open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Walter Bedell Smith

duimnael
Generaal **Walter Bedell "Beetle" Smith** (5 Oktober 1895 - 9 Augustus 1961) was 'n senior offisier van die Amerikaanse weermag wat gedien het as stafhoof van generaal Dwight D. Eisenhower by die hoofkantoor van die Allied Forces (AFHQ) tydens die Tunisië-veldtog en die Geallieerde inval in Italië in 1943 tydens die Tweede Wêreldoorlog. Hy was die stafhoof van Eisenhower by die Allied Expeditionary Force (Allied Expeditionary Force) van die Hoogste Hoofkwartier (SHAEF) in die veldtog in Wes-Europa van 1944 tot 1945.

Smith het in 1911 as privaat by die Indiana Army National Guard ingetree. In 1917, tydens die Eerste Wêreldoorlog, is hy as tweede luitenant aangestel. Hy is gewond in die Aisne-Marne-offensief in 1918. Na die Eerste Wêreldoorlog was hy 'n personeelbeampte en instrukteur by die Amerikaanse leër Infanterieskool Army. In 1941 word hy sekretaris van die algemene staf, en in 1942 word hy sekretaris van die gekombineerde stafhoofde. Sy pligte het onder meer deelgeneem aan besprekings van oorlogsplanne op die hoogste vlak, en Smith het president Franklin D. Roosevelt dikwels oor strategiese aangeleenthede ingelig.

Smith het in September 1942 die stafhoof van Eisenhower by AFHQ geword. Hy het 'n reputasie verwerf as Eisenhower se 'luikman' vir sy bruisende en veeleisende manier. Hy was egter ook in staat om Eisenhower te verteenwoordig in sensitiewe missies wat diplomatieke vaardigheid benodig. Smith was betrokke by die onderhandeling van die wapenstilstand tussen Italië en die Geallieerdes, wat hy namens Eisenhower onderteken het. In 1944 word hy die stafhoof van SHAEF, weer onder Eisenhower. In hierdie posisie het Smith ook suksesvol onderhandel om voedsel- en brandstofhulp deur Duitse lyne gestuur te word vir die koue en hongerige Nederlandse burgerbevolking, en het hy die eerste Kanadese leër in Nederland bespreek vir die vreedsame en volledige Duitse kapitulasie. In Mei 1945 ontmoet Smith verteenwoordigers van die Duitse Hoë Kommando in Reims, Frankryk, om die oorgawe van die Duitse weermag te voer, en hy onderteken die Duitse instrument van oorgawe namens generaal Eisenhower.

Na die Tweede Wêreldoorlog dien hy van 1946 tot 1948 as die Amerikaanse ambassadeur in die Sowjetunie. Toe word Smith in 1950 die direkteur van die sentrale intelligensie, die hoof van die Central Intelligence Agency (CIA) en ander intelligensie-agentskappe in die Verenigde State . Smith het die CIA herorganiseer, die struktuur en die missie daarvan herdefinieer, en hy het dit 'n nuwe sin van doel gegee. Hy het die CIA die arm van die regering gemaak wat hoofsaaklik vir geheime operasies verantwoordelik was. Hy het die CIA in 1953 verlaat om 'n Staatssekretaris van Buitelandse Sake te word. Nadat hy in 1954 uit die Staatsdepartement uitgetree het, het hy die Eisenhower-administrasie vir 'n aantal jare voortgesit tot sy aftrede en sy dood in 1961.
## Eksterne skakels
President van Zambië

Die **President van Zambië** is die staatshoof en die regeringshoof van Zambië. Die kantoor is die eerste keer deur Kenneth Kaunda beklee ná onafhanklikheid in 1964. Sedert Kaunda die presidentskap in 1991 verlaat het, word die amp deur vyf ander beklee: Frederick Chiluba, Levy Mwanawasa, Rupiah Banda, Michael Sata, en huidige president Edgar Lungu. Boonop dien waarnemende president Guy Scott in die tussentydse hoedanigheid na die dood van president Michael Sata.

Sedert 31 Augustus 1991 is die president ook die regeringshoof, aangesien die posisie van premier in die laaste maande van die presidensiële termyn van Kaunda afgeskaf is.

Die President word verkies vir 'n termyn van vyf jaar. Sedert 1991 is die kantoorhouer tot twee opeenvolgende bepalings beperk.

## Sien ook
*Lys van staatshoofde van Zambië

## Eksterne skakels
Gavin Hood

**Gavin Hood** (gebore op 12 Mei 1963) is 'n Suid-Afrikaanse filmmaker, draaiboekskrywer, vervaardiger en akteur, veral bekend vir die skryf en regie van *Tsotsi* (2005), wat die Oscar-toekenning vir beste vreemde taalfilm gewen het. Hy het ook die films *X-Men Origins: Wolverine*, ''Ender's Game* en *Eye in the Sky'' geregisseer.

## Eksterne skakels 
*
François Truffaut

**François Roland Truffaut** (UK: /ˈtruːfoʊ, ˈtrʊfoʊ/ *TROO-foh, TRUUF-oh*, US: /truːˈfoʊ/ *troo-FOH*, Frans: [fʁɑ̃swa ʁɔlɑ̃ tʁyfo]; 6 Februarie 1932 - 21 Oktober 1984) was 'n Franse filmregisseur, draaiboekskrywer, vervaardiger, akteur en filmkritikus. Hy word algemeen beskou as een van die stigterslede van die Franse Nuwe Golf. In 'n filmloopbaan wat langer as 'n kwarteeu geduur het, bly hy 'n ikoon van die Franse filmbedryf, nadat hy aan meer as 25 films gewerk het. Truffaut se film *The 400 Blows* was 'n bepalende rolprent van die Franse *New Wave-beweging* en is tussen 1958 en 1979 gevolg deur 'n verdere vier rolprente, te wete *Antoine et Colette*, *Stolen Kisses*, *Bed and Board* en *Love on the Run*. 

Truffaut se film *Day for Night* uit 1973 is met kritiese lof ontvang en het verskeie pryse verower, waaronder die BAFTA-toekenning vir beste film en die Oscar-toekenning vir beste vreemde taalfilm. Sy ander opvallende films sluit in *Shoot the Piano Player* (1960), *Jules en Jim* (1961), *The Soft Skin* (1964), *Stolen Kisses* (1968), *The Wild Child* (1970), *Bed and Board* (1970), *Two English Girls* (1971), *The Last Metro* (1980), en *The Woman Next Door* (1981).
## Eksterne skakels 
*
O'Neill se kothuis

duimnael
Die kothuis, op die plaas Stonewall, is in 1942 as historiese monument verklaar en in 1969 het dit die status van ŉ nasionale monument gekry danksy die feit dat die aanvanklike vredesonderhandelinge om die Eerste Vryheidsoorlog in 1881 te beëindig, daar plaasgevind het.

## Agtergrond 
Peter Hayward de Bary het Suid-Afrika die eerste keer besoek toe hy net 18 jaar oud was. Met sy tweede besoek het hy die Scoble-familie ontmoet en op hul dogter Bessy verlief geraak. Hy het die eiendomme Amajuba en N’Quela (Inkwelo) om en by in 1870 gekoop en ŉ huis daarop begin bou. Bessy het die kothuis se hoeksteen gelê. ŉ Bottel met die datum waarop konstruksie begin het daarin, is in die muur vasgepleister. Dit was Peter se idee om ŉ wit kruis in die voorste gewel in te bou, waar dit vandag steeds sigbaar is. Bessy was baie lief vir rose en het hul kothuis “Rosedale” genoem.
duimnael|Die Eerste Vryheidsoorlog, 1880-1881
In 1878 het Peter die plaas, wat toe Stonewall genoem is, aan John O’Neill verkoop, wie dit op sy beurt aan sy broer Richard Charles (“Ou Gert”) O’Neill oorgedra het. In Maart 1881 het die aanvanklike vredesonderhandelinge tussen Boer en Brit wat die Eerste Vryheidsoorlog tot ŉ einde sou bring, in O’Neill se kothuis plaasgevind. ŉ Paar van die gesneuwelde Britse soldate is in ŉ klein begraafplaas voor die huis begrawe.

## Die O’Neills 
Die O’Neill-familie se wortels lê in Ierland, by die konings van Donegal (c. 360 n.C.). Gedurende die vroeë 1800s het Richard Charles O’Neill by die Britse weermag aangesluit en in Indië diens gedoen. Met die familie se terugkeer na Brittanje via Suid-Afrika, het hul jongste kind baie seesiek geword, sodat hulle by Port Elizabeth afgeklim het. Hulle het eers in die Oos-Kaap gevestig, maar later by die Groot Trek aangesluit. Die familie het aanvanklik naby Smithfield gebly, toe Winburg in die Vrystaat en eindelik in die Transvaal.

Een van hul seuns, John O’Neill, het die plaas Belfast noord van die Majubaberg in 1862 gekoop en later ook die plaas Stonewall suidoos van Majuba, wat hy in 1878 aan sy broer Richard Charles oorgedra het.

Richard was ook as “Ou Gert O’Neill” bekend en het daar gewoon tot en met sy dood in 1907. Hy was met Elizabeth Maria Crouse getroud, wie in 1902 gesterf het. Albei is in die familiebegraafplaas agter die huis begrawe, saam met ander familielede.

Die plaas is in 1978 deur Dr Briscoe gekoop en dit behoort vandag steeds aan die Briscoe-familie.

Die bewaringsbestuur van die terrein is in 2011 deur die Erfenisstigting oorgeneem en die huis en stal is in 2013 gerestoureer. 

## Bronne 
* V.E. D'Assonville. 1996. Majuba. Marnix: Weltevredenpark
* F.A. van Jaarsveld (red.). 1980. Majuba, Die onafhanklikheidsoorlog van die Transvaalse Afrikaners (1880-1881). Human en Rousseau: Kaapstad
Prosus

**Prosus NV** is een van Europa se grootste multinasionale maatskappye in die tegnologie- en internetbedryf.

## Maatskappye 
[duimnael|Prosus se hoofkantoor is in die Symphony-gebou in die Suidas-sakekern in [Amsterdam gesetel]]
Prosus het onder andere belange in die volgende firmas: die Russiese mediagroep Mail.ru Groep, die Suid-Afrikaanse betalingsplatform PayU, die voedselafleweraar Delivery Hero, iFood, Classifieds, OLX, Fintech, PaySense, Swiggy, Etail, eMag, Travle, C Trip. Ten tyde van sy beursgang het die Chinese internetbedryf Tencent 84% van Prosus se netto batewaarde verteenwoordig. Prosus besit 31,1% van die aandele van Tencent en dit is in 2001 gekoop vir $32 miljoen. By die vorming van Prosus was die waarde van die belegging in Tencent $131 miljard en het dit die grootste bydrae tot Prosus se wins gelewer. Prosus rig sy werksaamhede veral op die Volksrepubliek China, Indië, Rusland, Oos- en Sentraal-Europa, Noord- en Latyns-Amerika, Suidoos-Asië, die Midde-Ooste en Afrika.

## Bestuur 
Die besturende direkteur is die Hollander Bob van Dijk en onder die direkteure is bekende Suid-Afrikaanse sakelui soos Koos Bekker, Ben van der Ross, Debra Meyer, Henk du Toit, Cobus Stofberg en Rachel Jafta. Die hoofkantoor is gevestig in Hoofddorp in Nederland.

## Geskiedenis 
Die maatskappy het voorheen bekend gestaan as Myriad International Holdings. Naspers het sy buitelandse belange na Prosus oorgeplaas en sedert 11 September 2019 word aandele in Prosus op die Euronext-beurs in Amsterdam sowel as die Johannesburgse aandelemark verhandel. Op daardie dag het 'n aandeel in Prosus €58,78 gekos en was die maatskappy op Shell en Unilever na die grootste maatskappy genoteer op die Amsterdamse effektebeurs. Naspers besit 'n ¾ van die aandele in Prosus.

## Verwysings 
## Bibliografie 
* www.prosus.com
* www.newglobaltechgroup.com/en/home
Walter Scheel

duimnael|Scheel (1974)
**Walter Scheel** (Duitse uitspraak: [ˈvaltɐ ˈʃeːl]; 8 Julie 1919 - 24 Augustus 2016) was 'n Duitse politikus. Hy was 'n lid van die Vrystaatse Demokratiese Party van Duitsland (FDP) en dien eers in 1961-66 in die regering as federale minister van ekonomiese samewerking en ontwikkeling. Hy het die FDP van 1968 tot 1974 gelei.

Tydens die kanselierskap van Willy Brandt was Scheel Federale Minister van Buitelandse Sake en Visekanselier. Scheel word waarnemende kanselier van Wes-Duitsland van 7 tot 16 Mei 1974 ná Brandt se bedanking ná die Guillaume-aangeleentheid. Hy is kort daarna tot president verkies en bly tot 1979. Scheel was lid van die Evangeliese Kerk in Duitsland.

## Eksterne skakels
Gustav Heinemann

duimnael|Heinemann (1969)
**Gustav Walter Heinemann** (23 Julie 1899 - 7 Julie 1976) was 'n Duitse politikus. Hy was burgemeester van Essen van 1946 tot 1949, Wes-Duitse minister van Binnelandse Sake van 1949 tot 1950, Minister van Justisie van 1966 tot 1969 en president van die Bondsrepubliek Duitsland (Wes-Duitsland) van 1969 tot 1974.

## Eksterne skakels
Richard von Weizsäcker

duimnael|von Weizsäcker (1984)
**Richard Karl Freiherr von Weizsäcker** (Duitse: [ˈʁɪçaɐ̯t fɔn ˈvaɪtszɛkɐ] (luister); 15 April 1920 - 31 Januarie 2015) was 'n Duitse politikus (CDU), wat van 1984 tot 1994 as president van Duitsland gedien het (van Wes-Duitsland 1984–1990 en van die herenigde Duitsland 1990–1994). Hy is gebore in die Weizsäcker-familie, wat deel was van die Duitse adel, en neem sy eerste openbare ampte in die Evangeliese Kerk in Duitsland.

Hy is 'n lid van die CDU sedert 1954 en word in 1969 tot parlementslid verkies. Hy het voortgegaan om 'n mandaat te hou as lid van die Bundestag totdat hy regerende burgemeester van Wes-Berlyn word na die verkiesing in 1981. In 1984 word Richard von Weizsäcker tot president van die Bondsrepubliek Duitsland verkies en in 1989 word hy vir 'n tweede termyn herkies. Hy is nogtans saam met Theodor Heuss, een van slegs twee presidente van die Bondsrepubliek Duitsland, wat twee volledige termyn van vyf jaar bedien het. Tydens sy tweede termyn as president op 3 Oktober 1990 sluit die vyf deelstate van die voormalige Duitse Demokratiese Republiek en Oos-Berlyn by die Bondsrepubliek Duitsland (*Duitse hereniging*) aan, wat von Weizsäcker die eerste demokratiese gelegitimeerde staatshoof van Duitsland as 'n heel sedert die Rykse president Paul von Hindenburg op 2 Augustus 1934 in sy amp gesterf het.

Hy word beskou as die gewildste van die presidente van Duitsland, wat veral met sy onpartydigheid in ag geneem word. Sy optrede het hom dikwels in stryd met sy partykollegas, veral jarelange kanselier Helmut Kohl, gesien. Hy was veral bekend vir sy toesprake, veral die een wat hy gelewer het tydens die 40ste herdenking van die einde van die Tweede Wêreldoorlog in Europa op 8 Mei 1985. Na sy dood is sy lewe en politieke werk baie geprys, met *The New York Times* wat na hom verwys as "'n bewaarder van die nasie se morele gewete".

## Eksterne skakels
Heinrich Lübke

duimnael|Luebke (1959)
**Karl Heinrich Lübke** (Duitse: [ˈhaɪnʁɪç ˈlʏpkə]; 14 Oktober 1894 - 6 April 1972) was 'n Duitse politikus wat van 1959 tot 1969 die tweede president van die Bondsrepubliek Duitsland (Wes-Duitsland) was.

Voor sy presidentskap dien hy as Federale Minister van Landbou. Behalwe vir die landbou, was hy geïnteresseerd in die stand van ontwikkelende lande. Die gematigde konserwatiewe het aan die einde van sy loopbaan aan verswakte gesondheid gely, en is bekend vir 'n reeks verleentheid wat voortspruit uit sy gesondheidskwessies. Lübke het drie maande voor die geskeduleerde einde van sy tweede termyn bedank.

## Eksterne skakels
Theodor Heuss

duimnael
**Theodor Heuss** (Duitse uitspraak: [ˈte:odɔɐ ˈhɔʏs]; 31 Januarie 1884 - 12 Desember 1963) was 'n Wes-Duitse liberale politikus wat van 1949 tot 1959 as die eerste president van die Bondsrepubliek Duitsland gedien het. Behalwe die streng kanselier Konrad Adenauer, het Heuss se hartlike gedrag grootliks bygedra tot die stabilisering van die demokrasie in Wes-Duitsland gedurende die *Wirtschaftswunder*-jare. Voor sy loopbaan as politikus was hy 'n politieke joernalis.

## Eksterne skakels
Roman Herzog

duimnael
**Roman Herzog** (5 April 1934 - 10 Januarie 2017) was 'n Duitse politikus, regter en regsgeleerde, wat van 1994 tot 1999 as president van Duitsland gedien het. Hy was 'n lid van die Christelik-Demokratiese Unie (CDU) en was die eerste president wat ná die hereniging van Duitsland verkies is. Hy het voorheen as regter van die Federale Konstitusionele Hof gedien, en hy was die president van die hof 1987–1994. Voor sy aanstelling as regter was hy professor in die regte. Hy het die Karel de Griep-prys in 1997 ontvang.

## Eksterne skakels
Johannes Rau

duimnael|Rau (2004)
**Johannes Rau** (Duitse uitspraak: [joˈhanəs ˈʁaʊ]; 16 Januarie 1931 - 27 Januarie 2006) was 'n Duitse politikus (SPD). Hy was president van Duitsland vanaf 1 Julie 1999 tot 30 Julie 2004 en minister-president van Noordryn-Wesfale van 20 September 1978 tot 9 Junie 1998. In laasgenoemde rol was hy ook president van die Bundesrat in 1982/83 en in 1994 / 1995.

## Eksterne skakels
Isaias Afwerki

duimnael|Isaias Afwerki in 2023
**Isaias Afwerki** (Tigrinya: ኢሳያስ ኣፍወርቂ [isajas afwɐrkʼi]), gebore 2 Februarie 1946, is die eerste en huidige president van Eritrea, 'n pos wat hy beklee het sedert die Eritrease onafhanklikheidsoorlog in 1993. Hy het die Eritrean People's Liberation Front (EPLF) tot 'n oorwinning in Mei 1991 gelei, en die dertigjarige oorlog vir onafhanklikheid beëindig.

Isaias Afwerki is die leier van Eritrea se enigste wettige politieke party, die People's Front for Democracy and Justice (PFDJ). Hy is deur die Verenigde Nasies en Amnestie Internasionaal aangehaal vir die skending van menseregte. In 2015 het *Reporters Without Borders* Eritrea onder die regering van president Isaias Afwerki vir die agtste jaar in die persvryheidsindeks geplaas.

## Eksterne skakels
Troposfeer

thumb|260px|Die lae van die Aarde se atmosfeer.

Die **troposfeer** is die laagste laag van die Aarde se atmosfeer en die een waarin byna al die weerstoestande plaasvind. Dit bevat 75% van die atmosfeer se massa en 99% van die totale massa van die waterdamp en aërosols. Die gemiddelde hoogte van die troposfeer is 13&nbsp;km – dit is 18&nbsp;km in die trope, 17&nbsp;km by die middelste breedtegrade en in die winter 6&nbsp;km in die poolstreke. 

Die laagste deel van die troposfeer, waar wrywing met die Aarde se oppervlak lugvloei beïnvloed, is die planeet se grenslaag. Dit is gewoonlik ’n paar honderd meter tot 2&nbsp;km diep, na gelang van die landvorm en tyd van die dag. Bo die troposfeer is die tropopouse, wat die grens tussen tropo- en stratosfeer is. Die tropopouse is ’n inversielaag, waar die lug se temperatuur ophou om met die hoogte af te neem en dus konstant deur die hele laag bly.

Die woord "troposfeer" is afgelei van die Griekse *tropos* ("draai, omkeer, verander") en *sphere*.

## Verwysings
Mesosfeer

thumb|260px|Die lae van die Aarde se atmosfeer.

Die **mesosfeer** (van die Griekse *mesos*, "middel") is die derde laag van die Aarde se atmosfeer, reg bo die stratosfeer en reg onder die termosfeer. In die mesosfeer neem temperatuur af namate hoogte toeneem. Dié eienskap word gebruik om sy grense te bepaal: Dit begin bo die stratosfeer (soms die stratopouse genoem), en eindig by die mesopouse, wat die koudste deel van die Aarde se atmosfeer is, met temperature onder . 

Die presiese boonste en onderste grense van die mesosfeer wissel volgens die seisoen en plek (dis hoër in die winter en by die trope, en laer in die somer en by die pole), maar die onderste grens is gewoonlik op ’n hoogte van 50 tot 65&nbsp;km bo die Aarde se oppervlak en die boonste grens op ’n hoogte van 85 tot 100&nbsp;km.

Die term **nabye ruimte** word soms gebruik om na hoogtes binne die mesosfeer te verwys. Dié term het nie ’n tegniese definisie nie, maar verwys gewoonlik na die streek van die atmosfeer tot by 100&nbsp;km, rofweg tussen die Armstrong-grens (waarbo ’n mens ’n ruimtepak nodig het om te oorleef) en die Kármán-lyn (waar astrodinamika moet oorneem van aërodinamika vir ’n ruimtevlug). Nog ’n definisie is dat dit die hoogte is bo dié waar vliegtuie vlieg, maar onder die hoogte waar satelliete om die Aarde wentel. 

## Verwysings
Termosfeer

thumb|260px|Die lae van die Aarde se atmosfeer.

Die **termosfeer** (van die Griekse θερμός *thermos*, "hitte") is die laag van die Aarde se atmosfeer reg bo die mesosfeer en reg onder die eksosfeer. In dié laag veroorsaak ultravioletstraling foto-ionisasie/fotodissosiasie van molekules en skep dit ione in die ionosfeer. 

Die termosfeer begin omtrent 80&nbsp;km bo seevlak. Die temperatuur neem met die hoogte toe vanweë die absorpsie van uiters energieke sonstraling. Temperature hang nou af van sonaktiwiteit en kan tot 1&nbsp;700&nbsp;°C of meer bereik. Straling maak dat die atmosfeerdeeltjies in dié laag elektries gelaai raak (sien ionosfeer). Dit speel ’n belangrike rol by die voortplanting van radiogolwe, aangesien radiogolwe onder bepaalde toestande na die aarde teruggekaats word. In die eksosfeer, vanaf sowat 600&nbsp;km bo seevlak, verander die atmosfeer in die ruimte, hoewel die termosfeer volgens die definisie van die Kármán-lyn self deel van die ruimte is.

Die hoogs verdunde gas in dié laag kan bedags temperature van 2&nbsp;500&nbsp;°C bereik. Ondanks dié hoë temperature sal ’n waarnemer of voorwerp koue temperature in die termosfeer ervaar, want die besonder lae digtheid van die gas maak dat die molekules nie hitte kan oordra nie. ’n Normale termometer sal snags aansienlik minder as 0&nbsp;°C wys. In die anakoestiese sone bo 160&nbsp;km is die digtheid so laag dat molekulêre wisselwerkings te ongereeld is vir die oordrag van klank. 

Die Internasionale Ruimtestasie wentel in die middel van die termosfeer om die Aarde, op ’n hoogte van tussen 408 en 410&nbsp;km.

## Verwysings
Kamiesbergsuikerbos

Die **Kamiesbergsuikerbos** (*Protea namaquana*) is 'n blomdraende struik wat aan die bekende Proteagenus behoort. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom net in die Kamiesberg voor. Die struik groei regop, word 2,0&nbsp;m hoog en blom van Junie tot September.

Die plant vrek tydens veldbrande, maar die sade oorleef. Die saad word in 'n doppie geberg en deur die wind versprei. Die plant is eenslagtig. Bestuiwing vind plaas deur die werking van voëls. Die plant groei op die hellings in granietagtige grond op hoogtes van 1&nbsp;200 - 1&nbsp;600&nbsp;m.

Hierdie spesie is aanvanklik verwar met *Protea sulphurea*. In Engels staan dit as die *Kamiesberg sugarbush* bekend.

## Galery 

Protea namaquana mr fab iNat37427456b.jpg
Protea namaquana mr fab iNat37427456c.jpg
Protea namaquana mr fab iNat37427456d.jpg
Protea namaquana mr fab iNat37427456a.jpg

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome
* Lys van proteaspesies

## Bronnelys 
* PlantZAfrica
* Biodiversityexplorer
* Protea Atlas
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Eksosfeer

thumb|260px|Die lae van die Aarde se atmosfeer.

’n **Eksosfeer** (van die Griekse ἔξω éxō, "buite, ekstern") is ’n dun, atmosfeeragtige volume rondom ’n planeet of natuurlike satelliet waar molekules deur die liggaam se swaartekrag aangetrek word, maar die digtheid so laag is dat hulle nie as ’n gas kan optree en teen mekaar kan bots nie. 

In die geval van liggame met ’n aansienlike atmosfeer, soos die Aarde, is die eksosfeer die heel boonste laag, waar die atmosfeer dunner raak en met die interplanetêre ruimte vermeng. Dit is reg bo die termosfeer geleë. Baie min is daaroor bekend weens min navorsing. Mercurius, die Maan asook Jupiter se mane van Galilei het oppervlakgebonde eksosfere; dit is eksosfere sonder ’n digter atmosfeer daaronder. 

Die gasse in ’n eksosfeer is meestal waterstof en koolstofdioksied.

## Verwysings
Karl Carstens

duimnael
**Karl Carstens** (14 Desember 1914 - 30 Mei 1992) was 'n Duitse politikus. Hy was van 1979 tot 1984 president van die Bondsrepubliek Duitsland (Wes-Duitsland).

## Eksterne skakels
Göran Persson

duimnael
**Hans Göran Persson** (Sweedse uitspraak: [ˇjœːran ˈpæːʂɔn]; gebore op 20 Januarie 1949) was van 1996 tot 2006 premier van Swede en was van 1996 tot 2007 leier van die Sweedse Sosiaal Demokratiese Party.

## Eksterne skakels
Stefan Löfven

duimnael|Löfven (2014)
**Kjell Stefan Löfven** (Sweedse uitspraak: [ˈsteːfan lœˈveːn]; amptelik *Löfvén*; gebore op 21 Julie 1957) is 'n Sweedse politikus. Hy was van 2012 tot 2021 leier van die Sosiaal-Demokratiese Party en van 2014 tot 2021 premier van Swede.

Nadat hy die skool verlaat het en sy verpligte militêre diens in die Sweedse Lugmag voltooi het, kwalifiseer Löfven as 'n sweiser en het daarna 'n aktiewe vakbondlid begin. Hy het opgestaan om verkies te word as 'n ombudsman binne die Sweedse metaalbewerkersunie (SMU) en is uiteindelik verkies tot die eerste voorsitter van IF Metall in Januarie 2006, 'n belangrike nuwe vakbond wat uit 'n aantal kleiner vakbonde, insluitend die SMU, gestig is. om saam te smelt.

Na die bedanking van Håkan Juholt, in Januarie 2012, is Löfven eenparig deur die uitvoerende raad van die Sosiaal-Demokratiese Party gekies om hom as die nuwe leier van die party te vervang. Dit het Löfven ook die leier van die opposisie gemaak, ondanks die feit dat hy destyds nie 'n setel in die Riksdag gehad het nie.

Löfven het die Sosiaal-Demokrate in die 2014-verkiesing gelei. Ondanks die aanvanklike meningspeiling, het die party slegs 'n enkele setel verower, maar weens die swak prestasie van die regerende Moderate Party, wat 23 setels verloor het, kon Löfven 'n minderheids-koalisieregering met die Groen Party vorm. Hy is op 3 Oktober as premier van Swede aangestel. Hy het 'n tweede termyn in die nasleep van die onoortuigende verkiesing in 2018 verseker, waarin beide hoofpartye verliese gely het; na 'n maande lange sluimering wat 'n nuwe rekord opgestel het vir die vorming van die regering, kon Löfven onthoudings van LP's wat tot die Sentrumparty, die linkse party en die liberale behoort, verseker en is hy in Januarie 2019 deur die Riksdag herkies.

Hy is opgevolg as partyleier en eerste minister deur Magdalena Andersson.

## Eksterne skakels
Carl Bildt

duimnael
**Nils Daniel Carl Bildt** (gebore op 15 Julie 1949) is 'n Sweedse politikus en diplomaat wat van 1991 tot 1994 premier van Swede was. Hy was die leier van die Moderate Party van 1986 tot 1999. Bildt was van Oktober 2006 tot Oktober 2014 die minister van buitelandse sake van Swede.

Hy is internasionaal opgemerk as 'n bemiddelaar in die Joego-Slawiese oorloë, en dien vanaf Junie 1995 as die spesiale gesant van die Europese Unie aan die voormalige Joego-Slawië, mede-voorsitter van die Dayton-vredeskonferensie in November 1995 en 'n hoë verteenwoordiger van Bosnië en Herzegovina vanaf Desember 1995 tot Junie 1997, onmiddellik na die Bosniese oorlog. Van 1999 tot 2001 was hy die spesiale gesant van die Verenigde Nasies se sekretaris-generaal vir die Balkan.

## Eksterne skakels
Ingvar Carlsson

duimnael
**Gösta Ingvar Carlsson** (gebore 9 November 1934) is 'n Sweedse politikus wat twee keer as premier van Swede gedien het, eers van 1986 tot 1991 en weer van 1994 tot 1996. Hy was van 1986 tot 1996 leier van die Sweedse Sosiaal-Demokratiese Party. Hy is veral bekend vir die leiding van Swede in die Europese Unie.

Carlsson was 'n lid van die Riksdag van 1965 tot 1996 en het die kiesafdeling Stockholm County (tot 1970 in die laerhuis) verteenwoordig. Hy was van 1969 tot 1973 minister van onderwys, as minister van behuising in 1973 en weer van 1974 tot 1976, en van 1985 tot 1986 as minister van omgewingsake. Hy was van 1982 tot 1986 adjunkpremier en het die amp aanvaar as Eerste Minister van Swede na die moord op premier Olof Palme in 1986.

## Eksterne skakels
President van Duitsland

duimnael|Vlag van die president van Duitsland
Die **president van Duitsland**, amptelik die **federale president van die Bondsrepubliek Duitsland** (Duits: *Bundespräsident der Bundesrepublik Deutschland*), is die staatshoof van Duitsland.

Onder die grondwet van 1949 (Basiese wet) het Duitsland 'n parlementêre regeringstelsel waarin die kanselier (soortgelyk aan 'n premier of minister-president in ander parlementêre demokrasieë) die regeringshoof is. Die president het verreikende seremoniële verpligtinge, maar ook die reg en plig om polities op te tree. Hy kan rigting gee aan algemene politieke en samelewingsdebatte en het 'n paar belangrike 'reserwebevoegdhede' in geval van politieke onstabiliteit (soos die bepalings van artikel 81 van die basiese wet). Die president het ook die voorreg om namens die federasie kwytskelding te verleen. Die Duitse presidente, wat tot twee opeenvolgende termyn van vyf jaar verkies kan word, het 'n wye diskresie oor hoe hulle hul amptelike pligte uitoefen.
[duimnael|[Frank-Walter Steinmeier]]
Kragtens artikel 59, lid 1, van die basiswet (Duitse grondwet), verteenwoordig die president die Bondsrepubliek Duitsland in sake van internasionale reg, sluit hy verdrae met buitelandse state namens hom en akkrediteer hy diplomate. Verder moet alle federale wette deur die president onderteken word voordat dit in werking kan tree, maar hulle sal gewoonlik slegs 'n wet teenstaan as hulle glo dat dit die grondwet oortree.

Die president verteenwoordig deur sy optrede en openbare optredes die staat self, die bestaan, legitimiteit en eenheid daarvan. Die president geniet 'n hoër posisie by amptelike funksies as die kanselier, aangesien hy die eintlike staatshoof is. Die president se rol is integrerend en sluit die beheerfunksie van die handhawing van die wet en die grondwet in. Dit is 'n kwessie van politieke tradisie - nie wettige beperkings nie - dat die president nie gereeld kommentaar lewer op kwessies in die nuus nie, veral as daar 'n kontroversie tussen die politieke partye is. Hierdie afstand van die daaglikse politiek en daaglikse regeringsaangeleenthede stel die president in staat om 'n bron van toeligting te wees, om openbare debat te beïnvloed, kritiek te lewer, opsies te bied en voorstelle te maak. Om hierdie mag uit te oefen, tree hulle tradisioneel bo party-politiek op.

Die 12de en huidige amptenaar is Frank-Walter Steinmeier wat op 12 Februarie 2017 verkies is en op 19 Maart 2017 met sy eerste termyn van vyf jaar begin het.

## Eksterne skakels 
*
*Duitsland se Staatshoofde: 1949–2005
Francesco Cossiga

duimnael
**Francesco Cossiga** OMRI (Italiaanse uitspraak: [franˈtʃesko kosˈsiːɡa], Sardies: [ˈkosiɣa]; 26 Julie 1928 - 17 Augustus 2010) was 'n Italiaanse politikus. Hy was lid van die Christen-Demokratiese Party van Italië en was Eerste minister van Italië van 1979 tot 1980 en die agtste president van Italië van 1985 tot 1992. Cossiga word algemeen beskou as een van die belangrikste en invloedrykste politici van die Eerste Republiek.

Cossiga het ook by verskeie geleenthede as minister gedien, veral as Italiaanse minister van Binnelandse Sake. In daardie posisie het hy die Italiaanse polisie, burgerlike beskerming en geheime dienste herstruktureer. Vanweë sy onderdrukkende benadering tot openbare betogings, is hy beskryf as 'n sterkman en is 'ysterminister' bestempel. Hy was in die amp ten tyde van die ontvoering en moord op Aldo Moro deur die Brigate Rosse, en het bedank as Minister van Binnelandse Sake toe Moro in 1978 dood gevind is. Cossiga was Eerste Minister tydens die bomaanval op Bologna in 1980.

Voor sy politieke loopbaan was Cossiga 'n professor in staatsreg aan die Universiteit van Sassari.

## Eksterne skakels
Aardkern

thumb|400px|Die lae van die Aarde en sy atmosfeer.
Die **aardkern** is die binnenste deel van die Aarde; dit strek van die onderkant van die aardmantel op ’n diepte van sowat 2&nbsp;900&nbsp;km tot by die middelpunt van die Aarde op ’n diepte van ongeveer 6&nbsp;370&nbsp;km. Die aardkern omvat 16% van die volume van die Aarde en 32% van die massa.

Met seismologiese ondersoeke is vasgestel dat die digtheid van die Aarde op 2&nbsp;900&nbsp;km skielik toeneem, van ongeveer 5&nbsp;500 tot , wat dui op ’n skielike verandering van die chemiese samestelling. Die kern bestaan grotendeels uit nikkelyster. Die grens tussen die mantel en kern word die Wiechert-Gutenberg-diskontinuïteit genoem.

Die aardkern word verdeel in ’n vaste binnekern en ’n vloeibare buitekern.

## Buitekern
Die feit dat longitudinale P-golwe (primêre of drukgolwe) wel deur die buitekern voortgeplant word, maar transversale S-golwe (sekondêre golwe) nie, dui daarop dat die nikkelyster in die buitekern grotendeels vloeibaar is. Konveksiestrome in die buitekern is verantwoordelik vir die opwekking van die Aarde se magneetveld. Twee prosesse is vir die konveksie in die buitekern verantwoordelik:
*Die belangrikste is waarskynlik die gedeeltelike stolling van vloeibare buitekernmateriaal op die binnekern. Veral die swaarder elemente word afgeset en ’n ligter residu bly oor. Dit het die neiging om te styg in die swaarder omringende buitekernmateriaal.
*’n Tweede oorsaak is die oordrag van hitte deur die materiaal bo in die buitekern aan die aardmantel. Hierdeur koel dit af en word dit swaarder, waardeur dit na onder sink.

## Binnekern
Die Deense seismoloog Inge Lehmann het in 1936 aangetoon dat die binnekern (op ’n diepte van tussen 5&nbsp;110 en 6&nbsp;370&nbsp;km) wel weer vas is. Ondanks die baie hoë temperatuur van sowat 5&nbsp;800&nbsp;K is die yster hier vas vanweë die baie hoë druk, wat in die middel tot 3&nbsp;500&nbsp;000 atmosfeer styg. Met ’n onlangse ondersoek (op 3&nbsp;Desember 2012) deur die Franse instituut CNRS is vasgestel dat die temperatuur in die binnekern tot sowat 6&nbsp;000&nbsp;K styg. 

Die binnekern as geheel ondervind geen swaartekrag nie, omdat dit van alle kante deur dieselfde hoeveelheid massa omring word.

## Skakels
Carlo Azeglio Ciampi

duimnael
**Carlo Azeglio Ciampi** (Italiaanse uitspraak: [ˈkarlo adˈdzɛʎʎo ˈtʃampi] (luister); 9 Desember 1920 - 16 September 2016) was 'n Italiaanse politikus en bankier. Hy was die 49ste premier van Italië van 1993 tot 1994 en was die tiende president van Italië van 1999 tot 2006.

## Eksterne skakels
Oscar Luigi Scalfaro

duimnael
**Oscar Luigi Scalfaro** (Italiaanse uitspraak: [ˈɔskar luˈiːdʒi ˈskalfaro]; 9 September 1918 - 29 Januarie 2012) was 'n Italiaanse politikus en landdros, die negende president van Italië van 1992 tot 1999, en daarna 'n senator vir die lewe. Hy was voorheen lid van die Christelike Demokrasie en het tot die sentrum-linkse Demokratiese party behoort.

## Eksterne skakels
Giorgio Napolitano

**Giorgio Napolitano** OMRI (Italiaans: [ˈdʒordʒo napoliˈtaːno]; 29 Junie 1925 - 22 September 2023) was 'n Italiaanse politikus wat van 2006 tot 2015 as die 11de president van Italië gedien het, en die enigste Italiaanse president wat herkies is tot die presidentskap. Vanweë sy monargiese styl en sy dominante posisie in die Italiaanse politiek, het kritici dikwels na hom verwys as Re Giorgio ("King George"). Hy was die langsdienende president in die geskiedenis van die moderne Italiaanse Republiek, wat sedert 1946 bestaan.

Alhoewel die presidentskap 'n nie-partydige amp as borg van die Grondwet van Italië is, was Napolitano jarelange lid van die Italiaanse Kommunistiese Party (en van sy post-kommunistiese sosiaal-demokratiese opvolgers, van die Demokratiese Party van die Linkses). Hy was 'n toonaangewende lid van 'n moderniserende faksie aan die regterkant van die party. Hy is eers in 1953 verkies tot die Kamer van Afgevaardigdes, en neem 'n groot belangstelling in die parlementêre lewe. Hy was van 1992 tot 1994 president van die Kamer van Afgevaardigdes. Hy was van 1996 tot 1998 Minister van Binnelandse Sake onder Romano Prodi.

Napolitano is in 2005 deur president Carlo Azeglio Ciampi as lewenslange senator aangestel. In Mei 2006 word hy deur die parlement tot president van Italië verkies. Tydens sy eerste ampstermyn het hy toesig gehou oor regerings van beide die sentrum-links, gelei deur Prodi, en die sentrum-regs, onder leiding van Silvio Berlusconi. In November 2011 het Berlusconi bedank as premier te midde van finansiële en ekonomiese probleme. In ooreenstemming met sy grondwetlike rol, het Napolitano die voormalige EU-kommissaris Mario Monti gevra om 'n kabinet te vorm wat deur kritici 'n "regering van die president" genoem is.

Toe sy presidensiële termyn van sewe jaar in April 2013 verstryk het, het Napolitano (destyds 87 jaar oud) huiwerig aanvaar om herverkies te word en die eerste president van Italië te word om 'n tweede termyn te dien, om die kontinuïteit van die land se instellings te beveilig tydens die parlementêre periode wat gevolg het op die algemene verkiesing van 2013. Nadat hy herkies is as president met breë kruisparty-steun in die parlement, het hy die skaakmat oorwin deur Enrico Letta te versoek om 'n regering in die vorm van 'n groot koalisie te vorm. Toe Letta sy bedanking op 14 Februarie 2014 inhandig, het Napolitano die opdrag aan Matteo Renzi (Letta se faksie-uitdager) gegee om 'n nuwe regering te vorm. Na 'n rekord van agt en 'n half jaar as president, het Napolitano in Januarie 2015 op 89-jarige ouderdom bedank.

Hy was gereeld deur sy kritici daarvan beskuldig dat hy 'n grootliks seremoniële rol in 'n politieke rol omskep het en in die jare van sy ampstermyn die ware koningmaker van die Italiaanse politiek geword het.

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Sigmar Gabriel

duimnael|Gabriel (2015)
**Sigmar Hartmut Gabriel** (gebore op 12 September 1959) is 'n Duitse politikus wat van 2017 tot 2018 Minister van Buitelandse Sake was en Visekanselier van Duitsland van 2013 tot 2018. Hy was van 2009 tot 2017 leier van die Sosiaal Demokratiese Party van Duitsland (SPD), wat hom die langsdienende leier van die party gemaak het sedert Willy Brandt. 

Hy was die Federale Minister van Omgewing van 2005 tot 2009 en die Federale Minister van Ekonomiese Sake en Energie van 2013 tot 2017. Van 1999 tot 2003 was Gabriel Minister-President van Nedersakse.

Gabriel is 'n lid van die Seeheimer Kreis, 'n amptelike interne groepering van die party met liberale ekonomiese standpunte.

## Eksterne skakels
Olaf Scholz

**Olaf Scholz** (Duits: [ˈoːlaf ˈʃɔlts], ; gebore op 14 Junie 1958) is 'n Duitse politikus wat van 8 Desember 2021 tot 6 Mei 2025 as bondskanselier van Duitsland gedien het. Voorheen was hy federale minister van finansies en adjunkkanselier onder kanselier Angela Merkel. Hy het van 7 Maart 2011 tot 13 Maart 2018 as eerste burgemeester van Hamburg en waarnemende leier van die Sosiaal-Demokratiese Party (SPD) van 13 Februarie tot 22 April 2018 gedien.

Scholz, 'n lid van die Bundestag van 1998 tot 2001 en weer van 2002 tot 2011, was Minister van Binnelandse Sake van Hamburg onder die eerste burgemeester Ortwin Runde van Mei tot Oktober 2001 en hoofsekretaris van sy party onder voorsitter en kanselier Gerhard Schröder van 2002 tot 2004. Hy was 'n federale minister van Arbeid en Maatskaplike Sake in die eerste groot koalisie van Merkel van 2007 tot 2009 en leier van die SPD in Hamburg van 2000 tot 2004 en weer van 2009 tot 2018.

Hy het die meeste stemme gekry in die eerste ronde van die SPD-leierverkiesing in 2019.

## Eksterne skakels
Joschka Fischer

duimnael|Fischer (2011)
**Joseph Martin "Joschka" Fischer** (gebore op 12 April 1948) is 'n Duitse politikus van die Alliansie '90 / The Greens. Hy dien van 1998 tot 2005 as Minister van Buitelandse Sake en as Visekanselier van Duitsland in die kabinet van Gerhard Schröder. Fischer was sedert die 1970's 'n toonaangewende figuur in die Duitse Groenen, en volgens meningspeilings was hy die gewildste politikus in Duitsland vir die grootste deel van die regering se duur. Na die verkiesing in September 2005, waarin die Schröder-regering verslaan is, het hy die amp verlaat op 22 November 2005. In September 2010 het hy die oprigting van die Spinelli-groep gesteun, 'n Europese parlementêre inisiatief wat gestig is om die pogings om die Europese Unie te verenig, te versterk.

## Eksterne skakels
Thomas de Maizière

duimnael
**Karl Ernst Thomas de Maizière** (Duitse uitspraak: [də mɛˈzi̯ɛːɐ̯]; gebore op 21 Januarie 1954) is 'n Duitse politikus wat van 2009 tot 2011 en 2013 tot 2018 as Minister van Binnelandse Sake gedien het, asook Minister van Verdediging van 2011 tot 2013. 

As lid van die Christen-Demokratiese Unie (CDU), was hy voorheen hoof van die kanselier en Minister van Spesiale Sake in die eerste Merkel-kabinet van 2005 tot 2009. Sedert 2009 is hy 'n lid van die Bundestag vir Meißen.

Saam met Ursula von der Leyen en Wolfgang Schäuble, was De Maizière een van slegs drie ministers wat van 2005 tot 2018 deurlopend in kanselier Angela Merkel se kabinette gedien het. Hy is wyd beskou as 'n moontlike toekomstige opvolger van Merkel. Voor sy aanstelling in die federale kabinet het hy as minister in die staatsregering van Sakse gedien, onder meer as stafhoof van die Minister-President, Minister van Finansies en Minister van Justisie.

## Eksterne skakels
Heiko Maas

duimnael
**Heiko Josef Maas** (gebore op 19 September 1966) is 'n Duitse politikus wat het gedien as Minister van Buitelandse Sake in die vierde kabinet van Angela Merkel van 14 Maart 2018 tot 8 Desember 2021 (opgevolg deur Annalena Baerbock van Alliansie 90/Die Groenes). Hy was van 17 Desember 2013 tot 14 Maart 2018 as die Federale Minister van Justisie en Verbruikersbeskerming. Hy is 'n lid van die Sosiaal-Demokratiese Party (SPD).

Maas is in Saarlouis in 'n Katolieke gesin gebore en is 'n advokaat. Voor sy aanstelling in die federale kabinet was hy aktief in die staatspolitiek in Saarland, waar hy gedien het as Minister van die Omgewing, Energie en Vervoer (1998–1999), Minister van Ekonomie, Arbeid, Energie en Vervoer (2012–2013) en adjunkminister Minister-president (2012–2013).

## Eksterne skakels
Klaus Kinkel

duimnael|Kinkel (1982)
**Klaus Kinkel** (17 Desember 1936 - 4 Maart 2019) was 'n Duitse staatsman, staatsamptenaar, diplomaat en advokaat, wat gedien het as Minister van Buitelandse Sake (1992-1998) en Visekanselier van Duitsland (1993-1998) in die regering van Helmut Kohl.

Kinkel was 'n loopbaanamptenaar en 'n jarelange hulpverlener by Hans-Dietrich Genscher en was vanaf 1970 as sy persoonlike sekretaris in die Federale Ministerie van Binnelandse Sake en vanaf 1974 in senior rolle in die Buitelandse Kantoor. Hy was president van die Federale Intelligensiediens van 1979 tot 1982 en 'n staatsekretaris in die Federale Ministerie van Justisie van 1982 tot 1991. In 1991 word hy aangestel as die Federale Minister van Justisie en het hom kort daarna by die liberale Vrye Demokratiese Party (FDP) aangesluit. In 1992 word hy minister van Buitelandse Sake, en in 1993 word hy ook die visekanselier van Duitsland en die leier van die Vrye Demokratiese Party. Hy het die regering in 1998 verlaat na die nederlaag van die verkiesing. Kinkel was 'n lid van die Bundestag van 1994 tot 2002, en was later aktief as advokaat en filantroop.

Tydens sy kort termyn as Minister van Justisie het hy aangedring op die uitlewering en strafregtelike vervolging van die afgesette Oos-Duitse diktator Erich Honecker en probeer om die linkse terrorisme van die Rote Armee Fraktion te beëindig. As Minister van Buitelandse Sake word hy beskou as een van die invloedrykste Europese politici van die negentigerjare. Hy het 'n "assertiewe buitelandse beleid" verpersoonlik, Duitsland se vredesondernemings oorsee vergroot, en hy was op die voorpunt onder Westerse leiers wat 'n verhouding met Boris Jeltsin se nuut-demokratiese Russiese Federasie opgebou het en daarop aangedring het dat Duitsland permanent in die VN se Veiligheidsraad moet sit. Hy was ook 'n voorstander van die Verdrag van Maastricht, die samesmelting van die Wes-Europese Unie met die EU om die EU 'n onafhanklike militêre vermoë en die uitbreiding van die EU te gee. Kinkel het 'n sentrale rol gespeel in die pogings om die Joego-Slawiese Oorloë van die negentigerjare op te los, en het die oprigting van die Internasionale Kriminele Tribunaal vir die voormalige Joego-Slawië voorgestel.

## Eksterne skakels
Galdrabók

duimnael|Staaf uit die Galdrabók

Die ***Galdrabók*** (wat "Boek van Towerkuns" in Yslands beteken) is 'n boek wat teruggevoer word na die Renaissance in Ysland en bevat instruksies wat vermoedelik aan die gebruiker magiese vaardighede sal verleen. Die klein manuskrip gee die leser opdrag om simbole te teken wat "stawe" genoem word. Daar word beweer dat elkeen van hierdie stawe 'n ander magiese krag het. Hulle is gerig op beskerming, sukses, hulp met drome, die ontdekking die teorieë, die oorkom van vyande, wense wens, liefde bring en talle ander. 

Die boek bevat altesaam 47 towerspreuke en het verskeie verwysings na die gode van die Wikings.

## Verwysings 
## Skakels
Sandro Pertini

duimnael
**Alessandro "Sandro" Pertini**, OMCA (Italiaanse: [(ales)ˈsandro perˈtiːni]; 25 September 1896 - 24 Februarie 1990) was 'n Italiaanse joernalis, partydige en sosialistiese politikus wat van 1978 tot 1985 as die sewende president van Italië gedien het.

## Eksterne skakels
Seismologie

250px|thumb|’n Ou kinemetriese seismograaf.
[thumb|Animasie van die [Indonesië|Indonesiese tsoenami van 2004.]]

**Seismologie** (van die Griekse σεισμός *seismós*, "aardbewing", en -λογία *-logía*, "studie van") is ’n wetenskaplike dissipline in geofisika wat handel oor die bestudering, beskrywing en meting van seismiese golwe by aardbewings. Daarbenewens word die omgewingsgevolge van aardbewings soos tsoenami's bestudeer, asook uiteenlopende seismiese bronne soos vulkaniese, tektoniese, oseaniese, atmosferiese en kunsmatige prosesse soos ontploffings.   

## Insig in die Aarde se binnekant
Die netwerk seismograwe waarmee ’n groot deel van die Aarde bedek is, is die vernaamste bron van inligting oor die inwendige struktuur van die Aarde.

Die straalbane van seismiese golwe word bepaal deur die verhoudings in seismiese snelhede tussen verskillende lae in die Aarde. Snelheidsverskille word veroorsaak deur die wisselende druk en temperatuur van die materiale waaruit die Aarde opgebou is. Met ’n aardbewing word verskillende soorte seismiese golwe opgewek. Uit die verskille in looptyd van die golwe na meetstasies wat ver uit mekaar geleë is, kan veranderings in seismiese snelhede tussen verskillende lae in die Aarde afgelei word.

Weerkaatste of afgebuigde golwe volg verskillende straalbane deur die aardlae en lewer daarom tegelykertyd inligting oor verskillende dieptes. Deur by ’n groot aantal meetstasies gegewens te versamel kan verskille in seismiese snelhede deur die Aarde heen aangeteken word. Dit verskaf indirekte inligting oor die aanwesige materiale in die Aarde.

Deur soveel moontlik gegewens te kombineer is modelle opgestel vir seismiese snelhede, en dit bied insig in die interne struktuur van die Aarde.

## Voorspelling van aardbewings
Hoewel die ontstaan van die teorie oor plaattektoniek ’n veel beter insig gegee het in die prosesse wat tot die ontstaan van aardskokke lei, is ’n noukeurig voorspelling nog grotendeels onmoontlik.

Tog het die wetenskap daarin geslaag om gebiede te eien waar aardskokke die waarskynlikste sal voorkom, en al hoe meer kennis word byvoorbeeld in argitektuur toegepas om die gevolge van ’n aardbewing ten minste te verminder.

’n Belangrike instrument in seismologie is die seismometer, of seismograaf. Hiermee kan nie net natuurlike skokke waargeneem word nie, maar ook skokke wat deur die mens veroorsaak word, soos ’n atoomontploffing.

## Skakels
Knikkopsuikerbos

Die **knikkopsuikerbos** (*Protea pendula*) is 'n blomdraende struik wat hoort tot die bekende Proteagenus. Dit staan ook bekend as die *ondersteboknopprotea*. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika, dit kom voor vanaf die Sederberg tot by die Koue Bokkeveld waar dit deel van die fynbos-bioom is. Die struik groei regop, word 3&nbsp;m hoog en blom hoofsaaklik van Mei tot Junie.

'n Brand vernietig die plant, maar die sade oorleef. Die saad word in 'n doppie geberg en daarna deur die wind versprei. Die plant is eenslagtig. Bestuiwing vind plaas deur die werking van voëls. Die plant groei in droë, rotsagtige gebiede en op kranse op hoogtes van 1&nbsp;000 - 2&nbsp;000&nbsp;m.

In Engels staan dit as die *Nodding sugarbush* bekend.

## Galery

Lêer:Protea pendula tonyrebelo inat10874494d.jpg|Protea pendula
Lêer:Protea pendula tonyrebelo inat10874384b.jpg|Protea pendula
Lêer:Protea pendula tonyrebelo inat10874494b.jpg|Protea pendula
Lêer:Protea pendula tonyrebelo inat10814904b.jpg|Protea pendula blare
Lêer:Protea pendula tonyrebelo inat10874384d.jpg|Blom van Protea pendula
Lêer:Protea pendula tonyrebelo inat10874384a.jpg|Blom van Protea pendula
Lêer:Protea pendula tonyrebelo inat10874384c.jpg|Blom van Protea pendula
Lêer:Protea pendula tonyrebelo inat10874494c.jpg|Blom van Protea pendula
Lêer:Protea pendula tonyrebelo inat10814904d.jpg|Protea pendula blom
Lêer:Protea pendula tonyrebelo inat10814904e.jpg|Protea pendula blom

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome
* Lys van proteaspesies

## Bronnelys 
* Biodiversityexplorer
* Protea Atlas
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online