open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
AGV

duimnael|regs|320px|'n AGV-trein ondergaan toetse in Tsjeggië. 
Die **AGV** ('n afkorting van die Franse **Automotrice à grande vitesse**) is 'n nuwe reeks Franse hoësnelheidstreine wat deur die maatskappy Alstom vervaardig en as opvolger van die TGV beskou word. Die trein is aanvanklik as 'n gemeenskaplike projek van Alstom en die Franse spoorwegmaatskappy SNCF ontwikkel, maar SNCF het sy deelname later beëindig. Die nuwe trein, wat in tegniese opsig die vierde generasie van TGV-hoësnelheidstreine verteenwoordig, is uiteindelik deur Alstom teen 'n koste van sowat € 100 miljoen ontwikkel, en die eerste treine is in 2010 in bedryf gestel.

Die tegniese hoofverskille teenoor die voorloper TGV is die hoër togsnelheid (360 km/h teenoor die TGV se 320 km/h), meer sitplekke (615) en nuwe enjins wat - net soos by die Duitse hoësnelheidstrein ICE - nou oor die hele lengte van die trein verdeel is. In vergelyking met die TGV sal die AGV se nuwe enjins ook energiebesparend wees. Die AGV se massa is ook in vergelyking met ander tipes hoësnelheidstreine verminder sodat die totale energiebesparing tot 30 persent beloop.

## Mark en klante 
Die eerste AGV-prototipe, wat uit drie waens bestaan het, is op 5 Februarie 2008 naby La Rochelle amptelik bekend gestel. 

Die Italiaanse privaatmaatskappy *Nuovo Trasporto Viaggiatori (NTV)* was die eerste onderneming wat in Januarie 2008 25 treine met 11 seksies elk bestel het. Elkeen van die treine bied sitplek vir 500 passasiers. Die treine is vanaf die jaar 2012 vir spoorwegverbindings tussen Milaan, Turyn en Napels en tussen Rome en Venesië gebruik. Die treine, wat volgens die kontrak 30 jaar lank deur Alstom gediens sal word, is teen 'n totale koste van € 1,5 miljard aangeskaf.

Volgens persberigte oorweeg ook die Duitse spoorwegmaatskappy *Deutsche Bahn AG* om AGV-treine aan te skaf asook die Franse lugredery Air France.

## Verwysings
Anastasia Romanowna

:*Vir die dogter van keiser Nikolaas II van Rusland, sien Groothertogin Anastasia Nikolajewna van Rusland.*

**Anastasia Romanowna Zacharina-Joerijewa** (Russies: Анастасия Романовна Захарьина-Юрьева) (1530 - 7 Augustus 1560) was die eerste vrou van Iwan die Verskriklike van Rusland en die land se eerste tsarina. Sy was die dogter van die bojaar Roman Joerijewitsj Zacharin-Joerijef, van wie die Romanof-dinastie van Russiese monarge sy naam gekry het, en sy vrou Oeljana Iwanowna Karpowa.

## Huwelik en invloed 
Sy is uit ’n groot groep meisies as bruid vir Iwan gekies. Al die adellike families van Rusland is genooi om hul hubare dogters na die Kremlin te bring sodat Iwan ’n vrou kon kies. Hy en Anastasia is op 3 Februarie 1547 getroud. Hulle het ses kinders gehad: Anna, Maria, Dmitri, Iwan, Jewdokia en Fjodor.

Daar word wyd geglo dat Anastasia ’n kalmerende uitwerking op Iwan gehad het. In die somer van 1560 word sy siek en sterf ná ’n lang lyding. Iwan gaan daarna geestelik agteruit; hy glo dat die bojare sy geliefde vrou vermoor het. Hy het geen bewyse nie, maar laat nogtans verskeie van hulle martel en teregstel. Hy het toe reeds ’n groot afkeer van die bojare gehad omdat hulle hom as kind so sleg behandel het.

Toe argeoloë en forensiese kenners Anastasia se bene in die laat 20ste eeu ondersoek, het hulle bewyse gekry dat Iwan se vrese dat sy vergiftig is, dalk nie ongegrond was nie.

## Erflatenskap 
Anastasia se broer, Nikita Romanowitsj, was die pa van Fjodor, die eerste mens wat die van Romanof (seun van Roman) aangeneem het. Fjodor Romanof was dus die neef van die laaste Rjoerik-tsaar, Fjodor I. Dit was een van die redes dat Fjodor Romanof se seun Michail ná Rusland se Tyd van Beroeringe verkies is tot eerste tsaar van die Huis van Romanof.

## Verwysings
Vals Dmitri II van Rusland

duimnael|Tsaar Dmitri II die Valse

**Vals Dmitri II** (Russies: Лжедимитрий II), ook genoem die *Rebel van Tusjino*, was die tweede swendelaar wat in die Tyd van Beroeringe voorgegee het hy is Dmitri Iwanowitsj, jongste seun van Iwan die Verskriklike wat in 1591 glo ’n sluipmoordaanval oorleef het. Daar word algemeen aanvaar dat die ware Dmitri in Oeglitsj vermoor is. 

Die tweede Vals Dmitri het omstreeks 1607 in Starodoeb op die toneel verskyn. Hy was na bewering óf ’n priester se seun óf ’n bekeerde Jood en was goed opgevoed vir daardie tyd. Hy het Russies en Pools gepraat en was ’n soort kenner van liturgiese sake. Hy gee eers voor hy is die Moskouse bojaar Nagoi; maar erken onder marteling hy is tsarewitsj Dmitri. Hy word geglo en duisende Kosakke, Pole en inwoners van Moskou sluit by hom aan. 

In die loop van die jaar "herenig" Jerzy Mniszech, vader van Marina Mniszech, weduwee van die eerste Vals Dmitri, hom met Marina. Sy erken die tweede Dmitri wonder bo wonder as haar oorlede man, Vals Dmitri I. Sy trou in die geheim met dié swendelaar, wat glad nie soos haar eerste man lyk nie. Daardeur verwerf hy die steun van die eerste Vals Dmitri se ondersteuners, wat vir hom geld en 7 500 soldate gee. 

Gou neem hy Karatsjef, Brijansk en ander dorpe in en versterk Poolse soldate sy leër. In die lente van 1608 trek hy teen Moskou op. Met beloftes dat beslag gelê sal word op die landgoede van die bojare, werf hy die steun van talle gewone mense. Die dorpie Tusjino naby Moskou word in ’n leërkamp vir Dmitri omskep. Daar is aanvanklik 7 000 Poolse soldate, 10 000 Kosakke en 10 000 ander soldate, en dit groei gou aan tot meer as 100 000 man. Hy stel Fjodor Romanof aan as patriarg en wen die onderdanigheid van die stede Jaroslawl, Kostroma, Wologda, Kasjin en verskeie ander. 

Die aankoms van koning Sigismund III Wasa by Smolensk veroorsaak dat talle Poolse ondersteuners hom verlaat en oorloop na die leërs van die Poolse koning. Intussen trek ’n sterk Russies-Sweedse leër onder Michail Skopin-Sjoeiski en Jacob de la Gardie na Tusjino op. Dit dwing hom om na Kostroma te vlug, vermom as ’n boer, en daar sluit Marina by hom aan. Hy loods nog ’n onsuksesvolle aanval op Moskou en herwin ’n houvas oor Suidoos-Rusland met die steun van die Don-kosakke. Hy word egter op 11 Desember 1610 vermoor terwyl hy halfdronk is.
Duin

[duimnael|Duin 7, die hoogste sandduin ter wêreld in die [Namibwoestyn in Namibië.]]
[duimnael|Duine in die Sahara, in die Fezzan-gebied van [Libië.]]

In aardrykskunde is 'n **duin** 'n sandheuwel wat deur eoliese prosesse gebou word of die vloei van water. Duine bestaan in verskeie vorms en groottes, afhangende van hulle wisselwerking met die wind. Meeste duine is langer aan die kant wat die wind trotseer en waar sand teen die duin op beweeg word. 'n Duineveld is 'n area wat deur baie duine bedek word.

Sommige kusgebiede het een of meer rye duine wat parallel met die kuslyn loop. In meeste sulke gevalle is die duine baie belangrik, siende dat hulle die land beskerm teen die moontlike teisteringe deur stormwinde wat van die see afkomstig is.

Duine word nie net langs die kuslyn gevind nie, maar ook op land, by droë en woestynagtige gebiede. Hulle word ook onder water gevorm deur die vloei van water, op die bodems van riviere, mondings en die seebodem. 

Die moderne woord "dune" het in 1790 is Engels uit Frans gekom, wat op sy beurt afkomstig was van die Middel-Hollandse *dūne*.

## Verwysings 
## Verdere leesstof 
* 
* 
* 
* 
* V. Badescu, R. B. Cathcart and A. A. Bolonkin, "Sand Dune Fixation: a solar-powered Sahara seawater pipeline macroproject", in: *Land Degradation & Development*; 19, (2008).
* 
* 
* 
* Stander, Ronwyn: Undoing damage to the dunes. In: Conserva. Departement van Omgewingsake. Deel 8, nr. 3, Mei/Junie 1993. ISSN 0258-3313
* van der Merwe, Debbie: Wheels of woe. In: Conserva. Departement van Omgewingsake. Deel 4, nr. 2, Maart 1989

## Eksterne skakels 
* Kus Sand Duine
* Duine patroon identifisering, Amerikaanse leër
* Die Bibliografie van Eoliese Navorsing 
* USGS bladsy op duin tipes
Pieter II van Rusland

**Pieter II Aleksejewitsj** (Russies: Пётр II Алексеевич) (23 Oktober 1715 – 30 Januarie 1730) was van 1727 tot met sy dood keiser van Rusland. Hy was die enigste seun van Aleksei Petrowitsj, seun van Pieter die Grote, en prinses Charlotte Christine van Brunswick-Wolfenbüttel. Hy was ook die enigste kleinseun van Pieter I deur die manlike lyn.

Pieter word op 23 Oktober 1715 in Sint Petersburg gebore. Van kleins af word die weeskind in streng afsondering gehou en gedurende die bewind van Katharina I grootliks geïgnoreer, maar net voor haar dood word dit vir die mense met die mag duidelik dat die kleinseun van Pieter die Grote nie langer sy erfreg ontken kan word nie. Die grootste deel van die volk en die adel is aan sy kant. Op 18 Mei 1727 word Pieter II verklaar tot keiser nadat hy in Katharina I se testament as haar opvolger aangewys is.

Aleksander Mensjikof neem Pieter II onder sy vlerk en beplan om hom met sy dogter Maria te laat trou. Die skema val plat met Mensjikof se val in September 1727, maar Pieter beland toe in die hande van die ewe beginsellose prins Wasili Dolgoroekof, wat hom van Sint Petersburg na Moskou neem. Hier word Pieter se kroning op 25 Februarie 1728 gevier. Hy raak verloof aan sy mentor se niggie prinses Katharina Dolgoroekowa en die troue word gereël vir 30 Januarie 1730. Op dié spesifieke dag sterf die jong keiser egter aan pokke. Terwyl hy op sterwe lê, word sy aanstaande vrou by hom in die bed gedwing in ’n desperate poging om haar swanger te maak. 

Pieter II is die enigste keiser ná Pieter die Grote wat in die Kremlin begrawe is.

Met Pieter se dood kom die direkte manlike lyn van die Huis van Romanof tot ’n einde. Hy word opgevolg deur Anna Ioannowna, dogter van Pieter die Grote se halfbroer en mede-tsaar, Iwan V.

## Sien ook
*Lys van groothertoë van Rusland
*Huis van Romanof
Lys van lande volgens BBP (nominaal) per capita

duimnael|regs|500px|Wêreldkaart wat nominale BBP per capita per land vertoon.

Hierdie artikel verskaf drie **lyste van lande van die wêreld gerangskik volgens hulle nominale per capita Bruto Binnelandse Produk**, die waarde van alle finale goedere en dienste wat in 'n land in 'n gegewe jaar geproduseer word gedeel deur die gemiddelde bevolking vir dieselfde jaar.

Die syfers wat hier verskaf word neem nie verskille in lewenskoste in verskillende lande in ag nie en die syfers kan heelwat van jaar tot jaar wissel. Sulke wisselinge kan 'n land se rang beduidend van een jaar na die ander beïnvloed; selfs al maak dit nie 'n groot verskil aan die lewenstandaard van die land se inwoners nie. Vergelykings van nasionale welvaart word ook baie keer gemaak op grond van koopkragpariteit wat die verskille in lewenskoste in verskillende lande in ag neem (*Sien* Lys van lande volgens BBP (koopkragpariteit) per capita).

* Die "IMF" kolom verskaf die geskatte data vir die jaar 2007 vir lede van die Internasionale Monetêre Fonds (plus die Hong Kong Spesiale Administratiewe gebied), waarvoor daar ook data beskikbaar is.
* Die "WB" kolom verskaf die data vir die jaar 2006 soos deur die Wêreldbank bereken.
* Die "CIA" kolom verskaf die geskatte data vir die jaar 2007 uit die *World Factbook*, van die *CIA* soos op 12 Februarie 2008.

Data in verskillende kolomme is nie vergelykbaar nie aangesien dit na verskillende jare kan verwys. Alle data is in Amerikaanse dollar. Nie-soewereine gebiede, voormalige lande en ander spesiale groeperings word in skuinsgedrukte letter weergegee.

*Let wel: Om die tabel in dalende volgorde te rangskik, klik op die klein vierkant langs die kolom waarin jy belangstel.*

## Verwysings
Fjodor I van Rusland

**Fjodor I Iwanowitsj** (Russies: Фёдор I Иоаннович) (31 Mei 1557 – 17 Januarie 1598) was van 1584 tot 1598 tsaar, die laaste heerser van Rusland se Rjoerik-dinastie. Dié seun van Iwan die Verskriklike is ook "Fjodor die Klokluier" genoem vanweë sy gewoonte om deur die land te reis en kerke se klokke te lui. 

Fjodor, wat na bewering verstandelik gestrem was, het feitlik glad nie in die politiek belang gestel nie. Hy was vroom en het die meeste van sy tyd in gebed deurgebring. Hy het ’n land beërwe wat verwoes was deur die buitensporighede van sy pa, Iwan die Verskriklike, en het die regering van die land oorgelaat aan sy swaer, Boris Godoenof.

Hy trou in 1580 met Irina (Aleksandra) Fjodorowna Godoenowa, Boris se suster. Ná twaalf jaar van getroude lewe skenk Irina in 1592 die lewe aan ’n dogter, Fjodosia. Toe sy in 1594 op tweejarige ouderdom sterf, stort die tsaar geestelik ineen. Omdat hy geen ander kinders het nie, kom die eeue oue Rjoerik-dinastie met sy dood tot ’n einde en betree Rusland die Tyd van Beroeringe. Fjodor het in Moskou gesterf en is in die Kremlin begrawe.
Montehermoso

**Montehermoso** is 'n munisipaliteit in die provinsie Cáceres in die Spaanse outonome gebied Extremadura.
Direktoraat van Spesiale Operasies

duimnael|regs|200px|Kenteken van die Skerpioene.

Die **Direktoraat van Spesiale Operasies**, ook genoem die **DSO** of **Skerpioene** was 'n multidisiplinêre agentskap wat georganiseerde misdaad en korrupsie vervolg het. Die Skerpioene is op 12 Januarie 2001 deur die ANC-regering van Suid-Afrika ingestel. Op 23 Oktober 2008 het die Nasionale Vergadering die ontbinding van die Skerpioene goedgekeur.

## Sleutel strategiese kriminele fokusareas 
Die breë statutêre mandate van die 'DSO' was toegespits op vier kriminele fokusareas:
* Georganiseerde misdaad;
* Georganiseerde korrupsie;
* Ernstige en komplekse finansiële misdaad; en
* Uitbuitery en geldwassery.

## Ontbinding 
In begin Februarie 2008, na slegs sowat 7 jaar se werking van die spesiale eenheid probeer die ANC-regering om die eenheid te ontbind.

Op 23 Oktober 2008 het die Nasionale Vergadering die ontbinding van die Skerpioene met 252 stemme teenoor 63 goedgekeur. Lede van die eenheid is in die Suid-Afrikaanse Polisiediens hergroepeer en herontplooi.

## Sien ook 
* Hugh Glenister, sakeman wat die Skerpioene se ontbinding na die howe geneem het.
* Valke (SAPD)

## Verwysings
Pilar Lorengar

**Pilar Lorenza Garcia**, beter bekend as **Pilar Lorengar**,  was 'n bekende Spaanse sopraan-operasanger.

Lorengar is op 16 Januarie 1928 in Saragossa, Spanje gebore. Sy het agt jaar by Angeles Otein gestudeer en het daarna verder in Berlyn by Carl Ebert en Hertha Klust gestudeer. In 1949 het sy haar debuut as koorsanger by die *Teatro de la Zarzuela* in Madrid gemaak, waar sy ook 'n paar jaar lank gewerk het. In 1952 het sy vir die eerste keer as solis in Barcelona opgetree en in die 9de Simfonie van Ludwig van Beethoven en Brahms se Requiem gesing.

Sy is op 2 Junie 1996 in Berlyn, Duitsland oorlede.

## Literatuur 
*  Elsner, Werner u. Max W. Busch: Pilar Lorengar. Ein Portrait. Berlin, Stapp 1985.

## Eksterne skakels 
*  Biografie
* 

## Verwysings
Stemomvang

**Stemomvang** verwys na die reeks tone wat 'n menslike stem kan voortbring.

## Eksterne skakels 
* , deur Georgia Brown
Bruto binnelandse produk

[duimnael|400px|[CIA World Factbook -syfers van 2005 van totale nominaal BBP (bo) in vergelyking met KKP-aangepaste BBP (onder)]]
duimnael|regs|400px|Wêreldkaart wat nominale BBP per capita per land vertoon.
[duimnael|400px|[Lys van lande volgens BBP (koopkragpariteit) per capita|BBP (KKP) per capita (IMF, 2008)]]

'n Gebied se **Bruto binnelandse produk** of **BBP**, is een van die meganismes waarmee die grootte van die ekonomie daarvan gemeet kan word. Die BBP van 'n land word gedefinieer as die algehele markwaarde van al die finale goedere en dienste wat binne 'n land geproduseer word in 'n gegewe tydperk, gewoonlik 'n kalenderjaar. Dit word ook beskou as die som van waarde toegevoeg in elke produksiestadium van al die finale produkte en dienste wat oor 'n gegewe tydperk binne 'n land geproduseer word.

Die mees algemene benadering tot die meting en verduideliking van BBP is die uitgawe metode:

: *BBP = verbruik + bruto belegging + regeringsbesteding + uitvoere − invoere*,

"Bruto" beteken waardevermindering van kapitaalvoorraad word nie afgetrek nie. As bruto belegging deur netto belegging vervang word (wat bruto belegging minus waardevermindering is) in die bostaande vergelyking word die formule vir Netto binnelandse produk verkry.  Verbruik en belegging in hierdie vergelyking is uitgawes op finale goedere en dienste. Die uitvoere minus invoere deel van die vergelyking (baie keer *netto uitvoere* genoem) pas dit dan aan deur die deel van besteding wat nie binnelands geproduseer word nie (die invoere) af te trek, en dan die binnelandse gedeelte (die uitvoere) terug te voeg.

Ekonome verkies om die verbruik gedeelte in twee dele te deel; private verbruik, en openbare sektor (of regerings-) besteding. Twee voordele van die benadering in teoretiese makro-ekonomie is:
* **Privaat verbruik** is 'n sentrale aangeleentheid van welvaartekonomie. Die private belegging en handel gedeeltes van die ekonomie word uiteindelik (in hoofstroom ekonomiese modelle) bepaal deur stygings in lang-termyn privaatverbruik.
* Wanneer dit van endogene privaatverbruik geskei word kan **regeringsverbruik** as eksogeen beskou word sodat verskillende openbare besteding vlakke sinvol binne 'n makro-ekonomiese raamwerk beskou kan word.

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Lys van lande volgens oppervlak

duimnael|400px|regs|Lande volgens oppervlak.

Hierdie artikel bestaan uit 'n **lys van lande gerangskik volgens oppervlak**. Die lys gee die rang van soewereine state sowel as selfregerende afhanklike gebiede. Totale oppervlak word gegee wat land en binnelandse watermassas (mere, damme, en riviere) insluit. Mariene interne watergebied, gebiedswaters en Eksklusiewe Ekonomiese Sones word nie ingesluit nie. Lande se aansprake op dele van Antarktika word ook nie ingesluit nie.

* Selfregerende afhanklike gebiede (geklassifiseer deur die VN) word apart gelys van hulle soewereine staat en word in skuinsgedrukteletters weergegee.
* Antarktika is die 5de grootste kontinent en beslaan sowat 14&nbsp;200&nbsp;000&nbsp;km². Die volgende lande het gebiedsaansprake op die kontinent: Argentinië (969&nbsp;000&nbsp;km²), Australië (6&nbsp;120&nbsp;000&nbsp;km²), Chili (1&nbsp;250&nbsp;000&nbsp;km²), Frankryk (432&nbsp;000&nbsp;km²), Nieu-Seeland (450&nbsp;000&nbsp;km²), Noorweë (2&nbsp;500&nbsp;000&nbsp;km²) eb die Verenigde Koninkryk (1&nbsp;395&nbsp;000&nbsp;km²), wat tot 'n mate oorvleuel. Die oppervlak van 90 grade Wes tot 150 grade Wes (2&nbsp;100&nbsp;000&nbsp;km²) is tans onopgeëiste gebied. Volgens die Antarktiese Verdrag is die nasionale aansprake gevries en daarom word die gebiede nie ingesluit in die onderstaande syfers nie.
*  Die Europese Unie is 'n sui generis supranasionale unie. Die entiteit bestaan uit 27 lidlande. Die totale oppervlak van die 27 lidlande is 4&nbsp;422&nbsp;773&nbsp;km² wat dit die sewende grootste land sou maak as dit ingesluit sou word (3,0% van die wêreld se landoppervlak).

## Lys 
## Verwysings
Lys van lande volgens BBP (koopkragpariteit) per capita

Lêer:GDP per capita PPP 2014-en.svg|Lande volgens Bruto binnelandse produk per capita volgens Koopkragpariteit (KKP) in 2014.
Lêer:World map of countries by gross domestic product at purchasing power parity per capita in 2007 from the International Monetary Fund.png|Data vir 2007
Pous Konon

**Konon** was die 83ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk.

## Biografie 
**Pous Konon** is gebore as die seun van 'n offisier in die Trasiese regiment. Hy is opgevoed in Sisilië en tot priester gewy in Rome. Op 21 Oktober 686 volg hy Pous Johannes V op as kompromis-kandidaat en regeer tot sy dood op 21 September 687. Hy word opgevolg deur Pous Sergius I.

## Pontifikaat 
Voor sy verkiesing was daar tweespalt in Rome tussen die klerus en die militêre owerhede. Die militêre owerhede het ouderling Theodorus II tot pous verkies. Weens sy ouderdom, sy eerbiedwaardige voorkoms en sy eenvoudige karakter, is hy as kompromis-kandidaat deur beide faksies aanvaar en tot pous verkies. Hy is op 21 Oktober 686 in die amp bevestig na goedkeuring deur die eksarg van Ravenna verleen is.

Hy het die Ierse sendelinge, Sint Kilian en sy geselle ontvang en Kilian as biskop gewy en hom saam met sy geselle opdrag gegee om die Evangelie te verkondig in Frankonië. (Vita S. Kiliani, in Canisius, Lect. Antiquæ, III).

Hy was in die guns by keiser Justinianus II die hom in kennis gestel het dat die Handelinge van die Sesde Ekumeniese Konsilie teruggevind is en dat hy (die keiser) hom daartoe verbind. Justinianus het ook die belastingplig op verskeie pouslike gebiede verlig.

Die pous het nie belanggestel in wêreldlike sake nie en was baie siek, iets wat waarskynlik aan sy hoë ouderdom te wyte was. Dit het waarskynlik ook gelei tot die boere-opstand in Sisilië. Die pous het 'n diaken met die naam Konstantyn van die gemeente in Sirakuse, aangestel as opsiener van die pouslike besittings in Sisilië. Die hoë klerus van Sisilië was egter van mening dat die amp die Rektor van Sisilië toekom en wou nie Konstantyn aanvaar nie. Konstantyn het die boere uitgebuit en die boere het in opstand gekom. Die goewerneur van Sisilië het die Rektor gearresteer en uit Sisilië verban, wat 'n groot probleem vir die pous geskep het.

Daar word beweer dat hy vergiftig is.

## Bibliografie 
* Davis, R. (2001) Book of the Pontiffs (English Translation of the Liber Pontificalis) Liverpool University Press. 
* Duff, Eamon. *Saints and Sinners: A History of the Popes*, Yale University Press, 2001. bl. 62–63. 
* Maxwell-Stuart, P. G. *Chronicle of the Popes: The Reign-by-Reign Record of the Papacy from St. Peter to the Present*, Thames & Hudson, 2002, bl. 47. .

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 
* 
* 

## Nota 
Saamgestel en vertaal uit die Nederlandse, Engelse, Duitse en Franse wikipedia.

## Opvolging 
|}
Fjodor II van Rusland

**Fjodor II Borisowitsj Godoenof** (Russies: Фёдор Борисович Годунов) (1589 – 20 Julie 1605) was ’n tsaar van Rusland in 1605 tydens die Tyd van Beroeringe. Hy is in Moskou gebore as die seun en opvolger van Boris Godoenof. Sy ma was ’n dogter van Maljoeta Skoeratof, die berugte gunsteling van Iwan die Verskriklike.

Hy is fors gebou en sy pa dra hom op die hande. Hy kry die bes moontlike onderrig van sy tyd en word van kleins af blootgestel aan al die besonderhede van die regering. Hy sit dikwels in die Doema en ontvang buitelandse gesante. Hy is blykbaar baie intelligent en is verantwoordelik vir die eerste kaart van Rusland wat deur ’n Rus opgetrek word.

Met Boris se skielike dood word die 16-jarige op 13 April 1605 tot tsaar verklaar. Hoewel sy pa gesorg het dat hy deur magtige vriende omring word, lewe hy van die eerste oomblik van sy bewind in ’n atmosfeer van verraad. Op 1 Julie 1605 arriveer die gesante van Vals Dmitri I in Moskou om te eis dat hy van die troon gesit word. ’n Groep bojare wat nie trou aan die nuwe tsaar wil sweer nie, neem beheer van die Kremlin oor en arresteer hom.

Op 20 Julie word Fjodor en sy ma verwurg. Amptelik word aangekondig dat hy vergiftig is, maar volgens die Sweedse historikus Peter Petreius het die liggame, wat in die openbaar vertoon is, tekens van ’n gewelddadige worsteling getoon. Fjodor was net 16, maar so sterk dat vier mans blykbaar nodig was om hom te oorrompel.

## Verwysings
Las Vegas

**Las Vegas** (dikwels afgekort tot "Vegas") is die grootste stad in die Amerikaanse deelstaat Nevada en ook een van die volkrykste metropole in die weste van die VSA. Die stad staan vandag veral bekend as 'n internasionale toeristesentrum en eersterangse bestemming vir handelskoue en konferensies soos die jaarlikse *Consumer Electronics Show (CES)*, die belangrikste internasionale handelskou vir elektroniese verbruikersware. Die plaaslike toerismebedryf steun veral op dobbelary, groot winkelsentrums en Las Vegas se vermaaklikheidsbedryf.

duimnael|links|Lugaansig van Las Vegas
duimnael|links|Las Vegas se middestad
duimnael|links|Venezia all'americana: *The Venetian Hotel & Casino*
Las Vegas word dikwels as die "Wêreld se Vermaaklikheidshoofstad" ("The Entertainment Capital of the World") beskryf – onder meer danksy die reusagtige luukse kasino's, die onbeperkte beskikbaarheid van alkoholiese dranke (net soos in die res van die deelstaat Nevada) en sy vermaak-industrie wat op volwassenes gemik is. Las Vegas, wat vroeër ook as *Sin City* bekend gestaan het, het daarnaas 'n gewilde toneel vir rolprente en televisieprogramme geword.

Las Vegas is in 1905 gestig en ses jaar later amptelik as 'n stad geïnkorporeer. Danksy die vinnige ekonomiese groei het Las Vegas tot die grootste Amerikaanse stad ontwikkel wat in die 20ste eeu gestig is. Die stad is op 29 ná die volkrykste metropool in die VSA, en sy metropolitaanse gebied vorm met sowat twee miljoen inwoners een van die belangrikste demografiese sentrums in die Amerikaanse weste.

Die naam Las Vegas word in die VSA ook dikwels gebruik om na die nie-geïnkorporeerde gebiede van Clark County te verwys, 'n gebied wat die stad omsluit en baie van die ontspanningsgebiede langs en naby Las Vegas Strip behels. Die bekende Las Vegas Boulevard met 'n totale lengte van 4,5 myl (7,2 kilometer) loop grotendeels buite die stadsgebied deur die nie-geïnkorporeerde nedersettings Paradise, Winchester en Enterprise.

## Lugvervoer 
Die grootste lughawe in Las Vegas en Nevada is die Harry Reid Internasionale Lughawe by Paradise.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*  
*  Amptelike webwerf
*
Matthías Jochumsson

**Matthías Jochumsson** (* 11 November 1835 in Skógar, † 18 Desember 1920 in Akureyri) was 'n Yslandse joernalis, digter, dramatikus en vertaler. Hy staan veral bekend vir sy liriese digkuns en as die skrywer van die Yslandse volkslied, *Lofsöngur*, wat hy in 1874 ter geleentheid van Ysland se Millenniumfeesviering geskryf het.

Matthías Jochumsson is in Skógar (Thorskafjördur) as die seun van 'n arm 'n boere-egpaar gebore. Hy het eers skool toe gegaan nadat hy mense met sy talent beïndruk en ondersteuning gekry het. Op 'n ouderdom van 30 jaar het hy in Reykjavík teologie gestudeer en vervolgens na die Europese vasteland gereis.

Hy is as die priester van 'n kerkgemeente in die sentrum van Reykjavík geordineer, maar het in 1873 ná die afsterwe van sy tweede vrou bedank. Terwyl hy deur religieuse twyfel gepla is, het hy as redakteur vir Ysland se oudste weeklikse koerant gewerk. Hy het vervolgens weer as priester in twee gemeentes gefungeer. Hy het hierdie posisies tot by die jaar 1900 beklee toe hy deur die Yslandse parlement, die Alþingi, as die eerste Yslander erkenning vir sy digkuns gekry het. Vir die volgende twintig jaar was hy een van die belangrikste literêre figure in die land.

Hy het roem verwerf met sy vertalings van werke uit die wêreldliteratuur - waaronder William Shakespeare, Lord Byron en Henrik Ibsen. Alhoewel hy met sy toneelstukke soos *Útilegumennirnir* in 1864 die grondslag vir die moderne Yslandse drama gelê het, het hy veral met sy digkuns bekendheid verwerf. Sy poësie word as verfynd en elegant, maar soms ook onewewigtig beskryf. Hy het daarin geslaag om die ou Nordiese metrum (versmaat) te laat herleef en het in sy gedigte dikwels onderwerpe uit die Oud-Nordiese literatuur behandel soos die voëlvrye Grette Åsmundsson uit die Grettes-saga. Ter gedagtenis van Eggert Ólafsson het hy die gelyknamige gedig geskryf.

As Ysland se leidende romantiese digter en verteenwoordiger van 'n ryk humanisme het die lirieke vir 'n melodie van Sveinbjörn Sveinbjörnsson geskryf wat in 1874 tot Ysland se volkslied verklaar is. Dit is sy bekendste werk, maar verteenwoordig nogtans nie sy beste digkuns nie. Sy outobiografie *Sögukaflar af sjálfum mér* ("Verhale van my lewe") het in 1922 verskyn. 'n Moderne biografie, wat deur Þórunni Valdimarsdóttur geskryf is (*Upp á Sigurhæðir*), is in die najaar van 2006 vrygestel.

Toe Matthías Jochumsson op 18 Desember 1920 in Akureyri oorlede is, was hy die onbestrede nasionale digter van Ysland. Sy huis in Akureyri, Sigurhæðir, wat in 1903 opgerig is, is tot sy gedagtenis gerestoureer en staan oop vir die publiek. Die stigting, wat tot sy gedagtenis in die lewe geroep is, dien onder meer as 'n wetenskaplike navorsingsentrum en instelling vir digters wat besig is met kreatiewe skryfwerk. Daarnaas word hier ook gereeld kursusse, voordragte en spesiale literêre uitstallings gehou.
American Atheists

**American Atheists** is 'n Amerikaanse organisasie wat hom vir die verdediging van die burgerlike vryheide van ateïste beywer en vir die volledige skeiding van kerk en staat pleit. Die organisasie verskaf sprekers wat by kolleges, universiteite, klubs en die nuusmedia optree en gee ook boeke en die maandelikse tydskrif *American Atheist Magazine* uit. Die organisasie het tans sowat 2&nbsp;200 lede, en sy hoofkwartier is in Cranford (deelstaat New Jersey).

## Oorsprong en vroeë geregtelike stappe 
Die organisasie is oorspronklik in 1963 deur Madalyn Murray O'Hair as die *Society of Separationists* gestig. 'n Aantal regsake oor verpligte skoolgebede in openbare skole het die aanleiding tot die stigting van American Atheists gegee. Die organisasie het oor die jare talle klagte teen openbare instellings ingedien wat na bewering die amptelike skeiding tussen kerk en staat - 'n grondwetlike beginsel in die VSA - verbreek het.

In 1959 het Murray 'n klag namens haar seun William J. Murray ingedien wat gedwing is om Bybellesse op skool by te woon en deur onderwysers en skooladministrateurs gepla is nadat hy geweier het om deel te neem aan die Bybelklasse. Die saak is in Amerikaanse Hooggeregshof aangehoor, en die regters het in hul uitspraak op 17 Junie 1963 met 'n meerderheid van 8 teen 1 stem
verpligte skoolgebede en gemeenskaplike Bybellesse in openbare skole as 'n skending van die *Establishment Clause* in die Eerste Wysiging van die Amerikaanse Grondwet beskou.

In haar openingstoespraak het Murray gesê: 

## Eksterne skakels 
* Die amptelike webwerf van *American Atheists*
* *GODLESS AMERICANS - Political Action Committee*
Lofsöngur

duimnael|Die volkslied, instrumentaal

**Lofsöngur** (Afrikaans *Lofsang*) is die naam van Ysland se nasionale volkslied wat uit die jaar 1874 dateer. Die teks is deur Matthías Jochumsson (1835–1920) geskryf, terwyl Sveinbjörn Sveinbjörnsson (1847–1926) die melodie gekomponeer het. Die lied het drie strofes waarvan net die eerste as amptelike teks van die nasionale volkslied gesing word.

Lofsöngur het ter geleentheid van Ysland se milleniumfeesvierings ontstaan wat op 2 Augustus 1874 plaasgevind het. Tydens 'n kerkdiens in Reykjavík se Dómkirjka, wat deur die Deense en Yslandse koning Christiaan IX van Denemarke bygewoon is, is Lofsöngur vir die eerste keer deur 'n gemengde koor opgevoer. Die liedteks baseer op die Bybelse psalm 90 wat as preekteks vir die plegtigheid gekies is.

Die lied het vervolgens as nasionale volkslied van Ysland gewild geraak en is ook ter geleentheid van die viering van Ysland se selfregerende status in 1918 opgevoer. Nogtans het die volkslied eers deur 'n wet uit die jaar 1983 amptelike status verkry.

Voor 1874 is gewoonlik Bjarni Thorarensen se lied *Eldgamla Ísafold* volgens die melodie van *God Save the Queen* as 'n soort nasionale volkslied gesing.

## Liedteks 
[duimnael|regs|250px|'n Gedenktafel is by die huis in Londenstraat 15 in [Edinburg (Skotland) aangebring waar Sveinbjörn Sveinbjörnsson die melodie van Lofsöngur gekomponeer het]]

:Ó, guð vors lands! Ó, lands vors guð!
:Vér lofum þitt heilaga, heilaga nafn!
:Úr sólkerfum himnanna hnýta þér krans
:þínir herskarar, tímanna safn.
:Fyrir þér er einn dagur sem þúsund ár
:og þúsund ár dagur, ei meir:
:eitt eilífðar smáblóm með titrandi tár,
:sem tilbiður guð sinn og deyr.
:Íslands þúsund ár,
:Íslands þúsund ár,
:eitt eilífðar smáblóm með titrandi tár,
:sem tilbiður guð sinn og deyr.

:Ó, guð, ó, guð! Vér föllum fram
:og fórnum þér brennandi, brennandi sál,
:guð faðir, vor drottinn frá kyni til kyns,
:og vér kvökum vort helgasta mál.
:Vér kvökum og þökkum í þúsund ár,
:því þú ert vort einasta skjól.
:Vér kvökum og þökkum með titrandi tár,
:því þú tilbjóst vort forlagahjól.
:Íslands þúsund ár
:Íslands þúsund ár
:voru morgunsins húmköldu, hrynjandi tár,
:sem hitna við skínandi sól.

:Ó, guð vors lands! Ó, lands vors guð!
:Vér lifum sem blaktandi, blaktandi strá.
:Vér deyjum, ef þú ert ei ljós það og líf,
:sem að lyftir oss duftinu frá.
:Ó, vert þú hvern morgun vort ljúfasta líf,
:vor leiðtogi í daganna þraut
:og á kvöldin vor himneska hvíld og vor hlíf
:og vor hertogi á þjóðlífsins braut.
:Íslands þúsund ár
:Íslands þúsund ár
:verði gróandi þjóðlíf með þverrandi tár,
:sem þroskast á guðsríkis braut.

## Eksterne skakels 
* *Ysland se nasionale volkslied*
Skógar

**Skógar** [ˈskou.ar], letterlik "bosse", is 'n klein Yslandse dorpie suid van die Eyjafjallajökull-gletser met 25 inwoners. Die dorp, wat vier meter bo seevlak en 154 kilometer van die hoofstad Reykjavík af lê, maak deel uit van die munisipaliteit Rangárþing eystra. Sy naam dui daarop die omgewing vroeër moontlik bebos was.

Skógar staan veral bekend vir die nabygeleë Skógafoss-waterval van die Skóga-rivier (met 'n hoogte van 60 meter) en sy Museum vir Volkskunde (*Skógasafn*). 'n Tweede museum behandel die geskiedenis van vervoer in Ysland. Skógar is die geboortedorp van die Yslandse joernalis, digter, dramatikus en vertaler Matthías Jochumsson (1835–1920) wat onder meer bekendheid verwerf het as die skrywer van die teks van die Yslandse volkslied Lofsöngur.

Skógar is ook die beginpunt van die voetslaanpad Laugavegur wat via die Fimmvörðuháls en Þórsmörk (letterlik "Thor se woud") tot by die afgeleë gebied Landmannalaugar loop.

## Eksterne skakels 
* Inligting oor Skógar (Engels) 
* Die webwerf van die Museum vir Volkskunde
Sveinbjörn Sveinbjörnsson

**Sveinbjörn Sveinbjörnsson** (1847 - 1927) was 'n Yslandse komponis en staan veral bekend vir die melodie van Lofsöngur ("Lofsang"), die nasionale volkslied van Ysland.

Sveinbjörnsson was 'n teologie-student toe hy met 'n jong Noorse violinis en komponis, Johan Svendsen, kennis gemaak het. Svendsen het destyds in Leipzig (Duitsland) afgestudeer en Sveinbjörn aangemoedig om self ook in Leipzig of Kopenhagen musiek te studeer. Sveinbjörn het eers na Kopenhagen gegaan, maar sy studies later in Leipzig voortgesit waar Carl Reinecke sy dosent was. Sveinbjörn het sodoende 'n hoër vlak van musikale opleiding geniet as ander destydse musici in Ysland.

Aangesien daar in die laat 19de eeuse Ysland min geleenthede was om sy loopbaan as musikus te bevorder, het Sveinbjörn hom in Edinburg gevestig. Sy komposisies het hoofsaaklik uit melodieuse liedere of poëtiese kamermusiek in die gees van Felix Mendelssohn bestaan. Sveinbjörn het daarnaas ook 'n aansienlike aantal folkloristiese liedere gekomponeer.

In 1922 het die *Alþingi*, die Yslandse parlement, besluit om 'n salaris aan hom te betaal sodat hy in staat was om na sy tuisland terug te keer.
Lys van lande volgens geletterdheidskoers

duimnael|regs|350px|Wêreldkaart van geletterheid volgens VN Menslike Ontwikkelingsverslag 2007/2008
duimnael|regs|350px|Wêreldkaart wat die Opvoedingsindeks volgens land aandui (VN Menslike Ontwikkelingsverslag 2007/2008)

Hierdie artikel bestaan uit 'n **lys van lande gerangskik volgens geletterdheidskoers** soos gerapporteer deur die VN Menslike Onwtikkelingsverslag 2007/2008.

## Geletterdheid gebaseer op geografie en ekonomie 
## Verwysings 
*  Verenigde Nasies Ontwikkelingsprogram Menslike ontwikkelingsverslag 2007/2008 Tabel 1.
*  Tabelle in sigbladformaat kan hier gevind word.
*  Data verwys na nasionale geletterdheidberamings vanaf sensusse of ondersoeke gedoen tussen 1995 en 2005, tensy anders gespesifiseer. A.g.v verskille in metodologie en tydelikheid van onderliggende data, moet vergelykings oor tyd en tussen lande met versigtigheid aangepak word. Vir meer inligting sien http://www.uis.unesco.org/ .
*  Om die HDI te bepaal, is 'n waarde van 99,0% gebruik.
*  UNICEF 2004.
*  UNESCO Instituut vir statistiekberamings gebaseer op hulle Globale ouderdom-spesifieke model vir geletterdheidprojeksies, April 2007.
*  By die afwesigheid van onlangse data, is beramings van UNESCO Instituut vir Statistieke 2003, gebaseer op verouderde sensus of ondersoekinligting, gebruik en behoort met versigtigheid geïnterpreteer te word: Bahamas 95,8, Barbados 99,7, Comoros 56,8, Djiboeti 70.3, Eritrea 60.5, Fidji 94,4, Gambia 42,5, Guinea-Bissau 44,8, Guyana 99,0, Haïti 54,8, Hongkong, China (SAR) 94.6, Hongarye 99,4, Libanon 88,3, Pole 99,8 en Oesbekistan 99,4.
*  Data is vanaf nasionale bronne verkry.
*  Data is vanaf Sekretariaat van die Karibiese Gemeenskap, gebaseer op nasionale bronne.
*  Data verwys slegs na 18 van die 25 state van die land.
*  Data verwys slegs na Noord-Soedan.
*  VNOP 2006.
Tomsk-oblast

**Tomsk-oblast** (Russies: Томская область; *Tomskaja oblast*) is ’n deelgebied van Rusland. Dit lê in die suidooste van die Wes-Siberiese Vlakte, in die suidweste van die Siberiese Federale Distrik. Die ontwikkeling van die gebied het vroeg in die 17de eeu begin en die stad Tomsk is in 1604 gestig. Die grootste deel van die oblast is moeilik bereikbaar weens taiga, bosse en moerasse. Die streek grens aan die Krasnojarsk-krai en die oblaste Tjoemen, Omsk, Nowosibirsk en Kemerowo.

Tomsk-oblast is ryk aan grondstowwe soos olie, aardgas, turf en ondergrondse water. Sowat 20% van die Wes-Siberiese bosse is in dié oblast. Die nywerheid sorg vir byna die helfte van die BNP, landbou dra 19% by en konstruksie 13%. Die chemiese en olienywerheid is die beste ontwikkel in die streek, gevolg deur masjienbou. Die belangrikste uitvoerprodukte is olie (62,1%), metanol (30,2%), masjiene en uitrusting (4,8%).

## Grootste stede 
*Tomsk (Томск) – 487 838 inwoners
*Sewersk (Северск) – 109 106
*Strezjewoi (Стрежевой) – 43 815
*Kolpasjewo (Колпашево) – 28 441 
*Asino (Асино) – 28 068
*Melnikowo (Мельниково) – 9 717 
*Kargasok (Каргасок) – 8 547
*Togoer (Тогур) – 8 418
*Beli Jar (Белый Яр) – 8 221
*Aleksandrofskoje (Александровское) – 7 976
*Kozjewnikowo (Кожевниково) – 7 947 
*Swetly (Светлый) – 7 514 
*Baktsjar (Бакчар) – 7 174
*Zirjanskoje (Зырянское) – 6 267 
*Timirjazefskoje (Тимирязевское) – 6 211 
*Parabel (Парабель) – 6 209
*Moltsjanowo (Молчаново) – 6 091
*Kiwosjejino (Кривошеино) – 5 993 
*Perwomaiskoje (Первомайское) – 5 800
*Samoes (Самусь) – 5 690 

## Riviere 
* Ob (Обь)
* Tom (Томь)
* Tsjoelim (Чулым)
* Tsjaja (Чая)
* Ket (Кеть)
* Parabel (Парабель)
* Wasjoegan (Васюган)
* Tim (Тым)

## Eksterne skakels 
* Goewerneur
Mari El

duimnael|260px|regs
**Mari El** (Russies: Республика Марий Эл; *Respoeblika Mari El*) is ’n outonome republiek in die Russiese Federasie.

## Geskiedenis 
Die outonome oblast Mari ontstaan op 4 November 1920 en word op 5 Desember 1936 herorganiseer in die Mari-OSSR. Die outonome republiek Mari El in sy huidige vorm ontstaan op 22 Desember 1990.

## Geografie 
Mari El is in die oostelike deel van die Oos-Europese Vlakte, langs die Wolga, geleë. Die moerasagtige Mari-laagvlakte lê in die weste van die republiek. 57% van die republiek is bedek met bosse. Die hoogste punt is 278 meter.

Daar is 476 rivere en meer as 200 mere in Mari El. Die meeste is maar klein en gewoonlik bevrore van die helfte van November tot die helfte van April. Groot, bevaarbare riviere is die Wetloega in die uiterste weste en die Wolga langs die suidgrens. 

Die republiek grens in die noorde aan die oblast Nizjni Nowgorod, in die ooste aan die oblast Kirof, in die suide aan Tartarië en in die weste aan Tsjoewasjië.

### Klimaat 
Mari El het ’n gematigde landklimaat. Die winters is gematig koud met sneeu. Die somers is warm en dikwels vogtig (reën).
**Gemiddelde temperatuur Januarie*: −13&nbsp;°C
**Gemiddelde temperatuur Julie*: +19&nbsp;°C
**Gemiddelde jaarlikse neerslag*: 450-500 mm

## Bevolking 
Die belangrikste bevolkingsgroepe is Mari's en Russe. Die Mari's praat ’n Finoegriese taal. Die standaardtaal is die oostelike variant, die Weide-Mari (марий йылме). Die westelike Berg-Mari (мары йлмы) het minder sprekers en word as ’n variant beskou.

Die Mari's het voor die Russiese Rewolusie van 1917 geen toegewese gebied gehad nie. Nou woon net 48,3% van die volk in Mari El. Die meeste woon in ander dele van Rusland; 4,1% woon buite Rusland. Russe vorm 47,5% van die bevolking, gevolg deur die Mari's (42,9%) en Tartare (6%).

## Politiek 
Die hoof van die regering is die president. In 2004 was Leonid Igorewitsj Markelof die president. Hy is verkies in Januarie 2001.

## Ekonomie 
Die republiek het feitlik geen grondstowwe wat van nywerheidsbelang is nie. Ander natuurlike bronne is: turf, bronwater en kalksteen.

Die mees ontwikkelde nywerhede is masjienbou, metaal- en houtbewerking en voedsel. Die meeste ondernemings is in die hoofstad, Josjkar-Ola.

## Verwysings 
*Mari El.  (2008). Encyclopædia Britannica. Deluxe Edition.  Chicago: Encyclopædia Britannica.
Karelië

duimnael|Kaart met tradisionele verdeling van Karelië

**Karelië** (Karelies, Estnies en Fins: *Karjala*; Russies: Карелия, *Kareliya*; Sweeds: *Karelen*) is 'n historiese gebied in Finland en Rusland tussen die Witsee in die noordooste en die Finse Golf in die suidweste. In Rusland word dit omvat deur die outonome deelrepubliek Republiek van Karelië.

Die oppervlak van die republiek is 180&nbsp;500&nbsp;km². Die hoofstad van die Russiese deelrepubleik is Petrozawodsk. Ander groot stede sluit in: Kostomoeksja, Sortiwala en Kondopoga. Die bevolking beloop in 2003 ongeveer 716&nbsp;000, waarvan 73,6% Russe, 10% Kareliërs, 7% Wit-Russe, 3,6% Oekraïners, 2,3% Finne en 0,8% Wepse. Naas Russies word ook Karelies, Fins en Wepsies gepraat. Daar bestaan ook dagblaaie en radiostasies wat Karelies, Fins en Wepsies gebruik. Binne Karelië self het die Wepse 'n eie outonome gebied, naamlik *Wepsskaja Volost*.

Karelië is grotendeels met dennebosse bedek, ongeveer 49% van die oppervlak. Daar is ook heelwat mere, wat 25% van die oppervlak bedek. Die twee grootste mere is die Ladogameer en die Onegameer.

Die belangrikste dele van die ekonomie van Karelië is bosbou, visbedryf, papierbedryf en houtbewerking. Masjienvervaardiging en metallurgie is ook verteenwoordig.

Karelië is 'n toeriste-aantreklikheid in Rusland, as gevolg van die omgewing se natuurskoon. Daar is ook 'n interessante opelugmuseum vir tradisionele boukuns. Die museum heet *Kizji* en is geleë op 'n eiland met dieselfde naam in die Onegameer.

Van 1940 tot 1956 het Karelië onder die naam Karelo-Finse Sowjet Sosialistiese Republiek (SSR) die status van Unierepubliek van die Sowjetunie. In 1956 word Karelië 'n Outonome Sosialistiese Sowjetrepubliek (ASSR). Met dié naam en laer status gee die Sowjetunie by implikasie sy aansprake op Finland op.

## Geografie 
[duimnael|[Oos-Karelië en Wes-Karelië met 1939 en 1940–1947 grense. Hulle staan ​​ook bekend as onderskeidelik Russiese Karelië en Finse Karelië.]]

Karelië strek van die Witsee kus tot die Finse Golf. Dit bevat die twee grootste mere in Europa, Ladogameer en Onegameer. Die Kareliese Landengte is geleë tussen die Finse Golf en Ladogameer. Die hoogste punt van Karelië, die 576m hoog Nuorunen, is geleë in die Russiese kant van die Maanselka heuwel-streek.

## Nasionale simbole 

Lêer:Flag of Karel.svg|Nasionalistiese vlag van Karelië
Lêer:Flag of Karelia.svg|Vlag van Russies-Karelië
Lêer:Karjalan historiallisen maakunnan vaakuna.svg|Wapen van Fins-Karelië
Lêer:Coat of arms of the Republic of Karelia.svg|Wapen van Russies-Karelië

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Federale deelgebiede van Rusland

Rusland is ’n federasie wat bestaan uit verskeie **federale deelgebiede** (Russies: субъект(ы); *soebjekt(i)*). Sedert 18 Maart 2014 is daar 85 federale deelgebiede, hoewel die twee mees onlangse gebiede wat bygevoeg is, internasionaal as deel van die Oekraïne beskou word. Rusland se deelgebiede het gelyke verteenwoordiging in die staatsdoema (2 afgevaardigdes per deelgebied), maar verskil in outonomie. Dit moet nie verwar word met Russiese federale distrikte nie.

## Ses kategorieë 
Rusland onderskei die volgende ses kategorieë (soos op 18 Maart 2014):
# 22 **republieke** (Russies: республики) - teoreties outonoom. Elk van die republieke het ’n eie grondwet, president en parlement en is ’n tuisland vir ’n spesifieke etniese minderheid. In 2000 is die regte van hierdie gebiede egter weer ietwat ingeperk, onder meer deur die oorloë in Tsjetsjnië.
# 9 **krais** (distrikte) (Russies: края) - polities gelykstaande aan oblaste, maar yler bevolk.
# 46 **oblaste** (provinsies) (Russies: области) - die standaard-provinsies met ’n goewerneur wat deur die president aangewys word en plaaslik verkose wetgewende organe. 
# 3 **federale stede (stede van die federale betekenis)** (Russies: города федерального значения) - aparte gebiede vir drie stede (Moskou, Sint Petersburg en Sewastopol). Vergelykbaar met oblaste.
# 1 **outonome oblast** (Russies: автономная область) – die tuisland wat deur Josef Stalin aangewys is vir Jode is ’n oorblyfsel van die staatkundige indeling van die Sowjetunie en die enigste oblast wat naas Russies ook ’n ander amptelike taal het (Jiddisj). Die Joodse bevolking in die gebied het egter baie afgeneem en maak nou net ’n klein deel van die bevolking uit.
# 4 **outonome okroegs** (Russies: автономные округа) – gebiede van etniese minderhede wat binne oblaste geleë is. Dié volke is gewoonlik klein en het minder outonomie as die outonome republieke, maar meer as die oblaste.
600px|center

## Federale deelgebiede 
In die onderstaande tabel is al die federale deelgebiede met hul hoofstad, federale distrik en ekonomiese streek. Hulle is in dieselfde volgorde as in die Grondwet van die Russiese Federasie: republieke, krais, oblaste, federale stede, outonome oblast en outonome okroegs. In dié kategorieë word elke deelgebied alfabeties gerangskik volgens hul Russiese name in die Cyrilliese alfabet.

## Ligging van die deelstate 
### Republieke
22 republieke:
500px|links

### Oblaste 
46 oblaste:
500px|links

### Krais 
9 krais:

500px|links

### Federale stede 
3 federale stede: 
500px|links

### Outonome oblast 
1 outonome oblast, die Joodse Outonome Oblast:

500px|links

### Outonome okroegs 
4 outonome okroegs:

500px|links

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*  Geohive: bevolkingsyfers per bestuursgebied 
*  Statoids: wysigings
*  Artikel oor die herindeling van die deelgebiede, Junie 2003
*  Streekleiers
Hernán Crespo

**Hernán Jorge Crespo** (gebore 5 Julie 1975) is ’n Argentynse professionele sokkerafrigter en voormalige speler wat tans hoofafrigter is van die Campeonato Brasileiro Série A-klub São Paulo.

As ’n produktiewe voorspeler het Crespo meer as 300 doele aangeteken in ’n loopbaan wat 19 jaar geduur het. Op internasionale vlak het hy 35 doele geskop en is hy Argentinië se vierde hoogste doelmaker, net ná Sergio Agüero, Gabriel Batistuta en Lionel Messi. Hy het aan drie FIFA Wêreldbekers deelgeneem: 1998, 2002 en 2006. Op klubvlak was Crespo die wêreld se mees waardevolle speler toe hy in 2000 deur Lazio van Parma gekoop is vir €56 miljoen. Hy was die topskieter in die 2000/01 Serie A met 26 doele, toe hy vir Lazio gespeel het. Hy word beskou as een van die beste voorspelers van sy generasie.

Crespo se toekennings sluit drie Serie A-scudetti, ’n Copa Libertadores, ’n Premier League-titel en ’n silwermedalje by die Olimpiese Spele in 1996. In 2004 is hy deur Pelé op die FIFA 100-lys van die wêreld se grootste lewende spelers aangewys. Crespo het nooit ’n rooi kaartjie in sy loopbaan ontvang nie.

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Abstraksielaag

'n **Abstraksielaag** (of abstraksievlak) is 'n manier om die besonderhede van die implementering van 'n stel funksies te versteek.  Van die bekendste sagteware-modelle wat die abstraksielae gebruik is die 7 laag OSI-model vir rekenaarnetwerk-protokolle, die OpenGL grafiese versameling en die bytestream toevoer/afvoermodel wat deur Unix ontwikkel is en later deur MSDOS, Linux en die meeste ander moderne bedryfstelsels ingebou is.
Monolitiese kern

'n **Monolitiese kern** is die sentrale onderdeel van 'n bedryfstelsel wat in 'n enkele proses geïmplementeer is wat in 'n enkele adresruimte van 'n rekenaarstelsel loop. Die opneem van alle bedryfstelselkernfunksies in 'n enkele proses is dat dit vanuit elke ander kernfunksie moontlik is om 'n afsonderlik gedefinieerde funksie te roep. Dit maak die ontwikkeling en beheer van so 'n stelsel betreklik eenvoudig.