Rosenberg (Baden)

**Rosenberg** (sidfränk. *Rouscheberch*) isch e Gmai im Necker-Odewald-Chrais z Bade-Wirttebärg. D Gmai het  Yywohner (Stand: ). Si ghert zur europäische Metropolregion Rhein-Neckar (bis 20. Mai 2003 *Region Unterer Neckar* un bis 31. Dezämber 2005 *[[Region Rhein-Neckar-Odenwald]]*). 

## Geografi
Rosenberg lyt an dr Kirnau im Muschelchalch-Higelland vum Bauland. Dr Baan bstoht us 57,6 % Landwirtschaftsflechi, 33,4 % Wald, 8,2 % Sidligsflechi un 0,8 % sunschtiger Flechi.

Nochbergmaine sin Walldürn un Hardheim im Norde, Ahorn im Oschte, Ravenstein im Side un Osterburken un Buchen im Weschte.

## Gmaigliderig
Zue Rosenberg ghere d Ortsdail Bronnacker, Hirschlanden, Rosenberg un Sindolsheim. Zue Rosenberg ghere näb em glychnamige Dorf d Sidlig Dörrhof un d Hyyser Gaimühle un Talmühle. Uf em Baan vu Rosenberg lige d Wieschtig Mensingenheim un d Neumühle, wu anne 1970 abgrisse woren isch, uf em Baan vu Sindolsheim d Wieschtig  Mettelheim.


Wappen Bronnacker.png| Bronnacker
Wappen Hirschlanden.png| Hirschlanden
Wappen Rosenberg-alt.png | Rosenberg
Wappen Sindolsheim.png| Sindolsheim


## Gschicht
Rosenberg isch zum erschte Mol gnännt wore anne 1251,Bronnacker anne 1335 as *Brunnaker*, Hirschlanden anne 1103 as *Hirsslanden* (Kopialiberliferig 16. Jh.), Sindolsheim um 1100 as *Sindolfish(ein)* (Kopialiberliferig 13. Jh.). Ändi 13. Jorhundert sin d Derfer an s Bischtum Würzburg chuu. Dr Firschtbischof het Rosenberg as Lääche an Herre vu Rosenberg gee un 1632, wu die uusgstorbe sin, an d Herre vu Hatzfeld. 1682 isch Rosenberg em Dytsche Orde (Ballei Franke) unterstellt wore. Anne 1732 sin d Firschte vu Löwenstein-Wertheim Grundherre im Ort wore, Grundherre vu Sindolsheim sin d Rüdt von Collenberg gsii. 

Wu s Hochstift Würzburg anne 1803 im Rame vum Rychsdeputazionshauptschluss ufglest wore isch, sin d Ortschafte an s Firschtedum Leiningen chuu un 1806 schließli an s Großherzogdum Bade. Ab 1813 hän Bronnacker, Rosenberg und Sindolsheim zum Bezirksamt Osterburken ghert un ab 1828 zum Bezirksamt Adelsheim, Hirschlanden het ab 1813 zum Bezirksamt Boxberg ghert un isch 1840 zum Bezirksamt Adelsheim chuu. Anne 1936 isch dr Bezirk Adelsheim ufglest wore un em Bezirksamt Buchen zuegschlaa wore, wu 1938 dr Landkrais Buchen drus woren isch.

Am 1. Juli 1971 isch Bronnacker yygmaindet wore. Am 1. Jänner 1972 hän si d Gmaine Rosenberg, Hirschlanden un Sindolsheim zämmegschlosse. Anne 1973 isch Rosenberg schließli zum neie Neckar-Odenwald-Chrais chuu.

## Religion
Drotz dr Oberherrschaft vum Bischtum Würzburg hän d Herre vu Rosenberg as Grundherre anne 1558 d Reformation yygfiert. Au unter dr kadolische Herre vu Hatzfeld isch s Dorf evangelisch blibe.

## Verwaltig
Rosenberg het sich mit dr Stedt Osterburken un Ravestein zum Gmaiverwaltigsverband „Osterburken“ mit Sitz z Osterburken zämmegschlosse.

Burgermaischter vu Rosenberg:
* 1972–1976: Emil Kistner
* 1976–1999: Arno Hagenbuch
* 1999–2019: Gerhard Baar
* syt 2019: Ralph Matousek

## Kultur un Böuwärch
* Evangelischi Chilche Rosenberg (Chordurm 12. Jh., neigotiosche Böu vu 1852)
* KadolischibChilche St. Karl Borromäus un St. Sebastian, Rosenberg (1756)
* Evangelischi Chilche Hirschlanden (1717)
* Evangelischi Chilche St. Laurentius, Sindolsheim (Aafang 17. Jh.)
* Kadolischi Kapäll zur Schmerzhaften Muttergottes, Bronnacker (1890)


Evangelische Kirche Rosenberg (Baden).jpg|Evangelischi Chilche Rosenberg
Rathaus Gemeinde Rosenberg.jpg|Rothuus Rosenberg
Dekanat Hirschlanden.JPG|Dekanat Hirschlanden
Hirschlanden ehem. Bahnhof.jpg|Alte Bahnhof Hirschlanden



Kirchlein Bronnacker.jpg|Kapäll Bronnacker
Hirschlanden Kriegerdenkmal 1870-71 u. WW1.jpg|Chriegerdänkmol


## Dialäkt
Dr Dialäkt vu Rosenberg ghert zum Sidfränkisch.

## Weblink

* Websyte vu Rosenberg
* Rosenberg uf LEO-BW

## Fueßnote