open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Klas GB Garratt-stoomlokomotief

Die **Klas GB Garratt-stoomlokomotief** is 'n tipe stoomlokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is. Aanvanklik was 'n eksperimentele lokomotief verskaf deur *Beyer, Peacock and Company*. Tesame met Klas GA is dit die eerste Garratt-lokomotiewe wat gebou is vir gebruik op die Kaapspoor. Hierdie lokomotief is in diens gestel in Junie 1921 op die KwaZulu-Natal-suidkus spoorlyne. Teen 1924 is 'n verdere ses in diens gestel wat toegerus was met Walschaerts-klepratwerk. Hulle is laaste gebruik op die Aliwal-Noord - Barkly-Oosspoorlyn totdat hulle in 1967 uit diens gestel is.

SAR Class GB 2160 (2-6-2+2-6-2).jpg|Klas GB no. 2160, ongeveer 1930

48 GB 2-6-2+2-6-2 no 2166 at Voorbaai 1997-SEP-04.jpg|Klas GB no. 2166, Voorbaai, 4 September 1997

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
Garratt-stoomlokomotief

duimnael|300px|Skets van 'n Garrattlokomotief se uitleg

Die **Garratt-stoomlokomotief** is 'n stoomlokomotief wat bestaan uit een vuurkas en stoomketel wat hang tussen twee stelle dryfwiele en is dus  geartikuleerd. Hierdie ontwerp het tot gevolg dat die lokomotief makliker deur skerp draaie kan gaan en ook oor die krag van twee lokomotiewe beskik. Die Garratt-stoomlokomotief beskik dus oor vier silinders, twee aan weerskante van die lokomotief. Hierdie lokomotief het nie 'n aparte kolewa gehad nie en staan dus bekend as 'n tenklokomotief.

SAR Class GA 2140 (2-6-0+0-6-2) Ex 1649.jpg|Klas GA no. 1649, later hernommer na no. 2140, ongeveer 1921
48 GB 2-6-2+2-6-2 no 2166 at Voorbaai 1997-SEP-04.jpg|Klas GB no. 2166, Voorbaai, 4 September 1997
SAR Class GC 2182 (2-6-2+2-6-2).jpg|Klas GC no. 2182, ongeveer 1924
Class GE 2269 (2-8-2+2-8-2).jpg|Klas GE no. 2269, ongeveer 1930
Class GEA 4023 (4-8-2+2-8-4).JPG|No. 4023 "Peacock" op George, 15 April 2013

## Bron 
* *Locomotives of the South African Railways*. Struik. Leith Paxton & David Bourne. 

## Eksterne skakels 
*
Klas GF Garratt-stoomlokomotief

Die **Klas GF Garratt-stoomlokomotief** is 'n tipe stoomlokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is vir beide goedere en passasierdienste met 'n uitleg van . Die spesifikasie vir die klas was opgestel deur kol. F.R. Collins. Die eerste bestelling van 37 lokomotiewe was in 1927 afgelewer deur die Duitse maatskappy *Hanomag*, gevolg deur 'n verdere 18 in 1928. Die maatskappy *Maffei* het 'n verdere 10 afgelewer later in 1928. Die lokomotiewe is toegerus met Walschaerts-klepratwerk en gebruik superverhitte stoom. Die lokomotiewe het diens gedoen in KwaZulu-Natal, die ou Transvaal, Vrystaat en die Oos-Kaap. Hulle is in 1979 uit diens gestel.

## Galery 

Lêer:Class GF 4-6-2+2-6-4 no. 2370.jpg|Werkprentjie van Hannoversche Maschinenbau AG se No. 2370, die eerste van die Klas GF, omstreeks 1927
Lêer:Class GF 2401 (4-6-2+2-6-4).JPG|No. 2401 by die Outeniqua Transport Museum, George, 15 April 2013
Lêer:Class GF 2401 (4-6-2+2-6-4) a.jpg|Klas GF no. 2401, hier "Cathy" genoem, in Grahamstaddepot, omstreeks 1991
Lêer:Class GF 2401 (4-6-2+2-6-4) b.jpg|No. 2401 met 'n Klas GMAM op die Union Limited, Buffeljagsrivier, omstreeks 2001

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
Hyksos

Die **Hyksos** (Egipties: *heqa chasesjet*, "heersers van die buiteland") was ’n volk of ’n kombinasie van volke uit Wes-Asië wat die oostelike Nyldelta oorgeneem en so ’n einde gebring het aan die 13de Dinastie van Antieke Egipte. Dit was ook die begin van die Tweede Oorgangstydperk.

Kanaänitiese bevolkings het aan die einde van die 12de Dinastie, omstreeks 1800 v.C., vir die eerste keer in Egipte hul verskyning gemaak en ’n onafhanklike ryk gevestig. en omstreeks 1650 v.C. is albei deur die Hyksos verower. Dié het hul eie dinastie, die 15de Dinastie, gestig. Die verval van die 13de Dinastie het ’n magsvakuum in die suide geskep wat gelei het tot die 16de Dinastie wat in Thebe gebaseer was en moontlik ook ’n plaaslike dinastie in Abydos. Albei is eindelik deur die Hyksos verower – net vir ’n kort rukkie in Thebe. 

Daarna het die 17de Dinastie beheer van Thebe oorgeneem en vir ’n ruk in vrede saam met die Hyksos-konings regeer, moontlik as hul leenhere. Eindelik het Seqenenre Tao, Kamose en Ahmoses oorlog teen die Hyksos gevoer en hul laaste koning omstreeks 1550 v.C. uit Egipte verdryf.

## Verwysings
Slag by Waterloo

Die **Slag by Waterloo** was 'n veldslag wat op Sondag, 18 Junie 1815 naby Waterloo in die Verenigde Koninkryk van die Nederlande (hedendaagse België) plaasgevind het. Die Franse magte onder bevel van Napoleon is verslaan deur die leërs van die Sewende Koalisie, 'n kombinasie van 'n Anglo-geallieerde leër onder leiding van Arthur Wellesley, 1ste hertog van Wellington, en 'n Pruisiese leër onder leiding van Gebhard Leberecht von Blücher.

## Eksterne skakels
Narmer-palet

duimnael|320px|Die twee kante van die Narmer-palet.
Die **Narmer-palet**, ook bekend as die **Groot Hierakonpolis-palet**, is ’n belangrike argeologiese vonds uit Antieke Egipte en dateer uit omstreeks die 31ste eeu v.C.. Dit bevat van die vroegste hiëroglief-inskripsies wat nog gevind is. Sommige geleerdes glo dit beeld die vereniging van Bo- en Benede-Egipte onder koning Narmer uit. 

## Beskrywing 
Aan die een kant word die koning gewys met die wit kroon van Bo-Egipte (in die suide) en aan die ander kant met die rooi kroon van Benede-Egipte (in die noorde). Dit is een van die vroegste uitbeeldings van ’n Egiptiese koning. Die palet toon baie van die klassieke elemente van Antieke Egiptiese kuns, wat reeds gevestig moes gewees het in die tyd dat die palet geskep is. Die Egiptoloog Bob Brier het na die Narmer-palet verwys as die "eerste historiese dokument ter wêreld".

Die palet, wat vyf millenniums lank feitlik ongeskonde bewaar gebly het, is in 1897-1898 deur die Britse argeoloë James E. Quibell en Frederick W. Green ontdek in die Tempel van Horus by Nechen. Nechen, of Hierakonpolis, was die antieke hoofstad van Bo-Egipte in die voordinastiese Naqada III-fase van die Egiptiese geskiedenis.

Die Narmer-palet is deel van die permanente versameling van die Egiptiese Museum in Kaïro. 

## Verwysings 
## Bronne 
* Stan Hendrickx, Narmer Palette Bibliography , 2017.

## Eksterne skakels 
* *Narmer Catalog* (Narmer Palette)
Hiëraties

**Hiëraties** (Grieks: ἱερατικά, *hieratika*; letterlik "priesterlik") is ’n kursiewe skryfstelsel wat in Antieke Egipte en Nubië gebruik is. Dit het saam met kursiewe Egiptiese hiërogliewe ontwikkel.

Dit is hoofsaaklik deur skribas van die tyd op papirus gebruik om vinnig te skryf, sonder om die tydsame hiërogliewe te gebruik.

## Verwysings
Poent

duimnael|Die vrou van die heerser van Poent uit Hatsjepsoet se monument by Deir el-Bahri.
**Poent** of die **Land van Poent**, wat ook *Pwenet* of *Pwene* genoem is deur die Antieke Egiptenare, was ’n Egiptiese handelsvennoot en bekend vir die vervaardiging en uitvoer van goud, swart- en ebbehout, ivoor en wilde diere. Die streek is bekend uit rekords van handelsendings daarheen. Sommige geleerdes glo dit was die Bybelse stad Put (onder meer in Eseg 30:5).

Soms is ook na Poent verwys as *Ta netjer*, "die land van die god".

Die presiese ligging van Poent is onbekend en historici verskil daaroor. Die meeste geleerdes glo egter dit was suidoos van Egipte, moontlik in die kusstreek van wat vandag Somalië, Djiboeti, Eritrea, Noordoos-Ethiopië en die Rooiseekus van die Soedan is. Sommige geleerdes glo egter dit was in die Arabiese Skiereiland.

## Verwysings
Karnak

Die **Karnak-tempelkompleks**, algemeen bekend as **Karnak**, is ’n groot mengsel van vervalle Antieke Egiptiese tempels, kapelle en ander geboue. Die bou van die kompleks het begin tydens die bewind van Senoesret I tydens die Middelryk en het voortgeduur tot in die Ptolemeïese Tydperk, hoewel die meeste van die bestaande geboue uit die Nuwe Ryk dateer.

Die gebied was die hoofplek van aanbidding van die 18de-dinastiese Thebaanse Triade met die god Amoen aan die hoof. Dit is deel van die ruïnes van die stad Thebe en is ’n Unesco-wêrelderfenisgebied.

Die Karnak-kompleks het sy naam verleen aan die nabygeleë moderne dorp El-Karnak, sowat 2,5&nbsp;km noord van Luxor.
Oorverhitter

duimnael|300px|'n Oorverhitter

'n **Oorverhitter** of **superverhitter** is 'n toestel wat gebruik word om versadigde stoom of nat stoom te omskep in droë stoom wat gebruik word in stoomenjins of in prosesse soos stoomhervorming.

## Eksterne skakels 
*
Klas GEA Garratt-stoomlokomotief

Die **Klas GEA Garratt-stoomlokomotief** is 'n tipe stoomlokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is op 60-pond goederelyne met 'n uitleg van . Die enigste ooreenkomse wat dié klas met Klas GE Garratts het, is dat beide op 60-pond spoorlyne werk en die stoomketel se dimensies feitlik dieselfde is. Hierdie klas is ontwerp deur Dr. M.M. Loubser en daar is 50 lokomotiewe gebou deur Beyer, Peacock and Company tussen 1945 en 1947. Hierdie klas is die eerste wat met die stroombelynde *Beyer, Peacock and Company*-tenks toegerus is. Al die lokomotiewe is toegerus met Walschaerts-klepratwerk. Hulle is ook die enigste na-oorlogse Garratt lokomotiewe wat nie van meganiese stokers voorsien was nie. Hulle is hoofsaaklik op die noordkus van KwaZulu-Natal, die Pietermaritzburg-Franklinlyn en die Outeniekwa Spoorwegpas gebruik. 'n Paar is vir 'n kort tydperk op die Kaapstad-Caledonlyn gebruik. Hulle is in 1976 uit diens gestel.

Lêer:Class GEA 4027 (4-8-2+2-8-4).jpg|No. 4027, ongeveer 1950, waarskynlik op Voorbaai.
Lêer:Class GEA 4013 (4-8-2+2-8-4).jpg|No. 4013 trek 'n passasierstrein te Outeniekwa Spoorwegpas (soms deur spoorwegpersoneel die Montagupas noem), 15 Augustus 1973
Lêer:SAR Class GEA 4023 (4-8-2+2-8-4) a.jpg|No. 4023 tap water op Camfer, Montagupas, Wes-Kaap, 2002
Lêer:Class GEA 4023 (4-8-2+2-8-4) a.JPG|Agterkant van no. 4023 "Peacock", George, 15 April 2013

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
Elma Postma

**Elma Postma** (6 September 1978) is 'n Suid-Afrikaanse aktrise. Postma is veral bekendheid vir haar rolle in Afrikaanse sepies, soos Dezi in 7de Laan (2000-2007) en Bea in Binneland (2011-2013). Sy maak haar rolprentdebuut in 2011 as Suster Suzaan in Superhelde. Sy was ook 'n aanbieder van *Ontbytsake* en *Boer soek ‘n vrou* op KykNET gewees.

As model was Postma in 2011 die gesig van Hannon-parfuum, met slagspreuk: *Be Glam by Day and Be Glam by Night*. Sy het al op die voorblad van verskeie tydskrifte, soos Huisgenoot, Sarie, Rooi Rose, Lig en Finesse gepryk.

Behalwe televisie het Postma ‘n passie vir die teater. Sy het al in verskeie produksies op kunstefeeste gespeel, onder andere *Hartsondes* in 2004 (onder regie van Henry Mylne), *Haaks* in 2005, *Monsters* in 2006 (saam met Chris Vorster; onder leiding van Pierre van Pletzen) en *Hel op Hemel en Aarde* (regie deur Vicky Davis) tydens KKNK 2011, asook *Vaselinetjie* (Henry Mylne) by Aardklop 2011.

Sy doen ook gereeld radiowerk en tree as gasspreker by funksies op.

## Filmografie 
* '*n Man Soos My Pa*, 2015 as Ellie.
* Binneland, 2011- as Bea, 'n skakelbeampte by Binneland Kliniek (KykNET)
* Superhelde, 2011 as Suster Suzaan
* *The Mating Game*, 2010 as dr. Sara van Graan (TV-reeks op SAUK2)
* *Kruispad*, 2008 (KykNET)
* 7de Laan, 2001-2007 as Dezi van Jaarsveld Terreblanche (TV-reeks)
* Isidingo, 1998 en 2017 as Lalage Lategan

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Postma se amptelike webtuiste 
* Postma se Facebook-blad
*
Rigoletto

duimnael|250px|Francesco Maria Piave, die librettis van *Rigoletto*

***Rigoletto*** is 'n opera in drie bedrywe deur Giuseppe Verdi. Die Italiaanse libretto is deur Francesco Maria Piave geskryf, en is gebaseer op die toneelstuk ''Le roi s'amuse'' deur Victor Hugo. Oostenrykse sensors het destyds nog beheer oor die noord-Italiaanse teaters uitgeoefen, en het ernstige besware daaroor gehad. Nogtans kon die opera 'n triomfantelike premiere beleef by die La Fenice-operahuis in Venesië op 11 Maart 1851.

Dit word algemeen beskou as die eerste van die opera-meesterstukke wat Verdi se middel- tot laat-loopbaan sou oplewer. Die tragiese verhaal wentel om die wellustige Hertog van Mantua, sy boggelrug-hofnar Rigoletto, en Rigoletto se aanvallige dogter Gilda. Die opera se oorspronklike titel, *La maledizione* (Die vloek), verwys na die vervloeking van die hertog en Rigoletto deur 'n howeling wie se dogter deur die hertog verlei is ná Rigoletto se aanmoediging. Die vloek tree in werking wanneer Rigoletto se dogter Gilda op die hertog verlief raak en haar lewe opoffer om hom te red van die sluipmoordenaars wat deur haar vader gehuur is.

## Rolverdeling 
* Rigoletto, 'n nar – bariton
* Gilda, Rigoletto se dogter – sopraan
* Giovanna, Rigoletto se huishoudster – mezzosopraan
* Hertog van Mantua – tenoor
* Gravin van Ceprano – sopraan
* Graaf van Ceprano – bariton
* Sparafucile, 'n huurmoordenaar – bas
* Maddalena, Sparafucile se suster – mezzosopraan

## Bronne 
* Budden, Julian (1984). *The Operas of Verdi*, Volume 1: From *Oberto* to  *Rigoletto*. London: Cassell. 
* Casaglia, Gherardo (2005). "Rigoletto" . Almanacco Amadeus. Besoek op 20 April 2012 .
* Holden, Amanda (ed.) (2001). *The New Penguin Opera Guide*, New York: Penguin Putnam, 2001. 
* Kimbell, David (1985). *Verdi in the Age of Italian Romanticism*. Cambridge: Cambridge University Press Archive. 
* Melitz, Leo (1913) ''The Opera Goer's Complete Guide''. New York: Dodd, Mead
Jackie Gleason

**John Herbert** "**Jackie**" **Gleason** was 'n Amerikaanse akteur, musikant en komediant. Gleason was bekend vir sy rol as Ralph Kramden in *The Honeymooners*. Van sy ander noemenswaardige rolle sluit in: Minnesota Fats in die rolprent *The Hustler* (1961) en Buford T. Justisie in die *Smokey and the Bandit movie series*. In 1960 is 'n ster vir hom op die *Hollywood Walk of Fame* aangebring. Sy loopbaan het oor byna 41 jaar tot en met sy aftrede in 1986 gestrek.

## Biografie 
duimnael|links|Gleason in 1961

Jackie Gleason is op 26 Februarie 1916 in Brooklyn, New York Stad, New York in die Verenigde State van Amerika gebore.

Gleason was drie keer getroud: Eerstens met Genevieve Halford van 1936 tot hulle in 1970 geskei is. Daarna met Beverly McKittrick vanaf 1970 tot hulle in 1975 van mekaar geskei is. Hy was ook 'n derde keer vanaf 1975 tot sy dood in 1987 getroud gewees.

Hy is op 24 Junie 1987 by sy huis in Lauderhill, Florida aan kolonkanker oorlede. Hy was 71 jaar oud.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Britt Ekland

**Britt-Marie (Britt) Ekland** (Stockholm, 6 Oktober 1942) is 'n Sweedse aktrise. Sy is veral bekend vir haar rolle in ''The Night They Raided Minsky's*, *Baxter!*, *The Double Man*, *Get Carter*, *The Wicker Man* en *The Man with the Golden Gun''.

Ekland is in Swede gebore, maar verhuis later na Engeland waar sy beroemd word vir haar huwelik met Peter Sellers in 1964. In 1965 kry hulle 'n dogter, Victoria. Hulle het drie rolprente gemaak voordat hulle in 1968 geskei is. Daarna het sy 'n aantal verhoudings met bekende figure gehad, soos Rod Stewart en Phil Lewis. In 1973 kry sy 'n seun, Nicholai van Lou Adler. Sy trou later 'n tweede keer met Slim Jim Phantom, by wie sy nog 'n seun, Thomas Jefferson (1988) kry.

duimnael|links|Ekland en Peter Sellers, 1964
Sy speel die rol van 'n blondine in die James Bond-film, *The Man with the Golden Gun* (1974). Sy het ook 'n oudisie gedoen om as 'n blondine in die eerste Bond-film, "*Dr. No*" (1962) te speel, maar die rol is uiteindelik aan Ursula Andress toegeken.

Ekland is fiksheid-bewus en skryf in 1984 'n boek oor die onderwerp. In 1992 het sy 'n video oor fiksheid gemaak.

## Eksterne skakels 
*
Klas 36-000-diesellokomotief

**Klas 36** is 'n tipe diesellokomotief - tegnies 'n diesel-elektriese lokomotief - wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik word vir rangeerwerk. Dit is ontwerp as 'n *Bo-Bo* (twee 2-as draaistelle met 'n elektriese motor elk per as). Die 36-000 reeks is deur *General Electric* gebou vanaf 1975. Hulle is toegerus met 'n vierslag V8 turboaangedrewe en na-verkoelde dieselenjin wat 'n gelykstroomgenerator en vier traksiemotors, wat op die aste geïnstalleer is, aandryf. Hulle is tipe SG10B genoem deur die vervaardiger en het 'n maksimum veilige snelheid van 100 km/h. Hulle doen diens in KwaZulu-Natal en die ou Wes-Transvaal. 

Al die lokomotiewe in die klas beskik oor dinamiese remme en tussen-draaistel beheerskakels.

SAR Class 36-000 36-067.JPG|SAR Nr. 36-067 in die Salkorwerkswinkel in Saldanha, Wes-Kaap, 26 Julie 2009
SAR Class 36-000 36-052.JPG|SAR Nr. 36-052 in Swartkops, Port Elizabeth, 17 Oktober 2009
SAR Class 36-000 36-003 2.JPG|SAR Nr. 36-003 ondergaan 'n opgradering by Transwerke in Bloemfontein, Vrystaat, 7 April 2006
SAR Class 36-000 36-001 2.JPG|SAR Nr. 36-001 in Stikland, Kaapstad, 23 Mei 2007

## Eksterne skakels 
* 
* 

## Verwysings
Steenkampsberge

Die **Steenkampsberge** is 'n bergreeks in die Dullstroom – Belfast distrik van Mpumalanga wat 'n plato vorm. Die plato bestaan van 1&nbsp;700 tot 2&nbsp;274 meter hoogte uit grasveld, wat onderbreek word deur prominente rotse. Die hoogste bergpiek (2&nbsp;331 meter) is Die Berg, wat die hoogste punt in Mpumalanga is.

Die berge vorm die oorsprong van die Krokodilrivier.

## Ekologie 
duimnael|links|Gedenkteken van die opening van die bergpas
[duimnael|links|Meyer de Kock, inwoner van [Belfast, Mpumalanga|Belfast, word in 1901 in die Steenkampsberge terreggestel toe hy die Boere wil oorreed om die wapen neer te lê.]]
Die plato bestaan vir groot dele uit ongerepte natuur. Daar kom meer as 150 voëlsoorte voor, waarvan 'n redelike aantal endemies tot hierdie areas is. Behalwe voëls, huisves die plato ook 'n groot verskeidenheid soogdiere en plante.

### Plante 
Die grasveldboomvaring kom voor langs stroompies, terwyl grasbedekte berghellings en geërodeerde klowe gedomineer word deur ouhout.

### Voëls 
Die vleilande van die area huisves al drie bedreigde Suid-Afrikaanse kraanvoëlsoorte, naamlik die bloukraanvoël, mahem en lelkraanvoël. Die Lakenvlei (8&nbsp;km noordoos van Belfast) en Verloren Valei (9&nbsp;km noord van Dullstroom) is van groot belang vir die oorlewing van hierdie soorte.

### Soogdiere 
Verskillende boksoorte kom voor in die area. Dit sluit in die oorbietjie, gewone duiker, rooiribbok, vaalribbok en steenbok.

Daarbenewens is hier ook tierboskatte, siwetkatte, vaalboskatte, rooikatte, rooijakkalse, bruin hiënas, aardwolwe, ystervarke, bosvarke en erdvarke.

Sowel die groototter as die kleinotter kan dwarsoor die plato gevind word. Hulle dieet sluit die reënboogforel in, wat maak dat hulle met reëlmaat vergiftig, gevang of gejag word deur vlieghengeloorde en kwekerye wat voel dat die otters hulle inkomste bedreig.

## Landbeheer 
Die area is onderverdeel in sowat 150 privaatplase.

## Sien ook 
* Lys van bergpasse in Suid-Afrika
Transport for London

[duimnael|links|Die hoofkwartier van TfL is Windsor House in die [City of Westminster, Londen]]
**Transport for London (TfL)** is 'n plaaslike regeringsinstelling wat die openbare vervoerstelsel van Groter Londen in Engeland bedryf. Die toepassing van die vervoerstrategie vir die Britse hoofstad val net soos die bestuur van vervoerdienste in sy verantwoordelikheid. Sy hoofkwartier is tans nog in Windsor House in die City of Westminster, maar dit sal teen 2018 na International Square in die Oos-Londense stadsdeel Stratford verskuif word.
Nechen

duimnael|260px|Die ligging van Hierakonpolis.

**Nechen**, **Nekhen** of **Hierakonpolis** (Grieks: Ἱεράκων πόλις, *hierakōn polis*, "stad van valke"), was die godsdienstige en politieke hoofstad van Bo-Egipte aan die einde van die Voordinastiese Tydperk (3200-3100 v.C.) en moontlik die begin van die Vroegdinastiese Tydperk (3100-2686 v.C.). Sommige geleerdes meen dit kon duisende jare voorheen al bestaan het.

## Horus-kultussentrum 
Nechen was die sentrum van die kultus van die god Horus. Een van die oudste tempels in Antieke Egipte is hier gebou ter ere van hom en dit was ’n belangrike plek van aanbidding lank nadat die stad andersins sy belangrikheid verloor het. 

Die oorspronklike nedersetting op die terrein dateer uit die Naqada I-kultuur van omstreeks 4400&nbsp;v.C. of selfs vroeër. Op sy hoogtepunt vanaf omstreeks 3400&nbsp;v.C. het Nechen minstens 5&nbsp;000 en moontlik tot 10&nbsp;000 inwoners gehad.

## Opgrawings 
Die ruïnes van die stad is oorspronklik teen die einde van die 19de eeu opgegrawe deur die Engelse argeoloë James E. Quibell en Frederick W. Green.

Een van die belangrikste artikels wat hier ontdek is, is die Narmer-palet van die eerste farao van die verenigde Egipte, Narmer. Hy was die eerste koning wat uitgebeeld is met die Pschent, die dubbele kroon van Bo- en Benede-Egipte. Die artistieke styl van die meeste voorwerpe dui egter daarop dat dit uit die Voordinastiese Tydperk dateer, soos nog ’n belangrike vonds, die Skerpioen-strydknots. Dit beeld ’n koning uit wat bekend is as koning Skerpioen (vanweë sy ideogram vir ’n skerpioen) besig met waarskynlik ’n besproeiingsritueel. 

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Interactive Dig: Hierakonpolis
* Hierakonpolis Online
Antef I

**Antef I** (ook bekend as **Intef I**) was ’n farao van die 11de Dinastie van Antieke Egipte. 

## Lewe en bewind 
Antef I was ’n nomarg van Thebe. Hy het die Horusnaam Horus Sehertawy aangeneem en hom so tot koning van die hele Egipte verklaar. Sy mag is egter teengestaan deur ander nomosse. Daardeur het Antef ’n burgeroorlog veroorsaak tussen Thebe en die heersers van die 10de Dinastie en hul bondgenoot Anktifi, die nomarg van Herakleopolis. 

Antef I het verskeie stede verower, soos Thebe, Abydos en Thinis, en sy mag uitgebrei tot by Dendera. Sy bewind word op sowat 16 jaar geraam – die presiese tydperk is onbekend omdat sy naam en dié van Mentoehotep I op die Turynse Koningslys gekombineer word. Hy is opgevolg deur sy broer, Antef II.
Herakleopolis

duimnael|’n Deel van ’n reliëfwerk op die muur van ’n begrafniskapel in Herakleopolis, uit tussen die 9de en 11de Dinastie.

**Herakleopolis** (Grieks: Ἡρακλεόπολις, Latyn: Heracleopolis Magna) was die hoofstad van die 20ste nomos (administratiewe streek) van Antieke Egipte. Dit is sowat 15&nbsp;km wes van die hedendaagse stad Beni Suef geleë. In Egipties het dit *Henen-nesoet*, *Nen-nesoe* of *Hwt-nen-nesoe* geheet, wat beteken "huis van die koninklike kind".

## Geskiedenis 
Die datum van die eerste nedersetting op die terrein is onbekend, maar ’n inskrywing op die Palermosteen vertel van farao Den se besoek aan die heilige Herisjef-meer by *Nenj-neswt*, die stad se antieke naam. Dit moes dus al in die middel van die 1ste Dinastie bestaan het, omstreeks 2970 v.C.

Herakleopolis het tussen 2181-2055 v.C., tydens die Eerste Oorgangstydperk, belangrik geword en sy hoogtepunt bereik. Ná die val van die Ou Ryk is Egipte verdeel in Bo- en Benede-Egipte en Herakleopolis het die hoofstad van laasgenoemde geword. Die stad het Benede-Egipte in so ’n mate beheer dat Egiptoloë soms na die tyd tussen die 9de en 10de Dinastie (2160-2025 v.C.) verwys as die Herakleopolitaanse Tydperk.

Teen die tyd van die Ptolemeïese Ryk (322-30 v.C.) was Herakleopolis nog ’n belangrike godsdiens- en kultuursentrum, en tydens die Romeinse tydperk (30 v.C.-390 n.C.) was dit steeds bewoon.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Interactive Dig: Hierakonpolis
* Hierakonpolis Online
*
Flagstaff, Arizona

**Flagstaff** is 'n stad in die suide van die Amerikaanse deelstaat Arizona. Flagstaff lê in die noorde van Arizona, in die suidwestelike deel van die VSA. Flagstaff is 2&nbsp;106 meter (6&nbsp;910 voet) bo seevlak.

## Susterstede 
* 21px Manzanillo, Meksiko
* 21px Barnaul, Rusland
* 21px Xindian, Taiwan (Republiek van China)
* 21px Blue Mountains, Australië
Klas GG Garratt-stoomlokomotief

Die **Klas GG Garratt-stoomlokomotief** is 'n tipe stoomlokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is met 'n uitleg van . Dit was die enigste Garratt-stoomlokomotief wat ontwerp was om diens te doen op passasiersdienste en wel op die *Union Limited*- en *Union Express*-lyne.

## Vervaardiger 
Beyer, Peacock het een lokomotief, nommer 2290, afgelewer in 1925. Die lokomotief het 'n plaatraam gehad, 'n Belpaire vuurkas, toegerus met Walschaerts-klepratwerk en gebruik oorverhitte stoom. Dit kon die maksimum wettige spoed van die SAS&H van 55&nbsp;m.p.u. bereik maar aangesien dit slegs twee voorwiele gehad het (vier was die norm) was dit wankelrig teen hoë snelhede en is in 1947 onttrek.

Die Klas GG 2-6-2+2-6-2 Dubbel Prairie-tipe Garrattlokomotief was 'n ontwikkeling uit die Klas GB, wat ontwerp is vir die Suid-Afrikaanse Spoorweë met groot dryfwiele vir vinnige passasiersdiens op hooflynroetes.

## Eienskappe 
Om koste laag te hou, is die silinders nie vergroot om te vergoed vir die vergrote wieldeursnee nie, met die gevolg dat sy trekkrag swakker was as dié van die Klas 15CA wat 'n jaar later in gebruik gestel is op dieselfde lyn.

Die Garratt kon egter 'n vrag van 1 265 ton teen 'n 1 in 80 helling baasraak, en kon 345 ton binne slegs 62 minute uittrek teen die 1 in 40 helling van die Hexrivier-spoorwegpas (24&nbsp;km) sonder die hulp van 'n stootlokomotief.

SAR Class GG 2290 (2-6-2+2-6-2) a.jpg|No. 2290 soos afgelewer, ongeveer 1925

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Toetmoses I

**Toetmoses I** (ook bekend as **Thutmose** of **Tethmosis**) was die derde farao van die 18de Dinastie van Antieke Egipte. Hy was die bekendste onder sy geboortenaam, Toetmoses, wat beteken "gebore uit Thoth", maar hy is dikwels ook op sy troonnaam genoem: Aächeperkare, "groot is die siel van Ra".

## Lewe en bewind 
[duimnael|160px|links|Die Stele van Toetmoses I (Egiptiese Museum, [Kaïro).]]
Toetmoses I was die opvolger van Amenhotep I, maar nie sy seun nie. Hy het die troon gekry deur te trou met die suster van die vorige farao, ’n dogter van Ahmoses.

Die koning het ’n paar militêre ekspedisies onderneem, onder meer teen Nubië nadat dié streek teen sy gesag in opstand gekom het. Hy het die opstand onderdruk en daarna die verdedigingswerk voltooi wat onder Senoesret III begin is. In sy tweede jaar het hy ’n stele laat oprig by Tombos, waar hy forte laat bou het.

Nog ’n groot ekspedisie was na die uiteindes van sy ryk, waar hy onder meer die Eufraat oorgesteek het. Hy het ook ’n klein ekspedisie na Sirië gelei. In sy vierde jaar was daar weer ’n opstand in Nubië, wat hy weer onderduk het.

Toetmoses het baie bouwerk aangepak tydens sy bewind. Hy is die eerste koning wat vir seker in die Vallei van die Konings begrawe is. Van sy bouprojekte was die tempelkompleks by Karnak, waar hy die tempel van Amoen, ’n muur voor die sentrale heiligdom en mure om die tempelkompleks laat bou het, asook ’n dodetempel in Thebe.

## Eksterne skakels 
* 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Nederlandse Wikipedia
Docklands Light Railway

duimnael|links|'n DLR-treinstel ry in suidelike rigting op die roete tussen Bank en Lewisham
duimnael|links|'n DLR-trein ry oor die misomhulde Canary Wharf-brug
**Docklands Light Railway (DLR)** is 'n geoutomatiseerde ligte treinstelsel wat in 1987 geopen is om die herontwikkelde Londense Docklands-gebied te bedien. Die DLR-netwerk strek tot Stratford in die noorde, Lewisham in die suide, Tower Gateway en Bank in die *City of London* se finansiële distrik in die weste, en in die ooste tot Beckton, die London City-lughawe en Woolwich Arsenal.

Die stelsel se personeel op treine en by groot wisselstasies is tot 'n minimum beperk. Sy vier ondergrondse stasies is volgens die vereistes van die Londense moltreinstelsel beman. Vergelykbare voorstelle is ook vir die aangrensende metronetwerk, die *Tube*, gemaak.

DLR word volgens 'n konsessie bedryf wat *Transport for London* aan *KeolisAmey Docklands*, 'n gemeenskapsonderneming van die vervoermaatskappy *Keolis* en die infrastruktuur-onderneming *Amey plc.*, as opvolger van *Serco Docklands* toegestaan het. 

Die stelsel is in besit van *Docklands Light Railway Ltd.* wat deel uitmaak van *Transport for London* se spoorafdeling. In die boekjaar 2013 het DLR 101,5 miljoen passasiers vervoer. Die stelsel is verskeie kere uitgebrei, en verdere uitbreidings word beplan.
Mentoehotep II

**Mentoehotep II** (ook bekend as **Montoehotep** of **Mentuhetep**) was ’n farao van die 11de Dinastie van Antieke Egipte. Hy was die bekendste van al die konings met die naam Mentoehotep. Hy was een van die grootste leiers van die Middelryk en het altesaam 51 jaar lank regeer.

## Bewind 
Mentoehotep het baie oorloë gevoer, maar veral met die 10de Dinastie van Herakleopolis. Hy het hulle eindelik verslaan en so Bo- en Benede-Egipte weer verenig. Hy het oorlogsekspedisies teen Nubië, Libië en Sinai gelei en nuwe handelsbetrekkinge met Poent gesluit.

## Eksterne skakels 
* 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Nederlandse Wikipedia
Claude Shannon

**Claude Elwood Shannon** (30 April 1916 – 24 Februarie 2001) was ’n Amerikaanse wiskundige, elektroniese ingenieur en kriptograaf en staan bekend as die “vader van die inligtingsteorie”.

Shannon is bekend vir sy formulering van die inligtingsteorie wat hy in ’n baanbrekende artikel in 1948 gepubliseer het. Ook aan hom toegedig is die vestiging van die digitale rekenaar en die digitalestroombaanontwerpteorie wat hy in 1937 as 21-jarige meestersgraadstudent aan die Massachusetts-tegnologie-instituut waar hy in sy proefskrif bewys het dat elektriese toestelle van boolse algebra enige logiese, numeriese verhouding om bou en oplos. Shannon het ook bydraes gemaak tot die veld van kriptoanalise wat deur die geallieerde magte gedurende die Tweede Wêreldoorlog gebruik is, insluitend sy basiese werk oor kodebreking en beveiligde telekommunikasie.

## Biografie 
Shannon is in Petoskey, Michigan gebore. Sy vader, Claude Sr. (1862–1934) is ’n afstammeling van die vroeë setlaars in New Jersey, was ’n sakeman en vir ’n wyle ’n boedelverdelingsregter. Shannon se moeder, Mabel Wolf Shannon (1890–1945) was ’n taalonderwyseres en vir ’n aantal jaar skoolhoof van die Gaylord Hoërskool. Die grootste gedeelte van die eerste sestien jaar van sy lewe is in Gaylord, Michigan deurgebring waar hy skool bygewoon het en in 1932 daar ook skool klaargemaak het. Shannon het ’n voorliefde vir meganiese en elektriese dinge begin toon. Sy beste vakke was wetenskap en wiskunde.  By die huis het hy toestelle soos modelvliegtuie, ’n radiobeheerde modelboot en koordlose telegraafstelsel waarmee hy met ’n vriend ’n halfmyl weg gekorrespondeer het, gebou. In sy grootwordjare het hy gewerk as boodskapper vir die Western Union-maatskappy.

As kind was Shannon se held Thomas Edison en hy het later in sy lewe uitgevind dat hulle verlangs verwant is.  Albei was nakomelinge van John Ogden (1609–1682), ’n koloniale leier en voorvader van talle vooraanstaande mense.

Shannon was apolities en ’n ateïs.

## Verwysings
Klas 32-000-diesellokomotief

**Klas 32** is 'n tipe diesellokomotief - tegnies 'n diesel-elektriese lokomotief - wat eers deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik was vir werk op die spoorlyne van die destydse Suidwes-Afrika. Om te verseker dat die aslading binne die beperking bly is spesiale draaistelle ontwerp met *ponies* - twee ekstra wiele - voor en agter. Dit is dus 'n 1-Co-Co-1 (Co-Co: twee drie-as draaistelle met 'n elektriese motor elk per as) ontwerp. Daar is twee reekse van Klas 32-lokomotiewe bestel by *General Electric* in die VSA. Die eerste bestelling van 115 van die 32-000 reeks is afgelewer van 1959 tot 1961 terwyl 'n verdere 10 eksemplare van reeks 32-200 in 1966 afgelewer is. Die eerste aflewering staan as U18C1 by die vervaardiger bekend en die tweede as U20C1. Daar is ooglopende verskille tussen die twee reekse, die eerste het 'n hoër neus voor die kajuit as die tweede.

Hulle is elk toegerus met 'n vierslag V12 turboaangedrewe en na-verkoelde dieselenjin wat 'n gelykstroomgenerator en ses traksiemotors, wat op die aste geïnstalleer is, aandryf. Dinamiese remme is nie toegerus nie. Drie lokomotiewe kan in serie verbind word om as een eenheid te werk.

'n Paar lokomotiewe van die reeks 32-200 het tydelik diens gedoen op die Amabele-Mthathatrajek totdat Klas 35-diesels in 1972 afgelewer is. Party van reeks 32-000 het ook diens gedoen in die Waterval-Bovengebied van 1971 to 1976.

Diesel locomotive 32 001 at Windhoek.jpg|Klas 32-000 no. 32-002 in Windhoek, met die nommerplate van 32-001
Class 32-000 32-047.JPG|Klas 32-000 no. 32-047 op Voorbaai, naby Mosselbaai, 15 April 2013
Class 32-000 no. 32-013 at ZCCM Nkana.jpg|Ou SAR Klas 32-000 no. 32-013 trek die Nkana-Chibuluma mynwerkerstrein op Nkanamyn se sylyne in Zambië

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
Lys van farao's

[duimnael|200px|Die [Pschent het die rooi kroon van Benede-Egipte en die wit kroon van Bo-Egipte gekombineer.]]
duimnael|200px|’n Tipiese uitbeelding van ’n farao.
Hierdie artikel bevat ’n '''lys van die farao's van Antieke Egipte''', van die 1ste Dinastie van die Vroegdinastiese Tydperk tot aan die einde van die Ptolemeïese Tydperk, toe Egipte ’n provinsie van die Romeinse Ryk geword het. Die datums is net by benadering.

## Verwysings
Kimon

**Kimon** (in Grieks, *Κίμων* &mdash; *Kimōn*) (510, Athene &ndash; 450 v.C., Kition, Siprus), was 'n Atheense staatsman en strategos van die middel-5de eeu v.C., die seun van Miltiades. Hy het geseëvier in die Slag van Marathon en het 'n sleutelrol gespeel in die vestiging van die magtige Atheense maritieme ryk na die mislukking van die Persiese inval van Griekeland deur koning Ahasveros in 480-479 v.C. Kimon het 'n gevierde militêre held geword en is tot die rang van admiraal bevorder nadat hy in die Slag van Salamis geveg het.

Een van Kimon se grootste kordaatstukke was sy vernietiging in 466 v.C. van 'n Persiese vloot en weermag by die Slag van die Eurymedonrivier. In 462 v.C. het hy 'n onsuksesvolle ekspedisie gelei om die Spartane by te staan tydens die heloteopstande. Gevolglik is hy ontslaan en geostrakeer van Athene in 461 v.C.; nietemin is hy uit sy verbanning teruggeroep voor die einde van sy dekadelange ostrakisme om in 451 v.C. 'n 5-jarige vredesverdrag tussen Sparta en Athene te beding. Vir sy deelname in pro-Spartaanse beleid, is hy dikwels 'n lakonis genoem. Kimon het ook die Atheense aristokratiese party teen Perikles gelei en het die demokratiese rewolusie van Ephialtes teëgestaan omdat hy die aristokratiese party se beheer oor Atheense institusies wou handhaaf.
Klas 34-000-diesellokomotief

**Klas 34** is 'n tipe diesellokomotief - tegnies 'n diesel-elektriese lokomotief - wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is. Hierdie lokomotief is 'n voorsetting van die *Co-Co* (twee drie-as draaistelle met 'n elektriese motor elk per as) hooflynontwerp.

Klasse 34-000, 34-400, 34-500 en 34-900 word verskaf deur *General Electric Company* sedert 1971. Slegs drie van die eerste reeks was ingevoer, die res is in Suid-Afrika vervaardig. Die 34-500 reeks was oorspronklik aangekoop deur Yskor vir gebruik op die Sishen-Saldanha Spoorlyn en was later oorgedra na SAS&H. Die Yskor-lokomotiewe het nie tussendraaistelskakels nie. 

Hulle is toegerus met 'n vierslag-V12-turboaangedrewe, na-verkoelde dieselenjin wat 'n wisselstroomaltenator aandryf. Die wisselstroom word beheer deur elektroniese toerusting wat die ses traksiemotors, wat op die aste geïnstalleer is, aandryf. Hulle is toegerus met dinamiese remme. 

Die 34-200, 34-600 en 34-800 reekse is verskaf deur *Electromotive Division of General Motors* sedert 1971. Die 34-200 reeks is in sy geheel ingevoer terwyl die res in Suid-Afrika vervaardig is. Die vervaardiger se nommer is GT26MC. 

Hulle is toegerus met 'n tweeslag-V16-turboaangedrewe, na-verkoelde dieselenjin wat 'n wisselstroomaltenator aandryf. Die wisselstroom word beheer deur elektroniese toerusting wat die ses traksiemotors, wat op die aste geïnstalleer is, aandryf.

SAR Class 34-000 34-108 SAR.JPG|SAR no. 34-108 in Bloemfontein, Vrystaat, 14 Oktober 2009
SAR Class 34-000 34-058 & 059.jpg|SAR no. 34-058 en 34-059 by Modderrivier, Kaapprovinsie, 1 September 1975
Class 34-000 34-013.JPG|SAR no. 34-013 in die Swartkops-werkswinkel, Port Elizabeth, 20 April 2013
SAR Class 34-000 34-102.JPG|SAR no. 34-102 in Bloemfontein, 14 Oktober 2009
Class 34-000 34-007.JPG|SAR no. 34-007 in Bloemfontein, 29 April 2013
Class 34-000 34-084.JPG|"Brite Star" SAR no. 34-084 by Swartkops, 20 April 2013

## Bron 
* Paxton, Leith & Bourne, David. *Locomotives of the South African Railways*. Struik. 

## Eksterne skakels 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Verwysings
Klas 91-diesellokomotief

**Klas 91** is 'n tipe diesellokomotief - tegnies 'n diesel-elektriese lokomotief - wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik word. Hierdie lokomotief is ontwerp vir smalspoorlyne (610 mm) die enigste sodanige lokomotief van die SAS. Die lokomotief het 'n *Bo-Bo* uitleg (twee twee-as draaistelle met 'n elektriese motor elk per as).

Die lokomotief is verskaf deur *General Electric* van die VSA, bekend as produk UM6B wat 'n variasie van hulle standaard U6B-model is. Spesiale draaistelle is ontwerp vir die lokomotief om op die smalspoor te pas; die traksiemotors is tussen die aste geplaas wat grondvryhoogteprobleme opgelewer het.

Die lokomotief is toegerus met 'n Caterpillar D375 turboaangejaagde V8-dieselenjin en het beide lug- en dinamiese remme. Die remme is ook voorsien van 'n vertragingsmeganisme wat verhoed dat die waens opeenhoop wanneer die trein rem of ruk wanneer dit versnel. Wanneer lokomotiewe saam gekoppel word het dit tot gevolg dat tot sewe kabels tussen die eenhede gekoppel moet word. Die lokomotiewe is ook toegerus met 'n Willisontipe koppeling. Die lokomotief kan 'n maksimum spoed van 50 km/h handhaaf.

SAR Class 91-000 91-006.JPG|Spoornet no. 91-006 en sy tweelingmaat op Humansdorpstasie, 18 Oktober 2009
Class 91-001 at Humewood.jpg|Spoornet no. 91-001 op Humewoodwegstasie, Port Elizabeth, 20 Desember 2006
Class 91-000 91-010.JPG|"Bigfoot" no. 91-010 op Swartkops, Port Elizabeth, 21 April 2013
SAR Class 91-000 91-003 BF.jpg|Spoornet no. 91-003 op Port Shepstone, 8 April 2004
SAR Class 91-000 91-018 Van Stadens.jpg|Spoornet no. 91-018 kruis die Van Stadensrivier met die Apple Express-trein, 6 April 2002

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
Helote

Die **helote** (εἵλωτες, *heílotes*) was 'n onderhorige bevolkingsgroep wat die meerderheid in Lakonia en Messenia (gebiede onder Spartaanse regering) uitgemaak het. Selfs in die oudheid was daar nie eenstemmigheid oor hul presiese status nie: volgens Kritias was hulle "slawe deur en deur", maar Julius Pollux was van mening dat hulle 'n status "tussen vrymanne en slawe" beklee het. Hulle was aan die land gebonde, en het in die landbou gewerk as 'n meerderheid, waardeur hulle die Spartaanse burgers ekonomies ondersteun het. Hulle is ritueel mishandel, verneder en selfs afgemaai: elke herfs kon hulle deur 'n lid van die Krypteia om die lewe gebring word sonder vrees vir nagevolge.

## Verwysings
Dreadnoughtus

***Dreadnoughtus*** (genoem na ’n soort oorlogskip, *Dreadnought*, wat "vrees niks" beteken) is ’n genus reusagtige Titanosauria-dinosourus uit die Laat Kryt van 84–66&nbsp;miljoen jaar gelede wat in Argentinië ontdek is. Dit is een van die grootste bekende landgewerweldes met die grootste massa van enige landdier wat met redelike sekerheid bereken kan word met behulp van ledemate se beenmates. 

Die tipe-spesie is *Dreadnoughtus schrani*. Dit is die volledigste reusagtige Titanosauria wat nog ontdek is.

## Verwysings
Klas 33-000-diesellokomotief

**Klas 33** is 'n tipe diesellokomotief - tegnies 'n diesel-elektriese lokomotief - wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is. Hierdie lokomotief is die eerste *Co-Co*- (twee drie-as draaistelle met 'n elektriese motor elk per as) hooflyn ontwerp.

Klasse 33-000 en 33-400 is verskaf deur *General Electric Company* en was genommer as U20C deur die vervaardiger. Die eerste reeks is van 1965 tot 1966 volledig in die VSA gebou, terwyl die laaste reeks van 1968 tot 1970 in Suid-Afrika gebou is. 

Hulle is toegerus met 'n vierslag V12 turboaangedrewe, na-verkoelde dieselenjin wat 'n gelykstroomgenerator en ses traksiemotors, wat op die aste geïnstalleer is, aandryf. Hulle is toegerus met dinamiese remme. Beide die reekse het 'n lae neus voor die kajuit.

Die 33-000 reeks is aanvanklik in die Kaapse Middelande gebruik totdat die 34-000 klas beskikbaar was, hulle is toe na die destydse Transvaal oorgeplaas. Die 33-400 reeks doen hoofsaaklik diens in die Koedoespoortomgewing.

Die 33-200 reeks is verskaf deur *Electromotive Division of General Motors* van 1966 tot 1967. Die vervaardiger se nommer is GL26MC. Hulle is toegerus met 'n vierslag V16 nie-turboaangedrewe dieselenjin wat 'n gelykstroomgenerator en ses traksiemotors, wat op die aste geïnstalleer is, aandryf. Hulle is toegerus met dinamiese remme en doen diens in die Oos-Londenomgewing. Die reeks se kenmerk is 'n hoë neus voor die kajuit.

## Galery 

SAR Class 33-000 33-044.JPG|SAR no. 33-044 in Bellville, Kaapstad, 18 Julie 2009
SAR Class 33-000 33-030.JPG|SAR no. 33-030, Bellville, 24 Mei 2009

SAR Class 33-200 33-203.JPG|SAR no. 33-203 in die Cambridge-werkswinkel, Oos-Londen, 26 Desember 1996
SAR Class 33-200 33-215.JPG|SAR no. 33-215 Oos-Londen, 26 Desember 1996
Sheltam 33-200.jpg|Voormalige SAR klas 33-200 no. 33-219, nou Sheltam no. 2011, Kamina, Demokratiese Republiek van die Kongo, 2 September 2010

SAR Class 33-400 33-500.JPG|SAR no. 33-500 in Saldanha, 8 Januarie 2009
33-507 Swellendam 2001.jpg|SAR no. 33-507, op Swellendam, 20 Augustus 2001
Class 33-400 no. 33-500.JPG|SAR no. 33-500 in Germiston, Gauteng, 1 Mei 2013
GE U20C 2670 ALL.jpg|Die voormalige Suid-Afrikaanse no. 33-401 doen diens in Tatuí, São Paulo, Brasilië, 29 September 2011

## Bron 
* Paxton, Leith & Bourne, David. *Locomotives of the South African Railways*. Struik. 

## Eksterne skakels 
* 
* 
* 

## Verwysings
Klas 5E-lokomotief

**Klas 5E** is 'n tipe elektriese lokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is op verskeie trajekte in Suid-Afrika. Die lokomotief is ontwerp om die Klas 1E te vervang en is 'n Bo-Bo ontwerp (twee 2-wiel draaistelle met 'n elektriese motor op elke as). Dit is toegerus met gelykstroommotors en benodig 3 kV toevoerspanning. Die eerste 60 is verskaf deur die *English Electric Company*. Die as-gemonteerde elektriese motors het 'n uitset van 325 kW elk vir 'n totale uitset van 1300 kW. Daar is altesaam 60 lokomotiewe afgelewer vanaf 1955 tot 1959.

**Klas 5E1** is 'n kragtiger lokomotief met 'n totale uitset van 1400 kW. Die eerste bestelling is gebou deur *Metropolitan Vickers* in 1959. 'n Tweede bestelling is in Suid-Afrika gebou deur Union Carriage & Wagon van Nigel. Daar is 690 van die klas afgelewer tussen 1959 en 1969. Lokomotief nr. E591 was die eerste elektriese lokomotief wat in Suid-Afrika gebou is vir werk op hooflyntrajekte. Die lokomotief het 'n veilige maksimum snelheid van 97 km/h. 

Die enkele grootste verskil tussen die twee subklasse is die ontwerp van die draaistelle. Hierdie lokomotief is dwarsoor Suid-Afrika gebruik.

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
5 Seconds of Summer

**5 Seconds of Summer** (ook bekend as **5SOS**) is 'n Australiese pop-rock- of pop-punkgroep wat in 2011 gestig is. Die groep bestaan uit Luke Hemmings (voorsang, kitaar), Michael Clifford (kitaar, agtergrondsang), Calum Hood (baskitaar, agtergrondsang), Niall Horan (voorsang, kitaar) en Ashton Irwin (tromme, agtergrondsang). Hulle het wêreldwye bekendheid verwerf met die vrystelling van hul nommer een-enkelsnit "*She Looks So Perfect*".

## Diskografie 
### Albums 
* 2014 - "5 Seconds of Summer"
* 2015 - "Sounds Good Feels Good"
* 2018 - "Youngblood"
* 2020 - "Calm"
* 2022 - "5SOS5"

## Eksterne skakels 
* Amptelike webwerf 

## Verwysings
Magic!

**Magic!** (ook bekend as **MAGIC!**) is 'n Kanadese reggae fusion-groep wat in 2012 gestig is. Die groep bestaan uit Nasri Atweh (voorsang, kitaar), Mark Pellizzer (kitaar, agtergrondsang), Ben Spivak (baskitaar, agtergrondsang) en Alex Tanas (tromme, agtergrondsang). Hulle het wêreldwyde bekendheid verwerf met die vrystelling van hul nommer een-enkelsnit "Rude".

## Diskografie 
### Albums 
* 2014 - "Don't Kill the Magic"
* 2016 - "Primary Colours"
* 2018 - "Expectations"

## Eksterne skakels 
* Amptelike webwerf

## Verwysings
Klas 3E-lokomotief

**Klas 3E** is 'n soort elektriese lokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is. Dit is 'n *Co-Co* (twee driewieldraaistelle met traksiemotors op elke as) ontwerp. Die lokomotief is ontwerp vir trajekte met minder draaie en waar hoër snelhede gehandhaaf kan word. Daar is in 1944 'n bestelling geplaas vir 28 van die lokomotiewe by *Metropolitan Vickers*. Die lokomotiewe is van 1947 tot 1948 in diens gestel op die roetes van die Witwatersrand. Voorsiening is gemaak vir elektriese sowel as stoomverhitting vir die passasiers se sitplekke. Die stoomverhittingsfasiliteit is nooit gebruik nie.

Die lokomotief benodig 3&nbsp;kV gelykstroom en het 'n maksimum kraglewering van 2&nbsp;016&nbsp;kW. Hulle is lank reeds uit diens onttrek.

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
William Orpen

200px
**William Orpen**

**Engelse skilder**

----
**Gebore**  
27 November 1878 
in Stillorgan, Ierland, Verenigde Koninkryk van Groot-Brittanje en Ierland

----
**Oorlede** 
29 September 1931 
in Londen, Verenigde Koninkryk

----

**Kunsstroming**
Impressionisme

----

**Bekende werke**
200px
*The Signing of Peace in the Hall of Mirrors (1919)*

Sir **William Newenham Montague Orpen** KBE RA (* 27 November 1878 in Stillorgan in die graafskap Dublin (tans graafskap Dun Laoghaire-Rathdown), Ierland; † 29 September 1931 in Londen) was 'n Britse skilder van Ierse afkoms en een van die belangrikste verteenwoordigers van impressionisme in Groot-Brittanje. Naas landskapstonele en talle portrette was Orpen gedurende die Eerste Wêreldoorlog by die Britse regering se *War artist*-projek betrokke en het op die westelike front 'n groot verskeidenheid oorlogskilderye geskep.
Klas 4E-lokomotief

**Klas 4E** is 'n tipe elektriese lokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik was. Dit is 'n  (*Co-Co*: twee drie-wiel draaistelle met traksiemotors op elke as) ontwerp. Die lokomotief is gesamentlik deur *General Electric* van Manchester en *North British Locomotive Company* van Glasgow gebou. Daar is 40 van die lokomotiewe afgelewer van 1952 tot 1954. 

Die lokomotief is uniek omrede dit 'n stel wiele voor die draaistelle het. Hulle is ontwerp om op die trajek tussen Worcester en Touwsrivier diens te doen.

Die lokomotief benodig 3 kV gelykstroom en het 'n maksimum deurlopende uitset van 1 878 kW. Hulle is lank reeds uit diens onttrek.

## Galery 

SAR Class 4E E237.jpg|No. E237 in die Soutrivier-werkswinkel, Kaapstad, 7 Januarie 1966
SAR Class 4E E258.JPG|No. E258 in Bloemfontein, 18 September 2015
Class4E-E219.jpg|No. E219 in die Millsite-werkswinkel, 14 Desember 2010

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
Bergskilpad

Die **bergskilpad** (*Stigmochelys pardalis*, voorheen *Geochelone pardalis*) is 'n groot en aantreklik-gemerkte skilpad, wat voorkom in die savannes van Oos- en Suider-Afrika, van Soedan tot in die Kaap.

Bergskilpaaie wei in semi-droë, doringagtige en grasveldareas, hoewel hulle by uitsondering in natter gebiede opgemerk word. In sowel bloedig warm as yskoue weer kan hulle hul toevlug tot verlate jakkals- en erdvarkgate neem. Die enigste rede vir 'n bergskilpad om self te grawe is om 'n nes te maak om eiers in te lê.

Hulle het tot ses neste, elk met ses tot 15 eiers. Die eiers word in die somer gelê en broei 10 tot 15 maande later uit. Die kleintjies kan met Bell se skarnierskilpad verwar word.

Die dieet bestaan hoofsaaklik uit verskillende soorte gras, bene en hiënamis. Hulle vreet ook vetplante en distels, en in gevangeskap kaktusse.

Bergskilpaaie is gemiddeld 30 tot 45&nbsp;cm (maksimum 70&nbsp;cm) lank. Hulle word gewoonlik tussen 80 en 100 jaar oud. Dit is die grootste en die mees wydverspreide landskilpad in die Suider-Afrikaanse streek.

## Fotogalery 

Lêer:Geochelone pardalis 1.jpg|Drie bergskilpaaie in 'n dieretuin.
Lêer:Geochelone pardalis00.jpg|Kleintjie, een maand oud.
Lêer:Geochelone pardalis bw 01.jpg|Onvolwasse skilpad van drie jaar oud.
Lêer:Leotortoise2.jpg|Die een vreet plantmateriaal.
Lêer:Geochelone pardalis02.jpg|Wyfie met haar pote onder haar dop ingetrek.
Lêer:Stigmochelys pardalis05.jpg|Die karapaks (bo-dop) van naby.
Lêer:Stigmochelys pardalis, Usakos.jpg|Die karapaks vervaag by ouer skilpaaie.
Lêer:Leopard tortoise (Stigmochelys pardalis) head.jpg|'n Bergskilpad in die Addo-olifant Nasionale Park.

## Verwysings 
## Bronne 
* (2012) *Die veldwagter stap saam*. Pretoria: BRIZA PUBLIKASIES, 190-191. 
* *Sasol Eerste Veldgids tot Slange & Ander Reptiele van Suider-Afrika*. Kaapstad, 2000. 
* Urquhart, Colin: Operasie bergskilpad. In: Suid-Afrikaanse Panorama. Jaargang 37, nr. 5, September/Oktober 1992. ISSN 0491-4783

## Eksterne skakels