open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Saron-sur-Aube

**Saron-sur-Aube**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd: ) ìm Département Marne ìn dr Regioon Grand Est. Sa g’heert zem Arrondissement Épernay un zem Kàntoon Vertus-Plaine Champenoise.

## zem Dorfnàmma
Dr Dorfnàmma **' hàt’s schuu-n-ànna 1146 ìm [[Altfranzösische Sprache|Àltfrànzeescha]] gaa.

D’ Dorfbewoohner nännt m’r **'  (fìr d’ Manner) un **  (fìr d’ Fràuija) uff Frànzeesch.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1224660", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

D’ G’mainda Saron-sur-Aube lììgt àn dr Aube, fìmf Kilomeeter neerdlig vu Romilly-sur-Seine. Sa ìsch umgaa vu da Noochberg’mainda Fontaine-Denis-Nuisy ìm Norda, Saint-Quentin-le-Verger ìm Nordoschta, Baudement ìm Oschta, Saint-Just-Sauvage ìm Süüdoschta, Marcilly-sur-Seine ìm Süüdwäschta, Villiers-aux-Corneilles ìm Wäschta sowia La Celle-sous-Chantemerle ìm Nordwäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Andreààskìrìch *()*, wo grààd àm Süüdoschta vum Dorf lììgt. D’rìnn sìnn dräi Grààbschtainer üss’m 15. Joohrhundert jewills àls Ainzelobjakta bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann.
* s’ Schloss Saron
* ìm Dorfzäntrum (biim Bàch Sarondé) schteeht a Iisaschtàtüüta, wo dr William Noblet haarg’schtällt hàt. Sa ìsch àm 17. Nowamber 2024 iig’wäijt worra.


Saron-sur-Aube - Église Saint-André.jpg|d’ Andreààskìrìch
Saron-sur-Aube - Grille d'entrée du château.jpg|s’ Iigàngstoor zem Schloss Saron


## wìchtiga Litt üss’m Dorf
* dr Màthemààtiker Jean Baptiste Gaspard Bochart de Saron (1730–1794) hàt doo a Schloss b’sìtzt
* d’ Moolera Colette Bonzo (1917–1967) ìsch doo uff d’ Walt kumma
* d’ Moolera Dana Roman (*1945) un ìhr Eehamànn, dr Bìldhàuijer Victor Roman (1937–1995) hann doo g’laabt.

## Lìteràtüür zem Dorf
*
*
*

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Département Marne

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Saron-sur-Aube ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Flavigny ìm Informàzioonsportààl BANATIC vum frànzeescha Ìnnaminìschteerium (frànzeesch)
* d’ G’mainda Saron-sur-Aube biim Nàzionààla Geogràfii-Ìnschtitüüt (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Willy Loretan

Dr **Willy Loretan** (* 15. Juuni 1934 z Baasel; Buurger vu Zofige un Leiggerbad; † 22. Februar 2026) isch e Schwyzer Bolitiker (FDP) gsii. Är het dr Kanton Aargau im Nazionaalroot un au im Ständroot verdrätte.

## Lääbe
Dr Willy Loretan isch e Suun vum Werner Loretan, eme Boschtverwalter vu Zofige, un dr Lisa Loretan geb. Wacker gsii. Är isch uf di Alt Kantoonsschuel Aarau gange un het druf vu 1950 bis 1954 Räächt an dr Uniweriteete Lausanne un Züri studiert. In syre Stuudiezyt isch er Mitgliid im Schwyzerische Zofigerverain woore. In dr Schwyzer Armee het er dr Rang vun eme  Ooberscht ghaa. Anne 1961 het er zum Dr. iur. bromewiert, derno het er as Griichtsschryyber am Beziirksgriicht Zofige gschafft. Anne 1964 het dr Loretan s Räächtsaawaltsbatänt iiberchuu un isch zur aargauische Kantoonsverwaltig gwägslet, wun er im Böudepartmänt as juristische Adjunkt gschafft het. Vu 1966 bis 1973 het er s Zofiger Beziirksgriicht bresidiert.

Di bolitisch Karrieere vum Loretan het 1966 aagfange mit dr Waal in Yywoonerroot vu Zofige. Vu 1969 bis 1981 het er em Groosse Root vum Kanton Aargau aagheert, wun er Frakzioonsbresidänt vu dr FDP gsii isch. Vu 1974 bis 1992 isch er Stadtammann vu Zofige gsii. 1979 isch er in Nazionaalroot gweelt woore, 1991 derno in Ständroot. Aacht Joor speeter het er si us dr Bolitik zruggzooge. Dr Loretan het vu 1982 bis 1992 d Schwyzerisch Stiftig fir Landschaftsschutz bresidiert, vu 1996 bis 2001 dr Schwyzerisch Ziviilschutzverband.

Im Februar 2026 het er im Alter vu 91 Joor d Auge fir immer zuegmacht.

## Weblink

* 
* 
* Zeitgeschichte Aargau: Gespräch mit Willy Loretan, 8. Oktober 2020

## Fueßnote
Monthelon (Marne)

**Monthelon**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd: ) ìm Département Marne ìn dr Regioon Grand Est. Sa g’heert zem Arrondissement Épernay un zem Kàntoon Épernay-2.

## wu dr Dorfnàmma haar ìsch
Ìm Làuif vu dr G’schìcht hàt sìch dr Dorfnàmma-n-asoo uff Làtiinisch un Àltfrànzeesch, schpeeter uff Frànzeesch äntwìckelt:

Waahrend dr Frànzeescha Rewolüzioon hàt m’r d’ G’mainda ànna 1783 ìn **' umtaift — dr Nàmma kààt m’r àui **' schriiwa.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1224747", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

Monthelon lììgt äbba 31 Kilomeeter süüd-süüdwäschtlig vu Reims. Umgaa wìrd Monthelon vu da Noochberg’mainda Chavot-Courcourt ìm Norda un Wäschta, Moussy ìm Norda un Nordoschta, Pierry ìm Nordoschta, Cuis ìm Oschta, Mancy ìm Süüda so wia Morangis ìm Süüdwäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Niklàuiskìrìch *()*, wo ànna 1869 bàuija worra-n-ìsch
* s’ Kriagerdankmool, fìr d’ Soldààta üss’m Dorf eehra, wo ìm Äärschta Waltkriag g’schtoorwa sìnn


Monthelon 03541.jpg|a Blìck uff Monthelon
Monthelon 03542.jpg|a Blìck uff Monthelon
Monthelon-51-Eglise 1.JPG|d’ Niklàuiskìrìch
Monthelon-51-Eglise 3.JPG|d’ Sittafàssààda vu dr Niklàuiskìrìch
Monument aux morts 03549.jpg|s’ Kriagerdankmool vor dr Niklàuiskìrìch
Lavoir 03546.jpg|s’ Wàschhüüs
Lavoir 03544.jpg|s’ Wàschhüüs
Monthelon - Place Général Leclerc - boîte à livres.jpg|s’ Büachkaschtla àm Place du Général-Leclerc


## Lìteràtüür zem Dorf
*

## Lüag àui
* d’ Lischta vu G’mainda ìm Département Marne

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Monthelon biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Monthelon ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Flavigny ìm Informàzioonsportààl BANATIC vum frànzeescha Ìnnaminìschteerium (frànzeesch)
* d’ G’mainda Monthelon biim Nàzionààla Geogràfii-Ìnschtitüüt (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Émilie Broussouloux

D’ **Émilie Broussouloux**  (* 12. Janner 1991 z’ Saint-Mandé, Département Val-de-Marne) ìsch a frànzeescha Farnsahschurnàlìschta un Moderàtoora.

## ìhr Laawa un Kàrriar
D’ Émilie Broussouloux ìsch d’ Tochter vun’ra indoneesischa Müatter un vu’ma frànzeescha Vàtter, wo üss Brive-la-Gaillarde ìm Limousin schtàmmt. Sa ìsch z’ Saint-Mandé eeschtlig vu Pàriis uff d’ Walt kumma, àwwer sa ìsch zamma mìt ìhrer Schwäschter Chloé z’ Andrésy ìm Département Yvelines uffg’wàcksa. 

Àb 2013 hàt sa z’äärscht fìr dr Kànààl Infosport+ so wia fìr d’ Mìttààgs-Noohrìchtasandung vun M6.

Nooh ainem Joohr hàt sa fìr d’ Schportsandunga *Stade 2* un *Tout le sport* b’rìchta. Ain Joohr schpeeter, ìm Jüüni 2015, ìsch sa Kolümnìschta ìn dr Morgasandung *Télématin* uff France 2 worra, wo àn daara Zitt dr William Leymergie moderiart hàt — doo hàt sa salbscht jeeder Morga dr Schportsb’rìcht moderiart. Ìm Àuigscht 2016 hàt sa bii France 4 un France Ô ainiga Live-Sandunga vu da Olìmpischa Summerschpììler moderiart.

Ìm Septamber 2016 ìsch sa vun RMC Sport iig’schtällt, fìr jeeds Wucha-n-ànd d’ anglischa Premier League vorschtälla. D’rwìllscht hàt sa ìn dr Wuchazitt Ainzelb’rìchta fìr dr Kànààl BFM TV g’màcht. Ìm Jüüni 2017 ìsch sa uff France 3 ìn Okzitàània gànga ge schàffa un hàt doo d’ Raisasandung *Ô Sud* moderiart, wo jeeder Tààg àm 12 Ühr 55 üssg’schtrààhlt worra-n-ìsch — schpeeter ìsch dia Sandung jeeda Wucha-n-àui ìm nàzionààla Kànààl vu France 3 z’ sah ìsch. Ìm Septamber 2017 hàt d’ Broussouloux eewafàlls bii France 3 d’ Sandung *Les Nouveaux Nomades* moderiart.

Ìm Jüüni 2022 ìsch sa vum Kànààl LCI iig’schtällt worra. Àb Septamber 2022 hàt sa bii dam Kànààl d’ Noohrìchtasandung zwìscha 22 Ühr un Mìtternàcht moderiart — d’rbii ìsch sa z’äärscht vum Éric Brunet, d’rnooh àb’m Summer 2024 vum Darius Rochebin beglaita worra.

Ìm Septamber 2025 ìsch sa bii BFM TV iig’schtällt worra, fìr dr Wuchanàndsprogràmm zwìscha 22 Ühr un Mìttanàcht moderiara.

## ìhr Prìwààtlaawa
D’ Émilie Broussouloux ìsch vermüatlig viar Joohra làng ìn’ra Beziihung zamma mìt’m Julien Pasquet, ema Schurnàlìscht vu CNews, gsìì.

Àm 8. Septamber 2018 hàt sa z’ Meyssace ìm Département Corrèze dr Thomas Hollande, dr Suhn vum ehamooliga Schtààtspresidant François Hollande un vu dr Ségolène Royal, g’hiiroota. Sa hann zamma-n-a Tochter nàmmens Jeanne, wo àm 29. Jüüni 2019 uff d’ Walt kumma-n-ìsch, un a Suhn nàmmens Noé, wo àm 21. Janner 2021 uff d’ Walt kumma-n-ìsch. D’ zwaita Tochter, d’ Nicole, ìsch àm 15. Jüüni 2025 uff d’ Walt kumma.

## Weblìnks
*

## Ainzelnoohwiisa
Villers-aux-Bois

**Villers-aux-Bois**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd ) ìm Département Marne ìn dr Regioon Grand Est (vor 2016 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne). Sa g’heert zem Kàntoon Vertus-Plaine Champenoise un zem Arrondissement Épernay.

## zem Dorfnàmma
Ìm Làuif vu dr G’schìcht hàt sìch dr Dorfnàmma-n-asoo uff Làtiinisch un Àltfrànzeesch, schpeeter uff Frànzeesch äntwìckelt:

D’ Dorfbewoohner nännt m’r **' (fìr d’ Manner) un **' (fìr d’ Fràuija) uff Frànzeesch.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1219986", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

Villers-aux-Bois lììgt äbba 14 Kilomeeter süüdlig vun Épernay ìm Wàldgebiat **. Umgaa wìrd Villers-aux-Bois vu da Noochberg’mainda Moslins ìm Norda un Nordwäschta, Blancs-Coteaux ìm Süüda un Oschta so wia Chaltrait ìm Wäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Petrüskìrìch *()* üss’m 19. Joohrhundert
* s’ Schloss Soulières üss’m 17. Joohrhundert, wo zitter 1980 bii da Histoorischa Dankmooler iig’schtuuft ìsch, wo-n-a regionààla Bediitung hann.
* a Grààbdànkmool, fìr zwai Soldààta üss’m Dorf eehra, wo ìm Zwaita Waltkriag àm 23. Nowamber 1943 ums Laawa kumma sìnn


Villers-aux-Bois Église.JPG|d’ Petrüskìrìch
Villers-aux-Bois Eglise.JPG|a àndra Sìcht vu dr Petrüskìrìch mìt’m Frììdhoof d’rumm umma
Église Villers-aux-Bois 03531.JPG|s’ Wäschtportààl vu dr Petrüskìrìch
Château Soulières 03532.JPG|s’ Schloss Soulières
Villers-aux-Bois château église 03519.JPG|dr ìm Pàrk vor’m Schlossiigàng — naawadràà ìsch d’ Petrüskìrìch z’ sah
Gallas Michez 03533.JPG|s’ Dankmool, fìr d’ zwai Wììderschtàndskampfer eehra
Château d'eau 03531.JPG|dr Wàsserturm


## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Département Marne

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Villers-aux-Bois biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Villers-aux-Bois ìm Informàzioonsportààl BANATIC vum frànzeescha Ìnnaminìschteerium (frànzeesch)
* d’ G’mainda Villers-aux-Bois biim Nàzionààla Geogràfii-Ìnschtitüüt (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Grauves

**Grauves**  ìsch a G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd: ) ìm Département Marne ìn dr Regioon Grand Est. Sa g’heert zem Arrondissement Épernay un zem Kàntoon Épernay-2.

## zem Dorfnàmma
Ìm Làuif vu dr G’schìcht hàt sìch dr Dorfnàmma-n-asoo uff Làtiinisch un Àltfrànzeesch, schpeeter uff Frànzeesch äntwìckelt:

D’ Dorfbewoohner nännt m’r **' (fìr d’ Manner) un **' (fìr d’ Fràuija) uff Frànzeesch.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q1225642", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

Grauves lììgt äbba 33 Kilomeeter süüd-süüdwäschtlig vu Reims. Umgaa wìrd Grauves vu da Noochberg’mainda Cuis ìm Norda, Cramant ìm Nordoschta, Avize ìm Oschta, Blancs-Coteaux ìm Süüda un Süüdoschta, Moslins ìm Wäschta so wia Mancy ìm Nordwäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Liawafràuikìrìch *()* üss’m 12. Joohrhundert. D’rìnn sìnn viar Kunschtwark bii da Histoorischa Dankmooler iig’schtuuft, wo-n-a regionààla Bediitung hann: D’ Holzschtàtüüta vu dr Màdonna mìt’m Jesüskìnd üss’m 17. Joohrhundert, d’ fàrwiga Holzschtàtüüta vum hl. Johànnis dr Taifer, wo ànna 1656 g’hàuija worra-n-ìsch, d’ Holzschtàtüüta vum hl. Claudius, wo ànna 1656 g’hàuija worra-n-ìsch so wia d’ Kredanz üss Holz un Màrmoor, wo eewafàlls ànna 1656 haarg’schtällt worra-n-ìsch.


Grauves.JPG|s’ Dorf Grauves vum Raabgebiat haar g’sah
Grauves l eglise.JPG|d’ Liawafràuikìrìch
Cemetery of Grauves, France.jpg|uff’m Kìrìchhoof
St vincent Grauves 01954.jpg|d’ Vizanzfascht z’ Grauves ànna 2017
St vincent Grauves 01955.jpg|àui bii dr Vinzanzfascht ànna 2017


## Lìteràtüür zem Dorf
* 
*
*

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Département Marne

## Weblìnks

* d’ offiziälla Websitta vu dr G’maindaverwàltung Grauves (frànzeesch)
* Schtàtistik züa dr G’mainda Grauves biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Grauves ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)
* d’ G’mainda Grauves biim Nàzionààla Geogràfii-Ìnschtitüüt (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Auguste Mathieu

Dr **Auguste Mathieu**  (* 24. Nowamber 1814 z’ Avize, Département Marne; † 4. Janner 1878 z’ Pàriis) ìsch a frànzeescher Politiker gsìì. Ar ìsch Àbg’oordnet’r üss’m Département Corrèze gsìì ìm Zwaita Kaiserraich.

## sii Laawa
Dr Auguste Mathieu ìsch dr ìn’ra àrma Wìnzerfàmìlia uff d’ Walt kumma. Sii Onkel, wo Priaschter gsìì ìsch, hàt em ämpfoohla, uff Épernay geh ge schtüdiara — un dàs hàt dr Mathieu g’màcht. Ar hàt schpeeter Raacht z’ Pàriis g’schtüdiart un hàt naawadràà àls Schriiwer g’schàfft, fìr siina Schtüüdia bezààhla. Ar ìsch d’rnooh ànna 1837 Rachtsànwàlt worra, unter dr Fiahrung vum Ànwàltskàmmerpresidant Delangle. Ar ìsch àls Àntwàlt ìn politischa Àffara ufftratta, womm’r hüüfig d’ruff ìn da Zittunga g’rädd hàt.

Dr Mathieu ìsch z’äärscht biim Pàrlàmantswààhl ìm Àwrìl 1848 Kàndidààt vum repüblikàànischa Lààger ìm Département Seine-et-Marne gsìì, àwwer ar ìsch nìt g’wählt worra. Ànna 1849 ìsch’r Gen’rààlroot üss’m Kàntoon Avize worra.

Ànna 1863 ìsch’r ìm Département Corrèze àls Àbg’oordnet’r ìn dr Legislàtiivkorps g’wählt worra — bii dr Wààhl hàt’r äbba 75 Prozant vu da Schtìmma bikumma. Ar ìsch Mìtglììd gsìì vu dr Regiarungsmeehrait, wo s’ Zwaita Kaiserraich unterschtìtzt hàt. Ànna 1867 ìsch’r B’rìchtärschtàtter vum näija Prassag’sätz gsìì. Ar hàt züadam a G’sätzàbandrung vorg’schlààga, fìr àss jeeder Zittungsàrtìkel vor dr Veräffentligung ìn da Beheerda vorg’schtällt wìrd, fìr àss d’ Regiarung a Àntwort därft schriiwa — dia Màssnààhma ìsch àwwer nìt züag’schtìmmt worra.

Dr Mathieu ìsch ànna 1866 àls Offiziar vu dr Eehralegioon üsszaichnet worra. Ar hàt àui s’ Groosskriiz vu dr Isàbella dr Kàthoolika bikumma.

Dr Auguste Mathieu ìsch ànna 1878 z’ Pàriis g’schtoorwa un ìsch ìm bekànnta Frììdhoof Père-Lachaise beardigt worra.

## Lìteràtüür ìwwer’na
*

## Weblìnks
* dr Auguste Mathieu ìn dr *Base Sycomore* vu dr Nàzionààlversàmmlung (frànzeesch)
* dr Auguste Mathieu ìn dr *Base Léonore* vu dr Nàzionààlversàmmlung (frànzeesch)
* dr Auguste Mathieu bii dr Websitta vum Verain Amis et Passionnés du Père-Lachaise (frànzeesch)
Fèrebrianges

**Fèrebrianges**  ìsch a frànzeescha G’mainda mìt  Iiwoohner (Schtànd: ) ìm Département Marne ìn dr Regioon Grand Est (vor 2016 ìn dr Regioon Champagne-Ardenne). Sa g’heert zem Kàntoon Dormans-Paysages de Champagne un zem Arrondissement Épernay.

## wu dr Dorfnàmma haar ìsch
Ìm Làuif vu dr G’schìcht hàt sìch dr Dorfnàmma-n-asoo uff Làtiinisch un Àltfrànzeesch, schpeeter uff Frànzeesch äntwìckelt:

Dr Dorfnàmma schtàmmt vum Oïl-Wort *fère*, wo-n-a mìttelàlterliga Burg b’zaichnet. A ànder Forscher hàt jedoch g’sajt, àss dr Nàmma üss’m Ürgermàànischa *fara* (‚Siidlung‘, ‚Ààdel‘) soll schtàmma.

## wu ’s lììgt

{ "type": "ExternalData", "service": "geoline", "ids": "Q691095", "properties": { "stroke": "#3b78cb", "stroke-width": 2 } }

Fèrebrianges lììgt äbba 52 Kilomeeter süüd-süüdwäschtlig vu Reims. Umgaa wìrd Fèrebrianges vu da Noochberg’mainda Étoges ìm Norda un Oschta, Vert-Toulon ìm Süüdoschta so wia Congy ìm Süüda un Wäschta.

## wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt

## wàs doo z’ sah ìsch
* d’ reemisch-kàthoolischa Medarduskìrìch *()*, wo üss’m 12. Joohrhundert schtàmmt. D’rìnn sìnn a Hüüfa Kunschtwark jewills àls Ainzelobjakta bii da Histoorischa Dankmooler iig’schtuuft, wo-n-a regionààla Bediitung hann: Dr raachta Mària-n-àltààr üss’m18. Joohrhundert mìt siim Uffsàtz, a Holzsassel üss’m 19. Joohrhundert, a Màska üss Gussiisa vum 19. Joohrhundert, dr holziga Prozässioonsschtààb vum hl. Medàrdus üss’m 19. Joohrhundert, s’ G’mäld vum Jesüs Krìschtüs siinera Uffärschteeung (Eelfàrb uff Liinwànd, 17. Joohrhundert), d’ baida Holzschtàtüüta vum hl. Petrüs un vum hl. Pooli üss’m 17. Joohrhundert, d’ Holzschtàtüüta vum hl. Ambrosius üss’m 17. Joohrhundert, d’ baida Schtaischtàtüüta vum hl. Medàrdus un vum hl. Eligius, wo ìm 17. Joohrhundert g’hàuija worra sìnn, so wia dr Grààbschtai vu dr Fràui Garnier üss’m Joohr 1698. Üsserdam ìsch d’ Schtaischtàtüüta vu dr Màdonna mìt’m Jesüskìnd üss’m 14. odder’m 15. Joohrhundert àls Ainzelwark bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann.


Fèrebrianges.jpg|s’ Dorf Fèrebrianges vum Raabgebiat haar g’sah
Fèrebrianges - Église Saint-Médard 2.jpg|d’ Medarduskìrìch
Fèrebrianges - Église Saint-Médard 3.jpg|a àndra Sìcht vu dr Medarduskìrìch
Fèrebrianges - Église Saint-Médard 1.jpg|noch a àndra Sìcht vu dr Medàrduskìrìch


## Lìteràtüür zem Dorf
*

## Lüag àui
* d’ Lischta vu da G’mainda ìm Département Marne

## Weblìnks

* Schtàtistik züa dr G’mainda Fèrebrianges biim INSEE (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Fèrebrianges ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)
* Informàzioona züa dr G’mainda Faux-Fresnay ìm Informàzioonsportààl BANATIC vum frànzeescha Ìnnaminìschteerium (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Brie (Region)

D’ **Brie**  ìsch a histoorischa Regioon ìn Frànkrììch, wo ìm Oschta vu dr Île-de-France — dr Geegend un Pàriis — lììgt, zwìscha dr Marne ìm Norda un dr Seine ìm Süüda.

## Geogràfii
D’ Brie wìrd àm Oschta vu dr Champagne dur Ärheewunga getrännt, wo äbba ìwwer 200 Meeter hooch sìnn, un wo züa dr „Kànta vu dr Île-de-France“ *()* zeehla. Sa äntschprìcht ung’faahr em hìttiga Département Seine-et-Marne, àwwer’s sìnn àui Taila ìn da Départements Essonne, Marne, Seine-Saint-Denis, Val-de-Marne un Aisne. Ìn dr Regioon sìnn vììla Walder, un d’ Làndwìrtschàft schpììlt doo a wìchtiga Rolla.

Histoorisch — b’sunderscht unter’m Ancien Régime — hàt m’r d’ Regioon ìn dräi Làndschàfta untertailt: d’ **'  um Brie-Comte-Robert, d’ **'  um Meaux un d’ **'  um [[Château-Thierry]].

D’ zwai wìchtigta Taaler ìn dr Regioon gìtt’s um d’ Flìss Petit Morin — wo üss dr [[Champagne#Drochèni Champagne|Trockana Champagne]] kummt —, dr Grand Morin un sii [[Nebenfluss|Naawafluss]] Aubetin, wo üss dr Umgaawung vu [[Sézanne]] kummt.

D’ wìchtigschta [[Gemeinde (Frankreich)|G’mainda]] ìn dr Regioon haissa:


== G’schìcht ==
Ìm [[Mittelalter|Mìttelàlter]] ìsch d’ Brie a [[Graf|Grààfschàft]] gsìì, wo da Grààfa vu dr Champagne g’heert hàt. Àui schpeeter unter’m [[Ancien Régime]], wu d’ Prowìnz ìm B’sìtz vum Keenig gsìì ìsch, ìsch d’ Regionààlregiarung mìt dam vu dr Champagne vergaa worra.

== sunschtigs ==
D’ Regioon ìsch nàrdììrlig bekànnt àls Haarschtällungsort vum Kaas Brie.

D’ Iiwoohner vu dr Regioon nännt m’r **'  (fìr d’ Manner) un **  (fìr d’ Fràuija) uff Frànzeesch.

## Lìteràtüür

## Ainzelnoohwiisa
Landtagswahl in Baden-Württemberg 2026

D **Landdagswahl z Bade-Wirttebärg 2026** isch am 8. Merz gsii. Bi däre Wahl isch zum erschte Mol e nei Wahlrächt brucht wore, wu me usser de Erschtstimm zuesätzli au no ne Zwootstimm fir Landeslischte ghaa het. Derzue het me scho ab 16 Johr chenne wehle.

Mit em Spitzekandidat Cem Özdemir sin di Griene mit 30,2 Brozänt vu de Zwootstimme zum dritte Mol in Folg vor dr CDU us s bescht Wahlergebnis chuu.

## Spitzekandidate

## Landeslischte
Zuer dr Wahl zuegloo sin die 21 Landeslischte:
# Bündnis 90/Die Grünen (Grüne)
# Christlich Demokratische Union Deutschlands (CDU)
# Sozialdemokratische Partei Deutschlands (SPD)
# Freie Demokratische Partei (FDP)
# Alternative für Deutschland (AfD)
# Die Linke (Die Linke)
# Freie Wähler
# Die PARTEI
# Basisdemokratische Partei Deutschland (dieBasis)
# Klimaliste Baden-Württemberg (KlimalisteBW)
# Ökologisch-Demokratische Partei (ÖDP)
# Volt Deutschland (Volt)
# Bündnis C – Christen für Deutschland (Bündnis C)
# Partei der Humanisten (PdH)
# Partei für Verjüngungsforschung (Verjüngungsforschung)
# Bündnis Sahra Wagenknecht – Vernunft und Gerechtigkeit (BSW)
# Die Gerechtigkeitspartei – Team Todenhöfer (Die Gerechtigkeitspartei)
# Partei der Rentner (PDR)
# Partei des Fortschritts (PdF)
# Partei Mensch Umwelt Tierschutz (Tierschutzpartei)
# Werteunion (WerteUnion)

## Ergebnis

D Tabelle zaigt s vorlaifig amtlig Ergebnis.

## Weblink

* landtagswahl-bw.de 2026 vu dr Landeszentrale für politische Bildung Baden-Württemberg
* Landtagswahl 2026 vum Ministerium des Inneren, für Digitalisierung und Kommunen Baden-Württemberg

## Fueßnote
Westfriedhof (Reims)

Dr **Wäschtfrììdhoof** (uff Frànzeesch **) ìsch a Frììdhoof ìn dr Schtàdt Reims ìn Frànkrììch.

## wu ’r lììgt
Dr Reimser Wäschtfrììdhoof lììgt ìm Viartel Croix-Rouge àn dr Rue de Bezannes grààd vor’m Pàrk Saint-John-Perse.

## d’ G’schìcht
Dr Wäschtfrììdhoof ìsch ànna 1893 uff’ma Làndschtìckla g’äffnet worra, wo d’ Wìtwa vum Eugène Rœderer gaa hàt. D’ Fràui hàt àui uff’m Frììdhoof d’ Genoveevakàpall loo bàuija — ìn dr Kàpall fìndet m’r a Tààfla, fìr sììe eehra. Dr Waagaplààn vum Frììdhoof hàt dr Làndschàftsgartner Édouard Redont g’màcht — ar hàt sìch vermüatlig vu da nordàmerikàànischa Frììdheef loo beiiflussa.

Ìm Zwaita Waltkriag hàt m’r doo zittawiis diitscha Soldààta beardigt, àwwer m’r hàt schpeeter d’ Ìwwerraschter ìn Diitschlànd z’ruckgebroocht.

## d’ Genoveevakàpall
D’ Genoveevakàpall (uff Frànzeesch sààgt m’r *)* hàt dr Demerlé bàuija — ar hàt d’ Plaana vum Àrkitäckt Édouard Thiérot b’nutzt. Uff’m Tümpànoon schteeht a grooss Krüzifix, wo vermüatlig dr Antoine Margotin, dr Vàtter vum Léon Margotin, g’hàuija hàt. Ìn dr Kàpall ìsch a schwàrz Màrmooràltààr, wo vu dr G’sällschàft Bulteau-Duran haarg’schtällt worra-n-ìsch.


Reims chapelle cimetière de l'Ouest.jpg|d’ Genoveevakàpall uff’m Wäschtfrììdhoof
Cimetière de l'ouest 061.jpg|d’ Hàuiptfàssààda vu dr Genoveevakàpall


## d’ wìchtiga Litt, wo doo beardigt sìnn
Dia Litt doo sìnn uff’m Wäschtfrììdhoof beardigt:
* dr Reimser Àrkitäckt Ernest Brunette (1848–1932)
* dr Reimser Mooler un Zaichner Edmond Chauvet (1903–1968)
* dr Reimser Mooler Georges Chauvet (1874–1931)
* dr Wììderschtandskampfer Victor Desmet (1919–2018), wo üss’m Nord g’schtàmmt hàt
* dr Reimser Schrìftschtäller un Zittungsdirakter Enguerrand Homps (1884–1951)
* dr Reimser G’warkschàftler Pierre Maître (1945–1977)
* dr Reimser Làndschàftsgartner Édouard Redont (1862–1942)

Üsserdam gìtt’s uff’m Frììdhoof b’sundera Àbtailunga fìr d’ Soldààta vum Äärschta Waltkriag, vum Zwaita Waltkriag so wia vu da Àrmee vum Commonwealth.


Reims cimetiere militaire francais.jpg|d’ Àbtailung fìr d’ frànzeescha Soldààta vum Äärschta Waltkriag
Cimetière de l'ouest Reims 063.jpg|s’ Kriagerdankmool fìr d’ Soldààta vum Äärschta Waltkriag


## Lìteràtüür
*

## Ainzelnoohwiisa
Ignatius Kohlund

Dr **Ignatius Kohlund** (au *Ignaz Kohlund;* * 2. Augschte 1790 z Säckige; † 7. Februar 1862 z Fryburg isch e dytsche Beamte un Dichter gsii.

## Lääbe
Dr Kohlund het an dr Uniwersiteet Fryburg studiert. Är het as Dailigskummissar z Säckige gschafft un isch au Buurgermaischter vu Säckige gsii, 1832 isch er Amtsrevisor (Notar) z Bluemefeld gsii, 1834 Amtsrevisor z Säckige. 1840 het er as Rächnigsroot un Amtsrevisor z Löörech gschafft un speeter im nämlige Amt z Fryburg.

Är isch ghyroote gsii mit dr Johanna Broglie un het mit iire segs Chinder ghaa
* Heinrich Kohlund, Landgrichtsroot z Konschtanz
* Maria Kohlund, Justitusvorsteheri z Fryburg
* Karolina Johanna Kohlund (1840-1868)
* Joseph Ignaz Valerian Kohlund (* 1842), Chaufmann, Diräkter vu dr Kuenzer-Fabrik
* Dominika Erika Kohlund (* 1844), Mooleri z Fryburg
* Friedrich Richard Benjamin Kohlund (* 1846), Mooler z Fryburg

Dr Kohlund het Gediicht uf Hoochdytsch un uf Alemannisch gschriibe. Är het zwai Biechli uusegeee mit Gediicht, s eerscht zum Hebelfescht, wu 1860 zum 100. Gebuurtsdaag vum Johann Peter Hebel veraastaltet wooren isch.

Dr Johann Baptist Trenkle schrybt in sym Buech „Die Alemannische Dichtung seit Johann Peter Hebel“ iber dr Kohlund: 

Wäge syne haitere Schnepfelieder het me em au „Schnepfelhebel“ gsait.

## Wäärch
* *Der humoristische Vorläufer zur einhundertjährigen Geburtstags-Feier J. P. Hebel auf den 10. Mai 1860 in allemanischer Mundart von Kd.* Wangler, Freiburg i.Br. 1860. 12 S.
* *Gedichte in reindeutscher und allemannischer Mundart. Mit einer Zugabe s. g. „Schnepfengedichte“.* Druck und Verlag von H. M. Poppen & Sohn, Freiburg im Breisgau 1861. 96 S.

## Literatur
* Hubert Baum: *Alemannische Dichter und Schriftsteller in Baden, die in alemannischer Sprache schreiben (Fortsetzung).* In: Das Markgräflerland. Beiträge zu seiner Geschichte und Kultur. Geschichtsverein Markgräflerland, Schopfheim NF 8(39).1977, H. 1/2, S. 175
* Johannes Helm: *Wer — wann — wo? Biographische Notizen aus dem Markgräflerland.* In: *Das Markgräflerland,* Jg. NF 6(37).1975, Heft 3/4, S. 196
* Johann Baptist Trenkle: *Die Alemannische Dichtung seit Johann Peter Hebel. Ein Beitrag zur Geschichte der deutschen mundartlichen Dichtung.* Druck und Verlag von J. Lang, Tauberbischofsheim 1881. S. 19, 20, 147-150

## Fueßnote
Ostfriedhof (Reims)

Dr **Oschtfrììdhoof** (uff Frànzeesch **) ìsch a Frììdhoof ìn dr Schtàdt Reims ìn Frànkrììch. Ar lììgt àn dr Avenue Jean-Jaurès.

## d’ G’schìcht
Dr Oschtfrììdhoof ìsch ànna 1891 iig’wäijt worra. S’ ehamooliga Verbrännungsgebäj, wo grààd biim Iigàng lììgt, ìsch ànna 1893 vum Bìldhàuijer Joseph Wary bàuija worra. ’S ìsch mìt’ra Schpanda vum Claude Goïot (1807–1892) finànziart worra — dr Goïot ìsch Àrkitäckt, soziàlìschter G’maindaroot un äärschter Vorsìtzender vu dr Reimser Àbtailung vum Nàzionààlbund vu da Fräidanker gsìì. M’r hàt’s z’äärscht àm 18. Hornung 1901 prowiart, un ’s ìsch offiziäll ànna 1902 iig’wäijt worra. ’S ìsch s’ drìtta Verbrännungshüüs ìn Frànkrììch gsìì — vorhaar sìnn numma dia ìm Frììdhoof Père-Lachaise z’ Pàriis so wia z’ Rouen gsìì. B’nutzt worra-n-ìsch’s bis 1972, vor äbb m’r d’ näija Verbrännungsànschtàlt uff’m Frììdhoof vu La Neuvillette bàuija hàt.

Ìm Äärschta Waltkriag ìsch dr Frììdhoof schwaar b’schaadigt worra, dänn d’ Frontliinia ìsch äbba a hàlb Kilomeeter neerdlig vum Ort gsìì. Biim Portnerhiisla schteeht hìtt a klai Dankmool, fìr d’ Verschwundana vum Militäärlààger Mourmelon eehra.


Cimetière de l'Est bombardé.jpg|wia dr Frììdhoof nooh da Bùmbàrdiarunga vum Äärschta Waltkriag üssg’sah hàt
Reims plan du cimetière de l'Est.jpg|dr Plààn vum Oschtfrììdhoof
Crématorium cimetière de l'est 7837.JPG|s’ ehamooliga Verbrännungsgebäj
Crématorium cimetière de l'est 7838.JPG|a àndra Sìcht vum ehamooliga Verbrännungsgebäj
Reims crema (1).jpg|noch a àndra Sìcht vum ehamooliga Verbrännungsgebäj


## d’ wìchtiga Litt, wo doo beardigt sìnn
* dr Reimser Bìldhàuijer Paul Berton (1865–1933)
* dr Schàuischpììler Bernard Fresson (1931–2002)
* dr Dìchter Roger Gilbert-Lecomte (1907–1943)
* dr itàliaanischa Bìldhàuijer Antoine Giudici (1848–1894), wo z’ Reims g’wìrkt hàt
* dr Àrzt un Kìnschtler Jean Goulden (1878–1946)
* mehrera Mìtglììder vu dr Zirküsfàmìlia Grüss, d’runter dr Alexis Grüss Senior
* dr àmerikàànischa Müssikànt John Littleton (1930–1998)
* dr Reimser Àrkitäckt Abel Robert (1873–1963)
* dr Reimser Schàuischpììler Michel Robin (1930–2020)
* dr Wiihandler un Kunschtsammler Henry Vasnier (1832–1907)


Concession SIRLANDE 08791.JPG|dr Grààb vu dr Fàmìlia Fresson
Roger Gilbert-Lecomte tombe.jpg|dr Grààb vum Gilbert Robert-Lecomte
John Littleton tombe.jpg|dr Grààb vum John Littleton
Michel Robin tombe 2.jpg|dr Grààb vum Michel Robin
Élephant 7882.JPG|uff’m Grààb vu dr Fàmìlia Lecuyer ìsch a Elefant z’ sah
Concession Barre 08786.JPG|d’ Kàpall fìr d’ Fàmìlia Barre
Concession Barre 08788.JPG|ìn dr Kàpall vu dr Fàmìlia Barre
Reims cimetière de l'est tombe israélite.jpg|a jìddisch Grààb ìm Oschtfrììdhoof
Monument aux militaires d'afrique mort en service.JPG|s’ Dankmool fìr d’ frànzeescha Soldààta eehra, wo ìn Àfrìkà g’schtoorwa sìnn


## Weblìnks
* a Vorschtällung vum Reimser Oschtfrììdhoof bii *Cimetières de France et d’ailleurs* (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Angelina Valentine

D’ **Angelina Valentine**  (bìrgerlig d’ *Alexandria Angel Alvarez*; * 19. Septamber 1986 z’ Lexington, Kentucky) ìsch a ehamooliga àmerikàànischa Pornodààrschtällera.

## ìhr Laawa un Kàrriar
D’ Alvarez hàt Vorfààhra üss Venezuela un Itààlia. Sa ìsch z’äärscht mìt 18 Joohra Àbblättertanzera worra un ìsch d’rnooh uff Los Angeles gànga ge laawa, fìr Pornodààrschtällera waara — sa ìsch fìr d’ Pornoìndüschtrii vu dr Adriana Sage äntdäckt worra. Sa hàt ànna 2007, ìm Àlter vu 21, ìhra äärschta Hardcore-Szeena dräijt. Zitterhaar hàt sa äbba 290 Filma dräijt, unteràndrem fìr d’ Schtüdio Wicked Picutres, Jules Jordan Video, ClubJenna un Evil Angel. Sa hàt unteràndrem zamma mìt da Filmamàcher Brad Armstrong, Francesca Lé, Manuel Ferrara un Axel Braun g’schàfft. Üsserdam hàt sa Szeena fìr d’ Websitta Bang Bros, Brazzers un Naughty America dräijt.

Sa ìsch bii da AVN Awards 2009 ìn zwai Kàtegoria nominiart worra, àls „Bäscht Näj Schtarlätt“ un mìt àndra ìn dr Kàtegorii „Bäschta Grupp-Säxszeena“, àwwer sa hàt doo kää Üsszaichnung bikumma. Sa ìsch àui fìr dr XBIZ Award fìr d’ Kàtegorii „Näi Schtarlätt vum Joohr“ un fìr dr F.A.M.E. Award vu dr „Wiibliga Liablìngs-Ààfangera“ nominiart worra. Sa hàt ìm saalwa Joohr dr XRCO Award ìn dr Kàtegorii „Deep Throat“ g’wunna. Ìn da Joohra 2010 bis 2012 ìsch sa jewills fìr mìndeschtens a AVN Award nominiart worra, zwaimol d’rvu àls „Unbekànnt Schtarlätt vum Joohr“.

Ìm Àuigscht 2008 ìsch sa vu’ma Àgant vu dr G’sällschàft LA Direct Models vertratta gsìì. Ànna 2009 ìsch sa d’ äärschta wiibliga Dààrschtällera, wo zamma mìt dr trànssäxüälla Dààrschtällera Kimber James g’schàfft hàt. D’ Valentine hàt bekànnt gaa, àss sa bisäxüäll ìsch.

Üsserhàlb vum Porno hàt a d’ Naawarolla vu dr Cimone ìm David Ren siim Thriller *Revenge City* g’schpììlt.

## a pààr Bìlder vun ìhra

Angelina Valentine at AVN Adult Entertainment Expo 2009.jpg|bii dr AVN Adult Entertainment Expo ànna 2009
Angelina Valentine at Porn Star Karaoke 4.jpg|àm Porn Star Karaoke ànna 2007 z’ Los Angeles
Angelina Valentine at Porn Star Karaoke 5.jpg|àm Porn Star Karaoke ànna 2007
Party at 6356 Hollywood Blvd (17).jpg|zamma mìt’m Chris àn dr  6356 Hollywood Blvd Party z’ Los Angeles ànna 2007
Angelina Valentine at 28th AVN Awards ((January 8, 2011).jpg|bii da AVN Awards 2011
D6A 2751 - Angelina Valentine.jpg|bii dr AVN Adult Entertainment Expo ànna 2013


## ìhra Filmogràfii (Üsswààhl)

## d’ Üsszaichnunga, wo sa bikumma hàt

## Lìteràtüür ìwwer sììe
*
*

## Weblìnks

* ìn dr Angelina Valentine ìhra offiziälla Websitta (anglisch)
* d 
* d 
* d Angelina Valentine in de *Adult Web Movie Database* (änglisch)
* d Angelina Valentine in *The Movie Database* (ukràinisch)
* d Angelina Valentine uff dr Websitta vu dr Fàchzittschrìft *[[Adult Video News]]* (anglisch)
 
## Ainzelnoohwiisa
James Licini

Dr **James Licini** (* 17. April 1937 z Züri; † 26. Juuli 2025) isch e Schwyzer Bildhauer un Blaschtiker gsii.

## Lääbe
Dr James Licini isch e Änkel vum e Italiääner gsii, wu vu Alano di Piave im Veneto yygwanderet isch. Noch ere Leer as Schlosser het dr James Licini vu 1955 bis 1959 zeerscht as Yyseleeger uf em Böu, nocherdani as Chasse- un Böuschlosser gschafft. Scho as Leerbue het er mit Chinschtler wie Muz Zeier (1929–1981) un Friedrich Kuhn (1926–1972) z ue ghaa. Ab de 1960er-Joor het dr Licini ab un zue as Assischtänt fir dr Hans Aeschbacher un dr Kurt Laurenz Metzler gschafft. Al Blaschtiker isch dr Licini Autodidakt gsii un het si sälber as Staalböuer gsää, nit as Chinschtler. Är het mit Doppel-T-Dreeger, Winkelyyse un Staalblatte gschafft, wun er diräkt us dr induschtriälle Brodukzioon iiberchuu het. Anne 1968het er eerschti abschtrakti Yyseblaschtike gmacht. 1971 un 1972 het er Stuudieraise in d USA gmacht, speeter uf Spaanie un Mexiko. Vor allem in de 1970er-Joor het dr Licini e baar Stipändie iiberchuu, unter anderem vu Stadt un Kanton Züri, un 1974 en Aidgnessisch Chunschtstipändium. Anne 1997 het er im Forum Konscht z Raitweil uusgstellt, 1998 in dr Galery Andy Jllien z Züri un 2017 im Paark vum Castello del Sole am Lago Maggiore. D Licini het z Nürensdorf gschafft.

Vu 1961 bis 1963 isch dr Licini mit dr Fotograafi Maja Burkhard ghyroote gsii. Är isch am 26. Juuli 2025 im Alter vu 88 Joor gstoorbe.

Sy Näffe Bernhard Licini het Schlosser gleert un macht Objäkt.

## Uusglääseni Wäärch

James Licini Kulturmeile Rottweil.jpg|Staalböu INP 400, Heechi 403 cm, Kulturmeile Rautweil (D)
VKR 400 Licini 1.jpg|Staalböu VKR 400 z Zollike
James Licini Buchlern.jpg|Cortenstaal, Heechi 665 cm, Spoortaalaag Buechlere Züri-Altstette
James Licini Urdorf.jpg|Cortenstaal, Heechi 114 cm, Gmaiverwaltig Urdorf
James Licini Andreaspark.jpg|Staalböu HEB 1000, Heechi 1100 cm, Andreaspark Züri-Oerlike
James Licini CompTax.jpg|Staalböu VHP 300, Heechi 240 cm, CompTax Treuhand Litzirüti bi Arosa


## Literatuur
* Matthias Frehner, Marianne Karabelnik: *James Licini – 15 Stahlbauten in Ascona.* Scheidegger & Spiess, Zürich 2017, ISBN 978-3-85881-575-0.

## Weblink

* 
* 
* dr James Licini bi Koller Auktionen
* dr James Licini bi artnet

## Fueßnote
André Ragot

Dr **André Jules Joseph Ragot**  (* 26. Jüüli 1892 z’ Reims; † 24. Dezamber 1981 àui doo) ìsch a frànzeescher Bàuiplàànzaichner gsìì, wo àm Wììderuffbàui vu dr Schtàdt Reims nooh-n-em Äärschta Waltkriag mìtg’màcht hàt.

## sii Laawa
Dr André Ragot ìsch ànna 1892 z’ Reims uff d’ Walt kumma. Ar ìsch dr Suhn vum Bàuiunternammer Édouard Ragot un vu dr Valentine Hutin gsìì. Ar hàt ànna 1913 sii Militäärdianscht ìm 8. Pioniarreschimant g’laischtet un hàt àls Soldààt àm Äärschta Waltkriag mìtg’màcht. Ìm Àuigscht 1920 hàt’r z’ Reims d’ Agnès Dupuis g’hiiroota un hàt mìt ìhra viar Kìnder g’hàà.

Dr Ragot hàt z’äärscht biim Léon Margotin àn dr Hoochschüal fìr Ìndüschtriikunscht z’ Reims un d’rnooh àn dr Hoochschüal fìr Scheena Kunscht z’ Pàriis g’schtüdiart. Ànna 1923 hàt’r a Schtààtspriafung ìm B’raich Bàuikunscht b’schtànda, un d’rnooh hàt’r siina Kàrriar z’ Reims un Charleville ààg’fànga. Ar hàt bis 1967 ìn siim aiga Àrkitäcktbüroo àm 70 Rue Chanzy ìm Reimser Schtàdtzäntrum g’schàfft.

Dr Ragot ìsch ànna 1981 àn siim 89. Geburtstààg g’schtoorwa.

## d’ wìchtiga Gebäijer, wo-n-’r zaichnet hàt
; z’ Reims
* s’ Lallement-Hüüs àm 3 Place des Martyrs-de-la-Résistance, grààd hìnter’m Liawafràuimìnschter
* s’ Hüüs àm 8 Rue de l’Arquebuse
* s’ Hüüs àm 28 Rue Boulard
* s’ Hüüs ‚Chanzy-Vesle‘ àn dr Kriizung vu dr Rue Chanzy un dr Rue de Vesle
* s’ Hüüs àm 17–23 Rue de Vesle
* s’ Hüüs àm 36 Cours Jean-Baptiste-Langlet
* s’ Hüüs àm 60 Rue de Talleyrand
* d’ Kàpall vum ehamooliga Colbert-Ìnschtitüüt — hìtt vum Gümnààsium „Lycée Jean-XXIII“
* s’ Räktorààt vu dr Reimser Schüalàkàdemii àn dr Rue Navier


Place des Martyrs de la Résistance 05009.JPG|s’ Lallement-Hüüs
28 Rue Boulard (Reims) 20%.jpg|s’ Hüüs àm 28 Rue Boulard
8 rue arquebuse 1569220.jpg|s’ Hüüs àm 8 Rue de l’Arquebuse
Expo Jean XXIII 08105.JPG|ìn dr Kàpall vum Gümnààsium Jean-XXIII — doo bii’ra Üssschtällung ànna 2020


; ìn wittera Orta
* s’ Roothüüs- un Schüalgebäj z’ Villers-Semeuse
* d’ Hiiser La Garenne & Mad Jacq z’ Le Touquet Paris-Plage.

## Lìteràtüür ìwwer’na
*
* 

## Weblìnks

* dr André Ragot ìn dr AGORHA-Dààtabànk vum frànzeescha Nàzionààla Ìnschtitüüt fìr Kunschtg’schìcht (frànzeesch)
Rue Boulard (Reims)

D’ **Rue Boulard**  ìsch a Schtrooss ìm Schtàdtzäntrum vu Reims (Frànkrììch).

## wu ’s lììgt
D’ Rue Boulard, wo 450 Meeter làng ìsch, lììgt ìm Reimser Schtàdtzäntrum zwìscha dr Rue Brûlée ìm Norda un em Boulevard Paul-Doumer — wo äntlàng em Aisne-Marne-Kànààl verlàuift — ìm Süüda. Ìn dr Mìtta vu dr Schtrooss ìsch s’ Verkeehrsrundäll vum Gaston-Poittevin-Plàtz mìt dr Kriizung vu dr Rue Clovis, grààd bii dr Reimser Sünàgooga.

D’ Rue Boulard kriizt üsserdam àn d’ Rue Marlot — grààd vornad’ràà gìtt’s a Durchgàng zem Kàpuziinerpàrk —, d’ Rue des Capucins, d’ Rue Chabaud so wia d’ Rue Jean-d’Orbais.

## d’ G’schìcht
Dr neerdligschta Àbschnìtt vu dr Schtrooss — zwìscha dr Rue Brûlée un dr hìttiga Rue Marlot — hàt zallamols **'  (‚Drizeehhüüsgàss‘) g’haissa. Àb 1841 ìsch’r offiziäll Tail vu dr Rue Marlot gsìì. Ar ìsch ànna 1864 bis àn d’ klaina Hàltaschtälla uff’m Kànààl verlängert worra un hàt domìt dr hìttiga Nàmma bikumma.

G’nännt ìsch d’ Schtrooss noh-n-em Gen’rààl Jean-François Boulard (1776–1842), wo z’ Reims uff d’ Walt kumma-n-ìsch. Dr Boulart hàt àn da greeschta Schlàchta vu dr [[Koalitionskriege|Rewolüzioons- un Napoleoonischa Kriaga]] mìtg’màcht un ìsch d’rfìr mìt dr [[Ehrenlegion|Eehralegioon]] üsszaichnet worra. Sii Nàmma ìsch hìtt àm Triumpfabooga z’ [[Paris|Pàriis]] iig’schrììwa. Dr Schtroossanàmma hàt m’r urschprìnglig **' g’schrììwa — numma schpeeter hàt m’r d’ Schriibàrt g’andert.

## d’ wìchtiga Gebäijer
* s’ Hüüs àm Nr. 23, wo d’ Schtàdtverwàltung àls Elemant vum lokààla Kültüüräärwa iig’schtuuft hàt
* s’ Hüüs àm Nr. 28 mìt siinera Fàssààda, wo dr André Ragot ànna 1924 zaichnet hàt. Àui dàs Gebäj ìsch àls Elemant vum lokààla Kültüüräärwa iig’schtuuft
* s’ Hüüs àm Nr. 49 ìsch s’ ehamooliga Prìwààthüüs vum Unternammer Béranger — s’ Gebäj hàt dr Adolphe Bauve zaichnet, un ’s ìsch eewafàlls àls Elemant vum lokààla Kültüüräärwa iig’schtuuft


Reims, Haus Rue Boulard 11.JPG|s’ Hüüs àm Nr. 11
Boulard Rue 23 - Reims.jpg|s’ Hüüs àm Nr. 23
Boulard Rue 28 - Reims.jpg|s’ Hüüs àm Nr. 28
Reims, house 37 Rue Boulard.JPG|s’ Hüüs àm Nr. 37
Boulard Rue 49 - Reims.jpg|s’ Hüüs àm Nr. 49


## Lìteràtüür
*

## Weblìnks

## Ainzelnoohwiisa
Markel Fernández

De **Markel Fernández Soto** (* 6. Februar 2003 z Sopela, Biskaya) isch e spanische Liechtathlet, wo sich uf Sprint spezialisiiert het, vor allem uf 400 Meter.

Als Chind het er verschideni Sportarte gmacht, bevor er sich uf Liechtathletik konzentriert het. Spöter het er z Berango mit Liechtathletik aagfange und sich denn uf Sprintdiszipline, vor allem 400 Meter, spezialisiärt.

Im Jahr 2025 het er e Silbarmedallie im 4 × 400 Meter Stapfellauf bi de Liechtathletik-Halleneuropameischterschafte gwunne.

Er trainiert z Zorroza (Bilbao) mit sim Trainer Iago Hermida Benítez und startet sit 2026 für dr Verein FC Barcelona.

## Weblink
*
Jules Alard

Dr **Jules Eugène Alard**  (* 8. Jüüni 1866 z’ Reims, Département Marne; † 19. Hornung 1938) ìsch a frànzeescher Àrkitäckt gsìì, wo àm Wììderuffbàui vu Reims noh-n-em Äärschta Waltkriag mìtg’màcht hàt.

## sii Laawa
Dr Jules Alard ìsch dr Suhn vum Chrisostome Louis Alard (1836–1906) un vu dr Marie Louise Mopinot (1847–1922) gsìì. Ar hàt Bàuikunscht z’ Pàriis g’schtüdiart. Ànna 1895 hàt’r z’ Reims d’ Irène Bonnard (1872–1927) g’hiiroota, un ar hàt mìt ìhra sììwa Kìnder g’hàà.

Ar hàt a Àrkitäktbüroo z’ Reims àm 35bis Rue Courmeaux g’äffnet, un d’rnooh àb 1927 a ànder àm 3 Rue Houzeau-Muiron un àb 1929 a ànder àm 1 Rue Thiers. Ar ìsch Mìtglììd vu dr Àrkitäcktag’sällschàft vum Département Marne gsìì un ìsch ànna 1898 Sekretäär vu daara worra. Ànna 1915 ìsch’r üsserdam Mìtglììd vu dr Zäntrààlg’sällschàft vu da Àrkitäckta worra, un ar ìsch àui Mìtglììd vu dr Frànzeescha G’sällschàft fìr Àltertummsfoschung gsìì.

Dr Alard ìsch ànna 1938 g’schtoorwa un ìsch uff’m Reimser Nordfrììdhoof beardigt worra.

## siina wìchtiga Gebäijer
* s’ Hüüs àm 36 Rue Boulard z’ Reims
* s’ Hüüs àm 64 Rue Clovis z’ Reims
* s’ Hüüs àm 8/12 Rue de l’Écu z’ Reims
* s’ Hüüs àm 15 Rue Courmeaux z’ Reims — dàs Gebäj hàt’r fìr sìch salbscht zaichnet

## d’ Ürkunda, wo-n-’r veräffentligt hàt
* 
*
* 

## Lìteràtüür ìwwer’na
* 

## Ainzelnoohwiisa
Xavier Albertini

Dr **Xavier Albertini**  (* 28. Janner 1970 z’ Royan, Département Charente) ìsch a frànzeescher Rachtsànwàlt un Politiker vu dr Pàrtäi Horizons. Ar ìsch zitter 2022 Àbg’oordnet’r üss’m Département Marne ìn dr Nàzionààlversàmmlung.

## sii Laawa
Dr Xavier Albertini ìsch z’ Royan ìn Wäschtfrànkrììch uff d’ Walt kumma. Ar ìsch dr Suhn vu’ma Offiziar un vun’ra kàuifmannischa Ààg’schtällta. Ar ìsch ànna 1989 z’ Reims kumma ku schtüdiara. Nooh Hàndels- un Rachtsschtüüdia ìsch’r ànna 1998 àls Rachtsànwàlt züag’loo worra. 

Dr Albertini hàt ànna 1995 siina Kàrriar ìn Politik ààg’fànga, wu-n-’r pàrlàmäntààrischer Àssistant vum Jean-Claude Étienne worra-n-ìsch. Ar ìsch z’äärscht Mìtglììd vu dr konsärwàtiiwa Pàrtäi „Rassemblement pour la République“ (RPR) gsìì. Ar ìsch ànna 2001 G’maindaroot z’ Reims worra, wu dr Jean-Louis Schneiter Bìrgermaischter vu dr Schtàdt gsìì ìsch. Ànna 2013 ìsch’r zwaiter Schtällvertratter vum Bìrgermaischter Arnaud Robinet worra — àn daara Schtälla ìsch’r Verwàntwortlig fìr Sìcherhait, Ärraignissa, Woohlb’fìnda, Wààhlorgànisàzioon un Religioona gsìì. Nooh dr G’maindawààhl ànna 2020 ìsch’r àn daara Schtälla blììwa. Wu-n-’r ìm Jüüni 2022 ìn d’ Nàzionààlversàmmlung g’wählt worra-n-ìsch, hàt’r üss dam Àmt müassa z’rucktratta. Üsserdam ìsch dr Albertini zwìscha 2010 un 2021 Regionààlroot vu dr Regioon Grand Est gsìì un ìsch sogààr Vìzavorsìtzender vum Regionààlroot worra.

Dr Albertini hàt sìch ànna 2021 dr Pàrtäi Horizons ààg’schlossa — dia Pàrtäi ìsch grààd grìnda worra gsìì. Bii dr Pàrlàmantswààhl ìm Jüüni 2022 ìsch’r ìm 1. Wààhlkrais vum Département Marne àls Àbg’oordnet’r fìrs Mehrhaitsbìndniss Ensemble g’wählt worra — ar hàt àn dr zwaita Wààhlrunda d’ griana Kàndidààtin Évelyne Bourgoin mìt 55,9 Prozant vu da Schtìmma g’schlààga. Wu dr Schtààtspresidant Emmanuel Macron àm 9. Jüüni 2024 d’ Nàzionààlversàmmlung uffg’leest hàt, ìsch dr Albertini dräi Wucha schpeeter àm 7. Jüüli ìm saalwa Wààhlkrais àls Àbg’oordnet’r wììderg’wählt worra — ar hàt doo 60 Prozant vu da Schtìmma bikumma un hàt domìt dr Rachtskàndidààt Adrien Mexis (LR-RN) g’schlààga.

Ànna 2023 hàt äbber d’ Fàssààda vum Albertini siim Bìrgerbüroo z’ Reims mìt’ma ànàrkìschta Schlààgwort un Sìnnbìld g’schprüüht.

## Weblìnks

* em Xavier Albertini siina offiziälla Websitta (frànzeesch)
* dr Xavier Albertini ìn dr Àbg’oordneta-Dààtabànk vu dr Nàzionààlversàmmlung (frànzeesch)
* dr Xavier Albertini ìn dr *Base Sycomore* vu dr Nàzionààlversàmmlung (frànzeesch)
* dr Xavier Albertini ìn dr Dààtabànk vu *NosDéputés.fr* (frànzeesch)
* dr Xavier Albertini bii *DatAN.fr* (frànzeesch)
* dr Xavier Albertini ìn dr Àbg’oordneta-Dààtabànk vu *Parlementerre.fr* (frànzeesch)
* dr Xavier Albertini ìn dr Dààtabànk vu dr Haute Autorité pour la Transparence de la Vie Publique (frànzeesch)

## Ainzelnoohwiisa
Liste der Mitglieder des Landtags von Baden-Württemberg (18. Wahlperiode)

Die Lischt git en Iberblick iber alli **Mitglider vum 18. [[Landtag von Baden-Württemberg|bade-wirttembergische Landdag]]** (2026–2031) mit Fraktionszuegherigkait, Wahlkrais un Stimmenaadail.

Dr 18. Landdag isch am 8. Merz 2026 gwehlt wore.

## Zämmesetzig vum Landdag
No dr Landdagswahl 2026 setzt si dr Landdag eso zämme:

## Abgorneti

## Weblink
* Vorlaifig Wahlergebnis
Rue Marx-Dormoy (Reims)

D’ **Rue Marx-Dormoy**  ìsch a Schtrooss ìm Schtàdtzäntrum vu Reims.

## wu sa lììgt
D’ Schtrooss, wo 83 Meeter làng ìsch, lììgt zwìschem 44–46 Rue de Vesle (wo-n-a lànga Hàndelsschtrooss ìsch) un em 2 Place Drouet-d’Erlon, em greeschta Plàtz ìn dr Schtàdt.

## d’ G’schìcht
D’ Schtrooss hàt m’r zallamols „Jàkobsgàss“ *()* g’nännt — daa Nàmma brüücht m’r àui hìtt ìn dr Àlltààgsschprooch. Uff’m Terrier-Plààn vu 1759 ìsch dr Nàmma ** (äbba „Grààwagàss“) z’ laasa. Dr offiziälla Nàmma (nooh-n-em Minìschter vum Volksfront) hàt d’ provisoorischa Regiarung nooh-n-em Zwaita Waltkriag ànna 1946 duurag’sätzt.


Plan Terrier 1759 église st-Jacques place d'Erlon rue Vesle.jpg|uff’m Terrier-Plààn ànna 1759


## d’ wìchtiga Gebäijer
* àn dr Äcka vu dr Rue de Vesle ìsch s’ Hüüs àn dr Zitt vum Wììderuffbàui nooh-n-em Äärschta Waltkriag a Nììderlàssung vum Hàndelskonzärn Goulet-Turpin gsìì. D’ wiissa Fàssààda ìsch mìt Blüamareliefs ziart
* àm Nr. 9 ìsch a Hüüs ìm Schtràndbàuischtiil, wo dr Àrkitäckt Joseph Gaudet zaichnet hàt, mìt’ma Àrkfanschter un fàrwiga Mosaik d’runter, so wia mìt’ma Güggelfigüür uff’m Gaawel
* àm Nr. 13 ìsch a schmààl Hüüs ìm Schtiil Art Déco, wo ànna 1925 vum Àrkitäckt Auguste Christ bàuija worra-n-ìsch
* àm Nr. 19 ìsch a Hüüs ìm Schtiil Art Déco, wo d’ Àrkitäkta Maurice Clauzier un Rodolphe Meriaux zaichnet hann. D’ Schtàdtverwàltung hàt sììe àls Elemant vum lokààla Kültüüräärwa iig’schtuuft
* d’ gootischa kàthoolischa Jàkobskìrìch *()* üss’m 12. Joohrhundert. Sa ìsch zitter 1912 bii da Histoorischa Dankmooler iig’schtuuft ìsch, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann.


Goulet turpin 170125.jpg|s’ Hüüs Goulet-Turpin àn dr Äcka vu dr Rue de Vesle
Goulet turpin 1515837.jpg|wia s’ Hüüs Goulet-Turpin zallamols üssg’sah hàt
Reims - 2013-08-27 - IMG 2330.jpg|d’ Wäschtfàssààda vu dr Jàkobskìrìch àn dr Rue Marx-Dormoy
ReimsSaintJacquesPortali.jpg|wia s’ Wäschtportààl vu dr Jàkobskìrìch üsssììht


## Lìteràtüür
*
*

## Weblìnks

## Ainzelnoohwiisa
Rue de Chativesle

D’ **Rue de Chativesle**  ìsch a Schtrooss ìm Schtàdtzäntrum vu Reims.

## wu ’s lììgt
D’ Rue de Chativesle, wo 195 Meeter làng ìsch, lììgt zwìschem 69–71 Place Drouet-d’Erlon un em 49–51 Boulevard du Général-Leclerc.

## d’ G’schìcht
Dia Schtrooss hàt’s zitter’m 13. Joohrhundert gaa. Ìhr Nàmma schtàmmt vermüatlig vu’ma Schloss, wo vermüatlig biim Fluss Vesle gsìì ìsch, odd’r wo vìlliicht vum Bischoof Ivelle ìm 13. Joohrhundert ärrìchta worra-n-ìsch. Ìn dam Schloss hann d’ G’miasgartner vum Viartel g’woohnt. Dr Viartel hàt dr Histooriker Guillaume Marlot ìm Làtiinischa **' un **' g’nännt.

Ìm Joohr 18. Joohrhundert ìsch àm süüdliga Schtroossa-n-and d’ Mììhla Serval gsìì.

## d’ wìchtiga Gebäijer
* àm Nr. 9 ìsch a G’schaftshüüs
* àn dr Äcka vum Boulevard du Général-Leclerc ìsch zallamols s’ Royal Hôtel gsìì, un vor’m Äärschta Waltkriag ìsch doo dr Café-Restaurant du Cirque gsìì
* uff dr Schtrooss sìnn a pààr Schanka, un doo màcha oft Faschtlamàcher vììl kràch


9&11 rue De Chativesle 0802.jpg|d’ baida Hiiser àm Nr. 9 un 11


## Lìteràtüür
*
*
*
*

## Weblìnks

## Ainzelnoohwiisa
Guillaume Marlot

Dr **Guillaume Marlot**  (* ànna 1596; † ànna 1667) ìsch a frànzeescher kàthoolischer Oordapriaschter un Historiker gsìì, wo z’ Reims un Lille g’wìrkt hàt.

## sii Laawa
Dr Guillaume Marlot ìsch dr Suhn vum Àrzt Nicaise Marlot un vu dr Perette Bignicourt gsìì.

Ar ìsch Prioor vu dr Reimser Nikààsiuskìrìch gsìì un hàt siina lätschta zeeh Laawesjoohra àn dr Àbtai z’ Fives (hìtt ema Viartel vu Lille) verbroocht.

Em Marlot sii bekànntescht Wark ìsch a grooss Büach ìwwer d’ Schtàdt un Hoochschüal vu Reims.

## d’ Biacher, wo-n-’r g’schrììwa hàt
* 
* 
*
*

## Lìteràtüür ìwwer’na
*
*

## Weblìnks
* dr Guillaume Marlot ìn dr AGORHA-Dààtabànk vum Nàzionààla Ìnschtitüüt fìr Kunschtg’schìcht (frànzeesch)