Antinoöpolis

duimnael|regs|Antinoöpolis: 'n 19de eeuse uitsig op die triomfboog, uit ''Description de l'Égypte*.
**Antinoöpolis** (ook bekend onder die name **Antinoopolis**, **Antinoë**, **Antinopolis**; Oudgrieks: Ἀντινόουπόλις; Kopties: ⲁⲛⲧⲓⲛⲱⲟⲩ}} *Antinow*; Arabies:انصنا, Verlatyns: Ansinā, moderne Arabies: الشيخ عبادة, die hedendaagse *Sheikh 'Ibada* of *Sheik Abāda'') was 'n stad wat gestig is (by 'n ouer Egiptiese dorpie) deur die Romeinse keiser Hadrianus, ter herdenking van sy vergoddelikte jong geliefde Antinoös. Dit was geleë op die oostelike oewer van die Nyl, nie ver van die terrein in Bo-Egipte waar Antinoös in 130 n.C. verdrink het nie. 
Antinoöpolis was geleë aan die suide van die Egiptiese dorpie **Besa** (), vernoem na die god en orakel van Bes. Antinoöpolis is opgerig aan die voet van die heuwel waarop Besa gesetel was. Die stad is geleë byna oorkant Hermopolis Magna en word deur die Via Hadriana met Berenice Troglodytica verbind.
[duimnael|Borsbeeld van [Antinoös-Osiris, uit Hadrianus se villa by Tivoli (Louvre)]]
[duimnael|Fragment van 'n kledingstuk uit die graftombe van 'n 4–5de eeuse vrou in Antinoöpolis, wat uitbeeld hoe Bellerophon en [Pegasus die Chimera vertrap. (Louvre)]]
duimnael|Laat-Romeinse kapiteel gevind in die noordelike nekropolis (begraafplaas) (Museo archeologico nazionale di Firenze)

## Geskiedenis 
### Nuwe Koninkryk 
Tydens die Nuwe Koninkryk was Ramses II se groot tempel, wat opgedra is aan die gode van Khmun en Heliopolis, geleë in die stad *Hir-we*. 

### Romeinse tydperk 
Tydens die Romeinse Ryk is die stad Antinoöpolis in 130 n.C. deur die keiser Hadrianus op die terrein van Hir-we opgerig as die kultussentrum van die vergoddelikte Antinoös. Alle vorige geboue, insluitend 'n nekropolis, is vernietig en vervang, met die uitsondering van die Tempel van Ramses II.

### Middeleeuse tydperk 
In die 10de eeu was groot dele van die die stad verlate. Dit het tot die 19de eeu 'n groot Grieks-Romeinse tempel gehad, toe die tempel egter vernietig is om sement aan te maak. Deur die eeue heen is klip uit die Hadrianiese stad verwyder vir die bou van huise en moskees.. Antinoöpolis het aanvanklik behoort aan die Heptanomis, maar onder Diocletianus (286 n.C.) het Antinoöpolis die hoofstad geword van die *Nomos* ('n **Nomos**; Grieks: νομός, *nomós*, "distrik") was 'n gebiedsafdeling in Antieke Egipte. Elke *Nomos* is regeer deur 'n nomarg (Egipties: ḥrj tp ꜥꜣ, "Groot Hoof"). Die aantal *nomos* het gedurende verskeie tydperke gewissel.) 

Antinoë was teen die 4de eeu die setel van 'n Christelike bisdom, oorspronklik 'n suffragaan ('n Suffragaan-biskop of suffragaan is 'n tipe biskop in sommige Christelike denominasies. In die Rooms-Katolieke kerk is die biskop se (aarts)bisdom suffragaan vir die aartsbisdom wat aan die hoof van die betrokke kerklike provinsie staan. In die Anglikaanse Kerk is 'n suffragaan-biskop 'n biskop wat ondergeskik is aan 'n metropolitaanse biskop, en suffragane is dus nie normaalweg jurisdiksioneel in hul rol nie. Suffragaan-biskoppe kan deur 'n metropolitaan opdrag gegee word om toesig te hou oor 'n suffragaan-bisdom, en kan toegewys word aan gebiede wat nie 'n katedraal het nie.) van die metropolitaanse bisdom van *Ptolemaïs in Thebaïde* (*Ptolemaïs Hermiou*, of *Ptolemaïs in die Thebaïde*, was 'n stad en metropolitaanse aartsbisdom in Grieks-Romeinse Egipte en is vandag nog 'n katolieke titulêre bisdom. Vandag is die stad El Mansha (Arabies: المنشأة)-**Bsoi** (Kopties: ⲡⲥⲟⲓ) in die Sohag-goewerneurskap geleë op die plek waar die antieke stad eens geleë was.), maar het in die vyfde eeu self 'n metropolitaanse bisdom geword, met Herrmopolis Parva, Cusae, Lycopolis, Hypselis, Apollonopolis Parva, Antaeopolis, Panopolis en Theodosiopolis as suffragane. Vandag is Antinoë nie meer 'n Katolieke residensiële bisdom nie. Dit word deur die Katolieke Kerk gelys as 'n titulêre bisdom.

## Argeologiese vondste 
Die vroegste vondste op die terrein dateer uit die Nuwe Koninkryk, toe Bes en Hathor belangrike gode was. Ten minste een van die strate, wat van noord na suid geloop het, het aan weerskante daarvan 'n gang gehad wat deur pilare ondersteun is vir die gerief van voetgangers. Die mure van die teater naby die suidelike poort, en dié van die hippodroom sonder die mure na die ooste, bestaan steeds. Aan die noordwestelike uiteinde van die stad was 'n portiek, waarvan vier pilare oorbly, met inskripsies wat opgedra is aan Goeie Fortuin, met die datum van die 14de en laaste jaar van die bewind van Alexander Severus, 235 n.C.

Sover vasgestel kan word uit die gebied, wat bestrooi is met hope messelwerk, was Antinoöpolis omtrent anderhalf myl lank en byna 'n halfmyl breed. Die oorblyfsels van die stad, met 'n omtrek van drie en 'n half myl, suggereer Romeinse en Hellenistiese fondamente en was aan drie kante omring deur 'n baksteenmuur, met die vierde kant wat oopgelaat is na die Nyl. Aan die begin van die 19de eeu, toe Napoleontiese opnames gemaak is, kon 'n teater, verskeie tempels, 'n triomfboog, twee strate met dubbele kolonnades (soos geïllustreer in ''Description de l'Egypte'') en 'n hippodroom daarnaby steeds gesien word.

'n Klein versameling tekstiele wat in 1913–1914 deur John de Monins Johnson opgegrawe is word gehuisves in die Museum van Nieu-Seeland Te Papa Tongarewa.

Lêer:Antinoë (Antinoöpolis). 1. Plan général des environs; 2. Vue des ruines de la ville, prise du côté du sud-ouest (NYPL b14212718-1268149).jpg|Ruïnes vanaf die suidweste en topografie
Lêer:Antinoë (Antinoöpolis). Plan topographique des ruines et de l'enceinte de la ville (NYPL b14212718-1268148).jpg|Topografiese kaart van die stad
Lêer:Antinoë (Antinoöpolis). Vue du portique du Théatre (NYPL b14212718-1268150).jpg|Portiek van die Romeinse teater
Lêer:Antinoë (Antinoöpolis). Plan, élévation, coupes et détails de l'arc de triumphe (NYPL b14212718-1268153).jpg|Plan, hoogte en 'n seksie van die triomfboog
Lêer:Antinoë (Antinoöpolis). 1-20. Plans, élévations et détails de divers portiques; 21-24. Plan et détail d'un bâtiment de bains; 25-28. Colonnade de la rue principale (NYPL b14212718-1268156).jpg|Verkeie portieke, 'n badhuis en die hoofstraat
Lêer:Antinoë (Antinoöpolis). 1-9. Élévation et détails de la colonne d'Alexandre Sévère; 10-15. Détails d'architecture de divers monumens; 16.17. Plan et coupe de l'hippodrome; 18. Plan d'une (NYPL b14212718-1268155).jpg|Pilaar van Alexander Severus en die hippodroom
Lêer:Antinoë (Antinoöpolis). Plan, élévation, coupes et détails du portique du Théatre (NYPL b14212718-1268151).jpg|Plan en hoogte van die portiek van die Romeinse teater
Lêer:Antinoë (Antinoöpolis). 1.2. Vue et détails de la colonne d'Alexandre Sévère; 3.4. Fragment d'une statue d'Antinoüs (NYPL b14212718-1268154).jpg|Pilaar van Alexander Severus en 'n standbeeld van Antinoös

duimnael|Begrafnisportret van 'n man. Opgegrawe deur Albert Gayet (Ägyptisches Museum Berlin)

### Albert Gayet 
[duimnael|Skildery van 'n gevleuelde vrouefiguur uit die laat-Romeinse of vroeë Bisantynse Antinoöpolis. Opgegrawe deur Albert Gayet ([Louvre)]]
[duimnael|''La dame d'Antinoë* ("dame van Antinoöpolis"), [mummie met geskilderde sluier, ontdek in 1909 en gerestoureer in 2008. (*Musée des beaux-arts* in Rennes)]]
Albert Gayet (1856–1916) was bekend as die "argeoloog van Antinoöpolis", en sonder sy uitgebreide navorsing en dokumentasie van die terrein sou baie min oor hierdie antieke Grieks-Romeinse stad bekend wees. Alhoewel daar baie data van Antinoöpolis is wat deur die Napoleontiese *Kommissie'' opgeteken is, bied Gayet se verslag 'n duideliker geheelbeeld van die antieke stad. Namate die Christendom deur die Romeinse Ryk begin versprei het, het Antinoöpolis 'n plek van aanbidding geword. Eeue nadat Antinoöpolis deur die Romeinse keiser gestig is, het die Christendom die oorheersende godsdiens geword. Die stad was die tuiste van baie nonne en monnike en verskeie Christelike heiligdomme is hier gebou. Baie het gekom om heiliges te vereer, soos Claudius en Sint Colluthus, en kloosters was volop. Gayet se bevindinge bevestig die wye verspreiding van die Christendom. Gayet se opgrawings het mummies, grafgoedere en duisende kledingstukke op die terrein van Antinoöpolis voortgebring. Gayet het 'n groot begraafplaas ontbloot, die begraafplaas van talle Koptiese Christene. Mummifikasie is in die vierde eeu n.C. deur die wet verbied en dus is die oorskot van gestorwe Christene in tunieke geklee en met ander tekstiele toegewikkel voordat dit begrawe is. Gayet se bevindinge gee navorsers 'n beter begrip van vroeë Christelike begrafnispraktyke, en sy bewaring van artistieke tekstiele wat op die terrein gevind is toon die ontwikkelende Koptiese styl. Die verandering in styl is teweeggebring deur die vermenging van die kanonieke kuns van antieke Egipte met die Klassieke- en daarna Christelike kuns.

## Antinoöpolis vandag 
Antinoöpolis is vandag bekend as El Sheikh Ibada, 'n klein dorpie. Baie van die oorspronklike geboue is afgebreek vir materiaal om nuwe strukture te bou soos suikerfabrieke vir El-Rodah. Besoekers kan egter steeds die ruïnes van die Romeine en die ruïnes van die tempels sien. Mummie met afskeidsrede en aangehegde begrafnisportret, waarskynlik afkomstig van Antinoöpolis. Hadrianiese tydperk. Louvre inv. No. AF 6882.]]

## Verwysings 
## Bronnelys 
*Ptol. iv. 5. § 61; Paus. viii. 9; Dio Cass. lxix. 11; Amm. Marc. xix. 12, xxii. 16; Aur. Vict. Caesar, 14; Spartian. Hadrian 14; Chron. Pasch. p.&nbsp;254, Paryse bewerking; Itinerarium Antonini p.&nbsp;167; Hierokl. p.&nbsp;730; , Steph. B. *s. v.*, ook **Adrianopolis**, Steph. B. )
*Antinoe - artikel in die Katolieke Ensiklopedie oor die Titulêre bisdom
*
*"Antinoopolis." The Global Egyptian Museum. Opgespoor op 10/24/2012. .
*Smith, William. (1854). "Antinoopolis." Dictionary of Greek and Roman Geography. 141. Opgespoor op 10/24/2012. 
*O'Connell, Elisabeth R. (2014) 'Catalogue of British Museum objects from The Egypt Exploration Fund’s 1913/14 excavation at Antinoupolis (Antinoë),' in Antinoupolis II: Scavi e materiali III, ed. R. Pintaudi, 467–504 (Florence: Istituto papirologico “G. Vitelli,”)

## Eksterne skakels 
Die Stad Antinoöpolis:
*The Antinoupolis Foundation, Inc.
*Antinoöpolis se tuisblad (hoofsaaklik in Duits)