Nicholas Haysom

**Nicholas Roland Leybourne "Fink" Haysom** (21 April 1952 – 19 Maart 2026) was 'n Suid-Afrikaanse prokureur, anti-apartheidsaktivis en diplomaat wie se werk gefokus het op demokratiese regering, grondwetlike en verkiesingshervormings, versoening en vredesprosesse. Van 2021 tot sy dood het hy gedien as die Spesiale Verteenwoordiger van die Verenigde Nasies se Sekretaris-Generaal en Hoof van die Verenigde Nasies se Sending in Suid-Soedan. waar sy moeder 'n anti-apartheidsaktivis was. Nadat hy 'n Anglikaanse privaatskool in Natal bygewoon het  en kortliks in die Suid-Afrikaanse Vloot gedien het, en het later eredoktorsgrade in die Regte van die Universiteit van Kaapstad (2012)  en die New York Law School (2019) ontvang.

In 1976 het Haysom president van die Nasionale Unie van Suid-Afrikaanse Studente (NUSAS) geword in 'n tyd toe die anti-apartheid studente-organisasie in wanorde was na die inhegtenisneming van baie van sy leiers.  Hy is vier keer deur die regering tronk toe gestuur, insluitend periodes toe hy in eensame opsluiting aangehou is.

## Loopbaan
### Akademiese en regswerk
Gedurende die 1980's en vroeë 1990's was Haysom 'n prokureur vir die menseregte-regsfirma Cheadle Thompson & Haysom Attorneys in Johannesburg, wat hy saam met twee mede-akademici van die Universiteit van die Witwatersrand, Halton Cheadle en Clive Thompson, gestig het. Hy het ook as medeprofessor by die Sentrum vir Toegepaste Regsstudies aan die Universiteit van die Witwatersrand gedien. In daardie rol het hy gehelp om 'n nuwe Grondwet van Suid-Afrika op te stel wat gelyke regte vir swart mense, minderhede en wit mense vasgelê het.  In 2012 is Haysom aangestel as Adjunk Spesiale Verteenwoordiger van die Sekretaris-Generaal vir die Verenigde Nasies se Bystandsending in Afghanistan en in 2014 is hy bevorder tot Spesiale Verteenwoordiger van die sending. Hy het Haile Menkerios opgevolg en in 2016 as Spesiale Gesant vir Soedan en Suid-Soedan aangestel.

In 2018 het Ban se opvolger as Sekretaris-Generaal, António Guterres, Haysom aangestel as sy Spesiale Verteenwoordiger vir Somalië en Hoof van die Verenigde Nasies se Bystandsending in Somalië. Hy is op 1 Januarie 2019, na slegs vier maande in die rol, uit die land geskop. deur die Somaliese regering van Mohamed Abdullahi Mohamed, wat beweer het dat hy die soewereiniteit van die land bedreig het nadat hulle die regsgrondslag van die inhegtenisneming van Mukhtar Robow bevraagteken het. Die Veiligheidsraad van die Verenigde Nasies het spyt uitgespreek oor Somalië se besluit om 'n Verenigde Nasies-gesant te skors wat die inhegtenisneming van 'n ekstremistiese groep-oorloper wat 'n politieke kandidaat geword het, bevraagteken het.

Haysom het toe van 2019 tot 2020 as die Sekretaris-Generaal se Spesiale Adviseur oor Soedan gedien en van 2020 tot 2021 oor Suider-Afrika. 

## Persoonlike lewe en dood
Haysom was twee keer getroud: eers met Mary Ann Cullinan, met wie hy twee dogters en 'n seun gehad het; en daarna met Delphine, met wie hy nog twee seuns gehad het. as gevolg van "hart- en longkomplikasies".

Hy is deur Guterres onthou as 'n "onvermoeide vredemaker en standvastige kampioen van die waardes van die Verenigde Nasies". Die Suid-Afrikaanse president Cyril Ramaphosa het gesê dat Haysom se "toewyding aan geregtigheid en vrede ons land, ons kontinent en die wêreld 'n beter plek gemaak het".

## Werke 
* 
* 
** 
** 
** 
* 
* 
* 
* 
## Verwysings