Scenariobeplanning

**Scenariobeplanning**, **scenariodenke**, **scenario-analise** **scenariovoorspelling** en die **scenariometode**  beskryf almal 'n strategiese beplanningsmetode wat sommige organisasies gebruik om buigsame langtermynplanne te maak. Dit is grootliks 'n aanpassing en veralgemening van klassieke metodes wat deur militêre intelligensie gebruik word.

In die mees algemene toepassing van die metode genereer ontleders simulasiespeletjies vir beleidmakers. Die metode kombineer bekende feite, soos demografie, geografie en mineraalreserwes, met militêre, politieke en industriële inligting, en sleutel dryfkragte wat geïdentifiseer word deur sosiale, tegniese, ekonomiese, omgewings- en politieke ("STEEP") tendense in ag te neem.

In besigheidstoepassings is die klem op die begrip van die gedrag van teenstanders verminder, terwyl meer aandag nou gegee word aan veranderinge in die natuurlike omgewing. By Royal Dutch Shell, byvoorbeeld, is scenariobeplanning beskryf as die verandering van denkwyses oor die eksogene deel van die wêreld voordat spesifieke strategieë geformuleer word..

Scenariobeplanning kan aspekte van stelseldenke insluit, spesifiek die erkenning dat baie faktore op komplekse maniere kan kombineer om soms verrassende toekoms te skep (as gevolg van nie-lineêre terugvoerlusse). Die metode laat ook die insluiting van faktore toe wat moeilik is om te formaliseer, soos nuwe insigte oor die toekoms, diepgaande verskuiwings in waardes en ongekende regulasies of uitvindings. Stelseldenke wat saam met scenariobeplanning gebruik word, lei tot geloofwaardige scenario-storielyne omdat die oorsaaklike verband tussen faktore gedemonstreer kan word. Hierdie gevalle, waarin scenariobeplanning geïntegreer word met 'n stelseldenkebenadering tot scenario-ontwikkeling, word soms na verwys as "dinamiese scenario's".

Kritici van die gebruik van 'n subjektiewe en heuristiese metodologie om onsekerheid en kompleksiteit te hanteer, voer aan dat die tegniek nie streng ondersoek is nie, en ook nie voldoende deur wetenskaplike bewyse beïnvloed is nie. Hulle waarsku teen die gebruik van sulke metodes om te "voorspel" gebaseer op wat beskryf kan word as arbitrêre temas en "voorspellingstegnieke".

'n Uitdaging en 'n sterkpunt van scenario-bou is dat "voorspellers deel is van die sosiale konteks waaroor hulle probeer om 'n voorspelling te maak en daardie konteks in die proses kan beïnvloed". Gevolglik kan maatskaplike voorspellings selfvernietigend word. Byvoorbeeld, 'n scenario waarin 'n groot persentasie van 'n bevolking MIV-besmet sal word gebaseer op bestaande tendense, kan veroorsaak dat meer mense riskante gedrag vermy en dus die MIV-infeksiekoers verminder, wat die voorspelling ongeldig maak (wat moontlik korrek gebly het as dit nie publiek bekend was nie). Of 'n voorspelling dat kuberveiligheid 'n groot probleem sal word, kan veroorsaak dat organisasies veiliger kuberveiligheidsmaatreëls implementeer, wat die probleem beperk.

## Domeine waarin dit gebruik word
Scenariobeplanning is ’n metode wat in toekomsstudies en strategiese beplanning,  veral gebruik word om onsekerhede en moontlike toekomste beter te verstaan en besluitneming meer robuust te maak. Dit word veral gebruik waar hoë onsekerheid en langtermynbesluite ter sprake is.  Scenariobeplanning word in verskeie domeine toegepas, onder meer:

1. Besigheid en korporatiewe strategie
*Groot maatskappye gebruik dit om langtermynstrategieë te ontwikkel, veral in onstabiele markte vir byvoorbeeld energie-, tegnologie- en motorbedrywe.
2. Regering en openbare beleid
*Word gebruik om beleidsrigtings te toets teen verskillende toekomsmoontlikhede, soos byvoorbeeld vir infrastruktuurbeplanning, ekonomiese ontwikkelingsbeleid en demografiese tendense.
3. Sekuriteit en verdediging
*Militêre en sekuriteitsinstellings gebruik dit om op geopolitieke risiko’s en moontlike konflikscenario’s voor te berei.
4. Omgewing en volhoubaarheid
*Om klimaatsverandering en hulpbronbestuur te beplan, soos byvoorbeeld vir watersekuriteit, energie-oorgang, landbou- en biodiversiteitstrategieë.
5. Gesondheid en openbare gesondheid
*Gebruik om pandemies, gesondheidsorgstelsels en verouderende bevolkings te antisipeer.
6. Onderwys en hoër onderrig
*Instellings verken toekomstige vaardigheidsbehoeftes, onderrigmetodes en studenteprofiele.
7. Streeks- en stadsbeplanning
*Gebruik om moontlike bevolkingsgroei, verstedeliking en infrastruktuurontwikkeling in ag te neem.

## Verwysings