open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
20ste eeu v.C.

[duimnael|250px|Die [Egiptiese piramide|piramide van Amenemhet I by Lisjt. Hy was die stigter van die 12de Dinastie van Antieke Egipte.]]
[duimnael|200px|’n [Astekevrou maak sjokolade.]]
Die **20ste eeu v.C.** het geduur van 2000 tot 1901 v.C.

## Gebeure 
* 2000 v.C.: Die aankoms van die voorouers van die Latyne in Italië.
* 2000 v.C.: Stonehenge word vermoedelik voltooi.
* 2000 v.C.: Boere en herders trek suid van Ethiopië af en vestig hulle in Kenia.
* 2000 v.C.: Perde word getem en vir vervoer gebruik.
*Omstreeks 2000 v.C.: Die eerste van die Minoïese paleise op Kreta.
*Omstreeks 2000 v.C.: Die Bronstydperk begin in die noorde van Antieke China.
* 2040–1556 v.C.: Die Xia-dinastie in China.
*Omstreeks 2000 v.C.: Middel-Jomon-tydperk eindig in Japan.
*Omstreeks 1995 v.C.: Farao Mentoehotep II van die 11de Dinastie van Antieke Egipte sterf.
* 1991 v.C.: Farao Mentoehotep IV sterf. Einde van die 11de Dinastie van Antieke Egipte. Amenemhat I stig die 12de Dinastie.
*1932 v.C.: Amoriete verower Ur.
*1913–1903 v.C.: Egipties-Nubiese oorlog.
*Omstreeks 1900 v.C.: Kakao word verbou in Guatemala.

## Dekades en jare
23ste eeu v.C.

Die **23ste eeu v.C.** het geduur van 2300 tot 2201 v.C.

## Gebeure 
[duimnael|250px|Die ruïnes van die [Egiptiese piramide|piramidekompleks van Pepi II.]]
***2334-2279 v.C.**: Sargon van Akkad se verowering van Mesopotamië.
*Omstreeks **2300 v.C.**: Die kanaal Bahr Joesoef (huidige naam) word geskep deur die waterweg van die Nylrivier na die natuurlike meer (nou die Moerismeer) wyer en dieper te maak.
*Omstreeks **2278 of 2383 v.C.**: Die begin van die bewind van farao Pepi II.
*Omstreeks **2250 v.C.**: Die vroegste bewyse van mielieverbouing in Sentraal-Amerika.
*Omstreeks **2240 v.C.**: Akkad, die hoofstad van die Akkadiese Ryk, steek Memphis, die hoofstad van Antieke Egipte, verby en word die grootste stad in die wêreld.
*Omstreeks **2300 v.C.**: Noord-Europa begin metale gebruik.

## Belangrike persone 

Lêer:Sargon_of_Akkad.jpg|Sargon van Akkad.

* Sargon van Akkad, die stigter van die Akkadiese Ryk.

## Sterftes 
***2279 v.C.**: Sargon I

## Dekades en jare 
## Verwysings
24ste eeu v.C.

Die **24ste eeu v.C.** het geduur van 2400 tot 2301 v.C.

## Gebeure 
[duimnael|250px|Belangrikste terreine van die [Indusvallei-beskawing.]]
*Omstreeks die 29ste eeu tot **2334 v.C.**: Mesopotamiese oorloë van die Vroeë Dinastie duur voort.
*Omstreeks **2360 v.C.**: Hekla-4-uitbarsting.
*Omstreeks **2350 v.C.**: Die einde van die Vroeë Dinastie III in Mesopotamië.
*Omstreeks **2350 v.C.**: Eerste verwoesting van die stad Mari, Sirië.
*Omstreeks **2345 v.C.**: Die einde van die 5de Dinastie in Antieke Egipte.
*Omstreeks **2345 of 2460 v.C.**: Die begin van die 6de Dinastie in Antieke Egipte.
*Omstreeks **2340 v.C.**: Die Akkadiese Ryk.
*Omstreeks **2334-2279 v.C.**: Die Semitiese hoofman Sargon van Akkad se verowering oor Sumer en Mesopotamië.

## Belangrike mense 
*Urukagina, heerser van die stadstaat Lagasj.
*Omstreeks **2332 v.C.**: Die begin van die bewind van Sargon van Akkad.

## Sterftes 
*Omstreeks **2345 v.C.**: Farao Oenas.

## Dekades en jare
25ste eeu v.C.

Die **25ste eeu v.C.** het geduur van 2500 tot 2401 v.C.

## Gebeure 
[duimnael|250px|Die ruïnes van die [Egiptiese piramide|piramide van Oeserkaf by Saqqara. Hy was die stigter van die 5de Dinastie van Antieke Egipte.]]
*Omstreeks **2900-2334 v.C.**: Die Mesopotamiese oorloë van die Vroeë Dinastie.
*Omstreeks **2500 v.C.**: Rys word bekend gestel in Maleisië.
*Omstreeks **2500 v.C.**: Ontwikkeling van die Hipogeum van Ħal-Saflieni by Paola, Malta.
*Omstreeks **2500 v.C.**: Die Valleitempel van Chafra word in Giza gebou.
*Omstreeks **2494 v.C.**: Die einde van die 4de Dinastie in Antieke Egipte en die begin van die 5de Dinastie.
***2492 v.C.**: Die tradisionele datum van die stigting van die Armeense volk.
*Omstreeks **2450 v.C.**: Die einde van die Vroeë Dinastie IIIa en die begin van die Vroeë Dinastie IIIb in Sumer.
*Omstreeks **2400-2200 v.C.**: Die bou van Stonehenge.
*Suidoos-Spanje word bevolk vanaf die Middellandse See.

## Belangrike mense 
***2492 v.C.**: Hayk stig Armenië.
***2491 v.C.**: Die mitiese Chinese keiser Zhuanxu.
***2490 v.C.**: Menkaoera is farao in Antieke Egipte.
***2475 v.C.**: Sjepseskaf is farao.
***2465 v.C.**: Oeserkaf is farao.
***2458 v.C.**: Sahoere is farao.
***2446 v.C.**: Neferirkare is farao.
***2426 v.C.**: Sjepseskare is farao.
***2419 v.C.**: Neferefre is farao.
***2416 v.C.**: Nioeserre is farao.

## Sterftes 
*Omstreeks **2425 v.C.**: Eannatum van Lagasj.

## Dekades en jare
22ste eeu v.C.

Die **22ste eeu v.C.** het geduur van 2200 tot 2101 v.C.

## Gebeure 
[duimnael|170px|Die Vloedtablet, ’n epiese verhaal in [Akkadies.]]
*23ste eeu v.C. tot **2193 v.C.**: Nomadiese invalle in Akkad.
***2200 v.C.**: Die einde van die 6de Dinastie in Antieke Egipte.
***2190 of 2181 v.C.**: Die Ou Ryk in Antieke Egipte eindig weens ’n kwaai droogte. Die begin van die Eerste Oorgangstydperk (7de tot 10de Dinastie).
*Omstreeks **2180 v.C.**: Die Akkadiese Ryk val ná ’n aanval deur ’n bergvolk uit die noordooste van Mesopotamië.
***2173 v.C.**: Die einde van die 7de Dinastie in Antieke Egipte en die begin van die 8ste Dinastie.
***2160 v.C.**: Die einde van die 8ste Dinastie in Antieke Egipte en die begin van die 9de Dinastie. Die begin van die bewind van farao Neferirkare.
*Omstreeks **2160 v.C.**: Die begin van die Middel Minoïese tydperk in Kreta.
*Omstreeks **2144 v.C.**: Die begin van die bewind van Ensi in die stad Lagasj.
***138 v.C.**: ’n Sonsverduistering vind plaas op 9 Mei in Babilonië en ’n maansverduistering op 24 Mei. Dit is die dubbele verduistering wat vermoedelik plaasgevind het 23 jaar ná die troonbestyging van koning Shulgi van Babilonië.
***2130 v.C.**: Die einde van die 9de Dinastie in Antieke Egipte en die begin van die 10de Dinastie. Die 9de-dinastiese oorloë begin.
***2104-2103 v.C.**: Die datum van die Bybelse sondvloed volgens die Joodse kalender.

## Belangrike persone 
* Gudea van Lagasj.
* Ur-Nammu van Ur.

## Sterftes 
*Omstreeks **2184 of 2289 v.C.**: Farao Pepi II van Antieke Egipte.
***2181 v.C.**: Farao Nitocris van Antieke Egipte.
***2160 v.C.**: Farao Neferirkare van Antieke Egipte. 
***2124 v.C.**: Gudea van Lagasj.
26ste eeu v.C.

Die **26ste eeu v.C.** het geduur van 2600 tot 2501 v.C.

## Gebeure 
240px|duimnael|Die Groot Piramide van Cheops.
*Omstreeks **2900–2334 v.C.**: Die Mesopotamiese oorloë van die Vroeë Dinastie duur voort.
*Omstreeks **2600 v.C.**: Die Indusvallei-beskawing word magtiger.
*Omstreeks **2600 v.C.**: Voorpaleistydperk, Fase I, in Kreta.
*Omstreeks **2589 of 2601 v.C.**: Farao Cheops kom aan die bewind.
*Omstreeks **2575 v.C.**: Ou Ryk in Antieke Egipte (4de Dinastie), Snofroe is farao. 
*Omstreeks **2558 of 2570 v.C.**: Chafra se bewind begin in Antieke Egipte.
*Omstreeks **2550 v.C.**: Die jaar waarin die Groot Piramide van Giza na raming voltooi is.
*Omstreeks **2550 v.C.**: Mesannepada is koning van Ur.
*Omstreeks **2533/2 v.C.**: Menkaoera se bewind in Antieke Egipte begin.
*Omstreeks **2510-2460 v.C.**: Ti kyk na ’n seekoeijag (die grafkelder van Ti in Saqqara, 5de Dinastie van Antieke Egipte) word gemaak.
*Omstreeks **2500 v.C.**: Die legendariese Sanhuangwudi-linie van leiers in China word deur Huang Di gestig.
*Omstreeks **2500 v.C.**: Die bou van Stonehenge begin.

## Belangrike mense 
*Omstreeks **2601-2578 v.C.**: Die bewind van farao Cheops van Antieke Egipte se 4de Dinastie.
***2599 v.C.**: Hoeni is farao.
***2575 v.C.**: Snofroe is farao.
***2528 v.C.**: Djedefre is farao.
***2520 v.C.**: Chafra is farao.

## Sterftes 
*Omstreeks **2578 of 2566 v.C.**: Cheops.
*Omstreeks **2544 of 2532 v.C.**: Chafra.
*Omstreeks **2515 of 2503 v.C.**: Menkaoera.

## Dekades en jare
28ste eeu v.C.

Die **28ste eeu v.C.** het geduur van 2800 tot 2701 v.C.

## Gebeure 
[duimnael|200px|’n Antieke skildery van [Nuwa en Fu Xi. Fu Xi word volgens legende beskou as die eerste heerser van China.]]
* 2775–2650 v.C.: Die 2de-dinastiese oorloë in Antieke Egipte.
* 2750 v.C.: Die einde van die Vroeë Dinastie I-tydperk en die begin van die Vroeë Dinastie II-tydperk in Mesopotamië.
* Omstreeks 2750 v.C.: Die geraamde einde van die Cucuteni-kultuur in die streek van die hedendaagse Roemenië, Moldowa en Suidwes-Oekraïne.
* 2737 v.C.: Die ontdekking van tee as ’n drankie deur Shennong, volgens ’n Chinese legende.
* Omstreeks 2715 v.C.: Die Ou Ryk begin in Antieke Egipte (’n ander datum is 2660 v.C.).

## Dekades en jare
29ste eeu v.C.

Die **29ste eeu v.C.** het geduur van 2900 tot 2801 v.C.

## Gebeure 
[duimnael|’n Vaas met Hotepsechemwi se [serech (Nasionale Argeologiese Museum, Frankryk).]]
* Omstreeks 2900 v.C.: Die begin van die vroegdinastiese tydperk in die Sumeriese beskawing.
* Omstreeks 2900-2400 v.C.: Sumeriese piktograwe ontwikkel in fonogramme.
* 2900 v.C. – 2334 v.C.: Mesopotamiese oorloë van die 1ste-dinastiese tydperk.
* 2890 v.C.: Antieke Egipte se farao Qaä sterf. Die einde van die 1ste Dinastie en die begin van die 2de Dinastie.
* Omstreeks 2874 v.C.: Die 365-dag-kalender word in Antieke Egipte in gebruik geneem.
* 2832 v.C.: Geraamde ontkieming van die Metusalagboom, die oudste bekende lewende organisme.
* 2807 v.C.: Die geskatte datum waarop ’n asteroïde of komeet die aarde tussen Afrika en Antarktika getref het.
* Ur word een van die rykste stede in Sumer.

## Dekades en jare
27ste eeu v.C.

Die **27ste eeu v.C.** het geduur van 2700 tot 2601 v.C.

## Gebeure 
[duimnael|210px|’n Beeld van [Imhotep in die Louvre. Hy is die eerste argitek en geneesheer in die geskiedenis wie se naam in historiese dokumente voorkom.]]

### Egipte 
*2700-2660 v.C.: Die Vroegdinastiese tydperk eindig in Antieke Egipte. Dit sluit die 1ste en die 2de Dinastie in.
* Omstreeks 2700 v.C.: Die begin van die Ou Ryk in Antieke Egipte (die 3de tot die 6de Dinastie).
* 2686 v.C.: Die einde van die 2de Dinastie en die begin van die 3de Dinastie. Farao Chasechemwy sterf. Sanachte begin regeer.
* Omstreeks 2681–2662 v.C.: Die bewind van Djoser van die 3de Dinastie.
*2668 v.C.: Farao Sanachte sterf.
* Omstreeks 2667 v.C.: Djoser begin regeer (’n ander datum is 2681 v.C.).
* Omstreeks 2648 v.C.: Djoser sterf (’n ander datum is 2662 v.C.).
*2630–2611 v.C.: Imhotep, hofmeester van Egipte, bou die Piramide van Djoser.
*2613 v.C.: Einde van die 3de Dinastie en die begin van die 4de Dinastie. Farao Hoeni sterf en Snofroe begin regeer.
* Omstreeks 2613–2494 v.C.: Die Groot Sfinks by Giza word gebou. 
* Omstreeks 2601–2515 v.C.: Die Groot Piramides by Giza word gebou vir Menkaoere, Chafra en Cheops. 

### China 
* Omstreeks 2697 v.C.: Die Geel Keiser begin in China regeer.
* Omstreeks 2640 v.C.: Die begin van die verbouing en weef van sy as ’n streng bewaarde geheim.

### Ander 
*2627–2000 v.C.: Die bou van die Caral-metropolis in Peru.
* 2600 v.C.: Die Harappan-fase van die Indusvallei-beskawing begin. 
*2600 v.C.: Die einde van die Vroeë Dinastie II en die begin van die Vroeë Dinastie IIIa in Mesopotamië.
*2900–2334 v.C.: Die Mesopotamiese oorloë van die Vroeë Dinastie.

## Belangrike mense 
* Djoser, farao van Antieke Egipte se 3de Dinastie.
* Imhotep, Egiptiese hofmeester en argitek.

## Dekades en jare
McDonnell Douglas F/A-18 Hornet

Die **McDonnell Douglas F/A-18 Hornet** is 'n tweemotorige supersoniese, alle weersomstandighede, vliegdekskipbruikbare veeldoelvegvliegtuig, ontwerp as beide 'n vegter en aanvalsvliegtuig (F/A verwys na "fighter/attack"). Die F/A-18 is ontwerp deur McDonnell Douglas en Northrop, en is afgelei van laasgenoemde se YF-17 in die 1970's vir gebruik deur die Amerikaanse Vloot en die Marinierskorps. Die Hornet word ook gebruik deur verskeie ander lande se lugmagte. Die Amerikaanse Vloot se vlugdemonstrasie-eskader, die Blue Angels, gebruik die Hornet sedert 1986. 

Die F/A-18 het 'n topspoed van Mach 1,8 (1&nbsp;915&nbsp;km/h op 40&nbsp;000&nbsp;voet of 12&nbsp;190&nbsp;m). Dit kan 'n wye verskeidenheid van bomme en missiele dra, insluitend lug-tot-lug en lug-tot-grond, aangevul deur die 20 mm M61 Vulcankanon. Die vliegtuig word aangedryf deur twee General Electric F404 turbowaaierenjins, wat aan die tuig 'n hoë stukrag-tot-massaverhouding gee. Die F/A-18 het uitstekende lugdinamiese eienskappe, hoofsaaklik toe te skryf aan die verlengstukke vooraan beide sy vlerke. 

Die vegter se primêre gebruike is vir gevegsbystand, vlootverdediging, onderdrukking van die vyand se lugverdediging, lugverbod, nabylugondersteuning en lugverkenning. Sy veelsydigheid en betroubaarheid het bewys dat dit 'n waardevolle bate vir vliegdekskepe kan wees. Nogtans is hy gekritiseer vir sy gebrek aan verskeidenheid en loonvrag in vergelyking met sy vorige tydgenote, soos die Grumman F-14 Tomcat in die veg- en aanvalsrol, en die Grumman A-6 Intruder en LTV A-7 Corsair II in die aanvalsrol.

## Tegniese gegewens 
*Lengte: 17,07 m
*Vlerkspan: 11,43 m
*Hoogte: 4,66 m
*Maksimumsnelheid: Mach 1,8
*Reikafstand: 3&nbsp;400 km
*Enjins: 2 General Electric F404 turbowaaierenjins

## Sien ook 
* Lys van vegvliegtuie

## Verwysings
30ste eeu v.C.

Die **30ste eeu v.C.** het geduur van 3000 tot 2901 v.C.

## Gebeure 
[duimnael|120px|[Stele met die naam Djet.]]
* Omstreeks 3000 v.C.: Vroeë landbou in Noord-Afrika.
* 3000 v.C. – 2600 v.C.: Vroeë tydperk in die Indus-vallei.
* Omstreeks 3000 v.C.: Neolitikum eindig.
* Omstreeks 3000 v.C.: Djer, die derde farao van Antieke Egipte, begin regeer.
* Omstreeks 3000 v.C.: Bouwerk begin aan Caral, die eerste stad in die Amerikas.
* Omstreeks 3000 v.C.: Troje word gestig.
* Omstreeks 3000 v.C.: Bouwerk aan Stonehenge begin.
* 3000 v.C. – 2000 v.C.: Die Wêreldbevolking is sowat 30&nbsp;miljoen.
* Omstreeks 3000 v.C.: Die Egeïese Bronstydperk begin.
* Omstreeks 2955 v.C.: Djer, die derde farao van Egipte, sterf.
* Omstreeks 2950 v.C.: Die eerste definitiewe gebruik van ’n Nebtynaam deur die 1ste-dinastiese farao Semerchet.

## Dekades en jare
11de eeu v.C.

Die **11de eeu v.C.** bevat al die jare van 1100 tot 1001 v.C. Hoewel baie menslike beskawings in dié tyd geletterd was, kan baie van die mense hieronder beskou word as legendaries eerder as histories.

## Gebeure 
[duimnael|*Dawid en Saul* (1885) deur [Julius Kronberg. Dié twee mans word beskou as die eerste konings van die verenigde Israel.]]
* 1089 v.C.: Melanthos, legendariese koning van Athene, sterf ná ’n bewind van 37 jaar en word opgevolg deur sy seun, Kodros.
* 1069 v.C.: Ramses XI sterf en dit lui die einde van die 20ste Dinastie van Antieke Egipte in. Hy word opgevolg deur Smendes I, stigter van die 21ste Dinastie.
* 1068 v.C.: Kodros, koning van Athene, kom om in ’n veldslag teen Doriese invallers ná ’n bewind van 21 jaar. 
* 1050 v.C.: Filistyne neem die Ark van die Verbond van Israel af (benaderde datum).
* 1048 v.C.: Medon, Koning van Athene, sterf ná ’n bewind van 20 jaar en word deur sy seun Acastus opgevolg.
* 1046 v.C.: Koning Zhou Wuwang werp die bewind van die laaste koning van die Shang-dinastie omver en word die eerste koning van die Zhou-dinastie in China. (1046 v.C.—256 v.C.)
* 1044 v.C.: Met die dood van Smendes I, farao van Antieke Egipte, word hy deur twee medeheersers, Psoesennes I en Amenemnisoe, opgevolg.
* 1042 v.C.: Koning Cheng van Zhou volg koning Wu op as heerser van die Zhou-dinastie in China.
* 1039 v.C.: Amenemnisoe, koning van Egipte, sterf.
* Omstreeks 1020 v.C.: Die verwoesting van Troje VIIb2.
* 1026 v.C.: Saul word koning van die Israeliete, volgens Samuel.
* 1012 v.C.: Acastus, koning van Athene, sterf ná ’n bewind van 36 jaar en word opgevolg deur sy seun Archippus.
* 1003 v.C.: Dawid volg vermoedelik vir Saul op.
* 1000's v.C.: Vroegste bewyse van landbou in die hooglande van Kenia.
* 1000's v.C.: Die Fenisiese alfabet word ontwerp.
12de eeu v.C.

[duimnael|Mure van die stad [Troje wat uitgegrawe is.]] 
Die **12de eeu v.C.** het geduur van 1200 tot 1101 v.C.

## Gebeure 
* 1194 v.C.: Die begin van die legendariese Trojaanse Oorlog.
* 1191 v.C.: Menestheus, die legendariese koning van Athene, sterf ná ’n bewind van 23 jaar tydens die Trojaanse Oorlog en word opgevolg deur sy nefie Demophon, ’n seun van Theseus.
* 1186 v.C.: Einde van die 19de Dinastie van Egipte. Die begin van die 20ste Dinastie.
* 24 April – 1184 v.C.: Die tradisionele datum vir die val van Troje en die einde van die Trojaanse Oorlog in die Griekse mitologie.
* 16 April – 1178 v.C.: ’n Sonsverduistering dui die terugkeer aan van Odusseus, die legendariese koning van Ithaca, na sy koninkryk ná die Trojaanse Oorlog. 
* 1160 v.C.: Farao Ramses V sterf.
* 1159 v.C.: Die Hekla 3-uitbarsting lui ’n 18 jaar lange periode van slegte klimaatstoestande in.
* Omstreeks 1154 v.C.: Koning Menelaus van Sparta sterf.
* Omstreeks 1154 v.C.: Die dood van die verbanne koningin Helena van Sparta by Rhodos. 
* Omstreeks 1150 v.C.: Die einde van Egiptiese heerskappy in Palestina. 
* 1147 v.C.: Demophon van Athene sterf ná ’n bewind van 33 jaar en word opgevolg deur sy seun Oxyntes.
* 1137 v.C.: Ramses VII begin sy bewind as die sesde heerser van die 20ste Dinastie van Egipte.
* 1135 v.C.: Oxyntes van Athene sterf ná ’n bewind van 12 jaar en word opgevolg deur sy seun Apheidas.
* 1134 v.C.: Apheidas van Athene sterf ná ’n bewind van ’n jaar in ’n sluipmoordaanval en word opgevolg deur sy jonger broer Thymoetes.
* 1126 v.C.: Thymoetes van Athene sterf ná ’n bewind van agt jaar en word opgevolg deur Melanthus.
* 1122 v.C.: Legendariese stigtingsdatum van die stad Pyongyang.
* Omstreeks 1120 v.C.: Die vernietiging van Troje VIIb1.
* 1115 v.C.: Tiglath-Pileser I word koning van Assirië.
* Omstreeks 1100 v.C.: Egipte se Nuwe Ryk kom tot ’n einde.

## Dekades en jare
Skietlood

duimnael|'n Skietlood

'n **Skietlood**, of **paslood** is 'n boukundige instrument wat gebruik word om die vertikaal te bepaal. Dit bestaan gewoonlik uit 'n tou met 'n kegelvormige loodgewiggie wat aan sy onderpunt hang. Die tou wys dus regaf na onder toe, en kan gebruik word om te bepaal hoe regop 'n voorwerp, soos 'n muur of 'n paal, staan. In hierdie rol word die skietlood ook bygestaan deur die waterpas. Terwyl die skietlood die vertikaal aandui, dui 'n waterpas die horisontale oppervlak aan, wat loodreg aan die vertikaal lê.

## Eksterne skakels 
*
Waterpas

duimnael|'n Waterpas. Heel links meet 45°
duimnael|links|180px|'n Waterpas se buisie
duimnael|Werking van 'n waterpas. Die lugborrel wys altyd reguit na bo, en is slegs in die middel van die geboë buisie wanneer die waterpas horisontaal is.

'n **Waterpas** is 'n boukundige instrument wat gebruik word om te bepaal of 'n vlak of lyn presies horisontaal (waterpas), of vertikaal is. Die benaming is waarskynlik van ou herkoms, en verwys na die feit dat stilstaande water se oppervlak altyd op 'n horisontale vlak lê. Die moderne waterpas is deur die Franse fisikus en skrywer Melchisédech Thévenot omstreeks 1661 uitgevind, alhoewel daar onsekerheid hieroor bestaan.

Die byvoeglike naamwoord waterpas beteken akkuraat horisontaal ("hierdie vloer is nie waterpas nie") of akkuraat vertikaal ("hierdie paal staan nie waterpas nie"). Daar bestaan ook waterpasse wat 'n hoek van 45 grade kan meet.

## Werking 
Die konstruksie van die meetinstrument is baie eenvoudig. Dit het 'n starre, plat oppervlak en 'n geboë deursigtige buisie, op 'n borrel na gevul met 'n gekleurde vloeistof (bv. etanol). In die middel van hierdie buisie is twee strepies aangebring met 'n spasie gelyk aan die afmetings van die borrel. Water is minder geskik as gevolg van sy uitsetting by vriespunt, die naam waterpas is dus misleidend. Wat eintlik hier ter sprake is, is die suiwere bepaling van die rigting van die swaartekrag. Vloeistofoppervlakke in rus verkeer dus loodreg met die rigting van swaartekrag.

## Eksterne skakels 
*
Loodreg

duimnael|150px|Twee loodregte lyne
duimnael|150px|Die normaalvektor is loodreg op 'n vlak

In Wiskunde is twee voorwerpe **loodreg** aan mekaar wanneer hulle 'n hoek van 90° by hulle kruispunt vorm. Daar word ook gesê dat hulle dan reghoekig aan mekaar is. Op die manier kan twee reguit lyne, of vektore, of twee vlakke, of 'n reguit lyn en 'n vlak, loodreg aan mekaar wees. Oorspronklik het die woord loodreg na die gebruik van 'n skietlood (tou met 'n gewig aan sy onderpunt wat reguit afwaarts hang, en in die boukunde gebruik word) verwys. Die skietlood het die vertikaal verskaf, wat dan loodreg aan 'n horisontale oppervlak was.
Northwest Angle

duimnael|Kaart toon die Northwest Angle en Elm Point.
duimnael|Foto van die Northwest Angle en die Lake of the Woods.

Die **Northwest Angle** is 'n gebied in die uiterste noorde van die Amerikaanse deelstaat Minnesota, wat 'n eksklawe aan die Lake of the Woods is. Dit word aan die Kanadese provinsie Manitoba op die 49ste breedtegraad begrens. Ten suide van die Northwest Angle is die onbewoonde Amerikaanse eksklawes van Buffalo Bay Point en Elm Point geleë.

Die Northwest Angle dateer uit die Vrede van Parys wat die grenslyn tussen Amerika en Brits Noord-Amerika ná die einde van die Amerikaanse Onafhanklikheidsoorlog bepaal het.

Die gebied het in 2000 'n bevolking van 152 gehad, wat volgens die 2010 sensus tot 119 gedaal het.
HMS Ark Royal (R07)

'*HMS *Ark Royal* (R07)*' was 'n ligte vliegdekskip en voormalige vlagskip van die Britse Vloot. Hy was die derde en laaste skip van die *Invincible*-klas. Hy is deur Swan Hunters gebou op die Tynerivier en in 1981 daar te water gelaat.

duimnael|320px|*Ark Royal* tydens 'n amfibiese oefening in Amerika
*Ark Royal* is vernoem deur Koningin Elizabeth (Die Koninginmoeder). Hy volg sy susterskepe HMS Invincible (R05) en HMS Illustrious op in diens in 1985. Ook bekend as *The Mighty Ark*, was hy die vyfde Britse vlootskip wat die naam gedra het van die 1587-vlagskip wat die Spaanse Armada verslaan het in 1588. Oorspronklik sou hy ***Indomitable*** gedoop gewees het om by die res van die klas aan te pas, maar dit is verander as gevolg van die openbare reaksie oor die verlies van die Ark Royal-naam ná die afskaffing van die vorige *Ark Royal* in 1980, ná 30 jaar se diens.

*Ark Royal* was bietjie groter as sy susterskepe, met 'n steiler ski-oprit, en het die STOVL (kort opstyg en vertikale landing) Harrier Jump Jet vliegtuie, asook verskeie helikopters, gedra.

Met 'n bemanning van meer as 1&nbsp;000 matrose en lugmanne, was hy in operasionele diens in die Bosniese oorlog in 1990 en die inval van Irak in 2003. Oorspronklik sou hy tot 2016 dien, maar *Ark Royal* is uit diens gestel op Vrydag 11 Maart 2011, as deel van die vloot se herstruktureringsgedeelte van die 2010 Strategiese Verdediging en Sekuriteitsoorsig. Na *Ark Royal* (R07) se aflegging het *HMS Albion* hom vervang as die Britse Vloot se vlagskip.

Die voormalige kaptein van HMS *Ark Royal* en HMS *Illustrious*, kommandeur Jerry Kyd, het die bevelvoerder van die nuwe Britse Vlootvliegdekskip, die HMS *Queen Elizabeth* op 27 Februarie 2014 geword.

## Verwysings
Spiesneus-rog

Die **spiesneusrog** (*Rostroraja alba*) kom in die oostelike Atlantiese Oseaan voor, aan die Suid-Afrikaanse kus tot by Mosambiek. Die rog verskil van die valsdoringrugrog; daar is nie donker kolletjies op die rog nie en daar is wit kolletjies en duidelike dorings op die stert. In Engels staan die rog bekend as die *Spearnose skate*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004. 

## Verwysings 
## Eksterne skakel 
* http://www.fishbase.org/summary/Rostroraja-alba.html
Rosetta

**Rosetta** kan na een van die volgende verwys:

* Rosetta, 'n nedersetting in KwaZulu-Natal, Suid-Afrika.
* Rosetta, 'n nedersetting in Egipte.
* Rosettasteen, 'n donker granietsteen wat in 1799 in Egipte ontdek is.
* Rosetta-ruimtetuig, 'n ruimtetuig van die Europese Ruimteagentskap wat op 2 Maart 2004 gelanseer is.
Drank

duimnael|Vrugtesap
**Drank** is 'n vloeistof wat deur mense genuttig word. Dit word deur die mond ingeneem (gedrink). Ondanks die feit dat alle drankies water bevat, word water self nie as drank geklassifiseer nie. Naas die fundamentele behoefte om vloeistowwe vir oorlewing in te neem, speel drank ook 'n groot rol in die kultuur van die menslike samelewing.

Drankies soos tee en koffie (espresso, cappuccino, ens.) word as warmdrankies beskou. Hierdie drankies word gewoonlik met warm water, warm melk of iets soortgelyks voorberei. Daarteenoor word vrugtesap en koeldrank gewoonlik koud bedien.

Gaskoeldranke soos Coca-Cola en Creme Soda bevat koolsuurgas. Die koolsuurgas kan as borreltjies in die drank waargeneem word en verskaf 'n sprankelende tekstuur.

Daar word ook tussen alkoholiese en nie-alkoholiese drankies onderskei. Alkoholiese drank bevat etanol, beter bekend as alkohol (hoewel die definisie van "alkohol" ook verskeie ander verbindings omvat). Bier word al ongeveer 8&nbsp;000 jaar lank deur mense genuttig. Wyn dateer terug na ongeveer 6&nbsp;000&nbsp;voor Christus en het waarskynlik sy oorsprong in die landgebiede wat binne die grense van Georgië en Iran val gehad.

Nie-alkoholiese drankies verwys dikwels na drank, soos bier en wyn, wat normaalweg alkohol sou bevat, maar minder as 0,5 persent alkohol volgens volume het. Die kategorie sluit drankies in waarvan die alkohol verwyder is, soos nie-alkoholiese biere en wyne.

## Galery 

Lêer:A small cup of coffee.JPG|'n Koppie swart koffie
Lêer:Nice Cup of Tea.jpg|Tee is die wêreld se tweede gewildste drankie
Lêer:Coca cola world cup 2002.jpg|Botteltjies Coca-Cola
Lêer:Alcoholic beverages.jpg|Alkoholiese drankies

## Verwysings
Seldery

**Seldery** (*Apium graveolens*) is eetbare plant waarvan die saad medisinale eienskappe het.

Snijselderij Apium graveolens.jpg|Seldery wat in 'n pot groei.
Celery cross section.jpg|Deursnee van die stam.
Celery seed.jpg|Saad
CelerySeedEssOil.png|Olie van die sade

## Verwysings
Uitstraalvermoë

duimnael|Grofsmede werk met yster sodra dit warm genoeg is om duidelik sigbare hitte uit te straal.

Die **uitstraalvermoë** of **emissiwiteit** van die oppervlak van 'n materiaal is die doeltreffendheid waarmee dit energie afgee in die vorm van stralingsenergie. Termiese straling is lig, maar vir voorwerpe naby aan kamertemperatuur is hierdie lig infrarooi en is dit nie sigbaar nie.

Die simbool wat gebruik word vir uitstraalvermoë is epsilon (\varepsilon of &epsilon;).

## Kyk ook 
* Warmte-oordrag
* Stefan–Boltzmann
Heaviside-dolfyn

Die **Heaviside-dolfyn** (*Cephalorhynchus heavisidii*) is 'n dolfyn wat endemies is aan die Weskus en kom voor vanaf Tafelbaai tot by suidelike Angola. Die bestaan van die spesie word beïnvloed deur die oorbenutting van die stokvis bevolking. Daar is min bekend omtrent die dolfyn. In Engels staan dit bekend as die ''Heaviside's dolphin''.

[duimnael|links|Heaviside-dolfyne naby [Walvisbaai.]]

## Sien ook 
* Lys van Suider-Afrikaanse soogdiere
* Lys van Suider-Afrikaanse soogdiere volgens wetenskaplike name
* Suider-Afrikaanse soogdiere en hul ordes

## Bron 
* Quest, science for South Africa. Vol 10, number 2, 2014 ISSN 1729-830X

## Verwysings
Kisduiweltjie

'n **Kisduiweltjie** is 'n kinderspeelding wat uiterlik bestaan ​​uit 'n houer met 'n slinger. Wanneer die slinger gedraai word, speel 'n melodie, dikwels "Pop Goes the Weasel". Aan die einde van die deuntjie daar is 'n "verrassing": die deksel spring oop en 'n figuur, gewoonlik 'n nar, spring uit die boks. Sommige kisduiweltjies spring na willekeur oop wanneer die slinger gedraai word, wat die skrik selfs meer effektief maak.

## Eksterne skakels 
*
31ste eeu v.C.

[240px|duimnael|’n Altaarsteen met ’n spiraalpatroon uit die [Tarxien-tempels van Malta.]] 
[180px|duimnael|Voor- en agterkant van die Narmer-pallet in die Ontario-museum in [Toronto, Kanada, waarop Narmer uitgebeeld word  waar hy Antieke Egipte verenig.]]
Die **31ste eeu v.C.** het geduur van 3100 tot 3001 v.C.

## Gebeure 
*Omstreeks 3100 v.C.: Narmer (Menes) verenig Bo- en Benede-Egipte as een land; hy regeer vanaf Memphis.
*Omstreeks 3100 v.C.: Voordinastiese tydperk (Neolitikum) eindig in Antieke Egipte (nog ’n datum is 3150 v.C.).
*Omstreeks 3100 v.C.: Vroegdinastiese Tydperk begin in Antieke Egipte (nog ’n datum is 3150 v.C.).
*Omstreeks 3100 v.C.: Die eerste Tempel van Tarxien is in gebruik deur die Neolitiese bewoners van Malta.
*Omstreeks 3100 v.C.: Eerste fase van die bouwerk aan Stonehenge.
*Omstreeks 3100 v.C. – 2600 v.C.: Skara Brae, Orkney-eilande, Skotland, word bewoon. 
*Omstreeks 3100 v.C.: Die Anu Ziggurat en Wit Tempel in Uruk, Mesopotamië (hedendaagse Warka, Irak), word gebou.
*Omstreeks 3100 v.C.: Die mens se eerste skryfstelsel, wigskrif, word ontwikkel.

## Belangrike mense 
*Koning Skerpioen, vermoedelik die laaste voordinastiese heerser van Antieke Bo-Egipte.
*Narmer, stigter van die 1ste Dinastie van Antieke Egipte.
*Hor-Aha en Djer, die tweede en derde farao's van Egipte se 1ste Dinastie.

## Dekades en jare
Marble Hill, Manhattan

duimnael|links|Kaart toon die oorspronklike roete van die Harlem-rivier en die huidige roete.

**Marble Hill** is die meeste noordelike woonbuurt van Manhattan, New York Stad. Alhoewel dit 'n gedeelte van die stadsdeel van Manhattan is, is dit ná die verlegging van die Harlem-rivier in 1895 nie meer aan die eiland van Manhattan geheg nie. Dit was 'n eiland tot 1914 toe die ou rivierbedding ingevul en Marble Hill met The Bronx verbind is.

Marble Hill het 'n oppervlakte van 0,38&nbsp;km² en 'n bevolking van 9&nbsp;841 mense.
Grammatikale konstruksie

Die **grammatikale konstruksie** van 'n sin verwys na die woorde se orde en rangskikking daarin, en die reëls waarvolgens dit gebeur.

Taal kan as 'n simboliese tekensisteem beskou word. Woorde het ’n bepaalde vorm en word gekoppel aan ’n betekenis. As mens na woorde verwys word sekere konvensies gebruik. Die ‘ge...” konstruksie kan byvoorbeeld gebruik word om verlede tyd aan te dui.

Taal bestaan uit drie dele naamlik tekens, betekenis en ’n kode wat hulle met mekaar verbind. Tekens kan gekonstrueer wees uit klanke, letters, simbole of gebare, afhangende van hoe die taal voorgestel word. Eenvoudige tekens kan gekombineer word in komplekse tekens soos sinsdele. ’n Sin word in verskillende komponente verdeel, soos die onderwerp (of naamwoordstuk), die gesegde (die werkwoord), en die voorwerp (objek).

Sinne kan verskillend aanmekaar gesit of gekonstrueer word om hulle 'n heeltemal ander betekenis te gee, al gebruik mens dieselfde woorde. 'n Voorbeeld hiervan is die stelsin *Dit gaan reën*. Dit kan vergelyk word met die vraagsin *Gaan dit reën?* 

Sekere sintaksreëls bepaal hoe die woordorde in 'n sin behoort te wees en hoe die inperkings tot die betekenis gaan bydra. Deur net die konstruksie van 'n sin te verander kan ’n heeltemal nuwe betekenis aan 'n sin gegee word. Die reëls waarvolgens tekens gekonstrueer word om sekere sinsdele te vorm, word grammatika, oftewel sintaksis genoem.

## Verwysings 
## Bronnelys 
* ANON.  2014.  Taal.  Taal#Struktuur  Datum van gebruik: 2 Aug. 2014.
* Feinauer, I. & Ponelis, F.  2014.  Basiese Afrikaanse Sitaksis  (In Carstens, W.A.M. & Bosman, N., ed. Kontemporêre Afrikaanse Taalkunde.  Pretoria: Van Schaik Uitgewers.  p. 209-243)
* HAT: Handwoordeboek van die Afrikaanse Taal.  2005.  5de uitg.  Kaapstad: Pearson Education.
* Van der Westhuizen, ES. Schutte, JW. & Van Huyssteen, GB.  2014.  Afrikaans en Nederlands: Taal- en Literêre handelinge.  Potchefstroom: NWU, Potchefstroomkampus.  (Studiegids AFLL 222 PAC).
* Van Huyssteen.  2014.  Morfologie.  (In Carstens, W.A.M. & Bosman, N., ed.  Kontemporêre Afrikaanse Taalkunde.  Pretoria: Van Schaik Uitgewers.  p. 171-208)
Flapneus-rog

Die **Flapneus-rog** (*Rhinoptera javanica*) kom voor aan die ooskus van Afrika suidwaarts tot by KwaZulu-Natal. In Engels staan die rog bekend as die *Flapnose ray*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004. 

## Eksterne skakel 
* http://www.fishbase.org/summary/Rhinoptera-javanica.html
4de Dinastie van Egipte

[duimnael|125px|Skerwe van die [Palermosteen, waarop vertel word van die aankoms van skepe tydens Snofroe se bewind (Petrie-museum, Londen).]]

Die **4de Dinastie** van Antieke Egipte (ook **Dinastie IV** geskryf) was ’n "goue era" van die Ou Ryk. Dit het geduur van omstreeks 2613 tot 2494 v.C. Dit was ’n tyd van vrede en vooruitgang, en handel met ander lande is gedokumenteer.

Die 3de, 5de en 6de Dinastie word gewoonlik saam met die 4de Dinastie die **Ou Ryk** genoem, ook bekend as die tyd van die piramides. Die hoofstad in dié tyd was Memphis.

## Farao's 
Die bekendste heersers van die 4de Dinastie was:

! scope=col width="15%" | 24px Farao
! scope=col width="20%" | 24px Troonnaam
! scope=col width="20%" | 24px Bewind
! scope=col width="15%" | 16px Hoofstad
! scope=col width="35%" | 24px Graftombe
|-
| Snofroe
|
| 2613-2589 v.C.
| Memphis
| Rooi Piramide?
|-
| Choefoe
| Medjedoe
| 2589–2566 v.C.
| Memphis
| Groot Piramide van Giza
|-
| Djedefre
| Cheper
| 2566–2558 v.C.?
| Memphis
| Piramide van Djedefre
|-
| Chafra
| Oeserib
| 2558–2532 v.C.
| Memphis
| Piramide van Chafra
|-
| Baka
|
| 2532 v.C.?
| Memphis
|
|-
| Menkaoere
| Kachet
| 2532–2503 v.C.?
| Memphis
| Piramide van Menkaoere
|-
| Sjepseskaf
| Sjepseschet
| 2503–2499 v.C.?
| Memphis
|  Mastabet el-Fara'oen
|-
| Djedefptah
|
| 2499–2494 v.C.?
| Memphis
|
|}

## Tydlyn 

ImageSize = width:800 height:auto barincrement:12
PlotArea  = top:10 bottom:30 right:130 left:20
AlignBars  = justify

DateFormat = yyyy
Period     = from:-2620 till:-2490
TimeAxis   = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:30 start:-2620
ScaleMinor  = unit:year increment:10  start:-2620

Colors     =
  id:canvas      value:rgb(0.97,0.97,0.97)
  id:PA   value:green
  id:GP   value:red
  id:eon    value:rgb(1,0.7,1)   # light purple

Backgroundcolors = canvas:canvas

BarData =
  barset:Rulers

PlotData=
  width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till
  barset:Rulers

  from: -2613 till: -2589 color:PA text:"Snofroe"
  from: -2589 till: -2566 color:PA text:"Choefoe (Cheops)"
  from: -2566 till: -2558 color:PA text:"Djedefre (Radjedef)"
  from: -2558 till: -2532 color:PA text:"Chafra (Chephren)"
  from: -2532 till: -2531 color:PA text:"Baka" ?
  from: -2532 till: -2503 color:PA text:"Menkaoere (Mycerinus, Mykerinos)"
  from: -2503 till: -2498 color:PA text:"Sjepseskaf"
  from: -2498 till: -2494 color:PA text:"Djedefptah" ?

  barset:skip

## Verwysings
Kersierooi

duimnael|links|180px|'n Kersie
**Kersierooi** is 'n kleur, 'n pers skakering van rooi.

## Kleurkoördinate 
Volgens verskeie kleurskemas word **kersierooi** as volg voorgestel:

## Sien ook 
* Lys van kleure
Pruim (kleur)

180px

Die kleur **Pruim** is 'n effens donkerder skakering van ligpers, en neig tot medium pers.

## Kleurkoördinate 
Volgens verskeie kleurskemas word **pruim** as volg voorgestel:

## Sien ook 
* Lys van kleure
5de Dinastie van Egipte

Die **5de Dinastie** van Antieke Egipte (ook **Dinastie V** geskryf) word dikwels saam met die 3de, 4de en 6de Dinastie groepeer as die Ou Ryk. Die 5de Dinastie het geduur van omstreeks 2494 tot 2345 v.C.

Volgens Manetho het dié farao's vanaf Elephantine regeer, maar argeoloë het duidelike bewyse gevind dat hul paleise steeds in Memphis was.

## Heersers 
Die bekendste heersers van die 5de Dinastie was:

! scope=col width="15%" | 24px Farao
! scope=col width="20%" | 24px Troonnaam
! scope=col width="20%" | 24px Bewind
! scope=col width="15%" | 16px Hoofstad
! scope=col width="35%" | 24px Graftombe
|-
| Oeserkaf
| Irimaat
| 2494 &ndash; 2487 v.C.
| Memphis
| In Saqqara
|-
| Sahoere
| Nebchaoe
| 2487 &ndash; 2475 v.C.
| Memphis
| In Aboesir
|-
| Neferirkare
| Neferirkare
| 2475 &ndash; 2455 v.C. 
| Memphis
| Moontlik in Aboesir
|-
| Sjepseskare
| Sjepseskare
| 2455 &ndash; 2448 v.C.
| Memphis
| Moontlik in Aboesir
|-
| Neferefre
| Neferchaoe
| 2448 &ndash; 2445 v.C. 
| Memphis
| "Onvoltooide Piramide" in Aboesir
|-
| Nioeserre
| Nioeserre
| 2445 &ndash; 2421 v.C. 
| Memphis
| In Aboesir
|-
| Menkaoehor
| Menkaoehor
| 2421 &ndash; 2414 v.C.
| Memphis
|  "Koplose Piramide" in Saqqara
|-
| Djedkare
| Djedkare
| 2414 &ndash; 2375 v.C.
| Memphis
| In Saqqara
|-
| Oenas
| Wadjtawy
| 2375 &ndash; 2345 v.C. 
| Memphis
| In Saqqara
|}

## Tydlyn 

ImageSize = width:800 height:auto barincrement:12
PlotArea  = top:10 bottom:30 right:130 left:20
AlignBars  = justify

DateFormat = yyyy
Period     = from:-2494 till:-2345
TimeAxis   = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:30 start:-2494
ScaleMinor  = unit:year increment:10  start:-2494

Colors     =
  id:canvas      value:rgb(0.97,0.97,0.97)
  id:PA   value:green
  id:GP   value:red
  id:eon    value:rgb(1,0.7,1)   # light purple

Backgroundcolors = canvas:canvas

BarData =
  barset:Rulers

PlotData=
  width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till
  barset:Rulers

  from: -2494 till: -2487 color:PA text:"Oeserkaf"
  from: -2487 till: -2475 color:PA text:"Sahoere"
  from: -2475 till: -2455 color:PA text:"Neferirkare"
  from: -2455 till: -2448 color:PA text:"Sjepseskare"
  from: -2448 till: -2445 color:PA text:"Neferefre" 
  from: -2445 till: -2421 color:PA text:"Nioeserre"
  from: -2421 till: -2414 color:PA text:"Menkaoehor"
  from: -2414 till: -2374 color:PA text:"Djedkare" 
  from: -2374 till: -2345 color:PA text:"Oenas"

  barset:skip

## Verwysings
Himantura

***Himantura*** is 'n groot genus in die familie van pylsterte (*Dasyatidae*).

## Spesies 
Daar is tans 28 erkende spesies in die genus:

* Genus *Himantura*
** *Himantura alcockii* (Annandale, 1909).
** *Himantura bleekeri* (Blyth, 1860).
** *Himantura chaophraya* Monkolprasit & Roberts, 1990.
** *Himantura draco* Compagno & Heemstra, 1984.
** *Himantura fai* Jordan & Seale, 1906.
** *Himantura fluviatilis* (Hamilton, 1822).
** Skerpneuspylstert (*Himantura gerrardi*) (Gray, 1851).
** *Himantura granulata* (Macleay, 1883).
** *Himantura hortlei* Last, Manjaji-Matsumoto & Kailola, 2006.
** *Himantura imbricata* (Bloch & Schneider, 1801).
** Draakpylstert (*Himantura jenkinsii*) (Annandale, 1909).
** *Himantura kittipongi*
** *Himantura krempfi* (Chabanaud, 1923).
** *Himantura marginatus* (Blyth, 1860).
** *Himantura microphthalma* (Chen, 1948).
** *Himantura oxyrhyncha* (Sauvage, 1878).
** *Himantura pacifica* (Beebe & Tee-Van, 1941).
** *Himantura pareh* (Bleeker, 1852).
** *Himantura pastinacoides* (Bleeker, 1852).
** *Himantura schmardae* (Werner, 1904).
** *Himantura signifer* Compagno & Roberts, 1982.
** *Himantura toshi* Whitley, 1939.
** *Himantura uarnacoides* (Bleeker, 1852).
** Heuningkoekpylstert (*Himantura uarnak*) (Forsskål, 1775).
** *Himantura undulata* (Bleeker, 1852).
** *Himantura walga* (Müller & Henle, 1841).

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Verwysings
6de Dinastie van Egipte

duimnael|200px|’n Grafskrif uit die 6de Dinastie.
Die **6de Dinastie** van Antieke Egipte (ook **Dinastie VI** geskryf) was die laaste dinastie van die Ou Ryk. Dit het geduur van omstreeks 2345 tot 2181 v.C.

Die 3de, 4de en 5de Dinastie word gewoonlik saam met die 6de Dinastie die Ou Ryk genoem, ook bekend as die tyd van die piramides. Die hoofstad in dié tyd was Memphis.

## Heersers 
Die bekendste heersers van die 6de Dinastie was:

! scope=col width="20%" | 24px Farao
! scope=col width="20%" | 24px Troonnaam
! scope=col width="15%" | 24px Bewind
! scope=col width="15%" | 16px Hoofstad
! scope=col width="30%" | 24px Graftombe
|-
| Teti
| Seheteptawy
| 2345-2333 v.C.
| Memphis
| Piramide van Teti, Saqqara
|-
| Oeserkare
|
| 2333-2331 v.C.
| Memphis
| Saqqara
|-
| Pepi I
| Nefersahor/Merenre
| 2331-2287 v.C.
| Memphis
| Saqqara
|-
| Merenre I
| Merenre
| 2287-2278 v.C.
| Memphis
| Saqqara
|-
| Pepi II
| Neferkare
| 2278-2184 v.C.
| Memphis
| Saqqara
|-
| Merenre II
| Merenre
| 2184 v.C.
| Memphis
|
|-
| Neitiqerty Siptah
|
| 2184-2181 v.C.
| Memphis
|
|}

## Tydlyn 

ImageSize = width:800 height:auto barincrement:12
PlotArea  = top:10 bottom:30 right:130 left:20
AlignBars  = justify

DateFormat = yyyy
Period     = from:-2345 till:-2181
TimeAxis   = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:30 start:-2345
ScaleMinor  = unit:year increment:10  start:-2345

Colors     =
  id:canvas      value:rgb(0.97,0.97,0.97)
  id:PA   value:green
  id:GP   value:red
  id:eon    value:rgb(1,0.7,1)   # light purple

Backgroundcolors = canvas:canvas

BarData =
  barset:Rulers

PlotData=
  width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till
  barset:Rulers

  from: -2345 till: -2333 color:PA text:"Teti"
  from: -2333 till: -2331 color:PA text:"Oeserkare"
  from: -2331 till: -2287 color:PA text:"Pepi I"
  from: -2287 till: -2278 color:PA text:"Merenre I"
  from: -2278 till: -2184 color:PA text:"Pepi II"
  from: -2184 till: -2184 color:PA text:"Merenre II"
  from: -2184 till: -2181 color:PA text:"Neitiqerty Siptah"

  barset:skip

## Verwysings
Russiese Vloot

Die **Russiese Vloot** (Russies: *Военно-морской флот Российской Федерации (ВМФ России*), *Wojenno-morskoi flot Rossiiskoi Federatsii*, letterlik: "Militêr-maritieme Vloot van die Russiese Federasie") is die vloottak van die Gewapende Magte van die Russiese Federasie. Die internasionale aanduiding vir die Russiese vlootskepe is "RFS" - "Russian Federation Ship".

Die Russiese Vloot in sy huidige vorm is in Januarie 1992 gestig en volg die Sowjetvloot op ná die ontbinding van die voormalige Sowjetunie teen die einde van die Koue Oorlog in Desember 1991. Die vloot as deel van die Russiese Keiserryk is aanvanklik in 1696 deur Pieter die Grote gestig. 

Die Russiese Vloot besit die meeste toerusting van die voormalige Sowjetvloot en is verdeel in die Noordelike (Arktiese) Vloot, Stille Oseaan-vloot, Swartseevloot, Oosseevloot, Kaspiese Flottielje, Vlootlugvaart, Vlootinfanterie en die Kusartillerie.

Lêer:Naval Ensign of Russia.svg|Vaandel van die Russiese Vloot.
Lêer:Naval Jack of Russia.svg|Skeepsvlag van die Russiese Vloot.
Lêer:Штандарт главнокомандующего Военно-Морским Флотом.png|Standaard van die opperbevelvoerder, Russiese Vloot.
Lêer:Baltic Fleet Sleeve Patch.svg|Embleem van die Oosseevloot, ’n onderafdeling van die Russiese Vloot.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Denel G5-kanon

Die **G5-kanon** is 'n Suid-Afrikaanse gesleepte kanon van 155 mm kaliber wat in Suid-Afrika ontwerp en ontwikkel is deur Denel Land Systems. Die G5 se ontwerp is gebaseer op die Kanadese GC-45 155 mm kanon wat hoogs gewysig is om by Suider-Afrikaanse omstandighede aan te pas.

## Produksiegeskiedenis 
Tydens die Angolese Bosoorlog, het die Suid-Afrikaanse Weermag hulself benadeeld bevind wanneer hulle 'n vyand aangeval het wat toegerus was met langreikafstand Sowjet-vuurpylartillerie, bv. die Stalin-orrel. Laasgenoemde het Suid-Afrika se ouer 5.5-duim kanonne met 'n aansienlike marge in reikafstand en akkuraatheid oortref. Dit het gelei tot die uitreiking van 'n behoefteverslag vir 'n nuwe artilleriestelsel sowel as ammunisiestelsels, 'n kanontrekker, vuurbeheertoerusting en -rekenaarstelsels.

Suid-Afrika was sedert 1963 weens sy apartheidbeleid onder 'n wapenverbod deur die Verenigde Nasies geplaas. Dit het tot die skepping van die plaaslike Krygkor militêre produksiebedryf gelei, wat die wapenverbod omseil het deur self wapenstelsels vir Suid-Afrika se behoeftes te ontwikkel en te produseer. Krygkor het gereageer op die weermag se behoefte en ontwikkeling in 1976 begin deur 'n aantal bestaande ontwerpe te evalueer en voorbeelde te verkry in oortreding van die wapenverbod. As 'n tussentydse wapenstelsel en as oorbrugging gedurende die plaaslike produksieproses, is 'n aantal Soltam 155 mm M-71 kanonne van Israel verkry en in diens gestel as die G4-houwitser.

## Verdere variasies 
Met die gebruik van normale verlengde reikafstandammunisie (ERBF) is die reikafstand 30 km, wat verleng kan word tot sowat 39,6 km met behulp van basissnitdoppe, of 50 km deur die gebruik van vuurpylgesteunde ​​V-LAP rondtes. In 2002 het Denel die G5-2000 weergawe begin vervaardig, met 'n veel groter reikafstand en akkuraatheid as die vorige 45-kaliber weergawe.

Die G5 kanon is op 'n "OMC" 6x6-onderstel geplaas om die tenvolle selfaangedrewe G6-kanon te produseer, en het groot verkope behaal in die Verenigde Arabiese Emirate en Oman. In reaksie op 'n versoek van Indië is dit is ook op die rug van 'n Tatra 8x8-wielvragmotor getoets, 'n kombinasie wat bekend staan ​​as die T5-2000.

## Verwysings
8ste Dinastie van Egipte

Die **8ste Dinastie** van Antieke Egipte (ook **Dinastie VIII** geskryf) was die tweede dinastie van ’n verwarrende periode bekend as die Eerste Oorgangstydperk. Dit word dikwels met die 7de Dinastie gekombineer vanweë die vinnige opvolging van farao's en die feit dat baie se regeringstydperke nie bekend is nie.

Die twee dinastieë het geduur van omstreeks 2181 tot 2160 v.C..

## Heersers 
Min is bekend oor die farao's van die 8ste Dinastie. Die bekendstes was:

! scope=col width="10%" | 24px Farao
! scope=col width="20%" | 24px Troonnaam
! scope=col width="45%" | 24px Bewind

|-
| 
| Neferkare Pepiseneb
| Minstens een jaar volgens die Turynse Koningslys.
|-
| 
| Neferkamin Anoe
| 	
|-
| 
| Qakare Ibi
| Twee jaar, een maand en een dag volgens die Turynse Koningslys. Bevestig in sy piramide by Saqqara.
|-	
| 
| Neferkaoere
| Vier jaar en twee maande volgens die Turynse Koningslys,
|-
| 
| Chwiwihepoe Neferkaoehor
| Twee jaar, een maand en een dag volgens die Turynse Koningslys,
|-
| 
| Neferirkare II
| Een en ’n half jaar volgens die Turynse Koningslys. 
|}

## Verwysings
Ruth Williams Khama

**Ruth Williams Khama** of **Lady Khama** (9 Desember 1923 – 22 Mei 2002) was die vrou van Botswana se eerste president Sir Seretse Khama, die opperhoof van die Bamangwatostam. Sy het gedien as die eerste presidentsvrou van Botswana van 1966 tot 1980.

Lady Khama was 'n voormalige ambulansbestuurder van Blackheath, Londen. Sy het die destydse prins Seretse Khama ontmoet toe hy in die regte gestudeer het in Engeland en terwyl sy as 'n klerk by Lloyd's van Londen gewerk het. Hul veelrassige huwelik in 1948 het ongemak uitgelok in beide Suid-Afrika en aanvanklik in Botswana, en hulle het as uitgewekenes in Engeland gewoon tot in 1956. Hulle het toe verhuis na Botswana. Lady Khama was 'n invloedryke, polities aktiewe presidentsvrou tydens haar man se ampstermyn as president, 1966–1980.

Haar twee seuns, Ian en Tshekedi, is prominente politici in Botswana. Ian Khama was die president van Botswana gewees van 2008–2018.

Ruth Williams Khama is aan keelkanker oorlede op die ouderdom van 78, en is in Botswana begrawe.
Ebola

**Ebola** of **Ebola hemorragiese koors** is 'n ernstige menslike siekte wat deur die ebolavirus veroorsaak word. Die siekte veroorsaak 'n hoë sterftesyfer en daar is geen spesifieke behandeling of medisyne teen die virus beskikbaar nie. Die siekte is skaars en kom tipies in die vorm van plaaslike uitbrekings in lande in Sentraal-Afrika voor. Die naam ebola kom van die gelyknamige rivier in die Kongo waar 'n uitbraak in 1976 plaasgevind en ebola vir die eerste keer erken en bewys is.

duimnael|links|Twee verpleegsters by Mayinga N'Seka, wat twee dae later weens ernstige inwendige bloeding oorlede is.
[duimnael|Ebola-epidemie in [Wes-Afrika 2014]]
[duimnael|Epidemiese verspreiding van Ebola in [Guinee, Liberië en Sierra Leone in die somer van 2014]]
Die siekte word deur kontak met die bloed of liggaamlike vloeistowwe van 'n besmette dier (tipies ape of vrugtevlermuise) opgedoen. Daar word geglo dat vrugtevlermuise die virus versprei sonder om self daardeur beïnvloed te word. Sodra menslike besmetting voorkom, kan die siekte verder tussen mense versprei. Manlike oorlewendes kan die siekte vir byna twee maande daarna deur semen oordra.

Ten einde 'n diagnose te maak, moet ander siektes met soortgelyke simptome soos malaria, cholera en ander virale hemorragiese koors eers geëlimineer word. Bloedmonsters kan dan vir virale teenliggaampies, virale RNS, of vir die virus self getoets word om die diagnose te bevestig. Simptome soos naarheid, braking, en diarree volg meestal, terwyl die werking van die lewer en niere begin afneem. Op die punt begin sommige mense probleme met bloeding te ondervind.

## Herstel en sterftes 
Herstel kan tussen 7 and 14&nbsp;dae begin na die eerste simptome. Oor die algemeen kan bloedverlies tot die dood lei. Mense gaan gewoonlik in 'n koma in. Probleme met visie mag ontwikkel.

Oorlewendes ontwikkel teenliggaampies teen Ebola wat minstens 10 jaar duur, maar dit is onduidelik of hulle immuun teen addisionele infeksies is.

## Verwysings 
## Bibliografie 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*