Venus

:*Hierdie artikel handel oor die planeet Venus. Vir ander betekenisse van die naam, sien Venus (dubbelsinnig).*

**Venus** is die tweede planeet van die Son af. Dit is 'n rotsplaneet met die digste atmosfeer van al die rotsplanete in die Sonnestelsel en die enigste een met 'n massa en grootte van naby dié van sy buurman die Aarde. Dit wentel nader aan die Son as die Aarde en lyk van die Aarde af altyd of dit naby die Son is, as óf die "oggendster" óf die "aandster". Hoewel dieselfde vir Mercurius geld, lyk Venus baie prominenter, want dit is die helderste voorwerp in ons naglug buiten die Son en die Maan. en spore van ander gasse soos swaeldioksied.

Venus se atmosfeer is ryk aan oer-edelgasse in vergelyking met dié van die Aarde. Ná 'n tydperk van 600 miljoen tot miljarde jare 'n Wegholkweekhuiseffek het ontstaan toe 'n kritieke vlak van kweekhuisgasse (insluitende water) tot die atmosfeer gevoeg is. Temperature wissel hier tussen  303 en 353&nbsp;K (30 en 80&nbsp;°C) en die druk en straling is dieselfde as op die aarde se oppervlak, maar met suurwolke en die baie CO2 in die lug. sowat 70% van die sonlig wat daarop val terug die ruimte in. Omdat hulle die hele planeet bedek, voorkom hulle dat Venus se oppervlak gesien kan word. 

Die permanente wolkbedekking beteken dat hoewel Venus nader as die Aarde aan die Son is, dit minder sonlig op die grond kry: Net 10% van die sonlig bereik die oppervlak. Sterk winde van 300&nbsp;km/h waai hoog in die wolke en beweeg omtrent elke vier tot vyf aarddae om die planeet. Die aard van tessera-terreine is egter glad nie seker nie.

#### Vulkanisme
thumb|links|'n Radarmosaïek van twee pannekoekkoepels in Venus se Eistla-streek. Hulle is 65&nbsp;km breed en minder as 1&nbsp;km hoog.

'n Groot deel van Venus se oppervlak is skynbaar deur vulkanisme gevorm. Die planeet het 'n paar keer soveel vulkane as die Aarde: 167 groot vulkane is meer as 100&nbsp;km breed. Die enigste vulkaankompleks van dié grootte op Aarde is die Groot Eiland van Hawaii. Dit is nie omdat Venus vulkanies aktiewer as die Aarde is nie, maar omdat sy kors ouer is en nie aan dieselfde erosieprosesse onderworpe is nie. Die Aarde se oseaankors word voortdurend by die grense van die tektoniese plate deur subduksie hersirkuleer en is gemiddeld sowat 100&nbsp;miljoen jaar oud.

In 2008 en 2009 het die Venus Express die eerste keer regstreekse bewyse van deurlopende vulkaanaktiwiteit op die planeet gevind, in die vorm van vier kortstondige infrarooiwarmkolle in die skeurgebied bekend as Ganis Chasma,

#### Kraters
[thumb|[Slagkraters op Venus se oppervlak, in vals kleur.]]

Sowat 1&nbsp;000 slagkraters is eweredig oor Venus se oppervlak versprei. Op ander liggame met kraters, soos die Aarde en Maan, toon kraters 'n verskeidenheid stadiums van degradasie. Op die Maan word degradasie deur daaropvolgende botsings veroorsaak en op Aarde deur reën- en winderosie. Op Venus is 85% van die kraters in 'n ongerepte toestand. Die hoeveelheid kraters, tesame met hulle goed bewaarde toestand, dui daarop dat die planeet se oppervlak hersikleer is in 'n voorval 300&nbsp;miljoen tot 600&nbsp;miljoen jaar gelede,

Die gebrek aan 'n werklike magneetveld op Venus was verbasend, omdat dit byna net so groot soos die Aarde is en na verwagting 'n dinamo in sy kern gehad het. 'n Dinamo vereis drie dinge: 'n geleidende vloeistof, rotasie en konveksie. Die kern is vermoedelik elektries geleidend en, hoewel sy rotasie dikwels as te stadig beskou word, wys simulasies dit is vinnig genoeg om 'n dinamo te skep. Venus se ewenaar roteer teen 6,52&nbsp;km/h, terwyl die Aarde s'n teen 1&nbsp;674,4 km/h roteer. Edmund Halley het sy maksimum blote-ooghelderheid in 1716 bereken, toe baie Londenaars ontstel is deur sy verskyning in die daglig. Die Franse keiser Napoleon Bonaparte het eenkeer 'n dagligverskyning van die planeet gesien terwyl hy op 'n onthaal in Luxemburg was. Dit lei daartoe dat Venus net 'n oorgang beleef in siklusse van 243 jaar elk: elke 8, 105,5, 8 en 121,5 jaar.

Net sewe oorgange van Venus is tot dusver waargeneem, want die voorkoms daarvan is in 1621 deur Johannes Kepler bereken. Kaptein James Cook het in 1768 na Tahiti geseil om die derde waargenome oorgang van Venus te sien, en dit het eindelik gelei tot die verkenning van die ooskus van Australië. Cassini–Huygens (1998/'99) en MESSENGER (2006/'07) verbyvlugte van Venus gedoen op pad na ander bestemmings.

In April 2006 het die ESA se Venus Express in 'n wentelbaan om Venus gegaan. Dit het waarnemings sonder presedent van Venus se atmosfeer verskaf. Die ESA het dit tot in Januarie 2015 in sy wentelbaan gehou.]]

Venus is 'n primêre verskynsel in die naglug en speel dus deur die hele geskiedenis en in verskeie kulture 'n belangrike rol in mitologie, astrologie en fiksie.

Die Afrikaanse naam van die planeet was die oorspronklike antieke Romeinse naam daarvan. Die Romeine het Venus genoem na hulle godin van liefde, wat geskoei was op die Griekse godin van liefde, Afrodite. Sy was weer gebaseer op die ooreenstemmende Mesopotamiese godin Inanna (wat Isjtar was in die godsdiens van die Akkadiese Ryk). Hulle is almal met die planeet verbind. Die Egiptenare het die oggendster as *Tioumoutiri* en die aandster as *Ouaiti* geken. terwyl die Marssimbool vir manlikheid gebruik word. Dié tekens beskryf mans en vrou stereotipies as so verskillend dat 'n mens kan sê hulle kom van verskillende planete. Dié idee is veral in 1992 gewild gemaak deur die boek *Men Are from Mars, Women Are from Venus*.

Baie ander simbole word ook vir Venus gebruik, soos dié van die ster (byvoorbeeld die Ster van Isjtar).

## Verwysings
## Eksterne skakels 
* Arnett, Bill (2005). Venus
* Europese Ruimteagentskap (2005). Venus Express overview
* Grayzeck, Ed (2004). Venus Fact Sheet. NASA
* Grieger, Bjoern (2004). Picture “Real Venus” 
* The Maya Astronomy Page (2002). Venus
* Mitchell, Don P. (2004). The Soviet Exploration of Venus
* Rosenthal, David. (2003). The Southernmost Rise of Venus at Uxmal, 1997 
* Vienna University of Technology (2004). Venus Three-Dimensional Views
* 3D VRML Venus globe