Wellington, Wes-Kaap

:*Hierdie artikel handel oor die dorp in die Wes-Kaap. Vir plekke elders met dieselfde naam, sien die dubbelsinnigheidsblad by Wellington.*

**Wellington** is 'n dorp in die Wes-Kaapprovinsie van Suid-Afrika, wat in 1840 na die hertog van Wellington genoem is. Dit is die geboorteplek van die Voortrekker Piet Retief en generaal J.B.M. Hertzog en maak deel uit van die Drakenstein Plaaslike Munisipaliteit waarvan Paarl die setel is. Dit het  in 2011 'n bevolking van 55&nbsp;543 gehad.

**Munisipaliteit (2)** — 'n Heraldieskorrekte wapen is in 1948 in gebruik geneem : ''Kepersgewys verdeel, silwer  en  blou, in die  skildhoof twee skywe, ook blou, elk belaai met 'n goue fleur-de-lis, en in die skildvoet 'n silwer Hugenotekruis''. Die skildhouers is behou, en silwer ankers is tot die goue krone gevoeg om hulle te differensieer. Die wapenspreuk is "Par foi et loyaute". Die wapen is in 1987 by die Buro vir Heraldiek geregistreer, en 'n blou muurkroon is toe as helmteken bygevoeg.  Ivan Mitford-Barberton en H. Ellis Tomlinson het die wapen ontwerp.

## Joodse gemeenskap 
Soos baie ander plattelandse dorpe het Wellington vroeër 'n groot en aktiewe Joodse gemeenskap gehad. Hulle het in 1902 grond vir 'n sinagoge gekoop, en Isaiah Goldstein het die hoeksteen op 24 Augustus 1921 gelê. Die huis langs die sinagoge is in 1942 gekoop, en in 1945 is nog eiendom aangeskaf en in 'n gemeenskapsaal en Hebreeuse Skool omskep. Dié geboue is in 1981 verkoop en die dorp se oorblywende nege Joodse gesinne het by die Paarlse gemeente aangesluit. Die gebou huisves nou (2012) die gemeente van die Nuwe Apostoliese Kerk.

## Plase
Die bekendste historiese plase in die Wagenmakersvallei is Limietrivier, Champagne, De Krakeelhoek en Versailles.

## Bekende boorlinge 
*Herman Bailey, gemeenskapsleier, voormalige burgemeester en 1996 "Wellingtonner van die Jaar". 
* Jan F.E. Cilliers, Afrikaanse digter.
* Genl. J.B.M. Hertzog, eerste minister van die Unie van Suid-Afrika.
* Stephen Korabie, Suid-Afrikaanse politikus en burgemeester van die Drakenstein Plaaslike Munisipaliteit (sedert 2024).
* Adam Small, Afrikaanse skrywer.
* Piet Retief, Voortrekkerleier.
* Ds. George Stephanus Malan, predikant in die NG Kerk en redakteur van die *Kerkbode*.
* Japie Hauptfleisch, soldaat in die Anglo-Boereoorlog.
* Ds. Bernard Petrus Jacobus Marchand, predikant in die NG Kerk.
* Sailor Malan, vlieënier en leier van die Torch Commando.
* Pieter Malan, lid van die Wetgewende Vergadering vir Wagenmakersvallei.
* F.S. Malan, president van die Senaat, kabinetsminister.
* Ds. M.L. de Villiers, komponis van *Die Stem* en agtereenvolgens leraar van die NG gemeente Glen Lynden en die NG gemeente Vishoek.

## Sien ook 
* Hugenote Hoërskool
* Hugenote-seminarie
* Goodnow-saal
* Hugenote-kollege
* Moorreesburg (kiesafdeling)
* Wellington (kiesafdeling)
* NG gemeente Wellington
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Coertzen, Pieter: Die Hugenote van Suid-Afrika 1688 - 1988. Kaapstad: Tafelberg, 1988. 
* Prente van ou geboue op Wellington-museum se webwerf 
* 'n Geemeenskapswebtuiste vir die inwoners van Wellington
* Meer inligting aangaande Bainskloof pas