OSIRIS-REx

thumb|240px|'n Kunstenaar se voorstelling van die OSIRIS-REx-ruimtetuig.

**OSIRIS-REx** was 'n ruimtetuig van Nasa waarmee 'n asteroïed bestudeer en monsters van die terrein na die Aarde teruggebring is. Die asteroïed wat besoek is, was 101955 Benoe, 'n koolstofryke nabyaardevoorwerp.

Die materiaal, wat in September&nbsp;2023 teruggebring is, sal wetenskaplikes na verwagting meer leer oor die vorming en evolusie van die Sonnestelsel, sy laaste stappe van planeetvorming en die bron van organiese verbindings wat tot die ontstaan van lewe op Aarde gelei het. Ná die sending sal die tuig verby die asteroïed 99942 Apofis vlieg. Dit sal dan bekend staan as **OSIRIS-APEX**.

OSIRIS-REx is op 8&nbsp;September 2016 gelanseer, het op 22&nbsp;September 2017 verby die Aarde gevlieg en het op 3 Desember 2018 by Benoe aangekom. Die volgende twee jaar het dit die oppervlak ontleed om 'n geskikte terrein te kry waar monsters geneem kon word. Op 20&nbsp;Oktober 2020 het OSIRIS-REx kortliks op Benoe geland en daarin geslaag om monsters te neem. Die monsters is op 24&nbsp;September 2023 na die Aarde teruggebring, Dit het daarna sy vlug na Apofis begin, waar dit in April&nbsp;2029 sal aankom.

Benoe is as die teiken van die sending gekies omdat dit 'n "tydkapsule" van die geboorte van die Sonnestelsel is. Dit het 'n baie donker oppervlak en word geklassifiseer as 'n B-tipe asteroïed, 'n subtipe van die koolstofryke C-tipe asteroïede. Sulke asteroïede word as primitief beskou en het min veranderings ondergaan sedert hulle ontstaan. Benoe is in besonder gekies vanweë die beskikbaarheid van ongerepte koolstofryke materiaal, 'n sleutelelement in organiese molekules wat noodsaaklik is vir lewe. Dit is ook verteenwoordigend van materie wat ontstaan het voor die vorming van die Aarde. Organiese molekules, soos aminosure, is voorheen gevind in monsters van meteoriete en komete, wat daarop dui dat sommige bestanddele wat nodig is vir lewe, natuurlik in die buitenste ruim geskep word.

OSIRIS-REx was die eerste Amerikaanse ruimtetuig wat monsters van 'n asteroïed teruggebring het. Vorige monsters van asteroïede sluit in dié van die Japannese tuie Hayabusa, wat 25143 Itokawa in 2010 besoek het, en Hayabusa2, wat 162173 Ryugu in Junie&nbsp;2018 besoek het.

## Sending
Die algemene bestuur, ingenieurswerk en navigasie vir die OSIRIS-sendings word deur Nasa se Goddard-ruimtevlugsentrum verskaf, terwyl die Universiteit van Arizona se Maan- en Planetêre Laboratorium die wetenskapoperasies behartig. Lockheed Martin-ruimtestelsels het die ruimtetuig gebou en hanteer sendingsoperasies. Die wetenskapspan sluit lede in van die VSA, Kanada, Frankryk, Duitsland, Brittanje en Italië.

Nadat die ruimtetuig meer as twee jaar lank gereis het, het dit in Desember&nbsp;2018 by Benoe aangekom en begin om vir 505&nbsp;dae die oppervlak op 'n afstand van sowat 5&nbsp;km te karteer. 'n Nabynadering is toe uitgevoer sodat 'n robotarm die monster kon neem.

Ná die suksesvolle neem van die monsters (121,6&nbsp;g materiaal), is die monsters in 'n kapsule na die Aarde teruggebring.

Die elementsamestelling van die monsters lyk baie soos dié van CI-chondrietmeteoriete. Die isotoopverhoudings verskil egter. Die koolstofinhoud van die monsters is hoër as dié wat in bekende meteoriete gevind is. Daar is tekens dat van die materiaal grootliks onveranderd is sedert die vorming van die Sonnestelsel. Silikonkarbied van voor die Son se vorming is geïdentifiseer. Nog 'n deel is van 14 tot 18 Oktober 2024 deur Nasa op die Internasionale Sterrekundekongres in Milaan, Italië, vertoon.

### Kandidaatterreine vir die neem van monsters
Op 12 Desember 2019, ná 'n jaar van die kartering van Benoe se oppervlak, is 'n teikenterrein aangekondig met die naam Nightingale. Die gebied lê naby Benoe se noordpool en in 'n klein krater binne 'n groter krater. 

Soos die naam aandui, sal die nuwe teiken die nabyaarde-asteroïed en moontlik gevaarlike voorwerp 99942&nbsp;Apofis wees. Apofis kom op 13&nbsp;April 2029 uiters naby aan die Aarde, hoewel daar geen kans van 'n botsing is nie. Waarnemings van Apofis sal op 8&nbsp;April 2029 begin. OSIRIS-APEX sal sowat 18 maande lank om Apofis wentel op 'n manier soortgelyk aan dié by Benoe. Dit sal 'n monster van Apofis se oppervlak neem en die materiaal onder die oppervlak bestudeer. Die spanne deel sagteware, data en tegnieke vir ontleding, en sal eindelik dele van die monsters uitruil.

## OSIRIS-REx II
OSIRIS-REx II was 'n sendingkonsep van 2012 om die oorspronklike ruimtetuig te dupliseer, met die tweede tuig wat monsters sou neem van Mars se twee mane, Fobos en Deimos. Daar is gesê dié metode sou die vinnigste en goedkoopste manier wees om monsters van die mane te kry. Mars I en II is nou die teikens van 'n ander sending, wat deur Jaxa gelei word: MMX (Martian Moons eXploration). Dit sal in 2026 gelanseer word.

## Galery

Tour of Asteroid Bennu.webm|Vertelling van Benou se oppervlakverskynsels, soos waargeneem deur OSIRIS-REx.
Asteroid Bennu's Surprising Surface Revealed by OSIRIS-REx (long form).webm|Uitwerking van die neem van monsters op Benoe.
OSIRIS-REx_First_Image_of_Asteroid_Bennu.gif|Eerste foto's van Benoe (Augustus&nbsp;2018).
OSIRIX-REx views Asteroid Bennu.jpg|Benoe van 330&nbsp;km af (29&nbsp;Oktober 2018).
NASA-EarthMoonLowerLeft-BennuAsteroidUpperRight-20190108.jpg|Die Aarde en Maan (links onder) en Benoe (Desember&nbsp;2018).
OSIRIS-REx Sample Return (NHQ202309240002).jpg|Die kapsule waarin die monsters na die Aarde teruggekeer het.
OSIRIS-REx Sampling Before and After (Dated Frames).gif|Die terrein Nightingale voor en ná die neem van die monsters.
Maps14227-fig-0004-m.jpg|Die geopende monsterkapsule.

## Sien ook
* 101955 Benoe

## Verwysings
## Skakels
*  sendingwebtuiste by Nasa
*  sendingwebtuiste by die Universiteit van Arizona
* Video (2:53) – Oorsig van Nasa se Benoe-sending; 11 Mei 2021).