open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Universiteit van Wene

Die **Universiteit van Wene** (Duits: *Universität Wien*, Latyns: *Alma Mater Rudolphina Vindobonensis*) in die hoofstad Wene is die oudste universiteit met Duits as onderrigmedium asook een van die oudstes in Europa wat reeds in 1365 gestig is. Dit is die grootste universiteit en navorsingsinstelling in die Republiek van Oostenryk, met 19 fakulteite en 9&nbsp;600 medewerkers, waarvan 6&nbsp;800 wetenskaplikes en 416 professore, en 'n jaarlikse begroting van €572 miljoen. Met 94&nbsp;000 nasionale en internasionale studente is dit ook die grootste tersiêre instelling in die Duitssprekende gebied asook een van die grootstes in Europa wat tans 175 studierigtings aanbied.

Die Universiteit van Wene is die enigste in Oostenryk waar studente BA- en MA-grade in Nederlandistiek kan verwerf. Die *Institut für Nederlandistik* met sowat 200 voorgraadse studente uit Oostenryk en heel Europa het ook die "Projek Afrikaans" van stapel gestuur en onderhou die webwerf "Afrikaans in Europa".

## Verwysings
Buick

**Buick** is 'n Amerikaanse motorvoertuig wat deur General Motors (GM) vervaardig word. Die naam word uitgespreek as "Bjoeik". Hierdie voertuie is van 1903 deur die Buick-motormaatskappy gebou, wat later tot die stigting van GM sou lei. Dit is 'n luukse motor met uitstekende werkverrigting en waarde. Ná die beëindiging van die Saturnus-handelsmerk het GM aangekondig dat die Buick se stilering op die Duitse Opel gebaseer sal wees.

## Geskiedenis 
David Dunbar Buick is op 17 September 1854 in Skotland gebore. Toe hy twee jaar oud was emigreer hy met sy ouers na Detroit in die Verenigde State. In 1869 begin hy te werk by 'n besigheid wat loodgietersprodukte maak. Die maatskappy het in 1882 probleme ondervind, waarna hy en 'n medewerker dit oorneem. Buick was ook die uitvinder van onder meer die tuinsproeier en 'n goedkoper metode om gietyster met glasuur te bedek. Met hierdie innoverings het die besigheid onder hul bestuur gedy.

In die 1890's raak Buick geïnteresseerd in die binnebrandenjin. In 1899 verkoop hy sy aandeel in die besigheid vir $100&nbsp;000 en begin hy die *Buick Auto-Vim and Power Company*. Hier het hy hom veral op stilstaande enjins toegespits. Later begin hy ook met motorkarre, maar sy geld raak op, en slegs een kar is gebou.

In 1902 stig hy die *Buick Manufacturing Company* met die bedoeling om enjins en motors te bou en te verkoop. Teen die einde van die jaar was sy geld egter weer op. Hierdie keer kon hy darem twee karre lewer. Tog het hy die kopklepmotor uitgevind, wat beter werkverrigting as die syklepmotor gelewer het. In 1903 leen Buick $5000 van 'n vriend, waarmee hy op 19 Mei 1903 die *Buick Motor Company* in Flint, Michigan, oprig.

Buick verkoop later die besigheid aan James Whiting, wat William Durant kry om die maatskappy te lei. Dit was die einde van Buicks se betrokkenheid by die maatskappy. Onder Durant se leierskap het dit egter tot die grootste motorvervaardiger van die Verenigde State uitgebrei. In 1908 word die winste gebruik om General Motors te stig (met Buick-motors as 'n dogtermaatskappy).

## Modelle 
Tans in produksie:
* Enclave
* Buick Encore
* LaCrosse
* Regal
* Verano

Gestaak:
* Roadmaster
* Riviera
* Century
* Terraza
* Rainier
* Rendezvous

Lêer:1910 Buick Tonneau.jpg|Buick Tonneau uit 1910.
Lêer:1922 Buick roadster.JPG|Buick Roadster uit 1922.
Lêer:1934 Buick Series 60 Convertible Phaeton.JPG|Buick Series 60 uit 1934.
Lêer:1937 Buick 4-Door Convertible, Owner Richard Riim IMG 9234.JPG|Vierdeur Buick Convertible uit 1937.
Lêer:1941 Buick sedan.JPG|Buick Sedan uit 1941.
Lêer:1951 Buick Eight Sedan.JPG|Buick Eight uit 1951.
Lêer:Buick Electra 225 1965.jpg|Buick Electra 225 uit 1965.
Lêer:1977 Buick Special coupe IMG 2915.JPG|Buick Century Special uit 1977.
Lêer:Skylark 1985-1991.JPG|Buick Skylark uit 1985–1991.
Lêer:1999 Buick Riviera.jpg|Buick Riviera uit 1999.
Lêer:2001 Buick Park Avenue.jpg|Buick Park Avenue uit 2001.
Lêer:2008 Buick Enclave.JPG|Buick Enclave uit 2008.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Buick se webtuiste
*
Yaksha

**Yaksha** (Sanskrit: ; Pali *yakkha*) is ’n algemene soort natuurgees wat gewoonlik goedaardig, maar soms stout en seksueel aggressief is, of wispelturige bewaarders van die natuurlike skatte wat in die aarde en boomwortels versteek is. Hulle kom voor in Hindoeïstiese, Djainistiese en Boeddhistiese geskrifte sowel as antieke en Middeleeuse tempels van Suid- en Suidoos-Asië as beskermgode. Die vroulike vorm is **yakshi** (*) of **yakshini** (**).

Die yakshas kan onskuldige natuurfeë wees wat met die woude en berge verbind word, maar daar is ook ’n donkerder weergawe wat ’n soort spook is wat in die wildernis voorkom en reisigers inwag en verslind.

## Kubera 
In die Hindoemitologie is Kubera (Sanskrit: कुबेर; Pali: Kuvera) die god van rykdom en vooruitgang. Hy word beskou as die koning van die yakshas, regent van die Noorde (*Dik-pala*) en beskermer van die wêreld (*Lokapala''). Hy is die hoofgod van verskeie soorte halfgode en eienaar van die wêreld se skatte. Hy word dikwels as plomp, behang met juwele, uitgebeeld en dra ’n geldpot en knuppel. Sy rydier is die muishond. 

Kubera word dikwels gesien saam met ’n ander godsdiensfiguur, Lakshmi, die Hindoegodin van rykdom, geluk en vooruitgang.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Rakshasa

duimnael|240px|’n Rakshasa soos uitgebeeld in Yakshagana, ’n kunsvorm van Karnataka.

’n **Rakshasa** (Sanskrit: राक्षस ''*) is ’n mitologiese wese in die Hindoemitologie. Omdat hierdie mitologie ander godsdienste beïnvloed het, is die rakshasas later in Boeddhisme opgeneem. Hulle word ook "mensvreters" (*nri-chakshas* of *kravyads*) genoem. ’n Vroulike rakshasa is ’n **rakshasi**. ’n Rakshasi in menslike vorm is ’n **manushya-rakshasi**. Die terme "asura" en "rakshasa" word soms afwisselend gebruik.

## Oorsprong 
Daar word geglo rakshasas is geskep uit die asem van Brahma toe hy aan die einde van die Satya Yuga (’n tydperk in Hindoeïsme) geslaap het. Hulle was so bloeddorstig toe hulle gebore is dat hulle Brahma self begin eet het. Brahma het geskree: "*Rakshama!*" (Sanskrit vir "Beskerm my!", vandaar die naam). Vishnu het tot sy hulp gekom en alle rakshasas na die aarde verban.

Hulle word gewoonlik uitgebeeld as lelike, woeste en groot kreature met twee slagtande wat uit hul bokaak steek en skerp, klouagtige vingernaels. Hulle is gemeen, grom soos wildediere en is onversadigbare kannibale wat menslike vlees kan ruik. 

Soms het hulle vlammende rooi oë en hare, en drink hulle bloed uit hul hande of ’n menslike skedel. Hulle kan gewoonlik vlieg en verdwyn, en het *maya'' (towerkragte van illusie) wat hulle in staat stel om willekeurig van grootte en vorm te verander. 

## Eksterne skakels 
*
*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Perdeby (koerant)

***Perdeby*** is die amptelike studentekoerant van die Universiteit van Pretoria. Die koerant is in poniekoerantformaat met tussen twaalf en 28 bladsye en het 'n weeklikse sirkulasie van 10&nbsp;000. *Perdeby* word elke Maandag gratis uitgereik en word op al die kampusse en in koshuise van die Universiteit beskikbaar gestel. Die koerant het ook 'n aanlynweergawe met 'n maandelikse lesertal van 25&nbsp;000. Sommige inhoud is slegs aanlyn beskikbaar.

## Eksterne skakels 
* PDBY amptelike webblad
*  Perdeby op Twitter
Pete Conrad

**Charles "Pete" Conrad Jr.** (* 2 Junie 1930 – † 8 Julie 1999; Kaptein, VSA Vloot) was 'n Amerikaanse vlootoffisier en vlieënier, lugvaartingenieur, toetsvlieënier en Nasa-ruimteman. Hy word die derde persoon wat op die Maan loop tydens die Apollo 12 sending. Hy stel saam met sy vlieënier Gordon Cooper, 'n 8-dae ruimte uithourekord op tydens die Gemini 5-sending. Hy was die bevelvoerder van die Gemini 11-sending. 

Na die Apollo-program was hy die bevelvoerder van die Skylab 2-sending, die eerste bemande tog. Op hierdie sending doen hy en sy bemanning intensiewe herstelwerk aan Skylab wat tydens die lansering daarvan opgedoen is. Vir hierdie werk word die *Congressional Space Medal of Honor* aan hom toegeken in 1978 deur president Jimmy Carter.

## Sien ook 
* Mense wat op die maan geloop het
* Ruimtevaardergroep 2

## Eksterne skakels 
*
Alan Bean

**Alan LaVern Bean** (* 15 Maart 1932 – † 26 Mei 2018) was 'n Amerikaanse Vlootoffisier en -vlieënier, lugvaartingenieur, toetsvlieënier en Nasa-ruimtevaarder. Hy was die vierde persoon wat op die maan geloop het. Hy is in 1963 gekies vir die ruimteprogram as deel van Ruimtevaardergroep 3.

Sy eerste ruimtevaart was aan boord van Apollo 12, wat in November 1969 die tweede bemande maanlanding uitgevoer het. Hy was 37 jaar oud. Hy het  in 1973 sy tweede en laaste ruimtevaart as bevelvoerder van die Skylab 3-sending onderneem. Hy en sy twee mederuimtevaarders was 59 dae in Skylab, waartydens hulle 'n destydse rekordafstand van 'n raps meer as 39 miljoen kilometer afgelë het.

In 1975 het hy uit die Amerikaanse Vloot getree en in 1981 uit Nasa, waarna hy sy stokperdjie, skilder, beoefen het.

As skilder wou Bean kleur tot die maan toevoeg.  "Ek moes 'n manier bedink om kleur by die maan te voeg sonder om dit te ruïneer," het hy opgemerk. In sy skilderye is die maanlandskap nie 'n eentonige grys nie, maar skakerings van verskillende kleure. "As ek 'n wetenskaplike was wat die maan geskilder het, sou ek dit grys skilder. Ek is egter  'n kunstenaar, dus kan ek die maan met kleure aanvul," het Bean gesê.

Alan Bean het in Mei 2018 skielik siek geword tydens 'n reis in Fort Wayne, Indiana, en twee weke later in die Houston Methodist Hospital in Houston gesterf. Hy was toe getroud met sy tweede vrou, Leslie. Uit sy eerste huwelik is  'n seun, Clay, en 'n dogter, Amy Sue, gebore.

## Eksterne skakels 
*
Rama

**Rama** (Sanskrit: राम, IAST: *Rāma*), ook bekend as **Ramachandra**, is ’n belangrike god in Hindoeïsme. Hy is die sewende avatar van die god Vishnu, en saam met  Krishna een van die gewildste inkarnasies van hom. In tradisies wat om Rama wentel, word hy as die oppergod beskou.

## Agtergrond 
Hy was met Sita getroud. Hoewel hulle deel van ’n koninklike familie was, is hul lewe volgens die Hindoegeskrifte uitgedaag deur onverwagte veranderings soos verbanning onder arm en moeilike omstandighede, etiese vrae en morele dilemmas.

Rama is veral belangrik in Vaishnavisme. Hy is die sentrale figuur van die antieke epiese gedig *Ramayana*, ’n geskrif wat histories veral gewild was in die Suid- en Suidoos-Asiatiese kulture. 

Baie verhale is oor sy antieke legendes geskryf en daar was opvoerings oor hom.

Rama-legendes kom ook voor in die geskrifte van Djainisme en Boeddhisme, hoewel hy dan soms **Pauma** of **Padma** genoem word, en die besonderhede verskil taamlik van die Hindoegeskrifte s'n.

## Verwysings
Miserere (Allegri)

[duimnael|Die [Sixtynse kapel.]]

***Miserere*** (volledige titel: ***Miserere mei, Deus***, Latyn vir "Ontferm U oor my, o God") is 'n toonsetting van Psalm 51 deur die Italiaanse komponis Gregorio Allegri. Die werk is omstreeks die 1630's gekomponeer tydens die bewind van pous Urbanus VIII vir gebruik in die Sixtynse kapel.
Tandbeen

duimnael|250px|Deursnee van 'n tand.

In die tandheelkunde verwys **tandbeen** (of **dentien**) na 'n weefsel soortgelyk aan been, wat die hoofmassa van die tande uitmaak. Ander name is "dentine" of "ivoor".
Tandhals

duimnael|250px|Deursnee van 'n tand.

In die tandheelkunde verwys "**tandhals**" na die oorgang op die tand tussen die kroon en die wortel wat reeds onder die tandvleis-oppervlakte lê.
Tandkas

duimnael|Deel van 'n bees se tandkas.

In die tandheelkunde verwys die "**tandkas**" na 'n uitsparing in die kaak waarin 'n tand ingebed is.
Tandlys

In die tandheelkunde verwys 'n **tandlys** na die ingroeiing van die dekweefsel in die mondholte in die gebied van die kaak, waar tande sal ontwikkel.
Tandknop

In die tandheelkunde verwys **tandknop** na ´n verbreding van die tandlys wat deur die ingroei deur vaatryke bindweefsel ontstaan.
Tandsement

duimnael|250px|Deursnee van 'n tand.

In die tandheelkunde verwys **tandsement** na 'n besonderse soort beenagtige weefsel wat die tandwortel met die wortelvlies verbind.
Tandsteen

duimnael|250px|Tandsteen

In die tandheelkunde verwys **tandsteen** na 'n neerslag van onoplosbare soute op die tande.
Edgar Mitchell

**Edgar Dean "Ed" Mitchell** (* 17 September 1930 – † 4 Februarie 2016) was 'n Amerikaanse vlootoffisier- en vlieënier, lugvaartingenieur, toetsvlieënier en Nasa-ruimtevaarder. Hy is die sesde persoon wat op die Maan geloop het as deel van die Apollo 14-sending. Hy bring altesaam nege ure op die Maan deur in die area wat die *Fra Mauro Hooglande* genoem word. Hy was gewerf as deel van Ruimtevaardergroep 5.

## Sien ook 
* Mense wat op die maan geloop het

## Eksterne skakels 
*
Zoeloedans

duimnael|Beweeg net so...

Die tradisionele **Zoeloedans** (Zoeloe: *Indlamu*) is 'n belangrike deel van die kultuur van die Zoeloes. Die dans word gewoonlik tydens tradisionele Zoeloe-seremonies uitgevoer, en word vergesel met lewendige sang en soms die klop van tromme. Zoeloedans is skouspelagtig, veral as die mans en vroue ten volle in hul tradisionele drag geklee is.
David Scott

**David Randolph "Dave" Scott** (6 Junie 1932 - ), (Kol, Amerikaanse Lugmag, afgetree), is 'n Amerikaanse ingenieur, afgetrede Amerikaanse Lugmagoffisier, voormalige toetsvlieënier en Nasa-ruimteman. Hy is deel van die derde groep Nasa-ruimtemanne; gekeur in Oktober 1963. Hy is die sewende persoon wat op die maan geloop het as deel van die Apollo 15-missie. Hy is die eerste persoon wat 'n voertuig op die maan bestuur het. Scott was ook deel van die Gemini 8 en Apollo 9-missies.

## Sien ook 
* Mense wat op die maan geloop het

## Eksterne skakels 
*
Vader Jakob

**"Vader Jakob"** is die Afrikaanse weergawe van die oorspronklike Franse kinderliedjie **"Frère Jacques"** (Engels: "Brother John"; Duits: "Meister Jakob"). Dit is nie bekend wie die woorde in Afrikaans vertaal het nie.

Dit gaan oor ’n monnik wat verslaap het en aangespoor word om wakker te word en die kerkklok te gaan lui.

## Liriek 
Die oorspronklike Franse woorde is:

Die  Afrikaanse vertaling (nes dié in ander tale) mis die punt van die liedjie, en dit is dat die klok nie lui nie, want vader Jakob is die een wat dit moet doen en hy slaap nog. Daarom maak iemand hom met die liedjie wakker.) word genoem deur onder andere Irvine Loudon, maar geen bewyse kan daarvoor gevind word nie.

Francesca Draughon en Raymond Knapp meen "Frère Jacques" was oorspronklik ’n liedjie om Jode, Protestante of Martin Luther mee te tart. Martine David en A. Marie Delrieu stel voor die liedjie is geskep om te spot met Dominikaanse monnike, in Frankryk bekend as die Jakobyne, vir hul luiheid en gemaklike lewenswyse.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 15px Hierdie artikel is deels uit die Engelse Wikipedia vertaal
Jan Pierewiet

"**Jan Pierewiet**" is ’n Afrikaanse volksliedjie. Daar is ’n tradisionele weergawe en een met drie verse deur C.J. Langenhoven.

## Liriek 
### Tradisioneel
### Langenhoven-weergawe 
## Verwysings
Hansie slim

"**Hansie Slim**" is die Afrikaanse weergawe van die oorspronklike Duitse kindervolksliedjie "**Hänschen klein**" deur Franz Wiedemann (1821–1882). Dit dateer van die 19de eeu.

Die oorspronklike liedjie het gegaan oor ’n jong seun wat die wêreld invaar en as ’n man na sy gesin terugkeer. Dit het omstreeks 1900 in gewildheid toegeneem toe die onderstaande aangepaste weergawe gebruik is om vir kinders te leer. Dit gaan nou oor ’n seuntjie wat weggaan, maar dadelik na sy huis terugkeer omdat sy ma, wat alleen agtergelaat is, begin huil. 

Die seuntjie wat bergklim, is ’n Afrikaanse aanpassing.

\relative c''{ g4 e4 e2 | f4 d4 d2 | c4 d4 e4 f4 | g4 g4 g2 |
               g4 e4 e2 | f4 d4 d2 | c4 e4 g4 g4 | c,1 |
               d4 d4 d4 d4 | d4 e4 f2 | e4 e4 e4 e4 | e4 f4 g2 |
                g4 e4 e2| f4 d4 d2| c4 e4 g4 g4 | c,1 \bar "|."}
\addlyrics {
   Häns -- chen klein | ging al -- lein | in die wei -- te | Welt hin -- ein. |
   Stock und Hut | stehn ihm gut, | ist gar wohl -- ge -- mut. |
   A -- ber Mut -- ter | wei -- net sehr, | hat ja nun kein | Häns -- chen mehr! |
   Da be -- sinnt | sich das Kind, | läuft nach Haus ge -- schwind.
}

## Liriek 
Die verkorte Duitse weergawe uit omstreeks 1899 lui:

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*15px Hierdie artikel is deels uit die Engelse Wikipedia vertaal
Denis Villeneuve

**Denis Villeneuve** ([dəni vilnœv]; * 3 Oktober 1967 in Gentilly (tans Bécancour), provinsie Quebec) is 'n Frans-Kanadese rolprentregisseur en draaiboekskrywer. Drie van sy prente is met die Genie-filmprys vir beste regie bekroon wat tussen 1980 en 2012 deur die *Academy of Canadian Cinema and Television / Académie canadienne du cinéma et de la télévision* toegeken is: *Maelström* (2001), *Polytechnique* (2010) en *Incendies* (2011). Al drie prente het ook die Akademie se prys as beste rolprent gewen.

Internasionale bekendheid het Villeneuve veral met sy misdaadrillers verwerf, waaronder *Prisoners* (2013) en *Sicario* (2015), en die wetenskapsfiksie-drama *Arrival* (2016). Die laasgenoemde is genomineer vir agt Oscars, waaronder dié vir beste prent en beste regisseur. Sy grootste projek ooit sal *Blade Runner 2049* wees, die opvolgprent van Ridley Scott se tech noir-wetenskapsfiksie-rolprent *Blade Runner*.

## Verwysings
Jakobson se taalfunksies

Roman Jakobson het ses **taalfunksies** (of **kommunikasiefunksies**) geïdentifiseer waarvolgens effektiewe verbale kommunikasie beskryf kan word. Elkeen van die funksies het 'n verwante faktor. Jakobson se werk is deur Karl Bühler se Organon-Model beïnvloed, wat hy vervolgens met die poëtiese, fatiese en metalinguistiese funksies uitgebrei het.
regs|duimnael|Die ses faktore van effektiewe verbale kommunikasie. Elkeen stem ooreen met 'n kommunikasiefaktor (wat nie hier uitgebeeld word nie).

## Die ses taalfunksies 
; 1. Die Verwysende Funksie
: stem ooreen met die Konteks-faktor en beskryf 'n situasie, voorwerp of geestestoestand. Die beskrywende stellings van die verwysende funksie kan uit definitiewe beskrywings sowel as deiktiese woorde (bv. "Al die herfsblare het nou geval.") bestaan.
; 2. Die Poëtiese Funksie
: fokus op "die boodskap ter wille van die boodskap self" (die kode self, en hoe dit gebruik word) en is die werksame funksie in poësie sowel as slagspreuke.
; 3. Die Emotiewe (ook bekend as "Ekspressiewe" of "Affektiewe") Funksie
: hou verband met die Adresseerder (sender) en word deur tussenwerpsels en ander klankveranderinge gekenmerk wat nie die denotatiewe betekenis verander nie, maar wel inligting oor die Adresseerder (spreker) se stemming verklap, bv.: "Sjoe, wat 'n uitsig!"
; 4. Die Konatiewe Funksie
: betrek die Geadresseerde (ontvanger) direk en word veral deur vokatiewe en imperatiewe geïllustreer, bv. "Tom! Kom in en eet!"
; 5. Die Fatiese funksie
: is taal ter wille van interaksie en word dus met die Kontak-/Kanaalfaktor geassosieer. Die Fatiese funksie word in begroetings en informele besprekings van die weer waargeneem, veral met vreemdelinge. Dit verskaf ook sleutels om die kommunikasiekanaal te open, in stand te hou, te bevestig of af te sluit. "Hallo?" "OK?", "Ummm", "Totsiens"...
; 6. Die Metalinguistiese (ook bekend as meta-taal-) funksie
: is die gebruik van taal om die taal (wat Jakobson "Kode" noem) self te bespreek of te beskryf.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Roman Jakobson *Closing statements: Linguistics and Poetics*, Style in language, T.A. Sebeok, New-York, 1960.
* Louis Hébert *The Functions of Language*
Apollo 9

links|70px
duimnael|regs|240px|David Scott besig met 'n ruimtewandeling.
**Apollo 9** was die derde bemande missie van die Apollo-program en die eerste missie wat die Apollo-beheer-en-diensmodule en die maanmodule ingesluit het. Die bemanning van drie aan boord was: bevelvoerder James McDivitt, beheermodulevlieënier David Scott en maanmodulevlieënier Rusty Schweickart. 

Hulle het tien dae in die ruimte deurgebring in 'n lae wentelbaan om kritieke aspekte van die toerusting te toets, onder andere die maanmodule se motors, lewensondersteuningstelsels, navigasiestelsels en dokmaneuvers. Dit was ook die tweede bemande missie wat deur 'n Saturn V-vuurpyl aangedryf is.

Apollo 9 is op 3 Maart 1969 gelanseer en hulle het op 13 Maart 1969 weer teruggekeer na die aarde.
Apollo 5

links|70px
duimnael|regs|200px|Apollo 5 se Saturn IB op die lanseerblad
**Apollo 5** (ook bekend as missie AS-204) was die eerste onbemande ruimtevaart van die Apollo-maanmodule wat op later vaarte gebruik sou word om op die Maan te land. Apollo 5 is op 22 Januarie 1968 met 'n Saturn IB-vuurpyl gelanseer.
James Irwin

**James Benson "Jim" Irwin** (* 17 Maart 1930 – † 8 Augustus 1991; kolonel) was 'n Amerikaanse ruimtevaarder, lugvaartingenieur, toetsvlieënier en 'n vlieënier in die Amerikaanse Lugmag. Hy is gewerf as deel van Ruimtevaardergroep 5 en was die maanmodulevlieënier vir Apollo 15, wat die vierde maanlanding uitgevoer het. 

Irwin was die agste persoon wat op die Maan geloop het en die eerste van die twaalf wat tot sterwe gekom het. Hy sterf in 1991 na 'n reeks afsonderlike hartaanvalle wat hy meestal weens inspanning tydens sportbeoefening opgedoen het.

## Sien ook 
* Mense wat op die maan geloop het

## Eksterne skakels 
*  
*
Cheryl de la Rey

**Cheryl Merle de la Rey** is die vise-kanselier en rektor van die Universiteit van Pretoria in Suid-Afrika.

## Lewe 
Sy het in 1983 'n BA-graad, in 1984 BA-Honneurs en in 1986 'n MA aan die Universiteit van Natal verwerf, sy het daarna in 1999 haar PhD in sielkunde aan die Universiteit van Kaapstad verwerf.

Sy is in November 2009 as vise-kanselier van UP aangestel, haar voorganger was Calie Pistorius. Sy is 'n gekwalifiseerde sielkundige en was voorheen adjunk-vise-kanselier van die Universiteit van Kaapstad sowel as die Hoof Uitvoerende Beampte van die Raad op Hoër Onderwys (RHO).

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Cheryl de la Rey – Who's Who SA
Paul Maré

**Paulus (Paul) Maré** (Stellenbosch, Kaapkolonie, 7 Julie 1767 – omgewing huidige Bethlehem, Oranje-Vrystaat, 1838) was ’n Voortrekker, kerkman en die vader van twee seuns wat belangrike ampte in die Zuid-Afrikaansche Republiek beklee het: Dietlof en Frederik. Hy was 'n neef van Jacob Maré se vader.

Maré was die sewende kind van Ignatius Maré en sy vrou, Margaretha Roux. Hy was ’n burger van Stellenbosch, maar verhuis later na Graaff-Reinet. Van 1804 tot 1814 was hy heemraad van Graaff-Reinet en in dié tyd het hy by vier verskillende geleenthede as landdros waargeneem. Omstreeks 1814 het hy en sy gesin na die distrik Uitenhage verhuis en hulle gevestig op die plaas Zwartkopsrivier. In 1824 is hy as ouderling van die gemeente Uitenhage afgevaardig na die eerste Sinode van die NG Kerk, in Kaapstad.

In 1838 het die sewentigjarige Maré die Kaapkolonie verlaat om hom in Natal te vestig. Hy het as leier van ’n klein Trekgeselskap opgetree wat hoofsaaklik uit familie en vriende uit die distrikte Graaff-Reinet en Uitenhage bestaan het. Sy geselskap het die Kolonie ná Pieter Retief verlaat en voor Andries Pretorius s’n.

Naby die teenswoordige Bethlehem het hy verongeluk toe hy voor die wiel van ’n skotskar beland. Hy is op die plaas Liebenbergsvlei begrawe, waar later ’n gedenksteen op sy graf opgerig is.

Maré was twee keer getroud: op 13 Junie 1790 met Susanna Elisabeth Fourie en op 10 Maart 1796 met Johanna Magdalena Pretorius, 'n niggie van kmdt.genl. Andries Pretorius. By sy eerste vrou het hy drie kinders gehad en by die tweede 14. Sy seun Frederik Korsten Maré was landdros in die ZAR.

## Bronne 
*  De Kock, W.J. en Krüger, prof. D.W. 1972. *Suid-Afrikaanse Biografiese Woordeboek*, deel II. Pretoria: Nasionale Raad vir Sosiale Navorsing.
*  Engelbrecht, prof. dr. S.P. 1935. *Gedenkboek van die Nederduitsch Hervormde Gemeente Heidelberg 1865–1935*. Heidelberg: Kerkraad van Heidelberg.
Loyiso Nongxa

**Loyiso Nongxa**  (gebore op 22 Oktober 1953) is die voormalige visekanselier en rektor van die Universiteit van die Witwatersrand (Wits) in Johannesburg, Suid-Afrika. 

Nongxa is op 19 Mei 2003 deur die Raad van die Universiteit as die eerste swart visekanselier van Wits aangestel, sy voorganger was Norma Ried Birley. Hy is 'n gekwalifiseerde wiskundige, en was voorheen die Dekaan van die Fakulteit Natuurwetenskappe by die Universiteit van Wes-Kaapland (UWK). Hy is op 1 Junie 2013 deur Adam Habib as visekanselier opgevolg.

## Vroeë lewe 
Nongxa is op 22 Oktober 1953 op Indwe digby die destydse Transkei gebore. Sy ouers was gekwalifiseerde onderwysers, en sy vader was 'n skoolhoof. Nongxa het aan Healdtown Kollege met onderskeiding as die top-matriek student in Suid-Afrika in 1972 gematrikuleer. 

Nongxa het in 1976 'n BSc-graad aan die Universiteit van Fort Hare (UFH) verwerf. Nadat hy in 1978 sy MSc aan UFH verwerf het, het hy Suid-Afrika se eerste swart Rhodes-beurshouer geword. Hy het daarna in 1982 'n D. Phil aan Oxford Universiteit verwerf.

## Akademiese loopbaan 
Nongxa het lesings in die wiskunde by UFH, die Nasionale Universiteit van Lesotho, die Universiteit van Natal en UWK aangebied. By die UWK het hy die posisie van Dekaan van die Fakulteit Natuurwetenskappe beklee. Hy was ook 'n besoekende navorser by die universiteite van Colorado, Harvard, Connecticut, Hawaii, en Baylor.

## Verwysings
Beenmurgontsteking

In die mediese vakterminologie verwys **beenmurgontsteking** (ook **osteomiëlitis**) na 'n besonder pynlike en etterige ontsteking van 'n lang pypbeen. Die ontsteking gaan gepaard met hoë koors. Die ontsteking kom veral voor by kinders tussen die ouderdom van 5 en 16 jaar.
Beenskag

duimnael|'n Pypbeen (bo-arm)|70px
In menslike fisiologie verwys **beenskag** (ook **diafise**) na die lang middelstuk van 'n pypbeen wat tussen die groeiskywe lê.
Beestering

In die mediese vakterminologie verwys **beestering** na 'n tering wat van beeste op mense kan oorgaan, meestal deur die drink van besmette melk. Dit tas dan die derm-stelsel aan en kan by kinders tot 'n longaandoening lei. Dit word deur die beestering-basil verwek.
Basille

In die mediese vakterminologie verwys **basille** (Latyn: *bacillus*/ enkelvoud: *basil*) na 'n groep staafvormige bakterieë waartoe onder meer die verwekkers van tifus en miltvuur behoort.
Beenweefsel

duimnael|400px|Dwarsdeursnee van 'n been (met Nederlandse byskrifte)

In die mediese vakterminologie verwys **beenweefsel** na weefsel wat deur 'n sterk ontwikkeling van die tussenstof gekenmerk word. Die tussenstof bestaan uit 'n veselryke grondmassa waarin kalksoute neerslaan. Dit vorm die boustof van die benige skelet.
Tussenwerwelskyf

[duimnael|
1. *Medulla spinalis*
2. *Radix dorsalis*
3. *Ganglion spinalis*
4. *Radix ventralis*
5. *Nervus spinalis*
6. + 7. **Tussenwerwelskyf** – *Discus intervertebralis*
6. [Kraakbeen – *Anulus fibrosus*
7. Geleikern – *Nucleus pulposus*
8. Werwelliggaam – *Corpus vertebrae*
]]

In die mediese vakterminologie verwys **tussenwerwelskyf** (Latyn: *discus interverbralis*) na 'n kraakbeenagtige skyf wat uit 'n stewige ring en 'n effens sagter kern bestaan. By die boonste 24 werwels vorm dit die verbinding tussen twee opeenvolgende werwelliggame, wat steeds 'n geringe mate van beweeglikheid toelaat.
Wisselgebit

duimnael|'n Negejarige baba wat se regter onderste snytand besig is om deur te breek.

In die mediese vakterminologie verwys **wisselgebit** na 'n gebit wat sowel uit elemente van die melk- asook die blywende gebit bestaan. Dit kom by kinders voor in 'n tydperk van vyf jaar waarin die wisseling van gebit plaasvind.
Tesis

[duimnael|Voorblad van [Søren Kierkegaard se tesis (1841).]]

'n **Proefskrif**, **verhandeling**, **tesis** of **dissertasie** is 'n dokument wat ter ondersteuning van 'n akademiese graad of professionele kwalifikasie geskryf word. Dit bied die skrywer se navorsing en bevindings aan. Die woord "tesis" kom van die Griekse *θέσις*, wat "posisie" beteken en na 'n intellektuele formulering (proposisie) verwys.

## Magistertesis 
'n **Magistertesis** of **meestersverhandeling** is 'n proefskrif of navorsingsverslag wat vir die verwerwing van 'n meestersgraad aan 'n universiteit voorberei word.  So 'n proefskrif is gewoonlik van 'n bepaalde lengte (tipies tussen 40&nbsp;000 en 50&nbsp;000 woorde) en moet bewys dat die kandidaat die bepaalde onderwerp bemeester het. Dit hanteer ’n verdedigbare argument wat nie noodwendig ’n oorspronklike bydrae is nie. ’n Mondelinge eksamen word ook soms vereis voordat 'n meestersgraad toegestaan word.

## Doktorale tesis 
'n **Doktorale verhandeling** is 'n proefskrif of navorsingsverslag wat vir die verwerwing van 'n doktorsgraad voorberei en aan 'n universiteit se senaat voorgelê word. So 'n proefskrif is gewoonlik van 'n bepaalde lengte (normaalweg tussen 70&nbsp;000 en 90&nbsp;000 woorde) en moet toon dat die kandidaat ’n bepaalde bydrae tot die verryking van kennis op die gekose gebied, met blyke van onafhanklike kritiese oordeelsvermoë, gelewer het. Verder moet die proefskrif ’n oorspronklike bydrae bevat ten opsigte van die gekose studieveld wat van so ’n gehalte is dat dit in ’n geskikte vaktydskrif of boek gepubliseer kan word. ’n Mondelinge eksamen (of openbare verdediging) word ook soms vereis voordat 'n doktorsgraad toegestaan word.

## Verdere naleeswerk 
* A. Lourens en L. Bedeker, *Wetenskaplike skryfvaardighede: Riglyne vir die skryf van tesisse en proefskrifte*, 2004, 

## Verwysings 
## Eksterne skakels
John W. Young

Kaptein **John Watts Young** (* 24 September 1930 – † 5 Januarie 2018) was 'n Amerikaanse ruimtevaarder, vlootoffisier, vlieënier, toetsvlieënier en lugvaartingenieur. Hy is die negende persoon wat op die Maan geloop het as bevelvoerder van die Apollo 16-missie in 1972.

Hy het die langste loopbaan as 'n ruimteman gehad, altesaam 42 jaar van aktiewe diens vir Nasa. Hy is die enigste persoon wat in vier klasse van ruimtetuie gevlieg het, naamlik die Gemini-program in Gemini 3 en Gemini 10, die Apollo-beheermodule, die Apollo-maanmodule en die ruimtependeltuig, en ook die bevelvoerder was.

## Sien ook 
* Mense wat op die maan geloop het
* Ruimtevaardergroep 2

## Eksterne skakels 
*
Ahmed Timol

**Ahmed Timol** (3 November 1941 – 27 Oktober 1971) was 'n Suid-Afrikaanse anti-apartheidsaktivis en 'n lid van die African National Congress.

## Biografie 
Hy is gebore op 3 November 1941 in Breyten, Botrivier en woon in Rieta straat. Hy is die seun van Haji Yusuf Timol en Hawa Ismail Dindar. Sy ouers het in 1918 vanaf Surat na Caledon getrek, Gujarat, na Suid-Afrika verhuis.

Ahmed Timol was 'n aantreklike man wat gehou het van vroue. Hy was openlik teen die Suid-Afrikaanse regering se apartheidsbeleid gekant. Hy het daarom by die Transvaalse Indiërkongres betrokke geraak. Hy het daarna ook by die African National Congress en die Suid-Afrikaanse Kommunistiese Party aangesluit.

Volgens Timol se biografie is hy in Oktober 1971 deur die polisie by 'n venster uitgegooi op die tiende verdieping van die John Vorster-polisiestasie. Volgens polisiedokumente het hy egter selfmoord gepleeg deur self by die venster uit te spring.

Op 12 Oktober 2017 het 'n Suid-Afrikaanse hof amptelik erken dat Ahmed Timol deur die polisie vermoor is. Regter Billy Mothle het bevind dat die getuie Joao Rodrigues 'n medepligtige in die moord was en dat die voormalige polisieman, 78 jaar oud, meineed in die 1972- en 2017-ondersoeke gepleeg het. 

Rodrigues het vroeër getuig dat Timol op die 10de vloer by die polisiestasie se venster uitgespring het, soos die amptelike weergawe van die gebeure gehou het. Trajekdeskundiges het later getuig dat hy nie so kon spring nie en  gestoot moes gewees het. Ander getuies het gesê dat hy ernstig beseer is voor die val en gesien kon word dat hy rondgesleep is.

Timol se lewe en die omstandighede van sy dood is die onderwerp van die 2015-dokumentêre film "Indians Can not Fly", deur direkteur Enver Samuel.

## Verwysings
Pilanesberg Internasionale Lughawe

Die **Pilanesberg Internasionale Lughawe‏‎** is langs die Pilanesberg Wildreservaat, ongeveer 11&nbsp;km oos van Sun City geleë. Dit het in 2002 internasionale status gekry.

## Fasiliteite 
Die lughawe lê op 'n hoogte van 1&nbsp;040 meter (3 412 voet) bo seevlak. Dit beskik slegs oor een aanloopbaan, aangewys as 05/23, met 'n geteerde oppervlakte van 2&nbsp;750 m lank en 30 m breed.

## Verwysings
Charles Duke

**Charles Moss "Charlie" Duke Jr.** (3 Oktober 1935 - ; Brigadier-Generaal, Amerikaanse Lugmag) is 'n Amerikaanse ingenieur, afgetrede offisier in die Amerikaanse Lugmag, toetsvlieënier en voormalige ruimteman van Nasa. Hy was die vlieënier van die maanmodule vir Apollo 16 en die tiende en jongste persoon wat op die maan geloop het. Hy is gewerf as deel van Ruimtevaardergroep 5.
duimnael|links|Charles Duke neem gesteentemonsters teen die rand van die Plumkrater
duimnael|links|Charles Duke groet op 21 April 1972 die Amerikaanse vlag op die maan
duimnael|links|Die familiefoto wat Charles Duke op die maan agtergelaat het nadat hy sy seuns belowe het om hulle na die maan saam te neem. Drie maankraters is genoem na sy twee seuns Charles en Thomas (Tom) en sy vrou Dorothy (Dotty). Op die agterkant het Duke 'n verklarende teks geskryf:
*"This is the family of astronaut Charlie Duke from planet Earth who landed on the moon on April 20, 1972."*
Duke het 'n foto van sy gesin op die maan agtergelaat.

## Lewe 
Duke, 'n boorling van Charlotte, Noord-Carolina, het in in Lancaster, Suid-Carolina groot geword. In 1957 het hy sy akademiese opleiding by die Amerikaanse Vloot voltooi en sewe jaar later, in 1964, sy meestersgraad, die *Masters in Aeronautics & Astronautics*, aan die *Massachusetts Institute of Technology (MIT)* behaal. Een jaar later het sy opleiding by die Amerikaanse Lugmag se Toetsvlieënierskool (*U.S. Air Force Test Pilot School*) voltooi as die beginpunt van sy loopbaan as ruimtevaarder.

## Sien ook 
* Mense wat op die maan geloop het

## Eksterne skakels 
;Wiki-webtuistes
----

;Amptelike webtuiste
----
*  *Amptelike webwerf* 
;Billy Graham Evangelistic Association
----
* ''Charlie Duke's Meaningful Walk''
;Internet-rolprentdatabasis
----
*
Harrison Schmitt

**Harrison Hagan "Jack" Schmitt** (3 Julie 1935 – ) is 'n Amerikaanse geoloog, afgetrede Nasa-ruimteman, professor, voormalige senator vir die deelstaat Nieu-Meksiko en die twaalfde en laaste persoon wat sy voete op die maan geplaas het. Hy is ook die laaste lewende bemanningslid van die Apollo 17-missie. Harrison was deel van die Ruimtevaardergroep 4 inname.

## Sien ook 
* Mense wat op die maan geloop het

## Eksterne skakels
Klitskruid

***Arctium lappa***, algemeen bekend as die **groter klits**, **gobō**, **eetbare klits**, **lappa**, **bedelaar se knoppies** of **netelbos**, is 'n Eurasiese plantspesie in die sonneblomfamilie, wat in tuine gekweek word vir sy wortel gebruik as groente. Dit het 'n indringeronkruid geword in hoë-stikstofgrond in Noord-Amerika, Australië en ander streke.

Wat interessant is, is dat die etlike stewige hakies van die plantsade as inspirasie gedien het vir die uitvinding van "Velcro", die hegtingsproduk wat uit hakies en lussies bestaan.

## Galery 

Lêer:Arctium lappa MHNT.BOT.2004.0.16.jpg|Sade van *Arctium lappa*.
Lêer:Arctium lappa02.jpg|Bloeiwyse.
Lêer:Japanese Gobo Salad.jpg|*"Gobō slaai"* is 'n Japannese klitsslaai.
Lêer:BurdockLeafInHand.gif|'n Man hou 'n groot klitsblaar vas.
Lêer:LeafOnOrgon.gif|'n Klitsblaar bo-op 'n kas neergelê. Let op die skaal teen die trappe in die agtergrond.

## Sien ook 
* Lys van medisinale kruie

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Gastroskopie

duimnael|Persoon wat 'n gastroskopie ondergaan.

Tydens 'n **gastroskopie** word 'n "maagspieël" (of gastroskoop) gebruik om die maag van binne te ondersoek. "Skopeo" is die Griekse woord vir "bekyk".
Maagsuur

In die mediese vakterminologie verwys **maagsuur** na 'n sap wat deur kliere van die maagslymvlies afgeskei word. Dit bevat spysverteringsensieme en soutsuur.

## Eksterne skakels 
*
Maaguitgangsvernouing

In die mediese vakterminologie verwys **maaguitgangsvernouing** (of *pilorostenose*) na die geleidelike afsluiting van die maaguitgang deur skrompeling van ontstekingsweefsel of kanker.

Dit veroorsaak 'n opgeswelde maag, braking en slegte algemene voedingstoestand. By jong babas kom dit soms voor deur die verdikking van die sluitspier.

Lêer:Pyloromyotomie.jpg|Groot vertikale litteken, 30 uur na die operasie van 'n een maand oue baba.
Lêer:PyloricStenosisHorizontal.jpg|Horisontale litteken, 10 dae na die operasie van 'n een maand oue baba.
Maagslang

In die mediese vakterminologie verwys **maagslang** na 'n rubberpyp wat tot in pasiënt se maag gesteek word om maaginhoud vir ondersoek op te suig. 'n Maagslang kan ook gebruik word om pasiënte te voed wat byvoorbeeld in hoësorg is. 

## Verwysings
Moderne Wetenskap (boekreeks)

**Moderne Wetenskap** is die titel van 'n reeks van 12 boeke wat in 1962 deur Tafelberg-uitgewers gepubliseer is. Die boeke was Afrikaanse vertalings van die Engelstalige reeks *Science Study Series* wat onder leiding van die *Physical Science Study Committee* (PSSC) aan MIT die lig gesien het. Die PSSC het hom dit ten doel gestel om wetenskapsonderrig in die Verenigde State te moderniseer en te verbeter, en dit het deel uitgemaak van die opskuddings in Amerikaanse onderrig wat op die onverwagte lansering van Spoetnik deur die Sowjetunie gevolg het. Die Amerikaanse publiek en regering was erg geskok dat die Russe blykbaar die leiding op wetenskaplike gebied oorgeneem het, en 'n program is van stapel gestuur om laer- en hoërskool wetenskapsonderrig te verbeter. Die PSSC was nou hierby betrokke gewees en die *Science Study Series* was 'n reeks boeke, geskrewe deur voorste fisici, wat die publiek en onderwysers op 'n informele manier aan gevorderde wetenskap probeer blootstel het.

Die vertaling van die reeks is deur 'n groep akademici aan meestal Afrikaanse universiteite behartig. Die volgende titels is uitgegee:

: 1. *Die verhaal van die Neutron*, deur Donald J Hughes
: 2. *Die woelige atoom*, deur Alfred Romer
: 3. *Die orde van die heelal*, deur Hermann Bondi
: 4. *Die diensvaardige eggo*, deur Donald R Griffin
: 5. *Seepbelle*, deur Sir Charles Vernon Boys
: 6. *Magnete*, deur Francis Bitter
: 7. *Die fisika van televisie*, deur David M Lutyens en Donald G Fink
: 8. *Versnellers*, deur Raphael Littauer en Robert R Wilson
: 9. *Michelson en die spoed van lig*, deur Bernard Jaffe
: 10. ''Die geboorte van 'n nuwe fisika*, deur I Bernard Cohen
: 11. *Die ouderdom van die aarde*, deur Partrick M Hurley
: 12. *Ridder van die wetenskap'', deur René Dubos
Thomas Victor Bulpin

**T.V. Bulpin** (1918–1999) was 'n produktiewe Suid-Afrikaanse skrywer, hoofsaaklik van reisverhale. Hy was die outeur van boeke soos *Discovering Southern Africa*, *Illustrated Guide to Southern Afica*, *Lost Trails of the Transvaal*, *Shakaïs Country*, *The Great Trek*, *The Hunter is Death*, *Tickey: The Story of a Clown*, *To the Banks of the Zambezi*, *To the Shores of Natal*, *Southern Africa: Land of Beauty and Splendor* en *Stellenbosch*.

## Lewensloop 
Thomas Victor Bulpin is in 1918 in Umkomaas in KwaZulu-Natal gebore. Op 16 het hy as tegnikus in die rolprentbedryf begin werk en daarna by die Suid-Afrikaanse Lugmag aangesluit. Hy was ook 'n nuusredakteur vir die *Associated British Cinema Corporation*, wat hom oor Afrika gestuur het om die nuusgebeure te dek. Tydens sy reise het hy materiaal vir sy boeke versamel. Later het hy sy eie uitgewery begin.

Oor sy loopbaan het hy 29 boeke geskryf en meer as 2000 boekies, pamflette, koerant- en tydskrifartikels gelewer, en selfs reisvideo's vervaardig. Hy het oor Afrika se grootwildjagters geskryf (hoewel hy nie self gejag het nie), sowel as oor sy Suid-Afrikaanse reise en die geskiedenis.

Bulpin is in 1999 in Kaapstad aan kanker oorlede. Hy was 81 jaar oud.

## Geselekteerde werke 
* *Discovering Southern Africa*, 1980
* *East Africa and the Islands*, 1956
* *Illustrated Guide to Southern Africa*, 1980
* *Islands in a Forgotten Sea*, 1959
* *Lost Trails on the Low Veld*, 1950
* *Lost Trails of the Transvaal*, 1956
* *Natal and the Zulu Country*, 1966
* ''Shaka's Country: A Book of Zululand*, 1952
* *The Golden Republic*, 1954
* *The Great Trek*, 1968
* *The Hunter is Death*, 1962
* *The Ivory Trail*, 1954
* *The White Whirlwind*, 1961
* *Tickey: The Story of Eric Hoyland*, 1976
* *To the Banks of the Zambezi*, 1965
* *To the Shores of Natal*, 1953
* *Trail of the Copper King*, 1959
* *Storm over the Transvaal*, 1955
* *Southern Africa: Land of Beauty and Splendor*, 1977
* *Scenic Wonders of Southern Africa*, 1985
* *Tavern of the Seas: The Story Of Cape Town, Robben Island And The Cape Peninsular'', 2003 (postuum gepubliseer)

## Sien ook 
* Lys van bekende Suid-Afrikaners

## Verwysings
Wiegeliedjie (Slaap, my kindjie, slaap sag)

Die wiegelied "**Slaap, my kindjie, slaap sag**" (Duits: "**Guten Abend, gut’ Nacht**"), ook bekend as die "**Wiegelied van Brahms**", is een van die bekendste komposisies van Johannes Brahms. Dit het die opusnommer 49 (4) en is in 1868 gepubliseer. Die Afrikaanse woorde is deur Jan F.E. Celliers geskryf.

Brahms het die wiegeliedjie aan sy vriendin en jeugliefde Bertha Faber opgedra ná die geboorte van haar tweede seun. Dit is een van die gewildste wiegeliedjies ter wêreld.

## Woorde 
duimnael|140px|Johannes Brahms (c. 1866).

## Melodie 

\relative g' 
{\set Staff.midiInstrument = #"flute" \key es \major \time 3/4 \autoBeamOff
    \partial 4 g8 g | bes4. g8 g4 | bes r g8[_( bes)] | es4 d4. c8 | c4( bes) f8[_( g)] |aes4 f f8[_( g)] | aes4 r f8[_( aes)] | d[_( c)] bes4 d | es r es,8 es | es'2 c8 aes | bes2 g8 es | aes4 bes c | \appoggiatura g8 bes2 es,8 es | es'2 c8 aes | bes2 g8 es | \afterGrace aes4( { bes16[ aes]) } g4 f | es2 \bar "|."
}
\addlyrics {
Gu -- ten A -- bend, gut’ Nacht,
mit Ro -- sen be -- dacht,
mit Näg -- lein be -- steckt,
schlupf un -- ter die Deck:
Mor -- gen früh, wenn Gott will,
wirst du wie -- der ge -- weckt,
mor -- gen früh, wenn Gott will,
wirst du wie -- der ge -- weckt.
}

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Bladmusiek van die Wiegeliedjie
* Die lied gesing deur Lotte Lehmann
Bundesbank

duimnael|Hoofkwartier van die Deutsche Bundesbank in Frankfurt.

Die **Deutsche Bundesbank** is die sentrale bank van Duitsland en een van die magtigste lede van die Europese Stelsel van Sentrale Banke (ESCB). Die Bundesbank of "Buba", soos die bank kortweg genoem word, is in Frankfurt am Main gesetel. Naas sy hoofkwartier het die bank 9 streekgebonde hoofkwartiere (die voormalige sentrale banke van die deelstate) en 47 filiale. Die Bundesbank het 10&nbsp;308 werknemers (2014).

## Geskiedenis 
Die Bundesbank is in 1957 in Wes-Duitsland (die voormalig Bondsrepubliek Duitsland) as opvolger van die *Bank deutscher Länder* (wat in 1948 gevestig is) gestig. Die bank het die Duitse mark beheer tot die euro in 2002 ingevoer is. Hulle het gepoog om inflasie in Duitsland laag te hou, waardeur die mark tot een van die sterkste en mees stabiele geldeenhede ter wêreld kon groei. Tussen die ekonomiese hervorming van 1 Julie 1990 in die DDR en die Duitse hereniging op 3 Oktober 1990 was die Bundesbank ook vir die uitgee van geld in die voormalige DDR verantwoordelik.

Die Bundesbank was die eerste sentrale bank wat geheel en al van die regering onafhanklik was. Dit het soms tot konflikte met die regering gelei. Ná die Duitse hereniging besluit Helmut Kohl om die advies van die Bundesbank te ignoreer en 'n 1:1 wisselkoers tussen die Duitse mark en die Oos-Duitse Mark (*Ostmark*) in te stel. Die toenmalige direkteur van die Bundesbank, Karl Otto Pöhl, het sy aftrede hierna aangekondig.

In 2001 neem die Europese Sentrale Bank die verantwoordelikheid vir die monetêre beleid van die Bundesbank (en ander sentrale banke in die eurosone) oor. Vandag dien die Bundesbank hoofsaaklik as bank van die Duitse staat, sowel as 'n bank van ander banke. Hulle druk Duitse euromunte en -bankbiljette en beheer Duitsland se nasionale reserwes.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Deutsche Bundesbank
*
Liewe maan

"**Liewe maan**" is die Afrikaanse weergawe van die Duitse volksliedjie "**Guter Mond, du gehst so stille**". Dit is ’n anonieme liefdesliedjie uit omstreeks 1800. Die sanger sing oor sy verlange na ’n geliefde na wie hy nie kan gaan nie omdat hy reeds "gebonde" is. 

Die eerste vers van die Afrikaanse weergawe is deur Benedictus Kok geskryf en die tweede deur Helen Malan.

## Woorde 
## Melodie 

>

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*Tobias Widmaier: Guter Mond, du gehst so stille (2010). In:* Populäre und traditionelle Lieder. Historisch-kritisches Liederlexikon* van die Duitse Volksliedargief
* Guter Mond, du gehst so stille iin die Liedereprojek van Carus-Verlag en SWR2
* *Liewe Maan'' gesing deur Groep Twee. URL besoek op 13 Mei 2017.
Vuyani Bungo

**Vuyani Bungo** (bekend as *The Beast*; 1967-) is ’n voormalige Suid-Afrikaanse Wêreldbokskampioen. Hy het van 1994 tot 1999 sy junior-veergewigtitel 13 keer suksesvol verdedig.

Bungo is op 26 Februarie 1967 op Mdantsane in die Oos-Kaap gebore. Hy maak sy debuut op 26 April 1987 teen Xolela Makhuluma in die Mdantsane-stadion. Sy laaste geveg was op 25 Junie 2005 teen Thomas Mashaba in Oos-Londen se Absa-stadion. Hy het 39 van die 44 gevegte oor sy loopbaan gewen, 43% met uitklophoue.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Profiel op boxrec.com
Daar gaan uit vergange se dae

"**Daar gaan uit vergange se dae**" is die Afrikaanse weergawe van die Duitse volksliedjie "**Die Lore-Ley**", ’n gedig deur Heinrich Heine uit 1824 wat ’n paar dekades later deur Friedrich Silcher getoonset is. 

Die Afrikaanse woorde is deur Jan F.E. Celliers geskryf.

## Woorde 
## "Die Lore-Ley" 
## Verwysings
Brian Percy Bunting

**Brian Bunting** (1920–2008) was 'n Suid-Afrikaanse aktivis, joernalis en skrywer. In 1952 was hy vir ’n jaar die sogenaamde Naturelleverteenwoordiger in die Volksraad vir die Wes-Kaapse distrik. Hy is egter weens sy lidmaatskap van die Suid-Afrikaanse Kommunistiese Party (SAKP) geskors en verban, waarna hy in die vroeë 1960’s na Londen uitwyk. Hy is veral bekend vir sy beskrywing van die eerste jare van apartheid in *The Rise of the South African Reich*.

## Lewensloop 
Brian Percy Bunting is op 30 November 1919 (volgens sommige bronne, in 1920

## Verwysings
Loreley

duimnael|Die rots Lore-Ley.
duimnael|’n Standbeeld van die karakter Lore-Ley.

Die **Loreley** (ook onder meer **Lorelei** en **Lore-Ley**) is ’n rots in die Rynrivier. Die 132&nbsp;meter hoë rots is aan die oostelike oewer van die Ryn in ’n Unesco-wêrelderfenisgebied geleë en rys hoog en steil op aan die binnekant van ’n kromming in die rivier.

## Fiktiewe karakter 
In die Duitse letterkunde is **Lore-Ley** ’n towenares wat in 1801 haar verskyning gemaak het in die ballade "Lore Lay" in Clemens Brentano se roman *Godwi* (1801). Hierdie karakter van Brentano was so gewild dat mense teen die middel van die 19de eeu al geglo het sy verhaal is ’n antieke legende – ook aangesien dit ooreenkomste getoon het met reeds bekende verhale uit die Griekse mitologie, soos dié van die nimf Echo, wat in ’n rots verander, en die Sirenes, wat matrose met hul sang lok. Lore Lay lok ook mans met haar skoonheid en veroorsaak hul dood. 

In Heinrich Heine se gedig *Die Lore-Ley* van 1824 vergaan matrose se skepe in die Ryn wanneer hul aandag deur haar sang afgelei word. Die gedig is al baie getoonset, onder andere in 1824 deur Friedrich Silcher. Dit is ook die wysie van die Afrikaanse volksliedjie "Daar Gaan uit Vergange se Dae", waarvoor Jan F.E. Celliers die woorde geskryf het.

## Die Lore-Ley 
## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Heine: "Die Loreley" – ’n ontleding
*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Duitse Wikipedia
Die vrolike musikant

"**Die Vrolike Musikant**", ook bekend as "**My Vader was ’n Musikant**", is die Afrikaanse weergawe van die Duitse volksliedjie "**Mein Vater war ein Wandersmann**", wat geskoei is op ’n werk van Florenz Friedrich Sigismund uit die begin van die 19de eeu. Die melodie waarop die lied sedert die begin vyftigerjare gesing word, is die werk van die komponis Friedrich Wilhelm Möller, wie se suster Edith Möller Sigismund se teks aangepas het vir die koor wat sy afgerig het. 

Die Afrikaanse woorde is deur P. McLachlan geskryf.

## Woorde 
## Verwysings