Gerrit Komrij

**Gerrit Jan Komrij** (30 Maart 1944 – 5 Julie 2012) was 'n Nederlandse digter, romansier, vertaler, kritikus, polemikus en dramaturg.

Hy het in die vroeë 1970's bekendheid verwerf met die skryf van poësie wat skerp verskil het van die vryevers-poësie van sy tydgenote. Hy het in die laat 1970's 'n reputasie verwerf vir die skryf van bitsige essays en rubrieke wat dikwels krities was oor skrywers, televisieprogramme en politici.

As literêre kritikus en veral as 'n bundelsamesteller het hy 'n formatiewe invloed op die Nederlandse literatuur uitgeoefen. Sy 1979-bloemlesing van die Nederlandse poësie uit die 19de en 20ste eeu het die milieu hervorm, en is gevolg deur bloemlesings van Nederlandse poësie uit die 17de en 18de eeu en Afrikaanse- en jeugpoësie.

Hierdie bloemlesings en 'n voortgesette stroom prosa- en poësiepublikasies het sy reputasie as een van die land se top skrywers en kritici verstewig. Die hoogste literêre eerbewyse in Nederland, insluitend die P.C. Hooft-prys (1993), is aan Komrij toegeken. Van 2000 tot 2004 was hy die Nederlandse Dichter des Vaderlands. Komrij het in 2012 op die ouderdom van 68 jaar gesterf.

Sy bloemlesing *Die Elektries Gelaaide Hand* is deur Protea Boekhuis uitgegee. Dit is 'n oorsigtelike keuse uit die poësie van een van Nederland se belangrikste moderne digters en is met groot noukeurigheid en 'n fyn aanvoeling deur Daniël Hugo in Afrikaans vertaal.

## Biografie
Gerrit Jan Komrij is op 30 Maart 1944 in die oostelike dorpie Winterswijk in Gelderland gebore. Hy het gou verhuis na Amsterdam en 'n literêre loopbaan begin. In 1968 is sy eerste poësiebundel, Maagdenburgse halve bollen en andere gedichten gepubliseer, en in 1969 het hy die redakteur geword van die literêre tydskrif Maatstaf. In die sewentigerjare het hy ook 'n televisie en literatuurkritikus geword. Hy is as kritikus gevrees vir sy kleurvolle en sarkastiese taalgebruik.

In die 1970's en 1980's het hy en sy lewensmaat Charles Hofman 'n aantal Nederlandse skrywers (onder andere Boudewijn Büch, met wie hy lank sou korrespondeer) bevriend. In die vroeë 1980's het Komrij en Hofman, kort na die publikasie van sy toneelstuk *Het Chemisch Huwelijk* (wat die eerste keer in Amsterdam opgevoer is), na Portugal verhuis waar hy vir die res van sy lewe sou woon. Komrij het die 2008 Mosse-lesing getiteld "Waarom zijn Nederlanders zo dol op homoseksuelen?" gegee.

In 2012 is sy afsterwe met konsternasie maar ook wydverspreide lof vir sy werk ontvang. Die digter-laureaat Ramsey Nasr, wat Komrij opgehaal het as een van sy inspirasies, het 'n gedig vir Komrij geskryf  en Koningin Beatrix het haar medelye via telegram aan Charles Hofman gestuur en vermeld dat Nederland 'n groot digter verloor het. 

## Lirieke
Komrij het librettos vir twee operas geskryf: *Symposium* deur Peter Schat (1994) en *Melodias Estranhas* deur Antonio Chagas Rosa (2000). Hy het ook die lirieke voorsien vir twee samewerkingsgeleenthede met die Nederlandse vokale groep Camerata Trajectina.  

## Prosa
Behalwe vir die feit dat hy 'n kritikus van poësie en kultuur in die algemeen was, het Komrij verskeie semi-outobiografiese werke geskryf, soos onder andere Verwoest Arcadië (1980) en Demonen (2003). Hy het ook verskeie romans geskryf soos onder andere Over de bergen, Dubbelster en De klopgeest.

## Boeke oor boeke, bloemlesings
Komrij was 'n kompulsiewe versamelaar van skaars en absurde boeke ('n stokperdjie wat hy gedeel het met Boudewijn Büch  In 1993 het Komrij die P.C. Hooft-prys vir sy prosa gewen. Komrij het in 1970 die poësieprys van die Stad van Amsterdam ontvang vir sy bundel Alle vlees is als gras, en in 1982 die Herman Gorter-prys vir De os op de klokketoren.

## Keur uit sy bibliografie
### Outobiografieë
**Verwoest Arcadië*. Privé-Domein 59. Amsterdam: Arbeiderspers, 1980. .
**Intimiteiten*. Amsterdam: Arbeiderspers, 1993. .
**Demonen*. Amsterdam: De Bezige Bij, 2003. .
**Eendagsvliegen*. Amsterdam: De Bezige Bij, 2005. .

### Prosafiksie
**Een zakenlunch in Sintra en andere Portuguese verhalen*. Amsterdam: Arbeiderspers, 1995. .
**De klopgeest*. Amsterdam: De Bezige Bij, 2001. .

### Prosakritiek
**Lood en hagel*. Amsterdam: Arbeiderspers, 1998. .
**Vreemd pakhuis*. Amsterdam: De Bezige Bij, 2001. .

### Poësie
**Twee werelden*. Amsterdam: Arbeiderspers, 1987. .
**Rook zonder vuur*. Den Haag: Stupers Van der Heijden, 1998. .
**52 Sonnetten bij het Verglijden van de Eeuw*. Amsterdam: Bert Bakker, 2000. .
**Luchtspiegelingen: Gedichten, voornamelijk elegisch*. Amsterdam: De Bezige Bij, 2001. .
*''Komrij's patentwekker*. Illustrasies deur Dick Matena. Oorspronklik gepubliseer in 1974. Amsterdam: De Bezige Bij, 2007. .

### Ensiklopedie
**Komrij's Kakafonie: Encyclopedie van de stront*. Amsterdam: De Bezige Bij, 2006. .

### Bloemlesings
**De Afrikaanse poëzie in 1000 en enige gedichten*. Amsterdam: Bert Bakker, 1999. .
**De Afrikaanse poëzie, 10 gedichten en een lexicon*. Amsterdam: Bert Bakker, 1999. .

## Verwysings
## Bronne 
*Bom, Onno. *Het fabeldier dat Komrij heet''. Den Haag/Amsterdam: Letterkundig Museum/De Bezige Bij, 2004. .

## Eksterne skakels
*Lucifer in het hooi - Weblog Gerrit Komrij