open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Cannes-rolprentfees 1971

Die **24ste Cannes-rolprentfees** is van 12-27 Mei 1971 in Cannes, Frankryk, gehou. Die fees het hulde gebring aan Charlie Chaplin en aan hom die titel "kommandeur van die nasionale orde van die erelegioen" toegeken. Die Palme d'Or is toegeken aan *The Go-Between* deur Joseph Losey.

Die fees is geopen met *Gimme Shelter* – ’n dokumentêr oor die rockmusiekgroep The Rolling Stones deur David Maysles, Albert Maysles en Charlotte Zwerin – en afgesluit met *The Married Couple of the Year Two* (''Les mariés de l'an II'') deur Jean-Paul Rappeneau. Die Franse aktrise Michèle Morgan was die president van die jurie.

## Pryse 
duimnael|140px|Michèle Morgan, president van die jurie.
duimnael|140px|Joseph Losey, wenner van die Palme d'Or.
Van die mense en prente wat in 1971 pryse ontvang het, is:

*Palme d'Or: *The Go-Between* deur Joseph Losey
*Jurieprys: *Joe Hill* deur Bo Widerberg en *Love* (*Szerelem*) deur Károly Makk
*Spesiale jurieprys: *Johnny Got His Gun* deur Dalton Trumbo en *Taking Off* deur Miloš Forman
*Beste eerste werk: *Between Miracles* (*Per grazia ricevuta*) deur Nino Manfredi 
*Beste akteur: Riccardo Cucciolla vir *Sacco e Vanzetti*
*Beste aktrise: Kitty Winn vir *The Panic in Needle Park*

**Kortprente**
*Spesiale jurieprus: *Star Spangled Banner* deur Roger Flint
*Spesiale vermelding: *Stuiter* deur Jan Oonk en *Une Statuette* deur Carlos Vilardebó

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Fees se amptelike webtuiste
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Ernest Ullmann

**Ernest Ullmann** (1900 - 1975) was 'n Suid-Afrikaanse ontwerper, skilder en beeldhouer. Hy het sy kunsopleiding in München, Berlyn, Italië en Frankryk ontvang. Van 1920 tot 1927 was hy kunsredakteur van die Rusland post en daarna was hy 8 jaar lank 'n ontwerper in Berlyn.

Hy was reeds ’n gevestigde kunstenaar toe hy in 1935 na Suid-Afrika verhuis het. Hy het hom in Johannesburg gevestig, waar hy gou 'n bekende kunstenaar geword het. Van 1938 tot 1945 was hy kunsredakteur van *The forum*.

Ernest Ullmann het verskeie belangrike opdragte uitgevoer, waaronder tapisserieë vir die Suid-Afrikaanse ambassade in Parys, muurskilderings en beeldhouwerk in Kaapstad, Johannesburg en Pretoria, en het die uitstallingspaviljoen vir die Van Riebeeckfees (1952) ontwerp. Hy het onder meer in München, Berlyn, Wiesbaden, Parys, Londen, Genève, by die Van Riebeeckfees in Kaapstad (1952), die Rhodes-eeufees in Bulawayo (1953) en die Republiekfees (1966) in Pretoria uitgestal. Hy is in 1975 oorlede.

## Verwysings 
## Bronnelys 
* Wêreldpsektrum, 1928, , volume 27, bl. 215
Cannes-rolprentfees 1975

Die **28ste Cannes-rolprentfees** is van 9-23 Mei 1975 in Cannes, Frankryk, gehou. Die Palme d'Or is toegeken aan *Chronicle of the Years of Fire* (*Chronique des Années de Braise*) deur Mohammed Lakhdar-Hamina.

Die fees is geopen met *A Happy Divorce* (*Un Divorce heureux*) deur Henning Carlsen en afgesluit met *Tommy* deur Ken Russell. Die Franse aktrise, sangeres en regisseur Jeanne Moreau was die president van die jurie. 

In 1975 is ’n nuwe, niemededingende afdeling, "Les Yeux fertiles", ingestel. Saam met die afdelings "L'Air du temps" en "Le Passé composé" van die volgende twee jaar het dit in 1978 "Un Certain Regard" gevorm.

## Pryse 
duimnael|140px|Jeanne Moreau, president van die jurie.
duimnael|140px|Costa Gravas, beste regisseur.
Van die mense en prente wat in 1975 pryse ontvang het, is:

*Palme d'Or: *Chronicle of the Years of Fire* (*Chronique des Années de Braise*) deur Mohammed Lakhdar-Hamina
*Grand Prix: *The Enigma of Kaspar Hauser* (*Jeder für sich und Gott gegen alle*) deur Werner Herzog
*Beste regisseur: Costa Gavras vir *Section spéciale* en Michel Brault vir *Les Ordres*
*Beste akteur: Vittorio Gassman vir *Scent of a Woman* (*Profumo di donna*)
*Beste aktrise: Valerie Perrine vir *Lenny*

**Kortprente**
*Palme d'Or: *Lautrec* deur Geoff Dunbar 
*Spesiale jurieprys: *Daryu tebe zvezdu* deur Fyodor Khitruk

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Fees se amptelike webtuiste
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Cannes-rolprentfees 1976

Die **29ste Cannes-rolprentfees** is van 13-28 Mei 1976 in Cannes, Frankryk, gehou. Die Palme d'Or is toegeken aan *Taxi Driver* deur Martin Scorsese.

Die fees is geopen met ''That's Entertainment, Part II* deur Gene Kelly en afgesluit met *Family Plot'' deur Alfred Hitchcock. Die Amerikaanse dramaturg Tennessee Williams was die president van die jurie. 

In 1976 is ’n nuwe, niemededingende afdeling, "L'Air du temps", ingestel wat op kontemporêre sake gefokus het. Saam met "Les Yeux fertiles" van die vorige jaar en "Le Passé composé" van die volgende jaar het dit in 1978 die afdeling "Un Certain Regard" gevorm.

## Pryse 
[duimnael|140px|[Tennessee Williams, president van die jurie.]]
[duimnael|140px|[Martin Scorsese, wenner van die Palme d'Or.]]
Van die mense en prente wat in 1976 pryse ontvang het, is:

*Palme d'Or: *Taxi Driver* deur Martin Scorsese
*Grand Prix: *Cría cuervos* deur Carlos Saura en *The Marquise of O* deur Éric Rohmer
*Beste regisseur: Ettore Scola vir *Brutti, sporchi e cattivi*
*Beste akteur: José Luis Gómez vir *Pascual Duarte*
*Beste aktrise: Dominique Sanda vir *The Inheritance* (''L'eredità Ferramonti*) en Mari Törőcsik vir *Mrs. Dery Where Are You?* (*Déryné hol van?'')

**Kortprente**
*Palme d'Or: *Metamorphosis* deur Barry Greenwald 
*Jurieprys: *Agulana* deur Gérald Frydman en *Nightlife* deur Robin Lehman

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Fees se amptelike webtuiste
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Cannes-rolprentfees 1978

Die **31ste Cannes-rolprentfees** is van 16-30 Mei 1978 in Cannes, Frankryk, gehou. Die Palme d'Or is toegeken aan *The Tree of Wooden Clogs* (''L'albero degli zoccoli*) deur Ermanno Olmi.

Die fees is geopen met *A Hunting Accident* (*Moy laskovyy i nezhnyy zver*) deur Emil Loteanu en afgesluit met *Fedora'' deur Billy Wilder. Die Amerikaanse regisseur en rolprentvervaardiger Alan J. Pakula was die president van die jurie. 

In 1978 het ’n nuwe, niemededingende afdeling, "Un Certain Regard", die lig gesien in die plek van "Les Yeux fertiles" (1975-1977), "L'Air du temps" en "Le Passé composé".

## Pryse 
duimnael|140px|Alan J. Pakula, president van die jurie.
duimnael|140px|Ermanno Olmi, wenner van die Palme d'Or.
Van die mense en prente wat in 1978 pryse ontvang het, is:

*Palme d'Or: *The Tree of Wooden Clogs* (''L'albero degli zoccoli*) deur Ermanno Olmi
*Grand Prix: *Bye Bye Monkey* (*Ciao maschio*) deur Marco Ferreri en *The Shout* deur Jerzy Skolimowski
*Beste regisseur: Nagisa Oshima vir *Empire of Passion* (*Ai no Bōrei'')
*Caméra d'Or: *Alambrista!* deur Robert M. Young
*Beste akteur: Jon Voight vir *Coming Home*
*Beste aktrise: Jill Clayburgh vir *An Unmarried Woman* en Isabelle Huppert vir *Violette Nozière*

**Kortprente**
*Palme d'Or: ''La Traversée de l'Atlantique à la rame* deur Jean-François Laguionie 
*Jurieprys: *A Doonesbury Special* deur John Hubley, Faith Hubley en Garry Trudeau, en *Oh My Darling'' deur Børge Ring

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Fees se amptelike webtuiste
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Isabelle Faust

**Isabelle Faust** (gebore in 1972 in Esslingen, Duitsland) is 'n violis wat reeds talle pryse en toekennings verower het.

## Biografie
Faust het haar eerste vioollesse op die ouderdom van vyf jaar ontvang. Dit was die gevolg van haar vader, wat toe 'n een-en-dertigjarige sekondêre skoolonderwyser was, se besluit het om die viool te leer.

Faust was in 2004 aangestel as professor van viool by die Berlynse Universiteit van die Kunste. Sy woon in Berlyn en is die moeder van 'n tienerseun.  

## Toekennings en pryse
* 1987: Internasionale Vioolkompetisie Leopold Mozart in Augsburg, (Augsburg), Eersteprys
* 1990: Premio Quadrivio Kompetisie in (Rovigo, Italië), Eersteprys
* 1993: Paganini Kompetisie in Genoa, Italië, Eersteprys 
* 1994: *Förderpreis des Landes Nordrhein-Westfalen für junge Künstlerinnen und Künstler*
* 1997: Gramophone-toekenning vir "Jong Kunstenaar van die Jaar" vir haar eerste CD, die Sonate vir Soloviool en die Vioolsonate No. 1 van Béla Bartók op Harmonia Mundi
* 2002: Cannes Klassieke Toekenning vir haar opname vir die ECM plate-etiket van die Concerto Funèbre van Karl Amadeus Hartmann
* 2010: Diapason d'Or de l'Année vir haar opname van die Sonates en Partitas vir solo viool van Johann Sebastian Bach vir Harmonia Mundi 
* 2012: Gramophone-toekenning vir Beste Kamerorkes-opname vir haar opname van die vioolsonates van Ludwig van Beethoven saam met die pianis Alexander Melnikof vir Harmonia Mundi
* 2012: *Echo Klassik*-prys vir haar opname van die vioolsonates van Ludwig van Beethoven saam met die pianis Alexander Melnikof
* 2012: Diapason d'Or vir haar opname van die vioolsonates van Ludwig van Beethoven saam met die pianis Alexander Melnikof
* 2017: Gramophone-toekenning vir Beste Concerto Opname en Opname van die Jaar vir haar opname van die vioolconcertos van Wolfgang Amadeus Mozart saam met *Il Giardino Armonico* en Giovanni Antonini

## Verwysings
Cannes-rolprentfees 1977

Die **30ste Cannes-rolprentfees** is van 13-27 Mei 1977 in Cannes, Frankryk, gehou. Die Palme d'Or is toegeken aan *Padre Padrone* deur Paolo en Vittorio Taviani.

Die fees is geopen met ''The Bishop's Bedroom* deur Dino Risi en afgesluit met *Slap Shot'' deur George Roy Hill. Die Italiaanse regisseur en rolprentvervaardiger Roberto Rossellini was die president van die jurie. 

In 1977 is ’n nuwe, niemededingende afdeling, "Le Passé composé", ingestel wat net vir dié fees gegeld het. Saam met "Les Yeux fertiles" en "L'Air du temps" van die vorige twee jaar het dit in 1978 die afdeling "Un Certain Regard" gevorm.

## Pryse 
duimnael|140px|Roberto Rossellini, president van die jurie.
duimnael|140px|Ridley Scott (die beste eerste werk).
Van die mense en prente wat in 1977 pryse ontvang het, is:

*Palme d'Or: *Padre Padrone* deur Paolo en Vittorio Taviani
*Beste eerste werk: *The Duellists* deur Ridley Scott (eenparig)
*Beste akteur: Fernando Rey vir *Elisa, vida mía*
*Beste aktrise: Shelley Duvall vir *3 Women* en Monique Mercure vir *J.A. Martin photographe*

**Kortprente**
*Palme d'Or: *Küzdök* deur Marcell Jankovics 
*Jurieprys: *Di Cavalcanti* deur Glauber Rocha

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Fees se amptelike webtuiste
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Theodora van Bisantium

**Theodora Porphyrogenita** (Grieks: Θεοδώρα, *Theodōra*, Πορφυρογέννητη, "in die pers gebore"; omstreeks 980 - 31 Augustus 1056) was van 19 April 1042 tot met haar dood op 31 Augustus 1056 keiserin van die Bisantynse Ryk. Sy was van 11 Januarie 1055 af die alleenheerser. 

Theodora het eers laat in haar lewe by politiek betrokke geraak. Haar pa, Konstantyn VIII, was 63 jaar lank (van 1025 tot 1028) medeheerser. Ná sy dood het sy oudste dogter, Zoë, saam met haar mans en haar aangenome seun, Michael V, regeer en Theodora op ’n afstand gehou. Ná twee mislukte sameswerings is die prinses in 1031 na ’n eilandklooster in die See van Marmara verban. ’n Dekade later het die mense van Konstantinopel in opstand gekom teen Michael V en daarop aangedring dat Theodora terugkeer en saam met haar suster regeer. 

Ná 65 dae is Zoë weer getroud, met Konstantyn IX, wat die keiserlike verantwoordelikhede oorgeneem het. Theodora het ná Zoë se dood in 1050 skynbaar in ’n klooster afgetree. Toe Konstantyn sterf, het die 74-jarige Theodora na die troon teruggekeer te midde van sterk teenkanting van hofamptenare en militêre aanspraakmakers. Sy was 16 maande lank ’n sterk keiserin voordat sy skielik siek geword en op 76 dood is. Sy was die laaste Masedoniese heerser.

## Bronne 
*George Finlay, *History of the Byzantine Empire from 716–1057*, William Blackwood & Sons, 1853
*
* 
* 
* 
*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Ulrike Frank

**Ulrike Frank** (1 Februarie 1969) is 'n Duitse aktrise gebore in Stuttgart.
duimnael|Ulrike Frank in 2012
Ulrike het in die Duitse stad Friolzheim grootgeword. Sy studeer aan die Essener Folkwang Hochschule. Sy speel daar in die toneelstukke Jimmy Dean (oor James Dean) en Keep Cool. In 1999 vertolk Ulrike die rol van die transseksuele Julia Breuer in die dramareeks Mallorca - Suche nach dem Paradies deur ProSieben. 'n Jaar later vertolk sy die rol van Tina Ullrich in Gute Zeiten - Schlechte Zeiten. Twee jaar later het sy na hierdie reeks teruggekeer om die rol van Katrin Gerner te vertolk. Tans kan sy steeds in hierdie reeks gesien word.

Ulrike is sedert 1999 met die Duitse komponis Marc Schubring getroud.

## Eksterne skakels
Vespasiano I Gonzaga

duimnael|Vespasiano I Gonzaga
**Vespasiano I Gonzaga** (6 Desember 1531 – 26 Februarie 1591) was 'n Italiaanse adellike (as lid van 'n tak van die Gonzaga-familie te Mantua), diplomaat, skrywer, argitek, militêre ingenieur en *condottiero*. Hy word onthou as 'n beskermheer van kunste en as stigter van Sabbioneta, 'n nedersetting in Lombardye wat volgens die Renaissance-beginsels ten opsigte van die «ideale stad» ontwerp.

Sy suksesvolle loopbaan word oorskadu deur tragiese gebeure in sy privaat lewe. Al sy drie vroue is gedurende sy leeftyd oorlede, net soos sy enigste seun. Hy was blykbaar by die dood van twee van sy eggenote asook dié van sy tienerseun betrokke.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
; Biografie
*  *Musei Sabbioneta / Polo Museale Vespasiano Gonzaga: Vespasiano I Gonzaga Colonna - Un personaggio*
*  [*Treccani / La Cultura Italiana - Dizionari Biografico degli Italiani: Gonzaga, Vespasiano*](http://www.treccani.it/enciclopedia/vespasiano-gonzaga_(Dizionario-Biografico)/)
*  ''Wall Street Journal International, 5 Februarie 2014: Vespasiano Gonzaga, uomo d'arme e umanista*

; Sabbioneta
*  *Centro Guide Mantova: Sabbioneta*
*  *Turismo Sabbioneta: Città di Sabbioneta, patrimonio Unesco''
Michael VI Bringas

**Michael VI Bringas** (Grieks: Μιχαήλ ΣΤ΄ Βρίγγας, *Mikhaēl&nbsp;VI Bringas*), ook genoem *Stratiotikos* ("Die Militêr") of *Gerontas* ("Die Oue"), was van 1056 tot 1057 die keiser van Bisantium.

## Loopbaan
Michael was skynbaar ’n familielid van die magtige hofamptenaar Joseph Bringas, wat invloedryk was tydens die bewind van Romanos&nbsp;II. Hy was ’n bejaarde lid van die burokrasie wat as minister van militêre finansies gedien het (vandaar die bynaam *Stratiotikos*). Keiserin Theodora het Michael Bringas kort voor haar dood op 31 Augustus 1056 as haar opvolger gekies. 

Hoewel Michael ’n sameswering deur Theodosios, ’n nefie van die vorige keiser Konstantyn IX Monomachos, oorleef het, was hy nie gewild onder die militêre aristokrasie nie. Hulle het hulle by generaal Isak Komnenos geskaar, en dié is op 8 Junie 1057 tot keiser verklaar. maar die aanbod is in die openbaar van die hand gewys. ’n Opstand het in Konstantinopel uitgebreek ten gunste van Isak, en Michael is oorreed om op 31 Augustus 1057 te abdikeer. Hy het daarna ’n monnik geword en is in 1059 oorlede.

## Verwysings
### Bronne
* 
* 
*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Konstantyn IX Monomachos

**Konstantyn IX Monomachos** (Grieks: Κωνσταντῖνος Θ΄ Μονομάχος, *Kōnstantinos IX Monomachos*; c. 1000 – 11 Januarie 1055), was van 11 Junie 1042 tot 11 Januarie 1055 die keiser van Bisantium. Hy is in 1042 deur keiserin Zoë as man en medeheerser gekies, hoewel hy verban was omdat hy teen haar vorige man, keiser Michael IV die Paflagoniër, saamgesweer het. Hulle het tot met Zoë se dood in 1050 saam regeer en daarna was hy die alleenheerser.

## Bewind
Tydens Konstantyn se bewind was die Bisantynse Ryk in oorloë betrokke teen partye soos Kiëf-Roes. In die jaar voor sy dood het die skeuring tussen die Oosters-Ortodokse en Rooms-Katolieke Kerk plaasgevind.

Hoewel Konstantyn deur Zoë se tweede man, Michael IV, verban is, is hy ná Michael se dood aangestel as regter in Griekeland. Intussen was die kwesbare werkverhouding tussen Michael V se opvolgers, Zoë en haar suster, Theodora, aan die verbrokkel. Ná twee maande van toenemende venyn tussen die twee het Zoë besluit om ’n nuwe man te soek om haar suster se toenemende gewildheid en mag te stuit.

Zoë het die aantreklike Konstantyn onthou en hulle is op 11 Junie 1042 getroud. Dit was albei se derde huwelik. Die volgende dag is Konstantyn amptelik as keiser aangewys saam met Zoë en Theodora.

Theodora het ná Zoë se dood in 1050 skynbaar in ’n klooster afgetree. Toe Konstantyn in 1055  sterf, het die 74-jarige Theodora na die troon teruggekeer te midde van sterk teenkanting van hofamptenare en militêre aanspraakmakers. Sy was 16 maande lank ’n sterk keiserin voordat sy skielik siek geword en op 76 dood is. Sy was die laaste Masedoniese heerser.

## Verwysings
### Bronne
*George Finlay, *History of the Byzantine Empire from 716–1057*, William Blackwood & Sons, 1853
* 

*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Ace Magashule

**Ace Magashule** is 'n Suid-Afrikaanse politikus en voormalige sekretaris-generaal van die African National Congress (ANC).

Hy was ‘n uitgesproke bondgenoot van oudpresident Jacob Zuma, Magashule word van verskeie korrupte aktiwiteite beskuldig. Hy is in November 2020 gearresteer en verhoorafwagtend op aanklagte wat verband hou met korrupsie ingevolge 'n staatskontrak wat toegeken is terwyl hy Vrystaat se Premier was.

Magashule het geappelleer teen sy skorsing uit die ANC. Hy reageer ook teen die ANC deur op sy beurt die partypresident, Cyril Ramaphosa, op 6 Mei 2021 te skors. Volgens amptenare in die ANC was hy egter nie by magte om dit te doen nie, aangesien hy ten tyde van sy aksie self geskors was. Hy is in Junie 2023 finaal uit die ANC geskors nadat die party se Nasionale Dissiplinêre Komitee bevind het dat hy die party in oneer gebring het.

## Verwysings
John Updike

**John Hoyer Updike** (1932–2009) was 'n Amerikaanse skrywer van kortverhale, romans en gedigte wat deur 'n eietydse tematiek en sorgvuldige styl ’n wye leserspubliek het. John Hoyer Updike is op 18 Maart 1932 in Shillington, Pennsilvanië, gebore.

duimnael|links|John Updike se ouerhuis in Shillington
Hy het aan die Universiteit van Harvard en die Ruskin School of Fine Art and Drawing in Oxford gestudeer. By Harvard was hy verbonde aan die satiriese universiteitsblad Harvard Lampoon. Van 1955 tot 1957 was hy verbonde aan *The New Yorker*, wat van sy verhale essays en gedigte gepubliseer het. Vanaf 1958 het hy hom in Massachusetts afgesonder om hom voltyds op skryfwerk toe te lê. In 1958 het Updike met die digbundel *The carpentered hen and other tame creatures* gedebuteer en 'n jaar later het 'n bundel kortverhale, *The same door*, verskyn, asook sy eerste roman, *The poorhouse faire*, wat oor bejaardes in 'n armhuis se opstand teen ’n nuwe direkteur handel.

In 1960 het sy briljante roman *Rabbit, run* verskyn. Die werk handel oor die onvolwasse Rabbit Angstrom se pogings om die werklikheid te ontwyk. In die latere *Rabbit redux* (1971) vind die hoofkarakter na vele konflikte 'n mate van vrede. Updike het in 1962 'n amusante kinderboek, *The magic flute*, en die belangwekkende kortverhaalbundel *Pigeon feathers and other stories* die lig laat sien. Sy mees ambisieuse roman is *The centaur* (1963), waarvoor hy die National Book Award ontvang het.

Sy roem berus egter veral op *Of the farm* (1965), *The music school* (1966) en *Couples* (1968), laasgenoemde 'n opsienbarende roman wat oor die nuwe seksuele vryheid in 'n klein Amerikaanse dorpie handel. Na *Bech: a book* (1970) het Updike 'n aantal minder geslaagde werke gepubliseer.

## Bronnelys 
* Wêreldspektrum, 1982, , volume 27, bl. 218

## Eksterne skakels 
*  
*
Alexander Kwartet

Die **Alexander Stykkwartet** is 'n strykkwartet wat in San Francisco gebaseer is. Die strykkwartet is in 1981 in New York gestig, en is sedert 1989 die inwonende ensemble van *San Francisco Uitvoerings*, en direkteure van die Morrison Kamermusieksentrum in die Kollege van Liberale en Kreatiewe Kunste by die San Francisco Staatsuniversiteit.

Die Alexander Strykkwartet was die eerste kwartet om die Concert Artists Guild kompetisie in 1982 te wen. In 1985 was die Alexander Strykkwartet die eerste Amerikaanse strykkwartet om die Portsmouth Internasionale Strykkwartetkompetisie te wen (nou die Wigmore Hall Londen Internasionale Strykkwartetkompetisie). Hulle het beide die gehoorprys en die paneel se hoogste prys verower.

## Lede
*Zakarias Grafilo, eerste viool
*Frederick Lifsitz, tweede viool
*Paul Yarbrough, Altviool
*Sandy Wilson, tjello

## Verwysings
## Eksterne skakels
*Alexander String Quartet Amptelike webblad.
*Kunstenaarsblad op BesenArts.
*Kunstenaarsblad by die San Francisco Staatsuniversiteit.
*Kunstenaarsblad by San Francisco Uitvoerings.
*Kunstenaarsblad by Baruch Kollege.

## Notas
Emmerson Mnangagwa

**Emmerson Dambudzo  Mnangagwa** (gebore 15 September 1942) is 'n Zimbabwiese politikus wat sedert 24 November 2017 die derde president van Zimbabwe is. Hy dien ook sedert November 2017 as die president en eerste-sektretaris van ZANU–PF. 

Mnanagagwa was vir lank 'n bondgenoot van voormalige president Robert Mugabe en het talle portefeuljes in Mugabe se kabinet beklee voordat Mugabe hom as die eerste vise-president van Zimbabwe aangestel het. Nadat hy as die eerste vise-president in vroeg-November 2017 afgedank is, het hy aan bewind gekom in 'n staatsgreep wat Mugabe se 37-jaar as Zimbabwiese leier beëindig het. 
## Vroeë lewe
Mnangagwa is in 1942 in die destydse Suid-Rhodesië (vandag Zimbabwe) gebore. Sy ouers was boere en hy en sy familie is in 1952 gedwing om na Noord-Rhodesië (vandag Zambië) te trek weens sy vader se politieke aktivisme. Daar het hy betrokke geraak in anti-koloniale politiek, en in 1963 het hy by die nuutgestigte Zimbabwe African National Liberation Army, die militante vleuel van die Zimbabwe African National Union (ZANU), aangesluit. Hy het in 1964 na Rhodesië teruggekeer as leier van die "Krokodilbende", 'n groep wat plase in wit besit in die Oostelike Hooglande aangeval het. 

In 1965 het hy 'n trein naby Fort Victoria (nou Masvingo) gebombardeer en was vir tien jaar tronk toe gestuur, waarna hy vrygelaat en na die nou onafhanklike Zambië gedeporteer is. Hy het later regte aan die Universiteit van Zambië gestudeer en vir twee jaar as 'n prokureur gepraktiseer voordat hy na Mosambiek gegaan het om weer by ZANU aan te sluit. In Mosambiek is hy as Robert Mugabe se assistent en lyfwag aangestel, en hy het hom  na die Lancaster House-ooreenkoms vergesel wat gelei het tot Zimbabwe se erkende onafhanklikheid in 1980.

## Loopbaan in die regering
Ná onafhanklikheid het Mnangagwa 'n reeks senior kabinetsposte onder Mugabe beklee. Van 1980 tot 1988 was hy die land se eerste minister van staatsveiligheid, en het toesig gehou oor die Sentrale Intelligensie-organisasie.

### Afdanking as vise-president 
Mnangagwa se opkoms is deur Mugabe se vrou, Grace Mugabe, en haar Generasie 40 politieke faksie teengestaan. Mugabe het Mnangagwa in November 2017 uit sy posisies verwyder, en hy het na Suid-Afrika gevlug. Kort daarna het generaal Constantino Chiwenga, gerugsteun deur elemente van die Zimbabwiese Weermag en lede van Mnangagwa se Lacoste politieke faksie, 'n staatsgreep teen Mugabe geloods. Nadat hy ZANU–PF se steun verloor het, het Mugabe bedank en Mnangagwa het na Zimbabwe teruggekeer om die presidentskap te aanvaar.
## Presidentskap (2017–hede)
Op 24 November 2017 is Mnangagwa as president van Zimbabwe tydens 'n seremonie by die Nasionale Nasionale Sportstadion in Harare ingehuldig. Hy is minder as 'n jaar later vir 'n volle termyn verkies.

Nadat hy in 2023 vir 'n tweede termyn verkies is, het hy sy seun David Kudakwashe asook een van sy neefs, Tongai Mnangagwa, as adjunkministers in sy kabinet aangewys.

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Paul Hillier

**Paul Douglas Hillier** (9 Februarie 1949 − ) is 'n dirigent, musikale direkteur en bariton. Hy spesialiseer in Vroeë Musiek en kontemporêre kunsmusiek, veral musiek deur komponiste soos Steve Reich en Arvo Pärt. 

Hy het by die Guildhall Musiekskool gestudeer, en het sy professionele loopbaan begin terwyl hy nog 'n klerk by Sint Paulus se katedraal, Londen was. Sy konsertbuiging het in 1974 in Londen se *Purcell Room* plaasgevind.

Hillier is al sedert 2003 die Hoofdirigent van Ars Nova (Kopenhagen). Hy was in 2008 aangestel as Artistieke Direkteur van die Nasionale Kamerkoor van Ierland. Hillier het reeds 'n aantal soloplate opgeneem, sommige saam met die harpspeler Andrew Lawrence-King, op die Harmonia Mundi, ECM, EMI, Finlandia en Hyperion plaatetikette.

## Akademiese aanstellings
Teen 1980 het Hillier reeds verskeie akademiese poste beklee. Sy mees onlangse pos is as Direkteur van die Instituut vir Vroeë Musiek by Indiana Universiteit, Bloomington.

## Publikasies
**The Catch Book* (2005), Oxford University Press, , geredigeer deur Hillier.
**A Josquin Anthology* (2005), Oxford University Press, , 'n bundel korale stukke deur die Renaissance-musiek komponis Josquin des Prez, geredigeer deur Ross Duffin en Hillier.
**Writing on Music, 1965&ndash;2000* (2002), Oxford University Press, , 'n versameling skrywes deur die komponis Steve Reich, geredigeer deur Hillier.
**Arvo Pärt* (1997), Oxford University Press, , Die eerste Engelstalige biografie van die Estiese komponis Arvo Pärt.
**English Romantic Partsongs* (1986), Oxford University Press, , 'n versameling liedere wat deur Hillier geredigeer is.
**300 Years of English Partsongs: Glees, Rounds, Catches, Partsongs 1600-1900* (1983), Faber & Faber, , 'n musiekbundel soos deur Hillier geredigeer.

## Eksterne skakels
* 
* Paul Hillier op die Bach Kantates webblad
* Paul Hillier op die Harmonia Mundi blad
* 

## Verwysings
Nuwe Boedapest Kwartet

Die **Nuwe Boedapest Kwartet** (Engels: **New Budapest Quartet**) is 'n strykkwartet wat in 1971 gestig is en wat in dieselfde jaar pryse gewen het in die Haydn-kompetisie in Wene en die Carlo Clacchino Internasionale Concourse in Rome. In 1973 was die strykkwartet die pryswenner gewees tydens die Leo Weiner Internasionale Musiekkompetisie in Boedapest. Die strykkwartet, wie se lede kamermusiek aan die Boedapest Liszt Ferenc Akademie vir Musiek studeer het, het nagraadse opleiding ontvang tydens die finale somer meesterskursus wat in 1972 deur die wêreldbekende Hongaarse Kwartet in Waterville, Maine, VSA, aangebied is. Die openbare konsert wat hulle gegee het na die geleentheid was hoofnuus in die pers met die opskrif *"New Budapest Quartet Continues Tradition of the Hungarian Quartet"*, en musiekkritici het die sagte klank en die suiwerheid van die kwartet se intonasie geprys. Daar kan ook vermeld word dat die strykkwartet die tradisie van die selfs meer beroemde en gewilde *Boedapest Strykkwartet* voortsit, wat in die vyftig jaar tussen 1917 en 1967, toe hulle ontbind is, nie net 'n hoë vlak van kritiese aansien behaal het nie, maar ook merkwaardige populêre sukses behaal het. (*The New Grove*).

## Verwysings
Konstantyn X Doukas

**Konstantyn X Doukas** (Grieks: Κωνσταντῖνος&nbsp;Ι΄ Δούκας, *Kōnstantinos&nbsp;X Doukas*, 1006 - 22 Mei 1067) was van 24 November 1059 tot 22 Mei 1067 keiser van die Bisantynse Ryk. Hy was die stigter en eerste heerser van die Doukas-dinastie.

Konstantyn was die seun van Andronikos Doukas, ’n Griekse edelman wat dalk goewerneur van die provinsie Moesia was. Hy het gehou van eindelose debatte oor filosofie en teologie en het invloed verkry ná sy troue met sy tweede vrou, Eudokia, ’n niggie van patriarg Michael Keroularios. In 1057 het Konstantyn die opstand teen Isak&nbsp;I Komnenos gesteun en geleidelik die kant gekies van die hofburokrate wat ontevrede was oor Isak se hervormings. 

## Bewind
Isak het geabdikeer en Konstantyn is op 24 November 1059 as keiser gekroon.

Die nuwe keiser het dadelik twee van sy jong seuns, Michael en Konstantios, in magsposisies en sy broer, Johannes, as *kaisar* aangestel. Sy beleid was ten gunste van die hofburokrate en die kerk.

Sy besluit om leërsoldate met huursoldate te vervang en nie die grensforte te herstel nie het daartoe gelei dat hy ongewild geraak het onder die ondersteuners van Isak onder die militêre aristrokrasie, wat in 1061 probeer het om hom te vermoor. Hy het ook onder die algemene publiek ongewild geraak toe hy belasting verhoog het om die leër te probeer betaal.

## Verwysings
## Bronne
* 
* 
* 
* 
*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Pyykösjärvi

**Pyykösjärvi** is 'n stadsdeel in die Puolivälinkangas-distrik van Oulu, Finland. Die buurt is net suid van die gelyknamige meer en sowat 5 kilometer noord van die middestad geleë. Pyykösjärvi het 'n bevolking van 1 498 in 2018 gehad.

Die Universiteit van Oulu in Linnanmaa is ook naby die buurt geleë.

## Verwysings
Michael VII Doukas

**Michael VII Doukas** (Grieks: Μιχαήλ Ζ΄ Δούκας, *Mikhaēl VII Doukas*) was van 22 Mei 1071 tot 24 Maart 1078 keiser van die Bisantynse Ryk. Sy bynaam was **Parapinakes** (Grieks: Παραπινάκης, letterlik "minus ’n kwart"), met verwysing na die devaluasie van die Bisantynse geldeenheid onder sy bewind.

## Lewe 
Michael was die seun van keiser Konstantyn X Doukas en sy tweede vrou, Eudokia Makrembolitissa. Hy is reeds tydens sy pa se bewind met die troon verbind, saam met sy jonger broer Konstantios. Toe Konstantyn X in 1067 dood is, was Michael reeds 17 jaar oud en sou hy self kon regeer het. Hy het egter min belangstselling in politiek getoon en sy ma het as regent besluit om weer te trou met ’n man wat haar kon help regeer. 

Op 1 Januarie 1068 is Eudokia met generaal Romanos Diogenes getroud en hy het die senior medekeiser geword, saam met Michael, Konstantios en nog ’n broer, Andronikos. Toe Romanos in 1071 deur die Turke gevange geneem is, het Michael op die agtergrond gebly terwyl beheer oorgeneem is deur sy oom Johannes Doukas en tutor, Michael Psellos. Hulle het saamgesweer om te keer dat Romanos weer aan die bewind kom nadat hy vrygelaat is. Nadat Eudokia na ’n klooster gestuur is, is Michael op 24 Oktober 1071 as senior keiser gekroon.

## Bewind
[thumb|200px|’n Uitbeelding van Michael VII op die agterkant van die Heilige Kroon van [Hongarye.]]

Hoewel Psellos en Johannes Doukas hom steeds van raad bedien het, het Michael al hoe meer begin steun op sy minister van finansies, Nikephoritzes. Die keiser het onder invloed van Psellos veral op akademiese belange gekonsentreer en hy het Nikephoritzes toegelaat om belasting en uitgawes vir luukses te verhoog sonder om die leër voldoende te befonds. As keiser was Michael onbekwaam en het hy nie gesien die ryk is besig om onder te gaan nie. Amptenare het uit nood beslag gelê op eiendom en selfs van die kerk se geld onteien. Die onderbetaalde leër het dikwels in opstand gekom en die ryk het in 1071 van sy grondgebied aan die Normandiërs afgestaan.  Johannes Doukas is ook gevange geneem nadat ’n leër wou keer dat huursoldate in die westelike provinsies dros.

Onder die publiek was daar groot ontevredenheid, veral toe die geldeenheid gedevalueer word (dit het gelei tot die keiser se bynaam, *Parapinakēs*, "minus ’n kwart"). In 1078 het twee generaals, Nikephoros Bryennios en Nikephoros Botaneiates, terselfdertyd in opstand gekom, in die Balkan en Anatolië onderskeidelik. 

## Verwysings
## Bronne
* see also 
* 
* 
* 
* 

## Eksaterne skakels
* Munte van Michael VII
*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Isak I Komnenos

**Isak I Komnenos** (Grieks: Ἰσαάϰιος ὁ Κομνη­νός, *Isaakios ho Komnēnos*; omstreeks 1007-1060) was van 5 Junie 1057 tot 22 November 1059 keiser van die Bisantynse Ryk. Hy was die eerste heerser van die Komnenos-dinastie.

Hy was die seun van generaal Manuel Erotikos Komnenos en was jonk al ’n weeskind. Hy is onder toesig van keiser Basilius II grootgemaak. Hy het bekend geword as ’n suksesvolle militêre aanvoerder en in 1057 was hy die hoof van ’n sameswering teen die nuut gekroonde Michael&nbsp;VI Bringas. Sy volgelinge het hom op 8 Junie 1057 tot keiser verkies en hy het Michael se magte in die Slag van Hades verslaan. Hoewel Isak tevrede was met ’n kompromie deur Michael om hom as sy opvolger aan te wys, het ’n faksie in Konstantinopel onder die ambisieuse patriarg van Konstantinopel, Michael Keroularios, Michael VI gedwing om te abdikeer. Daarna is Isak op 1 September as keiser gekroon.

As keiser het hy sy ondersteuners beloon, maar ook ’n reeks finansiële maatreëls ingestel en die buitensporighede van sy voorgangers te beëindig. Sy doel was om die staatskis te vul en die doeltreffendheid van die Bisantynse leër te verhoog. Die afname in salarisse, strawwe belastingsmaatreëls en beslaglegging op kerkeiendom het sterk teenkanting ontlok, veral van Keroularios, wat homself as ’n keisermaker beskou het.

In November 1058 is Keroularios in hegtenis geneem en verban. Kort daarna het Isak siek geword en het hy geabdikeer ten gunste van Konstantyn X Doukas. Hy het in ’n klooster gaan woon en is in 1060 daar oorlede.

## Bronne
* 
* 
* 
*
Pyykösjärvi (meer)

duimnael|Pyykösjärvi in September 2019.
**Pyykösjärvi** is 'n meer naby die gelyknamige buurt in die noorde van die Finse stad Oulu. Met 'n oppervlakte van 146 hektaar (1,46 km²) en 'n gemiddelde diepte van 1,3 meter is dit die grootste meer in die munisipaliteit. Die meer en sy omgewing is deur verskeie voëlspesies bewoon en is daarom gewild onder voëlkykers. Daar is ook 'n openbare strand by die meer wat in die somer baie gebruik is.
Leeudoringstad-spoorwegramp

Die **Leeudoringstad-spoorwegramp** in 1932 was een van die grootste ontploffings wat ooit in Suid-Afrika plaasgevind het.

Elke Vrydag het 'n trein, gelaai met dinamiet wat by die De Beers-plofstoffabriek in Somerset-Wes vervaardig is, van die stasie by Firgrove na die goudmyne van die Witwatersrand gery.

Op Sondag 17 Julie 1932 het hierdie trein soos gebruiklik verby die plaas Louwpan, skaars 'n kilometer wes van Leeudoringstad, verbygegaan. Die vrag van 312&nbsp;ton op 34 waens het bestaan uit dinamietkerse in kissies, lonte en slagdoppies. Verder was daar ses waens met kunsmis en twee met appels.

Waarskynlik het oorverhitting van 'n wielas die brand veroorsaak. In die ontploffing wat daarop volg, het vyf mense gesterf en elf is ernstig beseer. ‘n Kudde van 25 beeste het gevrek. Byna geen gebou in die dorp het ongeskonde gebly nie en byna die hele dorp moes herbou word. 'n Sloot van 30&nbsp;m lank en op plekke tot 5&nbsp;m diep was die gevolg, benewens die verlies van 300&nbsp;m spoorlyn. Wrakstukke van die trein is tot 10&nbsp;km ver van die ramptoneel aangetref en die slag is tot so ver as Kokstad en Pietersburg gehoor.

As hierdie ontploffing slegs enkele minute later gebeur het, sou dit die hele Leeudoringstad uitgewis het en sou die lewensverlies besonder hoog gewees het.

## Bibliografie
* https://eensgesind.com/leeudoringstad-en-die-trein-van-onheil/
Pompei

duimnael|links|Pompei
**Pompei** (Afrikaans: **Pompeii** of **Pompeji**; Napolitaans: *Pumpeje*) is 'n nedersetting en munisipaliteit (*comune*) in die provinsie Napels van die Italiaanse administratiewe gewes Kampanië.
2019 Brasiliaanse Grand Prix

Die **2019 Formule Een Brasiliaanse Grand Prix** het op 17 November 2019 op die Autódromo José Carlos Pace in São Paulo, Brasilië plaasgevind. Dit was die twintigste wedren van die kampioenskapseisoen gewees.

## Bande 
Pirelli het die volgende bande aan alle spanne te Autódromo José Carlos Pace verskaf:

### Vrye oefening 
## Kwalifisering 
* nota 1 – Charles Leclerc ontvang 'n roosterstraf van 10 posisies omdat hy meer enjinonderdele vervang het as wat die kwota toelaat.

## Wedren 
### Renuitslag 
; Nota's
* nota 1 – Lewis Hamilton ontvang 'n straf van vyf sekondes na 'n insident met Alexander Albon in die voorlaaste rondte.
* nota 2 – Nico Hülkenberg het 12de geëindig, maar 'n 5-sekonde straf gekry vir verbysteek onder 'n geelvlagsituasie.
* nota 3 – Sebastian Vettel, Charles Leclerc en Lance Stroll haal nie die wenpaal nie, maar word wel geklassifiseer omdat hul meer as 90% van die renafstand voltooi het.

## Puntestand na die Grand Prix 
### Renjaers 
|
|
|
|
|
|
|

|}

### Vervaardigers 
### Verwysings
Sporting CP

**Sporting CP** is 'n Portugese sportklub in die stad Lissabon, wat bekend is in die wêreld vir sy sokkerspan. Die sokkerspan speel sy tuiswedstryde in die Estádio José Alvalade, wat 'n kapasiteit van 50&nbsp;000 sitplekke het. *Die Drake* het ook mededinging met die ander span uit Lissabon: SL Benfica.

## Erelys 
* **Kampioen van Portugal (21)
: 1940–41, 1943–44, 1946–47, 1947–48, 1948–49, 1950–51, 1951–52, 1952–53, 1953–54, 1957–58, 1961–62, 1965–66, 1969–70, 1973–74, 1979–80, 1981–82, 1999–00, 2001–02, 2020/21, 2023/24, 2024/25
* **Portugese Beker (17)**
: 1940–41, 1944–45, 1945–46, 1947–48, 1953–54, 1962-63, 1970-71, 1972–73, 1973–74, 1977–78, 1981–82, 1994–95, 2001–02, 2006–07, 2007–08, 2014–15, 2018–19
* **Portugese Supercup (8)**
: 1982, 1987, 1995, 2000, 2002, 2007, 2008, 2015
* **Bekerwenner-beker (1)'''
: 1963-64

## Verwysings
Wonderklip

**Wonderklip** (wondersteen) is ‘n uitsonderlike tipe leiklip.

Dit is ‘n sagte gesteente wat hoofsaaklik uit pirofilliet, een van die silikaatminerale, bestaan. Hierdie gematamorfoseerde klei was waarskynlik oorspronklik ‘n bentoniet en is lig blouerig van kleur. Die verkleur nie noemenswaardig na langdurige blootstelling aan die atmosfeer nie. Wonderklip kan geweldidge hitte weerstaan. Sou dit verwarm word tot 1200°C is die volume van komponente  wat uit wonderklip vervaardig is nog dieselfde as by kampertemperatuur. 

Omdat dit redelik sag is, kan dit maklik tot onderdele van apparate verwerk word. Boonop is dit bestand teen sure en is dit ‘n goeie elektriese isolator. Dit word ook in ruimtetuie gebruik. Ook word dit aangewend in die samestelling van nywerheidsdiamante. Wonderklip is merkwaardig bestand teen verwering soos blyk uit ‘n grafsteen gedateer 1928 in die Ottosdal-kerkhof.

Wonderklip word ten noorde van Ottosdal op die plase Driekuil en Gestoptefontein gedelf.

## Bibliografie
* Coetzee, C.B. (red.): Delfstowwe van die Republiek van Suid-Afrika. 5de uitgawe. Pretoria: Staatsdrukker, 1976.
Éder Kwartet

Die **Éder Strykkwartet** is in 1973 gestig deur lede van die Liszt Akademie in Boedapest.

## Biografie
Die teenswoordige lede van die Eder-kwartet is die violiste Jenos Selmeczi en Peter Szts, met Sndor Papp as die altviolis en Gyorgy Eder as tjellis. Die kwartet is in 1973 deur studente van die Liszt Akademie in Boedapest gevorm, en het eerste prys verower tydens die *Evian Internasionale Strykkwartet Kompetisie* van 1976, waar die beoordelingspaneel lede van die *Amadeus Kwartet* ingesluit het. Die kwartet het tweede prys verower tydens die *ARD Internasionale Strykkwartet Kompetisie* in München in 1977, toe geen eerste prys toegeken is nie. Sedert hul sukses in München, het hulle in bykans elke Europese land opgetree, en gehore en kritici betower op die internasionale feeste van Bordeaux, Wes-Berlyn, Evian, Istanboel en Bath. Die kwartet het ook uitgebreid getoer in die VSA, Australië en Nieu-Seeland en het die volledige Mozart en Sjostakowitsj strykkwartette vir Naxos opgeneem.

## Verwysings
Tipe 212-klas duikboot

duimnael|regs|U-34 in vaart
Die **Tipe 212-klas duikboot** is 'n konvensionele diesel-elektriese aangedrewe duikboot van die Duitse Vloot. Die Duitse Regering het ses van die duikbote bestel waarvan die eerste duikboot in 2005 in diens gestel is. Die duikbote is gesamentlik deur die skeepsbouers *HDW* van Kiel en *Thyssen Nordseewerke* van Emden gebou. *HDW* het die boeggedeelte gebou en *Thyssen* die agterstewe terwyl elke maatskappy om die beurt 'n kans gekry het om die duikboot aanmekaar te sit.

Die eerste duikboot in die klas, *U-31*, het in April met sy seetoetse begin en is in 2005 in diens gestel, met die res vanaf 2006 tot 2013.

'n Verdere vier duikbote is saam met die Italiaanse skeepsbouers, *Fincantieri* ontwikkel en gebou wat as klas 212A bekend staan. Tipe 212A is toegerus met 'n geintegreerde bevel- en wapenbeheerstelsel wat deur *Kongsberg Defence and Aerospace* van Noorweë vervaardig word. Die stelsel integreer die wapens via koppelvlakke met sensors, die wapens en navigasiestelsels. Die teenmaatreëlstelsel vir tipe 212A word vervaardig deur *EADS Systems & Defence Electronics and Thales Defence Ltd.* Dit sluit die ontwikkeling van die TAU 2000 torpedostelsel in.

Die aandrywingstelsel kombineer 'n konvensionele stelsel wat bestaan uit 'n dieselgenerator met 'n loodsuurbattery en lug-onafhanklike aandrywing (LOA). Met die LOA-stelsel kan die duikboot teen 'n stadige spoed tot weke onder die water bly.
 
## Duikbote gebou in die klas 
[duimnael|regs|*Scirè* arriveer vir besoek te New London, [Connecticut, op 27 Augustus 2009]]

## Tegniese besonderhede 
## Bron 
* *The Illustrated Encyclopedia Of Destroyers Frigates & Submarines*, Bernard Ireland en John Parker, 2015, 

## Verwysings
Alicia de Larrocha

**Alicia de Larrocha y de la Calle** (23 Mei 192325 September 2009) was 'n Spaanse pianis en komponis. Sy word gereken as een van die voorste legendes van die klavier van die 20ste eeu. Sy het veelvuldige Grammy toekennings verower asook 'n *Prins van Asturias Toekenning vir die Kunste*. Sy word daarmee gekrediteer dat sy groter gewildheid gebring het aan die werke van Isaac Albéniz en Enrique Granados.

## Lewe en loopbaan
Alicia de Larrocha is in Barcelona, Katalonië, Spanje gebore. In 1966 het sy 'n eerste veeleisende toer na Suider-Afrika onderneem wat so gewild was dat drie verdere toere gereël en voltooi is. 

De Larrocha; skryf Jed Distler; "het op die ouderdom van sewe jaar begin komponeer en het met afwisselende mate tot haar dertigste jaar daarmee voortgegaan, met 'n produktiewe toename in haar laat tienerjare," en terwyl sy nooit haar werke in die openbaar uitgevoer het nie, het sy aan haar familie die keuse gebied om haar werk na haar afsterwe beskikbaar te maak, welke hulle dienooreenkomstig ook gedoen het.

De Larrocha het verskeie opnames van die solo klavierrepertoire gemaak, en vernaam die werke van komponiste van haar vaderland. Sy is die beste bekend vir haar opnames van die musiek van Manuel de Falla, Enrique Granados, Federico Mompou, en Isaac Albéniz, sowel as haar 1967 opnames van Antonio Soler se klawerbord sonates. Sy het vir die Hispavox, CBS/Columbia/Epic, BMG/RCA en London/Decca plate-etikette opnames gemaak. Sy het haar eerste Grammy in 1975 gewen, en haar laaste in 1992 op die ouderdom van byna sewentig jaar. Sy het in 1994 die Prins van Asturias Toekenning vir die Kunste gewen.

Sy was minder as vyf voet lank en het vir 'n pianis besonder klein hande gehad, tydens haar jonger jare was sy nietemin in staat daartoe om al die groot concertos uit te voer (al vyf van Beethoven se concertos, Liszt se No. 1, Brahms se No. 2, Rachmaninoff se Nos. 2 and 3, beide van Ravel se concertos, Prokofiëf se No. 3, die van Arthur Bliss en Aram Khachaturian, en vele meer), sowel as die wye uitspansel wat deur die werke van Granados, Albéniz en de Falla vereis word. Sy het 'n "verlengde pinkie" en 'n "wydheid tussen haar duim en wysvinger" gehad, wat gehelp het om haar tegnies meer begaaf te maak.

Alicia de Larrochais op 25 September 2009 in Quiron Hospitaal in Barcelona op die ouderdom van 86 jaar oorlede. Haar gesondheid was aan die afneem nadat sy vyf jaar vantevore haar heup gebreek het. Haar eggenoot, die pianis Juan Torra, met wie sy twee kinders gehad het, is reeds in 1982 oorlede.

## Verwysings
## Eksterne skakels
* Alicia de Larrocha, *The Daily Telegraph* sterfkennis
* Renowned pianist de Larrocha dies – BBC Nuus sterfkennis
* Alicia de Larrocha (1923–2009) – *BBC Music Magazine*
* Alicia de Larrocha, Shy Virtuoso – *The Wall Street Journal*
* Alicia de Larrocha: Amptelike webwerf
* 'n Paar fotos, programme en inleidings oor haar vier hoogs suksesvolle Suider-Afrikaanse toere, 1965-75
* Versameling van ongepubliseerde magnetiese bande van haar lewendige uitvoerings
Carlo Portelli

duimnael|Carlo Portelli, *Die martelaarskap van Sint Romulus*, Olie op doek, c. 1560-1570

**Carlo Portelli** (sterf in 1574) was 'n Italiaanse skilder van die Renaissance tydperk wat hoofsaaklik in Florence aktief was.  Hy staan ook bekend as *Porteolli* of *Carlo di Galeotto Partelli da Loro*.

Portelli is in Loro in die Valdarno gebore. Hy was 'n leerling van Ridolfo Ghirlandaio. Die kunstenaar Vasari het ook kennis geneem van sy vermoëns. Hy het verskeie altaarstukke vir die kerke van Florence geskilder, insluitende vir die kerk van Santa Maria Maggiore. 

Portelli het sy talente van sy moeder, 'n buitengewoon talentvolle maar relatief onbekende kunstenaar van die vroeë 15de eeu, geërf. Hy is op 15 Oktober 1574 in San Pancrazio begrawe.

## Galery

File:Carlo Portelli Virgen con niño, San Juanito y Santa Ana.jpg|*Madonna en Kind met Sint Johannes die Doper en Sint Anna*
File:Portelli da Loro, Carlo, Virgin, Child, Infant John, and Saint Margaret, 1565-74.jpg|*Maagd, Kind, die suigeling Johannes, en Sint Margaret*, 1565-74, Princeton Universiteit Kunsmuseum
File:Carlo Portelli La Caridad Tabla. 151 x 115 cm. Museo del Prado.jpg|*La Caridad*, Prado Museum

## Bronne
*

## Eksterne skakels
Michel Dalberto

**Michel Dalberto** (gebore op 2 Junie 1955) is 'n Franse konsertpianis.

## Biografie
Dalberto is in Parys gebore in 'n nie-musikale gesin. Hy het reeds op driejarige ouderdom leer klavier speel. Toe hy twaalf jaar oud was, is hy bekendgestel aan Vlado Perlemuter (een van Alfred Cortot se gunstelingleerlinge). Hy het in 1969 by die Paryse Konservatoria ingeskryf waar hy sy studies oor 'n tydperk van nege jaar sou voltooi. Michel Dalberto het die eerste keer die kollig gesteel toe hy die *Clara Haskil-prys* in 1975 verower het. Drie jaar later het hy eersteprys gewen tydens die Leeds Internasionale Pianoforte (klavier)-kompetisie.

Dalberto was vanaf 1990 tot 2005 Artistieke Direkteur van die *Les Arcs Akademie-Fees* in Bourg-Saint-Maurice, Savoie. Hy het tussen 1991 en 2009 as voorsitter van die beoordelingspaneel van die Clara Haskil Internasionale Klavierkompetisie gedien. In Mei 2011 is hy as professor by die Paryse Konservatoria aangestel.In 1996 is die *Ridder van die Nasionale Orde van Verdienstelikheid* (Frans:*"Ordre National du Mérite"* deur die Franse regering aan Michel Dalberto toegeken.

## Opnames
Dalberto se eerste opname — twee klaviersonates deur Schubert — is met die Grote Prys van die Akademie Charles Cros bekroon. Hy het die volledige werke vir klavier deur Schubert opgeneem (14 CDs op die Denon plate-etiket). Van sy ander opnames is die Grieg Concerto in A mineur en Richard Strauss se *Burleske in D mineur* met die Londen Filharmoniese Orkes en Jean-Bernard Pommier, 'n "lewendige" opname van die Schumann Concerto by die Wene-fees met die Weense Filharmoniese Orkes en Eliahu Inbal, liedere deur Chausson met Jessye Norman en twee uitvoerings met Barbara Hendricks. 

Hy het sedert 1997 opnames vir die Sony/BMG plate-etiket gemaak soos die 1ste Boek van Preludes en Beelde deur Debussy, en die Mozart Concertos n°20 en 22 met die *Ensemble Orchestral de Paris* en John Nelson. In Junie 2004 het BMG 'n program van Parafrases deur Liszt op Verdi en Wagner se operas, vrygestel.

## Diskografie
* Dalberto "Schumann: Myrthen; Gedichte Der Königin Maria Stuart" CD  (2008)
* "Capucon Septet" CD  (2004)
* "Chausson: Poème De L'Amour Et De La Mer; Chanson Perpétuelle; Mélodies", CD  (2003)
* "Debussy: Greatest Hits" CD  (2001)
* "Very Best Of Barbara Hendricks" CDs  (2005)
* "Ultimate Most Relaxing Classical Piano Music in the Universe" CDs  (2007)
* "Romantic Piano Classical Music For Intimate Romantic Piano: Classical Music For Intimate Moments" CD  (2008)
* "F Schubert Simply Schubert" CDs  (2008)
* "Simply Schumann" CDs  (2008)
* "Best Romantic Classics 100" CDs  (2008)
* "100 Best Romantic Classics" CDs  (2008)
* "100 Best Encores Best Encores 100" CDs  (2009)
* "Ernest Chausson: Poème De L'Amour Et De La Mer; Chanson Perpétuelle; Mélodies" CD  (2008)

## Verwysings