Ellwangen (Jagst)

**Ellwãng**, au **Ellwãnga** (amtl. *Ellwangen (Jagst)*), isch e Stadt im Oschte vu Bade-Wirttebärg rund 17 km nerdli vu Oole. Si isch no Oole un Gmẽẽd di drittgrescht Stadt vum Oschtalbchreis un bildet e Mittelzäntrum fir d Umlandgmeine. Syt em 1. Februar 1972 isch Ellwãng e Großi Chreisstadt. 

Mit dr Gmeine Adelmannsfelde, Elleberg, Jagschtzell, Nuiler, Raenao, Roäseberg un Weert het d Stadt Ellwãng e Verwaltigsgmeinschaft veryybart.

## Geografii
### Geografischi Lag
D Chärnstadt von Ellwãng lyt am Oberlauf vu dr Jagscht. Dr Baan vu Ellwãng het mit ere Flechi vu 12.743 Hektar Aadeil an dr Naturryym Eschtligs Albvorland un Schwebisch-Fränkischi Waldberg, wu bedi Schwebische Keuper-Lias-Land zelle, derzue am Mittelfränkische Becki, eme Deilruum vum Fränkische Keuper-Lias-Land. D Landschaftschränze vum Keupergebiet vu dr Schwebisch-Fränkische Waldberg zum Albvorland verlauft diräkt am eschtlige un sideschtlige Rand vu dr Chärnstadt. D Jagscht chunnt vu Raenao här im Sidwescht in s Stadtgebiet, fließt derno no Norde an dr Stadtdeil Schreze un Rotebach dure, derno dur d Chärnstadt un dr Stadtdeil Rendelbach un verlosst s Stadtgebiet im Nordwescht wider in Richtig Jagschtzell. Dr Beraich vu dr Chärnstadt goht im Oschte bis uf d Hochflechi vum Lias, wun ere dur Hechine vum Schlossberg un vum Scheneberg begränzt wird.

### Nochbergmeine
Die Stedt un Gmeine gränze an d Stadt Ellwãng (im Uhrzeigersinn vu Norde uus): Elleberg, Schteedle, Roäseberg, Õnderschnoede, Nuiler, Raenao, Weschthouse un Jagschtzell alli Oschtalbchreis).

### Stadtgliderig
Ellwãng bstoht us dr Chärnstadt un dr vier Gmeine, wu im Ramme vu dr Gebietsreform vu dr 1970er Johr yyglideret wore sin: Pfohle, Rehlig, Rendelbach un Schreze. Die Statddeil sin hite Ortschafte im Sinn vu dr bade- wirttebärgische Gmeindsornig mit eme Ortschaftsrot, wu vu dr Bevelkerig bi jedere Kommunalwahl nej gwehlt wird, mit eme Ortsvorsteher as Vorsitz.

Zue dr Chärnstadt un dr vier Stadtdeil ghere no seperat glägeni Wohnblätz oder Ortsdeil mit eigene Nämme. In dr Chärnstadt wäre zem Deil au no Wohngebiet mit eigene Nämme unterschide, vilmol neji Böugebiet, wu aber zmeischt kei feschtgleiti Gränze hän.
* Zue dr *Chärnstadt* ghere Braune Hardt, Schloss ob Ellwãng un Scheneberg

* Zue *Pfohle* ghere: Beersbach, Buechhause, Hale, Hammermihle, Hardt, Hirlbach, Hochgreit, Hofstette, Pfeifheisle un Sonnehof

* Zue *Rehlig* ghere: Detterode, Elberschwende, Erpfedal, Haischterhofe, Killenge, Neine, Neinstadt, Retle, Schofhof, Steigberg, Sießhof un Wagnershof

* Zue *Rendelbach* ghere Borschthof, Eigezell, Gehresägmihle, Holbach, Kalkhef, Kellerhaus, Rabehof, Rattstadt, Rotkreiz, Scheiesägmihle, Schenau, Scheneberg, Stocke, Stockesägmihle un Treppelmihle

* Zue *Schreze* ghere Altmannsrot, Altmannsweiler, Bahnmihle, Eggerot, Elmihle, Engelhardsweiler, Eschpachweiler, Glassägmihle, Griesweiler, Henterlengeberg, Henterstoibihl, Lendeheisle, Lendehof, Lendekeller, Rotebach, Schleifheisle un Vorderlengeberg


### Ruumblanig
Ellwãng bildet e Mittelzäntrum in dr Region Oschtwirtteberg. Zum Mittelberaich Ellwãng ghere no d Gmeine im Norde vum Oschtalbchreis: Adelmannsfelde, Elleberg, Jagschtzell, Nuiler, Õnderschnoede, Raenao, Roäseberg, Schteedle un Weert

## Gschicht
Ellwãng ischt zom erschte Mol gnennt worda em Johr 814 als *Elehenuuang*.

Über d Gschicht vo de Alemanne im Biet vu Ellwang prichted s Alamannemuseum Ellwang.

## Verwaldong
Ellwãng hot mit dr Gmoede Adelmannsfelde, Elleberg, Jagschtzell, Nuiler, Raenao, Roäseberg ond Weert a Verwaldongsgmoeschaft vereibart.

Dr OberSchuldes vo Ellwãng ischt dr Karl Hilsenbek.

### Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 

1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke

## Dialekt
Dr Dialekt vo Ellwãng ghert zom Schwäbisch.

## Bilder

Datei:Ellwangen Stadtansicht.jpg|Stadtaasicht
Datei:Ellwangen.jpg|Luftbild vu Norde här
Datei:Südansicht basilika.JPG|Basilika St. Vitus
Datei:Schloss Ellwangen 1627.jpg|Schloss ob Ellwãng, 1627


## Literatur
* 
* 
* Andreas Gut: *Alamannenmuseum Ellwangen,* 1.&nbsp;Aufl. Lindenberg: Fink 2006, ISBN 3-89870-271-5.
* *Württembergisches Städtebuch,* Band&nbsp;IV, Teilband Baden-Württemberg, Band&nbsp;2 aus *Deutsches Städtebuch. Handbuch städtischer Geschichte*. Im Auftrage der Arbeitsgemeinschaft der historischen Kommissionen und mit Unterstützung des Deutschen Städtetages, des Deutschen Städtebundes und des Deutschen Gemeindetages, hrsg. von Erich Keyser, Stuttgart 1961.
* 

## Weblink

* Offiziälli Internetpresänz vu dr Stadt Ellwãng
* Informatione iber Ellwãng un dr Virngrund (Schwäbischer Albverein) (albverein-ellwangen.de)
* d Birgergarde Ellwãng (buergergarde-ellwangen.de)
* d Gschicht vu dr Stadt Ellwãng (geschichte-ellwangen.eu)

## Fueßnotte