open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Le Monde se 100 boeke van die eeu

Die **100 boeke van die eeu** is 'n lys met die beste boeke van die twintigste eeu, soos deur die Franse publiek gekies. Die lys is in die lente van 1999 saamgestel deur 'n openbare peiling wat deur die Franse handelaar *Fnac* en die Parys-koerant, *Le Monde* geloods is.

Aanvanklik is 'n voorlopige lys van 200 titels deur boekwinkels en joernaliste opgestel. 17000 Franse het gestem deur op die vraag: "Watter boeke het jou bygebly?" te reageer (« Quels livres sont restés dans votre mémoire ? »).

Die eerste vyftig werke op die lys was die onderwerp van 'n opstel deur Frederic Beigbeder, getiteld *Die laaste inventaris voor likwidasie*, waarin hy veral aandag aan die Franse waardes en karakter geskenk het.

## Die 100 boeke 
## Sien ook 
* Nobelprys vir Letterkunde – Camus, Steinbeck, Hemingway, Beckett, Sartre, Solzhenitsyn, Gide, García Márquez, Faulkner, Mauriac, Mann, Pirandello, Böll, Lagerlöf, Le Clézio, en Perse
* Pulitzerprys – Steinbeck, Hemingway, Faulkner, Mitchell, en Styron
* Modern Library 100 Beste Romans

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Le Monde's 100 Books of the Century (100 books) at goodreads.com
Die geskiedenis van taalwetenskap

In die antieke beskawing was taalwetenskaplike studies oorspronklik aangedryf deur die korrekte beskrywing van klassieke liturgiese taal, veral die van Sanskritgrammatika deur  (4de eeu v.C.), of deur die ontwikkeling van logika en retoriek onder die antieke Grieke. Beginnende rondom die 4 de eeu v.C. het China ook sy eie grammatikale tradisies ontwikkel en Arabiese en Hebreeuse grammatika ontwikkel gedurende die Middeleeue.

Moderne taalkunde maak sy opwagting in die 18de eeu, en bereik die "goue era van filologie" in die 19de eeu. Die eerste helfte van die 20ste eeu is gekenmerk deur die strukturalistiese skool, gebaseer op die werk van Ferdinand de Saussure in Europa en Edward Sapir en Leonard Bloomfield in die Verenigde State. Die 1960's is bekend vir die opkoms van verskeie nuwe velde in taalkunde, soos Noam Chomsky se generatiewe grammatika, William Labov se sosiolinguistiek, Michael Halliday se sistemiese funksionele taalkunde en ook moderne psigolinguistiek.
Ekonomiese Vryheidsvegters

Die **Ekonomiese Vryheidsvegters** (Engels: *Economic Freedom Fighters*, afgekort: *EFF*) is 'n politieke party in Suid-Afrika. Die party is op 11 Julie 2013 deur sy leier, Julius Malema, bekendgestel.

[duimnael|links|'n Klein EFF-optog op Mandela-dag (18 Julie 2014) naby die parlementsgebou in [Kaapstad betoog ter ondersteuning van grondhervorming in Suid-Afrika.]]
Die Ekonomiese Vryheidsvegters het 'n radikale, linkse, anti-kapitalistiese en anti-imperialistiese beleid. Volgens hulle is grondonteiening en die nasionalisering van myne ononderhandelbaar. Hulle beplan om mense en maatskappye te dwing om hulle welvaart met almal te deel.

Malema het beklemtoon dat blanke Suid-Afrikaners welkom is om by die EFF aan te sluit, maar dat hulle die party se beleid van grondherverdeling ​​moet aanvaar. Hy het daarna gesê: "Blankes moet bereid wees om die land te deel. Wie is ons dat ons sou sê dat hulle in die see gedryf moet word?"

Hulle buitelandse beleid is om handel tussen Afrikalande te bevorder en die kontinent te integreer deur "onnodige grense" tussen lande op te hef, onder andere Suid-Afrika se grense met Botswana, Eswatini, Lesotho en Namibië.

Die party het die African National Congress (ANC) in die Suid-Afrikaanse algemene verkiesing van 2014 teengestaan en vriend en vyand verras deur meer as 'n miljoen stemme (byna 10% soveel as die ANC s'n) te verkry. Die resultaat is dat die EFF nou die derde grootste party in die land is, en sal hul ondersteuners met 25 van die 400 setels in die parlement verteenwoordig.

## Verkiesingsresultate 
### Parlement 
duimnael|Persentasie van stemme vir die EFF in die 2014-verkiesing, volgens kiesafdelings.

### Provinsiale verkiesings 
### Munisipale verkiesings 
## Sien ook 
* Lys van politieke partye in Suid-Afrika

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*  Amptelike webwerf 
*  Ondersteuner-webwerf
*
FOSATU

Die **Federation of South African Trade Unions** (**FOSATU**) was 'n vakbond-federasie wat deur 'n kongres oor die naweek van 14&ndash;15 April 1979 in Hammanskraal gestig is. Vyf dae later, op 20 April, is die nuwe vakbond-federasie amptelik bekendgestel. Die wortels van FOSATU lê in die spontane 1973-stakings in Durban en Pinetown deur swart werkers ('n deel van die sogenaamde "Durban Moment"). Op 1 Desember 1985 het FOSATU ontbind en 'n deel van die nuwe Congress of South African Trade Unions (COSATU) geword.

## Verwysings
Etiologie

**Etiologie** (ook **afleikunde** of **oorsaaksleer**) is die studie van kousaliteit, of oorsaaklikheid. Die woord is afgelei uit Grieks , *aitiologia*, "om 'n rede te verskaf" (, *aitia*, "oorsaak"; en , *-logia*).

Die woord word oorwegend gebruik in geneeskunde en filosofiese teorieë, waar dit aangewend word om te verwys na ondersoeke of studies na die redes waarom dinge gebeur, of selfs die aanleiding of beweeggronde vir die wyse waarop dinge manifesteer, en word gebruik in filosofie, fisika, psigologie, regering, geografie, ruimtelike analise, geneeskunde, teologie, en biologie met verwysing na die oorsake van verskeie fenomene. 'n **Etiologiese mite** is 'n mite met die oogmerk om 'n naam te verklaar, of 'n mitiese geskiedenis vir 'n plek of familie voor te hou.

## Mitologie 
'n **Etiologiese mite**, of oorsprongsmite, is 'n mite wat trag om die herkoms van kultuspraktyke, natuurfenomene, persoonsname en derglike onderwerpe te verklaar. Byvoorbeeld word die naam Delphi met die gepaardgaande godheid, *Apollon Delphinios*, deur die Homeriese gedigte verklaar deur te vertel hoe Apollo, in die gedaante van 'n dolfyn ('**), die Kretensers oor die see gedra het om hulle sy priesters te maak. Delphi is trouens verwant aan die woord **' ("moederskoot"), en heelwat etiologiese mites is insgelyk geskoei op volksetimologie (soos tewens ook die term "Amasones"). In die *Aeneis* (omstreeks 17 v.C. gepubliseer), voer Vergilius die afkoms van Keiser Augustus se gens Julia terug na die held Aineias, deur sy seun Ascanius, ook Iulus genoem. 

Die verhaal van Prometheus se offerhande-truuk in Hesiodos se *Theogonia* beskrywe hoe Prometheus vir Zeus uitoorlê het om die bene en vet van die eerste offerdier te neem, eerder as die vleis, om te regverdig waarom, ná offerhandes, die Grieke die bene in vet toegedraai aan die gode sou aanbied, terwyl die vleis vir hulself gehou is.

## Medies 
In die mediese beroep verwys etiologie na die verskillende faktore wat meewerk om 'n siekte te veroorsaak. Dit is gewoonlik die fokus van epidemiologiese studies. Die etiologie van skeurbuik is 'n goeie voorbeeld. Met skeurbuik het seelui dikwels 'n tekort aan vars groente gehad. Alhoewel onbewus van die presiese oorsaak, het Kaptein James Cook vermoed dat skeurbuik veroorsaak word deur 'n tekort aan groente in die dieet.  Weens hierdie suspisie het hy sy bemanning gedwing om daagliks suurkool te eet, maar hy het geen idee gehad, presies waarom dit skeurbuik voorkom het nie. Dit was eers bykans twee eeue later, in 1926, dat die ontdekking sou volg dat 'n tekort aan vitamien C in 'n seevaarder se dieet die basiese oorsaak van skeurbuik was.

## Kyk ook 
*Epidemiologie
*Patologie

## Verwysings
Fort Glamorgan

Tydens die Kaapse grensoorloë (1779–1877) in die Oos-Kaap het die Britse militêre bevelhebbers Fort Buffalo, Fort Glamorgan, Need's Camp, Fort Murray, Fort Hill, Fort Hardinge en Fort Beresford langs die Buffelsrivier laat bou om die bevoorradingsroetes na King William's Town te beskerm.

**Fort Buffalo** en **Fort Glamorgan** was teen die hoogte aan die westeroewer van die mond van die Buffelsrivier, net bo die huidige hawe van Oos-Londen en op die terrein van die Fort Glamorgan Gevangenis. Slegs die oorspronklike kruithuis bestaan nog.

Tydens die Oorlog van die Byl (die Sewende Grensoorlog, 1846–47) het die goewerneur van die Kaapkolonie, sir Peregrine Maitland, probleme ondervind om troepe vinnig by die leërhoofkwartier in King William's Town te kry en hulle van voedsel en krygstuig te voorsien.  Waterloobaai met Fort Dacres is as hawe ondoeltreffend beskou.  Die keuse het op die mond van die Buffelsrivier geval en in 1847 is begin met die opmeet en bou van Fort Buffalo. Dit het bestaan het uit 'n kaserne, mure met skietgate, magasyne en 'n kruithuis. Daar is ook 'n kaai vir skepe gebou.

Toe goewerneur sir Harry Smith vir Maitland opvolg en die gebied tussen die Keiskammarivier en die Groot-Keirivier tot Brits-Kaffraria verklaar, besluit Smith om Fort Buffalo te vergroot. Kapt. J. Walpole, bevelvoerder van die Royal Engineers, kry die opdrag om Fort Glamorgan te bou. Dit het bestaan uit 'n kaserne met plek vir 20 berede soldate en twee afdelings infanteriste, 'n hospitaal, kombuis en stalle. Die nuwe fort is vernoem van die graaf van Glamorgan, die pa van lord Charles Somerset.

Die eerste troepe in Fort Glamorgan was die Black Watch of Royal Highlanders (73ste Regiment) onder lt-kol. Van der Meulen. Op 14 Januarie 1848 is die gebied 3&nbsp;km rondom die riviermond by die Kaapkolonie ingelyf.

Daar is sedert die 1880's reeds 'n gevangenis op die terrein, vandag bekend as *Wesbank Korrektiewe Dienste*. Die kruithuis is in 1938 tot monument verklaar.

## Bibliografie 
* Oberholster, J.J.: Die historiese monumente van Suid-Afrika. Kaapstad: Kultuurstigting Rembrandt van Rijn vir die Raad vir Nasionale Gedenkwaardighede. 1972. 
* www.buffalocity.gov.za
* www.mbendi.com

## Sien ook 
* Lys van forte in die Oos-Kaap
* Kaapse grensoorloë
Spraakproduksie

duimnael|Menslike stemorgaan wat nodig is vir spraak

**Spraakproduksie** is die proses waarvolgens gesproke woorde gekies word om geuiter te word, hulle fonetiek geformuleer word en dan aan die einde geartikuleer word deur die motoriese stelsel in die stemorgaan. Spraakproduksie kan spontaan geskied soos wanneer ŉ persoon die woorde van ŉ gesprek saamstel, of reaktief soos wanneer die naam van ŉ afbeelding gegee word of ŉ geskrewe woord hardop gelees word, of ŉ stemnabootsing soos met herhaling van ŉ gesprek.

Spraakproduksie is nie dieselfde as taalproduksie nie aangesien taal ook met handgebare geproduseer kan word.

Met ŉ gewone vloeiende gesprek uiter mense rofweg vier lettergrepe elke sekonde, tien tot twaalf foneme en twee tot drie woorde vanuit ŉ woordeskat wat uit tien- tot honderdduisend woorde saamgestel is. Foute tydens spraakproduksie is relatief laag en kom voor teen ŉ tempo van ongeveer een uit 900 woorde tydens spontane spraak. Woorde wat algemeen geuiter word of van jongs af al aangeleer is of maklik opgeroep word, is vinniger om te uiter as die wat minder gereeld geuiter word, of later aangeleer is of meer abstrak is.

Normaalweg word spraak gelewer deur die pulmonêre druk afkomstig van die longe wat klank genereer deur fonasie in die glottis in die larinks, wat dan deur die stemkanaal verander word in verskillende vokale en konsonante. Spraakproduksie kan egter voorkom sonder die longe en glottis deur alaringeale spraak, waar die boonste gedeelte van die stemkanaal gebruik word. ŉ Voorbeeld van sulke alaringeale spraak is Donald Duck-spraak.

Die stemproduksie van spraak kan geassosieer word met die voortbrenging van gesinchroniseerde handgebare wat ten doel het om die begrip van wat geuiter word te versterk.

## Drie stadiums 
Die lewering van gesproke taal behels drie belangrike stadia van verwerking.

Die eerste is die prosesse van konseptualisering waarin die intensie om spraak te produseer ŉ verlangde konsep koppel aan ŉ spesifieke gesproke woord om te uiter. Hier word die preverbale beoogde boodskap geformuleer wat die konsepte aandui wat mondelings geuiter moet word. Dit is ŉ mededingende proses waarin ŉ gepaste woord gekies moet word vanuit ŉ versameling van kandidate. Daar is ook subkortikale dele betrokke soos die basale ganglia en serebellum. Die serebellum help met die volgordebepaling van spraaklettergrepe na vinnige, gladde en ritmies georganiseerde woorde toe en ook met langer uitinge.

## Afwykings 
Spraakproduksie kan deur verskeie afwykings geaffekteer word:
* Stotter
* Lispel
* Spraak-klankversteuring
* Infentale spraak

* Spraakfout
* Spoonerisme
* Malapropisme
* Verhaspeling

* Afasie
* Afasiologie
* Spraakafwyking
* Amnesiese afasie
* Aprosodie
* Disprosodie
* Verbale apraksie

## Verwysings
Randvaal

**Randvaal** is 'n nedersetting in Gauteng, Suid-Afrika. Die dorp is noord van Meyerton langs die Kliprivier.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings
Ga-Rankuwa

**Ga-Rankuwa** is 'n dorp in noordelike Gauteng, in Suid-Afrika. Die dorp is 37&nbsp;km noord van Pretoria en val onder die Stad Tshwane Metropolitaanse Munisipaliteit.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings
Burzum

**Burzum** is 'n eenman-musiekgroep wat in 1991 deur die Noorweër *Varg Vikernes* gestig is. Tussen 1994 tot 2009 het hy tronkstraf uitgedien vir die moord op die kitaarspeler *Øystein Aarseth* en brandstigting by kerke.

## Diskografie 
### Ateljeealbums 
* 1992:*Burzum*
* 1992:*Det Som Engang Var*
* 1992:*Hvis Lyset Tar Oss*
* 1993:*Filosofem*
* 1995:*Daudi Baldrs*
* 1998:*Hlidskjalf*
* 2010:*Belus*
* 2010:*Fallen*
* 2010:*From the Depths of Darkness*
* 2011:*Umskiptar*
* 2012:*Sôl austan, Mâni vestan*
* 2014:*The Ways of Yore*
* 2020:*Thulean Mysteries*

### EPs 
* 1993:*Aske*

## Eksterne skakels 
* Burzum se amptelike webwerf
Mamelodi

**Mamelodi** is 'n stad in noordelike Gauteng, in Suid-Afrika. Die stad is 24 km noordoos van Pretoria se middestad.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings 
## Bibliografie
* van Hoven, Lynette: Plek van melodieë. In: Suid-Afrikaanse Panorama. Jaargang 34, nr. 8, September 1989. ISSN 0491-4783
Anderson Simas Luciano

**Anderson Simas Luciano** (Curitiba, 11 April 1976), beter bekend as **Tcheco**, is 'n voormalige Brasiliaanse sokkerspeler. Hy speel onder meer vir Paraná, Malutrom, Coritiba, Al-Ittihad, Grêmio en Corinthians.

## Erelys 
### Paraná 
* **Kampioen van Paraná**:
:: 1996, 1997

### Malutrom 
* **Kampioen van Brasilië** - Série C: 
:: 2000

### Coritiba 
* **Kampioen van Paraná**:
:: 2003, 2011 en 2012
* **Kampioen van Brasilië** - Série B:
:: 2010

### Al-Ittihad 
* **King of Saudi Arabia Cup**:
:: 2003
* **Saudi Premier League**: 
:: 2003
* **Copa da Ásia**:
:: 2004
* **Liga dos Campeões da AFC**:
:: 2004, 2005
* **Crown Prince Cup**:
:: 2004
* **Arab Champions League**:
:: 2005

## Grêmio 
* **Kampioen van Rio Grande do Sul**:
:: 2006 en 2007

## Eksterne skakels 
* Futpédia 
* CBF
Lenasia

**Lenasia** is 'n dorp in suidwestelike Gauteng, in Suid-Afrika. Dit was voorheen, onder die apartheidsregering, uitsluitlik vir Suid-Afrikaanse burgers van oorspronklike Indiese herkoms reserveer. Die dorp is 35&nbsp;km suidwes van Johannesburg se middestad en brei steeds uit.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Swartblestinker

Die **swartblestinker** (*Pogoniulus bilineatus*) is 'n algemene standvoël in woud, woudrand en digte boomveld. Die voël kom voor aan die ooskus van Suider-Afrika noordwaarts vanaf Oos-Londen. Die voël is 12&nbsp;cm groot en weeg 12 – 18 gram. In Engels staan die voël bekend as *Yellow-rumped Tinkerbird*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Groentinker

Die **Groentinker** (*Pogoniulus simplex*) is 'n Oos-Afrikaanse standvoël in die houtkapper-familie. Hulle soek kos in die blaredak van kuswoude en digte boomveld, en word aangetref in tropiese en subtropiese laelande. Tot in die 21ste eeu is dit as 'n swerwer of baie seldsame standvoël in Suider-Afrika beskou. Ekspedisies na Mosambiek sedert 2011 het egter meer betroubare inligting rakende die habitat, getalle en verspreiding meegebring. Die voël is 10&nbsp;cm groot en weeg van 8 tot 10 gram. In Engels staan die spesie bekend as *Green tinkerbird*.

## Verspreiding 
Dit is inheems aan die Keniaanse en Tanzaniese kusstrook, tot aan die voetheuwels van die Usambara-gebergte. In Suider-Afrika is die spesie tot Malawi en Mosambiek beperk, en veral in Mosambiek was die status en verspreiding vir jare lank net gebrekkig bekend. Die eerste waarnemings en versamelde eksemplare is naamlik nie noukeurig aangeteken of gepubliseer nie. Tot en met 1958 was die spesie slegs sover suid as Mangochi-berg in die ooste van Malawi bekend. In daardie jaar is dit egter naby Chicomo in Inhambane-provinsie van suidelike Mosambiek ontdek, waar dit deur Rui Quadros vir die museum te Lorenço Marques versamel is. Van 1969 tot 1972 het K.L. Tinley die spesie gereeld teëgekom aan die suidweshange van die Gorongosa-gebergte in Mosabiek se Sofala-provinsie. Versamelaars van die Durbanse Natuurhistoriese Museum het in 1966 en 1971 ekspedisies na die Sitila-Massinga droë-woudruigtekompleks in Inhambane-provinsie onderneem. Tydens een of meer van hierdie ekspedisies is weereens eksemplare van die spesie versamel. Rondom 2005 het Vincent Parker die spesie in Mosambiek se noordelike Niassa-provinsie aangetref, en vanaf Januarie 2013 is 'n populasie wat in die lae duisende tel, deur G.P.B. Davies en H.N. Chittenden in die Sitila-Massinga-kompleks herondek.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Tinkers

**Tinkers** (*Pogoniulus*) is 'n genus van voëls in die familie van Afrika-houtkappers (*Lybiidae*). Die voëls kom algemeen in die tropiese dele van Afrika voor.

## Spesies 
Die genus sluit die volgende spesies in:

**Pogoniulus atroflavus*
**Pogoniulus bilineatus* - Swartblestinker
**Pogoniulus chrysoconus* - Geelblestinker
**Pogoniulus coryphaea*
**Pogoniulus leucomystax*
**Pogoniulus makawai*
**Pogoniulus pusillus* - Rooiblestinker
**Pogoniulus scolopaceus*
**Pogoniulus simplex* - Groentinker
**Pogoniulus subsulphureus*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Afrika-houtkappers

**Afrika-houtkappers** (*Lybiidae*) is 'n familie van voëls in die orde van spegvoëls (*Piciformes*). Die familie omvat ongeveer 7 genera met 42 spesies. Hierdie spesies kom in Afrika suid van die Sahara voor, behalwe die uiterste suidwestelike dele van Suid-Afrika.

## Taksonomie 
Die familie bestaan uit die volgende genera:

* Genus *Buccanodon* (1 spesie) 
* Genus *Gymnobucco* (4 spesies)
* Genus *Lybius* (12 spesies van tinkers)
* Genus *Pogoniulus* (10 spesies)
* Genus *Stactolaema* (3 spesies)
* Genus *Trachyphonus* (5 spesies)
* Genus *Tricholaema* (6 spesies)

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Historiese Ensiklopedie van Switserland

200px
**Historiese Ensiklopedie van Switserland**

**Historisches Lexikon der Schweiz (HLS)** **Dictionnaire historique de la Suisse (DHS)****Dizionario storico della Svizzera (DSS)**

----

**Uitgegee deur**

Stiftung Historisches Lexikon der Schweiz

----

**Hoofredakteur**

Christian Sonderegger (vanaf 2017)
----

**Webtuiste**

*HLS*

Die **Historiese Ensiklopedie van Switserland** is 'n projek wat die huidige kennisstand ten opsigte van die geskiedenis van Switserland in 'n ensiklopedie versamel. Die ensiklopedie, wat in 1988 onder die patronaat van die Switserse Akademie van Geestes- en Sosiale Wetenskappe en die Switserse Vereniging vir Geskiedenis begin is, word deur die Stigting Historiese Ensiklopedie van Switserland in Duits, Frans en Italiaans uitgegee. Die projek word deur die Switserse Konfederasie met belastinggeld befonds. Naas sowat veertig redaksionele mederwerkers dra meer as 2&nbsp;500 outeurs tot die projek by. Die geskiedkundige Marco Jorio fungeer as hoofredakteur.

## Werk 
Die eerste boekdeel van die ensiklopedie is in 2002 gepubliseer. In 2014 is die projek met die dertiende boekdeel voltooi. Die ensiklopedie bevat 60&nbsp;000 inskrywings oor persoonlikhede, families, nedersettings en ander onderwerpe. Sy historiese voorloper was die Histories-Biogrfiese Ensiklopedie van Switserland (*Historisch-Biographisches Lexikon der Schweiz, HBLS*) wat tussen 1921 en 1934 deur Victor Attinger uitgegee is.

Die volledige uitgawe van die ensiklopedie word in drie landstale - Duits, Frans en Italiaans - gepubliseer. Alle oorspronklike bydraes van outeurs word in die ander tale vertaal. Sedert 1999 word ook jaarliks publikasies in Retoromaans, die vierde landstaal van Switserland, uitgegee. Die eerste twee boekdele van die Retoromaanse *Lexicon istoric retic (LIR)* het in 2010 en 2012 in Rumantsch Grischun verskyn. Die Retoromaanse uitgawe van die ensiklopedie fokus op die historiese en kulturele ontwikkeling van die huidige drietalige kanton Graubünden en aangrensende gebiede.

Sedert 1998 is 'n aanlynuitgawe van die ensiklopedie beskikbaar. Hierdie sogenaamde e-HLS (e-DHS; e-DSS) bevat 'n lys van inskrywings en alle artikels wat deur die eindredaksie vrygestel is, maar geen afbeeldings nie. Op 27 Mei 2019 is die hersiene aanlynuitgawe met skakels en multimedia-leêrs geloods. Die Retoromaanse e-LIR is sedert 2004 beskikbaar.

## Verwysings
Spegvoëls

**Spegvoëls** (*Piciformes*) is 'n orde van boomlewende voëls. Die orde omvat twee subfamilies, nege families, 67 lewende genera en meer as 400 spesies, waarvan die Picidae (spegte en verwantes) sowat die helfte uitmaak.

## Taksonomie 
* Galbulae
** Bucconidae
** Galbulidae
*  Pici
** Capitonidae (Amerikaanse houtkappers)
** Indicatoridae (heuningwysers)
** Lybiidae (Afrika-houtkappers)
** Megalaimidae (Asiatiese houtkappers)
** Picidae (spegte)
** Ramphastidae
** Semnornithidae

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Houtkapper

**Houtkapper** kan na een van die volgende verwys:

* Persoon wat hout kap.
* Een van die volgende  families van voëls:
** Afrika-houtkappers (*Lybiidae*)
** Amerikaanse houtkappers (*Capitonidae*)
** Asiatiese houtkappers (*Megalaimidae*)
Geelblestinker

Die **geelblestinker** (*Pogoniulus chrysoconus*) is 'n algemene standvoël in boomveld en savanne, met 'n wye verspreiding in Afrika. Die voël is slegs 11&nbsp;cm groot en weeg 11 tot 16 gram. Dit word soms as dieselde spesie as die rooiblestinker gereken, en behoort tot die Afrika-houtkappers, of Lybiidae. In Engels staan dit as die *yellow-fronted tinkerbird* bekend. Weens houtkappers se borselhare om die snawel staan hulle in Engels ook as as *barbets*, of in hierdie geval as *tinker barbets* bekend.

## Subspesies
Die subspesies verskil van mekaar wat die grootte en kleur van die streepmerke op die veredos betref. Hulle sluit in:
* *P. c. chrysoconus* (Temminck, 1832)
* *P. c. extoni* Layard, 1871 — suidelike Afrika
* *P. c. xanthostictus* (Blundell & Lovat, 1899)
Sou *P. c. extoni* tot die mees suidelike bevolking, naamlik dié van suidoostelike Botswana, noordelike Suid-Afrika en Eswatini beperk word, word die volgende twee subspesies ook erken:

## Kyk ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bronnelys 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 
* *Birds of The Gambia* deur Barlow, Wacher en Disley, 

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Yellow-fronted Tinkerbird - Spesieteks in The Atlas of Southern African Birds
Sterkspruit

**Sterkspruit** is 'n dorp in die Oos-Kaap, Suid-Afrika. Sterkspruit is naby die Lesothogrens en ongeveer 45&nbsp;km van Zastron en 80&nbsp;km vanaf Aliwal-Noord geleë. Die dorp ontleen sy naam aan die Sterkspruit wat deur die dorp vloei voor dit verder noord in die Oranjerivier uitmond.

Behalwe vir die verskeidenheid van winkels en vele besighede in die dorp, is daar ook die Empilisweni Distrikshospitaal, 'n openbare regeringsbefondsde en -bestuurde distrikshospitaal. Dit is 'n vlak 1-hospitaal met 93 bruikbare beddens. Aangesien dit so naby aan die Lesotho- en die Vrystaatgrens is, maak hierdie groot hospitaal ook gesondheidsdienste beskikbaar aan oorgrensbesoekers van Sterkspruit.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings
Grootheuningwyser

Die **grootheuningwyser** (*Indicator indicator*) is 'n gelokaliseerde maar redelik algemene standvoël en nomade in boomveld, savanne en plantasies, maar vermy berg- en tropiese woude. Soos ander heuningwysers is dit inheems aan Afrika, en het 'n wye verspreiding suidwaarts van die Sahara. Die voël is 18 – 20&nbsp;cm groot en weeg 40 - 54 gram. In Engels staan die voël bekend as *Greater honeyguide*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Sada

**Sada** in 'n dorp nabygeleë aan Whittlesea in die Oos-Kaap, Suid-Afrika. Die dorp het 'n inwonertal van 13&nbsp;493 gedurende die 2011-sensus gehad en is op die R67-pad ongeveer 40&nbsp;km suid van Komani geleë.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings
Gevlekte heuningwyser

Die **gevlekte heuningwyser** (*Indicator variegatus*) is 'n skaars tot gelokaliseerde redelik algemene standvoël van woude, digte boomveld en valleibosveld. Die voël is 19&nbsp;cm groot en weeg 40 - 55 gram. In Engels staan die voël bekend as *Scaly-throated Honeyguide*.

## Geluid 
'n Insekagtige, buiksprekende tril *trrrrrr* wat aan die einde styg, herhaal met 1-2 minute intervalle.
Dieselfde roepplek word vir maande of jare gebruik.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings 
## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011.
Kleinheuningwyser

Die **kleinheuningwyser** (*Indicator minor*) is 'n algemene standvoël in woud, boomveld en digte savanne; ook in tuine. Die voël is 15&nbsp;cm groot en weeg 25 - 35 gram. In Engels staan die voël bekend as *Lesser honeyguide*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Zwelitsha

**Zwelitsha** is 'n dorp in die Oos-Kaapprovinsie van Suid-Afrika. Dit val onder beheer van die Buffalo City Metropolitaanse Munisipaliteit.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings
Indicator (genus)

***Indicator*** is 'n genus van voëls in die familie van heuningwysers (*Indicatoridae*).

## Spesies 
Die volgende spesies behoort aan die genus:

* *Indicator archipelagicus* — Maleisiese heuningwyser
* *Indicator conirostris*
* *Indicator exilis* — Kleinste heuningwyser
* *Indicator indicator* — Grootheuningwyser
* *Indicator maculatus* — Kolletjiesheuningwyser
* *Indicator meliphilus* — Oostelike heuningwyser
* *Indicator minor* — Kleinheuningwyser
* *Indicator pumilio* — Dwergheuningwyser
* *Indicator variegatus* — Gevlekte heuningwyser
* *Indicator willcocksi* — Willcocks se heuningwyser
* *Indicator xanthonotus* — Geelrugheuningwyser

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Draaihalse

__NOTOC__

**Draaihalse** (*Jynx*) is 'n klein maar wydverspreide genus van voëls in die familie van spegte (*Picidae*). Hulle is die enigste spegte wat die ou nesholtes van ander spesies gebruik, eerder as om self gate in hout uit te beitel. Die genusnaam *Jynx* is afgelei van *iunx*, die antieke Griekse naam vir die Eurasiese draaihals.

Hoewel draaihalse baie soos spegte lyk, wyk hul leefwyse effens van die van spegte af. Vanweë sekere morfologiese verskille ten opsigte van die spegte word hulle soms in ŉ afsonderlike familie, die *Jyngidae*, geplaas. Hulle is ook boomlewend en pik insekte onder boombasse uit, maar hul snawels is te klein en te spits om self gate uit te kap. Hul neste word dan ook in bestaande gate gemaak.

'n Uiterlike verskil met betrekking tot spegte is dat draaihalse se stertvere sag is en nie as stut gebruik kan word wanneer hulle teen boomstamme uitklim nie. Draaihalse se naam is afgelei van die slangagtige beweging wat die voëls met hulle koppe maak wanneer hulle opgejaag word. In Suider-Afrika kom net een spesie, *Jynx ruficollis*, voor. Hy is egter taamlik algemeen in droë doringveld.

Die kenmerkende genus omvat slegs twee spesies, en is 'n sustergroep met betrekking tot al die ander spegte. Hulle beskik oor etlike uitstaande morfologiese eienskappe wat hul onderskei van die res van die familie. Dit sluit in 'n sagte veredos met kriptiese kleure, en die afwesigheid van rigiede stertvere. Weens die sagte stertvere sit hulle soos ander voëls bo-op takke eerder as om teen stamme uit te klouter.

Soos die egte spegte het hulle egter ook groot koppe met lang tonge wat gebruik word om insekprooi uit gaatjies te onttrek. Hul prooi word gevind in verweerde of verrottende hout, maar hulle sal ook op kaal grond soek na miere.

Hul pote is soos ander spegte ook sigodaktiel met twee tone wat vorentoe wys, en twee agtertoe. Ververing vind in die somer plaas, maar kan tot in die winter voortduur. Hul stemme is nasaal en spegagtig. Hul Afrikaanse naam (vgl. ook Engels: wrynecks) is daaraan te danke dat hulle hul kop 180 grade kan draai.

Wanneer hulle in 'n nes gepla word, sal hulle ook hul kop slangagtig draai en sis as 'n afskrikvertoning. Hulle sal die ou neste van ander spegte of houtkappers hergebruik om in nes te maak, en hul eiers is spierwit soos dié van meeste voëlgroepe wat in gate nesmaak.

## Spesies 
* *Jynx ruficollis* - Draaihals (of Rooikeeldraaihals)
* *Jynx torquilla* - Eurasiese draaihals

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings 
## Bronne 
* Wêreldspektrum, 1982, , volume 26, bl. 84
Fred Zeilinga

**Fred Zeilinga** (gebore op 11 Desember 1992 in Ladysmith) is 'n Suid-Afrikaanse rugbyspeler wat vir die Vrystaat Cheetahs in die Curriebeker en die Cheetahs in Superrugby speel. Hy het voorheen vir die Natal Haaie en die Sharks gespeel.

## Eksterne skakels 
* Profiel op sarugby.net 
* Profiel op itsrugby.co.uk
Heuningwysers

[duimnael|regs|Harde, vlymskerp snawelhakies van die [gevlekte heuningwyser se kuiken word gebruik om die gasheer se kuikens dood te byt]]
Die **heuningwysers** en **heuningvoëls** (*Indicatoridae*) is 'n Ouwêreldse familie van boomlewende, broeiparasitiese klimvoëls in die spegvoëlorde (*Piciformes*). Hul wetenskaplike naam is afgelei van *indicator* (Latyn), 'n aanduier of gids. 

## Kenmerke
Hul sigodaktiele pote (twee tone vorentoe en twee na agter) onderskei hulle van alle sangvoëls, en hul vlerke is lank vergeleke met voëls van vergelykbare bou en grootte. Hulle het ook ‘n taaier vel, moontlik as beskerming teen bysteke. Hulle is oorwegend kleinerig met onopvallende gewoontes en ewe onopvallende veredrag. Die uitsondering hierop is egter hul buite-stertvere wat in vlug duidelik wit vertoon, die geswinde vertoonvlugte van sommige, en by ander die mannetjies se langdurige roepsessies uit boomtoppe of van verskuilde sangposte.

Twee spesies vestig die aandag op hulself om mense en moontlik ratels na byneste te lei. Etlike spesiepare bestaan wat mekaar in reënwoud en savanne afwissel. maar aansienlike kennis is sedertdien opgedoen. 

## Taksonomie 
* Genus *Indicator* Stephens, 1815
** *Indicator archipelagicus* — Maleisiese heuningwyser
** *Indicator conirostris*
** *Indicator exilis* — Minste heuningwyser
** *Indicator indicator* — Grootheuningwyser
** *Indicator maculatus* — Kolletjiesheuningwyser
** *Indicator meliphilus* — Oostelike heuningwyser
** *Indicator minor* — Kleinheuningwyser
** *Indicator pumilio* — Dwergheuningwyser
** *Indicator variegatus* — Gevlekte heuningwyser
** *Indicator willcocksi* — Willcocks se heuningwyser
** *Indicator xanthonotus* — Geelrugheuningwyser
*Genus *Melichneutes* Reichenow, 1910
** *Melichneutes robustus*
*Genus *Melignomon* Reichenow, 1898
** *Melignomon eisentrauti*
** *Melignomon zenkeri*
*Genus *Prodotiscus* Sundevall, 1850
** *Prodotiscus insignis*
** *Prodotiscus regulus* — Skerpbekheuningvoël
** *Prodotiscus zambesiae* — Dunbekheuningvoël

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Burhinus

**Burhinus** is 'n genus van voëls in die familie van dikkoppe (*Burhinidae*). Die genus omvat agt spesies.

## Spesies 
**Burhinus bistriatus*
**Burhinus capensis* - Gewone dikkop
**Burhinus grallarius*
**Burhinus indicus*
**Burhinus oedicnemus*
**Burhinus senegalensis*
**Burhinus superciliaris*
**Burhinus vermiculatus* - Waterdikkop

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Askham

**Askham** is 200&nbsp;km noord van Upington geleë, by die kruising van die R31-provinsiale pad en R360-streeksroete in die ZF Mgcawu-distriksmunisipaliteit van die Noord-Kaap, Suid-Afrika.

Ongelukkig was daar geen bevolkingstatistiek vir Askham beskikbaar na die Suid-Afrikaanse 2011-sensus nie.
duimnael|links|250px|Mense van Askham in 2015
## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika
Burgerregte

**Burgerregte** is regte wat individuele vryheid teen skending deur regerings, organisasies en ander individue beskerm. Dit verseker dat individue in die burgerlike en politieke sfere van die samelewing kan deelneem sonder om teen gediskrimineer te word of onderdruk te word.

Burgerregte sluit gewoonlik die versekering van mense se fisiese en geestelike integriteit, lewe en veiligheid, beskerming teen diskriminasie, die reg op privaatheid, die vryheid van denke, spraak, godsdiens, pers, vergadering en beweging in.

Politieke regte sluit natuurlike geregtigheid (prosedurele billikheid) in die reg in, soos die regte van die beskuldigde, insluitend die reg op 'n regverdige verhoor; behoorlike proses; die reg om regstelling of 'n regsmiddel te soek; en regte van deelname aan die burgerlike samelewing en politiek soos vryheid van assosiasie, die reg om te vergader, die reg op petisie, die reg op selfverdediging en die reg om te stem. Hierdie regte moet ook die regsnorm volg, aangesien dit die mag van die reg moet hê en in die stelsel van administratiewe geregtigheid moet inpas. 'n Sleutelkenmerk in die moderne samelewing is dat hoe meer 'n staat politieke regte van burgers kan waarborg, hoe beter is die staat se verhoudings met sy burgers.

Burgerlike en politieke regte vorm die oorspronklike en hoofdeel van internasionale menseregte. Hulle bestaan uit die eerste gedeelte van die 1948 Universele Verklaring van Menseregte (met ekonomiese, sosiale en kulturele regte wat die tweede gedeelte uitmaak). Die teorie van drie generasies menseregte beskou hierdie groep regte as "eerste generasie regte", en die teorie van negatiewe en positiewe regte beskou dit as oor die algemeen negatiewe regte.

## Verwysings
Skerpbekheuningvoël

Die **skerpbekheuningvoël** (*Prodotiscus regulus*) is 'n gelokaliseerde algemene standvoël in boomveld en savanne, woudrande en plantasies. Die voël is 13&nbsp;cm groot en weeg 12 - 17 gram. In Engels staan dit as die *brown-backed honeybird* bekend.

duimnael|links|Illustrasie, 1901

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Trachyphonus

**Trachyphonus** is 'n genus van voëls in die familie van Afrika-houtkappers (*Lybiidae*).

## Spesies 
Die genus omvat die volgende spesies:

* *Trachyphonus darnaudii*
* *Trachyphonus erythrocephalus*
* *Trachyphonus margaritatus*
* *Trachyphonus purpuratus*
* *Trachyphonus vaillantii* - Kuifkophoutkapper

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Ryne de Beer

**Ryne de Beer** (1932 - 2008) was 'n Suid-Afrikaanse musikant wat bekend was as die fluitende predikantsvrou. Sy kon bykans enige lied soos 'n nagtegaal fluit en verskeie opnames is daarvan gemaak.

Ryne de la Bat is op 9 Januarie 1932 op Worcester gebore waar haar vader hoof van die Skool vir Dowes was. Dié skool en enkele NG gemeentes vir dowes is in later jare na hom genoem. 

Ten spyte van die gesegde, "meisies wat fluit, word by die agterdeur uitgesmyt", het sy al van jongs af begin fluit. Na matrikulasie is sy na Stellenbosch waar sy haar Hoër Onderwysdiploma behaal het. Sy moes verskeie aanmerkings teen haar verduur, en kon onthou hoe sy op 'n slag na 'n vertoning bedank is: "Die vrou het gesê sy wens sy kon soos ek fluit, dat sy al hard probeer het. Sy het selfs al haar tande uitgehaal om die hoë note by te kom."

Haar man, ds. Gys de Beer, was 'n predikant in die NG Kerk en nadat die egpaar op Riversdal afgetree het, het hulle op Oudtshoorn gaan woon waar hul dogter, Dorette, en haar man, ds. Schalk Kotze, 'n medeleraar van die moedergemeente, woon. Sy is op 22 Junie 2008 oorlede en haar man in 2013. Hulle het ook 'n dogter, Annagret, en 'n seun, Prof. Wilhelm de Beer van die Universiteit van Pretoria, gehad.

## Diskografie 
* Die Fluitende Predikantsvrou LP, DECIBEL
* Die Fluitende Predikantsvrou LP, BRIGADIERS MUSIEK (begelei deur Bets van den Berg)
* Fluit-Fluit-Deuntjies LP, BRIGADIERS MUSIEK (o.l.v. Bets van den Berg; uitgereik ten bate van die Instituut Vir Dowes)
* Die Fluitende Predikantsvrou CD, 1997 EMI Music

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Goudstertspeg

Die **goudstertspeg** (*Campethera abingoni*) is 'n algemene standvoël van boomveld, ruigtes en kuswoud. Die voël is 19 – 22&nbsp;cm groot en weeg 62 - 75 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Golden-tailed woodpecker*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Prodotiscus

***Prodotiscus*** is 'n genus van voëls in die familie van heuningwysers (*Indicatoridae*).

## Spesies 
Die genus omvat die volgende spesies:

* *Prodotiscus insignis*
* *Prodotiscus regulus* — Skerpbekheuningvoël
* *Prodotiscus zambesiae* — Dunbekheuningvoël

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Campethera

**Campethera** is 'n genus van voëls in die familie van spegte (*Picidae*).

## Spesies 
Die volgende spesies behoort aan die genus:

**Campethera abingoni* - Goudstertspeg
**Campethera bennettii* - Bennettse speg‎
**Campethera cailliautii* - Gevlekte speg
**Campethera caroli*
**Campethera maculosa*
**Campethera mombassica*
**Campethera nivosa*
**Campethera notata* - Knysnaspeg
**Campethera nubica*
**Campethera punctuligera*
**Campethera scriptoricauda* - Tanzaniese speg
**Campethera tullbergi*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Fonologie

**Fonologie** is 'n vertakking van taalkunde gemoeid met die sistematiese organisasie van klanke in tale. Dit fokus tradisioneel grootliks op die studie van die sisteme van foneme, in besonder tale, maar kan ook enige linguistiese analises dek, of op 'n vlak onder die woord (insluitend lettergrepe, begin en rym, artikulatoriese gebare, artikulatoriese kenmerke, mora ens), of op alle vlakke van taal waar klank oorweeg word as gestruktureerd vir die oordra van linguistiese betekenis. Fonologie sluit ook die studie van ekwivalente organisatoriese sisteme in gebaretaal in.

Die woord *fonologie* kan ook verwys na die fonologiese sisteem (klanksisteem) van 'n gegewe taal. Dit is een van die fundamentele stelsels waaruit gemeen word 'n taal bestaan, soos sy sintaksis en woordeskat.

Fonologie word gereeld afgesonder van *fonetiek*. Terwyl fonetiek gemoeid is met die fisiese produksie, akoestiese oordrag en waarneming van die spraakklanke, beskryf fonologie die manier wat klanke funksioneer binne 'n gegewe taal of regdeur tale om betekenis te enkodeer. Volgens baie taalkundiges behoort fonetiek tot beskrywende linguistiek en fonologie tot teoretiese linguistiek, hoewel die vasstelling van die fonologiese sisteem van 'n taal noodwendig 'n toepassing van die teoretiese aspekte is vir die analise van fonetiese bewyse. Neem kennis dat die onderskeiding nie altyd gemaak is nie, veral nie voor die ontwikkeling van die moderne konsep van foneme in die middel van die 20ste eeu nie. Sekere onderafdelings van moderne fonologie oorvleuel met fonetiek in beskrywende dissiplines soos psigolinguistiek en spraakpersepsie, met spesifieke areas tot gevolg soos artikulatoriese fonologie of laboratorium-fonologie.

## Verwysings
Bennettse speg

Die **Bennettse speg** (*Campethera bennettii*) is 'n redelik algemene standvoël in breëblaarboomveld en savanne. Die voël is 22 – 24&nbsp;cm groot en weeg 65 - 80 gram. In Engels staan die voël bekend as die ''Bennett's Woodpecker*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.'' Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Dendropicos

**Dendropicos** is 'n genus van voëls in die familie van spegte (*Picidae*).

## Spesies 
Die volgende spesies behoort aan die genus:

* *Dendropicos abyssinicus*
* *Dendropicos elachus*
* *Dendropicos elliotii*
* *Dendropicos fuscescens* - Kardinaalspeg
* *Dendropicos gabonensis*
* *Dendropicos goertae*
* *Dendropicos griseocephalus* - Gryskopspeg
* *Dendropicos lugubris*
* *Dendropicos namaquus* - Baardspeg
* *Dendropicos obsoletus*
* *Dendropicos poecilolaemus*
* *Dendropicos pyrrhogaster*
* *Dendropicos spodocephalus*
* *Dendropicos stierlingi*
* *Dendropicos xantholophus*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings
Gevlekte speg

Die **Gevlekte speg** (*Campethera cailliautii*) is 'n skaars tot algemene standvoël van woudrand, rivierbos, breëblaarboomveld en ruigtes. Die voël is 15 – 18&nbsp;cm groot en weeg 35 - 46 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Green-backed Woodpecker*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Fort Hill

**Fort Hill** was een van 'n reeks forte wat die Britse onwerheid tydens die Kaapse grensoorloë van 1779 tot 1877 op die oosgrens van die Kaapkolonie gebou het.

Hierdie fort by King William's Town is in 1835 as militêre hoofkwartier gebou na die proklamering van die Provinsie van Koningin Adelaide. Gedurende  die Sesde Grensoorlog (die Oorlog van Hintsa, 1834-36) was dit die voorraaddepot vir die 10 forte in die nuwe provinsie.  Op 28 Julie 1836 is die provinsie opgehef, Fort Hill ontruim en die kanonne na Fort Willshire geneem. Tydens die Oorlog van die Byl (die Sewende Grensoorlog, 1846-47) was King William's Town weer die sentrum van militêre bedrywighede en is Fort Hill weer beset, uitgebrei en versterk.

Fort Hill was aanvanklik 'n eenvoudige vierkantige konstruksie bestaande uit grondwalle met bastions vir 3 kanonne. Die kaserne gebou uit takke en klei kon 400 man huisves. By die herbouing is die mure met klip versterk. Daar was ruim magasyne, 'n klein hospitaal, 'n gevangenis en later selfs 'n tweede kruithuis. Dit alles was omring met  grag.

Tydens die Sesde Grensoorlog het Harry Smith in die opgeknapte huis van sendeling John Brownlee naby die fort gewoon. Die fort is vernoem na lord Rowland Hill, die destydse hoof van die Britse Leër.

Slegs die twee kruithuise het behoue gebly, is tot monument verklaar  en staan op die terrein van die huidige Lovedale Kollege in King William's Town.

## Bibliografie 
* www.buffalocity.gov.za
* www.mbendi.com

## Sien ook 
* Lys van forte in die Oos-Kaap
* Kaapse grensoorloë
Dobbertjie

**Dobbertjie** kan na een van die volgende verwys:

* Dobbertjies, voëls soos die kleindobbertjie en die alaotra-dobbertjie wat aan die orde *Podicipedidae* behoort.
* Hengelterm vir 'n "polisieman" wat aan die lyn gebind word om te sien as 'n vis byt.

Zwergtaucher 060319 3.jpg|'n Kleindobbertjie.
Floats.jpg|Verskillense soorte dobbertjies wat vir hengel gebruik word.
Kardinaalspeg

Die **kardinaalspeg** (*Dendropicos fuscescens*) is 'n algemene standvoël in die meeste habitats, van woudrand tot droë doringveld. Die voël is 14 – 16&nbsp;cm groot en weeg 20 - 36 gram. In Engels staan die voël bekend as die *Cardinal woodpecker*.

duimnael|links|Mannetjie in 'n boom.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Bron 
* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. 

## Verwysings
Dobbertjies

**Dobbertjies** is watervoëls in die familie *Podicipedidae* wat aan die orde *Podicipediformes* behoort. Hulle het 'n wêreldwye verspreiding en kan op vars-, brak- of soutwaters voorkom.

## Beskrywing
[duimnael|links|Die kop en lobbig-gewebde tone van 'n bontbekdobbertjie (*Podilymbus podiceps*), 'n wydverspreide spesie in die [Nuwe Wêreld]]
Dobbertjies mag na eende of bleshoenders lyk maar verskil morfologies in etlike opsigte. Die snawel is skerp en effens sydelings afgeplat, eerder as spatelformig, en daar is geen helm teen die voorkop nie. Ook besit hulle geen lamelle teen die snawelrand vir filtervoeding nie. Hul pote is ver na agter op die liggaam geplaas (*Podilymbus* beteken tewens "voete by die boude"), 'n bouvorm wat nuttig is vir aandrywing tydens swem- of duikmaneuvers, maar 'n hindernis op land is. In stede van gewebde pote soos by eende, is elk van die vier tone breed gelob en los van mekaar. Hul vlerke is kort en smal, sonder die kleurryke specula van eende. Die stert is rudimentêr of bykans afwesig.

## Verspreiding en habitat
Dobbertjies kom op al die kontinente van die aarde voor. Hulle leef in varswater (damme of stadigvloeiende riviere), maar sommige spesies sal na soutwater (see) uitwyk terwyl hulle na ander gebiede migreer.

## Gewoontes
Hulle vreet meestal vis en ander ongewerwelde waterdiertjies. Party dobbertjies verloor al hulle slagvere gelyk, en dan nie vlieg alvorens die nuwes uitkom nie. Hofmakerige of mededingende mannetjies voer uitgebreide waterdanse in pare uit. Dobbertjies bou (soos langtone) drywende neste wat gewoonlik aan 'n aanliggende plant geanker is sodat dit nie wegdrywe nie. Wanneer hulle van gevaar ontkom duik hulle in die water weg eerder as om te vlieg.

## Taksonomie 
[duimnael|regs|170px|Die linkerpoot van 'n [kuifkopdobbertjie (*Podiceps*)]]
Die familie (en orde) bestaan uit 22 spesies wat in die volgende genera onderverdeel is:

* *Aechmophorus*
* *Podiceps*
* *Podilymbus*
* *Poliocephalus*
* *Rollandia*
* *Tachybaptus*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

## Verwysings