open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Diesellokomotief

duimnael|320px|Twee diesellokomotiewe, stert-aan-stert gekoppel

'n **Diesellokomotief** is 'n tipe spoorweglokomotief waarvan die eerste bron van aandrywingskrag 'n dieselenjin is. Verskeie vorme van diesellokomotiewe is oor die jare ontwikkel, welke vorme hoofsaaklik verskil in die wyse waarop kinetiese energie (dryfkrag) aan die lokomotief se dryfwiele oorgedra word.

## Historiese ontwikkeling 
Dieselenjins het stadig maar seker treine wat deur stoomenjins aangedryf word, vervang, na mate die vervaardiging en operasionele doeltreffendheid van dieselenjins goedkoper geraak het. Ten spyte daarvan dat die aanvanklike koste van dieselenjins hoog is, is stoomlokomotiewe slegs vir spesifieke spoorwegroetes ontwerp en gevolglik was dit moeilik om goeie ekonomiese skaal te bereik.  

Hoewel meer kompleks om te produseer, met 'n veeleisende vervaardigingstoleransie van 0,0025 mm vir diesel, in vergelyking met 0,25 mm vir stoom, is diesellokomotiewe se onderdele meer bevorderlik vir massaproduksie. 

Die stoomenjinvervaardiger *Baldwin* het byna vyfhonderd stoommodelle in sy fleur geproduseer, terwyl *EMD* minder as tien dieseltipes kon aanbied.

## Soorte diesellokomotiewe 
* Diesel-meganies
* Diesel-elektries
* Elektro-diesel
* Diesel-hidroulies
* Diesel-stoom
* Diesel-pneumaties
Dodeakker van Giza

Die **Dodeakker van Giza** (Arabies: أهرامات الجيزة) is ’n argeologiese terrein aan die Nylrivier sowat 9&nbsp;km van Giza en 25&nbsp;km suidwes van Kaïro, Egipte. Die kompleks van antieke monumente sluit in die drie piramides bekend as die Groot Piramides, die enorme beeldhouwerk bekend as die Groot Sfinks, verskeie begraafplase, ’n werkersdorp en ’n nywerheidskompleks.

Die piramides het tydens die Hellenistiese tydperk beroemd geword nadat Antipater van Sidon dit gelys het as een van die sewe wonders van die antieke wêreld. Dit is die oudste van dié wonders en die enigste een wat nog bestaan.

## Die piramides en die sfinks 
duimnael|220px|’n Lugfoto van die Nylvallei met die piramides op die agtergrond.
duimnael|220px|Die kompleks vanuit die lig gesien.

Die Piramides van Giza bestaan uit die Groot Piramide van Giza (ook bekend as die piramide van Cheops), die ietwat kleiner piramide van Chafra en die nog kleiner piramide van Menkaoere. Die Groot Sfinks is oos van die kompleks geleë. Egiptoloë stem saam dat die Groot Sfinks se kop dié van Chafra is. Tussen dié piramides is drie kleiner piramides, bekend as koninginpiramides.

## Begraafplase 
Terwyl die piramides gebou is, is die mastabas van adellikes om hulle opgerig. Die hoofbegraafplaas, naby die piramide van Cheops, is beplan met strate en lane. Begraafplaas G&nbsp;7000 was een van die eerstes en bevat die grafkelders van vroue, seuns en dogters van die farao's van die 4de Dinastie. Aan die ander kant van die piramide is die grafte van die seuns van Wepemnofret and Hemioenoe. Tydens die 5de en 6de Dinastie is die begraafplase verder uitgebrei.

## Nuwe Ryk 
Tydens die Nuwe Ryk was Giza nog ’n aktiewe terrein. ’n Steenkapel is naby die Sfinks opgerig tydens die 18de Dinastie, waarskynlik deur Toetmoses I. Amenhotep II het ’n tempel naby die Sfinks gebou wat aan Haoeron-Haremachet gewy was. Toetmoses IV het die piramides en die Sfinks as ’n prins besoek en is glo in ’n droom vertel om die Sfinks uit die sand te grawe. Hy het van dié voorval vertel in sy Droomstele. Toetmoses IV en sy koningin het ook steles by Giza laat oprig. Toetankamen het ’n gebou laat bou wat nou bekend is as die koning se rushuis.

Tydens die 19de Dinastie het Seti I laat aanbou aan die tempel van Haoeron-Haremachet, en sy seun Ramses II het ’n stele in die kapel voor die Sfinks laat oprig en het die rushuis van Toetankamen oorgeneem.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Piramides in Giza  Foto's van die piramides
* 3D-toer 
* Gizapyramids.org

* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Filips II van Frankryk

**Filips II van Frankryk** (21 Augustus 1165 – 14 Julie 1223), ook bekend as August(us), was van 1180 tot 1223 die koning van Frankryk.

Filips is reeds op 1 November 1179 in die afwesigheid van sy siek vader, Lodewyk VII in Reims gekroon en as medekoning aangestel. Met die dood van sy vader word hy op 18 September 1180 amptelik die koning van Frankryk. Hy trou in 1180 met Isabella van Henegouwe (1170-1190), die niggie van die Vlaamse graaf Filips van die Elzas (dogter van sy suster Margaretha), en so verwerf hy Artesië as huweliksgeskenk. Lodewyk VIII was hulle seun. Isabella sterf in 1190 en in 1193 trou hy met Ingeborg van Denemarke, wat hy kort daarna verstoot. In 1194 trou hy met Agnes van Meranië, maar die huwelik word nie deur die pous erken nie, in 1213 bevestig hy weer Ingeborg as die koningin.
Vormsel

Die **Vormsel**  (of konfirmasie) is een van die sewe sakramente van die Rooms-Katolieke Kerk.
duimnael|regs|Toediening van die vormsel Dit hoort by die inisiasie-rites.  In die oudheid toe meestal volwassene tot bekering gekom het is die doop, die kommunie (eucharistie of nagmaal) en die vormsel gewoonlik op dieselfde dag toegedien.  Die vormsel is gedurende die pontifikaat van Pous Clemens I ingevoer.

Na die tweede Vatikaanse konsilie is die klem gelê op die bevestiging en die viering van die keuse wat die ouers vir hulle kinders by die doop gemaak het.  Die vormeling bevestig as volwassene sy/haar keuse om as Katoliek te lewe.
'n Biskop bedien gewoonlik die vormsel, deur die vormeling met geseënde olie te salwe.  Die intervensie van die Heilige Gees word gevra in die gebede.  Die vormsel word slegs een keer aan 'n persoon bedien.

Die vormsel word ook gebruik in die Ortodokse Kerk en na die Reformasie het die Anglikaanse en die Lutherse Kerke 'n vorm daarvan behou.  Die ander protestante kerke sien die vormsel nie as 'n sakrament nie, maar hou gewoonlik 'n konfirmasie-plegtigheid (Aanneming) waar die gelowige as volwaardige lid van die kerk aanvaar word.

## Verwysings
Geslote myn

duimnael|220px|'n Verlate mynskag in Duitsland.

'n **Geslote myn** is myn waar die delfstof ondergronds ontgin word. Hierdie myne het, naas hul bogrondse bedrywighede, ook 'n ondergrondse komponent. Geslote myne word aangelê as die delfstof nie naby die oppervlak voorkom nie. Omdat geslote myne duurder is om te bedryf as oopgroefmyne, word geslote myne meestal slegs vir die delf van duursame stowwe (soos goud en platinum) gebruik.

Na die Industriële Revolusie is skagte van honderde meters diep en gangstelsels van verskeie kilometers lank aangelê. Die diepste myn in Suid-Afrika, die goudmyn TauTona by Carletonville, is ongeveer 4 km diep (een van die diepstes ter wêreld).

## Mynskagte 
duimnael|links|Uitleg van 'n mynskag met verskeie kompartemente.

Skagte wat na benede loop word aangelê om toegang tot die ondergrondse terrein waar die ontginning plaasvind te verleen. Moderne mynskagte loop meestal vertikaal in die grond af, hoewel sekere skagte ook skuins teen 'n hoek kan afloop. Vanuit die skagte word die myn se ondergrondse gange (of horisontale skagte) gegrawe.

Hierdie skagte word gebruik om personeel, lug, water, elektrisiteit en toerusting na benede te vervoer. Om die proses te vergemaklik, word 'n toring met 'n kabelstelsel bokant die grond opgerig wat 'n hysbak in die skag kan laat afsak en weer ophys.

Hoe dieper daar onder die aarde gewerk word, hoe hoër styg die temperatuur. Die temperatuur kan maklik met tot 30° C of meer per kilometer styg. In Suid-Afrika styg dit egter met ongeveer 10° C per kilometer, wat diepmynbou vergemaklik.

## Nadele van geslote myne 
duimnael|Mynwerkers wat in 'n geslote myn werksaam is.

Mense verkies om oopgroefmyne, eerder as geslote myne te bou. Skagte word slegs aangelê as die delfstof te diep of te ver uitgesprei (soos in 'n geologiese aar) is. Daar is verskeie redes hiervoor:

* Verskeie tegniese probleme moet oorkom word, soos die afvoer van grondwater en die sirkulasie van lug in ondergrondse tonnels. Om grondwater te bekamp vereis ingewikkelde pomp- en/of vries-installasies. Om lug te sirkuleer word meer as een skag benodig (een vir die insuig van vars lug, en een waar dit uitgeblaas kan word).

* Die produksieprys is hoër. Die rede hiervoor is omdat energie gebruik word om arbeid, toerusting en die delfstof tussen die grondvlak en ondergrondse mynvlakke te beweeg. Baie myne het hulle eie kragsentrale om die probleem te oorkom.

* Die risiko van ongevalle is groter. As die myngange nie voldoende gestut is nie, kan hulle onder die  enorme gewig van die boliggende grond insak. In koolstofhoudende lae kan gas wat maklik kan ontvlam voorkom (aardgas, metaangas, ens), wat 'n brandrisiko skep.

* Mense asem die stof wat vrygestel word in, wat op die lang termyn silikose ('n longsiekte) kan veroorsaak en tot groot eise teen mynmaatskappy kan lei.
Boek van die Aarde

Die **Boek van die Aarde** is ’n Antieke Egiptiese begrafnisteks wat verskeie name genoem is, soos *Die Skepping van die Sonskyf* en die *Boek van Aker*.” Die boek verskyn hoofsaaklik in die grafkelder van Merneptah, Twosret, Ramses III, Ramses VI en Ramses VII, en dien as teenvoeter van die Boek van Grotte.

Die sentrale elemente in die boek is Osiris, Ra en *ba*, terwyl die oorkoepelende storie handel oor die reis van die songod deur die aardgod, Aker. Geleerdes glo die boek bestaan uit twee dele, met die een helfte wat tonele van straf bevat. ’n Tema wat herhaaldelik voorkom, is die sonskyf.

Hoewel dit onseker is, word geglo die panele van die oorspronklike boek wat bewaar gebly het, is elk in drie registers verdeel. Dit maak dit onduidelik of tonele uit ander grafkelders deel van die boek is of nie. 

## Verwysings
Enigmatiese Boek van die Onderwêreld

Die **Enigmatiese Boek van die Onderwêreld** is ’n Antieke Egiptiese begrafnisteks in twee dele wat in die grafkelder van farao Toetankamen ontdek is. Daar word vermoed die boek dek die skepping en hergeboorte van die son. Die ware betekenis van die boek is egter onseker weens die gebruik van kriptografiese illustrasies om die inhoud geheim te hou. 

Die Enigmatiese Boek van die Onderwêreld is in drie dele verdeel wat ander begrafnistekste insluit, soos die Boek van die Dooies en die Amdoeat. Ander enigmatiese boeke is ontdek in die graftombes van Ramses IX en Ramses V.
Ekhouvanjou,okay!

**ekhouvanjou,okay!** is 'n Suid-Afrikaanse musiekgroep van Potchefstroom in die Noordwes wat in April 2010 ontstaan het. Al ekhouvanjou,okay! se musiek is in Afrikaans. ekhouvanjou,okay! bestaan uit Louis Janse van Rensburg, Arno de Beer en Ruan Kruger (wat ook vir die musiekgroep Straatligkinders tromme speel).

## Diskografie 
### Albums 
**Ek is beter as hy, trust my*

### Enkel 
**Die Raptor in my inbox*
**Vreeslik Feestelik*
**Ons reënboog het 11 kleure*

## Eksterne skakels 
* 
*
Benben

[duimnael|220px|’n Herskepte boonste steen van een van die piramides van [Giza wat Benben simboliseer.]]
In Egiptiese mitologie, spesifiek die Heliopolitaanse tradisie, was **Benben** die heuwel wat uit die oerwaters, Noe, verrys het en waarop die skeppergod, Atoem, gerus het. Die Benben-steen is die boonste steen van ’n Egiptiese piramide. Dit hou ook verband met die obelisk.

## Oerheuwel 
[duimnael|220px|Die Benben-steen van die piramide van [Amenemhat III uit die 12de Dinastie (Egiptiese Museum, Kaïro).]]
In die Piramidetekste word Atoem self soms "heuwel" genoem. Daar word gesê die heuwel het in ’n klein piramide verander wat geleë is in Annoe, waar Atoem hom ook bevind. Ander stede het hul eie mites oor die oerheuwel ontwikkel. In Memphis was die god Tatenen, ’n aardgod, die verpersoonliking van die oerheuwel.

## Benben-steen 
[duimnael|220px|’n Bennoe-voël op ’n Egiptiese [papirus.]]
Die Benben-steen, wat na die heuwel genoem is, was ’n heilige steen in die Antieke Egiptiese tempel van Ra by Heliopolis. Dit was die plek waar die eerste strale van die son geval het. Dit was vermoedelik die prototipe van latere obeliske en die ontwerp van die boonste steen van piramides, die piramidion, is waarskynlik daarop gebaseer. Dit was waarskynlik verguld, sodat dit in die sonlig geblink het. Die piramidion is ook die Benben-steen genoem. Baie sulke stene word oral in die wêreld in museums aangetref en bevat dikwels beelde of inskripsies. 

Die mitologiese feniks is as die bennoe-voël aanbid in Heliopolis, waar hulle geglo het dit bly op die benben. Volgens die Egiptoloog Barry Kemp berus die verband tussen die benben, die feniks en die son dalk op alliterasie: die opkoms, of *weben*, van die son stuur strale na die benben, waarop die bennoe-voël bly. In die Piramidestekste word van Atoem gepraat wanneer gesê word: "Jy kom op, as die benben, in die huis van die bennoe in Heliopolis".

## Verwysings 
## Bibliografie 
* Manfred Lurker *Lexikon der Götter und Symbole der alten Ägypter*, Scherz 1998
*Barry John Kemp *Ancient Egypt: Anatomy of a Civilization*, Routledge 1991, p.&nbsp;88
*Katheryn A. Bard *Encyclopedia of the Archaeology of Ancient Egypt*, Routledge 1999, p.&nbsp;205
*George Hart *Egyptian Myths*, University of Texas Press 1990,  pp.&nbsp;11, 12, 16
Tropiese huisgeitjie

Die **tropiese huisgeitjie** (*Hemidactylus mabouia*) is 'n reptiel en is die volopste geitjie in die Laeveld. Dit is inheems in Sub-Sahara Afrika en is ingevoer in Noord, Sentraal en Suid-Amerika.

## Beskrywing 
Die geitjie bereik 'n maksimum lengte, van snoet tot agterent, van 12,7&nbsp;cm. Aangesien dit 'n nagdier is, het die geitjie baie groot oë, wat hy gebruik om sy prooi raak te sien in die donkerte.

Die geitjie kan teen loodregte mure en oorhange opklouter deur spesiale aanpassings aan sy pote. Daar is kussinkies op sy tone wat bestaan uit klein haartjies (*setae*), wat in rye (*lamellae*) georden is. Hierdie haartjies gee hom die vermoë om so te klouter.

## Voedselgedrag 
Die geitjie kan laer temperature as ander reptiele verduur, wat hom die vermoë gee om snags aktief te wees en te jag. Hulle maak gulsig jag op naglewende vlieënde en kruipende insekte. Hulle wag gewoonlik naby ligte, waar hulle insekte vang wat aangetrokke is tot lig.
Die geitjie se voedsel is wisselend. Dit sluit diere soos spinnekoppe, skerpioene, kakkerlakke, motte, likkewaan-agtiges en ander geitjies in. Sy belangrikste voedselbron is lede van die Orthoptera-familie, wat sprinkane en krieke insluit.

## Geluid 
Geitjies is van die min reptiele wat kan geluide maak. Gewoonlik maak hulle opgewonde klikgeluide. Verder kan die geluide wat die geitjie maak wissel van 'n sagte piep tot vinnige, kort piepende geluide. Hulle word veral op 'n stil nag gehoor wanneer hulle naby 'n oop venster sit en roep.

## Habitat 
In Suid-Afrika kom die soort volop in die Laeveld voor. Verder word die huisgeitjie veral in stedelike gebiede aangetref.

## Verwysings 
## Bibliografie 
* Rothmann, Anna: Klaasneus-hulle. Kaapstad: Tafelberg, 1975.
Silikose

**Silikose** is 'n fibrose van die long wat ontstaan deur die inaseming van silika wanneer gesteentes geboor word. Die siekte is ongeneeslik en lei tot voortydige dood. Dit dra ook by tot groot eise teen mynmaatskappye. 

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Referendum oor die onafhanklikheid van Skotland

[duimnael|Die Skotse eerste minister, [Alex Salmond en sy adjunk Nicola Sturgeon, het hulle vir onafhanklikheid beywer.]]
duimnael|Uitslag: Groen ten gunste; rooi teen onafhanklikheid.

Tydens die **referendum vir die onafhanklikheid van Skotland** is Skotse kiesers gevra om vir of teen onafhanklikheid te stem. Die stemming het op 18 September 2014 plaasgevind. Die uitkoms was 'n oorwinning vir die nee-stem.

Die "Ja"-veldtog is deur Skotland se eerste minister en leier van die Skotse Nasionale Party (SNP), Alex Salmond gelei. Hulle het hulself beywer vir 'n onafhanklike Skotland wat nie deel van die Verenigde Koninkryk (VK) vorm nie. Na afloop van die referendum, waarin hulle slegs 45 persent van die stemme kon trek, het hy sy bedanking aangekondig met die woorde: "*For me as leader my time is nearly over, but for Scotland the campaign continues and the dream shall never die*".

Die eerste minister van die Verenigde Koninkryk, David Cameron, die vise-eerste minister Nick Clegg en die opposisieleier Ed Miliband het hulself vir die "Nee"-stem beywer. Die voormalige eerste minister, Gordon Brown, het ook sy gewig agter die "Nee"-stem ingegooi. Die veldtog is onder die banier van "*Better Together*" geveg. Uiteindelik verkry hulle 55 persent van die stemme en verseker sodoende dat Skotland deel van die VK bly.

Nie alle Skotte kon aan die referendum deelneem nie. Skotte wat in Engeland en die buiteland woon is uitgesluit, daarteenoor kon nie-etniese Skotte wat in Skotland woonagtig is wel stem. Die stempersentasie was uitsonderlik hoog, bykans 85% van die land se inwoners het deelgeneem.

## Resultate 
Vraag:
: *Should Scotland be an independent country?* (Behoort Skotland 'n onafhanklike land te wees?)

## Verwysings
Tatham-kunsgalery

Die **Tatham-kunsgalery** in KwaZulu-Natal bestaan uit 18de en 19de eeuse Europese skilderye en tradisionele en moderne Suid-Afrikaanse kuns. Dit vorm een van die groot sewe kunsversamelings in die land.

## Ligging 
Hierdie kunsmuseum is sedert 1990 in die ou Hooggeregshofgebou en die ou Presbiteriaanse kerk in Albert Luthulistraat in Pietermaritzburg.

## Stigting 
In 1903 het mev. Ada Susan Tatham met geld geskenk deur die inwoners van Natal en 'n bydrae deur die stadsraad van Pietermaritzburg in Engeland 'n aanvangsversameling aangekoop. Deur die jare is die versameling uitgebrei deur aankope, bemakings en skenkings.

## Whitwell-versameling 
In 1923 het lt.kol. Robert H. Whitwell van Engeland 'n waardevolle versameling van meer as 400 kunswerke uit die periode 1880 tot 1920 aan die museum geskenk. Dit het bestaan uit skilderye, grafiese kuns, glas, porselein en Oosterse matte en vorm sedertdien die kern van die versameling.

## Skilderye 
duimnael|Skildery deur Philip Wilson Steer, 2016, Tatham-kunsgalery

Hier is 'n klein, maar goeie versameling skilderye hoofsaaklik van Engelse en Franse kunstenaars van die laat 19de en vroeg 20ste eeu. Die bekendste kunswerk in die museum is die skildery “ 'n Studie van bome in blom” deur die impressionis Alfred Sisley (1839–1899). Walter R. Sickert (1860–1942) het ses en Philip Wilson Steer (1860–1942) het twee skilderye in die versameling. Onder die ander kunstenaars wie se skilderye hier te sien is, is William Orpen (1871–1931), die Franse impressionis Edgar Degas (1834–1917), Pablo Picasso (1881–1973), Pierre-Auguste Renoir (1841–1919), Henri Matisse (1869–1954), David Hockney (1937), Alfred Manessier (1911–1993), Ivon Hitchens (1893–1979), die landskapskilder Peter de Wint (1784–1849), akwarelmeester John Sell Cotman (1782–1842), Pierre Bonnard (1867–1947),  Jean-Baptiste-Camillle Corot (1796–1875), Charles-Francois Daubigny (1817–78), die Franse landskapskilder Henri Harpignies (1819–1916) en ander lede van die Barbizonskool (1830–70). Onder die skilderye deur Suid-Afrikaanse kunstenaars is die werk van Cecil Higgs (1898–1986), Wolf Kibel (1903–38) en Lippy Lipshitz (1903–80) die bekendste.

## Moderne kuns 
Drie versamelings van moderne Suid-Afrikaanse kuns is hier aanwesig. 'n Verskeidenheid soorte kuns is vervat in die Lorna Peirson-versameling, afdrukke in die Johansson-versameling en keramiek in die Millin-versameling.

## Ander kunsartikels 
'n Wye verskeidenheid tradisionele Zoeloe-kuns soos kralewerk en pottebakkerswerk is te sien, so ook beeldhouwerk deur Mandlenkosi Zondi. Ook is hier 'n bronsbeeld deur Antoine Bourdelle (1861–1929), portrette deur John Opie (1761–1807), Lalique-glas deur René Jules Lalique (1860–1945), porselein uit Sèvres, Dresden, Delft, Kopenhagen en China (K'ang Hsi) en ander artikels uit Japan, Rusland en Iran.

## Bibliografie 
* Fransen, Hans: Guide to the museums of Southern Africa. Kaapstad: Southern African Museums Association, 1978.
* www.pmbhistory.co.za
* www.tatham.org.za
Klas 33-400-diesellokomotief

Die Suid-Afrikaanse **Klas 33-400** van 1968 is 'n tipe diesellokomotief – tegnies 'n diesel-elektriese lokomotief – wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë gebruik is.

Tussen Julie 1968 en Maart 1970 het die Suid-Afrikaanse Spoorweë eenhonderd-en-vyftien Klas 33-400 General Electric tipe U20C diesel-elektriese lokomotiewe in diens gestel. 'n Groot aantal van hulle is op 21 Maart 1990 na TransNamib, die Namibiese Spoorweë, ná Suidwes-Afrika se onafhanklikheidswording.

SAR Class 33-400 33-500.JPG|SAR no. 33-500 in Saldanha, 8 Januarie 2009
33-507 Swellendam 2001.jpg|SAR no. 33-507, op Swellendam, 20 Augustus 2001
Class 33-400 no. 33-500.JPG|SAR no. 33-500 in Germiston, Gauteng, 1 Mei 2013
GE U20C 2670 ALL.jpg|Die voormalige Suid-Afrikaanse no. 33-401 doen diens in Tatuí, São Paulo, Brasilië, 29 September 2011

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Orakel

duimnael|280px|*Raadpleging van die Orakel*, deur John William Waterhouse.
In die antieke tyd was ’n **orakel** iemand wat voorspellings gedoen het onder leiding van die gode. Die woord is afgelei van die Latynse *ōrāre* ("om te praat") en verwys eintlik na die priester of priesteres wat die voorspellings gedoen het. In ’n breër sin kan dit ook verwys na die plek van die orakel of die voorspellings self.

Orakels is beskou as spreekbuise deur wie gode direk met mense gekommunikeer het. Hulle het verskil van sieners (*manteis*, μάντεις), wat tekens wat deur die gode gestuur is, geïnterpreteer het.

Die belangrikste orakels van Antieke Griekeland was  Pythia, die priesteres van Apollo by Delphi, en die orakel van Dione en Zeus by Dodona. Ook in Antieke Egipte was orakels wat raad van die gode aan die Egiptenare oorgedra het. Hulle was veral tydens feesoptogte aktief.

## Verwysings
Lindsay Williams

**Lindsay Williams** is 'n Suid-Afrikaanse finansiële mediapersoonlikheid. Hy is bekend vir sy daaglikse oorsig van plaaslike en internasionale markverwikkelinge op sy radioprogram *Fine Business Radio*, wat daagliks op die Kaapse radiostasie Fine Music Radio uitgesaai word en op die TV-kanaal CNBC Africa wat op DStv gesindikeer word. Hy is ook die aanbieder van die program *Fast Money* wat elke Maandag op CNBC Africa uitgesaai word. Hy was voormalig betrokke by Business Day se radioprogram op Classic FM.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* *Fine Business Radio*-potgooie
Aboe Simbel-tempels

duimnael|230px|’n Skaalmodel wys die oorspronklike en huidige posisie van die tempels by Aboe Simbel (Nubiese Mudeum, Aswan).

Die **Aboe Simbel-tempels** is twee enorme rotstempels in Aboe Simbel (Arabies: **أبو سمبل**) in Nubië, Suid-Egipte. Hulle is geleë op die westeroewer van die Nassermeer, sowat 230&nbsp;km suidwes van Aswan. Die kompleks is ’n Unesco-wêrelderfenisgebied bekend as die Nubiese monumente wat strek van Aboe Simbel tot by Philae.

Die twee tempels is aanvanklik in die 13de eeu v.C. uit die rots gekap tydens die bewind van farao Ramses II as ’n monument vir hom en sy koningin, Nefertari, om sy beweerde oorwinning by die Slag van Kadesj te gedenk. Die kompleks is egter in 1968 in sy geheel verskuif na ’n kunsmatige heuwel. Dit was nodig om te voorkom dat dit oorvloei word tydens die skepping van die Nassermeer, die groot kunsmatige reservoir van die Aswandam in die Nylrivier.

## Die Groot Tempel 
Die Groot Tempel by Aboe Simbel, wat sowat 20 jaar gevat het om te bou, is voltooi omstreeks jaar 24 van Ramses die Grote se bewind (1265 v.C.). Dit is gewy aan die gode Amoen, Ra-Horachty en Ptah, asook aan die vergoddelikte Ramses II self. Dit word algemeen beskou as die deftigste en mooiste tempel wat in sy tyd gebou is, en een van die mooistes in Egipte.

Vier reusagtige standbeelde van 20 meter hoog van die farao met die dubbele Pschent-kroon van Bo- en Benede-Egipte versier die fasade van die tempel. Die beelde is direk uit die rots gekap waarin die tempel oorspronklik geleë was. Langsaan is kleiner standbeelde, van Nefertari, die koninginmoeder Moet-Toei en agt van Ramses se kinders.

Die ingang self is met reliëf versier wat die koning uitbeeld waar hy die god Ra Harakhti aanbid – dié se standbeeld staan in ’n groot nis.

## Die Klein Tempel 
duimnael|links|200px|Die Klein Tempel by Aboe Simbel.
Die tempel van Hathor en Nefertari, ook bekend as die Klein Tempel, is sowat 100 meter noordoos van die Groot Tempel geleë en is gewy aan die godin Hathor en Ramses II se vrou, Nefertari. Dit is een van die min kere dat ’n tempel aan ’n koningin gewy is. Die plan van die Klein Tempel is ’n eenvoudiger ontwerp van die Groot Tempel.

Ses standbeelde versier die fasade. Twee van hulle is net meer as 10 meter hoog en is van die farao en sy vrou. Dit is die enigste keer in die geskiedenis dat die standbeelde van ’n farao en sy koningin ewe groot is. Nes in die Groot Tempel word die suilesaal ondersteun deur ses pilare; hulle beeld die koningin uit wat die sinistrum (’n musiekinstrument wat met Hathor verbind word) bespeel.

Teen die agterste muur is ’n nis waarin dit lyk of Hathor, as ’n heilige koei, uit die berg te voorskyn kom.

duimnael|180px|Die standbeelde van Ramses II by die Groot Tempel word saamgestel nadat dit in 1967 geskuif is om dit te red.
## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Aboe Simbel op die webtuiste van die Egiptiese Inligtingsdiens
* Aboe Simbel by Aldokkan 
* Die plan van die Aboe Simbel-tempels 
* Foto's van die tempels

* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Kalibrasie

duimnael|300px|Voorbeeld van 'n vergelyking tussen model- en praktykwaardes. As die model perfek was sou alle punte op die reguit lyn lê. Aanpassing van modelparameters sal 'n beter resultaat oplewer

**Kalibrasie** is 'n vergelyking tussen twee metings - een van bekende grootte of korrektheid gemaak met een toestel en 'n ander meting gemaak op 'n manier wat soveel moontlik ooreenstem met 'n tweede toestel. Die toestel met die bekende of korrekte meting word die standaard genoem. Die tweede toestel word nou gekalibreer volgens die korrekte meting.

* Kalibrasie: Selfstandige naamwoord
* Kalibreer: werkwoord
Zosterops

**Zosterops** is 'n genus van voëls in die familie van witogies (*Zosteropidae*). Ongeveer 75 spesies, wat reg oor die wêreld voorkom, behoort aan die genus.

Spesies in die genus is klein tropiese sangvoëls wat 8 – 15&nbsp;cm lank word. Hul mees kenmerkende eienskap is die opvallende ring van wit veertjies om die oog, hoewel dit by sommige spesies ontbreek.

## Spesies 
### Spesies in Afrika, suid van die Sahara
**Zosterops abyssinicus*
**Zosterops brunneus*
**Zosterops capensis* (Kaapse glasogie)
**Zosterops feae*
**Zosterops ficedulinus*
**Zosterops griseovirescens*
**Zosterops kikuyuensis*
**Zosterops kirki*
**Zosterops leucophaeus*
**Zosterops lugubris*
**Zosterops maderaspatanus*
**Zosterops mayottensis*
**Zosterops melanocephalus*
**Zosterops mouroniensis*
**Zosterops pallidus* (Gariepglasogie)
**Zosterops poliogastrus*
**Zosterops senegalensis* (Geelglasogie)
**Zosterops silvanus*

### Spesies in en om die Indiese Oseaan 
**Zosterops borbonicus*
**Zosterops chloronothos* (ernstig bedreigd)
**Zosterops mauritianus*
**Zosterops modestus* (bedreigd)
**Zosterops natalis*
**Zosterops olivaceus*
**Zosterops semiflavus* **†**
**Zosterops vaughani*

### Spesies in die Indo-Maleisiese gebied 
**Zosterops atricapilla*
**Zosterops ceylonensis*
**Zosterops everetti*
**Zosterops flavus*
**Zosterops meyeni*
**Zosterops montanus*
**Zosterops nigrorum*
**Zosterops palpebrosus*
**Zosterops salvadorii*

### Spesies uit Sentraal-Asië, China en Japan 
**Zosterops erythropleurus*
**Zosterops japonicus*

### Spesies in Australasië 
**Zosterops albogularis* **†**
**Zosterops anomalus*
**Zosterops atriceps*
**Zosterops atrifrons*
**Zosterops buruensis*
**Zosterops chloris*
**Zosterops citrinella*
**Zosterops consobrinorum*
**Zosterops flavifrons*
**Zosterops fuscicapilla*
**Zosterops gibbsi*
**Zosterops grayi*
**Zosterops griseotinctus*
**Zosterops hypoxanthus*
**Zosterops inornatus*
**Zosterops kuehni*
**Zosterops kulambangrae*
**Zosterops lateralis*
**Zosterops luteirostris* (bedreigd)
**Zosterops luteus*
**Zosterops meeki*
**Zosterops metcalfii*
**Zosterops minor*
**Zosterops minutus*
**Zosterops murphyi*
**Zosterops mysorensis*
**Zosterops nehrkorni* (ernstig bedreigd)
**Zosterops novaeguineae*
**Zosterops rennellianus*
**Zosterops sanctaecrucis*
**Zosterops somadikartai*
**Zosterops splendidus*
**Zosterops stalkeri*
**Zosterops strenuus* **†**
**Zosterops stresemanni*
**Zosterops tenuirostris*
**Zosterops ugiensis*
**Zosterops uropygialis*
**Zosterops vellalavella*
**Zosterops wallacei*
**Zosterops xanthochroa*

### Spesies uit Oseanië 
**Zosterops cinereus*
**Zosterops conspicillatus* (bedreigd)
**Zosterops explorator*
**Zosterops finschii*
**Zosterops hypolais*
**Zosterops oleagineus*
**Zosterops rotensis* (ernstig bedreigd)
**Zosterops samoensis*
**Zosterops semperi*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Nectarinia

**Nectarinia** is 'n genus van sangvoëls in die familie van suikerbekkies (*Nectariniidae*).

## Spesies 
* *Nectarinia bocagii*
* *Nectarinia famosa* (Jangroentjie)
* *Nectarinia johnstoni*
* *Nectarinia kilimensis* (Bronssuikerbekkie)
* *Nectarinia purpureiventris*
* *Nectarinia tacazze*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Eksterns skakels
Bosduif

**Bosduif** kan na een van verskeie duifspesies verwys:

* Withalsbosduif (*Columba delegorguei*), 'n skaars bosduif wat in KwaZulu-Natal en die oostelike hoogland van Zimbabwe voorkom.
* Geelbekbosduif (*Columba arquatrix*), 'n duif wat oor 'n groot deel van oostelike en suidelike Afrika van Ethiopië tot die Kaap voorkom.
Vlag van Skotland

Die **vlag van Skotland** is die Sint Andreaskruis. Die rooi kruis het in die Middeleeue as ’n embleem van Skotland verskyn en is een van die vroegste embleme wat Skotland verteenwoordig het. Dit het die status van nasionale vlag van Skotland verwerf tydens die 16de eeu.

Sint Andreas het die beskermheilige van Skotland geword in die 9de eeu, nadat Pikte en Skotte volgens legende ’n veldslag teen Angel-Sakse gewen het, nadat ’n wit Andreaskruis in die blou hemel verskyn het.

## Sien ook 
* Vlag van die Verenigde Koninkryk
* Vlag van Engeland

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Cossypha

**Cossypha** is 'n genus van voëls in die familie van vlieëvangers (*Muscicapidae*). Hulle is klein insekvretende sangvoëls wat in Afrika voorkom.

## Spesies 
Die genus bevat die volgende spesies:
**Cossypha albicapillus*
**Cossypha anomala*
**Cossypha ansorgei*
**Cossypha archeri*
**Cossypha caffra* (Gewone janfrederik)
**Cossypha cyanocampter*
**Cossypha dichroa* (Lawaaimakerjanfrederik)
**Cossypha heinrichi*
**Cossypha heuglini* (Heuglinjanfrederik)
**Cossypha humeralis* (Witkeeljanfrederik)
**Cossypha isabellae*
**Cossypha natalensis* (Nataljanfrederik)
**Cossypha niveicapilla*
**Cossypha polioptera*
**Cossypha semirufa*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Memphis

**Memphis** kan verwys na:

* Memphis, 'n antieke Egiptiese stad
* Memphis, 'n stad in die Amerikaanse staat Tennessee
Umhlangana kaSenzangakhona

**Umthlangana** (? - 1828), ook bekend as **Mahlangane**, was 'n Zoeloe-prins. Hy was die seun van Senzangakona, 'n broer van Shaka en die half-broer van Dingaan en Mpande. 

Umthlangana het vir Dingaan en Shaka se inDuna (adviseur), Mbopa gehelp om Shaka op 22 September 1828 in KwaDukuza te vermoor. Dit volg na Shaka se moeder, Nandi oorlede is, en Shaka brutaal daarop gereageer het.

Kort na die sluipmoord is Umthlangana self deur Dingaan vermoor, waarna Dingaan die troon bestyg.

## Sien ook 
* Zoeloes
Witogies

**Witogies** of **brilvoëls** (*Zosteropidae*) is 'n groot familie van voëls in die orde van sangvoëls (*Passeriformes*). Die familie omvat 125 spesies. Witogies het hul naam te danke aan die opvallende ring van wit veertjies om die oog.

Witogies vreet ​​hoofsaaklik heuning en vrugte, maar sal ook op insekte voed. Hulle is baie behendige klein voëltjies wat 'n redelik kompakte nes in die vurk van 'n tak bou.

Hierdie relatief klein, tropiese sangvoëls kom oor 'n groot gebied voor wat strek van Afrika, Asië tot Polinesië, Nieu-Guinee en Australië. Hulle leef hoofsaaklik in bosse, aan bosrande en in tuine, van seevlak tot 3000 meter bo seespieël. Die meeste van hierdie voëls is standvoëls.

## Genera 
Die familie word in die volgende genera onderverdeel:
**Apalopteron* (1 spesie)
**Chlorocharis* (1 spesie)
**Cleptornis* (1 spesie)
**Dasycrotapha* (3 spesies)
**Heleia* (2 spesies)
**Lophozosterops* (6 spesies)
**Madanga* (1 spesie)
**Megazosterops* (1 spesie)
**Oculocincta* (1 spesie)
**Rukia* (2 spesies)
**Sterrhoptilus* (3 spesies)
**Tephrozosterops* (1 spesie)
**Woodfordia* (2 spesies)
**Yuhina* (11 spesies)
**Zosterops* (87 spesies met drie uitgestorwe spesies)
**Zosterornis* (5 spesies)

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Eksterne skakels 
*
Bossangers

**Bossangers** (*Phylloscopus*) 'n genus van klein, meestal bruin-groen sangvoëls in die familie *Phylloscopidae*.

## Spesies 
Daar is ongeveer 60 spesies in die genus:

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Oligargie

**Oligargie** (*ὀλιγαρχία* (oligarkhía); *ὀλίγος* (olígos), "min", en *ἄρχω* (arkho), "om te regeer of gebied") is 'n soort magstruktuur waarin mag effektief berus by 'n klein getal persone. Hierdie mense kan hul onderskei deur monargale of familiebande, rykdom, opvoeding, korporatiewe, godsdienstige of militêre beheer. Sulke state word dikwels beheer deur 'n paar toonaangewende families wat tipies hulle invloed van een geslag na die volgende oordra, maar oorerflikheid is nie 'n nodige voorwaarde vir die toepassing van hierdie term nie.

Regdeur die geskiedenis was oligargieë dikwels tirannies, d.w.s. van publieke onderhorigheid of onderdrukking afhanklik vir hul voortbestaan, alhoewel ander weer gesien is as betreklik amikaal of diensvaardig. Aristoteles het hierdie term aangevoor as 'n sinoniem vir regering deur die rykes, waarvoor die eksakte term "plutokrasie" is. 'n Oligargie is nietemin nie altyd regering deur welgesteldes nie, aangesien oligarge bloot uit 'n bevoordeelde groep kan bestaan, en hoef, soos in die geval van 'n monargie, nie by wyse van welstand of bloedverwantskap tot mekaar verbind te wees nie.

## Sien ook 
* Demokrasie, bestel waar die volk (demos) regeer
* Teokrasie, regering deur god (theos)
* Kleptokrasie, regering deur diewe

## Verwysings
Gliese 667 Cc

**Gliese 667 Cc** is ’n bewoonbare eksoplaneet na aanleiding van sy afstand van sy ster, wat lei tot temperature waarby vloeibare water op die oppervlak kan bestaan. Die ster, Gliese 667&nbsp;C, is lid van Gliese 667, ’n driedubbele sterstelsel. Die ster is sowat 22,7&nbsp;ligjare van die Son af in die sterrebeeld Skerpioen. 

Die planeet het ’n massa van sowat 4,39&nbsp;aardmassas en word geklassifiseer as ’n superaarde (’n planeet van tussen een en tien aardmassas).

Die ster Gliese 667&nbsp;C het minstens sewe planete en drie van hulle, almal aardplanete, ook Gliese 667&nbsp;Cc, is in die bewoonbare sone. Laasgenoemde lê aan die binneste rand van die bewoonbare sone en wentel elke 28,155 dae om die ster. Dit sal sowat 90% van die lig kry wat die Aarde van die Son kry, hoewel ’n groot deel daarvan in die onsigbare infrarooideel van die spektrum val. 

## Sien ook 
*Bewoonbare sone
*Superaarde

## Verwysings
Paneuropese Unie

duimnael|Vlag van die Paneuropese Unie
Die **Paneuropese Unie** is die oudste beweging wat hom vir die eenwording van Europa beywer.

Die beweging is in 1923 gestig.

## Eksterne skakels 
*
Klas 1-stoomlokomotief

Die **Klas 1** is 'n tipe stoomlokomotief wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë in die vorige eeu gebruik is. Voordat dit deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë in 1912 geherklassifiseer is, was dit by die Natalse Regeringspoorweë as 'n "Klas B" lokomotief bekend.

## Klas 1 
Hierdie klas het sy oorsprong in die Natalse Regeringspoorweë. Die klas is ontwerp deur die Hoofingenieur D.A. Hendrie vir NGR as die eerste tenderlokomotief. Hulle was op daardie stadium die kragtigste en het oor 'n langer reikafstand beskik as die bestaande tenklokomotiewe. Vyftig van die lokomotiewe is afgelewer deur *North British Locomotive Company* in 1904 en 1905. Op daardie stadium was hulle bekend as die tipe *Hendrie B*. Hulle was toegerus met Walschaerts-klepratwerk wat met *D*-kleppe gewerk het. Toe die NGR deel van die SAS&H word, is die lokomotief as **Klas 1** hergeklassifiseer.

## Klas 1A 
Daar is later nog 21 van die lokomotiewe bestel van dieselfde vervaardiger wat afgelewer is in 1910. Die lokomotiewe se stoomketel was gelig met 32 mm. Hulle was binne die NGR bekend as tipe *Improved Hendrie B* en later het die SASH hulle geklassifiseer as **Klas 1A**.

Die lokomotiewe is aanvanklik op die Durban - Pietermaritzburg-hooflyn gebruik en was die eerste om die heen-en-weer tog binne een dag te voltooi. Van die lokomotiewe het ook op die Port Elizabeth-hooflyn gewerk. Hulle is later slegs vir rangeerdoeleindes gebruik en almal is uit diens onttrek in 1975.

## Klas 1B 
Gedurende 1906 is ses van die lokomotiewe verbeter vir gebruik op passasiersdienste. Twee wiele is onder die kajuit geplaas wat die wielkonfigurasie van 4-8-0 na 4-8-2 verander het. Dit het hulle die eerste 4-8-2 tenderlokomotief in die wêreld gemaak. Die lokomotiewe is herklassifiseer as **Klas 1B**. Tussen 1926 en 1928 is die ekstra wiele verwyder en die klassifikasie terug verander na **Klas 1**.

SAR Class 1 1247 Masons Mill 290379.jpg|NGR no. 277, SAR no. 1247, op Mason’s Mill, Pietermaritzburg, 29 Maart 1979
Class1-1252.JPG|NGR no. 282, SAR no. 1252, REGM no. 4 op SANRASM, 6 Junie 2011
Class 1 no. 1277.jpg|NGR no. 307, SAR no. 1277, op Delmas Colliery, Hawerklip, Mei 1977

## Eksterne skakels 
* 

## Verwysings
Gliese 163 c

**Gliese 163 c** is moontlik ’n bewoonbare eksoplaneet, na aanleiding van sy afstand van sy ster, wat lei tot temperature waarby vloeibare water op die oppervlak kan bestaan. Die ster, Gliese 163, is ’n rooidwerg. Dit is sowat 49 ligjare van die Son af in die sterrebeeld Swaardvis. 

Gliese 163 c is een van drie planete in die stelsel. Met ’n massa van minstens 7,2 keer dié van die Aarde,

## Sien ook 
*Bewoonbare sone
*Superaarde

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Kepler-22b

**Kepler-22b** is ’n eksoplaneet van die klas G-ster Kepler-22. Dit is sowat 600 ligjare van die Aarde af in die sterrebeeld Swaan. Dit is in 2011 deur Nasa se Kepler-ruimteteleskoop ontdek en was die eerste bekende eksoplaneet wat voor sy ster verbybeweeg wat in die bewoonbare sone van ’n Sonagtige ster ontdek is.
Kepler-22b se radius is sowat 2,4 keer dié van die Aarde. Sy massa en samestelling is onbekend. Die derde oorgang is op 15 Desember 2010 waargeneem. Die bevestiging van die planeet se bestaan is op 5 Desember 2011 aangekondig. maar die ster se ligsterkte is sowat 25% minder as die Son s'n.
* As die planeet ’n soortgelyke kweekhuiseffek as die Aarde het, sal dit ’n gemiddelde oppervlaktemperatuur van  hê.
* As die kweekhuiseffek met Venus s’n ooreenstem, sal die gemiddelde oppervlaktemperatuur sowat  wees.

## Sien ook 
*Bewoonbare sone
*Superaarde

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Soetendalsvlei

[duimnael|regs|350px|Op hierdie foto van die Terra-satelliet is Soetendalsvlei reg noord van [Kaap Agulhas sigbaar]]
Die **Soetendalsvlei** in die Strandveld by Bredasdorp is die grootste en mees suidelike natuurlike varswatermeer in Suid-Afrika.

## Stroomgebied 
Die Nuwejaarsrivier loop van noordwes verby Elim in die Soetendalsvlei. Op sy beurt neem die Heuningnesrivier die vlei se water na sy mond in die De Mond-natuurreservaat.

## Strandveld 
Die Strandveld lê 'n 30 tot 45m bo seevlak. In hierdie kusgebied is die Soetendalsvlei verreweg die grootste van 'n aantal vlak mere. Veral Voëlvlei, 'n paar kilometer na die noordweste, is die tuiste van verskeie soorte watervoëls. Ander panne in die vleilandgebied is Varkvlei, Soutpan, Waskraalvlei, Langpan, Brakpan, Melkbospan, Vispan en Zeekoeivlei. Dus is die hele gebied gewild onder voëlkykers.

## Plaas 
Die plaas Soetendalsvlei het 'n plaashuis wat dateer uit ongeveer 1816. Bekende Overbergse boere soos Reitz, Van Reenen, Van Breda, Joubert, Swart, Lourens en Albertyn het die eerste merinoskape in Suid-Afrika hier geteel. Dit is dus die geboorteplek van die Suid-Afrikaanse wolbedryf. Ook word daar met perde en koring geboer.  In die vroegste tye is daar al in die riviere en mere visgevang. Ook die groot sandsteenblokke waarmee die Kaap Agulhasvuurtoring gebou is, kom van hier.

## Naam 
Die vlei ontleen sy naam aan die VOC-skip Zoetendaal wat oos van Kaap Agulhas gestrand het.

## Bibliografie 
* Burrows, Edmund H.: Overberg Odyssey. People, roads and early days. Swellendam: Swellendam Trust, 1994. 
* Burrows, Edmund H.: Overberg Outspan. A chronicle of people and places in the south western districts of the Cape. Kaapstad: Swellendam Trust, 1988. 
* Kaart: Slingsby's Overberg whale coast. Muizenberg: Slingsby Maps,  April 2010. 5de uitgawe
* Mouton, Annalize: From Oranjezigt to Zoetendals Vallei. In: Village Life. Nr. 13, Augustus/September 2005. ISSN 1810-5580
* Standard Encyclopaedia of Southern Africa, deel 10. Kaapstad: Nasou, 1974.
Zoetendaal

Die wrak van die Oos-Indiëvaarder die **Zoetendaal** is een van die oudste bekende skeepswrakke aan die Suid-Afrikaanse kus.

Die seilsklip  *Zoetendaal* (ook soms Soetendaal of Soetendalen genoem) het tydens sy tweede retoervaart van die Ooste op 23 Augustus 1673 in Struisbaai met kapt. Jan Block en 50 bemanningslede vergaan. Hiervan het 4 verdrink en 'n 40 het Tafelbaai na 'n staptog oor die Hottentots-Hollandberge bereik. Hulle het die naam aan die Soetendalsvlei in die Overberg gegee.

Die skip is in 1669 vir die Kamer van Zeeland van die VOC op die VOC-skeepswerf te Middelburg gebou. Hierdie skip was 'n fluitskip met drie maste, gebou van hout en bedoel as vragskip met 'n laaivermoë van 448 ton. 

In 200 jaar het slegs 3% van alle VOC-skepe vergaan.

## Sien ook 
* Skeepsrampe aan die Suid-Afrikaanse kus‎

## Bibliografie 
* www.awoltours.co.za
* www.vocsite.nl
Tau Ceti f

**Tau Ceti f** is ’n onbevestigde eksoplaneet wat dalk om die Sonagtige ster Tau Ceti wentel op ’n afstand van 11,905&nbsp;ligjare van die Son af. Dit is die vyfde naaste planeet aan die ster. Dit is merkwaardig vanweë sy eienskappe as superaarde en ’n wentelbaan in Tau Ceti se uitgebreide bewoonbare sone.

## Ontdekking 
Nes die ander vier planete van Tau Ceti is die planeet waargeneem danksy skommelings in die ster se radiale snelheid. Weens dié ontdekkingsmetode is min van sy eienskappe bekend buiten sy wentelbaan en massa. Dit wentel elke 642 dae om die ster en het ’n minimum massa van 6,6&nbsp;aardmassas, wat beteken dit is ’n superaarde.

As Tau Ceti&nbsp;f ’n aardplaneet is, sal dit waarskynlik minstens 2,3 keer so groot soos die Aarde wees. As dit ’n aardagtige atmosfeer het, sal die temperatuur op die oppervlak sowat -40&nbsp;°C (233&nbsp;K) wees. As die atmosfeer digter is, kan ’n sterker kweekhuiseffek geskep word en kan dit dus warmer wees – tussen 0&nbsp;°C en 50&nbsp;°C, warm genoeg om ingewikkelde lewe te onderhou.

## Sien ook 
* Bewoonbare sone
* Superaarde

## Verwysings 
: *15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia*
KOI-1686.01

**KOI-1686.01** is ’n onbevestigde KOI-kandidaat-eksoplaneet sowat 1&nbsp;033,8 ligjare van die Aarde af. Dié KOI (Kepler-voorwerp van belang)-kandidaat het ’n radius van 1,33 keer dié van die Aarde en is dus ’n superaarde.

KOI-1686.01 wentel in die bewoonbare sone om ’n dowwe ster, KOI-1686, en is waargeneem danksy sy oorgang voor die ster (van die Aarde af gesien). Die ster is effens koeler as die Son.

## Sien ook 
* Bewoonbare sone
* Superaarde

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Kepler-sending – Nasa
* Kepler: KOI-datasoektog
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
MAVEN

duimnael|300px|Voorstelling van MAVIN met Mars in die agtergrond
duimnael|300px|MAVEN se lansering

**MAVEN** (afkorting vir *Mars Atmosphere and Volatile Evolution*) is 'n ruimtetuig van NASA wat ontwerp is om Mars se atmosfeer te bestudeer terwyl dit om die planeet wentel. Die doel van die sending is om vas te stel hoekom die atmosfeer en water, wat vermoedelik eens volop daar voorgekom het, verlore gegaan het.

MAVEN is op 18 November 2013 aan boord van 'n Atlas V-vuurpyl gelanseer. Dit bereik Mars op 22 September 2014 na 'n tussen-planetêre reis van 10 maande oor 'n afstand van 711 miljoen kilometer. Die ruimtetuig is daarna in 'n elliptiese wentelbaan, 6&nbsp;200 km by 150 km bokant die planeet se oppervlak geplaas. Die proses is geoutomatiseer omdat seine meer as twaalf minute neem om die Aarde te bereik, en die beheersentrum nie vinnig genoeg sou kon reageer nie.

Op 19 Oktober 2014 sal die komeet C/2013 A1 (*Siding Spring*) ongeveer 135&nbsp;000 kilometer van Mars verbyskuur. As 'n komeet so naby aan die Aarde kom, sou dit tussen die Maan en die Aarde, maar nader aan die Aarde verbyvlieg. Tydens die besoek sal MAVEN sy instrumente op die komeet rig om dit van nader te bestudeer.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* NASA se MAVEN-webtuiste
Gliese 832 c

**Gliese 832 c** is ’n eksoplaneet sowat 16&nbsp;ligjare van die Aarde af in die sterrebeeld Kraanvoël. Dit wentel in die bewoonbare sone om ’n rooidwergster, Gliese 832.

Die planeet wentel elke sowat 36 dae om die ster. Hoewel dit baie nader aan sy ster is as die Aarde aan die Son, is Gliese&nbsp;832 ’n rooidwerg en die planeet kry dus min of meer dieselfde energie van sy ster as die Aarde.

## Sien ook 
* Bewoonbare sone
* Superaarde

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* ’n Kunstenaarsvoorstelling van Gliese 832
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
T.B. Joshua

**Temitope Balogun (T.B.) &shy;Joshua** (12 Junie 1963 – 5 Junie 2021), ook bekend as "Die Profeet", was 'n Christelike gebedsgeneser in Nigerië. Hy verwerf in die 1990's internasionale bekendheid vir die (soms spekulatiewe) genesings tydens dienste by sy tuiskerk, die *Synagogue Church of All Nations* (SCOAN) in Lagos. Sy kerk bedryf ook 'n TV-kanaal, genaamd *Emmanuel.TV*. Hy is in 2012 deur die tydskrif *Africa Report* as een van die 50 invloedrykste mense in Afrika aangewys. Volgens die Forbes-tydskrif was hy sowat R170  miljoen in 2014 werd.

## Biografie 
Temitope Balogun is op 12 Junie 1963 in Arigidi, Nigerië gebore. Volgens sy kerk se webtuiste was hy 15 maande lank in sy moeder se baarmoeder voordat hy in armoede gebore is. Hy het sy kerk in die laat 1980's met slegs agt lede gestig. Dit het sedertdien verstommend gegroei en takke is wêreldwyd opgerig (daar is selfs een in Suid-Afrika).

Siekes van heinde en verre besoek sy kerk in die hoop om genesing te ontvang. SCOAN het verskeie video's gepubliseer wat die beweerde genesings, en selfs die genesing van ongeneeslike siektes (soos VIGS) en gestremdhede dokumenteer. Mediese verslae is 'n voorvereiste vir gebed in 'n poging om die wonderwerke wat plaasvind te kontroleer.

## Ineenstorting van gastehuis 
'n Gastehuis by sy kerk het op 12 September 2014 ineengestort. Na bewering was daar ten tye van die voorval 349 Suid-Afrikaners by die kerk, waarvan 84 dood is. Die gebou het inmekaar gestort terwyl werk aan die gang was om twee ekstra verdiepings by die gebou te voeg. Volgens Joshua het 'n klein vliegtuig vier keer oor die gebou gesirkel, waarna dit ingestort het, en dat dit vermoedelik 'n poging was om hom om die lewe te bring. Volgens reddingswerkers is die waarskynlike oorsaak dat die gebou se fondamente nie voldoende versterk is nie.

## Persoonlike lewe en sterwe 
Joshua was getroud met Evelyn Joshua en daar is drie kinders uit die huwelik gebore. Hy is op 5 Junie 2021 oorlede na een van sy aanddienste in Lagos, Nigerië. Geen oorsaak vir sy dood is bekend nie. Hy was 57 jaar oud.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* SCOAN se amptelike webtuiste