open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Asus

**ASUSTeK Computer Inc. (Asus)** (Chinees: 華碩電腦股份有限公司; Pinyin: Huá Shùo Diànnǎo Gǔfèn Yǒuxiàn Gōngsī, letterlik "Die Groot Wonderlike Rekenaarkorporasie"), algemeen bekend as **Asus**, is 'n groot Nasionaal-Chinese vervaardiger van rekenaar-hardeware en elektroniese verbruikersware. Sy huidige reeks produkte sluit moederborde, tafel- en skootrekenaars, netboeke, rekenaarmonitors, tabletrekenaars, bedieners en selfone in. Asus vervaardig daarnaas ook komponente vir ander maatskappye in die inligtingstegnologiebedryf, waaronder *Dell*, *Falcon Northwest*, *Hewlett-Packard* en *Apple, Inc.*.

Die multinasionale maatskappy het sy hoofkwartier in die Taiwannese hoofstad Taipei. Sy aandele word onder die afkorting 2357 op die Taiwannese Effektebeurs en onder ASKD op die Londense Effektebeurs verhandel. In Januarie 2008 is die maatskappy in drie selfstandige sake-afdelings verdeel: *Asus*, *Pegatron* en *Unihan*.

## Eksterne skakels
Swarttip-koningvis

Die **Swarttip-koningvis** (*Caranx heberi*) is 'n vis wat voorkom in die Indiese-Pasifiese area en aan die ooskus van Afrika vanaf die Persiese Golf tot by Knysna. In Engels staan die vis bekend as die *Blacktip kingfish*.

## Voorkoms 
Die vis het 'n gevurkte stertvin met die boonste helfte wat swart is en die onderste helfte geel terwyl die anale en dorsale vinne tot helder geel kan wees. Die pektorale vinne is lank en op die agterste helfte van die sylyn is 'n ry verdikte skubbe.
Die vis word 1&nbsp;m lank en 14&nbsp;kg swaar.

## Habitat 
Die vis verkies rots- en koraalriwwe om in te leef in water wat van 5 – 20&nbsp;m diep is terwyl die onvolwasse visse riviermondings en die vlak kuswater verkies om in te leef. Die vis eet vis wat op die riwwe leef, ansjovis, tjokka, garnale en klein krappe.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004.
Grootoog-koningvis

Die **Grootoog-koningvis** (*Caranx sexfasciatus*) is 'n vis wat voorkom in die Indiese-Pasifiese area, die Rooisee en aan die ooskus van Afrika vanaf Oman tot by Margate in KwaZulu-Natal. In Engels staan die vis bekend as die *Bigeye kingfish*.

## Voorkoms 
Die volwasse vis se lyf is blou-groen aan die bokant en silwerig aan die onderkant en het 'n donker kol op die boonste rand van die operkulum. Die tippies van die dorsale en anale vinne het wit punte. Gedurende die broeitydperk is die manlike visse swart van kleur. Die onvolwasse visse is brons-geel met 5 - 6 donker vertikale strepe op die lyf. Die vis word tot 1,2&nbsp;m lank en 18&nbsp;kg swaar.

## Habitat 
Die visse verkies helder water in rots- en koraalriwwe om in te leef. Hulle vreet hoofsaaklik vis van die riwwe wat gedurende die nag gejag word en gedurende die dag swem die visse rustig saam in skole. Die visse paar gedurende die lente en somer.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004.
AC Milan

**AC Milan** is 'n Italiaanse sokkerspan in die stad Milaan, wat in die Serie A (die hoogste Italiaanse sokkerliga) uitdraf. *AC Milan* is een van die bekendste sokkerspanne in die wêreld en het reeds verskeie titels en pryse gewen ( Champions League, sewe titels  en agtien nasionale titels ). *AC Milan* deel sy tuisveld (die San Siro met 'n kapasiteit van 80&nbsp;000 toeskouers) met hulle jarelange teenstander Internazionale ('n klub wat in 1908 van hulle afgestig is). Die derby tussen die  spanne staan bekend as die Derby della Madonnina (na die beskermheilige van die stad Milaan).

## Erelys 
* **Kampioen Italië (19)**
: 1901, 1906, 1907, 1950–51, 1954–55, 1956–57, 1958–59, 1961–62, 1967–68, 1978–79, 1987–88, 1991–92, 1992–93, 1993–94, 1995–96, 1998–99, 2003–04, 2010–11
: (naaswenner (16): 1902, 1947–48, 1949–50, 1951–52, 1955–56, 1960–61, 1964–65, 1968–69, 1970–71, 1971–72, 1972–73, 1989–90, 1990–91, 2004–05, 2011-12, 2020-2021)
* **Coppa Italia (5)**
: 1967, 1972, 1973, 1977, 2003
: (naaswenner (7): 1942, 1975, 1985, 1990, 1998, 2016, 2018)
* **Supercoppa Italiana (7)**
: 1988, 1992, 1993, 1994, 2004, 2011, 2016
: (naaswenner (5): 1996, 1999, 2003, 2018, 2022)
* **Champions League (7)**
: 1963, 1969, 1989, 1990, 1994, 2003, 2007
: (naaswenner (4): 1958, 1993, 1995, 2005)
* **Europese Bekerwenner-beker (2)**
: 1968, 1973
: (naaswenner (1): 1974)
* **Europese Supercup (5)**
: 1989, 1990, 1994, 2003, 2007
: (naaswenner (2): 1973, 1993)
* **Wêreldbeker vir klubs (4)**
: 1969, 1989, 1990, 2007
: (naaswenner (4): 1963, 1993, 1994, 2003)

## Bekende sokkerspelers en afrigters 
### Spelers 
*  Franco Baresi
*  Marco van Basten
*  Ruud Gullit
*  Clarence Seedorf
*  Filippo Inzaghi
*  Kaká
*  Paolo Maldini
*  Giuseppe Meazza
*  George Weah
*  Zlatan Ibrahimović

### Afrigters 
*  Carlo Ancelotti
*  Fabio Capello
*  Nereo Rocco

## Eksterne skakels 
* AC Milan se amptelike webtuiste
Bronskoningvis

Die **Bronskoningvis** (*Caranx papuensis*) is 'n vis wat voorkom in die Indiese-Pasifiese area, en aan die ooskus van Afrika vanaf Kenia suid tot by Port Alfred in Suid-Afrika. In Engels staan die vis bekend as die *Brassy kingfish* of *Brassy trevally*.

## Voorkoms 
duimnael|links|'n Bronskoningvis

Die volwasse vis se lyf is geel tot blou-groen aan die bokant en silwer aan die onderkant met 'n helder wit kol net agter die boonste rand van die operkulum. Daar is ook verspreide swart kolletjies op die boonste gedeelte van die lyf en kop. Die stert is gevurk met die boonste lob donkergrys en die onderste lob geel. Die vis word tot 80&nbsp;cm lank en 5&nbsp;kg swaar.

## Habitat 
Die visse verkies rots- en koraalriwwe om op te leef. Hulle vreet hoofsaaklik vis van die riwwe, tjokka, garnale en krappe. Die volwasse visse is alleenlopers of kom in pare voor en die onvolwasse visse bly in skole saam. Dit is 'n gesogte eetvis.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004. 

## Eksterne skakels 
*
Reënboog-pylvis

Die **reënboog-pylvis** (*Elagatis bipinnulata*) is 'n vis wat in al die oseane van die wêreld voorkom. Dit is meer volop aan die ooskus van Suid-Afrika vanaf Durban en verder noordwaarts. In Engels staan die vis bekend as die *Rainbow Runner*.

## Voorkoms 
Die vis se kop en lyf is donker olyfkleurig of blou aan die bokant, op die sye is daar twee paralelle blou strepe met 'n groenerige geel streep tussenin wat strek van die oë tot by die stertvin. Die onderkant van die lyf is wit en die vinne is 'n dowwe olyfkleur. Die lyf is langer as die koningvisse s'n. Die laaste twee strale van die dorsale en anale vinne vorm nie deel van die dorsale en anale vinne nie – hulle staan alleen. Die vis word tot 1,8&nbsp;m lank en 'n rekord 46&nbsp;kg swaar.

## Habitat 
Die vis kom naby die oppervlakte van die oseaan voor en vreet ander visse en skaaldiere. Die vis kom alleen voor of in klein groepies. Die vis is die gewildste aas om marlyn en ander snawelvisse mee te vang. Dit is ook 'n gewilde eetvis, veral as soesji.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004.
Loodsvis

Die **Loodsvis** (*Naucrates ductor*) is 'n vis wat voorkom in al die oseane van die wêreld in warm en tropiese waters. In Engels staan die vis bekend as die *Pilotfish*.

## Voorkoms 
Die vis se kop en lyf is blou aan die bokant en silwerig aan die onderkant. Daar is vyf breë, swart, vertikale strepe oor die lyf. Die dorsale, anale en bekkenvinne is swart met 'n wit punt. Die stertvin is dofgeel met 'n geel vlek op die basis en die stertlobbe se punte is ook wit. Die vis word tot 1,8&nbsp;m lank en 46&nbsp;kg swaar.

## Habitat 
Die vis is 'n pelagiese vis en kom voor tot op dieptes van 200&nbsp;m. Die vis word gesien waar hulle die boeggolf van haaie, mantas, groot beenvisse, seeskilpaaie en ook skepe ry.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004. 

## Eksterne skakel 
* *Naucrates ductor* op FishBase.
Nieu-Taipei

**Nieu-Taipei**, soms ook **Xinbei** genoem, amptelike Engelse naam: **New Taipei City** (Chinees: 新北市, pinyin: *Xīnběi Shì*; Taiwannees: *Sin-pak Tshī*), is die grootste stad van die Republiek China op die eiland Taiwan met 'n bevolking van sowat vier miljoen. Nieu-Taipei het in Desember 2010 met die samesmelting van alle 29 stede en munisipaliteite in die voormalige landelike Taipei-distrik ontstaan. Dit is 'n spesiale munisipaliteit in die noordelike deel van die eilandstaat en word regstreeks deur die nasionale regering bestuur.

duimnael|links|Nieu-Taipei se stadshorison
Sy stadsgebied behels 'n aansienlike deel van Taiwan se noordelike kuslyn langs die Oos-Chinese See en omsluit die Taipei-bekken met die hoofstad Taipei. Dit word in die noordooste deur Keelung, die Yilan-distrik in die suidooste en die Taoyuan-distrik in die suidweste begrens.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*  
*  Amptelike webwerf
*
Clube de Regatas do Flamengo

**Flamengo** is 'n Brasiliaanse sokkerklub in Rio de Janeiro, wat in die Brasiliaanse Serie A speel. Die span se tuisveld is die Estádio do Maracanã (met 'n kapasiteit van 77&nbsp;000 plekke), wat hulle deel met Botafogo en hul jarelange mededinger Fluminense. Die derby tussen hierdie spanne staan bekend as Fla-Flu en is moontlik die strafste in Brasilië.

*Flamengo* is vernoem na die wyk Flamengo in *Rio de Janeiro*, wat weer na die Vlaminge vernoem is. Die klub is aanvanklik vir roei gestig, maar nadat 'n paar spelers van *Fluminense* in 1911 met die bestuur gebots het, het hulle afgestig van *Flu* en by *Fla* aangesluit om daar ook 'n sokkerafdeling op die been te bring.

## Erelys 
* **Kampioen Brasilië (8)**
: 1980, 1982, 1983, 1987, 1992, 2009, 2019, 2020
* **Copa do Brasil (4)**
: 1990, 2006, 2013, 2022
: (naaswenner (3): 1997, 2003, 2004)
* **Copa dos campeões (1)**
: 2001
* **Copa Libertadores (3)**
: 1981, 2019, 2022
* **Wêreldbeker vir Klubs (1)**
: 1981

## Beroemde sokkerspelers 
*  Romário
*  Ronaldinho
*  Sócrates
Fla-Flu

duimnael|regs|250px|Ondersteuners van die twee spanne tydens Fla-Flu in die Maracanã-stadion.
**Fla-Flu** is die naam van die strafste derby in Brasilië: tussen Flamengo en Fluminense. Die twee sokkerklubs kom uit dieselfde distrik, Flamengo, in Rio de Janeiro.

## Die mededinging 
Nog voor die spanne sokker teen mekaar gespeel het, was daar sterk mededinging tussen hulle. Flamengo, wat in 1895 gestig is as ’n roeiklub, het teen die sokkerspan Fluminense (gestig in 1902) meegeding om die aandag van die vroue in die distrik. Toe 'n paar spelers van Flu in 1911 stry kry met die klubbestuur, het hulle by Fla aangesluit en nog 'n sokkerspan gestig.

Die spanne speel hulle tuiswedstryde in dieselfde stadion: Estádio Olímpico João Havelange. Omdat die Fla-Flu so gewild is, word die wedstryd egter dikwels in die nasionale sokkerstadion van Brasilië gespeel: die Maracanã (die grootste sokkerstadion ter wêreld). Tydens die Fla-Flu van 1963 is 'n wêreldrekord opgestel met 177&nbsp;656 betalende (altesaam sowat 195&nbsp;000) toeskouers.

## Die wedstryd 
Die eerste wedstryd tussen die spanne is in 1912 gespeel en met 3-2 deur Fluminense gewen (voor net 800 toeskouers). Flamengo het tot dusver die meeste Fla-Flu's asook 'n paar pryse meer gewen.

Die twee spanne is nie die bestes in Brasilië nie (Palmeiras en Santos het meer pryse gewen). Flamengo is wel die suksesvolste span van Rio de Janeiro, maar CR Vasco da Gama het meer nasionale titels as Fluminense. Tog sorg die geskiedenis van die twee spanne dat die Fla-Flu meer aandag kry as enige ander wedstryd of derby in Brasilië.
Pelagiese sone

duimnael|regs|200px|Skematiese voorstelling van die verskillende subsones binne in die pelagiese sone.

Die **pelagiese sone** is die deel van die oop see of oseaan wat nie naby die kus of bodem is nie. Die woord is afgelei van die Griekse woord, "πέλαγος" (pélagos), wat rofweg as "see" vertaal kan word, maar meer akkuraat *oop* of *diep see* beteken.

## Subsones 
Die pelagiese sone word in die volgende subsones opgedeel:

* **Epipelagiese sone** - oppervlak tot 200 meter diep. Die meeste plante en diere kom hier voor. Fotosintese kan in die laag plaasvind omdat sonlig geredelik tot die diepte deurdring. Die gevolg is dat plantelewe floreer wat weer verskeie diere voed.

* **Mesopelagiese sone** - van 200m tot 1000m. Die sone is bedags in skemer gehul. Verskeie seediere skuil bedags in die sone.

* **Batipelagiese sone** - van 1000m tot 4000m. Die sone is deurentyd donker en die waterdruk geweldig hoog. Slegs spesiaal toegeruste spesies kan hier oorleef.

* **Abissopelagiese sone** - van 4000m tot die oseaan se bodem. Geen lig dring tot hier deur nie en die dierelewe is blind en kleurloos. 

* **Hadalpelagiese sone** - die water in diep skeure en slote. Min is bekend oor die sone. Slegs 'n paar spesies leef hier, maar verskeie organismes leef in hidrotermiese ventilasie openinge.

Die laaste drie sones is soortgelyk in karakter, en ​​mariene-bioloë groepeer hulle, of die laaste twee, soms saam as 'n enkele sone. Sommige definieer die hadalpelagiese sone as waters wat dieper as 6000 meter is, hetsy in 'n skeur of nie.
E-boekleser

duimnael|'n E-boekleser met sy kenmerkende elektroniese ink-skerm (Amazon Kindle Paperwhite, 2de generasie)
[duimnael|regs|Drie generasies van Amazon se *[Amazon Kindle|Kindle*-e-boekleser-produkreeks: *Kindle 2*, *Kindle 3* en *Kindle 4*]]

'n **E-boekleser** (dikwels ook kort **e-leser** of **e-boektoestel** genoem) is 'n mobiele elektroniese toestel wat veral ontwerp is om elektroniese boeke, dagblaaie en tydskrifte aanlyn te lees.

E-boeklesers is so dun, klein en lig soos tabletrekenaars sodat hulle maklik in 'n tas saamgedra kan word. Tabletrekenaars en e-boeklesers verskil nogtans ten opsigte van hul aanraakskerms. Eersgenoemde het gewoonlik 'n skerm met 'n hoë verfristempo wat dit meer geskik maak vir interaksie. Tabletrekenaars is daarteen vir 'n wyer verskeidenheid inhoud ontwerp.

Die meeste e-boeklesers is met swart-en-wit-skerms toegerus wat die voorkoms van gedrukte letters naboots – sogenaamde elektroniese papier of elektroniese ink. Hierdie gespesialiseerde skerms kombineer lae energieverbruik (slegs wanneer 'n mens bladsye omblaai word energie verbruik) met 'n relatief hoë kontras wat leesbaarheid selfs in helder sonlig vergemaklik. Elektroniese boeke, tydskrifte en koerante kan by aanlynwinkels gekoop en afgelaai of by biblioteke elektronies uitgeleen word.

E-boeklesers maak gewoonlik gebruik van spesiale lêerformate soos e-pub en mobi, terwyl ook ander formate soos byvoorbeeld PDF, HTML en TXT gelees kan word. Daar is nogtans steeds twee mededingende formate op die mark. Die Amerikaanse aanlynwinkel *Amazon.com* het vir sy *Kindle*-e-boekleser 'n eie formaat ontwikkel, terwyl die meeste Europese uitgewerye hul e-boeke tans in die e-pub-formaat aanbied. Die beskikbaarheid van titels in 'n bepaalde taal is dan ook afhanklik van die formaat wat op 'n nasionale mark beskikbaar is. Dikwels word spesiale sagteware benodig om 'n vreemde formaat te konverteer. In Oktober 2013 was daar reeds meer as 1&nbsp;500 Afrikaanse e-boeke in die *Kindle*-formaat beskikbaar, alhoewel daar tans nog geen Suid-Afrikaanse filiaal van *Amazon.com* bestaan nie.

## Sien ook 
* PocketBook Reader

## Eksterne skakels 
* 
*
PocketBook Reader

duimnael|regs|PocketBook Pro 902/903 
**PocketBook** is 'n reeks e-boeklesers wat deur *PocketBook International*, 'n Hongkong-gebaseerde multinasionale maatskappy met sy hoofkwartier in Kijif, Oekraïne, vervaardig word.

Die handelsmerk is in 2007 ingevoer, terwyl die vervaardiging van e-boeklesers in laat 2008 begin is. Die toestelle is aanvanklik deur die Taiwannese maatskappy *Netronix* vervaardig, maar sedert middel-2010 word hulle deur *Foxconn* geproduseer. In Oos-Europa het *PocketBook* se markaandeel reeds meer as veertig persent bereik.

Aangesien die vervaardiging van sy hardeware uitgekontrakteer is, spits *PocketBook* hom op die ontwerp van e-lesers en sagteware-ontwikkeling toe. Wat die aantal teksformate betref wat op sy e-boeklesers gelees kan word, is *PocketBook* lank reeds die markleier, alhoewel vreemde e-boek- en ander lêerformate ook met behulp van sagteware omgeskakel kan word.  

*PocketBook*-e-boeklesers beskik oor 'n eenvoudige webblaaier, en dit is ook moontlik om na oudioboeke of MP3-titels te luister.
Vitesse Arnhem

**Vitesse** is 'n sokkerspan in die Nederlandse stad Arnhem wat in die Eredivisie speel. Die span se tuisveld is die GelreDome (wat 25&nbsp;500 sitplekke het en 'n dak wat oor die hele stadion, insluitend die veld, kan trek).
Tans is Alexander Tsjigirinski die eienaar. Hy is 'n vriend van Roman Abramovic (die eienaar van Chelsea FC).
*Vitesse* het sterk mededinging met NEC Nijmegen en hulle derby staan as die Gelderse derby bekend.

## Erelys 
* **Kampioen Nederland**
: (naaswenner (6): 1896/97, 1897/98, 1902/03, 1912/13, 1913/14, 1914/15)
* **Kampioen Eerste divisie (2)**
: 1976/77, 1988/89
: (naaswenner (2): 1959/60, 1973/74)
* **Kampioen Tweede divisie (1)**
: 1965/66
* **Kampioen Oos-Nederland (7)**
: 1896/97, 1897/98, 1902/03, 1912/13, 1913/14, 1914/15, 1952/53
: (naaswenner (5): 1922/23, 1940/41, 1943/44, 1945/46, 1949/50)
* **KNVB-Beker**  2017
: (naaswenner (3): 1912, 1927, 1990)

## Beroemde sokkerspelers en afrigters 
### Spelers 
*  Matthew Amoah
*  Phillip Cocu
*  Darius Dhlomo
*  Pierre van Hooijdonk
*  Theo Janssen
*  Nikos Machlas
*  Roy Makaay

### Afrigters 
*  Leo Beenhakker
*  Henk ten Cate
*  Ronald Koeman
*  Aad de Mos
Scottish Premier League

Die **Scottish Premier League** was die hoogste sokkerafdeling in die betaalde manskompetisie wat deur die Scottish FA in Skotland georganiseer is. Dit het in 2013 met die Scottish Football League tot die Scottish Professional Football League verenig. Hierdie kompetisie moenie verwar word met die Engelse Premier League nie.

Die kompetisie is in 1998 gestig en was die opvolger van die *Scottish First Division*. Die *Scottish Premier League* het uit uit 12 spanne bestaan. Elke klub het twee keer per seisoen teen mekaar gespeel – 'n weg- en 'n tuiswedstryd. Teen die einde van die seisoen is die onderste span gerelegeer (afgeskuif) na die First Division (tweede vlak van Skotse sokker). Die kampioen plaats sig vir die voorronde van die UEFA Champions League.

## Klubs in 2011/12 
* Aberdeen FC
* Celtic (**bekerkampioen**)
* Dundee United
* Dunfermline Athletic
* Heart of Midlothian
* Hibernian
* Inverness Caledonian Thistle FC
* Kilmarnock FC
* Motherwell FC
* Rangers (**kampioen**)
* St. Johnstone FC
* St. Mirren FC

## Verwysings
Nasionale Eerste Liga

Die **Nasionale Eerste Liga** is die tweede vlak vir sokker in Suid-Afrika na die Premiersokkerliga. Hierdie kompetisie bestaan uit 16 spanne, verdeel oor twee kompetisies (noord en suid). Die wenners van albei kompetisies speel teen mekaar in 'n eindstryd. Die wenner promoveer na die *Premiersokkerliga* en die verloorder speel teen die nommer 15 van die *PSL* vir 'n plek in hierdie kompetisie vir die volgende seisoen.

## Klubs in 2022–'23 
* Baroka
* Black Leopards
* Kaapstad All Stars
* Kaapstad Spurs
* Casric Stars
* Hungry Lions
* JDR Stars
* Magesi
* MM Platinum
* Platinum City
* Polokwane City
* Pretoria Callies
* Tshakhuma Tsha Madzivhandila
* Universiteit van Pretoria
* Uthongathi
* Venda Football Academy

## Eksterne skakels 
*  Amptelike webwerf
Historiese Huise van Suid-Afrika

**Historiese Huise van Suid-Afrika Beperk** is ‘n maatskappy wat hom beywer vir die bewaring van geboue van kulturele en historiese belang vir die nageslag.

Veral dr. Anton Rupert was bekommerd oor die toenemende verwaarlosing en verdwyning van Suid-Afrika se historiese geboue en veral dié in die Kaaps-Hollandse boustyl.

Op 31 Maart 1966 is die firma as ‘n filiaal van die Rembrandt Groep gestig met Rupert as voorsitter en Imker Hoogenhout as besturende direkteur. Dit is ‘n eiendomsbeleggingsmaatskappy wat belê in geboue van historiese of estetiese belang. Rupert se bewaringsfilosofie was dat as ‘n ou gebou na restourasie nie bruikbaar is nie, die bewaring nie volhoubaar is nie. Daarom word die bewaring van die geboue op ‘n sakegrondslag benader en word die geboue verhuur. Tans word die meeste geboue gebruik as kantore en winkels.

Die Burgerhuis (van 1797) aan Die Braak op Stellenbosch huisves die hoofkantoor. Verskeie geboue op Stellenbosch en Graaff-Reinet, enkele Britse Setlaarshuise in Port Elizabeth en Grahamstad, die Ou Jongenskool (tans Olyfkranskollege), Paulsenhuis en die ou Residensie op Swellendam en Huis Vergenoegd in die Paarl vorm die firma se portefeulje. Hul wye ervaring met restourasieprojekte word wyd in die land benut. Daarom was hulle o.a. nou betrokke by die restourasieprojek op Tulbagh na die aardbewing van 1969.

## Bronnelys 
* Burden, Matilda: 50 jaar - Historiese Huise 1966-2016. Stellenbosch: Historiese Huise van Suid-Afrika, 2016. 
* Dommisse, Ebbe: Anton Rupert – ‘n lewensverhaal. Kaapstad: Tafelberg, 2008. 

## Verwysings
Thanda Royal Zulu

**Thanda Royal Zulu** is 'n Suid-Afrikaanse sokkerspan in Richardsbaai, wat tans in die Nasionale Eerste Afdeling speel. Hulle tuisveld is die Richardsbaaistadion.

## Bekende spelers 
*  Bernard Parker
*  Peter Ndlovu
Stegostomatidae

Die **Langsterthaaie** (*Stegostomatidae*) is 'n kraakbeenvis-familie wat hoort tot die orde Orectolobiformes. Daar is slegs een genus met 1 spesie wat hoort tot dié familie en die spesie kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor.

## Kenmerke 
Die uitstaande kenmerk van die familie is dat die boonste gedeelte van die stertvin langer as die lyf is terwyl die onderste gedeelte van die stertvin amper nie bestaan nie. Die anale vin is ook langer as die dorsale vin. Die familie het vyf kieue splete.

## Genus 
Die volgende genus en spesie kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor:

* *Stegostoma*
::* *Stegostoma fasciatum* - Sebrahaai

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004.
Scyliorhinidae

Die **Kathaaie** (*Scyliorhinidae*) is 'n kraakbeenvis-familie wat hoort tot die orde Carcharhiniformes. Daar is sewentien genera met meer as 100 spesies wat hoort tot dié familie, sestien van die spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor waarvan elf endemies is.

## Kenmerke 
duimnael|links|'n Eierkapsule, bekend as 'n meermin- of haaibeursie.

Die familie het twee dorsale vinne en die onderste lob van die stertvin is baie klein en het vyf kieue splete. Die meeste spesies is ovipaar en die grootte wissel van 30&nbsp;cm tot 1.6&nbsp;m. Hulle word gewoonlik op of naby die bodem gevind tot op dieptes van 2 000&nbsp;m. Die haaie is redelik klein en nie baie vinnig nie. Hulle vermy warmer waters.

## Genera 
Die volgende genera en spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor:

* *Halaelurus*
::* *Halaelurus lineatus* - Band-kathaai
::* *Halaelurus natalensis* -Tierkathaai

* *Haploblepharus*
::* *Haploblepharus edwardsii* - Pofadder-skaamooghaai
::* *Haploblepharus pictus* - Donkerskaamooghaai

* *Poroderma*
::* *Poroderma africanum* - Streephaai
::* *Poroderma pantherinum* - Luiperd-kathaai

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004.
QR-kode

[duimnael|QR-kode vir die [URL van die Afrikaanse Wikipedia se mobiele hoofblad, "''''"]]

'n **QR-kode** (afgekort van **Quick Response**) is 'n soort matriksstaafkode (of tweedimensionale kode) wat aanvanklik vir die motornywerheid ontwerp is. Meer onlangs het die stelsel gewild geword buite die bedryf weens die snelle leesbaarheid daarvan en betreklik groot datakapasiteit. Die kode bestaan uit swart modules in 'n vierkantige rangskikking op 'n wit agtergrond. Die geënkodeerde inligting kan uit vier gestandaardiseerde dataformate (numeries, alfanumeries, binêre grepe, Kanji) bestaan, of deur gerugsteunde verlengings byna enige datasoort.

Die kode wat deur die Toyota-filiaal Denso Wave in 1994 ontwerp is vir voertuigmonitering in die vervaardigingsproses, is een van die mees gewilde tweedimensionale staafkodevariante. Dit is ontwerp met die oogmerk om die inhoud vinnig ontleedbaar te maak.

Die tegnologie is ook geredelik in die Verenigde State gebruik, en onlangs brei die aanwending daarvan die vinnigste uit in Kanada en Hong Kong.

## Sien ook 
* QRpedia

## Verwysings
Lamnidae

Die **Haringhaaie** (Lamnidae) is 'n kraakbeenvis-familie wat hoort tot die orde Lamniformes. Daar is drie genera met vyf spesies wat hoort tot dié familie en vier van die spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor.

## Kenmerke 
Die familie het vyf kieue splete met die tweede dorsale en anale vinne baie kleiner as die eerste dorsale vin. Die stertvin se boonste lob is langer as die onderste lob. Die familie kan tot 2 000&nbsp;kg swaar word en kom voor vanaf die oppervlakte tot by 1 280&nbsp;m.

## Genera 
Die volgende genera en spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor:

* *Carcharodon*
::* *Carcharodon carcharias* - Witdoodshaai

* *Isurus*
::* *Isurus oxyrinchus* - Kortvin-mako
::* *Isurus paucus* - Langvin-mako

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004.
Sphyrnidae

:*Vir die voëlspesie sien Hamerkop*

Die **hamerkophaaie** (*Sphyrnidae*) is 'n kraakbeenvis-familie wat aan die orde Carcharhiniformes behoort. Daar is slegs een genus met agt spesies wat aan hierdie familie behoort en drie van die spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor.

## Kenmerke 
[duimnael|links|'n Man dra 'n groothamerkop deur die strate van [Mogadisjoe]]
Die uitstaande kenmerk van die familie is die vorm van die kop en die posisie van die oë. Die kop lyk soos 'n hammer en die oë is weerskante van die 'hammerkop'. Die familie het vyf kieusplete en kom tot op dieptes van 300&nbsp;m voor. Groot hammerkoppe kan gevaarlik vir mense wees. Die familie is oënskynlik immuun teen die gif van pylsterte.

## Genus 
Die volgende genus en spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor:

* *Sphyrna*
::* *Sphyrna mokarran* - Groothamerkophaai
::* *Sphyrna lewini* - Skulprandhamerkophaai
::* *Sphyrna zygaena* - Gladde hamerkophaai

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004. 

## Eksterne skakel 
* http://www.fishbase.org/summary/FamilySummary.php?ID=12
Estivasie

duimnael|regs|300px|'n Kolonie slakke besig om op 'n plant in Sisilië te estiveer.

**Estivasie** of **oorsomering** verwys na somerslaap, die teenoorgestelde van hibernering (oorwintering of winterslaap). Tydens estivering is die dier onaktief en het 'n laer metaboliese tempo. Die toestand is 'n reaksie op hoë temperature en droë toestande wat meestal (maar nie noodwendig nie) in die somermaande voorkom.

Ongewerwelde en gewerwelde diere is bekend om hierdie toestand te betree om die skade van hoë temperature en die risiko van uitdroging te voorkom. Beide land- en waterlewende diere kan estivering ondergaan.

Voorbeelde van diere wat estiveer sluit in: die Nylkrokodil, Lieweheersbesies, verskeie slakke en longvisse.

## Bronne 
*
Blouvin-koningvis

Die **blouvin-koningvis** (*Caranx melampygus*) is 'n vis wat voorkom in die Indies-Pasifiese area, die Rooisee en aan die ooskus van Afrika vanaf Oman tot by die Aliwal-bank in Suid-Afrika. In Engels staan die vis bekend as die *Bluefin kingfish* of *Bluefin trevally*.

## Voorkoms 
Die volwasse vis se kop en boonste gedeelte van die lyf is groenerig geel met blou vlekke en kolletjies op. Die bekken-, anale en dorsale vinne is blou. Die onvolwasse visse se bekken- en anale vinne is bleekwit tot dofwit en die pektorale vinne is geel. Die vis word tot 1,2&nbsp;m lank en 4&nbsp;kg swaar.

## Habitat 
Die vis verkies rotsriwwe van 10 – 30&nbsp;m water diep om in te leef en vreet hoofsaaklik vis op die riwwe gedurende die dag. Die wyfies skiet kuit gedurende die somer. Dit is 'n gesogte eetvis.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004.
Haai (dubbelsinnig)

Die term **haai** kan na een van die volgende verwys:

* Haai (vis), 'n seelewende dier wat tot die klas kraakbeenvisse behoort.
* 'n Ondersteuner of speler van die Natal Sharks-rugbyspan in Durban, KwaZulu-Natal, Suid-Afrika.
* 'n Groetvorm. Byvoorbeeld: *Haai, hoe gaan dit met jou...*
Elasmobranchii

**Elasmobranchii** is 'n klas van die kraakbeenvisse *Chondrichthyes*. Van die kenmerke van die klas is dat al die spesies oor 5 -7 kieue splete beskik en die tande is los van mekaar in die kakebeen. Daar is ongeveer 1 100 spesies wat hoort tot die klas met die bekendes:  haaie, rôe, saagvisse, sandkruipers en pylsterte.

## Ordes 
Die volgende ordes hoort tot die klas Elasmobranchii en kom aan die Suider-Afrikaanse kus voor: 

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004. 

## Verwysings
Lys van katrasse

Hierdie **lys van katrasse** sluit in huiskatte en kruisings tussen huis- en wilde katte (soos die Bengaalse en die Savannekat). Dit is ’n algemene lys en nie beperk tot ’n sekere vereniging nie. Klassifiseringsverskille tussen verskillende katregisters bring mee dat ’n individuele dier van register tot register kan verskil. The International Cat Association (TICA) se Himalajakat word byvoorbeeld deur die Cat Fanciers' Association (CFA) in Amerika beskou as ’n kleurpunt-weergawe van die Persiese kat, terwyl die CFA se Javanese kat deur TICA beskou word as ’n kleurvariant van die Balinese kat.

Langhaar- en korthaarhuiskatte is nie rasse nie, maar terme wat in katliefhebbery gebruik word om katte te beskryf wat nie tot ’n spesifieke ras behoort nie. Net so is ’n skilpaddopkat nie ’n ras nie, maar ’n kat met ’n sekere kleurpatroon.

## Rasse 
(* Betwis)

## Notas en verwysings 
* Fédération Internationale Féline-rasstandaarde
* Cat Fanciers' Association-rasstandaarde 
* The International Cat Association-rasstandaarde 

## Bronne 
* 20px|links Hierdie lys is vertaal van die Engelse Wikipedia

## Eksterne skakels 
* 'n Lys van katrasse van die Southern African Cat Council 
* Gedetailleerde lys van katrasse
* Die geldigheid van "rasse"
* Katrasse met beskrywings en foto's
Pristidae

Die **Saagvisse** (*Pristidae*) is 'n kraakbeenvis-familie wat hoort tot die orde Pristiformes. Daar is twee genera met ses spesies wat hoort tot dié familie en drie van die spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor.

## Kenmerke 
Die uitstaande kenmerk van die familie is die plat snawel met tande aan weerskante wat soos 'n saag lyk. Die kop en voorste gedeelte van die lyf is plat terwyl die agterste gedeelte meer soos die lyf van 'n haai lyk. Die familie het twee dorsale vinne, 'n asimmetriese stertvin (die boonste lob is langer) en die pektorale vinne is langs die kop geheg en lyk amper soos twee vlerke. Daar is vyf pare kieue splete teenwoordig aan die onderkant van die kop. Die familie word tot 7&nbsp;m lank - die saag ingesluit en is ovovivipaar. Hulle kom voor in vlak water by sanderige bodems, soms in riviermondings. Die familie is eetbaar. Die saag word gebruik om kos uit te krap en ook om prooi mee dood te maak.

## Genera 
Die volgende genera en gepaardgaande spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor:

* *Pristis*
::* *Pristis microdon* - Groottandsaagvis
::* *Pristis pectinata* - Kleintandsaagvis
::* *Pristis zijsron* - Langkam-saagvis

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies
* Visordes van Suider-Afrika

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004.
Alopiidae

Die **Sambokhaaie** (*Alopiidae*) is 'n kraakbeenvis-familie wat hoort tot die orde Lamniformes. Daar is slegs een genus met drie spesies wat hoort tot dié familie en al drie die spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor. Dit word deur die IUBN geklassifiseer as 'n kwesbare spesie.

## Kenmerke 
Die uitstaande kenmerk van die familie is die buitengewone lang boonste lob van die stertvin en die onderste lob is kort. Die tweede dorsale en anale vinne is klein en die pektorale vinne is lank. Die tande is klein en daar is vyf pare kieue splete weerskante van die kop. Die familie kan tot 6&nbsp;m lank word.

## Genus 
Die volgende genus en gepaardgaande spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor:

* *Alopias*
::* *Alopias pelagicus* - Kleintand-sambokhaai
::* *Alopias vulpinus* - Fynstert-sambokhaai
::* *Alopias superciliosus* - Grootoog-sambokhaai

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004. 

## Verwysings
Grootoog-sambokhaai

Die **Grootoog-sambokhaai** (*Alopias superciliosus*) kom wêreldwyd en reg rondom die Suid-Afrikaanse kus voor, van Angola tot by KwaZulu-Natal. Dit word deur die IUBN geklassifiseer as 'n kwesbare spesie. In Engels staan die haai bekend as die *Bigeye thresher*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004. 

## Verwysings 
## Eksterne skakel 
* http://www.fishbase.org/summary/Alopias-superciliosus.html
Manx (kat)

Die **Manx**, of **stompstertkat van die Eiland Man**, is ’n katras wat sy oorsprong op die Eiland Man het. Dit het ’n natuurlike mutasie ondergaan wat meebring dat die stert afwesig is. Baie het ’n kort stert, maar Manx-katte is meer bekend daarvoor dat hulle geen stert het nie. Dit, asook hul langer agterpote en ronde kop, is die bekendste karaktertrekke van die diere. ’n Mens kry Manx-katte in alle kleure en patrone, hoewel effe wit voorbeelde skaars is. Langhaarkatte word soms beskou as ’n aparte ras, die Kimriese kat.

Manx-katte is bekende jagters en boere het hulle dikwels gebruik om knaagdiere te vang. Hulle word ook dikwels op skepe aangehou. Hulle word beskou as sosiaal, mak en aktief. Hulle word sedert die 1800's in katskoue ten toon gestel en die eerste teelstandaard is in 1903 gepubliseer.

Daar is verskeie volksverhale oor hoekom die kat nie ’n stert het nie. In een het Noag die deur van die Ark toegemaak toe dit begin reën en per ongeluk die kat se stert so afgekap.

## Variante 
Vier nuwe variëteite is uit die Manx ontwikkel: die langhaar-Manx, ook bekend as die Kimriese kat, die korthaar- en langhaarkat van die Eiland Man en die Tasmaanse Manx, hoewel slegs die Kimriese kat algemeen aanvaar word in katregisters.

## Sien ook 
* Lys van katrasse

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* The Manx Breed Council

*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Dirk Balfoort

**Dirk Balfoort** (1858 tot 1921) was 'n Nederlander wat in 1890 in Pretoria, Suid-Afrika aangekom het. Hy word regisseur en later direkteur van die rederykerskamer *Onze Taal*. Hy was ook 'n komponis en direkteur van die *Hollandsche Mannekoor*, vir wie hy ‘n sangstuk, getitel *Liever dood dan onderworpen* gekomponeer het. Hy het 'n besondere bydrae tot die kultuurlewe van Pretoria in die negentigerjare van die 19de eeu gelewer.

## Bronne 
* 1980, Afrikaanse kultuuralmanak, *Federasie van Afrikaanse Kultuurvereniginge*
Berlynse kasteel

duimnael|Fasade van die herboude Berlynse kasteel
duimnael|'n Driedimensionele voorstelling van die herboude kasteel
duimnael|Die Berlynse kasteel omstreeks 1900, met die Nasionale Keiser-Wilhelm-monument aan die regterkant
Die **Berlynse kasteel** (Duits: *Berliner Schloss*, dikwels ook *Berliner Stadtschloss*) was die hoofwoning en winterresidensie van die markgrawe en keurvorste van Brandenburg, later ook van die Pruisiese konings en Duitse keisers. Die kasteel was op die Spreeriviereiland in die huidige Berlynse stadsdistrik Mitte geleë.

Ná die Novemberrewolusie van 1918 en die laaste Duitse keiser Wilhelm II se bedanking het die kasteel as museum gedien en ook ander instellings gehuisves soos byvoorbeeld die *Kaiser-Wilhelm-Gesellschaft* en die *Notgemeinschaft der deutschen Wissenschaft*. Nadat dit in die Tweede Wêreldoorlog ernstig beskadig is, is 'n tyd lank uitstallings in die kasteel gehou wat nou in Oos-Berlyn geleë was.

In 1950 het die sekretaris-generaal van die sentrale komitee van die Sosialistiese Eenheidsparty van Duitsland (SED), Walter Ulbricht, die besluit geneem om die kasteel op te blaas en sodoende plek te skep vir 'n groot sentrale plein waar groot optogte gehou kon word. Die kasteel is tussen 7 September en 30 Desember 1950 afgebreek. In 1959 is ook die nabygeleë kleiner kasteel in die Monbijou-park gesloop.

Tussen 1973 en 1976 het op die terrein van die Berlynse kasteel die nuwe *Palast der Republik* ("Paleis van die Republiek") ontstaan, 'n veeldoelige gebou waar Oos-Duitse afgevaardigdes vergader het, konserte en feeste plaasgevind het. Die paleis is ná die Duitse hereniging tussen 2006 en 2008 weens asbesbesmetting afgebreek.

In 2007 het die *Bundestag* (die Duitse parlement) en die deelstaat Berlyn besluit om die Berlynse kasteel vanaf 2010 herop te bou. Weens besuinigings in die nasionale begroting is die begin van boubedrywighede in Junie 2010 met vier jaar vertraag. Die herboude kasteel is op 16 Desember 2020 ingewy.

Die nuwe gebou pronk aan drie kante met die herboude historiese fasades en huisves onder die naam Humboldt-Forum naas 'n biblioteek van die nabygeleë Humboldt-universiteit ook versamelings van die *Stiftung Preußischer Kulturbesitz*.

## Eksterne skakels 
*  Vereniging vir die Berlynse paleis
*  Grafiese en konstruksie foto's van Berlynse kasteel
*  *Berlyners herbou Pruisiese paleis*. In: *Die Burger*, 13 Julie 2002
Abessiniese kat

Die **Abessiniese kat** (Engels: *Abyssinian*) is ’n katras met ’n kenmerkende pels met ’n strepiepatroon. Daar is baie stories oor hoe hulle ontstaan het en baie draai om Egipte, hoewel die naam na Ethiopië verwys. Die ware oorsprong is egter onseker. In die VSA is dit een van die gewildste korthaarrasse.

## Geskiedenis 
duimnael|links|150px|Zula, die sogenaamde eerste Abessiniese kat.
Genetiese navorsing dui daarop dat die ras naby die kus van die Indiese Oseaan ontstaan het, waar koloniste wilde diere van handelaars kon gekoop het. Die ras is in Egipte ontwikkel.

Baie bronne herhaal ook die storie dat Abessiniese katte ’n paar duisend jaar oud is en van Antieke Egipte kom omdat hulle baie lyk soos die katte in antieke skilderye en afbeeldings uit dié land.

## Beskrywing 
Abessiniese katte is waaksaam en het redelike groot, gepunte ore en ’n taamlike lang stert. Die kop is breed en effens wigvormig. Die oë is amandelvormig en kleure sluit in goud, groen, haselneut en koper. Die pote is klein en ovaalvormig. Die bene is dun in vergelyking met die res van die lyf en die katte het ’n fyn beenstruktuur. Hulle is van medium-grootte en het sterk, lenige lywe met lang bene.

Die pels is van medium-lengte, dig en syagtig. Die Abessiniese kat en die langharige Somaliese kat se pelse is ewe ongewoon en te danke aan een dominerende mutante-geen bekend as Ta. Elke haar het ’n ligter basiskleur met drie of vier dele wat donkerder loop tot by die punt. Hierdie patroon word net by dié twee rasse en die Singapura aangetref.

Abessiniese katte is ekstrovert, aktief, spelerig, eiesinnig en intelligent. Hulle is gewoonlik nie skootkatte nie omdat hulle gedurig aan die gang is. Hulle is gewild onder telers en is suksesvolle skoukatte. Nie almal kan egter geskou word nie omdat die standaarde baie streng is en omdat hulle dikwels skaam is teenoor vreemdelinge.

"Abys", soos hul eienaars hulle dikwels liefderik noem, het baie liefde en interaksie met hul eienaars nodig en kan depressief raak as hulle onaktief is of te min aandag kry.

## Sien ook 
*Lys van katrasse

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Abessiniese kat 
* FBRL Telersblad
*
*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Triakidae

Die **Hondhaaie** (*Triakidae*) is 'n kraakbeenvis-familie wat hoort tot die orde Carcharhiniformes. Daar is sewe genera met 38 spesies wat hoort tot dié familie en sewe van die spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor.

## Kenmerke 
Die familie het twee dorsale vinne, die bekken vin is agter by die anale vin en het vyf kieue splete. Die grootte wissel van 50&nbsp;cm tot 2&nbsp;m. Die familie kom gewoonlik naby die bodem voor.

## Genera 
Die volgende genera en spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor:

* *Galeorhinus*
::* *Galeorhinus galeus* - Vaalhaai

* *Hypogaleus*
::* *Hypogaleus hyugaensis* - Kleiner sopvinhaai

* *Mustelus*
::* *Mustelus mosis* - Hardeneus-hondhaai
::* *Mustelus mustelus* - Hondhaai
::* *Mustelus palumbes* - Witkol-hondhaai

* *Triakis*
::* *Triakis megalopterus* - Gespikkelde sloothaai

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004.
Palmietrivier

Die **Palmietrivier** is geleë in die Wes-Kaapprovinsie van Suid-Afrika. Die rivier is tipies van 'n Wes-Kaapse rivier, met 'n reënseisoen in die winter. Dit het 'n klein opvangsgebied van 500&nbsp;km². Dit het vyf besproeiings- en hidro-elektriese damme, en verskaf water vir landbou en industriële doeleindes, asook aan die Kaapstadse Metromunisipaliteit. 

Die rivier is vernoem na palmiet (*Prionium serratum*), 'n tipe riet wat in die rivier groei. 

[duimnael|300px|Die Palmietrivierbrug tussen [Bettiesbaai en Kleinmond, Wes-Kaap]]
Botrivier (rivier)

:*Hierdie artikel handel oor die rivier. Vir die gelyknamige dorp, sien Botrivier, Wes-Kaap.*

Die **Botrivier** ontspring in die berge naby Franschhoek en vloei daarna deur ‘n vallei na die dorpie Botrivier. Verder vloei dit deur ‘n wye vlakte tussen berge na die see. Vanaf die Viljoenspas in die Groenberg is daar suidwaarts ‘n goeie uitsig oor die bolope van die Botrivier en die Riviersonderend (rivier). 

By sy mond vorm die rivier ‘n lagune, bekend as die Botriviervlei, van 9km lank en 2km breed. Aan die oostekant daarvan lê Hawston en Fisherhaven en aan die westekant Kleinmond. Die lagune is gevul met seewater, behalwe as die rivier in die winter dalk in vloed is.

Die rivier is nou verbind met die ontwikkeling van die westelike deel van die Overberg. In die laat 17de eeu het die Hessekwa-groep van die Khoi onder kapt. Goukou dikwels op die oewers kamp opgeslaan om hul vee te laat suip. Hul beeste het vet geword en goeie melk gelewer. Vandaar dat die Khoi die naam Gouga of dan Botterrivier  daaraan gegee het. In die volksmond het die naam afgeslyt na Botrivier.

So vroeg as 1672 meld sersant Cruijthoff in sy dagboek dat hy die Botrivier oorgesteek het. In September 1708 verkry Ferdinand Appel weiregte aan die rivier.  Waar die dorpie vandag is, het VOC-amptenare met die Khoi onderhandel oor beeste vir die Kaapse nedersetting. 

In 1839 was daar ‘n poging om die lagune in ‘n hawe vir die Overberg te ontwikkel. Daar het niks van gekom nie, want die rivier is stroomop van die lagune nie bevaarbaar nie. Boonop vloei die rivier byna nie in die somer nie. Op 18 Augustus 1879 strand die Italiaanse skip *Pisa* by die rivier se mond.

Verskeie kleiner riviere voed die Botrivier. Vanaf noordoos vloei die Swartrivier vanaf Caledon in die Botrivier net nadat die R43-provinsiale pad na Hermanus uit die N2 nasionale pad weggedraai het. Geen noemenswaardige damme kom in hierdie rivierstelsel voor nie, alhoewel bereken is dat dit ‘n jaarlikse afloop van meer as 10 000 megaliter het.

## Bibliografie 
* Burman, Jose: Waters of the Western Cape. Kaapstad: Human & Rousseau, 1970.
Swartrivier (dubbelsinnig)

Die naam **Swartrivier** kan na een van die volgende riviere verwys:

# Swartrivier (Kaapstad), 
# Swartrivier (Caledon), 
# Swartrivier (George), 
# Swartrivier (Prins Albert), 
# Swartrivier (Jeffreysbaai),
Somaliese kat

Die **Somaliese kat** (Engels: *Somali*) is ’n katras wat ontstaan het uit langharige Abessiniese katte. Hulle het in die 1950's hul verskyning gemaak ná ’n program waarin geteel is met ’n paar Abessiniese katjies wat gebore is met ’n wollerige pels en ruie stert. Die twee rasse het dieselfde geaardheid: intelligent, spelerig en nuuskierig, maar Somaliese katte is meer ontspanne en minder aktief.

Die lyf en kleur van die twee rasse stem ooreen, hoewel die langer hare van die Somaliese kat meer instandhouding verg. Anders as ander langhaarkatte, verloor Somaliese katte min hare – dit word gewoonlik een of twee keer per jaar gelyk verloor, eerder as deur die jaar soos byvoorbeeld die Persiese kat.

## Geskiedenis 
Omdat Abessiniese katte baie min geraak het tydens die Tweede Wêreldoorlog is katte van ’n onbekende herkoms gebruik om die ras weer op te bou en dit is moontlik dat van hulle ’n resessiewe langhaargeen gehad het. Dit kon ook vroeër gebeur het omdat van die 12 katte wat in 1905 by die Amerikaanse National Cat Club geregistreer is, almal minstens een onbekende ouer gehad het. Sommige mense glo egter die langharige Abessiniese katte is eerder die gevolg van ’n spontane mutasie.

Die katte is eers in 1979 as ’n aparte ras deur die Amerikaanse Cat Fanciers' Association erken en daarna deur ander verenigings wêreldwyd. Vanweë die verband met die Abessiniese kat is hulle genoem na die Afrika-land Somalië, ’n buurland van Ethiopië (voorheen Abessinië).

## Beskrywing 
Somaliese katte het mooi, ruie sterte. Hulle het ’n effens donkerder streep teen hul rug af, groot ore en ’n vol kraag, wat hulle ’n effens jakalsagtige voorkoms gee.

Die pelse vorm strepies en elke haar het verskeie strepe in twee kleure. Soms het die katte groter strepe soos dié van ’n streepkat op dele van hul lyf. Dit word egter as ’n fout beskou. Skoukatte mag net die kenmerkende strepe in die vorm van die letter "M" op hul voorkop hê. Net soos Abessiniese katte is hul oë donker omlyn en lyk dit of hulle maskara dra.  Hulle het ’n bietjie wit hare op hul snoet en ken/keel. Wit hare op enige ander plek diskwalifiseer hulle as skoukatte.

## Sien ook 
* Lys van katrasse

## Verwysings 
## Bronnelys 
* 

## Eksterne skakels 
* CFA Somaliese telersprofiel 
* Somali FAQ 
* Somali Cat Club of Great Britain
*
*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Mobulidae

Die '''Manta's'* (*Mobulidae'') is 'n kraakbeenvis-familie wat hoort tot die orde Rajiformes. Daar is slegs twee genera met elf spesies wat hoort tot dié familie. Ses van die spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor.

## Kenmerke 
Die familie is groot tot reusagtig groot met die vlerke wat 6.7&nbsp;m wyd is. Die familie is vivipaar.

## Genera 
Die genera en gepaardgaande spesies wat aan die Suid-Afrikaanse kus voorkom:

* *Manta*
::* *Manta birostris* - Manta

* *Mobula*
::* *Mobula alfredi* - Alfred manta
::* *Mobula kuhlii* - Kortvinduiwelsrog

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004. 

## Verwysings
Goukourivier

duimnael|300px|Die Goukourivier, soos gesien vanaf Stilbaai

Die **Goukourivier** (voorheen bekend as die *Kafferskuilrivier* maar in 1998 hernoem), is 'n rivier in die tuinroete aan die Kaapse Suidkus. Die rivier mond in die see uit, en deel sodoende die kusdorpie Stilbaai in twee dele.

Die rivier is in 1998 vernoem na Goukou, 'n voorman van die Hessekwa Khoikhoi. Sy domein het gestrek vanaf die Botrivier tot die Gouritzrivier.

## Eksterne skakels 
*  Ecological state of the Goukou and Duiwenhoks Rivers