NG gemeente Swartruggens

[duimnael|links|230px|Die kerkgebou. Dis ontwerp deur [Wynand Louw en die hoeksteen is gelê op 21 April 1921.]]
duimnael|regs|170px|Swartruggens was van 1948 tot 1953 ds. Frank William Liebenberg se laaste gemeente voor sy aftrede.
duimnael|170px|Ds. A.P. Burger het in 1988 hier afgetree nadat hy van 1980 af die gemeente se leraar was.

Die **NG gemeente Swartruggens** is 'n gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in die Sinode Goudland (voorheen Sinode van Wes-Transvaal). 

Die kerkgebou is geleë by Bisschofstraat 29, Swartruggens. In 2013 was die leraar ds. F.J. Steenberg. Daar was in daardie jaar 109 doop- en 471 belydende lidmate.

Zwartruggens, soos dit vroeër bekendgestaan het, is op 6 Junie 1911 gestig deur die Ringskommissie van die Ring van Rustenburg, met ds. S.J. van der Spuy van Zeerust as konsulent, en het bestaan uit dele van Rustenburg en Zeerust, en klein deeltjies van Ventersdorp en Lichtenburg. Die ledetal was sowat 750. 

Op 'n gekombineerde kerkraadsvergadering in Oktober 1912 is prop. J.D. Roos, wat toe pas teruggekeer het uit die buiteland en net sy finale eksamen afgelê het, tot eerste herder en leraar beroep. Op 30 November 1912 het hy met sy eggenote in die gemeente aangekom, dog is eers op 17 Januarie 1913 in sy amp georden en bevestig. Die gemeente het kort daarna 'n geleidelike maar vaste uitbreiding ondervind, en wel deurdat die wye en uitgestrekte Bosveld aan die noordelike poorte sy eerste bewoners begin trek het. Dit het in 'n stroom ontwikkel wat bly voortvloei het, totdat in later jare die hele gebied volgeloop het. Toe die ledetal in 1918 te hoog begin klim het, is Koster-Derby afgestig, om Zwartruggens te laat met sowat 1 400 lede. In 1919 is die sentrale skool op Zwartruggens geopen, met mnr. Chris Beyers as hoof. Die getalle op skool het so snel toegeneem, dat hieruit in 1923 die hoërskool, met sy twee kerkkoshuise, ontstaan het, met wyle J.C. Norval aan die hoof. Wat in hierdie verband veral melding verdien, is die dienste van Theunis Stoffberg, indertyd LUK en later senator. 

Die gemeente, verhinder deur die Eerste Wêreldoorlog, het 10 jaar lank in 'n sinkkerk aanbid. In Januarie 1922 is die nuwe kerkgebou egter ingewy. In dieselfde jaar het dit die gemeente geluk om Zwartruggens tot 'n dorp geproklameer te kry, en wel met die naam Gideon Roos, verkort in Ro(os Gi)deon (Rodeon), die naam van ds. Roos se vader, omdat hy die geld geleen het om die gronde aan te koop wat die proklamering moontlik gemaak het. 

Teen dié tyd het die Bosveld al soveel bewoners getel, dat sporadiese dienste af en toe nie meer aan die behoeftes voldoen het nie. Middelpunte is uitgekies, waar nie alleen gereelde dienste waargeneem is nie, maar ook die Nagmaal bedien is, en katkisasie, aanneming en voorstelling van lidmate plaasgevind het. In 1937–'38 het die Voorbosveld vir die gemeente verlore gegaan, as gevolg van sy verswelging deur die Naturelletrust, en in 1941 is die Agterbosveld saam met dié van Rustenburg, in 'n afsonderlike gemeente afgestig. Nog het die getalle gegroei, sodat in 1945 ook Groot Marico uit dele van Zeerust en Zwartruggens afgestig is. In 1938 ds. Roos opgevolg deur ds. J.F. du Toit, en in 1943 is hy deur ds. D.A. Louw vervang. Sedert 1948 is die gemeente deur ds. F.W. Liebenberg bedien het toe nog by die 1 200 lidmate getel.

## Enkele leraars 
* Jacobus Francois du Toit, 1938 - 1943
* Frank William Liebenberg, 1948 - 1953 (waarna hy sy emeritaat aanvaar)
* Daniël Jacobus Erasmus, 1965 - 1969
* Alewyn Petrus Burger, 1980 – 28 Februarie 1988 (aanvaar sy emeritaat nadat hy sedert 1950 ook in vyf ander gemeentes gestaan het)
* D.J. Venter, 1 Maart 2015 - 2021 (sy eerste gemeente; vertrek na Vrede)

## Sien ook 
* Gereformeerde kerk Swartruggens

## Bronne 
* Small, Mario (samesteller). 2013. *Jaarboek van die NG Kerke*. Wellington: Tydskriftemaatskappy van die NG Kerk NPC - 'n divisie van Bybel-Media.