Wilhelm Wieben

Dr **Wilhelm Wieben** (* 2. Juni 1935 z Hennstedt, Chrais Norderdithmarschen; † 13. Juni 2019 z Hamburg) isch e dytsche Färnsehmoderator, Schauspiiler un Autor gsii. Vu 1973 bis 1998 isch er Sprächer vu dr ARD-Tagesschau gsii.

## Lääbe
Dr Wieben het aafang in dr Kommunalverwaltig gschafft un het derno e Schauspiiluusbildig an dr Max-Reinhardt-Schule für Schauspiel z Berlin gmacht mit chlainere Rolle am Theater. Nocherdani het er as Rundfunksprächer bim Sender Freies Berlin gschafft, voreb er zue Radio Bremen gwächselt isch, wun er mee yygsetzt woren isch. Im Färnseh het er anne 1963 as Aasager debütiert. Unter anderem het er di erscht Sändig vum *[[Beat-Club]]* aagsait.

Syter anne 1966 het er in dr Tagesschau-Redaktion z Hamburg gschafft, zerscht as Off-Sprächer, voreb er 1973 sy Yystand as On-Sprächer vu dr Tagesschau gee het. Am 5. Mai 1974 hat er zum erschte Mol di 20-Uhr-Uusgab gsproche, am 24. Juni 1998 zum letschte Mol, Sy letschte Yysatz bi dr Tageschau het er as Offsprächer in dr Nomidags-Uusgabe am 29. Juni 1998 ghaa. Är het si dodmol mit dr Wort „Danke, das war’s“ verabschidet, was aber nieme ghert het.

Im Titel *Jeanny* vum eschtrychische Sänger Falco vu 1985 het dr Wieben fir 2000 D-Mark dr *Newsflash* din gschwätzt, im Musikvideo zum Lied isch er churz as Nochrichtesprächer z sää. In dr 1980er Johr isch er regelmäßig in dr Sprächroll vum Bassa Selim in s Mozarts Opere *[[Die Entführung aus dem Serail]]* uf dr Bihne vu dr Hamburgischen Staatsopere gstande. E chirze Filmufdritt het er in dr Kumedi *Club Las Piranjas* vu  1995 zäme mit dr Tana Schanzara ghaa. 2007 het dr Wieben s Intro vum *80’s-Flashback-*Sampler byydrait, wu bekannti dytschi Hip-Hop-Chinschtler Erfolg vu dr 1980er Johr druf nei interpretiert hän. Gnännt wird er au in dr Lieder *Mein Ding* vum Udo Lindenberg un *Können diese Augen lügen?* vu dr Hamburger Hip-Hop Gruppe Fettes Brot. Anne 2004 het er e Nochrichtesprächer im Animationsfilm *Die Unglaublichen – The Incredibles* synchronisiert.

Zletscht het dr Wieben, wu z Hamburg-Winterhude gläbt het, vor allem Biecher uf Plattdytsch gschribe un het us ene vorgläse. Är het Plattdytsch as sy Muetersproch aagluegt, Hochdytsch heeb er erscht in dr Schuel glehrt. Näb syne aigene Biecher het er au us andere Wärch gläse, het Heerbiecher gsproche un isch au ab un zue as Färnsehmoderatur ufdrätte.

Dr Wieben isch homosexuäll gsii, het des aber lang nit effetli gmacht. D Inge Meysel het en anne 1995 goutet, wu si in eme Interview mit em *[[Stern (Zeitschrift)|Stern]]* gsait het: „Eigentlich habe ich nur schwule Freunde. Ich verreise zum Beispiel gerne mit Wilhelm Wieben.“ Är het dr Meysel des uufreiwillig Outing nit noodrait un het em *Stern* d Vereffentlichung vu dr Interviewpassage erlaubt.

## Uuszaichnig
* 1983: Krawattemann vum Johr

## Wärch
### Biecher
* *Mien plattdüütsch Leesbook*, Heide in Holstein 1986, ISBN 3-8042-0353-1.
* *Les’ mal wedder Platt*, Heide 1991, ISBN 3-8042-0539-9.
* als Herausgeber:
***Mien plattdüütsch Wiehnachtsbook*, Heide 1993, ISBN 3-8042-0632-8.
** *Melodie der Meere. Ein Lesebuch über die See, die Schiffe, Häfen und Matrosen*, Hamburg 1997, ISBN 3-8225-0434-3.
** *Wenn’t Abend ward. Een plattdüütsch Leesbook*, Heide 1999, ISBN 3-8042-0857-6.
** *To Schummertied. Plattdüütsch Vörleesbook*, Heide 2001, ISBN 3-8042-1019-8.
** *Mien schönsten Vertellen*, Jung, Kiel 2005, ISBN 3-89882-058-0.

### Tondreger (as Sprächer)
* Fritz Wischer: *Lach man mal! Spossige Geschichten*, St. Peter-Ording 1978 (Schallplatte)
* Hinrich Kruse: *Nicks för ungot! Plietsche Geschichten*, Kiel 1978 (Schallplatte)
* *To’n Schmunzeln*, Hamburg 1981 (Schallplatte/Tonkassette)
* *Wilhelm Wieben spricht [[Klaus Groth]]*, Kiel 1986 (Tonkassette)
* Peter Bachér: *Heute ist Sonntag. Peter Bachérs beste Kolumnen* – Regie: Margrit Osterwold – Berlin und München 2000 (ISBN 3-550-09008-0 (CD) oder ISBN 3-550-09508-2 (Kassette))
* Peter Bachér: *Und wieder ist Sonntag* – Regie: Margrit Osterwold – München 2001 (ISBN 3-550-09033-1 (CD) oder ISBN 3-550-09533-3 (Kassette))
* Teddy Newton: *Die Unglaublichen – The Incredibles* as Nochrichtesprächer – in 2004 (Animationsfilm)
* Claus, das Chaosmonster – Hörbuch mit Musik von Olaf Schulte, Michael Bandt und Roland Kohle, mit Manuela Bäcker, oomoxx media 2015

## Weblink

* Dorit Koch: ''Kein Schnee von gestern – Wilhelm Wieben wird 70'', dpa-Geburtstagsporträt vom 2. Juni 2005

## Fueßnote