Nasionale Dieretuin van Suid-Afrika

duimnael|Kabelspoor binne die Nasionale Dieretuin van Suid-Afrika
duimnael|Wandelpad deur die dieretuin
[duimnael|Die [Apiesrivier vloei deur die dieretuin]]
duimnael|'n Afrika-savanne uitstalling
duimnael|'n Leeukamp
duimnael|Die sonwyser, 'n redelike nuwe toevoeging

Die **Nasionale Dieretuin van Suid-Afrika** in Pretoria is 'n fasiliteit van die Nasionale Navorsingstigting (NNS) waar 'n groot verskeidenheid spesies van diere aangehou word vir besoekers om te besigtig.

Die 85 ha dieretuin huisves 3&nbsp;117 voorbeelde van 209 soogdierspesies, 1&nbsp;358 voorbeelde van 202 voëlsoorte, 3&nbsp;871 voorbeelde van 190 visspesies, 388 voorbeelde van 4 ongewerwelde spesies, 309 voorbeelde van 93 reptielspesies, en 44 voorbeelde van 7 amfibiese spesies.

Die Nasionale Dieretuin van Suid-Afrika is die grootste dieretuin in die land en die enigste met nasionale status. Die dieretuin word deur meer as 600&nbsp;000 mense per jaar besoek. Die totale lengte van die wandelpaaie in die dieretuin is ongeveer 6&nbsp;km.

## Geskiedenis 
Johannes Francois Celliers het die plaas *Klein Schoemansdal* by Stephanus Schoeman (die Staatspresident van die ZAR) gekoop en dit tot *Rus in Urbe* herdoop. In 1895 is die plaas deur die staat bekom en die dieretuin is gestig met die uitbreek van die Tweede Vryheidsoorlog in 1899. Dit het in 1916 amptelik die Nasionale Dieretuin geword.

## Akwarium en reptielpark 
'n Akwarium en reptielpark vorm ook deel van die dieretuinfasiliteit in Pretoria. Die akwarium is die grootste binnelandse see-akwarium in die land.

## Fasiliteite en aktiwiteite 
Die dieretuin beskik oor 'n kafeteria, vier kiosks, en 'n restaurant. Daar is talle piekniekplekke onder skadubome. Braaigeriewe is by die piekniekarea langs die Apiesrivier beskikbaar. 'n Kabelspoor word tussen 10:00 en 16:15 bedryf, maar in 2025 word dit aangedui as "gesluit tot verdere kennisgewing".

## Besoektye 
Die dieretuin is 7 dae per week oop, elke dag van die jaar. Kaartjies word daagliks tussen 8:30 en 16:30 verkoop en die hekke sluit om 17:30. In 2025 is die toegangsfooi R110 per volwassene, R80 per kind of pensionaris, en R75 per student met 'n studentekaart. Batterygedrewe gholfkarretjies kan teen 'n uurlikse fooi gehuur word.

## Uitstallings
Weerkante van die ingang is etlike voëlkoue waarin papegaaie, ibisse en kraanvoëls aangehou word. In die nabye is ook die akwatiese elemente vir twee spesies flaminke, Kaapse pikkewyne en Kaapse pelsrobbe. Die luiperd-hok, en hokke van verskillende ouwêreldse ape is aan die wesgrens geleë, terwyl dié vir langarmape en lemurs nader aan die tuinmidde lê.

Aan die oosgrens van die dieretuin is 'n groot wildkamp met watergat vir 'n stel wildsbokke opsygesit, terwyl groter omheinings vir kleiner karnivore, jagluiperds, swart- en witrenosters, kameelperde, seekoeie, bontkwaggas, Kaapse buffels en okapi's voorsiening maak. Kleiner kampe huisves primate, wildehonde, rooikangaroes en broeiplekke vir voëls.

Teen die noordelike heuwelhang is groot kampe vir leeus, tiere, bruinbere, Nubiese ibekse en ander, en 'n gerief vir westelike laelandgorillas. In die westelike sektor sluit die dieretuin twee akwariums en 'n reptielpark in, wat via 'n aparte ingang toeganklik is.

## Vrylating van die Afrika-olifant 
Die dieretuin se bekendste onlangse uitstalling was Charley (ook Charlie gespel, en tans Duma, d.i. "donder" genoem), 'n Afrika-olifant wat sedert 2001 hier aangehou is. As voer het Charley daagliks 50&nbsp;kg tefgras, 15&nbsp;kg vrugte en groente, 7&nbsp;kg boskos, 50&nbsp;g natuurlike loof, en 1 brood ontvang. Tydens sy aanhouding van 23 jaar het hy verskeie mede-olifante aan die dood afgestaan, die laaste in 2020. As laaste oorlewende is hy in 2024 op 42 jarige ouderdom na 'n wildreservaat oorgeplaas. Hy was altesaam vier dekades gevange nadat hy as 2-jarige kalf in Hwange, Zimbabwe, by sy ma weggeneem is. Hy was eers vir 18 jaar in 'n sirkus, waarna hy in 2001 na die dieretuin oorgeplaas is. 

Sy oorplasing na Shambala- Privaat Natuurreservaat naby Vaalwater is deur die EMS-stigting geborg en deur We Wild Africa-logistiek uitgevoer. Sy aanpassing aldaar word deur Sharach Ndlovu gemonitor, en hy is tot *Duma* herdoop. Die inisiatief is deur Four Paws aangevoor, met dr Amir Khalil, direkteur van Global Animal Welfare, en dr Frank Goeritz, hoofveearts van Leibniz-IZW, wat as sleutelpersone betrokke was. 42&nbsp;000 ondertekenaars het die verskuiwing in 'n petisie ondersteun, maar by die dieretuinpersoneel was dit baie ongewild, aangesien Charley 'n groot trekpleister vir besoekers was. Charley het die dieretuin op 19 Augustus 2024 verlaat, nadat die vervoertrok vyf dae lank deur die personeel versper is. Sy oorplasing in die vervoerkrat het 10 uur geduur, waarna hy op 3 September 2024 eers in 'n rehabilitasiekamp van 24&nbsp;ha geplaas is. Laat 2025 is aangedui dat hy gereed is om na 'n boma van 200&nbsp;ha oorgeplaas te word, voor vrylating in die reservaat van 10&nbsp;000 ha waar 'n olifanttrop reeds aanwesig is.

## Fotogalery 

Lêer:South Africa-Pretoria Zoo-006.jpg|Kabel- en gholfkarretjie in die Nasionale Dieretuin van Suid-Afrika
Lêer:South Africa-Pretoria Zoo-005.jpg|Pretoria se middestad vanaf die Pretoria Dieretuin gesien
Lêer:South Africa-Pretoria Zoo-Avarium02.jpg|Binne die voëlhok
Lêer:South Africa-Pretoria Zoo-Avarium01.jpg|Pretoria se stadshorison vanuit die voëlhok gesien

## Bronne 
* "The National Zoological Gardens of South Africa"  Besoek op 25 Junie 2014.

## Verwysings 
## Eksterne skakels