open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Wila

[regs|duimnael|220px|’n Wila in die [Slawiese mitologie.]]

’n **Wila** is die Slawiese weergawe van ’n nimf. Hulle het mag oor die wind en dit verskaf hulle plesier om sterk winde en storms te veroorsaak. Hulle woon om heuwels en berge, en kan hul verskyning maak as spookagtige figure met lang mantels om hulle gedraai.

Die **wiła** (uitgespreek wiwha) in die Poolse mitologie en die **wila** (uitgespreek wila) in die Suid-Slawiese mitologie is feetjie-agtige geeste wat in die wildernis en soms in die wolke woon. Daar is geglo hulle is die geeste van vroue wat lossinnig gelewe het en nou tussen die lewe en die hiernamaals rondsweef. Hulle is gewoonlik mooi jong meisies, nakend of geklee in blink, wit of blou rokke, of groen rompe wat van blare gemaak is.

Daar is geglo die wili sou sterf of na hul oorspronklike vorm terugkeer as een enkele van hul hare uitgetrek word. ’n Mens kan beheer oor ’n wila kry deur ’n stukkie van haar vel te steel. As dit verbrand word, sou sy verdwyn.

Die wili het pragtige stemme en dit kan groot rukwinde veroorsaak wat ’n huis in die lug kan oplig. Ondanks hul sjarme is die wili egter groot vegters. Die aarde bewe glo wanneer hulle veg. Hulle het helende en profetiese kragte en help soms mense. Ander kere lok hulle jong mans uit om met hulle te dans – dit kan baie goed of baie sleg vir mans wees na gelang van hul bui. Hulle sal enige man doodmaak wat hulle teengaan of nie woord hou nie. Groot kringe dik gras word agtergelaat wanneer hulle dans; ’n mens moenie daarop trap nie, want dit kan ongeluk bring.

Offerande aan wili bestaan uit ronde koeke, linte, vars vrugte en groente of blomme wat by heilige plekke gelos word (’n sekere heuwel of kring bome).

In Kroatiese folklore is die Velebit-bergreeks bekend vir mitiese feetjies. Die bekendste een is *Velebitska Vila* of *Vila Velebita* ("die feetjie van Velebit"). Die wila word beskryf as ’n stil gees wat die beskermengel van die bergreeks is. Dit het gelei tot verskeie liedere, waarvan die gewildste een in die 19de eeu geskryf is: *Vila Velebita*. Dit is vandag nog gewild.

Wili wat in die Serwiese mitologie by die naam genoem word, is Andresila, Andjelija, Angelina, Djurdja, Janja, Janjojka, Jelka, Jerina, Jerisavlja, Jovanka, Katarina, Kosa, Mandalina, Nadanojla en Ravijojla. Ravijojla is die bekendste van hulle,

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Kikimora

[duimnael|200px|Illustrasie uit 1934 deur [Iwan Bilibin.]]

’n **Kikimora** (Russies: кики́мора) is ’n vroulike huisgees in die Slawiese folklore. Wanneer sy in ’n huis woon, bly sy agter die stoof of in die kelder. Die Oxford English Dictionary verbind die woord "mora" met die Engelse woorddeel *mare* in *nightmare*.

Daar is twee verskillende soorte kikimoras. Die een van die woud is getroud met die domowoi. Die ander een kom uit die moeras (кики́мора боло́тная) en is getroud met die lesji. Jy kan haar teenwoordigheid sien aan haar nat voetspore. Wanneer die bouers van ’n huis iets kwaadwilligs wil doen aan die mense wat die huis koop, sal hulle ’n kikimora inbring. As sy eers in die huis is, is dit moeilik om van haar ontslae te raak.

As die huishouding reg verloop, sal die kikimora vir die kuikens en die huiswerk sorg. Indien nie, sal sy fluit, goed breek en snags ’n lawaai maak. Sy kom ook snags uit om te weef.

Die mite is die basis vir *Kikimora* (op. 63), ’n simfoniese gedig deur Anatoli Ljadof. Hy het geskryf dat sy saam met ’n towenaar in die berge grootword. Van sonsopkoms tot sonsondergang vermaak die towenaar se kat haar met verhale uit die antieke tyd oor verafgeleë plekke terwyl Kikimora in ’n wieg van kristal wieg.

Die kikimora word ook deur die skrywer Wladimir Megre genoem. Hy vergelyk ’n man wat dom trou met een wat met ’n kikimora trou. ’n Voetnoot in die Engelse weergawe beskryf ’n kikimora as ’n bose vroulike gees wat die inwoners, veral die mans, steur. Dit veronderstel ook ’n lelike vrou met slordige klere wat nors is en brom en die lewe van haar man (en mans in die algemeen) ondraaglik maak.

’n Genus van die Linyphiidae-familie spinnekoppe wat in 1988 deur Kirill Eskof ontdek is, word *Kikimora palustris* genoem.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Licho

**Licho** of **Liho** (Russies: Лихо, Belarussies: Лі́ха, Pools: *Licho*) is die verpersoonliking van slegte geluk in die Slawiese mitologie. Dit is ’n karakter met een oog en word soms as ’n ou vrou in swart klere of soms as ’n bose manlike woudgees uitgebeeld. Dit is nie deel van die antieke godsdienstige mites nie, maar word eerder aangetref in Slawiese volksverhale.

Daar is verskeie weergawes van die verhaal oor hoe ’n mens Licho ontmoet, met verskillende lesse om daaruit te leer:
* Iemand kul Licho en hardloop weg met Licho op sy hakke. Hy sien ’n nuttige voorwerp, gryp dit en dan sit sy hand daaraan vas. Eindelik moet sy hand afgesny word.
* Licho kul iemand en ry op sy nek. Die mens wil Licho verdrink en spring in die rivier. Hy verdrink egter self en Licho dryf weg, net om weer iemand anders lastig te val.
* Licho word aan iemand oorgedra met ’n geskenk.

*Licho* is nie ’n eienaam nie, maar ’n selfstandige naamwoord wat slegte geluk in moderne Russies beteken. Die woord kom in verskeie uitdrukkings voor, soos die Russiese *Не буди лихо, пока оно тихо* ("Moenie licho wakker maak terwyl dit stil is nie") en die Poolse *Cicho! Licho nie śpi* ("Stil! Die bose slaap nie").

## Verwysings 
* 

## Eksterne skakels 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Malpighiales

**Malpighiales** is 'n botaniese naam vir 'n groot orde van blomdraende plante. Die orde is in onlangse APG-klassifikasies by die groep genaamd eurosids I ingesluit. Die interne sistematiek van die groep is steeds onseker. Diverse spesies soos die naboom, duikerbessie en die buig-my-nie behoort almal aan die orde. 

## Families 
Daar is 35 families wat tot die orde hoort.

* Achariaceae
* Balanopaceae
* Bonnetiaceae
* Calophyllaceae
* Caryocaraceae
* Centroplacaceae
* Chrysobalanaceae
* Clusiaceae
* Ctenolophonaceae
* Dichapetalaceae
* Elatinaceae
* Erythroxylaceae
* Euphorbiaceae
* Euphroniaceae
* Goupiaceae
* Humiriaceae
* Hypericaceae
* Irvingiaceae
* Ixonanthaceae
* Lacistemataceae
* Linaceae
* Lophopyxidaceae
* Malpighiaceae
* Ochnaceae
* Pandaceae
* Passifloraceae
* Peraceae
* Phyllanthaceae
* Picrodendraceae
* Podostemaceae
* Putranjivaceae
* Rafflesiaceae
* Rhizophoraceae
* Salicaceae
* Trigoniaceae
* Violaceae
Foliensuur

**Foliensuur** ook genaamd **vitamien B9** of **folaat** is 'n wateroplosbare vitamien van die vitamien B-kompleks.

Vitamien B9 (foliensuur en folaat) is noodsaaklik vir verskeie funksies van die liggaam. Dit is onontbeerlik tydens vinnige selvorming, soos tydens swangerskap wanneer die embrio vinnig groei. Dit help ook in die vorming van rooibloedselle, sintese van DNS en herstel van RNS van volwassenes en kinders.

## Bronne 
Alle lewende organismes benodig foliensuur, maar mense en diere kan dit nie self sintetiseer nie. Dit moet uit hul dieet verkry word, en daarom is dit 'n essensiële nutrient of voedingstof vir hulle.

Die beste bron van folaat in voedsel is groen blaargroente, veral spinasie (die Latynse 'folium' beteken 'blaar'), maar spruitjies, broccoli, kool, aspersies, vrugte (veral sekere sitrusvrugte) en gis bevat ook folaat. Sommige soorte vleis bevat ook heelwat foliensuur, soos lewer en (in 'n mindere mate) niertjies.

Die natuurlike folate, soos dié wat in voedsel voorkom (byvoorbeeld 5-MTHF), is taamlik onstabiel. Dit is gevoelig vir lig, suurstof in die lug en die oesproses. Die verlies tydens die oes, verwerking en voedselvoorbereiding is ook hoog. Binne 'n paar dae tot 'n week na die oes van 'n plant is al die natuurlike folaat reeds geïnaktiveer.
Broccoli

**Broccoli** is 'n eetbare plant in die koolfamilie, wat se groot blomhoof as groente dien. Die koolspesie *Brassica oleracea* word as 'n verskeidenheid uiteenlopende plantrasse gekweek. Die Italiaanse woord "broccoli" (meervoud van "broccolo"), verwys na "die blomdraende hoof van 'n kool".

Broccoli het redelike groot blomhoofde, gewoonlik groen van kleur, in 'n boomagtige struktuur gerangskik op takke wat uit 'n stewige, eetbare stam spruit. Die volle massa van blomhofies word deur rubberagtige blare beskut.

Broccoli-plante lyk soos blomkool, maar is 'n verskillende kultivargroep van dieselfde spesie. 

Broccoli word meestal saggekook of gestoom, maar kan ook rou genuttig word.

200px|Broccoli
220px|Broccoli

## Etimologie 
Die woord broccoli kom van die meervoud van die Italiaanse woord broccolo, wat 'die blomkop van kool' beteken, en is die verkleiningsvorm van brocco, wat 'klein spyker' of 'spruit' beteken.

## Geskiedenis 
Broccoli het ontstaan ​​uit die teel van Brassicagewasse in die noordelike Middellandse See, ongeveer in die 6de eeu v.C.. Dit het sy oorsprong in primitiewe kultivars wat in die Romeinse Ryk verbou is, en is waarskynlik verbeter deur kunsmatige seleksie in die suidelike Italiaanse skiereiland of op Sisilië. Broccoli is teen die 18de eeu na Noord-Europa versprei en in die 19de eeu deur Italiaanse immigrante na Noord-Amerika gebring.

## Verbouing 
Die meerderheid broccolikultivars is gewasse bedoel vir koel weer wat swak vaar in warm somerweer. Broccoli groei die beste wanneer dit blootgestel word aan gemiddelde daaglikse temperature tussen 18 en 23° C. As die groep blomme, ook na verwys as 'n 'kop' van broccoli, in die middel van die plant verskyn, is die tros oor die algemeen ryp. Tuinsnoeiskêre word gebruik om die kop ongeveer 25 mm van die punt af te sny. Broccoli moet geoes word voordat die blomme op die kop heldergeel blom. 

## Voedingswaarde 
## Verwysings
Clusiaceae

**Clusiaceae** is die geelmelkhout-familie wat hoort tot die orde *Malpighiales*. Hierdie familie het 1610 spesies wêreldwyd waarvan 10 spesies in Suider-Afrika voorkom en 3 bome is. Hierdie familie het twee duidelike kenmerke:
* Teenoorstaande enkelvoudige blare
* Geel melksap

## Spesies 
Die volgende spesies kom in Suid-Afrika voor:
* Afrikageelmelkhout *Garcinia livingstonei*
* Bosgeelmelkhout *Garcinia gerrardii*
 
## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bron 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 

## Verwysings
Kruiningen

**Kruiningen** is 'n dorp in die munisipaliteit Reimerswaal in die Nederlandse provinsie Zeeland, geleë op Suid-Beveland.
Bosgeelmelkhout

Die **Bosgeelmelkhout** (*Garcinia gerrardii*) is 'n klein boom of 'n struik wat in Suider-Afrika voorkom. Die boom word aangetref in kus- of afrikabergwoude vanaf die noordelike gebiede van die Oos-Kaap, deur KwaZulu-Natal en ook langs die Lebomboberge in Eswatini. Die blare is teenoorstaande, leeragtig en glansend aan die bokant. Die vrug is ovaalvormig met 'n spits punt.

Die boom se FSA-nommer is 485.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronnelys 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 
* REDLIIST Sanbi
* Plants of the World Online
Rooiysterhout

Die **rooiysterhout** (*Ochna holstii*) is 'n boom of 'n struik wat in Afrika voorkom. In Suid-Afrika word die spesie aangetref vanaf Oos-Londen en verder noordwaarts in die Oos-Kaap, KwaZulu-Natal, Limpopo en Mpumalanga. Hulle groei in woude en klowe en kom wydverspreid voor. Hulle word ook aangetref in 'n boog vanaf KwaZulu-Natal tot in Kimberley en ook in die rotsagtige berggedeeltes van Zimbabwe. Die boom is ook inheems in Burundi, Demokratiese Republiek die Kongo, Eswatini, Ethiopië, Kenia, Malawi, Mosambiek, Rwanda, Soedan, Tanzanië, Uganda, Zambië en Zimbabwe.

Die boom se FSA-nommer is 480.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronnelys 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Cunoniaceae

**Cunoniaceae** is die Wilde-elsfamilie wat hoort tot die orde *Oxalidales*. Hierdie familie het 350 spesies wêreldwyd waarvan twee spesies in Suider-Afrika voorkom en al twee bome is. Wilde-elsbome is oor die algemeen groot.

## Kenmerke van die familie 
Die blare is teenoorstaande en óf getrifolioleer óf veervormig saamgestel. Hulle is taamlik groot, tot 150&nbsp;mm lank. Die pinnas se rande is skerp getand. Daar is groot steunblare wat groot, duidelike littetekens laat wanneer hulle afval. Die groeivorm is normaalweg regop maar leun soms oor oor strome.
 
## Spesies 
Die volgende spesies kom in Suid-Afrika voor:
* Rooi-els *Cunonia capensis*
* Witels *Platylophus trifoliatus*
 
## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bron 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 

## Verwysings
Witels

Die **Witels** (*Platylophus trifoliatus*) is 'n boom wat in Suid-Afrika voorkom. Die boom word gevind in strome in die Wes-Kaap en Afromontane woud vanaf Bettysbaai tot by Port Elizabeth. Dit is by uitstek 'n boom van rivierhabitatte.

Die boom se FSA-nommer is 141. Daar is net een spesie in die genus en dit is dus 'n Monotipiese takson.

## Galery 

Platylophus trifoliatus White Alder - Harold Porter Garden 1.jpg
Platylophus trifoliatus White Alder - Harold Porter Garden 3.jpg

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronnelys 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Myricaceae

**Myricaceae** is die Wasbessie-familie wat hoort tot die orde *Fagales*. Hierdie familie het 35 spesies wêreldwyd waarvan 5 spesies in Suider-Afrika voorkom en 3 spesies is bome.

## Kenmerke van die familie 
Die blare is afwisselend, sag-en-leeragtig en gewoonlik saagrandig getand. Daar is opmerklike gestippelde klierhare op die blare, veral aan die onderkant. Die blare gee 'n aromatise reuk af wanneer hulle gekneus word.

## Spesies 
Die volgende spesies kom in Suid-Afrika voor:
* Breëblaarwasbessie *Morella pilulifera*
* Duinewasbessie *Morella cordifolia*
* Smalblaarwasbessie *Morella serrata*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bron 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 

## Verwysings
Breëblaarwasbessie

Die **Breëblaarwasbessie** (*Morella pilulifera*) is 'n klein boom wat in Suider-Afrika voorkom. Dit is 'n geoksiel. Die boom word gevind in die sentrale deel van die Oos-Kaap tot in Limpopo en Noordwes. Dit kom ook in Zimbabwe se oostelike hooglande voor asook Eswatini, Malawi en Mosambiek. Die boom groei tussen rotse in bergagtige gebiede en langs strome. 

Die boom se FSA-nommer is 37.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronnelys 
* *Watter Boom is dit?*; Eugene Moll, 2013, 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Smalblaarwasbessie

Die **smalblaarwasbessie** (*Morella serrata*) is 'n struik of 'n boom wat deel is van die *Myricaceae* familie. Die spesie is inheems in Angola, Botswana, die Caprivistrook in Namibië, Demokratiese Republiek die Kongo, Eswatini, Lesotho, Madagaskar, Malawi, Mosambiek, Suid-Afrika, Tanzanië, Zambië en Zimbabwe. In Suid-Afrika kom die spesie in al die provinsies voor.

Die spesie groei meestal op moerasagtige plekke. Die boom se blare is smal ellipties (80 – 140&nbsp;mm) en gelerig as hulle jonk is en word raak mettertyd geelgroen.

Die boom se FSA-nommer is 38.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronnelys 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Treurwilger

Die **Treurwilger** (*Salix babylonica*) is 'n genaturaliseerde boom, dus 'n indringerplant, in Suider-Afrika wat oorspronklik uit China kom. Daar kom slegs vroulike bome hier voor maar die bome het gevestig geraak deur vegatiewe voortplanting - 'n natuurlike gevolg van takke wat afval. Hierdie spesie is water liewend, en is van die min spesies wat kan oorleef as die wortels vir lang tye onder water staan. Dit het 'n aggresiewe wortelstelsel, wat groot probleme kan veroorsaak as dit naby rioolpype geplant word. Die boom kom wydverspreid langs strome en op rivieroewers voor. Dit het lang lowerryke, neerhangende takke. Die blare is lank, dun en glansend met fyn getande blaarrande. Die blare is bo liggroen en onder blouerig. Die Treurwilger het 'n ligkleurige, sagte, swak hout.

Dik takke van die boom kan afgekap word, en vir 'n week in die water gegooi word, waarna dit in die grond geplant kan word, en maklik sal groei.

## Geskiedenis 
Die Treurwilger is deur die Boere tydens die Groot Trek in die binneland versprei, deur takke van die boom in die sand langs rivieroewers by hulle kamp plekke te plant. Op hierdie wyse het hierdie waterliewende plant met tyd wyd versprei in veral die Vrystaat en Wes-Transvaal geraak. 'n Goeie voorbeeld hiervan is die bekende Wilgerbome langs die Mooirivier in Potchefstroom.

## Sien ook 
* Lys van indringerplante in Suid-Afrika
* Lys van uitheemse bome wat in Suid-Afrika voorkom
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bronnelys 
* *Algemene gids tot BOME*. Keith, Paul & Meg Coates Palgrave. 2000. 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013
Afrikageelmelkhout

Die **Afrikageelmelkhout** (*Garcinia livingstonei*) is 'n klein tot middelgroot boom wat deel van die Clusiaceae familie is. 

## Verspreiding 
Die spesie is inheems in Angola, Botswana, Burkina Faso, Comore-eilande, Demokratiese Republiek die Kongo, Eswatini, Ethiopië, Ghana, Guinee, Guinee-Bissau, Ivoorkus,Kameroen, Kenia, Malawi, Mali, Mosambiek, Namibië, Nigerië, Senegal, Somalië, Suid-Afrika, Tanzanië, Togo, Uganda, Zambië en Zimbabwe. In Suid-Afrika kom die spesie in KwaZulu-Natal, Limpopo en Mpumalanga voor. Dit kom ook in die Zambezivallei voor. Die boom groei op laagliggende plekke in oop bosveld en in rivierbos.

## Beskrywing 
Dit het stywe takkies wat reghoekig uitgroei. Die blare is styf, leeragtig, dof van kleur, ronderig en word in kranse van drie gedra. Die boom bring 'n oranje, bolvormige vrug voort met 'n sterk skil. Die vrug is eetbaar ondanks die dik, geel melksap en ook smaakvol.

Die boom se FSA-nommer is 486

## Galery 

Imbe01 Asit.jpg
African Mangosteen -112.JPG
Garcinia livingstonei 162650681.jpg
Garcinia livingstonei, blomknoppe, Manie van der Schijff BT, a.jpg
Garcinia livingstonei, vrugte, Manie van der Schijff BT, a.jpg
Garcinia livingstonei, vrugte, Manie van der Schijff BT, c.jpg

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronnelys 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online

## Eksterne skakels
Formaldehied

**Formaldehied** is 'n organiese verbinding met die chemiese formule CH₂O of HCHO. Dit is die eenvoudigste  aldehied, vandaar sy sistemiese naam **metanaal**. Die gewone naam van die stof is afgelei van sy ooreenkoms en verwantskap tot mieresuur, wat deur oksidasie uit formaldehied gevorm kan word. *Formica* is Latyn vir *mier*.

Formaldehied is 'n kleurlose gas teen kamertemperatuur en het 'n kenmerkende stink, irriterende reuk. Formaldehied word dikwels as 'n 37% oplossing, byvoorbeeld in water en metanol verkoop. Hierdie oplossing word **formalien** genoem.

## Kristalstruktuur
Die kristalstruktuur is by 15K met neutrondiffraksie bepaal. Dit is 'n tetragonale struktuur met 8 molekules in die eenheidsel. Die molekules vorm vierkante tetramere  wat deur sterk C-O bindings bymekaar gehou word.

## Eienskappe
Formaldehied (CH₂O) is 'n kleurlose, hoogs giftige en vlambare gas by kamertemperatuur. 
Formaldehied word natuurlik in klein hoeveelhede in ons liggame geproduseer. 

### Fisiese eienskappe
Formaldehiedgas het 'n sestal absorpsies in die infrarooi gebied van die elektromagnetiese spektrum.

### Chemiese eienskappe
Formaldehied kan deur versigtige oksidasie van metanol oor 'n katalisator soos koper of platinum verkry word.
:CH_2OH(g) + O_2(g)\xrightarrow{Cu,Pt; hitte} H_2CO(g) + H_2O(g)
Die produk word gewoonlik in water opgevang omdat anders polimerisasie optree.
Formaldehied polimeriseer maklik tot vaste paraformaldehied {{ch2|(H2CO)_{n} }}.

Formaldehied begin reeds teen 300°C te ontbind in koolstofmonoksied en waterstof:
:H_2CO(g) \xrightarrow{300^oC} H_2(g) + CO(g)
Met suurstof oksideer dit en stel water vry:
:H_2CO(g) +O_2(g) \xrightarrow{300^oC} H_2(g)O + CO(g)

## Gebruike
duimnael|links|Vis wat in formalien gepreserveer is
Dit word gebruik in die vervaardiging van kunsmis, papier, laaghout en sommige harse. Dit word ook gebruik as 'n preserveermiddel en in huishoudelike produkte, soos antiseptiese middels, medisyne en skoonheidsmiddels.
Formaldehied word in baie nywerhede gebruik. Dit word gebruik in gom en harse, kleurstowwe, tekstiele, ontsmettingsmiddels, boumateriaal, motoronderdele, middels vir balseming en in laboratoriums.
Dit word ook gebruik as 'n preserveermiddel in sommige kosse en in baie produkte wat in die huis gebruik word, soos antiseptika en medisyne

Formalien, 'n oplossing van formaldehied in water word gebruik om biologiese spesimens te preserveer in museums ens.

## Medies
Blootstelling aan formaldehied kan die vel, keel, longe en oë irriteer. Herhaalde blootstelling aan formaldehied kan moontlik tot kanker lei. Werkers kan benadeel word deur blootstelling aan formaldehied. Die vlak van blootstelling hang af van die dosis, duur en werk wat gedoen word. Enkele voorbeelde van werkers wat die risiko loop om aan formaldehied blootgestel te word, sluit die volgende in:

*Landbouwerkers wat met vee in beperkte ruimtes werk
*Konstruksiewerkers wat met harsvervaardigde produkte werk
*Werkers wat plastiek, harse en skuimisolasie vervaardig
*Begrafnisondernemers  wat met die balsemingsproses werk
*Skoonheidskundiges wat kleurstowwe en gladmaakprodukte aanwend

## Verwysings
Brusselse spruitjies

**Brusselse spruitjies** (ook **spruitkool** of **knoppieskool**) is 'n eetbare plant in die koolfamilie wat soos miniatuurkooltjies lyk en as groente bedien word. Die koolspesie *Brassica oleracea* word as 'n verskeidenheid uiteenlopende plantrasse gekweek.

Brusselse spruitjies lyk soos kool, maar is 'n verskillende kultivargroep van dieselfde spesie. 

Brusselse spruitjies word meestal sag gekook of gestoom.

220px|Brusselspruite

## Voedingswaarde
Growweblaarstinkhout

Die **growweblaarstinkhout** (*Celtis gomphophylla*) is 'n boom wat voorkom in kuswoude vanaf Port St. Johns tot by die grens van Mosambiek en ook in die oostelike hooglande van Zimbabwe. Die spesie is ook inheems in Angola, Comore-eilande, Demokratiese Republiek die Kongo, Ethiopië, Golf van Guinee-eilande, Ivoorkus, Kameroen, Kenia, Liberië, Madagaskar, Malawi, Nigerië, Rwanda, Sentraal-Afrikaanse Republiek, Soedan, Tanzanië, Togo, Uganda en Zambië.

Die boom se FSA-nommer is 40.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronnelys 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Rhamnaceae

**Rhamnaceae** is die Blinkblaar-familie wat hoort tot die orde *Rosales*. Hierdie familie het 900 spesies wêreldwyd waarvan 170 spesies in Suider-Afrika voorkom en 10 bome is. Die bome in die familie is nie maklik herkenbaar nie alhoewel die genera maklik van mekaar onderskei kan word.

## Kenmerke van die familie 
Die blare is enkelvoudig, dikwels glansend aan die bokant, afwisselend of halfteenoorstaande. Die vorm van die are op die blare is 'n fyn, reëlmatig netwerk of retikulum van vierkantjies of reghoekies.
 
## Spesies 
Die volgende spesies kom in Suid-Afrika voor:
* Blinkblaar (*Rhamnus prinoides*)
* Blinkblaar-wag-'n-bietjie (*Ziziphus mucronata*)
* Bruinivoor (*Berchemia discolor*)
* Gewone hardeblaar (*Phylica paniculata*)
* Pondotreurdoring (*Colubrina nicholsonii*)
* Rooi-ivoor (*Berchemia zeyheri*)
* Seepbos (*Noltea africana*)
* Vals-wag-'n-bietjie (*Ziziphus rivularis*)

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bron 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 

## Verwysings
Guanche

Die **Guanche** was die oorspronklike inwoners van die Kanariese Eilande. Die term is voor die verowering van die eiland in 1496 gebruik vir die inwoners van die eiland Tenerife, wat van Berberse oorsprong was, maar word vandag gebruik om te verwys na die ou inwoners van die eilande.

Weiding was belangrik, en verder was die bewoners betrokke by boerdery, visvang en handwerk. Die mense se kulturele struktuur was soortgelyk aan dié van ander antieke volke soos die Maori's van Nieu-Seeland en aborigines in Australië wat eeue lank geïsoleer was.

Die Guanche het hoofsaaklik in natuurlike grotte of lawa-buise gewoon, maar soms ook in klipskuilings en tente. Hulle het baie gode, geeste en duiwels aanbid en het hul afgestorwenes gebalsem.   

## Sien ook 
* Guanche-mummie
* Adjoña

## Eksterne skakels 
* Teorías población guanche
* Docs historia guanche
* Organismo Autónomo de Museos y Centros de Tenerife
* Museo de la Naturaleza y el Hombre, Santa Cruz de Tenerife, en Youtube
Henkel-se-geelhout

Die **Henkel-se geelhout** (*Podocarpus henkelii*) is 'n boom wat inheems aan Suid-Afrika is. Hulle kom in Afromontane woude vanaf King William's Town, langs die groot platorand, tot by Pietermaritzburg voor. Hulle het die langste blare van die geelhoutbome, en dié is kenmerkend neerhangend. Die spesie is ook inheems in Malawi, Tanzanië en Zimbabwe.

Die boom se FSA-nommer is 17. Soos ander geelhoute is dit 'n beskermde spesie in Suid-Afrika, en kan net met die nodige lisensie benut word.

## Voortplanting
*P. henkelii* is 'n tweehuisige, meerjarige, immergroen boomsoort. Manlike en vroulike bome kry in die lente keëls. Die manlike keëls word in die vegetatiewe blare se oksels gevorm; feitlik uitsluitend op takkies van die vorige groeisiklus. Gedurende die vrystelling van die stuifmeel groei die keëls tot ongeveer 40 mm lank. Hulle word gewoonlik in groepies van drie aangetref. Volwasse stuifmeelkorrels bevat gewoonlik ses of sewe kerne. In Pretoria begin hulle aan de begin van September hulle stuifmeel vry te stel en dit duur ongeveer drie weke. Die bestuiwing vind plaas deur die wind soos in alle Podocarpaceae. Die vroulike keëls verskyn teen die einde van Augustus. Hulle word in die oksels van jong blare gedra. Dit bestaan uit een of meer saadknoppe wat ongeveer 3 mm lank word. Die saadknop se poortjie ontwikkel 'n bestuiwingdruppel wat weer verdwyn as dit stuifmeel ontvang het. Onbestuifde knoppe word met verloop van tyd afgestoot.
Bevrugting vind gewoonlik vyf of ses weke ná die bestuiwing plaas.
## Fotogalery 

Podocarpus henkelii 1.jpg|'n Mediumgrootte boom.
Podocarpus henkelii - Yellowwood - Cape Town 4.JPG|Blare
Podocarpus henkelii 43253290.jpg
Podocarpus henkelii, b, Pretoria NBT.jpg
Podocarpus henckelii Stapf (AM AK335999-2).jpg

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronne 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Agang

[duimnael|links|upright|[Mamphela Ramphele in 2014]]

**Agang Suid-Afrika** is 'n progressiewe Suid-Afrikaanse politieke party wat op 18 Februarie 2013 deur Mamphela Ramphele gestig is. Die party moedig die hervorming van direkte regering aan en streef daarna “om ’n sterker demokrasie te bou waarin burgers die kern van openbare lewe sal wees” en het beoog om die regerende African National Congress in die 2014 algemene verkiesing aan te vat. Die naam “Agang” is ’n Suid-Sotho-woord wat beteken “om te bou”. Die party se naam kan as ‘akhani’ in die Nguni-taalfamilie (Zoeloe, Swazi, Suid-Ndebele en Xhosa) vertaal word.

Op 28 Januarie 2014 is aangekondig dat Ramphele as die Demokratiese Alliansie se presidentskandidaat in die 2014 algemene verkiesing sou optree. Hierdie rampspoedige poging tot ’n oorname van die DA is vyf dae later, op 2 Februarie beëindig toe Ramphele gesê het dat sy nie meer vir die DA beskikbaar is nie.

In die munisipale verkiesing van 2021 het steun vir die party nasionaal tot 0,01% gedaal en die party het al sy setels in die algemene verkiesing van 2019 verloor.

## Ideologie en stigting 
Die party is op vyf beginsels gebou: bemagtig mense om te regeer, bou effektiewe openbare dienste, bou ’n hergestruktureerde ekonomie, bou ’n moderne opvoeding- en opleidingstelsel en die heropbou van Suid-Afrika se posisie in Afrika en Internasionaal. Agang is amptelik op 22 Junie 2013 in Pretoria as politieke party gestig.

Na ’n aantal skandale in die party, waaronder bedrog met die verdwyning van R13 miljoen en ander, het Ramphele op 8 Julie 2014 haar uittrede uit partypolitiek aangekondig en gesê dat sy geslaag het in haar doel om ’n politieke voertuig op die been te bring vir diegene wat nie ’n politieke stem het nie.

## Leierskap 
* Nkosinathi Solomon – Veldtog
* Mills Soko – Beleid
* Moeketsi Mosola – Politieke Direkteur
* Zohra Dawood – Fondsinsameling- en Skedulering
* Thabo Leshilo – Kommunikasie
* Tim Knapp – Stafhoof
* Rori Tshabalala – Adjunk Velddirekteur

## Verkiesingsresultate 
### Nasionale verkiesings 
### Provinsiale verkiesings 
### Munisipale verkiesings 
## Sien ook 
* Lys van politieke partye in Suid-Afrika

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*  Amptelike webwerf
Breëriviergeelhout

Die **Breëriviergeelhout** (*Podocarpus elongatus*) is 'n boom wat voorkom en beperk is tot rivieroewers en rotsagtige plekke in die suid-Wes-Kaap. Dit is die enigste spesie van die geelhoutbome wat nie in woude voorkom nie. Die boom groei in habitatte wat so nou en dan versteur word en is die enigste spesie wat daarna weer uitloop. Die spesie is ook inheems in Malawi, Zambië en Zimbabwe.

Die boom se FSA-nommer is 15. Soos ander geelhoute is dit 'n beskermde spesie in Suid-Afrika. Dit het ook ander plaaslike name: *berggeelhout*, *rooibessie-geelhout* en *westelikegeelhout*.

## Galery

Podocarpus elongatus - foliage.JPG|Lower
Podocarpus elongatus, naalde, Manie van der Schijff BT, a.jpg|Nabyskoot van loof
Podocarpus elongatus Groot Winterhoek fruits 2.jpg|Loof en vrugte
Podocarpus elongatus Groot Winterhoek fruit.jpg|Vrug en groen vrugbodem
Podocarpus elongatus, habitus, Pretoria NBT, b.jpg|Habitus in die Pretoria Botaniese Tuin

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronne 
* *Watter Boom is dit?*; Eugene Moll, 2013, 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Visayas

[duimnael|links|upright|Kaart van die Visayas-eilande:

Die hoofeilande, vanaf wes tot oos, is [Panay, Negros, Cebu, Bohol, Leyte en Samar]]
duimnael|links|upright|Ligging van die Wes-Visayas in die Filippyne
duimnael|links|upright|Ligging van die Sentraal-Visayas in die Filippyne
duimnael|links|upright|Ligging van die Oos-Visayas in die Filippyne
duimnael|links|upright|Ligging van die Negros Eilandstreek in die Filippyne
Die **Visayas** (Cebuano en Wáray-Wáray: *Kabisay-an* [kabiˈsajʔan], Tagalog: *Kabisayaan* [kabiˈsɐjaʔan], Spaans: *Bisayas*) is 'n argipel in die middel van die Filippyne en word begrens deur die Sulusee in die suidweste en die Filippynse See in die ooste. Hulle is tussen Luzon in die noorde en Mindanao in die suide geleë. Die Visayas vorm saam met Luzon en Mindanao die eilandnasie Filippyne.

Die eilandgroep het 'n bevolking van sowat 19&nbsp;373&nbsp;431 in 2015 gehad en beslaan 'n oppervlakte van 71&nbsp;503&nbsp;km². Die hoofstad, Cebu Stad, het 'n bevolking van 922&nbsp;611 in 2015 gehad.

Die naam van die Visayas is afgelei van die Sanskrit-woorde *sri* (श्री) vir "gelukkig" of "voorspoedig" en *vijaya* (विजय) vir "seëvierend" of "uitstekend".

## Streke en provinsies 
Die Visayas is polities vier streke verdeel, wat uit 16 provinsies bestaan.

### Wes-Visayas (Streek VI) 
Die Wes-Visayas bestaan hoofsaaklik uit die eiland Panay en het 'n oppervlakte van 12&nbsp;352,5&nbsp;km².

Die provinsies van die streek is:
* Aklan (1&nbsp;821&nbsp;km²)
* Antique (2&nbsp;729&nbsp;km²)
* Capiz (2&nbsp;595&nbsp;km²)
* Guimaras (605&nbsp;km²)
* Iloilo (5&nbsp;079&nbsp;km²)

### Sentraal-Visayas (Streek VII) 
Die Sentraal-Visayas bestaan hoofsaaklik uit die eilande Cebu en Bohol en het 'n oppervlakte van 10&nbsp;102,1&nbsp;km².

Die provinsies van die streek is:
* Bohol (4&nbsp;821&nbsp;km²)
* Cebu (5&nbsp;342&nbsp;km²)
* Siquijor (337&nbsp;km²)

### Oos-Visayas (Streek VIII) 
Die Oos-Visayas bestaan hoofsaaklik uit die eilande Leyte en Samar en het 'n oppervlakte van 23&nbsp;251&nbsp;km².

Die provinsies van die streek is:
* Biliran (536&nbsp;km²)
* Leyte (6&nbsp;515&nbsp;km²)
* Suid-Leyte (1&nbsp;799&nbsp;km²)
* Oos-Samar (4&nbsp;660&nbsp;km²)
* Noord-Samar (3&nbsp;693&nbsp;km²)
* Samar (6&nbsp;048&nbsp;km²)

### Negros Eilandstreek (NIR) 
Die Negros Eilandstreek bestaan hoofsaaklik uit die eiland Negros en het 'n oppervlakte van 13&nbsp;665,9&nbsp;km².

Die provinsies van die streek is:
* Negros Occidental (7&nbsp;965&nbsp;km²)
* Negros Oriental (5&nbsp;386&nbsp;km²)

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*  
*
Andaman-eilande

duimnael|links|200px|Satellietbeeld van die Andaman-eilande.
Die **Andaman-eilande** (Engels: *Andaman Islands*) is 'n eilandgroep in die Indiese Oseaan en vorm saam met die suidelike Nicobar-eilande die Indiese uniegebied Andaman- en Nicobar-eilande. Die eilandgroep het 'n bevolking van sowat 343&nbsp;125 in 2011 gehad en het 'n oppervlakte van 8&nbsp;249&nbsp;km². Die hoofstad, Port Blair, het 'n bevolking van 100&nbsp;608 in 2010 gehad. Die Andaman-eilande is oos van die Indiese subkontinent, in die suidweste van Mianmar en in die weste van Thailand tussen die Golf van Bengale in die weste en die Andamanse See in die ooste geleë.
Naoemon Shimizu

is 'n voormalige Japannese sokkerspeler. Hy het vir die Japannese nasionale sokkerspan uitgedraf.

## Internasionale loopbaan 
## Eksterne skakels 
* National Football Teams
* Japan National Football Team Database
Vitamien E

**Vitamien E** verwys na 'n groep van agt komplekse vetoplosbare vitamiene, onder andere die tokoferole en tokotrinole. Uit die baie verskillende vorms van vitamien E, is gamma-tokoferol die mees algemene in 'n Westerse dieet.

Vitamien E het vele biologiese funksies in die liggaam, dié as antioksidant die belangrikste en bekendste een. Ander funksies sluit in ensiemaktiwiteit, uitdrukking van gene, en neurologiese funksies. Daar word vermoed dat die belangrikste funksie van vitamien E is as selboodskapper en nie soseer as antioksidant nie.

'n Vitamien E-gebrek in diere lei tot onvrugbaarheid en ander spierafwykings. Daar is egter nog geen tekens dat die vitamien ŉ invloed op die mens het nie. Dit word egter gebruik vir die behandeling van steriliteit.

## Bronne van vitamien E in 'n dieet 
:

## Bronne 
* Wêreldspektrum, 1982, , volume 28, bl. 175

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Andaman- en Nicobar-eilande

duimnael|links|upright|Kaart van die Andaman- en Nicobar-eilande
Die **Andaman- en Nicobar-eilande** (Engels: *Andaman and Nicobar Isles*, Bengaals: আন্দামান ও নিকোবর দ্বীপপুঞ্জ, Hindi: अंडमान और निकोबार द्वीपसमूह, Tamil: அந்தமான் நிக்கோபார் தீவுகள், Telugu; అండమాన్ నికోబార్ దీవులు) is 'n Indiese uniegebied en eilandgroep in die noordoostelike Indiese Oseaan. Dit is 1&nbsp;255&nbsp;km suidoos van Kalkutta en 1&nbsp;190&nbsp;km oos van Chennai geleë. Die eilandgroep skei die Andamanse See in die ooste van die Golf van Bengale in die weste. In die noordooste is Mianmar, in die ooste Thailand en in die suidooste Indonesië geleë. Die Andaman- en Nicobar-eilande het 'n bevolking van 380&nbsp;500 in 2012 gehad en het 'n oppervlakte van 8&nbsp;073&nbsp;km². Die hoofstad, Port Blair, het 'n bevolking van 100&nbsp;608 in 2010 gehad.

## Nasionale simbole 

Lêer:Seal of Andaman and Nicobar Islands.svg|Seël van die Andaman- en Nicobar-eilande

## Eksterne skakels 
*  Amptelike webwerf
Auditorio de Tenerife

duimnael|250px|Die Auditorio de Tenerife
Die **Auditorio de Tenerife "Adán Martín"**, beter bekend as die **Auditorio de Tenerife**, is 'n sentrum vir die uitvoerende kunste in Santa Cruz de Tenerife, Kanariese Eilande, Spanje. Die gebou is ontwerp deur die Spaanse argitek Santiago Calatrava.

Die ouditorium is geleë in die hawe van Santa Cruz de Tenerife en word beskou as 'n simbool van die stad en die eiland Tenerife. Dit is een van die wêreld se kenmerkendste geboue en bekendste sentrums vir die uitvoerende kunste. Dit is tussen 1997 en 2003 gebou en is ingehuldig deur Felipe de Borbón, die kroonprins van Spanje.
 
## Eksterne skakels 
* Auditorio de Tenerife. Amptelike Webwerf
Hophout

Die **Hophout** (*Trema orientalis*) is 'n boom met 'n byna wêreldwye verspreiding. Dit word aangetref in subtropiese en tropiese woude van Suid-Afrika, deur die Midde-Ooste, die Indiese subkontinent en die suide van China tot Suidoos-Asië en Australië, asook in Namibië langs riviere en fonteine met genoegsame water.

Die boom se FSA-nommer is 42.

## Galery 

Flowers & leaves I IMG 3453.jpg|Blomme en blare.
Trema orientalis fruit bark.JPG|Ryp vrugte en stam van die *Trema orientalis*.
Trema orientalis fruit.JPG|Groen en ryp (swart) vrugte.
Trema orientalis leaves and fruit.JPG|Tak afgebuig om blare en vrugte te wys.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronnelys 
* Pooley, E. (1993). *The Complete Field Guide to Trees of Natal, Zululand and Transkei*. .
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013
Rooivrugwitstinkhout

Die **rooivrugwitstinkhout** (*Celtis mildbraedii*) is 'n seldsame, immergroen boom in Suid-Afrika maar is meer volop verder noord. Dit groei in kuswoude en die blare is buigbaar, donkergroen en geneig om neerhangend te wees. Die boom se FSA-nommer is 41.

Die boom is inheems in Angola, Benin, Comore-eilande, Demokratiese Republiek die Kongo, Eswatini, Ethiopië, Gaboen, Ghana, Guinee, Guinee-Bissau, Golf van Guinee-eilande, Ivoorkus, Kameroen, Kenia, Madagaskar, Mosambiek, Nigerië, Republiek die Kongo, Sentraal-Afrikaanse Republiek, Soedan, Tanzanië, Togo, Uganda en Zimbabwe.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronnelys 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Seishiro Shimatani

was 'n Japannese sokkerspeler. Hy het vir die Japanse nasionale sokkerspan uitgedraf.

## Internasionale loopbaan 
## Eksterne skakels 
*National Football Teams
*Japan National Football Team Database
Vitamien K

duimnael|Vitamin K1 (fillokinoon). Beide vorme van die vitamien bevat 'n funksionele naftokinoonring en 'n alifatiese syketting. Fillokinoon het 'n fitiel-syketting.duimnael|regs|Vitamien K2 (menakinoon).
duimnael|'n Monster van fitomenadioon (vitamien K1) vir inspuiting. Dit word ook fillokinoon genoem.

**Vitamien K** is 'n groep vetoplosbare vitamiene met 'n soortgelyke struktuur, wat die menslike liggaam benodig vir die omskakeling van sommige proteïne wat noodsaaklik is vir bloedstolling, en in metaboliese roetes in been- en ander weefsels. Hulle is 2-metiel-1,4-naftokinoon (3-) derivate. Die groep vitamiene sluit ook twee natuurlike **vitamere** in: vitamien K1 en vitamien K2.

## Ontdekking van vitamien K1 
Vitamien K1 (phylloquinone, phytomenadione, phytonadione) is in 1929 geidentifiseer deur die Deense wetenskaplike Henrik Dam. Hy het die rol van cholesterol ondersoek in 'n proef waartydens hy hoenderkuikens 'n cholesterol-vrye dieet gevoer het. Ná etlike weke het die diere erge bloeding ontwikkel. Hierdie afwyking kon nie herstel word deur slegs die toevoeging van gesuiwerde cholesterol aan hul dieet nie. Dit kom toe voor dat — saam met cholesterol — daar 'n tweede komponent uit die voedsel onttrek word, en hierdie stof word toe die koagulasie-vitamien genoem. Die nuwe vitamien ontvang toe die letter **K** omrede die nuus van die ontdekking van die vitamien in 'n Duitse joernaal geplaas is, waarin daarna verwys is as die *Koagulationsvitamin.*

## Voedselbronne 
### Vitamien K1 
### Vitamien K2 
Voedselbronne van vitamien K2 sluit in beleë kaas, eiers, vleis soos hoender, bees en dié se vet, lewers, en organe, en in gefermenteerde groente, veral "Natto" ('n Japannese gereg van gegisde sojabone), sowel as suurkool.

Vitamien K2 (menakinoon-4) word deur dierlike weefsel gesintetiseer en kom natuurlik voor in vleis, eiers en suiwelprodukte.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*Vitamin K: Another Reason to Eat Your Greens
*Vitamin K: Signs of Deficiency 
*Vitamin K: Vitamin Deficiency, Dependency, and Toxicity: Merck Manual Professional
*An Alternative Perspective on Vitamin K Prophylaxis
*Vitamin K: the effect on health beyond coagulation – an overview, Cees Vermeer.
English Heritage

**English Heritage** (amptelik *The Historic Buildings and Monuments Commission for England*) is 'n uitvoerende nie-departementele openbare liggaam van die Britse regering wat deur die Departement van kultuur, media en sport (DMCS) befonds word. Dit vervul 'n raadgewende rol ten opsigte van die bewaring van Engeland se historiese erfenis, terwyl sy susterliggaam, *Natural England*, na die bewaring van die land se natuurlike omgewing omsien. 

Talle historiese geboue word deur *English Heritage* bestuur, terwyl die liggaam ook as algemene raadgewer vir die betrokke staatssekretaris optree. HIerdie raadgewende rol sluit die lysting van historiese geboue en antieke monumente in. Simon Thurley fungeer sedert 2002 as die liggaam se hoof uitvoerende beampte.
Masafumi Yokoyama

is 'n voormalige Japannese sokkerspeler. Hy het vir die Japannese nasionale sokkerspan uitgedraf.

## Internasionale loopbaan 
## Eksterne skakels 
* National Football Teams
* Japan National Football Team Database
Kazuyoshi Miura

**Kazuyoshi Miura** (gebore 26 Februarie 1967) is 'n Japannese sokkerspeler. Hy het vir die Japanse nasionale sokkerspan uitgedraf. Vanaf 2025, op die ouderdom van 57, is hy die oudste professionele sokkerspeler ooit.

## Internasionale loopbaan 
## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Japan National Football Team Database
Masashi Motoyama

**Masashi Motoyama** (gebore 20 Junie 1979) is 'n Japannese sokkerspeler. Hy speel vir die klub Giravanz Kitakyushu en het ook vir die Japanse nasionale sokkerspan uitgedraf.

## Internasionale loopbaan 
## Eksterne skakels 
* Japan National Football Team Database
Shinji Ono

**Shinji Ono** (gebore 27 September 1979) is 'n Japannesevoormalige professionele sokkerspeler wat as middelvelder gespeel het. Hy het vir die Japanse nasionale sokkerspan uitgedraf.

## Internasionale loopbaan 
## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Japan National Football Team Database
Keisuke Honda

**Keisuke Honda** (gebore 13 Junie 1986) is 'n voormalige professionele Japannese sokkerspeler en afrigter wat as ’n middelvelder gespeel het.

Honda was ’n veelsydige speler wat gewoonlik as ’n aanvallende middelvelder opgetree het, maar hy kon ook as ’n vleuel, ’n vals nege of as ’n diep-geleë spelmaker speel. Tydens die 2014–15-seisoen het hy gereeld as regtervleuel vir Milan gespeel. Hy was ’n vinnige en kreatiewe speler, bekend vir sy akkuraatheid met draai-vryskoppe, kragtige skote van afstand, dribbelvermoë en sy aflewering as ’n doelskop- en stilspelspesialis.

Honda het meer as 90 internasionale wedstryde vir Japan gespeel tussen 2008 en 2018 en aan die Wêreldbekertoernooie van 2010, 2014 en 2018 deelgeneem. Hy was ook deel van die span wat die Asiatiese Beker in 2011 gewen het, waar hy as die Speler van die Toernooi aangewys is. 

Die laaste klub waarvoor hy gespeel het, was Paro in Bhoetan.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Japan National Football Team Database
Vals-wag-'n-bietjie

Die '''vals-wag-'n-bietjie'* (*Ziziphus rivularis'') is 'n struik tot middelgroot boom wat in Suid-Afrika op klipperige plekke en langs waterlope in die Lebomboberge voorkom. Die spesie is ook inheems in Eswatini en Mosambiek. Die boom lyk baie soos die blinkblaar-wag-'n-bietjie maar het geen dorings nie.

Die plant se FSA-nommer is 448. In Engels staan die plant as die *False buffalo-thorn* bekend.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronnelys 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Yorkshire

[duimnael|links|'n Landskapstoneel in die Yorkshire Dales, 'n yl bevolkte landskap van valleie noord van die Wharferivier. Die [Skandinawië|Skandinawiese leenwoord *dale* weerspieël die historiese Deense invloed]]
**Yorkshire** [ˈjɔrkʃər] is 'n historiese graafskap in die noorde van Engeland. Ten opsigte van sy oppervlakte is dit die grootste in die Verenigde Koninkryk, en danksy stedelike agglomerasies soos Leeds, Sheffield en Bradford ook die mees bevolkte buite Groter Londen. Talle van sy funksies is gaandeweg deur sy administratiewe onderafdelings oorgeneem. Terwyl ook hierdie onderafdelings intussen deur administratiewe hervormings verander is, word Yorkshire steeds as 'n geografiese gebied en kulturele streek beskou. Sy naam word algemeen in die media en die militêre sfeer (*Yorkshire Regiment*) gebruik en leef daarnaas voort in die name van huidige administratiewe eenhede soos Noord-Yorkshire, Suid-Yorkshire, Wes-Yorkshire en Oos-Yorkshire (amptelik: *East Riding of Yorkshire*).

Binne die grense van die historiese graafskap Yorkshire is streke geleë wat by die groenste gebiede in Engeland gereken word, met uitgestrekte en ongerepte landskappe soos in die Yorkshire Dales en die North York Moors. Ook sommige van Yorkshire se groter nedersettings het 'n oop karakter danksy hul groen ruimtes.

Aan Yorkshire is byname soos ''God's Own Country'' gegee. Die graafskap se embleem is die wit roos van die Engelse koninklike Huis van York, terwyl die gebruiklikste vlag die Wit Roos teen 'n donkerblou agtergrond toon. Dit is op 29 Julie 2008 deur die Britse *Flag Institute* amptelik erken. Yorkshire se kulturele erfenis, wat van sy lang geskiedenis tot sy eie plaaslike dialek en aksent strek, word jaarliks op 1 Augustus op *Yorkshire Day* gevier.

## Toponimie 
Die naam Yorkshire verwys na die feit dat die graafskap oorspronklik die administratiewe gebied of *shire* van York, sy historiese hoofstad, was. York het sy naam aan die Wikings te danke wat die stad *Jórvík* genoem het. *Shire* is afgelei van die Oud-Engelse term *scir* en verwys na 'n geografiese of administratiewe onderafdeling. Plaaslik word dié agtervoegsel uitgespreek as [-ʃə] of soms ook [-ʃiə/].

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
;Boekbesprekings
* ''The Guardian, 1 Februarie 2018: Yorkshire by Richard Morris review – England's greatest county? ''
Bruinivoor

Die **bruinivoor** (*Berchemia discolor*) is 'n boom wat tot 16m hoog kan word. Die boom is inheems in Angola, Botswana, Demokratiese Republiek die Kongo, Eritrea, Ethiopië, Eswatini, Jemen, Kenia, Madagaskar, Malawi, Mosambiek, Namibië, Saoedi-Arabië, Somalië, Soedan, Tanzanië, Uganda, Zambië en Zimbabwe. In Engels staan dit as *Brown ivory* bekend.

## Fotogalery 

Berchemia discolor-Kruger-NP leaves.jpg|Blare
Berchemia discolor-Kruger-NP bark.jpg|Bas

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronne 
* *Watter Boom is dit?* Eugene Moll 2013 
* Plants of the World Online
* REDLIST Sanbi