Sonpaneel

duimnael|Sonkragstelsel op 'n dak.
'n **Sonpaneel** verwys óf na 'n fotovoltaïese module, 'n termiese sonkragpaneel, of na 'n stel van fotovoltaïese (PV) modules (sonselle) wat elektries verbind is en op 'n ondersteunende struktuur gemonteer is.

## Bepaling van maksimum-uitset van 'n sonpaneel 
duimnael|regs|380px|Tipiese kraguitset vir 'n sonpaneel met verskillende weerstande

Om die maksimum-uitset van 'n sonpaneel te bepaal, vereis 'n paar toetse:

# Kry 'n paar weerstande met verskillende ohm.
# Verbind elkeen van hierdie weerstande apart met die sonpaneel en meet die elektriese stroom (I) en volt (V) oor die weerstand. Stip die data op 'n grafiek V teenoor I (V = y-as en I = x-as).
# Die punt waar die grafiek begin val (hierdie punt word ook die "knie" genoem) is gewoonlik die punt van maksimum-drywing van die sonpaneel. Dit is waar die produk van V en I maksimaal is.

**Toets van sonpaneel se maksimum-uitset/drywing:**

'n Sonpaneel se maksimum-drywing word gewoonlik agterop gespesifiseer. Om te toets of 'n sonpaneel daaraan voldoen, hoef die toets hierbo nie gedoen te word nie.

'n Sonpaneel se maksimum-drywing sal by die knie van die grafiek wees. Die weerstand van die stroombaan kan dus by die maksimumpunt bereken word.

Veronderstel die sonpaneel se maksimum-drywing is soos volg gespesifiseer:
* 18 V
* 0.68 A
* Dus is die maksimum-drywing van die sonpaneel = 18 &times; 0.68 = 12.24&nbsp;W

Die weerstand wat gebruik is om hierdie kondisies te kry is: V = IR &rarr; R = V/I = 18/0.68 = 26.5&nbsp;Ω

Kry nou 'n weerstand wat effens groter as 26.5&nbsp;Ω is en meet V en I. Die produk van V en I behoort baie naby aan 12.24&nbsp;W te wees. Indien dit laer is, beteken dit dat die sonpaneel nié by die gespesifiseerde maksimum-drywing uitkom nie.
Let wel dat 'n effens groter weerstand gebruik moet word, sodat jy links van die knie van die grafiek bly. Indien die weerstand effens kleiner is, gaan jy aan die regterkant van die knie van die grafiek wees en dan gaan die gemete potensiaal aansienlik laer wees en so ook die maksimum-drywing. Dit gaan dan moeilik wees om iets sinvol daaruit af te lei.

## Tweesydige sonpanele 
duimnael|Die obrengs van 'n vertikale tweesydige sonpaneel (blou) en 'n tradisionele eensydige (rooi)

Dit is sonpanele wat sonlig op beide hul voor- en agterkant kan vasvang. Hierdie ontwerp skep 'n interessante nuwe sonkragoplossing vir sekere soorte installasies. 

Tweesydige sonpanele is relatief nuut en in 2024 is hulle oor die algemeen duurder as die tradisionele eensydiges. Hul opbrengs kan hoër wees as die agterkant in staat is om genoeg gereflekteerde straling te versamel, bv. wanneer hulle geïnstalleer word in 'n veld bedek met sneeu. 

Nog 'n interessante eienskap is dat hulle vertikaal geïnstalleer kan word om die son te vang wanneer dit laag op die horison is, dit wil sê in die oggend en die laatmiddag. Stilstaande eensydige panele word gewoonlik so gerig dat hulle juis die son teen die middag vang. Die kombinasie versag die groot probleem van sonenergie: sy wisselvalligheid. Wanneer hulle vertikaal geplaas word, neem hulle min ruimte in, raak nie met sneeu bedek nie en kan hulle ook tussen akkers of langs snelweë geplaas word. Hulle werk nie goed op dakke nie, maar werk wel goed as afdakke.

### Galery

Agrivoltaic installation Foulum.jpg|Verrikale tweesydige panele as agrivoltaïese installasie

## Kyk ook 
* Elektrisiteit (dit bevat onder meer al die elektriese formules wat in hierdie blad benodig word)
* Sonenergie
* Sonsel

## Verwysings