open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Alfred Beit

**Alfred Beit** (* 15 Februarie 1853 in Hamburg; † 16 Julie 1906 op die Tewin Water-landgoed in Tewin, 'n dorp naby Welwyn in die Engelse graafskap Hertfordshire) was 'n Brits-Suid-Afrikaanse goud- en diamantemagnaat (Randheer) van Duitse afkoms. Sir Otto Beit was sy broer.

Beit is in 'n welgestelde Hamburgse koopmansfamilie van Joodse afkoms gebore, wat die Christengeloof aangeneem het, en het in 1875 na Suid-Afrika geëmigreer. In Kimberley het hy sy eie besigheid gestig en hier in 1879 die belangstelling van Cecil John Rhodes gewek. Die twee sakemanne, wat later deur 'n noue "finansiële vriendskap" verbind is, het in 1888 die beroemde mynboumaatskappy *De Beers Consolidated Mines Ltd* gestig. In politieke opsig het Beit Rhodes se imperialistiese aspirasies gedeel. Beit was een van die welvarendste mans van sy tyd wat naas sy mynboubelange ook voordeel uit infrastruktuurprojekte in Sentraal- en Suider-Afrika getrek het.

Nog in 1888 het Beit hom in Londen gevestig. Hy het groot dele van sy fortuin aan 'n verskeidenheid weldadigheidsorganisasies en opvoedkundige instellings in Hamburg, Londen en Suid-Afrika geskenk. 'n Ruim bedrag het hy in sy eie kunsversameling belê wat hy vanaf 1888 opgebou het. Beit het in 1898 Britse burgerskap aanvaar. As 'n Brit van Joodse afkoms en gebore Duitser het Beit, 'n uiters beskeie man, 'n lae profiel in die gegoede burgerlike kringe in Londen gehandhaaf.

In sy geboortestad het Beit, net soos sy familie, byna in vergetelheid geraak. Eers in 1967 is 'n straat in die Hamburgse stadsdeel Harvestehude na hom vernoem. In Suider-Afrika herinner onder andere die Alfred Beitbrug, wat die grens tussen Suid-Afrika en Zimbabwe vorm, aan die entrepreneur.

## Lees ook 
*Beit Trust

## Verwysings
Mamphela Ramphele

**Mamphela Aletta Ramphele** (* 28 Desember 1947 –) is 'n Suid-Afrikaanse voormalige anti-apartheidsaktivis, dokter, akademikus en suksesvolle besigheidsvrou. Sy was diep bevriend met Steve Biko, die vader van haar twee kinders. Ramphele is 'n voormalige adjunkkanselier van die Universiteit van Kaapstad, en vorige besturende direkteur by die Wêreldbank.  

## Leier van Agang 
In Februarie 2013 kondig sy aan dat sy 'n nuwe politieke party, Agang (Sotho vir "[Ons] bou saam"), sou stig; met die doel om die African National Congress (ANC) die geveg aan te sê. Na ’n aantal skandale in die party, waaronder bedrog met die verdwyning van R13 miljoen en ander, het Ramphele op 8 Julie 2014 haar uittrede uit partypolitiek aangekondig en gesê dat sy geslaag het in haar doel om ’n politieke voertuig op die been te bring vir diegene wat nie ’n politieke stem het nie.

## DA-presidentskandidaat vir slegs 7 dae 
Op 28 Januarie 2014 is aangekondig dat Ramphele as die Demokratiese Alliansie se presidentskandidaat in die 2014 algemene verkiesing sal staan.

Op 31 Januarie 2014 het Ramphele 'n verklaring uitgereik dat sy nie Demokratiese Alliansie-lidmaatskap sal aanvaar nie en Agang Suid-Afrika se leier sou bly, wat tot erge verwarring gelei het. Op 2 Februarie 2014 sê Helen Zille dat Ramphele haar ooreenkoms om as die Demokratiese Alliansie se presidensiële kandidaat te staan​​, verloën het. Ramphele het daarna om verskoning gevra vir haar besluit deur te sê dat die tydsberekening nie reg was nie. Sy reken die reaksie op haar besluit het bewys dat mense in Suid-Afrika nog nie ras-gebaseerde partypolitiek te bowe gekom het nie.

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Zarasai

**Zarasai**  is 'n stad in die uiterste noordooste van Litaue naby die grens met Letland. Die stad, wat as administratiewe sentrum van die gelyknamige rajon-munisipaliteit fungeer, staan veral bekend vir sy ligging temidde van 'n boslandskap met talle mere. Die stadskern word omring deur sewe mere, waarvan die grootste met 'n oppervlakte van 372 hektaar en sewe eilande as naamgewer vir die stad gedien het.

Vroeë verwysings na die gebied dateer uit die 14de eeu toe 'n kerk en 'n klooster van die bisdom Vilnius op een van die eilande gestig is. 'n Klein nedersetting het destyds aan die meeroewer ontstaan. Zarasai het in sy geskiedenis Duitse (*Ossersee*), Russiese (*Nowoaleksandrowsk*) en Poolse (*Jeziorosy*) name gedra. Die laasgenoemde is, net soos die latere Litause benaming *Ežerenai*, afgelei van die woord "meer" (*jesioro* in Pools, *ežeras* in Litaus). Sedert 1929 is Zarasai die amptelike Litause stadsnaam.

## Skakels 
* Koördinate:
Tachybaptus

***Tachybaptus*** is 'n genus van voëls in die familie *Podicipedidae*. Spesies van die genus kom reg oor die wêreld voor, insluitende tropiese gebiede.

## Spesies 
Die genus omvat die volgende spesies:

* *Tachybaptus dominicus*
* *Tachybaptus novaehollandiae*
* *Tachybaptus pelzelnii*
* *Tachybaptus ruficollis* - Kleindobbertjie
* *Tachybaptus rufolavatus* - Alaotra-dobbertjie

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Rooipootruiter

Die **Rooipootruiter** (*Tringa totanus*) is 'n seldsame somertrekvoëlwat  by kus- en watermassas voorkom en baie klein getalle oorwinter. Die voël is 27 – 29&nbsp;cm lank, 90 - 150 g groot met 'n vlerkspan van 62&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *Common Redshank*.

## Fotogalery 

Common Redshank.jpg|Rooipootruiter in sy wintervere.
Tringa totanus-pjt.jpg|'n Rooipootruiter in vlug.
Redshanks on stone pillar.jpg|Twee rooipootruiters op 'n steenpilaar.
Archibebe común (Tringa totanus).jpg|
Tringa totanus totanus MHNT.ZOO.2010.11.118.6.jpg |Museum specimen 

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Hoërskool Upington

**Hoërskool Upington** is 'n sekondêre skool op die hoek van Le Roux- en Parkstraat in Upington, Suid-Afrika.

## Geskiedenis 
Die skool is in 1896 as die Upington Public School gestig. Die skool het aanvanklik 102 leerlinge gehad en is in 'n kerkgebou van die NG Kerk gehuisves. Die eerste leerders het in 1914 by die skool gematrikuleer. Die skool se leuse is *"Arbor Bona Fructum Bonum"*.

In 2015 is die agste hoof Mnr. Riaan Kotze, die hoofseun is Reinhard Hayes en die hoofmeisie Elmarie Teessen.

## Alumni 
Bekende persone wat hier skoolgegaan het:
* Tiaan Strauss, Springbokrugbyspeler.
* Jasper Wiese, Springbokrugbyspeler.

## Eksterne skakels 
* Hoërskool Upington se tuisblad
* Die skool se Facebok-bladsy

## Verwysings
Gevlekte rooipootruiter

Die **Gevlekte rooipootruiter** (*Tringa erythropus*) is 'n seldsame somerswerwer wat by kus- en watermassas voorkom. Die voël is 29 – 32&nbsp;cm lank, 125 - 200 g groot met 'n vlerkspan van 64&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *Spotted Redshank*.

## Fotogalery 

Spotted Redshank (Tringa erythropus) at Bharatpur I IMG 5552.jpg|'n Gevlekte rooipootruiter in sy winterkleed.
Spotted Redshank (Tringa erythropus).jpg|Gevlekte rooipootruiter in sy somerkleed.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Bosruiter

Die **Bosruiter** (*Tringa glareola*) is 'n algemene somertrekvoël wat by varswatermassas voorkom; maar skaars by riviere en kushabitats. Die streeksbevolking is moontlik 50&nbsp;000. Die voël word 19 – 21&nbsp;cm lank, 45 - 80 g groot met 'n vlerkspan van 56&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *Wood sandpiper*.

## Fotogalery 

Tringa glareola - Laem Phak Bia.jpg|Bosruiter in sy niebroeivere.
Tringa glareola eating.JPG|Op soek na kos.
Tringa glareola MHNT.ZOO.2010.11.117.1.jpg |Museumeksemplaar - Suomussalmi, Finland
File:Bosruiter foeragerend-4961636.webm|thumb |Tringa glareola

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde uitgawe 2011. 

## Verwysings
Charles Mopeli-stadion

**Charles Mopeli-stadion** is ’n sportstadion in Phuthaditjhaba wat meestal vir sokker gebruik word. Dit bied sitplek aan 35&nbsp;000 toeskouers.

## Sien ook 
* Lys van stadions in Suid-Afrika
Witgatruiter

Die **Witgatruiter** (*Tringa ochropus*) is 'n seldsame somertrekvoël met voorkeur vir varswatermassas; hoofsaaklik langs tropiese riviere. Die voël is 19 – 21&nbsp;cm lank, 35 - 75 g groot met 'n vlerkspan van 58&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *Green Sandpiper*.

## Fotogalery 

Green Sandpiper (Tringa ochropus) W IMG 6454.jpg|Wintervere
Tringa ochropus Llobregat 4.jpg|Op soek na kos
Tringa ochropus MHNT.ZOO.2010.11.117.13.jpg 

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Gewone ruiter

Die **Gewone ruiter** (*Tringa hypoleucos*) is 'n algemene somertrekvoël by watermassas en langs kus. Die streek bevolking is 10,000 voëls. Die voël is 19 – 21&nbsp;cm lank, 35 - 75 g groot met 'n vlerkspan van 40&nbsp;cm en kom oor feitlik die hele Suider-Afrika voor. In Engels staan die voël bekend as die *Common Sandpiper*.

## Fotogalery 

Foeragerende oeverloper-4961816.webm|thumb |Actitis hypoleucos
Common Sandpiper (Actitis hypoleucos) probing mud banks in Kolkata I IMG 4169.jpg|Soek na kos
Actitis hypoleucos MHNT.jpg|Eier

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Terekruiter

Die **terekruiter** (*Xenus cinereus*) is 'n skaars somertrekvoël wat voorkom by modderige riviermondings en strandmere met 'n voorkeur vir mangliete en plekke met seegras. Die voël is 22 – 25&nbsp;cm lank, 65 – 100&nbsp;g groot met 'n vlerkspan van 50&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *Terek Sandpiper*.

Die Terekruiter is die enigste spesie in die genus Xenus.

## Fotogalery 

Xenus cinereus eating ragworm.JPG|Eet 'n wurm
Terek Sandpiper, Little Stint, Marsh Sandpiper, C Redshank W2 IMG 6891.jpg|Swerm in vlug

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Somewhere in Time

***Somewhere in Time*** is 'n Amerikaanse romantiese wetenskapsfiksie-rolprent wat in 1980 vrygestel is. Die regisseur van die film was Jeannot Swart, die hoofrolle is deur Christopher Reeve, Jane Seymour, Christopher Plummer, Teresa Wright en Bill Erwin vertolk.

*Somewhere in Time* is gebaseer op Richard Matheson se roman *Bid Time Return* wat in 1975 verskyn het. Matheson het ook die draaiboek vir die rolprent geskryf.

Reeve speel die hoofrol as Richard Collier, 'n toneelskrywer wat in 'n hotel op die portret van 'n jong vrou verlief raak. Met behulp van selfhipnose reis hy terug in die tyd om in 1912 liefde by die aktrise Elise McKenna (vertolk deur Jane Seymour) te vind. Haar bestuurder, William Fawcett Robinson (vertolk deur Christopher Plummer) vrees egter dat die liefdesverhouding haar loopbaan in gevaar stel en besluit om Collier te stuit.

Die rolprent staan bekend vir sy musiekklankbaan wat deur John Barry gekomponeer is. Die agtiende variasie van Sergei Rachmaninof se ''Rapsodie op 'n tema van Paganini'' word eweneens regdeur die hele film gespeel. 'n Digitaal bewerkte weergawe van die rolprent is in 2013 op DVD vrygestel.
Actitis

***Actitis*** is 'n genus van voëls in die familie van strandlopers en snippe (*Scolopacidae*). Die genus omvat twee spesies.

## Spesies 
**Actitis hypoleucos* - Gewone ruiter
**Actitis macularius*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Kemphaan

Die **kemphaan** (*Philomachus pugnax*) is in Suider-Afrika 'n algemene somerbesoeker by vleie, mere, riviermondings en aangrensende grasagtige dele. Die streekbevolking word geraam op 50&nbsp;000 voëls. Die voël word 20 tot 30&nbsp;cm lank en weeg 120 tot 200&nbsp;g (wyfies: 80 tot 140&nbsp;g). Hul vlerkspan wissel van 50 tot 55&nbsp;cm. In Engels staan die voël as die *ruff* bekend.

Die kemphaan is die enigste spesie in die genus *Philomachus*.

## Fotogalery 

20130428T132506 - Blijdorp - 600mm - ISO 200 - F8.0 - 1 500s - DMC-G2.jpg|Pronkende mannetjies
Ruffs (Philomachus pugnax) W IMG 6570.jpg|Kemphane oorwinter in Indië.
Philomachus pugnax naumann.jpg|Illustrasie deur Johann Friedrich Naumann (1780–1857)
Calidris pugnax pugnax MHNT.ZOO.2010.11.117.6.jpg

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Coetzer

**Coetzer** is 'n familienaam wat algemeen tussen Afrikaners in Suid-Afrika voorkom:

## Noemenswaardige Coetzers 
Van die bekende Coetzers sluit in:

* Amanda Coetzer (* 1971, Hoopstad), 'n Suid-Afrikaanse tennisspeler
* Gert Coetzer, Suid-Afrikaanse rugbyspeler 
* Jacques Coetzer (* 1968), Suid-Afrikaanse kunstenaar 
* Kyle Coetzer (* 1984), Skotse krieketspeler 
* Leán Coetzer (* 1969), Suid-Afrikaanse danser en choreograaf 
* Marius Coetzer (* 1984), 'n Suid-Afrikaanse rugbyspeler 
* Morné Coetzer, Afrikaanse akteur
* Pierre Coetzer (* 1961, Pretoria), Suid-Afrikaanse swaargewigbokser
* Susan Coetzer, Suid-Afrikaanse aktrise, skilder, skrywer en joernalis
* Toast Coetzer, Afrikaanse joernalis, musikant, skrywer en digter.
* Willem (Hermanus) Coetzer (1900, Kaapstad  1983), Suid-Afrikaanse skilder 

## Sien ook 
* Coetzee

## Verwysings
Taanborsstrandloper

Die **Taanborsstrandloper** (*Tryngites subruficollis*) is 'n seldsame somerswerwer na oop habitats. Die voël is 18 – 20&nbsp;cm lank, 45 - 65 g groot met 'n vlerkspan van 45&nbsp;cm en lyk baie soos die Kemphaan maar is kleiner. In Engels staan die voël bekend as die *Buff-breasted Sandpiper*.

Die *taanborsstrandloper* is die enigste spesie in die genus *Tryngites*, hoewel die klassifikasie tans dispuut word.

## Fotogalery 

Buff-breasted Sandpiper.jpg
Grasläufer.jpg
Tryngites subruficollis cropped.jpg

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Steenloper

Die **steenloper** (*Arenaria interpres*) is 'n algemene trekvoël by rotskuste en riviermondings en kom selde binnelands voor. Die voël word 21 – 25&nbsp;cm lank en 90 - 150 g swaar, met 'n vlerkspan van 54&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *Ruddy turnstone*.

## Fotogalery 

Arenaria interpres SK.jpg|'n Steenloper in sy nie-broeigewaad.
Arenaria interpres4.jpg|Volwassene in broeigewaad op sy nes.
Arenaria interpres MHNT.jpg|Steenloper se eier.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Knoet

Die **Knoet** (*Calidris canutus*) is 'n gelokaliseerde algemene somerbesoeker by riviermondings en strandmere. Die voël is 'n swerwer binnelands en oorwinter gereeld. Die streekbevolking is ongeveer 8000 voëls en hulle kom grotendeels voor by Walvisbaai, Sandvishawe in Namibië en Langebaanmeer. Die voël is 23 – 25&nbsp;cm lank, 110 - 200 g groot met 'n vlerkspan van 58&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *red knot*.

## Fotogalery 

Calidris-canutus.jpg|'n Knoet in broeigewaad.
Red Knot RWD1.jpg|Knoet in nie-broeigewaad.
Snettishamroost 2590.jpg|'n Groot swerm in Norfolk, Engeland.
Calidris canutus MHNT.jpg|'n Knoet se eier.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Kanadese Arktiese Argipel

Die **Kanadese Arktiese Argipel** (Engels: *Canadian Arctic Archipelago*; Frans: *Archipel Arctique Canadien*) is die noordelike eilandwêreld van Kanada. Dit is in die Arktiese Oseaan en wes van Groenland geleë. Die argipel het 'n oppervlakte van 1&nbsp;424&nbsp;500&nbsp;km² en maak deel uit van die twee Kanadese gebiede Nunavut en die Noordwestelike gebiede. Dit word beskou as die wêreld se tweede grootste argipel ná die Maleise argipel en die grootste wat tot een enkele land behoort. In teenstelling met sy groot oppervlakte is dit min bevolk; net enkele eilande tel 'n aantal inwoners. Die eilande noord van die die Lancaster-sund en die Viscount-Melville-sund word as Koningin-Elizabeth-eilande saamgevat.

Die Kanadese Arktiese Argipel grens in die weste aan die Beaufortsee, in die noordweste aan die Arktiese Oseaan, in die ooste aan Groenland, Baffinbaai en Davis-straat, asook in die suide aan die Hudsonbaai en die Kanadese vasteland. Van Kanada se grootste eilande behoort tot die Kanadese Arktiese Argipel. Vername Kanadese eilande buite die Kanadese Arktiese Argipel sluit in Anticosti, Haida Gwaii, Newfoundland, Vancouver-eiland en Kaap-Breton-eiland.

## Hoofeilande 
duimnael|links|Ligging van die Kanadese Arktiese Argipel
duimnael|links|Eilande van die Kanadese Arktiese Argipel
*&nbsp;NT = Noordwestelike gebiede, NU = Nunavut

## Verdere leesstof 
*  

## Eksterne skakels 
*  
*
Fort Armstrong

**Fort Armstrong** in die Amatolaberge was een van 'n reeks forte wat deur die Britse owerheid tydens die Kaapse grensoorloë van 1779 tot 1877 in die Oos-Kaap gebou is. Die insident wat by hierdie fort afgespeel het, is van geskiedkundige belang.

Net suidoos van die dorp Balfour op 'n heuwel in 'n hoefystervormige boog gevorm  deur  die Katrivier staan die oorblywende toring van Fort Armstrong. Dit is teenswoordig deel van die lemoenplaas Mesopotamia en die toring is sigbaar vanaf die Fort Beaufort-Katberg-Queenstown-pad (die R351) en vanaf die R67-pad van Fort Beaufort na Seymour.

Die koloniale owerheid het in 1829 vir die hawelose Khoikhoi in die bolope van die Katrivier die Katrivier-nedersetting aangelê. Om hulle daar  teen aanvalle van oor die grens te beskerm, is 'n militêre pos bekend as **Camp Adelaide** gestig. In ooreenstemming met goewerneur sir Benjamin D'Urban se grensverdedigingsplanne is dit tot 'n behoorlike fort uitgebou. Dit is toe vernoem na kapt. A.B. Armstrong wat die Khoikhoi in die Sesde Grensoorlog oorreed het om lojaal aan die Britse bewind te bly en om teen die oorlogsgeweld by Camp Adelaide te kom skuil. Omdat die fort so afgeleë was, is probeer om dit so onafhanklik moontlik te maak. Die fort het bestaan uit klipmure, 'n toring met skietgate, 'n menasie, 'n kombuis, selle en ruimte vir 30 ruiters. Buite die vestingmure was huise vir burgerlikes en 'n veekraal.

Met die uitbreek van die Agtste Grensoorlog (1850-53) rebelleer die Khoikhoi van die Katrivier-nedersetting wel teen die koloniale owerheid. Om veiligheidsredes was die blankes van die gebied in Januarie 1851 in die fort byeen. Die rebelle onder Willem Uithaalder het dit omsingel en verower die fort nadat al die blankes betyds weggekom het.

Op 23 Februarie beleër 'n burgermag bestaande uit Fingo's, Engelse uit die Oos-Kaap en grensboere sowel as 1&nbsp;800 koloniale soldate met artillerie onder genl.-maj. Henry Somerset (die seun van lord Charles Somerset) die vesting. Die rebelle verset hulle kwaai, selfs tot nadat die fort op die toring na heeltemal gelyk gemaak is. Somerset het die enkele oorlewende rebelle in gevangenskap na Fort Hare teruggeneem.

In 1938 is Fort Armstrong tot monument verklaar.

## Bibliografie 
* Fort Beaufort Museum
* Oberholster, J.J.: Die historiese monumente van Suid-Afrika. Kaapstad: Kultuurstigting Rembrandt van Rijn vir die Raad vir Nasionale Gedenkwaardighede, 1972. 
* www.geocaching.com
* www.mbendi.com

## Sien ook 
* Lys van forte in die Oos-Kaap
* Kaapse grensoorloë
Pagan Folk

**Pagan Folk** (afgelei van Engels *pagan* "heidens") is 'n stroming binne die Europese folkmusiek wat teen die einde van die 1990's uit die middeleeuse musiekbeweging ontwikkel het. Dit verbind elemente van klassieke folkmusiek met nieu-heidense tematiek en elektroniese klanke. In plaas van tradisionele slaginstrumente word gerekenariseerde tromme of perkussie ingespan, terwyl die sangtekste uit ou geskrifte ontleen is. Hulle word merendeels met middeleeuse instrumente getoonset. Kenmerkend is die kombinasie van historiese akoestiese instrumente soos draailier, doedelsak, luit of *nyckelharpa* met elektroniese klanke.

## Verteenwoordigers en musiekfeeste 
Dit was veral musiekgroepe soos *Faun* uit Duitsland, *Omnia* uit Nederland, *The Moon and the Nightspirit* uit Hongarye, *Hedningarna* uit Swede of *Valravn* uit Denemarke wat hul stempel op die nuwe musikale stroming afgedruk het. Die eerste musiekstukke, wat by Pagan Folk gereken kan word, is deur die Neofolk-projek ''Hagalaz' Runedance'' gekomponeer. Hulle het die musikale grense van die Neofolk-genre verskuif en in 'n nuwe heidens-middeleeuse rigting beweeg.

Sedert 2007 vind die musiekfees *Beltaine Pagan Folk Festival* jaarliks op 1 Mei in die Duitse kasteel *Schloss Burg* in Solingen plaas.

FAUN live 24042011.jpg|*Faun*Duitsland
Omnia at Anno Domini 1408.JPG|*Omnia*Nederland
Castlefest 2009 - Forrest Stage - Valravn 15.JPG|*Valravn*Denemarke
Kulgrinda1.2009-08-22.jpg|*Kūlgrinda*Litaue
Solingen - Schloss Burg - Kultursommernacht 2011 19 ies.jpg|Kasteel *Schloss Burg*Solingen
Calidris

***Calidris*** is 'n genus van voëls in die familie strandlopers en snippe (*Scolopacidae*). Die genus omvat ongeveer 19 spesies.

Voëls in die genus is klein tot mediumgrootte trekvoëls met lang vlerke en relatief kort snawels wat in die Arktiese-gebiede broei. Hulle vorm in die winter groot swerms langs riviermondings en kusgebiede.

## Spesies 
* *Calidris acuminata*
* *Calidris alba* - Drietoonstrandloper
* *Calidris alpina* - Bontstrandloper
* *Calidris bairdii* - Bairdse strandloper
* *Calidris canutus* - Knoet
* *Calidris ferruginea* - Krombekstrandloper
* *Calidris fuscicollis* - Witrugstrandloper
* *Calidris himantopus*
* *Calidris maritima*
* *Calidris mauri*
* *Calidris melanotos* - Geelpootstrandloper
* *Calidris minuta* - Kleinstrandloper
* *Calidris minutilla*
* *Calidris ptilocnemis*
* *Calidris pusilla*
* *Calidris ruficollis* - Rooinekstrandloper
* *Calidris subminuta* - Langtoonstrandloper
* *Calidris temminckii* - Temminckse strandloper
* *Calidris tenuirostris* - Grootknoet

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Marteling

300px|duimnael|'n Middeleeuse rektafel.
duimnael|Vrywilligers probeer water-versmoring (*waterboarding*).

**Marteling**, **pyniging** of **foltering** is wanneer iemand 'n ander persoon aan pyn en lyding onderwerp. Hierdie pyn kan fisiek of geestelik van aard wees. Mense wat marteling oorleef ly dikwels aan langdurige liggaamlike of sielkundige probleme.

Die doelwit wat die marteling is gewoonlik om inligting uit 'n persoon te verkry. Marteling het ook in die verlede as 'n straf gedien.

Byna alle lande stem saam dat marteling 'n skending van menseregte is, soos in die Universele Verklaring van Menseregte opgeneem. Gevolglik is marteling in baie lande tot 'n misdaad verklaar. Almal stem egter nie saam oor presies wat marteling omhels nie, en wat aanvaarbaar sou wees om aan gevangenes te doen nie.
Omnia (musiekgroep)

***Omnia*** is 'n Nederlandse Pagan Folk-musiekgroep wat deur die sanger en liedjieskrywer Steve "Sic" Evans-van der Harten (* 24 Julie 1967 in Nijmegen) en sy vrou Jennifer "Jenny" Evans-van der Harten (* 1980 in Mijdrecht) in Utrecht gestig is. Huidige en gewese lede van die groep was naas Nederland uit Ierland, Cornwall en België afkomstig en het hul stempel op *Omnia* se musiek afgedruk. Die groep se naam is die afkorting vir die Latynse uitroep *Omnia chaos est* - "Alles is chaos", een van die groep se leuses.

*Omnia* se musiekstyl toon invloede van paganistiese, Keltiese en wêreldmusiek en vind sy inspirasies in die natuur, die lewende planeet en persoonlike vryheid. Lirieke word in Engels, Iers, Bretons, Fins, Duits, Latyn en Hindi voorgedra en met deels selfgemaakte akoestiese instrumente soos Keltiese harp, mondharp, *hurdy gurdy* (pierment), Ierse bodhrán-trom, kitaar, boesoeki, didgeridoo asook 'n verskeidenheid fluite en slagwerk getoonset.

*Omnia* tree by Middeleeuse, Keltiese, gothic-, wêreldmusiek- en fantasyfeeste in Europa, maar ook in Nederlandse en Duitse teaters op. 

## Albums 
* Sine Missione (2000)
* Sine Missione II (2002)
* OMNIA "3" (2003)
* Crone of War (2004)
* PaganFolk (2006)
* Alive! (2007)
* Wolf Love (2010)
* Earth Warrior (2014)
* Naked Harp (2015)
* Prayer (2016)
* Reflexions (2018)

## Eksterne skakels 
**Media**
* *Omnia: Pagan Folk Lore, in lywende lewe, videosnit op youtube.com*
* *Omnia: Tine Bealtaine, albumweergawe, videosnit op youtube.com*
Fort Cox

Tydens die Kaapse grensoorloë van 1779 tot 1877 het die Britse owerheid 'n reeks forte in die Oos-Kaap gebou. Fort Cox en Fort White is aan die boloop van die Keiskammarivier in die Provinsie van Koningin Adelaide opgerig.

**Fort Cox** lê in 'n boog van die Keiskammarivier, noord van die R63-pad tussen Alice en Dimbaza, 5&nbsp;km van Middeldrif op die pad na Keiskammahoek. Dit is omring deur heuwels waarvandaan die klowe van die Amatola- en Keiskammaberge  tydens die voortdurende onrus en oorloë goed gepatrolleer kon word.  Die fort is vernoem na maj. William Cox van die 75ste Regiment.

Dit is in 1835 onder moeilike omstandighede gebou weens die Gaikas se voortdurende aanvalle.  Aanvanklik was die fort bloot 'n eenvoudige grondwal versterk met klip. In 'n binneplaas was mure en enkele huise van steen. Toe die Provinsie van Koningin Adelaide in 1836 opgehef word, is slegs die forte te King William's Town en Fort Cox behou. Met die uitbreek van die Oorlog van die Byl (Sewende Grensoorlog, 1846-47) is die fort egter opgeknap.

Toe die Agtste Grensoorlog (1850-53) uitbreek, haas die goewerneur van die kolonie, sir Harry Smith, hom na die oorlogsterrein. Die Gaikas onder Sandile keer Smith in Fort Cox vas en 'n Britse leërmag van 200 moes na Fort Hare terugval toe hulle nie daarin slaag om die goewerneur te ontset nie. Smith het daarna self deurgebreek en King William's Town veilig bereik.

'n Landbou- en bosboukollege is nou op die terrein van Fort Cox gevestig. Van die fort het slegs 'n ruïne oorgebly. Die klein militêre begraafplaas is verwaarloos en oorgroei.

**Fort White** op die Debevlakte was 'n kommunikasiepos tussen Fort Cox en King William's Town. Ook moes die manskappe die plunderaars hier voorkeer wat deur Line Drift na hulle skuilplekke in die berge onderweg was.

## Bibliografie 
* samilitaryhistory.org
* www.grahamstown.co.za
* www.sahistory.org.za

## Sien ook 
* Lys van forte in die Oos-Kaap
* Kaapse grensoorloë
Grootknoet

Die **Grootknoet** (*Calidris tenuirostris*) is 'n seldsame swerwer aan die ooste van Suider-Afrika. Die voël word gewoonlik by riviermondings in Mosambiek gesien en is al twee keer aan die Weskus opgeteken. Die voël is 26 – 28&nbsp;cm lank, 125 - 220 g groot met 'n vlerkspan van 64&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *Great Knot*.

## Fotogalery 

Calidris tenuirostris.jpg|'n Grootknoet.
Roosting waders Roebuck Bay.jpg|'n Swerm.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Ellesmere-eiland

duimnael|links|Ligging van die Ellesmere-eiland
duimnael|links|Osborn-berge op Ellesmere-eiland
**Ellesmere-eiland** (Engels: *Ellesmere Island*, Inuktitut: *Umingmak Nuna*), die wêreld se tiende grootste eiland en die derde grootste eiland van Kanada en die Kanadese Arktiese Argipel, beslaan 'n oppervlakte van 196&nbsp;235&nbsp;km². Die eiland is in die noorde van Kanada in die Arktiese Oseaan geleë en maak deel uit van die gebied Nunavut. Ellesmere-eiland grens in die noordooste aan die Lincolnsee, in die ooste aan die Nares-straat en in die suidooste aan die Baffinbaai; in die ooste is Groenland, in die suide Devon-eiland en in die weste Axel-Heiberg-eiland geleë. Op die eiland is Kanada se noordelikste punt, Kaap Columbia, en die noordelikste nedersetting ter wêreld, Alert, geleë. Ellesmere-eiland is die noordelikste eiland van Kanada en die Kanadese Arktiese Argipel en genoem na die Britse politikus en skrywer Francis Egerton, die eerste graaf van Ellesmere.

## Eksterne skakels 
*  
*
Pelindaba

duimnael|300px|Pelindaba soos van die noordekant gesien.
duimnael|300px|Pelindaba se geboue.

**Pelindaba** is Suid-Afrika se hoofnavorsingsentrum oor kernkrag. Dit word deur die Suid-Afrikaanse Kernenergie-korporasie bedryf. Suid-Afrika se atoombomme van die jare 1970's is hier ontwikkel, gebou en gestoor. Dit is naby Hartbeespoortdam, ongeveer 33&nbsp;km (22&nbsp;myl) wes van Pretoria op 'n plaas wat aan Gustav Preller behoort het geleë.

## Geskiedenis 
Die reaktor, SAFARI-1 word sedert 1965 vir navorsingsdoeleindes bedryf. Die reaktor kan tot 20 MW elektrisiteit lewer. 'n 4 MV *Van de Graaff*-partikelversneller word ook bedryf om navorsing in kernwetenskappe te bevorder.

Die Suid-Afrikaanse Kernenergiekorporasie is in 1999 deur die Republiek van Suid-Afrika as 'n openbare maatskappy gestig.

## Ongelukke 
### Die 1996-ongeluk 
In 1996 word werkers by die fasiliteit aan bestraling blootgestel. Harold Daniels en verskeie ander sterf aan kanker en brandwonde wat met die blootstelling verband hou.

### Die 2009-lekkasie 
Op 16 Maart 2009 is berig dat 'n lekkasie plaasgevind het en dat radioaktiewe gasse uit die fasiliteit ontsnap het.  Abnormale vlakke van gamma-straling wat verband hou met xenon- en kripton-gasse is opgespoor. 'n Noodtoestand is verklaar en personeel is van die perseel ontruim.

## Verwysings 
## Sien ook 
* Valindaba
Valindaba

**Valindaba**, ook bekend as **Pelindaba-Oos** of die **Y-aanleg**, was 'n eksperimentele aanleg vir die verryking van uraan. Dit was ongeveer 35&nbsp;km wes van Pretoria in Gauteng, Suid-Afrika geleë. Die aanleg het die Helikon Draaikolk Skeidingsproses gebruik. Die proses is in Suid-Afrika ontwikkel om uraan-235 isotope te vervaardig.

## Geskiedenis 
Y-aanleg is in 1975 deur die Uraanverrykingskorporasie van Suid-Afrika (Ukor) voltooi en begin in 1978 met die  vervaardiging van verrykte uraan.

Die aanleg is in 1979, byna twee jaar na 'n ongeluk gesluit, maar begin weer in 1979 met produksie. Sedertdien het dit al die brandstof vir die SAFARI-1 reaktor gelewer.

## Sien ook 
* Pelindaba

## Verwysings
Grassnyer

duimnael|'n Gewone stootgrassnyer met 'n petrolenjin.
duimnael|'n Grassnyer gemonteer onderaan 'n John Deere tuintrekkertjie.
duimnael|'n Robotgrassnyer.

'n **Grassnyer** is 'n masjien wat bewegende lemme gebruik om gras te sny. Daar is verskillende soorte grassnyers. Die eenvoudigste soort word deur 'n mens gestoot en is ideaal vir klein grasperke en tuine. Rybare grassnyers is geskik vir groter grasperke soos setperke van gholfbane en ook parke. Die heel grotes word agter 'n trekker getrek en is bruikbaar vir groot parke, langs snelweë en op plase. Die operateur moet altyd beskermende uitrusting dra wanneer met hierdie masjiene gewerk word.

Die **grassnyer** funksioneer deur die rotasie van een of meer dun lemme, wat die steeltjies van die gras en ander plante nader aan die grond afkap. Hierdeur verminder dit die hoogte van die graslemme (grasblare) tot 'n egalige en meer aanvaarbare voorkoms vir 'n grasperk.

Meeste soorte grassnyers het 'n opvangbak of -sak vir die grassnysels, maar daar is ook soorte wat die snysels fynkap en weer oor die grasperk strooi, dus voeding verskaf vir verdere groei. Hierdie voeding kan in die landbou 'n toepassing hê, maar is ongewens by tuingrasperke, aangesien dit die mat van die grasperk verdik en dit moeiliker maak om te sny en in stand te hou.

## Soorte grassnyers 
* Handaangedrewe grassnyer (outyds)
* Elektriese stootgrassnyer
* Huishoudelike petrolgrassnyer
* Rybare grassnyers (Eng: *Ride-on mower*)
* Sleepgrassnyers ('n trekkerimplement)
* Outomatiese robotgrassnyer
Krombekstrandloper

Die **Krombekstrandloper** (*Calidris ferruginea*) is 'n voël en algemene somerbesoeker aan Suider-Afrika; veral aan die kus en varswatermassas en talle oorwinter. Die streekbevolking is 300 000 voëls maar aan die afneem.  Die voël is 18 – 23&nbsp;cm lank, 45 - 85 g groot met 'n vlerkspan van 44&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *Curlew Sandpiper*.

## Fotogalery 

Calidris ferruginea (Marek Szczepanek).jpg|Op soek na kos.
Calidris ferruginea P4233794.jpg|
Calidris ferruginea MHNT.jpg|Eier

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Eurovision-sangfees 2014

Die **59ste Eurovision-sangfees** sal tussen 6 en 10 Mei 2014 in die Deense hoofstad Kopenhagen plaasvind. Nadat Emmilie de Forest met haar liedjie *Only Teardrops* op 18 Mei 2013 as wenner van die 58ste Eurovision-sangfees in Malmö, Swede aangewys is, het die Deense uitsaaikorporasie *Danmarks Radio (DR)* opdrag gekry om die volgende sangfees te organiseer. Dit is die derde keer dat Denemarke as gasheer van die sangfees optree nadat Skandinawië die sangfees twee keer, in 1964 en 2001 georganiseer het.

## Gasheerstad 
Drie Deense stede, Herning, Horsens en Kopenhagen het finale aansoeke ingedien om as gasheerstad vir die sangfees op te tree.

## Veranderinge 
### Terugkerende Lande 
*  - Na twee jaar se afwesigheid neem die Poolse TV-uitsaaier, TVP weer aan die sangfees deel.
*  - Portugal het in 2013 weens 'n finansiële krisis in die land onttrek, maar keer in 2014 terug.

## Deelnemers 
### Halfeindronde 1 
### Eindrondte 
### Terugkerende kunstenaars 
## Beoordeling 
* '***
** Halfeindrondte 1: 10,7 %
** Halfeindrondte 2: 5 %
** Eindrondte: 7,4 %
* ****
** Halfeindrondte 1:
** Halfeindrondte 2:
** Eindrondte: 43 %
* ****
** Halfeindrondte 1:
** Halfeindrondte 2:
** Eindrondte: 11 %
* ****
** Halfeindrondte 1: 0,46 %
** Halfeindrondte 2: 0,5 %
** Eindrondte: 2,9 %
* ****
** Halfeindrondte 1: 19,3 %
** Halfeindrondte 2: 10,1 %
** Eindrondte: 30 %
* ****
** Halfeindrondte 1:
** Halfeindrondte 2:
** Eindrondte: 28 %
* ****
** Halfeindrondte 1:
** Halfeindrondte 2:
** Eindrondte: 17 %
* ****
** Halfeindrondte 1:
** Halfeindrondte 2:
** Eindrondte: 12,1 %
* ****
** Halfeindrondte 1:
** Halfeindrondte 2: 3 %
** Eindrondte: 5,1 %
* ****
** Halfeindrondte 1:
** Halfeindrondte 2:
** Eindrondte: 5,6 %
* ****
** Halfeindrondte 1: 1,3 %
** Halfeindrondte 2:
** Eindrondte:
* ***'
** Halfeindrondte 1:
** Halfeindrondte 2:
** Eindrondte: 36 %

## Trivia 
### Sanger 
*  - Valentina Monetta sal in 2013 vir die 3de en laaste keer San Marino kan verteenwoordig. Hierdeur tree hulle in die voetspore van Udo Jürgens, Corry Brokken en Lys Assia, wat ook hul lande 3 keer na mekaar verteenwoordig het.
Geelpootstrandloper

Die **Geelpootstrandloper** (*Calidris melanotos*) is 'n voël en seldsame somerbesoeker aan Suider-Afrika. Die voël broei in die toendra van Noord-Amerika en Oos-Siberië en word gevind aan die rant van varswatermassas en riviermondings. Die voël is 19 – 23&nbsp;cm lank, 45 - 75 g groot met 'n vlerkspan van 45&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *Pectoral Sandpiper*.

## Fotogalery 

Pectoral-Sandpiper017.jpg|
Calidris melanotos Mendocino.jpg|
Dowitcher sp, Pectoral Sandpiper, Lesser Yellowlegs and Stilt Sandpipers.jpg|

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Breëbekstrandloper

Die **Breëbekstrandloper** (*Limicola falcinellus*) is 'n skaars somertrekvoël en word gevind by riviermondings, minder dikwels by vleie en mere. Die voël is 17&nbsp;cm lank, 30 – 45&nbsp;g groot met 'n vlerkspan van 38&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *Broad-billed Sandpiper*.

Die voël is die enigste spesie in die genus Limicola en dus 'n monotipiese takson.

## Fotogalery 

Limicola falcinellus Taiwan cropped.jpg|'n Breëbekstrandloper op Taiwan
Limicola falcinellus.jpg|'n Tekening van 'n mannetjie en 'n wyfie
Limicola falcinellus MWNH 0154.JPG|Eier van die Breëbekstrandloper

## Sien ook 
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (alfabeties)
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Witrugstrandloper

Die **Witrugstrandloper** (*Calidris fuscicollis*) is 'n skaars voël en somerswerwer wat slegs nog net tien keer in Suid-Afrika opgeteken is. Die voël word selde in die binneland gesien. Die voël is 15 – 17&nbsp;cm lank, 30 - 45 g groot met 'n vlerkspan van 42&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *White-rumped Sandpiper*.

## Fotogalery 

White-rumped sandpiper (1).jpg|Witrugstrandloper in suidoos Brasilië.
White-rumped sandpiper (2).jpg

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Bontstrandloper

Die **bontstrandloper** (*Calidris alpina*) is 'n voël en seldsame swerwer aan Suider-Afrika. Die voël steek selde die ewenaar oor en is slegs twee keer aangeteken in Suid-Afrika. Die voël is 15 – 22&nbsp;cm lank, 40 - 70 g groot met 'n vlerkspan van 42&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *Dunlin*.

## Fotogalery 

Calidris-alpina-001 edit.jpg|Somerkleed
Calidris alpina sakhalina winter plumage.JPG|Winterkleed
Dunlin 800.jpg|Ooskus van Engeland.
Calidris alpina alpina MHNT.ZOO.2010.11.119.22.jpg |Museum specimen 

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Drietoonstrandloper

Die **drietoonstrandloper** (*Calidris alba*), in Afrikaans so benoem na aanleiding van sy drietoonpote, is 'n klein waadvoël en langafstandtrekvoël wat in die Noordelike winter suid na Suid-Amerika, Suid-Europa, Afrika en Australië vlieg,  In Engels staan die voël as die *Sanderling* bekend afkomstig van die Ou Engelse *sand-yrðling*, wat "sandploegman" beteken*.* Die genusnaam is van die Antieke Grieks *kalidris* of *skalidris*, 'n term wat deur Aristoteles gebruik is vir gryskleurige watervoëls. Die spesifieke, *alba*, is Latyns vir "wit".

Dié sirkumpolêre Arktiese broeivoël is 'n algemene somerbesoeker; veral aan die sandstrande van Suid-Afrika. Die streekbevolking is 85 000 voëls. Drietoonstrandlopers is sosiale diere in die winter en vorm soms groot swerms op kusmoddervlaktes of sandstrande.

In die lente eet die voëls wat noordwaarts van Suid-Amerika migreer, groot getalle hoefysterkrap-eiers in die Delawarebaai-omgewing. Hulle keer dan terug na hulle Hoë Arktiese broeiplekke, waar hulle 3 tot 4 eiers in 'n grondskraap lê. Op die broeigrond vreet hierdie voëls hoofsaaklik insekte en sommige plantmateriaal.

Die drietoonstrandloper is in 1764 deur die Duitse natuurkundige Peter Simon Pallas beskryf en is die binomiale naam *Trynga alba* gegee.

Die voël is een van die spesies waarop die Ooreenkoms oor die Bewaring van Afrika-Eurasiese Migrerende Watervoëls (AEWA) van toepassing is.

## Beskrywing 
Hierdie voël is soortgelyk in grootte aan 'n dunlin, maar stewiger, met 'n dik snawel. Hulle is 19 – 21&nbsp;cm lank, 45 - 90 g groot met 'n vlerkspan van 42&nbsp;cm. Hulle kan uitgeken word van ander klein waadvoëls aan hulle tekort aan 'n agtertoon, asook hulle kenmerkende manier van hardloop op sandstrande: 'n "fietsry"-aksie met hulle pote, terwyl hulle kort-kort stop om klein krappe en ander klein ongewerwelde diere op te pik. Die drietoonstrandloper toon 'n sterk wit vlerkstaaf in vlug. 

Die drietoonstrandloper is besonders wat sy veredos betref. Gedurende nie-broeiseisoen is die voëls wit van onder en vaal met 'n swart skouer en wit vlerkstreep van bo. Dit is waar die Latynse naam "alba" vandaan kom. In die broeityd verander hulle vere egter na roesrooi en swart gespikkeld. Omdat hulle net gedurende hulle nie-broeiseisoen in Suid-Afrika te sien is (dus somer in die Suidelike halfrond en winter in die Noordelike halfrond), word hulle slegs aan hulle gewone wit-en-swart-verekleed geken. Die roesrooi en swart sal slegs in die Noordelike halfrond gedurende broeityd (dus hulle lente en somer) gesien kan word. 

## Fotogalery 

Sanderling Dan Pancamo.jpg|'n Drietoonstrandloper in Texas, VSA.
SanderlingsRunningFromWavesCropped.jpg|'n Swerm op 'n strand.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bronnelys 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Marshall Campbell

**Sir Marshall Campbell** (1848–1917) was 'n Natalse baanbreker op die gebied van suikerrietverbouing, suikermagnaat en politikus wat as afgevaardigde na Bantoesake omgesien het.

## Lewe 
Campbell is in 1848 in Glasgow, Skotland as seun van William John Campbell en sy vrou Agnes gebore. Toe Marshall twee jaar oud was, het sy ouers besluit om na Suid-Afrika te emigreer. Emigrasie na die Kaap is destyds deur skema's bevorder, soos dié van J.C. Byrne & Co., 'n onderneming wat tussen 1849 en 1851 die vestiging van sowat 2&nbsp;500 Britse setlaars in die destydse kolonie Natal bevorder het.

Die Campbell-gesin het op 29 Maart 1850 saam met 124 ander emigrante hul seereis na Natal in Greenock naby Glasgow aan boord van die *Conquering Hero*, 'n brik van 320 ton onder bevel van kaptein Cockburn, begin. Op 28 Junie 1850 het hulle in Durban-hawe aangekom.

Kort ná hul aankoms het William John Campbell 'n kontrak gekry om Durban-hawe se noordelike hawehoof te bou. So washy in staat om grond by die Umdhlotirivier te koop om 'n boerdery te begin. Hy het sy plaas Muckleneuk genoem, 'n Skotse term vir "groot draai". Die plaashuis is deur Frank Fleming ontwerp, een van Herbert Baker se vennote. Toe hy in 1865 in die ouderdom van 44 oorlede is, was hy 'n bekende suikerrietboer en -meulenaar.

Marshall Campbell het in sy pa se voetspore gevolg en in 1895 sy eie suikerrietboerdery onder die naam *Natal Estates Limited* begin. Twee jaar later het hy Suid-Afrika se eerste suikerraffinadery geopen.

In 1877 het Campbell met Ellen Blamey getrou, die dogter van 'n ander suikerpionier. Die egpaar het hulle in Mount Edgecombe gevestig waar hulle vier kinders grootgemaak het. Campbell was aktief betrokke by die plaaslike sake- en politieke lewe en het 'n afgevaardigde in die Natalse Wetgewende Raad geword. Later is hy as senator vir Natal benoem. In 1915 is hy vir sy verdienste vir Suid-Afrika tot ridder geslaan.

Campbell se naam word onder meer verbind met die invoering van riksjas in Durban in 1892 wat 'n gewilde vervoermiddel vir toeriste geword het, en die stigting van Umhlanga, 'n kusdorp naby Durban. 

'n Swart woonbuurt buite Durban is ter ere van Campbell Kwa Mashu genoem ("die plek van Marshall" in isiZulu). Twee van sy kinders, Margaret Roach Campbell ("Killie", 1881-1965) en William Campbell, het 'n leidende rol by die stigting van die "Killie Campbell Versameling van Africana" gespeel wat in Muckleneuk bewaar word.

## Verwysings
Katedraal van Aken

Die **Katedraal van Aken** (Duits: *Aachener Dom*, *Aachener Münster* of *Kaiserdom*) is een van die bekendste monumentale bouwerke in die weste van Duitsland. Dit is die kerk waarin meer as 30 Duitse konings gekroon is, is ook die begraafplaas van Karel die Grote. Dit is 'n belangrike pelgrimskerk en sedert 1930 die katedraal van die bisdom van Aken. In 1978 het die katedraal die eerste Duitse monument geword wat UNESCO-wêrelderfenisstatus verwerf het.

## Verwysings
Temminckse strandloper

Die **Temminckse strandloper** (*Calidris temminckii*) is 'n skaars voël en somerswerwer wat vyf keer in Suid-Afrika opgeteken is. Die voël oorwinter gewoonlik noord van die ewenaar. Dit is 13-15&nbsp;cm lank, weeg 18-30&nbsp;g en het 'n vlerkspan van 35&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die ''Temminck's Stint''.

## Fotogalery 

Timminck's Stint (Breeding plumage) at Hodal I IMG 9618.jpg|In sy broeigewaad.
Temminck's Stint (Non- breeding plumage) I IMG 1477.jpg|Niebroeigewaad.
Calidris temminckii MHNT.ZOO.2010.11.119.1.jpg |Museumspesimen.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings 
## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011.
Kleinstrandloper

Die **Kleinstrandloper** (*Calidris minuta*) is 'n algemene somertrekvoël wat leef by varswatermassas, riviermondings en strandmere. Slegs enkeles oorwinter. Die streekbevolking is 100,000 voëls groot. Die voël is 12 – 15&nbsp;cm lank, 18 - 35 g groot met 'n vlerkspan van 34&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *Little Stint*.

## Fotogalery 

Foeragerende kleine strandloper-4961756.webm|thumb |Calidris minuta
Little Stint (Calidris minuta) 2.jpg|Nie-broeiend in Egipte.
Terek Sandpiper & Little Stint (Calidris minuta) W3 IMG 6891.jpg|Swerm in Indië.
Little-Stint.jpg|Wintergewaad (Maart).
Little Stint.jpg|Volwassene in die laat somer.
Calidris minuta MHNT.ZOO.2010.11.119.19.jpg |Museum specimen 

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Rooinekstrandloper

Die **Rooinekstrandloper** (*Calidris ruficollis*) is 'n seldsame voël en somerswerwer wat leef op die oewers van watermassas en soutpanne. Hulle kom saam met die Krombekstrandlopers voor. Die voël word deesdae minder gesien. Die voël is 13 – 16&nbsp;cm lank, 22 - 35 g groot met 'n vlerkspan van 35&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die *Red-necked Stint*.

## Fotogalery 

Calidris ruficollis P4233842.jpg|Op soek na kos.
Calidris ruficollis summer plumage.JPG|In sy somergewaad.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Bontfraiingpoot

Die **Bontfraiingpoot** (*Steganopus tricolor*) is 'n voël en somerswerwer wat leef by kuswatermassas en soutpanne, hoofsaaklik in die weste. Die voël is 22 – 24&nbsp;cm lank, 40 - 80 g groot met 'n vlerkspan van 42&nbsp;cm. In Engels staan die voël bekend as die ''Wilson's Phalarope*.

## Fotogalery 

Phalaropus tricolor male flying 1.jpg|In vlug.
Phalaropus tricolor male flying 2.jpg
Phalaropus tricolor 1838.jpg|Illustrasie, 1838

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.'' Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings