open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
610 v.C.

## Gebeure 
* 

## Geboortes 
* Anaximander (610 v.C. - 546 v.C.), Griekse filosoof uit die Oudheid

## Sterftes 
* Psamtik I - koning van Egipte
Marcus Zuerius van Boxhorn

[duimnael|Beeld van Boxhorn, Besondere versamelings, [Universiteit van Leiden.]]

**Marcus Zuerius van Boxhorn** (Bergen op Zoom, Nederland, September 1612 - Leiden, 3 Oktober 1653) was reeds op die ouderdom van 21 jaar "professor eloquentiae". 

Hy was 'n taalkundige met 'n groot kennis van Latyn. Hy het tewens Russies, Persies en Turks bestudeer. 

## Indo-Europees 
Hy was die eerste wetenskaplike wat geopper het dat die tale wat ons nou Indo-Europese tale noem, moontlik 'n gemeenskaplike voorouer deel. Sy ontdekking het twee eeue vroeër plaasgevind as die Engelsman Sir William Jones se ontdekking dat dié tale 'n gemeenskaplike voorouer moes gehad het (1786). William Jones word egter steeds wêreldwyd beskou as die eerste wetenskaplike wat hierdie hipotese gestel het.

Van Boxhorn het geweet van Xenofon se reise na Indië, waardeur hy Sanskrit leer ken het. Dit het daartoe gelei dat hy gelykenisse tussen verskillende Indo-Europese tale ontdek het, waarby hy die bestaan van 'n primitiewe gemeenskaplike taal -- wat hy toe 'Skities' noem -- veronderstel. Hy het by hierdie hipotese Nederlands, Grieks, Latyn, Persies en Duits ingesluit, waarna hy later ook die Slawiese, Keltiese en die Baltiese tale insluit. 'n Semitiese taal soos Hebreeus het hy daarvan uitgesluit. 

## Aanhalings 
Van Boxhorn skrywe:
"De echte reden van die overeenkominge in dese talen is, om dat de Griecken ende Duytschen aan de borsten van eene moeder gelegen, ende uyt eene mondt leeren spreecken hebben."

Op die vraag "Waer uyt blijckt, dat der Grieken, Romeynen, ende Duytschen tale, afcomstich is van de Scythen?" antwoord hy: "Voorwaer niet uyt een ofte twee dosijnen van woorden" - Nee, daar is baie meer - en dan gaan hy voort: "Niet oock uyt vreemde woorden neffen vreemde saecken ontleent van vreemden, ende dien volgende onder verscheiden vreemde volckeren te vinden, gelyck een *Kemel*, overal bij de Romeinen, Griecken, Duitschen, ende andere, genoemt werdt een *Kemel*, maer uyt in ende aengeboren woorden, bediedende saecken ofte dingen, die over al daegelycx gebruyckt, geboren, ende gevonden worden."

Van Boxhorn stel dus dat daar 'n oer-basiswoordeskat is, wat apart van leenwoorde is. Hierdie basiswoordeskat word deur hierdie tale gedeel; nie deur ontlening aan 'n vreemde taal nie, maar deur oorerwing vanuit 'n gemeenskaplike voorouer.

Sy stelling dat die Skitiese taal die gemeenskaplike voorouer was, is misleidend aangesien Skities 'n Indo-Irannese taal was, wat dus eweas Latyn, Grieks en Duits uit hierdie gemeenskaplike voorouer moes voortgekom het.
Kobe Hawetoring

duimnael|Kobe HawetoringDie **Kobe Hawetoring** of **Kobe Port Tower** (Japannees: 神戸ポートタワー Kōbe Pōto Tawā), 'n hiperboloïedstruktuur, is 'n 108 meter hoë lattice toring die vorm van 'n in form of a hiperboloïed in Kobe, Hiogo-prefektuur, Japan. Die toring wat as telekommunikasietoring dien is deur Koichi Itoh ontwerp en is op  21 November 1963 geopen. Die Kobe Hawetoring het 'n uitkykdek teen 'n hoogte van 90,28 meter wat outomaties roteer om 'n 360° uitsig oor Kobe Stad, Awaji-eiland en Osakabaai te bied.

## Sien ook 
*Lys van torings
*Hiperboloïedstruktuur

## Eksterne skakels 
*http://www2.odn.ne.jp/yoko-tower/towers/kobeport-e.htm 
*http://www.kobe-meriken.or.jp/port-tower/ (in Japannees)
Hiperboloïed

In wiskunde is 'n **hiperboloïed** 'n kwadratiese vorm, 'n soort oppervlak in drie dimensies wat deur die volgende vergelyking beskryf word

:{x^2 \over a^2} + {y^2 \over b^2} - {z^2 \over c^2}=1 &nbsp;(hiperboloïed van een vlak),

of

:- {x^2 \over a^2} - {y^2 \over b^2} + {z^2 \over c^2}=1 &nbsp;( hiperboloïed  van twee vlakke)

As, en slegs as, *a* = *b*, is dit 'n **omwentelingshiperboloïed**. 'n Hiperboloïed van een vlak kan verkry word deur 'n hiperbool om sy transversale as te roteer. Alternatiewelik kan 'n hiperboloïed van twee vlakke van die as AB beskryf word as die versameling punte P sodat AP−BP 'n konstante, AP wat die afstand tussen A en P is. Punte A en B is die brandpunte van die hiperboloïed. 'n Hiperboloïed van twee vlakke kan verkry word deur die hiperbool om sy brandpuntas te roteer.  

'n Hiperboloïed van een vlak is 'n dubbele reëloppervlak; as dit 'n omwentelings hiperboloïed is, kan dit ook verkry word deur 'n lyn om 'n skewe lyn te roteer.

'n Ontaarde hiperboloïed het die vorm
:{x^2 \over a^2} + {y^2 \over b^2} - {z^2 \over c^2}=0;
as *a* = *b* sal dit 'n keël gee, indien nie gee dit 'n *elliptiese keël*.

## Kyk ook 
* Ellipsoïed
* Paraboloïed
* Hyperboloïde struktuur
Tết Offensief

Die **Tết Offensief** of **Tết Aanval** (Viëtnamees: *Sự kiện Tết Mậu Thân 1968* of *Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân*) was 'n reeks operasionele aanvalle gedurende die Viëtnamoorlog, gekoördineer tussen bataljon sterkte elemente van die Nasionale Front vir die Bevryding van Viëtnam of "Viëtkong" (VC) en Divisie eenhede van Noord-Viëtnam se ''People's Army of Vietnam* (PAVN), teen Suid-Viëtnam se *Army of the Republic of Vietnam'' (ARVN), die Verenigde State militêre eenhede en ander ARVN-geallieerde magte. Die operasies word genoem die Tết Offensief omdat dit beplan was om in aanvang te neem die nag van 30-31 Januarie 1968, Tết Nguyên Đán (die maan nuwe jaar). Die offensief het aangehou tot in 1969.

Die Tết Offensief het tot 'n operasionele nederlaag vir die Noord-Viëtnam en VC gely. Die Tết Offensief word egter ook algemeen beskou as 'n keerpunt in die Viëtnamoorlog waartydens die NLF en PAVN 'n enorme sielkundige en propagandaoorwinning behaal. Populêre steun vir die oorlog in die VSA het gou hierna gekwyn en het bygedra tot die onttrekking van Amerikaanse soldate. Die Amerikaanse publiek het veel meer kritiek uitgespreek teen die oorlogbeleid van President Lyndon B. Johnson na die Tết Offensief. Die entiteit wat mees direk deur die aanvalle beïnvloed is, was die regering van die Republiek van Viëtnam van Nguyễn Văn Thiệu wie se militêre en politieke afhanklikheid van die VSA gedemonstreer is aan die bevolking. Die Tết Offensief word algemeen beskou as 'n voorbeeld van die waarde van propaganda en die media se invloed in die najaag van militêre doelwitte.

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Vakwerkboogbrug

'n **Vakwerkboogbrug** kombineer elemente van vakwerk en boë. Die werklike spanning-verspreiding sal van die ontwerp afhang. As geen horisontale drukkragte gegenereer word nie, word dit 'n gevormde vakwerk, essensieel 'n gebuigde balk - vergelyk byvoorbeeld 'n maanbrug. As horisontale drukkrag genereer word, terwyl die toppunt van die boog 'n penlas is, is dit struktureel 'n A-raam wat uit twee gebuigde dele bestaan - vergelyk byvoorbeeld die *Iron Bridge*. As spannings in die boog langs die pad van die boog loop is dit 'n ware boog of *vakwerkboog*.

In die *Iron Bridge* (ysterbrug) wat onder vertoon word, vorm die stuktuur van elke raam die soort struktuur wat vantevore van hout gemaak is. Sulke houtstrukture gebruik balke wat naby mekaar vasgepen is sodat die lede binne die rame nie vry is om relatief tot mekaar te beweeg nie aangesien hulle in 'n pengeskakelde vakwerkstruktuur vervat is wat rotasie by die penlas toelaat. Sulke stywe strukture (wat buigkragte op die elemente daarvan afdwing) is in die 20ste eeu verder ontwikkel as die Vierendeelvakwerk.

[duimnael|links|260px|Die staal Stoney Creekbrug dra die [Kanada|Kanadese Stille Oseaan-spoorlyn]]
links|duimnael|260px|Die *Iron Bridge*, 'n A-raamboogtipebrug en die eerste metaalbrug (Coalbrookdale, Engeland).

## 'n Paar brûe van die tipe 
*Navajobrug (1929), en die nuwer (1995) brug, van dieselde algemene konstruksie. Altwee is gebou as selfsteunde kantelbalke wat deur 'n sentrale pen verbind word.
*Die *Iron Bridge* (1791), die eerste metaalbrug – dit bestaan steeds.
Viaduc de Garabit

duimnael|320px|Die Viaduc de Garabit.
duimnael|Right|320px|Viaduc de Garabit
duimnael|Right|320px|Viaduc de Garabit snags
Die **Viaduc de Garabit** is een van die meesterwerke van die Franse ingenieur Alexandre Gustave Eiffel en is geleë in die departement Cantal in Frankryk.

Toe die oorbrug in 1884 oor die Truyère-rivier gebou is, was dit die grootste en hoogste van sy tyd. Dit het 'n revolusionêre ontwerp wat sy tyd ver vooruit was,  minimalistiese konstruksie en tegelykertyd met 'n baie elegante vorm.

Die ontwerp van die brug is baie soortgelyk aan dié van die Maria Pia-brug in Porto, Portugal.

## Viaduc de Garabit tegniese gegewens 
* Totale Lengte van die oorbrug: 564,69 m
* Hoogte van die boog: 165 m
* Hoogte bo die rivier: 122 m
* Volume van stene: 20 409 m³
* Hoeveelhede van die metaal konstruksie:
** Gespande staal: 3169 t
** Staal: 41 t
** Gietyster: 23 t
* Aantal klinknaels: 678 768 stuks
* Boutyd : vyf jaar (van Januarie 1880 tot September 1885)
Maria Pia-brug

duimnael|regs|270px|Afbeelding uit 1877
duimnael|regs|270px|Eietydse foto van die Maria Pia Brug

Die **Maria Pia brug** (Portugees: *Ponte de D. Maria Pia*) is 'n enkelspoor spoorbrug in Portugal oor die Douro tussen Porto en Vila Nova de Gaia. Die spoorlyn is nie meer in gebruik nie nadat dit in 1991 vervang is deur die nuwe São João brug wat deur die ingenieur Edgar Cardoso ontwerp is.

## Naam 
Die brug is vernoem na die Portugese koningin Maria Pia de Sabóia (1861–1889) van die huis van Savoye, prinses van Italië. Op 4 November 1877 word die brug feestelik geopen deur die Portugese koningspaar. Die nabygeleë baie soortgelyke brug, die Dom Luis I-brug, heet na haar man, Dom Louís I, koning van Portugal (1861–1889).

## Ontwerp en konstruksie 
Die totale lengte van die staal boogbrug is 352&nbsp;m. Die middelste boog was ten tye van die opening in 1877 die grootste ter wêreld.

Die brug, met enkelspoor, is tussen 1875 en 1877 deur Alexandre Gustave Eiffel en Théophile Seyrig gebou.

Die Maria Pia brug is tot 1991 vir spoorwegverkeer gebruik. Sedertdien is treinverkeer oor die Douro op die nuut geboude São João brug verlê.

## Bibliografie 
* Billington, David P. *The Tower and the Bridge*. Princeton University Press, 1983.
* Harvie, David I. *Eiffel: The Genius Who Reinvented Himself*. Stroud, Gloucestershire: Sutton, 2006 
* Loyrette, Henri. *Gustave Eiffel*. New York: Rizzoli, 1985
Dom Luis I-brug

regs|duimnael|275px|Dom Luis I brug
regs|duimnael|275px|Die Dourorivier en die Dom Luis I brug

Die **Dom Luis I** brug (Portugees: *Ponte Dom Luís I*) oor die rivier Douro is 'n opvallend konstruksie in die Portugese stad Porto.

## Naam 
Die brug is vernoem na koning Lodewyk I van Portugal (Dom Luís I, 1861 - 1889), wat die brug dan ook op 31 Oktober 1886 geopen het.

## Ontwerp en konstruksie 
Sodra mens bewus word daarvan dat die brug ontwerp is deur Teófilo Seyrig, 'n Belgiese medewerker van Alexandre Gustave Eiffel, herken mens ook elemente van die Eiffeltoring daarin. Konstruksie het in 1881 begin en die brug is op 31 Oktober 1886 amptelik geopen. 

Verkeer is aanvanklik oor twee brugdekke 44 meter bo mekaar gedra. Die onderste vlak het motorverkeer tussen die laagliggende stadsdele ondersteun en die boonste het die hoogliggende stadsdele met 'n metro-dek verbind. Beide was ontoeganklik vir voetgangers.  Elke brugdek word  deur staal boog konstruksie ondersteun. 

Die ou spoorbrug in Porto, die Maria Pia-brug, is deur Eiffel & Co. ontwerp en hoewel dit ontbreek aan die onderdek is daar duidelike ooreenkomste tussen die twee bûe.

600px|Die Dom Luis I-brug
Hamburger SV

**Hamburger SV** (HSV) is 'n Duitse sportklub uit die stad Hamburg, veral bekend vir sy sokkerafdeling. Behalwe sokker, het die klub onder meer afdelings vir yshokkie, tafeltennis, krieket, pluimbal, bofbal, basketbal, rolbal, gholf, gimnastiek, handbal, hokkie, karate, atletiek, rugby, swem, tennis en vlugbal. Die sokkerafdeling het reeds sedert 1919 onafgebroke op die hoogste vlak van die Duitse sokkerstruktuur gespeel.

Die klub se geskiedenis begin op 29 September 1887, toe *Der Hohenfelder Sportclub* en *Wandsbek-Marienthaler Sportclub* saamgesmelt het om *Sports Club Germania* te vorm. Hierdie klub het in 1919 met *Hamburg FC* (gestig in 1888) en *FC Falke* (gestig in 1906) saamgesmelt om die huidige *Hamburger Sport-Verein* te vorm, nadat al drie klubs deur die Eerste Wêreldoorlog verswak gelaat is. Die klubkleure was rooi en wit ter ere van die stad Hamburg, terwyl die blou en swart van die oudste van die stigtersklubs, *SC Germania*, as die spanwapen in gebruik geneem is. 

Die "nuwe" klub was vroeg suksesvol toe die eindstryd om die nasionale titel in 1922 gehaal is teen 1. FC Neurenberg, wat in sy derde agtereenvolgende eindstryd gespeel het. Die wedstryd is as gevolg van swak lig na 3 uur en 10 minute afgelas met die telling 2-2. Die herontmoeting is na 'n lang tydperk van ekstra tyd (met die telling 1-1) ook afgelas nadat Neurenberg slegs 7 spelers oorgehad het (geen reserwes is destyds toegelaat nie). Die besluit van die skeidsregter het tot groot omstredenheid gelei: Die DFB het die titel aan Hamburger SV toegeken, maar 'n beroep op hulle gedoen om in die naam van 'n goeie sportmangees nie die titel te aanvaar nie - waartoe hulle teësinnig ingestem het. Die Viktoriatrofee is op die ou end nie in 1922 toegeken nie. Die klub het die "amptelike" titel die volgende seisoen die eerste keer gewen deur 3:0 met SC Union Oberschöneweide in die eindstryd af te reken.

Tydens die Derde Ryk is die klub in die Gauliga Nordmark ingedeel en na die Tweede Wêreldoorlog in die Oberliga Noord. Hamburger SV was tot 2018 die enigste klub wat sedert die oprigting (in 1963) onafgebroke in die Bundesliga gespeel het. Die 17de plek aan die einde van die 2017/18-seisoen het die eerste relegasie tot gevolg gehad.

## Erelys 
**Duitse sokkerkampioen** (7)
: 1921/1922, 1922/1923, 1927/1928, 1959/1960, 1978/1979, 1981/1982, 1982/1983
**DFB-Pokal** (3)
: 1963, 1976, 1987
**Ligapokal** (2)
: 1973, 2003
**Europese beker I** (1)
: 1983
**Europese beker II** (1)
: 1978
**Intertoto-beker** (1)
: 2005

## Onlangse ligaposisionering 
## Eksterne skakels 
* Amptelike klubwerf
* The Abseits Guide to German Soccer
Octave Mirbeau

duimnael|upright|*Les affaires sont les affaires*, Comédie-Française, 1903
duimnael|upright|*Dingo*, Ambroise Vollard, 1924
duimnael|upright|*Cahiers Octave Mirbeau*, 2009
**Octave Mirbeau** (16 Februarie 1848 - 16 Februarie 1917) was 'n Franse romanskrywer, dramaturg, joernalis. 

## Literêre loopbaan 
Joernalis, romanskrywer (''L'Abbé Jules*), kortverhaalskrywer (*Contes cruels*), dramaturg (*Les affaires sont les affaires*), kritikus (*Combats esthétiques*) en aktivis (*L'Affaire Dreyfus'', Mirbeau was 'n vurige aanhanger van die werkersregte.

Mirbeau se literêre deurbraak het met die roman *Le Calvaire* in 1886 gekom. Sy bekendste werke – *Le Jardin des supplices* (1899) en *Le Journal d’une femme de chambre* (1900) - weerspieël sy skeptiese en  pessimistiese lewensbeskouing.

## Werke 
### Romans 
* *Le Calvaire* (1886).
* ''L'Abbé Jules* (1888).
* *Sébastien Roch* (1890).
* *Dans le ciel* (1892 - 1893).
* *Le Jardin des supplices*   (*De Tuin der Folteringen*) (1899).
* *Le Journal d'une femme de chambre*  (*Het Dagboek van een kamermeisje*) (1900).
* *Les 21 jours d'un neurasthénique* (*De badkuur van een zenuwlijder*) (1901).
* *La 628-E8* (1907).
* *Dingo* (1913).
* *Un gentilhomme* (1920).

### Kortverhale 
* *Contes cruels* (1990).

### Toneelstukke 
* *Les Mauvais bergers* (1897).
* *Les affaires sont les affaires* (*Besigheid is Besigheid*) (1903).
* *Farces et moralités* (1904).
* *Le Foyer* (1908).
* *Les Dialogues tristes* (2007).

### Niefiksie 
* *L'Affaire Dreyfus* (1991).
* *Lettres de l'Inde* (1991).
* *L'Amour de la femme vénale* (1994).
* *Combats esthétiques* (1993).
* *Combats littéraires* (2006).

## Bibliografie 
* Pierre Michel - Jean-François Nivet, *Octave Mirbeau, l'imprécateur au coeur fidèle*, Séguier, 1990. 
* *Cahiers Octave Mirbeau*, 1-22 (1994-2015).

## Eksterne Skakels 
*  Société Octave Mirbeau.
*  *Dictionnaire Octave Mirbeau*.
*  *Bibliographie d’Octave Mirbeau''. (PDF)
Bydgoszcz

**Bydgoszcz**  (Duits: *Bromberg*, Latyn: *Bydgostia*) is 'n Poolse stad en die hoofstad van die woiwodskap Kujawië-Pommere. 

## Kultuur 
Pole se grootste operafees, die Bydgoszcz-operafees, vind in die stad plaas. 

## Sport 
* Zawisza Bydgoszcz
** Sokker, boks
* Astoria Bydgoszcz
** Basketbal, boks, swem, kanovaart
* Polonia Bydgoszcz
** Speedway, Sokker
Turning Torso

**HSB Turning Torso** is 'n wolkekrabber in Malmö, Swede, aan die Sweedse kant van die Öresund-seestraat. Dit is deur Santiago Calatrava ontwerp en is amptelik op 27 Augustus 2005 geopen. Die toring bereik 'n hoogte van 190&nbsp;meter (623&nbsp;voet) met 54 verdiepings. Teen voltooiing was dit die hoogste gebou in Skandinawië, en Europa se tweede hoogste woonstelblok, na die 264-meter-hoë Triumph-Palace in Moskou.

Die ontwerp is gegrond op 'n beeldhouwerk deur Santiago Calatrava genaamd *Twisting Torso*. Dit gebruik nege vyf-verdieping kubusse wat draai soos dit styg; die boonste segment is negentig grade gedraai ten opsigte van die grondverdieping. Elke verdieping bestaan basies uit 'n reghoekige gedeelte wat die sentrale kern omring, saam met 'n driehoekige gedeelte wat gedeeltelik deur 'n eksterne staalstellasie ondersteun word. Die onderste twee kubusse is bedoel om as kantoorruimte te dien. Kubusse drie tot nege huisves 149 luukse woonstelle.

Die *Twisting Torso* is 'n wit marmerbeeld gegrond op die vorm van 'n draaiende menslike liggaam. Johnny Örbäck, voormalige hoof uitvoerende beampte van die Turning Torso kontrakteur en raadsvoorsitter van die Malmö-tak van die koöperatiewe behuisingsvereniging HSB, het die beeld in 1999 gesien en met Calatrava in verbinding getree om hom te versoek om 'n gebou wat dieselfde konsep gebruik te ontwerp. Konstruksie het in die noordelike somer van 2001 begin.

Een van die redes vir die bou van die Turning Torso was om 'n herkenbare stadshorison vir Malmö te hervestig na die verwydering van die Kockumskranen ("Die Kockum Hyskraan") in 2002, wat minder as 'n kilometer van Turning Torso geleë was. Plaaslike politici het dit as belangrik beskou vir inwoners om 'n simbool vir Malmö te hê wat *Kockumskranen* kon vervang. Kockumskranen was 'n groot hyskraan wat vir skeepsbou gebruik is en tot 'n mate die stad se blouboordjiewortels verteenwoordig het. Turning Torso kan gesien word as 'n monument van 'n nuwe, meer internasionale Malmö.

## Erkenning 
Turning Torso het die 2005 Emporis Wolkekrabber Toekenning met die grootste punteverskil in die toekenning se geskiedenis gewen en die Q1 Toring in die Goudkus, Australië en Montevideo in Rotterdam, Nederland verslaan.

Die struktuur het ook die 2005 MIPIM toekenning in Cannes, Frankryk vir die beste internasionale residensiële gebou gewen. Ander gebou wat deelgeneem het sluit in 1 West India Quay in London, VK, en Espirito Santo Plaza in Miami, VSA.

Die konstruksie van Turning Torso is in 'n episode van die Discovery Channel se reeks  Extreme Engineering gedek.

## Eksterne skakels 
* Turning Torso webblad
* Turning Torso op Emporis
* Skyscraperpage.com diagram tekening van Turning Torso deur illustreerder "Nightsky"
* *The New Yorker*, 31 Oktober 2005, "The Sculptor"
* Kort films van Turning Torso van verskillende plakke
Woiwodskap Kujawië-Pommere

|-
! colspan="2" | Kaart
|- bgcolor="#FFFFFF"
! colspan="2" align="center" | 180px
|-
! colspan="2" | Wapen en vlag
|- align="center" bgcolor="#FFFFFF"
! width="145" | 75px|Wapen van die Woiwodskap Kujawië-Pommere
! width="145" | 150px|Vlag van die Woiwodskap Kujawië-Pommere
|-
! colspan="2" | Basiese gegewens
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Setel van die woiwode: || Bydgoszcz (*Bromberg*)
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Setel van die parlement: || Toruń (*Thorn*)
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Woiwode: || Marzanna Drab
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Woiwodskapsmaarskalk: || Waldemar Achramowicz
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Grootste stad: || Bydgoszcz
|- bgcolor="#FFFFFF"
| ISO 3166-2: || `PL-KP`
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Nommerplate: || `C`
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Bevolking: || 2&nbsp;068&nbsp;809 (30 Junie 2009) 
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Bevolkingsdigtheid: || 115 inw. per km²
|-
! colspan="2" | Geografie
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Oppervlakte: || 17&nbsp;969 km²
|- bgcolor="#FFFFFF"
| - waarvan land: || ? km²
|- bgcolor="#FFFFFF"
| - waarvan water: || ? km²
|- bgcolor="#FFFFFF"
| valign="top" | Strekking: || Noord-suid: tot 150&nbsp;kmWes-oos: tot 158 km
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Hoogste punt: || ? m bo seevlak
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Laagste punt: || ? benede seevlak
|-
! colspan="2" | Landskapstruktuur
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Bosse: || ? %
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Waterliggame: || ? %
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Landbou: || ? %
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Ander: || ? %
|-
! colspan="2" | Administratiewe verdeling
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Selfregerende stede: || 4
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Powiat (distrikte): || 19
|- bgcolor="#FFFFFF"
| Munisipaliteite: || 144
|}

**Kujawië-Pommere** (Pools: *Województwo Kujawsko-Pomorskie)* is 'n Woiwodskap in sentraal-noord Pole. Die Woiwodskap is opgerig op 1 Januarie 1999 en bestaan uit die voormalige Woiwodskappe Bydgoszcz, Toruń en Włocławek. Die administratiewe sentra is Bydgoszcz en Toruń.

## Grootste stede 
: *stede met meer as 20 000 inwoners*
# 24px Bydgoszcz (*Bromberg*) – 367&nbsp;054
# 24px Toruń (*Thorn*) – 200&nbsp;080
# 24px Włocławek (*Leslau*) – 119&nbsp;939
# 24px Grudziądz (*Graudenz*) – 100&nbsp;024
# 24px Inowrocław – 78&nbsp;011
# 24px Brodnica (*Strasburg*) – 27&nbsp;588
# 24px Świecie (*Schwetz*) – 25&nbsp;968
# 24px Chełmno (*Culm*) – 20&nbsp;428

## Administratiewe indeling 
regs|400px

### Selfstandige stede 
# Bydgoszcz (*Bromberg*)
# Grudziądz (*Graudenz*)
# Toruń (*Thorn*)
# Włocławek (*Leslau*)

### Distrikte 
## Eksterne skakels 
*  *Amptelike webtuiste van Kujawië-Pommere*
Waterbok

__NOTOC__

Die **waterbok** (*Kobus ellipsiprymnus*) is 'n wildsbok wat in Wes-Afrika, Sentraal-Afrika, Oos-Afrika en Suider-Afrika voorkom.

Die dier is by sy skouers omtrent 100 tot 130&nbsp;cm hoog en weeg tussen 160 en 240 kilogram. Die vel is rooibruin, maar word donkerder met ouderdom. 'n Wit "borslap" is kenmerkend onder die keel asook 'n wit ring om die boude. Net die bulle dra horings.

Waterbokke kom in bos- en savanne-gebiede voor, met 'n dieet bestaande uit gras. Ondanks die naam waterbok is hulle nie lief om in water te gaan nie, maar word altyd naby oop water aangetref. Koeie kom soms in troppe van twee tot ses voor. Bulle is territoriaal, met gebiede van tot 1,2&nbsp;km². Bulle verloor gewoonlik hul gebied voor die ouderdom van tien jaar.

Die **Defassa-waterbok** is 'n subspesie (*Kobus ellipsiprymnus defassa*). Die ring op hulle boude is solied wit.

Die waterbok (Kobus ellisiprymnus) is een van die grootste wildsbokke wat in Suid-Afrika aangetref word. Die bul kan 'n skouerhoogte van meer as 130&nbsp;cm bereik en sowat 250&nbsp;kg weeg, terwyl sy geboe en geriffelde horings bykans 1 m lank kan word.

Die koei is kleiner as die bul en het geen horings nie. Waterbokke se liggame is met lang, growwe hare bedek wat oor die algemeen grysbruin van kleur is. Aan die kop en nek kom wit vlekke voor, maar die opvallendste kenmerk is die helderwit kring om die stert. Om hierdie rede is die waterbok vroeër dikwels ook kringgat genoem. Waterbokke is kuddediere wat in troppe van 20 of meer hou.

Hulle vreet hoofsaaklik gras en word nooit ver van water af aangetref nie. Wanneer hulle aangeval word, vlug hulle dikwels water toe en verdedig hulle dan vanuit die water. Daarby is waterbokke ook sterk swemmers. Die diere skei 'n muskusagtige reuk af en daar word beweer dat dit krokodille afskrik. Dit is egter nie 'n algemeen aanvaarde feit nie en sommige dierkundiges meen dat die reuk eerder verhoed dat insekte die bokke lastig val.

Waterbokkoeie is sowat 8 maande lank dragtig en een rooibruin kalf word gewoonlik in Januarie of Februarie gebore. In Oos- en Sentraal-Afrika word 'n soortgelyke spesie, die Defassa-waterbok of tropiese waterbok (*Kobus defassa*) aangetref.

Hy verskil van die gewone waterbok hoofsaaklik daarin dat hy 'n wit vlek in plaas van 'n wit kring om die stert het.

## Sien ook 
* Lys van Suider-Afrikaanse soogdiere
* Lys van Suider-Afrikaanse soogdiere volgens wetenskaplike name
* Suider-Afrikaanse soogdiere en hul ordes

## Fotogalery 

Lêer:Kobus ellipsiprymnus.jpg|Bul in die Suid-Luangwa Nasionale Park, Zambië
Lêer:Waterbok.JPG|Klein trop waterbokkoeie in die Okavangodelta
Lêer:Kobus ellipsiprymnus.JPG|Drie waterbokkoeie in die Krugerwildtuin
Lêer:Kobus ellipsyprimus, male portrait (Livingstone, Zambia).jpg|'n Bul by die Mosi-oa-Tunya Nasionale Park, Livingstone, Zambië

## Bronnelys 
* Wêreldspektrum, 1982, , volume 29, bl. 75, 76
* Waterbuck (Kobus ellipsiprymnus) facts and photography - Wild Animals Online encyclopedia

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Maria van Riebeeck

**Maria van Riebeeck** (Rotterdam, 28 Oktober 1629 – Malakka, 2 November 1664) gebore **Maria de la Quellerie** as 'n dogter van Abraham Quevellerius (de la Quellerie), predikant te Rotterdam. Op 28 Maart 1649 trou sy op 19-jarige ouderdom in Schiedam met Jan van Riebeeck, stigter van Kaap de Goede Hoop, wat toe 29 jaar oud was.

Hulle gaan woon in die handelstad Rotterdam wat op daardie stadium 26&nbsp;000 inwoners gehad het. Later trek hulle na Haarlem, Leiden en Amsterdam. Maria en Jan van Riebeeck het saam 8 kinders gehad waarvan die meeste op jong ouderdom oorlede is. Maria was een van die eerste Hugenote wat hulle in Kaap de Goede Hoop gevestig het. Sy sterf op 35-jarige ouderdom op 2 November 1664 in Malakka.  Haar graf is steeds in die ruïnes van die Sint Pauluskerk in Malakka. Die oorspronklike grafsteen is gedurende 1910 na Kaapstad geneem. Tans is daar 'n gedenksteen op haar graf wat die inligting hier vervat.

Die Suid-Afrikaanse duikboot die SAS *Maria van Riebeeck* is na haar vernoem. 

## Afkoms en kinders 
Maria de la Quellerie se ouers was Abraham de la Quellerie (1589–1630) en Maria du Bois (gebore 1593). Abraham was soos sy vader Chrétienne (gebore 1543) 'n Waalse predikant. 

Maria en Jan Van Riebeeck se kinders het ingesluit Abraham van Riebeeck, wat op 18 Oktober 1653 in die  Kaap gebore is en later Goewerneur-Generaal van Nederlands-Indië geword het, en Anthonia van Riebeeck, wat op 6 November 1663 in Malakka gebore is. Anthonia is in 1678 in Batavia met die plaaslike predikant Melchior Leydecker getroud. Die eerste volledige vertaling van die Bybel in Maleis, die Leydecker-vertaling, is na hom vernoem. Verder het die Van Riebeecks die Khoi-meisie Eva Krotoa in hulle huishouding opgeneem. Eva is later met Pieter van Meerhof, uit Kopenhagen in Denemarke, getroud en is 'n vroeë nie-Europese voorouer van sommige Afrikaner-families.

## Sien ook 
* Maria van Riebeeck-standbeeld
* Hugenote
* Geskiedenis van die Kaapkolonie

## Bronne en verwysings 
* Mr W.C. Mees - Maria Quevellerius Huisvrouw van Jan van Riebeeck en haar omgeving 1952
Europabrücke (Brennerautobahn)

duimnael|300px|Uitsig van Brennerbundesstraat op die Europabrücke

Die **Europabrücke** of Europabrug wat deel vorm van die Brennerautobahn (A 13), is 'n 777 meter lange brug met 'n span van 657 meter oor die Wippvallei net Suid van Innsbruck, Oostenryk. Teen 'n hoogte van 190&nbsp;m bo die grond is dit die hoogste brug in Europa, wat op pilare rus. Tot met die voltooiing van die Franse kabelstutbrug Viaduc de Millau aan die einde van 2004 was dit vir 44 jaar lank die hoogste brug in Europa. Bouwerk het in 1960 'n aanvang geneem en die brug is op 17 November 1963 vir verkeer geopen.

Die brug oorspan die Wippvallei tussen Patsch en Schönberg. Die hoogte van die brug en die effens geboogde dek van die brug maak dit 'n toonbeeld van Ingenieursvernuf uit die 1960's.

Die Europabrücke rus op vyf gewapende beton pilare waarvan die middelste teen 146,5&nbsp;m die hoogste is. Die hoofbrug het 'n staal konstruksie met lengte 657&nbsp;m. Die spanwydte tussen die pilare bedra 81 + 108 + 198 + 108 + 81 + 81&nbsp;m.

Die brug het 'n afwaartse helling van 4,05 % in Innsbruck se rigting. Die breedte is in 1984 met 1,20&nbsp;m tot 24,6&nbsp;m; vergroot. Die brug het drie bane in elke rigting waarvan die regterkanste baan as kruiplaan vir digte swaarverkeer dien.

Die Europabrücke is die onderwerp van talryke kunstenaarsvoorstellings en 'n geliefde fotografie-onderwerp (die gerieflikste afneempunt is by die kapel by die boonste parkeerterrein). Dit is ook op 'n aantal posseëls vertoon. Die bouwerk insluitend die konstruksie van die pilare kan van die ou Brenner Straße, wat in 'n kronkelpad tot by die brugpilare lei.

Oorspronklik is die bou van die brug nie voorsien as deel van die beplanning van die  Brennerautobahn nie. As gevolg van die optrede van die Schönberginwoners, wat 'n toerisme bestaan uit die snelweg maak, is die padverloop verander wat die bou van die Europabrücke tot gevolg gehad het. 

## Eksterne skakels
Europabrücke

* Europabrücke (Brennerautobahn) in Oostenryk
* Europabrücke in Zürich in Switserland
* Europabrücke tussen Kehl en Straatsburg
* Europabrücke in Frankfurt am Main; 
* Europabrücke in Bamberg http://de.structurae.de/structures/data/index.cfm?id=s0023097
* Europabrücke in Koblenz
* Europabrücke in Kelheim
* Europabrücke in Rendsburg
*Europabrücke in Lampertheim
Sint-Maartenfees

[duimnael|Die graf van Sint Maarten in [Tours.]]

Die **Sint-Maartenfees** word in in 'n aantal Rooms-Katolieke gebiede in Europa op 11 November gevier. By hierdie fees is dit gebruiklik dat kinders lantarinkies by hulle dra en die deurklokkies lui om lekkers en vrugte of geskenkies te ontvang. Net soos by Halloween is hier sprake van voorchristelike gebruike. Die opkoms van Halloween dreig om die in baie opsigte eenderse Sint-Maartenfees te verdring. In Frankryk bestaan daar dan ook plaaslike organisasies wat teen Halloween en vir Sint-Maarten is.

## Eksterne skakels
Skubreptiel

**Skubreptiele**, ook bekende as **Squamata**, is die grootste orde van reptiele, insluitende akkedisse en slange. Lede van die orde word aan hul vel gekenmerk, wat horingagtige skubbe dra. Hulle besit ook die kwadraadbeen, wat dit moontlik maak om die boonste kaak afsonderlik van die breinskedel te beweeg. Dit is veral sigbaar by slange, wat hul kake ontkoppel om groot prooi te verorber.

## Sien ook 
*Alfabetiese lys van slange
Sint Maarten

**Sint Maarten** (Nederlands: [sɪnt ˈmaːrtə(n)]), nieamptelik *Sint-Maarten*, behels die suidelike deel van die eiland *Sint Maartin* in Noord-Amerika, terwyl die noordelike deel die Franse oorsese gebied Saint-Martin vorm. Tot in 2010 het Sint Maarten deel uitgemaak van die Nederlandse Antille, maar dié eiland het op 10 Oktober 2010 'n outonome land binne die Koninkryk van die Nederlande geword.

[duimnael|links|[Nasa-satellietbeeld van Sint Maarten]]
duimnael|links|Kaart van Sint Maarten
Die amptelike tale is Nederlands en Engels. Die hoofstad is Philipsburg en die grootste stad is Lower Prince's Quarter. Die eilandgebied beslaan 'n oppervlakte van 34&nbsp;km² en het 'n bevolking van 46&nbsp;215 in 2023 gehad.

Sint Maarten is 'n gesogte vakansieplek en die ekonomie is veral op toerisme gebaseer.

## Etimologie 
Die eiland is deur Christophorus Columbus genoem na Martinus van Tours, omdat hy die eiland op dié heilige se feesdag 11 November 1493 vir Europa ontdek het.

## Sport 
Krieket is Sint Maarten se gewildste sportsoort. Sint Maarten is een van die gebiede wat met ander Karibiese state spelers beskikbaar stel vir die Wes-Indiese nasionale krieketspan, een van die "nasionale spanne" in internasionale krieket met toetsstatus. Die Wes-Indiese nasionale krieketspan het aan amper elke krieketwêreldbekertoernooi deelgeneem, die eerste twee toernooie in 1975 en 1979 gewen en slegs die 2023-toernooi misgeloop. Daarbenewens kon hulle die T20I-wêreldbekertoernooi twee keer (in 2012 en 2016), en beide die Kampioenetrofee (in 2004) en die o/19-krieketwêreldbeker (in 2016) eenkeer wen.

## Verwysings 
## Bronnelys 
; Algemeen
*  
*  

## Eksterne skakels 
*  
*   Amptelike webwerf van Sint Maarten se regering
Europabrücke (Koblenz)

Die **Europabrücke** of Europabrug in Koblenz is 'n brug oor die Moesel wat deel vorm van die B 9 roete in Duitsland. Dit verbind die middestad van Koblenz met die Lützelbuurt. Die brug se eerste konstruksie dateer uit 1934. Nadat dit in die Tweede Wêreldoorlog vernietig is en weer herbou is, is dit in 1974 met die aanbou van 'n tweede brug van vier na agt bane verbreed.

duimnael|450px|Die Europabrücke in Koblenz
Driehoeksmeting

regs|Di

**Driehoeksmeting** of **trigonometrie** is 'n vertakking van die wiskunde wat oor driehoeke handel. Dit ondersoek veral driehoeke waarvan een hoek 90° is (reghoekige driehoeke), asook die verhoudings tussen hoeke en sylengtes — byvoorbeeld die trigonometriese funksies soos sinus (*sin*), cosinus (*cos*) en tangens (*tan*). Afgesien van gewone driehoeke in 'n plat vlak, word driehoeke op 'n sfeer ook ondersoek in sferiese trigonometrie.

'n Trigonometriese sirkel is 'n sirkel met 'n straal van 1 en die middelpunt as oorsprong van die assestelsel. Die cosinus van die hoek \alpha\! is die waarde van \alpha\! op die sirkel op die x-as en die sinus van \alpha\! is die waarde op die y-as. Daarin word die volgende verwantskappe sigbaar

:  \sin (-\alpha\ ) = - \sin \alpha\!
:  \cos (-\alpha\ ) = \cos \alpha\!

Die tangens van 'n hoek is gedefinieer as die verhouding tussen die teenoorstaande en die aanliggende sye van 'n reghoekige driehoek en is dus:

:  \tan \alpha\ = \frac{ \sin \alpha\ }{ \cos \alpha\ } 
:  \tan (-\alpha\ ) = - \tan \alpha\!

## Sinus, cosinus en tangens vir reghoekige driehoeke 
### In reghoekige driehoek ABC is 
regs|500px

 \sin A = \frac{ a }{ c } = \frac{ 1 }{\csc A}   ;   \sin B = \frac{ b }{ c } = \frac{ 1 }{\csc B}  

 \cos A = \frac{ b }{ c } = \frac{ 1 }{\sec A}   ;   \cos B = \frac{ a }{ c } = \frac{ 1 }{\sec B} 

 \tan A = \frac{ a }{ b } = \frac{ 1 }{\cot A}   ;   \tan B = \frac{ b }{ a } = \frac{ 1 }{\cot B} 

### Om sin, cos en tan te onthou 
Sin: “sin**ts**” → sin = teenoorstaande oor skuins

Cos: “cos**as**” → cos = aangrensend oor skuins

Tan: “tan**ta**” → tan = teenoorstaande oor aangrensend

### Excel 
In Excel word sinus, cosinus en tangens soos volg gebruik:

**Sin**

* SIN(30*PI()/180) = SIN(RADIANS(30)) = 0.5
* ASIN(0.5)*180/PI() = DEGREES(ASIN(0.5)) = 30

**Cos**

* COS(60*PI()/180) = COS(RADIANS(60)) = 0.5
* ACOS(0.5)*180/PI() = DEGREES(ACOS(0.5)) = 60

**Tan**

* TAN(45*PI()/180) = TAN(RADIANS(45)) = 1
* ATAN(1)*180/PI() = DEGREES(ATAN(1)) = 45

## Standaardidentiteite 
Identiteite is die vergelykings wat geld vir enige waarde van hoek "A".

: \sin^2 A + \cos^2 A = 1 \ 

: \sec^2 A - \tan^2 A = 1 \ 

: \csc^2 A - \cot^2 A = 1 \ 

## Hoektransformasieformules 
: \sin (A \pm B) = \sin A \ \cos B \pm \cos A \ \sin B

: \cos (A \pm B) = \cos A \ \cos B \mp \sin A \ \sin B

: \tan (A \pm B) = \frac{ \tan A \pm \tan B }{ 1 \mp \tan A  \ \tan B}

: \cot (A \pm B) = \frac{ \cot A \ \cot B \mp 1}{ \cot B \pm \cot A } 

## Sinreël en Cosreël vir ongelyksydige driehoeke 
regs|500px

In driehoek ABC geld:

Sinreël: \frac{a}{sin A}\ = \frac{b}{sin B}\ = \frac{c}{sin C}

Cosreël: \cos A = \frac{b^2 + c^2 - a^2}{2bc}

## Kyk ook 
* Oppervlakte vir die formules vir oppervlaktes van driehoeke en ander figure
* Sinus
* Cosinus
* Tangens
Spanbandbrug

'n **Spanbandbrug** is 'n gespande struktuur (in baie opsigte soortgelyk aan 'n eenvoudige hangbrug) waarin die pad 'n kettinglyn tussen ondersteuningspunte vorm. Anders as in die eenvoudige hangbrug se geval, is die band saamgepers wat bydra tot die stewigheid van die struktuur (eenvoudige hangbrûe is geneig om te swaai en wip). Die steunpunte ondersteun op hulle beurt opwaartsstotende boë wat toelaat dat die helling tussen vakke verander kan word (waar veelvuldige vakke gebruik word). Sulke brûe word tipies van beton, wat deur gespande staalkabels versterk is, gemaak. Waar sulke brûe motorverkeer dra, is 'n sekere stewigheidsgraad nodig om oormatige buiging van die struktuur te verhoed. Dit word verkry deur die beton tydens samepersing voor te span.

Die Maldonadobrug in Maldonado, Uruguay is deur die ingenieur Leonel Viera (1913-1975) opgerig om die Punta del Este te oorspan. Nadat die hoofkabels in plek gestel is, is betonteëls gelê om die aanvanklike struktuur te voltooi. Die kabels is daarna voorgespan deur sandsakke op die teëls te plaas, gevolg deur 'n finale betonwerk. Verwydering van die sandsakke druk die betonstruktuur dan saam wat die stewigheid en duursaamheid van die struktuur verbeter wanneer dit belas word. 'n Identiese brug is later parallel aan die eerste opgerig.

## Eksterne skakels 
*Structruae: lys van Spanbandbrûe
*Toerismeartikel met verwysing na die Maldonadobrug 
*Spaanse webwerf oor die werk van Don Leonel Viera
Opper-Silesië-metropool

Die ** Opper-Silesië-metropool** (Pools: *Górnośląski Związek Metropolitalny (GZM)*) is 'n belangrike metropolitaanse gebied in die suide van Pole, in 'n historiese distrik van Silesië aan die Weichsel- (Pools: *Wisła*) en Oderriviere.

## Distrikte
Kintaibrug

Die **Kintaibrug** (Japannees: 錦帯橋 *Kintai-kyō* ) is 'n spanbandbrug in die stad  Iwakoeni in die Jamagoetsji-prefektuur in Japan. Dit oorspan die Nisjikirivier met 'n reeks van vyf houtboë. Die oorspronklike brug dateer uit 1674, maar vloedskade, deur 'n tifoon veroorsaak, het dit in 1950 vernietig. Die brug is in 1953 herbou en in 2001 en 2004 gedeeltelik gerestoureer.
Joseph Conrad

**Joseph Conrad** (1857–1924), was 'n Engelse roman- en prosaskrywer wat in Pole gebore is. Hy word as een van die belangrikste Engelse skrywers van die vroeë 20ste eeu beskou. Sy romans handel dikwels oor die see en kolonialisme, asook die morele probleme wat daarmee gepaardgaan. Sy bekendste romans is *Heart of Darkness*, *Lord Jim*, *Nostromo* en *The Secret Agent*.

## Lewensloop 
Józef Teodor Konrad Korzeniowski is op 3 Desember 1857 in Berdychif, Rusland (tans Oekraïne) gebore. Hy is op 11 wees gelaat en sy oom het hom verder grootgemaak. Op 16 trek hy na Marseille waar hy 'n seeman word. Hy het eers in sy 20's geleer om Engels goed te praat, en het dus altyd 'n Poolse aksent gehad.

Hy word 'n Britse burger in 1886 en vestig hom in 1895 (op 37) in Londen. In 1896 trou Conrad met die Engelse Jessie George. Die egpaar het twee seuns gehad, John en Borys. Hy het ook 'n geruime tyd in Bretagne op die eiland Enez-Veur gewerk. Op die eiland is 'n straat, *Rue Joseph Conrad*, na hom vernoem.

Hy is op 3 Augustus 1924 (op 66) in Bishopsbourne, Engeland oorlede.

## Romans en novelle 
* ''Almayer's Folly* (1895)
* *An Outcast of the Islands* (1896)
* *The Nigger of the Narcissus* (1897)
* *Heart of Darkness* (1899)
* *Lord Jim* (1900)
* *The Inheritors* (1901), saam met Ford Madox Ford
* *Typhoon and Other Stories* (1903)
* *Romance* (1903), saam met Ford Madox Ford
* *Nostromo* (1904)
* *The Secret Agent* (1907)
* *Under Western Eyes* (1911)
* *A Personal Record* (1912)
* *Chance* (1913)
* *Victory* (1915)
* *The Shadow Line* (1917)
* *The Arrow of Gold* (1919)
* *The Rescue* (1920)
* *The Nature of a Crime* (1923), saam met Ford Madox Ford
* *The Rover'' (1923)

## Verwysings
Eenvoudige hangbrug

'n **Eenvoudige Hangbrug** is 'n vroeë brugtipe en word steeds in sommige dele van Suid-Amerika met inheemse materiaal, hoofsaaklik grastou, gemaak. Die toubrûe moes natuurlik van tyd tot tyd opgeknap word as gevolg van die beperkte lewensduur van die materiaal. Die touonderdele word deur gesinne gemaak en as deel van gemeenskapsondernemings bygedra. 'n Meer permanente weergawe, geskik vir voetganger en soms berede gebruik, kan uit eenvoudige draadkabel gemaak word. By sulke brûe volg die baanblad die kettinglynvorm van die drakabels. Addisionele ligte toue op 'n hoër vlak word gebruik om die handreëlings te vorm. 

As gevolg van die praktiese beperking op die helling van die brugdek en die reaksie daarvan op dinamiese lasse is die tipe brug se dravermoë in verhouding met die spanwydte daarvan baie beperk. 'n Besondere soort glyende manier van loop moet op ligter brûe gebruik word om te verhoed dat golwe veroorsaak word wat die brug ongemaklik op en af en sywaarts kan laat swaai. So 'n brug kan gestabiliseer word deur addisionele ligte kabels wat nie bydra tot dra van die primêre struktuur of las nie. Sulke kabels dra ook by tot stabiliteit in winderige omstandighede. Vir die Capilanohangbrug word die primêre ondersteuning deur die handreëlingkabels verskaf en hang die dek daaonder. Dit veroorsaak meer sywaartse beweging as wanneer die primêre ondersteuning op dekvlak is.
duimnael|350px|links|Die eenvoudige hangbrug vir voetgangers het traliekante wat die dek stabiliseer.

## Kyk ook 
*Inkatoubrug vir die vroegste voorbeelde van die tipe brûe
*Spanbandbrug vir 'n moderne ontwikkeling van die tipe, geskik vir voertuigverkeer
Essingbrug

duimnael|regs|300px|Syaansig
duimnael|regs|300px|Die brugdek soos van die straat af gesien
duimnael|regs|300px|Nog 'n syaansig

Die **Essingbrug** (Duits: *Holzbrücke bei Essing*) is 'n bekende voorbeeld van 'n Spanbandbrug. Dit is geleë in Essing naby Kelheim en word gebruik as voetganger-en fietsbrug oor die Ryn-Main-Donau-Kanaal. Benewens die ongewone gebruik van laaghout as spanband is die brug, wat van 1978 tot 1986 gebou is, teen 189,91&nbsp; ter selfde tyd die langste houtbrug in Europa.

## Voorbereiding en Statika 
Die ontwerp van die brug is deur Richard Johann Dietrich gedoen en statiese berekeninge deur Heinz Brüninghoff en die Tegniese Universiteit van München. Modelle is van die brug gemaak en onder andere in 'n windtonnel getoets.
  
Die gesofistikeerde statika van die bouwerk word as 'n indrukwekkende ingenieursprestasie beskou.  Byna die hele las word deur die gespande 190 meter lange konstruksie self gedra. Die twee kolomme dra slegs ongeveer 10% van die werkskragte. Die brug kan 'n las van 500 kilogram per vierkantemeter ondersteun.

## Ligging 
Die brug oorspan die Main-Donau-Kanaal en 'n verbypad. Dit word oorwegend deur voetgangers en fietse vir ontspanningsdoeleindes gebruik. Dit kan egter indien nodig ook motor-aangedrewe voertuie gebruik word. Die brug se vorm verseker dat dit elegant in die Altmühltallandskap in pas.

## Eksterne skakels 
* Die Essinger Brücke by *structurae.de*
* Die Brug  op die webwerf van Dietrich se Ingeneurspraktyk

## Literatuur 
* Richard J. Dietrich, *Faszination Brücken*, Callwey, München, 1998; S. 206-213, 
* Matthew Wells, *30 Bridges*, Laurence King, 2002, S. 140-143,  (dt.: *30 Brücken*, Callwey, München, )
* Heinz Brüninghoff, *The Essing Timber Bridge, Germany*, in: *Structural Engineering International*, Volume 3, No. 2, Mai 1993
Juscelino Kubitschek-brug

duimnael|links|Lugbeeld van Ponte JK
duimnael|Juscelino Kubitschek-brug
duimnael|Juscelino Kubitschek-brug

Die **Juscelino Kubitschek-brug** (Portugees: *Ponte Juscelino Kubitschek*) &mdash;ook bekend as die **President JK Brug** of die **JK Brug** (Portugees: *Ponte JK*)&mdash;oorkruis die Paranoámeer in Brasília. Dit is vernoem na Juscelino Kubitschek, voormalige president van Brasilië. Dit is ontwerp deur die argitek Alexandre Chan en struktuuringenieur Mário Vila Verde. Chan het die Gustav Lindenthal Medalje vir die projek gewen by die 2003 International Bridge Conference in Pittsburgh.

Dit bestaan uit drie 200-voet hoë asimmetriese staal boë wat diagonaal heen en weer oor die brug loop. Die brug is 0,75 myl lank en is in 2002 teen 'n koste van VSA-$56,8 miljoen voltooi. Die brug het 'n voetgangerlooplys en is toeganklik vir fietsryers en skaatsers.  

## Dimensies 
* Totale lengte: 1&nbsp;200&nbsp;m
* Dek Wydte: 24&nbsp;m
* Hoogte: 60&nbsp;m
* Hoogte bo bodem: 18&nbsp;m

## Eksterne skakels 
* International Bridge Conference Award Winners 
* Nagtelike foto wat voetganger / fietspad vertoon
* Satelliet Foto op Google Maps
546 v.C.

## Gebeure 
* Croesus van Lydië besluit hom terug te trek na sy hoofstad Sardis, waar hy sy Griekse huursoldate ontslaan.
* Cyrus van Persië besluit om hom nie vir die winter terug te trek nie en trek op na Sardis.
* Slag van Thymbra – Hoewel Croesus se leër nog groter is as Cyrus s'n word hy verslaan en gedood. Lydië word deur die Perse ingeneem.

## Geboortes 
*

## Sterftes 
* Anaximander (610 v.C. – 546 v.C.), Griekse filosoof
* Croesus – laaste koning van Lydië

## Verwysings
Da Vinci-brug (Noorweë)

duimnael|regs|350px|Die Da Vinci brug in die skemer

Die **Da Vinci Brug** is 'n 109,2&nbsp;m lange spanbrug by Nygårdskrysset in Ås, naby Oslo in die suide van Noorweë wat gebou is volgens 'n ontwerp wat in 1502 deur Leonardo da Vinci gedoen is. Die voetgangerbrug oorkruis die Europese roete E18 wat Noorweë en Swede verbind. Die brug in Noorweë wat deur die kunstenaar Vebjørn Sand ontwerp is vorm deel van die Da Vinci Projek. 

Die brug is 'n eietydse implementering van 'n brug wat Da Vinci in 1502 vir die Goue Horing in Istanbul ontwerp het. Da Vinci se oorspronklike ontwerpstekeninge word in die *Institut de la Biblioithèque de Paris* in Parys bewaar. Die Sultan Bajazet II het nie geglo dat die 240&nbsp;m lange brug wat Da Vinci uit graniet wou bou voltooi kon word nie. Da Vinci was oortuig van die uitvoerbaarheid van sy ontwerp vir die brug, wat die langste in die wêreld sou wees, dat hy aangebied het om dit self te bou. Die ontwerp, wat uit drie boë wat 'n looplys ondersteun met 'n wye vurk-basis waaroor die brug se gewig versprei is, bestaan is egter eers 300 jaar later aanvaar. In Da Vinci se tyd was dit nie moontlik om te bepaal of die kragte in die brug veilig deur die struktuur na die grond toe oorgedra sou word nie. Die brug kon eers 500 jaar later gebou word toe rekenaar simulasies wat van die Eindige Deeltjie Analise tegniek gebruik maak gebruik kon werk om die ontwerp met die nodige verstelling te implementeer. Die Noorweegse Openbare Paaie Administrasie het 'n beleid waarvolgens kuns in openbare plekke bevorder word. Volgens die beleid speel estetiese oorwegings 'n belangrike rol by die ontwerp van alledaagse strukture soos verkeersirkels en brûe. Die administrasie het dus onmiddellik die historiese en kuns waarde van die projek besef toe Sand dit in 1996 aan hulle voorstel.

Die brug is volgens 'n Noorweegse tegniek gebou wat aanvanklik ontwikkel is vir die dakstruktuur van die  skaatsbaan vir die 1994 Winter Olimpiese spele in Lillehammer.  Die brug se grasieuse boë is volgens 'n laminering tegniek met plaaslike Noorse sparhout gebou. Die brug is op 31 Oktober 2001 vir voetganger- en fietsverkeer geopen.

Vebjørn Sand beoog dat 'n Leonardo brug op al die kontinente van die wêreld gebou moet word. Daar is tans planne vir die bou van 'n Da Vinci Brug wat uit klip gebou gaan word in die VSA

## Eksterne skakels 
* http://www.leonardobridgeproject.org/ Leonardo Brug projek tuisblad
* The bridges of tomorrow: A choice before us op Making the modern world
* Leonardo bridge opens 500 years late op BBC News
* Die skilderye en publieke kuns van Vebjørn Sand
* Inskrywing op structurae

duimnael|700px|links|Die da Vinci brug in Ås
Klaas Runia

duimnael|250px|Klaas Runia in 1968
**Klaas Runia** (Oudeschoot, 7 Mei 1926 - Kampen, 14 Oktober 2006) was 'n Nederlandse joernalis, dominee en teoloog van die gereformeerde tradisie (Gereformeerde Kerken in Nederland, teenswoordig Protestantse Kerk in Nederland (PKN)).

## Lewensloop 
In die jare 1949-1956 was Runia predikant in Marknesse en Dokkum. In die jare 1956-1971 was hy hoogleraar in die teologie in Australië en in die jare 1971-1992 was hy hoogleraar in die teologie aan die Kampense gereformeerde teologiese universiteit (Oudestraat). Runia was gekant teen die moderne teologie en moderne teoloë soos Harry Kuitert.

Ook was hy jare joernalis by die *Friesch Dagblad* en die *Centraal Weekblad*.

Klaas Runia is op die ouderdom van 80 oorlede.

## Publikasies 
**De theologische tijd bij Karl Barth*, 1955
**Het hoge Woord in de lage landen*, 1985 
**Waar blijft de kerk?*, 1988 
**Wegen en doolwegen in de nieuwere theologie*, 1993 
**Op zoek naar de Geest*, 2000
Solidarność

duimnael|Vlag van Solidarność
**Solidarność** (Afrikaans: "**Solidariteit**") is die Poolse vakbond wat tot 1989 'n belangrike rol in die verset teen die kommunistiese bewind in Pole gespeel het. Geskiedkundiges beskou Solidarność tewens as een van die belangrikste elemente by die val van die kommunisme in die Oosblok. Tot 2001 was dit 'n belangrike politieke party.

## Belangrike lede 
*Lech Wałęsa
*Jerzy Buzek