Buchs SG

**Buggs** (amtlich *Buchs*) isch e politeschi Gmaind und sit es paar Johr e Stadt, wo zum Waalchrais Werdeberg im Kanton Sanggale i de Schwiz ghört.

## Geografii
Buggs liit im Zäntrum vom obere Sanggaller Rhintl. De Rhii isch im Oste d Gmainds- und Staatsgränze zum Liechtasta. Dur e Stroosse- und e Ysebahnbrugg öber de Alperhii isch Buggs mit de Liachtastaaner Gmaind Schaa verbunde. De tüüfschti Punkt isch uf  und de höchschti Punkt isch uf em Glannachopf mit 

Zu Buggs ghöred d Ortstail Buggs, Altedorf, Räfis und Burgerau. D Nochbergmainde sind Grabs, Gams, Seevele und Sennwald, im Förschtatum Liachtaschta usserdem no d Gmainde Escha, Schaa und Vadoz.

## Gschicht
S Dorf isch ane 765 im Testament vom Churer Bischof Tello s erschte Mol erwäänt worde. Im Mittelalter het de Ort zur Grofschaft Werdebärg ghört. 1526 isch vom Glarner Landvogt Jost Tschudi ou z Buggs d Reformazioon iigfüert worde. Ab 1798 hät d Gmaind innerhalb vo de Helvetische Republik zum Kanton Linth und 1803 schliesslech zum Kanton Sanggale ghört. Si isch bis Endi 2002 Bezirkshauptort vom ehmolige Bezirk Werdebärg gsi.

Im 1970gi isch z Buggs s *Neu-Technikum Buchs (NTB)* eröffnet wore. Träger vo däre Fachhochschuel sind d Kantön Sanggale und Graubünde und s Förstetum Liechtasta. Sit 1999 isch s NTB aini vo de vier Tailschuele vo de Fachhochschuele Ostschwiz FHO. D Schuel ghaisst sit dänn *Interstaatliche Hochschule für Technik Buchs*, d Abchörzig NTB isch aber blebe.

## Vecheer
Im Johr 1858 hät Buggs en Bahof öbercho, will de Abschnitt Rhinegg–Chur vo de Rhiitallinie (Bahnstrecki Chur–Rorschach) eröffnet woren isch. Im Oktober vo 1872 isch de erst Zug öber de Rhii uf Schaan und witer bis uf Feldkirch gfahre. Wäge däm isch Buggs en Gränzbahof för de internazonal Persone- und Güetervecheer wore und de Rangierbahof hät möse rächt uusbaut wöre. Underdesse gits z Buggs no en witere Bahof, d Haltstell Räfis-Burgerau, wo zwösched Buggs und Seavala liit.

Buggs liit a de Hoptstrooss 13, wo vo Samagrethe ufe chunnt und em Rhii noo witer uf Sargans goht. Zuesätzlich gits d Hoptstrooss 16, wo vo Buggs öber Gams, Grabs und Wildhuus is Toggeburg und witer bis uf Wiil abe füert. Uf däre Strecki fahred Postauto vo Buggs bis Nesslau. Buggs hät sit de 1970er-Johr o en Autobahnaaschluss a de A13 (Samagrethe–Bellinzona).

## Bevölkerig

Am 31. Dezember 1992 hät d Gmaind Buggs s erschtmol öber 10-tuusig Iiwohner gha und ischt sit do rain statistisch gseh a Stadt. Im 2014 hät da Gmaindroot bschlossa, as Buggs sich o as Stadt söll bezaichne und us em Gmaindroot en Stadtroot söll wäre. Uf de 1. Jänner 2015 isch dänn o s Logo aapasst wore.

## Persönlichkaite
* Simon Schwendener (1829–1919), Botaniker und Uniwersitätsprofesser
* Jakob Vetsch (1886–1944), Werdebärger Bezirksammann
* Gallus Berger (1903–1982), sozialdemokratische Nationalrot und Gwärkschafter
* Heinrich Rohrer (1933–2013), Füsiker und Nobelpriisträger
* Otmar Bucher (* 1935), Grafiker und Gstalter
* Florian Vetsch (* 1960), Autor, Öbersetzer und Heruusgeber

## Literatur
* 
* Elisabeth und Burkhard Eggenberger-Peter: *Buchserwörter.* BoD, Norderstedt 2024.

## Weblink

* di offizielli Website vo de Gmaind Buggs

## Fuessnote