Hellanikos van Lesbos

**Hellanikos** (of **Hellanicus**) **van Lesbos** (Grieks: , *Hellánikos ho Lésbios*), ook bekend as **Hellanikos van Mytilene** (Grieks: , *Hellánikos ho Mutilēnaῖos*; 490 v.C. – omstreeks 405 v.C.), was 'n oudgriekse logograaf wat gefloreer het gedurende die tweede helfte van die 5de eeu v.C. Hy is in 490 v.C. gebore in Mytilene op die eiland Lesbos, en daar word beweer dat hy tot die ouderdom van 85 geleef het. Volgens die *Suda* het hy 'n geruime tyd aan die hof van een van die konings van Masedonië gewoon, en gesterf in Perperena, 'n stad in Aeolis op die plato van Kozak naby Pergamon, oorkant Lesbos. Hy was een van die mees produktiewe van die vroeë historici. Sy baie werke, hoewel nou verlore, was baie invloedryk. Hy is aangehaal deur 'n aantal ander skrywers, wat daardeur baie fragmente van sy werke bewaar het, waarvan die mees onlangse versameling deur José J. Caerols Pérez is, wat 'n biografie van Hellanikos insluit.duimnael|regs|upright=0.7|'n Fragment van *Atlantis* deur Hellanicus (Papirus Oxyrhynchus 1084, vroeë 2de eeu)
duimnael|200px|Kaart van die eiland Lesbos waar Hellanikos waarskynlik gebore is
Hellanikos het werke oor chronologie, geografie en geskiedenis geskryf, veral oor Attica, waarin hy 'n onderskeid getref het tussen wat hy gesien het as Griekse mitologie en -geskiedenis. Sy invloed op die geskiedskrywing van Athene is aansienlik en het geduur tot die tyd van Eratostenes (3de eeu v.C.).

Hy het die eng plaaslike grense van die ouer logograwe oorskry, en was nie tevrede om bloot die tradisies wat deur die toedoen van die digters algemene aanvaarding verkry het, te herhaal nie. Hy het probeer om die tradisies op te teken soos dit plaaslik-aktueel was, en het gebruik gemaak van die paar nasionale of priesterlike registers, wat die naaste was wat hy kon kom aan iets soos 'n kontemporêre registrasiestelsel.

Hy het gepoog om die grondslag te lê van 'n wetenskaplike chronologie, hoofsaaklik gebaseer op die lys van die Argiaanse priesteresse van Hera, en tweedens op geslagsregisters, lyste van landdroste (bv. die archons by Athene), en Oosterse datums, in die plek van die ou berekening deur geslagte. Maar sy materiaal was onvoldoende en hy moes dikwels die ouer metodes gebruik.

Sowat dertig werke word aan hom toegeskryf, chronologies, histories en episodies. Dit sluit in:
**Die Priesteresse van Hera by Argon*: 'n chronologiese samestelling, gerangskik volgens die volgorde van opeenvolging van hierdie funksionarisse
**Carneonikae*: 'n lys van die oorwinnaars in die Karneaanse-spele (die belangrikste Spartaanse musiekfees), insluitend kennisgewings van letterkundige gebeure.
**Atthis*, wat die geskiedenis van Attica gee vanaf 683 v.C. tot die einde van die Peloponnesiese Oorlog (404 v.C.), en wat deur Thucydides (i. 97) genoem word, wat sê dat hy die gebeure van die jare 480 v.C. tot 431 v.C. kort en oppervlakkig behandel het, en met min inagneming van chronologiese volgorde.
**Phoronis*: hoofsaaklik genealogies, met kort kennisgewings van gebeure uit die tyd van Phoroneus, oerkoning in die Peloponnesos. 
**Troica* en *Persica*: geskiedenisse van Troje en Persië.
**Atlantis* (of *Atlantias*), oor die dogter van die Titaan Atlas. Sommige dele van sy teks kom moontlik uit 'n epiese gedig wat Carl Robert *Atlantis* genoem het, waarvan 'n fragment Oxyrhynchus Papirus 11 1359 kan wees.

Sy werk sluit die eerste vermelding in van die legendariese stigting van Rome deur die Trojane; hy skryf dat die stad gestig is deur Eneas toe hy Odusseus op sy reise deur Latium vergesel het. Hy het ook die idee ondersteun dat 'n inkomende groep Pelasgers agter die oorsprong van die Etruskers lê. Laasgenoemde idee, uit sy *Phoronis*, het Dionusios van Halikarnassos beïnvloed, wat hom [I.28] as bron aanhaal.

## Verwysings 
## Verdere leesstof 
*Fragmente Karl Wilhelm Ludwig Müller, *Fragmenta Historicorum Graecorum*, Volume I en Volume IV (1841). 
*Ludwig Preller, *De Hellanico Lesbio historico* (1840) 
* Mure, William, *A Critical History of the Language and Literature of Ancient Greece*, Volume IV, Londen, Longman, Brown, Green, and Longmans, 1853. Google Books.
*H. Kullmer, *Hellanikos in Jahrbücher für klass. Philologie* (Supplementhand, xxvii. 455 sqq.) (1902), wat 'n nuwe uitgawe bevat sowel as 'n rangskikking van fragmente.
*C. F. Lehmann-Haupt, *Hellanikos, Herodot, Thukydides, in Klio* vi. (1906), 127 sqq. 
*John Bagnell Bury, *Ancient Greek Historians* (1909), pp.&nbsp;27 sqq.
*D. Ambaglio, ''L'opera storiografica di Ellanico di Lesbo*, Pisa 1980 
*G. Ottone, *L'Attike xyngraphe di Ellanico di Lesbo. Una Lokalgeschichte in prospettiva eccentrica*. In C. Bearzot - F. Landucci (a cura di), *Storie di Atene, storia dei Greci. Studi e ricerche di attidografia*, Milano 2010, pp.&nbsp;53–111 
*G. Ottone - A. Filoni, *Hellanikos of Lesbos (1782)*, in *Die Fragmente der Griechischen Historiker Continued*. Part IV E. *Paradoxography and Antiquities*. IV 2. Antiquities, vol.1, D. Engels (red) - S. Schorn, aanlyn gepubliseer Okt. 2017. Aanlyn weergawe beskikbaar by Brill.
*A. von Blumenthal,  *Hellanicea: de Atlantide (1913)* Doktorale verhandeling goedgekeur deur Carl Robert by die Halle-universiteit

## Eksterne skakels 
* Aanlyn weergawe van die fragmente van Hellanikos in Felix Jacoby se *Die Fragmente der griechischen Historiker*
* Aanlyn weergawe van die fragmente van Hellanikos in *Brill's New Jacoby'', met Engelse vertaling en kommentaar
* Transkripsie van Atlantis uit P.Oxy 1084 (Wikimedia Commons)
* Transkripsie van Atlantis uit P.Oxy 1084 (Katalogus van paraliterêre Papirus)