open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Spaghetti

duimnael|Spaghetti gehang om droog te word.
**Spaghetti** is lang, dun, silindriese pasta van Italiaanse en Sisiliaanse oorsprong. Spaghetti word gemaak van semolina of meel en water. Italiaanse gedroogde spaghetti word van durumkoring of semolina gemaak. In sommige lande word spaghetti sowel as durum-pasta asook eierpasta aangebied. Vir die laasgenoemde word eiers by die pastadeeg gevoeg.
duimnael|Industriële Spaghetti
Spaghetti is rond in dwarssnee, met 'n deursnit van sowat twee millimeter in gekookte vorm. Tradisioneel was meeste spaghetti sowat 50&nbsp;cm lank, maar korter stukkies het gewild geword later in die 20ste eeu; spaghetti is nou orals beskikbaar in lengtes van tussen 25 en 30&nbsp;sentimeter.

Die term spaghetti is uit Italiaans ontleen. Dit het sy etimologiese wortel in die Latynse *spacus* ("snoer") waaruit die Italiaanse *spago* ontwikkel het. Die verkleinwoord daarvan, *spaghetto*, word in die meervoud (*spaghetti*) gebruik om na een bepaalde soort lang en dun pasta te verwys. In Italië word daar onderskeiding gemaak tussen besonder dik (*spaghettoni*) en besonder dun spaghetti (*spaghettini*). *Capellini* is selfs nog dunner as spaghettini.

## Voorbereiding 
Spaghetti word in 'n groot kastrol met gesoute kookwater gekook en gedreineer in 'n vergiettes.
duimnael|links|Spaghetti aan die kook.
[200px|duimnael|regs|Spaghetti "pomodoro & basilico" ([tamatiesous en basiliekruid)]]
200px|duimnael|regs|Klassieke spaghetti.

## Verbruik 
Jaarlikse verbruik van spaghetti in Italië het verdubbel van 14&nbsp;kg per persoon voor die Tweede Wêreldoorlog tot 28&nbsp;kg teen 1955. Italië produseer teen daardie tyd 1&nbsp;432&nbsp;990 ton spaghetti, waarvan 74&nbsp;000 ton uitgevoer is, en het 'n produksiekapasiteit van 3 miljoen ton per jaar.

## Verwysings
Matthew Boulton

**Matthew Boulton** [ˈboʊltən] (* 3 September 1728; † 17 Augustus 1809) was 'n Engelse nyweraar en sakevennoot van die Skotse ingenieur James Watt. Gedurende die laaste kwart van die 18de eeu het die twee vennote honderde van Boulton & Watt-stoomenjins geïnstalleer wat die meganisering van fabrieke en meule moontlik gemaak het. 

Boulton het daarnaas nuwe tegnologieë op die slaan van munte toegepas, miljoene muntstukke vir Groot-Brittanje en ander lande geslaan en die Koninklike Munt (*Royal Mint*) van nuwe toerusting voorsien.

Hy is gebore in Birmingham en was die seun van 'n vervaardiger in Birmingham van klein metaalprodukte wat gesterf het toe Boulton 31 was. Teen daardie tyd het Boulton die onderneming 'n paar jaar bestuur, en daarna aansienlik uitgebrei en die bedrywighede by die Soho Manufactory, wat deur hom gebou is, gekonsolideer naby Birmingham.

## Eksterne skakels 
;Musea
----
* *Birmingham Museums: Soho House - Georgian home of the Birmingham industrialist, Matthew Boulton*
Bontkwartel

Die **Bontkwartel** (*Coturnix delegorguei*) is 'n voël wat voorkom in Zimbabwe, noordelike Namibië, noordelike Botswana en noord en sentraal Suid-Afrika. Die voël word 14 – 18&nbsp;cm groot en weeg 68 - 90 gram. Die voël is donkerder as die Afrikaanse kwartel. Die voël leef in grasvelde, vogtige velde en savanne. In Engels staan die voël bekend as *Harlequin quail*.

duimnael|links|Skets van 'n bontkwartel se kop.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011.
Gemeentes in Andorra

duimnael|Die ligging van Andorra in Europa.

**Andorra** bestaan uit sewe gemeenskappe bekend as **gemeentes** (**parròquies**, enkelvoud – **parròquia**). Tot relatief onlangs was daar slegs ses gemeentes; die sewende, Escaldes-Engordany, is in 1978 gestig.

Sommige gemeentes het verdere gebiedsindelings. Ordino, La Massana en Sant Julià de Lòria is onderverdeel in *quarts* (kwartiere), terwyl Canillo onderverdeel is in 10 *veïnats* (buurte). Dit stem meestal ooreen met dorpies, wat in al die gemeentes gevind kan word.

Elke gemeente het sy eie verkose burgemeester wat ook die nominale hoof is in die plaaslike regering, bekend as 'n *comú* in Katalaans.

** Hoofstad van Andorra*

## Verwysings 
## Sien ook 
* :en:ISO 3166-2:AD
Fesenjan

220px
**Fesenjan**

'**n Bredie in die Persiese en Mesopotamiese kookkuns**

----
'*** 
----
****
----
****
----
****
----
****

***Khoresht-e fesenjān*** (Farsi: خورشت فسنجان), of kort ***fesenjān''''' (فسنجان), is 'n gereg in die Persiese en Mesopotamiese kookkuns. Dit is 'n dik bredie met 'n soet-pikante smaak en Persiese granaatappelstroop, gemaalde okkerneute, advieh ('n Persiese speserymengsel wat soms deur kurkuma vervang word) en uie as sy basis. 

Tradisioneel word die bredie van hoender- of eendevleis berei, maar daar is ook variante van fesenjan waarvoor maalvleisbolletjies, lamvleis, beesvleis, vis of uitsluitlik vegetariese bestanddele gebruik word. Die smaak hang van die kookmetode af en kan soet of suur wees. Fesenjan word gewoonlik met Persiese wit of geel saffraanrys (*polo* of *chelo*) bedien.
Hamilton (dubbelsinnig)

Die term **Hamilton** kan na een die volgende verwys:

**Geografie**:
* Hamilton, Bermuda, die hoofstad van Bermuda.
* Hamilton, Nieu-Seeland, ’n stad in Nieu-Seeland.
* Hamilton, Ontario, ’n stad in Ontario, Kanada.
* Hamilton, Suid-Lanarkshire, ’n stad in Skotland.

**Persone**:
* Alexander Hamilton, ’n Amerikaanse staatsman.
* James Stevenson-Hamilton, Iers-gebore Suid-Afrikaanse wild- en natuurbewaarder en soldaat.
* Lewis Hamilton, Britse sewemalige Formule Een-wêreldrenkampioen.

**Sien ook**:
* Hamilton Rugbyklub, die oudste rugbyklub in Suid-Afrika.
Geologie van Andorra

370px|duimnael|regs
Andorra is geleë in die *Asgebied* van die sentrale Pireneë-berggebied in die suidweste van Europa. Dit beteken dat daar geweldige gevoude en gedrukte rots voorkom, gevorm tydens die Iberiese skiereiland se rotasie in die Europese vasteland in.

Rots vanuit die Kambriese of Ordovisiese tydperk kom voor in die vorm van konglomeraat, kalksteen, filliet, kwartsiet, en leiklip. Deurbrekings van leiklip uit die Siluriese tydperk kan gevind word in die Llavirsi plooidal naby Bixessarri in die suidweste. Gneis en skis kan gevind word in die kerne van plooirûens in die noordooste van die land. Die gneis bevat muskoviet. Die plooirûens is verbind met amper horisontale skeurgebiede, wat dekblaaie bevat van gemetamorfoseerde sedimente. Jonger oorliggende Paleosoïkum-gemetamorfoseerde sedimente word gevind regoor Andorra en is ook skerp gevou.

In die suidooste van die land kom 'n alkaliese graniet voor van 'n batoliet genoem Mt-Louis-Andorra Batoliet. Dit reik in Spanje in en dek 'n area van 600&nbsp;km2. Verskillende rotssamestellingsgebiede kom voor met monzograniet gevind in die middel, kwarts dioriet op die kant en granodioriet in die dele tussenin. Die batoliet het metamorfose tot gevolg gehad aan sy westelike kant. Die basis van die batoliet is blootgestel in die ooste van Andorra.

In die sentrale en oostelike Pireneë, wat Andorra insluit, is geen fossiele ouer as die Ordovisiese Karadok, 450-460&nbsp;miljoen jaar gelede, gevind nie. 

## Vergletsering 
Andorra is uitgebreid vergletser gedurende die Kwaternêr; gletsers het deur al die vername valleie van Andorra gevloei, en saamgevloei in een groot gletser by Escaldes-Engordany, wat in die koudste tydperk so ver suid as Pont de la Fontaneda gestrek het naby Santa Coloma.  Andorra het heelwat gletsererosie-agtige terreinvorms, insluitend U-vormige valleie, keteldalle, mesrûe en roche moutonnées. Voorbeelde van keteldalle sluit in die Cirque de Pessons in die ooste, Llac de Tristaina in die noordweste, en die twee keteldalle teen 'n hoogte van ongeveer 2400&nbsp;m op Pic de Casamanya (2740&nbsp;m). Santa Coloma het 'n vergletserde eindmoreen.

## Verwysings 
**Andorra* by P. M. Oliver and E. M. Moores in Eldridge M. Moores, Rhodes Whitmore Fairbridge: *Encyclopedia of European and Asian Regional Geology*, 1997 Springer, p. 26.
**Berga* 24 *Mapa Geológico 1:200.000*, 1970, Instituto Geológico y Minero de España.
Eed

[duimnael|300px|Aflê van die [Eed op die Kaatsbaan.]]

'n **Eed** is 'n plegtige verklaring dat mens iets sal doen (of nie sal doen nie). Soms word onderskeid gemaak tussen 'n kerklike eed (soos 'n gelofte) en 'n sekulêre eed. By die sekulêre vorm word daar verder onderskei tussen 'n *belofte* (dat mens iets sal doen of nalaat) en 'n *verklaring* (dat mens iets gedoen het of nagelaat het).

'n Eed word gewoonlik afgelê met die woorde: "Ek sweer dat ek..." of "Sweer u dat u...". Tydens 'n beëdigde eed word die twee voorste vingers van die regterhand opgesteek en verklaar: "So help my God". Iemand wat onder eed lieg pleeg *meineed*, 'n oortreding wat onder die wet strafbaar is.

Al mens 'n belofte of verklaring in plaas van 'n eed aflê, begin mens met: "Ek beloof/verklaar dat ek..." en bekragtig dit dan met "Dit beloof ek" of "Dit verklaar ek". In die geval is dit nie nodig om die twee voorste vingers van die regterhand omhoog te hou nie.

## Sien ook 
* Die Gelofte, 'n spesiale eed wat deur Voortrekkers afgelê is voor die Slag van Bloedrivier.
* Olimpiese eed
* Hippokratiese eed
Derick Minnie

**Derick Minnie** (gebore in Alberton, 29 Oktober 1986) is 'n Suid-Afrikaanse rugbyspeler wat vir die Goue Leeus in die Curriebeker en die Lions in Superrugby speel. Hy het in 2013 drie keer vir die Sharks oorsee uitgedraf, toe die Lions nie kon deelneem aan Superrugby nie. Hy speel op die flank-posisie.

## Eksterne skakels 
*SA Rugby profiel 
*Lions Profiel 
*itsrugby.co.uk profiel

## Verwysings
Piet Lindeque

**Piet Lindeque** (gebore op Winburg, 31 Januarie 1991) is 'n Suid-Afrikaanse rugbyspeler wat vir die Sharks in Superrugby op senter speel. Hy het ook in 2013 vir die Blou Bulle in die Vodacombeker gespeel.

## Eksterne skakels 
*SA Rugby profiel 
*itsrugby.co.uk profiel
Elgar Watts

**Elgar Watts** (gebore in Paarl, 24 September 1985) is ’n Suid-Afrikaanse rugbyspeler wat vir die Kings in Superrugby op losskakel speel. Hy het ook voorheen vir die Boland Kavaliers, die Pumas en die Vrystaat Cheetahs in die Curriebeker- en Vodacombekerreekse gespeel.

## Eksterne skakels 
*SA Rugby profiel 
*itsrugby.co.uk profiel
Victoria Square, Belfast

duimnael|Hoofingang
[duimnael|*[House of Fraser*-afdelingswinkel]]
duimnael|Die winkelsentrum se oordakte winkellane 
duimnael|Die uitsigplatform in die koepel
duimnael|*Odeon*-rolprentteater

**Victoria Square** is 'n eiendomsprojek in Belfast, Noord-Ierland, wat winkelruimte, woonstelle en vermaaklikheidsgeriewe huisves. Die projek is deur *Multi Development UK* ontwikkel en teen 'n koste van £400 miljoen gebou. Die boutyd was ses jaar. Die projek met 'n oppervlakte van 75&nbsp;000&nbsp;m² is die grootste en ook een van die duurstes wat ooit in Noord-Ierland onderneem is. Dit het sy deure op 6 Maart 2008 geopen.

Die Victoria Square-winkelsentrum is een van die gewildstes in die Noord-Ierse hoofstad. Winkelruimte het op vier verdiepings ontstaan, waarvan twee vir restaurante gereserveer is. Die sentrum het 'n verskeidenheid nuwe handelsmerke uit die voedsel- en kleinhandelbedryf na Noord-Ierland gelok, waaronder *Urban Outfitters*, *Cruise*, *Reiss*, *LK Bennett* en *Apple*. Die ankerhuurder met 'n oppervlakte van 18&nbsp;581&nbsp;m² is die afdelingswinkel *House of Fraser*.

Die sentrum bied oordakte winkellane, 'n moderne rolprentteater, die *Odeon Belfast*, en, vanuit sy ikoniese koepel wat ook ná winkelure vir besoekers oopstaan, 'n panoramiese uitsig oor Belfast, die Laganrivier en selfs die berglandskap van die Mourne Mountains in die verte. Die *Victoria Jaffe*-fontein by die hoofingang het met die bou van die sentrum na sy oorspronklike staanplek van 1870 teruggekeer.

## Eksterne skakels 
*  Amptelike webwerf
Titanic II

***Titanic II*** is 'n beplande passasierskip wat as namaaksel van die befaamde *Olympic*-klas-stoomskip RMS *Titanic* ontwerp is. Die projek is in April 2012 deur die Australiese miljardêr-sakeman Clive Palmer aangekondig. *Titanic II* sal die nuwe vlagskip van sy *Blue Star Line*-redery wees en na verwagting in 2027 van stapel loop, 115 jaar nadat die oorspronklike RMS *Titanic* op sy nooiensvaart gesink het. *Titanic II* se eerste vaart sal van Southampton, Engeland na New York wees en dus dieselfde roete volg as sy historiese voorloper.

Clive Palmer sal die projek self befonds. Die hoofontwerper van die skip, wat van die nuutste beskikbare navigasietegnologie voorsien sal word, is Markku Kanerva. *Titanic II* sal deur die Finse maatskappy *Deltamarin* ontwerp en deur *CSC Jinling*, 'n Chinese skeepsbouwerf met sy hoofkwartier in Nanjing, gebou word. Die koste van die projek word op VSA-$200 miljoen beraam.
[duimnael|300x300px|Die oorspronklike *[Titanic* in 1912.]]
Bruce Ismay, 'n nakomeling van die direkteur van die *White Star Line*-redery wat die oorspronklike *Titanic* laat bou het, het net soos 'n kleindogter van die *Titanic*-oorlewende Molly Brown aktief by die projek betrokke geraak. Palmer se planne het nogtans kritiek van ander nakomelinge van *Titanic*-slagoffers uitgelok, waaronder Pat Lacey, 'n agterniggie van RMS *Titanic* se kaptein Edward J. Smith, terwyl die tegniese vermoëns van *CSC Jinling* om so 'n gesofistikeerde luukse passasierskip te bou, deur sommige waarnemers in twyfel getrek is aangesien hulle tot dusver slegs vragskepe vervaardig het.

Teen die einde van 2018 het Blue Star Line, eienaar van die voorgestelde *Titanic II*, geen verdere aankondigings oor die vaartuig gemaak nie. Die maatskappy het vir meer as vyf jaar stilgebly oor die projek en het tot 13 Maart 2024 geen verdere opdaterings met betrekking tot die seeskip vrygestel nie, toe aangekondig is dat *Titanic II* sy nooiensvaart in Junie 2027 sou onderneem.

## Verwysings
Vrugteslaai

duimnael|Vrugteslaai
'n **Vrugteslaai** is 'n slaai wat bestaan uit blokkies van allerhande soorte (vars) vrugte.

Algemene vrugte in vrugteslaai is onder andere: papaja, pynappel, appel, peer, piesang, nartjie, kiwivrug, spanspek, aarbei en lemoen.

Terwyl 'n slaai dikwels as bykos geag word, word 'n vrugteslaai gewoonlik as 'n nagereg of ontbyt geëet.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Geskiedenis van vrugteslaai
Sardientjies

: *Vir die gelyknamige vis, sien sardyn.*

**Sardientjies** is soortgelyk aan wegkruipertjie. Die speletjie kan in beide die huis of buitemuurs gespeel word. Die spel word meer pret hoe meer mense daar is. Daar moet ook ten minste 4 kinders wees om te speel.

## Begin van die spel 
Anders as in wegkruipertjie kruip net een persoon in sardientjies weg. Aan die begin word dié persoon aangewys deur 'n rympie of wat ook al die reëls in die spesifieke geval mag wees. Die wat nie gaan wegkruip nie wag almal op 'n gemeenskaplike plek totdat die persoon klaar weggekruip het. In sekere gevalle mag 'n tydlimiet gegee word waarbinne die persoon 'n wegkruipplek moet kry voordat na hom/haar gesoek word. Wanneer die tyd verstreke is of die persoon sê die res kan maar kom, begin die res na hom/haar soek.

## Ontdekking 
Almal begin nou vir die persoon soek. As iemand op die persoon afkom, mag hulle niks sê nie. Hulle kruip dan saam op dieselfde plek weg en wag vir die res om hulle te vind. As die volgende persoon hulle ontdek het, kruip hy ook saam hulle weg. Dit hou dan so aan totdat die laaste persoon hulle gevind het. Daar kan dan besluit word wie volgende gaan wegkruip. Gewoonlik is dit tussen die persone wat eerste of laaste die ontdekking gemaak het.

## Sien ook 
* Wegkruipertjie
* Lys van kinderspeletjies

## Verwysings
Bloukwartel

Die **Bloukwartel** (*Coturnix adansonii*) is 'n seldsame standvoël wat in sleg drie areas in Suider-Afrika voorkom: sentraal-Zimbabwe, die kus en binneland in sentraal-Mosambiek en die noordkus van KwaZulu-Natal. In Engels staan die voël bekend as die *Blue Quail*. Die voël is 12 – 14&nbsp;cm groot en weeg 40 - 50 gram. Roep en sang: 'n Hoë *tee-ti-ti*. Die voëls leef nomadies in vogtige en oorstroomde grasvelde.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 
*
Thomas Andrews (skeepsbouer)

**Thomas Andrews, Jr.** (* 7 Februarie 1873; † 15 April 1912) was 'n Noord-Ierse sakeman en skeepsbouer; besturende direkteur en hoof van die tekenkantoor van die skeepsbouwerf *Harland and Wolff* in Belfast, Ierland.

Andrews was die skeepsargitek wat die stoomskip *RMS Titanic* ontwerp het. Hy was aan boord van dié skip toe dit op sy nooiensvaart op 14 April 1912 'n ysberg getref en gesink het. Andrews was een van 1&nbsp;507 passasiers en bemanningslede wat in die ramp gesterf het.

## Lewe 
### Vroeë lewe 
Thomas Andrews is in Ardara House, Comber in die Ierse graafskap Down as die tweede seun van Thomas Andrews (1843–1916), 'n lid van die Geheime Raad van Ierland (*Privy Council of Ireland*), en Eliza Pirrie (1845–1929) gebore. Twee van sy broers het later belangrike poste in die openbare lewe van Noord-Ierland beklee - John Miller Andrews as eerste minister en Sir James Andrews as hoofregter. 

Thomas Andrews het in Ardara House grootgeword en vanaf 1884 tot 1889 by die *Royal Belfast Academical Institution* skoolgegaan. Daarna het hy op die ouderdom van sestien jaar sy beroepsopleiding by die Harland and Wolff-skeepswerf in Belfast begin waar sy oom, Viscount Pirrie, gedeeltelike eienaar was.

## Verwysings
Hanley, Staffordshire

**Hanley** in Staffordshire, Engeland, is een van ses nedersettings wat in 1910 saamgesmelt het om die nuwe stad Stoke-on-Trent te vorm. Hanley was die enigste dorp wat voor die samesmelting die status van *county borough* gehad het. Sy status is aan die vergrote *borough* oorgedra. Hanley is in 1857 as munisipale *borough* geïnkorporeer en het ná die inwerkingstelling van die Wet oor Plaaslike Regerings (*Local Government Act*) in 1888 'n *county borough* geword.

Hanley dien tans as die nuwe stad se hoofbesigheidsdistrik met winkels, kroeë, musea, teaters en ander geriewe. Een van die hooftrekpleisters is die *Potteries*-winkelsentrum.
Thomas Henry Ismay

**Thomas Henry Ismay** (* 7 Januarie 1837; † 23 November 1899) was die stigter van die *Oceanic Steam Navigation Company*, 'n Britse skeepsredery wat algemeen onder die naam van sy handelsmerk *White Star Line* bekend staan. Sy seun Joseph Bruce Ismay, uitvoerende beampte van *White Star Line*, was een van die passasiers en bemanningslede wat die nooiensvaart van die noodlottige luukse passasierskip RMS *Titanic* in April 1912 oorleef het.
Cornell du Preez

**Cornell du Preez** (*Port Elizabeth, 23 Maart 1991) is ’n Skotse rugbyspeler wat op agtsteman vir Edinburgh Rugby in verskeie Europese klubkampioenskappe speel.

## Loopbaan 
### Amateurloopbaan 
Du Preez is in Port Elizabeth gebore en het sy skoolopleiding aan Framesby Hoërskool voltooi waarna hy na die Noordwes-Universiteit in Potchefstroom is waat hy vir die universiteit se Varsitybekerspan gespeel het. Hy het die Luiperds in die provinsiale o/19- en o/21-toernooie verteenwoordig en is in die Luipders se seniorspan vir 2011 benoem maar het nie speelkans gekry nie.

Toe hy nie vir Edinburgh gespeel het nie, is hy deur Edinburgh Academicals nader getrek. Hy was ook in 2015-’16 by Heriots Rugbyklub betrokke.

### Professionele loopbaan 
Op 1 November 2011 het Du Preez hom by die Southern Kings aangesluit op ’n tweejaarkontrak. Hy het die Kings in die 2013 Superrugbyseisoen verteenwoordig.

Hy is egter gedurende die 2013 Curriebekerseisoen van sy kontrak vrygestel en het hom vir die 2013-’14 Pro12-seisoen by Edinburgh Rugby, onder afrigterskap van Alan Solomons, aangesluit.

Hy het ’n suksesvolle eerste seisoen in Skotland gehad met 23 wedstryde en die toekenning van ‘Nuweling van die Jaar’. In Die wedstryd teen Dragons in Oktober 2014 het hy egter ’n ernstige beenbesering opgedoen met die gevolg dat hy ’n noemenswaardige deel van die 2014-’15-seisoen misgeloop het.

### Internasionale loopbaan 
Du Preez was deel van die Suid-Afrikaanse onder 20-span wat in 2011 aan die IRR Juniorwêreldkampioenskap deelgeneem het.

Hy is op 13 November 2016 by die Skotse span ingesluit vir die Internasionale Herfsreeks as plaasvervanger vir ’n beseerde losvoorspeler. Hy is weer vir die 2017 Sesnasieskampioenskap by die Skotse span ingesluit en hy het sy debuut op Twickenham teen Engeland gemaak, waarna hy ook in die volgende wedstryd teen Italië gespeel het.

Du Preez het in November 2017 vir die eerste keer in die beginspan uitgedraf as agtsteman in die nederlaag van 17-22 teen die All Blacks.

## Eksterne skakels 
* Du Preez se profiel op www.itsrugby.co.uk
* SA Rugby-profiel

## Verwysings
Wimpie van der Walt

**Wimpie van der Walt** (gebore in Brits op 6 Januarie 1989) is 'n rugbyspeler wat op flank vir die "NTT Docomo Red Hurricanes" in die Japannese liga speel.

Hy het in 2006 en 2007 die Pumas in die Craven-week verteenwoordig, en in  2012 vir die OP Kings en die Kings in Superrugby gespeel.

## Eksterne skakels 
* van der Walt se profiel op www.itsrugby.co.uk
* SA Rugby profiel
Etruria

**Etruria** is 'n voorstad van Stoke-on-Trent in Staffordshire, Engeland.

## Setel van Wedgwood 
duimnael|links|*Etruria Hall*, setel van die Wedgwood-familie
Etruria was die vierde en voorlaaste setel wat vir die Wedgwood-pottebakkery en -porseleinfabriek gekies is. Josiah Wedgwood, wat sy sake vooraf vanuit Burslem bedryf het, het sy nuwe aanleg in 1769 geopen. Dit is na die Italiaanse distrik Etrurië vernoem, die stamland van die Etruskers wat vir hulle kunsvolle ambagsprodukte bekend staan. Die werksterrein naby die Trent-en-Merseykanaal het 140 hektaar beslaan.

Naas Wedgwood se huis, *Etruria Hall*, was ook die *Etruria Works* op die terrein geleë. Die fabriek is tot en met 1950 deur Wedgwood bedryf. WEdgwood se huidige aanleg is in Barlaston geleë, 'n dorp sowat ses myl ten suide van die vroeëre terrein.

Thomas Wedgwood (1771-1805) het sy baanbrekerswerk op die gebied van fotografie in die 1790's in *Etruria Hall* gedoen.
Stafford

**Stafford** is die administratiewe setel (*county town*) van Staffordshire, 'n graafskap in die Wes-Midlands-streek van Engeland. Die dorp is 26&nbsp;km noord van Wolverhampton en 29&nbsp;km suid van Stoke-on-Trent naby die M6-snelweg geleë.

Die bevolking van Stafford was 63&nbsp;681 volgens die sensus van 2001, terwyl die groter *borough* van Stafford meer as 122&nbsp;000 inwoners gehad het. Dit maak van Stafford die vierde grootste nedersetting in die seremoniële graafskap, na Stoke-on-Trent, Tamworth en Newcastle-under-Lyme.
Antakya

**Antakya** is die hoofstad van die Hatay-provinsie in Turkye, naby die grens met Sirië. Dit was in antieke tye bekend as Antiogië en was ’n belangrike baken vir die Christendom, aangesien gelowiges hier vir die eerste keer Christene genoem is. Die stad met sy enorme stadsmure het ook ’n belangrike rol gespeel tydens die Kruistogte.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Kuifkoptarentaal

Die **kuifkoptarentaal** (*Guttera pucherani*) is 'n algemene standvoël wat in die vallei van die middel Zambezirivier, suid en sentraal Mosambiek en die noordkus van KwaZulu-Natal voorkom. Die voël staan in Engels bekend as die *Crested guineafowl*.

## Voorkoms 
[duimnael|links|By die [Hluhluwe-iMfolozipark in Suid-Afrika.]]

Die voël is 46 – 52&nbsp;cm groot en weeg 800 – 1500 gram. Die voël lyk soos die gewone tarentaal maar het 'n klos krullerige swart vere bo-op die kop.

## Leefwyse
Die voël leef veral op die grond en het 'n gemengde dieet van saadjies, insekte en bessies. 

## Subspesies 
Daar is vyf erkende subspesies:
* *G. p. barbata* (Ghigi, 1905) – suidoostelike Tanzanië tot oostelike Mosambiek en Malawi
* *G. p. edouardi* (Hartlaub, 1867) – oostelike Zambië tot Mosambiek en noordoostelike Suid-Afrika
* *G. p. pucherani* (Hartlaub, 1861) – Somalië tot Tanzanië, Zanzibar, en Tumbatu-eiland
* *G. p. sclateri* (Reichenow, 1898) – noordwestelike Kameroen
* *G. p. verreauxi* (Elliot, 1870) – Guinee-Bissau tot westelike Kenia, Angola, en Zambië

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Outokefalie

**Outokefalie**, van die Griekse woord αὐτοκεφαλία ("met ’n eie hoof"), is die status van ’n hiërargiese Christelike kerk waarvan die biskop of patriarg aan die hoof nie verantwoording hoef te doen aan ’n biskop of patriarg met ’n hoër gesag nie. Dit word veral in die Oosters-Ortodokse Kerk gebruik vir sy vyftien administratief selfregerende kerke, asook in die Oriëntaal-Ortodokse kerke.

Wanneer ’n kerk wat onder ’n ander kerk val, outokefaal word, bly eersgenoemde kerk in volle gemeenskap met die res van die kerke in die groep, maar hy is nie meer ondergeskik aan die tweede kerk nie. So het die Georgies-Ortodokse Kerk in 466 sy outokefalie gekry van die patriargaat van Antiogië, en die Georgiese patriarg is dus sedertdien op gelyke voet met die patriarg van Antiogië. Die Grieks-Ortodokse Kerk van Noord-Amerika is ’n voorbeeld van ’n Oosters-Ortodokse kerk wat nie outokefaal is nie; dit val onder die patriarg van Konstantinopel.

## Outonomie 
Outokefalie is een stap onder outonomie. ’n Kerk wat outonoom is, se hoof (aartsbiskop of patriarg) word deur die patriarg van die moederkerk aangestel, maar is in alle ander opsigte administratief selfregerend. Hoewel outokefaal ook "selfregerend" of "onafhanklik" beteken, kom die woord van die Griekse κεφαλή (*kefale*, "hoof") en dui dus daarop dat ’n liggaam sy eie hoof het, terwyl outonoom letterlik "selfwetgewend" beteken, van die Griekse woord νόμος (*nomos*, "wet").

## Sien ook 
* Ortodokse kerke in gemeenskap vir ’n lys van die Oosters-Ortodokse Kerk se outokefale kerke.

## Eksterne skakels 
* Autocephaly, ’n OrthodoxWiki-artikel
* Autocephali Artikel in Catholic Encyclopedia
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Murasaki

duimnael|regs|Murasaki Shikibu

***Murasaki*** verwys na beide 'n karakter in die boek *Genji Monogatari* (*Die verhaal van Genji*), en die skrywer van die boek, Murasaki Shikibu. Beide name is skuilname – die ware name is onbekend.

Volgens hofgedrag in die Heiaanse tydperk (794 tot 1185) was dit onaanvaarbaar om mense op hulle eie naam (of selfs familienaam) aan te spreek. Dus is die ware naam van die skrywer onbekend; en *Murasaki* kom van die karakter wat sy geskep het, en *Shikibu* van haar vader se amptelike rang. Dit is merkwaardig dat, alhoewel sy die Sjinese skrif redelik magtig was (ongewoon in 'n dame), sy, soos ander dames in die destydse Japannese skrif gebruik het om *Genji Monogatari* in te skryf. Hierdie boek kan tereg beskou word as die eerste ware roman.

Murasaki Shikibu is in ongeveer 978 gebore, waarkynlik in die hoofstad van daardie tyd, Kyoto. Sy was van edele afkoms, die dogter van 'n provinsiale goewerneur – hy was waarskynlik uit 'n tak van die grootse Fujiwara familiegroep. Sy was 'n hofdame van die keiserin *Shoshi*, 'n dogter van die magtige *Fujiwara Michinaga*. Murasaki was ook 'n tydgenoot en letterkundige mededinger van *Sei Shōnagon*, 'n ander skryfster.

In die skryf van *Die verhaal van Genji* het Murasaki Shikibu, volgens die gewoonte van haar rang en tyd, haar karakters nie by name geïdentifiseer nie, maar, in die geval van mans, volgens rang en titel en, in die geval van vrouens, volgens rang en titel van manlike familielede, of na die naam van hulle woonplekke. Byvoorbeeld word Murasaki in die boek dikwels "Die dame van die Wes-vleuel" genoem. So, vir alle praktiese doeleindes was haar naam Murasaki, wat weer tot die skrywer se bynaam gelei het.

Die boek se held, Genji, improviseer 'n gedig in vooruitsig op sy eerste ontmoeting met die meisietjie wat later die heldin, Murasaki, van die boek sou word, wat min of meer so vertaal:

"Hoe graag pluk ek, en maak ek my eie, die wilde plantjie ontspring vanuit die wortel gedeel met die *murasaki*.

 is die Japannese woord vir *pers*, die kleur. Ander vertalings gebruik ook *lila* (*lavender*), soos deur Edward Seidensticker in sy English weergawe van die *Genji Monogatari*; *violet*; en *violet-wortel*, wat Liefde en Getrouheid in die Japannese digkuns aandui.

In Genji se gedig verwys hy na die "wilde plantjie" se wortel waaruit 'n pers kleurstof verkry word. Dis weer 'n verwysing na die kleur van die *bloureën* (*Wisteria*)(*fuji* op Japannees). Hierdeur verwys hy na 'n ander belangrike karakter in die boek, *Fujitsubo*. Hy was erg verlief op haar vroeg in die boek, en sy is klein Murasaki se tante.

Een van die belangrikste name in die Japannese letterkunde is dus ontleen uit die ooreenkomste, en woordspelings, tussen twee kleure!

(Hierdie artikel is oorspronklik aangepas vanuit die Engelse Wikipedia)
J.P. Morgan

**John Pierpont "J.P." Morgan** (* 17 April 1837, † 31 Maart 1913) was 'n Amerikaanse finansierder, bankier, filantroop en kunsversamelaar wat in sy tyd 'n oorheersende posisie in maatskappyfinansiering en nywerheidskonsolidasie ingeneem het. In 1892 het hy die weg gebaan vir die samesmelting van *Edison General Electric* en *Thomas-Houston Electric Company* tot *General Electric*. Nadat hy die stigting van die staalmaatskappy *Federal Steel Company* befonds het, het hy sy onderneming in 1901 met *Carnegie Steel Company* en verskeie ander staal- en ystervervaardigers, waaronder *Consolidated Steel and Wire Company* in besit van William Edenborn, saamgesmelt om die *United States Steel Corporation* te vorm.

Op die hoogtepunt van sy loopbaan in die vroeë 20ste eeu het Morgan en sy sakevennote finansiële beleggings in baie groot maatskappye gehad. So was hy, ondanks die skip se Britse registrasie en vlag, deur middel van sy redery-kartel *International Mercantile Marine Co.* die eienaar van die noodlottige luukse passasierskip *RMS Titanic*. Die beslissende invloed van Morgan en sy vennote op die hoë finansies van die Verenigde State het kritiek uitgelok. Morgan het die bankkoalisie bestuur wat gemoedere ná die Paniek van 1907 gekalmeer het. Morgan was die leidende finansier van die Progressiewe Era, en sy toewyding aan doeltreffendheid en modernisering was 'n belangrike bydrae tot die hervorming van die Amerikaanse sakewêreld.

Morgan is in 1913 in Rome, Italië in die ouderdom van 75 in sy slaap oorlede. In sy testament het hy sy fortuin en sakebelange aan sy seun John Pierpont "Jack" Morgan nagelaat, terwyl sy huis en boekeversamelings aan die Morgan-biblioteek en -museum te New York bemaak is.
Testament

'n **Testament** is 'n dokument waarvan die outeur sweer dat dit die waarheid is.

**Testament** kan ook verwys na:

* 'n Deel van die Bybel: Ou Testament en Nuwe Testament.
* Testament (akte), 'n dokument waarin iemand reël wat met sy nalatenskap moet gebeur (uiterste wil).
* Nagelate geskrif of oorgelewerde gedagtes van 'n persoon waarin 'n lewensfilosofie vasgevat is (bv. *Die politieke testament van genl. Hertzog*)
* 'n Musiekgroep in die VSA.
Brzeg

**Brzeg** is 'n dorp in die suidweste van Pole met 37&nbsp;312 inwoners (2012), geleë in Silesië in die Woiwodskap Opole aan die linkeroewer van die Oderrivier. Dit is die administratiewe setel van die gelyknamige distrik (*Powiat Brzeski*).

## Besienswaardighede 
* Die *Rynek* of raadsaal van Brzeg 
* Die ou kasteel (*Zamek*) met sy ryk versierde fasade huisves die *Muzeum Piastów Śląskich* wat die Poolse Piaste-dinastie behandel
* Sint Nikolaaskerk
* Heiligkruiskerk in die barokstyl op die ou kasteelplein
Krapvreter

Die **Krapvreter** (*Dromas ardeola*) is 'n somertrekvoël met broeigebiede in noordoos-Afrika en Arabië. In Engels staan die voël bekend as *Crab-plover*.

## Voorkoms 
Die voël is 33 – 38&nbsp;cm groot en weeg 250 - 350 gram. Die voël is grotendeels wit met 'n swart rug en slagvere.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Waterford, Ierland

**Waterford** (afgelei van die Oud-Noorse *Veðrafjǫrðr* "Ramfjord"; Iers: *Port Láirge* "Lárag se hawe") is 'n hawestad in die Suidwestelike Streek (*South-East Region*) van die Republiek Ierland, in die historiese provinsie Munster. Dit is die oudste en vyfde grootste stad in die land.

Die Wikings het Waterford as 'n voortreflike ankerplek beskou en hier teen die middel van die 9de eeu 'n nedersetting gestig wat drie eeue lank as Nordiese seehawe bestaan het. Die versterkings, wat omstreeks 1000 ontstaan het, het gedeeltelik bewaar gebly. In die 12de eeu is die Skandinawiese nedersetting deur Anglo-Normandiese invallers verower. Waterford was gedurende die middeleeue die welvarendste stad in Ierland.

Vandag word die stad onder meer met die beroemde Waterford-kristalglas verbind. Die eerste glasmakery is in 1783 deur twee Engelse broers, George en William Penrose, gestig.
Nico van Rensburg

**Nico van Rensburg** was 'n Suid-Afrikaanse musikant wat die konsertina bespeel het. Van Rensburg het bekendheid verwerf nadat hy in 1984 en 1990 die SAUK se boeremusiekorkeskompetisie gewen het. Hy was ook op ''Maak 'n las'' op SABC2 te sien. Hy het baie van sy eie musiek gekomponeer en het verskeie pryse daarvoor ontvang, waaronder 'n Sama-toekenning vir die beste boeremusiekalbum.

Van Rensburg was die beskermheer van die Boeremusiekgilde en was veral bekend om sy konsertinatalent. Sy vrou het ten tyde van sy dood gesê: "Hy het geleef vir boeremusiek, vir Afrikaans en die Afrikaanse kultuur."

Van Rensburg is op 12 Mei 2013 op 76-jarige ouderdom in die 1 Militêre Hospitaal in Pretoria aan 'n hartaanval oorlede. Dit was nadat hy in die jare voor sy dood met sy gesondheid gesukkel het en ook hartprobleme gehad het. 

Sy begrafnis was op 16 Mei 2013 vanuit die Nederduitsch Hervormde gemeente Swartkop in Eldoraigne. Hy is deur sy twee kinders, vier kleinkinders en een agterkleinkind oorleef. 

## Diskografie 
Van Rensburg se albums en plate:
* Wenners: TV Boereorkes Kompetisie - Volume 4, 2006 SONY MUSIC/BMG
* So Speel Ons - Volume 3, 2006 SONY MUSIC/BMG
* Speel Sy Gunstelinge, SONY MUSIC/BMG/ALFA ATELJEE
* Speel Tradisionele Boeremusiek - Volume 1, 2006 SONY MUSIC/BMG
* Speel Tradisionele Boeremusiek
* Die Van Rensburg Legende, 1999 DAWN MUSIC/BOEREMUSIEKSA
* 50 Goue Jare, 1996 DAWN MUSIC
* Biltong & Braaivleis, 1994 DAWN MUSIC
* Egte Outydse Klanke, TRIO RECORDS
* Lekker Tradisionele Treffers, SELECT
* Biltong & Braaivleis LP, 1986 REAMUSIC
* So Speel Ons LP, 1979 MUSIC FOR PLEASURE
* Wagstaan LP, 1975 MUSIC FOR PLEASURE
* Op sy Beste, BOEREMUSIEKSA
* So speel Nico van Rensburg sy Gunstelinge, BOEREMUSIEKSA
* Speel Lekker Tradisionele Boeremusiek, BOEREMUSIEKSA
* Huldeblyk aan Willie Fourie (14/5/1929 - 19/4/2006), BOEREMUSIEKSA
* Huldeblyk aan Thys Langeveldt (11/9/1935 - 21/2/2006), BOEREMUSIEKSA
* Huldeblyk aan Nic Potgieter (29/04/1928 - 10/11/2002), BOEREMUSIEKSA
* Huldeblyk aan Hansie Roodt (28/08/1938 - 16/09/2005), BOEREMUSIEKSA
* Nico van Rensburg en sy Vader - Die Oue En Die Nuwe LP, MUSIC FOR PLEASURE
* Nico van Rensburg se Boerejol LP, 1980 MUSIC FOR PLEASURE
* Speel Sy Eie Treffers LP, 1975 MUSIC FOR PLEASURE
* Speel Die Gunstelinge van... LP, 1972 MUSIC FOR PLEASURE
* Konsertinaslaai LP, PÊREL
* Boeresport! LP, PÊREL
* Splinternuut! LP, TROUBADOUR
* Op Toer LP,  TROUBADOUR
* Konsertina Klub LP, MUSIC FOR PLEASURE
* Boereorkes Wenner LP

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Rüppellaasvoël

Die **Rüppellaasvoël** (*Gyps rueppellii*) is swerwer-aasvoël van verder noord in Afrika wat soms kransaasvoël-kolonies kom besoek. Die voël staan in Engels bekend as die ''Rüppell's vulture''.

Gyps rueppellii -Nairobi National Park, Kenya-8-4c.jpg|'n Rüppellaasvoël in Nairobi Nasionale Park
Gyps_rueppellii_(Avifauna,_NL).JPG|Kop van 'n volwasse Rüppellaasvoël
VautourCrane2.jpg|Skedel
Vautour de Rüppell MHNT.jpg|Eier

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings 
## Bron 
* Sasol Voëls van Suider-Afrika. Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011.
Swartwangkatlagter

Die **Swartwangkatlagter** (*Turdoides melanops*) is 'n voël wat voorkom in die noordooste van Namibië en noordweste van Botswana. Die voël is 24 – 28&nbsp;cm groot en weeg 75 – 80 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Black-faced Babbler*.

links|duimnael|'n Swartwangkatlagter in Kenia
links|duimnael|Swartwangkatlagter in Tanzanië

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Nüsttal

**Nüsttal** is 'n dorp in die Duitse deelstaat Hesse met 2&nbsp;812 inwoners.

## Eksterne skakels 
* Nüsttal se tuisblad
* 

## Verwysings
Eskom Sentrum

Die **Eskom Sentrum** is 'n wolkekrabber in die sentrale sakegebied van Johannesburg, Suid-Afrika. Dit is in 1955 gebou en het 'n hoogte van 61 meter. Die gebou was die hoofkwartier van Eskom vanaf 1958 tot die maatskappy in die middel van die 1980's na Megawattpark, noord van Sandton, verhuis het. 

Die gebou was die hoogste gebou in Johannesburg toe dit in 1955 voltooi is. Dit is so hoog in vergelyking met ander geboue in Johannesburg dat dit die enigste een was wat uit die veld, die area wat nou as *Kensington B* bekend staan, gesien kon word.
Somalies

: *Hierdie artikel handel oor die taal. Vir die etniese groep, sien Somaliërs.*

**Somalies** (اللغة الصومالية, *Af-Soomaali*, [æ̀f sɔ̀ːmɑ́ːlì]) is ná Oromo die belangrikste Koesjitiese taal wat deur sowat 15 miljoen mense in Somalië aan die Horing van Afrika gepraat word. Dit vorm saam met Arabies die amptelike tale van dié land en is ook die amptelike taal van die omstrede gebiede Puntland en Somaliland. Daar is ook Somaliessprekende minderhede in Djiboeti, Ethiopië, Jemen en Kenia. Somalies word met beide die Latynse en die Arabiese alfabet geskryf. Somalies word as 'n Laagland Oos-Koesjitiese taal gekategoriseer met die naaste verwante Afar, Saho en Oromo.

duimnael|links|Die Osmanya-skrif is oorspronklik vir Somalies ontwerp
Somalies het in 1972 die amptelike taal van Somalië geword en word ook deur die Somaliese Diaspora wêreldwyd gepraat. Somalies vorm die derde mees verspreide taal in Ethiopië na Oromo en Amharies en word veral in die Ogaden-streek gebesig, een van nege etniese streke. Somalies is Djiboeti se belangrikste taal met sowat 60% van die bevolking wat dit praat, nog voor Afar met 35%. Sedert 2020 dien Somalies saam met Afar, Amharies, Engels, Oromo en Tigrinya as amptelike tale van Ethiopië.

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Gemenebes van Engeland

Die **Gemenebes van Engeland** (Engels: *Commonwealth of England*) was die republiekeinse periode wat van 1649 tot 1653 eers in Engeland met Wallis en later in Skotland en Ierland bestaan het. Tussen 1653 en 1659 het dit bekend gestaan as die **Gemenebes van Engeland, Skotland en Ierland** (*Commonwealth of England, Scotland and Ireland*). Ná die Engelse Burgeroorlog (1642-1648) en die teregstelling van koning Karel I op 30 Januarie 1649 is die republiek op 19 Mei 1649 gestig. Die gemenebes het nie 'n staatshoof gehad nie; die laerhuis was die enigste parlement van Engeland. Die regering van 1653 tot 1659 is 'n protektoraat genoem en is persoonlik en direk deur Oliver Cromwell, en ná sy afsterwe deur sy seun Richard Cromwell, beheer. Die term Gemenebes word gebruik om die regering tussen 1649 en 1660 te beskryf, toe Engeland de facto en waarskynlik ook de jure 'n republiek was.

## Verwysings
Iarnród Éireann

**Iarnród Éireann** [ˈiəɾˠnˠɾˠoːdˠ ˈeːɾʲən̪ˠ], Engels: *Irish Rail*, is die nasionale spoorwegmaatskappy in die Republiek Ierland (*Éire*). Die maatskappy is op 2 Februarie 1987 as 'n filiaal van *Córas Iompair Éireann (CIÉ)*, Ierland se staatsbeheerde vervoerkorporasie, gevorm.

Alle langafstand-, pendelaar- en vragtreindienste in die Republiek van Ierland en *Rosslare Europort*, 'n moderne seehawe in Rosslare, word deur *Iarnród Éireann* bedryf. Die *Enterprise*-treindiens tussen Dublin en Belfast in Noord-Ierland word gesamentlik bedryf met *Northern Ireland Railways*. In 2018 het *Iarnród Éireann* 48 miljoen passasiers vervoer.

In 2012 was Ierland die enigste lidstaat van die Europese Unie (EU) waar die bepalings van die EU-verordening 91/440 nog nie geïmplementeer was nie. Volgens dié verordening moet treindienste en infrastruktuur van mekaar geskei word sodat privaat treindienste toegang tot die spoorwegnetwerk kry. In 2013 is die bepalings nagekom.
Skiepertjie

'n **Skiepertjie** (Nederlands: *Schipperke*) is 'n klein Belgiese hondjie met 'n oorsprong in die vroeë 16de eeu. 

## Beskrywing 
duimnael|280px|'n Skiepertjie toon die dik rol rondom sy nekgedeelte.
Skiepertjies is klein hondjies met 'n dubbelpels van sagte dons aan die onderkant en growwer, langer hare aan die bokant. Die ras het 'n langhaarmaan, wat met 'n punt hang teen die rug af, tot by die kruis. Hoewel hul meesal swart van kleur is, kom hul somtyds ook in ligbruin voor.

Die hondjies is bekend vir hulle stoute, nuuskierige en somtyds hardkoppige temperament. Skiepertjies is baie energiek en benodig gereëlde oefening en kan veeleisend wees vir eienaars aangesien hulle nie altyd gehoorsaam is nie. Hulle is verder bekend vir hulle wakker geblaf as hulle van indringers bewus raak en is dus goeie waghonde.

## Agtergrond 
Die naam skiepertjie, kom van die Nederlands ""Schipperke"" wat "klein kapteintjie" beteken. Die hondjies het hul naam gekry aangesien hulle in België en Nederland op kanaalbote gewerk het, onder meer as waghonde en muisvangers.

Die hondjie word geklassifiseer as 'n nutshond, 'n beskrywing vir nuttige honde wat vir verskillende doeleindes gebruik kan word.

## Skiepertjies in kuns en kultuur 
Beatrix Potter se kinderverhaal *The Pie and the Patty-Pan* bevat verwysings na 'n Skiepertjie genaamd "Duchess".

## Verwysings
Kolonisasie van Ulster

duimnael|regs|300px|Die graafskappe van Ulster (met huidige grense) wat gedurende die volksplanting gekoloniseer is. Die kaart is insoverre vereenvoudig as die gekoloniseerde grond nie die hele donker gebied gedek het nie

Die **Kolonisasie van Ulster** (Engels: *Plantation of Ulster*, Iers: *Plandáil Uladh*; Ulster-Skots: *Plantin o Ulstèr*) was die georganiseerde Skotse en Engelse volksplanting in Ulster, een van die vier historiese provinsies van Ierland. Privaat kolonisasie deur welvarende landeienaars het al in 1606 begin, terwyl die amptelike volksplanting, wat deur die Parlement van Skotland beheer is, sy aanvang twee jaar later geneem het. So was daar twee kolonisasieprojekte:

* 'n nie-amptelike, byna uitsluitlik Skotse kolonisasie of volksplanting in die graafskappe Antrim en Down (waarby Skotse setlaars hulle ook in Monaghan gevestig het), en
* 'n amptelike volksplanting in die ander ses graafskappe van Ulster.

Alle grond, wat in besit van Ierse hoofde van die Uí Néill- (O'Neill-) en Uí Domhnaill- (O'Donnell-)dinastieë was, is saam met dié van hul ondersteuners onteien om daarop Skotse setlaars te vestig. Altesaam 'n halfmiljoen akkers of 2&nbsp;000 km² se grond in die graafskappe Tyrconnell (Donegal), Tyrone, Fermanagh. Cavan, Coleraine en Armagh is gekonfiskeer. Die grootste deel van die graafskappe Antrim en Down is privaat gekoloniseer.

Van Britse "pagters" of *tenants*, soos hulle destyds genoem is, het merendeels uit Skotland en Engeland gekom. Van hulle is vereis dat hulle Engelssprekend en van Protestantse geloof was. Die meeste Skotse setlaars was Presbiterianers, terwyl Engelse koloniste meestal aanhangers van die Kerk van Engeland was. Die kolonisasie van Ulster was die grootste van alle Britse volksplantings in Ierland. Ulster is veral gekoloniseer om verdere opstande te voorkom aangesien hierdie landsdeel in die vorige eeu die meeste weerstand teen die Engelse bewind gebied het.

## Ulster voor die volksplanting 
Voordat Ulster in die 1590's gedurende die Negejarige Oorlog verower is, was dit die mees Gaeliese deel van Ierland, 'n provinsie wat grotendeels buite Engelse beheer bestaan het. Die gebied was volgens die destydse Europese vastelandse standaard onderontwikkel, en daar was min nedersettings.

Gedurende die 16de eeu is Ulster deur die Engelse as "onderbevolk" en onontwikkel beskou. 'n Vroeë, maar vergeefse poging om die noorde van Ierland langs die ooskus van Ulster te koloniseer is in die 1570's deur Walter Devereux, 1ste graaf van Essex onderneem.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* *The Plantation of Ulster*
* *The Ulster Scots of Colorado: Ulster Scots History*
Boontjie

duimnael|links|Groenboontjies
'n **Boontjie** is die dikwels eetbare saad van enige spesie in die peulfamilie Fabaceae. Na bestuiwing ontwikkel die vrug in 'n peul wat van een tot etlike sade binne-in huisves en beskerm tot dit ryp geword het.

## Groeivorm
Rankboontjies (*Phaseolus coccineusis*) plante wat gewysig is om deur slingering opwaarts te kan beweeg. Slingerplante het buigsame stamme, dikwels baie lank in verhouding tot hul dikte, wat spiraalvormig rondom enige ondersteuning draai. Die ondersteuning moet egter min of meer vertikaal wees en nie te dik nie.

Die boontjie is 'n tweesaadlobbige gewas waarvan die groeiwyse, afhangende van die variëteit, rankend of regopgroeiend kan wees (rankbone en stambone). Die limaboon is meerjarig as dit in tropiese gebiede verbou word, en die nierboon soms ook. Gewone bone en teparybone is egter streng eenjarig. 

Die plant het 'n taamlik goed ontwikkelde penwortelstelsel. Tipies van boontjies is die drieblarige, veervormige saamgestelde blare. 

## Blomme en vrugte
Die bloeiwyse is 'n klein tros wat in die blaaroksels ontstaan. Die blomme is tipies die van 'n peulplant en bestaan uit vyf vergroeide kelkblare, vyf kroonblare, tien meeldrade en 'n stamper. 

Twee van die kroonblare is vergroei om die sogenaamde kiel te vorm wat die meeldrade en stamper omsluit. Die kleur van die blom is wit, geel of bloupers. Selfbestuiwing vind feitlik deurgaans plaas. Na bevrugting ontwikkel 'n groot peul - tussen 8 en 16 cm lank - wat in 'n skerp punt eindig en waarin die sade lê. 

Die sade is in alle gevalle niervormig en ietwat afgeplat. Die kleur wissel tussen eenkleurig wit en swart met feitlik alle tussenkleure, terwyl gespikkelde sade en liggekleurde sade wat donker gevlek is om die hilum (die litteken waar die saad in die peul vas was), ook voorkom. 

## Klimaats- en grondvereistes 
Boontjies aard die beste in gematigde, sonryke streke. Die plant is nie bestand teen ryp nie, en 'n rypvrye periode van tussen 120 en 130 dae word vir die meeste variëteite vereis. Vir die beste resultate behoort die grondvogtoestande gedurende die groeiperiode gunstig te wees: 'n somerreënval van minstens 400 mm of gereelde besproeiing is noodsaaklik. Boontjies lewer die beste resultate in vrugbare leemgrond van goeie diepte. 

## Galery 
  
Lêer:Soybeanvarieties.jpg|
Phaseolus vulgaris seed.jpg|
Pinto bean.jpg|
Kidney beans.jpg|
Haricots Nombril de bonne soeur01.jpg|

## Sien ook 
* Rankplante
* Peulgewas

## Bronnelys 
* Kennis, 1980, vol 4, bl. 694-695,
Shinji Kagawa

**Shinji Kagawa** (gebore 17 Maart 1989 in Kobe, Japan) is 'n Japannese sokkerspeler. Hy het vir die Japannese nasionale sokkerspan uitgedraf.

## Loopbaan 
## Internasionale loopbaan 
## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Japan National Football Team Database
Piet my niggie

**Piet my Niggie** is 'n Afrikaanse rolprent wat in 1964 vrygestel is en in swart en wit geskiet is. Frederik Burgers was in die hoofrol. Die regisseur was Jan Perold.

## Genre 
Die rolprent is 'n komedie.

## Spelers 
* Frederik Burgers
* Susan Cloete
* Dawid van der Walt
en andere.

## Storielyn 
Dit is die verhaal van 'n skooljuffrou by die Tallermantrust Volkskool. Die trustee van die skool sien dat sy seun besig is om ballet te leer. Hy eis die aanstelling van 'n mans onderwyser wat die seuns kan leer rugby speel. So 'n onderwyser is egter skaars en die ander personeel oorreed juf. Salome van der Merwe, die ballet onderwyseres, om die onderwyser mnr. Piet van der Merwe te word. Die voortreflike spel van Frederik Burgers, wat albei rolle uitmuntende vertolk, sorg vir menige lagwekkende insidente.

## Sien ook 
* Lys van Afrikaanse rolprente