Jawaharlal Nehru

Dr **Jawaharlal Nehru** (Hindi जवाहरलाल नेहरू, Javāharlāl Nehrū; * 14. Novämber 1889 z Allahabad; † 27. Mai 1964 z Nöi-Delhi) isch en indische Politiker, Widerstandskämpfer und vo 1947 bis 1964 dr erst Ministerbresidänt vo Indie gsi. Er isch au as Pandit Nehru bekannt.

## Lääbe
Im Jawaharlal Nehru si Vater isch dr Motilal Nehru gsi, äine vo de Füerer vom Indian National Congress. Er isch z Harrow in Ängland uf d Schuel und het denn an dr Cambridge University und z London studiert. Er isch zrugg uf Indie und isch 1917 dr Brivatsekretär vom Mahatma Gandhi worde. Im Joor druf isch er Mitgliid vom All-Indische Kongräss worde.

Vo 1922 aa isch er immer wider wägen sine Akzioone vo zivilem Unghorsam gege die britischi Kolonialverwaltig immer wider ins Gfängnis choo.  Vo 1929 isch er zämme mit em Gandhi dr Füerer vo dr Unabhängigkäitsbeweegig gsi. Im Zwäite Wältchrieg isch er vo 1942 bis 1945 wider im Gfängnis glandet und erst freigloo worde, wo d Verhandlige zwüschen em Nazionalkongräss, dr Muslim-Liga und dr britische Regierig über d Unabhängigkäit vo Indie aagfange häi. 

In dr brovisorische Regierig vo 1946 isch dr Nehru dr stellverträtend Bresidänt gsi. Am 15. August 1947 het Indie d Unabhängigkäit überchoo. Er isch Ministerbresidänt und gliichzitig Usseminister worde. Er het aber nüd chönne mache drgeege, ass dr Subkontinänt ufdäilt worde isch in zwäi Staate,  in s säkulare Indie, wo vor allem Hindu lääbe und dr muslemisch Staat Pakistan im Indusdaal und dr Gangesmündig.

Bi de erste freije Waale in Indie im Joor 1952 isch im Nehru si *Kongrässbardei* die sterksti politischi Chraft im Parlamänt vo dr Indische Union worde und är isch wider zum Ministerbresidänt gweelt worde.  1957 und 1962 isch er wider gweelt worde und isch schliesslig im Amt gstorbe.

## Politischi Ideä

Dr Nehru gältet as dr Urheeber vo dr Idee vom *Non Alignment*, wo sich e Staat an käi Pakt bindet, het mit andere d Beweegig vo de blockfreije Staate ins Lääbe grüeft und het dr Begriff „Driddi Wält“ brägt. Er het für e demokratischs und säkulars Indie gschafft mit eme Wirtschaftssüstem mit sozialistische Züüg. Er gältet as dr organisatorischi Gründer vo dr indische Kongrässbardei. 

## S literarische Wärk
Us em Gfängnis het dr Nehru zwüschen em Oktober 1930 und August 1933 sinere chliine Dochder Indira  196 Brief gschiggt, won er din über d Wältgschicht gschriibe het, so dass es au e Chind cha verstoo. Die Brief si spööter under em Ditel *Glimpses of World History* (dt. „Weltgeschichtliche Betrachtungen“) zämmegfasst und veröffentligt worde.

Zämme mit *Entdeckung Indiens* und *Indiens Weg zur Freiheit* gälte die Brief as stilistisch mustergültigi Wärk vo dr änglische Litratuur.

### Schrifte (Uswaal)
* *Toward Freedom: The Autobiography of Jawaharlal Nehru*, The John Day Company, New York 1941
** dütsch: *Indiens Weg zur Freiheit*, Europäische Verlagsanstalt, Hamburg 1948
* *The Discovery of India*,  Doubleday, Garden City, N.Y. 1959
** dütsch: *Entdeckung Indiens*,  Rütten & Loening, Berlin 1959
* *The Quintessence of Nehru.* Allen & Unwin, London 1961
** dütsch: *Summe meines Denkens*, übersetzt vom Paul Baudisch. Kindler, Münche 1962

### Reede
* *A Tryst With Destiny*,  Rede vom 14. Augst 1947, Reihe Great Speeches of the 20th Century. Guardian, London 2007
* *Nehru's India: Select Speeche.*, uusegee und iigläitet vom Mushirul Hasan. Oxford University Press, New Delhi 2011, ISBN 978-0-19-568787-3

### Brief
*  *Bunch of Old Letters*, Asia Publ. House, Bombay 1958
** dütsch: *Ein Bündel alter Briefe*, übersetzt vom Hermann Venedey, Fladung, Darmstadt 1961
* *Glimpses of World History, Being Futher Letters to his Daughter, Written in Prison, and Containing a Rambling Account of History for Young People.* Asia Publ. House, London 1962
** dütsch. *Weltgeschichtliche Betrachtungen. Briefe an Indira*, nöi uusegee vo dr Susanne Popp und em Michael Wobring, Vandenhoeck & Ruprecht, Göttinge 2011, ISBN 978-3-525-30026-8
* *Jammu and Kashmir 1949 - 1964, select correspondence between Jawaharlal Nehru and Karan Singh*, Penguin, Viking, New Delhi u. a. 2006, ISBN 0-670-99937-7

## Litratuur
* Tariq Ali: *Die Nehrus und die Gandhis. Eine indische Dynastie.* Hugendubel, Chrüzlinge 2005, ISBN 3-7205-2602-X.
* Shashi Tharoor: *Die Erfindung Indiens. Das Leben des Pandit Nehru.* Insel, Frankfurt 2006, ISBN 3-458-17303-X.
* Alex von Tunzelmann: *Indian Summer. The Secret History of the End of an Empire.* Simon & Schuster, UK 2007, ISBN 978-1-4165-2225-6.

## Weblingg