Vlag van Finland

Die **nasionale vlag van Finland** (Fins: *Suomen lippu*; Sweeds: *Finlands flagga*) is op 28 Mei 1918 amptelik in gebruik geneem. In Fins word na die vlag ook as *Siniristilippu* en in Sweeds as *blåkorsflagga* (albei beteken “bloukruisvlag”) verwys. Die vlag vertoon ’n seeblou Skandinawiese kruis op ’n wit veld. Die vertikale arm van die kruis is in die rigting van die vlagpaal verskuif volgens die patroon van die ander Skandinawiese vlae. Die Skandinawiese kruis verteenwoordig Christenskap.

Die staatsvlag toon ’n wapenskild in die middel, maar dit is andersins identies aan die burgerlike vaandel. Die swawelstertstaatsvlag word deur die weermag gebruik. Die presidentsvlag is identies aan die swawelstertstaatsvlag, maar dit toon in die skildhoek die kruis van vryheid waarvan die Finse president as hoofmeester dien. Net soos die vlag van Swede is die vlag van Finland geskoei op die Skandinawiese kruis. Dit is na Finse onafhanklikheidwording van die Russiese Ryk aanvaar, toe baie Patriotiese Finne ’n unieke vlag vir hul land wou hê, maar sy ontwerp dateer uit die 19de eeu. Daar word gesê dat die blou kleur die land se duisende mere en die lug verteenwoordig, met wit vir die sneeu wat die land in die winter bedek. Hierdie kleurkombinasie is ook oor eeue heen in verskeie Finse provinsiale, militêre en munisipale vlae gebruik.

## Ontwerp 
duimnael|links|’n Wapperende vlag van Finland
Die Finse vlag het die volgende tegniese ontwerp:

350px|senter|Konstruksietekening

### Grootte 
Volgens die Finse reg is die verhouding van die vlag 11:18, wat baie naby aan die goue snit is. Die swawelstertstaatsvlag is een eenheid langer en die sterte is vyf eenhede lank. Die spitswydte van die blou kruis is drie maateenhede wat dit ’n vertikale verhouding van 4:3:4 en ’n horisontale verhouding van 5:3:10 gee. Wanneer dit aan ’n vlagpaal gehys word, is die aanbeveling dat die vlag se wydte gelyk is aan een sesde van die hoogte van die vlagpaal.

### Kleure 
Die kleure vir die staatsvlag is in 1995 as CIE 1931 en CIE 1976-standaarde bepaal, asook as die Natuurkleurstelsel (Sweedse standaard SS 01 91 22) en in die Pantonestelsel soos volg:

Daar is geen amptelike RGB-definisie vir die kleure nie omdat die toonskaal te klein is. Die benaderde kleure in sRGB vanaf die CIE L*a*b*-kleure word in die tabel hierbo weergegee. Die geel lê in werklikheid buite die sRGB-kleurruimte. Die blou word “seeblou” genoem wat ’n donker tot medium blou is. Dit is nie ’n baie donker vlootblou nie en ook nie ’n helder groenerige blou soos turkoois of siaan nie. Dit kan vervang word met die heraldiese tinktuur van asuur. Persone wat die vlag wil herskep kan die hex-kleur *#002F6C* gebruik. Die RGB-waarde wat van die Pantone (294 C) afgelei is, t.w. *0-47-108* is ook naby aan die korrekte kleur.

Rooi en geel word gebruik in die wapenskild wat op die staatsvlag vertoon word.

## Geskiedenis 
### Voorgeskiedenis 
Van die 1150’s tot in 1809 was Finland ’n integrale deel van die Sweedse Ryk, waarvolgens die vlag van Swede – ’n blou veld met ’n geel Skandinawiese kruis – ook oor Finland gewapper het. Tydens die Finse Oorlog het die Russiese Ryk Finland verower en met die Vrede van Fredrikshamn moes Swede Finland aan Rusland oorhandig. In dieselfde jaar is die Groothertogdom Finland gestig.

### Groothertogdom Finland 
[duimnael|links|Vorige vlag van Nyländska Jaktklubben (1861–1919), te sien in die Seehistoriese Museum van Finland in [Kotka]]
Die Groothertogdom Finland het nie ’n amptelike vlag op sy eie gehad nie, maar verskillende soorte vlae is vir verskillende geleenthede gebruik. In die 1860’s is in die Dieet van Finland oor ’n amptelike vlag gedebatteer, maar daar is nooit een goedgekeur nie. Die vlag van Rusland was Finland se amptelike vlag tot en met sy onafhanklikwording.

In 1812 is ’n amptelike vlag op see gekies vir regeringsgebruik. Dit was ’n wit vlag met die vlag van Rusland in die skildhoek en ’n kompasroos in die middel. In 1883 is dit vervang met ’n blou-kruis-vlag met die kompasroos in die skildhoek. ’n Posdiensvlag (’n wit vlag met die Russiese vlag in die skildhoek en ’n poshoring in die middel) is ook in die Groothertogdom gebruik, saam met ’n handelsvlag (’n blou vlag met die Russiese vlag in die skildhoek en die doeane-agentskap se embleem in die middel).

Op 3 Oktober 1821 is Finse skepe toegelaat om die Russiese vlag sonder toestemming te hys; oorspronklik was daar geen bepalings oor handelsvlae nie. Wit-blou-rooi-vlae met die Russiese vlag in die skildhoek is ook gebruik. Later is ses- en negebaanvlae met die kleure van die Russiese vlag twee of drie keer op ook in ’n mate gebruik.

’n Blou vlag soortgelyk aan die huidige vlag van Finland is in 1861 vir die eerste keer gebruik deur die seiljagklub *Nyländska Jaktklubben*, versier met die wapen van Uusimaa in die skildhoek. Dit is geïnspireer deur die soortgelyke vlag van die Neva-seiljagklub. Die vlag van die seiljagklub is in 1890 deur die senaat goedgekeur, nadat die Sweedssprekende *Östra Nylands Segelförening* die vlag van Swede aangeneem het.

Aan die einde van die 19de eeu is vlae met die Finse wapenskild op gebruik tydens nieamptelike geleenthede soos private landgoedere en betogings. By amptelike geleenthede is veral die Russiese wit-blou-rooi driekleur gebruik.

Die Groothertogdom Finland het aan die Olimpiese Somerspele 1908 in Londen en die Olimpiese Somerspele 1912 in Stockholm met sy eie span deelgeneem. Tydens die 1908-openingseremonie het die Finse span laaste en bloot met ’n karton en die woord “Finland” op ingestap. Tydens die 1912-openingseremonie het hulle onder ’n nasionale kentekenvlag van ’n Sweedssprekende vrouegimnastiekkluber uit Helsinki ingestap, terwyl tydens die medaljeseremonies vir die Finse atlete die Russiese vlag met ’n wit-blou wimpel op wat lees “Finland” gehys is.

### Ontstaan van die huidige vlag 
duimnael|Finse vlae en wapen volgens die 1978-wet
Die eerste “vlag van Finland”, sover bekend, is in 1848 vertoon saam met die sing van die volkslied, die *Maamme*. Die motief vir daardie vlag was die Finse wapenskild, omring deur lourierblare, op ’n wit veld.

Die huidige bloukruisontwerp is vir die eerste keer in Finland gebruik deur die *Nyländska Jaktklubben*, ’n seiljagklub wat in 1861 in Helsinki gestig is. Saam met die blou kruis op die wit veld het die seiljagklub die wapenskild van die provinsie Uusimaa met ’n kroon daaroor en twee gekruisde takke in die skildhoek bevat. Buiten die posisie van die kruis was die vlag soortgelyk aan dié van die St. Petersburg-seiljagklub wat in die vorige jaar gestig is. Die ontwerp kan teruggespoor word na die vaandel van die Russiese Vloot wat ’n blou Sint Andreaskruis op ’n wit veld gebruik. Gedurende die Krimoorlog het Finse handelskepe wat deur die Brits-Franse vloot gevang is, die *vlag van Sint Joris* vertoon, wat gebaseer was op die vlag van die Russiese doeanediens. In hierdie variant was die kruis dunner as in die moderne vlag en sy verhouding was 1:1. ’n Ander bloukruisvlag is in 1861 amptelik aanvaar vir die gebruik deur privaat vaartuie.

In 1910 het die Russiese owerhede, in verband met die Russifisering van Finland, verklaar dat ’n Russiese vlag in die skildhoek gevoeg moet word. Dit het egter teenstand ontlok; hierdie vlag is bespot as die “slawevlag” (*orjalippu*) en die meeste Finne het geweier om dit te vertoon. In plaas daarvan is ’n vaantjie (’n driehoekige vlag) sonder hierdie byvoeging vertoon en op dié manier is die besluit rakende die vlag omseil.

Die staatsvlag is in 1922 nog verder gewysig toe die kroon verwyder is en weer in 1978 toe die skildvormige wapenskild in ’n reghoekige vorm verander is.

### Vlagvoorstelle 
duimnael|upright|Portret van Zachris Topelius deur Albert Edelfelt in 1889
Kort ná Finland se onafhanklikwording in 1917 is ’n kompetisie geloods vir die ontwerp van ’n Finse vlag. Verskeie ontwerpe is ingedien. In terme van kleure kon die inskrywings hoofsaaklik in twee kategorieë gedeel word – een met rooi en geel wat van die Finse wapenskild kom, en die ander met blou en wit soos wat die vlagkleure vantevore reeds was.

Een inskrywing se ontwerp het die kruis van die Orde van die Dannebrog bevat, maar met ’n geel kruis op ’n rooi veld. ’n Ander ontwerp het diagonale blou en wit bane gehad, maar het kritiek ontlok deurdat dit skynbaar eerder voor ’n barbierswinkel gebruik sou kon word as om ’n nuwe onafhanklike land te verteenwoordig. Akseli Gallen-Kallela het ’n soortgelyke kruisvlag voorgestel, maar met die kleure omgeruil (’n wit kruis op ’n blou veld) maar dit sou te na aan die Sweedse vlag en die destydse Griekse vlag lyk. Eindelik het die kunstenaars Eero Snellman en Bruno Tuukkanen die finale vorm van die vlag gespesifiseer. Volgens tradisie is die vlag gebaseer op ’n ontwerp deur die digter Zachris Topelius wat uit ongeveer 1860 dateer.

In Zachris Topelius se gedig *Finlands flagga* (“Finland se Vlag”), verskyn op 15 Junie 1863 in *Helsingfors Tidningar*, verwys hy onder andere na

Lêer:Keisarillisen Aleksanterin yliopiston ylioppilaskunnan lippu.jpg| Vlag van die Keiserlike Alexander-universiteit
Lêer:Olavinlinna 1875.jpg| *Olavinlinna* in Savonlinna, Finland, rondom 1875. Aan die kasteel se vlagpaal wapper ’n nieamptelike vlag van die Russiese Ryk sowel as die wapen van die Groothertogdom Finland.
Lêer:Wasa Nordsjö AB ss Constantia lippu 1925.jpg| Tydelike handelsvlag wat deur die Senaat van Vaasa bevestig is
Lêer:Design for flag of Finland with red-yellow cross.jpg| Twee weergawes van ’n verwerpte ontwerp
Lêer:Proposed flags of Finland 1.jpg| Vlagvoorstelle vir Finland
Lêer:Proposed flags of Finland 2.jpg| Vlagvoorstelle vir Finland

### Vorige vlae 

Lêer:Flag of Sweden (1562–1650).svg|  Vlag Finland in die Sweedse Ryk, 1150’s tot 1620
Lêer:Flag of the Swedish Empire.svg|  Vlag van Finland in die Sweedse Ryk, 1620 tot 1809
Lêer:Flag of Russia.svg|  Die vlag van Rusland was die amptelike vlag van die Groothertogdom Finland, 1809 tot 1917
Lêer:GD Finland 1809-1821.PNG|  ’n Variant van die Finse handelsvlag, 1809 tot 1821
Lêer:Nyländska Jaktklubben flag 1861-1900.svg| Die jagvaandel wat gebruik is deur die *Nyländska Jaktklubben*, 1861 tot 1900
Lêer:Striped Flag of Finland (unofficial).svg|  ’n Variant van die Finse handelsvlag wat gebruik is deur die Sweedssprekende bevolking, 1905
Lêer:Blue-White Striped Flag of Finland (unofficial).svg|  ’n Variant van die Finse handelsvlag wat gebruik is deur die Finssprekende bevolking
Lêer:Flag of Finland 1918 (state).svg|  Tydelike staatsvlag van Finland, Desember 1917 tot Mei 1918
Lêer:Flag of Finland (1918–1920).svg|  Vlag van Finland, 1918 tot 1920
Lêer:Flag of Finland 1918-1920 (State).svg|  Staatsvlag van Finland, 1918 tot 1920
Lêer:Flag of Finland 1918-1920 (Military).svg|  Militêre vlag van Finland, 1918 tot 1920
Lêer:Standard of the Regent of Finland 1918–1919.svg|  Vlag van die Finse regent, 1918 tot 1919
Lêer:Flag of Finland 1920-1978 (State).svg|  Staatsvlag van Finland, 1920 tot 1978
Lêer:Flag of Finland 1920-1978 (Military).svg|  Militêre vlag van Finland, 1920 tot 1978
Lêer:Flag of the President of Finland (1920–1944 and 1946–1978).svg|  Presidentsvlag van Finland, 1920 tot 1944 en 1946 tot 1978
Lêer:Flag of the President of Finland (1944–1946).svg|  Presidentsvlag van Finland, 1944 tot 1946
Lêer:Suomen luotsilippu 1919-1920.svg|  Vlieëniersvlag van Finland, 1919 tot 1920
Lêer:Suomen luotsilippu 1920-1978.svg|  Vlieëniersvlag van Finland, 1920 tot 1978
Lêer:Suomen tullilippu 1919-1920.svg|  Handelsvlag van Finland, 1919 tot 1920
Lêer:Suomen tullilippu 1920-1978.svg|  Handelsvlag van Finland, 1920 tot 1978
Lêer:Postilippu (varhaisempi malli).svg|  Posdiensvlag van Finland, 1918 tot 1939
Lêer:Postilippu (myöhäisempi malli).svg|  Posdiensvlag van Finland, 1939 tot 1978

## Vlagprotokol 
### Gebruik 
[duimnael|Die setel van die Finse regering op Senaatsplein, [Helsinki, waarop die staatsvlag wapper]]
duimnael|Die Finse presidentsvlag op die Presidensiële Paleis, Helsinki
[duimnael|Vlag op die Finse Ambassade in [Canberra]]
duimnael|Die Finse vlag op halfstok ná die 2011-aanvalle in Noorweë
Die Finse vlag word in drie hoofvariante gebruik. Die gewone nasionale vlag word gebruik deur al die burgers, organisasies, munisipaliteite en streke. Enigeen word toegelaat om die nasionale vlag te wapper wanneer hulle dit ook al as gepas ag. Die reghoekige staatsvlag word gebruik deur instansies van die Finse nasionale en provinsiale regerings, die katedraalkapittels van die twee nasionale kerke (Evangelies en Ortodoks) en nievlootvaartuie van die staat.

Dit is ’n besondere gebruik in Finland om die vlag tydens Midsomer van 18h00 op Midsomeraand tot 21h00 op Midsomerdag te laat wapper. Dit simboliseer die feit dat die duisternis op Midsomerfees nie na enige deel van Finland kom nie. Midsomerfees is ook die amptelike dag van die Finse vlag.

### Ander reëls 
Volgens Finse wette is dit verbode om die vlag te skend of om dit op ’n oneerbiedige wyse te gebruik. Dit is ook onwettig om ’n vlag sonder toestemming van die vlagpaal te verwyder. Skuldiges kan ’n boete opgelê word vir ontering van die vlag.

Tradisioneel wapper privaat wonings en woonstelhuise die landsvlag halfstok op die dag van die dood van ’n inwoner en die vlag bly halfstok tot sononder of 21h00, afhangende wat eerste kom. Vlae word ook halfstok gehys op die begrafnisdag, met die uitsondering dat die vlag volstok gehys moet word nadat die begrafnis plaasgevind het.

Vlae word ook halfstok gehys by regeringsagentskappe en ambassades wêreldwyd op nasionale roudae en “die hele nasie word gevra om aan te sluit”. Hierdie dae is die afsterwe van voormalige of dienende presidente van Finland, sowel as beduidende katastrofiese gebeurtenisse soos die nasleep van die Indiese Oseaan-aardbewing en -tsoenami van 2004, 2011-aanvalle in Noorweë en belangrike nasionale gebeure soos die Konginkangas-busongeluk in 2004 en die skoolskietvoorvalle van Jokela en Kauhajoki.

In die verlede is vlae halfstok gehys op die Herdenkingsdag vir Gevalle Soldate wat op die derde Sondag van Mei gehou word. Oorspronklik is die vlag soggens volstok gehys, van 10h00 tot 14h00 halfstok gehys en vir die res van die dag weer volstok gehys. In 1995, met die 50ste herdenking van die Tweede Wêreldoorlog se einde, is die tradisie om die vlag halfstok te hys gestaak en die vlag word op die gewone manier volstok gehys.

### Vlagdae 
[duimnael|’n Wapperende [oorlogsvlag in Helsinki]]
In Finnland is daar sowel amptelike as *genaturaliseerde* vlagdae.

Op amptelike vlagdae, wat ook wettiglik bepaal is, moet by openbare geboue die Finse vlag gehys word. Dit is op die volgende dae van toepassing:

Daarbenewens beskik die Sami en Ålanders oor hul eie vlagdae vir hul eie amptelike vlae.

### Seiljagklubvaandels 
’n Finse besonderheid is dat enige in Finland geregistreerde seiljagklub aansoek mag doen vir die gebruik van ’n amptelik vir seiljagte goedgekeurde vlag met die klubembleem. So ’n vaandel sal die burgerlike vaandel met ’n wit kruis wees,  van ’n eenheidwyd, op die blou kruis en met die klubembleem in die skildhoek. Die meeste seiljagklubs deel hierdie vaandels aan hul lede uit en hulle word wyd gebruik, maar dit word aanbeveel om hulle buite Finse waters nie te gebruik nie om verwarring te voorkom. Die seiljagklubvaandel is egter geldig selfs vir amptelike internasionale gebruik. Die wimpel se vorm, ontwerp en gebruik word egter nie deur ’n wet bepaal nie, solank dit nie stroop met die gebruik van die nasionale vlag nie, wat wél bepaal is. ’n Wimpel mag ook oornag bly hang. Benewens die algemene wimpel (wat gebaseer is op die nasionale vlag van Finland) en streeksvariante is daar ook familie-, stads- en munisipaliteitsvariante, wat almal gehys mag word. Dit is ’n algemene praktyk om óf die wimpel van die streek van verblyf óf van die familielede se streek van herkoms te hys.

Lêer:Finnish general pennant.svg| Finse wimpel
Pennant of Åland.svg| Wimpel van Åland
Lêer:Kven-Pennant.png| Wimpel van die Kven
Lêer:Sami-Peoples-Vimpel-Pennant-Flag.png| Wimpel van die Sami
Lêer:pennant of Swedish-speaking Finns.svg| Wimpel van die Sweedssprekende minderheid in Finland

## Ander vlae 
### Vlae en standaarde 

Lêer:Flag of Finland (state).svg| Staatsvlag van Finland, sedert 1978
Lêer:Military Flag of Finland.svg| Militêre vlag van Finland, sedert 1978
Lêer:Flag of Finland Air force squadrons without squadron emblem.svg| Vlag van die Finse Lugmag
Lêer:Naval jack of Finland.svg| Variant van die Finse vlootgeus
Lêer:Flag of the President of Finland.svg| Presidentsvlag van Finland, sedert 1978

## Subnasionale vlae 
### Streeksvlae 
Van die 19 Finse landskappe (Fins: *maakunta*; Sweeds: *landskap*) beskik oor hul eie vlae wat almal amper identies aan elkeen se wapen is.

### Etniese vlae 
Finland se grootste etniese minderhede beskik oor hul eie vlae.

Lêer:Flag of the Kven people.svg|  Vlag van die Kven
Lêer:Flag of the Finland Swedes.svg| Vlag van die Sweedssprekende minderheid in Finland
Lêer:Sami flag.svg| Vlag van die Sami
Lêer:Flag of Tornedalians (2007).svg| Vlag van die Tornedal

### Munisipale vlae 
Sommige van die Finse munisipaliteite beskik ook hul eie vlae.

Lêer:Flag of Helsinki (long).svg|  Helsinki
Lêer:Joensuu.lippu.svg|  Joensuu
Lêer:Flag of Mariehamn, Åland Islands.svg|  Mariehamn
Lêer:Oulu.lippu.svg|  Oulu
Lêer:Tampere.lippu.svg|  Tampere
Lêer:Turku.lippu.svg|  Turku

## Verwante vlae 

Lêer:Flag of Denmark.svg|  Vlag van Denemarke
Lêer:Flag of Norway.svg|  Vlag van Noorweë
Lêer:Flag of Sweden.svg|  Vlag van Swede
Lêer:Flag of Iceland.svg|  Vlag van Ysland
Lêer:Flag of Åland.svg|  Vlag van Åland
Lêer:Flag of the Faroe Islands.svg|  Vlag van die Faroëreilande

## Sien ook 
## Verwysings 
## Bronnelys 
*  
*  
*  

## Eksterne skakels 
*  Finland by *Flags of the World*.
*