open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Villa Bouchina

duimnael|Villa Bouchina
**Villa Bouchina** is 'n huis in die Nederlandse stad Doetinchem wat in die Tweede Wêreldoorlog gebruik is as inteneringsplek vir Jode wat "spesiale beskerming" van die Duitsers gekry het, vanweë die waarde wat hulle vir Duitse oorlogdoelwitte gehad het. 

In die woning het onder andere 'n tekenaar (Jo Spier) met sy familie gewoon, 'n vrou wie se man vir Duitsland geveg het aan die front en 'n aantal ouer voormalige lede van die Nasionaal-Sosialistiese Beweging (NSB). In totaal is die woninfg uiteindelik bewoon deur 9 Jode. In Februarie 1943 trek die 'Mussert-Jode' in die huis in en sy bly tot 21 April van dieselfde jaar. Daarna word hulle gedeporteer na Theresiënstadt, waar vier van hulle sterf aan die gevolge van hulle behandeling in die kamp.

Langs Villa Bouchina is daar twee gelyksoortige kampe in Barneveld, in die gebied van Doetinchem, waarin in totaal ongeveer 700 Jode beskerm is. Die kampe heet kasteel, De Schaffelaar en Huize de Biezen.

## Eksterne skakels 
* Navorsingswerf vir Villa Bouchina
Rekenaarhardeware

**Rekenaarhardeware** (ook soms **apparatuur** genoem, teenoor sagteware of programmatuur) behels die tasbare komponente waaruit 'n rekenaar bestaan.  Die onderskeid tussen hardeware en sagteware is soms onduidelik, byvoorbeeld in die geval van fermware.

Sekere komponente kom in meeste rekenaars voor: verwerker, geheue, kommunikasiebus(se), toevoer- en afvoertoestelle.

## Persoonlike rekenaar 
Persoonlike rekenaars bevat gewoonlik ten minste die volgende hardeware:

### Onderdele 
* Rekenaarkas
* Monitor (skerm)  (Buis *CRT* of LCD-skerm)
* Sleutelbord
* Muis
* Hardeskyf
* CD-, DVD-, of Blu-rayaandrywer
* Moederbord
* Geheue
* Verwerker (SVE, in Engels: *CPU*)
* Grafikakaart
* Klankkaart
* Netwerkkaart en/of modem

### Volledige eenhede 
(Gesorteer van groot na klein)
* Draagbare rekenaar / Drarekenaar (Engels: *Portable PC*)
* Skootrekenaar (Engels: *Laptop*)
* Notaboekrekenaar (Engels: *Notebook / Notebook PC*)
* Handrekenaar (Engels: *Palmtop / Palm PC*)
* Sakrekenaar (Engels: *Pocket Computer*)
* Persoonlike Digitale Assistent (Engels: *PDA / Personal Digital Assistent*)
Romandie

Die **Romandie** is die westelike, Franstalige gebied van Switserland, met die kantons Genève, Vaud, Neuchâtel, Jura en die franssprekende dele van die tweetalige kantons Wallis, Fribourg en Bern. Die term word in 'n suiwer kulturele opsig gebruik en verwys eintlik net na die gemeenskaplike taal van hierdie streke.

Die Franstalige Switsers, wat sowat negentien persent van die Switserse bevolking uitmaak, verwys na hulleself as Romands; 'n benaming wat hulle kulturele selfstandigheid tussen die Duits-Alemanniese Sentraal- en Oos-Switserland en Frankryk beklemtoon.

## Taal 
Die kantons van die Romandie het hulle taamlik laat by die Switserse konfederasie aangesluit, op 'n tydstip toe die algemene omgangstaal as gevolg van 'n aantal interne en eksterne invloede, soos onder meer die reformasie en Franse Rewolusie, reeds van die streekdialekte wegbeweeg het. Die Franse standaardtaal het die plaaslike dialekte (*Patois*) eers in die stedelike gebiede en later ook op die platteland verdring. In die jaar 1990 het die aantal sprekers, wat 'n dialek as hulle huistaal praat, tot twee persent gedaal.
 
Ondanks die uitbreiding van 'n Franse standaardtaal is daar besonderhede in die uitspraak en die woordeskat. Ouderwetse idiome en veral langs die Romaans-Germaanse taalgrens ook germanismes is kenmerkend vir die Switserse Frans, maar andersins kom dit ooreen met die taal van Frankryk.

## Kulturele identiteit 
Die Romands het in vergelyking met die Alemanniese Switsers nouer bande met Frankryk, en in Switserland word dikwels na die *Röstigraben* verwys wat die Frans- en Duitstalige Switsers op kulturele en soms politieke gebied van mekaar sou skei. Franstalige Switsers beskou Switserland egter as hulle tuisland.
Cambrai

**Cambrai** of **Kameryk** is 'n Franse stad en onderprefektuur in die département Nord met sowat 33&nbsp;000 inwoners. Dit is een van die oudste stede in die gebied en bekoor met sy argitektuur in die Spaanse en Vlaamse boustyle. Die stad staan vroeër veral bekend vir die kambriek, 'n fyn katoenweefsel wat hier verwaardig is. Cambrai is vandag nog steeds 'n sentrum van die tekstielnywerheid. 

## Geskiedenis 
duimnael|links|250px|André Smith (1880-1959): Cambrai tydens die Eerste Wêreldoorlog
Die Gallies-Romeinse stad *Cameracum* is na die jaar 430 die hoofstad van 'n Frankiese onderkoninkryk. Later word dit 'n deel van die Merowingiese Ryk. Omtrent 800, onder die heerskappy van Karel die Grote, word Cambrai versterk.

Danksy die tekstielnywerheid word Cambrai in die 10de en 11de eeu 'n ekonomies belangrike stad en setel van 'n biskop. Die katedraal, wat tussen 1150 en 1472 opgerig word, staan vinnig as die "Wonder van die Nederlande" (*la merveille des Pays-Bas*) bekend. Danksy die rykdom van die kerk bly die stadbewoners belastingvry.

Onder die heerskappy van die Boergondiese hertog Karel die Stoute (Charles le Téméraire, 1433-1477) word Cambrai in etniese en ekonomiese opsig by Frans-Vlaandere ingelyf. 

Tydens die Franse Rewolusie word die katedraal in 1793 verwoes en in die 19de eeu deur 'n nuwe kerkgebou, Notre-Dame, vervang.

Duitse troepe beset Cambrai in 1914. Die Slag van Cambrai (20 November tot 6 Desember 1917) is die eerste pantserslag van die Eerste Wêreldoorlog.

## Besienswaardighede 
* 'n Herehuis uit die 18de eeu huisves die **Museum van die Skone Kunste**, wat skulpture uit die tydperk tussen die 17de en 20ste eeu, fragmente van kerke en kloosters en skilderye van Nederlandse meesters vertoon.
Franse Unie

Die **Franse Unie** (Frans: *Union française*) word volgens die Franse grondwet van die Vierde Republiek van 27 Oktober 1946 geskep om die ou koloniale stelsel van Frankryk (*Empire français*) te vervang. Dit is die voorloper van die Franse Gemeenskap, wat op 28 Februarie 1958 gestig word.

Die Britse Gemenebes dien as die voorbeeld van die Franse Unie, en die Franse president fungeer ook as president van die Franse Unie. Ander instellings van die unie is die Hoë Raad en die Vergadering van die Franse Unie.

Die Franse Unie word saamgestel uit Frankryk, die oorsese Franse départements, gebiede, nedersettings, mandaatgebiede van die Verenigde Nasies, Franse kolonies (wat later die status van oorsese départements kry) en geassosieerde state (protektorate) wat later selfregerend word. Die state van Frans-Indosjina verlaat die Franse Unie in 1954, terwyl Marokko en Tunisië in 1956 hulle onafhanklikheid verkry.
Reënboog

[duimnael|250px|'n Reënboog sigbaar oor [Collado Villalba, Madrid, Spanje.]]
duimnael|250px|

'n **Reënboog** is 'n boog van gekleurde lig wat ontstaan wanneer die son teen 'n waterdruppel skyn en die wit lig dan deur middel van ligbreking in die volledige kleurspektrum opgebreek word. Die middelpunt van die reënboog staan reg teenoor die son en die boog het 'n straal van ongeveer 42°. Die kleure van die reënboog is, van buite na binne, rooi, oranje, geel, groen, blou, indigo en violet.

## Verklaring 
Die reënboog word veroorsaak deur die ligbreking van sonlig wat deur 'n waterdruppel skyn. Die lig breek wanneer dit die waterdruppel binnegaan, en nogmaals wanneer dit die waterdruppel verlaat, net soos in 'n prisma. Die verskillende kleure in die wit sonlig breek met verskillende hoeke, wat 'n spektrum oplewer. Die hoek waaronder die lig breek is nie afhanklik van die grootte van die druppel nie, maar wel van die brekingsindeks daarvan. Seewater het 'n groter brekingsindeks as vars water, dus het reënboë oor seewater 'n kleiner straal as reënboë deur reënwater. Die reënboog is ook sigbaar in 'n fontein of in die water wat uit 'n tuinslang spuit.

Die reënboog is altyd teenoor die son te sien, dus as jy die son agter jou het. In werklikheid staan die waarnemer met die son en die middelpunt van die reënboog op 'n reguit lyn. Die plek van die reënboog is daarom vir elke waarnemer verskillend.

## Beeldegalery 

Beeld:Reënboog jaqian.jpg|'n Reënboog te Wicklow
Beeld:TakakkawFalls2.jpg|Reënboë kan ook by watervalle waargeneem word, waar die sonlig deur die mis in die lug skyn en deur ligbreking in die waterdruppels 'n reënboog vorm, soos hier gesien by die Takakkaw Watervalle, Kanada.
Beeld:Supernumerary rainbow 03 contrast.jpg|'n Beeld van 'n reënboog waarvan die kontras verhoog is.
Beeld:Rainbows.jpg|Reënboë op die Amerikaanse kus.
Beeld:WhereRainbowRises.jpg|Die punt van 'n reënboog te Jasper National Park, Alberta, Kanada.
Beeld:Regenbogen (NASA).jpg|'n Reënboog deur NASA afgeneem.
Beeld:Surfing Rainbow.JPG|'n Reënboog oor seewater.
Beeld:Reënboog.jpg|'n Reënboog oor Seepunt, Kaapstad in Mei 2012.
Emmentaler

**Emmentaler** is 'n halfharde Switserse kaas, wat oorspronklik uit die Emmental (Emmenvallei) in die ooste van die kanton Bern kom. Emmentaler het intussen 'n generiese naam geword, en kaas met hierdie naam word tans ook in Duitsland, Oostenryk, Denemarke, Frankryk, Finland en Ierland vervaardig.

Emmentaler word van koeimelk gemaak en as ronde kaas met 'n gemiddelde gewig van 75 kilogram bemark.

Die beste tyd om die Switserse kaas van oorsprong te geniet is van Mei tot Oktober, na 'n veredelingstyd van tenminste drie maande. 'n Besonder geurige smaak vereis dat die kaas oor 'n tydperk van agt tot twaalf maande verfyn word.

Die jaarlikse Europese Emmentaler-produksie beloop tot nagenoeg 490&nbsp;000 ton of sowat ses persent van die totale melkopbrengs van hierdie lande. Frankryk is tans die grootste produsent met sowat 240&nbsp;000 ton of twaalf persent van die jaarlikse Franse melkproduksie. Veertien persent van die Franse Emmentaler word uitgevoer.
Constantia

duimnael|links|250px|Groot Constantia (1685)
duimnael|links|250px|'n Historiese gebou op die landgoed Constantia

**Constantia** is 'n welgestelde voorstad en een van die oudstes van Kaapstad, Suid-Afrika, in die hart van die Constantiavallei.

Constantia is die bakermat van die Suid-Afrikaanse land- en wynbou. Simon van der Stel, die eerste goewerneur van die Nederlandse kolonie aan die Kaap, besluit om hier op sy historiese plaas Groot Constantia, 'n landgoed van sowat 750 hektaar, die eerste 100&nbsp;000 wingerdstokke in Suid-Afrika te plant. Die wingerde van die Constantiavallei lewer later die druiwe vir die wêreldbekende Constantiawyn op, wat baie gewild raak by die Europese adel van die 18de en 19de eeu en onder meer ook die gunstelingwyn van Napoléon Bonaparte tydens sy ballingskap op die Suid-Atlantiese eiland St. Helena is.

Die Constantiavallei lewer nog steeds wyne van wêreldgehalte op, terwyl Constantia nou 'n gesogte woonbuurt vir welgestelde Kapenaars geword het. Die voorstad bekoor met die natuurskoon van die omgewing en die luukse Constantia winkelsentrum. Die botaniese tuin van Kirstenbosch lê digby Constantia.

Groot Constantia, een van die mooiste voorbeelde van die Kaaps-Hollandse boustyl, is die belangrikste argitektoniese besienswaardigheid in die gebied. Die gebou dateer uit die jaar 1685 en huisves vandag 'n museum met 'n versameling van antieke meubels, glasware en porselein. Die gewel bo-oor die ingang tot die wynkelder is deur Anton Anreith geskep.

## Wapen 
Constantiavallei het van 1989 tot 1996 sy eie plaaslike owerheid gehad.  Die raad het in 1992 'n wapen by die Buro vir Heraldiek geregistreer : ''In  silwer,  'n  swart  adelaar  met  uitgespreide vleuels,  op  die  bors  belaai  met  'n  goue  sandloper dwarsbalksgewys; 'n rooi gewelvormig geknobbelde skildhoof''.  Die helmteken was 'n halwe silwer hert met goue gewei en hoewe en swart vleuels uitkomend uit 'n rooi muurkroon.  Die wapenspreuk was "Terra hereditas nostra".

## Sien ook 
* Constantia (kiesafdeling)
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings
Ohrigstad

**Ohrigstad** is 'n klein dorpie 45&nbsp;km noord van Lydenburg in die Limpopoprovinsie van Suid-Afrika.

## Geskiedenis 
Ohrigstad is oorspronklik in 1845 deur 'n groep Voortrekkers onder die leierskap van Andries Hendrik Potgieter gestig en dra die naam van 'n Nederlandse weldoener, Georgius Ohrig, wat met die stigting behulpsaam was. Nadat malaria 'n aantal slagoffers onder die setlaars geëis het, moet hulle die dorp verlaat en keer eers later na die suksesvolle bestryding van die siekte weer terug. Dit was ook die tweede oudste dorp in die ou Transvaal-provinsie.

## Besienswaardighede 
'n Begraafplaas en die ruïnes van 'n fort uit die Voortrekkertydperk kan nog steeds besigtig word.

Die Eggogrotte is 35&nbsp;km noord van Ohrigstad geleë. Die bekende Abel Erasmuspas is ook bereikbaar vanaf Ohrigstad op die pad na Hoedspruit.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Ohrigstad se tuisblad
Mamre

**Mamre** is 'n dorp in die provinsie Wes-Kaap (Suid-Afrika). Dit was oorspronklik 'n sendingstasie van die Morawiese Sendinggenootskap, wat in die jaar 1808 gestig is. Dit is 17&nbsp;km suid van Darling geleë.

## Geskiedenis 
Die goewerneur van die Kaap, graaf Van Clarendon, het op 23 Maart 1808 drie plase De Groene Kloof, Louwskloof en Cruywagenskraal aan die Morawiese Sendinggenootskap geskenk. Die eerste kerk is in 1816 gebou.

## Vandag 
Die dorpie spog vandag met 'n gerestoureerde watermeule en 'n aantal tradisionele huise in die Kaaps-Hollandse Styl. Die dorpie se Bybelse naam, Mamre verwys na Abraham se tuiste en beteken "vettigheid".

## Boorlinge 
* Friederich Wilhelm Jannasch, musikus en komponis.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika
* Mamreweg

## Verwysings
Bathurst, Oos-Kaap

**Bathurst**, 'n dorp 12&nbsp;km binneland toe op die R67 pad van Port Alfred na Grahamstad toe, in die provinsie Oos-Kaap, Suid-Afrika. Dit lê in die hart van die gebied waar die 1820-Setlaars hulle gevestig het en vandag 'n belangrike pynappelprodusent is. Vir 'n lang tyd dien dit ook as die godsdienstige sentrum van die immigrante. Die kerk St. John, wat ook as die Setlaarskerk bekend staan, word vanaf 1832 opgerig. Tydens aanvalle van 'n Xhosa-stam dien dit ook as 'n toevlugsoord vir die inwoners van die dorp.

Die Ou wolmeul aan die oewer van die Bathurstrivier dateer uit die jaar 1822. Dit is die eerste van sy soort in Suid-Afrika. Samuel Bradshaw, 'n wewer uit Gloucestershire, rig die meul op om die groot tekort aan komberse en warm klere, wat die setlaars destyds pla, te verlig.

## Galery 

File:Bathurst Old Powder Magazine.JPG|Ou Kruitstoor
File:Bathurst Methodist Church.JPG|Metodiste Kerk
File:Bathurst 1820 Toposcope and Bailey's Beacon.JPG|1820 Toposcope en Bailey se Baken
File:Church of St John, The Evangelist in Bathurst.JPG|Kerk van St John

## Sien ook 
* Bathurst-toposkoop
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings
Port Alfred

**Port Alfred** is 'n gewilde vakansieoord in die Oos-Kaapprovinsie, Suid-Afrika, wat uitstekende geriewe vir alle soorte watersport bied. Die dorp lê by die monding van die Kowierivier, halfpad tussen Port Elizabeth en Oos-Londen op die R72-pad. Die ''Methodist Settlers' Church'' uit die jaar 1827 is 'n nasionale monument.

## Geskiedenis 
Die geskiedenis van die dorp is nou saamgeweef met dié van die rivier en hawe. Die Britse Setlaars van 1820 het gou die potensiaal van 'n hawe in die riviermond raakgesien. Die regering was hulle goedgesind en in 1821 het die brik *Locust* maklik oor die sandbank by die mond gevaar. Na 10 jaar het die regering egter onttrek. William Cock het daarna 'n maatskappy in 1841 gestig, die *Kowie Harbour Improvement Company* om die hawe verder te ontwikkel. In 1857 oorreed hy die regering om weer betrokke te raak. Die hawe word in 1861 vir verkeer oopgestel en die volgende 20 jaar was 'n bloeitydperk vir die hawe.

Die dorp self is in 1825 gestig en het eers Port Frances geheet. In 1860 is die naam na Port Alfred verander om die besoek van die tweede seun van koningin Victoria te gedenk. Die koms van die spoorlyn in 1881 was die finale spyker in die hawe se doodskis.

## Omgewing 
Die Kowierivier is vir 32&nbsp;km bevaarbaar. Die dorp is vandag 'n gewilde vakansiebestemming wat visvang, skubaduik, branderplankry en ander ontspanning aanbied. Die dorp is ook gewild onder die skulpversamelaars, meer as 1 800 verskillende spesies skulpe is op die kus gevind.

Port Alfred is ook die tuiste van *van Stenden Suid-Afrika* - deel van Stenden Universiteit in Nederland.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings 
## Bronnelys 
* 

## Verwante boeke 
*
Amanzimtoti

**Amanzimtoti** is 'n vakansiedorp aan die Indiese Oseaan, suid van Durban, KwaZulu-Natal (Suid-Afrika).

In die jaar 1828 was die Zoeloekoning Shaka volgens 'n plaaslike legende met sy leër op pad om 'n strooptog teen die Pondo's in die suide uit te voer, toe hy aan die oewer van 'n rivier rus. Nadat hy van die water geproe het, roep hy uit "Kanti amanza mtoti" ("Die water is soet!"). Die rivier staan hierna bekend as Amanzimtoti ("Soet waters").

Op 23 Desember 1985 het 'n terreurbom in 'n besige sakesentrum ontplof. Vyf mense het gesterf en veertig is beseer. Die ANC is daarvan beskuldig dat hy die bom as 'n gevolg van sy destydse nuwe strategie, om "sagte" teikens in die land aan te val, daar geplaas het.

Deesdae staan Amanzimtoti veral bekend vir sy aangename klimaat en sy goue strande. Die stad is een van die gewildste toeristebestemmings in Suid-Afrika en 'n mekka vir branderplankryers. Die strande word deur lewensredders bewaak en is met haainette voorsien om baaiers te beskerm; daarnaas is ook 'n seewaterswembad beskikbaar.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Inligting oor Amanzimtoti asook akkommodasie beskikbaar
* Amanzimtoti-omgewing en sy mense
Philippolis

**Philippolis** is die oudste nedersetting in die Vrystaat, Suid-Afrika.

## Geskiedenis 
In 1823 het die Londense Sendinggenootskap 'n stasie hier geopen op 'n perseel wat eerw. John Philip gekies het. Die NG Kerk het saam met die Londense Sendinggenootskap gewerk en in 1825 het dr. Abraham Faure 'n gemeente vir nomadiese Griekwas op Philippolis geopen. Twee jaar later het 'n deel van die Griekwastam hulle hier gevestig, insluitende Adam Kok II. In 1861 is die dorp van die Griekwas gekoop vir ₤400 en Adam Kok en sy mense het op hulle epiese trek van 500&nbsp;km gegaan. Die ou kerk is deur 'n Nederduitse Gereformeerde kerk vervang, wat in 1871 ingewy is. Die preekstoel, wat uit olienhout gesny is, is 'n besienswaardigheid in die dorp. In 1873 is die eerste skool geopen.

Toe die Britte tydens die Tweede Vryheidsoorlog die dorp beset het, is die kerk as 'n fort gebruik. Die gebou huisves tans die Transgariep-museum.

Lêer:Migrations Griqua Afrique du Sud.jpg|Migrasie van die Griekwa met die ligging van Philippolis
Lêer:Adam kok III.jpg|Adam Kok III

## Distrik 
Die distrik is 3 400&nbsp;km2 groot en die belangrikste ekonomiese aktiwiteit is skaapboerdery.

## Noemenswaardige boorlinge 
* Brümilda van Rensburg, aktrise.
* Rachel Isabella Steyn, vrou van pres. M.T. Steyn.
* Pieter Fourie, dramaturg.

## Sien ook 
* NG gemeente Philippolis
* Gereformeerde kerk Philippolis
* Adam Koksland
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings 
## Bronne 
* 
* 

## Eksterne skakels 
* *Gebou vertel verhaal van die verlede*, *Volksblad*, 27 Julie 2011.
* Meer oor die dorp
Plettenbergbaai

**Plettenbergbaai**, 'n Wes-Kaapse dorp langs die Tuinroete aan die Indiese Oseaan, sowat 210&nbsp;km van Port Elizabeth, het van 'n klein vissersdorpie tot een van die gewildste vakansieoorde in Suid-Afrika ontwikkel. Die N2 nasionale pad loop teenaan die dorp verby.

## Geskiedenis 
Die Portugese seevaarders van die 15de eeu noem dit *Bahia Formosa*, die Mooie Baai. Die dorp kry sy huidige naam van baron Joachim Ammena van Plettenberg (1739-1793), wat in die tydperk tussen 1774 en 1785 goewerneur van die Kaapkolonie was. In 1787 bou die Verenigde Oos-Indiese Kompanjie 'n hawe hier om die plaaslike hout oorsee te verskeep.

Daar was ook 'n walvisstasie in Plettenbergbaai. Die stasie is in 1912 deur die Nore opgerig maar in 1920 verskuif na Durban. Die walvisstasie was bedryf op die area wat tans as Beacon Isle bekend staan.

## Wapen 
Plettenbergbaai se munisipale raad het in 1966 'n wapen by die Kaapse Provinsiale Administrasie geregistreer: ''Gedeel van goud en blou en op 'n rooi skildsoom sewe skulpe van silwer''. Die helmteken was 'n blou skildjie voor 'n swart anker tussen twee fisantvere, en die wapenspreuk "Animo et fide". Hierdie wapen is op baron Joachim van Plettenberg s'n gebaseer. Die wapen is in 1971 by die Buro vir Heraldiek geregistreer.

## Omgewing 
Die Keurboomsrivier mond uit in die Keurboomsrivierstrandmeer wat op sy beurt weer uitmond in die Indiese Oseaan. Sport soos hengel, swem, seiljagvaart en ski word op die lagune beoefen. Plettenbergbaai beskik oor drie lang strande waarvan Keurboomsstrand en Robbergstrand seker die bekendste is.  Op Robberg, 'n klein skiereiland suid van die dorp, is 'n natuurbewaringsgebied van 243&nbsp;ha. Die skiereiland eindig in Cape Seal met sy Kaap Sealvuurtoring. Robberg dien ook as 'n natuurlike breekwater. Die strand by Robberg is as 'n blouvlagstrand gesertifiseer. Die bedreigde Knysnaseeperdjie (*Hippocampus capensis*) kom in die strandmeer voor.

## Skeepswrakke 
Verskeie skepe het hier gestrand:
* São Goncalo (1630).
* Jane (1888)
* Athena (1967)

## Galery 

Lêer:Beaconislehotelvoor.JPG|Die Beacon Isle-oord
Lêer:Piesangrivierplet.JPG|Die Piesangrivier
Lêer:Plet Bay.JPG|Die Keurboomsrivier se monding by Plettenbergbaai
Lêer:PlettAnglikaansekerksy.JPG|Anglikaanse Kerk
Lêer:Van Plettenberg Beacon (Replica).jpg|Replika van die Van Plettenbergbaken
Lêer:Old Timber Store.JPG|Antieke houtstoor

## Sien ook 
* St. Andrewskerk, nasionale gedenkwaardigheid buite Plettenbergbaai.
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings 
*
Valsbaai

**Valsbaai** (Engels: *False Bay*) is 'n baai met 'n kuslengte van sowat 48 kilometer naby Kaapstad, met Kaappunt en die Kaapse Skiereiland aan die westelike kant en die Hottentots-Hollandberge aan die oostekant.

[duimnael|links|[Smitswinkelbaai in die weste van Valsbaai]]
Onder die vroeë Portugese seevaarders het Valsbaai as *Golfo Dentro das Sierras* of "Baai tussen die Berge" bekend gestaan. Baie skepe, wat van die Verre-Ooste terugkeer, het die Kaap Hangklip aan die oostelike kant van die baai as Kaappunt aangesien en vaar dus die "valse baai" in. Gevolglik kry Kaap Hangklip vinnig die Portugese naam *Cabo Falso* ("Valse Kaap").

Die water in die baai het 'n matige temperatuur in vergelyking met strande langs die Atlantiese Oseaan wat deur die koue Benguelastroom beïnvloed word. Talle vissersdorpies en vakansieoorde het langs die kuslyn van Valsbaai ontwikkel, waaronder Vishoek, Muizenberg, Strand en Gordonsbaai. Simonstad is die hoofkwartier van die Suid-Afrikaanse Vloot.

[duimnael|senter|800px|'n Uitsig oor Valsbaai naby [Khayelitsha aan die Kaapse Vlakte]]

## Bronnelys 
* Bang, Nils D.: Oceanography and naval tragedy. In: Lantern. Tydskrif vir Kennis en Kultuur. Jaargang 17, nr. 1, September 1967
* Bang, Nils D.: Sea-fringe hazards. In: Lantern. Tydskrif vir Kennis en Kultuur. Jaargang 17, nr. 4, Junie 1968
* Burman, Jose: The False Bay Story. Kaapstad: Human & Rousseau,1977. 
* Tredgold, Arderne: Bay between the mountains. Kaapstad: Human & Rousseau, 1995. 

## Eksterne skakels
Tuinroete

duimnael|Kaart van die Tuinroete
[duimnael|Waterval langs die [Otterwandelpad in die Tsitsikamma Nasionale Park]]
[duimnael|[Wildernis, Wes-Kaap|Wildernis se strand]]
duimnael|'n Meer langs die Tuinroete

Die **Tuinroete** is 'n gebied langs die Kaapse suidkus van Suid-Afrika en een van die gewildste toeristebestemmings in die land. Dit strek van die historiese vissersdorp Hermanus in die Wes-Kaap tot by Jeffreysbaai in die Oos-Kaap. Bekende dorpe soos Mosselbaai, George, Knysna en Plettenbergbaai lê langs die Tuinroete.

## Klimaat 
Die Tuinroete-gebied geniet 'n sagte seeklimaat met matige warm somers en gematigde tot verfrissend-koel winters. Die Tuinroete ontvang van die hoogste gemiddelde jaarlikse reënval in die land, wat veral tydens die winter deur die vogtige seewinde van die Indiese Oseaan ingestroom word.

## Area 
Die gebied word begrens deur die Outeniekwa- en Tsitsikammaberge en die Indiese Oseaan. Die inheemse Outeniekwa- en Tsitsikammabosse spog met 'n unieke mengsel van Kaapse fynbos en bosse van die gematigde klimaatsone. Voetslaanpaaie en ander aktiwiteite lok 'n groot aantal eko-toeriste.

Nagenoeg driehonderd soorte voëls word in die Tuinroete-gebied aangetref, en hulle habitat wissel van fynbos tot bosgebied en vleie.

Tien natuurbewaringsgebiede beskerm die verskillende ekostelsels van die gebied asook sy groot rykdom aan seefauna soos sagte koraalriwwe, dolfyne, robbe en ander diere. 'n Aantal baaie langs die Tuinroete dien as 'kinderkamers' vir die bedreigde Suidelike noorkapper (walvis), wat hier in die winter en lente (van Julie tot Desember) kom kalf.

Alhoewel die meeste besoekers die Tuinroete met hulle motors verken, het hulle ook die laaste stoomgedrewe passasierstrein op die vasteland van Afrika tot hulle beskikking, die Outeniqua Choo-Tjoe. Die N2 nasionale pad strek deur die Tuinroete.

## Mere 
Tussen George en Knysna is die mere gebied, daar is vier mere in die area: Groenvlei, Langvlei, Rondevlei en Swartvlei. By Knysna is die bekende strandmeer terwyl by Plettenbergbaai -oos van Knysna- ook 'n meer is waar die Keurboomsrivier uitmond. Die Swartvlei meer mond by Sedgefield uit in die see en het ontstaan toe die riviervallei deur die stygende seevlak oorweldig is, terwyl Rondevlei ontstaan het uit 'n kom wat deur die wind geskep en later deur water gevul is. Langvlei is 'n verdronke depressie tussen die duine.

## Sien ook 
* Tuinroete Nasionale Park
* Sewepassepad

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Gordonsbaai

**Gordonsbaai** is 'n dorp en vakansieoord aan die Valsbaai, Wes-Kaap, met sowat 17&nbsp;000 inwoners.

In die jaar 1778 vaar kolonel Jacob Gordon van die Kaap om Kaap Hangklip en noem die baai na hom. Die dorpie kom oorspronklik as 'n vissershawe tot stand, maar het intussen tot 'n gewilde vakansieoord ontwikkel. Sedert die nuwe munisipale bedeling van 2000 is Gordonsbaai deel van die Stad Kaapstad Metropolitaanse Munisipaliteit.

Die hawe van Gordonsbaai, wat in 1936 gebou is, word nou ook deur seiljagte aangedoen. Digby die hawe lê die Generaal Botha-kollege van die Suid-Afrikaanse Vloot, met 'n groot G B teen die berghange as sy opvallende teken. Die strand is as 'n Blouvlagstrand gesertifiseer.

Lêer:Zuid-Afrika 102.jpg|Op die voorgrond Gordonsbaai, en op die agtergrond Strand.
Lêer:Gordonsbay.JPG|Uitsig oor die baai.
Beeld:Bikinistrand Gordonsbaai.jpg|Bikinistrand, 'n eksklusiewe woonbuurt op Gordonsbaai.

## Naam 
Gordonsbaai is vernoem na Robert Jacob Gordon (1743–1795), die Nederlandse ontdekkingsreisiger van Skotse afkoms.

## Wapen 
Gordonsbaai was vanaf 1961 tot 1996 'n munisipaliteit. Die raad het in 1962 'n wapen aangeneem. Dit is later by die Kaapse Provinsiale Administrasie (in 1962) en die Buro vir Heraldiek (in 1988) geregistreer : ''Kepersgewys   verdeel, die  skildhoof  golwend gedwarsbalk van silwer en blou en die  skildvoet  groen, in  die  skildhoof  twee  ankers  en  in  die skildvoet 'n gestingelde en geblaarde protea, alles goud''. Die helmteken was 'n seiljag en die wapenspreuk "Sol et salubritas".  Schalk Pienaar het die wapen ontwerp.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings 
## Bronnelys 
* Burman, Jose: The False Bay Story. Kaapstad: Human & Rousseau,1977. 
* de Jager, Eben: Gordonsbaai.  In: Suid-Afrikaanse Panorama. Jaargang 34, nr. 3, Maart 1989. ISSN 0491-4783
* Tredgold, Arderne: Bay between the mountains. Kaapstad: Human & Rousseau, 1995.
Witbank

: *Hierdie artikel handel oor die stad in Mpumalanga. Vir die dorpie in die Noord-Kaap, sien Witbank (Noord-Kaap).*

**Witbank** (amptelik **eMalahleni**) is 'n stad geleë op die hoëveld van Mpumalanga, Suid-Afrika. Die naam *Witbank* is afgelei van 'n wit sandsteen uitspanplek waar transportdrywers voorheen gerus het. In Maart 2006 word die stad herdoop na eMalahleni, die Nguni woord vir "die plek van kool". Die stad is in 'n steenkoolmyngebied met 22 mynmaatskappye in 'n gebied met 'n radius van kleiner as 40&nbsp;km. Daar is verskeie steenkoolaangedrewe kragstasies naby, asook 'n staalfabriek wat steenkool gebruik, naamlik *Highveld Steel and Vanadium Corporation*.

## Ontstaan en groei
duimnael|links|Reyno Ridge-voorstad in die ooste van Witbank
Witbank is gestig in 1890. Vroeëre pogings om steenkool te myn was onsuksesvol totdat die spoorlyn van Pretoria in 1894 die gebied bereik het. Witbank het 'n dorp geword in 1903, 'n munisipaliteit op 13 Mei 1910, en daarna stadstatus verkry (datum onbekend). Die Universiteit van Pretoria het in 1989 'n kampus hier opgerig.

## Distrik 
Die distrik is 2&nbsp;900&nbsp;km² groot en gemengde boerdery word beoefen: bees en suiwel, mielies, aartappels en patats. Daar is ook groot neerslae van ystererts, chroom, mangaan, asbes, mika en kobalt in die distrik.

## Trivia 
* Winston Churchill, toe 'n jong soldaat-joernalis, het in 'n mynskag naby Witbank weggekruip na sy ontsnapping uit Pretoria tydens die Tweede Vryheidsoorlog.
* Witbankdam is die grootste munisipale dam in die suidelike halfrond.
* Die N4 nasionale pad gaan deur Witbank en aan die oostekant van Witbank sluit die N12 nasionale pad by die N4 aan.

## Persone gebore in Witbank 
* Hennie Muller (26 Maart 1922 – 26 April 1977) was 'n Springbokrugbykaptein.

## Galery

Station Witbank.JPG|Witbanktreinstasie
Duvhakragsentrale buite Witbank, Mpumalanga, a.jpg|Duvhakragsentrale, met Bankenveld-voorstad in die voorgrond
Kusilekragsentrale, Mpumalanga, 2019, a.jpg |Kusilekragsentrale wes van Witbank
Kendal Power Station.jpg|Kendalkragsentrale is suidwes van Witbank geleë

## Sien ook 
* Lys van nedersettings in Suid-Afrika

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Heerenlogement

duimnael|300px|Britse fort voor met die grot agter.

**Heerenlogement** [he:rənloʒəmɛnt] is 'n historiese grot in die Noordweste, sowat 30 kilometer noord van Graafwater, in die Cederberg-munisipaliteit van die provinsie Wes-Kaap, wat vir die reisigers van die 17de en 18de eeu as 'n skuilplek dien. Die oudste, nog steeds sigbare inskrifte is in 1685 deur Simon van der Stel aangebring, 'n ander deur ene Kaie Jesse Slotsbo in die jaar 1712. Altesaam 130 besoekers het hulle naam en datum agtergelaat, 30 slegs hulle naam en veertien hulle hoofletters.

Olof Bergh en sy geselskap deurkruis die gebied in November 1682 op soek na die legendariese goudvelde van Monomotapa en is die eerste blankes wat in die grot 'n skuilplek vind.

Digby die grot lê 'n ou Britse fort uit die Tweede Vryheidsoorlog, wat van yster gemaak is.

## Bibliografie
* Green, Lawrence G.: The cave of dreams. In: On wings of fire. A narrative of odd and unusual characters and queer, remote places along the flamingo coast from Swakopmund to the Cape. Kaapstad: Howard B. Timmins, 1982.
Hugenotetonnel

duimnael|regs|300px|'n Uitsig oor die pad wat na die Hugenotetonnel loop.
duimnael|300px|Die westelike ingang soos van binne 'n voertuig geneem; die hortjiesplafon is hier sigbaar.
duimnael|Die Hugenote Toltonnelkaartjie, met die roete en toltariewe (1996)...
duimnael|...en die agterkant
duimnael|Afskeurstrokie (faktuur) op 21 Februarie 1996

Die **Hugenotetonnel** is 'n tonnel in die provinsie Wes-Kaap wat Worcester en die Paarl op die N1 nasionale pad deur die Klein-Drakensteinberge verbind. Dit is met 'n lengte van 3,9 kilometer die langste padtonnel in die Suidelike Halfrond en Suid-Afrika se eerste toltonnel.

## Redes vir die tonnel 
Die Klein Drakensteinberge vorm 'n versperring tussen die suidwestelike deel van die Boland en die binneland. Ontwikkelinge in die landbou en nywerheid het die verkeersdrukte so laat toeneem dat die bestaande bergpasse ontoereikend geword het. Na jarelange beplanning en ondersoeke na verskeie alternatiewe skemas en roetes is besluit om die Hugenotetonnel te bou.

Verskeie redes het gelei tot die keuse van 'n tonnel. Die ekologie van die Klein Drankensteinberge is sensitief. Om 'n pad met 'n aanvaarbare helling oor die berge te bou sou groot uitgrawings en hoë opvullings vereis wat 'n nadelige invloed op die omgewing sou hê.

Die Hugenotetonnel is 'n veilige alternatief vir die gevaarlike Du Toitskloofpas tussen die Paarl en Worcester op die N1-hoofweg, wat in die tydperk tussen 1949 en 1988 die enigste roete oor die Klein Drakensteinberge.
In die laaste ses maande van 1987 was daar 73 ongelukke op die Du Toitskloofpas. Die verkeersvloeisyfers vir die pas net voor die ingebruikneming van die nuwe tonnel was 3 700 ligte motorvoertuie en 800 swaar vragmotors per dag. Tydens vakansies het die passasiersmotors soms teen 1 000 per uur in een rigting beweeg. Dit is die Hugenotetonnel genoem uit erkenning vir die bydrae wat die Franse Hugenote in Suid-Afrika in die algemeen, en die streek waarin die tonnel geleë is in die besonder, gespeel het. Teen die pryse van 1988 het die totale koste aan die tonnel van 3,9 km, R200 miljoen beloop.

## Bibliografie 
*Huisgenoot. 10 Maart 1988
*Suid-Afrikaanse Oorsig. 1 April 1988
*U gids tot die Hugenote-tonnel. Uitgegee deur die Departement van Vervoer
*Lantern, Jaargang 37, nr. 2. Mei 1988 ISSN 0023-8422
Lys van administratiewe streke van Italië

Hierdie is 'n **lys van administratiewe streke van Italië**. 

Italië is onderverdeel in twintig administratiewe streke (Italiaans: *regione*). Hierdie streke is op hulle beurt in 'n groot aantal provinsies verdeel.

## Administratiewe streke 
Die streke van Italië is soos volg:
duimnael|400px|Administratiewe streke van Italië

Vyf streke het 'n outonome status:
* Sisilië
* Sardinië
* Valle d'Aosta
* Trentino-Suid Tirol
* Friuli-Venezia Giulia

## Sien ook 
* Lys van provinsies van Italië
* Vlae van die administratiewe streke en provinsies van Italië
Duisburg

**Duisburg** is 'n stad in die Duitse deelstaat Noordryn-Wesfale met 'n bevolking van meer as 498&nbsp;000. Die selfregerende stad aan die Nederryn en die westelike rand van die Ruhrgebied is die vyfde grootste in die deelstaat ná Keulen, Düsseldorf, Dortmund en Essen en die 15de grootste in Duitsland.

Duisburg maak deel uit van die administratiewe gewes Düsseldorf en het in 2010 saam met ander stede in die Ruhrgebied as kulturele hoofstad van Europa gefungeer.

## Verwysings
Kampen

**Kampen** kan wees:

* Kampen,  Nederland, stad in Nederland
* Kampen, Nützen, deel van die dorp Nützen in Duitsland
* Kampen, Oslo, stadsdistrik van Oslo in Noorweë
* Kampen, Sylt, dorp op die eiland Sylt in Duitsland
Richard Rive

**Richard Rive** (* 1931 in Kaapstad, † 1989 in Kaapstad) was 'n Suid-Afrikaanse skrywer wat in sy werke die werklikheid van die rasseskeiding in Suid-Afrika, soos dit deur nie-blankes ervaar is, behandel het. Rive was betrokke in die stryd teen apartheid en in teenstelling met baie van sy kollegas het besluit om in Suid-Afrika te bly.

Rive is in 1931 in Distrik Ses, een van Kaapstad se bekendste bruin-werkersbuurte gebore. Hy volg 'n akademiese loopbaan en studeer aan Suid-Afrikaanse en oorsese universiteite. In 1965 is 'n Fulbright-beurs en later 'n beurs vir verdere navorsingswerk aan die Universiteit van Oxford (Verenigde Koninkryk) aan hom toegeken. Hier doen hy ook sy doktoraal oor die Suid-Afrikaanse skryweres Olive Schreiner. 

'n Groot deel van Rive se literêre werke verskyn in die sestigerjare, soos die kortverhale ''Daggasmoker's Dream* en *The Bench*, wat op die gruweldade van die apartheidstelsel konsentreer. Aanvanklik bly kortverhale Rive se literêre gunstelingvorm, en hy publiseer sy verhale in bundels of in tydskrifte soos *Drum* en *Fighting Talk*. Daarnaas skryf hy drie romans: *Emergency* (1964), *'Buckingham Palace', District Six* (1986) en *Emergency Continued* (1990). Sy outobiografie *Writing Black'' verskyn in 1981.

Sy laaste roman is postuum gepubliseer, nadat Rive in 1989 in sy huis in Kaapstad vermoor is.

## Verwysings 
## Eksterne skakels
* "Richard Rive", South African History Online
* Shaun Viljoen, "Richard Rive: A Skewed Biography", PhD tesis, Universiteit van die Witwatersrand, 2006
Kampen, Nederland

**Kampen** lê in de provinsie Overijssel in Nederland aan die monding van die IJssel, met 'n oppervlakte van amper 162 vierkante kilometer en meer as 50&nbsp;000 inwoners. Die stad is 'n kulturele sentrum met 2 teologiese universiteite en talle historiese geboue. In die Kamper tabaksmuseum is die grootste sigaar van Europa (ruim 5 meter) te sien.

## Plekke 
Plekke in die munisipale gebied van Kampen:
Grafhorst, 's-Heerenbroek, IJsselmuiden, Kampen, Kamperveen, Wilsum en Zalk.

## Geskiedenis 
Kampen is reeds in 1277 die eerste keer beskryf, maar die omgewing was reeds wesenlik langer bewoon, sedert 1150.

## Besienswaardighede 
* Ou stadsmuur
* Ou poorte, soos die Koornmarktspoort, Cellebroederpoort en Broederpoort
* Nieuwe toren (1648-1664)
* Broederkerk (1473-1490)
* Sint Nicolaaskerk
* Tabaksmuseum

## Ereburger 
* Willem Johan Kolff, dokter en uitvinder van de kunsmatige nier (1945, Stadsziekenhuis Kampen)

## Eksterne skakels 
* Die amptelike webwerf van die munisipaliteit
* Webwerf vir besoekers van die historiese stad
* Hanzesteden langs de IJssel
* VVV Kampen (toerisme)
* Weer in Kampen
* Kampen in foto's
Stabiele isotoop

**Stabiele isotope** is die isotope van 'n chemiese element, wat nie radioaktief is nie en ook nie verval nie en daarom stabiel (onveranderd) bly.

Op die Nukliedkaart kan 'n mens die stabiele isotope as 'n reël in die middel aantref.

## Sien ook 
* Chemie
* Nuklied
* Radio-aktiewe verval
* Radionuklied
Paul Chomedey de Maisonneuve

**Paul Chomedey, sieur de Maisonneuve** (* 15 Februarie 1612 in Neuville-sur-Vannes, Frankryk; † 19 September 1676 in Parys, Frankryk) was 'n Franse offisier wat as die stigter van die Kanadese stad Montreal bekend staan. 

Paul Chomedey is die seun van 'n adellike gesin uit Neuville-sur-Vanne in die Champagne (Frankryk). Op die leeftyd van dertien jaar begin hy sy suksesvolle militêre loopbaan, waar hy hom onderskei met sy bekwaamheid en piëteit. Hy word aangestel deur Jérome le Royer de la Dauversière (1597-1659), 'n Jesuïet en hoof van die *Société de Notre Dame de Montréal*. Volgens 'n visie van Royer de La Dauversière probeer die geselskap 'n sendingstasie op die Montréal-eiland in Nieu-Frankryk te stig. Chomedey kry die opdrag om die leiding van die ekspedisie te oorneem en die veiligheid van die setlaars te verseker.

In 1641 seil die setlaars vanuit die Franse hawe La Rochelle na Nieu-Frankryk en sit in Quebecstad voet aan wal om daar te oorwinter. Die plaaslike goewerneur raai Chomedey en sy setlaars af om 'n nedersetting temidde van die Irokese-gebied te stig, tog die groep gaan voort met hulle planne en vertrek in Mei van die volgende jaar na die Montrealeiland.

Hulle stig die voorloper van die huidige Montreal, die dorp Ville-Marie, en rig 'n klein nedersetting met 'n kapel op. Daarnaas word ook 'n hospitaal onder die leiding van Jeanne Mance gestig. Die setlaars handhaaf vreedsame betrekkinge met die Algonquin-stam en verseker sodoende dat die kolonie se eerste bestaansjaar vreedsaam verloop. 'n Oorstroming in 1643 is die eerste groot bedreiging vir die nedersetting. Chomedey bid die Jonkvrou Maria aan, en die kruis wat hy later op die berg Mont-Royal oprig is 'n dankbetuiging vir die uiteindelike redding.

In dieselfde jaar ontdek die Irokese die nedersetting, en 'n lang konflik tussen die inboorlinge en die Franse setlars neem 'n aanvang. Chomedey se militêre opleiding kom handig te pas, en hy oorneem die kommando by die verdediging van die kolonie.

Na die dood van sy vader keer Paul Chomedey in die jaar 1645 terug na Frankryk. Alhoewel hy die aanbod kry om as nuwe goewerneur van Nieu-Frankryk aangestel te word, neem hy die besluit om voort te gaan as hoof van die nedersetting Ville-Marie. Na sy terugkeer na die eiland in 1647 duur die botsings met die Irokese voort. Tog danksy die vinnige groei van die nedersetting slaag die setlaars daarin om die aanvalle af te weer.

Die leiding van die kolonie word in die jaar 1663 deur die Franse kroon oorgeneem. Na vier-en-twintig jare se diens as hoof van die kolonie word die sieur de Maisonneuve in 1665 teruggeroep na Frankryk. Hy vestig hom in Parys, tog raak hy en sy dade in vergetelheid. Hy sterf in die jaar 1676.
Outaouaisrivier

Die **Outaouaisrivier** (Frans: *rivière des Outaouais*, Engels: *Ottawa River*) is 'n rivier in Kanada, wat oor die grootste deel van sy lengte die grenslyn tussen die provinsies Quebec en Ontario vorm. Die Outaouais ontspring in die Capimitchigamameer in die westelike deel van Québec en vloei tot die Timiskamingmeer naby die grens van Ontario, van daar in suidoostelike rigting na Ottawa, oor die Chaudière-waterval en neem daarna die Rideau- en Gatineauriviere op.

Die Outaouais mond naby Montreal in die Sint-Laurensrivier uit en vorm die Saint-Louismeer. Die lengte van die Outaouais is 1&nbsp;271 kilometer.
Nieu-Frankryk

**Nieu-Frankryk** (Frans: *La Nouvelle-France*) was 'n Franse kolonie in Noord-Amerika, wat in die tydperk tussen 1608 en 1763 bestaan het en naas die gebied van die Sint-Laurensrivier ook die Mississippivallei met Louisiana en Akadië ingesluit het. 

Jacques Cartier maak namens die Koninkryk van Frankryk reeds in die jaar 1534 aanspraak op die gebied langs die Sint-Laurensrivier en vernoem dit Nieu-Frankryk. Die Franse kolonisering neem egter eers in die jaar 1608 'n aanvang. In hierdie jaar stig die ontdekker Samuel de Champlain die hoofstad Quebecstad en word vervolgens as die eerste goewerneur benoem. 

Die Franse koning Lodewyk XIV verklaar die kolonie in 1663 tot koninklike provinsie, en in 1674 kry die provinsie sy eie regering.

Nadat vroeër pogings in 1629 en 1711 misluk het, slaag Groot-Brittanje in 1759 daarin om die gebied te verower. In die Verdrag van Parys van die jaar 1763 erken Frankryk die Britse heerskappy oor die provinsie, wat vervolgens vir administratiewe doeleindes in Opper-Kanada en Neder-Kanada verdeel is.

## Kaarte 

Samuel de Champlain Carte geographique de la Nouvelle France.jpg|duimnael|Samuel de Champlain se kaart van Nieu-Frankryk, wat in 1612 ontstaan het
LouisianeFrançaise01.png|Claude Bernou se kaart van Nieu-Frankryk (1681)
QueenAnnesWarBefore.jpg|Kaart van Nieu-Frankryk in 1702
Nouvelle-France map-en.svg|Kaart van Nieu-Frankryk in 1750
NorthAmerica1762-83.png|Opdeling van Nieu-Frankryk ná 1763

## Sien ook 
* Nieu-Engeland
* Nieu-Nederland
* Nieu-Spanje
* Nieu-Swede
Sonnebaan

[duimnael|260px|Die vlak van die sonnebaan kan mooi gesien word op hierdie foto van [1994 deur die Clementine-ruimtetuig. Clementine se kamera wys hier (van regs na links) die Maan, verlig deur die aarde se weerkaatsing, die Son se gloed wat oor die donker deel van die maan opkom en die planete Saturnus, Mars en Mercurius (die drie kolle links onder).]]
[220px|links|duimnael|Die sonnebaan van die kant af gesien. Dit wys die planete  Mercurius, [Venus (planeet)|Venus, Aarde en Mars en toon aan hoe die planete op dieselfde vlak om die Son beweeg.]]

Die **sonnebaan** (ook die **ekliptika** genoem) omskryf die vlak wat die wentelbaan van die Aarde om die Son bevat. Die wentelbaan van die meeste planete in die sonnestelsel lê baie na aan dié vlak. Van die Aarde gesien is dit 'n reusesirkel (om die waarnemer) wat deur die hemelruim loop en die verskillende punte van die son se pad oor die verloop van 'n jaar daarop bevat relatief tot die sterre op die agtergrond. 

Die diereriem lê ook op die sonnebaan. Die sonnebaan vorm 'n hoek van ~23.5° met die hemelewenaar vanweë die helling van die aarde se as met betrekking tot sy wentelbaan. Die wentelbaan van die Maan vorm 'n helling van ~5° met betrekking tot die sonnebaan.

Omdat daar ~365.25 dae in 'n jaar is en daar 360 grade in 'n sirkel is, lyk dit asof die son met ongeveer 'n graad per dag met die sonnebaan langs beweeg. Hierdie beweging is van wes na oos, in teenstelling met die skynbare oos-wes-beweging van die hemelruim.

Die sonnebaan en die hemelewenaar kruis mekaar op twee punte direk teenoor mekaar. Hierdie punte is die dag-en-nag-eweninge, wanneer die dag en nag op alle plekke op aarde ongeveer 12 uur lank is.

Die punt op die sonnebaan wat die verste noord is van die hemelewenaar word die wintersonkeerpunt of -sonstandpunt genoem (die somersonkeerpunt in die Noordelike Halfrond) en wanneer die punt die verste suid van die hemelewenaar is, is die omgekeerde waar. Die son se skynbare jaarlikse beweging langs die sonnebaan is die gevolg van die Aarde se wentelbeweging en hellingshoek.

Wanneer die Maan tydens donkermaan die sonnebaan kruis (knope genoem), sal 'n sonsverduistering plaasvind.
GNU/Linux

**GNU/Linux** is die naam vir die bedryfstelsel wat bestaan uit programme van die GNU-projek en die Linux-kern. Hierdie is 'n effens omstrede naam aangesien hierdie stelsels gewoonlik slegs "Linux" genoem word, en die gesamentlike naam hoofsaaklik deur die GNU-projek en hulle ondersteuners aangemoedig word.

Die GNU-projek se doel om 'n volledig vrye bedryfstelsel te skep het eers moontlik geword met die eerste vrye kern, Linux, wat in die 1990's beskikbaar geword het. GNU is 'n projek van die Stigting vir Vrye Sagteware en Linux is (aanvanklik) deur Linus Torvalds geskryf. Aangesien GNU en Linux geen amptelike verbintenis het nie, en Linux nie 'n bedryfstelsel is nie, maar bloot 'n kern, het die stigting aangedui dat dit nie heeltemal korrek is om die gesamentlike stelsel bloot "Linux" te noem nie. 

Richard Stallman, die stigter van die stigting, is al hiervoor gekritiseer, maar hou vol dat Linux slegs een deel van die volledige stelsel is, en dat die volledige naam mense sal herinner aan die ideologiese redes vir die ontstaan van die GNU-projek, naamlik dié van Vrye Sagteware. Linus Torvalds het al aangedui dat die gesamentlike naam geregverdig is as die GNU-projek 'n Linux-verspreiding sou maak (dus GNU/Linux net soos Redhat Linux), maar meen dat om die gesamentlike naam in die algemeen te gebruik "belaglik" is.

Alhoewel die gesamentlike stelsels gereeld slegs "Linux" genoem word, word die volledige naam wel soms gebruik, veral deur die Debian-projek.

'n Linux-verspreiding (Engels: distribution) is die algemene manier waarop 'n GNU/Linux-stelsel beskikbaar gestel word. 'n Tipiese verspreiding sal veel meer programme as bloot dié van die GNU-projek insluit. Dit is 'n verdere rede waarom die gesamentlike naam dalk nooit algemeen aanvaar sal word nie.

## Eksterne skakels 
* GNU/Linux naming controversy by die Engelse Wikipedia
* http://www.gnu.org/philosophy/linux-gnu-freedom.html
Getoelies

duimnael|Politieke pamflet – 'n oproep om te gaan stem in Arabiese Afrikaans.

**Getoelies** verwys na die Arabiese skrif wat gebruik is om Afrikaans mee te skryf. Sommige van die eerste geskrewe dokumente in Afrikaans is Getoelies en kom uit die Moslemgemeenskap van Kaapstad, wat veral bestaan het uit mense van Indonesiese afkoms. Die woord het sy oorsprong in die Maleise woord *tulis*, wat "skryf" beteken.
Burgernet

**Burgernet** is 'n samewerkingsooreenkoms van burgers en polisie in Nieuwegein, Nederland. Dit is gestig om kinders op te spoor, kriminele op heterdaad te betrap, verdwaalde oumense te vind, gesteelde motors te vind, ens.  By Burgernet deel die polisie met 'n meldkamerstelsel tegelyk met baie burgers inligting na aanleiding van noodroepe. Die burgers, wat tydens 'n Burgernetaksie gebel word, is mense wat hulle aangemeld het om aan die Burgenet-stelsel deel te neem en wat in die onmiddellike omgewing van die plek woon waar byvoorbeeld 'n inbreker pas gesien is of 'n kind verdwyn het. 

Sodra 'n Burgernetdeelnemer die misdadiger of die kind sien, word die meldkamer direk gekontak en 'n polisie-eenheid na die presiese plek gestuur, danksy aanwysings van die deelnemers. As die inbreker die sirkel verlaat wat deur die polisie vasgestel is, word daar eenvoudig 'n nuwe sirkel van deelnemers gebel. As 'n deelnemer na 'n melding die meldnommer bel, word dit deur sagteware in die meldkamer onmiddellik gemarkeer op 'n kaart, sonder dat die beller nog te woord moet staan. Sodoende kan die melding blitsig verwerk en die gesoekte persoon maklik gevolg word. Sodra die misdadiger in hegtenis geneem is, word alle deelnemers gebel. Hulle word ook ingelig oor die afloop van die speurtog en die aantal mense wat hierby hulle bystand verleen het. 

Die Burgernet-stelsel is in Nieuwegein suksesvol getoets. Alhoewel die stelsel tans net in hierdie dorp toegepas word, is daar planne om dit uit te brei na die res van Nederland en moontlik ook 'n aantal ander lande. 

## Eksterne skakels 
*Werf van Burgernet (Nederlands) 
*Oor Burgernet (Nederlands)