open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Lionel Messi

**Lionel Andrés "Leo" Messi Cuccittini** (gebore 24 Junie 1987 in Rosario, Santa Fe-provinsie, Argentinië) is 'n Argentynse sokkerspeler. Hy speel as ’n voorspeler (aanvaller) vir Inter Miami in die Major League Soccer en is die kaptein van beide Inter Miami en die Argentynse nasionale span. Sy bynaam is *La Pulga* ("die vlooi") wat hy te danke het aan sy kort lengte en spoed. Hy word wêreldwyd beskou as een van die grootste sokkerspelers in die geskiedenis.

Messi het deur sy loopbaan ’n groot aantal belangrike sporttoekennings ontvang, onder andere agt *Ballon d’Or*-pryse, ses Europese Goue Skoene, en verskeie FIFA-pryse vir wêreldspeler van die jaar. In 2025 is hy deur die IFFHS (*International Federation of Football History & Statistics*) aangewys as die Aller Tye Beste Mansspeler. Met 45 trofeë is hy die mees bekroonde sokkerspeler ooit. Sy rekords sluit onder meer die meeste doele in ’n kalenderjaar (91), die meeste doele vir een klub (672 vir Barcelona), en die meeste bydraes tot doele in die FIFA Wêreldbeker in.

Messi het sy professionele debuut vir Barcelona op 17-jarige ouderdom gemaak in 2004. Hy het gou ’n belangrike speler geword en in die 2008/09-seisoen het hy daartoe bygedra dat die klub La Liga, die Copa del Rey, die Supercopa de España, die UEFA Champions League, die Superbeker en die FIFA Klubwêreldbeker gewen het. Gedurende meer as ’n dekade by Barcelona het hy talle klubrekords verbeter en die span gelei tot tien ligatitels en vier Champions League-trofeë. Finansiële probleme by Barcelona het daartoe gelei dat Messi in 2021 na Paris Saint-Germain verhuis het, waar hy twee ligatitels gewen het. In 2023 het hy by Inter Miami aangesluit.

As ’n Argentynse internasionale speler is Messi die land se algehele topdoelskieter en die speler met die meeste wedstryde. Hy het ’n goudmedalje by die 2008 Olimpiese Spele gewen. Nadat hy in 2011 kaptein geword het, het hy Argentinië gelei na drie agtereenvolgende eindstryde, en uiteindelik na groot sukses deur die Copa América in 2021 en die Wêreldbeker 2022 te wen — Argentinië se eerste Wêreldbekertitel sedert die toernooi van 1986. Destyds was Argentinië se sterspeler Diego Maradona, en saam het hulle byna ’n goddelike status onder Argentynse ondersteuners. In 2024 het hy weer die Copa América gewen — sy derde groot titel met die nasionale span.

Buite die veld is Messi een van die wêreld se bekendste sportfigure. Hy is herhaaldelik aangewys as een van die hoogste betaalde sportlui ter wêreld deur Forbes en *France Football*. Hy is ook verskeie kere op Time se lys van die 100 invloedrykste mense.

## Internasionale loopbaanstatistieke 
Vir die Argentynse nasionale sokkerspan:

## Verwysings 
## Bronnelys 
* Simon Kuper: *Barça: The rise and fall of the club that built modern football*, Short Books, London 2022.

## Eksterne skakels 
*
Bamberg

**Bamberg** is 'n selfregerende stad in die administratiewe gewes Bo-Franke (Duits: *Oberfranken*) van die Duitse deelstaat Beiere met 'n bevolking van omstreeks 71&nbsp;000. Die stad is die setel van 'n universiteit en ander opvoedkundige instellings, 'n belangrike ekonomiese spilpunt in Bo-Franke en die setel van 'n Rooms-Katolieke aartsbiskop.

Die historiese stadskern van Bamberg met 'n ryk erfenis aan Gotiese en Barokboukuns is die grootste van sy soort wat in Duitsland bewaar gebly het. In 1993 het Unesco Bamberg se ou stad, wat as 'n "duisendjarige kunswerk" beskryf word, as wêrelderfenis gelys. Bamberg staan daarnaas bekend vir sy biertradisie. So word in plaaslike brouerye onder meer spesialiteite soos rookbier gebrou waaraan gerookte mout 'n besondere smaak verleen.

## Stadsdele en plekke in die munisipaliteit 
* Berggebiet
* Bruckertshof
* Bug
* Gartenstadt (St. Kunigunda)
* Gaustadt
* Hirschknock
* Kramersfeld
* Mitte (Inselstadt)
* Theuerstadt (Gärtnerstadt, St. Gangolf)
* Wunderburg
* Gereuth
* Nord (St. Otto)
* Ost (St. Heinrich)
* Wildensorg

## Fotogalery 

Lêer:Bamberger Dom BW 6.JPG|Katedraal
Lêer:Bamberger Reiter BW 2 edit.jpg|Die Bambergse ruiter, 'n ornament in die katedraal
Lêer:Bamberg05.jpg|Die ou hawe van Bamberg
Bamberg-Dominikanerkirche-02-2018-gje.jpg|St. Dominikus
Bamberg-St Otto-16-vom Aussichtsturm-2015-gje.jpg|St. Otto
Bamberg-St Gangolf-14-Chorseite-2015-gje.jpg|St. Gangolf
Bamberg-St Jakob-04-Altenburg-2009-gje.jpg|St. Jakob
Bamberg-St Stephan-16-2009-gje.jpg|St. Stephan

## Eksterne skakels 
*   Amptelike UNESCO bladsy
Idiom Neutral

**Idiom Neutral** is 'n kunsmatige taal wat in 1902 deur die *Akademi Internasional de Lingu Universal* (Internasionale Akademie vir een Universele Taal) gepubliseer is onder die leierskap van Waldemar Rosenberger uit Sint Petersburg. Die taal is oorspronklik ontwikkel as ’n verbetering op die kunsmatige taal Volapük. Later is hervormde vorme van die taal, Idiom Neutral Reformed en Reform Neutral, gepubliseer. Hoewel Idiom Neutral tydens die eerste jare van die 20ste eeu as 'n belangrike konkurrent van Esperanto is beskou, het dit deesdae heeltemal uit sirkulasie verdwyn.

## Voorbeelde 
Die Onse Vader:

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Yahoo! Group about Idiom Neutral
* Blog in Idiom Neutral
* Lingu Neutral
* Complete Grammar of Idiom Neutral
Kleinteater

Die **Kleinteater** is 'n unieke klassieke dramateater in die hartjie van Pretoria se sentrale sakegebied. Die teater is ontwerp deur die Suid-Afrikaanse argitek, Norman Eaton.  Die teater het sitplek vir 292 mense en word gebruik vir 'n verskeidenheid van optredes deur studente van Unisa en ander instellings.

## Geskiedenis 
Gedurende Maart 1940 het mej Norah McCullough wat in Suid-Afrika was om kinderkunssentra in die hoofstede te bevorder, die argitek Norman Eaton genader om die sentrum te ontwerp.
Bouwerk het in 1941 begin. Teenstrydighede ten opsigte van die funksies en ruimtelike vereistes van die gebou het konstruksie vertraag tot 1946. Intussen is mnr Le Roux Smith in 1943 as die nuwe direkteur van die sentrum aangestel, en hy ontwikkel 'n omvattende teater-ontwikkelingsprogram.

In 1957 is die teater onder die jurisdiksie van die Pretoriase Onderwyskollege geplaas. Weens 'n gebrek aan fondse en verskeie ander ongerymdhede is die teater eers in 1961 voltooi. In dieselfde jaar is die voltooide gebou amptelik aan dr Jordaan, dekaan van die Pretoriase Onderwyskollege oorhandig en die naam Kleinteater/Kunssentrum is amptelik in gebruik geneem.
In 1993 is planne deur Maree en Els Argitekte vir veranderinge met betrekking tot onderhoud en algemene instandhouding goedgekeur, en die veranderings is in Augustus 1994 voltooi.

In 1995 verkry Unisa eienaarskap van die Kleinteater/Kunssentrum. Dit is in 2004 tot 'n provinsiale erfenisterrein verklaar en die amptelike naam is verander na die Unisa Kleinteater. Verdere veranderings aan die binnekant van die teater is volgens die vereistes van Suid-Afrikaanse Erfenishulpbronagentskap (SAEHA) aangebring.

## Bronne 
* Eaton, Norman Pretoriana, no. 69/70, Aug 1972, *ONTSTAAN VAN DIE KLEINTEATER* Bl. 15, 16 www.artefacts.co.za. *URL besoek op 27 Junie 2014*
* Little Theatre: History Unisa. *URL besoek op 27 Junie 2014*

## Eksterne skakels 
* Unisa Little Theatre: Home www.unisa.ac.za; URL besoek op 28 Junie 2014

## Verwysings
Asetoon

**Asetoon** (sistematiese naam **propanoon**) is 'n organiese verbinding met die formule (CH3)2CO. Dit is 'n kleurlose, hoogs vlugtige, vlambare vloeistof, en is die eenvoudigste ketoon bekend.

Asetoon is mengbaar met water en dien as 'n belangrike oplosmiddel in sy eie reg, tipies vir skoonmaakdoeleindes in die laboratorium. In 2010 is ongeveer 6.7 miljoen ton wêreldwyd geproduseer, hoofsaaklik vir gebruik as 'n oplosmiddel en die produksie van metielmetakrilaat en bisfenol A. Dit is 'n algemene boublok in die organiese chemie. Bekende alledaagse gebruike van asetoon is as naellakverwyderaar en verfverdunner.

Asetoon word deur die menslike liggaam geproduseer en uitgeskei deur middel van normale metaboliese prosesse. Dit is algemeen teenwoordig in die bloed en urine. Mense wat aan diabetes (suikersiekte) lei, vervaardig dit in groter hoeveelhede. Swanger vroue, borsvoedende moeders en kinders toon hoër vlakke van asetoon. 'n Ketogeniese dieet, wat asetoonvlakke verhoog in die liggaam, word gebruik om epileptiese aanvalle in babas en kinders te verminder.

## Sien ook 
*lys van oplosmiddels

## Verwysings
Austin Roberts

**Austin Roberts** (3 Januarie 1883 – 5 Mei 1948) was 'n Suid-Afrikaanse dierkundige en ornitoloog. Hy is veral bekend vir sy *Birds of South Africa*, wat die eerste keer in 1940 gepubliseer is. Hy het ook die dierkunde van die streek bestudeer. Sy werk *The mammals of South Africa* is postuum in 1951 gepubliseer. Die 7de uitgawe van ''Roberts' Birds of Southern Africa'', wat in 2005 verskyn het, is die standaard verwysingswerk oor die voëls van dié streek.

## Biografie 
Austin, die seun van 'n predikant, is in Pretoria gebore en het in Potchefstroom grootgeword. Hy het baie van sy vroeë kennis van dierkunde van Thomas Ayres (1828–1913), een van Suid-Afrika se eerste amateur-ornitoloë, gekry. Roberts was in diens van die Transvaalse Museum tussen 1910 en 1946, vanwaar hy die voëls en soogdiere van Suid-Afrika bestudeer het. Om navorsing te bevorder, het hy 'n versameling van ongeveer 30000 voël- en 13000 soogdier-monsters by die museum gevestig. Hy is die outeur van verskeie manuskripte en artikels in wetenskaplike publikasies. In 1935 het die Universiteit van Pretoria 'n ere-doktorsgraad aan hom toegeken. Austin Roberts het op 5 Mei 1948 in 'n motorongeluk in Transkei gesterf.
Die Austin Roberts-voëlreservaat in Pretoria is na hom vernoem.

## Bibliografie 
* *The Mammals of South Africa.* Johannesburg 1951–1954 (postuum)
* *Our South African Birds (Ons Suid-Afrikaanse voëls).* Cape Times, Kaapstad 1941.
* *The Birds of South Africa.* H.F.&G.Witherby Ltd., Londen, 1940.
* *Museums, higher vertebrate zoology and their relationship to human affairs.* Pretoria 1935.
* *Synoptic Check List of the Birds of South Africa.* Cambridge 1924
* *New Forms of African Birds.* Cambridge 1929
* *Egg-collecting in the Bushveld.* 1913
* *Ornithological Notes from Wolmaransstad, Transvaal.* 1906

## Literatuur 
* *Charles Kimberlin Brain: Austin Roberts.* Kaapstad 1998. 

## Bron 
* Merendeels vertaal vanaf die Engelse Wikipedia
Rantsoenering

[duimnael|[Roemenië|Roemeense rantsoenkaart uit 1989.]]

**Rantsoenering** in logistiek beteken die beheer van die verspreiding of verdeling van skaars hulpbronne, goedere, of dienste onder die bevolking op verspreide gebiede. Rantsoenering beheer die grootte van die rantsoen, byvoorbeeld die groote van n houer, wat 'n persoon se aandeel van die hulpbronne wat versprei word op 'n bepaalde dag of op 'n spesifieke tyd bepaal.

In ekonomie is rantsoenering 'n kunsmatige beperking van die aanvraag. Dit word gedoen prys te hou onder die ewewig (mark-skoonmaak) prys bepaal deur die proses van vraag en aanbod in 'n onbelemmerde mark. So kan rantsoenering aanvullend tot prysbeheer gebruik word. 'n Voorbeeld van rantsoenering as gevolg van stygende pryse was die rantsoenering van petrol tydens die wêreldwye 1973-energiekrisis, petrol tenk grootte beperkings en toename in die aantal petrol stasies .

Hoë pryse, veral in die geval van noodsaaklikhede, is ongewens by diegene wat dit nie kan bekostig nie. Tradisionele ekonome glo egter dat hoër pryse die vermorsing van skaars hulpbronne verminder, terwyl dit ook as aansporing dien vir die verskaffer om meer te herversprei en ook te produseer.

Rantsoenering deur die verpligte gebruik van rantsoenkoepons is net een soort van nie-prys-rantsoenering. Skaars produkte of dienste kan ook gerantsoeneer word met behulp van 'n toustaan-metode. Dit word gesien by pretparke, waar 'n mens eenmaal vir toegang betaal en dan nie weer om op enige ritte te gaan nie. Net so, in die afwesigheid van tolpaaie, word toegang tot paaie gerantsoeneer op 'n eerste daar, eerste bedien​-proses in 'n tipe wagtou, wat kan lei tot verkeersopeenhopings en daarop volgende hoër petrol verbruiking.
The Lookout

Sir Percy Fitzpatrick en sy vrou  *Lady Fitz* is by **The Lookout** langs die Sondagsrivier naby Kirkwood begrawe. Die terrein is in 1953 tot 'n nasionale gedenkwaardigheid verklaar.

The Lookout lê net noord van Enon, Oos-Kaap en noord van Sunland, 'n nedersetting aan die pad tussen Kirkwood en Addo. Fitzpatrick het die stukkie grond op die oostelike oewer gekoop sodat sy gaste vanaf daardie uitstekende rotspunt 'n onbelemmerde en besonder wye uitsig oor die landerye en lemoenboorde in die vrugbare Sondagsriviervallei kon kry. Boonop het hy daar 'n uitkyktoring laat bou met daaromheen die inheemse plante van die gebied. In 1953 het sy skoonseun en dogter die terrein aan die staat geskenk met 'n ruim bedrag vir die instandhouding daarvan.

'n Plaat aan die toring gedenk sir Percy se seun, Percy Nugent George Fitzpatrick, wat tydens die Eerste Wêreldoorlog in Frankryk gesneuwel het.

## Bibliografie 
* Oberholster, J.J.: Die historiese monumente van Suid-Afrika. Kaapstad: Kultuurstigting Rembrandt van Rijn vir die Raad vir Nasionale Gedenkwaardighede, 1972.
Russel Botman

**Russel Botman** was van 2007 tot sy dood in 2014 die rektor en visekanselier van die Universiteit van Stellenbosch in die Wes-Kaap. Hy was 'n internasionaal bekende teoloog wat die Wêreld Alliansie van Gereformeerde Kerke in Genève oor verskeie aangeleenthede geadviseer het. Hy het ook as die president van die Suid-Afrikaanse Raad van Kerke gedien.

## Biografie 
Hayman Russel Botman is op 18 Oktober 1953 in Bloemfontein gebore, maar voltooi sy skoolloopbaan in Kliptown, Johannesburg. Hy verwerf later 'n BA, MTh (cum laude) asook 'n doktoraat in teologie van die Universiteit van Wes-Kaapland. In 1976 was hy 'n lid van die universiteit se studenteraad en later 'n predikant van die Nederduitse Gereformeerde Sendingkerk in Wynberg, Kaapstad.

Botman het in 2000 as 'n professor in Praktiese Teologie en Missiologie by die Universiteit van Stellenbosch aangesluit. In 2007 neem hy die leisels as rektor en visekanselier by Chris Brink oor. In 2012 is sy termyn vir 'n verdere vyf jaar verleng.

Hy is op 28 Junie 2014, op 60-jarige ouderdom na 'n hartaanval in sy slaap oorlede. Hy laat sy vrou, Beryl, en kinders, Hayman, Lazelle, Ilze en Roxanne agter. 

## Verwysings
Elektriese generator

duimnael|regs|300px|V.S.A. NRC beeld van 'n moderne stoomturbine generator (STG).
In elektrisiteitsopwekking is 'n **generator** 'n toestel wat bewegingsgebaseerde krag (potensiële en kinetiese energie) of brandstofgebaseerde krag (chemiese energie) na elektriese krag omskakel vir gebruik in 'n eksterne stroombaan. Bronne van meganiese energie sluit in stoomturbines, gasturbines, waterturbines, binnebrandenjins, windturbines en selfs handslingers. Die eerste elektromagnetiese generator, die Faraday-skyf, is in 1831 deur die Britse wetenskaplike Michael Faraday uitgevind. Generators verskaf byna al die krag vir elektriese netwerke.

Benewens elektrisiteit- en bewegingsgebaseerde ontwerpe, gebruik fotovoltaïese en brandstofselaangedrewe generators onderskeidelik sonkrag en waterstofgebaseerde brandstof om elektriese uitset op te wek.

Die omgekeerde omskakeling van elektriese energie na meganiese energie word deur 'n elektriese motor gedoen, en motors en generators stem baie ooreen. Baie motors kan elektrisiteit uit meganiese energie opwek.

## Terminologie 
[duimnael|regs|Vroeeë Ganz Generator in [Zwevegem, Wes-Vlaandere, België]]
Elektromagnetiese generators word in twee breë klasse verdeel naamlik: dinamos en alternators.
* Dinamo's ontwikkel pulserende gelykstroom deur die gebruik van 'n kommutator.
* Alternators ontwikkel wisselstroom.

Meganies bestaan ​​'n generator uit 'n roterende deel en 'n stilstaande deel wat saam 'n magnetiese stroombaan vorm:
* Rotor: Die roterende deel van 'n elektriese masjien.
* Stator: Die stilstaande deel van 'n elektriese masjien, wat die rotor omring.

Een van hierdie dele genereer 'n magnetiese veld, die ander het 'n draadwikkeling waarin die veranderende veld 'n elektriese stroom induseer:
* Veldwikkeling of veld (permanente) magnete: Die magnetiese veld-produserende komponent van 'n elektriese masjien. Die magnetiese veld van die dinamo of alternator kan voorsien word deur óf draadwikkelings wat veldspoele genoem word óf permanente magnete. Elektries opgewekte generators sluit 'n opwekkingstelsel in om die veldvloed te produseer. 'n Generator wat permanente magnete gebruik, word soms 'n magneto of 'n permanente magneet-sinchrone generator genoem.
* Anker: Die kragproduserende komponent van 'n elektriese masjien. In 'n generator, alternator of dinamo ontwikkel die ankerwikkelings die elektriese stroom, wat krag aan 'n eksterne stroombaan verskaf.

Die anker kan op óf die rotor óf die stator wees, afhangende van die ontwerp, met die veldspoel of magneet aan die ander deel.

## Verwysings
Magneetveld

duimnael|Magneetveldlyne kan gesien word met behulp van ystervylsels.
[duimnael|[Hans Christian Ørsted, *Der Geist in der Natur*, 1854]]
’n **Magneetveld** is die magnetiese invloed van elektriese strome en gemagnetiseerde materie. Die magneetveld by enige gegewe punt word bepaal deur die rigting en sterkte; as sulks is dit ’n vektorveld. Die term word gebruik vir twee verskillende maar naby verwante velde wat deur die simbole  en  aangedui word. Dit word onderskeidelik in tesla en ampère per meter gemeet.  word meestal gemeet in terme van die Lorentzkrag wat dit op bewegende elektriese ladings uitoefen.

’n Gewilde manier om te sien hoe die magneetveld se rigting en sterkte die veldlyne beïnvloed, is met behulp van ystervylsels wat op ’n vel papier bo-op ’n staafmagneet geplaas word. Dit word die magnetiese spektrum genoem.

In die alledaagse lewe is magneetvelde meestal ’n onsigbare krag wat deur ’n magneet geskep word, en wat magnetiseerbare materiale soos yster en nikkel aantrek en ander magnete wegstoot. Magneetvelde word algemeen gebruik in moderne tegnologie, veral in elektriese ingenieurswese en elektromeganika. Roterende magneetvelde word gebruik in beide elektriese motors  en kragopwekkers. 

Die Aarde skep sy eie magneetveld, wat belangrik is in navigasie.
Karel XIII van Swede

**Karel XIII** (Sweeds/Noors: Karl; Stockholm, 7 Oktober 1748 – aldaar, 5 Februarie 1818) was van 1809 tot 1818 die koning van Swede en van 1814 tot 1818 as **Karel II** die koning van Noorweë.

Karel, uit die huis Holstein-Gottorp, was die tweede seun van koning Adolf Frederik van Swede en Louisa Ulrika van Pruise, die suster van Frederik II van Pruise. Hy volg 'n loopbaan in die vloot en word 'n admiraal, waar hy enkele suksesvolle seeslae in die Russies-Sweedse Oorlog (1788–1790) lewer.

Na sy broer, koning Gustaaf III in 1792 vermoor is, was hy vier jaar lank regent vir die minderjarige kroonprins Gustaaf IV. Die werklike regering is egter deur sy vertroueling, baron Gustaf Adolf Reuterholm behartig, wat hy in die Geheime Raad aangestel het. Reuterholm het aanvanklik hervormings deurgevoer, onder andere meer persvryheid. Nadat die Sweedse pers met besprekinge oor die meriete van die republikeinse grondwette van Frankryk en die Verenigde State van Amerika begin, is die liberalisering stopgesit. Toe Gustaaf IV meerderjarig word moes Reuterholm na die buiteland vlug. Sy oom, Karel XII het homself na sy landgoed teruggetrek.

Op 13 Maart 1809 het die Sweedse leër die jong koning afgesit en die 60-jarige prins Karel weer tot regent uitgeroep. Op 6 Junie word hy die koning nadat hy die nuwe liberale grondwet, waarin die mag van die koning beperk word, erken. Op 4 November 1814 word hy ook die koning van Noorweë, wat deur die Verdrag van Kiel van Denemarke losgemaak is, en in 'n personele unie met Swede verbind is. Dit vergoed die vorige verlies van Finland aan Rusland.

Karel se kinders het jonk gesterf (hy was met sy niggie, Hedwig Elizabeth Charlotte van Holstein-Gottorp getroud). Die afgesette Gustaaf Adolf het met sy kinders en al na die buiteland gevlug, wat hulle ook van die troon uitgesluit het. Die Deense prins Christiaan August van Sleeswyk-Holstein-Sonderburg-Augustenburg (herdoop tot Karel August) is as troonopvolger aangewys. Baron Reuterholm, wat in 1809 uit ballingskap teruggekeer het, is nie toegelaat om die koning te word nie.

Na die skielike, onverwagte dood van die (Deense) kandidaat-troonopvolger in 1810 nooi die Sweedse regering die Franse maarskalk Jean-Baptiste Bernadotte om as troonopvolger en regent te regeer. Hy word deur Karel XIII as sy stiefseun aangeneem. Na Karel se dood bestyg hy die kroon as Karel XIV Johan. Sy nageslag regeer Swede tot vandag toe.

## Nageslag 
Hy het die volgende kinders by Hedwig Elizabeth Charlotte van Holstein-Gottorp gehad:
* Louisa Hedwig van Swede (2 Julie 1797 – 2 Julie 1797) *prinses van Swede*
* Karel Adolf van Swede (3 Julie 1798 – 10 Julie 1798) *prins van Swede*

By sy buite-egtelike minnares, die hofdame Christina Augusta von Fersen (10 Maart 1754 – Stockholm, 8 April 1846), verwek hy:
* Carl Axel Löwenhielm (Stockholm, 3 November 1772 – 9 Junie 1861)

Aangenome kinders:
* Christiaan August van Sleeswijk-Holstein-Sonderburg-Augustenburg (1768–1810) as Karel August *kroonprins van Swede*
* Jean Baptist Jules Bernadotte (1763–1844) as Karel XIV Johan *koning van Swede*
Reynoldsgetal

Die **Reynoldsgetal** is 'n dimensielose getal wat 'n aanduiding van turbulensie is.

Waar:
:\rho = digtheid in kg/m3
:u = snelheid van die vloeier in die pyp in [m/s]
:d = binnediameter van die pyp in meter [m]
:\mu = dinamiese viskositeit in [Pa.s] of [N.s/m2] of [kg/(ms)]. Die viskosteit van water by 21 °C is 1 cP of 0.001 Pa.s

In terme van eenheidsimbole:

\frac{\frac{kg}{m^3} \cdot \frac{m}{s} \times m}{\frac{kg}{m \cdot s}} = \frac{kg}{m^3} \cdot \frac{m}{s} \times \frac{m}{1} \times \frac{m \cdot s}{kg} = 1

## Kyk ook 
* Colebrookvergelyking
* Pypvloei

## Eksterne skakels 
*  Die Reynoldsgetal op sixtysymbols.com
Atmosfeer (eenheid)

Een **atmosfeer** druk is die lugdruk by seevlak. Dus is dit 101.325 kPa.

Die volgende is dieselfde druk:

* 1 atm (atmosfeer)
* 101.325 kPa (kilopascal)
* 1.01325 bar
* 14.696 pvd (pond per vierkante duim of in Engels, psi)
* 2116.217 lb/vt2 (pond per vierkante voet)
* 33.19 vt H2O (voet water)
* 10.2 m H2O (meter water)
* 760 mm Hg (millimeter kwik)
Campbell-monument

Die **Campbell-monument** herdenk die vloed wat die Baviaanskloof (tussen Willowmore en Hankey) in die Oos-Kaap op Vrydag 5 Mei 1916 getref het en die inwoners wat tydens die ramp dood is. Vier lede van die Campbell-familie lê in 'n gesamentlike graf in die plaaskerkhof van die plaas Damsedrif, destyds bekend as Onderste Klipfontein.  Die gedenknaald is in 1999 deur die Baviaanskloof-landbouvereniging opgerig en staan net oos van Studtis aan die noordekant van die pad op die plaas Kleinpoort-Wes. P.H. Nortjé het sy boek *Die wildedruif val* op hierdie gebeure gebaseer.

## Bibliografie 
* Nortje, P.H.: *Die wildedruif val*. Kaapstad: Tafelberg, 1984. 
* Scheltema, J.C.: *Baviaanskloof Stories*. Baviaanskloof Toerismevereniging, 2007. 

## Eksterne skakels 
* https://www.baviaansklooftourism.co.za/listing/campbell-monument_18_2017
Saartjie Baartman

**Saartjie Baartman** (1789– 29 Desember 1815) was die bekendste van ten minste twee Khoikhoi-vroue wat in die 19de eeu as trekpleister in Europa onder die naam *Hottentot-Venus* tentoongestel is. "Hottentot" was die naam van die Khoi-mense, wat nou aanstootlike beskou word, en "Venus" verwys na die Romeinse godin van liefde.

Suid-Afrikaanse Khoikhoi-vroue wat as gevolg van hul groot boude uitgestal is as sirkus-aantreklikhede in Europa in die 19de eeu.

[duimnael|upright|Die [Suid-Afrikaanse Erfenishulpbronagentskap se kenteken op Saartjie Baartman se graf in Hankey, Suid-Afrika.]]

## Lewe 
Baartman is in 1789 van 'n Khoisan-familie naby die Gamtoosrivier in die Oos-Kaap, in die destydse Nederlandse koloniale ryk, gebore. Haar Khoi-naam is tot vandag toe ongekend. Sy was 'n slaaf van Nederlandse boere in Kaapstad, en kon vloeiend Nederlands praat. Haar pa is deur Boesmans vermoor terwyl hulle beeste geskuif het.

Haar eienaar se broer, 'n vrye swart man genaamd Hendrick Cezar en William Dunlop, 'n Engelse dokter wat by die Kaapse slawehuis gewerk het, wou haar in Londen tentoonstel. Hulle beloof haar dat sy as 'n ryk vrou sal kan terugkeer. Saartjie was taamlik klein, met 'n swart vel, 'n groot agterstewe, lang skaamlippe en dik lippe. Europeërs het haar liggaamsbou vreemd gevind en wou graag sien hoe sy lyk. Sy is op 21 in 1810 na Londen en Ierland. Baartman het ook na Manchester verhuis, waar sy as Sarah Bartmann gedoop is. In 1814, ná Dunlop se dood, het 'n man genaamd Henry Taylor, Baartman na Parys (Frankryk) gebring waar sy in die openbaar tentoongestel is. 

## Sterfte 
Baartman het in armoede geleef en sterf uiteindelik op 29 Desember 1815 as gevolg van 'n aansteeklike siekte, moontlik pokke, maar longontsteking is ook as 'n moontlike oorsaak genoem. Die beroemde anatoom Georges Cuvier maak 'n aantal anatomiese preparate van haar waaroor hy ook publiseer. Haar liggaam is tot in 1974 in 'n museum in Parys uitgestal.

Die oorskot van Saartjie is na 'n veldtog in 2002 na Suid-Afrika teruggebring, waarna sy in haar oorspronklike geboortestreek in Hankey ter ruste gelê is op Suid-Afrika se Nasionale Vrouedag.

## Films 
Die volgende rolprente handel oor haar lewe:
* Abdellatif Kechiche: *Vénus noire (Swart Venus)*. Parys, MK2, 2009
* Zola Maseko: *The life and times of Sara Baartman*. Icarus, 1998

## Lees ook
*El Negro

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 
* Suid-Afrikaanse regering se webwerf oor haar
* Mara Verna's interaktiewe klank en video-stuk, insluitend 'n bibliografie
* *Guardian* artikel oor die terugbring van haar oorskot
* 'n Dokumentêre film genaamd *The Life and Times of Sara Baartman* deur Zola Maseko
Inersiestelsel

’n **Inersiestelsel** is in die natuurkunde ’n koördinatestelsel waarin voorwerpe, waarop geen krag uitgeoefen word nie, stilstaan of ’n eenparige reglynige beweging uitvoer. Newton se bewegingswette is hier van toepassing: voorwerpe verander slegs van snelheid as ’n krag daarop inwerk, en dan is die versnelling eweredig aan die krag. Die woord "inersie" kom van Latyn vir werkloos of traag. Die begrip speel ’n belangrike rol in die relatiwiteitsteorie van Albert Einstein.

Die aardoppervlak is nie ’n inersiestelsel nie omdat die planeet draai. Vir baie bewegings op groot skaal moet dié vinnige draaiing dus in aanmerking geneem word.
Ferdinand von Zeppelin

**Ferdinand Adolf Heinrich August Graf von Zeppelin** (Konstanz, 8 Julie 1838 - Berlyn, 8 Maart 1917) was 'n Duitse uitvinder en lugvaartpionier. 

Hy was die seun van paleisbestuurder (hofmaarskalk) Friedrich von Zeppelin en Amelie Macaire d'Hogguer. 

In 1853 begin hy sy hoër opleiding, en twee jaar later sy militêre loopbaan, wat hy later as 'n generaal sou afsluit. Tydens die Frans-Duitse Oorlog het hy waargeneem hoe die Franse lugballonne gebruik vir waarnemings en ​​kommunikasie. Geïnspireer hierdeur, het Zeppelin van 1891 af aan die bou van 'n lugskip begin werk. Hy patenteer in 1895 sy lugskip wat later die benaming Zeppelin ontvang het. Dit was 'n sigaarvormige ligter-as-lug vlieënde tuig, wat met waterstof gevul was. Hierdie lugskip het die eerste beheerde lugballon geword wat vir die grootskaalse vervoer van mense en ander kommersiële ladings gebruik kon word. Voor die aanvang van die Eerste Wêreldoorlog was die Zeppelin, ondanks 'n reeks vroeë terugslae, al besonder gewild, en nie net in Duitsland nie. Die swaarder-as-lug vliegtuig tegnologie, wat in later jare die voortou sou neem, was toe nog in sy kinderskoene gewees.

Tussen 1900 en 1908 wend Zeppelin verskeie pogings aan om 'n betroubare lugskip te bou, maar dit het keer op keer misgeloop en in ongelukke en rampe ontaard. Uiteindelik behaal hy wel sukses, en in 1908 keur die militêre owerhede sy projek goed. Zeppelin stig hierna sy eie firma 'Luftschiffbau Zeppelin GmbH'. Die Eerste Wêreldoorlog het getoon dat die Zeppelins egter nie die verwagte doeltreffendheid gehad het nie: hulle was maklike teikens vir die nuwe hoogs maneuvreerbare vliegtuie.  

In 1908 is die eksklusiewe Orde "Pour le Merite" aan von Zeppelin toegeken.

## Bronne 
* Hierdie artikel maak gebruik van die Nederlandse Wikipedia
Massa-energieverband

300px|duimnael|Die massa-energieverband weergegee in ’n formule.

Die **massa-energieverband** is ’n verband tussen die natuurkundige groothede massa en energie wat in 1905 deur Albert Einstein afgelei is uit sy spesiale relatiwiteitsteorie.

Die formule wat dié verband weergee, , is die bekendste formule uit die relatiwiteitsteorie.

## Geskiedenis 
Op 26 September 1905 het Einstein sy spesiale relatiwiteitsteorie in die Duitse tydskrif *Annalen der Physik* gepubliseer. Op 21 November het die tydskrif nog ’n artikel deur hom geplaas. Die opskrif was "Is die traagheid van ’n liggaam afhanklik van sy energie-inhoud?" Einstein se antwoord op dié vraag was "ja". ’n Liggaam wat energie opneem, deur byvoorbeeld lig te absorbeer, kry ’n groter traagheid (massa): dit word moeiliker versnel. Die toename van die massa  hang saaam met die opgenome energie  volgens die verband . Hierin is  die ligsnelheid (299&nbsp;792&nbsp;458&nbsp;m/s).

Hierdie verband het betrekking op ’n "toename" van energie en massa. Later het Einstein verder gegaan en veronderstel dat die "hele" massa van ’n liggaam ’n uiting is van inwendige energie. Die totale energie-inhoud van ’n liggaam staan dus in direkte verband met die totale massa. In die *Jahrbuch der Radioaktivität* het hy in 1907 die formule gepubliseer wat die idee saamvat: . Die massa-energieverband spruit dus uit die relatiwiteitsteorie plus ’n voor die hand liggende, maar gewaagde aanname.

## Bevestiging 
Later is allerlei fisiese verskynsels ontdek waar die totale massa nie dieselfde bly nie. Dit het die verband bevestig tussen ’n toename van massa en energie, . Die verband is ook omstreeks 1930 bevestig met die ontdekking van antideeltjies. Wanneer ’n deeltjie en sy antideeltjie mekaar uitskakel, verdwyn hulle heeltemal. Energie kom vry, en die hoeveelheid energie stem presies ooreen met die gekombineerde massa van die deeltjie en sy antideeltjie.

Nog ’n bekende verskynsel waar die formule van toepassing is, is kernkrag. Die afval by kernsplyting weeg ietwat minder as die grondstof. Omdat  – die kwadraat van ligsnelheid – ’n enorme getal is, verteenwoordig die geringe massaverlies ’n aansienlike hoeveelheid energie. Ook by die fusie van ligte elemente neem die massa af en word energie dus vrygestel. Die waterstofbom is op dié beginsel gebaseer.

In die loop van die 20ste eeu het die formule  by die algemene publiek sinoniem geword met die werk van Einstein, die moderne natuurkunde en ingewikkelde wetenskap in die algemeen.

* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Nederlandse Wikipedia
Susanna

duimnael|Susanna en die oudstes

**Susanna** is 'n Ou Testamentiese apokriewe boek. Dit is die eerste en vorm saam met twee ander Apokriewe boeke Asarja se gebed en Die Lied van die drie jong manne en Bel en die draak die drie toevoegings tot die boek van Daniël. Dit vertel die verhaal van Susanna wat as heldin optree. Sy is baie mooi en 'n godsdienstige vrou wat saam met haar man in Babilon woon. Sy val in die hande van twee regters wat haar seksueel wil misbruik. Sy gee egter nie toe aan hulle eise nie maar vertrou op die Here en word uiteindelik gered. Die Here gebruik die jong Daniël om die twee regters op 'n baie vernuftige manier te ontmasker.

Die skrywer van die boek is onbekend maar daar word vermoed dat dit 'n Jood is wat die boek tussen 150 en 80 v.C. geskryf het.

## Bron 
* *APOKRIEWE Ou en Nuwe Testament. Verlore boeke uit die Bybelse tyd*. Jan van der Watt, Francois Tolmie. 2005.
Bel en die draak

**Bel en die draak** is 'n Ou Testamentiese apokriewe boek. Dit is die derde en vorm saam met twee ander Apokriewe boeke Susanna en Asarja se gebed en Die Lied van die drie jong manne die drie toevoegings tot die boek van Daniël. Dit vertel die verhaal van koning Kores wat agterkom dat Daniël, sy vertroueling, nie die god Bel aanbid nie. Daniël bewys aan die koning dat Bel nie regtig lewe nie en die priesters van Bel word dan deur die koning doodgemaak. In die tweede gedeelte word Daniël uitgedaag om 'n groot draak wat die Babiloniërs aanbid, dood te maak, wat hy wel doen. In die laaste gedeelte probeer die Babiloniërs om van Daniël ontslae te raak deur die koning te forseer om hom in die leeukuil te gooi. Weer eens help God vir Daniël.

Niemand weet wanneer, waar en deur wie die boek geskryf is nie. Daar word geskat dat tussen 150 tot 100 v.C. in Palestina 'n goeie raaiskoot is. Daar is twee weergawes van die verhaal, een wat in die Septuagint is en die ander is die weergawe van Theodosius.

## Bron 
* *APOKRIEWE Ou en Nuwe Testament. Verlore boeke uit die Bybelse tyd*. Jan van der Watt, Francois Tolmie. 2005.
2 Eskader SALM

**2 Eskader SALM** is 'n aktiewe eskader van die Suid-Afrikaanse Lugmag (SALM). 2 Eskader is die gevegseskader van die SALM en gebruik die JAS39 Gripen vliegtuig. 2 Eskader is by die Makhado Lugmagbasis by Louis Trichardt, Limpopo gestasioneer.

## Geskiedenis 
2 Eskader is in Januarie 1939 by Waterkloof Lugmagbasis gevorm. 

## Verwysings
28 Eskader SALM

**28 Eskader SALM** is die medium-vervoereskader van die Suid-Afrikaanse Lugmag. Die eskader gebruik die Lockheed C-130 Hercules vragvliegtuig en is op Lugmagbasis Waterkloof gehuisves.
Lourens Adriaanse

**Lourens Adriaanse** (gebore op 5 Februarie 1988 in Kaapstad) is ’n Suid-Afrikaanse rugbyspeler wat op vaskopstut vir die Natalse Haaie in die Curriebeker en die Sharks in Superrugby speel.

## Loopbaan 
Adriaanse is in Kaapstad gebore en het vir die Westelike Provinsie se jeugspanne gespeel. Hy verteenwoordig Maties in die Varsitybeker in 2009 en 2010, voordat hy na die Griekwas vertrek vir die 2011-seisoen. Sy plaaslike opgang bereik 'n hoogtepunt met sy insluiting in die Cheetahs Superrugbyspan en hy maak sy debuut in 'n wedstryd teen die Reds in Brisbane.

Aan die begin van die 2014-seisoen sluit hy by die Sharks aan. Hy word ingesluit in hul span vir die 2014 Superrugbyseisoen en maak sy debuut vir die Sharks in 'n 31-16 oorwinning oor die Bulls in Durban.

### Internasionale loopbaan 
Adriaanse word opgeroep vir die Springbokspan vir die 2013 mid-jaar toetse teen Italië, Skotland en Samoa, maar hy het nie in enige van die wedstryde gespeel nie. Hy maak uiteindelik sy Springbokdebuut in 'n toets teen Frankryk op 23 November 2013 in Parys.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* SA rugby profiel 
* itsrugby.co.uk profiel
* Adriaanse by www.genslin.us/bokke
Slukderm

[duimnael|200px|Slukderm in [rooi aangedui by die spysverteringstelsel van die mens.]]
Die **slukderm** (Latyn: oesophagus) is 'n orgaan van die spysverteringstelsel in die dierlike liggaam. Dit is betrokke by die vervoer van voedsel ná die kou- en slukproses na die tweede fase van spysvertering, in die maag.

## Werking en funksie 
In die mens en ander diere word kos ingeneem deur die mond. Tydens die slukproses, beweeg kos van die mond af deur die farinks in die slukderm in. Die slukderm is dus een van die eerste dele van die menslike spysverteringskanaal.

Wanneer kos ingesluk word, beweeg die epiglottis (kleintongetjie) agtertoe om die larinks te bedek, dit voorkom dat voedsel die tragea (lugpyp) binnegaan. Terselfdertyd, ontspan die boonste esofageale sfinkter, sodat 'n bolus van voedsel ingeneem word. Ritmiese sametrekking van die spiere in die slukderm stoot die kos af ondertoe. Hierdie ritmiese sametrekkings (*peristalse* genoem) ontstaan as 'n refleksreaksie op die sensasie van voedsel binne die slukderm self. Saam met die peristalse, ontspan (open) die laer esofageale sfinkter na die maag.

## Verwysings
Appendiks

[duimnael|160px|Appendiks in ['rooi'|rooi aangedui onderaan die blindederm van die mens]]
Die **appendiks** is 'n buis wat aan die blindederm verbind is en waaruit dit in die embrio ontwikkel. Die blindederm is 'n sakvormige struktuur van die dikderm. Die appendiks is geleë naby die aansluiting van die dunderm met die dikderm.

## Funksie 
Die menslike appendiks word beskou as 'n vestigiale struktuur, wat deur evolusie die grootste deel van sy oorspronklike funksie verloor het. Die wurmvormige appendiks is moontlik 'n verkleinde oorblyfsel van die blindederm wat in antieke voorvaders van die mens teenwoordig was. Blindederms word in dele van die spysverteringstelsel van die meeste huidige herbivore aangetref. Dit huisves mutualistiese bakterieë wat diere help om die sellulose-molekules, wat algemeen in plante voorkom, te verteer.

Ons menslike voorouers kon op hierdie stelsel staatgemaak het toe hulle van 'n dieet wat ryk was aan blare geleef het. Toe mense begin om maklik verteerbare voedsel te eet, kon hulle minder afhanklik geword het van sellulose-ryk plante vir energie. Soos die blindederm minder nodig vir vertering geword het, het mutasies oor miljoene jare waarskynlik daartoe gelei dat die appendiks gekrimp het.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
1 Korintiërs

**1 Korintiërs** is die 7de boek in die Nuwe Testament van die Bybel. 

Die brief is 'n herderlike brief, geskryf deur Paulus aan die gemeente wat hy in Korinthe gestig het. In daardie tyd was Korinthe die hoofstad van die Romeinse provinsie Agaje en as bloeiende handelstad was dit bekend vir sy kultuurskatte, heidense godsdienste en algemene onsedelikheid. Onder sulke negatiewe omstandighede moes die jong gemeente sy leefwyse deur die evangelie laat bepaal. 

Daarom vra hulle vir Paulus per brief raad oor die huwelik, vleis wat aan 'n afgod geoffer is, die verantwoordelikheid teenoor medegelowiges en die besondere gawes van die Heilige Gees. Hierop antwoord die apostel en bring ook 'n aantal ander sake ter sprake: partyskappe, sedelike gedrag, hofsake tussen gelowiges, die nagmaal en die opstanding. In al hierdie dinge wys die apostel op die Christelike lewenshouding en gedrag soos deur die liefde bepaal.

## Bron 
* Die Bybel: Nuwe vertaling (Bybelgenootskap van Suid-Afrika)
Dimensieloos

As 'n getal **dimensieloos** is, het dit geen eenhede nie soos veral gesien in die berekening van wiskundige verhoudinge en breuke omdat die eenhede uitdeel soos bv. om die fraksie verlenging van 'n voorwerp te bepaal word verskil in lengte gedeel deur die oorspronklike lengte en dus deel die eenhede (in die geval meter) uit en al wat oor bly is 'n **dimensielose** getal.

\frac{6m}{2m} = 3

''vir 'n voorwerp wat van 2&nbsp;m na 6&nbsp;m verleng is''

Hieruit kan gesien word dat die verhouding tussen die voorwerp voor en na verlenging 'n faktor van een tot drie(1:3) het. Die faktor het geen eenheid nie.

## Getalle wat wel dimensie het 
## Voorbeelde van Dimensielose Getalle 
* Wiskundige Verhoudinge
* Hoeke: radiale
* Solide hoek: Steradiale
* Spesifieke warmtekapasiteit
* Spesifieke gravitasie
* Reynoldsgetal
Swaartekragversnelling

300px|duimnael|Valversnelling (uitgedruk in veelvoude van g) op toenemende hoogte in km

Op aarde is die **swaartekragversnelling** (of valversnelling) 9.80665&nbsp;m/s2. Die simbool "g" word daarvoor gebruik.

Dus: g = 9.80665&nbsp;m/s2

Aangesien dat die aarde 'n ellipsoïde is, wissel die waarde tussen 9.7803&nbsp;m/s2 (op die ewenaar) en 9.8322&nbsp;m/s2 (by die Noordpool). In Kaapstad (33°&nbsp;56′&nbsp;S) is dit 9.7966&nbsp;m/s2. Hierdie waarde geld vir seevlak. Naby aan die oppervlak van die aarde verminder hierdie waarde met ongeveer 0,00288&nbsp;m/s2 vir elke kilometer bo die seevlak. 

## Verwysings 
## Kyk ook 
* Newton se Swaartekragwet
* Swaartekrag
2 Korintiërs

**2 Korintiërs** is die 8ste boek in die Nuwe Testament van die Bybel. Die tweede brief aan die Korintiërs getuig dat daar 'n gespanne verhouding tussen die gemeente en die apostel was. In die gemeente was daar 'n misverstand oor Paulus se veranderde reisplan en sy gesag as apostel. Deur onderhandelings is die misverstand uit die weg geruim en die goeie verhouding tussen die apostel en die gemeente herstel. Nou skryf Paulus om te verduidelik waarom hy streng teenoor die gemeente opgetree het en ook waarom hy sy reisplan moes verander. Hy betuig sy blydskap oor die versoening en pleit vir hulpverlening aan die behoeftige gelowiges in Judea. Vervolgens verdedig hy sy gesag as apostel: hy het sy bevoegdheid om as apostel op te tree, van die Here ontvang.

## Bron 
* Die Bybel: Nuwe vertaling (Bybelgenootskap van Suid-Afrika)
Bestek

*Moet nie verwar word met Verstek nie.*

Die **bestek** (Engels: "*range*") van iets is gewoonlik die grense waartussen dit bestaan. Dit kan na die volgende verwys:

* Statistiek: In statistiek is die bestek van data die verskil tussen die hoogste en laagste waarde in 'n stel data.
* Projekbestuur: In 'n projek is die **werksbestek** of werksomvang (Engels="scope of work") die afbakening van die werk wat gedoen moet word.

## Sien ook 
 van die Duitse woord besteck.
Kaapstad-Tripoli-Grootpad

220px|regs

Die **Kaapstad-Tripoli-Grootpad** is die Trans-Afrika hoofweg drie in die transkontinentale padnetwerk wat ontwikkel is deur Ekonomiese Kommissie van die Verenigde Nasies vir Afrika (UNECA), die Ontwikkelingsbank van Afrika en die Afrika-unie. Die roete het 'n lengte van 10&nbsp;808&nbsp;km (6716 myl), het die langste vermiste skakels en vereis die meeste nuwe padkonstruksiewerk.

Suid-Afrika was nie oorspronklik by die roete ingesluit wat vir die eerste keer in die apartheidsera beplan is nie, maar daar word nou erken dat dit sal voortgaan tot in Kaapstad. Daar kan nog steeds na verwys word in dokumente as die *Tripoli-Windhoek-hoofweg*.
Kaapstad-Kaïro-Grootpad

250px|regs

Die **Kaapstad-Kaïro-Grootpad** is die Trans-Afrika hoofweg 4 in die transkontinentale padnetwerk wat ontwikkel is deur Ekonomiese Kommissie van die Verenigde Nasies vir Afrika (UNECA), die Ontwikkelingsbank van Afrika, en die Afrika-unie. Die roete met 'n lengte van 10&nbsp;228&nbsp;km is in die laat 19de eeu die eerste keer voorgestel as die Kaap-Kaïropad, in 'n poging soortgelyk aan die Kaap-Kaïro-spoorweg wat die Britse Ryk se kolonies in Oos-Afrika verbind het.

## Roete 
Die roete strek deur Egipte, Soedan, Ethiopië, Kenia, Tanzanië, Zambië, Zimbabwe, Botswana en Suid-Afrika. Die konstruksie van 'n pad langs dié roete is oorspronklik voorgestel om die Britse Ryk te bevorder met Cecil Rhodes wat die plan vir die Kaap-Kaïropad bepleit het. Met die moderne herlewing van die plan in die 1980's, was Suid-Afrika nie deel van die roete tydens die apartheidsera nie, maar daar is nou erken dat dit tot in dié land sal strek. Die konsultante het Pretoria as die eindpunt voorgestel, wat ietwat arbitrêr lyk. Kaapstad, met sy belangrike hawe, word eerder beskou as die suidelike punt van die plaaslike paaie in die Suider-Afrikaanse Ontwikkelingsgemeenskapslande. 

Die hoofweg kan in dokumente na verwys word as die Kaïro-Gaborone-hoofweg of Kaïro-Pretoria-hoofweg.

## Lees ook
* Lobito-korridor
Trans-Sahel-Grootpad

÷500px|regs

Die **Trans-Sahel-Grootpad** is 'n transnasionale hoofwegprojek, dit is Trans-Afrika hoofweg 5 in die transkontinentale padnetwerk. Die doel is om die hoofweg te plavei, te verbeter en makliker grensformaliteite te verskaf op 'n roete deur die suidelike rand van die Sahel-streek in Wes-Afrika tussen Dakar, Senegal in die weste en Ndjamena, Tsjad, in die ooste. Alternatiewe name vir die hoofweg is die Dakar-Ndjamena-hoofweg of Ndjamena-Dakar-hoofweg.

Die hoofweg loop deur sewe lande en vyf nasionale hoofstede, en verbind streke van soortgelyke klimaat en omgewing wat reeds eeue lank kulturele en handelsbande het. Dit is een van twee Oos-Wes transnasionale verbindings in Wes-Afrika en loop in die binneland vir die meeste van sy lengte, ongeveer parallel met die Trans-Wes-Afrika-kushoofweg met 'n skeiding van ongeveer 900&nbsp;km (559&nbsp;myl).
Trans-Sahara-Grootpad

regs

Die **Trans-Sahara-Grootpad** is 'n transnasionale hoofwegprojek, dit is Trans-Afrika hoofweg 2 in die transkontinentale padnetwerk. Die doel is om die hoofweg te plavei, te verbeter en makliker grensformaliteite te verskaf op 'n bestaande handelsroete deur die Sahara-woestyn. Dit loop tussen Noord-Afrika (begrens deur die Middellandse See in die noorde) en Wes-Afrika (begrens deur die Atlantiese Oseaan in die suide) van Algiers in Algerië tot by Lagos in Nigerië. Dit het die alternatiewe name van die Algiers-Lagos-hoofweg of Lagos-Algiers-hoofweg.

Die Trans-Sahara-Grootpad is een van die oudste transnasionale paaie in Afrika en een van die mees volledige, nadat dit voorgestel is in 1962 en met die konstruksie van die afdelings in die Sahara begin is in die 1970's. Die sentrale gedeelte word nog min gebruik en vereis nog steeds spesiale voertuie en voorsorgmaatreëls wat geneem moet word om die geharde omgewing en klimaat in die middel van die woestyn te oorleef.
[duimnael|links|450px|Op die Trans-Sahara-Grootpad tussen Laghouat en Ghardaïa, [Algerië]]
2 Tessalonisense

**2 Tessalonisense** is die 14de boek in die Nuwe Testament van die Bybel. Hierdie boek, ook 'n brief aan die Tessalonisense, is enkele maande na die eerste brief geskryf. Die misverstande oor die wederkoms van die Here het die gelowiges in Tessalonika nog steeds verwar. Hulle het die wederkoms in hulle eie leeftyd verwag en daar is selfs beweer dat die Here reeds gekom het. In hierdie brief word daarop gewys dat *die wettelose mens* wat hom teen God sal verset en sal voorgee dat hy self God is, eers moet verskyn. Hy sal die goddeloosheid in die wêreld tot 'n hoogtepunt voer voordat die wederkoms daar is. Daarom moet die gelowiges standvastig bly, voortgaan met hulle werk en nie moeg word om goed te doen nie.

## Bron 
* Die Bybel: Nuwe vertaling (Bybelgenootskap van Suid-Afrika)
Flens

duimnael|regs|'n Flensverbinding tussen twee pype in 'n gasleiding.

'n **Flens** (Engels: *flange*) is 'n eksterne rand of interne ring ter versterking.

## Pypflense 
'n Pypflens word aan die punte van pype geheg om pype te las of om meetskywe of kleppe aan die pyp te heg.

Die volgende verskillende pypflense word verkry (die Engelse naam word in hakies aangedui):

* Plat gesig (*flat face*)
* Verhewe gesig (*raised face*)
* xxx (*lap joint*)
* Ringlas (*ring joint*)
* Manlik en vroulik (*male and female*)
* Tong en groef (*tongue and groove*)
Klep

'n **Klep** is 'n toestel in 'n pyp wat vloei afsluit. Die bekendste toepassing van 'n klep is die krane in 'n huis.

## Verskillende tipe kleppe 
## Prentjies 

Lêer:Gate valve.JPG|Vlekvrye staal keerklep (eenrigtingklep)
Lêer:Swing Check valves.JPG|Hastelloy keerklep
Lêer:Duplex-valve-A182-F51.JPG|Dupleks balklep
Lêer:Inconel gate valve--The-Alloy-Valve-Stockist.JPG|Inconel sluisklep
Lêer:Wafer check valve--The-Alloy-Valve-Stockist.JPG|Vlekvrye staal wafer keerklep
Lêer:Inconel-Tilting disc check valve--The-Alloy-Valve-Stockist.JPG|Inconel keerklep
Lêer:Flanged-Nozzle-check-valve-The-Alloy-Valve-Stockist.JPG|Geflensde inconel keerklep of aksiale keerklep
Lêer:Bidirectional tight butterfly valve-The-Alloy-Valve-Stockist.jpg|Gietyster vleuelklep

## Voetnotas
Saffraan (kleur)

**Saffraan** is die goudgeel kleur van die punt van die saffraanblomdraad, waaruit die spesery saffraan verkry word.

Deur die vermenging van geel, rooi en wit kan saffraankleur geproduseer word.

Die eerste opgetekende gebruik van saffraan as 'n kleurnaam in Engels was in 1200.

## Kleurkoördinate 
Volgens verskeie kleurskemas word **saffraan** as volg voorgestel:

## Sien ook 
* Lys van kleure
.cs

**.cs** was vir 'n paar jaar die Internettopvlakdomein vir Tsjeggo-Slowakye. In 1993 is die land verdeel in die Tsjeggiese Republiek en Slowakye. Daar is spoedig twee nuwe domeine aan die twee lande toegeken: .cz en .sk onderskeidelik. Die gebruik van **.cs** is geleidelik uitgefaseer en die domein is rondom Januarie 1995 geskrap.
.bv

**.bv** is die Internettopvlakdomein gereserveer vir die onbewoonde Noorse afhanklike gebied van Bouvet-eiland. Die domeinnaamregister en -borg is Norid, maar **.bv** is nie oop vir registrasie nie. **.bv** is aangewys op 21 Augustus 1997 en is onder die **.no** register Norid geplaas. Noorse beleid bepaal dat **.no** voldoende is vir die instellings gekoppel aan Bouvet-eiland en daarom is die domein nie oop vir registrasie nie. Dit is Noorse beleid om nie domein hulpbronne te kommersialiseer nie, so daar is geen planne om **.bv** te verkoop nie. Indien die domein later in gebruik kom, sal dit onder die regulering van die Noorweegse Pos en Telekommunikasie Owerheid val en dieselfde beleid volg as **.no**.

## Verwysings