Vauban (Freiburg im Breisgau)

S **Quartier Vauban** (alemannisch usgsproche wie *Gwardier Fauban*) wiisch e nöie, deilwiis autofreie Stadtdeil mit konzipierte 5.500 Iwohner (aktuell knapp under 5000) un 600 Arbetsplätz im Süde vu Friburg im Brisgau an dr Grenze zue Merzhuse. Es isch an dr Stell vu dr ehemolige, nooch 1990 uffgäbene französische Vauban-Kaserne entstande. Es het bis zum 31. Dezember 2007 zum Stadtbezirk Sant Jörge Süd ghört, mit Usnahm vu dr Solarsidlig uf dr Ostsite vu dr Merzhuser Stross, wo zum Stadtdeil Wiehri, Bezirk Unterwiehri Süd, zellt.

Sitem 1. Jänner 2008 isch s'Vauban e eigene Friburger Stadtdeil un Stadtbezirk mit dr Nummere 680. Mit numme guet 41 Hektar isch s'Vauban-Viertel debi dr vu dr Flächi her chleinscht Friburger Stadtdeil.

Daift worre isch d'Kaserne un dr später Stadtdeil uf de Sébastien Le Prestre de Vauban, eme französische Festigsbaumeister ussem 17. Johrhundert. Dr Vauban het underem Ludwig XIV. vu Frankriich au Friburg in e Korsett us Festige gsperrt (wie z. B. Nöi-Brisach, wo vu ihm uffem Rissbrett konzipiert worde isch) un dr Stadtentwicklig dodur zimli gschadet. Dass uf ihn 300 Johr später e Stadtvirtel daift worre isch, isch e argi Ironi vu dr Gschicht.

## Abgrenzig vum Viertel
S'Vauban wird im Norde zwische ab Rhidalbahn uf Oschte ani bis zu dr *Merzhauser Straße* (Merzhüser Stross) vu dr *Wiesentalstraße* (Wiidedalstross) abgrenzt, deno uf Süde erscht emol vu dr Merzhüser Stross bis no d'Grenze nooch guet 150 Meter uf Oschte zue abzwigt un zwische dr Wendeschlaufe vu dr *Wipperstraße* im Norde un em End vu dr *Rosa-Luxemburg-Straße* bus zum Wäldeli am Schlierberg lauft. Vu dert goht si am Waldrand entlang bis si uf d' *Schlierbergstraße* trifft. Sälli bildet no uf Süde d'Grenze bis zue dr Stadtgrenze mit Merzhuse. An sällere Entlang goht si no weschtlich, quert d'Merzhüser Stross un lauft dann am südliche Fuessweg vum Dorfbach entlang bis zue dr *Innsbrucker Straße*. An dr *Innsbrucker Straße* goht si no nördlich bis si wiider uf d'Rhidalbahn trifft. Sälli bildet no d'Grenze bis zue dr Wiisedalstross.

## Gschicht
S'Virtel isch als *[[Nachhaltigkeit|noochhaltiger]] Modellstadtdeil* uf em Glände vu früenere - wo bis zum DDR-Bitritt vu dr französische Armee gnutzt worre isch - Wehrmachtskaserne errichtet worre. Dr Bau het in dr Middi vu dr 1990er Johre agfange un sott 2006 mit dr Vollendig vum 3. Bauabschnitt un dr Inbetribnahm vu dr Stadtbahnlinie voll bebaut si.

## Bebauig

Dr Quadratmeterpriis fer e Immobilie betrait im Schnitt 2500 Euro. Alli Gebäude sin mindistens entsprechend em Friburger Nidrigenergiestandard errichtet, wobi die ebba 100 Einheite vu dr sognennte Solarsidlig iber s'Johr grechnet meh Energi erzüge solle, wie si selber verbruche. Es git einigi Passivhüser, dorunter s'erst Mehrfamiliehus in Passivhus-Bauwiis in Dytschland.

### Bürgerbeteiligung

Wesentlichs Merkmol vum Vauban-Projekt isch die *Erwittert Bürgerbeteiligung* dur dr Verei *Forum Vauban*. Im Verei isch es in Zämmearbet mit dr Stadtverwaltig glunge, ab 1994 wesetlichi ökologisch-alternativi Impulse in d'Planig vu dr Stadt ifliesse z'lo. So existiert mit eme Holzhackschnitzel-befyrte Blockheizchraftwerch e moderns Nohwärmisystem. Dr Verei als Verträtter vu dr Bürgerschaft het sich aber au oft im Gegesatz zue dr Bestrebige vu dr Verwaltig sowie einzelne Awohner befunde.

Mehreri "alternativi" Projekt (z. B. die selbstverwaltet uabhängig Sidligsinitiative S.U.S.I., wo d'Schaffig vu studentischem un sozialem Wohnruum mit alternative Wohnkonzepte verbunde het) hän under anderem aldi Kasernegebäude chostegünstig umgnutzt un es isch e selbstverwaltets "Stadtdeilzentrum Hus 037" gschaffe worre. E grosse Adeil vu dr Bevölcherig im Stadtdeil stelle Familie, wo sich, in Baugruppe organisiert, chostegünstig un oft mit viil Eigeleistig gmeinsam Wohnige baut hän. E wichtigs gnossenschaftlichs Bau- un Wohnprojekt isch GENOVA. Im Früehjohr 2005 isch e ehemoligi Kaserne besetzt worre, wil si het abgrisse werre solle.

### Stellplatzfrei-Konzept
E grundlegends Aliige, s'Quartier auto- bzw. stellplatzfrei z'gestalte, soll u.&nbsp;a. dur zwei Parkhüser am Rand vum Stadtdeil understützt werre, wo Awohner, so si Autohalder sin, e Parkplatz (fer rund 20.000 Euro) erwerbe müen, wenn kei Auto vorhande isch, muess e Deil vu ere sognennte *Vorhaldeflächi* fer rund 3000 Euro kauft werre, um später, wenn doch Autos angschafft werre, dert e Parkhus errichte z'chenne. Dur Verzicht uf Stellplätz im Quartier sin die meiste öffentliche Wohnstrosse fer chinderfründlichi Frizittaktivitäte nutzbar worre un verhelfe so zämme mit dr zahlriiche "Grüenspange" zue ere bsundere urbane Läbensqualität. Mangi Kritiker bemängele d'Parkplatznot fer Bsuecher sowie vereinzelti Tendenze, d'Regelige dur Ameldige vu Autos uf anderi, nit im Quartier Vauban wohnendi Bekannti z'umgo un die trotz em Verbot in dr Strosse abgstellte Autos.

## Infrastruktur
Die nöi Strossebahnlinie 3 ermöglicht sit 29. April 2006 e schnelli Abindig an dr Stadtchern. Dass d'Bauchoste vu dere Linie mit 18 Millione Euro die plante Choschte vu 30 Millione um satti 40% underschritte hän, het allerdings fer e weng Erstuune iber die planerische Fähigkeite vum Bauträger gsorgt.

Im Stadtdeil selber git's under anderem e Grundschuel, e Beck, zwei Chinder- un Jugendbekleidigsgschäfter, e Schribwarelade, e Iisdiile un e Supermärkt. Somit isch s'Quartier relativ guet versorgt.

## Bewohner
### Demographi
Dr grösst Adeil vu dr Bevölcherig im Stadtteil wird dur jungi Familie gstellt, ca. 50% vu dr Iwohner sin under 18 Johr ald. Dodemit zellt s'Quartier Vauban näbe em zweite grosse nöie Stadtteil Riiselfeld zue dr chinderriichste Stadtdeile z'Friburg.

### Wahlverhalde
Dr Wahlchreis vum Stadtdeil het bi dr Bundestagswahle 2002 mit ca. 69% bundeswitt die meiste Stimme fer die Grüen Partei erreicht. D'CDU isch degege dütlich under 10% gläge,

### Selbstverständnis
S'Selbstverständnis vu dr Lüt un ihr Sicht vu dr Probleme vu dr Stadt stehn in dem wie bösi Zunge sage, *Guetmenschevirtel*, *grüeni Bronx* oder *grüene Ghetto*, in großem Gegesatz zue dr städtische Problemvirtel z'Hasle.

### Alemannisch
Alemannisch hört mer im Vauban wenig.

## Weblink

* Offizieller Internetuftritt vu dr Stadt Friburg
* Umfassendi Informatione un Links zum Quartier
* Forum Vauban
* Studentewohnheim Vauban 
* Impressione Vauban