Hongkongse nasionale rugbyspan

: *Hierdie artikel handel oor die Hongkongse nasionale mansrugbyspan. Vir die artikel oor die nasionale vrouerugbyspan, sien Hongkongse nasionale vrouerugbyspan.*

Die **Hongkongse nasionale rugbyspan** (Engels: *Hong Kong national rugby union team*; Chinees: Tradisionele karakters: 香港欖球代表隊, Vereenvoudigde karakters: 香港榄球代表队, Pinyin: *Xiānggǎng Lǎnqiú Dàibiǎoduì*, Jyutping: *Hoeng1gong2 Laam5kau4 Doi6biu2deoi6*) is die nasionale rugbyspan wat die spesiale administratiewe streek van die Volksrepubliek China Hongkong in internasionale wedstryde (toetswedstryde) verteenwoordig. Rugby word in Hongkong geadministreer deur die Hongkongse Rugbyunie (Engels: *Hong Kong Rugby Union*, HKRU; Chinees: 中國香港欖球總會) wat in 1952 gestig is. Hulle dra die bynaam “die drake”, na die Chinese draak. Hongkong word deur Wêreldrugby as ’n vlak drie-span erken. Die Hongkongse rugbyspan is tans (Oktober 2025) 23ste op Wêreldrugby se wêreldranglys gelys. Saam met Korea is Hongkong tradisioneel een van die sterker Asiatiese nasionale rugbyspanne ná Japan.

Hongkong beskik oor een van die oudste rugbytradisies in Asië, en hul rugbygeskiedenis streek terug na die 19de eeu, toe Britse koloniste hulle in Hongkong gevestig en die sport saamgebring het. Oor ’n lang tydperk was rugby in Hongkong tradisioneel met die Engelstalige burgers van Britse herkoms geassosieer, maar sedert die 1990’s is die sport ook deur die Kantoneestalige gemeenskap oorgeneem. In 1969 het Hongkong sy eerste toetswedstryd tydens die eerste Asiatiese Kampioenskap teen Japan gespeel. Hulle het tydens die Asiatiese Beker ses titels ingepalm, agt keer as naaswenner en 15 keer in die derde plek geëindig. In 2025 het Hongkong vir die eerste keer vir ’n rugbywêreldbekertoernooi gekwalifiseer en daarmee die tweede Asiatiese land geword wat daarin geslaag het. Hongkong speel tradisioneel in donkerblou truie met wit broeke en donkerblou sokkies.

## Beheerliggaam 
Die beheerliggaam vir rugby in Hongkong is die Hongkongse Rugbyunie (Engels: *Hong Kong Rugby Union*, HKRU; Chinees: 中國香港欖球總會). Die HKRU is in 1952 gestig en het in 1988 by die Internasionale Rugbyvoetbalraad (IRVR; nou Wêreldrugby) aangesluit. Daarbenewens was die HKRU in 1968 ’n stigtingslid van die Asiatiese Rugbyvoetbalunie (Engels: *Asian Rugby Football Union*, ARFU; nou Asië Rugby).

Die hoogste rugbyliga in Hongkong is die Hongkong Premiership, waaraan agt spanne deelneem. Die meeste spelers van die Hongkongse nasionale span is uit dié liga afkomstig. Van die ander spelers is veral in Engeland aktief.

Naas die amptelike nasionale span roep die HKRU ook ander keurspanne byeen. Net soos ander rugbylande beskik Hongkong oor ’n o/20-nasionale span wat aan die Wêreldrugby o/20-trofee deelneem. Die *Hongkong Sevens* is die Hongkongse sewesrugbyspan en hulle neem aan internasionale toernooie soos Wêreldrugby se Sewesreeks, Sewesrugbywêreldbeker en Olimpiese Somerspele deel. Kinders en jongmense word reeds op skool aan rugby bekend gestel en na gelang van hul belangstelling en talent begin hulle met hul afrigting. Ten einde hiervan word jeugligas met twee ouderdomsvlakke en oefenprogramme in meer as 200 skole beslis.

## Geskiedenis 
### Invoering en vestiging van rugby 
Enkele dekades ná die Britse oorname van Hongkong het ook die rugbyspel in dié kroonkolonie gevestig. Volgens ou koerantberigte het dit in die laat 1870’s gebeur, waarmee Hongkong die oudste rugbyspelende land in Asië sou wees. Die spelers van hierdie tydperk was almal Britse seemanne, maar ook polisiemanne en handelaars. Die eerste sekretaris van rugby in Hongkong was Jock McGregor.

’n Formele ligabedryf is van die 1910/11-seisoen af van stapel gestuur met aanvanklik vyf spanne. Van 1924 tot 1949 het ’n nieamptelike Hongkonse keurspan gereeld teen ’n span uit Shanghai gespeel. Albei spanne het uitsluitlik uit Britse emigrante bestaan wat hulle hulle in die hawestede gevestig het. In 1934 het ’n ander Hongkongse span teen ’n Australiese universiteitspan te staan gekom en met 11–5 gewen. Die wedstryde teen Shanghai is ná die stigting van die Volksrepubliek China, wat ’n uitbreiding van rugby na die Chinese vasteland vir eers gekniehalter het, gestaak. Die Hongkongse Rugbyunie (HKRU) is in 1952 gestig. In 1968 was Hongkong een van die Asiatiese Rugbyvoetbalunie (Engels: *Asian Rugby Football Union*, ARFU; nou Asië Rugby) se stigterslede; die ander was Japan, Maleisië, Singapoer, Sri Lanka, Suid-Korea en Thailand. Een jaar later kon die span die uitspeelwedstryd teen Singapoer wen.

### Eerste Asiatiese Rugbykampioenskappe 
Gedurende die 1970’s het Hongkong wedstryde teen die meeste Asiatiese buurlande met ’n rugbytradisie gespeel, insluitende Japan, Suid-Korea, Taiwan, Thailand, Maleisië, Sri Lanka en Singapoer. Hongkong kon gemengde resultate teen sy bure aanteken en het tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 1972 tweede eindig, nadat hulle teen Japan tuis met 0–16 verloor het. In 1974 en 1978 kon die span nie die uitklopfase haal nie, terwyl hulle nie aan die 1976-toernooi deelgeneem het nie.

In 1976 is die Hongkong Sewes vir die eerste keer beslis, wat deurslaggewend in die vestiging van die variant sewesrugby was en gevolglik ook ’n positiewe uitwerking gehad het op die nou verwante unie-variant. Die konsep is deur die handelsvennote Ian Gow en Tokkie Smith, wat ’n haalbare rugbytoernooi in Asië wou vestig, bedink. Die eerste borge van die toernooi was Cathay Pacific en Rothmans International, later vervang met die HSBC. Die eerste spanne wat aan hierdie toernooi deelgeneem het, was Asiaties, maar ook twee verteenwoordigende spanne van beide Australië en Nieu-Seeland. Die toernooi het vinnig gegroei met deelnemende spanne van die hele wêreld, voordat dit ’n amptelike toernooi van die jaarlikse sewesrugbykalender geword het.

### Gemengde prestasies 
Gedurende die 1980’s het Hongkong volgens sy mededingingvermoeë agter Japan en Suid-Korea teruggeval. Hoewel Hongkong ander Asiatiese spanne gereeld kon klop, het hulle in 1980, 1982, 1988 en 1990 slegs in die derde plek geëindig, terwyl Japan en Suid-Korea teen mekaar om die kroon meegeding het. In 1985 het die Internasionale Rugbyvoetbalraad (IRVR; nou Wêreldrugby), wat destyds baie eksklusief was en slegs agt lede gehad het, op die invoering van die rugbywêreldbekertoernooi besluit. Vir die eerste Rugbywêreldbeker 1987 het die IRVR nege spanne vir deelname genooi, maar Hongkong het geen uitnodiging ontvang nie. Hongkong het in 1988 amptelik by die IRVR aangesluit,

Die 1990’s het ’n meer suksesvolle dekade vir Hongkong geword. Van die noemenswaardige spelers was Ashley Billington, David Lewis, Leung Yeung Kit en Chan Fuk Ping. Hongkong het in 1992 sy eerste toets teen ’n nie-Asiatiese span gespeel, toe hulle met 16–23 teen die Verenigde State in San Francisco se Boxer-stadion verloor het. In dieselfde jaar het Hongkong uiteindelik die eindstryd van die Asiatiese Rugbykampioenskap gehaal, nadat hulle Suid-Korea met 20–13 kon klop, maar hulle het met 9–37 teen Japan vasgeval. Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 1994, wat deel was van die Rugbywêreldbeker 1995-kwalifisering, het Hongkong sy openingswedstryd teen Suid-Korea met 17–28 verloor, maar kon sy ander teenstanders klop en het die derde plek behaal; hulle kon egter nie vir die toernooi in Suid-Afrika kwalifiseer nie. Ashley Billington het ’n indrukwekkende prestasie behaal, toe hy op 10 November 1994 tien drieë teen Singapoer kon druk; dit is die meeste drieë wat ’n enkele speler tydens ’n rugbywêreldbekerkwalifisering kon druk.

Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 1996 se uitspeelwedstryd om die derde plek het Hongkong Taiwan afgeransel en met 114—12 geseëvier. In 1997 is die kroonkolonie Hongkong deur die Britte aan die Volksrepubliek China oorhandig, wat die nasionale span se internasionale deelname egter nie beïnvloed het nie. Gedurende die 1990’s het Hongkong toetse teen nie-Asiatiese spanne begin speel. Die Drake het onder andere teen Namibië, Papoea-Nieu-Guinee, die Verenigde State en Kanada gespeel. Hongkong kon verskeie noemenswaardige oorwinnings aanteken, insluitende drie oorwinnings oor die Arende, waaronder een in San Francisco, en ’n oorwinning oor Kanada in 1998. Ondanks ’n goeie vordering in die 1990’s kon Hongkong tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 1998, wat in ag geneem is vir die Rugbywêreldbeker 1999-kwalifisering, slegs Suid-Korea verslaan, maar hulle het teen Japan verloor en ook ’n verrassende nederlaag teen Taiwan gely, waardeur hulle vierde geëindig het.

### In die nuwe Millennium 
duimnael|Hongkong teen Japan tydens die Asiatiese Vyfnasies-toernooi in 2014
duimnael|Hongkong teen Japan tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap in 2015
duimnael|Hongkong teen Japan tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap in 2017
Die Asiatiese Rugbykampioenskap 2000 het nog erger as die vorige toernooi verloop met nederlae teen Japan, Suid-Korea en Taiwan. In dieselfde jaar het Hongkong geskiedenis gemaak toe hulle teen die Volksrepubliek China te staan gekom het; dit was die eerste toets wat Hongkong teen ’n span van die Chinese vasteland gespeel het. Dié wedstryd is in Shanghai ter herinnering aan die ou rugbywedstryde tussen die keurspanne uit Hongkong en Shanghai gespeel. Die Volksrepubliek China kon met 17–15 ’n verrassende oorwinning oor Hongkong aanteken. Een Jaar later is Hongkong weereens verras deur die Volksrepubliek China wat in Guangzhou ’n 25-elk-gelykop kon behaal. Die Asiatiese Rugbykampioenskap 2002 het Hongkong in die derde groepplek afgesluit. Tydens die Rugbywêreldbeker 2003-kwalifisering is Hongkong ook deur Taiwan verrassend met 20–15 geklop, hoewel Hongkong die Volksrepubliek China vir die eerste keer tydens dieselfde kwalifisering kon klop.

Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 2004 het Hongkong die derde plek behaal. Asiatiese Rugbykampioenskap 2006/07 was gelyktydig die vastelandse Rugbywêreldbeker 2007-kwalifisering, maar Hongkong is in al sy wedstryde geklop en het sodoende die uitspeelwedstryd misgeloop.

Van 2008 af is die Asiatiese Rugbykampioenskap jaarliks in die eerste afdeling onder die naam “Top 5” tussen vyf spanne beslis met een promosie en relegasie elk. Dit het die tydelike naam “Asiatiese Vyfnasies” gedra. Hongkong kon tydens die eerste toernooi die debutante Kasakstan en die Arabiese Golfspan klop, maar hulle het teen Japan en Suid-Korea vasgeval. Tydens die Asiatiese Vyfnasies 2009 is Hongkong naas Japan en Suid-Korea ook deur Kasakstan geklop en moes met die vierde plek tevrede wees. Die Asiatiese Vyfnasies 2010 was deel van die Rugbywêreldbeker 2011-kwalifisering. Hongkong kon beide Suid-Korea en Kasakstan klop, maar hulle is deur die Arabiese Golfspan verslaan; danksy meer bonuspunte het Kasakstan pleks van Hongkong die uitspeelwedstryd gehaal.

Die Asiatiese Vyfnasies 2011 het Hongkong ná oorwinnings oor Kasakstan, Sri Lanka en die Verenigde Arabiese Emirate ná Japan in die tweede plek afgesluit. Sowel in 2012 as in 2013 het die Hongkongers ná die Japanners en Suid-Koreaners die derde plek behaal. Een jaar later was dié toernooi deel van die Rugbywêreldbeker 2015-kwalifisering en Hongkong het beter gevaar. Die span is in een groep met hul tradisionele teenstanders Japan en Suid-Korea, maar ook Sri Lanka en die nuweling Filippyne geloot. Die Hongkongers kon Suid-Korea tuis met 39–6 klop en ook ’n historiese oorwinning oor Filippyne met 108–0 aanteken. Daarmee het hulle tweede geëindig en gevolglik die uitspeelwedstryd gehaal. Hulle kon in dié wedstryd teen Uruguay in Montevideo in die eerste helfte treed hou en was slegs met 3–6 agter; in die tweede helfte het hulle egter weens ’n gebrek aan dissipline en onbeskikbare sleutelspelers teruggeval en met 3–28 verloor, waarvolgens hulle uit die kwalifisering geskakel is.

In 2015 is die Asiatiese kampioenskap in Asiatiese Rugbykampioenskap hernoem. Hongkong kon dié toernooi ná Japan in die tweede plek afsluit, nadat die finale wedstryd teen Japan ná enkele minute afgelas en as ’n 0–0-gelykop geag moes word, nadat sterk reën die speelveld oorstroom het. Aan die einde van dieselfde jaar het Hongkong die Nasiesbeker gehuisves, waaraan met Portugal, Rusland en Zimbabwe drie ander opkomende rugbylande deelgeneem het. Hongkong het tweede geëindig, nadat hulle beide die Portugese en Zimbabwiërs kon klop, maar deur die Russe verslaan is. In 2016 het Hongkong Leigh Jones, Japan se verdedigingsafrigter wat ’n beslissende rol in Japan se verrassingsoorwinning oor die Springbokke tydens die Rugbywêreldbeker 2015 gespeel het, as hoofafrigter ten einde van ’n beter vertoning aangestel. In 2016 en 2017 het die span weer die tweede plek ná Japan en voor Suid-Korea beklee.

Ten einde van ’n toekomstige sukses het die HKRU onder leiding van Leigh Jones sy eerste professionele rugbyprogram, die Elite Rugbyprogram, van stapel gestuur. Die korttermyndoel van dié program was om plaaslike rugbyspelers rugby op ’n professionele vlak in Hongkong te laat speel; die langtermyndoel was ’n professionele toernooi soortgelyk aan Japan se Topliga. Tydens die Nasiesbeker in 2016 is Hongkong deur Rusland verslaan, maar hulle kon beide Zimbabwe en Papoea-Nieu-Guinee klop. Een Jaar later is hulle weer deur Rusland verslaan, maar hulle kon beide Chili en Kenia verslaan. Tydens die eerste *Global Rapid Rugby*-toernooi 2018 het Hongkong onder andere teen die Western Force te staan gekom.

### Internasionale deurbraak 
Die Asiatiese Rugbykampioenskappe in 2018 en 2019 het as Rugbywêreldbeker 2019-kwalifisering gedien. Aangesien die Japanners as gasheer reeds vir die toernooi gekwalifiseer was, het hulle nie daaraan deelgeneem nie. Dié geleentheid het die Hongkongers aangegryp en in albei toernooie hul eerste Asiatiese titeloorwinnings beklink, albei toernooie voor Suid-Korea en Maleisië. Daarmee het die span die uitspeelwedstryd in Marseille gehaal; hulle kon Kenia klop, maar is deur beide Duitsland en Kanada verslaan.

As gevolg van die reisbeperkings tydens die wêreldwye Covid-19-pandemie het die Hongkongse span in 2020 en 2021 nie in ’n enkele wedstryd gespeel nie. Aangesien die Asiatiese Rugbykampioenskappe in 2022 en 2023 deel was van die Rugbywêreldbeker 2023-kwalifisering het Japan nie daaraan deelgeneem nie, waarvolgens Hongkong nog twee Asiatiese titels kon inpalm, waarmee hulle die uitspeelwedstryd tussen Asië en Oseanië gehaal het. In die Australiese Sunshine Coast is hulle egter deur Tonga geklop. Tydens die daaropvolgende uitspeelwedstryd om die laaste plek in Doebai kon hulle slegs Kenia klop, terwyl hulle deur beide Portugal en die Verenigde State verslaan is. Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 2024 het Hongkong ná maklike oorwinnings oor die Verenigde Arabiese Emirate, Maleisië en Suid-Korea sy vyfde agtereenvolgende titel ingepalm. Die Asiatiese Rugbykampioenskap 2025 was deel van die Rugbywêreldbeker 2027-kwalifisering en die Hongkongers het tydens dié toernooi weer maklike oorwinnings oor die Verenigde Arabiese Emirate, Sri Lanka en Suid-Korea aangeteken, waarmee hulle ná Japan die tweede Asiatiese span geword het wat vir ’n rugbywêreldbekertoernooi kon kwalifiseer.

## Kleure, embleem en bynaam 
[duimnael|Die [Chinese draak, embleem van die Hongkongse nasionale rugbyspan]]
Hongkong speel tradisioneel in ’n donkerblou trui met donkerblou moue, wit broeke en donkerblou sokkies. Hul alternatiewe trui is rooi met rooi moue, wit broeke en donkerblou sokkies.

Die huidige truiverskaffer is die Britse sportuitruster Kukri Sports en die truiborg is die Britse bank HSBC. Die beheerliggaam se kenteken verskyn op die regterbors, die truiverskaffer se kenteken links en die borgkenteken in die middel.

Die Hongkongse Rugbyunie se kenteken toon ’n gestileerde Chinese draak in blou met die belettering *HKRU* in Engels en 中國香港欖球總會 in Chinees. Die nasionale span se bynaam is *Dragons* (“die drake”).

## Stadions 
Hongkong beskik oor geen amptelike tuisstadion vir sy nasionale span nie. Die Hongkongse nasionale rugbyspan gebruik vir hul rugbywedstryde eerder ’n verskeidenheid stadions dwarsdeur die spesiale administratiewe streek: die Hongkong-stadion in Wan Chai, die Mong Kok-stadion in Kowloon, die Hongkong-sokkerklubstadion in Happy Valley en die King’s Park-sportveld in Ho Man Tin.

## Toetswedstryde 
Hongkong het 136 van sy 235 toetswedstryde gewen, ’n wenrekord van 57,87%. Hongkong se statistieke in toetswedstryde teen alle lande, in alfabetiese volgorde, is soos volg (korrek teen Oktober 2025):

## Rekords 
### Wêreldbekerrekord 
In 2025 het Hongkong vir die eerste keer vir ’n rugbywêreldbekertoernooi gekwalifiseer.

### Asiatiese Rugbykampioenskappe 
Die Hongkongse nasionale rugbyspan neem sedert 1969 aan die jaarlikse Asiatiese Rugbykampioenskap deel. Hulle het sedertdien ses titels gewen.
* Toernooititels (6): 2018, 2019, 2022, 2023, 2024, 2025

### Ander toetswedstryde 
Vanweë sy laat vestiging het Hongkong gedurende die amateurtydperk min toere volgens die ou tradisie onderneem, aangesien dit teen die jaar 2000 tot ’n einde gekom het. Deesdae is toetswedstryde teen die spanne van die Suidelike Halfrond tweekeer per jaar moontlik. Gedurende Juniemaand se midjaarrugbytoetsreeks en gedurende Novembermaand se eindjaarrugbytoetsreeks. In teenstelling met die meeste ander rugbylande speel Hongkong nie vir enige trofee teen sy opponente nie.

## Spelers 
### Huidige span 
Die volgende spelers het die Hongkongse span gevorm tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 2025:

|
| valign="top"|

|}

### Bekende spelers 
Tot dusver is nog geen Hongkongse speler in Wêreldrugby se Heldesaal opgeneem nie.

### Spelerstatistieke 
duimnael|upright|Rowan Varty in 2017
duimnael|upright|Salom Yiu-kam Shing in 2017
Vervolgens die belangrikste statistieke van Hongkong se spelers. Die spelers wat met  gekenmerk is, is nog aktief en kan hul statistieke verbeter.

(Korrek teen Oktober 2025)

|}

|

|}

## Afrigters 
duimnael|upright|Leigh Jones in 2017
Die volgende persone het reeds as hoofafrigters van die Hongkongse nasionale rugbyspan gedien:

## Sien ook 
* Hongkongse nasionale krieketspan
* Hongkongse nasionale vrouerugbyspan

## Verwysings 
## Bronnelys 
*  
*  

## Eksterne skakels 
*   Amptelike webwerf van die Hongkongse Rugbyunie
*  Hongkong by Wêreldrugby