Diem (kriptogeldeenheid)

duimnael|Diem se logo

**Diem** (voorheen bekend as **Libra**) was 'n toestemming blokketting digitale geldeenheid wat voorgestel was deur die Amerikaanse sosialemediakonglomeraat Facebook. Die projek, geldeenheid en transaksies sou bestuur word en oorgelaat word aan die Libra Association, 'n lidmaatskapsorganisasie gestig deur Facebook se filiaal Calibra en 27 ander vanuit die  betaling, tegnologie, telekommunikasie, aanlynmark, waagkapitaal en nie-winsorganisasies, velde.

Die geldeenheid en die netwerk bestaan nie, en slegs eenvoudige eksperimentele kode is vrygestel. Die bekendstelling van Libra was beplan om in 2020 te wees. Die Diem-vereniging (oorspronklik die Libra-vereniging) het in Januarie 2022 gesluit en die projek aan Silvergate Bank verkoop. Silvergate het hul Diem-belegging in Januarie 2023 afgeskryf.

## Geskiedenis 
Facebook se adjunkpresident, David A. Marcus, het in Mei 2018 van Facebook Messenger na 'n nuwe blokketting-afdeling verskuif.  Die eerste berigte van Facebook wat 'n kriptogeldeenheid beplan, met Marcus in beheer, het 'n paar dae later verskyn. Teen Februarie 2019 was daar meer as 50 ingenieurs wat aan die projek werk.

Bevestiging dat Facebook werk aan 'n kriptogeldeenheid het eers in Mei 2019 verskyn. Op daardie staduim was dit bekend as "GlobalCoin" of "Facebook Coin".

Libra is formeel aangekondig op 18 Junie 2019.

'n Eerste weergawe sou na verwagting in 2020 vrygestel word.

## Geldeenheid 
Die plan was dat die Librabewys (*token*) ondersteun word deur finansiële bates soos 'n mandjie geldeenhede, en Amerikaanse tesourie-effekte in 'n poging om onbestendigheid te vermy. Facebook het aangekondig dat elkeen van die vennote 'n aanvanklike VSA $ 10 miljoen sal inspuit, dus Libra het volle bate steun op die dag wat dit geloods word.

Libra-diensvennote, binne die Libra Association, sal nuwe Libra-geldeenhede op grond van die vraag skep. Libra-geldeenhede sou afgetree word sodra hulle vir konvensionele geldeenheid geruil word.

Aanvanklike versoening van transaksies sou by elke diensvennoot uitgevoer word, en die blokketting se verspreide grootboek sou gebruik word vir versoening tussen diensvennote.

## Implementering 
### Blokkettingkonsensus 
Libra sou nie staatmaak op die skep van eenhede deur dit te myn nie soos met bitcoin nie.. Slegs lede van die Libra Association sou transaksies met die toestemming van die blokketting kon verwerk.

Libra het gehoop om binne vyf jaar oor te skakel na 'n toestemmingsvrye  bewys-van-aandeel (*proof of stake*) stelsel.

### Digitale beursie 
Facebook beplan om 'n digitale beursie genaamd Calibra in 2020 beskikbaar te stel, binne Messenger, WhatsApp, sowel as in 'n selfstandige toep.

### Move 
Move was die Libra-blokketting se voorgestelde slimkontrak en pasgemaakte transaksietaal. Daar was beplan om 'n staties getipeerde programmeringstaal te wees, wat na bitkode vertaal word.

Die projek het hierdie voorbeeld van 'n Move-eweknietransaksieskrip in die witskrif gegee:

```rust
public main(payee: address, amount: u64) {
  let coin: 0x0.Currency.Coin = 0x0.Currency.withdraw_from_sender(copy(amount));
  0x0.Currency.deposit(copy(payee), move(coin));
}
```

## Libra Association 
Facebook het die Libra Association gestig om oor die geldeenheid toesig te hou, aanvanklik met 28 lede in Genève, Switserland:

* Betalings: Mastercard, PayPal, PayU, Stripe, Visa Inc.
* Tegnologie and markpleine: Booking Holdings, eBay, Facebook se Calibra, Farfetch, Lyft, MercadoPago, Spotify, Uber
* Telekommunikasie: Iliad SA, Vodafone
* Blokketting: Anchorage, Bison Trails, Coinbase, Xapo
* Waagkapitaal: Andreessen Horowitz, Breakthrough Initiatives, Ribbit Capital, Thrive Capital, Union Square Ventures
* Nie-winsgewend, multi-laterale  organisasies,en  akademiese instellings: Creative Destruction Lab, Kiva, Mercy Corps, Women's World Banking

Die vereniging het gehoop om te groei tot 100 lede met 'n gelyke stem, terwyl Facebook verwag het om steeds 'n leierskaprol in 2019 te handhaaf.

## Ontvangs 
Die projek was gekonfronteer met kritiek en teenkanting van reserwebanke. Die gebruik van 'n kriptogeldeenheid en blokketting vir die implementering is bevraagteken..

Op 2 Julie 2019 het die Amerikaanse Huiskomitee oor Finansiële Dienste se Demokrate 'n brief aan Facebook gestuur om die maatskappy te versoek om die ontwikkeling van sy digitale geldeenheid te stop. Die brief spreek kommer uit oor privaatheid, nasionale veiligheid, handel en monetêre beleid vir die maatskappy asook vir hul meer as twee miljard gebruikers.

Die Amerikaanse president Donald Trump het op die sosiale netwerk Twitter teen Libra en ander kriptogeldeenhede uitgevaar. Hy het gesê dat hy "nie 'n aanhanger is nie" en dat Facebook en ander maatskappye om banklisensies moet aansoek doen indien hulle banke wil word.

Die Amerikaanse minister van finansies, Steven Mnuchin, het gesê dat sy departement ernstig bekommerd is dat Libra deur geldwassers en die befondsers van terrorisme misbruik kan word. Hy het verduidelik dat kriptogeld soos Bitcoin gebruik word om miljarde dollar se onwettige aktiwiteite, soos kubermisdaad, belastingontduiking, afpersing, lospryssagteware, onwettige dwelmmiddels, en mensehandel te fassiliteer, en dat kriptogeld 'n kwessie van nasionale sekuriteit is.  Facebook se plan is om sy filiaal Calibra vir Libra vir Facebook-gebruikers te bestuur, en Facebook-bestuurders het gesê dat Calibra nie die rekeninghouer se aankoopinligting met Facebook sonder toestemming sal deel nie. Die stelsel was egter ook beplan om 'n vriend-soek-soekfunksie in te sluit, en die gebruik van hierdie funksie sal toestemming vir Calibra wees om die rekeninghouer se transaksiegeskiedenis te kombineer met hul Facebook-rekening.

## Verwysings 
## Notas