George Bizos

**George Bizos** (15 November 1927 - 9 September 2020) was 'n menseregteprokureur wat hom teen apartheid in Suid-Afrika beywer het, en is veral bekend weens sy deelname aan die Rivonia-verhoor. Hy het Mandela raad gegee om die kwalifikasie 'indien nodig' by sy verhoortoespraak dat hy bereid is om te sterf, te voeg, wat bygedra het dat hy die doodsvonnis vrygespring het. Bizos het ook die families van anti-apartheidsaktiviste, wat deur die regering om die lewe gebring is, verteenwoordig, gedurende die verhore van die Waarheid- en Versoeningskommissie.

## Vroeë lewe 
Bizos was die seun van Antonios (by sy familie en vriende bekend as "Antoni") Bizos, die burgemeester van die klein dorpie Vasilitsi, suid van Koroni en Kalamata op die Messenia-skiereiland van die Peloponnesos, Griekeland. Hy is op 15 November 1927 gebore (alhoewel verkeerd opgeteken in sy Suid-Afrikaanse identiteitsdokument as 1928, vanweë die verklaring van sy vader aan die owerheid by hul aankoms in Egipte).

In Mei 1941, op dertienjarige ouderdom, het George Bizos en sy vader sewe Nieu-Seelandse soldate (Don Gladding, Mick Karup, Peter Martin, John Lewis en drie ander) gehelp om in die heuwels weg te kruip om die Nazi-besette Griekse vasteland te ontsnap na Kreta. Hy sê die ontsnapping het nie goed verloop nie en hy was drie dae op die see drywend totdat hy daarin geslaag het om die aandag van die bemanning te trek op die Britse torpedojaer, *HMS Kimberley*, wat op pad was na die Slag van Kreta. Na die slag het *HMS Kimberley* hom in Alexandrië, Egipte, afgelaai.

As vlugteling is hy na Suid-Afrika gestuur en het in Durban geland. Van daar af het hy per trein na Johannesburg gereis en by die Braamfontein-treinstasie afgeklim. Destyds betoog die Ossewabrandwag, 'n Afrikanergroep met Nazi-simpatie, teen die binnekoms van vlugtelinge. Die Ossewabrandwag blameer eerste minister Jan Smuts dat hy die "vuilgoed van Europa" na Suid-Afrika gebring het. Die plaaslike Griekse gemeenskap het gehelp om hom in die samelewing te integreer.

Bizos het sy eerste twee jaar in die land nie skoolgegaan nie, omdat hy nie Engels of Afrikaans kon praat nie. Hy het in 1949 toelating tot die Universiteit van die Witwatersrand bekom, en begin met 'n 3-jarige Baccalaureus Artium-graad, gevolg deur 'n drie-jarige LLB-graad in die regte. Dit was hier waar hy vir die eerste keer polities aktief geword het en by die Studenteraad onder leiding van Harold Wolpe aangesluit het.

Bizos was regsadviseur by verskillende ondersoeke na die dood van mense in aanhouding.

In 1990 word Bizos 'n lid van die African National Congress (ANC) se regs- en grondwetlike komitee,

In die verhore van die Waarheids- en Versoeningskommissie was Bizos die leier van die span wat die aansoeke om amnestie namens die families Biko, Hani, Goniwe, Calata, Mkonto, Mhlauli, Slovo en Schoon teëgestaan het.

In 1994 is Bizos deur president Mandela aangestel in die Kommissie vir Geregtelike Dienste, en raadslid vir die Nasionale Vergadering in die Sertifisering van die Grondwet deur die Grondwethof.

In 2005 was Bizos regsadviseur van Nelson Mandela in 'n bittere regsgeskil met Mandela se voormalige advokaat, Ismail Ayob.

Bizos het die Chinese vereniging van Suid-Afrika verteenwoordig in 'n saak wat in 2008 geëindig het, waarin Chinese Suid-Afrikaners 'voorheen benadeelde' status verleen het en sodoende vir swart ekonomiese bemagtigingsvoordele gekwalifiseer het.

### Film oor Rivonia 
In 2017 verskyn Bizos saam met oorlewende beskuldigdes by die Rivonia-verhoor, Denis Goldberg, Andrew Mlangeni en Ahmed Kathrada, saam met mede-verdedigingsadvokate Joel Joffe en Denis Kuny, in 'n dokumentêre film getiteld "*Life is Wonderful*", geregisseer deur Sir Nicholas Stadlen, wat die verhaal van die verhoor vertel. Die titel weerspieël Goldberg se woorde aan sy moeder aan die einde van die verhoor toe hy gehoor het dat hy en sy kamerade die doodsvonnis gespaar is.

### Bekende mense verteenwoordig 
Bizos het onder andere die volgende mense verteenwoordig:

Nelson Mandela, sedert die 1950's

In 2013 het twee van Mandela se dogters 'n regsgeding ingestel om Bizos, Tokyo Sexwale (die voormalige minister van behuising) en die advokaat Bally Chuene as direkteure van twee van Mandela se ondernemings af te sit. Bizos het gesê dat die dogters probeer om dinge in die hande te kry wat nie verkoop moet word nie. Die saak is vertraag nadat die dogters se advokaat Ismail Ayob hom aan die saak onttrek het.

## Persoonlike lewe en dood 
Bizos was getroud met Arethe Daflos, bekend as 'Rita', wat 'n ruk voor sy 90ste verjaardag in November 2017 oorlede is. Die egpaar het drie seuns gehad.

## Eerbewyse en toekennings 
*1999: Orde vir verdienstelike diens, Klas II-medalje van destydse president Mandela. 
*2001: Internasionale verhoorprokureursprys van die jaar deur die International Academy of Trial Lawyers.
*2004: Die International Bar Association (IBA) het Bizos aangewys as die wenner van die 2004 Bernard Simons Memorial Award .

## Werke 
* 
* 
*

## Verwysings