Vatikaanse Museums

duimnael|225x225px|Die Vatikaanse Museums vanaf die buitekant
Die **Vatikaanse Museums** (Italiaans: Musei Vaticani; Latyn: Musea Vaticana) is die openbare museums van die Vatikaanstad, enklawe van Rome. Hulle vertoon werke uit die enorme versameling wat deur die Katolieke Kerk en die pousdom deur die eeue versamel is, insluitend verskeie van die bekendste Romeinse beeldhouwerke en belangrikste meesterstukke van Renaissancekuns in die wêreld. Die museums bevat ongeveer 70 000 werke, waarvan 20 000 ten toon gestel word, en het tans 640 mense in diens wat in 40 verskillende administratiewe, wetenskaplike en restourasiedepartemente werk.

Pous Julius II het die museums in die vroeë 16de eeu gestig. Die Sixtynse kapel, met sy plafon, altaarmuur wat deur Michelangelo geskilder is en die Stanze di Raffaello (Raphael-kamers) (geskilder deur Raphael) is van die meesterstukke wat die besoeker kan besigtig op sy of haar roete deur die Vatikaanse Museums.

In 2023 is die Vatikaanse Museums deur 6.8 miljoen persone besoek, tweede op die lys van die mees besoekte kunsmuseums ter wêreld na die Louvre, en derde op die lys van die mees besoekte museums ter wêreld

Die museums beskik oor 24 galerye, of kamers, met die Sixtynse kapel as die laaste kamer.

## Geskiedenis 
Die Vatikaan Museums herlei hul oorsprong na 'n enkele marmerbeeldhouwerk wat in die 16de eeu gekoop is: *Laocoön en sy seuns* is op 14 Januarie 1506 ontdek in 'n wingerd naby die basiliek van Santa Maria Maggiore in Rome. Pous Julius II het Giuliano da Sangallo en Michelangelo, wat by die Vatikaan gewerk het, gestuur om die ontdekking te ondersoek. Op hul aanbeveling het die Pous die beeldhouwerk dadelik by die eienaar van die wingerd gekoop. Die Pous het die beeldhouwerk, wat die Trojaanse priester Laocoön en sy twee seuns, Antiphantes en Thymbraeus wat deur reuse-slange aangeval word, uitbeeld, presies 'n maand na die ontdekking daarvan by die Vatikaanstad staangemaak.

Benedictus XIV het die *Museum Christianum* gestig, en sommige van die versamelings het die Lateraanse Museum (Museo Lateranense) gevorm, wat Pius IX by wyse van dekreet in 1854 gestig het.

Die museums se 500ste herdenking is in Oktober 2006 gevier deur permanent die uitgrawings van 'n nekropolis by die Vatikaanse-heuwels te open vir die publiek.

Op 1 January 2017 het Barbara Jatta die direkteur van die Vatikaanse Museums gewordn en sodoende vir Antonio Paolucci vervang wat sedert 2007 direkteur was.

## Pinacoteca Vaticana
duimnael|Toeriste in die Pinacoteca Vaticana

Die kunsgalery is in die Borgia-woonstel gehuisves totdat Pius XI beveel het dat 'n nuwe toegewyde gebou vir die kunsskatte gebou word. Die nuwe gebou, ontwerp deur Luca Beltrami, is op 27 Oktober 1932 ingewy. The museum se skilderye sluit in:

*  Giotto: *Stefaneschi Triptiek*
*  Olivuccio di Ciccarello: *Opere di Misericordia*
*  Filippo Lippi: *Marsuppini-kroning*
*  Giovanni Bellini: *Pietà*
*  Melozzo da Forlì: *Sixtus IV stel Platina aan as prefek van die Vatikaanse-biblioteek*
*  Pietro Perugino: *Decemviri Altarpiece* en *San Francesco al Prato Resurrection*
*Leonardo da Vinci: *Die boetvaardige Hiëronymus*
*  Raphael: *Madonna van Foligno*, *Oddi Altaarstuk* en *Die transfigurasie*
*  Titiaan: *Frari Madonna*
*  Antonio da Correggio: *Christus in Glorie*
*  Paolo Veronese: *Die Visioen van die Heilige Helena*
*  Caravaggio: *Die Graflegging*
*  Domenichino, *Die laaste nagmaal van die Heilige Hiëronymus*
*  Nicolas Poussin, *Die Martelaarskap van die Heilige Erasmus*
*  Jan Matejko: *Jan III Sobieski by Wene*

## Versameling van moderne godsdienstige kuns 
Die versameling van moderne godsdienstige kuns is in 1973 bygevoeg en huisves skilderye en beeldhouwerke van kunstenaars soos Carlo Carrà, Giorgio de Chirico, Vincent van Gogh, Paul Gauguin, Marc Chagall, Paul Klee, Salvador Dalí en Pablo Picasso.

## Museums vir beeldhouwerke 
Die groep museums sluit verskeie beeldhoumuseums rondom die Cortile del Belvedere in. Dit is die Museo Gregoriano Profano, met klassieke beeldhouwerk, en ander soos hieronder:

### Museo Pio-Clementino 
duimnael|Die Braschi Antinous is in die Sala Rotonda (Ronde-saal) van die Pio-Clementine Museum.
duimnael|Saal van diere, Pio-Clementino Museum
[duimnael| 'n [Bireme van die Romeinse vloot uitgebeeld in 'n reliëf van die tempel van Fortuna Primigenia in Praeneste (Palestrina), gebou in omstreeks 120 v.C.; in the Museo Pio-Clementino]]

Die museum kry sy naam van twee pouse: Clemens XIV, wat die museum gestig het, en Pius VI, wat dit voltooi het. Clemens XIV het met die idee vorendag gekom om 'n nuwe museum in Innocentius VIII se Belvedere-paleis te skep en het met die opknappingswerk begin.

Clemens XIV het die Museo Pio-Clementino in 1771 gestig; dit het oorspronklik kunswerke van oudheid en die Renaissance bevat. Die museum en versameling is vergroot deur Clemens se opvolger Pius&nbsp; VI. Vandag huisves die museum Griekse en Romeinse beeldhouwerk. Van die mees noemenswaardige galerye is:
* ** Oktagonale hof** (ook bekend as die *Cortile delle Statue*): dit was waar sommige van die eerste antieke klassieke standbeelde in die pouslike versamelings vir die eerste keer vertoon is. Van die bekendste stukke, die Apollo van die Belvedere en Laocoön en sy seuns, is sedert die vroeë 1500's hier.
* ** Sala rotonda**: Dit is gevorm soos 'n miniatuur Panteon, en die kamer het antieke mosaïeke op die vloere, en antieke standbeelde langs die omtrek van die gebou, insluitend 'n vergulde bronsbeeld van Hercules en die Braschi Antinoös.
* **Griekse kruisgalery** (*Sala a Croce Greca*): met die sarkofage van Constantina en Helena van Konstantinopel, onderskeidelik die dogter en moeder van Konstantyn die Grote.
* **Galery van die standbeelde** (*Galleria delle Statue*): soos die naam aandui, bevat dit verskeie belangrike standbeelde, insluitende die *Slapende Ariadne* en die borsbeeld van *Menander*. Dit bevat ook die *Barberini Kandelare*.
* **Sala degli Animali**: word so genoem weens die groot verskeidenheid antieke standbeelde van diere.

### Museo Chiaramonti
[duimnael|Die Mars van Todi is 'n antieke [Etruskers|Etruskiese bronsbeeld uit die laat-400's v.C.; in die Gregoriaanse Etruskiese Museum.]]

Hierdie museum is in die vroeë 19de eeu gestig deur Pius VII, wie se van voor sy verkiesing as Pous Chiaramonti was. Die museum bestaan uit 'n groot booggalery waarin verskeie standbeelde, sarkofage en friese uitgestal word. Die nuwe vleuel, of **Braccio Nuovo**, gebou deur Raffaele Stern, huisves standbeelde soos die Augustus van Prima Porta, die *Spiesdraer* (*Doryphoros*) en *Die Nylrivier*. Dit is gebou in die Neoklassieke styl en het 'n breë boogdak met dakvensters. Die **Galleria Lapidaria** vorm deel van die Museo Chiaramonti, en bevat meer as 3 000 kliptablette en inskripsies. Dit is slegs toeganklik met spesiale toestemming, gewoonlik vir die doel van akademiese studie.

### Museo Gregoriano Etrusco 
duimnael|Die binnekant van hierdie Egiptiese 'Geel Kis'-sarkofaag is gevul met ingewikkelde ikoon- en tekstuele simbole; in the Museo Gregoriano Egiziano.

Hierdie museum, wat in 1837 deur Gregorius XVI gestig is, het nege galerye en huisves Etruskiese stukke, afkomstig van argeologiese opgrawings in die grondgebied van die Pouslike Staat sowel as ander werke wat reeds gehou is in die Vatikaanstad.  Die versameling sluit vase, sarkofage, bronsstukke, terracotta, keramiek sowel as werke uit die Falcioni-- en Guglielmi-versamelings in.

### Museo Gregoriano Egiziano
duimnael|Standbeeld van die *Uitgestrekte Nylinwoner*, 1ste–2de eeu n.C.; in die Museo Gregoriano Egiziano

Hierdie museum huisves 'n groot versameling artefakte uit Antieke Egipte en ook baie Egiptiese werke van Romeinse vervaardiging in nege kamers. Die Carlo Grassi-versameling van bronsstukke is deel van die versameling.  Dit sluit papirusse, sarkofage, mummies, beeldhouwerke en reproduksies van die *Egiptiese Dodeboek* in.

## Vatikaanse historiese museum 
Die Vatikaanse historiese museum (Italiaans: Museo storico vaticano) is in 1973 op die aandrang van Paulus VI gestig.In 1987 het dit na die hoofverdieping van die Lateraanse paleis verskuif, waar dit in Maart 1991 geopen is.

## Hoogtepunte 

Lêer:Italy-3104 - Apollo (5378415112).jpg|Ná Leochares*Apollo van Belvedère*Museo Pio-Clementino
Lêer:Laocoön and his sons group.jpg|Agesander, Athenodorus and Polidorus*Laocoön en sy seuns*Museo Pio-Clementino
Lêer:Torso del Belvedere. Museo Pio Clementino, Musei Vaticani (Roma) - panoramio.jpg|ApolloniusBelvedère-bolyfMuseo Pio-Clementino
Lêer:Augustus of Prima Porta (inv. 2290).jpg|alt= 'n Marmerstandbeeld van keiser Augustus. Hy staan met een arm omhoog asof hy in bevel is. Augustus word uitgebeeld as 'n man van ongeveer vyf-en-dertig, met kort hare en skoongeskeerded wange. Hy dra Romeinse militêre uniform van 'n borsharnas, leertoebehore en 'n mantel oor 'n kort tuniek. Die borsplaat is versier met simboliese figure. As 'n kunswerk vertoon die standbeeld hoë tegniese bemeestering.|Romein, 1ste eeu n.C.Augustus van Prima PortaMuseo Chiaramonti
Lêer:Leonardo, san girolamo.jpg|Leonardo da Vinci*Die boetvaardige Hiëronymus*Pinacoteca Vaticana
Lêer:Creación de Adán.jpg|Michelangelo*Die skepping van Adam*Sixtynse kapel (plafon)
Lêer:"The School of Athens" by Raffaello Sanzio da Urbino.jpg|Raphael*Die skool van Athene*Raphael Rooms
Lêer:Transfiguration Raphael.jpg|Raphael*Die transfigurasie*Pinacoteca Vaticana
Lêer:Last Judgement by Michelangelo.jpg|Michelangelo*Die laaste oordeel*Sixtynse kapel
Lêer:Caravaggio - La Deposizione di Cristo.jpg|Caravaggio*Die Graflegging*Pinacoteca Vaticana
Lêer:Sleeping Ariadne 2.jpg|*Die slapende Ariadne*Galleria delle Statue
Lêer:Australia occidentale, munja, walcott, dipinto di wandjina (spirito creatore), 1920 ca..JPG|Uitbeelding van WandjinaAnima Mundi
Lêer:Vincent van Gogh - Pietà (after Delacroix).jpg|Vincent van Gogh – *Pietà* 

duimnael|regs|Vatikaanse Galery van kaarte|alt=Foto van 'n lang breë gang gevul met 'n skare mense in gemaklike drag. Die plafon is geboë en is keurig versier met vergulde pleisterwerk en klein helderkleurige prente. Die mure het fresko's van groot kaarte, wat elkeen 'n briljante blou agtergrond het.
duimnael|regs|Die Bramante-trappe; spiraaltrappe van die Vatikaanse Museums, ontwerp deur Giuseppe Momo in 1932

* Die pouslike troon van rooi marmer, voorheen in die Aartsbasiliek van Sint Johannes Lateraan.
* Romeinse beeldhouwerk, grafstene en inskripsies, insluitende die Sarkofaag van Junius Bassus uit die vroeë Christentydperk en Dogmatiese sarkofaag, en die grafskrif van Lucius Cornelius Scipio Barbatus.
* Die Raphael-kamers met verskeie werke deur Raphael en sy werkswinkel, insluitend die meesterstuk *Die skool van Athene* (1509–1511).
* Die Niccoline-kapel.
* Die Sixtynse kapel, insluitend die Plafon van die Sixtynse kapel (galery).
* Die Galery van kaarte: topografiese kaarte van die hele Italië, geskilder op die mure deur fra (broeder) Ignazio Danti van Perugia, in opdrag van Gregorius XIII (1572–1585). Dit bly die wêreld se grootste piktorale geografiese studie.
* Die fresko's en ander werke in die Borgia-woonstel gebou vir die Borgia pous Alexander VI.
* Die Bramante-trappe is 'n dubbele spiraaltrap wat ontwerp is deur Giuseppe Momo in 1932. Die trap het twee dele, 'n dubbele heliks, en het 'n vlak helling, synde 'n trap-oprit eerder as 'n ware trap. 

## Besoekers 
## Verwysings 
## Verdere leesstof 
* G. Spinola, *Il Museo Pio-Clementino* (3 vol.s, 1996, 1999, 2004)
* G. B. Visconti and E. Q. Visconti, *Il Museo Pio-Clementino Descritto* (8 vols., 1782–1792)
*
* Peter Rohrbacher: Völkerkunde und Afrikanistik für den Papst. Missionsexperten und der Vatikan 1922–1939 in: Römische Historische Mitteilungen 54 (2012), 583–610.

## Eksterne skakels 
* Vatikaanse Museums se amptelike aanlyn kaartjiekantoor
* Aanlyn kunstekatalogus
* 'n 360 grade virtuele toer van die Vatikaanse Museums
* Vatikaanse Museums en Sint Pieterskerk: 'n Reis Deur Goddelike Kunstenaarskap