Pubiese hare

thumb|Pubiese hare by ’n man en ’n vrou.
**Pubiese hare** of **skaamhare** is growwe liggaamshare wat in die genitale streek van tieners en volwasse mense voorkom. Dit word op en om die geslagsdele aangetref, en soms aan die boonste deel van die binnebobene. Dit groei ook aan die manlike skrotum en die vroulike vulva.

Hoewel fyn vellushare by kinders teenwoordig is, word pubiese hare beskou as die dikker, growwer en langer hare wat tydens puberteit ontwikkel as gevolg van die hoër vlakke van androgene in mans en estrogene in vroue. In baie kulture word pubiese hare as eroties beskou. In sommige kulture is die norm dat die hare verwyder word, veral by vroue, en word die praktyk as deel van persoonlike higiëne beskou. In ander kulture kan die vertoon van pubiese hare, soos wanneer ’n swemkostuum gedra word, as onesteties of embarrasserend beskou word en word die hare korter geknip om te voorkom dat dit sigbaar is.

## Ontwikkeling
thumb|left|Tannerskaal – mans.
Pubiese hare ontwikkel in reaksie op die toenemende vlakke van testosteroon in beide seuns en meisies. Die haarsakkies wat in androgeensensitiewe streke geleë is, word gestimuleer en ontwikkel pubiese hare. Die Tannerskaal beskryf die ontwikkeling van dié hare. Voor puberteit het die genitale streek van seuns en meisies fyn vellushare (Tannerfase 1). Wanneer puberteit begin, neem die vlakke van sekshormone toe en in reaksie begin die vel van die genitale streek om dikker en growwer, soms krullerige, hare met ’n vinniger groeitempo te produseer. 

By mans verskyn die eerste pubiese hare as ’n paar yl, gewoonlik dun, hare aan die skrotum of basis van die penis (fase 2). Binne ’n jaar is hare aan die basis van die penis volop (fase 3). Binne drie tot vier jaar vul hare die pubiese streek (fase 4) en word dit baie dikker en donkerder, en binne vyf jaar versprei dit na die binnekant van die bobene en opwaarts na die abdomen en naeltjie (fase 5).

thumb|Tannerskaal – vroue.
Ander streke van die vel is net so, of effens minder, sensitief vir androgene, en hare verskyn gewoonlik ’n rukkie later daar. Nog dele wat sensitief vir androgene is, is die armholtes, perineum, bolip, wange, tepels, die middel van die bors, die nek onder die ken, die baardstreek, arms en skouers, rug en boude. Pubiese hare kan van bynierandrogene alleen ontwikkel en kan dus groei al is die eierstokke of testikels defektief en onfunksioneel. Daar is min, indien enige, verskille in die vermoë van die manlike en vroulike liggaam om hare te ontwikkel in reaksie op androgene.

Die kleur van pubiese en armholtehare kan aansienlik verskil van dié van die kophare. By die meeste mense is dit donkerder, maar dit kan ook ligter wees. In die meeste gevalle stem die kleur ooreen met dié van die wenkbroue. Die haartekstuur wissel van kroeserig tot heeltemal reguit, en stem nie noodwendig met die kophare ooreen nie. 

Die patroon van pubiese hare kan verskil van ras tot ras, etnisiteit tot etnisiteit en geslag tot geslag. By die meeste vroue vorm die pubiese hare ’n driehoek en bedek die vulva en skaamheuwel. By die meeste mans word die haarpatroon dunner na bo en vorm ’n punt na die naeltjie, rofweg ’n driehoek wat na bo wys. Nes by armholtehare, word pubiese hare verbind met ’n konsentrasie van oliekliere in die streek.

## Gemeenskap en kultuur
Vir baie meisies aan die begin van hulle puberteitsjare is die skielike ontwikkeling van hare ontstellend omdat hulle nog nie voorheen pubiese hare gesien het nie. Jong seuns het meer dikwels voorheen hul pa se hare gesien en dit is nie vir hulle so ontstellend nie.

In ’n 1995-resensie van geskrifte het Paul Okami tot die gevolgtrekking gekom daar is geen betroubare bewyse wat blootstelling aan ouers se naaktheid verbind met enige negatiewe uitwerking nie. Drie jaar later het sy span ’n 18 jaar lange studie voltooi wat gewys het sulke blootstelling is eerder effens voordelig, veral vir seuns.

Sedert openbare swemplekke vroeg in die 20ste eeu in Wes-Europa en die Middellandse See-gebied algemeen geraak het, was daar groter blootstelling aan albei geslagte se pubiese streke en ná die aansienlike verkleining van kostuums vir mans én vroue, soos toe die bikini ná die 1940's gewild geraak het, het dit ook in die mode geraak om pubiese hare naby die some te skeer of met waks te verwyder.

### Verwydering
In die 1980's het sommige ontkleedanseresse en vroulike pornosterre hulle pubiese hare korter begin skeer, onder meer uit vrees vir seksueel oordraagbare infeksies soos MIV/vigs en platluise. Nog ’n rede wat genoem is, was om "tegniese oorwegings van kinematografie". Later het dit gewild geraak om al die hare af te skeer. Dié praktyk is deur ander vroue gevolg.

Vir sommige mense is dit eroties en esteties, terwyl ander dink dit lyk onnatuurlik. Sommige mense verwyder hulle pubiese hare om erotiese of seksuele redes of omdat hulle en hulle seksmaats die pubiese streek sonder hare verkies.

### Stilering
Benewens om dit af te skeer kan alle hare verwyder word met ’n waks wat vir dié doel ontwerp is. "Ontharing" is wanneer al die hare bo die vel verwyder word, en met "haarontworteling" word die hele haar verwyder. Skoonheidsalonne bied verskei soorte waksdienste. Dit word soms pubiese snoeiing (*pubic topiary*) genoem.

## Verwysings 
## Bronne
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Eksterne skakels
*
*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia