open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Cirencester

**Cirencester**  ìsch a Schtàdt ìn dr Gràfschàft Gloucestershire ìm Anglànd, äbba 130 Kilomääter wäschtlig vu London. Sa lììgt àm Fluss Churn, ema Naawafluss vu dr Themsa un ìsch d’ greeschta Schtàdt ìm Gebiat Cotswolds. Ànna 2021 hàt d’ Schtàdt 20.229 Iiwoohner ghàà.

Z’ Cirencester lììgt d’ Royal Agricultural University, d’ ältschta làndwìrtschàftliga Hoochschüal ìm anglischa Schproochràuim — ’s ìsch ànna 1840 grìnda worra.

Ànna 1982 hàt Cirencester a Pàrtnerschàft mìt dr diitscha Schtàdt Itzehoe ìm Schleswig-Hoschtai unterzaichent.

## a pààr Bìlder

Cirencester1.JPG|Park Street
Castle Street Cirencester 30th Aug 2001.jpg|Castle Street
FleeceCirencester.jpg|S’ Fleece Hotel
Cirencester StJohnBaptistChurch.jpg|D’ Kìrìch vum hl. Johànnis em Taifer
Grade II listed number 15, Gosditch Street, Cirencester (geograph 4840858).jpg|S’ ehamààliga Gebäi vu dr Schtàdtverwàltung àn dr Gosditch Street
The former Cirencester Town station (geograph 4017870).jpg|d’ ehamààliga Bàhnhoof


## Weblìnks

## Ainzelnoohwiisa
Internationaler Tag des Gedenkens an den Genozid an Sinti und Roma

Dr **Europäisch Holocaust-Maandaag fir Sinti un Roma**, auch bekannt als *Europäischer Holocaust-Gedenktag für die Roma*, maant all Joor am 2. Augschte an d Opfer vum Porajmos, em Velkermoord an dr europäische Sinti un Roma in dr Zyt vum Nazionaalsozialismus. D Gsamtaazaal vu dr Opfer vum Genozid wird uf 220.000 bis 500.000 gschetzt.

S Daatum vum Maandaag beziet si uf dr Moord an 4.200–4.300 gfangene Sinti un Roma, in dr Hauptsach Fraue, Chinder un Alti, in dr Naacht vum 2. uf dr 3.&nbsp;Augschte 1944 im vu dr SS „Zigyynerlaager“ gnännte Dail vum Konzentrazioonslaager Auschwitz II. In e Dail Länder isch där Maandaag au an andere Dääg.

## Iniziatiive

Anne 2004 het d Werchowna Rada, s Barlemänt vu dr Ukraine bschlosse, ass e Holocaust-Maandaag fir d Roma yygfiert wiird.

Anne 2009 hän au dr Nazionaalkungräss vu dr seerbische Roma (*Romski Nacionalni Savet*) un d di International Roma Union e soonige Maandaag voorgschlaa.

Im Joor 2011 het s polnisch Barleänt dr Maandaag unter em Name *Dzień Pamięci o Zagładzie Romów i Sinti* yygfiert. Au Kroazie, Tschechie, Litaue un d Slowakei maane am 2. Augschte an dr Genozid an dr Roma.

Am 15. April 2015 het s Europäisch Barlemämt aagregt, am 2. Augschte ne europawyte Maandaag fir d Roma yyzfiere.

Anderi Iniziatiivbe zum Maandaag cheme vum Europaroot.

## Anderi Maandääg
Z Finnland, z Dytschland, z Irland, z Itaalie, z Lettland, z Portugal, z Sloweenie, z Spaanie un z Schweede wird an dr Genozid an dr Roma am 27. Jänner, em Internazionaale Daag vum Maane an d Opfer vum Holocaust, gmaant. Z Tschechie git s näb em 2. Augschte drei anderi Maandääg, dr 7. Meerz, dr 13. Mai un dr 21. Augschte. Z Lettland wird an d Roma am 27. Jänner, am 8. April un am 8. Mai gmaant.

Z Seerbie giltet dr 16. Dezämber as Roma-Maandaag, was uf s Ghaiß vum Himmler 1942 zur sischtemaatische Deportazioon vu dr Roma verwyyse duet.

## Weblink
* ''2. August – Internationaler Tag des Gedenkens an den Genozid an den Sinti und Roma''. Eeschtryychisch Bundesminischterium fir Bildig, Wisseschaft un Foorschig.

## Fueßnote
Laurence Deonna

D **Laurence Deonna** (* 29. Jänner 1937 z Gämf; † 2. Augschte 2023 au deert) isch e Schwyzer Schurnalischti, Schriftstelleri, Fotograafi un Chriegsbriichterstatteri im Nooche Oschte gsii.

## Lääbe un Wiirke
D Laurence Deonna, 1937 z Gämf uf d Wält chuu, isch e Doochter vum Ekonoom un Bolitiker Raymond Deonna gsii, wu dr Voorstand vum eemoolige Journal de Genève glaiutet het, un vu dr Anne-Marie Vernet-Faesch, wu wie ire Mann us em Gämfer broteschtantische Grooßbuurgerduum chuu isch. Si isch anne 1950 voor em Abituur ab dr Schuel gange, isch uf d Chunschtakademy z Bath gange un isch speeter wieder retuurchuu uf Gämf, go in ere Chunschtgalery schaffe. Zwische 1961 un 1963 isch si fir chuurzi Zyt ghyroote gsii.

In dr spoote 1960er Joor isch d Laurence Deonna zuen ere gfyyrte Chriegsbriichtserstatteri im Nooche Oschte woore. 1967 isch si yyglaade woore, iber dr Segsdäägschrieg z briichte, un het e langi Karriere as Schurnalischti im Nooche Oschte aagfange, wu si si vor allem fir s Lääbe vu araabische Fraue inträssiert het. Wel ere Biecher e noohaltiger Wääg vu dr uusfierlige Briichterstattig bote hän wie Zytige, het si in dr 40 Joor vyyl lengeri Briicht iber iri Uuslandsraise.vereffetligt. Die sin vyylmool illuschtriert woore mit iire Fotografie.

Iri Aarbete hän si nit nume uf Fraue kunzäntriert, si hän au iri Iberzyygig zaigt, ass e Hufe Broblääm in dr Wält chennte gleest wääre, wämer si mee Mie gee deet um dr Friiede. Anne 1987 isch si fir iri Artikel, Biecher un Fotografie fir d Feerderig vu dr Velkerverständigung un fir d Verbesserig vu dr Stellig vu dr Frau mit em UNESCO-Bryys fir Friideserzieig uuszaichnet woore. In dr Schwyz het si si 1989 staark gmacht fir s am Änd erfolgloos Referändum fir d Abschaffig vu dr Schwyzer Armee. Iri Roll as Fraueräächtleri cha mer am zäntraale Blatz ablääse, wu si dr Fraue in alle ire Schrifte yygruumt ghaa het.

Si isch am 2. Augschte 2023 im Alter vu 86 Joor z Gämf gstoorbe.

## Uusglääseni Schrifte
### Franzeesisch
* *Moyen-Orient – femmes du combat, de la terre et du sable.* Labor et Fides, Geneva 1970.
* *Le Yémen que j’ai vu.* 24 Heures, Lausanne 1982.
* *Yémen*. Arthaud, Paris 1983.
* *La guerre à deux voix. Témoignages de "femmes ennemies".* Le Centurion, Paris / Labor et Fides, Geneva 1986.
* *Syriens, Syriennes (1992–1994).* Zoé, Geneva 1986.
* *Persianeries – Reportages dans l’Iran des mollahs (1985–1998).* Zoé, Genève 1998.
* *Kazakhstan – Bourlinguer en Asie centrale post-communiste.* Zoé, Geneva 2001

### Änglisch
* *On Persian roads: glimpses of revolutionary Iran, 1985–1998.* Passeggiata Press, Pueblo, Colo 1999, ISBN 1-57889-088-8.
* *Syrians – a travelogue (1992–1994).* Passeggiata Press, Pueblo, Colo 1997, ISBN 1-57889-040-3.
* *Yemen*. Three Continents Press, Boulder, Colo 1991, ISBN 0-89410-710-0.
* *Travels through Kazakhstan: after the fall of the Soviet Empire.* Athena Press, London 2010, ISBN 978-1-84748-695-0.

## Weblink

* 
* 
* ''Laurence Deonna'', Biografy un Bibliografy uf Viceversa Literatur
* Laurence Deonna Bibliografy uf worldcat.org/identities

## Fueßnote
Aulnay-l’Aître

**Aulnay-l’Aître**  ìsch a frànzeescha Gmainda mìt  Iiwoohner (Schtànd ) ìm Département Marne ìn dr Regioon Grand Est — bis züa 2015 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne. Sa gheert zem Arrondissement Vitry-le-François un zem Gmaindaverbànd Vitry, Champagne et Der.

## dr Nàmma vum Dorf
Ìm Làuif vu dr G’schìcht hàt sìch dr Dorfnàmma uff Làtiinisch, Àltfrànzeesch un Frànzeesch äntwìckelt:

D’ Ärwäähnung üss 1349 zaigt, àss m’r s’ Dorf Aulnay vum Schloss Aulnay unterschaidet hàt — dàs hàt maa bis àm And vum 19. Joohrhundert gmàcht.

Noh-n-em Ernest Nègre schtàmmt dr Dorfnàmma üss’m làtiinischa Wort *alnus* („Ärla“) mìt dr Noohsìlwa *-etum* — dàs wurd àlso „Ärlaholz“ bediita. *Aître* kààt àui vum Oïl *aitre, atrie, aistre* schtàmma un kààt „Kìrìchplàtz“ odd’r „Kìrìchhoof“ bediita. Dàs Wort salbscht schtàmmt vum Làtiinischa *atrium* („Iigàng“).

## Geogràfii
D’ Gmainda lììgt àm Fluss Fion, äbba 21 Kilomääter südäschtlig vu Châlons-en-Champagne.

## Äntwìcklung vu dr Beväälkerung

## wàs doo z’ sah ìsch
* a Schloss üss’m 18. Joohrhundert, wo ànna 1933 ìn a Büürahoof umgwàndelt worra-n-ìsch
* d’ Kìrìch Saint-Pierre-et-Saint-Paul. Ìn dr Kìrìch ìsch a gmolt Krüzifix üss’m 14. Joohrhundert, wo zitter 2019 àls Objakt bii da Monuments historiques unt’r Dankmolschutz schteht

## Lüag àui
* Lischta vu da Gmainda ìm Département Marne

## Weblìnks

## Ainzelnoohwiisa
Ablancourt

**Ablancourt**  ìsch a frànzeescha Gmainda mìt  Iiwoohner (Schtànd ) ìm Département Marne ìn dr Regioon Grand Est — bis 2015 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne. Sa gheert zem Arrondissement Vitry-le-François un zem Gmaindaverbànd Vitry, Champagne et Der. D’ Iiwoohner wara *Blancourtiens* bzw. *Blancourtiennes* gnännt.

## Geogràfii
Ablancourt lììgt àm rachta-n-Ufer vum Marne-Sittakànààl, wo pàràllel zem Fluss Marne verlàuift. D’ Nochbergmainda sìnn La Chaussée-sur-Marne ìm Norda, Aulnay-l’Aître ìm Oschta, Soulanges ìm Süüda, Songy ìm Südwäschta so wia Saint-Martin-aux-Champs ìm Wäschta.

## Äntwìcklung vu dr Beväälkerung

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ Kìrìch Saint-Martin. Ìn dr Kìrìch ìsch a Schtàtüüta vu dr Mària mìt Jesüskìnd üss guldiga un gmoolta Holz üss’m 18. Joohrhundert, wo zitter 1942 àls Objakt bii da Monuments historiques unter Dankmolschutz schteht
* d’ Kàppall àm nordäschtliga-n-Üssgàng vum Dorf
* s’ Schloss Ablancourt. As sìnn hìtt numma-n-a pààr Trìmmer z’ sah, mìt’m Turm vu’ma ehamààliga Fäschthüüs
* dr Wàsserturm
* a Dankmool fìr d’ Gfàllana vum Äärschta Waltkriag, ìm Frììdhoof

## bekànnta Litt
* dr Nicolas Perrot d’Ablancourt (1606–1664), Mìtglììd vu dr Académie française hàt z’ Ablancourt glabt un ìsch doo gschtoorwa

## Lüag àui
* Lischta vu da Gmainda ìm Département Marne

## Weblìnks

* Offiziälla Websitta vu dr Gmainda (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Stehbrett

Es **Staabrätt** isch es Brätt, won uf em Wasser schwümmt. De Staabrättfaarer staat ufrächt uf em Staabrätt. Zum fürschhi cho, tuet er mit eme Stächpaddel paddle. Dem säit mer Staapaddle. Das isch e Wassersportart, won im angelsächische Ruum öppe im Jaar 2000 und z Kontinentaleuropa öppe ab 2010 ufcho isch.

Staabrätter sind us Holz oder us Plastig. Es git au ufblasbaari Staabrätter. Die sind sehr beliebt, wil mer si guet transportiere cha. Es Staabrätt isch öppe 1,8m bis 4m lang. Je lenger s Brätt isch, desto schnäller cha mer demit faare.
Champagne-Ardenne

D’ **Champagne-Ardenne**  ìsch a ehamooliga Regioon ìm Nordoschta vum Frànkrììch, wo üss da Départements Ardennes, Aube, Marne un Haute-Marne bschtànda hàt. Sa ìsch noh dr hischtoorischa Làndschàft vu dr Champagne un em Ardenna-Gebìrg gnännt gsìì. Zitter 2016 bìldet d’ Regioon dr wäschtliga Tail vu dr näija Regioon Grand Est. D’ Champagne-Ardenne hàt a Flächa vu 25.606&nbsp;km² un  Iiwoohner ghàà (Stand ). D’ Hàuiptschtàdt vu dr Regioon ìsch Châlons-en-Champagne gsìì, àwwer d’ greeschta un wìchtigschta Schtàdt ìsch Reims gsìì.

## Geogràfii

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q14103", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ friahjera Regioon Champagne-Ardenne lììgt ìm Nordoschta vu Frànkrììch. Ìm Noorda granzt sa àn Belgia un ìm Oschta àn Lothrìnga un Fräigrààfschàft Burgund. Ìm Süüda lììgt d’ Burgund un ìm Wäschta sìnn d’ Regioona Île-de-France un Picardie.

Ìn dr Champagne-Ardenne fliassa d’ Flìss vun Oscht uff Wäscht. ’S gìtt vor àllem d’ Seine un ìhra Naawaflìss Marne un Aube, àwwer àui d’ Aisne (a Naawafluss vu dr Oise) un dr Mààs.

Ìm Norda vu dr Regioon lììgt s’ Gebìrg vu da Àrdenna.

## d’ greeschta Schtädt
D’ Schtädt mìt dr greeschta Beveelkerung ìn dr ehamooliga Regioon Champagne-Ardenne sìnn:

## wia d’ Regioon unterglììdert gsìì ìsch
D’ Regioon Champagne-Ardenne ìsch ìn viar Départements unterglììdert gsìì:

## Lìteràtüür zem Theema

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr ehamooliga Regioon Champagne-Ardenne uff dr Websitta vum INSEE (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Stehpaddeln

**Staapaddle** isch e Wassersportart. De Sportler staat ufrächt uf me Staabrätt won uf em Wasser schwümmt und paddlet mit eme Stächpaddel.

## Gschicht

Vo wo s Staapaddle gnau chunt isch nöd ganz sicher. Z Polynesie tüend Fischer vor Tahiti eso i irne Kanus staa und durs Meer faare. Z Asie gits Ei-Maa-Bambusflöß, wo ständlige mit Paddel oder mit Stachel fürschi gstosse wärded. Drittens händ im 20.&nbsp;Jahrhundert Surflehrer z Hawaii Stächpaddel prucht, zum schnäller mit irne Wällebrätter vom Ufer zu de Riff z cho.

Z Europa isch Staapaddle öppe sit 2010 e eigeti Wassersportart und Freizitbeschäftigung.

## Quälle
Gyrotron

Ä Gyrotron isch a Hochleischtungsmikrowelleerzeuger. Mit über 1.5 MW an Ussgangsleischdung, bii über 100 GHz zällts Gyrotron zu d derzit leischtungsfähigschte Mikrowellequälle wo's git. Da s'Gyrotron zu d Chlass vu d sognännte Fast-Wave-Electron-Devices g'hört, chenne so hochi Leischtunge erziehlt wärre. D' Vorteil gegenüber andere Quälle isch, dass di geometrische Abmässunge deutlich größer si chenne als d Wällelängi. Es sin also ditlich höcheri Ussgangsfrequenze als zum Bispiel bim Klystron meglich. Haupt Anwendungszweck isch bi d Elektrone-Zylkotron-Resonanz-Heizig für Kernfusionsplasme. Es git aber au Anwenduge in d Diganoschdig bi DNP Spektre oder in de Matrialprozesstechnik.

S Gyrotron basiert uff m Prinzip vu d sognannte Elektronen-Zyklotron-Maser-Instabilität.  Do debii wäre freii Elektrone vu nr Elektronekanone erzeugt un uff licht relativistischi G'schwindigkeite b'schleunigt. In d sogännte Kavität wechselwirke di dann mit transversal elektrische TE Mode. D Elektrone wäre Phasegebunched un gän ä Teil vu ihrer B'wegungsenergi ans elektromagnetische Feld ab. Mittels äre Gegespannung wird d verblibendi B'wegungsenergi vu d Elektrone im Kollektor zruck gwunne. So cha ma Wirkungsgrad vu über 50 % errecihe.

## Fuessnote
Kernfusionsreaktor

Ä Kernfusionsreaktor isch ä Reaktor zur Energiierzeugig bi dem kontrolliert zwo Atom in ä re thermonukleare Rekation vuschmelze solle. Am vielversprechenschde isch derzit d Reaktion vu d zwo Wasserstoffisotope Deuterium und Tritium. Di wäre im Reaktor zu Helium verschmolze. Da Helium ä niedrigiere Bindungsenergii het als die beide einzelne Isotop wird bi jedere Reaktion 14 MeV Energii frei. 

Derzit gits zwo pysikalischi A'sätz so ne Reaktor z'baue. Uff d eine Site cha ma bi d sognännte Trägheitsfusion mit Laser uf g'froreni Wasserstofftröpfle ballere und so viel Energie in churzer Zit erzeuge. Uff d andere Site cha ma Wasserstoffplasma im a starke Magnetfeld vu 2 - 10 T halte und im Kreis schicke. Des Wasserstoffplasma cha ma dann mit nem ussere Trafo heize. Zudem cha ma no mit Mikrowelleheizung mittels Gyrotrons und mit d Injektion vu neutrale Teilchen s Plasma so heiß wäre lo, bis d Wasserstoffkern afange z verschmelze. Do dezo brucht ma Themperature vu 100 bis 150 Millionen Kelvin. Des Magnetfusionsprinzip isch s vielverschprechendere, wenns wirklich um d Uffbau vu nem zivile Reaktor goht. 

Mit d Entwicklung vu Kernfusionsreaktore hofft ma uff d Erschließung vu nere praktisch unerschöpfliche Energiiquelle  ohni Gfahr bi Störfäll. Zu d Magnetfusion gits in Europa einigi Forschungsreaktore, zum Beispiel JET in England, ASDEX und W7x in Dütschland, TCV in d Schwiiz und CEA in Italie.

## Fuessnote
Taylor Wane

D’ **Taylor Wane** (* 27. Àuigscht 1968 z’ Gateshead, Anglànd àls *Joanne DuTremble*) ìsch a britischa Pornodàrschtällera, Filmamàchera un Modäll.

## ìhra Kàrriar
D’ Taylor Wane ìsch ìn’ra Àrwaiterfàmìlia z’ Gateshead ìm Nordoschta vum Anglànd uff d’ Walt kumma. Ìm Àlter vu 18 hàt d’ Wane a Kàlandarmaidla-Wättbewarb gwunna — doo hàt sìe ìhra Müatter ààgmäldet. D’ Taylor hàt aigentlig Lehrera wälla wara, àwwer noh-n-em Siig ìm Wättbewarb hàt sa bschlossa, Modäll z’ wara. Sa hàt z’äärscht àn Uffnààhma fìr Warwaschpott tailgnumma. Schpeeter hàt sa a Vertrààg bii era Modällàgantüür unterschrììwa un ìsch uff London gànga ge laawa. Gliich àm Ààfàng vun ìhrer Modällkàrriar hàt sa àn Topless-Uffnààhma mìtgmàcht. Kurz d’rnooh hàt sa uff Los Angeles umgwàndelt un hàt a gànz Joohr üssschliasslig fìr Mannermàgàziina gschàfft, wia zem Biischpììl *Penthouse*. Ìm Jüüni 1994 ìsch sa *Pet of the Month* worra.

Ìm Àlter vu 21 hàt d’ Wane ìhra Pornokàrriar ààgfànga. Ànna 1992 hàt sa ìhr äärschter Film *Taylor Wayne's World* regiart, dr äärschta vun ìnsgsàmt 30 Filma. Ànna 2005 ìsch d’ Wane ìn d’ AVN Hall of Fame uffgnumma worra, wia àui ìn d’ XRCO Hall of Fame ànna 2014.

## ìhra Filmogràfii (Üsswàhl)

## Üsszaichnunga un Nominiarunga

; Üsszaichnunga
* 1992: AVN Award fìr d’ „Bäschta Pààr-Säxszääna ìn’ma Film“ zamma mìt’m Mark Wallice ìn *X Factor: The Next Generation*
* 1994: Penthouse Pet of the Month, Jüüni
* 2005: ìn d’ AVN Hall of Fame uffgnumma
* 2005: KSEXradio Listener’s Choice Award fìr *Funniest Porn Jockey*
* 2006: KSEXradio Listener’s Choice Award fìr *Best Overall On-Air Personality*
* 2014: ìn d’ XRCO Hall of Fame uffgnumma

; wittera Nominiarunga
* 1992: Urban X Award fìr d’ „Bäschta MILF-Ufffiahrera vum Joohr“

## Weblìnks

* 
* 
* 
* 
* Taylor Wane in dr Adult Industry Awards Database (änglisch)
* Profil bii AVN (änglisch)
* Ìn dr Taylor Wane ìhra offiziälla Websitta (anglisch)

## Ainzelnoohwiisa
Hulda Autenrieth-Gander

D **Hulda Autenrieth-Gander** (* 13. Augschte 1913 z Baasel; † 24. Juuni 2006 z Rüeschlike; haimetberäächftigt z Züri) isch e Schwyzer Fraueräächtspionieri un 20 Joor lang Bresidänti vu dr Zürcher Frauezäntraal gsii. Si het um die Zyt di bolitisch Glyychberäächtigung vu dr Fraue im Kantoon Züri breegt. D Autenrieth-Gander het si fir e Schangseglyychhait im Bildigswääse un fir d ZGB-Rewisioon yygsetzt. Derzue het si aktiiv mitgmacht an Abstimmigskampanje fir s Frauestimmräächt un isch Mitgliid vum Konsumäntenefoorum gsii. Si isch as eerschti Frau in Chilcheroot vum Kantoon Züri gweelt woore.

## Lääbe un Engaschmänt
D Hulda Gander isch e Doochter vum Adolf Gander gsii un het ase chlai uf Tavaas gläbt. As eerscht Maidli isch si uf s Buebegimnaasoium z Schiers gange. Si het z Bärn un z Züri Jura studiert un s Stuudium anne 1937 mit ere Promozioon zum Teema «Das System der wohnörtlichen Armenpflege in der Schweiz» abgschlosse. Si het s Aawaltsbadänt erwoorbe un as Auditoori am Beziirksgriicht Horge gschafft. Si isch ghyroote gsii mit em Fritz Edward Autenrieth, eme Aawalt, un het drei Chinder ghaa.

Vu 1944 bis 1953 isch si Voorstandsmitgliid un Aktuaari un druf vu 1954 bis 1974 Bresidänti vu dr Zürcher Frauezäntraal gsii, in dr eerschte Joor as Co-Bresidänti mit dr Margrit Bosch-Peter. In ire Zyt Co-Bresidänti sin d Blaanig un d Organisazioon fir s «Huus vu dr Kantoon» zue dr Schwyzerische Uusstellig fir Frauenaarbet (SAFFA) anne 1958 un e baar Joor speeter d Voorberaitige fir dr zweet Frauekungräss gsii, wu 1975 im internazionaale Joor vu dr Frau z Bärn stattgfunde het. Syni wiichtigschte bolitische Ergeebnis sin di aidgnessich Verfassigsinitziatiiv fir di uudricklig Gweerlaischtig vu glyyche Räächt fir Manne un Fraue in Staat un Gsellschaft un d Schaffig vun ere aidgnessische Kummissioon fir Frauefrooge gsii. Im Stimmräächt het d Autenrieth-Gander s Wäärchzyyg gsää, go ändli «die ebenbürtige Partnerschaft von Mann und Frau in Familie und Beruf, in Gesellschaft und Staat» verwiirklige chenne.

Im Joor 1954 het d Autenrieth-Gander d Aktionsgmainschaft fir Konsumänteschutz grindet, 1961 het si d Grindig vum Konsumäntenefoorum vu dr Dytschschewyz un em Kantoon Tessin aagregt. Vu 1960 bis 1974 het si dr Bund vu Schwyzerische Fraueverasin in dr Ständige Strooßevercheerkummisioon verdrätte. 

D Autenrieth-Gander isch anne 1967 as eerschti Frau in Chilcheroot vum Kantoon Züri gweelt woore. Si isch anne 1974 zum Eeremitgliid vu dr Zürcher Frauezäntraal ernännt woore un isch ere bis zue iirem Dood äng verbunde bliibe.

## Weblink
* 
* 

## Fueßnote
Baconnes

**Baconnes**  ìsch a frànzeescha Gmainda mìt  Iiwoohner (Schtànd: ) ìm Département Marne ìn dr Region Grand Est — bis 2016 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne. D’ Gmainda gheert zem Arrondissement Châlons-en-Champagne un zem Kàntoon Mourmelon-Vesle et Monts de Champagne. D’ Iiwoohner nänna m’r *Baconnais*.

## wu dr Nàmma haar ìsch
Ìm Làuif vu dr G’schìcht hàt sìch dr Dorfnàmma-n-asoo uff Làtiinisch un Àltfrànzeesch, schpeeter uff Frànzeesch äntwìckelt:

D’ Dorfbewoohner nännt m’r **'  (fìr d’ Fràuija) un **'  (fìr d’ Manner).

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1218685", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

Baconnes lììgt äbba 29 Kilomääter oscht-südäschtlig vum Schtàdtzäntrum vu Reims. Umgaa wìrd Baconnes vu da Nochbergmainda Prosnes ìm Norda, Aubérive ìm Nordoschta, Saint-Hilaire-le-Grand ìm Oschta, Mourmelon-le-Grand ìm Süüda, Mourmelon-le-Petit ìm Südwäschta so wia Sept-Saulx ìm Wäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ romàànischa, reemisch-kàthoolischa Memmiuskìrìch *()*, wo zitter 1920 àls Histoorischa Dankmooler klàssifiziart ìsch, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann. Ìn dr Kìrìch ìsch d’ Holzschtàtüüta vu dr Mària mìt’m Jesüskìnd üss’m schpeetera 15. odder’m friahja 16. Joohrhundert àls Ainzelobjakt bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann. Üsserdam ìsch a Bronzaglocka üss’m Joohr 1508 àls Ainzelobjakt bii da Histoorischa Dankmooler iig’schtuuft, wo-n-a regionààla Bediitung hann.
* ìm Dorf sìnn zàhlriicha Blüama z’ sah. Ànna 2021 hàt Baconnes nochamol 4 „Blüama“ biim nàzionààla Wättbewarb vu da gebliamta Schtädt un Derfer bikumma.


Église Memmie 5896.JPG|d’ Memmiuskìrìch mìt’m Kìrchhoof d’rum umma
Face nord 5900.JPG|a àndra Sìcht vu dr Memmiuskìrìch
Façade sud ouest 5908.JPG|dr Glockaturm vum Süüdwäschta haar g’sah
Nef 5975.JPG|wämm’r ìm Kìrchaschìff schteeht un ìns Choor blìckt
Autel 5952.JPG|dr Hàuiptàltààr ìm Choor
Sacristie 5967.JPG|d’ Dììra züa dr Sàkrischtäj
Baptistère Baconnes 5948.JPG|dr Tàuifbäcka
Memmie 5953.JPG|a Glààsfanschter mìt’ hl. Memmius d’ruff
Mairie monument 5915.JPG|s’ Roothüüs vu Baconnes


## Lìteràtüür zem Ort
* 

## Lüag àui
* Lischta vu da Gmainda ìm Département Marne

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Baconnes biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Baconnes ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Georg Jakob Schneider

Dr **Georg Jakob Schneider** (* 18. Juni 1809 z Aistett; † 18. Dezämber 1883 z Badewyyler) isch e dytsche Architäkt gsii.

## Lääbe un Wäärch
Dr Schneider isch e Suhn vum Johann Georg Schneider (1767–1852), eme Zimmermann, un däm syre Frau Ursula geb. Brandenberger (1771–1833) gsii. No dr Volksschuel het er au Zimmermann glehrt z Ämmedinge. Noch em Militeerdienst vu 1830 bis 1833 isch er uf s privat gfiert „architäktoonisch Zaicheninschtitut“ vum Christoph Arnold z Fryburg gange. Ab 1833 het er an dr Polytächnische Schuel Chaarlsrue bim Friedrich Eisenlohr Architäktuur studiert. Dää het em noch em Abschluss vum Stuudium d Böulaitig zum Neiböu vum Schloss Orteberg iberdrait. Derno het dr Schneider as Gwäärbhauptschuellehrer z Fryburg gschafft un het in däre Zyt e Hufe Blään vor allem fir Sinagooge un rebresäntatiivi Böute entwoorfe.

Dr Schneider, wu vyyl Blään fir Sinagooge in dr Ortenau entwoorfe het, het vyylmool neigootischi Foorme bruucht, zem Byschple bim Colombischlessli z Fryburg (1859–61), wu in änglisch-neigootischem Stiil ghalten isch. Au d Blään fir dr Böu vu dr Sinagoog z Kippene (1850/51) stamme vum Schneider. 1843 het er e Uusböu vu dr Sinagoog z Schmieheim blaant, 1853 e Umböu vu dr Sinagoog z Ruescht. Au d Sinagoog z Mille (1851/52) isch vum Schneider blaant woore, derzue au d Sinagoo z Ihringe (1861–63/64) un di Sinagoog z Fryburg, wu vu 1869 bis 1870 böue wooren isch. Dr Schneider het au Blään gliiferet fir e Umböu vum Schloss Langenstein, wu aber nit uusgfiert woore sin, un fir e Neiböu vum Schloss Gondelsheim, baidi hän em Carl Israel Vilhelm Graf Douglas gheert. 

Am 27. Juli 1841 het dr Schneider d Christine Meier (* 1815) vu Aistett ghyroote, mit iire het er nyyn Chinder ghaa.

## Schrifte
* *Entwürfe theils ausgeführten Privat- und Gemeinde-Bauten, bestimmt für Gewerbeschulen und überhaupt für die Baugewerbe*. Freiburg im Breisgau 1859

## Literatur
* Bernhard Vedral: *Georg Jakob Schneider (1809–1883). Gewerbeschulhauptlehrer und Architekt.* In: Peter Schickl (Hrsg.): *Gewerbeschule Freiburg 1837–1987. Festschrift zum 150jährigen Bestehen der Freiburger Gewerbeschulen.* Freiburg i. Br. 1987, S. 192–196.
* Peter Kalchthaler: *Freiburger Biographien*. Freiburg i. Br. 2002, S. 142–143.
* Jürgen Stude: *Georg Jakob Schneider. Der Baumeister der Synagogen*. In: *Geroldsecker Land* 55, 2013, S. 27–40. 

## Weblink
Erzbistum Reims

S’ **Arzbìschtumm Reims** (làtiinisch *Archidioecesis Remensis*) ìsch a Arzbìschtumm vu dr reemisch-kàthoolischa Kìrìch, wo ìm Nordoschta vum Frànkrììch lììgt. Dr Sìtz ìsch z’ Reims. S’ Bìschtummsgebiat umfàsst s’ Arrondissement Reims un s’ Ardenna-Département.

Dr Arzbischoof vu Reims hàt tràdizionäll d’ Keeniga vu Frànkrììch mìt’m Eel vu dr Hailiga Ampulla gsàlbt. Soo sìnn ìm Mìnschter vu Reims 33 Keeniga gsàlbt worra, vum Ludwig em Fromm bis em Karl X.. Üsserdam hann zwìscha 625 un 1584 ìm Arzbìschtumm Reims 18 Konziila schtàttgfunda.

Zitter’m 18. Àuigscht 2018 ìsch dr Éric de Moulins-Beaufort Arzbischoof vu Reims.

## Lüag àui
* Lischta vu da Bischeef un Arzbischeef vu Reims
* Lischta vu da Kreenunga vu frànzeescha Keeniga un Kaiser

## Lìteràtüür
* 

## Weblìnks

* Websitta vum Arzbìschtumm Reims (frànzeesch)
* 

## Ainzelnoohwiisa
Hans Rudolf Gysin

Dr **Hans Rudolf Gysin** (* 29. Dezämber 1940 z Baasel; haimetberäächtigt z Aschdrf; † 19. Augschte 2023) isch e Schwyzer Bolitiker (FDP) un Mitgliid vum Nazionaalroot gsii.

## Lääbe un Karriere
Dr Hans Rudolf Gysin het ab 1987 em Nazionaalroot aagheert un isch doodermit bi sym Ruggdritt uf d Waale 2011 zues ain vu dr amtseltschte Barlemäntarier im Bundeshuus gsii. In däre Zyt het er insgsamt segs verschiidene Kummissioone aagheert. Vor syre nazionaale Bolitkarriere isch er vu 1979 bis 1988 Mitgliid vum Landroot vum Kanton Baasel-Landschaft gsii un het im Brattler Yywohnerroot bolitisiert.

Anne 1968 het dr Gysin d Laitig vum doodmoolige Kantonaale Gwäärbverband ibernuu, wu d Wiirtschaftschammere Baaselland drus entstanden isch, die het er bis 2012 as Diräkter gfiert. As Diräkter het er dur syni Macht as «segste Regierigsroot» gulte.

Är isch ghyroote gsii un het e Suun ghaa. Dr Gysin isch am 19. Augschte 2023 im Alter vu 82&nbsp;Joor gstoorbe.

## Weblink
* 
* Peter Knechtli: ''Die Hans Rudolf Gysin-Story: Auf der Spur eines Phänomens.'' In: *OnlineReports*, 27. Augschte 2012.

## Fueßnote
Flavia Wasserfallen

D’**Flavia Wasserfalle** (* 7. Februar 1979 z Bärn) isch e Schwizer Politikerin vo de Sozialdemokratische Partei (SP) und es Mitgliid vom Nationalroot.

## Früe Wärdegang und Uusbildig
D’Flavia Wasserfalle isch in Hinterkappele ufgwaggse und het s’Gymnasium erfolgriich im 1998 abgschlosse. Im 1999 isch si denn Snowboardlehrerin worde. Im 2000 het d’Flavia Wasserfalle an dr Universität in Bärn Politischi Wüsseschaffte z'studiere aagfange. Während ihrem Studium het si au es Uustuschsemeschterr an der Universität vo Bologna bsuecht het im 2007 miteme Master abgeschlosse.

## Brueflichi Laufbahn
Zwüsche 1999 und 2008 isch d’Flavia Wasserfalle Snowboardlehrerin in Zinal im Wallis gsi. Zwüsche 2006 und 2012 het Flavia Wasserfalle denn im Bundesamt für Energii gschafft. Im 2010 het si e lokale Verteilservice vo regionalem Gmües, s’Bioabi mit andere is Läbe gruefe.

## Politischi Laufbahn
Zwüsche 2012 und 2018 isch si es Mitgliid vom Grosse Root vo Bärn gsi. Im 2018 isch si den für Evi Alleman, wo als Regierigsröti vo Bärn gwählt worde isch, in dr Nationalroot noochegruckt. Im November 2022, nachdäm d’Bundesröötin Simonetta Sommaruga aakündigt het dass si wot zruggträte, isch si kurz als e mööglichi Kandidatin in betracht zoge worde, aber das het si abglehnt will si im 2023 gärn wot für de Ständeroot wot kandidiere. Im Oktober 2023, isch d'Flavia Wasserfalle denn zämme mit em Werner Salzmann vo dr Schiizerische Volkspartei (SVP) für de Kanton Bärn in dr Ständeroot gwählt worde.

### Politischi Standpünkt
D’Flavia Wasserfalle setzt sich für e zahlbari Gsundheitsversorgig ii und sit em 2021, isch si d’Presidäntin vom Dachverband vo de Schwiizer Patientestelle. Im Septämber 2020 het d’Flavia Wasserfalle zämme mit anderne Parlamentarierinne dr FC Helvetia gründet. Im Novämber 2022 het d’Flavia Wasserfalle us Solidarität mit de Fraue, wo im Iran protestiert häi, ihri Hoor gschnitte.

## Persönlichs
D’Flavia Wasserfalle isch g’hürote, het drei Kinder und het ihre Heimatort in Langnau im Emmental und Ferenbalm.

## Weblink

## Kwelle
Biberacher Filmfestspiele

D **Bibracher Filmfeschtspiil** (dt. *Biberacher Filmfestspiele*) sin all Joor am eerschte Novämberwuchenänd z Bibra. Bim „Familiedräffe vu dr dytsche Filmmacher“, wie mer die Veraastaltig au nännt, bresäntiere d Filmmacher*ne iri neischte Wäärch ire Kolleege*ne un em Publikum.

## Gschiicht
S Feschtiwäl isch anne 1979 vum Adrian Kutter grindet woore, wu au Intendant gsii isch un zue dr wiichtigschte Lyt im bundesdytsche Kino- un Filmgschäft zellt het. Im Septämber 2003 het mer dr Verain *Biberacher Filmfestspiele e. V.* grindet, wu syterhäär s Feschtiwäl veraastalte due tun sy Intendant bi dr organisatoorische Ufgaabe unterstitzt, wu all umfangryycher woore sin. Dr eerscht Voorsitzer vum Verain isch dr Tobias Meinhold, dr zweet Voorsitzer isch no dr Satzig dr Ooberbuurgermaischter vu Bibra, syt 2013 dr Norbert Zeidler.

Zum Änd vu dr 40. Uusgaab 2018 het dr Adrian Kutter d Intendanz abgee, as kummissaarischi Verdrätteri isch sy Frau Helga Reichert gruefe woore. Im Februar 2019 isch d Helga Reichert vu dr Mitgliider vum Verain *Biberacher Filmfestspiele e.V.* zur Intendanti vum Feschtiwält gweelt woore. Im Meerz 2021 isch d Nathalie Arnegger vum Dreegerverain as Noofolgeri vu dr Helga Reichert as Intendanti vu dr Bibrahcer Filmfeschtspiil voorgstellt woore.

Am letschte Daag vum Feschtiwäl git s e Gaala mit ere Bryysverleiig. Dr Hauptbryys *Guldeni Biiber* (dt. *Goldener Biber*) isch syter 2003 mit 5.000 Euro dotiert. Vergee wääre derzue dr Bryys *Dokubiber* un *Debütbiber*, wu mit je 3.000 Euro dotiert sin, dr *Chuurzfilmbiiber* (*Kurzfilmbiber*, 2.000 Euro) un dr *Publikumsbiber* (1.000 Euro). Syt 2008 wiird vun ere Schüüry us Bibracher Schueler*ne au *Schülerbiber* (*Schülerbiber*, 1.000 Euro) vergee. Syt 2009 git s au no *Fäärnseebiiber* (*Fernsehbiber*, 3000 Euro) fir Fäärnseefilm. S Bryysgäld fir där Fäärnseebiiber wird vum Produzänt Hans W. Geißendörfer zaalt, di iibrige Bryysgälder stelle d Stadt Bibra, d Kraisspaarkass Bibra, EnBW, Liebherr, d Film Commission* (Region Ulm) un d *Bibracher Wäärbegmainschaft*.

Syt 2018 wird im Wägsel mit em Kinofescht Lünen dr Siegfried-Kracauer-Bryys fir di bescht Filmkritik vergee (dotiert mit € 3.000,-)

Paralleel zue dr Filmfeschtspiil git s syt 2004 in uureegelmääßige Abständ s *B.I.F.F. (Biberacher Independent Film Festival)'', e aigeständig Feschtiwäl fir Chuurzfilm, wu nyt z due het mit dr Bibracher Filmfeschtspiil.

## Weblink

* Offiziälli Websyte vu dr Bibracher Filmfeschtspiil

## Fueßnote
Liste der Wissenschaftsminister von Baden-Württemberg

**Lischt vu dr Wisseschaftsminischter*ne vu [[Baden-Württemberg|Baade-Wiirtebärg]]**

## Wisseschaftsminischter*ne vu Baade-Wiirtebäärg (syt 1978)
Nora Szech

D **Nora Szech** (* 18. Merz 1980 z Bremen; † 16. Augschte 2023) isch e dytschi Verhaltesekonomi un vylfach uuszaichneti Wirtschaftswisseschaftleri gsii.

## Lääbe un Wiirke
D Szech het Mathematik un Volkswirtschaftslehr an dr Uniwersitet Bonn studiert un het dert vu 2010 bis 2012 as Akademischi Reti am Lehrstuel vum Benny Moldovanu gschafft. Si het dert as Doktorandi vu dr *Bonn Graduate School of Economics* (BGSE) promowiert un isch fir di bescht Dissertation iber alli Diszipline an dr Uniwersitet Bonn uuszaichnet wore. 2012/13 isch si Brofässeri fir Induschtryekonomik an dr Uniwersitet Bamberg gsii. Ab 2013 het si as Brofässeri fir Bolitischi Ekonomy am KIT glehrt un gforscht.

D Nora Szech isch zmols am 16. Augschte 2023 im Alter vu 43 Johr gstorbe.

## Forschig
D Szech het zum Märt- un Wettbewärbsdesign gforscht mit eme Schwärpunkt uf Informationsdesign, Chinschtligi Intelligänz un Moral. Si het doderzue theoretischi un au empirischi Methode brucht. D Aawändige vu ire Forschigsarbete gehn vum Auktionsdesign iber Arbetsmärtbolitik un Diwersitet am Arbetsblatz bis zue Ethischem Konsum un Gsundhait. Iri Arbete sin in fierende interdisziplinere un in fierende Fachschurnal (wie *Science*, *Management Science*, *The Review of Economic Studies*, *Journal of Economic Theory*) publiziert wore. Verschideni internationali un nationali Zytige hän iber iri Forschig gschribe (wie z. B. s *Wallstreet Journal*, d *Huffington Post*, *Forbes*, di *Siddytsch Zytig*, d *Frankfurter Allgmaini Zytig* un d *Zeit*).

## Brys un Uuszaichnige
* 2011: Reinhard-Selten-Brysdregeri vum *Verein für Socialpolitik*
* 2018: „40 unter 40“ fir d Beraich in Gsellschaft un Wisseschaft

## Schrifte
* 
* 
* mit em Armin Fall: 
* 
* mit dr Marta Serra Garcia: 
* mit em Thomas Mariotti, em Nikolaus Schweizer un em Jonas von Wangenheim: 

## Websyte
* 
* Forschigssyte vum KIT
* Persenligi Websyte

## Fueßnote
Liste der Wirtschaftsminister von Baden-Württemberg

**Lischt vu dr Wiirtschaftsminischter*ne vu [[Baden-Württemberg|Baade-Wiirtebärg]]**

## Wiirtschaftsminischter vu Siidbaade (1946–1952)

## Wiirtschaftsminischter vu Wiirtebäärg-Baade (1945–1952)

## Wiirtschaftsminischter vu Wiirtebäärg-Hauezollre (1946–1952)

## Wiirtschaftsminischter*ne vu Baade-Wiirtebäärg (syt 1952)
Liste der Umweltminister von Baden-Württemberg

**Lischt vu dr Umwältminischter*ne vu [[Baden-Württemberg|Baade-Wiirtebärg]]**

Voor 1987 isch dr Beraich Umwält bim Landwiirtschaftsminischterium aagsiidlet gsii, lueg d Lischt vu dr Landwiirtschaftsminischter vu Baade-Wiirtebärg. Vu 1996 bis 2005 un wiider 2010/2011 isch s Umwältminischterium zämeglait gsii mit em Vercheersminischterium.

## Umwältminischter*ne vu Baade-Wiirtebärg (syt 1987)
Liste der Landwirtschaftsminister von Baden-Württemberg

**Lischt vu dr Landwiirtschaftsminischter*ne vu [[Baden-Württemberg|Baade-Wiirtebärg]]**

## Landwiirtschaftsminischter vu Siidbaade (1946–1952)

## Landwiirtschaftsminischter vu Wiirtebäärg-Baade (1945–1952)

## Landwiirtschaftsminischter vu Wiirtebäärg-Hauezollre (1946–1952)

## Landwiirtschaftsminischter*ne vu Baade-Wiirtebäärg (syt 1952)
Liste der Kultusminister von Baden-Württemberg

**Lischt vu dr Kultusminischter*ne vu [[Baden-Württemberg|Baade-Wiirtebärg]]**

## Kultusminischter vu Siidbaade (1946–1952)

## Kultusminischter vu Wiirtebäärg-Baade (1945–1952)

## Kultusminischter vu Wiirtebäärg-Hauezollre (1946–1952)

## Kultusminischter*ne vu Baade-Wiirtebäärg (syt 1952)
Liste der Justizminister von Baden-Württemberg

**Lischt vu dr Juschtizminischter*ne vu [[Baden-Württemberg|Baade-Wiirtebärg]]**

## Juschtizminischter vu Siidbaade (1946–1952)

## Juschtizminischter vu Wiirtebäärg-Baade (1945–1952)

## Juschtizminischter vu Wiirtebäärg-Hauezollre (1946–1952)

## Juschtizminischter*ne vu Baade-Wiirtebäärg (syt 1952)
Liste der Innenminister von Baden-Württemberg

**Lischt vu dr Inneminischter*ne vu [[Baden-Württemberg|Baade-Wiirtebärg]]**

## Inneminischter vu Siidbaade (1946–1952)

## Inneminischter vu Wiirtebäärg-Baade (1945–1952)

## Inneminischter vu Wiirtebäärg-Hauezollre (1946–1952)

## Inneminischter*ne vu Baade-Wiirtebäärg (syt 1952)
Liste der Verkehrsminister von Baden-Württemberg

**Lischt vu dr Vercheersminischter*ne vu [[Baden-Württemberg|Baade-Wiirtebärg]]**

Vor 1991 isch s Wiirtschaftsminischterium zueständig gsii fir dr Vercheer, lueg au d Lischt vu dr Wiirtschaftsminischter vu Baade-Wiirtebärg. Vu 1996 bis 2005 isch s Vercheersminischterium zäme gsii mit em Umwältminischterium, vu 2006 bis 2010 isch dr Vercheer ne Abdailig im Inneminischterium gsii, un 2010/2011 isch s wider zäme gsii mit em Umwältminischterium. Syterhäär het s wider e aigeständig Minischterium.

## Vercheersminischter*ne vu Baade-Wiirtebärg (syt 1991)
Liste der Finanzminister von Baden-Württemberg

**Lischt vu dr Finanzminischter*ne vu [[Baden-Württemberg|Baade-Wiirtebärg]]**

## Finanzminischter vu Siidbaade (1946–1952)

## Finanzminischter vu Wiirtebäärg-Baade (1945–1952)

## Finanzminister vu Wiirtebäärg-Hauezollre (1946–1952)

## Finanzminischter*ne vu Baade-Wiirtebäärg (syt 1952)
Petra Mayer (Weinkönigin)

D **Petra Mayer** (* 4. April 1966 z Schlienge) isch e dytschi Wyy- un PR-Fachfrau un eemooligi Dytschi Wyycheenigi.

## Lääbe
D Petra Mayer stammt us eme chlaine Familiewyyguet im siidlige Maarkgreeflerland. Si isch zerscht Wyybrinzässi z Schlienge wiire un dr Joor 1987/1988 Baadischi Wyycheenigi. Im Oktoober 1988 isch si z Berlin zue dr 40. Dytsche Wyycheenigi fir d Jooor 1988/9189 gweelt woore.

Mit ire Amtszyt het si s Bild vu dr Dytsche Wyycheenigi in dr Effetligkait aafange ändere. As eerschti het si di bis deert obligatoorisch dradizionäll Draacht bzw. s Dirndl abglait un het au bi offiziälle Termiin Jeans aaglait. Zum eerschte Mool het s offiziälli Brässefoto vun ere Wyycheenigi gee ooni Chroone un si het si au ebis dröue, was vor iire no kai „Wyymajesteet“ gmacht ghaa het: Si het ebis gsait zue räbböubolitische Frooge wie em Glykoolskandaal oder dr Mängeregelierig.

D Petra Mayer het vu 1983 bis 1985 zeerscht e Räbbuure-Leer bim Räbguet Julius Zotz z Haidersche un bim Staatlige Räbböuinschtitut z Fryburg. Derno het si z Geisenheim s Fachabituur gmacht un vu 1986 bis 1992 an dr FH Wiesbaden / Forschigsaastalt Geisenheim studiert un as Dipl.-Ing. fir Räbböu, Chällerwiirtschaft un Marketing (FH) abgschlosse. Anne 1991 het si ne beruefsbezooge Praktikum im siidafrikanische Stellenbosch as Assistant Wine Maker vu dr Stellenbosch Farmers Winery gmacht. Iri Diploomaarbet het si zue „Chancen zur Optimierung von Weintourismus als Teil einer Kommunikationsstrategie am Beispiel der Organisation Wines of South Africa“ gmacht.

Noch em Stuudium het si 1991/1992 as PR Assischtänti bi dr Marketing-Agäntuur „das Team“ z Mainz aagfange. Deert isch si zueständig gsii fir di bundeswyt PR vu dr Rhyyland-Pfälzische Wyyfescht. 1992/1993 het si fir d Exportabdailig vu dr Trierer Korkinduschtry gschafft. 1993 bis 1995 isch si Senior Consultant bi dr PR-Agäntuur PR & P z Wiesbaden gsii un het d Brojäktlaitig fir d PR – Aarbet „Eeschtryychische Wyy“ ghaa.

Im Novämber 1995 het si iri aige PR-Agäntur „pm-kommunikation“ z Baade-Baade grindet. Zue ire internazionaale Kunde*ne zelle u.&nbsp;a. Wines of South Africa, Georgian Winefamily z Georgie, Fetzer Vineyards un Bonterra z Kalifornien un Alois Lageder un San Patrignano z Italie.

## Weblink
* Wines of South Africa Germany

## Fueßnote
Stephan IX.

Dr **Stephan IX. (X.)**, vorhär **Friedrich vu Montecassino** OSB, urspringli **Friedrich vu Lothringe** (* um 1020 z Lothringe; † 29. Merz 1058 z Floränz), isch vum 3. Augschte 1057 bis zue sym Dood Papscht vu dr Remisch-kadolische Chilche gsii. Wäg syre Härchumft giltet är as „dytsche Papscht“.

## Lääbe
Dr Vater vum Friedrich isch dr Gozelo I., dr Herzog vu Niderlothringe, gsii.

Dr Leo IX. het dr Friedrich vu Lothringe anne 1050 uf Rom gholt un het em wichtigi Ufgabe gee. Är isch zem Byschpel Chanzler un Bibliothekar vu dr remische Chilche (syt em 9.&nbsp;Merz 1051), Kardinaldiakon vu *Santa Maria in Domnica* (syt 1049) un Kardinalpresbyter vu *San Crisogono* (syt em 14.&nbsp;Juni 1057) gsii. Am Aafang vum morgeländische Schisma isch dr Friedrich Abt vu Montecassino gsii. S Abbatiat het er au in dr Zyt vu sym Pontifikat bhalte.

Au wän er aafang ohni Zuestimmig vu dr wältlige Machthabe zum Papscht glupft woren isch – indronisiert woren isch er am 3.&nbsp;Augschte 1057, het d Chaiseri Agnes schließli s Ergebnis vu dr Wahl akzeptiert. Dr Friedrich vu Montecassino het dr Papschtname Stephan IX. aagnuu.

In sym churze Pontifikat het si dr Stephan noch em Vorbild vu sym Ferderer Leo IX. fir di innerchilchlige Reform yygsetzt, vor allem fir dr Zölibat vu dr Kleriker un s sträng uusglait Verboit vu dr Simony, also em Chauf vu gaischtlige Ämter.

Är isch 1058 z Floränz gstorbe, derwylscht mer e Fäldzug gege d Normanne blant het. Vergrabe wore isch er im dertige Dom Santa Reparata, wu speter dur dr hitig Dom Santa Maria del Fiore iberböue woren isch.

Uf em Dotebett soll er no ghaiße haa, ass mer mit dr Wahl vu sym Noofolger erscht aafangt, wänn dr Hildebrand, dr speter Papscht Gregor VII., vu syre Rais uf Dytschland retuur sei.

## Zellig
In ere alternative Zellig wird dr Prieschter Stephan (II.) as Papscht anerkännt, wu zum Papscht gwehlt, aber no vor syre Bischofswei gstorben isch. In Folg wären alli andere Päpscht mit däm Name mit ere hechere Nummere zellt, dr Stephan IX. also as *Stephan X.*. In dr Fachliteratur brucht mer vlmol d Schrybwys *Stephan IX. (X.)* go Missverständniss vermyde.

## Literatur
* 
* Michel Parisse: Stefano IX In: Massimo Bray (Hrsg.): *Enciclopedia dei Papi*, Istituto della Enciclopedia Italiana, Band 2  (Niccolò I, santo –  Sisto IV), Rom 2000
* 
* 
* Dieter Hägermann: *Das Papsttum am Vorabend des Investiturstreits. Stephan IX., Benedikt X. und Nikolaus II.* (= *Päpste und Papsttum.* Band 136). Hiersemann, Stuttgart 2008, ISBN 978-3-7772-0801-5.
* Karl Mittermaier: *Die deutschen Päpste: Gregor V., Clemens II., Damasus II., Leo IX., Viktor II., Stephan IX., Hadrian VI.* Styria, Graz 1991, ISBN 3-222-12068-4.

## Weblink

* 
* 
* Vereffetlichunge zum Stephan IX. im Opac vu dr Regesta Imperii

## Fueßnote
Sonja Faber-Schrecklein

D **Sonja Faber-Schrecklein** (* 10. Novämber 1965 z Nuihouse as *Sonja Zumpfe*) isch e dytschi Schurnalischti un Moderatoori.

## Uusbildig un Beruef
D Sonja Zumpfe isch uf dr Fildra uf d Wält chuu un z Esslenga ufgwagse, wu si au uf d Schuel gangen isch. Noch em Abituur het si iri schurnalistisch Karriere bi dr Esselnger Zeitong aagfange. Noch eme Volontariaat het si deert as Redakteeri fir verschiideni Redakzioone gschriibe. Bal isch si zue me privaate Raadiosänder gwägslet un het deert as Rundfunkredakteeri gschafft. Anne 1991 het si aafange schaffe fir s SWR Fäärnsee. D Sonja Schrecklein het derno fir d Noochriichtesändig *Abendschau* (syt 1994 di hitig *[[Landesschau Baden-Württemberg]]*) im *Dritte* gschafft. Mer het si im Land chännegleert, wel si als mit em *Landesschau-Mobil* umegfaaren isch.

In dr Sändig *Treffpunkt* briichtet d Schrecklein u.&nbsp;a. as Strooßerepoorteri bi Hufe Live-Iberdraagige wie zem Byschpel bi Faasnetsumziig. In ire Laufbaan bim SWR het si si u.&nbsp;a. d Musiksändig *Mundart & Musik* zäme mit em Uwe Hübner un dr *Fröhlicher Feierabend*, zeerscht mit em Tony Marshall, speeter mit em Hansy Vogt moderiert. Au s Sunderformaat *Das Sommerfest der Volksmusik* het si moderiert.

## Privaatlääbe
Si isch vum Juni 1991 bis 2008 mit em Thomas Schrecklein ghyroote gsii. No dr Drännig het si im April 2011 dr Klaus-Jochen Faber ghyroote.

Nääbe iren Aarbet bim SWR SWR isch d Schrecklein Stiftigsvoorstand vu dr Stiftig *Deutsche Kinderkrebsnachsorge – Stiftung für das chronisch kranke Kind*. Die Stiftig isch Mitgsellschafteri vu dr Noosoorgklini Danne im Schwaarzwald un engaschiert si fir Familie mit chroonisch chranke Chinder.

## Eerig
* Am 5. Mai 2001 isch d Schrecklein im Schloss z Ludwigsburg mit dr Verdienschtmedallie vum Land Baade-Wiirtebäärg uuszaichnet woore.
* Am 22. Juni 2015 het si im Neie Schloss z Stuegert s Bundesverdeinschtchryz am Band iiberchuu.

## Weblink

* 

## Fueßnote
Angelina Vogt

D **Angelina Vogt**, no dr Hochzyt **Angelina Kappler** (* 14. Septämber 1994 z Kahl-Goldschiir) isch 2019/2020 di Dytsch Wyycheenigi gsii. Si isch di eerscht Dytsch Wyycheenigi gsii, wu us dr Minderhait vu dr Sinti un Roma chunnt, un di 10.&nbsp;Dytsch Wyycheenigi us dr Wyyregioon Nahe (Rhyyland-Bfalz),

## Uusbildig un Beruef
D Kappler isch z Kahl-Goldschiir in dr Ortenau Z Baade-Wiirtebäärg uf d Wält chuu un ufgwagse. Noch em Abituur am Erneerigswisseschaftlige Gimnaasium z Offeburg het si vu 2013 bis 2017 an dr Uniwersiteet Hoohaim Ernehrigswisseschafte studiert un 2020 bis 2022 e Uusbilig zur Räbbyyri in dr Wyygieter Dönnhoff (Nahe) un Dautermann (Rhyyhesse) gmacht. Si schafft im Wyyguet Weyl z Weinsheim an dr Nahe. Bi irem Aarbetgeeber het si 2022 mit ire eerschte Wyylinie „NEWO“ mit eme Chardonnay us em Barriquefass aagfange. Eerenamtli duet si si yysetze fir Sinti un Roma, unter anderem wääre pro gchaufte Fläsche „NEWO“ 2&nbsp;€ an e Bildigsprojäkt fir jungi Sinti un Roma gspändet.

Im Novämber 2018 isch si fir d Amtszyt vu Novämber 2018 bis Novämber 2019 zur 57.&nbsp;Nahe-Wyycheenigi gweelt woore. Am 27.&nbsp;Septämber 2019 isch si derno im Saalbau z Naistadt an de Waistroß as Noofolgeri vu dr Carolin Klöckner zur 71.&nbsp;Dytsche Wyycheenigi gweelt woore. D Wyybrinzässene in ire zwelfmoonetige sin d Carolin Hillenbrand (Heppenheim) us dr Wyyregioon Hessische Bergstraße un d Julia Sophie Böcklen (Kleingartach) us dr Wyyregioon Wiirtebäärg gsii.

Freiberuefli duet d Kappler Event un Wyybroobe moderiere.

## Weblink

* Websyte vu dr Angelina Kappler
* Websyte vum Wyyguet Weyl
* Offizielle Webpräsenz der Deutschen Weinkönigin
* Interview: 10 Fragen an… bi dr Landwiirtschaftschammere Rhyyland-Bfalz

## Fueßnote
Rita Czech-Blasel

D **Rita Czech-Blasel** (* 27. Juli 1932 z Fryburg as *Rita Blasel*; † 25. Meerz 2023 au deert) isch e dytschi Schyylanglaiferi gsii.

## Lääbe un Karrieere
Im Winter 1953/54 isch em Tschechoslowaak Hans Czech, wu vor em kummenistische Sischteem in Weschte gfilchtet isch, d Rita Blasel bi me gmainsaame Schyyuusfluug wäg ire Kondizioon ufgfalle. Dr Hans Czech isch ire Trainer woore un speeter hän si ghyroote. Bi irem eerschte Wettkampf im Winter 1954/55 z St. Märge het d Czech-Blasel kai Langlaufschyy ghaa, si het mit ere Chraissäägi iri Alpiine Schyy uf d Braiti vu Langlaufschyy gsägt. Si isch derno uf dr erscht Blatz chuu. D Czech het s Zyyl ghaa, si zue dr Olympische Winterspiil 1960 z fiere. Wäg si eso eergyzig gsii isch, het d Rita Czech-Blasel aber scho bi dr Olympische Spiil 1956 z Cortina d’Ampezzo chenne mitmache.E baar Wuche speeter het si di dytsch Maischterschaft z Willingen gwunne un au indr zwelf Joor druf het d Fryburgeri ire Titel chenne verdaigdige .

Bi dr Olympische Spiil z Squaw Valley 1960 isch si iber 10 Kilemeeter uf dr zwelft Rang chuu. D Chreenig vum Joor isch e zweete Blatz am Holmenkollen z Norwääge gsii. Au vier Joor speeter isch si bi dr Olympische Winterspiil z Innschbruck 1964 aadrätte, mit dr Stapfle het si d Bronzemedallie grad eso verbasst.

No ire Sportkarrieere het si ne Uusbildig zur Spoortleereri gmacht un isch in Schueldienscht gange. Si isch aber als bi Schyywettbewäärb aadrätte, si het unter anderem 1969 di eerscht Uusdraagig vum Engadin Skimarathon gwunne un isch 1967 un 1969 Schwyzer Schyylanglaufmaischteri woore.

Näb ire Aarbet as Spoortleereri isch si ab 1975 fir segs Amtsperioode Stadtreeti im Gmairoot z Fryburg gsii.

## Weblink
* 

## Fueßnote
Carolin Klöckner

D **Carolin Klöckner** (* 9. Septämber 1995) isch e dytschi Agraarwiirti. 2018/2019 isch si di Dytsch Wyycheenigi gsii. 

## Lääbe
Bis zue irem sibte Lääbesjoor isch d Klöckner in dr Verainigte Staate ufgwagse, derno isch d Familie wider uf Dytschland zooge. Iri Eltere hän im Vaihinger 
Ortsdail Gündelbach e Buurehoof un e Rossstaal. Vum April 2016 bis zum Meerz 2020 het d Klöckner Agraarwisseschafte an dr Uniwersiteet Hoohaim studiert. Iri Bachelor-Aarbet het si iber s Amt vu dr Wyyhoohait gschriibe. Noch em Bachelor of Science (B.Sc.) in Agraarwisseschafte het d Klöckner z Hoohaim vu 2020 bis 2022 e Master of Science (MS) in Agribusiness gmacht. Syt Septämber 2022 schafft d Klöckner as Marketing Trainee Foodservice EMEA bi dr ADM Wild Europe z Haidelberch.

Si isch Vaihinger Wyybrinzässi gsii un im Septämber 2017 zur Wiirtebäärgische Wyycheenigi gweelt woore. Am 28. Septämber 2018 isch d Klöckner im Saalbau z Neustadt an der Weinstraße as Noofolgeri vu dr Katharina Staab zur 70. Dytsche Wyycheenigi gweelt woore. Si isch doodermit di 4. Wyycheenigi us dr Wyyregioon Wiirtebäärg gsii. As Wyybrinzässene sin fir di zwelfmoonetig Amtszyt d Inga Storck (* 1994, Einselthum, Pfalz) un Klara Zehnder (* 1996, Randersacker, Franken) gweelt woore. In irem Joor as Dytschi Wyycheenigi het d Carolin Klöckner zwaihundert Termiin ghaa. Ire Lieblingswyy isch dr Lemberger.

## Weblink

* Offiziälli Webbresänz vu dr Dytsche Wyycheenigi

## Fueßnote
Sarah Wyss

D **Sarah Wyss** (* 3. August 1988 z Basel) isch a Schwitzer Politikere vo de Sozialdemokratische Partei (SP). Sitem Dezämber 2020 isch sie es Mitglied vom Nazionalroot.

## Früeche Wärdegang
D Sarah Wyss isch z Basel uf d Wält koo und in Münchestäi ufgwachse. Spöter het si Wirtschaftswüsseschafte und Gschicht studiert und het im 2015 miteme Master in Europäische Studie vom Europainstitut an der Universität Basel abgschlosse.

## Politische Wärdegang
D Sarah Wyss isch scho bald emol dr SP biiträte und het die Junge vo dr SP z Basel vom 2009 bis im 2012 präsidiert. Im 2012, isch si in dr Gross Rot vom Kanton Basel-Stadt gwählt worde. Im 2016 und 2020 isch si jewiils widergwählt worde. Im November 2020 het is denn aber uf ihre Sitz im Basler Grosse Root verzichtet und isch für de Beat Jans, wo sin Rücktritt vom Nazionalroot aakündigt het, in Nazionalroot noochegruggt.

## Fuessnote