open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gammertingen

**Gãmerdenga** (dt. *Gammertingen*) ischt a Stadt em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 50,7 % Landwirtschaftsfleche, 37,9 % Wald, 10,9 % Sidlongsfleche ond 0,6 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Gãmerdenga gheret d Stadtdoel Brõnne (*Bronnen*), Fialdhausa (*Feldhausen*), Gãmerdenga, Hatthausa (*Harthausen*) ond Kettenagger (*Kettenacker*).

## Gschicht
Gãmerdenga ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1101.

## Verwaltong
Gãmerdenga hot sich mit dr Städt Hädenga ond Verenga ond dr Gmoe Nuifra zom Gmoeverwaltongsverband „Gãmerdenga“ mit Sitz en Gãmerdenga zammegschlosse.

Dr Schuldes ischt dr Holger Jerg.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Fuaßnote


## Weblink

* http://www.gammertingen.de
Herbertingen

**Herberdenga** (dt. *Herbertingen*) ischt a Gmoe em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 66,9 % Landwirtschaftsfleche, 18,6 % Wald, 11,6 % Sidlongsfleche ond 2,9 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Herbardenga gheret d Ortsdoel Herbardenga, Hõndersenga (*Hundersingen*), Maarba (*Marbach*) ond Miaderkenga (*Mieterkingen*).

## Gschicht
Herbardenga ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 854 als *Heriprehtinga*.

## Verwaltong
Herbardenga hot mit dr Stadt Sulga a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Magnus Hoppe.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Herbardenga ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.herbertingen.de
Herdwangen-Schönach

**Herdwãnga-Schäna** (dt. *Herdwangen-Schönach*) ischt a Gmoe em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 63,2 % Landwirtschaftsfleche, 28 % Wald, 8,2 % Sidlongsfleche ond 0,6 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Herdwãnga-Schäna gheret d Ortsdoel Schäna, Herdwãnga ond Oberndorf.

## Gschicht
Herdwãnga-Schäna ischt am 1. Juli 1974 entstande durch dr Zammeschluss vo dr Gmoede Herdwãnga, Schäna ond Oberndorf.

## Verwaltong
Herdwãnga-Schäna hot mit dr Stadt Pfulladorf ond dr Gmoede Illmasee ond Wald a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Ralph Gerster.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Herdwãnga-Schäna ghert zom Bodeseealemannisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.herdwangen-schoenach.de
Hettingen

**Hädenga** (dt. *Hettingen*) ischt a Stadt em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 50,2 % Landwirtschaftsfleche, 41,6 % Wald, 7,5 % Sidlongsfleche ond 0,7 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Hädenga gheret d Stadtdoel Hädenga ond Ennarenga (*Inneringen*).

## Gschicht
Hädenga ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1135 als *Hatingin*.

## Verwaltong
Hädenga hot sich mit dr Städt Gãmerdenga ond Verenga ond dr Gmoe Nuifra zom Gmoeverwaltongsverband „Gãmerdenga“ mit Sitz en Gãmerdenga zammegschlosse.

D Schuldese ischt d Dagmar Kuster.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Hädenga ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.hettingen.de
Hohentengen (Oberschwaben)

**Dãnga** (dt. *Hohentengen*) ischt a Gmoe em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 74 % Landwirtschaftsfleche, 11,7 % Wald, 13,2 % Sidlongsfleche ond 1 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Dãnga gheret d Ortsdoel Beizkofa (*Beizkofen*), Brema (*Bremen*), Dãnga, Elkofa (*Ölkofen*), Ẽzkofa (*Enzkofen*), Gẽzkofa (*Günzkofen*), Oecha (*Eichen*), Ussadorf (*Ursendorf*) ond Vellkofa (*Völlkofen*).

## Gschicht
Dãnga ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1272 als *Diengen* (1412 *Dyengen*, 1469 *Hohentuengen*, 1553 *Hochendengen*).

## Verwaltong
Dãnga hot sich mit dr Städt Meenga ond Schär zom Gmoeverwaltongsverband „Meenga“ mit Sitz en Meenga zammegschlosse.

Dr Schuldes ischt dr Peter Rainer.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Dãnga ghert zom Schwäbisch.

## Weblink

* http://www.hohentengen-online.de

## Fueßnote
Illmensee

**Illmasee** (dt. *Illmensee*) ischt a Gmoe em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
Illmasee wird au *Drei-Seen-Gemeinde* gnennt. Seit 1987 ischt d Gmoe a anerkannter Erholungsort. D Gmarkong setzt sich zemme ous 64,6 % Landwirtschaftsfleche, 22,7 % Wald, 7,6 % Sidlongsfleche ond 5,1 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Illmasee gheret d Ortsdoel Illmasee, Illwãnga (*Illwangen*) ond Ruschwiller (*Ruschweiler*).

## Verwaltong
Illmasee hot mit dr Stadt Pfulladorf ond dr Gmoede Hrdwãnga-Schäna ond Wald a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Jürgen Lasser.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Illmasee ghert zom Schwäbische.

Uf em Höchste, eme Bärg im Süde vu Illmasee, verlauft e Mundartsproochgränze. Si wird dargstellt uf em Schwäbisch-alemannische Mundartwäg.

## Weblink

* http://www.illmensee.de

## Fueßnote
Leibertingen

**Leiberdenga** (dt. *Leibertingen*) ischt a Gmoe em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 48,1 % Landwirtschaftsfleche, 45,4 % Wald, 6,3 % Sidlongsfleche ond 0,2 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Leiberdenga gheret d Ortsdoel Alda (*Altheim*), Grẽãhõẽschdedda (*Kreenheinstetten*), Leiberdenga ond Dala (*Thalheim*).

## Gschicht
Leiberdenga ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1275, Altheim 768, Kreenheinstetten 793 ond Thalheim 1242.

## Verwaltong
Leiberdenga hot mit dr Stadt Mässkirch ond dr Gmoe Suldorf a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Armin Reitze.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Leiberdenga ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.leibertingen.de
Mengen

**Meenga** (dt. *Mengen*) ischt a Stadt em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 56,9 % Landwirtschaftsfleche, 23,8 % Wald, 14,8 % Sidlongsfleche ond 4,5 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Meenga gheret d Stadtdoel Ãnnada (*Ennetach*), Beira (*Beuren*), Blochenga (*Blochingen*), Meenga, Rosna (*Rosna*) ond Rulfenga (*Rulfingen*).

## Gschicht
Meenga ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 819.

## Verwaltong
Meenga hot sich mit dr Stadt Schär ond dr Gmoe Dãnga zom Gmoeverwaltongsverband „Meenga“ mit Sitz en Meenga zammegschlosse.

Dr Schuldes ischt dr Stefan Bubeck.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Meenga ghert zom Schwäbisch.

## Leid
* Klaus Burger (* 1958 en Meenga), deitsche Bolitiker

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.mengen.de
Meßkirch

**Mässkirch** (dt. *Meßkirch*) ischt a Stadt em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 47,2 % Landwirtschaftsfleche, 41,8 % Wald, 9,7 % Sidlongsfleche ond 1,3 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Mässkirch gheret d Stadtdoel Diadaschhofa (*Dietershofen*), (Haedorf *Heudorf*), Igalschwies (*Igelswies*), Lãnghaat (*Langenhart*), Mennenga (*Menningen*), Mässkirch, Rengatschweiler (*Rengetsweiler*), Ringgabach (*Ringgenbach*) ond Rohrdorf (*Rohrdorf*).

## Gschicht

Mässkirch ischt zom erschte Mol gnennt worde anne um 1080.

## Verwaltong
Mässkirch hot mit dr Gmoede Leiberdenga ond Suldorf a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Arne Zwick.
### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Mässkirch ghert zom Schwäbisch.

## Leit
* Conradin Kreutzer (1780-1849), deitscher Kombonischt
* Karl Georg Sauter (1922-2007), Uhrmacher ond Dialektdichter
* Anita & Alexandra Hofmann, Schlagerduo

## Weblink

* http://www.messkirch.de

## Fueßnote
Neufra

**Nuifra** (dt. *Neufra*) ischt a Gmoe em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 39,3 % Landwirtschaftsfleche, 52,8 % Wald, 6,2 % Sidlongsfleche ond 1,6 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Nuifra gheret s Dorf Nuifra, dr Weiler Fraedeweiler (*Freudenweiler*) ond d Hef Birkhof ond Ziegelhütte.

## Gschicht
Nuifra ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1138 als *Nufiron*.

## Verwaltong
Nuifra hot sich mit dr Städt Gãmerdenga, Hädenga ond Verenga zom Gmoeverwaltongsverband „Gãmerdenga“ mit Sitz en Gãmerdenga zammegschlosse.

Dr Schuldes ischt dr Reinhard Traub.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Fuaßnote


## Weblink

* https://web.archive.org/web/20110626012008/http://www.neufra.de/
Ostrach

**Oschdrach** (älter **Oschdra**; dt. *Ostrach*) ischt a Gmoe em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 51,1 % Landwirtschaftsfleche, 39,5 % Wald, 7,4 % Sidlongsfleche ond 2,1 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Oschdrach gheret d Ortsdoel Burgweiler (*Burgweiler*), Eiat (*Einhart*), Habschdl (*Habsthal*), Iakofa (*Jettkofen*), Kalreite (*Kalkreute*), Läffenga (*Levertsweiler*), Laoba (*Laubbach*), Mogabuach (*Magenbuch*), Oschdrach, Schbeck (*Spöck*), Dafartschweiler (*Tafertsweiler*) ond Wãnga (*Wangen*).

## Gschicht
Oschdrach ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 851.

## Verwaltong
Oschdrach ghert zue koenere Verwaltongsgmoeschaft.

Dr Schuldes ischt dr Christoph Schulz.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Oschdrach ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.ostrach.de
Pfullendorf

**Pfulladorf** (dt. *Pfullendorf*) ischt a Stadt em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 53,2 % Landwirtschaftsfleche, 34,4 % Wald, 10,4 % Sidlongsfleche ond 2 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Pfulladorf gheret d Stadtdoel Aach-Linz (*Aach-Linz*), Denggenga (*Denkingen*), Goesweiler (*Gaisweiler*), Schdaldlhofa (*Großstadelhofen*), Mottschiaß (*Mottschieß*), Oderschwãng (*Otterswang*), Pfulladorf ond Zäll (*Zell am Andelsbach*).

## Gschicht
A Graof Ludwig von Pfullendorf ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1067.

## Verwaltong
Pfulladorf hot mit dr Gmoede Hrdwãnga-Schäna, Illmasee ond Wald a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Thomas Kugler.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Pfulladorf ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.pfullendorf.de
Schwenningen (Heuberg)

**Schwennenga** (dt. *Schwenningen*) ischt a Gmoe em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 53,8 % Landwirtschaftsfleche, 37,9 % Wald, 8 % Sidlongsfleche ond 0,3 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Schwennenga gheret s Dorf Schwennenge ond dr Weiler Auf Schönfeld.

## Gschicht
Schwennenga ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1005 als *Suanninga*.

## Verwaltong
Schwennenga hot mit dr Gmoe Stette a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

D Schuldese ischt d Roswitha Beck.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Fuaßnote


## Weblink

* http://www.schwenningen.de
Sigmaringen

**Semmerenga** (dt. *Sigmaringen*) ischt a Stadt em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 21,7 % Landwirtschaftsfleche, 64,8 % Wald, 12,1 % Sidlongsfleche ond 1,4 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Semmerenga gheret d Stadtdoel Guadaschdõẽ (*Gutenstein*), Jõngnao (*Jungnau*), Loez (*Laiz*), Oberschmeia (*Oberschmeien*), Õnderschmeia (*Unterschmeien*) ond Semmerenga.

## Gschicht
Semmerenga ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1077 als *Sigimaringin*.

1535 send d Stadt ond d Omgäbung an s Gschlächt vo de Hauezollre komma, ond Semmeringa ischt bis 1849 dr Haubdord vom Firschdedom Hauezollre-Semmerenga ond drnoo bis 1946 vo da Hauezollerscha Land gwäa. 1947 ischt si an s Land Wirdaberg-Hauezollre ond mit dem 1952 an Bade-Wirdeberg komma.

## Verwaltong
Semmerenga hot sich mit dr Gmoede Beira, Bengga, Enzkofa, Grauchawiis ond Semmerengadorf zom Gmoeverwaltongsverband „Semmerenga“ mit Sitz en Semmerenga zammegschlosse.

Dr Schuldes ischt dr Thomas Schärer.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Leid
* Karl Kardinal Lehmann (1936–2018), Bischof vo Mainz ond Vorsitzer vo dr Deitsche Bischofkomferenz, uf d Welt komma z Semmerenga
* Anita & Alexandra Hofmann (* 1977 ond 1974), a Gsangsduo ond Multiinschdrumäntalischtinne em deitsche Schlager

## Weblink

* http://www.sigmaringen.de

## Fuaßnote
Sigmaringendorf

**Semmerengadorf** (dt. *Sigmaringendorf*) ischt a Stadt em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 39,5 % Landwirtschaftsfleche, 36,3 % Wald, 18,9 % Sidlongsfleche ond 5,3 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Semmerengadorf gheret s Dorf Semmerengadorf ond dr Ort Laocherdal (*Laucherthal*).

## Gschicht
Semmerengadorf ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1249.

## Verwaltong
Semmerengadorf hot sich mit dr Stadt Semmerenga ond dr Gmoede Beira, Bengga, Enzkofa ond Grauchawiis zom Gmoeverwaltongsverband „Semmerenga“ mit Sitz en Semmerenga zammegschlosse.

Dr Schuldes ischt dr Philip Schwaiger.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Semmerengadorf ghert zom Schwäbisch.

## Weblink

* http://www.sigmaringendorf.de

## Fueßnote
Stetten am kalten Markt

**Schdedda** (dt. *Stetten am kalten Markt*) ischt a Gmoe em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
Schdedda leit auf am Graoßa Haibärg.

D Gmarkong setzt sich zemme ous 50,7 % Landwirtschaftsfleche, 38,6 % Wald, 10,1 % Sidlongsfleche ond 0,7 % sonschticher Fleche.

Schdedda isch dr graißschd Schtandort vo dr Bundeswehr en Süddeutschland.

## Gmoedsgliderong
Zue Schdedda gheret d Ortsdoel Frãõschdedda (*Frohnstetten*), Glashidda (*Glashütte*), Schdedda ond Schdoazenga (*Storzingen*).

## Gschicht
Schdedda ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 799 als *Stetten by Kaltenmark*.

## Verwaltong
Schdedda hot mit dr Gmoe Schwennenga a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Maik Lehn.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.stetten-akm.de
Sauldorf

**Suldorf** (dt. *Sauldorf*) ischt a Stadt em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 63,3 % Landwirtschaftsfleche, 26,7 % Wald, 7,8 % Sidlongsfleche ond 2,2 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Suldorf gheret d Ortsdoel Biadenga (*Bietingen*), Boll (*Boll*), Grũmbach (*Krumbach*), Rascht (*Rast*), Sauldorf ond Wasser (*Wasser*).

## Gschicht
Suldorf ischt entstande am 1. Jenner 1974 durch dr Zammeschluss vo dr Gmoede Bietingen, Boll, Krumbach, Rast, Sauldorf ond Wasser zerscht onder em Namme *Wasser*, seit em 25. Juni 1974 hoeßt d Gmoe *Sauldorf*.

## Verwaltong
Suldorf hot mit dr Stadt Mässkirch ond dr Gmoe Leiberdenga a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Wolfgang Sigrist.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Suldorf ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.sauldorf.de
Scheer

**Schär** (dt. *Scheer*) ischt a Stadt em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 40,6 % Landwirtschaftsfleche, 47,8 % Wald, 9,6 % Sidlongsfleche ond 2 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong

Zue Schär gheret d Stadtdoel Haedorf (*Heudorf*) ond Scheer.

## Gschicht
D Scherragraofschaft ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 854.

## Verwaltong
Schär hot sich mit dr Stadt Meenga ond dr Gmoe Dãnga zom Gmoeverwaltongsverband „Meenga“ mit Sitz en Meenga zammegschlosse.

Dr Schuldes ischt dr Lothar Fischer.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Schär ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.stadtscheer.de
Tiernamen Urserental

I dere Liste sind Tiärenääme uufgfüert, wo im Ùrscheletall bruucht wered, wo e höchstalemannischeTielekt gredt werd. E Bsunderhait sind di italienische Nebefoorme, wo bi Huustier bruucht wered, wie *Porgge* för "Sau" (it. porca) oder *Wagge* för "Chue" (it. vacca). En Akut ufeme Vokaal zaigt Bitoonig aa, en Gravis degege, ass de Vokaal offe uusgsproche werd.

## Tiärnääme
### Wirbellosi

### Reptilie & Amphibie

### Feigel

### Tiärì

## Büecher
*Emil Abegg: *Die Mundart von Urseren*; Frauenfeld 1911
*SDS, voralem Band VI

## Lueg au
* Alemanischi Tiernäme
* Pflanzenäme vom Urscheletall
Anna Rossinelli

D **Anna Rossinelli** (* 20. April 1987 z Basel) isch e Schwyzer Sängeri un Liedschryberi. Si het d Schwiz am Eurovision Song Contest 2011 z Düsseldorf verträtte.

## Läbe
Ihri erschti Bühnenerfahrig het d Rossinelli im Alter vo 13 Johr gmacht. Ei Johr speter het si ihri erschti A-cappella-Band gründet, derno het si Uftritt mit verschidene wytere Bands gha, u. a. *The Monotones* und *The Fabulous Tools*. Speter het si d Jazzschuel an dr Musik-Akademi vo dr Stadt Basel absolviert, wo näbe Gsang, Musiktheori und Ghörbildig au Klavierunterricht zum Lehrplan ghört het. Aktuell isch d Rossinelli d Sängeri vom Pop-Soul-Trio *Anna Rossinelli* (bis 2011 *Anne Claire*).

Näbe ihre musikalischen Uusbildig het d Anna Rossinelli au ne Uusbildig zur Pflegefachfrau in dr Behindertebetreuig gmacht. Derzue het si als Model für Unterwesch vum Label *Tarzan* gschafft.

## Eurovision Song Contest

Für d Voruusscheidig vom Schwyzer Färnseh für dr Startplatz vo dr Schwyz am Eurovision Song Contest 2011 z Düsseldorf het sich d Anna Rossinelli mit dr Ballade *In Love for a While* (Text und Musik: David Klein) beworbe. Si het dr Gump in d Entscheidigsshow am 11. Dezämber 2010 z Chrüzlige gschafft, wo si sich gege elf Konkurrente durgsetzt het. Vor dr Show het si bi dr Experten als Ussesyteri gulte. In dr Sändig het si vo dr Jury aber di beschte Kritike übercho.

Am 10. Mai 2011 isch si bim ESC z Düsseldorf im erschte Halbfinal aaträtte. Doderbi isch ere dr Yzug in dr Final am 14. Mai glunge. Dört sin d Rossinelli und ihri Band mit 19 Pünkt uf dr letschti Platz cho.

## Diskografy
**Albe**
* *Bon voyage* (2011)
* *Marylou* (2013)
* *Marylou Two* (2014)
* *Takes Two To Tango* (2015)
* *White Garden* (2019)
* *Mother* (2023)

**Single**
* *In Love for a While* (2011)
* *Let It Go* (2013)
* *Shine in the Light* (2014)
* *Bang Bang Bang* (2015)
* *Hold Your Head Up* (2019)
* *Forevermore* (2021)
* *Mother* (2023)

## Literatur
* Alexandra Hänggi: *«Und ich grüsse nett zurück»*. In: Basler Stadtbuch 2011, S. 186–188.

## Weblink

* Website vo dr Anna Rossinelli

## Fuessnote
Lemma von Nakayama

Des Lemma vom Nakayama isch äbbäs Lemma, wo in der kommutative Algebra benutzt wird. S hätt Lütt wo s Lemma au Krull–Azumaya-Satz nänne duet. Es säit us:

: Wenn *M* en ändlig erzügte nittriviale *R*-Modul isch und \mathfrak{a} en Ideal, wo im Jacobson-Radikal vo *R* lit, denn isch \mathfrak{a}M\neq M.

## Bewiis
Es sig \{u_1, \ldots, u_n\} e minimals Erzüügendesystem vo *M*. Mr näme \mathfrak{a}M=M aa.

Wäge u_n\in\mathfrak{a}M gäb s denn e Gliichig vo dr Form u_n = \sum_{i=1}^n a_i u_i mit a_i\in\mathfrak{a}, also (1-a_n)u_n = \sum_{i=1}^{n-1} a_i u_i.

Wil a_n im Jacobson-Radikal lit, isch dr Faktor 1-a_n en Eiheit, s Erzüügendesystem also nit minimal.

## Folgerige
* Isch *M* en ändlig erzügte *R*-Modul, *N* en Undermodul und \mathfrak{a}\subset J(R) en Ideal, so gältet
:M=\mathfrak{a}M+N\ \Rightarrow\ M = N.
Pflanzennamen Urserental

Die Liste zällt e paar **Pflanzenääme vum [[Urserental|Ùrscheletall]]** üüf.

## Büecher
*Emil Abegg: *Die Mundart von Urseren*; Frauenfeld 1911
*SDS (voralem Band VI)

## Lueg au
*Alemannischi Pflanzenääme
*Tiärnääme vum Urscheletall
Maylene and the Sons of Disaster

**Maylene and the Sons of Disaster** isch ä Bähnd us Amerika, gnauer gsait us Alabama. Eri Musig isch ä Mischig us Äm sogenannte Southern Rock und äs paar Mätlcor-Elemänt. Äs chunnt au vor das mä erän Schtil als Southern Metal bezaichnet, was aber aigäntlich ä Wortneuschöpfig isch. 
Diä Bähnd isch im 2004 ufd Bai gschtellt wordä. Äs bekannts Gründigsmitglid isch zum Bischpil dä Dallas Taylor, wo au än Gründer vo dä Bänd Underøath gsi isch.

## Mitglider
* Dallas Taylor (Gsang)
* Josh Cornutt (Gitarä)
* Scott Collum (Gitarä)
* Josh Williams (Gitarä)
* Roman Havaland (Bass)
* Lee Turner (Schlagzüg)

## Diskografi
* 2005 Maylene and the Sons of Disaster (Mono Vs Stereo)
* 2007 The Day Hell Broke Loose at Sicard Hollow (EP) (Ferret Records)
* 2007 II (Ferret Records)
* 2009 III (Ferret Records)
* 2011 IV (Ferret Records)

## Wäblinks
* Official Website
* Maylene bei Myspace
Veringenstadt

**Verenga** (dt. *Veringenstadt*) ischt a Stadt em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 38,3 % Landwirtschaftsfleche, 50,1 % Wald, 10,3 % Sidlongsfleche ond 1,3 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Verenga gheret d Stadtdoel Härrmadenga (*Hermentingen*), Verengadorf (*Veringendorf*) ond Verenga.

## Gschicht
A *Markward von Veringen* ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1134.

## Verwaltong
Verenga hot sich mit dr Städt Gãmerdenga ond Hädenga ond dr Gmoe Nuifra zom Gmoeverwaltongsverband „Gãmerdenga“ mit Sitz en Gãmerdenga zammegschlosse.

Dr Schuldes ischt dr Armin Christ.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Verenga ghert zom Schwäbisch.

## Leid
* Karl Kardinal Lehmann (1936-2018), Bischof vo Mainz ond Vorsitzer vo dr Deitsche Bischofkomferenz, ufgwachse en Verenga

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.veringenstadt.de
Wald (Hohenzollern)

**Wald** (dt. *Wald*) ischt a Gmoe em Landkreis Semmerenga en Bada-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 56,7 % Landwirtschaftsfleche, 35,6 % Wald, 6,5 % Sidlongsfleche ond 1,2 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Wald gheret d Ortsdoel Glashidda (*Glashütte*), Hibbatschweiler (*Hippetsweiler*), Kabbl (*Kappel*), Reischa (*Reischach*), Riadatschweiler (*Riedetsweiler*), Rodalacha (*Rothenlachen*), Rueschdedda (*Ruhestetten*), Sendahaart (*Sentenhart*), Walbartschweiler (*Walbertsweiler*) ond Wald.

## Gschicht

Wald ischt zom erschte Mol gnennt worde um 1208, seit 1212 geits des Kloschter Wald.

## Verwaltong
Wald hot mit dr Stadt Pfulladorf ond dr Gmoede Hrdwãnga-Schäna ond Illmasee a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Werner Müller.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Wald ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.wald-hohenzollern.de
Tiefseesaibling

De **Tüüffseesoiblig** (*Salvelinus profundus*) isch en endemische Süesswasserfisch vom Bodesee, wo aber i de 1970er Joore uusgstorben isch.

## Uussie
De Tüüffseesoiblig isch e längliche silbrige Fisch mit eme röötsche Rugge. Sini Flosse sind rootbruu und er ht groossi Auge. Er cha 24 cm lang were. Tüüffseesoiblig wo gfange wered hend i de Regle en uufbloosen Buuch, well de Druckunderschiid vo de groose Wassertüüfi a d Oberfläche ase riisig isch, as sich d Luft im Fisch uusdeent.

## Lebeswiis
De Tüüffseesoiblig lebt underhalb vonere Tüüffi vo 80 Meter und fresst Strudelwörmer, Ruederfuesschrepsli und Erbsemuschle. Er laicht im Summer und im Herpst inere Tüüffi vo 60 bis 80 Meeter ufeme chiisige Grund. Afangs vo de 1970er Joor isch er no mengisch gfange wore, isch drufabe aber wege de Öberdüngig vom Bodesee uusgstorbe.

## Büecher
* Maurice Kottelat: *European Freshwater Fishes*; Cornol 2007. ISBN 978-2-8399-0298-4
Jaunet

D **Jaunet** (*Salvelinus neocomensis*) isch en endemische Süesswasserfisch im Noieburgersee, wo aber i de zwoot Hälfti vom 20. Joorhundert uusgstorben isch.

## Uussie
D Jaunet isch e längliche dünne Fisch mit ere geele Siite und mit groosse Auge. Si werd 15 cm gross.

## Lebeswiis
D Jaunet isch nume im Noieburgersee haimisch und isch nume selte biobachtet wore. Vermuetli hend di groosse Juragwässerkorrektione zom Uusterbe vo de Jaunet gfüert. Si lebt underhalb vo 70 Meter Tüüffi und fresst Erbsemuschle, Chrustetierli, Insektelaarfe und Fischlaich. Si laicht im Summer öbereme schlammige Grund inere Tüüffi vo 100 bis 150 Meter.

## Büecher
* Maurice Kottelat: *European Freshwater Fishes*; Cornol 2007. ISBN 978-2-8399-0298-4
Bad Urach

**Aurich** (dt. *Bad Urach*) ischt a Stadt em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 28,5 % Landwirtschaftsfleche, 59 % Wald, 11,6 % Sidlongsfleche ond 0,9 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Aurich gheret d Stadtdoel Henga (*Hengen*), Saeburg (*Seeburg*), (*Sirchingen*), Aurich (*Urach*) ond Wittlenga (*Wittlingen*).

## Gschicht
D Graofe vo Aurich, mo aus em Raum Wirzburg stammet, hond em 11. Jh. s Gebiet om Aurich erworbe.

## Verwaltong
Aurich hot mit dr Gmoede Grabaschdedda, Hilba ond Remerschdõẽ a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Elmar Rebmann.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Aurich ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* https://web.archive.org/web/20070205041320/http://www.bad-urach.de/
Dettingen an der Erms

**Deddenga** (dt. *Dettingen an der Erms*) ischt a Gmoe em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 47,3 % Landwirtschaftsfleche, 27,3 % Wald, 24,5 % Sidlongsfleche ond 0,9 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Deddenga gheret koene weitere Ortsdoel.

## Gschicht
Deddenga ischt zom erschte Mol gnennt worde em Bempflinger Vertrag vo 1089/1090.

## Verwaltong
Deddenga ghert zue koenem Verwaltongsverband.

Dr Schuldes ischt dr Michael Hillert.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Deddenga ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.dettingen-erms.de
Engstingen

**Engschdenga** (dt. *Engstingen*) ischt a Gmoid em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg.

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zamma aus 49,5 % Landwirtschaftsfläche, 37,1 % Wald, 12,6 % Sidlongsfläche ond 0,9 % sonschtiger Fläche.

## Gmoedsgliderong
Zue Engschdenga gheret dia Ortsdoel Grossengschdenga, Kloiengschdenga ond Kohlstetta.

## Gschicht
Engschdenga ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 783 als *Anegistingin*.
En dr neiara Zeit war bei Groaßengschdenga, 'auf dr Haid' s Militär. Z' letscht d Bundeswehr, oimal mit Atomwaffa, zom andra send do Fallschirmsprenger plogat worra.

## Verwaltong
Engschdenga hot mit dr Gmoid Haoaschdõẽ a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schultes isch dr Mario Storz.

### Wahla
Ergebnis vo de Landdagswahle seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Engschdenga ghert zom Schwäbisch.

## Bsondrhoita

### Mineralquell
A oimolige Bsondrhoit isch dr Mineralbronna en Kloienschdenga.

### Religio
Weil d Kloiengstenger ond Graoßengstenger nach dr Reformatio zu vrschiedene Glaible ghairt henn, hots lang koine Heirata gä zwische de boide direkt nebaanandr liegende Dörfr. D Kloiengstenger warat evangelisch, d Graoßengstenger katholisch.

## Weblink

* http://www.engstingen.de

## Fueßnote
Hayingen

**Hoegna** (dt. *Hayingen*) ischt a Stadt em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 45,8 % Landwirtschaftsfleche, 47,2 % Wald, 5,9 % Sidlongsfleche ond 1,1 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Hoegna gheret d Stadtdoel Ãhausa (*Anhausen*), Ehschdedda (*Ehestetten*), Endlhausa (*Indelhausen*), Hoegna (*Hayingen*) ond Menzdorf (*Münzdorf*).

## Gschicht
Hoegna ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 756 als *Hayinger Mark*.

## Verwaltong
Hoegna hot sich mit dr Gmoede Pfrãõschdedda ond Zwiifalda zom Gmoeverwaltongsverband "Zwiifalda-Hoegna" mit Sitz en Zwiifalda zammegschlosse.

Dr Schuldes ischt seit Mai 2015 dr Kevin Dorner (Drvor ischt’r en dera Stadt Kemmerer gwäa.). Vor deam Môô hôt dr Robert Riehle außergewehnlich lang, nemlich vo 1975 bis 2015, d Gschick vo dr Stadt gleidet.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Hoegna ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.hayingen.de
Hohenstein (Württemberg)

**Haoaschdõẽ** (dt. *Hohenstein*) ischt a Gmoe em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 54 % Landwirtschaftsfleche, 36,6 % Wald, 8,8 % Sidlongsfleche ond 0,6 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Haoaschdõẽ gheret d Ortsdoel Bärndla (*Bernloch*), Eglenga (*Eglingen*), Meidlschdedda (*Meidelstetten*), Oberschdedda (*Oberstetten*) ond Edawaldschdedda (*Ödenwaldstetten*).

## Gschicht
Haoaschdõẽ ischt entstande 1. Jenner 1975 durch dr Zammeschluss vo dr Gmoede Bernloch, Eglingen, Meidelstetten, Oberstetten ond Ödenwaldstetten.

## Verwaltong
Haoaschdõẽ hot mit dr Gmoe Engschdenga a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Jochen Zeller.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Haoaschdõẽ ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.gemeinde-hohenstein.de
Mehrstetten

**Mährschdedda** (dt. *Mehrstetten*) ischt a Gmoe em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 65,7 % Landwirtschaftsfleche, 24,2 % Wald, 9,7 % Sidlongsfleche ond 0,4 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Mährschdedda ghert s Dorf Mährschdedda ond d Sidlong Greit.

## Gschicht
Mährschdedda ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1300 als *Merstetten*.

## Verwaltong
Mährschdedda hot mit dr Stadt Mensinge ond dr Gmoe Gõmmadenga a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

D Schuldese ischt d Franziska Kenntner.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Mährschdedda ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.mehrstetten.de
Münsingen (Württemberg)

**Mensenga** (dt. *Münsingen*) ischt a Stadt em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
Mensenga leit auf dr Schwäbische Alb auf dr Mensenger Albhochfleche. D Nochbergmoede vo Mensenga send Aurich, Schälglenge, Mährschdedda, Eegne, Hoegna, Haoaschdõẽ, Gõmmadenga ond Sãnkt Johãnn ond s gmoedfrei Gebiat Guatsbezirk Mensenga. D Gmarkong setzt sich zemme ous 55 % Landwirtschaftsfleche, 31,9 % Wald, 11,6 % Sidlongsfleche ond 1,6 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Mensenga gheret d Stadtdoel Apflschdedda (*Apfelstetten*), Aogna (*Auingen*), Bichishausa (*Bichishausen*), Beddenga (*Böttingen*), Brẽãmalao (*Bremelau*), Buddahausa (*Buttenhausen*), Doddenga (*Dottingen*), Droelfenga (*Trailfingen*), Gõndlfenga (*Gundelfingen*), Hõndrsenga (*Hundersingen*), Mogalshõẽ (*Magolsheim*), Mensenga (*Münsingen*) ond Riada (*Rietheim*).

## Gschicht
Mensenga ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 775.

## Verwaltong
Mensenga hot mit dr Gmoede Gõmmadenga ond Mährschdedda a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Mike Münzing.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Mensenga ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.muensingen.de
Grabenstetten

**Grabaschdedda** (dt. *Grabenstetten*) ischt a Gmoe em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 61,2 % Landwirtschaftsfleche, 29 % Wald, 9,2 % Sidlongsfleche ond 0,7 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Grabaschdedda gheret koene weitere Ortsdoel.

## Gschicht
Grabaschdedda ischt zom erschte Mol gnennt worde en dr ertschte Hälft vom 12. Jh. als *Grabanostetten*.

## Verwaltong
Grabaschdedda hot mit dr Stadt Aurich ond dr Gmoede Hilba ond Remerschdõẽ a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Roland Deh.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Grabaschdedda ghert zom Schwäbisch.

## Leit
* David Friedrich Weinland (1829-1915), deitscher Nadurforscher ond Schriftsteller

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.grabenstetten.de
Grafenberg (Landkreis Reutlingen)

**Grofabärg** (dt. *Grafenberg*) ischt a Gmoe em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 45,6 % Landwirtschaftsfleche, 27,9 % Wald, 25,9 % Sidlongsfleche ond 0,6 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Grofabärg gheret koene weitere Ortsdoel.

## Gschicht
Grofabärg ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1246.

## Verwaltong
Grofabärg hot mit dr Stadt Metzenga ond dr Gmoe Riadrich a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

D Schuldese ischt seit 2013 d Annette Bauer.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Grofabärg ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.grafenberg.de
Pfronstetten

**Pfrãõschdedda** (dt. *Pfronstetten*) ischt a Gmoe em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 54 % Landwirtschaftsfleche, 39,8 % Wald, 5,4 % Sidlongsfleche ond 0,7 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Pfrãõschdedda gheret d Ortsdoel Digrfäld (*Tigerfeld*), Geisenga (*Geisingen*), Huldschdedda (*Huldstetten*), Pfrãõschdedda, Oechelau (*Aichelau*) ond Oechschdedda (*Aichstetten*).

## Gschicht
D heitich Gmoe Pfrãõschdedda ischt entstande en dr Gmoereform durch dr Zammeschluss vo dr Gmoede Pfronstetten, Aichelau, Aichstetten, Geisingen, Huldstetten ond Tigerfeld.

## Verwaltong
Pfrãõschdedda hot sich mit dr Stadt Hoegna ond dr Gmoe Zwiifalda zom Gmoeverwaltongsverband "Zwiifalda-Hoegna" mit Sitz en Zwiifalda zammegschlosse.

Dr Schuldes ischt dr Reinhold Teufel.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Pfrãõschdedda ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.pfronstetten.de
Pfullingen

**Pfullenga** (dt. *Pfullingen*) ischt a Stadt em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Stadt hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 36,5 % Landwirtschaftsfleche, 40,7 % Wald, 21,9 % Sidlongsfleche ond 1 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Pfullenga gheret koine weitere Ordsdoil.

## Gschicht
Pfullenga ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 937.

## Verwaltong
Pfullenga ghert zue koenem Verwaltongsverband.

Dr Schuldes ischt dr Michael Schrenk.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Pfullenga ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.pfullingen.de
Pliezhausen

**Bliazhausa** (dt. *Pliezhausen*) ischt a Gmoe em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 39,1 % Landwirtschaftsfleche, 36,6 % Wald, 23,3 % Sidlongsfleche ond 1 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zo Bliazhausa gheret d Ortsdoel Bliazhausa (*Pliezhausen*), Därnich (*Dörnach*), Gniibl (*Gniebel*) ond Riagart (*Rübgarten*).

## Gschicht

Bliazhausa ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1092 als *Plidolfeshusin*. Z Bliazhause isch a wichtigs alemannisches Gräberfeld ausgrabe worda. a bsonders Fundobjekt isch d Ritterscheibe vo Bliazhause, mo als a Zeignis fir dui alte alemannische Religio gilt.

## Verwaltong
Bliazhausa hot mit dr Gmoe Walldorfhäslach a Verwaltongsgmoeschaft vereibart. Dr Schuldes ischt dr Christof Dold.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Bliazhausa ghert zom Schwäbisch.

## Literatur
* *Pliezhäuser G'schichten: gesammelt, zusammengetragen, gesetzt, gedruckt und gebunden von Schülern und Lehrern der Grund- und Hauptschule Pliezhausen im Rahmen des Erweiterten Bildungsangebotes an der Hauptschule*. Zwei Bände. Herausgegeben von Grund- und Hauptschule, Pliezhausen 1981, .
* Christel Köhle-Hezinger: *Stricken - daheim und in der Fabrik: zur Erwerbsgeschichte von Pliezhausen im 19. und 20. Jahrhundert,* herausgegeben von der Gemeinde Pliezhausen und Dorfmuseum Ahnenhaus, Pliezhausen 1993,  (= *Pliezhäuser Geschichten*, Band&nbsp;1).
* Susanne Rückl-Kohn: *Geburt + Taufe: von Hebammen, Hausgeburt, Wochenbett und Patenpflicht*, herausgegeben von der Gemeinde Pliezhausen und Dorfmuseum Ahnenhaus, Pliezhausen,  (= *Pliezhäuser Geschichten*, Band 2).
* Susanne Rückl-Kohn: *Tod + Erinnern: vom Sterben, Tod und Angedenken*, Ausstellung im Dorfmuseum, herausgegeben von der Gemeinde Pliezhausen und Dorfmuseum Ahnenhaus, Plietzhausen 1995,  (= *Pliezhäuser Geschichten*, Band&nbsp;3).
* Landesarchivdirektion Baden-Württemberg in Verbindung mit dem Landkreis Reutlingen (Hrsg.): *Der Landkreis Reutlingen*. Band II. B: *Gemeindebeschreibungen Münsingen bis Zwiefalten, Gutsbezirk Münsingen* Jan Thorbecke Verlag, Sigmaringen 1997, ISBN 3-7995-1357-4.

## Weblink
* 
* 
* 
* http://www.pliezhausen.de

## Fueßnote
Römerstein (Gemeinde)

**Remerschdõẽ** (dt. *Römerstein*) ischt a Gmoed em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg.

## Geografi
D Gmoed leit rond 22 Kilometer eschtlich vo Reidlenge uf dr Hochfleche vo dr Schwäbische Alb uf re Heche vo .

D Gmarkong setzt sich zemme ous 57,8 % Landwirtschaftsfleche, 31 % Wald, 10,5 % Sidlongsfleche ond 0,8 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zo Remerschdõẽ gheret d Ortsdoel Behrenga (*Böhringen*), Dõnnschdedda (*Donnstetten*) ond Zõẽnenga (*Zainingen*).

## Gschicht
Remerschdõẽ ischt entstande am 1. Jenner 1975 durch dr Zammeschluss vo dr Gmoede Böhringen (mit Strohweiler ond Aglishardt), Donnstetten ond Zainingen.

## Verwaltong
Remerschdõẽ hot mit dr Stadt Aurich ond dr Gmoede Grabaschdedda ond Hilba a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Matthias Winter.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Remerschdõẽ ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.roemerstein.de
Walddorfhäslach

**Walldorfhäslach** (dt. *Walddorfhäslach*) ischt a Gmoe em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 48,3 % Landwirtschaftsfleche, 33,7 % Wald, 17,5 % Sidlongsfleche ond 0,6 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Walldorfhäslach gheret d Ortsdoel Häslich (*Häslach*) ond Walddorf.

## Gschicht
Walldorfhäslach ischt entstande am 1. April 1972 durch dr Zammeschluss vo dr Gmoede Walddorf ond Häslach.

## Verwaltong
Walldorfhäslach hot mit dr Gmoe Blitzhausa a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

D Schuldese ischt d Silke Höflinger.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Walldorfhäslach ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.walddorfhaeslach.de
Wannweil

**Wãnnweil** (dt. *Wannweil*) ischt a Gmoe em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 50,6 % Landwirtschaftsfleche, 17,4 % Wald, 30,1 % Sidlongsfleche ond 1,9 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Wãnnweil gheret koene weitere Ortsdoel.

## Gschicht
Wãnnweil ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 1275 als *Wyle bi Betzingen*, 1465: *Wannwyle*.

## Verwaltong
Wãnnweil ghert zue koenem Verwaltongsverband.

D Schuldese ischt d Anette Rösch.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Wãnnweil ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* https://web.archive.org/web/20110310140653/http://www.wannweil.de/
Zwiefalten

**Zwiifalda** (dt. *Zwiefalten*) ischt a Gmoed em Landkreis Reitlenga en Bada-Wirdaberg am Rand vo dr Schwäbischa Alb, ond zwar dô, mô des Middlgebirge zor Donau zua mit-ma leichda Gefelle auslauft. 

## Dr Nama ond d geografischa Lag
Des Derfle leit en zwoe Wiisadäler vo dr Zwiifalder Aach ond vom Kesslbach. Dr sell wuud manchmôl au d Kessl-Aach gnannt. Dia zwoe Bäch hend-em Ort da Nama gäa: A Daal vo dr Aach, mô zwoemol gfaldet wôrra ischt. D Hehalag erschdreckt sich vo 540 bis 760 m ibr-em Meer. D Gmarkong setzt sich zemme ous 38 % Landwirtschaftsfleche, 53,8 % Wald, 6,7 % Sidlongsfleche ond 1,5 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zo Zwiifalda gheret d Ortsdoel Gaugna/Gauenga (*Gauingen*), Mesenga/Mersenga (*Mörsingen*), Sondrbuach (*Sonderbuch*), Upflameer (*Upflamör*) ond Zwiifalda.

## Gschicht
Zwiifalda ischt zom erschte Môl gnannt wôrra em Jôhr 904 („Zwivaltum“). 185 Jôhr schbätr hend sich en deam Flecka a baar Benedigdinermench vom Kloschtr Hirsau niidrglau ond a neis Kloschtr grendet, wo 1750 schliaßlich zor Reichsabtei erhoba wôrra ischt. Abr scho em Jôhr 1803 isch dees em Rahma vo dr Säkularisazioo mit Gwalt uffgleest wôrra ond 1806 en da Besitz vom Keenigreich Wirdaberg komma. Des hôt vorôôlasst, dass en sellem graußa Gebeide 1812 a keeniglich-wirdabergischa Heilôstalt errichdet wôrra ischt. De sell hôt nôch-em Zwoeda Weltkriag da Nama „Psychiatrisches Landeskrankenhaus“ kriagt ond hoeßt heit „Zentrum für Psychiatrie der Münsterklinik Zwiefalten“.

## Vrwaldong
Zwiifalda hot sich mit dr Stadt Hoegna ond dr Gmoed Pfrãõschdedda zom Gmoedverwaldongsvrband "Zwiifalda-Hoegna" mit Sitz en Zwiifalda zammagschlossa.

Dr Schuldes von Zwiifalda isch seit 2014 dr Matthias Henne.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Zwiifalda gheert zom Schwäbisch.

## Quäll
„Landkreis Reutlingen“, vrschiidene Autora, Wir-Verlag Walter Weller, Aalen, 1989, ISBN 3-924492-09-3

## Fueßnote


## Weblink

* https://web.archive.org/web/20110428120242/http://www.zwiefalten.de/
Gomadingen

**Gõmmadenga** (dt. *Gomadingen*) ischt a Gmoe em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 41,5 % Landwirtschaftsfleche, 51,2 % Wald, 6,3 % Sidlongsfleche ond 1 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Gõmmadenga gheret d Ortsdoel Dapfa (*Dapfen*), Gõmmadenga (*Gomadingen*) ond Schdõẽgabrõnn (*Steingebronn*).

## Gschicht
Gõmmadenga ischt zom erschte Mol gnennt worde em 12. Jh.

## Verwaltong
Gõmmadenga hot mit dr Stadt Mensinge ond dr Gmoe Mährschdedda a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Klemens Betz.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Gõmmadenga ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.gomadingen.de
Ammerbuch

**Ãmmerbuch** (dt. *Ammerbuch*) ischt a Gmoe em Landkreis Dibenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 50,3 % Landwirtschaftsfleche, 34,5 % Wald, 12,8 % Sidlongsfleche ond 2,3 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Ãmmerbuch gheret d Ortsdoel Altenga (*Altingen*), Boldrenga (*Poltringen*), Broadaholz (*Breitenholz*), Ẽdrenga (*Entringen*), Pfäffenga (*Pfäffingen* ond Reischda (*Reusten*).

## Gschicht
Ãmmerbuch ischt 1. Dezember 1971 durch dr Zammeschluss vo dr Gmoede Altenga, Boldrenga, Broadaholz, Ẽdrenga, Pfäffenga ond Reischda.

## Verwaltong
Ãmmerbuch ghert zue koenem Verwaltongsverband.

D Schuldese ischt d Christel Halm.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Ãmmerbuch ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.ammerbuch.de
Sonnenbühl

**Sõnnabihl** (dt. *Sonnenbühl*) ischt a Gmoe em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 50,8 % Landwirtschaftsfleche, 37,4 % Wald, 11,1 % Sidlongsfleche ond 0,7 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Sõnnabihl gheret d Ortsdoel Ärpfenga (*Erpfingen*), Gẽgenga (*Genkingen*), Õndenga (*Undingen*) ond Willmãdenga (*Willmandingen*).

## Gschicht
Sõnnabihl ischt entstande am 1. Jenner 1975 durch dr Zammeschluss vo dr Gmoede Erpfingen, Genkingen, Undingen ond Willmandingen.

## Verwaltong
Sõnnabihl ghert zue koenem Verwaltongsverband.

Dr Schuldes ischt dr Uwe Morgenstern.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Sõnnabihl ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.sonnenbuehl.de
St. Johann (Württemberg)

**Sãnkt Johãnn** (dt. *St. Johann*) ischt a Gmoe em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 45,7 % Landwirtschaftsfleche, 45,2 % Wald, 8,3 % Sidlongsfleche ond 0,8 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Sãnkt Johãnn gheret d Ortsdoel Bloechschdedda (*Bleichstetten*), Gächenga (*Gächingen*), Lõsenga (*Lonsingen*), Õnaschdedda (*Ohnastetten*), Upfenga (*Upfingen*) ond Widenga (*Würtingen*).

## Gschicht
Sãnkt Johãnn ischt entstande am 1. Jenner 1975 durch dr Zammeschluss vo dr Gmoede Bleichstetten, Gächingen, Lonsingen, Ohnastetten, Würtingen ond Upfingen. D Gmoe ischt am 1. September 1976 noch em Gaulhof St. Johann gnennt worde.

Upfingen, Ohnastetten ond Würtingen send zom erschte Mol gnennt worde anne 1138, Bleichstetten 1102, Lonsingen 1268 ond Gächingen 1275.

## Verwaltong
Sãnkt Johãnn ghert zue koenem Verwaltongsverband.

Dr Schuldes ischt dr Florian Bauer.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Sãnkt Johãnn ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.st-johann.de
Bodelshausen

**Bodlshausa** (dt. *Bodelshausen*) ischt a Gmoe em Landkreis Dibenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 38,8 % Landwirtschaftsfleche, 36,1 % Wald, 24,2 % Sidlongsfleche ond 0,9 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Bodlshausa ghert s Dorf Bodlshausa ond dr Weiler Oberhausa (*Oberhausen*).

## Gschicht
Bodlshausa ischt zom erschte Mol gnennt worde um 1100 als *Bodolshusen*.

## Verwaltong
Bodlshausa hot mit dr Stadt Messenga ond dr Gmoe ond Ofderdenga a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.

Dr Schuldes ischt dr Uwe Ganzenmüller.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Bodlshausa ghert zom Schwäbisch.

## Fueßnote


## Weblink

* http://www.bodelshausen.de
Dettenhausen

**Deddahausa** (dt. *Dettenhausen*) ischt a Gmoe em Landkreis Dibenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot  Eiwohner (Stand: ).

## Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 19,2 % Landwirtschaftsfleche, 62,7 % Wald, 17,6 % Sidlongsfleche ond 0,5 % sonschticher Fleche.

## Gmoedsgliderong
Zue Deddahausa gheret koene weiter Ortsdoel.

## Gschicht
Deddahausa ischt zom erschte Mol gnennt worde um 1100.

## Verwaltong
Deddahausa ghert zue koenem Verwaltongsverband.

Dr Schuldes ischt dr Thomas Engesser.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Deddahausa ghert zom Schwäbisch.

## Leit
* Felix Huby (* 1938), deitscher Schriftsteller

## Fueßnote


## Weblink

* https://web.archive.org/web/20110427071057/http://www.dettenhausen.de/