995.
* Hermann Fietz: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich, Band II: Die Bezirke Bülach, Dielsdorf, Hinwil, Horgen und Meilen.* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz.* Band 15). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1943.

## Weblink

* www.duernten.ch
* 

## Fuessnote
Elsässisches Museum (Straßburg)

S **elsassischa Museum** vu Stroßburri ìsch a Volkstum-Museum. S Lawa ìm Elsàss ìn da XVIII. un XIX. Johrhundert wìrd do zeigt, dur Tràchta, Meewel, Täpfa, Spìelzig, Bìlder, Stuwa un Àtelier wo nohgmàcht worra sìn.

S elsassischa Museum hàt aui, zitter'm Ààfàng, a großa Sàmmlung wo-n-ìhm d *„Société d’Histoire des Israélites d’Alsace et de Lorraine“* (Gschìchtverein vu da Israelita vum Elsàss un vu Lothrìnga) gaa hàt. So kààt ma s kültürella Erbgüet vu da elsassischa Juda entdecka.

Dàs Museum befìndet sìch nawa dr Ìll, gràd gejeiwwr vum Àlt Zoll, ìn mehreri Geböie, wo zu da „monuments historiques“ gheere, àn dr Àdrass 23-25, Niklausstade (*Quai Saint-Nicolas*), diräkt uem`s Eckle vum Raweplàtz.

## Gschìcht
S Museum ìsch àm 3. Novamber 1902 grìnda worra, bim Notàr Alfred Ritleng z'Stroßburri. Bi da Grìnder sìn dr Pierre Bucher, dr Ferdinand un dr Léon Dollinger, dr Anselme Laugel, dr Gustave Stoskopf, dr Fritz Kiener, dr Archeologue Robert Forrer un dr Alfred Kassel gsìì. Dr Kìnschtler Charles Spindler – wo bim Notàr nìt derbi gsìì ìsch – hàt aui mìtgmàcht: ar hàt d Wàsserfàrb-Gmälta vum Büech *„Costumes et coutumes d’Alsace“* gaa, un hàt derfer a Gschaftsààteil vum Museum bikumma. Dia Bìlder sìn d erschta Giater vum züekìnftiga Museum gsìì. Dr Goerges Ritleng ìsch Ehrapräsidant vum Museum worra.

S Museum hàt àm 11. Mai 1907 ufgmàcht.

Wahrend'm erschta Waltkriag hàt d ditscha Regiarung s Museum züegmàcht, wial 's züe vìel fer s Frànkrìch igstellt gsìì ìsch.

Ànna 1917 hàt d Stàdt Stroßburri s Museum àbkàuift. Zwei Gebäi nawadràà sìn aui kàuift worra, s Museum hàt sìch vergreeßert, ìm Ràhma vu da Stàdtmuseum vu Stroßburri.

Zwìscha 1969 un 1985 hàt dr Verwàlter Georges Klein Üstellunga ìwer verschìedena Thema ufbàuia. Ar hàt d Entwìcklung vum Museum ìn da zwei Gebäi nawadràà gfiahrt un nèia Saal ufgstellt.

Zwei Saal ìm drìtta Stock sìn làng ìm Wark vum Pàschtor un Pädagoge Jean-Frédéric Oberlin (1740–1826) gwìdmet gsìì. Wo, ànna 2003, s Museum Jean-Frédéric Oberlin z'Waldersbach ufgmàcht hàt, ìsch dia Sàmmlung därt ànakumma.

Noh da Faschter vum 100. Geburstàg ànna 2007, ìsch s Museum renowiart worra, fer ìn d Sìcherheitsnorma ààpàssa. S Museum hàt àm 15. Oktower 2008 wìder ufgmàcht.

## Sàmmlunga
S Museum düet momentàn mehr às 5000 Àrtìkel üsstella.

Datei:Ferme alsacienne-Musée alsacien.jpg|Wànd vu'ma Büürahoff z'Issehüse un a klei Modell vu'ma Büürahoff z'Angwìller
Datei:Musée alsacien3.jpg|Druckter Stoff un tràditionella Täpfa
Datei:Baby walker in Musée Alsacien.jpg|Ehmàlig Yuppala


## Referanz
*(fr) (de) (en) *Le Musée alsacien à Strasbourg/Das Elsässische Museum in Strassburg/The Alsatian Museum at Strasbourg* (zu Ehr ìm Adolphe Riff, fer si 80. Geburtstàg, Text vum Georges Klein), Regiarung vu da städtliga Museum, Strossburri, 1970, 48 Sitta.
* *Les collections juives du Museée alsacien,* Strossburri 2013, ISBN 978-2-35125-106-5.

## Externa Links

* Sitta vum elsassischa Museum, ìm Websitt vu da Museum z’Stroßburri
Egg ZH

**Egg** isch e politischi Gmäind im Bezirk Uschter im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Egg liit am Nordoschthang vom Pfannestììl. Zue de Gmäind ghööred d Ortschafte Hinteregg, Egg und Esslinge, dezue fascht 100 Wiiler und Ghöft. S Piet vo de Gmäind umfasst 57,2 % landwirtschaftlichi Flèchi, 23 % Wald, 13,6 % Sidligsflechi, 5,2 % Vercheersflechi und 0,7 % Gwässerflechi.

## Gschicht
Egg isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 775 als *Echa*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 18 % (Stand 2011).

## Öffentlichi Verchehrsmittel
Egg hed 3 Bahnhööf; je eine in Esslinge, in Egg und in Hinteregg. D Forchbahn fahrt vo Esslinge uf Züri Stadelhofe. Si fahrt normalerwiis im 30 Min Takt aber i de Stossziite im 15 Min Takt. Es git no d Buslinie 842, wo Esslinge mit Uster und Oetwil am See verbindet.

## Religion
41,3 % vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 28,2 % sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Bildig
Uf em Gebiet vo de politische Gmaind Egg gits e paar Schuelhüser, wo uf verschideni Dörfer vertailt sind. Si wärded gmainsam under em Name Schuele Egg gfüert.

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 5,7 %, CVP 4,0 %, EDU 2,8 %, EVP 2,3 %, FDP 13,7 %. GLP 11,8 %, GP 8,8 %, SP 14,4 %, SVP 34,7 %, Suschtigi 1,8 %.

Gmäindspresidänt isch de Rolf Rothenhofer (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 2,9 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Egg ghört zue de Seemundarte.

## Literatur
* Hans Martin Gubler: *Kunstdenkmäler der Schweiz Band 66 "Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich Band 3: Die Bezirke Pfäffikon und Uster"* Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK Bern 1978 ISBN 3-7643-0991-1 S. 653–676.

## Weblink

* www.egg.ch
* 

## Fuessnote
Elgg

**Elgg** isch e politischi Gmäind im Bezirk Wintertuur im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Elgg isch es historischs Landstädtli am Oberlauf vo de Öilach. D Gmäind glideret sich in Elgg, de Dorftäil Neu-Elgg nördlich vo de Bahnlinie und d Wyler Heurüti und Sennhof im Süde vo de Gmäind. Sit 2018 ghört au Hoofschtette zu Elgg. S Piet vo de Gmäind Elgg umfasst 47 % landwirtschaftlichi Flèchi, 43 % Wald, 6 % Sidligsflechi, 4 % Vercheersflechi und 0,3 % Gwässerflechi, em Guemüliwäier.

## Gschicht
Elgg isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 760/763 als *Ailaghoga (1166 Elgoue, 1370 Elggaw)*.

Uf de 1. Jänner 2018 hät Hoofschtette mit Elgg zur neue Gmäind Elgg fusioniert.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 15,9 % (Stand 2011). Am 1. Jänner 2018 hät d Gmäind, wäg de Fusion mit Hoofschtette, 4903 Iiwooner gha.

## Religion
48,3% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 20,9% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 3,1 %, CVP 1,9 %, EDU 2,8 %, EVP 6,2 %, FDP 7,8 %. GLP 14,5 %, GP 5,2 %, SP 24,1 %, SVP 33,7 %, Suschtigi 0,7 %.

Gmäindspresidänt isch de Christoph Ziegler (Stand 2018).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 3,5 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Elgg ghört zue de Winterthurer Mundarte.

## Literatur
* K. Hauser: *Geschichte der Stadt, Herrschaft und Gemeinde Elgg.* Buchdruckerei H. Büche, Elgg 1895.
* Karl Mietlich: *Geschichte der Stadt, Herrschaft und Gemeinde Elgg.* Volksverlag, Elgg 1946.
* Helmut Jaeckel, Conrad Schneider: *Elgger Leben Elgg Erleben.* Obergass, Winterthur 2006, ISBN 978-3-033-00796-3.
* Markus Stromer: *Geschichte des Landstädtchens Elgg.* Chronos, Zürich 2010, ISBN 978-3-0340-1053-5.

## Weblink

* www.elgg.ch
* 

## Fuessnote
Ellikon an der Thur

**Elike a de Tuur** (amtlich *Ellikon an der Thur*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Wintertuur im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Elike a de Tuur isch es Doorff am Südrand vo de Thurebeni a de Grenze zum Kanton Thurgau. S Piet vo de Gmäind umfasst 67,2 % landwirtschaftlichi Flèchi, 20 % Wald, 7,4 % Sidligsflechi, 5 % Vercheersflechi und 0,2 % Gwässerflechi. Naachbergmäinde sind Üsslinge-Buech (TG) im Norde, Frauefeld (TG) im Oschte, Gòòchlinge (TG) im Südoschte, Bërtschike im Süde, Wisedange im Südweschte, Rickebach im Weschte und Altike im Nordweschte.

## Gschicht
Elike isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 1257 als *Ellinkon*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 12,8 % (Stand 2011).

## Religion
58,1% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 16,5% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 21,4 %, CVP 2,1 %, EDU 7,0 %, EVP 2,5 %, FDP 4,2 %. GLP 11,0 %, GP 6,2 %, SP 7,2 %, SVP 37,3 %, Suschtigi 1,0 %.

Gmäindspresidänt isch de Rudolf Winkler (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 2,3 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Elike a de Tuur ghört zue de Winterthurer Mundarte.

## Literatur
* Hans Martin Gubler: *Die Kunstdenkmäler des Kanton Zürich, Band 8: Der Bezirk Winterthur Nördlicher Teil* (= Kunstdenkmäler der Schweiz, Band 79). GSK, Bern 1986, ISBN 3-7643-1812-0, S. 227–248.

## Weblink

* www.ellikonanderthur.ch
* 

## Fuessnote
Elsau

**Elsau** isch e politischi Gmäind im Bezirk Wintertuur im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Elsau liit an de Öilach. Zue de Gmäind ghööred d Döörfer Elsau, Rümike (*Rümikon*), Räätschte (*Räterschen*), Unterschottike (*Unterschottikon*) und Oberschottike (*Oberschottikon*). S Piet vo de Gmäind umfasst 55,8 % landwirtschaftlichi Flèchi, 24,5 % Wald, 13,2 % Sidligsflechi, 5,8 % Vercheersflechi und 0,5 % Gwässerflechi.

## Gschicht
Elsau isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 1043 als *Elnesouva*, Rümike 829 als *Rumaninchovun*. Unter- und Oberschottike sind 1922 zue Elsau choo.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 15,2 % (Stand 2011).

## Religion
46,9% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 24,9% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 3,7 %, CVP 2,2 %, EDU 2,9 %, EVP 3,2 %, FDP 13,0 %. GLP 11,0 %, GP 8,1 %, SP 18,1 %, SVP 37,3 %, Suschtigi 0,6 %.

Gmäindspresidänt isch de Hansueli Sommer (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 3,3 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Elsau ghört zue de Winterthurer Mundarte.

## Literatur
* Hans Martin Gubler: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich – Der Bezirk Winterthur, Nördlicher Teil.* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz*, Band 79.) Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK, Bern 1986, ISBN 3-7643-1812-0. S.&nbsp;334–363.

## Weblink

* www.elsau.ch
* 

## Fuessnote
Erlenbach ZH

**Eerlibach** (amtlich *Erlenbach ZH*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Meile im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Eerlibach isch es Doorff am gliichnamige Bach uf de rächte Siite vom Zürisee. Zue de Gmäind ghööred au na die früenere Ussewachte Wyden, Winkel, Isler, Bindschädler und Lerchenberg. S Piet vo de Gmäind umfasst 20,6 % landwirtschaftlichi Flèchi, 24,3 % Wald, 43,9 % Sidligsflechi, 10,5 % Vercheersflechi und 0,3 % Gwässerflechi. Naachbergmäinde sind Chüsnacht im Norde und Hërlibëërg im Süde.

## Gschicht
Eerlibach isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 981 (1173-90 *Erlibach)*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 18,9 % (Stand 2011).

## Religion
38,5% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 26,3% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 1,4 %, CVP 5,8 %, EDU 0,8 %, EVP 1,4 %, FDP 28,2 %. GLP 12,6 %, GP 8,1 %, SP 12,5 %, SVP 28,5 %, Suschtigi 0,7 %.

Gmäindspresidänt isch de Ferdy Arnold (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 2,6 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Eerlibach ghört zue de Seemundarte.

## Literatur
* Hermann Fietz: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich, Band II: Die Bezirke Bülach, Dielsdorf, Hinwil, Horgen und Meilen.* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz.* Band 15). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1943. 

## Weblink

* www.erlenbach.ch
* 

## Fuessnote
Fehraltorf

**Feeraltoorf** (amtlich *Fehraltorf*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Pfäffike im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Feeraltoorf liit im obere Kempttaal: Zue de Gmäind ghöört au na de Wiiler Mesike (*Mesikon*). S Piet vo de Gmäind umfasst 52,7 % landwirtschaftlichi Flèchi, 26,9 % Wald, 13,4 % Sidligsflechi, 5,7 % Vercheersflechi und 0,6 % Gwässerflechi.

## Gschicht
Feeraltoorf isch zum eschte Mal gnamset worde 1265-87 als *Rueggesaltorf und Altorf de Chiburg* (um 1670 *Rüeggis-Altdorff und Feer-Altdorff*).

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 16,4 % (Stand 2011).

## Religion
43,8% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 26,4% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 5,0 %, CVP 2,4 %, EDU 3,7 %, EVP 3,0 %, FDP 14,8 %. GLP 10,3 %, GP 10,5 %, SP 15,3 %, SVP 34,9 %, Suschtigi 0,2 %.

Gmäindspresidänt isch de Wilfried Ott (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 3,8 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Feeraltoorf ghört zue de Oberländer Mundarte.

## Literatur
* *Fehraltorf: Ein kultureller Querschnitt.* Hg. Gemeinde Fehraltorf. 1984.
* Hermann Brüngger. *Fehraltorf im Wandel der Jahrhunderte.* Pfäffikon, Buch- und Kunstdruckerei A. Peter, 1933.
* Beat Frei. *Fehraltorf im Umbruch 1900-2000.* Fehraltorf 2000.
* Hans Martin Gubler, *Die Kunstdenkmäler des Kanton Zürich Band 3: Die Bezirke Pfäffikon und Uster.* Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1978 (Kunstdenkmäler der Schweiz Band 66). ISBN 3-7643-0991-1. S.&nbsp;56–75.

## Weblink

* www.fehraltorf.ch
* 

## Fuessnote
Feuerthalen

**Füürtale** (amtlich *Feuerthalen*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Andelfinge im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Füürtale liit nördlich vom Cholfirscht am Rii vis-à-vis vo de Stadt Schaffuuse. S Piet vo de Gmäind umfasst 11,2 % landwirtschaftlichi Flèchi, 44 % Wald, 32 % Sidligsflechi, 10,8 % Vercheersflechi und 1,6 % Gwässerflechi.

## Gschicht
Füürtale isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 1318 als *Fúrtal an dem Rine, 876 Langewisa*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 22,3 % (Stand 2011).

## Religion
39,7 % vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 26,3 % sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 4,2 %, CVP 2,8 %, EDU 1,8 %, EVP 1,4 %, FDP 7,9 %. GLP 5,0 %, GP 7,5 %, SP 28,4 %, SVP 40,9 %, Suschtigi 0,1 %.

Gmäindspresidänt isch de Jürg Grau (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 3,4 % gläge.

## Tieläkt
D Wiiländer Mundart vo Füürtale ghöört zue de Oschtschwiizer Tieläkt.

## Literatur
* Hermann Fietz: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich, Band I: Die Bezirke Affoltern und Andelfingen.* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz.* Band 7). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1938.

## Weblink

* www.feuerthalen.ch
* 

## Fuessnote
Fischenthal

**Fischetaal** (amtlich *Fischenthal*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Hiiwiil im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografii
Fischetaal liit im obere Töösstaal am Übergang ins Jonataal. Zue de Gmäind ghööred d Taalortschafte Gipschwiil *(Gibswil)* und Stääg *(Steg)* und rund 100 Sidlige im Töössbèèrgland. S Piet vo de Gmäind umfasst 32,5 % landwirtschaftlichi Flèchi, 61,7 % Wald, 2,5 % Sidligsflèchi, 2,1 % Vercheersflèchi und 0,5 % Gwässerflèchi.

## Gschicht
Fischetaal isch zum eerschte Maal gnamset woorde im Jaar 878 als *Fiskinestal*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Ussländeraatäil liit bi 11,4 % (Stand 2011).

## Religion
55,6 % vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 18,6 % sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggèè: BDP 3,9 %, CVP 1,1 %, EDU 7,6 %, EVP 2,9 %, FDP 4,9 %. GLP 4,7 %, GP 8,0 %, SP 12,4 %, SVP 53,6 %, Suschtigi 0,7 %.

Gmäindspresidänt isch de Josef Gübeli (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 3,2 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Fischetaal ghöört zu den Oberländer Mundarte. De Jakob Senn (1824–1879), wo z Fischetaal uf d Wält choo isch, hät für s Schwiizerisch Idiotikon 1864 sini *Chelläländer-Schtückli* gschribe.

## Literatur
* Hermann Fietz: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich, Band II: Die Bezirke Bülach, Dielsdorf, Hinwil, Horgen und Meilen.* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz.* Band 15). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1943.

## Weblink

* www.fischenthal.ch
* 

## Fuessnote
Flaach

**Flòòch** (amtlich *Flaach*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Andelfinge im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Flòòch liit südlich vo de Thurmündig am Rand vo de Schwemmebeni südlich der Thurmündung. S Piet vo de Gmäind umfasst 50,9 % landwirtschaftlichi Flèchi, 33,7 % Wald, 6 % Sidligsflechi, 2,5 % Vercheersflechi und 5,8 % Gwässerflechi.

## Gschicht
Flòòch isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 1044 als *Flacha*. Bis 1619 het Oberdorf zue Bëërg am Irchel ghöört, Schloss Schollebèèrg bis 1775 und Ziegelhütte bis 1788.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 12,3 % (Stand 2011).

## Religion
62,7 % vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 13,8 % sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 3,7 %, CVP 1,9 %, EDU 4,1 %, EVP 4,2 %, FDP 15,8 %. GLP 7,2 %, GP 7,0 %, SP 8,0 %, SVP 47,7 %, Suschtigi 0,4 %.

Gmäindspresidänt isch de Peter Brandenberger (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 2,1 % gläge.

## Tieläkt
D Wiiländer Mundart vo Flòòch ghöört zue de Oschtschwiizer Tieläkt.

## Literatur
* Hermann Fietz: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich, Band I: Die Bezirke Affoltern und Andelfingen.* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz.* Band 7). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1938.

## Weblink

* www.flaach.ch
* 

## Fuessnote
Flurlingen

**Fluurlinge** (amtlich *Flurlingen*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Andelfinge im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Fluurlinge isch es Doorff am Rii weschtlich vom Cholfirscht. S Piet vo de Gmäind umfasst 17,1 % landwirtschaftlichi Flèchi, 56,7 % Wald, 16,3 % Sidligsflechi, 6,7 % Vercheersflechi und 3,3 % Gwässerflechi.

## Gschicht
Fluurlinge isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 876 als *Flurlingin*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 13,8 % (Stand 2011).

## Religion
45,5 % vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 21,2 % sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 2,9 %, CVP 3,3 %, EDU 1,1 %, EVP 1,0 %, FDP 15,1 %. GLP 7,7 %, GP 17,0 %, SP 23,3 %, SVP 27,6 %, Suschtigi 1,0 %.

Gmäindspresidänt isch de André Müller (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 2,3 % gläge.

## Tieläkt
D Wiiländer Mundart vo Fluurlinge ghöört zue de Oschtschwiizer Tieläkt.

## Literatur
* Hermann Fietz: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich, Band I: Die Bezirke Affoltern und Andelfingen.* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz.* Band 7). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1938. 

## Weblink

* www.flurlingen.ch
* 

## Fuessnote
Trossingen

**Drossinge** (amtlich *Trossingen*) isch ä Klaistadt uf de Baar im Landkrais Duttlinge. 

## Geografi
Drossinga leit uf dr Boor. Dr Stadtdoel Drossinga leit am Drosselbach, wo en dr Hagebach ond weiter en d Prim flaeßt. Dr Stadtdoel Schura leit uf dr europäische Hauptwasserschoede Rhei-Doene. Nochbergmoede send Tuningen (Schwarzwald-Boor-Kroes), d Stadt Villinge-Schwenninge), Deißlingen (Kreis Rottweil) ond Aaldinga.

D Gmarkong setzt sich zemme ous 41,6 % Landwirtschaftsfleche, 30,4 % Wald, 27,3 % Sidlongsfleche ond 0,7 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Drossinga gheret d Stadtdoel Schura ond Drossinga (mit dr gleichnamige Stadt, dr Hef Bruderhalde, Eschbach, Hirschweiden, Kleiner Heuberg, Löhlebühl ond Rennplatz ond dr Wohnblätz Deibhalde ond Heimgarten).

## Gschicht
Drossinga ischt zom erschte Mol gnennt worde em Johr 797. Dr heitig Stadtdoel Schura ischt 1971 eigmoendet worde. Imene riiche alemanische Graab isch d Trossinger Laiere gfunde wore.

## Verwaltong
Drossinga hot mit dr Gmoede Dalla, Durchhousa ond Gunninga a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Birgermoeschter vo Drossinga ischt dr Clemens Maier.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Drossinga ghert zom Schwäbisch.

## Wirtschaft und Infrastruktur
* Hohner, en Musiginstrumentehersteller, wo 1857 vom Matthias Hohner (1833–1902) gründet woren isch
* Staatlechi Hochschuel für Musig, e Musighochschuel, wos sit 1946 git
* Hohner-Konservatorium, es Musigkonservatorium mit em Schwerpunkt uf s Akkordeon

## Literatur
* Martin Häffner: *Trossingen – Vom Alemannendorf zur Musikstadt.* Stadtbuch-Verlag Lienhard & Junge, Trossingen 1997
* Hartmut Berghoff: *Zwischen Kleinstadt und Weltmarkt: Hohner und die Harmonika 1857–1961.* Ferdinand Schöningh, Paderborn 1997, ISBN 3-506-70785-X
* Volker Neipp: *Wa die aalde Trossinger gschwädzd ond bruddled haud – Trossinger Wortschatz.* Trossingen 1991, Eigenverlag Arbeits- und Förderkreis Trossinger Heimatmuseum e.&nbsp;V.
* Volker Neipp: *Trossingen – Gesichter unserer Stadt.* Sutton Verlag GmbH, Erfurt 1999, ISBN 3-89702-154-4
* Volker Neipp: *Fotoalbum der Musikstadt Trossingen.* Sutton Verlag GmbH, Erfurt 2006, ISBN 3-86680-058-4
* Volker Neipp: *Mit Schrauben und Bolzen auf den Mond – Das unglaubliche Lebenswerk von Dr. Eberhard F. M. Rees.* Springer Druckerei und Verlag, Trossingen 2008, ISBN 978-3-9802675-7-1
* Ruth Koch: *Erinnerungen an Grossmutter Koch.* Springer Druckerei und Verlag, Trossingen 2007 (Erinnerungen an die Harmonikadynastie Andreas Koch).

## Weblink

* www.trossingen.de

## Fueßnote
TagesWoche

D **TagesWoche** isch e Basler Zitig für die ganzi Regioon gsi. Si isch jeede Daag online und äimol in dr Wuche am Fritig as Druckusgoob erschine. Si isch 2011 gründet worde, wil d Herusgääber dr Mäinig gsi si, ass s Spektrum vo dr Mäinig z Basel z äng sig und si s wider häi welle bräiter mache. D Erstusgoob isch am 28. Oktober 2011 uusechoo.

D Basler Schurnaliste Urs Buess und Remo Leupin si Co-Schefredakter worde und häi e sibzäächöpfigi Redakzion gläitet, e Hufe von ene si ehemooligi Schurnaliste vo dr «BaZ» gsi. Am 17. Mai 2013 isch dr Dani Winter Chefredakter worde.

E Redakzionskrise isch entstande, wo am 25. Septämber 2013 meerere Schurnaliste kündet worden isch. S Verdraue in Schefredakter Dani Winter isch chlii gsi und d Lüt häi sich an Dächtelmächdel vo dr Gschäftsfüerig gstoosse.

Au s Abkomme vo dr DaagesWuche mit em Fluughaafe Baasel-Mülhuuse und em Flughafe Chloote, wo die bäide Flughääfe 11'500 Exemplar (50.8 % vo dr Gsamtuflaag) jedi Wuche gratis verdäilt häi, isch as broblematisch aagluegt worde. D Idee drhinder isch gsi, ass eso d Uflaag gröösser wurd, und d Zitig hööcheri Briis für d Inserat chönn verlange. D Baasler Staatsaawaltschaft het druf gegen d DaagesWuche afo ermiddle.

Am 5. Novämber 2018 het d Schtiftig für Medievielfalt bikannt gää, ass d DaagesWuche iigstellt und d Neue Medien Basel AG liquidiert wurde, well die für en Erhalt notwändigi Steigerig vo den Iinaame im „schwierige schurnalischtische Umfäld“ nit mööglich gsi sigi. Die letschi Usgoob isch denn am 16. Novämber 2018 erschine. Vo dr Iischtellig sinn bi dr Zitig 18 Bersoone betroffe, insgsamt 30 Bersoone bi dr AG. D Schtiftig het aagchündigt, e nöi Initiative mit jäärlig ainere Million Frangge z underschtütze, so dass scho 2019 e nöis Mediebroduggt für d Regioon Basel lanciert wärde khönni.

## Weblingg
* Webpresänz vo dr «TagesWoche»
* Webpresänz vo dr Akzioon «RettetBasel!»

## Fuessnoote
Glattfelden

**Glapfälde** (amtlich *Glattfelden*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Büüli im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Glapfälde liit im Zürcher Unterland am Unterlauf vo de Glatt. Zue de Gmäind ghööred au na d Ortschafte Zwäidle (*Zweidlen*), Schache (*Schachen*) und Riischfälde (*Rheinsfelden*) und d Exklave Nöihuus (*Neuhaus*). S Piet vo de Gmäind umfasst 45,5 % landwirtschaftlichi Flèchi, 31,9 % Wald, 13,6 % Sidligsflechi, 6 % Vercheersflechi und 2,8 % Gwässerflechi. Naachbergmäinde sind Weich, Hochetenge, Eglisau, Büüli, Hoochfälde und Stadel.

## Gschicht
Glapfälde isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 1130 als *Glatevelden*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 20,6 % (Stand 2011).

## Religion
41,4% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 24,4% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 5,3 %, CVP 1,6 %, EDU 3,7 %, EVP 2,8 %, FDP 6,9 %. GLP 13,1 %, GP 10,4 %, SP 14,4 %, SVP 40,7 %, Suschtigi 1,2 %.

Gmäindspresidänt isch de Pier-Luigi Quattropani (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 3,3 % gläge.

## Tieläkt
D Wiiländer Mundart vo Glapfälde ghöört zue de Oschtschwiizer Tieläkt.

## Literatur
* Hermann Fietz: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich, Band II: Die Bezirke Bülach, Dielsdorf, Hinwil, Horgen und Meilen.* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz.* Band 15). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1943. 
* A. Näf: *Geschichte der Kirchgemeinde Glattfelden*. Bülach, 1863. Faksimile-Nachdruck: Verkehrs- und Verschönerungs-Verein Glattfelden. Glattfelden 1985.
* P. Gisin et al.: *Glattfelden. Eine Gemeindechronik*. (Hrsg. Gemeinde Glattfelden). Glattfelden 1993.
* Harry Nussbaumer: *Geschichten zu Glattfeldens Geschichte*. Selbstverlag, Glattfelden 2013. ISBN 978-3-03304136-3

## Weblink

* www.glattfelden.ch
* 
* Gottfried-Keller-Zentrum

## Fuessnote
Radio Basilisk

**Radio Basilisk** isch e brivate Radiosänder in dr Regioon Basel. Äigedümer vo dr *Radio Basilisk Betriebs AG* isch dr Matthias Hagemann.
*Radio Basilisk* isch e Formatradio und spiilt in erster Linie Hit. Im Joor 2005 häi jeede Daag öbbe 115'000 Lüt zuegloost (Radiocontrol).

## Gschicht
*Radio Basilisk* het am 1. Novämber 1983 afo sände. Sini Gründer si die bäide Basler Radiopionier Hans-Ruedi Ledermann und Christian Heeb gsi. 
1997 häi d Basler Zitig und die Internationale Treuhand AG jeedi 20 Brozänt vom Akziekapital vo *Radio Basilisk* kauft. Im April 2002 häi d Gründer Heeb und Ledermann die Akzie wider zruggkauft. 
Churz druf, am 31. Mai 2002, isch *Radio Basilisk* in Bsitz vo dr Zürcher Tamedia AG cho. Die het 100 Brozänt vom Akziekapital vo dr *Radio Basilisk Betriebs AG* und dr Vermarktigsorganisazioon, wo drzue ghöört, übernoo. 2007 het d Tamedia s Radio wägen em nöije Radio- und Färnseegsetz müesse verchaufe und zwar an dr Basler Aawalt Martin Wagner, wo vom Aafang vom Januar 2008 Äigedümer vom Sänder gsi isch. Im Joor 2010 het dr Wagner dr Sänder an dr Matthias Hagemann verchauft.

## Empfang
* Chrischona 107,6 MHz
* Liestal 102,3 MHz
* Sissach 106,9 MHz
* Grellingen 88,8 MHz
* Frick 93,2 MHz

## Weblingg
*Website Radio Basilisk
Basler Brunnen

In dr Stadt Basel het s zurzit öbbe 170 öffentligi Brünne, wo vo de IWB (Industrielle Wärk Basel) bedriibe und im Stand ghalte wärde. E baar vo deene Brünne si historisch wärtvoll und stöön under Dänkmolschutz.

## Brunne-Gschicht
Im Middelalter häi d Stadtbewooner iir Wasser us Sodbrünne und Zistärne ghoolt. Die erste offizielle Wasserfassige vo Kwelle vo de Abhäng vom Holee und vom Bruederholz stamme us de Joor 1250 und 1265. Dört isch s Wasser, wo us dr Ärde choo isch, ufgfange und in Rööre us Holz, de Däichel, in d Stadt gläitet worde. 600 Joor lang isch dr Wasserbedarf vo dr Stadt eso mit Brünne und Brunnwärk abdeckt worde.

Vo 1866 aa het mä immer mee Hüüser über Druckwasserläitige afo versorge und d Brünne häi iiri ursprüngligi Funkzioon as Wasserspänder verloore. D Brünne brääge aber s Stadtbild immer no.

## Die wichdigste Brünne
* Dr Fischmäärtbrunne - E gotische Brunne, wo öbbe 1390 baut worden isch,  uf em Fischmäärtblatz.
* Dr Fasnachts-Brunne-  e Brunne vor em Stadttheater, wo 1977 dr Künstler und Iiseblastiker Jean Tinguely kreiert het. 
* Dr Urbanbrunne - dr Brunne isch 1448 baut worde und isch mit eme Standbild vom Häilige Urban gschmückt.
* Dr Spaalebärgbrunne ("Johannes dr Döifer")- Dr grösst Nischebrunne in dr Stadt us em Joor 1839. Er isch sit 1921 mit eme Wandbild vom Kunstmooler Nima Donzé gschmückt. 
* D Basiliske-Brünne - öbbe 30 Brünne mit em Basler Wabbedier, em Basilisk, druf, wo sit 1884 baut worde si. Dä an dr Augustinergass isch dänggmolgschützt.
* Dr Samson-und-Delila-Brunne - isch 1843 uf em Barfüesserblatz baut worde und 1878 het mä s alttestamäntlige Liebesbäärli Samson und Delila oobe druf doo.
* Dr Elisabethebrunne - dr Brunne isch 1862 in dr Nööchi vo dr Elisabethekiirche baut worde und isch mit eme 1.5&nbsp;m hooche Standbild vo dr häilige Elisabeth kröönt.

## Litratuur
* Markus Fürstenberger: *Basler Brunnen*; Helgestuube Verlag
* Beat Trachsel: *Basler Brunnen aus alter und neuer Zeit*; GS-Verlag

## Weblingg

* Basler Brunnenführer - Alle Brunnen der Stadt Basel
* Bilder-Datebank vo dr Stadt Basel: Brünne
* «Basler Brunnen» auf altbasel.ch
Gossau ZH

**Goossau** (amtlich *Gossau*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Hiiwiil im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografii
Goossau liit im obere Glatttaal. Zue de Gmäind ghööred d Oortstäil Bertschike *(Bertschikon),* Grüt, Herschmettle *(Herschmettlen)* und Otike *(Ottikon)*. S Piet vo de Gmäind umfasst 66,4 % landwirtschaftlichi Flèchi, 14,1 % Wald, 13,7 % Sidligsflèchi, 5,3 % Vercheersflèchi und 0,1 % Gwässerflèchi.

## Gschicht
Goossau isch zum eerschte Maal gnamset woorde im Jaar 859 als *in Cozzesouwo*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Ussländeraatäil liit bi 12,7 % (Stand 2011).

## Religion
46,1% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 25,7% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggèè: BDP 4,3 %, CVP 5,4 %, EDU 5,6 %, EVP 6,6 %, FDP 12,9 %. GLP 10,2 %, GP 7,1 %, SP 11,4 %, SVP 36,2 %, Suschtigi 0,3 %.

Gmäindspresidänt isch de Jörg Kündig (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 2,4 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Goossau ghöört zue de Oberländer Mundarte.

## Literatur
* *Gossau – Deine Heimat,* Band 1 bis 12: Gossauer Geschichte vom Beginn bis heute – Historische Spaziergänge: Sechs Streifzüge durch die Geschichte Gossaus.
* *Gossau – Von bitterer Armut zum beliebten Wohnort.* Ortsgeschichte der Gemeinde Gossau ZH
* Hermann Fietz: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich,* Band II: *Die Bezirke Bülach, Dielsdorf, Hinwil, Horgen und Meilen* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz.* Band 15). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1943. .

## Weblink

* www.gossau-zh.ch
* 

## Fuessnote
Hagenbuch ZH

**Hagebuech** (amtlich *Hagenbuch*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Wintertuur im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografi
Hagebuech isch es Doorff a de Grenze zum Kanton Thurgau. Zue de Gmäind ghööred au na d Wiiler Hagischtel (*Hagenstall*), Egghof, Schneitberg, Kappel, Ober-, Mittel- und Unterschneit. S Piet vo de Gmäind umfasst 61,3 % landwirtschaftlichi Flèchi, 28,4 % Wald, 5,9 % Sidligsflechi, 3,9 % Vercheersflechi und 0,2 % Gwässerflechi. Naachbergmäinde sind Frauefeld (TG) im Norde, Aadorf (TG) im Oschte, Elgg im Süde und Bërtschike im Weschte.

## Gschicht
Hagebuech isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 856 als *Haganbuah und Sneita*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Uusländeraatäil liit bi 9 % (Stand 2011).

## Religion
49,2% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 23,3% sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 4,4 %, CVP 4,4 %, EDU 1,8 %, EVP 4,1 %, FDP 3,0 %. GLP 8,0 %, GP 4,9 %, SP 8,9 %, SVP 59,5 %, Suschtigi 1,0 %.

Gmäindspresidänt isch de Karl Sommer (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 1,8 % gläge.

## Tieläkt
D Wiiländer Mundart vo Hagebuech ghöört zue de Oschtschwiizer Tieläkt.

## Literatur
* Hans Martin Gubler, *Kunstdenkmäler der Schweiz Band 79 "Die Kunstdenkmäler des Kanton Zürich Band 8 Der Bezirk Winterthur Nördlicher Teil"* Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK Bern 1986 ISBN 3-7643-1812-0 S. 364–379.

## Weblink

* www.hagenbuch.zh.ch
* 

## Fuessnote
Grüningen ZH

**Grüenige** (amtlich *Grüningen*) isch e politischi Gmäind im Bezirk Hinwil im Kanton Züri, Schwiiz.

## Geografii
Grüenige isch es Landstedtli im Zürcher Oberland. Zue de Gmäind ghööred au d Döörffer und Wiiler Itzike *(Itzikon),* Binzike *(Binzikon),* Bächelsrüti, Adletshuuse *(Adletshausen)* und Holzhuuse *(Holzhausen)*. S Piet vo de Gmäind umfasst 61,6 % landwirtschaftlichi Flèchi, 20 % Wald, 11,5 % Sidligsflèchi, 4,7 % Vercheersflèchi und 0,3 % Gwässerflèchi. Naachbergmäinde sind Goossau, Buebike, Humbrächtike, Ötwiil am See und Egg.

## Gschicht
Grüenige isch zum eerschte Maal gnamset woorde im Jaar 1243 als *apud Gruningin*.

## Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

De Ussländeraatäil liit bi 11,8 % (Stand 2011).

## Religion
50,1 % vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 22,5 % sind römisch-katholisch (Stand 2011).

## Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggèè: BDP 5,2 %, CVP 4,7 %, EDU 5,2 %, EVP 4,8 %, FDP 10,9 %, GLP 10,2 %, GP 9,6 %, SP 11,0 %, SVP 37,5 %, Suschtigi 1,0 %.

Gmäindspresidäntin isch d Susanna Jenny (Stand 2012).

## Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 1,9 % gläge.

## Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Grüenige ghöört zue de Seemundarte.

## Lüüt
* Albert Bächtold († 1981 z Grüenige), Schriftsteller

## Literatur
* Markus Brühlmeier: *Grüningen.* Geschichte und Geschichten. Zürcher Oberland Buchverlag, Wetzikon 2008, ISBN 978-3-85981-231-4.
* Hermann Fietz: *Die Kunstdenkmäler des Kantons Zürich, Band II: Die Bezirke Bülach, Dielsdorf, Hinwil, Horgen und Meilen.* (= *Kunstdenkmäler der Schweiz.* Band 15). Hrsg. von der Gesellschaft für Schweizerische Kunstgeschichte GSK. Bern 1943.

## Weblink

* www.grueningen.ch
* 

## Fuessnote