2020

|}

## Was isch bassiert?
In dr chinesische Stadt Wuhan bricht die wältwyti Coronavirus-Pandemy 2019/2020 uus, wu dur SARS-CoV-2 verursacht wird.

* 1. Jänner: D Simonetta Sommaruga wird Bundespresidänt vu dr Schwyz.
* 1. Jänner: Kroatie ibernimmt d Rotsbresidäntschaft vu dr EU.
* 1. Jänner: Albanie ibernimmt d Bresidäntschaft vu dr OSZE.
* 10. bis 19. Jänner: Olympischi Winterspiil vo der Jugend z Lausanne
* 20. bis 23. Jänner: 50. Wältwirtschaftsforum uf Tafaas, Schwyz
* 22. bis 29. Jänner: 55. Soledurner Filmdäg
* 31. Jänner: S Verrainigt Chenigrych dritt us dr Europäische Union uus (Brexit).
* 5. Februar: Im dritte Wahlgang wird dr Thomas Kemmerich (FDP) mit Stimme vu dr CDU un dr AfD zum Minischterbresidänt vu Diiringe gwehlt. No massiver Kritik dritt er drei Dääg speeter wider zrugg.
* 9. Februar: Bi dr Volksabstimmig in dr Schwyz stimme 63,1 % vum Stimmvolch un s Mee vu dr Ständ (18 4/2 : 2 2/2) fir e Verbot vu dr Diskriminierig wäg dr sexuälle Orientierig (261bis StGB un 171c vum Militeerstroofgsetz).
* 9. Februar: As erschti främdsprochigi Produktion in dr Gschicht vum Oscar chunnt dr sidkoreanische Býdrag *Parasite* vum Bong Joon-ho dr Bryys fir dr bescht Film iber.
* 10. Februar: Im Zämehang mit em Stryt um d Wahl vum FDP-Bolitiker Thomas Kemmerich zum Minischterbresidänt vu Diiringe mit Stimme vu CDU un AfD chindet d Annegret Kramp-Karrenbauer, ass si im Lauf vum Johr dr Barteivorsitz abgit un uf d Chanzlerkandidatur verzichtet.
* 19. Februar: In dr hessische Stadt Hanau verschießt e Mann nyyn Lyt in un vor zwoo Shishabar un uf dr Fahrt zwische beede Ort. D Opfer hän alli Migrationshintergrund ghaa. Speter sin är un sy Mueter in dr Wohnig vu syne Eltere dot ufgfunde wore. Dr Merder het vor däm Terroraaschlag e Pamphlet verfasst ghaa mit ere Mischig us militant rassistische un verschwerigstheoretische Motiv, wu drus firigoht, ass er umfassendi Vernichtigsphantasie ghaa het un unter Wahnvorstellige glitte het. 
* 20. Februar bis 1. Merz: 70. Internationali Filmfeschtspiil Berlin
* 23. Februar: Bi dr Burgerschaftswahl z Hamburg wird d SPD mit 39,2 % sterkschti Bartei. Di Griene cheme mit 24,2 uf s zwaitbescht Ergebnis, wu si jee bi re dytsche Landdagswahl ghaa hän. D CDU chunnt mit 11,2 % uf s zwaitschlächscht Ergebnis, wu si jee bi re dytsche Landdagswahl ghaa het. Au im Landdag sin di Linke mit 9,1 % un d AfD mit 5,3 %. D FDP blybt mit 4,96 % an dr Fimf-Brozänt-Hurd hange.
* 28. Februar: As Maßnahm gege d Uusbraitig vu dr Coronavirus-Epidemy verbietet dr Schwyzer Bundesrot bis zum 15. Merz alli Großveraastaltige mit iber 1000 Lyt, unter anderem d Basler Fasnacht un dr Gämfer Auto-Salon.
* 5. bis 15. Merz: 89. Gämfer Auto-Salon, abgsait wäg dr Corona-Pandemy
* 11. Merz: D Schwyz macht wäg dr Corona-Pandemy nün chlini Gränzibergäng zue Italie im Tessin zue.
* 13. Merz: In dr Schwyz wäre alli Veraastaltige mit iber 100 Mänsche verbote.
* 15. Merz: Kommunalwahle z Bayern
* 15. Merz: Gmairots- un Burgermaischterwahle z Vorarlberg, wäg dr Corona-Pandemy verschobe uf dr 13. Septämber
* 16. Merz: Z Dytschland wäre wäg dr Coronavirus-Epidemy alli Schuele, Chindergärte un Chinderdagestätte zuegmacht. Derzue mien alli Gschäft un Läde zuemache, Uusname bilde Läde, wu fir d Grundversorgig wichtig sin (Läbes- un Fuetermittel, Wuchemärt, Apetheke, Drogerie, Tankstelle, Banke un anderi). Derzue wäre au alli Musee, Kino, Theater un Kunzärthyser, Schwimmbäder un Sportstätte zuegmacht. Reschtaurant un Café derfe z Dytschland nume no am Dag ufmache. Au Gottesdienscht sin in allne Chilche, Synagoge un Moschee verbote. Fir Chrankehyyser, Alte- un Bflääghaim gälte Bsuechsyyschränkige. An dr Gränze zue dr Nochberländer wäre wider Gränzkuntrolle yygfiert.
* 16. Merz: Au in dr Schwyz wäre wäg dr Coronavirus-Epidemy alli Schuele, Chindergärte un Chinderdagestätte zuegmacht. Derzue mien alli Gschäft un Läde zuemache, wu nit fir d Grundversorgig wichtig sin. Derzue wäre au alli Reschtaurant un Café, Musee, Kino, Theater un Kunzärthyser, Schwimmbäder un Sportstätte zuegmacht. I teil Bischtümer sind alli Mässe für d Pfarreie bis zmingscht 19. April abgseit worde.
* 16. Merz: Z Eschtrych wäre alli Skibiet zuegmacht. Alli Schuel wäre ab dr Oberstufe zuegmacht, ab em 18. Merz au alli andre Schuele. Alli Läde un Gschäft, wu nit fir d Grundversorgig wichtig sin, wäre zuegmacht. Reschtaurant un Café derfe nume no bis 15 Uhr ufhaa, ab em 17. Merz wäre si alli ganz zuegmacht. Derzue giltet fir alli Burger*ne e landeswyti Uusgangsspeeri. Nume us wichtigi Grind derf mer s Huus verloo. E Dail Regione wäre im Lauf vu dr Zyt au ganz unter Quarantäne gstellt.
* 17. Merz: D Staats- un Regierigsschef vu dr Europäische Union bschließe ne sofort wirksam 30-dägig Yyraisverbot fir Nit-EU-Burger*ne. 
* 17. Merz: S Uuswärtig Amt spricht zum erschte Mol e wältwyti Raisewarnig uus.
* 22. Merz: Z Dytschland ainige sich Bund un Länder uf e bundeswyt „umfassend Kontaktverbot“. Reschtaurant un Café derfe au am Dag nimi ufmache. Z Bayern giltet scho syt em 20. Merz e landeswyti Uusgangsspeeri.
* 27. Merz: Nordmazedonie wird Mitglid vu dr NATO.
* 29. Merz: Friburg-Marathon, abgsait wäg dr Corona-Pandemy
* 26. April: Züri Marathon, abgsait wäg dr Corona-Pandemy
* 28. April bis 3. Mai: 74. Tour de Romandie, abgsait wäg dr Corona-Pandemy
* 12. bis 16. Mai: Eurovision Song Contest z Rotterdam, Niderlande, abgsait wäg dr Corona-Pandemy
* 16. Mai: Di dütschi Fuessball-Bundesliga wird nach em Corona-Underbruch als einzigi Sportart z Dütschland wider ufgno. Es finde nur Geisterspil statt.
* 25. Mai: Z Minneapolis, USA stirbt dr Afroamerikaner George Floyd bi me Bolizeiyysatz. Sy Dood lest e großi Proteschtwälle in dr USA un andere Dail vu dr Wält uus.
* 6. bis 14. Juni: 84. Tour de Suisse, abgsait wäg dr Corona-Pandemy
* 12. Juni bis 12. Juli: Fueßball-Europamaischterschaft vu dr Manne, uf 2021 verschobe wäg dr Corona-Pandemy
* 18. bis 21. Juni: Art Basel, abgsait wäg dr Corona-Pandemy
* 3. bis 18. Juli: 54. Montreux Jazz Festival, abgsait wäg dr Corona-Pandemy
* 1. Juli: Dytschland ibernimmt d Rotsbresidäntschaft vu dr EU.
* 5. Juli bis 2. Augschte: 27. Stimme-Feschtiwäl z Löörech, abgsait wäg dr Corona-Pandemy
* 15. Juli bis 2. Augschte: 38. Zelt-Musik-Festival, Friburg, abgsait wäg dr Corona-Pandemy
* 22. Juli bis 23. Augschte: 74. Breagazer Feschtspiil, abgsait wäg dr Corona-Pandemy
* 24. Juli bis 9. Augschte: Olympischi Summerspiil z Tokio, Japan, uf 2021 verschobe wäg dr Corona-Pandemy
* 8. Augschte: Street Parade z Züri, abgsait wäg dr Corona-Pandemy
* 9. Augschte: Bi dr Bresidäntschaftswahl z Wyssrussland gwinnt dr amtierend Bresidänt Aljaksandr Lukaschenka no offiziälle Aagabe mit 80 % vu dr Stimme. D Wahl giltet as Schynwahl, wil relevanti Gegekandidate im Vorfäld feschtgnuu wore sin un Wahlmanipulatione hän chenne noogwise wäre. Im Aaschluss an d Wahl zchunnt s zue landeswyte Proteschte. Döuserti Demonschtrante wäre verhaftet.
* 29. Augschte bis 20. Septämber: 107. Tour de France, vu Juni/Juli verschobe wäg dr Corona-Pandemy
* 4. Septämber: Im Schwyzer Kanton Tessin wird s Ceneri-Basistunäll, e Dail vum Großprojäkt NEAT, ufgmacht.
* 27. Septämber: Bi dr Volksabstimmig in dr Schwyz stimme 61,7 % vum Stimmvolch un s Mee vu dr Ständ (17 5/2 : 3 1/2) gege d Volksinitiative «Für eine massvolle Zuwanderung (Begrenzungsinitiative)».
* 3. bis 25. Oktober: 103. Giro d’Italia, vu Mai verschobe wäg dr Corona-Pandemy
* 4. Oktober: Bi me Unabhängigkaitsreferendum z Neikaledonie stimme 53,3 % for dr Verblyb bi Frankrych bi re Wahlbedaligung vu rund 86 %. S isch no 1958, 1987 un 2018 s viert Unabhängigkaitsreferendum gsii.
* 8. bis 18. Oktober: 78. OLMA Schweizer Messe für Landwirtschaft und Ernährung z Sanggale, abgsait wäg dr Corona-Pandemy
* 31. Oktober: De Flughaafe Berlin Brandeburg wird ereffnet, noch ere Bauzyt vu 14 Johr und Keste vu rund sibi Milliarde Euro.
* Novämber: Di 26. UN-Klimakumferänz (COP 26 / CMP 16 / CMA 3) wu z Glasgow (Schottland) blant gsii isch, wird wäg dr Corona-Pandemy verschobe ins Johr 2021
* 3. Novämber: Bi dr Bresidäntschaftswahl in dr USA gwinnt dr Demokrat Joe Biden gege dr republikanisch Amtsinhaber Donald Trump. Är wird Är wird im Jänner 2021 dr 46. Bresidänt.
* 21./22. Novämber: G20-Gipfel z Riad, Saudi-Arabie
* 29. Novämber. Bi dr Volksabstimmig iber d Volksinitiative «Für verantwortungsvolle Unternehmen – zum Schutz von Mensch und Umwelt» in dr Schwyz stimme 50,73 % fir d Inititative, d Ständ stimme aber mit 12 5⁄2 zue 8 1⁄2 dergege.

## Gstoorbe
* 1. Jänner: Martin Bundi, Schwiizer Historiker und Politiker
* 7. Jänner: Fritz Hans Schweingruber, Schwyzer Dendrochronolog
* 13. Jänner: Hermann Heidegger, dytsche Hischtoriker
* 18. Jänner: Urs Egger, Schwyzer Regisseur
* 19. Jänner: Olifr M. Guz, Schwyzer Rockmusiker
* 26. Jänner: Hansfrieder Geugelin, dytsche Dialäktautor
* 26. Jänner: Kobe Bryant, US-armerikanische Basketballspiler
* 30. Jänner: Johannes Geiss, dytsch-schwyzerische Physiker
* 1. Februar: Elisabeth Schnell, Schwyzer Radiomoderatori un Schauspiileri
* 7. Februar: Li Wenliang, chineesische Dokter, gstoorben a dr Koronavirus-Epidemy 2020
* 3. Merz: Guy P. Marchal, Schwyzer Historiker
* 12. Februar: Marlies Graf-Dätwyler, Schwyzer Filmmacheri
* 24. Merz: Albert Uderzo, franzesische Zaichner un Miterfinder vu dr *Asterix*-Comic
* 29. Merz: Krzysztof Penderecki, polnische Kumpenischt
* 6. April: Jean-Marie Zoellé, elsässische Kommunalbolitiker
* 15. April: Rolf Rosendahl, dytsche Lehrer, Chinschtler un Musiker
* 20. April: Roland Phleps, dytsche Neurolog un Bildhauer
* 23. April: Norbert Blüm, dytsche Bolitiker
* 1. Mai: Georg Kleis, dytsche Dialäktdichter
* 1. Mai: Simon Schenk, Schwyzer Bolitiker un Yyshockeytrainer
* 2. Mai: Idir, algerische Musiker
* 9. Mai: Little Richard, US-amerikanische Rock-’n’-Roll-Musiker
* 4. Juni: Wolfgang Kleiber, dytsche Sprochwisseschaftler
* 4. Juni: Rudolf Scheurer, dytsche Bildhauer
* 18. Juni: Adelheid Studer-Thiersch, Schwyzer Ornithologi
* 26. Juli: Hans-Jochen Vogel, dytsche Bolitiker
* 28. Juli: Bruno Schäuble, dytsche Dokter un Autor
* 5./6. Augschte: Werner Düggelin, Schwyzer Theaterregisseur
* 8. Augschte: Konrad Steffen, Schwyzer Glaziolog
* 19. Augschte: Helmut Hubacher, Schwyzer Bolitiker un Autor
* 19. Augschte: Karl Imfeld, Schwyzer Pfarrer, Volkskundler un Schriftsteller
* 3. Septämber: Dorothea Liebermann-Meffert, dytschi Chirurgi
* 6. Septämber: Walter Bigler, Schwyzer Prokurischt und Mundartforscher
* 5. Septämber: Fritz Oser, Schwyzer Religionspedagog un Psicholog
* 23. Septämber: Juliette Gréco, franzesischi Schansonsängeri un Schauspileri
* 15. Oktober: Frank Günther, dytsche Ibersetzer
* 18. Oktober: René Felber, Schwyzer Bolitiker un Bundesrot
* 21. Oktober: Ulrich Fischer, dytsche Theolog un evangelische Landesbischof
* 23. Oktober: Christel Peschke, dytschi Schauspiileri
* 25. Oktober: Fritz Gallati, Schwyzer Velorännfahrer
* 25. Oktober: Thomas Oppermann, dytsche Bolitiker
* 30. Oktober: Doris Oswald, dytschi Mundartdichteri
* 19. Novämber: Khadim Hussain Rizvi, pakischtanische Prediger
* 22. Novämber: Doris De Agostini, Schwyzer Skirännfahreri
* 25. Novämber: Diego Maradona, argentinische Fueßballer
* 2. Dezämber: Valéry Giscard d'Estaing, franzesische Bolitiker
* 7. Dezämber: Eduard Seidler, dytsche Medizinhischtoriker
* 11. Dezämber: Gotthilf Fischer, dytsche Chorlaiter
* 16. Dezämber: Flavio Cotti, Schwyzer Bolitiker un Bundesrot

## Rund um di alemannische Dialäkt
* Concours «d’Stìmme»
* E Friehjohr fer unseri Sproch – im gànze Elsass
* Lohrer Murre 2020

* 31. Jänner: „Runder Tisch Dialekt“ im Kultusminischterium Bade-Wirttebärg
* 5. bis 22. Merz: 45. Reidlenger Mundart-Woche, dailwys verschobe uf s Spotjohr wäge dr Coronavirus-Pandemy
* 27. bis 29. Merz: 31. Internationale Schopfheimer Mund-Art Literatur-Werkstatt, verschobe uf s Spotjohr 2021 wäge dr Coronavirus-Pandemy
* 3. un 17. April: Haigerlocher Mundarttage, Hoagerloch, abgsait wäge dr Coronavirus-Pandemy
* 1. Mai: Mundartnacht «gägäWärt», Soledurn, findet wäg dr Coronavirus-Pandemy as Radionacht am 13. Mai statt.
* 16./17. Mai: 10. Mundarttage Bad Bellingen, abgsait wäge dr Coronavirus-Pandemy
* 14. bis 16. Augschte: Summerlied, verschobe uf 2021 wäge dr Coronavirus-Pandemy
* 5. Septämber: Mitgliderversammlig vu dr Muettersproch-Gsellschaft, Fryburg, verschobe vum 18. April wäge dr Coronavirus-Pandemy

## Weblink