Grünsfeld

**Grünsfeld** (oschtfränkisch *Grünsfeld*) isch e Stadt im Main-Tauber-Chrais z Bade-Wirttebärg. D Stadt het  Yywohner (Stand: ).

## Geografi
Grünsfeld lyt am Zämmefluss vum Grünbach, eme Näbefluss vu dr Tauber, mit em Wittigbach. Dr Baan bstoht us 68,3 % Landwirtschaftsflechi, 17,9 % Wald, 11,1 % Sidligsflechi un 2,8 % sunschtiger Flechi. Uf em Baan vu Grünsfeld het s Naturschutzbiet *Besselbergweinberge* mit 37,3 Hektar. S FFH-Biet *Nordöstliches Tauberland* lyt zum Dail uf em Baan vu Grünsfeld.

Nochbergmaine sin Großrinderfeld im Norde, Wittighausen im Oschte, Lauda-Königshofen im Side un Tauberbischofsheim im Weschte.

## Gmaigliederig
Zue Grünsfeld ghere d Stadtdail Grünsfeld (mit dr glychnamige Stadt, em Wyler Uhlberg un dr Wohnblätz Neumühle, Riedmühle un Wendelsmühle), Grünsfeldhausen, Krensheim, Kützbrunn, Paimar un Zimmern.

## Gschicht
Grünsfeld isch zum erschte Mol gnännt wore im 8. Jorhundert as *Grunefelden* un *Grunfeld*, Grünsfeldhausen 1322 as *Husen*, Krensheim 1155, Kützbrunn 1119, Paimar 1407. D Freiherre vu Zimmern wäre zum erschte Mol anne 1155 gnännt.

Grünsfeld het aafangs zur Herrschaft Zimmern ghert un isch speter Bsitz vu dr Herre vu Lauda gsii. Anne 1213 isch s Ort an Grofe vu Rieneck chuu. Um 1320 het d Gmai d Stadträcht iberchuu.

Im Sportmittelalter sin d Stadt un d Herrschaft zytwys an Brandenburg un an d Grofe vu Wertheim verbfändet gsii. Wu d Rienecker uusgstorbe sin, isch d Stadt an Landgrofe vu Leuchtenberg chuu, wu s Läche an s Hochstift Würzburg gee hän. 1638 isch d Stadt ganz an Würzburg gange un Grünsfeld isch Sitz vun eme Oberamt wore.

Im Rame vum Rychsdeputazionshauptschluss isch Grünsfeld an s Firschtedum Krautheim chuu un 1806 mit dr Rhybundakte schließlig an s Großherzogdum Bade. Im Badische hän d Stadt un di andere Ortschafte zum Bezirksamt Gerlachsheim ghert, ab 1864 zum Bezirksamt Tauberbischofsheim, wu 1939 dr Landchrais Tauberbischofsheim drus wore isch.

Im Rame vu dr bade-wirttebärgische Chraisreform isch 1973 dr Landchrais Tauberbischofsheim ufglest wore un d Stadt un d Ortschafte sin zum neie *Tauberkreis* chuu, wu zum 1. Jänner 1974 in *Main-Tauber-Kreis* umgnännt woren isch.

### Yygmaindige
* 1. Februar 1972: Grünsfeldhausen
* 1. Jänner 1973: Paimar und Zimmern
* 1. Jänner 1974: Krensheim
* 1. Jänner 1975: Kützbrunn


Wappen Gruensfeldhausen.png|Grünsfeldhausen
DEU Krensheim COA.png|Krensheim
Wappen Kuetzbrunn.png|Kützbrunn
Wappen Paimar.png|Paimar
DEU Zimmern (Grünsfeld) COA.png|Zimmern


### Yywohnerentwicklig

Quälle: Gemeindeverzeichnis un Aagobe vum Statistische Landesamt

## Verwaltig
Grünsfeld het mit dr Gmai Wittighausen e Verwaltigsgmainschaft veryyrbart.

; Burgermaischter vu Grünsfeld
* 1985–2013: Alfred Beetz (CDU)
* syt 2013: Joachim Markert (CDU)

## Kultur un Böuwärch
* Rothuus (1579)
* Stadtchilche St. Peter un Paul (14./15.&nbsp;Jh.)
* Kapäll St. Achatius, Grünsfeldxshausen (spotromanisch, um 1220)
* Dreifaltigkaits-Chilche, Kützbrunn (barock, 1717-1735)
* Amtshuus, hite Haimetmuseum
* Fachwärchuus Abt-Wundert-Straße 4 (1692)
* Chryzwäg


St-Achatius-Kapelle 1.jpg|St. Achatius
Ortskern Grünsfeld.jpg|Rothuus mit St. Peter un Paul
Cultural heritage monuments in Grünsfeld Haus Derr.jpg|Abt-Wundert-Straße 4


## Dialäkt
Dr Dialäkt vu Grünsfeld ghert zum Oschtfränkisch.

## Literatur
* Elmar Weiß: *Geschichte der Stadt Grünsfeld*. 2. Auflage. Stadtverwaltung Grünsfeld, Grünsfeld 1992.

## Weblink

* Websyte vu Grünsfeld
* Grünsfeld uf LEO-BW
** Grünsfeld, Altgemeinde uf LEO-BW
** Grünsfeldshausen uf LEO-BW
** Krensheim uf LEO-BW
** Kützbrunn  uf LEO-BW
** Paimar uf LEO-BW
** Zimmern uf LEO-BW

## Fueßnote