Horst Köhler

Dr **Horst Köhler** (*&nbsp;22. Februar 1943 z Skierbieszów, Generalgouvernement, Pole; †&nbsp;1. Februar 2025 z Berlin) isch vum 1. Juli 2004 bis 31. Mai 2010 dr nynt Bundesbresidänt vu dr Bundesrepublik Dytschland gsi. Vu 2000 bis 2004 isch er gschäftsfierende Diräkter vum Internationale Währigsfonds (IWF) gsi.

## Biografii
### Herkunft
Dr Horst Köhler isch im polnischen Skierbieszów uf d Wält chuu. Die Ortschaft isch zue sällere Zyt im domolige *[[Generalgouvernement|Generalgouvernement fir di bsetzte polnische Biet]]* gläge, dr hitige Woiwodschaft Lublin. No dr dytsche Bsetzig 1939 isch d Ortschaft Skierbieszów in „Heidenstein“ umgnännt wore. Dr Köhler isch as sibt vu acht Chinder vun ere bessarabiedytsche Buurefamilie uf d Wält chuu. Syyni Eltere, dr Eduard Köhler un d Elisabeth Köhler geb. Bernhard, hän urspringli im rumänische Nordbessarabie gläbt. Dert sin si z Rîşcani (dytsch: Ryschkanowka) (Rajon Rîşcani) gwohnt, rund 30&nbsp;km nerdli vu Belz, im hitige Moldawie. S Dorf isch anne 1865 vu dytsche Sidler mitgrindet wore un het 1940 rund 400 dytschstämmigi Yywohner gha. Im Summer 1940 isch di rumänisch Provinz Bessarabie as Folg vum Hitler-Stalin-Pakt dur militerischi Bsetzig an d Sowjetunion gfalle. D Familie Köhler het sich im Spotjohr 1940 mit andere Volksdytsche dr Umsidlig us Bessarabie unter em Motto *Heim ins Ryych* aagschlosse. D Zyt im Dytsche Ryych het d Familie wie andri Umgsidleti fascht zwei Johr lang in eme Lager zuebrocht. Im Augschte 1942 het mer si as sälbständigi Buure uf eme Hof z *Skierbieszów* in dr Nechi vu dr *Kreishauptmannschaft* Zamość im Distrikt Lublin aagsildet. Dervor het d SS di polnische Yywohner vum Dorf verdribe. Im Johr derno, 1943, isch dr Horst Köhler uf d Wält chuu.

### Frieji Juged
Anne 1944 isch d Mueter mit em fascht eijehrige Horst un drej andre Gschwischter in e Ufanglager (Łódź) im Warthegau brocht wore. Grund doderfir sin Partisaneiberfäll vu dr Polnische Heimetarmee gsi im Aasidligsbiet um *Skierbieszów*. Em Horst Köhler syy Vater isch uf em zuegwisene Hof zruckblibe, wie alli Manne, wu in dr Landwirtschaft gschafft hän. Bis zum Aamarsch vu dr Rote Armee im Juli 1944 hän si wyter buurt un gärnt. Wu d Russe wyter fiirigruckt sin, isch d Familie, wie Millione vu andere Dytsche, in Richtig Weschte gflichtet. Am ÄÖnd vu dr Flucht z Markkleeberg-Zöbigker bi Leipzig hän d Eltere nomol versuecht, as Buure z schaffe.  Wu d Kollektivierig vu dr Landwirtzschaft dolt het, het sich d Familie Köhler anne 1953 entschlosse, d DDR z verloo. D Flucht isch demol iber Wescht-Berlin in d Bundesrepublik Dytschland gange. Bis 1957 hän s Köhlers in Flichtilgslager gläbt, unter anderem im schwebische Bagene, wu ne Lehrer des Flichtligschind fir s Gymnasium empfohle het.

Am Änd het d Familie z Ludisburg e neji Heimet gfunde. Dr Horst Köhler siht Ludisburg as syy Heimtstadt aa, dert het er au 1963 Abitur gmacht am *Eduard-Mörike-Gymnasium*. In syyre Juged isch er Pfadfinder gsi, dertemol het mer e au unter syym Fahrtenamme *Daniel* gchännt.

In eme Interview, wun er im Dezämber 2007 gee het, het er gsait, är diej sich *„nit as Verdribene fiele“*.

### Uusbildig
In dr 1960er Johr het er dr achtzehmonetig Wehrdienscht abgleischtet, un isch no segs Monet Zytsoldat blibe, bi me Panzergrenadierbataillon z Ellwang, uusgschide isch er as *Leutnant vu dr Reserve*. Vu 1965 bis 1969 het dr Köhler an dr Universitet Dibenga Volskwirtschaftslehr un Bolitikwisseschafte studiert un isch 1969 Diplom-Volkswirt wore. Dr Köhler isch Mitglid vu dr Verbindig *Normannia Tübingen* gsi. Vu 1969 bis 1976 isch er am *Inschtitut fir Aagwendeti Wirtschaftsforschig* z Dibenga wisseschaftlige Referänt gsi. Anne 1977 het er dert syy Dissertation mit em Thema „Freisetzung von Arbeit durch technischen Fortschritt“ abgschlosse.

### Statione vum Beruefsläbe

Vu 1976 bis 1980 het er im Bundesminischterium fir Wirtschaft in dr Grundsatzabteilig gschafft. Anne 1981 isch dr Horst Köhler Mitglid vu dr CDU wore un isch im nämlige Johr in d Staatskanzlei vu dr Landesregierig vu Schleswig-Holstein unter em Minischterbresidänt Gerhard Stoltenberg gwägslet. No däm syym Vorschlag isch dr Köhler 1982 Leiter vum Minischterbiro un Leiter vu dr Unterabteilig I A im Bundesminischterium vu dr Finanze wore. 1987 wird er Leiter vu dr Abteilig I im Bundesfinanzminischterium fir Grundsatzfroge vu dr Finanzbolitik, finanziälli Froge vu einzelne Beraich un induschtriäll Bundesvermege. Ab 1989 isch er Leiter vu dr Abteilig VII vum Bundesfinanzminischterium fir Gäld un Kredit.

Vu 1990 bis 1993 isch dr Köhler Staatssekretär im Bundesfinanzminischterium as Noofolger vum Hans Tietmeyer gsi. Är isch verantwortli gsi fir finanziälli un monetäri Beziehige un dodermit dr wichtigscht dytsch Unterhändler bi dr Verhandlige zum Verdrag vu Maastricht un deilwyys au bi sällene zue dr Dytsche Widervereinigung. Dr Köhler, wu mit Russland Milliardezahlige fir dr Abzug vu dr Rote Armee us Dytschland uusghandlet het, het au di dytsch Finanzhilf fir dr Golfchrieg 1991 greglet, d.&nbsp;h. d Zahlig vu ca. 12 Mrd. DM an d USA. Als sognännte „Sherpa“ vum Bundeschanzler Helmut Kohl un as sällem syy persenlige Verdrätter het er dr G7-Wirtschaftsgipfel z Houston (1990), z London (1991), z Minche (1992) un z Tokio (1993) vorbereitet. Noch em Lorenz Maroldt, em Chefredakteur vum *Tagesspiegel*, isch dr Köhler in syyre Eigeschaft as Staatssekretär hauptverantwortli gsi fir d Gsdtaltig vu dr Währigsunion.

1993 bis 1998 het er as Bresidänt dr Dytsch Sparkasse- un Giroverband gleitet un derno zwei Johr lang (bis 2000) di Europäisch Bank fir Widerufböu un Entwicklig (EBWE).

Anne 2000 isch dr Köhler uf Vorschlag vum Bundeschanzler Gerhard Schröder (SPD), zum Gschäftsfierende Diräkter vum Internationale Währigsfonds (IWF), bstellt wore. Die Funktion het er, as achte Diräkter, fir e Amtszyt vu fimf Johr, bis zum 4. März 2004, gha. Dr Köhler isch derzue Mitglid vu dr *Trilaterale Kommission* gsi.

Im Spotjohr 2003 isch er an dr Universitet Dibenga zum Honorarprofessor ernännt wore.

Am 23. Mai 2004 isch dr Horst Köhler zum Bundesbresidänt gwehlt wore. Des Amt het er am 1. Juli 2004 aadrätte. Am 23. Mai 2009 isch er mit 613 Stimme im erschte Wahlgang fir e zwoti Amtsperiode widergwehlt wore. Am 31. Mai 2010 het er syy Ruckdritt vum Amt vum Budnesbresidänt erklärt. As Grund derfir het er d Kritik an syyne Uussage in dr Debatte zue Uuslandsyysätz vu dr Bunderswehr aagee.

### Familiestand
Dr Horst Köhler isch evangelisch un syt 1969 mit dr Eva Köhler ghyrote, wu sich zytwyys as SPD-Mitglid kommunalbolitisch engaschiert het. Si hän zwei Chinder, d Ulrike un dr Jochen Köhler. D Dochter Ulrike isch as Teenager dur Retinopathia pigmentosa blind wore.

## Bundesbresidänt
### Kandidatur
Am 4. März 2004 hän d CDU, d CSU un d FDP dr Köhler as gmeinsame Kandidat fir d Wahl vum Bundesbresidänt am 23. Mai 2004 nominiert. Doderno het dr Köhler syy Amt as Gschäftsfierende Diräkter vum IWF nidergleit.

Wäg dr Verhätnis in dr Bundesversammlig het dr Horst Köhler as Favorit gulte uf d Noofolg vum Johannes Rau gegeniber dr Kandidati vu dr Regierig, dr Gesine Schwan (SPD). D Nominierig vum Köhler isch in dr Effentligkeit unterschidlig ufgnuu wore. Derwylscht us Wirtschaftskreis eimietigi Unterstitzig chuu isch, hän sich andri Krei wie zem Byschpel dr DGB oder Attac draa gstert, syy Profil sej fascht uusschließli dur syy Rolle im Wirtschaftsläbe bregt. No andri hän grad des as Pluspunkt gsähne, wel s zem erscht Mol in dr Gschicht vu dr Bundesrepublik e Bresidänt chennt wehle, wu syy Identitet nit uusschließli in dr Bolitik gwunne heb.

### Stellignahme in dr Kandidatur
Im Mittelpunkt vu syyre Amtszyt diej no syyne eigene Aagabe s Wärbe fir meh Reforme stoh. Är heb „d Bundesbresidäntschaft nie aagsträbt“, het er am 4. März 2004 gsait. Är chennt aber mit syyre Erfahrig ebis yybringe, „wu Dytschland jetz vor alle Dinge brucht, nämli ne Diskussion un e Brozäss vu dr Veränderige nit nume in dr Wirtschaft“. Derzue mießt d Bolitik schnälleri Entscheidige dräfe.

Am 7. März 2004, bi syym erschte bolitische Ufdritt no dr Nominierig, het gsait, d Inhalt un d Blän vu dr sognännte *[[Agenda 2010]]* vu dr Bundesregierig dieje „bi Wytem nit länge“, mer heb aber z Dytschland s Potänzial mit dr Rusforderige ferig z wäre. In Zuechumpftz mießt dr Mänsche no besser wie bishär erklärt wäre, wurum d Reforme notwändig seje. Di absolut Prioritet mießte d Wisseschaft un d Bildig haa.

Am 10. März 2004 het dr Köhler in eme ZDF-Interview gsait, är wett e Kandidat mit Ecke un Kante syy. Är het sich uffig zeigt fir e Diräktwahl vum Bundesbresidänt dur s Volk, dodriber chennt mer dischpetiere. Är siej des aber nit as Notwändigkeit sähne. Fir Uurue in dr Union het e Uussag vum Köhler am 13. März 2004 gsorgt, wun er effentlig syy Hoffnig gsait het, ass 2006 d CDU d Bundeschanzleri stellt, doderbyy het er d Angela Merkel wertli gnännt.

### Wahl
Dr Horst Köhler isch am 23. Mai 2004 zum nynte Bresidänt vu dr Bundesrepublik Dytschland gwehlt wore. D Bundesversammlig, wu us 1.205 Mitglider bstanden isch, het e im erschte Wahlgang mit 604 vu 1.202 giltige Stimme gwehlt. Är het dodermit ei Stimm meh iberchuu wie di absolut Mehrheit, wu fir dää Wahlgang netig gsi isch. Syy Gegekandidati Gesine Schwan het 589 Stimme iberchuu.

Är isch dr erscht Bundesbresidänt gsi, wu nit im dytsche Staatgebiet uf d Wält chuu isch.

### Bolitisch Wirke im Amt

Dr Horst Köhler het vilmol Stellig gnuu zue aktuälle bolitische Froge un isch dodermit zem Deil bi Bolitiker us allne Barteie aageckt – trotz un wäg syyre noch em Grundgsetz yygschränkte Roll as Bundesbresidänt.

In dr Red no syyre Wahl het dr Köhler d Einheit vu Dytschland gwirdigt. Är het druf drängt, Ängscht z iberwinde un Sälbschtverdröue zruckzgwinne, het sich e „Dytschland vu dr Ideä“ gwinscht un het e chinderfryndligeri Gsellschaft gwunsche. Im Septämber 2004 het er dur e Interview e Ussenandersetzig uusglest, wun er gsiat gha het, dr Unterschid vu dr Läbensverhältnis zwische Nord un Sid un zwische Oscht un Wescht wurd blyybe. E Deil Lyt hän die Uussage as uffig Uusspräche vu dr Wohret aagsähne, anderi hän dergege kritisiert, mit däne Wort det dr Bundesbresidänt s Ziil vu dr Aaglyychig vu dr Läbensverhätnis zwische Oscht un Wescht ufgee.

Am 3. November 2004 sin Blän vu dr Bundesregierig unter em Gerhard Schröder bekannt wore, d Dag vu dr Dytsche Einheit as Fyyrdig abzschaffe, ass es Wirtschaftswachstum stygt. Statt am 3. Oktober hätt d Widervereinigung derno am erschte Sunntig im Oktober solle gfyyrt wäre. Dr Köhler het die Blanige effentlig kritisiert. Mit syym Yydrätte fir dr Erhalt vum Dag vu dr Dytsche Einheit her er au Erfolg gha, wel au in dr Regierigskoalition s Sträbe vum ´Finanzminischter Hans Eichel fir d Abschaffig vum Fyyrdig kei Unterstitzig gfunde gha hän.

Bin ere mehdägige Israelreis us Aalass vu dr Ufname vu diplomatische Beziehige vu beide Länder vor 40 Johr het dr Köhler am 2. Februar 2005 as zwete dytsche Bundesbresidänt noch em Johannes Rau vor em israelische Barlemänt, dr Knesset, gsproche. Bis uf d Begrießig un s Schlusswort, wu in Hebräisch ghalte gsi sin, het er die red uf Dytsch ghalte. Dr Köhler het si zue dr dytsche Verantwortig fir d Shoa bekännt un zum Kampf gege Antisemitismus. Är het di bsundere, aber au seli änge Beziehige zue Israel gwirdigt un het d Unterstitzig vu Dytschland fir dr Fridesbrozäss im Noche Oschte zuegsait.

Am 8. Mai 2005 het dr Horst Köhler im Ryychsdagsgebej e Red ghalte zum Änd vum Zwete Wältchrieg. In syyre Red „Begabung zur Freiheit“ het er verchindet, ass es kei Schlussstrich chennt gee. Kritiker hän em vorghalte, är heb d „Erfolgsgschicht Dytschland“, d Ufböuleischtig no 1945, z arg betont gegeniber em Leid vum Chrieg un dr NS-Diktatur.

In syyre Red „Die Ordnung der Freiheit“ vum 15. März 2005 het dr Köhler gforderet, ass d Bolitik wäg dr Massnarbetslosigkeit d Schaffig vu Arbetsblätze as wichtiger sott neh wie andri bolitischi Ziil:
:*„Angesichts der Lage auf dem Arbeitsmarkt brauchen wir in Deutschland jetzt eine politische Vorfahrtsregel für Arbeit. Was der Schaffung und Sicherung wettbewerbsfähiger Arbeitsplätze dient, muss getan werden. Was dem entgegensteht, muss unterlassen werden. Was anderen Zielen dient, und seien sie noch so wünschenswert, ist nachrangig.“*

Wu dr Gerhard Schröder am 1. Juli 2005 d Verdröuensfrog im Bundesdag verlore het, het dr Horst Köhler am 21. Juli 2005 uf Vorschlag vum Bundeschanzler dr Dytsch Bundesdag ufglest un het Nejwahlen am 18. Septämber 2005 aagsetzt. Zwei Bundesdagsabgordneti hän vor em Bundesverfassigsgricht Chlag geg em Köhler syy Entscheidig yygreicht. S Gricht het aber am 25. Augschte d Zuelässigkeit vu dr Uflesig vum Barlemänt feschtgstellt un het d Chlage zruckgwise. E, Urdeil hän segs Richter zuegstumme, zwei Richter hän ihri ander Meinig in eme Minderheitsvotum dargleit.

Dr Horst Köhler het sich im Oktober 2005 bin ere Fachdagig vu dr Bundesarbetsgmeinschaft Hospiz entschide gege aktivi Stärbehilf uusgsproche:
: *„Nit *dur* d Hand vun eme andre solle d Mänsche stärbe, aber *an* dr Hand vun eme andre“*.
Är het au derfir blediert, dr Umgang mit Paziänteverfiegige gsetzli z regle. E jede Mänsch sott in jedem Abschnitt vu syym Läbe chenne entscheide, eb un un weli Maßnahme solle durgfiert wäre, wu s Läbe verlengere.

Dr Köhler het sich im Merz 2006 au fir dr Yysatz vu dr Bundeswehr im Vorfäld vu Wahle in dr Demokratische Republik Kongo uusgsproche.

Am 24. Oktober 2006 het dr Köhler zem erschte Mol e Gsetz nit uusgfertigt. Di vum Bundesdag bschlosse Brivatisierig vu dr Dytsche Flugsicherig (DFS) un s derzue verabschidet Flugsicherigsgsetz sej mit em Grundgsetz uuvereinbar. Des Gsetz isch derno gheje loo wore, wel s nit zue dr notwändige Grundgsetzänderig chuu isch. Zum zweite Mol het dr Köhler am 8. Dezämber 2006 eme Vorhaa vu dr Große Koalition syy Zuestimmig verweigeret – no syyre Meinig isch s Verbruucherinformationsgsetz nit mit em Grundgesetz vereinbar gsi. Die Nejregelig diej gege Verbott verstoße, dr Kommune dur Bundesgsetzer Ufgabe z iberdrage. Des Verbott isch drej Monet dervor im Ramme vu dr Föderalismusreform bschlosse wore. Bundesdag un Bundesrot hän derno des Gsetz ohni die Bstimmige verabschidet, wu vum Bundesbresidänt kritisiert wore sin. Wäg däre Entscheidig vum Dezämber 2006 het s Kritik gee us dr Union un dr SPD an s Köhlers Amtsverständnis, s het as ne Debatte gee iber d Notwändigkeit un dr Umfang vu dr bresidiale Briefigskumpetänz.

Dr EU-Grundlageverdrag vu Lissabon, wu im Dezämber 2007 vu dr europäische Staats- un Regierigschef bschlosse un im April/Mai 2008 vu Bundesdag un Bundesrot bstetigt woren isch, het dr Horst Köhler zerscht nit unterzeichnet. Uf Bitte vums Bundesverfassigsgricht, wu ne Chlag gege dr Lissabon-Vertrag hängig gsi isch, het er aagchnidet, d Ratifikationszurkund erscht noch ere war positiven Entscheidig vum Gricht z unterzeichne. S Urdel, wu am 30. Juni 2009 gfalle isch, het aber dr ne Ratifikationsprozess erscht emol aaghalte. Wäge däm isch d Ratifikationsurkund nit unterzeichnet wore, bis dr Bundesdag un dr Budnerot nomol abgstumme hän. Am 23. September 2009 het dr Köhler derno, scho in syyre zwote Amtszyt, d Begleitgsetz zue dr Umsetzig vum Verdrag z Berlin unterzeichnet. Zwee Däg speter, no dr Verchindigs vu dr Gsetz im Bundesgsetzblatt, het dr Köhler d Ratifikationsurkunde uusgfertigt un no am nämlige Dag isch si z Rom hinterleit wore.

Vor em Hintergrund vu dr Finanzkrise ab 2007 het sich dr Köhler e baar Mol fir e Regulierig un „Bändigung“ vu dr Finanzmärt un vum „Finanzkapitalismus“ uusgsproche.

### Widerwahl un zwoti Amtszyt syt 2009
Am 22. Mai 2008 het dr Köhler verchindet, ass er bi 13. Bundesversammlig am 23. Mai 2009 nomol fir s Amt vum Bundesbresidänt kandidiere duet. Wie 2004 het sich dr Köhler wider dr SPD-Kandidati Gesine Schwan gstellt. Är het sich uf d Unterstitzig vum burgerlige Lager us CDU, CSU, FDP un dr Freje Wehler chenne stitze, wu in dr Bundesversammlig e knappi Mehrheit vu 614 Stimme vu insgsamt 1024 gha hän. Dr Horst Köhler isch am 23. Mai im erschte Wahlgang mit 613 Stimme fir e zwoti Amtszyt aa Bundesbresidänt gwehlt wore, wu am 1. Juli 2009 aagfange.

Em Bundesbresidänt Horst Köhler het dr Papscht Benedikt XVI. am 4. Dezämber 2009 e Konzert in dr *Sixtinische Kapelle* vum Vatikan gwidmet us Aalass vu 60 Johr Grundgsetz un 20 Johr syt em Fall vu dr Muur.

Dr Horst Köhler isch im Friejohr 2010 uf kritischi Dischtanz gange zue dr Bolitik vu dr schwarz-gele Koalition unter dr Angela Merkel. Dr Köhler isch uuzfride gsi mit dr bishärige Arbet, s Volk diej „tatkräftiges Regieren“ mangle. Fir e Styyrsänkig het er kei Spiilruum gsähne. Dr Köhler het au Kritik giebt am „Wachstumsbeschleunigungsgesetz“: *„Wie wänn s dr Staat wär, wu chennt sorge fir allwyl meh, allwyl schnäller Wachstum.“*

### Kontrovers un Ruckdritt
Ände Mai 2010 het dr Köhler in eme Interview uf em Ruckflug noch eme Bsuech vu Bundeswehrdruppe z Afghanistan uf d Frog vun eme Schurnalischt, eb s Mandat zue däm Yysatz längt, wel Dytschland in dr Zwischezyt in eme Chrieg wär, oder eb mer e klar Bekänntnis zue däre *chriegerische Ussenandersetzig* bryycht oder e neje bolitische Diskurs, gsait: 

Die Uussage sin vun e Deil Regierigs- un Oppositionsbolitikern zem Deil heftig kritisiert wore. Dr Fraktionsvorsitzende vu Bündnis 90/Die Grünen, dr Jürgen Trittin, het uf em Köhler syyni Uussag mit em Verglyych zue dr historische Kanonebootbolitik reagiert. Mit dr Rächtfertigung vun ere bewaffnete Ussehandelsbolitik stiend dr Köhler nimmi uf em Bode vum Grundgsetz. Dr Ruprecht Polenz het em Köhler syy Uussag „missverständli“ un „kei bsundersch glickligi Formulierig“ gnännt. Anderi hän vun eme „präsidiale Fähldritt“ gschwätzt, vu „extreme Positione“, d uussage seje „brandgfährli“, nit d Mandat un nit d Verfassig dieje „Wirtschaftschriee“ abdecke. D Uussage seje „mit dr Verfassig nit zu veryybare“, s „Grundgsetz diej kei Wirtschaftschrieg erlaube“, d Uussage seje „verfassigsrächtli schwärli deckt“. Dergege het dr Verdeidigungsminischter Karl-Theodor zu Guttenberg gsait, dr Afghanistan-Yysatz heb kei wirtschaftliig Inträsse as Grund, s deet sich um e UN-Mandat handle, wu em Kampf gege dr Terrorismus un dr Stabilisierig vu dr Region sott diene. Wirtschaftsinträsse un Sicherheitsbolitik chennte aber „in Verbindig stoh“.

Dr Köhler het erkläre loo, *„diese Äußerungen […] beziehen sich auf die vom Deutschen Bundestag beschlossenen aktuellen Einsätze der Bundeswehr wie zum Beispiel die Operation Atalanta gegen Piraterie“*, dr Afghanistan-Yysatz vu dr Bundeswehr heb d UN-Mandast as Grundlag. Di verdeidigungsbolitisch Sprächeri vu dr Bundesdagsfraktion vu dr FDP, d Elke Hoff, het uf d Iberyystimmig vu dr Uussage vum Köhler mit Formulierige vum *Weißbuch der Bundeswehr*, wu anne 2006 vu dr Bundesregierig vereffentligt woren isch. 2003 het scho dr Europäisch Rot in syyre Europäische Sicherheitsstrategiu druf verwise, ass d „Energieabhängigkeit vu Europa in bsunderem Maß Aalass zur Bsorgnis gäbt“ un dr Yysatz vu Inschtrumänt „bis zum militerische Yysatz as letschtem Mittel“ vu dr Konfliktbreväntion un vu dr Krisenbweltigung chennt notwändig syy. 2008 het d CDU/CSU-Fraktion vum Bundesdag e „Sicherheitsstrategii fir Dytschland“ vereffetligt, wu s din heißt: „Die Herstellung von Energiesicherheit und Rohstoffversorgung kann auch den Einsatz militärischer Mittel notwendig machen, zum Beispiel zur Sicherung von anfälligen Seehandelswegen oder von Infrastruktur wie Häfen, Pipelines, Förderanlagen etc.“

D Erklärig vu syym Brässesprächer un d Iberyystimmig vu syyne Uussage mit bolitische Erklärige vu däne Gremie hän aber in dr Effentligkeit fascht kei Ufmerksamkteit gfunde, d Kritik isch nit verstummt. Am 31. Mai 2010 het dr Köhler syy Ruckdritt vum Amt vum dytsche Bundesbresidänt mit sofortiger Wirkig erklärt, was e großi Iberraschig gsi isch:

Dr Burgermeischter vu Bremen, dr Jens Böhrnsen, wu Bresidänt vum Bundesrot gsi isch, het verfassigsgmäß d Amtsgschäft ibernuu.

Am 15. Juni 2010 isch dr Horst Köhler mit em Große Zapfestreich im Park vum Schloss Bellevue verabschidet wore. 
Är het doderbyy kei zuesätzligi Erklärige fir syy Ruckdritt abgee. Uf eme Empfang churz vor em Große Zapfestreich het dr Köhler gsait: *„Zu den Gründen meines Rücktritts habe ich mich öffentlich geäußert; ich habe dem von mir aus nichts hinzuzufügen. Ich habe eine Entscheidung getroffen, die ich für richtig hielt und weiterhin für richtig halte. Respekt und Wahrhaftigkeit sollten in der politischen Kultur unseres Landes einen festen Platz erhalten.“*

## Gsellschaftli Engaschment

* Schirmherr vu dr *Dytsche Stiftig fir Fridensforschig* un vum Wettbewärb *Jugend forscht*.
* Ibernahm vun ere Ehregettischaft fir all sibt Chind vun ere Familie.
* As Bundesbresidänt automatisch Schirmherr vu dr *Studiestiftig vum dytsche Volk*, *Dytsche Gsellschaft zur Rettig vu Schiffbrichige (DGzRS)*, *Stiftig Läse* un dr *Dytsche Wälthungerhilf*.
* Schirmherr vum *Dytsche Rote Chryz* (DRK).
* Schirmherr vu dr *Dytsche Läbens-Rettigs-Gsellschaft* (DLRG).
* Schirmherr vu *INTEGRA – Dytsch Netzwärch zur Iberwindig vu dr wyblige Genitalverstimmelig*
* Schirmherr *Gmeinsam fir Afrika*
* Mitglid im Rotary Club Bonn.
* Schirmherr vum *Bundeswettbewärb Främdsproche*.
* Ibernahm vu dr Schirmherrschafte fir dr Soziale Dag 2006 un 2007 vu *Schuele Hälfe Läbe*
* bim Turnier Schirmherrschaft vu dr Rollstuehlbasketball-Europameischterschaft 2007 z Wetzlar

## Literatur
* Horst Köhler: *Offen will ich sein und notfalls unbequem.* Hoffmann und Campe Verlag, Hamburg 2004, ISBN 3-455-09477-5. 
* Gerd Langguth: *Horst Köhler. Biografie.* dtv, München 2007, ISBN 978-3-423-24589-0

## Fueßnotte


## Weblink

* Offizielle Websyte vum Bresidänt vu dr Bundesrepublik Dytschland (de/en/fr/es)
* IWF / Biografischi Informatione bim Internationale Währigsfond
* ''Das Nest des Präsidenten'' (mit em dytsch-polnische Kommentarpryys uuszeichnete Byytrag)