open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tylecodon

***Tylecodon*** is 'n genus van vetplante wat behoort aan die familie *Crassulaceae* en is inheems aan Namibië en Suid-Afrika. Plante van die genus was tot in die laat 1970's nog deel van die genus *Cotyledon* maar is 1978 deur die plantkundige, Helmut Toelken van die *Botanical Research Institute* in Pretoria in hulle eie genus geplaas. Sommige van die spesies word met krimpsiekte geassosieer en sommige is geofiete.

## Spesies 
Daar is 50 spesies in die genus:

* *Tylecodon albiflorus* Bruyns
* *Tylecodon atropurpureus* Bruyns
* *Tylecodon aurusbergensis* G.Will. & van Jaarsv.
* *Tylecodon bayeri* van Jaarsv.
* *Tylecodon bleckiae* G.Will.
* *Tylecodon bodleyae* van Jaarsv.
* *Tylecodon bruynsii* van Jaarsv. & S.A.Hammer
* *Tylecodon buchholzianus* (Schuldt & P.Stephan) Toelken
* *Tylecodon cacalioides* (L.f.) Toelken
* *Tylecodon celatus* van Jaarsv. & Tribble
* *Tylecodon cordiformis* G.Will.
* *Tylecodon decipiens* Toelken
* *Tylecodon ectypus* F.Gren. & van Jaarsv.
* *Tylecodon ellaphieae* van Jaarsv.
* *Tylecodon faucium* (Poelln.) Toelken
* *Tylecodon × fergusoniae* (L.Bolus) G.D.Rowley
* *Tylecodon florentii* van Jaarsv.
* *Tylecodon fragilis* (R.A.Dyer) Toelken
* *Tylecodon grandiflorus* (Burm.f.) Toelken
* *Tylecodon hallii* (Toelken) Toelken
* *Tylecodon hirtifolius* (W.F.Barker) Toelken
* *Tylecodon kritzingeri* van Jaarsv.
* *Tylecodon leucothrix* (C.A.Sm.) Toelken
* *Tylecodon longipes* van Jaarsv. & G.Will.
* *Tylecodon nigricaulis* G.Will. & van Jaarsv.
* *Tylecodon nolteei* Lavranos
* *Tylecodon occultans* (Toelken) Toelken
* *Tylecodon opelii* van Jaarsv. & S.A.Hammer
* *Tylecodon paniculatus* (L.f.) Toelken
* *Tylecodon pearsonii* (Schönland) Toelken
* *Tylecodon peculiaris* van Jaarsv.
* *Tylecodon petrophilus* van Jaarsv. & A.E.van Wyk
* *Tylecodon pusillus* Bruyns
* *Tylecodon pygmaeus* (W.F.Barker) Toelken
* *Tylecodon racemosus* (E.Mey. ex Harv.) Toelken
* *Tylecodon reticulatus* (L.f.) Toelken
* *Tylecodon rubrovenosus* (Dinter) Toelken
* *Tylecodon schaeferianus* (Dinter) Toelken
* *Tylecodon similis* (Toelken) Toelken
* *Tylecodon singularis* (R.A.Dyer) Toelken
* *Tylecodon stenocaulis* Bruyns
* *Tylecodon striatus* (Hutchison) Toelken
* *Tylecodon suffultus* Bruyns ex Toelken
* *Tylecodon sulphureus* (Toelken) Toelken
* *Tylecodon tenuis* (Toelken) Bruyns
* *Tylecodon torulosus* Toelken
* *Tylecodon tribblei* van Jaarsv.
* *Tylecodon tuberosus* Toelken
* *Tylecodon ventricosus* (Burm.f.) Toelken
* *Tylecodon viridiflorus* (Toelken) Toelken
* *Tylecodon wallichii* (Harv.) Toelken
Cyrtanthus stenanthus var. major

***Cyrtanthus stenanthus var. major*** is 'n blomdraende plant en geofiet wat hoort tot die familie *Amaryllidaceae* en is inheems aan KwaZulu-Natal, Limpopo, Mpumalanga asook Eswatini. Die spesie is 'n subspesie van *Cyrtanthus stenanthus*.

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Cyrtanthus flammosus

***Cyrtanthus flammosus*** is 'n blomdraende plant en geofiet wat hoort tot die familie *Amaryllidaceae* en is endemies aan die Oos-Kaap waar dit in die Baviaanskloof voorkom en deel is van die Albanie-ruigte. Die plant word as krities seldsaam beskou.

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Cyrtanthus flavus

***Cyrtanthus flavus*** is blomdraende plant en geofiet wat hoort tot die familie *Amaryllidaceae*. Die plant is endemies aan die Oos-Kaap en kom by Bathurst in Trappe se vallei voor waar die enigste populasie is. Die plant word bedreig deur indringerplante en oorbeweiding.

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
An-Nazi'at

'''''Al-Nazi'at*** (Arabies: النازعات, "**Hulle Wat Uitruk*'") is die 79ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 46 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1: "hulle wat met geweld uitruk". Die onderwerp word beskou as 'n bewys dat dit in die vroegste tydperk in Mekka geopenbaar is. As dié soera saam met die vorige vier (Die Herrysenis, Die Mens, Die Gesante en Die Aankondiging) gelees word, raak dit duidelik dié hoofstukke is in dieselfde tyd geopenbaar en hulle behandel dieselfde onderwerp: om die herrysenis en hiernamaals te bevestig en die straf van die ongelowiges uit te stippel.

## Verwysings
## Skakels
'Abasa

'***Abasa*** (Arabies: عبس, "**Hy Het Gefrons**") is die 80ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 42 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1: "Hy [die Profeet] het gefrons en weggedraai". Mohammed word vermaan omdat hy vir 'n blinde Moslemman gefrons het. Die mens word ook betig omdat hy God nie gehoorsaam nie. Aan die einde van die hoofstuk word tonele op die oordeelsdag beskryf.

## Verwysings
## Skakels
At-Takwir

***At-Takwīr*** (Arabies: التكوير, "**Wanneer Die Son Opgevou Sal Word**") is die 81ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 29 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1 en 2: "Wanneer die son opgevou en die sterre dof sal word". Die hoofstuk beskryf die verskriklike tekens van die oordeelsdag.

## Verwysings
## Skakels
Tylecodon leucothrix

Die **doubossie** (*Tylecodon leucothrix*) is 'n plant en geofiet wat hoort tot die familie *Crassulaceae*. Die plant is endemies aan die Oos-Kaap en die Wes-Kaap en is deel van die Sukkulente Karoo. Dit kom van Ladismith tot by Vanwyksdorp voor.

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Tylecodon pygmaeus

Die **dwerg botterboom** (*Tylecodon pygmaeus*) is 'n plant wat hoort tot die familie *Crassulaceae*. Die plant is endemies aan die Wes-Kaap en kom op die Knersvlakte voor waar dit deel van die Sukkulente Karoo vorm. Dit het 'n voorkomsgebied van 534 km².

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Al-Mutaffifin

***Al-Mutaffifîn*** (Arabies: المطففين, "**Die Bedrieërs**") is die 83ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 36 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Die hooftema van die hoofstuk is die hiernamaals. Dit begin met 'n veroordeling van mense wat valse mate en gewigte gebruik. Sulke bedrieërs en mense wat God verloën, word gewaarsku dat hulle naam aangeteken word. Daarna word die vreugde van die deugsames beskryf. 

## Verwysings
## Skakels
Al-Inshi’ka’k

***Al-Inshi’kâ’k*** (Arabies: الانشقاق, "**Die Uiteenbarsting**") is die 84ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 25 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1: "Wanneer die hemel uiteen sal spat". Die hoofstuk, saam met Wanneer Die Son Opgevou Sal Word en Die Klowing, beskryf die verskriklike tonele van die oordeelsdag.

## Verwysings
## Skakels
Al-Insan

***Al-Insān*** (Arabies: الإنسان, "**Die Mens**") is die 76ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 31 ajat, of verse, en is vermoedelik in Medina aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Die hoofstuk begin deur te vertel dat die mens deur die mag van God geskape is. In vers 23 word gesê die Koran is in gedeeltes geopenbaar. Daarna word Mohammed en die Moslems aangemoedig om geduldig te wees en te bid. Van vers 27 af word die ongelowiges gewaarsku oor hulle smartlike straf.

## Skakels
Aloe aufensis

***Aloe aufensis*** is 'n aalwyn wat deel van die Asphodelaceae familie is. Die spesie is endemies aan Saoedi-Arabië.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bronnelys 
* Plants of the World Online
* Susan Carter, John J. Lavranos, Leonard E. Newton, Colin C. Walker: . Kew Publishing, Royal Botanic Gardens, Kew 2011, , S. 351.
Al-Buruj

***Al-Burûj*** (Arabies: البروج, "**Die Sterre**") is die 85ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 22 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1: "By die sterbesaaide hemel". Die titel word ook as "Die Groot Sterre" vertaal. Die woord *Al-Burûj* is die meervoud van *Burj*, wat "fort" of "toring" beteken; iets wat van 'n afstand gesien kan word.

In die soera word vetrel van die vuur wat oor die vervolgers van die gelowiges gekom het. In vers 11 word die beloning van die gelowiges genoem. Laastens word Farao en Thamoed voorgehou as voorbeelde van wat gebeur as mense die Koran verwerp.

## Verwysings
## Skakels
At-Tari'k

***At-Târi`k*** (Arabies: الطارق, "**Die Aandster**") is die 86ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 17 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1 en 2. In die soera word genoem dat elke siel 'n bewaker het. Op die oordeelsdag sal geheime geopenbaar word. Mohammed word gemaan om geduldig te wees met die ongelowiges.

## Verwysings
## Skakels
Aloe albostriata

***Aloe albostriata*** is 'n aalwyn wat deel van die Asphodelaceae familie is. Die spesie is endemies aan Madagaskar.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bronnelys 
* Plants of the World Online
* Tom McCoy, Bakolimalala Rakouth, John Lavranos: *Aloe albostriata und Aloe deinacantha (Aloaceae)*. In: *Kakteen und andere Sukkulenten*. Band 59, Nummer 2, 2008, S. 43–46.
Tylecodon albiflorus

***Tylecodon albiflorus*** is 'n plant en geofiet wat hoort tot die familie *Crassulaceae*. Die plant is endemies aan die Wes-Kaap en is deel van die fynbos-bioom. Dit spesie het 'n voorkomsgebied van 200 km² en kom by Montagu voor waar daar drie subpopulasies is. Die plant word as seldsaam beskou.

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Marthinus Wesselstroom

Die **Marthinus Wesselstroom** is 'n rivier naby Wakkerstroom in die Mpumalanga-provinsie in Suid-Afrika.

## Eksterne skakel 
* Google-kaart van die Marthinus Wesselstroom se monding by Geonames.org (cc-by)
Aloe benishangulana

***Aloe benishangulana*** is 'n aalwyn wat deel van die Asphodelaceae familie is. Die spesie is endemies aan Ethiopië.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bronnelys 
* Plants of the World Online
* Sebsebe Demissew, Ib Friis, Tesfaye Awas, Paul Wilkin, Odile Weber, Steve Bachman, Inger Nordal: Four new species of Aloe (Aloaceae) from Ethiopia, with notes on the ethics of describing new taxa from foreign countries. In: Kew Bulletin. Band 66, Nummer 1, 2011, S. 113 (DOI:10.1007/s12225-011-9263-2).
Aloe butiabana

***Aloe butiabana*** is 'n aalwyn wat deel van die Asphodelaceae familie is. Die spesie is endemies aan Uganda.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bronnelys 
* Plants of the World Online
* Thomas C. Cole, Thomas G. Forrest: Two New Aloe Species From Uganda. In: Cactus and Succulent Journal. Band 83, Nummer 1, Cactus and Succulent Society of America, 2011, S. 28–38 (doi:10.2985/0007-9367-83.1.28).
Aloe condyae

***Aloe condyae*** is 'n aalwyn wat deel van die Asphodelaceae familie is. Die spesie is endemies aan Mpumalanga; dit kom in die berge suid van Barberton voor. Die spesie het 'n voorkomsgebied van kleiner as 5&nbsp;km². Die plant word bedreig deur indringerplante. Die gebied waarin dit voorkom is omring deur denneboom plantasies en sade van die bome word deur die wind na die voorkomsgebied gedra.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bronnelys 
* Plants of the World Online
Aloe craibii

Die ***Aloe craibii*** is 'n aalwyn wat deel van die Asphodelaceae familie is. Die spesie is endemies aan Mpumalanga; dit kom in die berge suid van Barberton voor. Die spesie het 'n voorkomsgebied van  minder as 134&nbsp;km² en het reeds 50% van sy habitat afgestaan aan die aanplant van denneboomplantasies. Die oorblywende populasie is gefragmenteerd.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bronnelys 
* Plants of the World Online
* Susan Carter, John J. Lavranos, Leonard E. Newton, Colin C. Walker: . Kew Publishing, Royal Botanic Gardens, Kew 2011, , S. 127.
* Moran, R. 1992. Aloe wild in California. Cact. Succ. J. (Los Angeles) 64: 55-56.
* Reynolds, G. W. 1982. The Aloes of South Africa, ed. 4. Rotterdam.
* Urs Eggli (Hrsg.): Sukkulenten-Lexikon. Einkeimblättrige Pflanzen (Monocotyledonen). Eugen Ulmer, Stuttgart 2001, , S. 104–193.
* Walter C. Holmes & Heather L. White: Aloaceae in der Flora of Northern America, Volume 26, S. 410: Aloe - Online.
Klimaatveerkragtigheid

[duimnael|'n Grafiek wat die onderlinge verbintenis tussen [Aardverwarming|klimaatsverandering, aanpasbaarheid, kwesbaarheid en veerkragtigheid vertoon.]]
**Klimaatveerkragtigheid** word gedefinieer as die "vermoë van sosiale, ekonomiese en ekosisteme om 'n gevaarlike gebeurtenis of neiging of versteuring te hanteer". Dit word gedoen deur "te reageer of te herorganiseer op maniere wat hul noodsaaklike funksie, identiteit en struktuur behou. (asook biodiversiteit in die geval van ekosisteme) terwyl ook die kapasiteit vir aanpassing, leer en transformasie behou word”. Tans sluit klimaatveerkragpogings sosiale, ekonomiese, tegnologiese en politieke strategieë in wat op alle skale van die samelewing geïmplementeer word. Van plaaslike gemeenskapsoptrede tot globale verdrae word die aanspreek van klimaatveerkragtigheid 'n prioriteit, alhoewel daar geargumenteer kan word dat 'n aansienlike deel van die teorie nog in die praktyk omgesit moet word. Ten spyte hiervan is daar 'n robuuste en steeds groeiende beweging wat aangevuur word deur plaaslike en nasionale liggame wat daarop gemik is om klimaatveerkragtigheid te bou en te verbeter.

Klimaatveerkragtigheid hou verband met pogings om by klimaatverandering aan te pas. Dit het ten doel om die kwesbaarheid vir klimaatsverandering te verminder en sluit oorwegings van klimaatsgeregtigheid en billikheid in. Praktiese implementerings sluit in klimaatbestande infrastruktuur, klimaatbestande landbou en klimaatbestande ontwikkeling. Mees objektiewe benaderings om klimaatveerkragtigheid te meet gebruik vaste en deursigtige definisies van veerkragtigheid, en maak voorsiening vir verskillende groepe mense om deur middel van gestandaardiseerde maatstawwe vergelyk te word.

## Verwysings
Eurofins Scientific

**Eurofins Scientific** is 'n groep van Franse laboratoriums gebaseer in Luxemburg wat toets- en ondersteuningsdienste verskaf aan die farmaseutiese, voedsel-, omgewings-, landbou- en verbruikersprodukte-industrieë en aan regerings.

Die Eurofins-groep het 'n internasionale netwerk van meer as 900 laboratoriums in 50 lande en 'n portefeulje van meer as 200 000 bekragtigde analitiese metodes om die veiligheid, identiteit, suiwerheid, samestelling, egtheid en oorsprong van produkte en biologiese stowwe te karakteriseer. Eurofins bied ook kliniese diagnostiese toetsdienste en in vitro diagnostiese produkte. Deur navorsing en ontwikkeling, lisensiëring en verkrygings bou die Groep voort op die jongste ontwikkelings op die gebied van biotegnologie en analitiese wetenskappe.

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Aloe × eileeniae

***Aloe × eileeniae*** is 'n aalwyn en hibried wat endemies aan Suid-Afrika is en kom in die Oos-Kaap voor. Die hibried is 'n kruising tussen *Aloe africana* en *Aloe ferox*.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bron 
* Plants of the World Online
Aloe fouriei

***Aloe fouriei*** is 'n aalwyn wat deel van die Asphodelaceae familie is. Die spesie is endemies aan Limpopo en Mpumalanga. Daar is ses subpopulasies bekend en sommige is naby die Abel Erasmuspas. Die spesie se grootste bedreiging is oorbeweiding.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Fort Lauderdale–Hollywood Internasionale Lughawe

**Fort Lauderdale–Hollywood Internasionale Lughawe** (IATA: **FLL**, ICAO: **KFLL**) is 'n groot openbare lughawe in Broward County, Florida, Verenigde State. Dit is een van drie lughawens wat die Miami-metropolitaanse gebied bedien. Die lughawe is langs Interstate 595, Interstate 95, US Route 1, Florida State Road A1A, en Florida State Road 5, begrens deur die stede Fort Lauderdale, Hollywood en Dania Beach, 5&nbsp;km suidwes van die sentrum van Fort Lauderdale en 34 km noord van Miami.

duimnael| Inklokarea by Fort Lauderdale – Hollywood Internasionale Lughawe, Terminaal 1
duimnael| Terminaal 1 loopgang
Met meer as 700 daaglikse vlugte na 135 binnelandse en internasionale bestemmings, het FLL sedert die laat 1990's 'n interkontinentale poort geword, hoewel Miami Internasionale Lughawe steeds die meeste langafstandvlugte hanteer. FLL dien as 'n primêre lughawe vir die Fort Lauderdale-, Pompano Beach- en Boca Raton- gebiede, en 'n sekondêre lughawe vir dele van Miami. Die lughawe is 'n basis vir Allegiant Air, JetBlue en Spirit Airlines, met laasgenoemde wat sy korporatiewe hoofkwartier hiernaby het. Daarbenewens is FLL die primêre suid-Florida-lughawe vir Southwest Airlines, met die meerderheid Southwest-vlugte wat tans Fort Lauderdale bedien. FLL word deur die Amerikaanse Federale Lugvaartadministrasie geklassifiseer as 'n "major hub"-fasiliteit wat kommersiële lugverkeer bedien.

### Terminale 
Fort Lauderdale–Hollywood Internasionale Lughawe het vier terminale met 66 hekke. Terminaal 1, waarna algemeen verwys word as "The New Terminal," het in fases tussen 2001 en 2003 geopen en is ontwerp deur Hellmuth, Obata en Kassabaum en Cartaya Associates. Die ander drie terminale is in 1986 gebou as deel van 'n $263 miljoen konstruksieprojek. Terminaal 4, wat algemeen na verwys word as die Internasionale Terminaal, is in 1983 deur 'n Concorde-besoek ingewy. Sedert 2005 ondergaan T4 opknappings en 'n groot uitbreiding.

### Landvervoer 
regs|duimnael| 'n Uitsig oor die Terminal Drive-lus wat na die lughawe lei
Fort Lauderdale–Hollywood Internasionale Lughawe is naby die Dania Beach-treinstasie, bedien deur Amtrak-intercity-treine en Tri-Rail-pendeltreine. Laasgenoemde verskaf 'n pendelbusdiens vanaf die stasie na drie plekke by die lughawe, almal op die onderste vlak. Die pendeldienste werk sewe dae per week en is gratis vir Tri-Rail-kliënte.

## Lugrederye en bestemmings 
### Top bestemmings 
## Verwysings
FTSE/JSE Top 40 Indeks

Die **FTSE/JSE Top 40 Indeks** is 'n Suid-Afrikaanse effektebeurs-indeks en die leidende indikator vir die JSE effektebeurs in Johannesburg. Die indeks verteenwoordig die veertig belangrikste aandele en is saamgestel uit maatskappye wat ten opsigte van hulle markkapitalisasie tot die eenhonderd grootstes in Suid-Afrika behoort.

## Samestelling 
'n Lys van die maatskappye in die JSE-40 (soos gelys op 27 November 2022):

## Verwysings
Republic Airways

**Republic Airways Inc.** is 'n streeklugdiensfiliaal van Republic Airways Holdings wat diens bedryf as American Eagle, Delta Connection en United Express met behulp van 'n vloot Embraer 170 en Embraer 175 streekstralers. Dit het sy hoofkwartier in Indianapolis, Indiana. Die roepsein "Brickyard" is afgelei van die bynaam van die Indianapolis Motor Speedway.
duimnael|links|US Airways Express (Republic Airlines) Embraer E170
In 1999 het Republic Airways Holdings 'n nuwe filiaal gestig, "Republic Airline, Inc."  maar die filiaal het geen aktiwiteit gehad voor 2004 nie en geen vermoë om vliegtuie voor 2005 te bedryf nie. In 2004 het die beheermaatskappy Republic Airways geaktiveer in reaksie op 'n vlieëniershofsaak teen American Airlines.

In 2007 het Frontier Airlines 'n diensooreenkoms van 11 jaar met Republic Airways onderteken. Kragtens die ooreenkoms sal Republic 17 Embraer E170-vliegtuie vir die Frontier Airlines-operasie bedryf. Die eerste vliegtuig is in Maart 2007 in gebruik geneem, en die laaste vliegtuig sou na verwagting teen Desember 2008 in gebruik geneem word. Op 23 April 2008 het Republic Airways Holdings sy diensooreenkoms met Frontier Airlines, wat vroeg in April 2008 in Hoofstuk 11 bankrotskap aangegaan het, beëindig. Daarna het Republic Air Holdings Frontier Airlines in bankrotskap gekoop. Frontier-handelsmerk Republic Airways Embraer E190-vliegtuie het streekkapasiteitondersteuning verskaf. In September 2013 het Republic Airways Holdings Frontier Airlines verkoop. As deel van die transaksie het Republic Airways die Frontier-gemerkte E190 se vlugte beëindig.

## Verwysings
Aloe greatheadii

***Aloe greatheadii*** is 'n aalwyn wat deel van die Asphodelaceae familie is. Die spesie is inheems aan Botswana, Demokratiese Republiek die Kongo, Malawi, Mosambiek en Zimbabwe. In Suid-Afrika kom die plant in Gauteng, Limpopo en Mpumalanga voor.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bronnelys 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Kinisme

**Kinisme** is a blanke nasionalistiese siening van Christendom. Die ideologie van die beweging is "anti-immigrasie, '"Southern" kultuurerfenis separatiste" wat van die *Christian Reconstructionism* afgesplit het en is gebaseer op die konsep dat God se bedoelde orde is dat om "lief te wees vir jou soort" toegepas word deur mense in te deel in "stam en etniese" groepe waarin hulle in uitgebreide familie groepe leef."

## Verwysings
Postgenderisme

**Postgenderisme** is 'n sosiale, politieke en kulturele beweging wat fokus op die vervaging van die kulturele, sielkundige en sosiale rol van die binêre (tweeledige) geslagstelsel. As 'n sosiale beweging begin postgenderisme by die argument dat die vervaging van klassieke gendervoorskrifte en geslagsrolle bevrydend is en streef dit daarna om geslagsverdelings iets van die verlede te maak. Postgenderisme het egter niks regstreeks met fisieke seks of seksualiteit te doen nie. Dit sal na verwagting bloot 'n meer gelyke stelsel skep waarin individue geklassifiseer sal word volgens eienskappe soos ouderdom, talente en belangstellings, eerder as gender.

## Verwysings 
## Bronne 
*  Haraway, Dona. *A Cyborg Manifesto: Science, Technology, and Socialist-Feminism in the Late Twentieth Century* . Simians, Cyborgs and Women: The Reinvention of Nature (New York; Routledge, 1991).
*  Schaub, Joseph Christopher. Presenting the Cyborg's Futurist Past: An Analysis of Dziga Vertov's Kino-Eye. Department of Comparative Literature, University of Maryland
*  Galántai, Zoltán. ''Proposal for the Declaration of Intelligent Beings' Rights''. Technical University of Budapest

## Skakel
Covid-19 protesaksies in China gedurende 2022

[duimnael|Studente van die Suidwes-Jiaotong-universiteit rou oor die sterftes in [Ürümqi-brand]]
'n **Reeks betogings teen COVID-19-inperkings** het op 15 November 2022 in die Volksrepubliek van China begin  Die betogings, ook bekend as **Witpapier-revolusie**, **Witpapier-beweging**, of **A4-revolusie**, het begin in reaksie op maatreëls wat deur die Chinese regering geneem is om die verspreiding van Covid-19 in die land te voorkom, insluitend die implementering van 'n nul-Covid-beleid. Ontevredenheid oor die beleid het gegroei sedert die begin van die Covid-19-pandemie, wat baie mense tot hul huise beperk het sonder werk, wat hulle nie in staat gestel het om daaglikse benodigdhede te koop nie en dit aan streng beperkings onderwerp het. 

Terwyl kleinskaalse betogings vroeg in November begin het, het wydverspreide burgerlike onrus uitgebreek ná 'n dodelike brand in Ürümqi wat tien mense laat sterf het, drie maande na 'n inperking in Xinjiang.  Betogers het geëis dat die regering se nul-COVID-beleid beëindig word en die voortdurende inperkings wat dikwels skielik en sonder waarskuwing ingestel word. Sommige individue het hul protes teen die leierskap van Xi Jinping en die Kommunistiese Party van China uitgebrei.

## Verwysings
Aloe x menachensis

***Aloe x menachensis*** is 'n aalwyn wat endemies aan Jemen is en dit is 'n hibried.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bron 
* Plants of the World Online
Aloe greenii

***Aloe greenii*** is 'n aalwyn wat deel van die Asphodelaceae familie is. Die spesie is inheems aan KwaZulu-Natal en Mosambiek.

## Galery 

Aloe greenii - Mildred E. Mathias Botanical Garden - University of California, Los Angeles - DSC02875.jpg
Aloe greenii - pongola 1.jpg
Aloe greenii - pongola 3.jpg
Aloe greenii - Spotted Aloe - Kwazulu Natal.jpg

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bronnelys 
* Plants of the World Online
Aloe mossurilensis

***Aloe mossurilensis*** is 'n aalwyn wat deel van die Asphodelaceae familie is. Die spesie is endemies aan Mosambiek.

## Galery 

Aloe mossurilensis in its natural habitat (9504296816).jpg
Aloe mossurilensis in habitat (9589850376).jpg
Aloe mossurilensis - on coral rocks (9587040231).jpg
Aloe mossurilensis - capsules (9692788620).jpg
Aloe mossurilensis - flowers (9504296736).jpg
Aloe mossurilensis- Mossuril (9504296914).jpg

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bronnelys 
* Plants of the World Online
Al-A'la

'''''Al-Al'a*** (Arabies: الأعلى, "**Die Allerhoogste*'") is die 87ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 19 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Die hoofstuk beskryf die Islamitiese siening van die bestaan, die Eenheid van Allah en die goddelike openbaring. Dit beskryf ook nog strawwe en belonings. Die soera waarsku die leser dat God weet wat in die geheim en in die openbaar plaasvind. In die laaste twee verse word bevestig dat 'n soortgelyke booodskap in die Bybel aan Abraham en Moses geopenbaar is. 

Dié hoofstuk word dikwels beskou as een van sewe (andersins vyf) soeras wat met die verheerliking van God begin.

## Verwysings
## Skakels
Al-Ghashiya

thumb|130px|links|Die soera "Die Oorweldigende Gebeurtenis".

***Al-Ghashiya*** (Arabies: الغاشية, "**Die Oorweldigende Gebeurtenis**") is die 88ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 26 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Die hoofstuk se onderwerpe is die Paradys, die hel en die wonder van die skepping van alle dinge deur God.

Aan die einde, in vers 21-22, praat God met Mohammed en sê Hy vir hom: "Vermaan dan, want u is slegs ’n waarskuwer; U is geen bewaarder oor hulle nie."

## Verwysings
## Skakels
Al-Fajr

***Al-Fajr*** (Arabies: الفجر, "**Die Dagbreek**") is die 89ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 30 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Die hoofstuk beskryf die verwoesting van ongelowige volke: die Antieke Egiptenare en die volke van Aad, Iram en Thamoed. Dit veroordeel diegene wat van weelde hou en op armes en weeskinders neersien. Regverdige mense word die Paradys belowe: "en gaan saam met hulle My Paradys binne!" 

## Verwysings
## Skakels
Ash-Shams

***Ash-Shams*** (Arabies: الشمس, "**Die Son**") is die 91ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 15 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Die hoofstuk begin met 'n eed op verskeie sterrekundige verskynsels, waarvan die eerste die son is, gevolg deur die maan, dag en ander skeppings. 

Dit beskryf die lot van Thamoed, 'n voorheen vooruitstrewende Arabiese stam. Die profeet Salieg het hulle gevra om in God se naam 'n sekere kameelkoei, of kamelin, te laat drink. Hulle was egter ongehoorsaam en het die kamelin doodgemaak. God het hulle almal verdelg, buiten dié wat Salieg gevolg het.

## Verwysings
## Skakels
Al-Layl

***Al-Layl*** (Arabies: الليل, "**Die Nag**") is die 92ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 21 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Die hoofstuk begin met 'n eed op die nag, die dag, die man en die vrou. Teenoorgesteldes word teenoor mekaar gestel, ook twee soorte mense: hulle wat offergawes gee en hulle wat gierig is. Albei soorte se lot in die hiernamaals word bespreek.

## Verwysings
## Skakels
Ad-Dhuha

***Ad-Dhuha*** (Arabies: الضحى, "**Die Glansrykheid van die Nag**" of "**Die Helder Oggend**") is die 93ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 11 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Hoewel geleerdes soms daaroor debatteer, word dié hoofstuk beskou as die tweede een wat aan Mohammed onthul is. Nadat die eerste soera, al-Ala'k, ontvang is, was daar geen verdere boodskappe nie en Mohammed het gewonder of hy God mishaag het. Dié soera het die stilte verbreek en Mohammed verseker alles sal mettertyd verstaan word.

Die hoofstuk begin met 'n eed. Dit vra dat die leser voorberei word vir die les wat gaan kom. En dan word onthul dat God gunste aan sy boodkapper bewys.

## Skakels
Ash-Sharh

***Ash-Sharh*** (Arabies: الشرح) of ***Al-Inshira*** (Arabies: الإنشراح), "**Die Verruiming**" of "**Die Vertroosting**", is die 94ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 8 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Vanweë die tema, lengte, styl en plasing in die Koran word dit dikwels met ad-Dhuha (soera 93) verbind. Daar word algemeen geglo hulle is in min of meer dieselfde tyd geopenbaar. Dit lyk of die inhoud van "Die Verruiming" 'n voortsetting is van die gerusstelling en aanmoediging wat in die vorige hoofstuk gegee word.

## Verwysings
## Skakels
NG gemeente Joubertina

duimnael|250px|NG Gemeente Joubertina se kerkgebou
Die **NG Gemeente Joubertina** is ‘n Nederduits Gereformeerde gemeente in die Sinode van Oos-Kaapland.

## Onlangse predikante 
* André Oosthuizen, 2014 – 2019
* Hendri Johannes Roberts, 2019 – hede

## Eksterne skakels 
*https://www.gemeentegeskiedenis.co.za/ng-gemeente-joubertina/
Aloe nigrimontana

***Aloe nigrimontana*** is 'n aalwyn wat deel van die Asphodelaceae familie is. Die spesie is endemies aan Somalië.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bronnelys
* Plants of the World Online
Las Américas Internasionale Lughawe

**Las Américas Internasionale Lughawe** (Spaans: *Aeropuerto Internacional Las Américas*, of **AILA**) (IATA: **SDQ**, ICAO: **MDSD**) is 'n internasionale lughawe geleë in Punta Caucedo, naby Santo Domingo en Boca Chica in die Dominikaanse Republiek. Die lughawe word bestuur deur Aeropuertos Dominicanos Siglo XXI (AERODOM), 'n private korporasie gebaseer in die Dominikaanse Republiek, onder 'n 25-jaar vergunning om ses van die land se lughawens te bou, te bedryf en oor te dra. Las Américas ontvang gewoonlik 'n wye verskeidenheid lang-, middel- en kortafstandvliegtuie. Santo Domingo se ander lughawe, La Isabela, is baie kleiner en word slegs deur ligte vliegtuie gebruik.

Die lughawe is die tweede besigste in die land, naas Punta Cana Internasionale Lughawe, en een van die grootstes in die Karibiese Eilande, wat 3,5 miljoen passasiers in 2015 hanteer het. Dit is ook die besigste vragsentrum in die Karibiese Eilande en Sentraal-Amerika, met 355&nbsp;000&nbsp;000 pond vrag wat in 2019 vervoer is.

## Statistiek 
## Verwysings
Aloe × philippei

***Aloe × philippei*** is 'n aalwyn en hibried wat endemies aan Madagaskar is. Die spesie is 'n kruising tussen *Aloe acutissima var. fiherenensis* en *Aloe viguieri*.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bron 
* Plants of the World Online
At-Tin

***At-Tin*** (Arabies: التين, "**Die Vy**") is die 95ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 8 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Volgens dié hoofstuk het God die mens voortreflik geskape, maar Hy laat hulle tot die allerlaagste verval, buiten die gelowiges. Laastens word mense herinner die oordeelsdag is werklik.

## Verwysings
## Skakels
Ronell Renett Klopper

**Ronell Renett Klopper**, née Visser, (gebore 26 Januarie 1974 - ), is 'n Suid-Afrikaanse plantkundige. Sy is sedert 2014 die Suid-Afrikaanse Nasionale Plantkontrolelys-koördineerder in die Afdeling Fundamentele Biodiversiteitswetenskappe van die Suid-Afrikaanse Nasionale Biodiversiteitsinstituut (SANBI). Klopper is verantwoordelik om die plantkontrolelys op datum te hou en om met die Biodiversiteitsinligtingbestuurseenheid van SANBI te skakel vir die aanlynverspreiding daarvan. Hierdie kontrolelys vorm die taksonomiese ruggraat vir talle projekte, en bestuurs- en gesprekbeplanningsaktiwiteite. Sy kureer ook die Lycopodiophyta-, Pteridophyta- en Asphodelaceae-versamelings van die Nasionale Herbarium (PRE), Pretoria, en doen navorsing oor hierdie groepe. Klopper word tans deur die Nasionale Navorsingstigting as 'n C3-wetenskaplike (Gevestigde navorser) gegradeer.

Die standaard- skrywerafkorting **Klopper** word gebruik om Ronell Renett Klopper as die skrywer aan te dui wanneer 'n botaniese naam gebruik word.

## Agtergrond
Klopper, Ronell Renett is op 26 Januarie 1974 in Randfontein, Gauteng, gebore. Dogter van Dawid Jacobus en Ella Petronella Visser.

## Opvoeding
Sy behaal ‘n Baccalaureus scientiae in Natuurwetenskappe aan die Universiteit van Pretoria, in  1994 en  ‘n Baccalaureus scientiae in Plantkunde aan dieselfde universiteit in  1995. Daarna verwerf sy 'n Meestersgraad in Planttaksonomie, aan die Universiteit Pretoria in 2000. Klopper behaal ‘n Ph.D.  in Plantkunde in 2015. Haar Ph.D. proefskrif, getiteld *Contributions to the systematics of the genus Aloe L. in southern Africa*, spruit uit haar betrokkenheid by die Aalwyne van die Wêreld-projek en verskaf 'n sintese van kennis van die 210 aalwyne wat in Suider-Afrika voorkom.

## Sien ook 
* Lys van botaniste volgens outeursafkorting

## Verwysings
Az-Zalzala

***Az-Zalzala*** (Arabies: الزلزلة, "**Die Aardskudding**") is die 99ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 8 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar, hoewel dit betwis word. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Op die oordeelsdag, "wanneer die aarde geweldig sal skud, sal mense volgens hulle dade geoordeel word.

## Verwysings
## Skakels
Al-Bayyina

***Al-Bayyina*** (Arabies: البينة, "**Die Duidelike Bewys**") is die 98ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 8 ajat, of verse, en is vermoedelik in Medina aan Mohammed geopenbaar, hoewel dit betwis word. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Die mens word in dié hoofstuk gemaan om God te aanbid, en dan wag die beloning in die hiernamaals. Daarteenoor is die ongelowiges gedoem.

## Skakels
Al-'Kadr

'''''Al-'Kadr*** (Arabies: القدر, "**Die Majesteit*'") is die 97ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 5 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Dit vier die nag van die eerste openbaring van wat die Koran sou word. Dit gaan hoofsaaklik oor mag.

## Skakels
Al-Adiyat

***Al-Adiyat*** (Arabies: العاديات, "**Die Aanvallers**") is die 100ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 11 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1-5. Die onderwerp van dié hoofstuk is ondankbaarheid teenoor God. Die mens word gewaarsku dat alle geheime gedagtes op die oordeelsdag onthul sal word.

## Skakels
Aloe perdita

***Aloe perdita*** is 'n aalwyn wat deel van die Asphodelaceae familie is. Die spesie is endemies aan Zimbabwe.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bronnelys 
* Plants of the World Online
Al-'Kari'a

'''''Al-'Kari'a*** (Arabies: القارعة, "**Die Ramp*'") is die 101ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 11 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Dit verwys na die eindtyd. Volgens die geleerde Tafser ibn Kathir is ''al-'Kari'a'' een van die name van die oordeelsdag. Die goeie en slegte mense sal dan volgens hulle dade geoordeel word.

## Verwysings
## Skakels
At-Takathur

***At-Takathur*** (Arabies: التكاثر, "**Die Opgaar Van Skatte**") is die 102de soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 8 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Dié hoofstuk gaan oor mense wat afdwaal omdat hulle skatte vergader. Op hulle wag die verskrikking van die hel.

## Skakels
Al-'Asr

'''''Al-'Asr*** (Arabies: العصر, "**Die Tyd*'") is die 103de soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 3 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. Dit is die derde kortste hoofstuk van die Koran.

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Volgens dié hoofstuk toon die mens verlies, buiten dié wat gelowig is.

## Skakels
Al-Humaza

***Al-Humaza*** (Arabies: ٱلهُمَزَة, "**Die Lasteraar**") is die 104de soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 9 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar.

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Volgens dié hoofstuk word mense wat laster en rykdom vergaar veroordeel. Op hulle wag die verskrikking van die hel.

## Skakels
Aloe × retiefii

***Aloe × retiefii *** is 'n aalwyn en hibried wat endemies aan Suid-Afrika is. Die spesie is 'n kruising tussen *Aloe globuligemma* en *Aloe marlothii*.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bron 
* Plants of the World Online
Al-'Ala'k

'''''Al-'Ala'k*** (Arabies: العلق, "**Die Gestolde Bloed*'") is die 96ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 19 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. 

## Opsomming
Die algemene geloof is dat dié hoofstuk die eerste een is wat aan Mohammed geopenbaar is. Terwyl hy in die Grot van Hira was, het die engel Gabriël aan hom verskyn en beveel om te lees. Toe hy sê hy kan nie lees nie, het Gabriël vir hom gesê: "Lees in die Naam van u Heer, die Skepper – wat die mens uit ’n bloeddruppel skep." Daar word algemeen geglo die eerste vyf ajat is toe aan hom geopenbaar, en die res in nog twee dele.

## Verwysings
## Skakels
Al-'Kuraysh

'''''Al-'Kuraysh*** (Arabies: قُرَيْش, "**Die Koereisj*'") is die 106de soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 4 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar.

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1. Dié hoofstuk gaan oor die beskerming van die Koereisj, 'n groep Arabiese clans waarin Mohammed gebore is, en die aansporing dat hulle God moet aanbid.

## Skakels
Al-Ma'un

'''''Al-Ma'un*** (Arabies: ٱلمَاعُون, "**Weldade*'") is die 107de soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 7 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar.

## Opsomming
Die tema van die soera is weldade. Mense wat nie die armes voed en barmhartigheid betoon nie, word veroordeel.

## Skakels
Aloe rivierei

***Aloe rivierei*** is 'n aalwyn wat deel van die Asphodelaceae familie is. Die spesie is inheems aan Jemen en Saoedi-Arabië.

## Sien ook 
* Lys van aalwynspesies

## Bronnelys 
* Plants of the World Online
Al-Fil

***Al-Fil*** (Arabies: ٱلفِيل, "**Die Olifant**") is die 105de soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 5 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar.

## Opsomming
Die naam van die soera kom uit vers&nbsp;1: "Het u nie gesien hoe u Heer met die eienaars van die olifant gehandel het nie?" Die hooftema van dié hoofstuk is 'n historiese gebeurtenis. Die jaar van Mohammed se geboorte is bekend as "Die Jaar van die Olifant", toe Mekka deur generaal Abraha aangeval is omdat hy die Kaäba wou verwoes. God het 'n swerm voëls gestuur wat sy leër en hulle olifante met klonte klei bestook en hulle vernietig het. 

## Verwysings
## Skakels
An-Nas

***An-Nas*** (Arabies: الناس, "**Die Mense**") is die 114de soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 6 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar.

## Opsomming
Die naam van die soera kom van die woord "mense", wat deur die hele hoofstuk voorkom. Dit vorm 'n paar saam met die vorige soera, al-Fala'k, en handel oor dieselfde onderwerp: die neem van toevlug teen die bose.

## Skakels
Kwesbaarheid vir klimaatsverandering

duimnael|Wêreld se bruto nasionale inkomste per capita: Laer-inkomste lande is geneig om 'n groter kwesbaarheid vir klimaatsverandering te hê.
**Kwesbaarheid vir klimaatsverandering** (of **klimaatkwesbaarheid** of **klimaatrisiko-kwesbaarheid**) word gedefinieer as die "geneigdheid of vatbaarheid om nadelig beïnvloed te word" deur klimaatverandering. Dit kan van toepassing wees op mense maar ook op natuurlike stelsels (ekosisteme). Menslike en ekosisteem kwesbaarheid is interafhanklik. Klimaatveranderingkwesbaarheid omvat "'n verskeidenheid van konsepte en elemente, insluitend sensitiwiteit of vatbaarheid vir skade en gebrek aan kapasiteit om te hanteer en aan te pas".  Kwesbaarheid is 'n komponent van klimaatrisiko. Kwesbaarheid verskil binne gemeenskappe en oor samelewings, streke en lande heen, en kan met verloop van tyd verander. In 2021 woon ongeveer 3,3 tot 3,6 miljard mense in omgewings wat hoogs kwesbaar is vir klimaatsverandering.

Kwesbaarheid van ekosisteme en mense vir klimaatsverandering word gedryf deur sekere onvolhoubare ontwikkelingspatrone soos "onvolhoubare see- en grondgebruik, ongelykheid, marginalisering, historiese en deurlopende patrone van ongelykheid soos kolonialisme en bestuur".  Daarom is kwesbaarheid hoër in plekke met "armoede, bestuursuitdagings en beperkte toegang tot basiese dienste en hulpbronne, gewelddadige konflik en hoë vlakke van klimaatsensitiewe lewensbestaan (bv. kleinboere, herders, vissersgemeenskappe)"

Kwesbaarheid kan hoofsaaklik in twee hoofkategorieë opgedeel word, ekonomiese kwesbaarheid, gebaseer op sosio-ekonomiese faktore, en geografiese kwesbaarheid. Nie een sluit mekaar uit nie.

Daar is verskeie organisasies en instrumente wat deur die internasionale gemeenskap en wetenskaplikes gebruik word om klimaatkwesbaarheid te evalueer.

## Verwysings
Teleologie

**Teleologie** (van Grieks : τέλος (telos), "doel(einde)" en λογος (logos), "rede" of "leer", dus studie van die doelwitte) of finaliteit in filosofie, is die soeke na die doel agter dinge.

Die idee dat alle dinge 'n doel het (telos) was 'n kern van Aristoteles se filosofie. Hierdie idee is in die Joodse en Christelike teologie geïnkorporeer en het 'n groot invloed op Westerse filosofie en skolastiese tradisie gehad. Deur 'n doel agter alle natuurverskynsels te aanvaar, bring teleologie hierdie strominge tot die teleologiese bewys van God. Sodra 'n doel vasgestel is, kan daar egter weer gevra word wat die doel van hierdie doel is. Teleologie lei dus tot 'n oënskynlik eindelose reeks doelwitte, 'n *regressus ad infinitum*. In die Joods-Christelike teologie is hierdie oënskynlik eindelose reeks veronderstel om by die "hoër doel" te eindig, dit wil sê by God. 

In sy *Kritik der reinen Vernunft* brei Immanuel Kant uit oor die logika van teleologiese etiek. Later het teleologie ontwikkel tot 'n kerngedagte in Hegel se spekulatiewe filosofie.

## Verwysings
Sandile Ngcobo

**Sandile Ngcobo** (gebore 1 Maart 1953) is 'n voormalige regter in die Konstitusionele Hof van Suid-Afrika. Hy het van 2009 tot 2011 as hoofregter gedien.

## Opvoeding 
Ngcobo het sy universiteitsopleiding aan die Universiteit van Zoeloeland ontvang, waar hy in 1975 met 'n BProc gegradueer het met 'n fokus op grondwetlike reg, handelsreg en rekeningkunde. 

Regter Ngcobo het 'n Fulbright-beurs ontvang en 'n LLM-graad behaal aan die Harvard Law School,

Ngcobo is deur die Universiteit van Kaapstad as 'n ereprofessor in die regte aangestel.

## Verwysings
Ontkenning van klimaatsverandering

duimnael|Alhoewel sommige ontkenners van klimaatsverandering verklaar het dat wetenskaplikes nie saamstem oor die vraag of die aarde besig is om te verhit nie, het aardverwarmingdatastelle van verskeie bronne paarsgewyse korrelasies van meer as 99.1%.
duimnael|Akademiese studies van wetenskaplike ooreenkoms oor mensveroorsakende aardverwarming onder klimaatkundiges weerspieël dat die vlak van konsensus korreleer met kundigheid in klimaatwetenskap.

**Ontkenning van klimaatsverandering**, of **ontkenning van aardverwarming**, is ontkenning, afwys of twyfel wat die wetenskaplike konsensus oor klimaatsverandering weerspreek, insluitend die mate waarin dit deur mense veroorsaak word, die uitwerking daarvan op die natuur en die menslike samelewing, of die potensiaal van aanpassing tot aardverwarming deur menslike optrede. Baie wat ontken, verwerp of twyfel oor die wetenskaplike konsensus oor antropogeniese aardverwarming self-etiket as "klimaatverandering skeptici. wat verskeie wetenskaplikes opgemerk het, is 'n onakkurate beskrywing. Ontkenning van klimaatsverandering kan ook implisiet wees wanneer individue of sosiale groepe die wetenskap aanvaar, maar nie daarin slaag om dit te verwerk of om hul aanvaarding in aksie om te dit nie. Verskeie sosiale wetenskaplike studies het hierdie posisies ontleed as vorme van ontkenning, pseudowetenskap, of propaganda.

Die veldtog om publieke vertroue in klimaatwetenskap te ondermyn, is beskryf as 'n "ontkenningsmasjien" wat deur industriële, politieke en ideologiese belange georganiseer word, en ondersteun word deur konserwatiewe media en skeptiese bloggers om onsekerheid oor aardverwarming te skep.

Die politiek van aardverwarming is beïnvloed deur ontkenning van klimaatsverandering en die politieke omstredenheid oor aardverwarming, wat die pogings om op te tree teen klimaatsverandering of aan te pas by die verwarmde klimaat ondermyn. Diegene wat ontkenning bevorder, gebruik gewoonlik retoriese taktiek om die voorkoms van 'n wetenskaplike kontroversie voor te gee waar daar geen is nie.

Georganiseerde veldtogte om publieke vertroue in klimaatwetenskap te ondermyn word geassosieer met konserwatiewe ekonomiese beleide en word gerugsteun deur industriële belange wat gekant is teen die regulering van CO2-vrystellings. Ontkenning van klimaatsverandering word geassosieer met die beïnvloeding van fossielbrandstowwe, die Koch-broers, bedryfsadvokate en konserwatiewe dinkskrums, dikwels in die Verenigde State. Meer as 90% van studies wat skepties is oor klimaatsverandering kom van regse dinkskrums af.

So onlangs as die 1970's het oliemaatskappye navorsing gepubliseer wat oor die algemeen ooreenstem met die wetenskaplike gemeenskap se siening oor aardverwarming. Ten spyte hiervan het oliemaatskappye 'n ontkenningsveldtog oor klimaatsverandering georganiseer om openbare disinformasie vir 'n paar dekades te versprei, 'n strategie wat vergelyk is met die georganiseerde ontkenning van die gevare van tabakrook deur die tabakbedryf, en dikwels selfs uitgevoer word deur dieselfde individue wat het voorheen die tabakbedryf se ontkenningspropaganda versprei.

## Verwysings
Tadjwid

thumb|240px|*Muṣḥaf al-tajwīd*, 'n uitgawe van die Koran gedruk in gekleurde letters om tadjwid te vergemaklik.

**Tadjwid** (Arabies: تجويد *tajwīd*, "voordrag") is in verband met die voorlees van die Koran 'n stel reëls vir die korrekte uitspraak van al die letters en die toepassing van verskeie tradisionele voordragmetodes. 

Die term is afgelei van die stam wat beteken "versterking" of "om iets uitstekend te maak". Tegnies beteken dit om elke letter sy regmatige plek in die voordrag van die Koran te gee.

In Islam is tadjwid 'n wetenskap wat 'n mens leer om die Koran se woorde soos die profeet Mohammed uit te spreek. Tadjwid as 'n wetenskap het begin toe die Islamitiese staat in die derde eeu van die hidjra uitgebrei en foute ingesluip het omdat soveel nie-Arabiere hulle tot die Islam bekeer het. Die geleerdes het dus die voordrag- en intonasiereëls begin neerskryf. Na berig word, was die eerste persoon wat die wetenskap van tadjwid in 'n boek opgeneem het, imam Abu 'Ubaid al-Qāsim bin Salām (774-838&nbsp;n.C.) in die derde eeu van die hidjra.

## Verwysings
## Skakels