Schwarzmund-Grundel

D **Schwarzmuulgrundle** (latynisch *Neogobius melanostomus* oder au *Apollonia melanostomus*) isch e chlyne Fisch vo Europa.

Dr dütsch Name isch en Übersetzig vom latynische Namenszuesatz *melanostomus.* S Gebiet, wo dä Fisch am Afang dehei gsi isch, sind d Ufer vom Schwarze Meer und vom Asowmeer. Im Russische het men em Dier «rundi Grundle» gseit; änlech isch dr änglisch Name *Round Goby.* Zäme mid andere öschtleche Grundlenarte heisst si au öppe *Schwarzmeergrundle.*

D Grundle läpt öppe drü bis vier Joor lang. Es git e verwandti Dierart, d *Flussgrundle* *(Neogobius fluviatilis).*

Dr Fisch isch im Weschte erscht sid de 1990er Joore algemein bekannt worde, wil er sech plötzlech ganz gschnäll vo sim Urspungsgebiet us i anderi Länder usbreitet het. Me redt au von ere «explosionsartige» Wanderig. Als «invasyvi Neozoe» isch d Schwarzmuulgrundle uf Nordamerika und i vil Gwässer vo Weschteuropa cho. Si isch vo de Schiff mit em Balaschtwasser us em alte Gebiet mitgnoo worde und het sech i de Flüss au sälber usbreited. Z Amerika het me se anne 1990 im St. Clair River s erschte Mol gseh. Drufabe het si i wenige Joor dr Eriesee, und duren Illinois-Michigan-Kanaal sogar dr Mississippi eroberet.

A dr Nordsee und dr Oschtsee und i de Flusssüschteem vom Rhy, vo dr Donau  und dr Elbe und andere Strööm het me d Grundle scho gfunde. I wyte Flussabschnidd isch si jetz scho die hüfigschti Fischart. Dur d Donau zduruff isch si im Joor 2000 is öschtrychische Gebiet und anne 2004 uf Düütschland cho. Sid 2007 isch si au scho z Rägeschburg.

Sid öppe 2008 könnt me d Schwarzmuulgrundlen im Rhy, wo si vo zwöi Syte här ygwanderet isch: deils vo dr Donau häär dure Main-Donau-Kanal, wo me anne 1992 uftoo het, und deils vo de Häfe a dr Nordsee us. Am Rhy isch si s erschte Mol anne 2004 z Holland im Fluss Lek im Flussdelta vom Rhy, dokumäntiert. Vier Joor spööter isch d Schwarzmuulgrundle vo Holand dr Rhy zduruff und vo Oschde här dure Main vorachoo, und die beide Grubbe sind öppe glychzytig am Middelrhy gsi. Jetz chunt si scho i de Kanääl vom Elsass vor. D Uni Basel het se anne 2012 im Rhy bi Basel gseh; d Grubbe «Invasionsbiology» vo dr Uni undersuecht d Grundlepopulazioon und luegt zäme mit es baar Schwiizer Kantöön, ob me däm nöie Fisch sini Wanderig i anderi Gwässer mit bsundere Speerene chönt ufhalte. E Zyt lang het me dänkt, ass wenigschtens s Chraftwärch vo Rhyfälde e gueti Barriere gäge d Wanderig vo dr Schwarzmuulgrundle stromufwärts sig, aber das isch wägem modärne Fischgwässer, wo ums Chraftwärch goot, schynts nid so.

S düütsche Bundesamt für Naturschutz zellt d Schwarzmuul-Grundle sid 2010 zu de «invasyve Neozoe», wo für die yheimischi Dierwält schlächt sind.

## Literatur
*Jörg Andreas Brandner: *Ecology of the invasive neogobiids Neogobius melanostomus and Ponticola kessleri in the upper Danube River*. München 2014
*M.S. Kornis, N. Mercado-Silva, M.J. Vander Zanden: *Twenty years of invasion: A review of round goby Neogobius Melanostomus biology, spread and ecological implications*. In: *Journal of Fish Biology*, Nr. 80, 2012, S. 235–285.
*Merlijn Mombaerts, Hugo Verreycken, Filip A.M. Volckaert, Tine Huyse: *The invasive round goby Neogobius melanostomus and tubenose goby Proterorhinus semilunaris: Two introduction routes into Belgium*. In: *Aquatic Invasion*, Nr. 90–3, 2014, S. 305–314.

## Weblink

* NOBANIS – Invasive Alien Species Fact Sheet – Neogobius melanostomus, 2013
* Kurt F. de Swaaf: ''Fremde Fische. Invasion der kaspischen Grundeln'' in: Spiegel Online
* Benjamin Rosch: ''Rhein: Das eine will man, das andere hat man: Invasive Grundeln stören Lachs-Rückkehr'' in: Basler Zeitung, 25. April 2017
* Landesfischereiverband Bayern: '' Grundeln: Gebietsfremde Fische in Bayern. Biologie und Verbreitung''

## Fuessnoote