open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Hebenstretia fastigiosa

***Hebenstretia fastigiosa*** is 'n meerjarige plant wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in die Wes-Kaap van die Sederberg tot by die Kaapse Skiereiland voor. Dit het 'n voorkomsgebied van 12&nbsp;671&nbsp;km² en is deel van die fynbos en renosterveld. Die bevolkings in die Swartland en Skiereiland is gedefragmenteerd weens landbou bedrywighede maar die plant word nog nie as bedreigd geag nie.

## Galery 

Hebenstretia fastigiosa 1DS-II 3-9004.jpg
Hebenstretia fastigiosa 1DS-II 3-9005.jpg
Hebenstretia fastigiosa 1DS-II 3-9003.jpg

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
* Biodiversityadvisor
Hebenstretia lanceolata

Die **slakblom** (*Hebenstretia lanceolata*) is 'n klein struik wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in die Wes-Kaap  voor. Die plant groei op rotsagtige hellings en blom in September.

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
* Biodiversityadvisor
Hebenstretia repens

***Hebenstretia repens*** is 'n meerjarige plant wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in die Noord-Kaap en Wes-Kaap, noord van Port Nolloth deur die Boesmansland tot by die Kaapse Skiereiland en Albertinia, voor. Die spesie blom in Julie.

## Galery 

Hebenstretia repens 1DS-II 2-1145.jpg
Hebenstretia repens 1DS-II 2-1146.jpg
Hebenstretia repens 1DS-II 2-1147.jpg
Hebenstretia repens 1DS-II 2-1256.jpg
Hebenstretia repens 1DS-II 3-8984.jpg
Hebenstretia repens 1DS-II 3-8986.jpg

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
* Biodiversityadvisor
Hebenstretia robusta

***Hebenstretia robusta*** is 'n kleiner struik wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in die Noord-Kaap, Oos-Kaap en Wes-Kaap, vanaf Namakwaland tot by Uniondale en die Oos-Kaap voor. Die spesie blom van Augustus tot Oktober.

## Galery 

Hebenstretia robusta 1DS-II 3-5384.jpg
Hebenstretia robusta 1DS-II 3-5385.jpg
Hebenstretia robusta 1DS-II 3-5388.jpg
Hebenstretia robusta 1DS-II 3-5389.jpg

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
* Biodiversityadvisor
Microdon (plant)

***Microdon*** (katstertbos)  is 'n genus van eenjarige en meerjarige blomplante wat behoort tot die familie Scrophulariaceae. Die genus is endemies aan Suid-Afrika.

## Spesies 
Daar is agt spesies wat tot die genus hoort:

**Microdon capitatus* (P.J.Bergius) Levyns
**Microdon dubius* (L.) Hilliard
**Microdon linearis* Choisy
**Microdon lyperioides* J.C.Manning & Maluleke
**Microdon nitidus* (E.Mey.) Hilliard
**Microdon orbicularis* Choisy
**Microdon parviflorus* (P.J.Bergius) Hilliard
**Microdon polygaloides* (L.f.) Druce

## Verwysings
Microdon dubius

***Microdon dubius*** is 'n klein tot medium struik wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in die Noord-Kaap en die Wes-Kaap van Kamiesberg tot by Ladismith voor. Die plant is deel van die fynbos en blom van September tot in Januarie.

Dit staan ook as *katstertjie* of *katstert* bekend.

## Sinonieme 
Die spesie het nege sinonieme:

* *Agathelpis angustifolia* Choisy
* *Agathelpis dubia* (L.) Hutch.
* *Agathelpis parvifolia* (L.) Choisy
* *Eranthemum angustatum* L.
* *Eranthemum angustifolium* L.
* *Eranthemum parvifolium* L.
* *Manettia dubia* (L.) Crantz
* *Selago angustifolia* Thunb.
* *Selago dubia* L.

## Galery 

Microdon dubius Flipphi 1.jpg
Microdon dubius Flipphi 2.jpg
Microdon dubius Flipphi 3.jpg
Microdon dubius 1DS-II 2-3737.jpg
Microdon dubius 1DS-II 1-C4675.jpg
Microdon dubius 1DS-II 1-C5152.jpg

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
* Biodiversityadvisor
Moetie

**Moetie** is die tradisionele medisyne wat soms nog gebruik word in die volksgeneeskunde van die inheemse volkere van Suider-Afrika. Dit maak ‘n belangrike deel uit van die historiese Afrika-kultuur.

## Medisyne
Sekere gebruike van die voorgeslagte het in alle kulture deur die eeue van verandering bly bestaan. Een van hierdie ou gebruike is om bolle, wortels, bas, blare en blomme van sekere plantspesies en deel van diere vir mitiese en geneeskundige doeleindes aan te wend omdat hulle magiese eienskappe besit. Hierdie geneeskuns van die sangoma word nie slegs gebruik om siektes te besweer nie, maar ook byvoorbeeld om goeie menseverhoudinge te bewerkstellig, sukses in die sakewêreld te verseker, liefdesverdriet te besweer en sportprestasies te verbeter. Feite oor die bestanddele en besondere samestelling van die moetie vir elke besondere situasie word deur die sangoma geheim gehou omdat geglo word dat dit andersins nie werk nie. Die geloof in magiese hulpmiddels gaan die nugtere en logiese denke te bowe. In die moderne geneeskuns word die gebruik van moetie egter dikwels as duiwelskuns bestempel.

Daar is altyd ‘n verband tussen die toormiddel en die doel waarvoor dit aangewend is. ‘n Verwagtende vrou kan byvoorbeeld die geslag van ‘n kind bepaal volgens die vorm van die wortels wat aan haar verskaf word. Reënmakers gebruik dele van diere wat volgens die sangoma ten nouste met reën in verband staan om die toormiddels suksesvol te maak.

Die moetie word begrawe, geëet, gebrink, in die vorm van amulette gedra, as ‘n salf aangesmeer of op ‘n ander wyse aangewend soos deur die sangoma voorgeskryf. Toordokters beoefen hul vaardighede in belang van hul gemeenskap en nie met kwaadwillige bedoelings nie.

## Rituele moorde
In die verlede is baie waarde geheg aan menslike liggaamsdele as ‘n bestanddeel van moetie. Alhoewel so ‘n moord as ‘n antisosiale daad beskou is, is dit geregverdig as beskerming en in belang van die gemeenskap. Om vrugbaarheid van die menslike saad te verseker is semen en geslagdele van viriele persone in moetie verwerk. Kragmedisyne vir die heersersklas het dikwels bestaan uit ‘n salf bevattende menslike selle waarmee die leiers hul liggame ingesmeer het om sodoende meer in vloed te verkry. Slagoffers is daarom gekies om hul besondere fisiese eienskappe, Hierdie rituele moorde is deur toordokters aangemoedig soms met medewete van leiers in die gemeenskap. Familielede het soms selfs deel gehad in die aanwys van ‘n slagoffer.

## Verstedeliking
Weens die stroom van mense van die platteland na stedelike gebiede word baie inheemse plante in die gebiede rondom die stede gestroop. Sulke plante raak dan soms skaars en selfs bedreig. Om hierdie probleem op te los, bestaan daar tans kwekerye wat hulle toepsits op die kweek van plante wat as moetie gebruik kan word.

## Sien ook 
* Volksgeneeskunde in Suid-Afrika

## Bronnelys 
*Bruwer, J.P.: Die Bantoe van Suid-Afrika. Johannesburg:Afrikaanse Pers-boekhandel, 1963
*van Niekerk, Louise: Meeting the Muthi demand. In: Conserva. Deel 9, nr. 4, Augustus-Oktober 1994
Jan Hartogh

**Jan (Johannes) Hartogh** (soms ook Hartog, Hertogh, de Hertog en Hartogius) (*Aken, 1663/Januarie 1664 ? - †Suriname, voor Desember 1722) was ‘n plantkundige, tuinier vir die VOC aan die Kaap en ‘n vroeë reisiger in die Overberg.

Vroeg in die 18de eeu was Hartogh die bestuurder op Vergelegen, die plaas van goew. Willem Adriaan van der Stel. Van der Stel het die hele Overberg as sy persoonlike besit beskou en dryf daar onwettig handel met die Khoikhoi ten bate van homself. Die laaste strooptog namens hom het in 1707 plaasgevind onder leiding van Jan Hartogh. Hy het egter geen plante versamel nie, maar wel kennis van die inheemse bevolking, hul leiers en die ligging van hul krale opgedoen.

Op 1 November 1707 vertrek Hartogh as leier van ‘n geselskap van 8 blankes en 3 Khoikhoi-manne  oor die Kaapse Vlakte, die Hottentots-Hollandberge en die Gantoupas na die Palmietrivier, die plaas De Rust na Botrivier. Langs die Swartrivier kom hulle by die plaas Boontjieskraal. By die huidige Beinbrechtbrug gaan hulle oor die Sonderendrivier. In die omgewing van Greyton sien hulle drie krale van die Khoikhoi en vind ruilhandel plaas. Hierna volg hulle min of meer die rivier tot sy aansluiting met die Breederivier. Daar draai hulle om en sien ‘n renoster. Hierna keer hulle via die warmbron (by Caledon) en Boontjieskraal weer terug.

Die reis het 3 weke geduur, 220 osse en 242 skape is verkry en goeie kontakte met die Khoikhkoi-leiers en hul volgelinge  en kennis van die streek is opgebou, aldus Hartogh se reisverslag. Dat die reis sou gaan om plante te versamel was bloot ‘n rookskerm vir die onwettige handel met die inheemse bevolking.

## Bibliografie
*In the footsteps of Jan Hartogh. In: Village Life. Journal of People, Nature, History and Art. Nr. 12, Junie/Julie 2005 ISSN 1810-5580
The Greatest of Me

***The Greatest of Me*** is die debuut-verlengde speeltyd (EP) deur die Suid-Afrikaanse kletsrymer Youngboi OG. Dit is oorspronklik op 2 Desember 2023 vrygestel, en is later postuum op 9 September 2024 vir stroomdienste heruitgereik. Die produksie op die verlengde speeltyd is deur verskeie vervaardigers hanteer, insluitend Jammy Beatz, Prodco1in, Ahnboi en Shades.

## Verwysings
From Vision To Reality

***From Vision To Reality*** is die debuut-ateljeealbum deur die Suid-Afrikaanse kletsrymer Youngboi OG. Dit is in Desember 2024 vrygestel. Die produksie op die album is deur verskeie vervaardigers hanteer, insluitend Jammy Beatz, Prodcross, Jkei, Jean Parker, Onceunveiled, Chasing Stars Collective, Fukk2Beatz VI, Young Taylor, Ahnboi, Dutchrevz en Junior The Producer.

## Verwysings
Sins & Serotonin

***Sins & Serotonin*** is die derde verlengde speeltyd (EP) deur die Suid-Afrikaanse kletsrymer Youngboi OG. Dit is op 18 April 2025 vrygestel. Die produksie op die EP is deur verskeie vervaardigers hanteer, insluitend Prodcross, prawjex, 2 Lz, helpsisleet en Dragos Marcus.

## Verwysings
Microdon capitatus

***Microdon capitatus*** is 'n klein tot medium struik wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in die Wes-Kaap vanaf Clanwilliam tot by Kaapse Skiereiland voor. Die plant het 'n voorkomsgebied van 1&nbsp;300&nbsp;km² en daar is slegs vyf bevolkings bekend. Die spesie staan habitat af aan die verbouing van koring en rooibostee, dieaanlê van wingerde, ontwikkeling aan die kus en indringerplante.

Die plant is deel van die fynbos en blom van Oktober tot Desember.

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
* Biodiversityadvisor
* John Manning. 2018. Field Guide to Fynbos, Struik Nature, 2018
Trying to Get Arrested

***Trying to Get Arrested*** is 'n Amerikaanse stilfilm uit 1909. Die film is geregisseer deur D.W. Griffith.

## Hoofrolspelers 
* John R. Cumpson
* Anita Hendrie
* Florence Lawrence
* Charles Inslee
* Owen Moore

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Two Memories

***Two Memories*** is 'n Amerikaanse stilfilm uit 1909. Die film is geregisseer deur D. W. Griffith.

## Storielyn
Marion Francis en haar suster omhels mekaar liefdevol. Toe Henry Lawrence, Marion se kêrel, opdaag, vertrek die suster. Aanvanklik is die paartjie gelukkig. Dan sien Henry 'n foto wat hom om een of ander rede ontstel. Marion en Henry rusie, en Henry vertrek.

Jare later skryf 'n baie siek Henry 'n brief aan Marion en vra haar om hom te kom sien. Sy kuier saam met vriende. Toe sy die brief lees, lag sy net, maar 'n ander vrou oorreed haar om hom te gaan sien vir haar eie vermaak. Haar vriende volg hom. Intussen val Henry, met 'n foto van haar in die hand, op die vloer ineen. Hy sleep homself na sy stoel en sterf dan, steeds met haar foto in die hand. Toe sy opdaag, besef sy eers nie dat hy dood is nie. Toe sy dit doen, beveel sy haar steeds feesvierende vriende om te vertrek. Sy neem die foto uit sy hand en bely haar kilhartigheid.

## Hoofrolspelers 
* Marion Leonard as Marion Francis
* David Miles as Henry Lawrence
* Mary Pickford
* Charles Avery
* Clara T. Bracy

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
The Violin Maker of Cremona

***The Violin Maker of Cremona*** is 'n Amerikaanse stilfilm uit 1909. Die film is geregisseer deur D.W. Griffith. Dit is vervaardig en versprei deur die Biograph Company. Dieselfde storie is weer in 1910 deur Pathé verfilm.

## Hoofrolspelers 
* Herbert Prior as Taddeo Ferrari
* Mary Pickford as Giannina
* Owen Moore as Sandro
* David Miles as Filippo
* Harry Solter

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Microdon nitidus

***Microdon nitidus*** is 'n klein tot medium struik wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in die Wes-Kaap op Tafelberg in die Tafelberg- Nasionale Park voor waar dit veilig is. Die spesie het 'n voorkomsgebied van kleiner as 10&nbsp;km² en daar is slegs twee bevolkings bekend.

Die plant is deel van die fynbos, blom in Augustus en word as seldsaam beskou.

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
* Biodiversityadvisor
Camphill-skool

‘n **Camphill-skool** bied aan verstandelik- en fisiesgestremde mense ‘n  plek om te leef en werk saam met hul begeleiers en hul families.

## Suid-Afrika
Daar is tans net oor die 100 sulke Camphill-gemeenskappe oor die wêreld.  May Redman stig in 1952 die eerste skool van die aard in Suid-Afrika op ‘n deel van ‘n plaas wat voorheen ‘n lasaret in die Hemel-en-Aarde-vallei naby Hermanus gehuisves het.  Vyf jaar later besoek dr. Karl König uit Groot-Brittanje die skool en word dit amptelik deel van die Camphill-beweging. In die 1960’s word sulke skole geopen in Port Elizabeth en Johannesburg, maar hulle is sedertdien gesluit en in 1964 is daar so ‘n skool aan die Weskus gevestig. In 1976 is twee aanliggende plase in die Hemel-en-Aarde-vallei by die skoolterrein ingesluit.

## Aktiwiteite
Die inwoners is daagliks betrokke by o.a. ‘n kwekery, ‘n bakkery of ‘n houtwerkbedryf en daar word geboer met beeste, varke, hoenders, groente, kruie en veldblomme. Die inrigting, geskoei op Christelike beginsels, maak baie gebruik van vrywilligers en terapeute uit Hermanus en direkte omgewing.

## Agtergrond
Die eerste Camphill-skool is in 1939 deur dr. Karl König (1902-1966), ‘n  Oostenrykse geleerde, in Aberdeen, Skotland gestig. Dit was gevestig op die idees van dr. Rudolf Steiner (1861-1925) wat gelei het tot die Waldorf-pedagogiek.

## Bibliografie
*camphill.org.za
*camphillschool.org.za
*farm.camphill-hermanus.og.za
*Mouton, Annalize: Camphill – a special place for special people. In: Village Life. Nr. 19, Augustus/September 2006. ISSN 1810-5580
Selago glutinosa

Die **aarbossie** (*Selago glutinosa*) is 'n klein struik wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in die Noord-Kaap en die Wes-Kaap voor. Die plant is deel van die fynbos en blom van September tot November.

## Infraspesies 
Die spesie het twee infraspesies:
* *Selago glutinosa subsp. cylindriphylla* Hilliard
* *Selago glutinosa subsp. glutinosa*

## Galery 

Selago glutinosa subsp. glutinosa 1DS-II 2-2339.jpg
Selago glutinosa subsp. glutinosa 1DS-II 2-2761.jpg
Selago glutinosa subsp. glutinosa 1DS-II 2-2760.jpg
Selago glutinosa subsp. glutinosa 1DS-II 2-2321.jpg

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
* Biodiversityadvisor
Selago ceciliae

***Selago ceciliae*** is 'n meerjarige plant wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is inheems aan Botswana en Suid-Afrika. In Suid-Afrika kom die spesie in Limpopo en Noordwes voor.

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
Jamie Brian Roy

**Jamie Brian Roy**  (gebore 22 April 1993) is ‘n Skotse akteur.  Gebore in Greenock,  Skotland en grootgeword in Lenzie, buite Glasgow, Skotland. Hy verskyn in verskeie rolprente wat vir televisie vervaardig is en rolprente vir stroomdienste soos ‘’Burning Little Lies’’ (2021), ‘’Picture Perfect Lies’’ (2021), ‘’Flowers and Honey’’ (2021), ‘’Your Boyfriend is Mine’’ (2022), en ‘’Squeky Clean Mysteries: Hazardous Duty’’ (2022).   Sy rol as Brian Fraser in ‘’Outlander: Blood of My Blood’’ (vanaf 2025) kan egter beskou word as sy deurbraak.

## Verwysings
Bellefire

**Bellefire** was 'n Ierse meisiegroep, veral bekend vir hul 2002-versie van die U2-liedjie "All I Want Is You". Die oorspronklike besetting het bestaan uit Kelly Kilfeather (gebore 23 Maart 1979), Tara Lee (gebore 25 Julie 1982), Cathy Newell (gebore 14 Julie 1982) en Ciara Newell (gebore 7 Julie 1983). Tara Lee het die groep in 2002 verlaat. Hulle het meestal pop-en volwasse kontemporêre musiek opgevoer. Buite Suidoos-Asië en hul geboorteland Ierland het hulle minimale erkenning ontvang, hoewel hulle wel geringe sukses in die Verenigde Koninkryk met hul enkelsnitte behaal het.
Selago canescens

***Selago canescens*** is 'n klein tot medium struik wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in die Oos-Kaap en die Wes-Kaap voor. Die spesie blom van Augustus tot September.

## Galery 

Selago canescens(scrophulariaceae)818 (2844960371).jpg
Selago canescens (Scrophulariaceae) (2845795142).jpg
Selago canescens (Scrophulariaceae) (2844961421).jpg
Butterfly on Selago canescens (Purple turtle) (6967267497).jpg
Selago canescens (Purple turtle).jpg
Selago canescens (Scrophulariaceae) (2845796762).jpg

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
* Biodiversityadvisor
Rohde Huis Museum

Die **Rohde Huis Museum** is die dorpsmuseum van Mooirivier in die Natalse Middellande.

Die versameling items verteenwoordig die geskiedenis van die distrik, dorp en sy mense. Besondere voorwerpe is die Doherty-orrel afkomstig uit Kanada, ‘n Mason en Hamlin-orrel, ‘n Sanderson-kamera, Zoeloe-kralewerk en ‘n model van die hospitaalkamp wat in die omgewing was tydens die Tweede Vryheidsoorlog. Verder is daar uitstallings oor Lipizzanerperde, polosport, die bekende melkbedryf in die streek sowel as foto’s van die ou gevestigde families in die dorp.

Die museum is in 1988 geopen en dra die naam van Edgar Rohde, ‘n destydse sakeman van die dorp.

## Bibliografie
*https://www.sa-venues.com/attractionskzn/rhode-house-museum.php
*Schaffer, Olivia: Mooi River’s Rohde House Museum. In: South African Country Life. Nr. 139, Februarie 2008
*https://www.tripadvisor.co.za/Attraction_Review-g2712901-d4094152-Reviews-Rhode_House_Museum-Mooi_River_KwaZulu_Natal.html
Fannie Masemola

S**ehlahle Fannie Masemola** (gebore 1964) is die Nasionale Kommissaris van die Suid-Afrikaanse Polisiediens. Hy is op 31 Maart 2022 deur President Cyril Ramaphosa aangestel en beklee die rang van Generaal, verantwoordelik vir die daaglikse bestuur van die Suid-Afrikaanse Polisiediens.

## Vroeë lewe
Fannie Masemola is in 1964 in Groblersdal in die Limpopo-provinsie van Suid-Afrika gebore. Masemola het grootgeword in 'n gesin van polisiemanne en was van jongs af gefassineer deur die wetstoepassingsberoep. In 1987 het hy by die Suid-Afrikaanse Polisie aangesluit.

## Opleiding en loopbaan
Masemola het beide 'n Diploma en 'n Hoër Diploma in Polisiëring, sowel as 'n Meestersgraad in Openbare Bestuur. Hy het 10 jaar in KwaZulu-Natal gedien waar hy ook die Adjunk-Provinsiale Kommissaris was, met die rang van Generaal-Majoor, in beheer van operasies voordat hy in 2010 na Pretoria oorgeplaas is as die Waarnemende Afdelingskommissaris van Beskermings- en Sekuriteitsdienste. Hy het 'n Majoor-Generaal gebly tot Oktober 2010 toe hy bevorder is tot die rang van Luitenant-Generaal om die Afdeling, Beskermings- en Sekuriteitsdienste te lei.

## Rol in korrupsie bewerings
In Augustus 2025 is berig dat Masemola in hegtenis geneem gaan word weens bewerings van korrupsie. Masemola word daarvan beskuldig dat hy slinkse fondse uit die geheimediensrekening van misdaadintelligensie misbruik het en twee eiendomme in Pretoria (Veroz Boutique Hotel) en Midrand (Kyalami Lodge) gekoop het sonder om die behoorlike prosedures na te kom. Een van Masemola se medepligtiges, Luitenant-Generaal Dumisani Khumalo, wat misdaadintelligensie aan die hoof staan, is in hegtenis geneem vir bedrog en korrupsie wat verband hou met die aankoop van 'n boetiekhotel in Pretoria-Noord, wat na bewering vir R22,7 miljoen verkry is, en 'n kommersiële gebou in Durban, ter waarde van R22,8 miljoen. Die Ondersoekdirektoraat Teen Korrupsie het ontken dat enige lasbrief vir sy inhegtenisneming uitgereik is, en die berigte ongegrond genoem en beklemtoon dat hierdie bewerings steeds onbewys in die hof is.

In September 2025 het Masemola sy adjunk, Shadrack Sibiya, geskors oor bewerings deur Kwazulu Natal se polisiekommissaris, luitenant-genl., Nhlanhla Mkhwanazi, dat Sibiya probeer het om die taakspan wat politieke moorde in die provinsie ondersoek het, te ontbind.

Masemola het ook voor die Madlanga-kommissie verskyn om getuienis te lewer oor die bewerings dat die polisie met misdadigers saamgewerk en hulle beskerm het. Hy het die geskorste polisieminister, Senzo Mchunu, daarvan beskuldig dat hy sy grondwetlike mandaat oorskry het deur die onmiddellike ontbinding van die politieke moordtaakspan in 2024 te las.

## Verwysings
My f*k, Marelize! (rolprent)

**My f*k, Marelize!** is ’n 2025 Afrikaanse komedie-drama-rolprent gebaseer op die bekende internet-video van Marelize Horn wat met ’n fiets in ’n rugbydoelpaal vasry. Die rolprent is by die Silwerskerm FilmFees bekendgestel en het op 29 Augustus 2025 in Suid-Afrikaanse en Namibiese rolprenteaters verskyn.

## Agtergrond
Die titel en verhaal is geïnspireer deur ’n 2019 virale video waarin Heidi Horn, Marelize se ma, uitroep "My f*k, Marelize!" nadat haar dogter op ’n oop veld met ’n fiets in ’n rugbypaal vasgery het. Die frase het vinnig deel van Afrikaanse internetkultuur geword en wêreldwyd aandag gekry.

Die rolprent bou voort op die virale oomblik en fokus op die fiktiewe weergawe van die Horn-gesin. Heidi Horn worstel met ’n kankerdiagnose wat sy probeer wegsteek, terwyl Marelize self probeer leer fietsry sonder om te val. Haar droom is om as ’n au pair na Nederland te gaan, maar sy moet eers wys dat sy onafhanklik kan funksioneer. Die film balanseer humor met temas van gesinsbande, identiteit en aanvaarding.

## Rolverdeling
* Je-ani Swiegelaar as Heidi Horn
* Zandélle Meyer as Marelize Horn
* Neels Clasen as Tiaan Horn
* Nichola Viviers as Wilmari Horn

## Vrystelling
Die rolprent het sy première by die Silwerskermfees in Kaapstad tussen 20 en 23 Augustus 2025 gehad. Ná die fees is dit vanaf 29 Augustus 2025 landswyd in rolprenteaters in Suid-Afrika en Namibië vertoon.

## Verwysings
Selago longipedicellata

***Selago longipedicellata*** is 'n meerjarige plant wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in KwaZulu-Natal voor. Die plant blom van September tot Junie.

## Galery 

Selago longipedicellata 1DS-II 4-3490.jpg
Selago longipedicellata 1DS-II 4-3491-01.jpg

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
* Biodiversityadvisor
Selago albida

Die **bergwitaar** (*Selago albida*) is 'n klein struik wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in die Noord-Kaap, Oos-Kaap, Vrystaat en die Wes-Kaap voor. Die plant blom van Desember tot September.

Die spesie staan ook bekend as: *muishondbos*, ''T'gibbiebos*, *witaarbossie* en die *witbergaarbossie''.

## Galery 

Selago albida 1DS-II 2-3151.jpg
Selago albida 1DS-II 2-3152.jpg
Selago albida 1DS-II 2-3153.jpg

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
* Biodiversityadvisor
Burg Eltz

duimnael|Eltz-kasteel
**Eltz-kasteel** (Duits: Burg Eltz) is 'n Middeleeuse kasteel wat in die heuwels bokant die Moesel tussen Koblenz en Trier, Duitsland, geleë is. Dit is steeds in besit van 'n tak van die Huis Eltz wat sedert die 12de eeu daar woon. Eltz-kasteel, saam met Bürresheim-kasteel en Lissingen-kasteel, is die enigste kastele in die Eifel-streek wat nog nooit vernietig is nie. Dit is ‘n hoogteburg.

Die kasteel staan op 'n 70 meter hoë rotsuitloper wat aan drie kante begrens word deur die rivier Elzbach, 'n sytak aan die noordekant van die Moesel. Die omliggende Eltz-woud is deur Flora-Fauna-Habitat en Natura 2001 tot 'n natuurreservaat verklaar.

## Onderverdeling
links|duimnael|Die drie familievleuels van Burg Eltz.
Die kasteel is 'n sogenaamde Ganerbenburg, of kasteel wat aan 'n gemeenskap van gesamentlike erfgename behoort. Dit is 'n kasteel wat in verskeie dele verdeel is, wat aan verskillende families of verskillende takke van 'n familie behoort; dit gebeur gewoonlik wanneer verskeie eienaars van een of meer gebiede gesamentlik 'n kasteel bou om hulself te huisves. Slegs welgestelde Middeleeuse Europese here kon dit bekostig om kastele of ekwivalente strukture op hul grond te bou; baie van hulle het slegs een dorp of selfs slegs 'n deel van 'n dorp besit. Dit was 'n onvoldoende basis om kastele te bekostig. Sulke here het gewoonlik in "ridderhuise" gewoon, wat redelik eenvoudige huise was, skaars groter as dié van hul huurders. In sommige dele van die Heilige Romeinse Ryk van die Duitse Nasie het die erfreg vereis dat die boedel onder alle opvolgers verdeel word. Hierdie opvolgers, wie se individuele erfenis elkeen te klein was om 'n eie kasteel te bou, kon saam 'n kasteel bou, waar elkeen een aparte deel vir behuising besit het, en almal saam die verdedigingsfort gedeel het. In die geval van Eltz het die familie uit drie takke bestaan en die bestaande kasteel is met drie aparte komplekse geboue verbeter.

Die hoofdeel van die kasteel bestaan uit die familiegedeeltes. Met tot agt verdiepings bereik hierdie agt torings hoogtes van tussen 30 en 40 meter. Hulle is versterk met sterk buitemure; vir die binnehof bied hulle 'n gedeeltelike raamwerk. Ongeveer 100 lede van die eienaars se families het in die meer as 100 kamers van die kasteel gewoon. 'n Dorp het eens onder die kasteel, aan die suidekant, bestaan, wat bediendes, vakmanne en hul families wat die kasteel ondersteun het, gehuisves het. 

## Verwysings
Amjad Masad

**Amjad Masad** (Arabies: أمجد مسعد) is 'n Jordaans-Amerikaanse entrepreneur en ingenieur. Hy is die stigter en uitvoerende hoof van Replit. Voor Replit het Amjad by Facebook gewerk, waar hy toesig gehou het oor die JavaScript-infrastruktuurspan en ook as 'n stigtersingenieur by Codecademy was.

## Vroeë lewe
Amjad is in Amman, Jordanië, gebore. Sy familie is Moslem, sy pa se familie is Palestyns, en sy ma is Algeries. Ten spyte van sy pa se familie se finansiële probleme, het Amjad gesê dat hy baie gelukkig was, want Palestyne waardeer onderwys meer as enigiets anders. Sy reis het hom van Jordanië na die hart van Silicon Valley geneem, wat hom gelei het tot gesogte rolle by tegnologiereuse, insluitend 'n tydperk as sagteware-ingenieur by Facebook van Oktober 2013 tot April 2016. Voor Facebook was Masad 'n stigtersingenieur by Codecademy van November 2011 tot Oktober 2013.

In 2016 was hy mede-stigter van Replit. Dit is as 'n aanlyn geïntegreerde ontwikkelingsomgewing (IDE) deur Amjad Masad, Haya Odeh en Faris Masad gevestig.

## Verwysings
GFriend

**GFriend** (Koreaans: 여자친구, *Yeoja Chingu*) is 'n Suid-Koreaanse meisiegroep wat in 2015 deur Source Music gestig is. Op 15 Januarie 2015 het GFriend hul vyf-snit debuut uitgebreide speelalbum (EP) *Season of Glass* vrygestel.. Hierdie groep bestaan ​​uit ses individue, naamlik (van die oudste) Sowon, Yerin, Eunha, Yuju, SinB en Umji. GFriend is in 2021 ontbind, maar is weer in Januarie 2025 geherstig.

## Sien ook 
* BTS (Suid-Koreaanse seunsgroep gestig in 2013 deur Big Hit Ent.)

## Verwysings
Sonbeer

Die **sonbeer** (*Helarctos malayanus*) is 'n beerspesie in die familie Ursidae wat in die tropiese woude van Suidoos-Asië voorkom. Dit is die enigste spesie in die genus **Helarctos** en die kleinste beerspesie, met 'n lengte van byna 70 cm (28 duim) by die skouer en 'n gewig van 25–65 kg (55–143 lb). Dit is stewig gebou, met groot pote, sterk geboë kloue, klein, ronde ore en 'n kort snoet. Die pels is oor die algemeen kort en pikswart, maar kan wissel van grys tot rooi. Die sonbeer kry sy naam van sy kenmerkende oranje tot roomkleurige borsvlek. Sy unieke morfologie – na binne gedraaide voorpote, plat bors, kragtige voorpote met groot kloue – dui op aanpassings vir klim.

Die sonbeer, die mees boomlewende (boomlewende) van alle bere, is 'n uitstekende klimmer en sonbaai of slaap in bome 2 tot 7 m (7 tot 23 vt) bo die grond. Dit is hoofsaaklik bedags aktief, hoewel nagaktiwiteite meer algemeen kan wees in gebiede wat deur mense besoek word. Sonbere is geneig om alleen te bly, maar kom soms in tweetalle voor (soos 'n moeder en haar welpie). Dit lyk nie of hulle hiberneer nie, moontlik omdat voedselbronne die hele jaar deur die hele gebied beskikbaar is. As omnivore sluit sonbere se dieet miere, bye, kewers, heuning, termiete en plantmateriaal soos sade en verskeie soorte vrugte in; gewerweldes soos voëls en takbokke word ook af en toe geëet. Hulle teel deur die jaar; individue word seksueel volwasse op twee tot vier jaar oud. Werpsels bestaan ​​uit een of twee welpies wat vir ongeveer drie jaar by hul moeder bly.

Die verspreidingsgebied van die sonbeer word begrens deur noordoos-Indië in die noorde, dan suid na suidoos deur Bangladesj, Kambodja, Mianmar, Laos, Thailand en Viëtnam in die vasteland van Asië tot Brunei, Indonesië en Maleisië in die suide. Hierdie bere word bedreig deur swaar ontbossing en onwettige jag vir voedsel en die handel in wild; hulle word ook benadeel in konflik met mense wanneer hulle landerye, plantasies en boorde binnegaan. Daar word beraam dat die wêreldbevolking met 35% afgeneem het sedert die 1990's. Die IUBN het hierdie spesie as kwesbaar gelys.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 
*
Zaluzianskya

***Zaluzianskya*** is 'n genus van blomdraende plante wat behoort tot die familie Scrophulariaceae. Die genus is inheems aan Afrika. 

## Spesies 
Daar is 57 spesies wat tot die genus hoort:

* *Zaluzianskya acrobareia* Hilliard
* *Zaluzianskya acutiloba* Hilliard
* *Zaluzianskya affinis* Hilliard
* *Zaluzianskya angustifolia* Hilliard & B.L.Burtt
* *Zaluzianskya bella* Hilliard
* *Zaluzianskya benthamiana* Walp.
* *Zaluzianskya capensis* (L.) Walp.
* *Zaluzianskya chasmanthiflora* (Hilliard) J.C.Manning & Goldblatt
* *Zaluzianskya chrysops* Hilliard & B.L.Burtt
* *Zaluzianskya cohabitans* Hilliard
* *Zaluzianskya collina* Hiern
* *Zaluzianskya crocea* Schltr.
* *Zaluzianskya diandra* Diels
* *Zaluzianskya distans* Hiern
* *Zaluzianskya divaricata* (Thunb.) Walp.
* *Zaluzianskya elgonensis* Hedberg
* *Zaluzianskya elongata* Hilliard & B.L.Burtt
* *Zaluzianskya glandulosa* Hilliard
* *Zaluzianskya glareosa* Hilliard & B.L.Burtt
* *Zaluzianskya gracilis* Hilliard
* *Zaluzianskya inflata* Diels
* *Zaluzianskya isanthera* Hilliard
* *Zaluzianskya kareebergensis* Hilliard
* *Zaluzianskya karrooica* Hilliard
* *Zaluzianskya katharinae* Hiern
* *Zaluzianskya lanigera* Hilliard
* *Zaluzianskya maritima* (L.f.) Walp.
* *Zaluzianskya marlothii* Hilliard
* *Zaluzianskya microsiphon* (Kuntze) K.Schum.
* *Zaluzianskya minima* (Hiern) Hilliard
* *Zaluzianskya mirabilis* Hilliard
* *Zaluzianskya muirii* Hilliard & B.L.Burtt
* *Zaluzianskya natalensis* Bernh.
* *Zaluzianskya nemesioides* Diels
* *Zaluzianskya oreophila* Hilliard & B.L.Burtt
* *Zaluzianskya ovata* (Benth.) Walp.
* *Zaluzianskya pachyrrhiza* Hilliard & B.L.Burtt
* *Zaluzianskya parviflora* Hilliard
* *Zaluzianskya peduncularis* (Benth.) Walp.
* *Zaluzianskya pilosa* Hilliard & B.L.Burtt
* *Zaluzianskya pilosissima* Hilliard
* *Zaluzianskya pulvinata* Killick
* *Zaluzianskya pumila* (Benth.) Walp.
* *Zaluzianskya pusilla* (Benth.) Walp.
* *Zaluzianskya regalis* J.C.Manning & Goldblatt
* *Zaluzianskya rubrostellata* Hilliard & B.L.Burtt
* *Zaluzianskya sanorum* Hilliard
* *Zaluzianskya schmitziae* Hilliard & B.L.Burtt
* *Zaluzianskya spathacea* (Benth.) Walp.
* *Zaluzianskya sutherlandica* Hilliard
* *Zaluzianskya synaptica* Hilliard
* *Zaluzianskya tropicalis* Hilliard
* *Zaluzianskya turritella* Hilliard & B.L.Burtt
* *Zaluzianskya vallispiscis* Hilliard
* *Zaluzianskya venusta* Hilliard
* *Zaluzianskya villosa* F.W.Schmidt
* *Zaluzianskya violacea* Schltr.

## Verwysings
Zaluzianskya elongata

***Zaluzianskya elongata*** is 'n meerjarige plant wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is inheems aan Lesotho en Suid-Afrika. In Suid-Afrika kom die spesie in Gauteng, KwaZulu-Natal, Mpumalanga en die Oos-Kaap voor.

## Galery 

Zaluzianskya elongata 1DS-II 3-0547.jpg
Zaluzianskya elongata 1DS-II 3-0550.jpg
Zaluzianskya elongata 1DS-II 3-0562.jpg
Zaluzianskya elongata 1DS-II 3-0564.jpg
Zaluzianskya elongata 1DS-II 3-0568.jpg
Zaluzianskya elongata 1DS-II 3-0579.jpg

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
* Biodiversityadvisor
Xodiac

**Xodiac** (Koreaans: 소디엑; Latynse alfabet: XODIAC) is 'n Suid-Koreaanse seunsmusiekgroep geborg deur Jacso Entertainment. Die groep het op 25 April 2023 sy eerste album *Throw A Dice* bekendgestel. Dit is 'n groep van nege mense, naamlik: Hyunsik, Zayyan, Lex, Beomsoo, Gyumin, Wain, Sing, Davin en Leo.

## Verwysings
Klippe Rivier

Op die historiese plaas **Klippe Rivier** (Kliprivier) by Swellendam is een van die mooiste huise in die Kaaps-Hollandse styl in die Overberg.

## Ligging
Die plaas “de Klippe Rivier gelegen aan de Bruintjes Rivier” grens aan sy oostekant aan die dorpsgebied van Swellendam. Die huis by 34° 01′ 50″ suid en 20° 26′ 16″ oos het ‘n uitsig oor die vallei van die Bruintjiesrivier.

## Geskiedenis
Reeds in 1725 is die plaas toegeken aan Jan Loots. Johannes Steyn word in 1776 die eerste van ‘n hele aantal eienaars met die van Steyn. Hierdie plaas aan  die ou “Kaapse wapad” van Kaapstad na die  oostelike dele van die kolonie was baie sentraal geleë en is daarom gereeld besoek deur vername mense van die tyd en het hier belangrike vergaderings plaasgevind. Van 1833 tot 1837 was dit die eiendom van Marthinus Steyn, die oupagrootjie van pres. M.T. Steyn en van 1869 tot 1899 van pres. F.W. Reitz.

## Huis
Die huidige huis met sy besondere voorgewel is waarskynlik in die 1830’s deur Marthinus Steyn gebou. Onwaarskynlik was Louis Thibault betrokke by die beplanning van die huis, maar dat sy invloed gegeld het, is bes moontlik.  Hierdie besonder groot H-vormige huis met ‘n voor- en agterkamer het nog twee kamers in elk van sy vier vleuels. Op die gewel is ryk versierde pleisterwerk aangebring. Die  houtwerk van die fasade sowel as die deure is nog die oorspronklike. Opvallend is dat die vensterluike aan die binnekant is. Besonder breë planke is gebruik vir die plafonne. Op die stoep staan stewige vierkante pilare. Hierdie huis word as een van die mooiste geskiedkundige plaaswonings oos van die Hottentots-Hollandberge beskou en  is daarom op 4 Augustus 1978 tot kultuurmonument verklaar. 

## Bibliografie
*Burrows, Edmund H.: Overberg Outspan. A chronicle of people and places in the south western districts of the Cape. Kaapstad: Swellendam Trust, 1988. 
*Fransen, Hans: A guide to the old buildings of the Cape. A survey of extant architecture from before c1910 in the area of Cape Town, Calvinia, Colesberg, Uitenhage. Kaapstad: Jonathan Ball, 2004. 
*Mouton, Annalize: Grand dame of the Overberg – Klippe Rivier. In: Village Life. Journal of People, Nature, History and Arts. Nr. 12, Junie-Julie 2005. ISSN 1810-5580
Zaluzianskya affinis

***Zaluzianskya affinis*** is 'n eenjarige plant wat deel van die Scrophulariaceae familie is. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in die Noord-Kaap en die Wes-Kaap voor. Die plant blom van Junie tot November.

## Galery 

Zaluzianskya affinis-PICT2780.jpg
Zaluzianskya affinis-PICT2782.jpg
Zaluzianskya affinis 5Dsr 0281.jpg
Zaluzianskya affinis 5Dsr 0404.jpg
Zaluzianskya affinis 5Dsr 0406.jpg

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World
* Biodiversityadvisor
Tierkloof Instituut

Die **Tierkloof Instituut** (Tiger Kloof Educational Institute) by Vryburg is ‘n skool met ‘n besondere verlede.

## Ligging
Die skool is op ‘n terrein van 1200 ha, ‘n 1300 m bo seespieël, 12 km suid van Vryburg en aan die spoorlyn na Kimberley.

## Skool
Teenswoordig huisves die geboue ‘n skool met leerlinge van voorskools tot graad 12.

## Geskiedenis
‘n Sendeling van die Londense Sendinggenootskap, W.C. Willoughby, het op 8 Maart 1904 die opvoedkundige inrigting vir die Tswanasprekende hier begin weens die sentrale ligging. ‘n Skool, koshuise en werkswinkels is mettertyd opgerig en onderwysers, vakmanne en dominees is opgelei. Die studente het self tussen 1925 en 1933 die kerk gebou. Opleiding is verskaf in messel-, hout- en leerwerk en die maak van klere. Waarskynlik is die bekendste oud-leerlinge Seretse Khama en Quett Masire. Na die aanvaarding van die Groepsgebiedewet en die Wet op Bantoe-onderwys van 1955 moes die inrigting in 1963 sluit. Die regering het die grond en geboue by die Sendinggenootskap  gekoop en dit aan die NG Kerk beskikbaar gestel. Daarna was ‘n plaaslike boer die eienaar. In Oktober 1993 koop ‘n groep oud-studente met die steun van o.a. Anglo American-korporasie, De Beers en Nedcor die plek en kon die skool op 1 Oktober 1995 heropen.

## Monument
Die gebouekompleks is in 1998 tot gedenkwaardigheid verklaar.

## Persoon
William Charles Willoughby (*Redruth, Cornwall, 16 Maart 1857 - †Birmingham, 19 Junie 1938), was ‘n sendeling, onderwyser en kenner van die Tswana-volk.

## Bibliogrfie
* Alexander, Marianne: Back on Trek. In: South African Country Life. Nr. 29, Januarie/Februarie 1998
*https://www.theheritageportal.co.za/article/historic-tiger-kloof-hall-reborn
*https://www.tigerkloof.org/
Lin Shemu

Lin Shemu (18 Junie 1902, Xibei, Qing-dinastie – 1 Januarie 2025, Fujian, China)https://www.thesun.co.uk/news/33188219/worlds-oldest-woman-dies-china/ was 'n Chinese ongeverifieerde superhonderdjarige wat 122 jaar en 197 dae oud geword het. Lin se ouderdom is nie deur die Gerontologie-navorsingsgroep (GRG) bevestig nie. Lin se paspoort lys haar geboortedatum as 18 Junie 1902https://tsn.ua/ru/svit/samaya-staraya-zhenschina-v-mire-umerla-v-vozraste-122-let-kto-ona-foto-2759481.html.

## Biografie 
Sy is op 18 Junie 1902 in China (Qing-dinastie) in die dorpie Xibei gebore tydens die bewind van Grootkeiserin-weduwee Cixi. Lin se moeder was 'n boer en is oorlede toe Lin Shemu jonk was. As kind het sy slakke in die lande opgegrawe en verkoop, en die geld vir haar stiefma gegee. Sy was getroud, en die paartjie het 4 dogters en 3 seuns gehad - die jongste seun is op 4 Februarie 1948 gebore (wat beteken dat hy 77 jaar oud was ten tyde van haar dood). Afgesien van sigverlies weens ouderdom en beserings aan albei bene wat sy in 'n val opgedoen het, het Lyn geen ander mediese toestande gehad nie. Sy kon nog altyd na haarself omsien. Volgens haar familie het Lyn nog altyd uitstekende gehoor en 'n gesonde eetlus gehad. Haar jongste seun het opgemerk dat sy altyd in 'n goeie bui en tevrede met die lewe was. Toe sy gevra is oor die geheim van haar lang lewe, het sy geantwoord: "Om te kan eet, drink en slaap is 'n ware seën." Die Lin-familie het nooit probeer om in die Guinness Book of World Records ingesluit te word nie. Daar is verwag dat Lin Shemu op 22 Julie 2018 die wêreld se oudste persoon sou word na die dood van die Japannese vrou Chiyo Miyako, en daar is verwag dat sy die titel tot haar dood sou behou. Dit is egter oorgeneem deur 'n ander Japannese vrou, Kane Tanaka, wat in 1903 gebore is. Lin het haar hele lewe in die Fujian-provinsie gewoon, geleë tussen Hongkong en Sjanghai. Sy is op 1 Januarie 2025 vreedsaam in haar slaap oorlede, tuis, op die ouderdom van 122 jaar en 197 dae, oftewel 44 614 dae. Lin se dood is deur die Daily Mirror berig. Lin Shemu het Jeanne Calment se ouderdom met 33 dae oortref, maar omdat Lin nie geverifieer is nie, het sy nie die boonste plek gehaal nie.
Diella (KI-stelsel)

**Diella** (Albanees: *Diellë*, wat "Son" beteken) is 'n kunsmatige intelligensiestelsel wat ontwikkel is deur die Nasionale Agentskap vir die Inligtingsvereniging van Albanië (AKSHI). Dit is in Januarie 2025 bekendgestel as 'n virtuele assistent wat in die eAlbania-platform geïntegreer is, en help burgers met aanlyn openbare dienste en die uitreiking van digitale dokumente. In September 2025, na aanleiding van 'n presidensiële dekreet wat premier Edi Rama gemagtig het om toesig te hou oor die skepping van 'n virtuele KI-minister, is Diella formeel aangestel as "Minister van Staat vir Kunsmatige Intelligensie van Albanië" in die vierde Rama-regering, wat dit die eerste KI-stelsel ter wêreld maak wat 'n regeringsrol op kabinetsvlak beklee.

## Geskiedenis
Diella is ontwikkel deur AKSHI se Kunsmatige Intelligensie-laboratorium in samewerking met Microsoft, met laasgenoemde wat groot taalmodelle van OpenAI via sy Azure-platform verskaf, en AKSHI wat werkvloeie en skripte ontwerp wat die stelsel se gedrag lei wanneer dit op burgers se versoeke reageer.

Die aanvanklike weergawe (Diella 1.0), wat in Januarie 2025 aangekondig is, was 'n teksgebaseerde kletsbot op die eAlbania-portaal (die amptelike digitale diensteplatform van die Albanese regering, wat burgers en besighede toegang bied tot 'n wye reeks aanlyn administratiewe dienste), wat op burgers se vrae gereageer het deur hulle na die korrekte diens te lei. Diella 2.0, wat 'n paar maande later bekendgestel is, het steminteraksie en 'n geanimeerde avatar ingesluit, 'n vrou in die tradisionele Albanese kleredrag Teen middel 2025 het die stelsel toegang tot meer as 36 000 dokumente en byna 1 000 dienste vergemaklik (alhoewel daardie uitsette steeds deur die eAlbania-agterkant gegenereer is, eerder as deur Diella self). Die aanstelling het gevolg op 'n presidensiële dekreet wat die Eerste Minister gemagtig het om toesig te hou oor die skepping en werking van 'n virtuele KI-minister. Aankoopverantwoordelikhede sal na verwagting geleidelik na die stelsel oorgedra word om politieke invloed in tenderprosedures te verminder. Die aanstelling is deel van breër anti-korrupsie hervormings en maatreëls wat bedoel is om Albanië in lyn te bring met die toetredingsvereistes van die Europese Unie.

Eerste Minister Edi Rama het verklaar dat Diella sal help verseker dat "openbare tenders 100% vry van korrupsie sal wees".

## Ontvangs en kritiek
'n Artikel in *Balkan Insight* het opgemerk dat "[d]ie ambisie agter Diella nie misplaas is nie. Gestandaardiseerde kriteria en digitale roetes kan diskresie verminder, vertroue verbeter en toesig versterk" in openbare verkryging, maar het gewaarsku dat die gebruik van KI in die evaluering van tenders ook "diepgaande" risiko's inhou, soos aanspreeklikheidsgapings, ondermyning van behoorlike proses en kuberveiligheidsmislukkings.

## Verwysings
Mauro Morandi

**Mauro Morandi** (1939 – 3 Januarie 2025) was 'n Italiaanse eilandkluisenaar wat van 1989 tot 2021 die enigste inwoner van die Italiaanse eiland Budelli was. Hy het die bynaam "Robinson Crusoe" gekry. Hy het wêreldbekend geword en 'n bron van inspirasie vir mense.

## Biografie 
Mauro Morandi is in 1939 in Modena, Italië, gebore. Hy het tot 1989 as 'n fisika-onderwyser en liggaamlike opvoeding-onderwyser gewerk. In 1989, kort nadat hy op 'n seilreis na Polinesië vertrek het, het hy skipbreuk gely op Budelli, 'n piepklein (1,6 km²) eiland in die Straat van Bonifacio tussen Sardinië en Korsika, bekend vir sy pienkkleurige strand. Gefassineer deur die skoonheid van die eiland, het hy besluit om sy ou lewe agter te laat en hom permanent op die eiland te vestig. Hy het die rol van die vorige kluisenaar-opsigter wat op die punt was om af te tree oorgeneem. Hy het 32 jaar alleen op die eiland gewoon, in 'n huis gemaak van koraal, skulpe en graniet wat hy met 'n eenvoudige kaggel verhit het. Hy het gesorg vir die flora en fauna op die eiland, die strand skoongemaak en toeriste oor die eiland se ekosisteem opgevoed.

Hy is in 2021 deur die Italiaanse owerhede gedwing om die eiland te verlaat omdat hy 'n paar veranderinge aan sy woning sonder 'n permit aangebring het. ’n Petisie om hom op die eiland te laat bly het meer as 7 000 handtekeninge gekry, maar die owerhede se besluit het gestaan. Morandi het na die nabygeleë eiland La Maddalena verhuis, waar hy 'n beskeie lewe in 'n klein woonstel gelei het. Hy wou die skoonheid van die eiland vir homself behou, maar het besef dat die deel daarvan kan bydra om ander bewus te maak van die waarde van die natuur. Met die hulp van 'n slimfoon wat hy gegee is, het hy 'n bron van inspirasie deur sosiale media geword en het meer as 66 000 volgelinge op Instagram gehad.

Na 'n val in die somer van 2024 het Morandi na 'n ouetehuis in Sassari gegaan en later na sy tuisdorp Modena verhuis. Sy gesondheid het aanhou verswak, en Morandi is daar op 3 Januarie 2025 in die ouderdom van 85 oorlede.

## Verwysings
Seth Godin

duimnael|Seth Godin in 2009.
**Seth W. Godin**, ook bekend onder sy pennaam as "**F. X. Nine**" (gebore 1960), is 'n Amerikaanse skrywer, bemarkingskundige, entrepreneur en 'n voormalige dot-com sakebestuurder.

## Vroeë lewe en opvoeding
Seth W. Godin het in 1978 aan die Williamsville East High School in Williamsville, New York, gegradueer.

Hy het aan die Tufts-universiteit gegradueer met 'n graad in rekenaarwetenskap en filosofie. Hy het ook 'n MBA van die Stanford Graduate School of Business verwerf.

## Loopbaan
Nadat hy Spinnaker in 1998 verlaat het, het Godin Seth Godin Productions self befonds met $20,000 as 'n boekverpakkingsonderneming. Hy het hierdie onderneming vanuit 'n ateljeewoonstel in New York Stad bedryf. Hy en Mark Hurst het Yoyodyne saam gestig, 'n toestemmingsbemarkingsmaatskappy vernoem na die fiktiewe Yoyodyne in The Adventures of Buckaroo Banzai Across the 8th Dimension.

## Sake-ondernemings
Yoyodyne, wat in 1995 bekendgestel is, het kompetisies, aanlyn speletjies en skattejagte gebruik om maatskappye aan deelnemende gebruikers te bemark. In Augustus 1996 het Flatiron Partners $4 miljoen in Yoyodyne belê in ruil vir 'n 20%-belang. In 1998 het hy Yoyodyne aan Yahoo! verkoop vir $29.6 miljoen en Yahoo se visepresident van direkte bemarking geword.

In Maart 2006 het Godin Squidoo bekendgestel. Teen Julie 2008 het Squidoo een van die 500 mees besoekte webwerwe ter wêreld geword. In 2014 is dit aan HubPages verkoop.

Godin het altMBA, 'n 4-week aanlyn werkswinkel, in 2015 gestig. Hy bestuur ook 'n podsending genaamd Akimbo.

## Verwysings
Schmidtia

***Schmidtia*** is 'n genus van grasse wat behoort tot die familie Poaceae. Die genus is inheems aan Afrika en Pakistan.

## Spesies 
Daar is twee spesies wat tot die genus hoort:
* *Schmidtia kalahariensis* Stent
* *Schmidtia pappophoroides* Steud. ex J.A.Schmidt

## Verwysings
Suid-Afrikaanse Biblioteek vir Blindes

Die **Suid-Afrikaanse Biblioteek vir Blindes (SALB)** is 'n statutêre liggaam met die mikpunt om 'n nasionale biblioteek- en inligtingsdiens aan blinde en leesgestremde lesers in Suid-Afrika te verskaf. 

## Geskiedenis 
Die Suid-Afrikaanse Biblioteek vir Blindes (SALB) is in 1923 gestig. Dit het in 1918/1919 ontstaan uit 'n privaat versameling van 100 braille-geskrifte wat deur juffrou Comber, 'n Britse verpleegster, versamel is. Toe sy in 1919 na Engeland herroep is, het juffrou Comber gevra dat Josie Wood die materiaal vir die publiek toeganklik maak. Josie Wood het die aanbod aanvaar en die materiaal in 'n kamer in haar huis in Grahamstad gehou. Hierdie versameling en die dienste wat daarop gebaseer is, het gegroei tot die Suid-Afrikaanse Biblioteek vir Blindes (SALB). In 1930 word 'n skenking van die Carnegie Corporation of New York (CCNY) ontvang wat dit moontlik maak vir 'n gebou om gekoop te word om die versamelings en dienste permanent te huisves. Die skenking is toegeken op voorwaarde dat alle biblioteekdienste vir visuele gestremdes in Suid-Afrika gesentraliseer word.: 154–155 

In 1969 het die Suid-Afrikaanse Biblioteek vir Blindes een van Suid-Afrika se drie nasionale biblioteke geword. 

## Visie 
"Die Suid-Afrikaanse Biblioteek vir Blindes is die toonaangewende biblioteek in Afrika wat gelyke toegang tot inligting in toeganklike formate bied wat die lewensgehalte van blinde en gesiggestremde mense verbeter."

## Missie 
"Die Suid-Afrikaanse Biblioteek vir Blindes lewer 'n biblioteek- en inligtingsdiens aan blinde en gesiggestremde mense deur die produksie van toeganklike Suid-Afrikaanse leesmateriaal in die ontwikkeling van 'n omvattende biblioteekversameling en die lewering van adviesdienste om toegang tot inligting te bevorder." 

## Lidmaatskap 
Die Suid-Afrikaanse Biblioteek vir Blindes is 'n lid van die volgende organisasies:
* DAISY Consortium

## Wetgewing 
* Wet op die Suid-Afrikaanse Biblioteek vir Blindes 91 van 1998 (argiefkopie)
* Wet op die Suid-Afrikaanse Biblioteek vir Blindes, 1998 - Regulasies  (argiefkopie)
* Marrakesh-verdrag om toegang tot gepubliseerde werke te vergemaklik vir persone wat blind, visueel gestremd of andersins leesgestremd is 

## Verwysings