Dassiesklip (windplaas)

duimnael|300px|Dassiesklip se windturbines

**Dassiesklip**, of **Klipheuwel-Dassiefontein-windenergie-aanleg**, ook soms geskryf **Klipheuvel**, is 'n windplaas 5 kilometer wes van Caledon, neffens die N2-nasionale pad, wat sedert 18 Februarie 2014 in bedryf is.

Die windplaas is ontwikkel deur die maatskappy BioTherm Energy.

Op hierdie windplaas is daar nege reuse windturbines in werking. Die aanbou het in April 2013 begin. Die windturbines is op 5 Augustus 2013 padlangs vervoer vanaf die Transnet-ertshawe in Saldanha na die windplaas 5 kilometer buite Caledon. Die komponente van nege turbines sou oor 'n tydperk van 8 tot 10 weke vervoer word. Die eerste windlaaier is in Oktober dieselfde jaar opgerig. Dit het drie tot vier dae geneem om 'n turbine staan te maak. In Desember 2013 was die windplaas in die bedryfsfase en teen Januarie 2014 het die plaas amptelik begin krag opwek. Gedurende 2014 is gesamentlik reeds meer as 80 gigawattuur opgewek, wat ook die eerste paar maande van 2014 insluit wanneer die opwekking gewoonlik laer is weens baie toetswerk. Die windplaas kan krag aan sowat 5 000 huise verskaf.

Die windlaaiers is 90&nbsp;m hoog, met drie blaaie wat elk 50&nbsp;m lank is en sowat 500 ton weeg. Elke windlaaier kan tot 3 MW lewer en die aanleg altesaam 27 MW. Meer as 200 tydelike werksgeleenthede is tydens die aanboufase geskep, waarvan 15 nou permanent is. Die projek beslaan 350 hektaar grond en die verwagte lewensduur is ongeveer 20 jaar.

Die betrokke windplaas se windturbines begin reeds krag opwek by lae windsterktes van 12&nbsp;km/h. Die windsterkte wissel egter oor die plaas heen, met die gevolg dat nie elke windturbine gelyktydig teen 'n lae windspoed draai nie. Die turbines beweeg en skep elektrisiteit optimaal teen windspoed van omtrent 46&nbsp;km/h. Sodra die windsterkte 90&nbsp;km/h oorskry, skakel die windturbines om veiligheidsredes hulself af. Die sterkste winde is in 2014 aangeteken gedurende Oktober tot Desember.

Oor die algemeen word die ligging as gunstig beskou – nie alleen weens die goeie windprofiel nie, maar ook die positiewe terugvoer van die onmiddellike gemeenskap. Geen nuwe planne is ter tafel gelê om nog 'n windplaas in die nabye omgewing op te rig voordat die Botrivier-Caledon-66 kV-kraglyn deur Eskom opgegradeer is nie.

Die grootste deel van die finansiering word deur kommersiële Suid-Afrikaanse banke gedoen. Hierdie finansieringstydperk sal moontlik oor 10 jaar strek terwyl die kapitaal deur die projek self teruggeploeg word – dit behels egter slegs die skuldgedeelte.

Ondertussen is ook 'n gemeenskapstrust en ander klein projekte in die Caledon-omgewing op die been gebring. By die eerste projek is toerusting aan Caledon se primêre gesondheidsorgkliniek voorsien en by die tweede die infrastruktuuropgradering by die Tafelronde Herberg-ouetehuis.

By die omgewingsevaluering word voël- en vlermuismonitering gedoen. Kwartaalliks word verskillende soorte spesies aangeteken, asook hul hoeveelhede en aktiwiteit, sodat 'n profiel vir die betrokke omgewing opgetrek kan word. Daagliks deursoek die omgewingswerkers die windplaas vir voël- en vlermuiskarkasse.  Geen noemenswaardige voël- en vlermuisvrektes is nog aangemeld nie. Verder word berig dat "dit lyk asof die bloukraanvoëls nie deur die turbines beïnvloed word nie."

## Bronne 
*  Theron, Annette. 2015. Turbines 'n 'suksesstorie'. *Theewaterskloof Gazette*, 27 Januarie: 3.
*  Willemse, Raymond. 2014. Caledon-baken lewer nou krag. *Die Burger*, 19 Februarie:4
*  Willemse, Raymond. 2013. Overberg se eerste windturbine. *Die Burger*, 12 Oktober:10 
*  *Weslander*. 2013. Windturbines: vermy vervoer-roetes.
*  NERSA Public Participation Process Klipheuwel ‐ Dassiesfontein Wind Energy Facility; March 1, 2012. 
*  Department of Energy: Energy Programmes and Projects: Electricity Infrastructure / Industry Transformation; 30th June 2014
*  BioTherm Energy: Dassiesklip Wind Energy Facility 
*  Yeld, John. 2014. Harnessing the winds of change. *Independent Online*:Sci-Tech, 24 May
*