Herman Gorter

duimnael|Herman Gorter in 1926
**Herman Gorter** (26 November 1864, Wormerveer – 15 September 1927, Sint-Joost-ten-Node, Brussel) was 'n Nederlandse digter en sosialis. Hy was een van die voorste lede van die Tachtigers, 'n invloedryke groep Nederlandse skrywers wat in Amsterdam gedurende die 1880's werksaam was by *De Nieuwe Gids*. Hy is veral bekend vir sy epiese gedig uit 1889, *Mei*. Die openingsreël van die gedig, *Een nieuwe lente en een nieuw geluid* het 'n bekende uitdrukking in die Nederlande geword.
:*Een nieuwe lente en een nieuw geluid*
:*Ik wil dat dit lied klinkt als het gefluit*
:*Dat ik vaak hoorde voor een zomernacht,*
:*In een oud stadje, langs de watergracht*

## Digkuns 
Gorter se eerste werk, 'n epiese gedig van 4,000 reels getiteld *Mei*, het met publikasie daarvan in 1889 sy reputasie verseël as gerekende skrywer. Dit word beskou as die hoogtepunt van die Nederlandse impressionistiese letterkunde. 

Gorter het dit in 1890 vinnig opgevolg met 'n bundel bestaande uit kort liriese poësie wat eenvoudig *Verzen* heet, en wat na aanvanklike negatiewe resensies eweseer as 'n meesterstuk beskou is.

Aanvanklik was Gorter gerig op die filosofie van Baruch Spinoza, wie se belangrikste werk, Etiek, hy uit die Latyn in Nederlands (gepubliseer in 1895) vertaal het.  Aan die einde van die eeu het hy hom aangetrokke gevoel tot die Sosialisme, iets wat hy met die meeste Tachtigers in gemeen gehad het. Van al die lede van die beweging was hy die mees polities aktiewe lid. Terwyl hy voortgegaan het om sosialistiese poësie te skryf, het hy ook 'n belangrike skrywer van die sosialistiese teorie geword.

In 1912 het hy 'n lang epiese gedig getiteld Pan geskryf, wat 'n grootse oorlog beskryf wat gevolg word deur 'n wêreldwye sosialistiese rewolusie. Hy het dit in 1915 hersien, met die nuwe weergawe wat in 1916 gepubliseer is.

## Politiek 
In 1897 het hy by die Sosiaal-Demokratiese Arbeidersparty (Sociaal-Democratische Arbeiderspartij of SDAP) aangesluit. In 1909 was hy deel van 'n skeuring binne die SDAP wat die totstandkoming van die Sosiaal-Demokratiese Party (Sociaal-Democratische Partij) van die Nederlande tot gevolg gehad het.

### Korrespondensie met Lenin 
In 1917 was hy verheug met die Russiese rewolusie, menende dat dit die begin was van sy genoemde wêreldwye rewolusie. In Junie van dieselfde jaar het hy na mediese advies verhuis na Bern, Switserland. Hier was hy in kontak met 'n groep Russiese rewolusionêre ballinge wat nuus oor die rewolusie met hom gedeel het.  Sy volging van die Bolsjewistiese magsoorname het hom ook in staat gestel om 'n brief aan Wladimir Lenin te stuur waarin hy hom gelukgewens het en sy hulp aangebied het (23 Desember 1917). 

## Bibliografie 
* 1889 - *De interpretatione Aeschyli metaphorarum*
* 1889 - *Mei*
* 1890 - *Verzen*
* 1895 - *Spinoza, Ethica*
* 1897 - *De school der poëzie*
* 1903 - *Verzen*
* 1906 - *Een klein heldendicht*
* 1912 - *Pan*
* 1928 - *In memoriam*
* 1928 - *Verzen*
* 1930 - *Liedjes* (drie delen)
* 1931 - *De arbeidersraad*
* 1934 - *Sonnetten*
* 1935 - *De groote dichters*

## Letterkunde
* Herman de Liagre Böhl, *Herman Gorter 1864-1927*, Uitgeverij balans, 1996, 
* Herman Gorter, *Geheime geliefden: brieven aan Ada Prins en Jenne Clinge Doorenbos*, 2014, Uitgeverij Van Oorschot, 
* Enno Endt, *Herman Gorter documentatie 1864-1897*. Amsterdam, 1964 (aansienlik verhoogde druk 1986²)

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 
* 
* Herman Gorter archive on Marxists Internet Archive
* Poems of 1890 A Selection translated by Paul Vincent