open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bo

**Bo** is die tweede grootste stad in Sierra Leone ná die hoofstad Freetown met 'n bevolking van 250&nbsp;266.

## Eksterne skakels 
*
Groot kwasargroep

[duimnael|230px|’n Kunstenaarsvoorstelling van ’n enkele [kwasar wat sy energie kry uit die akkresieskyf om ’n swartkolk met ’n massa van 2&nbsp;miljard keer dié van die Son.]]

’n **Groot kwasargroep** is ’n groep kwasars (’n soort aktiewe sterrestelselkern om swartkolke) wat moontlik die grootste bekende strukture in die heelal vorm. Daar word geglo hulle is die voorlopers van mure en filamente wat in die relatief nabye heelal aangetref word. Volgens die navorser en skrywer Roger Clowes is voorheen gedink die bestaan van sulke groot strukture is onmoontlik en dat niks groter as sowat 1,2&nbsp;miljard ligjare kan wees nie.

## Lys van groot kwasargroepe 
## Verdere leesstof 
* R.G.Clowes; "Large Quasar Groups – A Short Review"; 'The New Era of Wide Field Astronomy', ASP Conference Series, Vol. 232.; 2001; Astronomical Society of the Pacific;  ; 

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Sculptormuur

duimnael|250px|Die plaaslike heelal met onder meer die Sculptor-muur.

Die **Sculptormuur** is ’n superstruktuur van sterrestelsels ("muur van sterrestelsels") relatief naby die Melkweg met ’n rooiverskuiwing van sowat z=0,03. Dit word soms die Sculptor-superswerms genoem.

Die struktuur staan ook bekend as die **Suidelike Groot Muur** na aanleiding van die Noordelike Groot Muur of net Groot Muur, die Groot CfA2-muur. Dit is 8&nbsp;000&nbsp;km/s lank, 5&nbsp;000&nbsp;km/s breed en 1&nbsp;000&nbsp;km/s diep, in rooiverskuiwingruimte-dimensies.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Hercules-superswerms

Die **Hercules-superswerms** (**SCl 160**) is twee nabygeleë sterrestelsel-superswerms. Die twee swerms is taamlik groot in vergelyking met ander plaaslike superswerms: sowat 330 miljoen ligjare breed. Die Noordelike Plaaslike Superleemte lê voor hulle en is net so groot soos die swerms self.

Die streek sluit in die sterrestelselswerms Abell 2147, Abell 2151 (Hercules-sterrestelselswerm) en Abell 2152. ’n Uiters lang filament van sterrestelsels is ontdek wat hierdie groep met die paar Abell 2197 en Abell A2199 verbind.

## Sien ook 
* Abell-katalogus
* Superswerm
* Sterrekundeportaal

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Perseus-Pisces-superswerm

Die **Perseus-Pisces-superswerm** (**SCl 40**) is een van die grootste bekende strukture in die sigbare heelal. Selfs op ’n afstand van 250 miljoen ligjare strek hierdie ketting van sterrestelselswerms oor meer as 40° aan die lugruim. Dit is een van twee dominante konsentrasies sterrestelsels in die nabygeleë heelal (binne 300 miljoen ligjare) wat weerskante van die Plaaslike Superswerm geleë is waarvan ons Melkweg deel is. Dit grens ook aan ’n groot leemte, die Taurus-leemte.

Die belangrikste sterrestelselswerms in die Perseus-Pisces-superswerm is Abell 262, Abell 347 en Abell 426.

## Sien ook 
* Abell-katalogus
* Superswerm
* Sterrekundeportaal

## Eksterne skakels 
* Atlas of the universe: Perseus-Pisces-superswerm
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
*
Pavo-Indus-superswerm

Die **Pavo-Indus-superswerm** is ’n sterrestelsel-superswerm wat naby die Plaaslike Superswerm lê waarvan die Plaaslike Groep en dus die Melkweg deel is. Die superswerm bevat die sterrestelselswerms Abell 3656, Abell 3698 en Abell 3742.

Volgens ’n studie in September 2014 is die Pavo-Indus-superswerm net deel van ’n groter swerm, die Laniakea-superswerm, wat die Groot Aantrekker in sy middel huisves.

## Sien ook 
* Abell-katalogus
* Sterrekundeportaal

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* The Pavo-Indus Supercluster from *An Atlas of the Universe*
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Coma-sterrestelselswerm

Die **Coma-sterrestelselswerm** (**Abell&nbsp;1656**) is ’n groot sterrestelselswerm met meer as 1&nbsp;000 geïdentifiseerde sterrestelsels. Dit en die Leo-sterrestelselswerm (Abell&nbsp;1367) is die twee grootste swerms wat die Coma-superswerm vorm. Die Coma-swerm is geleë in die sterrebeeld Berenike se Hare (Coma Berenices) en is na dié sterrebeeld genoem.

Die swerm se gemiddelde afstand van die Aarde af is 321&nbsp;miljoen ligjare (99&nbsp;miljoen parsek). Sy 10 helderste spiraalsterrestelsels het ’n skynbare magnitude van 12–14 en is sigbaar met amateur-teleskope groter as 20&nbsp;cm. Die sentrale streek word oorheers deur twee reusagtige elliptiese sterrestelsels: NGC 4874 en NGC 4889.

Die swerm is ’n paar grade van die galaktiese noordpool. Die meeste van die stelsels in die sentrale deel is ellipties. Daar is talle reuse- en dwergstelsels in die Coma-swerm.

## Eienskappe 
[duimnael|links|200px|Die majestueuse spiraalsterrestelsel [NGC 4911 is diep in die Coma-swerm geleë.]]
Soos gewoonlik in sulke ryk swerms is die meeste van die sterrestelsels elliptiese S0-stelsels, met net ’n paar spiraalstelsels wat jonger en nader aan die rand van die swerm.

Die Coma-sterrestelselswerm is een van die eerste plekke waar swaartekragafwykings op die bestaan van ’n onsigbare massa gedui het. In 1933 het Fritz Zwicky daarop gewys die stelsels van die Coma-swerm beweeg te vinnig dat dit net deur sy sigbare materie saamgebind word.

Hoewel die idee van donker materie eers sowat 50 jaar later aanvaar is, het Zwicky selfs geskryf dat die stelsels saamgebind moet wees deur ’n soort *dunkle Materie*. Daar word geglo omtrent 90% van die massa van die Coma-swerm bestaan uit donker materie.

’n Uitgebreide X-straalbron is reeds in Augustus 1966 uit die rigting van die Coma-swerm waargeneem. Die X-straalsterrewag-satelliet Uhuru het ’n sterk X-straalbron naby die middel van die swerm waargeneem wat Coma X-1 genoem is. Aangesien dit ’n uitgebreide bron is wat oor sowat 5º strek, is die moontlikheid uitgesluit dat dit van net een sterrestelsel afkomstig is.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Die Coma-swerm – Sterrekundefoto van die dag, NasaA, 6 Augustus 2000
* The clickable Coma galaxy cluster
* Hubble-opname van die Coma-swerm
* 

* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Bandkeeljanfrederik

duimnael|links|Volwassene en onvolwassene uitgebeeld deur Keulemans
Die **Bandkeeljanfrederik** (*Swynnertonia swynnertoni*) is 'n skaars standvoël van bergwoudonderbos in Tanzanië, Mosambiek en Zimbabwe. Die voël se status word aangegee as kwesbaar. Die voël is 14&nbsp;cm groot en weeg 14–20&nbsp;gram. In Engels staan dit bekend as ''Swynnerton's robin*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.'' Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Palmmôrelyster

Die **Palmmôrelyster** (*Cichladusa arquata*) is 'n gelokaliseerde, algemene standvoël in ruigtes in *Hyphaenae*- en *Borassus*-palmsavanne. Die voël is 20&nbsp;cm groot en weeg 29 - 38 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Collared Palm-Thrush*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Phoenicurus

**Phoenicurus** is 'n genus van voëls in die familie van vlieëvangers (*Muscicapidae*) en die orde van sangvoëls (*Passeriformes*). Hulle is klein insekvretende voëls wat in Europa, Asië en Afrika voorkom. Die mannetjies is meestal helderkleurig met kombinasies van rooi, blou, wit en swart. Die wyfies is ligbruin met 'n rooi stert.

## Spesies 
Die genus omvat die volgende 11 spesies:

* *Phoenicurus alaschanicus*
* *Phoenicurus auroreus*
* *Phoenicurus caeruleocephala*
* *Phoenicurus erythrogastrus*
* *Phoenicurus erythronotus*
* *Phoenicurus frontalis*
* *Phoenicurus hodgsoni*
* *Phoenicurus moussieri*
* *Phoenicurus ochruros*
* *Phoenicurus phoenicurus* - Europese rooistert
* *Phoenicurus schisticeps*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Wet van Hubble

Die **Wet van Hubble** is ’n wet in die sterrekunde waarvolgens sterrestelsels van mekaar af wegbeweeg teen ’n snelheid wat eweredig is aan hul onderlinge afstand. Eenvoudiger gestel beteken dit dat hoe verder ’n sterrestelsel van die aarde af is, hoe vinniger beweeg dit van ons af weg.

Die Wet van Hubble is een van die bewysstukke wat die meeste aangehaal word ter ondersteuning van die teorie van die oerknal.

## Oorsprong 
Edwin Hubble het die wet in 1929 geformuleer. Hy het die wet ontdek deur die rooiverskuiwing in die ligspektrum van die sterrestelsels te verklaar deur die Doppler-effek.

Hy het die berekende snelheid volgens die Doppler-effek gestel teenoor die afstand van die sterrestelsels en gevind daar is ’n lynregte verband tussen snelheid en afstand. Die konstante wat hierdie verhouding uitdruk, word die **Hubble-konstante** genoem.

Die wet kan in ’n eenvoudige formule uitgedruk word: *v* = *H*0*D*, met *H*0 die Hubble-konstante in km/s/Mpk, *D* die afstand van die Aarde af in megaparsek of Mpk (1 Mpk is ongeveer 3,26 miljoen ligjare), en *v* die snelheid waarteen die sterrestelsel van ons af wegbeweeg. Die oorspronklike waarde soos deur Hubble bepaal, was 500&nbsp;km/s/Mpk. Die nuutste waarde is egter 72 ± 4&nbsp;km/s/Mpk.

Die bepaling van die Hubble-konstante is moeilik omdat die afstandsbepaling in die heelal gekompliseerd is.

## Die leeftyd van die heelal 
Die Hubble-konstante word meestal aangegee in kilometer per sekonde per megaparsek (km/s/Mpk) en het dus die dimensie 1/tyd. Die omgekeerde van die Hubble-konstante, 1/H, heet die **Hubble-tyd**: die ouderdom van die heelal indien dit vir altyd sou uitdy teen die snelheid waarteen dit nou uitdy.

As ’n mens uitgaan van die standpunt dat die snelheid *v* van die sterrestelsels dieselfde bly, dan geld: d = *v* * t en as ’n mens hierdie formule in die wet van Hubble invul, is die resultaat:
:H = 1/*tH*
waarby *tH* die Hubble-tyd is, die tyd sedert die oerknal. Dit gee ’n waarde van  of 13,8 miljard jaar.

As die uitdying sou versnel, dus *H* > 1/*t* en 1/*H0*, sou die heelal ouer wees.

## Toepassing 
Die Hubble-konstante word meestal gebruik vir die bepaling van die afstand na ’n bepaalde sterrestelsel. As dit uit die rooiverskuiwing bekend is hoe vinnig dit van ons wegbeweeg, is dit eenvoudig om te bereken hoe ver dit van ons af is.

Met die toepassing van die Wet van Hubble kan net die snelheid vanweë die uitdying van die heelal gebruik word. Alles in die heelal beweeg nie noodwendig van mekaar af weg nie; die Andromeda-sterrestelsel beweeg byvoorbeeld juis in die rigting van die Melkweg. Ook waar die swaartekrag van sterrestelsels ’n invloed op mekaar uitoefen, moet dit in ag geneem word in die toepassing van die wet.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Hubble Key Project
* Hubble Diagram Project
* 15px Hierdie artikel is hoofsaaklik vertaal uit die Nederlandse Wikipedia
Digitale Sloan-lugopname

duimnael|LRG-4-606 is een van die helder rooi sterrestelsels in die SDSS met die afkorting "LRG" (Luminous Red Galaxy).

Die **Digitale Sloan-lugopname** of **SDSS** is ’n rooiverskuiwingopname en kartering van ’n groot deel van die noordelike lugruim. Sowat 35% van die lugruim en miljoene hemelliggame is gedek met ’n optiese wyehoekteleskoop van 2,5&nbsp;meter by die Apache Point-sterrewag in Nieu-Mexiko, VSA. Die projek is na die Alfred P. Sloan-stigting genoem.

## Die projek 
Die insameling van data het in 2000 begin en die eindresultaat sluit in fotometriese data vir sowat 500&nbsp;miljoen voorwerpe en die spektra van meer as ’n miljoen voorwerpe. Die sterrestelsels het ’n mediaan-rooiverskuiwing van *z*&nbsp;=&nbsp;0.1; daar is rooiverskuiwings vir helder rooi sterrestelsels tot so ver as *z*&nbsp;=&nbsp;0.7, en vir kwasars so ver as *z*&nbsp;=&nbsp;5. Kwasars met ’n rooiverskuiwing van meer as *z*&nbsp;=&nbsp;6 is ook waargeneem.

Dataverslag 8 (DR8), wat in Januarie 2011 uitgereik is, sluit in fotometriese waarnemings deur die SDSS-kamera van 14&nbsp;555 vierkante grade van die hemelruim. Dataverslag 9 (DR9), wat op 31 Julie 2012 uitgereik is, sluit in alle vorige data plus nuwe data van die BOSS spektroskopiese opname, met meer as 800&nbsp;000 nuwe spektra. Meer as 500&nbsp;000 van die nuwe spektra is van voorwerpe in die heelal van meer as 7&nbsp;miljard jaar gelede (rofweg die helfte van die heelal se bestaan).

## Datatoegang 
Data van die opname is op die internet beskikbaar. Die **SkyServer** gebruik ’n verskeidenheid koppelvlakke. Beide spektra en beelde is beskikbaar en die koppelvlakke is maklik om te gebruik sodat byvoorbeeld ’n volkleurfoto van enige streek in die lugruim wat gedek is, verkry kan word deur slegs die koördinate te verskaf. Die data is slegs beskikbaar vir niekommersiële gebruik, sonder dat toestemming nodig is. Daar is ook handleidings wat gemik is op van skoolkinders tot professionele sterrekundiges. DR9 verskaf foto's, katalogusse, spektra en rooiverskuiwings met behulp van ’n verskeidenheid soekkoppelvlakke.

Google Sky sluit data van die SDSS in vir streke waarvoor dit beskikbaar is. Direkte toegang tot SkyServer-data is ook van binne Google Sky moontlik.

MilkyWay@home gebruik ook SDSS-data vir die skep van ’n baie akkurate 3D-model van die Melkweg.

## Verdere leesstof 
* Ann K. Finkbeiner. *A Grand and Bold Thing: An Extraordinary New Map of the Universe Ushering In A New Era of Discovery* (2010)

## Verwysings 
: *15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia*

## Eksterne skakels 
* SDSS-webtuiste
* SkyServer
* SDSSbeelde in Nasa World Wind
* Segue-webtuiste 
* A Flight Through The Universe by APOD
* Sloan Digital Sky Survey Niekommersiële gebruik
Rooiborsruigtesanger

Die **rooiborsruigtesanger** (*Cryptillas victorini*) is 'n endemiese algemene standvoël in vogtige kus- en bergfynbos, tipies in digte ruigtes langs strome en in klowe. Hulle kom een-een of in pare voor. Die voël is 16&nbsp;cm groot en weeg 20 gram. In Engels staan die voël bekend as die ''Victorin's warbler*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.'' Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
SKY-MAP.ORG

**SKY-MAP.ORG** (of **WikiSky.org**) is ’n wiki en interaktiewe ruimtekaart met meer as ’n miljard hemelliggame. Gebruikers kan die hele hemelruim sien en inzoem om streke in detail te sien. WikiSky sluit baie sterre, sterrestelsels en planete in, maar is nog in ’n ontwikkelingstadium. Gebruikers kan ook inligting oor verskillende sterre redigeer deur artikels te skryf, internetskakels by te voeg, foto's te laai of spesiale groepe vir ’n spesifieke taak te skep.

## Sagteware 
Die gebruiker kan die lug óf in kaartmodus óf in SDSS-modus bestudeer. In albei modusse kan die naam en ’n kort beskrywing van die voorwerp gesien word deur die muis daaroor te beweeg. Dit kan gebruik word om na artikels, foto's en ander inligting te skakel. SKY-MAP.ORG het sy eie API sodat kodes geskryf kan word om toegang te kry tot kaarte, inligting en SDSS-data.

Sommige foto's van WikiSky, soos DSS2- en SDSS-foto's, is vir "niekommersiële gebruik". Die DSS-dataregte behoort aan verskillende instellings. SDSS-data is ook vir niekommersiële gebruik. Foto's van die Hubble-ruimteteleskoop, Spitzer-ruimteteleskoop (infrarooi) of GALEX-ruimteteleskoop (ultraviolet) is in die openbare domein (Nasa, VSA-regering).

## Verwysings 
### Algemene verwysings 
* "WikiSky brings sky gazing to the (online) masses" deur Hazel Muir, New Scientist, 22 Maart 2007
* "Sky-Map Site To Show The Beauty Of The Universe To Everybody" – Artikel in Sky Nightly, 1 Februarie 2007
* WikiSky - Publikasies 
* People talking about SKY-MAP.ORG 

## Eksterne skakels 
* SKY-MAP.ORG-webtuiste
* SkyView, Nasa, "Other Astronomy Image Services" 
* SDSS-webtuiste
* SDSS-foto's in WikiSky
Visrivier-kanowedvaart

Die **Visrivier-kanowedvaart** vind in die Oos-Kaap plaas, begin by die Grassridgedam en eindig by Cradock.

Die kanomaraton word jaarliks in Oktober oor twee dae deur alle top kajakroeiers van ons land uitgespook. Dit is een van die groot kanowedvaarte in die land saam met die Bergrivier- en Dusi-kanowedvaarte.
duimnael|Die Visrivier gesien vanuit die Dubbeldriftnatuurreservaat.

## Geskiedenis 
Die Visriviermaraton word die eerste keer in 1982 aangebied met 77 deelnemers. Dit was oorspronklik die idee van die Kaapse roeier Dave Alexander en die plaaslike ingenieur van die Departement van Waterwese, Knut Olav "KO" Bang. Inskrywings bereik teen die jaar 2000 'n hoogtepunt met 1&nbsp;564 deelnemers, wat die maraton onder die wêreld se vyf grootstes plaas. Die algehele wenners in 2011 was Hank McGregor en Grant van der Walt met 'n tyd van 4:40.38 vir die 2-dag byeenkoms.

## Vorige wenners 
## Verwysings
Robert se Kwartet

**Robert se Kwartet** is ’n kompakte sterrestelselgroep sowat 160 &nbsp;miljoen ligjare van die Aarde af in die sterrebeeld Feniks. Dit bestaan uit vier uiteenlopende sterrestelsels wat besig is om te bots en saam te smelt. Die stelsels is NGC 87, NGC 88, NGC 89 en NGC 92, wat in die 1830's deur John Herschel ontdek is.

Die kwartet is een van die beste voorbeelde van kompakte groepe sterrestelsels. Omdat sulke groepe vier tot agt sterrestelsels in ’n baie klein streek bevat, is hulle ideaal vir die bestudering van galaktiese wisselwerkings en die invloed wat dit het, veral op die vorming van nuwe sterre. Die groep het ’n totale skynbare magnitude van amper 13. Die helderste stelsel het ’n skynbare magnitude van sowat 14. Die vier stelsels lê almal in ’n sirkel met ’n radius van 1,6 &nbsp;boogminute (sowat 75 &nbsp;000 ligjare).

## Lede 
[duimnael|287px|Die grootste lid van Robert se Kwartet is NGC 92, n [spiraalsterrestelsel met n ongewone voorkoms.]]

## Sien ook 
* Stephan se Kwintet
* Seyfert se Sekstet
* Sterrekundeportaal

## Eksterne skakels 
* Foto van ESO 
* "What's In A Name?" 
* 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Seyfert se Sekstet

**Seyfert se Sekstet** is ’n sterrestelselgroep sowat 190&nbsp;miljoen ligjare van die Aarde af in die sterrebeeld Slang. Dit lyk of die groep uit ses sterrestelsels bestaan, maar een is ’n agtergrondvoorwerp en nog ’n "stelsel" is eintlik deel van een van die ander sterrestelsels. Die swaartekrag-wisselwerking tussen hierdie stelsels behoort nog honderdmiljoene jare voort te duur. Eindelik sal hulle saamsmelt om een, reusagtige elliptiese sterrestelsel te vorm.

## Ontdekking 
Die groep is deur Carl Keenan Seyfert ontdek op fotografiese plate wat by die Barnard-sterrewag van die Vanderbilt-universiteit in Tennessee, VSA, gemaak is. Toe die resultate in 1951 die eerste keer gepubliseer is, was dit die mees kompakte groep sterrestelsels wat nog waargeneem is.

## Lede 
## Sien ook 
* Robert se Kwartet
* Stephan se Kwintet
* Sterrekundeportaal

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* ASAHI Net Free Address Service: Seyfert se Sekstet 
* NASA APOD: Seyfert se Sekstet
* SEDS: Seyfert se Sekstet 
* 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Geelpensbossanger

Die **Geelpensbossanger** (*Eremomela icteropygialis*) is 'n algemene standvoël in halfdorre savanne, breëblaarboomveld en ruigtes. Hulle kom gewoonlik een-een of in pare voor. Die voël is 10&nbsp;cm groot en weeg 6 - 9 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Yellow-bellied eremomela*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Boomkruiper

Die **Boomkruiper** (*Salpornis spilonotus*) is 'n skaars tot gelokaliseerde algemene standvoël in miombo-boomveld. Hulle sluit dikwels by gemengde voëlgroepe aan. Die voël is 14 – 15&nbsp;cm groot en weeg 14 - 16 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Spotted Creeper*.

## Voorkoms 
Die voël is 14 tot 15&nbsp;cm lank en weeg 16 tot 16 gram. Dit is duidelik herkenbaar; dit het duidelike gespikkelde en dwarsgestreepte verekleed. Die jong voël is valer met 'n witter borskant.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Swartkroonsanger

Die **swartkroonsanger** (*Sylvia atricapilla*) is 'n seldsame voël en Palearkties-broeiende swerwer wat nog min opgeteken is in Suider-Afrika. Hulle leef in digte struikgewasse. Die voël word 13&nbsp;cm groot en weeg 14 - 20 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Eurasian blackcap*

## Fotogalery 

Sylvia atricapilla Nice 2008.jpg|Mannetjie in 'n olyfboom.
Sylvia atricapilla no.JPG|Wyfie met 'n rooierige kroon.
Wwalas Sylvia atricapilla 1.jpg|Nes met eiers.
Wwalas Sylvia atricapilla 4.jpg|Kuikens in die nes.
Cuculus canorus bangsi MHNT.ZOO.2010.11.150.31.jpg |*Cuculus canorus bangsi* + *Sylvia atricapilla* 

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bronnelys 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Tuinsanger

Die tuinsanger (Sylvia borin) is 'n algemene en wydverspreide klein voëltjie wat in die grootste deel van Europa en in die Palearktiese gebied tot in die weste van Siberië broei. Dit is 'n  langvlerk en langstert tipiese sanger met 'n bruin bolyf en vaalwit onderlyf; die geslagte is soortgelyk en die kleintjies lyk soos volwassenes. Die twee subspesies daarvan verskil slegs effens en kruis waar hul variëteite oorvleul. Vanweë die gebrek aan onderskeidende kenmerke, kan hierdie spesie verwar word met 'n aantal ander ongestreepte sangers. Die ryk melodiese liedjie van die tuinsanger is soortgelyk aan dié van die swartkroonsanger, sy naaste familielid, wat meeding om grondgebied wanneer hulle in dieselfde bos nesmaak. Die voël kom in digte ruigtes in woud-, bos- en rivierwoonplekke voor. Hulle is sku en word maklik misgekyk. Hulle word 14&nbsp;cm lank en weeg 16 – 24 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Garden Warbler.*

## Fotogalery 

Sylvia borin NRM.jpg|'n Tuinsanger in gevangenskap.
Garden Warbler.jpg|'n Mannetjie sing in 'b boom in Engeland.
Seebohm Garden Warbler egg.jpg|Die tuinsanger se eier.
Cuculus canorus canorus MHNT.ZOO.2010.11.150.37.jpg |*Cuculus canorus canorus* + *Sylvia borin borin* 

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Witkeelsanger

Die **Witkeelsanger** (*Sylvia communis*) is 'n gelokaliseerde algemene voël en Palearkties-broeiende trekvoël. Die voël kom een-een in droë boomveld, veral doringveld in dorre savanne voor. Die voël is 14&nbsp;cm groot en weeg 12 - 20 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Common Whitethroat*

duimnael|links|Wyfie met kuikens.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Grystjeriktik

Die **Grystjeriktik** (*Parisoma layardi*) is 'n endemiese algemene standvoël in Karoobossieveld, dorre savanne, kusruigtes en bergbossieveld in Lesotho. Die voël is 14&nbsp;cm groot en weeg 14 - 16 gram. In Engels staan die voël bekend as ''Layard's tit-babbler*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.'' Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Ruigtesanger

Die **Ruigtesanger** (*Bradypterus barratti*) is 'n endemiese, algemene standvoël en hoogtetrekvoël in braamruigtes en ander lae, digte struikgewas van immergroen woude en plantasies. Die voël is 15&nbsp;cm groot en weeg 17 - 20 gram. In Engels staan die voël bekend as die ''Barrat's Warbler*.

## Verspreiding en leefgebied 
Daar is 4 subspesies:
* *B. b. barratti*: noordoostelike Suid-Afrika en suidwestelike Mosambiek.
* *B. b. godfreyi*: die laaglande van oostelike Suid-Afrika.
* *B. b. cathkinensis*: die hooglande van oostelike Suid-Afrika en Lesotho.
* *B. b. priesti*: oostelike Zimbabwe en westelik-sentraal Mosambiek.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.'' Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Briefprikker

duimnael|'n Briefprikker met 'n stuk papier daardeur gesteek.
'n **Briefprikker**, **briefpriem** of **papierpriem** is 'n draadpen waardeur papier gesteek kan word. Die pen is sowat 15-20 cm lank en is dikwels aan 'n ronde staander vas. Dit kan gebruik word om kwitansies, briewe of notas in te ryg. Die gat in 'n papier was voorheen dikwels 'n aanduiding dat 'n dokument klaar gelees, nagesien of afgehandel is.

Die briefprikker het verhoed dat papierwerk deur 'n briesie of trek in die kantoor rondgewaai word, nog lank voor lugreëling. Sodra dit vol geraak het, kon die papier deur 'n tou saamgebind word en na die argief geneem word. Baie briefprieme het vandag 'n doppie om beserings te voorkom. Baie vroeë staanders was pragtig versier.
Gerrit van Dijk

**Gerrit van Dijk** is ’n Suid-Afrikaanse skrywer van wetenskapsfiksie. Sy twee boeke, *Ondulan* en ''T!Nax'u'', is beide futuristiese verhale met ’n Christelike inslag. Hy woon op Wildernis naby George in die Wes-Kaap.

## Agtergrond en opvoeding 
Gerrit  is op 5 Mei 1969 in George in die Suid-Kaap gebore.  As die oudste van twee kinders, lei hy ’n onvergeetlike kinderlewe op Bergplaas, 'n bosboustasie naby Wildernis.  Hy matrikuleer in 1987 aan die Hoërskool Jan van Riebeeck.  Daarna was dit aanmeld vir Nasionale Diensplig. Hy was in die laaste inname wat twee jaar diens moes doen, en het byna op die grens ook beland. Sy droom om sy debuutroman "Ondulan" as vollengte-film te verwesenlik, was die dryfveer agter sy besluit om Filmwetenskap by die Pretoria Technikon te studeer, maar hy staak sy studies na ses maande. Hy werk toe alreeds deeltyds by die Staatsteater, en om sy denke agtermekaar te kry, begin Gerrit in 1991 werk as assistent-beligtingstegnikus, voordat hy daaropvolgend begin met sy Nasionale Diploma in Beeldende Kuns vir Skilder, wat hy verwerf in 1994. 
   
Desperaat om die Transvaal te verlaat, aanvaar hy 'n pos in 'n skulpwinkel in Gordonsbaai, waar sy loopbaan daaropvolgend in hardeware begin het. Hy ontmoet sy vrou in 1997 en hulle trou uiteindelik in 2008. Teen die einde van die 1990's het hy 'n onverklaarbare nostalgie begin ontwikkel oor sy kinderjare in die denneplantasies agter Wildernis, en teen 2010 was hy terug op sy kinderdorp Bergplaas, waar hy en sy vrou in relatiewe afsondering woon.

## Skryfwerk 
In sy kinderdae al begin Gerrit speel met verhale oor ’n bende jong diere en die avonture wat hulle aan die weskus deurmaak.  Dit is egter sy voorliefde vir onverklaarbare gebeurtenisse en vreemde tegnologie wat tot die oorskakeling na wetenskapfiksie gelei het.  Dit is dan ook uit hierdie vreemde voorliefde waaruit sy boeke, eers "Ondulan" en later "T!Nax’u", die lig sien.

Met *Ondulan* en ''T!Nax'u* het Gerrit van Dijk al twee wetenskapfiksieboeke op sy kerfstok. *Ondulan'' het hom meer as 23 jaar geneem om te voltooi en die opvolgroman T!Nax'u het agt jaar geneem om te voltooi. 

Gerrit van Dijk is tans besig om in sy vrye tyd te werk aan sy derde roman.

## Bronne 
* *Thompson Boeke*

## Eksterne skakels 
* *Thompson Boeke*
* *Inligting op afrifiksie.com* 

**Artikels en vermeldings**

* *showme.co.za: Van hardeware tot skryf en skilder*
* *www.georgeherald.com: Van hardeware tot skryf en skilder*
Tipiese sangers

**Tipiese sangers** (*Sylvia*) is 'n genus van voëls in die familie van ouwêreldse sangers (*Sylviidae*) in die orde van sangvoëls (*Passeriformes*). Tans word 28 spesies onder die genus ingedeel, insluitende vyf spesies wat vroeër onder die genus *Parisoma* ingedeel is.

Die meeste spesies lewe in bosse en digte struike, sommige spesies kom algemeen in tuine en parke voor. Hulle tjirp meestal luidrugtig, sodat hulle mekaar kan uitken.

## Spesies 
Die volgende spesies behoort aan die genus:
**Sylvia althaea*
**Sylvia atricapilla* - Swartkroonsanger
**Sylvia balearica*
**Sylvia boehmi*
**Sylvia borin* - Tuinsanger
**Sylvia buryi*
**Sylvia cantillans*
**Sylvia communis* - Witkeelsanger
**Sylvia conspicillata*
**Sylvia curruca*
**Sylvia deserti*
**Sylvia deserticola*
**Sylvia hortensis*
***Sylvia (hortensis) crassirostris*
***Sylvia (hortensis) hortensis*
**Sylvia layardi* - Grystjeriktik
**Sylvia leucomelaena*
**Sylvia lugens*
**Sylvia melanocephala*
**Sylvia melanothorax*
**Sylvia minula*
**Sylvia moltonii*
**Sylvia mystacea*
**Sylvia nana*
**Sylvia nisoria*
**Sylvia ruppelli*
**Sylvia sarda*
**Sylvia subcaerulea* - Bosveldtjeriktik
**Sylvia undata*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Perseus-sterrestelselswerm

Die **Perseus-sterrestelselswerm** (**Abell 426**) is ’n sterrestelselswerm in die sterrebeeld Perseus. Dit het ’n rooiverskuiwing van 5&nbsp;366&nbsp;km/s en ’n deursnee van 863′. ’n Mens sal nie die toon kan hoor nie, want dit is 57 oktawe laer as die middelste sleutels van ’n klavier. Dit lyk of die radiogolwe uit die aktiewe kern van NGC&nbsp;1275 kom.

## Sien ook 
* Abell-katalogus
* Sterrestelselswerm
* Sterrekundeportaal

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Sterrekunde-foto van die dag
* Die Perseus-swerm op Apod
* Fabian, A.C., e.a. A deep Chandra observation of the Perseus cluster: shocks and ripples. Royal Astronomical Society. Vol. 344 (2003): L43 (arXiv:astro-ph/0306036v2).
* 
* 15px Hierdie artikel is hoofsaaklik vertaal uit die Duitse Wikipedia
Ouwêreldse sangers

**Sangers**, **ouwêreldse sangers** of **tinktinkies** (*Sylviidae*) is 'n familie van voëls in die orde van sangvoëls (*Passeriformes*). Die familie omvat 20 genera met sowat 70 spesies. Hulle is klein insekvretende voëltjies met dun snawels van ongeveer 9 tot 20&nbsp;cm lank. Hul vere is meestal onopvallend, en hulle word daarom eerder volgens habitat en hulle gesang onderskei.

[duimnael|links|'n [Kleinrietsanger (*Acrocephalus baeticatus*)]]
Sangers en verwante spesies is klein, onopvallend gekleurde sangvoëls (orde *Passeriformes*) wat in Afrika, Asië en Europa voorkom. In Suid-Afrika is hulle besonder goed verteenwoordig en word oral in die land aangetref. Tinktinkies, sangers, kleinjantjies, stompstertjies en grasvoëls behoort almal tot die groot sangvoëlfamilie *Sylviidae*.

Oor die algemeen is dit klein, onopvallende voëls wat bolangs bruinerig of gryserig is en wit of gelerige pense het. Baie van die spesies lyk so baie na mekaar dat hulle net aan hul sang uitgeken kan word. Die meeste spesies is insekte-eters, maar enkeles eet ook vrugte. Die neste is baie netjies en kan komvormig of toe wees. Dit word in bome, struike of tussen riet en gras gebou. Merkwaardig is die neste van die Suid-Asiatiese snyervoëls (genera *Orthotomus* en *Phyllergates*) wat uit groot, toegevoude blare bestaan waarvan die rande met plantvesels aanmekaargewerk is.

Sowat die helfte van die 300 spesies leef in Afrika, terwyl sowat 40 spesies in Europa broei en die res in Asië. In Suid-Afrika word meer as 50 spesies aangetref, waaronder enkeles somergaste uit Europa is. Bekende verteenwoordigers wat ook soms in tuine of landerye aangetref word, is onder meer die rooikroontinktinkie of neddikie (*Cisticola fulvicapilla*), die gewone tinktinkie (*Cisticola juncidis*), die groottinktinkie (*Cisticola natalensis*), die kleinrietsanger (*Acrocephalus baeticatus*), die hofsanger (*Phylloscopus trochilus*) en die tuinsanger (*Sylvia borin*).

## Genera 
Die volgende genera behoort aan die familie:

* *Myzornis* (1 spesie)
* *Parophasma* (1 spesie)
* *Pseudoalcippe* (2 spesies)
* *Horizorhinus* (1 spesie)
* *Lioptilus* (2 spesies)
* *Sylvia* (28 spesies van tipiese sangers)
* *Lioparus* (1 spesie)
* *Moupinia* (1 spesie)
* *Fulvetta* (8 spesies)
* *Rhopophilus* (1 spesie)
* *Chamaea* (1 spesie)
* *Chrysomma* (2 spesies)

Ook soms in aparte familie Paradoxornithidae (diksnawelmese)
* *Conostoma* (1 spesie)
* *Cholornis* (2 spesies)
* *Sinosuthora* (6 spesies)
* *Suthora* (3 spesies)
* *Neosuthora* (1 spesie)
* *Chleuasicus* (1 spesie)
* *Psittiparus* (4 spesies)
* *Paradoxornis* (4 spesies)

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings 
## Bronnelys 
* Wêreldspektrum, 1982, , volume 27, bl. 130

## Eksterne skakels 
*
Sprinkaansanger

Die **sprinkaansanger** (*Locustella fluviatilis*) is 'n skaars palearkties-broeiende trekvoël in digte ruigtes in boomveld en rivierruigtes. Die voël is sku en word eerder aan sy sang opgespoor. Die voël word 14&nbsp;cm groot en weeg 14 - 20 gram. In Engels staan die voël bekend as die *River warbler*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde uitgawe 2011. 

## Verwysings
Geelkeelsanger

Die **Geelkeelsanger** (*Phylloscopus ruficapilla*) is 'n redelike algemen standvoël met plaaslike seisoenale beweging van hooggeleë gebiede in die winter. Die voël kom een-een of in familiegroepies voor.  Die voël is 11&nbsp;cm groot en weeg 6 - 9 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Yellow-throated Woodland Warbler*

[duimnael|links|'n Geelkeelsanger (bo), illustrasie deur [John Gerrard Keulemans|Keulemans, 1879]]

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Olyfboomsanger

duimnael|* Hippolais olivetorum *

Die **Olyfboomsanger** (*Hippolais olivetorum*) is 'n skaars voël en moontlik aan die afneem. Dit is 'n Palearkties-broeiende trekvoël na halfdorre doringveld. Hulle skuil in die bome se kroon. Die voël is 15 – 18&nbsp;cm groot en weeg 14 - 22 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Olive-tree Warbler*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Spotsanger

duimnael|* Hippolais icterina *

Die **spotsanger** (*Hippolais icterina*) is 'n redelike algemene Palearkties-broeiende trekvoël in ruigtes in savanne, dorre boomveld, droë rivierbeddings, plantasies en tuine. Hulle kom meestal een-een voor. Die voël is 13 – 14&nbsp;cm groot en weeg 10 – 18 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Icterine Warbler*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Geelsanger

Die **Geelsanger** (*Iduna natalensis*) is 'n gelokaliseerde algemene standvoël en gedeeltelike trekvoël in varingveld, biesies en struikgewas aan woudrande en langs strome. Die voël is 14 – 15&nbsp;cm groot en weeg 9 - 14 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Dark-capped Yellow Warbler*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Gekkedag

[duimnael|300px|'n Gekkedag-grap om die konstruksie van die [Kopenhagense Metro in 2001 te bemark.]]

**Gekkedag** of **Aprilgekkedag** is 'n tradisie waar mense jaarliks op 1 April poetse bak en met mekaar die gek probeer skeer. Dit is nie 'n openbare vakansiedag nie.

Die doel is om jou niksvermoedende vriende en familielede te probeer uitvang. Die grappe kan mense lekker vir mekaar laat lag. Omsigtigheid moet egter aan die dag gelê word om te keer dat mense hulle nie bloedig vererg of om mense te erg te ontstel nie. 

In sommige lande is gekkedag slegs in die oggend. Mense wat in die namiddag sulke grappe maak word dan self as gekke afgelag.

## Oorsprong 
Die oorsprong van gekkedag is nie presies seker nie. Volgens sommige bronne het dit in 1582 ontstaan toe pous Gregorius XIII die Gregoriaanse kalender as die amptelike jaarkalender in Frankryk ingestel het. Voor dié gebeurtenis het die Franse die dag as die eerste dag van 'n nuwe Europese jaar waargeneem, en gewoonlik tien dae lank feesgevier. Baie mense in Frankryk het nie geweet van die pous se besluit nie en die feesviering voorgesit. Hulle het toe as die Aprilgekke bekend geraak.

## Sien ook 
* Claude Émile Jean-Baptiste Litre

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Europese vleisanger

Die **Europese vleisanger** (*Acrocephalus schoenobaenus*) is 'n redelik algemene Palearkties-broeiende trekvoël. Die voël word 12 – 13&nbsp;cm groot en weeg 9 - 16 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Sedge warbler*.

## Fotogalery 

Acrocephalus schoenobaenus (in habitat).jpg|'n Europese vleisanger in België.
Acrocephalus schoenobaenus singing.jpg|Vleisanger besig om te sing.
Acrocephalus schoenobaenus.jpg|Die een het pas 'n insek gevang.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde uitgawe 2011. 

## Verwysings
Mira-veranderlike

[duimnael|240px|Mira, die ster waarna Mira-veranderlikes genoem is, soos waargeneem deur die [Hubble-ruimteteleskoop.]]

**Mira-veranderlikes**, wat genoem is na die ster Mira, is ’n klas polsende veranderlike sterre wat tipies baie rooi is, polstydperke van langer as 100 dae het en helderheid van groter as 1&nbsp;m (skynbare magnitude) in infrarooi en 2,5&nbsp;m in sigbare lig. Hulle is rooireusesterre in die laat stadium van stellêre evolusie wat hul buitenste lae sal wegwerp as planetêre newels en binne ’n paar miljoen jaar witdwerge sal word.

## Eienskappe 
Mira-veranderlikes se massa is groot genoeg om heliumfusie in hul kern te ondergaan het, maar is kleiner as  en het reeds sowat die helfte van hul aanvanklike massa verloor. Hulle kan egter duisende kere helderder as die Son wees vanweë hul uitgestrekte buitenste lae. Hulle pulseer omdat die hele ster uitsit en saamtrek. Dit veroorsaak ’n verandering in temperatuur en radius, wat albei ’n verandering in helderheid meebring. Die polse hang af van die massa en radius van die ster, en daar is ’n groot verband tussen tydperk en helderheid (en kleur).

Vroeër is veronderstel Mira-veranderlikes bly sferies simmetries tydens die proses (hoofsaaklik om die model eenvoudig te hou). ’n Onlangse studie het egter getoon 75% van dié sterre wat met die infrarooi-teleskoop IOTA waargeneem is, is nie simmetries nie; daar is dus nou druk om realistiese 3D-modelle van Mira-sterre te skep.

Die meeste Mira-sterre toon ooreenkomste wat gedrag en struktuur betref, maar hulle is ’n uiteenlopende klas veranderlike sterre vanweë verskille in ouderdom, massa, polsmodus en chemiese samestelling. Baie van hulle, soos R Leporis, het ’n optiese spektrum wat oorheers word deur koolstof, wat daarop dui dat materiaal van die kern van die ster na die oppervlak kon verskuif het. Dié materiaal vorm dikwels stofwolke om die ster, wat ook bydra tot die ster se verflouing en verheldering.

Dit lyk of ’n klein getal Miras se polstydperke mettertyd verander – dit kan aansienlik krimp of rek (tot ’n faktor van drie) oor ’n tydperk van ’n paar dekades tot ’n paar eeue. Daar word geglo dit word veroorsaak deur "termiese polse", wanneer ’n skil van helium naby die kern tydelik warm en dig genoeg word om kernfusie te ondergaan. Dit verander die struktuur van die ster, wat weer die polstydperk verander. Daar word voorspel dat dit met alle Mira-veranderlikes gebeur, maar die relatief kort tydperk van termiese pulse (hoogstens ’n paar duisend jaar) oor die eindfase van die ster (minder as ’n miljoen jaar), beteken ons kan dit net in ’n paar van die duisende bekende Mira-sterre sien, moontlik in R Hydrae.

Mira-veranderlikes is gewilde voorwerpe onder amateurs wat in veranderlike sterre belangstel vanweë die drastiese veranderings in hul helderheid. Sommige van die sterre, insluitende Mira self, word al meer as ’n eeu lank bestudeer.

## Sien ook 
* Veranderlike ster
* Sterrekundeportaal

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Grootrietsanger

Die **grootrietsanger** (*Acrocephalus arundinaceus*) is 'n redelik algemene Palearkties-broeiende trekvoël. Die voël word 18 – 20&nbsp;cm groot en weeg 20 - 42 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Great reed warbler*.

## Fotogalery 

Acrocephalus arundinaceus nest.jpg|'n Nessie met eiers.
Cuculus canorus canorus MHNT.ZOO.2010.11.149.36.jpg |*Cuculus canorus canorus* + *Acrocephalus arundinaceus* - museumeksemplare van eiers
Очеретянка велика (Acrocephalus arundinaceus) - звичайний співочий птах заказника.jpg|Mannetjie wat luidrugtig sy gebied verklaar.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika*. Struik Nature. Vierde uitgawe 2011. 

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Basrarietsanger

Die **Basrarietsanger** (*Acrocephalus griseldis*) is voël wat minder as tien keer in Suid-Afrika opgeteken is en wat se status in die streek onseker is. Hulle kom in rietplate, ruigtes en welige plantegroei naby water voor. Die voël word 15 – 17&nbsp;cm groot en weeg 16 - 20 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Basra reed warbler*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde uitgawe 2011. 

## Verwysings
Abell 39

:'**

**Abell 39''' is ’n planetêre newel met ’n lae oppervlakhelderheid in die sterrebeeld Hercules. Dit is die 39ste inskrywing in George Abell se katalogus van planetêre newels van 1966, (en 27ste in sy 1955-katalogus van 86 ou planetêre newels wat óf hy óf Albert Wilson voor Augustus 1955 ontdek het). Dit is sowat 6&nbsp;800 ligjare van die Aarde af en 4&nbsp;600 ligjare bo die galaktiese vlak.

## Sentrale ster 
Sy sentrale ster is effens wes van die middel by sowat 2″ of 0,1 ligjare. Dit lyk nie of dit deur ’n wisselwerking met die interstellêre medium veroorsaak word nie, maar eerder deur ’n klein asimmetriese ejeksie wat die ster laat beweeg het. Die massa van die ster is sowat , met die materiaal in die planetête newel wat bydra tot ’n bykomende .

Die oostelike deel van die newel is 50% helderder as die westelike deel. Dit kan moontlik wees vanweë die posisie van die sentrale ster.

## Struktuur en samestelling 
Die helder rand van die newel het ’n gemiddelde dikte van sowat 10″,1 of 0,34 ligjare. Daar is ’n dowwe halo wat sowat 18″ ver buite die helder rand uitstrek en dit gee ’n algehele deursnee van sowat 190″ met die veronderstelling dat hierdie emissie eweredig is rondom die newel.

Abell&nbsp;39 is die afgelope sowat 22&nbsp;100 jaar aan die uitdy. Agtergrondsterrestelsels kan naby die newel gesien word en sommige is sigbaar deur die deursigtige newel.

Dit bevat omtrent net die helfte van die suurstof van ons Son.

## Notas 
## Verwysings 

* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Eksterne skakels 
* George Jacoby e.a. se 1997-foto van Abell&nbsp;39. 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Kaapse kapokvoël

Die **Kaapse kapokvoël** (*Anthoscopus minutus*) is 'n amper-endemiese en algemene standvoël in fynbos, Karoobossieveld, halfwoestyn en dorre savanne. Hulle kom gewoonlik in groepies voor. Die voël is 8–10&nbsp;cm groot en weeg 7–9 gram, wat dit die tweede kleinste voëltjie in Afrika maak. In Engels staan die voël bekend as die *Cape penduline tit.*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Nezami

200px
**Nezami**

**Persiese digter**

----
**Gebore**  
1141 
in Ganja, tans Azerbeidjan

----
**Oorlede** 
1209 
in Ganja

----

**Literêre stroming**
Romantiese Persiese epiese digkuns, liriek, wysheidsliteratuur

----

**Bekende werke**
160px
*Layla en Majnun*
*Die Vyf Juwele* (*Panj Ganj*)

**Nezami Ganjavi** (Persies: نظامی گنجوی, *Nezāmi-ye Ganjavi*; Koerdies: نیزامی گه‌نجه‌وی, *Nîzamî Gencewî*; Azerbeidjans: نظامی گنجوی, *Nizami Gəncəvi*; * 1141, † 1209; 6de Hejri-eeu), meestal volgens sy digtersnaam kort **Nezami** genoem (sy geboortenaam was *Jamal ad-Dīn Abū Muḥammad Ilyās ibn-Yūsuf ibn-Zakkī*), was 'n 12de eeuse Persiese digter. Hy word as die grootste romantiese epiese digter in die Persiese literatuur beskou. Een van sy belangrikste literêre prestasies was die oorgang tot 'n realistiese styl en die gebruik van die algemene standaardtaal in sy gedigte. 

Naas literatuur het Nezami ook oor 'n uitgebreide kennis van wiskunde, sterrekunde, geneeskunde, regspraak, geskiedenis, filosofie, musiek en skone kunste beskik. Sy skoliere het die bynaam *Hakīm* ("wyse", "geneeskundige") aan hom verleen.

Nezami het al vroeg 'n weeskind geword en is deur sy oom aan moederskant, Chwadja Umar, grootgemaak. Sy ma Ra'isa was Koerdies, en daar word aangeneem dat sy pa Yusūf in 'n gesin uit Qom (tans Iran) gebore is. Nezami was drie keer getroud. Min is bekend oor Nezami se lewe wat hy, behalwe vir 'n enkele reis, in sy geboortestad Gəncə deurgebring het. Volgens oorlewerings was hy die gunsteling-digter van die Seldjoeke-vorste wat destyds in Azerbeidjan geregeer het. 

Sy literêre werk en erfenis word steeds hoog geskat en gedeel deur Afghanistan, Azerbeidjan, Iran, die streek Koerdistan en Tadjikistan.
Die jaar 1991 is deur Unesco tot Nezami-jaar verklaar.