Allan Boesak

**Allan Boesak** (1945-) is ’n Suid-Afrikaanse predikant, politikus en teenapartheidsaktivis. Van 1982 tot 1991 was hy die voorsitter van die Wêreldbond van Gereformeerde Kerke. In 1983 was hy een van die stigterslede van die United Democratic Front (UDF), waarvan hy tot 1991 ’n lid was. Verskeie teologiese en politieke boeke het uit sy pen verskyn, asook ’n digbundel, *...tot sterwens toe: liefdesgedigte en tralies* (2001). In 2000 is hy aan geldverduistering skuldig bevind, maar in 2001 op parool vrygelaat en in 2005 presidensieel kwytgeskeld.

Hy was die moderator van die NG Sendingkerk wat in 1982 die Belharbelydenis opgestel het. In 1999 is hy aangewys as een van die 100 mense wat die grootste invloed op Suid-Afrika in die 20ste eeu gehad het, in Media24 se Hulle het ons eeu gevorm-stemming.

## Lewe en werk 
### Vroeë lewe 
Allan Aubrey Boesak is op 23 Februarie 1945 op Kakamas  gebore. Sy ouers is Willem Boesak, ’n onderwyser en later skoolhoof van die sendingskool op Kakamas, en Sara Mannel, oorspronklik van die sendingstasie Ebeneser naby Lutzville. Die egpaar het agt kinders. Sy pa se familie is aktief in die bediening van die NG Sendingkerk, wat onder die apartheidsbeleid die NG Kerk vir die bruin mense is. Na hulle troue trek sy ouers baie rond en vestig hulle eindelik op Kakamas. Allan se vader is in 1953 oorlede en sy moeder is in Januarie 2004 oorlede. Na sy pa se dood verhuis sy ma met die agt kinders na Somerset-Wes. Die donateure sluit in die bekende sanger Paul Simon en ook Deense kerkgenootskappe. Hy word in Maart 1999 skuldig bevind aan bedrog en in 2000 vir drie jaar tronk toe gestuur, hoewel hy weer in 2001 vrygelaat word nadat hy slegs een jaar van die vonnis uitgedien het. Na sy vrylating doen hy aansoek om weer tot die bediening toegelaat te word en sy status as predikant word herstel in November 2004, waarna hy vanaf Januarie 2005 een keer per maand die Piketberg gemeente bedien. Hy word ook daarna aangewys as Assessor van die Verenigende Gereformeerde Kerk, die opvolger van die NG Sendingkerk, en word dan in September 2006 aangewys as Moderator van die Kaaplandse streeksinode. Twee jaar later besluit hy egter om hom nie weer verkiesbaar te stel vir enige posisie op die moderatuur van die kerk nie. Op 15 Januarie 2005 word aangekondig dat hy presidensiële vrywaring van president Thabo Mbeki verkry en dat sy misdaadrekord dus tot niet verklaar word.

### Akademiese loopbaan 
In Julie 2007 word hy vir drie jaar aangestel as Buitengewone Professor in Sistematiese Teologie aan die Universiteit van Stellenbosch. Hy en sy gesin woon in Somerset-Wes, maar verhuis in 2013 na die Verenigde State van Amerika. Die Butler-universiteit en die Christian Theological Seminary (CTS) in Indianapolis in die staat Indiana stel Boesak vanaf 2013 vir vier jaar aan in hul gesamentlike Desmond Tutu-leerstoel vir vrede-, globale geregtigheid- en versoeningstudies. Sy vrou Elna gaan in Amerika voort met haar werk as joernalis en dosent in media-etiek en kommunikasiestudies.

### Afrikaanse Skrywersvereniging toespreking 
Daar is in 2001 polemiek wanneer die voorsitter van die Afrikaanse Skrywersvereniging, Elias P. Nel, vir Allan nooi om die jaarvergadering van die vereniging in September 2001 toe te spreek oor *Die rol van die Afrikaanse skrywer in post-apartheid Suid-Afrika*. Vele mense is van mening dat dit nie ’n onderwerp is waarvan hy veel weet nie, terwyl die stof ook nog nie gaan lê het oor die oortredings wat tot sy tronkstraf gelei het nie. Nel wys op die ironie daarvan dat mense wat nog altyd teen sensuur was, nou sensuur op Boesak wil toepas.

## Skryfwerk 
In die tronk skryf Allan liefdesverse aan sy vrou wat later gepubliseer word in die bundel *…tot sterwens toe* (subtitel *liefdesgedigte en tralies*). ’n Aantal foto’s verskyn in die bundel, met sommige van die verse wat aansluiting by die foto’s vind. Die sentrale temas van die gedigte is die liefde en sy tronkervarings. Die bundel word oor die algemeen nie positief ontvang nie, met die mening dat dit min literêre meriete besit. Daar is egter ’n paar verse met mooi seggings, terwyl die geheel ’n outobiografiese dokument is van die belewenis van ’n openbare persoon in die tronk.

Sy verdere skriftelike arbeid is hoofsaaklik gerig op teologiese onderwerpe. Die Andrew Murray-prys vir die beste Afrikaanse Christelike boek word in 2006 toegeken aan *Die vlug van Gods verbeelding*. Hierdie boek se tema is die ervarings van Bybelse vroue, meestal randfigure uit die Bybelse geskiedenis.

In *Running with horses* neem hy sy eie geskiedenis en die nalatenskap van die United Democratic Front in oënskou en sluit ook van sy toesprake van daardie jare in.

## Eerbewyse 
Hy verkry talle eretoekennings, waaronder in 1983 die Robert F. Kennedy Human Rights-toekenning en twaalf eredoktorsgrade. Die Xhosa koninklike raad besluit in 2002 eenparig om hom met die Koning Hintsa-toekenning van die Xhosa-koningshuis te vereer, die hoogste eer wat deur hierdie huis toegeken word. In 2004 vereer die Wes-Kaapse Premier hom met ’n Disa-toekenning vir sy aandeel in die stryd teen apartheid.

## Publikasies 
* *Farewell to innocence: a Socio-ethical study on Black Theology and Black Power*, 1976
* *Coming in out of the wilderness,* 1976
* *Die vinger van God: preke oor die geloof en politiek*, 1979
* *The finger of God: sermons on faith and socio-political responsibility*, 1982
* *Black and Reformed: Apartheid, liberation, and the Calvinist tradition*, 1984
* *Walking on thorns: the call to Christian obedience*, 1984
* *Comfort and Protest: Reflections on the apocalypse of John of Patmos,* 1984
* *If this is treason, I am guilty*, 1987
* *Naby jou is die Woord: Bybelse oorwegings in ’n tyd van aanslag*, 1996
* *Shadows of light: Biblical meditations in a time of trial*, 1996
* *…tot sterwens toe*, 2001
* *The fire within: sermons from the edge of exile*, 2004
* *The tenderness of conscience*, 2005
* *Die vlug van Gods verbeelding*, 2005
* *Running with horses: reflections of an accidental politician*, 2009
* *Radical reconciliation: beyond political pietism and Christian quietism* (saam met S.P. DeYoung), 2012
* *Dare we speak of hope*, 2014

### Redakteur 
* *When prayer makes news: A call to the end of unjust rule* (saam met C. Villa-Vicencio), 1986

## Bronne 
### Boeke 
* Kannemeyer, J.C. “Die Afrikaanse literatuur 1652-2004” Human & Rousseau Kaapstad en Pretoria Eerste uitgawe 2005
* Van Coller, H.P. (red.) “Perspektief en Profiel Deel 3” Van Schaik-Uitgewers Pretoria Eerste uitgawe 2006
* Willemse, Hein “Aan die ander kant” Protea Boekhuis Pretoria Eerste uitgawe Eerste druk 2007

### Tydskrifte en koerante 
* Gaum, Laurie “Allan Boesak oor gister, vandag en môre” “Rapport” 30 Augustus 2009
* Jongbloed, Zelda “Boesak se debuutbundel ‘verleentheid vir digkuns’” “Rapport” 21 Oktober 2001
* Retief, Hanlie “Nuwe party laat hom ‘cope’ met tweestryd” “Rapport” 15 Maart 2009
* Venter, A.J. “Boesak: die ironie van ’n anti-apartheidsprofeet” “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 26 no. 2, Mei 1988
* Willemse, Hein “Boesak skep intieme dokument” “Rapport” 18 November 2001

### Internet 
* LitNet ATKV-Skrywersalbum 3 Maart 2015: http://www.litnet.co.za/allan-boesak-1945/
* Atson, Lara: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2007/06/15/SK/3/laallanboesak.html
* Bloemhof, Etienne Die Burger: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2001/11/14/12/2.html
* Breytenbach, Kerneels Rapport: http://152.111.1.87/argief/berigte/rapport/2001/11/18/34/1.html
* Jongbloed, Zelda Rapport: http://152.111.1.87/argief/berigte/rapport/2001/10/21/8/13.html
* Malan, Marlene Rapport: http://152.111.1.87/argief/berigte/rapport/2006/02/26/R1/16/02.html
* Mischke, Anne-Marie Rapport: http://152.111.1.87/argief/berigte/rapport/2001/10/14/15/3.html
* Retief, Hanlie Rapport: http://152.111.1.87/argief/berigte/rapport/2002/03/31/12/1.html
* Van der Merwe, Kirby Die Burger: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2001/11/07/45/1.html
* Van Eeden, Johanna Rapport: http://152.111.1.87/argief/berigte/rapport/2001/09/9/14/3.html
* Van Zyl, Johan Die Burger: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2002/03/30/15/2.html
* Versluis, Jeanne-Marie Netwerk24: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2002/03/30/15/2.html
* Wyngaard, Heindrich Die Burger: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2001/08/30/4/10.html

## Verwysings