open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Carl Reiner

**Carl Reiner** (20 Maart 1922 – 29 Junie 2020) was 'n Amerikaanse akteur en komediant. Hy het nege Emmy-pryse en een Grammy-prys oor sy loopbaan gewen.

## Biografie 
Reiner was van Joodse afkoms. Hy was in The Bronx, New York Stad gebore. Hy was met Estelle Reiner (née Lebost, 1914–2008) getroud. Hulle het drie kinders: akteur Rob Reiner (gebore 1947), skrywer Annie Reiner (gebore 1957) en akteur-regisseur Lucas Reiner (gebore 1960).

## Bibliografie 
* *Enter Laughing* (1958)
* *2000 Years With: Carl Reiner & Mel Brooks* (met Mel Brooks, 1960)
* *All Kinds of Love* (1993)
* *Continue Laughing* (1995)
* *How Paul Robeson Saved My Life (and Other Mostly Happy Stories)* (1999)
* *The 2000 Year-Old Man in the Year 2000: The Book* (1999)
* *My Anecdotal Life: A Memoir* (2003)
* *NNNNN: A Novel* (2006)
* *Tell Me Another Scary Story... But Not Too Scary!* (met James Bennett) (2009)
* *Just Desserts: A Novellelah* (2009)
* *Tell Me a Silly Story* (met James Bennett) (2010)
* *I Remember Me* (2012)

## As draaiboekskrywer 
* *The Thrill of It All* (1963)
* *The Art of Love* (1965)
* *Enter Laughing* (met Joseph Stein, 1967)
* *The Comic* (met Aaron Ruben, 1968)
* ''Dead Men Don't Wear Plaid* (met Steve Martin en George Gipe, 1982)
* *The Man with Two Brains* (met Steve Martin en George Gipe, 1983)
* *Bert Rigby, You're a Fool* (1989)

## As regisseur 
* *Enter Laughing* (1967)
* *The Comic* (1969)
* *Where's Poppa?* (1970)
* *Oh, God!* (1977)
* *The One and Only* (1978)
* *The Jerk* (1979)
* *Dead Men Don't Wear Plaid* (1982)
* *The Man with Two Brains* (1983)
* *All of Me* (1984)
* *Summer Rental* (1985)
* *Summer School* (1987)
* *Bert Rigby, You're a Fool* (1989)
* *Sibling Rivalry* (1990)
* *Fatal Instinct* (1993)
* *That Old Feeling* (1997)

## Televisie 
* *Your Show of Shows* (1950–54)
* *Caesar's Hour* (1954–1957)
* *Sid Caesar Invites You* (1958)
* *The Dinah Shore Chevy Show* (1959–1960)
* *The Comedy Spot* (1960)
* *The Dick Van Dyke Show* (1961–66, ook die skepper)
* *The Judy Garland Show* (1963)
* *The Sid Caesar, Imogene Coca, Carl Reiner, Howard Morris Special* (1967)
* *The New Dick Van Dyke Show* (1971–1974)
* *Lotsa Luck* (1973) (ook die skepper)
* *The Alan Brady Show* (2003)
* *The Dick Van Dyke Show Revisited* (2004)
* *The Bernie Mac Show* (2001–2006)
* *Father of the Pride* (2004–2005)
* *Hot in Cleveland* (2010–nou)
* *Parks and Recreation'' (2012)

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Zandra Rhodes

**Zandra Rhodes** (* 19 September 1940) is 'n Britse modeontwerpster wat bekendheid verwerf het met haar bedrukte tekstiele en kostuumontwerpe vir operaproduksies. Dit was veral haar kleurryke en soms gewaagde ontwerpe (soos haar punkstylontwerpe van 1977) waarmee sy Londen in die 1970's op die internasionale modekaart geplaas het.

## Eksterne skakels 
* *Zandra Rhodes se amptelike webtuiste*
*
Nossobrivier

Die **Nossobrivier** (ook Nosob of Nossop) (ǂnuse !ab, Khoikhoi vir swart rivier) is 'n droë rivierloop in die ooste van Namibië en die Kalahari-streek van Suid-Afrika en Botswana. Dit dek 'n afstand van 740 km en het laas in 1989 sterk gevloei. Die rivier leen ook sy naam aan die Nossobkamp by  in die Kgalagadi Vredespark.

## Roete 
Die Nossob het sy oorsprong in twee hoofsytakke, die Wit- en Swart-Nossob. Beide sytakke het hul oorsprong op die oostelike hange van die Otjihaverabergreeks, oos van Windhoek. Hul bronne is onderskeidelik op 1&nbsp;800 m en oor die 2&nbsp;000 m bo seevlak. Die twee rivierbeddings vloei saam sowat 80 km suid van Gobabis, wat op die oewer van die Swart-Nossob geleë is. 

Van hierdie samevloeiing af vloei die rivier verby die nedersettings van Leonardville en Aranos om Union's End te bereik in Suid-Afrika. Vanaf Union's End vorm die rivierbedding die Botswanagrens en kronkel dit deur die Kgalagadi-oorgrenspark vir 'n afstand van meer as 200 km. Dit bereik die suidelike grens van die wildtuin net noord van Twee Rivierenkamp, naby sy samevloeiing met die Auobrivier. 

Daar word in die Kalahari gesê dat die Nossob net een keer in 'n eeu vloei. Dit beteken egter dat ondergrondse water lewe vir diere, gras en kameeldoringbome in die rivierbedding voorsien. Die Nossob kan sporadies vloei na groot donderstorms, wat veroorsaak dat wild na die rivier stroom. 

Die Nossob eindig by sy samevloeiing met die Moloporivier sowat 50 km suid van Twee Rivieren. Die samevloeiing by  is nog 890 m bo seevlak. Die Molopo is op sy beurt 'n sytak van die Oranjerivier, wat mekaar stroomaf van Augrabies ontmoet.

## Verwysing
Tulsa Internasionale Lughawe

**Tulsa Internasionale Lughawe** (IATA-kode: **TUL**, ICAO: **KTUL**, FAA: **TUL**) is 'n burgerlike-militêre lughawe in stadsbesit, 8 km noord van die middestad van Tulsa, in Tulsa County, Oklahoma, Verenigde State. Die lughawe is Tulsa Munisipale Lughawe genoem toe die stad dit bekom het in 1929, maar dra sy huidige naam sedert 1963.

Die 138ste vegtervleuel van die Amerikaanse Nasionale Lugwag is gebaseer op die mede-geleë Tulsa Air National Guard Base.

Die lughawe is die onderhoudshoofkwartier vir American Airlines.

Verskeie burgermageskaders word gehuisves by die Oklahoma Air National Guard Base op die noordoostekant van die veld. Daarbenewens is twee burgerlugpatrollievliegtuie gebaseer op Tulsa, 'n Cessna 172 en 'n Cessna 182.

## Verwysings
Carrot Top

**Scott Thompson**, beter bekend onder sy verhoognaam **Carrot Top**, is 'n Amerikaanse akteur en komediant. Hy is veral bekend vir sy worteloranje hare, rekwisiete komedie en selfspot humor.

## Biografie 
Carrot Top is op 25 Februarie 1965 in Rockledge, Florida in die Verenigde State van Amerika gebore.

## Filmografie 
* *The Neighbors* (2014)
* *CSI: Crime Scene Investigation* (2011) as homself
* *Tosh.0* (2010)
* *Cash Cab* (2010)
* *The Hangover* (2009)
* *The Game* as homself (2009)
* *The Bad Girls Club* – Episode 8 (2009)
* *The Girls Next Door* (2008)
* *Gene Simmons Family Jewels* as homself (2007)
* *Smiley Face* – Brief walk on part (2007)
* *Family Guy* (2006)
* *Tugger: The Jeep 4x4 Who Wanted to Fly* (2005)
* *George Lopez* as homself (2005)
* *The Aristocrats* as homself (2005)
* *Pauly Shore is Dead* as homself (2003)
* *Carrot Top Rocks Las Vegas* (2003)
* *Weakest Link* (2002) as homself
* *Scrubs* as homself (2001)
* *The Three Stooges N.Y.U.K.* as dr. Eugene Splicer (2000)
* *Dennis the Menace Strikes Again* (1998)
* *Chairman of the Board* (1998)
* *Pure Danger* (1996)
* *Hourglass* (1996)

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Amptelike webtuiste
*
Peru (kleur)

**Peru** is 'n kleur, 'n vaal skakering van bruin.

Die eerste opgetekende gebruik van *Peruvian brown* as 'n kleurnaam in Engels was in 1924.

## Kleurkoördinate 
Volgens verskeie kleurskemas word **peru** as volg voorgestel:

## Sien ook 
* Lys van kleure

## Verwysings
Baksteen (kleur)

**Baksteen** is 'n donkerrooi kleur.

Die eerste opgetekende gebruik van baksteen (fire brick) as 'n kleurnaam in Engels was in 1875.

## Kleurkoördinate 
Volgens verskeie kleurskemas word **baksteen** as volg voorgestel:

## Sien ook 
* Lys van kleure
Saalbruin

**Saalbruin** is die algemene kleur van 'n rysaal van 'n perd.

## Kleurkoördinate 
Volgens verskeie kleurskemas word **saalbruin** as volg voorgestel:

## Sien ook 
* Lys van kleure
West End, Londen

[duimnael|300px|[Piccadilly Circus – die hart van die West End met sy befaamde neon- en LED-reklame]]

Die **West End of London** (meestal net **West End** genoem) is 'n stadsdeel in Sentraal-Londen waar baie van die Britse hoofstad se bekendste toeriste-aantreklikhede, winkels, besighede, regeringsgeboue en vermaaklikheidsplekke geleë is (insluitende West End se teaters).

Die term *West End* het in die vroeë 19de eeu gebruiklik geword om na gesogte buurte wes van Charing Cross te verwys. In verband met strategiese beplanningsdoeleindes word na die gebied in die sogenaamde *London Plan* as een van twee "internasionale sentrums" verwys.

Terwyl die *City of London* of *Square Mile* die finansiële distrik van Londen is, het die West End tot die sentrale besigheidsdistrik en vermaaklikheidsbuurt ontwikkel. Dit is die grootste sakedistrik in die Verenigde Koninkryk, vergelykbaar met Midtown Manhattan in New York, Tokio se Shibuya-distrik of die 8ste arrondissement in Parys. Wat huurbare kantoorruimte betref, het die West End in Desember 2013 by Tokio verbygesteek om die duurste plek ter wêreld te word.

## Ligging 
duimnael|Shaftesbury Avenue, soos gesien vanuit Piccadilly Circus, in 1949
Die West End, wat wes van die historiese Romeinse en middeleeuse City of London geleë is, was tradisioneel 'n gesogte woonbuurt vir Londen se welgestelde elites – veral omdat die rook van ongetelde vuurherde en vuurplekke in die City nie in die westelike rigting gewaai het nie. Dit was daarnaas ook naby die koninklike magsentrum in Westminster geleë. Vandag behoort dit administratief grotendeels aan die City of Westminster, een van 32 *boroughs* of administratiewe distrikte in Londen.

Die gebied is tussen die 17de en 19de eeu ontwikkel en oorspronklik met reekse van paleise, luukse stadswonings, gesogte winkels en vermaaklikheidsplekke bebou. In buurte wat digby die City geleë is, soos Holborn, Seven Dials and Covent Garden, is tradisioneel arm huishoudings gevestig. Hierdie stadsdele is in die 19de eeu gesloop en herontwikkel.

Die naam *West End* is nie presies gedefinieer nie en kan in verskillende kontekste afwykende betekenisse hê. Dit kan byvoorbeeld na die vermaaklikheidsdistrik rondom Leicester Square en Covent Garden verwys, of na die winkelbuurt rondom Oxford Street, Regent Street en Bond Street; of – in enkele gevalle – ook na die hele stadsdeel van Sentraal-Londen ('n deel van Londen wat ook nie presies afgebaken kan word nie) wat wes van die City of London geleë is.

## Verwysings
S. Scott Bullock

**Stuart Scott Bullock** is 'n Amerikaanse akteur en komediant. Sy is veral bekend vir haar rolle in TV-reekse, maar sy het ook in 'n paar suksesvolle rolprente gespeel.

## Biografie 
S. Scott Bullock is op 7 Mei 1956 in Santa Monica, Kalifornië in die Verenigde State van Amerika gebore.

## Filmografie 
* *The Ant Bully* - Die donker gloeiwurm
* *Barnyard: The Original Party Animals* - Eddy
* *Defending Your Life* - Daniel se vader
* *Life Stinks* - Woedend gas by partytjie
* ''Jimmy Neutron's Nicktoon Blast* - Goobot / Elvis Ooblar

## Televisie 
* *The Lion King's Timon & Pumbaa* - Fred
* *Attack of the Killer Tomatoes: The Animated Series* - F. T.
* *Back at the Barnyard* - Eddy
* *Barnyard Commandos* - Eddy
* *Bonkers* - Skunky Skunk / Mnr. Big
* *The New Adventures Of Captain Planet* - Argos Bleak
* *Crashbox* - Captain Bones / Lens McCracken
* *Danny Phantom'' - Dash Baxter / Klemper / Cujo the Ghost Dog / Walker's Goons / Addisionele stemme
* *Dink, the Little Dinosaur* - Flapper
* *Frankenthumb* - Dr. Frankenthumb / Burgemeester / Minister
* *Invader Zim* - Mr. Elliot
* *Super Robot Monkey Team Hyperforce Go!* - Face
* *Jason and the Heroes of Mount Olympus* - Mercury
* *Mike Lu and Og* - Wendell / Baggis
* *Tak and the Power of Juju* - Psychic Juju
* *TaleSpin* - Ignatz
* *Teen Titans* - Thunder
* *The Buzz on Maggie* - Larry / Snap Carpenter / Addisionele stemme
* *The Fairly OddParents* - Flappy Bob
* *The Adventures of Jimmy Neutron: Boy Genius* - Goobot
* *The Life and Times of Juniper Lee* - Addisionele stemme
* *The Marvelous Misadventures of Flapjack* - Captain Ridiculous / Captain Handy / Lord Nickelbottoms / Addisionele stemme
* *The Penguins of Madagascar* - Addisionele stemme
* *Phineas and Ferb* - Addisionele stemme
* *Regular Show* - Giant Coffee Bean in "Caffeinated Concert Tickets"
* *The Super Hero Squad Show* - Red King / Ongesiene aankondiger
* *T.U.F.F. Puppy* - Mad Cow
* *Zoomates* - Paul

## Videospeletjies 
* *Dynasty Warriors 4* - Zhang He
* *Escape from Monkey Island* - Otis
* *Final Fantasy X-2* - Logos
* *Final Fantasy XIII* - Galenth Dysley / Barthandelus / Orphan
* *God Hand* - Psychic Midget
* *Kid Icarus: Uprising* - Hades
* ''King's Quest: Mask of Eternity*- Connor / King Mudge
* *MadWorld* - President / Yee Fung / Little Eddie
* *Metal Gear Solid: The Twin Snakes* - Genome Soldier
* *Neverwinter Nights 2: Mask of the Betrayer* - Myrkul / Een van Baie (god) / Meester Geb
* *Nicktoons: Globs of Doom* - Ghost Dog / Dash Baxter
* *The Incredible Hulk: Ultimate Destruction* - Vector
* *The Incredible Hulk* - Vector
* *The Curse of Monkey Island* - Lemonhead / Pirate #2
* *The Secret of Monkey Island: Special Edition* - Red Skull / Otis
* *The SpongeBob SquarePants Movie Game* - Addisionele stemme
* *The Suffering: Ties That Bind* - Creeper
* *World in Conflict'' - Addisionele stemme

## Eksterne skakels 
*  Amptelike webtuiste 
*
Skipskop

Die terrein wes van Waenhuiskrans waar die dorpie **Skipskop** geleë was, vorm nou deel van die Overbergtoetsbaan. Skipskop het bekendheid verwerf deur die gelyknamige liedjie van David Kramer.

Teen 1960 het die bevolking op 125 mense gestaan wat 'n bestaan gemaak het as vissers en bestaansboere. In 1984 is die dorpie en omliggende plase onteien, ontruim en deur Krygkor (tans Denel) oorgeneem. Dit sluit aan by die De Hoop-natuurreservaat.

Verskeie groot skepe het hier gestrand. Die bekendste hiervan is die *Maid of the Thames* in 1848 en die *Willem de Zwijger* in 1863. Die nedersetting het sy naam te wyte aan 'n boegbeeld wat hier uitgespoel het.

## Bibliografie 
* Snyman, Dana: Anderkant die scrap. Kaapstad: Human & Rousseau, 2007. 
* Snyman, Dana: Skipskop, Koebaai. Wegbreek, Februarie-Maart 2005.

## Verwysings
Union's End

[duimnael|300px|regs|Die rigtingaanwyser by Uniesend: 773 km na [Pretoria, 547 km na Windhoek en 360 km na Gaborone.]]
duimnael|regs|300px|Sowat 5&nbsp;km na die suidooste verskaf 'n windpomp water aan Union's End-watergat

'''Union's End''' (Uniesend) is die mees noordwestelike punt van Suid-Afrika. Dit is die punt waar die grense van Suid-Afrika, Namibië en Botswana bymekaarkom.

Waar die Nossobrivier van noordwes (vanaf Gobabis, Leonardville en Aranos) die 20°-oosterlengtelyn (die oosgrens van Namibië) sny, is die drielandepunt in die middel van die droë rivierbedding. Dit is geleë in die Kgalagadi Vredespark, daarom word die grens tussen Botswana en Suid-Afrika slegs deur bakens aangedui. Aan die Namibiese kant van die grens is boerderyplase, en sedert 1966 is daar 'n reguit heining op die grens gespan. Die naam van die punt verwys na die tydperk van die Unie van Suid-Afrika.

'n Piekniekplek, 'n inligtingsbord (onder 'n rietdakkie) en rigtingaanwysers is by  te vinde. Dit lê ongeveer 555 km van Upington (6 ure se ry), 284 km van Tweerivieren en 25 km vanaf Grootkolk se wilderniskamp.

## Bibliografie 
*Green, Lawrence G.: To the river's end. Kaapstad: Timmins, 1948.
*notesfromafrica.wordpress.com
*tracks4africa.co.za
Mid-oseaanrif

duimnael|320px|Voorstelling van 'n mid-oseaanrif.

'n **Mid-oseaanrif** of **middeloseaniese rug** (of verskeie kombinasies daarvan) is 'n algemene term vir 'n onderwaterbergstelsel wat bestaan uit een tot verskeie bergreekse, gewoonlik met 'n vallei bekend as 'n kloof wat langs die rug af loop en deur plaattektoniek gevorm word.

Die langste en een van die bekendste mid-oseaanriwwe is die Mid-Atlantiese Rug, wat die Amerikas in die noorde skei van Europa en in die suide van Afrika.

## Sien ook 
* Vema
Klas GMA Garratt-stoomlokomotief

Die **Klas GMA Garratt-stoomlokomotief** is 'n tipe stoomlokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is op 60-pond spoorlyne en 'n 150 stuks van die lokomotiewe is afgelewer van 1954 tot 1956. Daar was een subklas. Drie verskillende maatskappye het die lokomotiewe gebou naamlik: *Beyer, Peacock and Company*, *North British Locomotive Company* en *Henschel & Son*. **Klas GMA** kon 11.8 ton steenkool en 1 650 gelling water dra terwyl **Klas GMAM** 14.2 ton steenkool en 2 100 gelling water kon dra. Die lokomotief was toegerus met Walschaerts-klepratwerk.

HGG-GMAM-1983-04-16-Vryburg.jpg|GMAM nr. 4117 op Vryburg-stasie, op pad na Mafeking, 16 April 1983
REGM Class GMAM R1 (4-8-2+2-8-4).jpg|Randfontein Landgoed Goudmyn se nommer R1, ongeveer 1993
SAR Class GMAM 4059 (4-8-2+2-8-4) R16 REGM.jpg|Voormalige SAR nr. 4059, REGM nommer R16 "Sarah", ongeveer 1993
SAR Class GMAM 4122 (4-8-2+2-8-4).jpg|GMAM nr. 4122 op 'n spesiale toeristetrein by Santa, ongeveer 1993
Class GMAM 4122 (4-8-2+2-8-4) b.JPG|GMAM nr. 4122 bewaar op Voorbaai, 19 Oktober 2009
Class GMAM 4079 (4-8-2+2-8-4) a.JPG|GMAM nr. 4079 by Rovos Rail se depot in Capital Park, Pretoria, 28 September 2006

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Dagen H

**Dagen H** (H-dag), deesdae "Högertrafikomläggningen" ("Die regterverkeersomskakeling") genoem, was die dag 3 September 1967, waarop al die motorverkeer op Swede se paaie oorgeskakel het om aan die regterkant van die pad te ry. Die "H" staan ​​vir "Högertrafik", die Sweedse woord vir "regterkantse verkeer".

## Motivering 
duimnael|Dagen H-logo
duimnael|400px|Verkeer beweeg aan die linkerkant in Stockholm in 1966, die jaar voor die omskakeling.
Al Swede se nabye bure het reeds aan die regterkant gery (insluitend Noorweë en Finland, waaraan Swede grens). Die meeste Swede het ook linkerstuurweergawes (LHD) van hul voertuie bestuur. Dit het tot baie kop-aan-kop botsings gelei, wanneer verbygesteek is op die smal tweelaanpaaie, wat algemeen in Swede voorkom as gevolg van sy lae bevolkingsdigtheid en lae verkeersvlakke. Nietemin was die voorgestelde verandering baie ongewild, en is daar herhaaldelik daaroor gestem in die vorige veertig jaar. In 'n 1955-referendum het 83 persent van die publiek daarvoor gestem om bestuur aan die linkerkant te behou. 
[duimnael|400px|Verkeerspolisie herlei motors na die regterkant in Kungsgatan, [Stockholm op 3 September 1967.]]

## Uitvoering 
In 1963 het die Riksdag (parlement) egter die verandering goedgekeur, en het die Statens Högertrafikkommission ("staats-regterhand-verkeerskommissie") tot stand gekom om daaroor toesig te hou. Daar is toe afgeskop met 'n vier-jaar onderrigprogram van die breë publiek, ook met behulp van sielkundiges. Die veldtog het die bemarking en vertoon van die **Dagen H-logo** oral op verskeie herdenkingsitems, insluitende melkkartonne, manskortbroeke en vroue-onderklere behels. Die Sweedse televisie het selfs 'n wedstryd vir liedjies oor die verandering uitgeskryf; die weninskrywing was "Hou aan die regterkant, Svensson" deur Die Telstars. 

Soos **Dagen H** nader gekom het, is elke kruising toegerus met 'n ekstra stel pale met verkeersligte en -tekens in swart plastieksakke toegedraai. Vroeg op die oggend van Dagen H het werkers die strate ingevaar om die swart plastiek te verwyder, sodat motoriste kon oorskakel na die nuwe *regs-ry*. Net so is 'n parallelle stel lyne op die paaie met wit verf geverf, en daarna met 'n swart band bedek. Voor Dagen H het die Sweedse paaie geel lyne gebruik.
Frans I van Frankryk

**Frans I** (12 September 1494 – 31 Maart 1547) is in 1515 in Reims tot koning van Frankryk gekroon en regeer tot sy dood in 1547. 

Frans I is op 12 September 1494 in Cognac gebore. Hy was die enigste seun van Karel van Angoulême en Louise van Savoye. Hy behoort tot die bloedlyn Valois-Angoulême van die Huis Valois.

Op 18 Mei 1514 trou hy met Claude van Frankryk. Sewe kinders is uit die huwelike gebore. Twee kinders sterf voor 8-jarige ouderdom en 'n verdere twee sterf tussen 18 en 23 jaar. Die wat volwassenheid bereik het is:
* Hendrik, Koning van Frankryk
* Magdalena, Koningin van Skotland
* Margaretha, Hertogin van Berry

Hy is op 31 Maart 1547 in die Kasteel van Rambouillet oorlede en is in die Katedraal van Saint-Denis begrawe.

## Eksterne skakels 
*
Chlooramfenikol

**Chlooramfenikol** is 'n antibiotikum wat nuttig is in die behandeling van 'n aantal bakteriële infeksies. Dit is 'n bakteriostatiese middel wat beskikbaar is sedert 1949. Dit word beskou as 'n prototipiese breëspektrum antibiotikum, saam met die tetrasikliene. Dit is beide goedkoop en maklik om te vervaardig, en is dikwels die antibiotikum van keuse in die ontwikkelende wêreld.

Chlooramfenikol, ook bekend as chlornitromisien, is doeltreffend teen 'n wye verskeidenheid van gram-positiewe en gram-negatiewe bakterieë, insluitend die meeste anaerobiese organismes. As gevolg van weerstandigheid en veiligheidskommernis, is dit nie meer 'n eerste-lyn middel vir enige infeksie in ontwikkelde lande nie, met die noemenswaardige uitsondering van die topikale behandeling van bakteriële konjunktivitis ('n ooginfeksie). Nogtans het die globale probleem van die vordering van bakteriële weerstand teen nuwe middels gelei tot hernieude belangstelling in die gebruik daarvan. In lae-inkomste lande word chlooramfenikol steeds wyd gebruik omrede dit goedkoop en geredelik beskikbaar is.

Die ernstigste nadelige uitwerking wat verband hou met chlooramfenikolbehandeling is beenmurgtoksisiteit, wat kan voorkom in twee afsonderlike vorms: beenmurgonderdrukking, wat 'n direkte giftige uitwerking van die middel is, en gewoonlik omkeerbaar is, en aplastiese anemie, wat eienaardig is (skaars, onvoorspelbaar, en wat nie verwant is aan die dosis nie) en in die algemeen noodlottige is.

Gebruik van binneaarse chlooramfenikol hou ook verband met 'n grys baba-sindroom, 'n verskynsel as gevolg van pasgebore babas se onvermoë om chlooramfenikol te metaboliseer in die liggaam. Ander minder ernstige reaksies sluit in koors, veluitslag, hoofpyn en verwarring. Voorskrifgebruik word gewoonlik geassosieer met die monitering van 'n pasiënt se volle bloedtelling. Die middel behoort gestaak te word met die voorkoms van retikulositopenia, leukopenie, trombositopenie, anemie, of enige ander abnormale bloedbevindings toe te skryf aan chlooramfenikol.

Dit is op die Wêreldgesondheidsorganisasie se lys van noodsaaklike medisyne, 'n lys van die belangrikste medikasie wat nodig is in 'n basiese gesondheidstelsel.

## Verwysings
North American T-6 Texan

Die **North American Aviation T-6 Texan** is 'n enkelmotorige gevorderde opleidingsvliegtuig van die Tweede Wêreldoorlog-era. Dit is gebruik om vlieëniers van die United States Army Air Forces (USAAF), Amerikaanse Vloot, Royal Air Force en ander lugmagte van die Britse Statebond gedurende die Tweede Wêreldoorlog tot selfs in die 1970's op te lei.

As 'n ontwerp van North American Aviation, is die T-6 onder 'n hele paar verskillende benamings bekend, afhangende van die model en die funksie in 'n lugmag. Die *United States Army Air Corps* en USAAF verwys na dit as die AT-6, die Amerikaanse Vloot as die SNJ, en die Britse Statebond se lugmagte (ook in Suid-Afrika) as die **Harvard**, die naam waaronder dit die beste bekend is buite die VSA. Na 1962 het die Amerikaanse magte dit aangewys as die T-6. 

Dit is 'n gewilde versamelaarsvliegtuig wat gebruik word vir lugdemonstrasies en statiese uitstallings. Dit is ook vele keer gebruik om die Japannese Mitsubishi A6M Zero na te boots in films wat die Tweede Wêreldoorlog in die Stille Oseaan uitbeeld.

## Galery 

Lêer:T-6s - a Texan II and a Texan too.JPG|'n Oorspronklike T-6 Texan vliegtuig (geverf in VS Vlootkleure), regs, met die nuwer T-6 Texan II, links, by die Randolph Lugmagbasis in Texas, 2007
Lêer:South Africa-Friends of the Airforce-T6-Texan(Hardward)01.jpg|'n Suid-Afrikaanse Lugmag Harvard ontbloot tydens restorasiewerk
Lêer:Harvard cockpits-001.jpg|Student (L, sit voor) en instrukteur (R, sit agter) se kajuite
Danny Teeson

**Daniel** "**Danny**" **Teeson** is 'n Engelse akteur, sanger, danser en komediant. Hy is veral bekend vir sy rol as "Mr. Six" in die "Six Flags"-advertensies.

Teeson is op 27 Mei 1975 in die Verenigde Koninkryk gebore.

## Filmografie 
* *Six Flags* as Mr. Six
* *Dance Your Ass Off* (2009)
* *Get Him to the Greek* (2010)
* *This Is 40* (2012).

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Trekduif

__NOTOC__

Die **trekduif** (*Ectopistes migratorius*) was 'n spesie van duiwe wat in groot getalle oor die kontinent van Noord-Amerika voorgekom het.

Volgens skatting was daar ten minste 3 tot 5 miljard van hierdie duiwe in Noord-Amerika toe die Europese setlaars daar aangeland het. Hulle het dikwels op onreëlmatige tye in groot swerms oor die kontinent gevlieg. In 1866 het die oortog van so 'n swerm in Ontario ten minste 14 uur lank geduur. Die swerm moes meer as 'n miljard duiwe bevat het.

Ondanks die groot getalle het hierdie duiwe later uitgesterf. Daar is genadeloos op hulle gejag en ontbossing het tot 'n verlies aan habitat gelei.

By 'n bepaalde broeikolonie in Michigan is daar in 1874 sowat 25&nbsp;000 duiwe per dag afgemaai. In die jare tagtig van die negentiende eeu was dit duidelik dat die voëls deur uitsterwing bedreig word. Op 1 September 1914 sterf die laaste duif, genaamd Martha, in die Cincinnati- Diere- en Botaniese Tuin.

## Galery

Pigeon migrateur MHNT.jpg|eier
Bird lore (1913) (14562557107).jpg|Lewende trekduif in 1896, deur C.O. Whitman aangehou
Naturalis Biodiversity Center - RMNH.AVES.15707 - Ectopistes migratorius (Linnaeus, 1766) - Passenger Pigeon - specimen - dorsal view.jpeg|Rugkant van spesimen by die Naturalis-biodiversiteitsentrum, Nederland
Passenger Pigeons, Denver Museum of Nature and Science.jpg|Verskeie spesimens in 'n diorama by die *Denver-museum vir Natuur en Wetenskap*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*  Inligting oor die trekduif
Potas

duimnael|Potas

**Potas** in sy oorspronklike betekenis is die verbrandingsreste van 'n plantaardige materiaal (*as*) wat in 'n geslote *pot* bewaar word. Later is die betekenis van die woord baie uitgebrei tot enige van verskeie ontginde en vervaardigde soute wat kalium in wateroplosbare vorm bevat. hoewel die HAT dit *minder korrek* noem.

## Chemiese eienskappe
duimnael|Houtas

Plante-as is op baie plekke en deur verskeie kulture lank gebruik om vanuit vet of olie seep te vervaardig. Dis 'n ou stuk chemiese tegnologie wat eers baie eeue later beter verstaan is. Daar is byvoorbeeld bekend dat in die Wes-Kaap  die Khoekhoe die as van gannabos gebruik het om vette van wasbessies te verseep.

Die as van plante en bome bevat gewoonlik kaliumkarbonaat  wat beide higroskopiese en basiese eienskappe het. Die higroskopiese eienskappe verklaar waarom dit dikwels in 'n toe pot bewaar is. Bytpotas, oftewel  kan vervaardig word deur 'n oplossing van potas met gebluste kalk te kook:
:K_2CO_3 + Ca(OH)_2 \rightarrow 2KOH(aq) + CaCO_3(s) \downarrow

Hiermee word die oplossing nog sterker basies.

## Etimologie
Die Arabiere het seewier verbrand en die produk *al-qalī* genoem, na 'n werkwoord *qalāj* wat braai of kook beteken. Hierdie stof het reeds in die tyd van Albertus Magnus (ong. 1200-1280) in Wes-Europa bekend geword. Hierdie teoloog en alchemis het dit beskryf en dit *alkali* genoem. in Middelnederlands word in 1447 van die meervoud *potasschen* of *weedassche* gepraat. Die woord potas is later deur talle ander tale oorgeneem, soos in Sweeds *pottaska* (1546), Engels *potash* (1615) of Duits *Pottasche* (1716)

Die Arabiere het egter nóg 'n stof geken wat vir verseping gebruik kan word, natron of soda. Dit is 'n mineraal wat in die woestyn aangetref word. Dit bevat natriumkarbonaat  pleks van kaliumkarbonaat maar die twee stoffe is lank met mekaar verwar. Klaproth het die verskil besef en die terme *kali* vir die plantaardige en *natron* vir die minerale produk ingevoer. Sir Humphry Davis het in 1807 hieruit twee verskillende elemente vrygestel, wat hy in Engels potassium en sodium genoem het. In Duits, Nederlands en Afrikaans het dit egter natrium en kalium geword. Opmerkelik is dat Arabies juis *būtāsiyūm* gebruik met 'n Middelnederlandse etimologie, terwyl Nederlands en Afrikaans 'n woord met Arabiese wortels gebruik.

## Uitgebreide betekenis
In later tye is die gebruik van kaliumhoudende materiale baie uitgebrei. Vandag word hulle wêreldwyd geproduseer in hoeveelhede van meer as 30 miljoen ton per jaar, meestal vir gebruik in kunsmis. Nie alle minerale wat kalium bevat kan daarvoor gebruik word nie omdat die meeste silikate is wat moeilik opgelos kan word. Die term potas word vandag dikwels gebruik vir enig mineraal wat oplosbare kaliumverbindings bevat. Die kaliuminhoud word dikwels as %K2O weergegee, hoewel die oksied  en die vrye metaal kalium self selde buite chemiese laboratoriums gebruik word.

## Verwysings
Kaliumhidroksied

duimnael|links|Kaliumhidroksied in pilvorm

**Kaliumhidroksied** se chemiese formule is K+OH- en word ook bytpotas in leketaal genoem. Hierdie hidroksied is 'n sterke basis en goed oplosbaar in water.

## Chemiese eienskappe
KOH is baie higroskopies. Dit word in suur-basis-titrasies gebruik. Ongelukkig kan die konsentrasie van 'n loogoplossing nie deur vaste kaliumhidoksied af te weeg bepaal word nie omdat die vaste stof water bevat. Koolstofdioksied word by uitgerekte blootstelling aan die lug ook opgeneem. Die konsentrasie van KOH-oplossings moet eers deur 'n titrasie teen 'n standaardoplossing, van 'n suur soos ftaalsuuranhidried, noukeuriger bepaal word. 

Dit kan kaliumosonied vorm as dit aan osoon blootgestel word volgens:
:4KOH + 4O_3 \rightarrow 4KO_3 + O_2 + 2H_2O
Die osonied is geel tot rooierig en nie baie stabiel nie. Dit kan ontplof en kaliumperoksied vorm:
:2KO_3 \rightarrow O_2 + 2KO_2

## Kyk ook 
* Natriumhidroksied of bytsoda.
## Verwysings
Ruimtependeltuig Enterprise

duimnael|regs|250px|Ruimtependeltuig Enterprise in lanseerkonfigurasie.
80px
**Ruimtependeltuig Enterprise** (NASA-kenteken: OV-101) was NASA se eerste ruimtependeltuig. Dit is gebou vir NASA as deel van die Ruimtependeltuigprogram om toetsvlugte in die atmosfeer uit te voer. Dit is gebou sonder enjins of 'n funksionele hitteskild en was dus nie in staat om na die ruimte te reis nie. Dit is onthul op 17 September 1976.

Shuttle_Enterprise_Flight_to_New_York_(201204270023HQ).jpg|Ruimtependeltuig Enterprise word na New York vervoer.
Space_Shuttle_Enterprise_delivered_to_the_Intrepid_Museum.jpg|Ruimtependeltuig Enterprise word by die Intrepid Museum afgelewer.
Space_Shuttles_Enterprise_and_Discovery_nose-to-nose.jpg|Ruimtependeltuie Enterprise en Discovery neus-teen-neus.

## Sien ook 
* Ruimtependeltuig
* Ruimtependeltuig Atlantis
* Ruimtependeltuig Boeran
* Ruimtependeltuig Challenger
* Ruimtependeltuig Columbia
* Ruimtependeltuig Discovery
* Ruimtependeltuig Endeavour

## Eksterne skakels 
* Ruimtetuie
* Enterprise

## Verwysings
José P. Laurel

**José Paciano Laurel y García** (9 Maart 1891 – 6 November 1959) was van 1943 tot 1945 die president van die Tweede Filippynse Republiek, tydens die Japanse besetting gewees. Sedert die administrasie van president Diosdado Macapagal (1961–1965) is Laurel as 'n wettige president van die Filippyne erken.
Burgess Meredith

**Oliver Burgess Meredith** was 'n Amerikaanse akteur en komediant. Hy is bekend vir sy rol as "The Penguin" in die TV-reeks Batman (1960's) en as Mickey Goldmill in sommige van die Rocky-rolprente. Hy het twee Saturn-pryse (in 1978 en in 1981) en verskeie Emmy-pryse oor sy loopbaan ontvang.

Meredith is op 16 November 1907 in Cleveland, Ohio gebore en studeer aan die Hoosac Skool en die Amherst Kollege. Hy trou in 1933 met Helen Derby, maar skei van haar in 1935. In 1936 trou hy met Margaret Perry, maar skei weer in 1938. Hy was ook van 1944 tot 1949 met Paulette Goddard getroud. Daarna trou hy 'n laaste keer in 1950 met Kaja Sundsten. Hy is op 9 September 1997 op 89-jarige ouderdom in Malibu, Kalifornië aan Alzheimer en melanoom oorlede.

duimnael|links|Meredith in Februarie 1938

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Politieke teoretikus

'n **Politieke teoretikus** is iemand wat bemoeid is met die samestelling of evaluering van politieke teorie, insluitend politieke filosofie. Teoretici kan akademici of onafhanklike geleerdes wees.

## Gesiene politieke teoretici van die verlede 
* Alexis de Tocqueville
* Aristoteles
* Baruch Spinoza
* Benjamin Franklin
* Chanakya
* Charles Montesquieu
* Cicero 
* Edmund Burke
* Frederic Bastiat
* Friedrich Engels
* Gustave de Molinari
* Georg Wilhelm Friedrich Hegel
* Hugo Grotius
* Immanuel Kant
* Jean Bodin
* Jean-Jacques Burlamaqui
* Jean-Jacques Rousseau
* Jeremy Bentham
* Johann Gottfried von Herder
* John Austin
* John C. Calhoun
* John Locke
* John Milton
* John of Salisbury
* John Stuart Mill
* Karl Marx
* Lysander Spooner
* Niccolò Machiavelli
* Plato
* Samuel Pufendorf
* Simion Bărnuțiu
* Thomas Hobbes
* Thomas More
* Thomas Paine

## Enkele 20ste-eeuse politieke teoretici 
* Antonio Gramsci
* Ayn Rand
* David Easton
* Francis Fukuyama
* Hannah Arendt
* Henry Kissinger
* Jean-Paul Sartre
* John Rawls
* Jürgen Habermas
* Kim Il-Sung
* Leo Strauss 
* Murray Rothbard
* Noam Chomsky
* Robert Dahl
* Robert D. Putnam
* Rosa Luxemburg
* Vladimir Lenin
Wilton House

duimnael|350px|Die suidfasade van Wilton House
**Wilton House** is 'n Engelse *country house* (herehuis) naby Salisbury in Wiltshire. Die huis dien sedert meer as 400 jaar as die landelike setel van die grawe van Pembroke.

Die eerste gedokumenteerde gebou op die terrein van Wilton House was 'n klooster wat omstreeks 871 deur koning Egbert van Wessex gestig is. Danksy die vrygewigheid van koning Alfred die Grote, wat landerye aan die klooster geskenk het, het dit later welvarend en invloedryk geword. Toe die klooster gedurende die regentskap van koning Hendrik VIII ontbind is, was sy invloed en welvaart al besig om te kwyn. Nadat die Kroon beslag op die abdy gelê het, het koning Hendrik dit in 1544 saam met sy landerye aan William Herbert, 1ste graaf van Pembroke geskenk.
Cesar Romero

**Cesar Romero** (15 Februarie 1907 – 1 Januarie 1994) was 'n Amerikaanse akteur en komediant van Kubaanse afkoms. Romero maak sy debuut as akteur in 1933 as Tony Rico in die rolprent *The Shadow Laughs* en speel vervolgens in meer as honderd ander films. Daarnaas het hy ook rolle in verskeie TV-reekse vertolk, onder andere as die "*Joker*" in Batman. Hy is in 1963 vir 'n Golden Globe genomineer vir sy rol as Robert Swan in die komedie *If a Man Answers*. In 1960 word 'n ster vir hom op die *Hollywood Walk of Fame* aangebring.

## Biografie 
Cesar Julio Romero, Jr. is op 15 Februarie 1907 in New York Stad gebore. Hy het nooit getrou nie. Romero is op 1 Januarie 1994 in Santa Monica, Kalifornië aan brongitis en longontsteking oorlede. Hy was 86 jaar oud.

## Filmografie 
*Seleksie uit 100+ films

## TV-reekse 
* Eenmalige gasrolle word nie aangedui nie
* *Falcon Crest* – Peter Stavros (1985–1988, 51 episodes)
* *Riptide* – Angelo Guirilini (1985–1986, twee episodes)
* ''Berrenger's* – Rinaldi (1985, drie episodes)
* *Alias Smith and Jones* – Armendariz (1971–1972, drie episodes)
* *Julia* – Bunny Henderson (1970, vier episodes)
* *Batman* – Joker (1966–1968, 22 episodes)
* *77 Sunset Strip* – Lorenzo Cestari (1963, twee episodes)
* *Zorro* – Esteban de la Cruz (1959, vier episodes)
* *Passport to Danger'' – Steve McQuinn (1954–1958, 28 episodes)

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Frank Gorshin

**Franklin John** "**Frank**" **Gorshin, Jr.** was 'n Amerikaanse akteur en komediant. Hy is veral bekend vir sy rol as die "Riddler" in die Batman-reeks op TV.

Gorshin is op 5 April 1933 in Pittsburgh, Pennsilvanië gebore en studeer aan die Peabody Hoërskool en die Carnegie Mellon Universiteit. Hy was van 1957 tot sy dood met Christina Randazzo getroud. Hulle het een seun, Mitchell Gorshin, gehad. Gorshin is op 17 Mei 2005 op 72-jarige ouderdom in Burbank, Kalifornië aan longkanker oorlede.

duimnael|links|Gorshin as die "Riddler", Augustus 1967

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Viking 2

duimnael|Die Viking 2 se wenteltuig

**Viking 2** was 'n ruimtesending om die planeet Mars te verken. Die sending was deel van die Amerikaanse Viking-program. Net soos die *Viking 1*, het die ruimtetuig uit 'n wenteltuig en 'n landingstuig bestaan.

duimnael|links|Die Viking 2 se lander
Die Viking 2 is op 9 September 1975 met behulp van 'n Titan IIIE-vuurpyl gelanseer. Op 7 Augustus 1976 het dit die planeet Mars bereik, en op 3 September 1976 het die tuig se landingstuig op die planeet neergestryk. Die gebied waar die Viking 2 geland het staan as die Utopia Planitia (22:58 UTC, MSD 36500 00:34 AMT, 3 Mesha 195 Darische) bekend.

Die Viking 2 se wenteltuig het tot 22 kilometer van die maan Deimos verbygevlieg en skerp foto's van die kleinste van Mars se twee mane geneem.
Oslo-lughawe

**Oslo-lughawe** (Noors: ***Oslo Lufthavn***; IATA: OSL, ICAO: ENGM, oorspronklik bekend as **Lughawe Oslo-Gardermoen**) is die grootste lughawe in Noorweë wat sowat 45&nbsp;km noord van Oslo in Gardermoen, 'n buurt in die munisipaliteit Ullensaker, geleë is. Die lughawe is op 8 Oktober 1998 geopen – een dag nadat Oslo se vroeëre internasionale lughawe, Fornebu in Bærum, sy deure gesluit het. Die lughawe word deur *Oslo Lufthavn AS* bestuur, met uitsondering van die militêre deel wat deur die Noorse Lugmag (*Luftforsvaret*) beheer word.
duimnael|links|'n Nagaansig van die lughawe

Oslo-lughawe - een van die modernstes in Europa wat daarnaas deur die *Association of European Airlines* ook reeds vier keer as die mees stiptelike Europese lughawe aangewys is - is nie net die belangrikste spilpunt vir internasionale lugverkeer na en vanaf Noorweë nie, maar met naastenby 27,5 miljoen passasiers, wat in 2017 gehanteer is, ook die tweede grootste lughawe in Noord-Europa na Kopenhagen-lughawe. In vergelyking met ander Skandinawiese lughawens het Oslo-lughawe die meeste passasiers op binnelandse vlugte gehanteer (naastenby 10,5 miljoen in 2013), terwyl dit met 12,5 miljoen internasionale passasiers in dié jaar die vierde belangrikste Noord-Europese lughawe ná Kopenhagen, Stockholm-Arlanda en Helsinki-Vantaa was.

Die lughawe dien as spilpunt vir *Norwegian Air Shuttle*, *SAS* en *Widerøe*. Saam met ander lugrederye bied hierdie drie lugdienste vlugte op sowat 30 binnelandse en 110 internasionale roetes. Alhoewel Oslo-lughawe se roetenetwerk tans hoofsaaklik Europese bestemmings insluit, is daar ook regstreekse vlugte na enkele Asiatiese, Noord-Afrikaanse en Noord-Amerikaanse stede aan.

Die lughawe beskik oor twee aanloop- en landingsbane met 'n lengte van respektiewelik 3&nbsp;600&nbsp;m en 2&nbsp;950&nbsp;m. Om die lughawe se kapasiteit te vergroot, is in 2011 met die bou van 'n nuwe terminaal begin. Die eerste boufase, wat Oslo-lughawe se kapasiteit tot jaarliks 28 miljoen passasiers vergroot, is in 2017 voltooi. Ná 'n verdere boufase sal die lughawe vanaf 2020 sowat 35 miljoen passasiers per jaar kan hanteer.

## Verwysings
Klas GA Garratt-stoomlokomotief

Die **Klas GA Garratt-stoomlokomotief** is 'n tipe stoomlokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is. Hierdie lokomotief is in 1914 by Beyer, Peacock and Company bestel maar as gevolg van die Eerste Wêreldoorlog eers teen 1920 afgelewer en in 1921 in diens gestel. Tesame met Klas GB was dit die eerste Garratt-lokomotiewe wat gebou is vir werking op die Kaapspoorwydte. Daar was slegs een lokomotief bestel omrede die Garratt-beginsel nog nuut vir SAS&H was. Die lokomotief is toegerus met Walschaerts-klepratwerk.  

Toetse wat gedoen is tussen dié klas en die Klas MH Mallet het bewys dat die Garratts beter is en geen verdere Mallets is bestel nie. Die lokomotief het vir die grootste gedeelte van sy leeftyd op die Van Reenenspas diens gedoen totdat dit in 1938 weens 'n gekraakte raam onttrek is.

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
Klas GC Garratt-stoomlokomotief

Die **Klas GC Garratt-stoomlokomotief** is 'n tipe stoomlokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is. Hierdie klas is 'n groter en swaarder verdere ontwikkeling van Klas GB. Hulle is ook ontwerp om op die taklyne te werk. Die lokomotiewe is verskaf deur *Beyer, Peacock and Company*. Die klas is toegerus met Walschaerts-klepratwerk en 'n Belpaire stoomketel. Hulle het aanvanklik diens gedoen aan die suidkus van KwaZulu-Natal en is in 1962 uit diens gestel. Dié klas het amper net soos die Klas GK Garratts gelyk.

Class GC Durban 1924.jpg|'n Klas GC met die Port Shepstone-trein, te Durbanstasie, ongeveer 1924

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
Klas GCA Garratt-stoomlokomotief

Die **Klas GCA Garratt-stoomlokomotief** is 'n tipe stoomlokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is. Hierdie klas was in 1927 tot 1928 deur *Friedrich Krupp AG* tot dieselfde spesifikasie as Klas GC gebou. Hulle het egter slegs dieselfde gelyk met verskillende konstruksies. Daar is 39 lokomotiewe afgelewer. Hulle het meestal in KwaZulu-Natal rondom Durban, die Suidkus, Pietermaritzburg op die Donnybrook-Underberg en Greytown-Mount Alida sylyne gewerk. 'n Paar het ook op die Nelspruit-Graskop lyn diens gedoen. Hulle is almal in 1975 uit diens onttrek.

Lêer:SAR Class GCA 2621 (2-6-2+2-6-2).jpg|Klas GCA no. 2621, Nelspruit, April 1993

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
Ardingly

duimnael|260px|links|'n Straattoneel in Ardingly

**Ardingly** (uitgespreek / ɑrdɪŋlaɪ / AR-ding-lye) is 'n dorp en die burgerlike nedersetting in die "*High Weald Area of Outstanding Natural Beauty*" (buitengewone natuurskoonheid) ongeveer 5.6&nbsp;km noord van Haywards Heath in die Middel-Sussex-distrik van die historiese Wes-Sussex, Engeland. Die dorp is ongeveer 53&nbsp;km suid van Londen, 10&nbsp;km suid-suidwes van Oos-Grinstead, 10.5&nbsp;km suidoos van Crawley, 23&nbsp;km noord van Brighton en 53&nbsp;km oos-noordoos van die landelike dorp van Hester.

Daar is in 1396 melding gemaak van 'n plek gespel as Ertlyngeleghe, wat kan verwys na Ardingly.

Die dorp is op die B2028 pad. Die nedersetting het 'n oppervlakte van 1&nbsp;608 hektaar (3&nbsp;974 akker). Die 2001-sensus het 1&nbsp;833 mense in 627 huishoudings aangeteken, van wie 830 ekonomies aktief was.

## Openbare vervoer 
Ardingly het 'n lae-frekwensie busdiens na die nabygeleë dorpe van Haywards Heath en Crawley.

Ardingly-stasie is op 1 Oktober 1864 geopen deur die "*London, Brighton and South Coast Railway*". "*Southern Railway*" het die lyn  geëlektrifiseer in die 1930's, maar British Rail sluit die lyn en die stasie vir passasierstreine in 1963. Die goederewerf en verbinding met die lyn bly oop as 'n "ARC Aggregates"-terminaal. Die nabygeleë "*Bluebell Railway*" is die eienaar van die voormalige spoorweg tussen Ardingly en Horsted Keynes, en het 'n langtermyn strewe om die spoorlyn te heropen.

## Eksterne skakels 
* Amptelike webtuiste
*
Klas GDA Garratt-stoomlokomotief

Die **Klas GDA Garratt-stoomlokomotief** is 'n tipe stoomlokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is. Hierdie klas is bestel as 'n Klas GD-spesifikasie maar was nie suksesvol nie. Slegs vyf lokomotiewe is gebou deur *Linke-Hofmann Werke, Breslau* en in diens gestel in 1929 in Kaapstad. Omrede hulle nie die diens kon lewer waarvoor hulle ontwerp was nie, is die lokomotiewe na Stanger in KwaZulu-Natal gestuur. 'n Paar is in 1970 na Port Elizabeth gestuur waar hul diens gedoen het, totdat almal uit diens onttrek is teen 1972.

Lêer:SAR Class GDA 2257 (2-6-2+2-6-2).jpg|SAR Klas GDA no. 2257, ongeveer 1929

Lêer:Class GDA no. 2259.jpg|SAR Klas GDA no. 2259 aan die Natalse Noordkus, Mei 1971

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
Klas GE Garratt-stoomlokomotief

duimnael|280px|Skets van 'n Garrattlokomotief se uitleg
Die **Klas GE Garratt-stoomlokomotief** is 'n tipe stoomlokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is op 60-pond goederelyne met 'n uitleg van . Daar was drie bestellings geplaas vir die lokomotief met *Beyer, Peacock and Company*. Die eerste bestelling van ses is in 1925 afgelewer; hulle was in wese 'n vergroting van die   Klas GD. 

Die tweede bestelling van 10 is in 1926 geplaas, hulle was feitlik identies aan die eerste bestelling behalwe vir die steenkoolbunker en watertenk wat verander is.

Die derde bestelling vir twee lokomotiewe is in 1931 geplaas. Hulle het baie na die 1926 bestelling gelyk maar het 'n wyer kajuit gehad, groter silinders, wat hulle sterker gemaak het, en vele ander verbeteringe aan die stoomketel.

Die Garratt-lokomotiewe se onderskeidende kenmerk is dat hulle soos 'n "dubbele" lokomotief lyk. Vooraan die stoomketel loop nog 'n tenker, en drie of vier pare dryfwiele sit onder hierdie voorste sowel as die agterste wa. Dit het aan die eenheid beter vastrap- en trekvermoeë verskaf, veral in die Natalse Drakensberge. Al die lokomotiewe was toegerus met Walschaerts-klepratwerk.

In Suid-Afrika is hulle hoofsaaklik in die Wes-Transvaal en die noordkus van KwaZulu-Natal gebruik. 'n Paar lokomotiewe was vir 'n kort tydperk op die Outeniekwa Spoorwegpas gebruik.

Lêer:Class GE no. 2266.jpg|No. 2266, eerste van die tweede aflewering, ongeveer November 1971

Lêer:Class GE no. 2274.jpg|No. 2274 op Stanger lokodepot, ongeveer September 1966
Lêer:Class GE no. 2276.jpg|No. 2276, eerste van die derde aflewering, op Greyville, ongeveer Mei 1971

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
Apollo 17

duimnael|regs
links|70px

**Apollo 17** was die laaste bemande sending in die Apollo-program van die Verenigde State, die sesde sending wat op die maan geland het en die tiende suksesvolle sending.

Lansering het om 00:33 Oostelike Standaardtyd (EST) op 7 Desember 1972 geskied, die drie bemanningslede het bestaan uit bevelvoerder Eugene Cernan, beheereenheid-vlieënier Ronald Evans en maanmodule-vlieënier Harrison Schmitt. Dit was die laaste gebruik van Apollo-hardeware vir sy oorspronklike sending; na Apollo 17 is ekstra Apollo-onderdele in die Skylab en Apollo-Sojoes-toetsprojek gebruik.

Dit was die derde "J-sending" gewees – wat 'n drie-dae-maanverblyf en uitgebreide wetenskaplike vermoë moontlik gemaak het. Dit was ook die derde en laaste sending waartydens die maankarretjie gebruik is.

Terwyl Evans om die maan gewentel het in die beheer/diensmodule (CSM), het Cernan en Schmitt net meer as drie dae op die maanoppervlak vertoef in die Taurus-Littrowvallei. Hulle het drie sessies buite die landingstuig spandeer ("moonwalks"), waartydens hulle maanmonsters versamel en wetenskaplike instrumente ontplooi het. Cernan, Evans, en Schmitt het veilig na die aarde teruggekeer op 19 Desember, na 'n sending van ongeveer 12 dae.

[duimnael|260px|Harrison Schmitt op die maan langs die vlag van die [Verenigde State van Amerika, met die aarde in die agtergrond.]]
duimnael|260px|Gene Cernan ry op die maankarretjie.
[duimnael|320px|Herwinning uit die [Stille Oseaan, 19 Desember 1972]]
Klas GD Garratt-stoomlokomotief

Die **Klas GD Garratt-stoomlokomotief** is 'n tipe stoomlokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is. Hierdie klas is van 1925 tot 1926 deur *Beyer, Peacock and Company* gebou en 14 lokomotiewe is in diens gestel. Die klas was sterker en swaarder as Klas GC. Die lokomotiewe is toegerus met 'n Belpaire-vuurkas en Walschaerts-klepratwerk. Hulle het meestal op KwaZulu-Natal se Noordkus en die Pietermaritzburg-Franklinlyn diens gedoen. 'n Paar het op die Kaapstad-Caledonlyn gewerk en later het die meeste die Montagupas bedien. Hulle is almal in 1967 uit diens onttrek.

SAR Class GD 2222 (2-6-2+2-6-2).jpg|Klas GD no. 2222, ongeveer 1940

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
Selenografie

duimnael|regs|250px|Uit die boek *Recreations in Astronomy* deur H.D. Warren D.D., uitgegee in 1879: 'n afbeelding genaamd "Lunêre dag", wat 'n historiese konsep van die maanoppervlak se voorkoms weergee. Robotsendings na die maan sou egter aandui dat die oppervlakte baie meer gerond is weens 'n lang geskiedenis van impakte.

**Selenografie** is die studie van die oppervlakte en fisiese kenmerke van die maan. Histories was selenografiste merendeels bemoeid met die kartering en benaming van die maanseë, kraters, bergreekse en verskeie ander maankenmerke. 

Hierdie taak is grootliks afgehandel toe hoëresolusiebeelde van die naby- en die vêrkant van die maan verkry is danksy ruimtetuie wat in die vroeë ruimteëra in wentelbane om die maan geplaas is. Nietemin is dele van die maan, veral rondom die pole, in die 21ste eeu steeds swak gefotografeer, en die presiese liggings van etlike kenmerke (soos kraterdieptes) is nie tot die naaste kilometer bekend nie. 

Vandag word selenografie beskou as 'n subdissipline van selenologie, wat op sigself meestal as "maanwetenskap" bekend staan. Die woord selenografie is afgelei van die Griekse lunêre godheid Σελήνη *Selene* en γράφω, d.w.s. graphō, wat beteken "ek skryf".

## Kyk ook 
* Lys van seë op die Maan
* Maanwentelprogram