Bräuning, Leu, Dürig

D Archidekde **Bräuning, Leu**, und **Dürig** häi vo de 1930er bis in d 1950er Joor e Baasler Archidekduurbüro gfüert, won e Hufe öffentligi Baute, Gschäfts- und Gwärbhüüser und Industriiaalaage baut het. S Kennzäiche vo iirem Wärk isch e «gemässigten, soliden Modernität», wie dr Brässtext zur äinzige Gsamtschau 1999 bedoont het.

## D Inhaaber
Dr **Franz Bräuning** (* 22. September 1888 z Baasel; † 14. Septämber 1974 z Baasel) isch dr Soon vom ene Zimmerpolier gsi. Er het vo 1904 bis 1907 e Leer im Baugschäft vo de Brüeder Stamm gmacht. Vo 1907 bis 1909 het er am Technikum Burgdorf Archidekduur studiert. Noch em Diploom 1909 het er bis 1913 z Stroossburg gschafft, denn z Bäärn für s Baasler Archidekduurbüro Widmer, Erlacher & Calini und e zitlang z Berliin für e Schwizer Archidekt Ernst Rentsch an Blaanige für d BASF z Ludwigshaafe. 1920 het er sis äigene Büro gründet, wo zerst dr Leu 1924 und denn dr Dürig 1932/3 Partner worde si.

Dr **Hans Leu** (* 23. Dezember 1896 z Baasel; † 7. Januar 1954 z Baasel): Über si Usbildig zum Archidekt isch weenig bekannt, au d Noochrüef verzelle nüt drüüber. Dr Leu het e Bruefsleer bim Julius Kelterborn gmacht und denn in verschiidene Archidekduurbüro gschafft, won er under anderem dr Hans Schmidt kennegleert het. 1923 het er dr Wettbewärb für e Zentraalfriidhoof am Hörnli gwunne und isch denn 1924 im Bräuning si Partner worde.

Dr **Arthur Dürig** (* 9. Juni 1903 z Bäärn; † 17. Februar 1978 z Luzärn) het noch dr Matuur au e Leer gmacht und denn am Technikum Burgdorf studiert. Noch eme dreijöörige Praktikum het er vo 1928 bis 1930 an dr Technische Hoochschuel Stuttgart witerstudiert und isch denn e wüsseschaftlige Assistänt bim Paul Bonatz worde. Vo 1931 aa het er bi Bräuning und Leu gschafft; 1932 oder 1933 isch er dört Däilhaaber worde.

## Wärk
E frües Wärk us dr Zit bevor dr Dürig ins Büro choo isch, isch s Atelieehuus Kind z Rieche, wo 1929 baut worde isch.
Wo si dr Ufdraag für e Friidhof am Hörnli z Rieche bi Baasel, e neoklassizistischi Aalaag, wo zsämme mit de Büro Klingelfuss us Züüri und Suter & Burckhardt us Baasel bis 1932 usgfüert worde isch, si 1930 d Ufdrääg fürs Usstelligshotel vo dr Mustermäss choo und 1931/1932 für die Reformierti Chille z Allschwil, ebefalls im neoklassizistische Stiil.

S Baasler Stadtcasino am Barfüesserblatz, blaant 1934 noch eme Entwurf vom Wilhelm Eduard Brodtbeck, isch vom Willi Kehlstadt, vo Brodtbeck und Bohny zämme mit Bräuning, Leu, Dürig 1942 baut worde. Scho 1937 isch dr Schwizer Bavijoo für die Chläini Wältusstellig z Bariis 1937, won e Bau vo dr gmäässigte Modärne gsi isch, vom Büro baut worde.

Dr Bräuning und Leu häi über e Hufe Kommissioone an dr Baasler Städtebauentwicklig en Iifluss gha, so am Hochbaugsetz vo 1939 und em Zooneblaan. Wäärend die bäide s Büro organisatorisch gfüert häi, isch dr Dürig für d Entwürf verantwortlig gsi und het sich im Häimetschutz und in dr Kunstkreditkommissioon anggaschiert.

Am Ändi vo de 1930er Joor isch au d Daubstummenaastalt Rieche entstande und wääred em Zwäite Wältchreg zsämme mit em Ernst und Paul Vischer und em Hermann Baur s Bürgerspiddaal, wo äini vo de groosse Spiddaalbaute in sinere Zit gsi isch.

Noch 1945 si d Druckerei vom VSK, spööter Coop, e Wärkgeböid für d Sandoz und zämme mit em Alfred und Karl Doppler und em Seeger vo 1948 bis 1950 Ziilebaute in dr Woonsiidlig am Kannefäld. Aber au die chliineri Bauform findet in dr Fachwält Beachdig: S Augustheft vo dr Fachzitschrift *Das Werk* vo 1947 beschribt s Tessiiner Feriehuus vo äim vo de Archidekde, s Dezämberheft us em gliiche Joor isch ganz em Laadebau gwidmet gsi und het zwäi Laadeusbaute vom Büro z Baasel rezensiert.

In de 1950er Joor häi si Gschäftshüüser z Baasel rund um en Äscheblatz baut: Dr Aeschehoof vo 1952 und s Bürogeböid Pax us em gliiche Joor, wo 1995 abbroche worde isch, s Woon- und Gschäftshuus Drache vo 1956 bis 1958. Im Zentrum vo dr Ufmerksamkäit si allerdings d Frachtumschlaggebäid am Rhiihaafe gstande und dr Umgstaltig vom Baasler Zolli mit em Nöibau vom Elifantehuus.

Zu de spoote Wärk vom Büro – dr Hans Leu isch jo 1954 gstorbe – häi die Allgemäini Gwärbschuel (zsämme mit em Hermann Baur) ghöört, wo dr Wettbewärb zwar scho 1941 entschiide worde isch, s Geböid aber erst im Joor 1961 fertig worde isch, vom Städtebau us e zitgenössischi Erwiterig vom barocke Sandgruebeguet und zletzt d Handwärkerbank in dr Aeschevorstadt.

## E Baar vo de Wärk

* *Friidhof am Hörnli*, Rieche, 1922–1931
* *Iiselaqgerhalle am Dreispitz*, Baasel 1926
* *Brugg und Durm*, Internazionaali Usstellig für d Binneschiffaart, Baasel 1926
* *Ateliee Brunhilde Kind*, Dinkelbärgstrooss, Rieche 1927
* *Klingedaalmüüli*, Baasel 1928–29, Um- und Nöibau
* * Kino Palermo*, Olympia-Film, Baasel 1928–1929
* * Kino Clara-Halle*, Clarastrooss, Baasel 1928
* * Huus Kaller*, Woon- und Gschäftshuus, Grifegass, Baasel 1928–1929
* * Huus Thiel*, Woon- und Gschäftshuus, Stritgass 4–6, Baasel 1930–1931
* * Musterhotel*, Woonusstellig, Baasel 1930
* * LIGA*, Laager- und Gschäftshuus, Dornacher-/Falkestäinerstrooss, Baasel 1930–1931
* Drei *Räijehüüser an dr Rääbestrooss* 36–40, Rieche 1931–1932
* * Zum Anker*, Woonhuus und Restorant, Hochbärgerblatz, Baasel 1931–1932
* * Reformierti Chille*, Allschwil 1931–1932
* * Bostgeböid*, Allschwil 1932
* * Huus Orzel*, Woon- und Gschäftshuus, Bluemeräin 22, Baasel 1932–1933
* * Bärghuus vom S.A.C*, Mont Moron 1933
* * Zum Stäinechlösterli*, Woonhuus und Restorant, Stäinevorstadt 13, Baasel 1932–1933
* * Woonhuus und Gärtnerei*, Woonhuus, Gartehuus mit Gwäggshuus, Schuure und Grotto, Gränzacherwäg 190, Riechen, 1940–1941

## Kwelle
Dr Ardikel «Bräuning, Leu, Dürig» uf dr dütsche Wikipedia

## Liddratuur
* Dorothee Huber: *Bräuning, Leu, Dürig.* In: Isabelle Rucki, Dorothee Huber (Uusegääber): *Architektenlexikon der Schweiz – 19./20. Jahrhundert.* Birkhäuser, Baasel 1998, ISBN 3-7643-5261-2.
* 

## Fuessnoote