Walliese nasionale vrouerugbyspan

Die **Walliese nasionale vrouerugbyspan** (Engels: *Wales women’s national rugby union team*; Wallies: *Tîm rygbi’r undeb cenedlaethol merched Cymru*) is die nasionale vrouerugbyspan wat Wallis in internasionale wedstryde (toetswedstryde) verteenwoordig. Rugby word in Wallis deur die Walliese Rugbyunie (*Welsh Rugby Union*, WRU) geadministreer. Wallis neem jaarliks aan die Sesnasies-vrouetoernooi deel, saam met Engeland, Frankryk, Ierland, Italië en Skotland.

Wallis het sy eerste internasionale wedstryd in 1987 teen Engeland gespeel. Walliese spelers dra tradisioneel skarlakenrooi truie, wit broeke en rooi sokkies. Wallis se belangrikste internasionale verskyning is tydens die vierjaarlikse vrouerugbywêreldbekertoernooi wat sedert 1991 beslis word. Wallis het tot dusver vir nege van die tien toernooie gekwalifiseer en slegs die 2006-toernooi misgeloop; in 1994 het hulle met die vierde plek hul beste prestasie behaal. Die Walliese vrouerugbyspan is tans (September 2025) twaalfde op Wêreldrugby se wêreldranglys gelys. Een voormalige Walliese rugbyspeler is in Wêreldrugby se Heldesaal opgeneem.

## Beheerliggaam 
Die beheerliggaam vir rugby in Wallis is die Walliese Rugbyunie (*Welsh Rugby Union*, WRU), wat in 1881 gestig is. In 1886 het die WRU saam met die Ierse Rugbyvoetbalunie (IRFU) en die Skotse Rugbyunie (SRU) die Internasionale Rugbyvoetbalraad (IRVR; nou Wêreldrugby) gestig. In 1999 het Wallis met die aansluiting van die *Fédération internationale de rugby amateur* (FIRA; nou Rugby Europa) by die IRVR ook ’n lid van dié kontinentale beheerliggaam geword.

## Geskiedenis 
duimnael|Die Cardiff Ladies op 15 Desember 1917. Dié foto word as die oudste van ’n vrouerugbyspan beskou
Reeds in die 19de eeu het Walliese vroue groot belangstelling in rugby getoon. Dienooreenkomstig is Cardiff Arms Park se nuwe pawiljoen “vir die gemaak van die dames” opgeknap en ’n verslaggewer het berig, dat “’n hele derde” van die toeskouers in die Stradeypark, Llanelli, vroue was. In 1905 het ’n Engelse joernalis vir die Daily Mail verslag gedoen oor die wedstryd tussen die “Original All Blacks” teen die Newport RFC op die Rodney Parade “Te oordeel aan die kundige vroulike kritiek wat Saterdag se wedstryd begelei het, lyk dit asof die gemiddelde vrou in Newport net soveel van die aard van rugby weet as die gemiddelde man.”

Hoewel dit onbekend is, wanneer die eerste vrouerugbywedstryd beslis is, het vrouerugby tydens die Eerste Wêreldoorlog groot bekendheid verwerf, aangesien baie manlike spelers ingeroep is. Een van die eerste gedokumenteerde wedstryde is op 16 Desember 1917 in Cardiff Arms Park beslis, waartydens die Cardiff Ladies (wat volledig uit Hancocks-brouery-werkers bestand het) die Newport Ladies met 6–0 geklop het. Maria Eley het as heelagter vir Cardiff gespeel en het die oudste rugbyspeler geword en sy is in 2007 op die ouderdom van 106 oorlede. ’n Foto van die Cardiff Ladies op 15 Desember 1917 word as die oudste van ’n vrouerugbyspan beskou en dit is by die Cardiff Rugby Museum.

Op 5 April 1987 het die eerste amptelike Walliese nasionale vrouerugbyspan onder haar kaptein Liza Burgess teen Engeland op Pontypoolpark te staan gekom. Voor 1987 is Walliese spelers vir Groot-Brittanje gekeur vir ’n wedstryd teen Frankryk in 1986 op Athletic Ground. Die span Groot-Brittanje het tot in 1990 in ’n aantal wedstryde gespeel en sy laaste wedstryd teen Italië gewen. Wallis het sedert 1987 Engeland jaarliks ontmoet.

Wallis het die heel eerste Vrouerugbywêreldbeker 1991 in Cardiff aangebied en die Plaat-kwarteindstryd gehaal. Tydens die daaropvolgende Vrouerugbywêreldbeker 1994 het die Walliesers met die vierde plek hul beste prestasie behaal. In 1998 het die Internasionale Rugbyraad (IRR; nou Wêreldrugby) die organisasie van die toernooi oorgeneem, wat in daardie jaar Nieu-Seeland gewen het.

In 1994 is die Walliese Vrouerugbyunie (*Welsh Women’s Rugby Union*, WWRU) ter bevordering en ontwikkeling van vrouerugby in Wallis gestig; die ander drie Tuisnasies het ook die beheer van die plaaslike vrouerugby oorgeneem, waarmee die WRFU se werk beëindig is. Gelyktydig het die WWRU met die Walliese Rugbyunie (*Welsh Rugby Union*, WRU) saamgesmelt. Met die stigting van die vier beheerliggame vir vrouerugby in die Verenigde Koninkryk het ook die invoering van die Tuisnasies-vrouetoernooi gepaard gegaan, wat in 1995 vir die eerste keer beslis is. In die eerste jare kon die Walliesers slegs oorwinnings aanteken oor die Iere. Die Walliesers was ook die enigste rugbyspan uit Wallis wat ’n reeks in Suid-Afrika gewen het, toe hulle die 1994-reeks teen die Suid-Afrikaners met 2–0 beklink het.

Van 2004 tot 2006 het die besluit om slegs in Wallis aktiewe spelers vir die nasionale span te keur, tot swak resultate gelei, buitendien het die span met die Vrouerugbywêreldbeker 2006 vir die eerste keer ’n toernooi versuim. Ná die herroeping van die besluit het die Walliesers hul beste prestasies tydens die Sesnasies-vrouetoernooie behaal met oorwinnings oor Frankryk in 2006, asook Skotland in 2006 en 2007, gelyk aan hul eerste oorwinning oor die Keltiese buurland in tien jaar, in 2009 kon hulle ná ’n oorwinning oor Engeland vir die eerste keer ook die Driekroon wen. In 2007 het Wallis aan die Europese Vrouerugbykampioenskap deelgeneem om aan sy ontwikkelende span toernooi-ervaring te gee.

In November 2021 het die WRU aangekondig om sy spelers vir die eerste keer twaalfmaandelikse kontrakte aan te bied. Dié kontrakte het op 1 Januarie 2022 begin.

## Stadions 
Net soos ander vername rugbylande soos Frankryk, Ierland, Italië, Kanada, Nieu-Seeland, Skotland, Suid-Afrika en die Verenigde State beskik Wallis oor geen amptelike tuisstadion vir sy nasionale span nie. Die Walliesers gebruik vir hul toetse eerder ’n verskeidenheid stadions dwarsdeur Wallis. Tydens die Sesnasies-vrouetoernooi word veral die Millennium-stadion in Cardiff en die Rodney Parade in Newport gebruik.

### Rugbywêreldbekerstadions 
Wallis het die Vrouerugbywêreldbeker 1991 aangebied. Dié toernooi is in en rondom die Walliese hoofstad Cardiff gehou.

## Kleure en embleem 
[duimnael|Die [Prins van Wallis se vere]]
Wallis speel tradisioneel in skarlakenrooi truie, wit broeke en rooi sokkies. Op die truie is die Prins van Wallis se vere geborduur.

## Toetswedstryde 
Wallis het 81 van sy 252 toetswedstryde gewen, ’n wenrekord van 32,14%. Wallis se statistieke in toetswedstryde teen al die lande, in alfabetiese volgorde, is soos volg (korrek teen September 2025):

## Wedywering met ander nasionale spanne 
Wallis handhaaf veral teen die buurland Engeland ’n intensiewe wedywering. Wallis en Engeland het tot dusver in 42 toetswedstryde ontmoet, waarvan Wallis twee gewen het en Engeland 40. Gedurende wêreldbekertoernooie het albei spanne tot dusver nog nie ontmoet nie.

## Rekords 
### Wêreldbekerrekord 
Wallis het tot dusver aan nege vrouerugbywêreldbekertoernooie deelgeneem. Hul beste prestasie was die vierde plek tydens die 1991-toernooi.

### Tuisnasies / Vyfnasies / Sesnasies 
Wallis se enigste jaarlikse toernooi is die Sesnasies-vrouetoernooi waartydens hulle teen vyf ander Europese lande speel: Engeland, Frankryk, Ierland, Italië en Skotland. Die Sesnasies het begin as die Tuisnasies-toernooi in 1996 met Engeland, Ierland, Skotland en Wallis. Frankryk het in 1999 by die toernooi aangesluit om sodoende die Vyfnasies te vorm, voordat Spanje in 2002 toegetree het en in 2007 met Italië vervang is, waarmee die huidige Sesnasies ontstaan het. Wallis het nog nie ’n toernooi gewen nie.

### Europese Vrouerugbykampioenskap 
Wallis het voorheen aan die Europese Vrouerugbykampioenskap deelgeneem maar geen toernooi gewen nie.

## Spelers 
### Huidige span 
Die volgende spelers het die Walliese span gevorm tydens die Vrouerugbywêreldbeker 2025:

|
| valign="top"|

|}

### Bekende spelers 
Een voormalige Walliese speler is vir haar uitstekende prestasies in Wêreldrugby se Heldesaal opgeneem:

## Sien ook 
* Walliese nasionale rugbyspan

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*  Amptelike webwerf van die Walliese Rugbyunie
*  Wallis by Wêreldrugby