open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Mikojan

Die **Russiese vliegtuigkorporasie MiG** (Russies: Российская самолетостроительная корпорация «МиГ») is 'n Russiese gesamentlike aandeleonderneming. Dit het aanvanklik die Mikojan-en-Goerewitsj-ontwerpburo (Russies: Микоян и Гуревич, МиГ) geheet, maar later slegs "Mikojan". Dit is 'n militêre vliegtuigontwerpburo wat hoofsaaklik vegvliegtuie ontwerp, met sy hoofkantoor in Begowoi-distrik, Noord- Administratiewe Okroeg, Moskou.

Dit was voorheen 'n Sowjet-ontwerpburo, en is deur Artem Mikojan en Michail Goerewitsj gestig as "Mikojan en Goerewitsj", met die burovoorvoegsel "MiG". Ná Mikojan se dood in 1970 is Goerewitsj se naam geskrap uit die buro se naam, hoewel die "MiG" gebly het. Die firma bedryf ook verskeie masjienbou- en ontwerpburo's, insluitend die Kamof-helikopteraanleg.

MiG-vliegtuie is die stapelvoorsiening vir die voormalige Sowjet- en huidige Russiese Lugmag, en die Sowjetunie het baie van hierdie vliegtuie aan regerings binne sy invloedsfeer verkoop. Hulle is gebruik deur die weermagte van China, Noord-Korea, en Noord-Viëtnam in lugkonfrontasies met die Amerikaanse en Geallieerde magte, en vorm ook deel van die lugmagte van baie Arabiese lande.

In 2006 het die Russiese regering al die Mikojanaandele saamgesmelt met Iljoesjin, Irkoet, Soechoi, Toepolef en Jakowlef in 'n nuwe maatskappy met die naam Verenigde Vliegtuigkorporasie. Mikojan en Soechoi is spesifiek binne dieselfde bedryfseenheid geplaas.

## Bekende MiG-vegvliegtuie 
* MiG-15
* MiG-17
* MiG-19
* MiG-21
* MiG-23
* MiG-25
* MiG-27
* MiG-29
* MiG-35

MiG-15 RB1.jpg|MiG-15
1 Pucki Dywizjon Lotniczy MiG-21 bis.jpg|MiG-21
Mikoyan-Gurevich MiG-23MLD Flogger K USAF.jpg|MiG-23
MiG-25 fig2agrau USAF.jpg|MiG-25
Soviet MiG-29 DF-ST-99-04977.JPG|MiG-29
Mikoyan-Gurevich MiG-35 MAKS'2007 Pichugin.jpg|MiG-35

## Verwysings
Ondangwa

**Ondangwa** is 'n dorp in Namibië met 'n bevolking van 22&nbsp;822 inwoners (2011), in die Osjana-streek in die noorde van Namibië, wat grens aan Oshikoto-streek.

[duimnael|links|[Ondangwa Lughawe]]
Ondangwa is oorspronklik as 'n sendingstasie van die Finse Sendinggenootskap in 1890 gestig. In 1914 het dit 'n regeringstasie geword.

Ondangwa word gesê om die einde van die Ondongagebied te beteken. (Ondonga is een van die koninkryke van Owamboland), en Ondangwa is geleë op die westelike rand van hierdie koninkryk.

Die dorp is ongeveer 80&nbsp;km (50 myl) van die grens met Angola, langs die B1 hoofweg geleë . Dit is een van die wonings van die konings van Ondonga. (Koning Eliphas Kauluma, die vader van die huidige koning woon tans hier). Die meeste van die inwoners van die dorp praat Oshindonga.

Ondangwa is die distrikshoofstad van die Ondangwa-kiesafdeling.

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Slanksandkruiper

Die **Slanksandkruiper** (*Rhinobatos holcorhynchus*) is 'n sandkruiper wat aan die ooskus van Afrika voorkom vanaf Kenia tot by Port Shepstone. Die rug van die sandkruiper is olyfgroen en somtyds is daar donker kolle op. Daar is 'n prominente swart kol op die onderkant van die snoet. In Engels staan die vis bekend as die *Slender guitarfish*.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004. 

## Verwysings 
## Eksterne skakel 
* http://www.fishbase.org/summary/Rhinobatos-holcorhynchus.html
Cathay Dragon

**Hong Kong Dragon Airlines Limited** (Chinees: 港龙 航空 有限公司), handeldrywend as **Cathay Dragon**, is 'n internasionale lugredery met sy hoofkwartier in Cathay Dragon House op die Hongkong Internasionale Lughawe, Hongkong. Op 30 Junie 2018 het die lugredery 'n geskeduleerde passasiersnetwerk na 48 bestemmings in 13 lande en gebiede in Asië bedryf. Daarbenewens het die lugredery 3 kodedeelooreenkomste op roetes wat bedien word deur vennootrederye. Dit beskik oor 'n vloot van 47 uitsluitlik-Airbusvliegtuie, bestaande uit A320s, A321s en A330s. 

Cathay Dragon is 'n volfiliaal van Hongkong se vlagdraer, Cathay Pacific, en is 'n geaffilieerde lid van die Oneworld lugrederyalliansie. Die lugredery is op 24 Mei 1985 deur Chao Kuang Piu gestig, die lugredery se huidige ere-voorsitter. Sy eerste vlug vertrek uit Hongkong na Kota Kinabalu, Maleisië na die toekenning van 'n lugoperateursertifikaat deur die Hongkongregering in Julie 1985. In 2010 het Dragonair, tesame met Cathay Pacific, meer as 138&nbsp;000 vlugte onderneem, byna 27 miljoen passasiers en meer as 1,8 miljoen ton se vrag en pos vervoer.

## Verwysings
Boogbek-sandkruiper

Die **Boogbek-sandkruiper** (*Rhina ancylostoma*) kom voor in die Indiese-Pasifiese area, die Rooisee en aan die ooskus van Afrika van Oman tot by Durban.

## Voorkoms 
Die volwassenes se rug is grys of bruinerig met verspreide, dowwe kolle op en wit aan die onderkant. Die jonger visse het swart kolle of twee swart bande tussen die oë terwyl die lyf hoofsaaklik swart is met wit kolle op.

## Sien ook 
duimnael|links|'n Boogbek-sandkruiper

* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* Coastal Fishes of Southern Africa. Phil & Elaine Heemstra. 2004. 

## Verwysings 
## Eksterne skakel 
* http://www.fishbase.org/summary/Rhina-ancylostoma.html
*
Katima Mulilo

**Katima Mulilo** is 'n dorp in die noordooste van Namibië, in die provinsie Sambesi.

Katima Mulilo (Silozi: smoor die vuur, met verwysing na die nabygeleë stroomversnellings in die Zambezi) lê in die Caprivistrook en is die hoofstad van die Sambesistreek, Namibië se verste uitbreiding in die sentrale Suider-Afrika. Dit bestaan ​​uit twee kiesafdelings, Katima Mulilo (Landelik) en Katima Mulilo (Stedelik). Katima Mulilo, wat soms verkort na net "Katima", het 28&nbsp;362 inwoners in 2010 gehad. Dit is geleë op die nasionale pad B8 op die oewer van die Zambezirivier in welige oewerplantegroei met tropiese voëls en ape. Die dorp ontvang 'n jaarlikse gemiddelde reënval van 654 millimeter.

Die naaste Namibiese dorp aan Katima Mulilo is Rundu, ongeveer 500&nbsp;km weg. Sowat 40&nbsp;km oos van Katima Mulilo lê die vestiging van Bukalo, waar die pad na Ngoma aftak om Namibië aan Botswana te verbind.

Die dorp is as 'n basis gebruik deur die Suid-Afrikaanse Weermag tydens die Suid-Afrikaanse Grensoorlog en die Namibiese Onafhanklikheidsoorlog.

## Verwysings
USS Long Beach (CGN-9)

Die '*USS *Long Beach''''' was 'n kruiser van die Amerikaanse Vloot en die eerste oppervlakskip wat deur kernkrag aangedryf is. Dit is ook slegs toegerus met begeleide missiele en was die enigste skip van sy soort.

## Geskiedenis 
Aanvanklik is die skip in 1956 ontwerp as 'n fregat van 7&nbsp;800 ton met een grond-tot-lug missiellanseerder. Ná voltooiing in 1961 het die skip 14&nbsp;200 ton verplaas en is met heelwat meer missiele toegerus. Dit het VS$333&nbsp;miljoen gekos. Die *Long Beach* het in 1964 geskiedenis gemaak toe hy saam met die reuse USS *Enterprise* vliegdekskip en USS *Bainbridge* kruiser in 65 dae om die wêreld gevaar het sonder om eenkeer te stop.

## Aandrywing 
Die skip is deur twee Westinghouse CIW reaktors via twee stoomturbines aangedryf. Elke reaktor lewer ongeveer 40&nbsp;000 dryfasperdekrag wat 'n maksimumspoed van oor die 30 knope verseker.

## Voorkoms 
Die skip se brug is gehuisves in 'n vierkantige toring wat baie lyk soos die eiland van die USS *Enterprise*. Dit het ook geen skoorsteen nie.

## Bron 
* *The US War Machine. An encylopedia of American military equipment and strategy*. Salamander Books.
Djebel Barkal

**Djebel Barkal** (Arabies: جبل بركل) is ’n klein berg by die dorp Karima sowat 400&nbsp;km noord van Khartoem, Soedan. Dit staan by ’n groot draai in die Nylrivier in ’n streek met die naam Nubië. Dit word ook **Jebel** of **Gebel Barkal** gespel.

Die berg is 98&nbsp;m hoog, is plat bo en is oënskynlik as ’n landmerk gebruik deur handelaars op die belangrike roete tussen Sentraal-Afrika, Arabië en Egipte omdat die rivier daar maklik was om oor te steek. Die berg en die historiese stad Napata aan sy voet is in 2003 deur Unesco tot wêrelderfenisgebied verklaar.

## Geskiedenis 
Omstreeks 1450&nbsp;v.C. het die Egiptiese farao Toetmoses III sy ryk tot in dié streek uitgebrei en Djebel Barkal as sy suidelike grens beskou. Daar het hy ’n veldtog gevoer naby die stad Napata, wat sowat 300 jaar later die hoofstad van die onafhanklike Koninkryk van Koesj geword het. Die 25ste-dinastiese Egiptiese koning Pije het tydens die Nuwe Ryk se bestaan sy tempel van Amoen in dié stad laat bou en sy Oorwinningstele van sy 20ste bewindsjaar in die tempel opgerig.

## Ruïnes 
Die ruïnes om Djebel Barkal sluit in minstens 13 tempels en 3 paleise, wat vir die eerste keer in die 1820's deur Europese ontdekkers beskryf is. Uitgrawings is in 1916 egter eers begin doen deur twee spanne onder George Reisner. Van die 1970's af word nog uitgrawings gedoen. Die grootste tempels, soos dié van Amoer, word vandag steeds deur die plaaslike bevolking as heilig beskou.

Djebel Barkal was ook ’n koninklike dodeakker en die ruïnes van verskeie piramides word hier aangetref. Die eerste konings is in die 3de eeu&nbsp;v.C. hier begrawe.

## Galery 

Lêer:Jebel barkal sunset.jpg|Piramides naby Djebel Barkal.
Lêer:Barkal pyramids south.jpg|Piramides in die suidelike groep.
Lêer:Jebel barkal rock.jpg|Die laaste oorblywende pilare van Napata se tempel van Amoen aan die voet van Djebel Barkal.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* LearningSites.com – Gebel Barkal
* Unesco: Gebel Barkal and the Sites of the Napatan Region
* Pije se Oorwinningstele

* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Kategoriseringsnetwerk

'n **Kategoriseringsnetwerk** word beskryf as die strukturele beskrywings van 'n konstruksie. Die konstruksie word visueel voorgestel as 'n netwerk wat simboliese strukture bevat. Daar is spesifieke aanduidings van die kategoriseringsverhoudings, byvoorbeeld: uitbreiding, verlenging en ooreenkoms. Die vlak van spesifisiteit wat skematies of gespesifiseerd kan wees, en die prototipisiteit van ander strukture. Die strukture in 'n kategoriseringsnetwerk is meestal semanties of struktureel gemotiveerd. 'n Radikale netwerk en 'n taksonomiese netwerk kan ook dien as 'n kategoriseringsnetwerk want daar is spesifieke aanduiding van uitbreiding, verlenging en ooreenkoms.

## Verwysings
Kronstadt

**Kronstadt** (Russies: *Кронштадт; Kronsjtadt*; «Kroonstad») is 'n versterkte Russiese hawestad op die eiland Kotlin in die oostelike deel van die Golf van Finland. Kronstadt is tans 'n administratiewe distrik van Sint Petersburg en sowat 30 km wes van die middestad geleë. Volgens die 2010-sensus het die plek 'n bevolking van 43&nbsp;005. 
duimnael|links|Sint Nikolaas-Vlootkatedraal, 'n meesterwerk van Russiese Neo-Bisantynse boukuns, opgerig tussen 1908 en 1913
duimnael|links|Vlootkatedraal -plafonskildery met Jesus-portret
duimnael|links|Kadette van die militêre akademie in die Vlootkatedraal
duimnael|links|Historiese stoorhuis No. 5 langs die Obwodni-kanaal
duimnael|links|Fort Alexander I
duimnael|links|Die Sint Petersburgdam verbind Kronstadt met die metropool aan die Newa. Dit maak daarnaas deel uit van 'n versperring wat Sint Petersburg teen vloedwater beskerm
Kronstadt is een van Sint Petersburg se belangrikste hawens. 'n Basis van die Oosseevloot is ook hier geleë. Ortodokse Christene onderneem gereelde pelgrimstogte na die stad. Toere per bus en boot word daagliks van Sint Petersburg na Kronstadt onderneem.

In 1990 is die historiese middestad en die verskeie vestings deur Unesco as deel van Sint Petersburg se wêrelderfenisgebied gelys.

In Maart 1921 het die Kronstadt-rebellie hier plaasgevind.

## Verdere leesstof 
*  *The 900 days; The siege of Leningrad*, outeur: Harrison E. Salisbury, uitgewery: Da Capo Press,  of 

## Eksterne skakels 
* 
*   Amptelike UNESCO bladsy
Pije

**Pije** (voorheen ook **Pianchi**; oorlede 721&nbsp;v.C.) was ’n koning van Koesj en die stigter van die 25ste Dinastie van Antieke Egipte. Hy het van 753/752 tot 722&nbsp;v.C. oor Egipte regeer vanaf die stad Napata in Nubië, in die hedendaagse Soedan.

## Naam 
Pije het twee troonname aangeneem: **Oesimare** en **Sneferre**. Hy was passievol oor die aanbidding van die god Amoen en het die tempel van Amoen by Djebel Barkal, wat deur Toetmoses III van die Nuwe Ryk laat bou is, gerestoureer.

## Oorwinning oor Egipte 
As heerser van Nubië en Bo-Egipte het Pije die rusies tussen Egipte se leiers tot sy voordeel gebruik deur Nubië se mag verby Thebe tot in Benede-Egipte uit te brei. Nadat farao Tefnacht van Saïs ’n koalisie gevorm en die stad Herakleopolis aangeval het, het dié se koning, Peftjauawybast, Pije se hulp gevra. Pije het Middel- en Benede-Egipte in sy 20ste bewindsjaar binnegeval. Sy oorwinning in die veldtog is aangeteken op sy Oorwinningstele by Djebel Barkal.

Hierna het hy noord getrek en verskeie stede soos Hermopolis en Memphis ingeneem. Tefnakht het gevlug en persoonlik sy nederlaag erken in ’n brief aan Pije. Tevrede met sy oorwinning, het Pije suid na Thebe gevaar en van daar na sy vaderland, Nubië, teruggekeer. Hy het Egipte van hier af regeer en nooit na dié land teruggekeer nie.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Die Oorwinningstele van Pije
* Teks van die Oorwinningstele 
* 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Napata

**Napata** was ’n stadstaat van Antieke Nubië op die wesoewer van die Nylrivier (naby die moderne dorp Karima in Soedan).

## Geskiedenis 
Napata is in die 15de eeu&nbsp;v.C. deur die Egiptiese farao Toetmoses III gestig nadat hy Nubië verower het. Die nabygeleë berg Djebel Barkal is beskou as die grens van die Nuwe Ryk.

In 1075&nbsp;v.C. het die hoëpriester van die tempel van Amoen in Thebe, die destydse hoofstad van Egipte, so magtig geword dat hy die farao se mag oor Bo-Egipte ingeperk het. Dit was die begin van die Derde Oorgangstydperk (1075-664&nbsp;v.C.). Die verdeling van mag het die Nubiërs in staat gestel om hul onafhanklikheid terug te kry. Hulle het die Koninkryk van Koesj gestig met Napata as hoofstad.

Die stad is eindelik in 23&nbsp;v.C. tot op die grond afgebreek nadat die Romeinse prefek van Egipte die koninkryk binnegeval het.

[duimnael|links|140px|Goue artefak van Napata met [Egiptiese hiërogliewe|hiërogliewe.]]

## Verwysings 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Skimstam

**Skimstam** is 'n paramorfeem met oënskynlike betekenis maar dit het in werklikheid geen gespesifiseerde betekenis nie.

Volgens Prof. Gerhard van Huyssteen is 'n skimstam die teenoorgestelde van 'n zeromorfeem omrede skimstamme wel vorme het, maar geen betekenis nie. Verder sê van Huysteen dat skimstamme ook soos morfeme lyk, maar dat dit net in een of twee ander woordvorme voorkom. Voorbeelde in Afrikaans van skimstamme sluit die volgende in: boe in boe-pens, tjoep in tjoep-stil.

Hierdie woorde lyk soos 'n morfeem maar is eintlik nie volwaardig nie, omrede hulle in geen ander woorde voorkom nie.

Skimstamme vorm deel van die morfologie van Afrikaans en val onder die **paramorfeen** afdeling van morfologie.

## Verwysings
Merneptah

**Merneptah** (ook bekend as **Merenptah**) was die vierde farao van Antieke Egipte se 19de Dinastie, wat tydens die Nuwe Ryk regeer het. Hy het byna 10 jaar lank regeer, van Julie of Augustus 1213 tot 2&nbsp;Mei 1203&nbsp;v.C., volgens historiese rekords.

## Familie 
Hy was die 13de seun van Ramses II en het aan die bewind gekom nadat al sy ouer broers voor hom dood is – hy was teen dié tyd in sy laat 60's of dalk vroeë 70's. Sy troonnaam was *Ba-en-re Meri-netjeroe*, "Die Siel van Ra, Geliefde van die Gode".

Merneptah was met koningin Isetnofret getroud, wat moontlik sy suster was. Daar word aangeneem hy was ook getroud met koningin Tachat, en een van hul seuns sou later farao Seti II word. Hulle was ook die ouers van prins Merenptah en moontlik die troonrower Amenmesse. Hul dogter was Twosret, vrou van Seti II en later farao uit eie reg.

## Bewind 
Merneptah moes verskeie militêre veldtogte voer tydens sy bewind. In sy vyfde bewindsjaar het hy teen die Libiërs, wat Egipte uit die Weste bedreig het, oorlog gevoer en hulle gewen.

In ’n stele word ook melding gemaak van die sogenaamde "algehele verwoesting van Israel" in ’n veldtog in Kanaän voor sy vyfde jaar: "Israel is uitgewis . . . sy saad bestaan nie meer nie." Dit is die eerste erkenning van Israel deur Egipte – as ’n volk, nie as ’n land nie.

## Opvolging 
[duimnael|regs|Merneptah bring ’n offerande aan [Ptah op ’n suil.]]
Merneptah het die administratiewe hoofstad van Pi-Ramses na Memphis geskuif waar hy ’n paleis laat bou het langs die tempel van Ptah.

Sy opvolger, Seti II, was ’n seun van koningin Tachat. Hy het egter ’n mededinger, Amenmesse, gehad wat óf ’n ander seun van Merneptah by Takhat was óf, minder waarskynlik, ’n seun van Ramses II. Hy het in die middel van Seti se bewind die mag oorgeneem in Bo-Egipte en Koesj. Seti het daarna, in sy vyfde jaar, beheer oor Thebe teruggekry nadat hy Amenmesse verslaan het.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Golfoorlog

Die **Persiese Golfoorlog** (2 Augustus 1990 - 28 Februarie 1991) was 'n oorlog wat deur 'n koalisie van 34 lande onder leiding van die Verenigde State van Amerika teen Irak gevoer is. Die oorlog was 'n reaksie op die Irakse inval en anneksasie van Koeweit op 1 Augustus 1990.

Die oorlog begin met *Operation Desert Shield* (2 Augustus 1990 - 17 Januarie 1991) vir die opbou van troepe en die verdediging van Saoedi-Arabië. Dit is gevolg met *Operation Desert Storm* (17 Januarie 1991 – 28 Februarie 1991) vir die inval en bevryding van Koeweit.

Die grootste deel van die koalisie se militêre magte was vanuit die VSA afkomstig, met Saoedi-Arabië, die Verenigde Koninkryk en Egipte as die grootse bydraers (in die orde). Dit was die grootste militêre alliansie sedert die Tweede Wêreldoorlog. Saoedi-Arabië het sowat VS$ 36 miljard van die VS$ 60 miljard koste gedra.

Die oorlog is gekenmerk deur lewendige nuus wat vir die eerste keer vanuit die voorste linies van die stryd uitgesaai is, hoofsaaklik deur die Amerikaanse CNN-netwerk. Tydens Operasie *Desert Storm* is beelde van Amerikaanse bomwerpers en hulle teikens daagliks gebeeldsend.

Die aanslag om Irakse troepe uit Koeweit te verdryf begin op 17 Januarie 1991 met lugaanvalle. Dit word op 24 Februarie met 'n grondinval opgevolg. Die koalisie behaal 'n beslissende oorwinning, wat Koeweit bevry en Irakse grondgebied binnedring. Een honderd uur na die grondinval verklaar die koalisie 'n skietstilstand. Lug- en grondaanvalle was beperk tot Irak, Koeweit, en gebiede op Saoedi-Arabië se grens. Irak het Scudmissiele teen koalisieteikens en teen Israel geloods.

In April 1991 keur die Verenigde Nasies resolusie 687 goed wat 'n formele skietstilstand bewerkstellig. Die omstredenheid oor die toepassing hiervan en daaropvolgende resolusies lei 12 jaar later tot die uitbreek van die Irakse Oorlog.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Taharqa

**Taharqa** (ook bekend as **Taharka**, **Tirhaka** of **Tarakos** volgens Manetho) was ’n farao van Antieke Egipte se 25ste Dinastie en die koning van Koesj (nou in Noord-Soedan).

## Familie 
Taharqa was die seun van Pije, die Nubiese koning van Napata wat Egipte verower het. Hy was ook die neef en opvolger van Sjebitkoe. Die suksesvolle veldtogte van Pije en Sjebitkoe het die weg gebaan vir ’n vooruitstrewende bewind vir Taharqa.

Hy het minstens vier vroue gehad: Takahatenamoen, Atachebasken, Naparaje en Tabekenamoen.

## Bewind 
duimnael|links|’n Standbeeld van Nubiese farao's, onder andere Taharqa.
[duimnael|links|Taharqa en koningin Takahatamoen by [Djebel Barkal.]]

Hoewel daar tydens Taharqa se bewind baie konflik met die Assiriërs was, was dit hoofsaaklik ’n tyd van vooruitgang en vernuwing in Egipte en Koesj.

Sommige geleerdes glo Taharqa was dieselfde persoon as die Bybelse Tirhaka, koning van Kus (Koesj), wat oorlog gevoer het teen die Assiriese keiser Sanherib gedurende die bewind van koning Hiskia van Juda (2 Kon 19:9; Jes 37:9). Toe hy omtrent 20 jaar oud was, het hy en die Egiptiese/Koesjitiese leër op Hiskia se versoek die Assiriërs se aantog na Jerusalem gekeer. Sanherib het van sy beleg afgesien en teruggekeer huis toe. So het Taharqa gehelp om Jerusalem en die Hebreeuse gemeenskap van verwoesting te red – ’n kritieke punt in die wêreld- en Hebreeuse geskiedenis.

Die krag van Taharqa se militêre magte het gelei tot ’n tydperk van vrede in Egipte, en die ryk het floreer. In sy sesde bewindsjaar was daar ook ’n oorvloed reën en ’n groot oes, wat bygedra het tot die vooruitgang. In dié tyd van vrede het Taharqa bestaande tempels gerestoureer en nuwes opgerig. Hy het ook die grootste piramide in die Napata-gebied gebou. Veral sy toevoegings tot die tempel van Karnak was indrukwekkend, asook die tempels by Kawa en Djebel Barkal.

Dit was tydens Saharqa se bewind dat die Assiriërs Egipte eindelik ingeval het. Esarhaddon se eerste aanval was in 677&nbsp;v.C., toe Taharqa hulle verslaan het. Drie jaar later het die Assiriese koning Memphis beset, en die stad is geplunder en verwoes. Taharqa het na die suide gevlug en Esarhaddon het die politieke struktuur in die noorde hervorm. Hy het Necho I aangestel as koning by Saïs. Terug in Assirië het Esarhaddon sy oorwinningstele opgerig waarop hy Taharqa se jong seun Oesjanchoeroe in kettings uitgebeeld het.

Ná sy vertrek het Taharqa verskeie opstande aangevuur. Esarhaddon het op pad na Egipte gesterf en dit was sy seun en erfgenaam, Assurbanipal, wat Egipte opnuut binnegeval het. Hy het Taharqa verslaan, en dié het na Thebe gevlug, waar hy in 664&nbsp;v.C. oorlede is. Hy is opgevolg deur sy aangewese opvolger, Tantamani, ’n seun van Sjebitkoe.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Taharqa, ’n fotogalery
* 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Duits-Kameroen

duimnael|links|
**Duits-Kameroen** (Duits: *Kamerun*) was vanaf 1884 tot 1919 'n kolonie van die Duitse Keiserryk op die gebied van die huidige Kameroen en kleiner gebiede in Nigerië, Gaboen, Tsjad, die Sentraal-Afrikaanse Republiek en die Republiek van Kongo.

Duits-Kameroen het 'n bevolking van omstreeks 4,6 miljoen gehad en was daarmee een van die grootste Duitse kolonies. Die kolonie het aanvanklik 'n oppervlakte van 495&nbsp;000&nbsp;km² gehad, ná die anneksasie van Nieu-Kameroen in 1911 het dit 'n oppervlakte van 790&nbsp;000&nbsp;km² gehad en dit was daarmee omstreeks 1,3-keer groter as die Duitse Keiserryk.

Deur die Verdrag van Versailles van 1919 het Kameroen amptelik in die besit van die Volkebond gekom wat op sy beurt 'n mandaat oor die bestuur aan die Verenigde Koninkryk en Frankryk gegee het. Daarna is Kameroen in 'n Britse en 'n Franse deel verdeel. Sedert 1961 behoort albei tot die onafhanklike republiek van Kameroen.

## Goewerneurs 
* Julius von Soden (1885–1891)
* Eugen von Zimmerer (1891–1895)
* Jesko von Puttkamer (1895–1907)
* Theodor Seitz (1907–1910)
* Otto Gleim (1910–1912)
* Karl Ebermaier (1912–1916/19)

## Vlae en wapens 

Lêer:Flag of Deutsch-Kamerun.svg |    Voorgestelde vlag van Duits-Kameroen (nooit gebruik), 1914.
Lêer:Flaggenentwurf 5 Deutsch Kamerun 1914.svg |    Voorgestelde vlag van Duits-Kameroen (nooit gebruik), 1914.
Lêer:Proposed Coat of Arms Kamerun 1914.svg | Voorgestelde wapen van Duits-Kameroen (nooit gebruik), 1914.
Lêer:Proposed Coat of Arms Kamerun 1914.svg | Voorgestelde wapen van Duits-Kameroen (nooit gebruik), 1914.

## Sien ook 
* Duits-Oos-Afrika
* Duits-Suidwes-Afrika

## Notas 
## Bronne 
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Duitse Wikipedia
* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia

## Eksterne skakels 
*  *Die deutsche Kolonie Kamerun* – Stiftung Deutsches Historisches Museum
Produktiwiteit (taalkunde)

'n Woordvormingsprosedure is **produktief** wanneer 'n reël spontaan deur die taalgebruikers toegepas kan word om woorde te vorm wat hulle nog nooit voorheen gehoor, gesien of gebruik het nie, maar waarvan nietemin die betekenis volkome voordiehandliggend is, en hulle dus as gewone woorde begryp word.

Taalgebruikers het ’n verskeidenheid moontlikhede om nuwe woorde te skep om só die woordeskat uit te brei volgens ’n vorm-betekenissistematiek. Voorbeelde is:
* vorming van meervoudsvorme
* verandering van ’n werkwoord in ’n naamwoord
* vorming van ’n vroulike naamwoord deur die *-in* by te voeg soos byvoorbeeld in koning – koningin.
Daar is ander maniere om nuwe woorde te skep, soos die kombinering van twee of meer woorde (of morfeme) om ’n nuwe een te skep. Dit val nie onder vorm-betekenissistematiek nie omdat dit bewustelik saamgevoeg word. Nuwe woorde wat volgens die vorm-betekenissistematiek gevorm word, word sonder opset gevorm volgens vaste reëls, soos die meervoudsvorming met ’n *-e* of *-s*. Maar daar is geen reëls vir watter woorde saamgevoeg kan word tot ’n betekenisvolle nuwe woord nie. Nie al die prosesse, om nuwe woorde volgens ŉ vorm-betekenissistematiek te skep, word meer gebruik nie. As dit gaan om ’n proses wat nog gebruik word, praat ons van *produktiwiteit*. In die geval waar ’n proses nie meer gebruik word nie praat ons van *onproduktiwiteit*. Die bogenoemde voorbeeld van die *-in* agtervoeging om ’n vroulike vorm aan te dui is onproduktief; al die woorde met *-in* aan die einde is nou versteende woorde. Nuwe vorme van vroulike woorde word nie meer so gevorm nie.

Produktiwiteit is dus die moontlikheid om sonder opset nuwe komplekse woorde te skep deur gebruik te maak van vorm-betekenissistematiek volgens die huidige vormingsprosedures.

## Bronne
HMS Invincible

Sewe oorlogskepe van die Britse Vloot het die naam '*HMS *Invincible'''* gedra.

* HMS Invincible (1747) was oorspronklik die Franse 74-kanon linieskip *L'Invincible'', wat gekaap is by Kaap Finisterre in 1747. Hy was die eerste doelgeboude 74-kanonskip om in die Britse Vloot te dien.

* HMS Invincible (1765) was 'n 74-kanonskip wat in 1765 by Deptford ter water gelaat is en sy kommissie by Portsmouth in 1776 ontvang het. Tydens sy loopbaan was hy betrokke by die Slag van Cape St. Vincent (1780) (teen die Spaanse Vloot) en die Slag van St. Kitts en die Glorious First of June (albei teen die Franse Vloot). Hy was ook betrokke by die inval van St. Lucia, Trinidad en Suriname. Hy het langs die kus van Norfolk gestrand in 1801, met die verlies van 400 lewens.

* HMS Invincible (1808) was 'n 74-kanonskip wat ter water gelaat is by Woolwich in 1808. Hy was in aksie in die Skiereilandse Oorlog, ter ondersteuning van die Britse magte. Hy is afgelê in 1814 en afgetakel in Plymouth in 1861.

* HMS Invincible sou die wêreld se tweede oseaanvarende ysterromp gepantserde fregat gewees het, en die susterskip van die HMS Warrior, maar hy is herdoop na *HMS Black Prince* voor sy terwaterlating.

* HMS Invincible (1869) was 'n gepantserde breëkantslagskip in 1869 gebou. Hy is herdoop na *Erebus* in 1904 en *Fisgard II* in 1906, voor hy in 1914 'n storm vergaan het.

* HMS Invincible (1907) was 'n oorlogskip tydens die Eerste Wêreldoorlog in "1 Cruiser Squadron", tuisvloot, aan die einde van 1908. Hy het deelgeneem aan die Slag van Heligoland Bight, die Slag van die Falkland-eilande, en die Slag van Jutland, waar hy opgeblaas is en gesink het na 'n trefskoot van SMS Lützow. 'n Totaal van 1 026 bemanningslede het omgekom en slegs ses het dit oorleef.

* HMS Invincible (R05) was 'n ligte vliegdekskip, die eerste van drie in die Invincible-klas. Hy het diens gedoen van 1980 tot 2005, insluitend in die Falklandoorlog. Hy is in 2011 in Turkye geskrap.
Valerianus

**Publius Licinius Valerianus**, bekend as **Valerianus I**, (ca. 200 - na 260) was van 253 tot 260 die Romeinse keiser. In die nasleep van die slag by Edessa word hy deur die Persiese koning Shapur I gevangene geneem. Valerianus I was die enige Romeinse keiser in die geskiedenis wat 'n krygsgevangene was. Sy gevangeneming het tot groot onstabiliteit in die Romeinse Ryk gelei.

Valerianus het sy voorganger se vervolging van Christene voortgesit. Op 6 Augustus 258 sterf Pous Sixtus II op sy bevel 'n marteldood.

## Sien ook 
* Lys van Romeinse keisers

## Eksterne skakels 
* 
* R.D. Weigel, art. Valerian (A.D. 253-260) and Gallienus (A.D. 253-268), in *DIR* (1998).
Woordkorrelaat

'n **Woordkorrelaat** is 'n onafhanklike komponent wat 'n sterk ooreenkoms vertoon met 'n afhanklike komponent, met ander woorde 'n stam wat 'n ooreenkoms vertoon met die betekenis en vorm van 'n affiks. Dit kan dus waargeneem word as 'n samestelling. 'n Samestelling kan nie beskryf word as 'n komposisie van woorde nie, omdat woorde onafhanklik in sinne voorkom wat 'n sekere betekenis en vormveranderinge vertoon, as gevolg hiervan kan ons sê dat stamme woordkorrelate vertoon. Wanneer samestellings ontleed word, sien ons dat stamme meestal 'n ooreenkoms vertoon met woorde.

Voorbeelde:

Om samestellings volgens hul vorm in te deel, word daar gebruik gemaak van die *woordsoortelike verband* wat die woordkorrelate in samestellings met onafhanklike woorde wat in sintaktiese verbinding vertoon.

Stam: 'n Morfeem wat selfstandig is en aan ander morfeme of stamme kan verbind om 'n komplekse woord te vorm.
Voorbeeld: **hond**- en **tand**- in hondetand, **rak**- en **boek**- in boekerak.

Affiks: 'n Morfeem wat nie as 'n woord kan optree nie en wat aan 'n stam verbind om dit te verbuig of af te lei. Daar word onderskeid getref tussen 'n voorvoegsel (prefiks) en 'n agtervoegsel (suffiks).
Voorbeeld: **her**- in hersien, -**lik** in onafhank**lik**.

## Bronne 
* T.J.R. Botha, J.G.H. Combrink & F.F. Odendal. 1984.Inleiding tot die Afrikaanse taalkunde. Academia, afdeling van Human & Rousseau (Edms.)Bpk: Pretoria.
* ''Die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns.2009.Afrikaanse woordelys en spelreëls.10uitg.Suid-Afrika.NB-uitgewers; Kaapstad.
Paradigma

Oor die algemeen verwys 'n **paradigma** na 'n sienswyse.
Die term kan in sekere vakgebiede 'n meer spesifieke betekenis het, onder andere:

* Paradigma (taalkunde), 'n groep gelyksoortige taalkundige vorme.
* Paradigma (wetenskap en filosofie), 'n samehangende stelsel van modelle en teorieë.
* Programmeerparadigma, 'n programmeerstyl in informatika.
HMS Ark Royal

Vyf oorlogskepe van die Britse Vloot het reeds die naam '*HMS *Ark Royal''''' gedra.

* Ark Royal (1587), die vlagskip van die Britse Vloot tydens die Spaanse Armada-veldtog van 1588.

* HMS Ark Royal (1914), 'n handelskip wat omgeskakel is na 'n vliegdekskip tydens die Eerste Wêreldoorlog.

* HMS Ark Royal (91), die Britse vliegdekskip, te water gelaat in 1937, wat aan die Tweede Wêreldoorlog deelgeneem het en deur 'n Duitse duikboot gesink is in 1941.

* HMS Ark Royal (R09), 'n  *Audacious*-klas vliegdekskip, te water gelaat in 1950, uit diens gestel in 1979.

* HMS Ark Royal (R07), 'n  *Invincible*-klas vliegdekskip, te water gelaat in 1981, uit diens gestel in 2011.
HMS Ocean

Ses oorlogskepe van die Britse Vloot het reeds die naam '*HMS *Ocean'''* gedra. 

Die naam *Ocean* het die lys van name wat gekies word vir Britse oorlogskepe in 1759 begin, toe die Koninklike Vloot beslag gelê het op die Franse skip met die naam *Ocean''. Die Britte het die Franse tegnologie van hierdie skip en bestudeer en bewonder, maar die skip was eers in 'n swak toestand voordat dit deur 'n nuwe een vervang is.

* HMS Ocean (1761), was 'n 90-kanonlinieskip gebou in 1761.
* HMS Ocean (1805), was 'n 98-kanonlinieskip te water gelaat in 1805, wat aktief was in die Napoleontiese Oorloë, en later opgegradeer na 'n 110-kanon eerste-koers.
* HMS Ocean (1862) is oorspronklik gebou as 'n *Bulwark*-klas houtskroef linieslagskip ontwerp om 91 kanonne te dra. Daar is egter aan die orde verander en sy is uiteindelik in 1863 te water gelaat as 'n *Prince Consort*-klas gepantser met 24 kanonne. In die laat 1860's het sy as vlagskip gedien vir die bevelvoerder van die Britse Vlootmag in Suidoos-Asië en China en na 'n aktiewe diens van ses jaar afgelê in 1872.
* HMS Ocean (1898) was 'n *Canopus*-klas pre-Dreadnought slagskip, te water gelaat in 1898 en in 1915 deur 'n myn gesink.
* HMS Ocean (R68) was 'n *Colossus*-klas vliegdekskip in 1945 voltooi is, het gedien in die Korea-oorlog as 'n vliegdekskip, in die Suez-krisis as 'n helikopterplatform en is geskrap in 1962.
* HMS Ocean (L12) is 'n helikopterlandingsplatform, te water gelaat in 1995 en tans steeds in diens.
HMS Invincible (R05)

'*HMS *Invincible* (R05)*' was die Britse Vloot se hoofskip van die drie ligte vliegdekskepe in sy klas. Hy is op 3 Mei 1977 ter water gelaat as die sewende skip om dié naam te dra. 

*Invincible* was van April tot Junie 1982 in aksie in die Falklandoorlog toe hy ontplooi is saam met HMS *Hermes*. Hy het die leisels as vlagskip van die Britse Vloot oorgeneem nadat *Hermes* aan Indië verkoop is. *Invincible* is ook ontplooi in die Slawiese oorloë en die Irakse Oorlog. In 2005 is hy afgelê en uiteindelik vir skroot verkoop aan die Turkse maatskappy "Leyal Ship Recycling" in Februarie 2011.

duimnael|300px|HMS *Invincible* in 1990
Sjesjonk I

duimnael|180px|links|’n Lys van stede by die Tempel van Karnak wat in die Nabye-Ooste deur Sjesjonk verower is.
Hedjcheperre Setepenre **Sjesjonk I** (ook bekend as **Sjesjonq I** of **Shoshenq I**) was die eerste farao en stigter van Antieke Egipte se 22ste Dinastie. Hy het van omstreeks 943 tot 922&nbsp;v.C. regeer. Hy was van Libiese afkoms.

Sjesjonk was die seun van Nimlot A, opperhoof van die Ma, en sy vrou, wat self ’n dogter van die opperhoof was. Hy word dalk in die Bybel genoem as Sisak (1 Kon 14:25; 2 Kro 12:1-12).

## Bewind 
Die Libiese konsep van regering was die parallelle bestaan van leiers wat deur bloed of huwelike verbind was. Sjesjonk en sy onmiddellike opvolgers het op dié manier hul houvas oor die hele Egipte gekonsolideer. Hy het die erflike opeenvolging van die hoëpriesters van Amoen beëindig; hy en sy opvolgers het eerder mense, meestal hul eie seuns, in die posisie aangestel. Dié praktyk sou ’n eeu lank gevolg word

Teen die einde van sy bewind het hy ’n aggressiewe buitelandse beleid in die Midde-Ooste gevolg. Dit blyk onder meer uit die basis van ’n standbeeld met sy naam op wat in Bublos, Libanon, ontdek is asook lyste stede in die streek wat op die mure van tempels van Amoen by al-Hibah en Karnak uitgekerf is.

Daar is egter geen melding van ’n aanval teen Jerusalem nie, en dit laat sommige geleerdes twyfel of hy wel die Bybelse Sisak was. Van die verowerde stede sluit wel die name van Antieke Israeliese forte in.

Sjesjonk het ook veldtogte in Nubië en Palestina gevoer en verskeie stede in laasgenoemde verower.

## Verwysings 
: *15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia*

## Eksterne skakels 
* *The Campaign of Pharaoh Shoshenq I in Palestine*, deur Kevin A. Wilson
* Die Palestynse Veldtog van Sjesjonk I
*
13de eeu v.C.

duimnael|300px|Die Oostelike Halfrond in 1300 v.C.
duimnael|150px|’n Rituele wynglas van brons uit die Shang-dinastie van China.
Die **13de eeu v.C.** het geduur van 1300 tot 1201 v.C.

## Gebeure 
*1292 v.C.: Einde van die 18de Dinastie van Egipte en die begin van die 19de Dinastie.
*1282 v.C.: Pandion II, die legendariese koning van Athene, sterf ná ’n bewind van 25 jaar.
*1279 v.C. (31 Mei): Ramses II begin regeer in Antieke Egipte.
*1274 v.C.: Die Slag van Kadesj in Sirië. 
*1269 v.C.: Die Egiptenare en Hetiete onderteken die eerste bekende vredesverdrag ná die Slag van Kadesj.
*1251 v.C. (7 September): ’n Sonsverduistering dui die beweerde geboorte aan van die mitiese Herakles (Hercules) in Thebe, Griekeland.
*1250 tot 1192 v.C.: Wu Ding is die koning van die Shang-dinastie in China.
*1213 v.C.: Theseus, die legendariese koning van Athene, word afgesit en opgevolg deur Menestheus.
*1212 v.C.: Die Egiptiese farao Ramses II sterf.
*1207 v.C.: Farao Merneptah behaal ’n oorwinning teen Israel.
*Omstreeks 1206 v.C.: Die begin van die einde van die Bronstydperk. ’n Tyd van migrasie, onrus en verwoesting in die oostelike deel van die Mediterreense gebied en Nabye-Ooste.
*1204 v.C.: Theseus van Athene word ná ’n bewind van 30 jaar afgesit en opgevolg deur Menestheus.
*Omstreeks 1200 v.C.: Strydwaens maak hul verskyning in Antieke China.
*Omstreeks 1200 v.C.: Die begin van die Ystertydperk in die Nabye-Ooste, oostelike Mediterreense gebied en Indië.
*Omstreeks 1200 v.C.: Die verval van die Hetiete se mag in Anatolië ná die vernietiging van hul hoofstad.

## Dekades en jare
Morfologiese konstruksie

'n **Morfologiese konstruksie** is ’n komplekse simboliese struktuur wat gevorm word deur die kombinering van morfeme en/ of groter uitdrukkings. ’n Morfologiese konstruksie bestaan uit komponentstrukture, die wyse van komposisie en dan komposisiestrukture.

Dit kan ook as volg geskryf word: NNNiNj --- DIM van SEMNiNj

## Konstruksies 
Voordat die term, morfologiese konstruksie, ten volle verstaan kan word, moet die definisie van “konstruksie” bestudeer word: “’n vormbetekenispaar [x/X], waar geen aspek van [x] of [X] voorspelbaar is uit die vormbetekenispaar se onderdele nie”.

Met ander woorde, “seingranaat” is ’n komplekse woord en dus ook ’n grammatikale konstruksie ([seingranaat/HANDBOM WAARMEE VASGESTELDE TEKENS GESTUUR WORD]) omdat die komposisiestruktuur gevorm word deur die kombinering van [sein/VASGESTELDE TEKEN] en [granaat/HANDBOM] ).

## Kognitiewe vermoë noodsaaklik vir morfologiese konstruksieskemas 
### Komposisie 
Morfologiese konstruksies verwys na die manier waarop die verskillende komponentstrukture verbind om komposisiestrukture te vorm. Die verhouding  tussen hierdie strukture is baie belangrik wanneer daar na morfologiese konstruksies gekyk word.

### Kategoriseringsnetwerk 
Vanuit ’n morfologiese konstruksie spruit daar ’n kategoriseringsnetwerk.   'n Kategoriseringsnetwerk is ’n netwerk van bepaalde morfologiese konstruksies wat bestaan uit simboliese strukture van enige soort, grootte of spesialiteit en is meestal semanties of konsepsueel gemotiveerd. Aspekte van ’n konstruksie wat arbitrêr of gevestig is, kan ook in die netwerk geakkommodeer word.

### Skematisering 
Skematisering is die “sistematiese selektering van gemeenskaplike aspekte wat die geheel verteenwoordig, terwyl enige ander afwykende aspekte geïgnoreer word”. Konstruksieskemas word nou hier gebruik as ’n templaat vir die evaluering en konstruering van ongekende uitdrukkings.

### Vestiging 
Vestiging is die vermoë van die konstruksie om maklik uitgevoer en geaktiveer te word in die vorming en karakterisering van uitdrukkings. As ’n konstruksieskema eenheidstatus het, met ander woorde as 'n bepaalde konstruksieskema outomaties en sonder konstruksie-inspanning as ’n geïntegreerde geheel geaktiveer kan word, het dit ’n hoë graad van vestiging.

Die eenheidstatus word gemeet deur sentraliteit en linguistiese belangrikheid. Om sentraliteit te bepaal moet die struktuur se gekonvensionaliseerdheid bepaal word. Dit word gedoen deur na die lemmastatus in die woordeboek te kyk. Die linguistiese belangrikheid van ’n struktuur kan bepaal word deur te kyk na watter struktuur ’n spreker die waarskynlikste sal kies om ’n sekere betekenis te aktiveer, of watter betekenis die waarskynlikste geaktiveer sal word deur ’n bepaalde fonologiese struktuur.

## Verwysings 
## Bronnelys 
* Van Huysteen, G.B. 2014. Morfologie (In Carstens,W.A.M. & Bosman, N., red. Kontemporêre Afrikaanse Taalkunde. Van Schaik:Pretoria. p. 171-200).
* Van Huysteen, G.B. 2005. ’n Kognitiewe gebruiksgebaseerde beskrywingsmodel vir die Afrikaanse grammatika. Southern African Linguistics and Applied Language Studies, 23(2):125-137
15de eeu v.C.

Die **15de eeu v.C.** het geduur van 1500 tot 1401 v.C.

## Gebeure 
* 1504-1492 v.C.: Antieke Egipte verower Nubië en die Levant.
* 1490 v.C.: Cranaus, die legendariese koning van Athene, word ná ’n bewind van 10 jaar deur sy skoonseun Amphictyon van Thessalië afgesit.
* 1487 v.C.: Amphictyon van Athene sterf ná ’n bewind van 10 jaar en word opgevolg deur Erichthonius I, ’n kleinseun van Cranaus.
* 1480 v.C.: Koningin Hatsjepsoet word deur haar stiefseun en nefie Toetmoses III opgevolg. Tydperk van groot Egiptiese uitbreiding.
* 1446 v.C. (25 April) of 1444 v.C.: Datum in die Hebreeuse Bybel vir die Israeliete se uittog uit Egipte.
* 1437 v.C.: Die legendariese koning Erichthonius I van Athene sterf ná ’n bewind van 50 jaar en word opgevolg deur sy seun Pandion I.
* 1430-1160 v.C.: Hetitiese Nuwe Ryk gestig.

## Verwysings
16de eeu v.C.

Die **16de eeu v.C.** het geduur van 1600 tot 1501 v.C.

## Gebeure 
* 1700-1500 v.C.: Horitiese verowerings.
* 1595 v.C.: Die verwoesting van Babilon deur die Hetiete-koning Mursilis I.
* Vanaf 1567 v.C.: Die einde van die 15de, 16de en 17de Dinastie van Antieke Egipte. Die begin van die 18de Dinastie.
* 1556 v.C.: Die legendariese koning Kekrops I bou of herbou Athene ná die groot vloed van Deucalion en die einde van die Goue Era. 
* 1530 v.C.: Einde van die 1ste Dinastie van Babilonië.
* 1506 v.C.: Kekrops I van Athene sterf ná ’n bewind van 50 jaar. 
* 1504 v.C.: Egipte begin om Nubië en die Levant te verower.
*Omstreeks 1500 v.C.: Koningin Hatsjepoet in Egipte (18de Dinastie).
*Omstreeks 1500 v.C.: Die element kwik uit dié dekade word in Egiptiese grafkelders ontdek.
*Omstreeks 1500 v.C.: Setlaars van Kreta, Griekeland, trek na Miletus, Turkye.
*Omstreeks 1500 v.C.: Vroeë spore van die Maja-beskawing ontwikkel in Belize.
*Omstreeks 1500 v.C.: Die Fenisiërs ontwikkel die Fenisiese alfabet.

## Dekades en jare
17de eeu v.C.

Die **17de eeu v.C.** het geduur van 1700 tot 1601 v.C.

## Gebeure 
*Omstreeks 1700 v.C.: Die Indusvalleibeskawing kom tot ’n einde.
*1700 v.C.: Belu-bani word die koning van Assirië.
*Omstreeks 1700 v.C.: Die Minoïese Ou Paleisperiode eindig en die Tweede Paleisperiode begin in Antieke Griekeland.
*Omstreeks 1700 v.C.: Die begin van die Laat-Minoïese beskawing op Kreta.
*1690 v.C.: Libaia word die koning van Assirië ná Belu-bani se dood.
*Omstreeks 1673 v.C.: Sharma-Adad I word die koning van Assirië.
*Omstreeks 1661 v.C.: Iptar-Sin word die koning van Assirië.
*Omstreeks 1650 v.C.: Die begin van die Hyksos-inval in Antieke Egipte.
*Omstreeks 1650 v.C.: Die val van die 14de Dinastie van Antieke Egipte.
*Omstreeks 1650 v.C.: Die verowering van Memphis deur die Hyksos en die val van die 13de Dinastie van Egipte.
*Omstreeks 1650 v.C.: Die begin van die 15de en 16de Dinastie van Antieke Egipte.
*Omstreeks 1649 v.C.: Bazaia word die koning van Assirië.
*1627 v.C.: Die begin van die afname in die wêreldtemperatuur wat verskeie jare geduur het, soos gesien in die groeiringe van bome oor die wêreld heen. Dit is dalk veroorsaak deur die Minoïese uitbarsting van Thera of die Avellino-uitbarsting van Vesuvius.
*1625 v.C.: Samsu-Ditana word die koning van Babilon.
*1621 v.C.: Lullaia word die koning van Assirië.
*1620 v.C.: Mursili I word die koning van die Hetiete.
*1615 v.C.: Shu-Ninua word die koning van Assirië.
*1601 v.C.: Sharma-Adad II word die koning van Assirië.
*Omstreeks 1600 v.C.: Die omverwerping van die Amoriete-dinastie in Aleppo, Sirië.

## Verwysings
14de eeu v.C.

Die **14de eeu v.C.** het geduur van 1400 tot 1301 v.C.

## Gebeure 
* 1397 v.C.: Pandion I, die legendariese koning van Athene, sterf ná ’n bewind van 40 jaar en word opgevolg deur sy seun Erechtheus II.
* 1390 v.C.: Die opkoms van die Assiriërs as ’n onafhanklike mag in Mesopotamië.
* 1380 v.C.: Amenhotep III verbind die Nylrivier en die Rooisee met ’n kanaal.
* 1372 v.C.: Die Hetiete verower die hele Koninkryk van Mitanni wes van die Eufraat.
* 1347 v.C.: Erechtheus II van Athene word ná ’n bewind van 50 jaar deur weerlig doodgeslaan en deur sy jonger broer Kekrops II opgevolg.
* 1346 v.C.: Farao Amenhotep IV van Antieke Egipte begin met die aanbidding van die god Aten en die bou van Amarna as sy nuwe hoofstad.
* 1345 v.C.: Amenhotep IV hernoem homself Achenaten.
* Omstreeks 1334 v.C.: Toetankaten word farao van Egipte en trou met Anchesenpaaten, die dogter van sy voorganger, Achenaten.
* 1331 v.C.: Toetankaten hernoem homself Toetankamen. Hy verlaat Amarna en skuif sy hoofstad terug na Thebe, Egipte.
* 1324 v.C.: Farao Ai word koning van Egipte.
* 1320 v.C.: Einde van die 18de Dinastie van Egipte en die begin van die 19de Dinastie.
* 1310 v.C.: Die Bhagavad Gita word geskryf volgens sommige Hindoe-tradisies.
* 1300 v.C.: Kekrops II van Athene sterf ná ’n bewind van 40 jaar en word opgevolg deur sy seun Pandion II.
* 1307 v.C.: Adad-nirari I word koning van Assirië.
18de eeu v.C.

[duimnael|’n Inskripsie van die [Kode van Hammoerabi, een van die vroegste bekende regskodes.]]
Die **18de eeu v.C.** het geduur van 1800 tot 1701 v.C.

## Gebeure 
*1800 v.C.: Die Ystertydperk begin in Indië.
*1800-1300 v.C.: Troje-VI floreer.
*Omstreeks 1800 v.C.: Die Hyksos begin hulle in die Nyldelta vestig. Hul hoofstad is Avaris.
*Omstreeks 1792-1750 v.C.: Die Kode van Hammoerabi van Soesa (die hedendaagse Sjoesj, Iran,) word gemaak. Dit is nou in die Louvre in Parys.
*1787-1784 v.C.: Die Amoriete verower Uruk en Isin.
*1786 v.C.: Koningin Sobekneferoe van Antieke Egipte sterf. Die einde van die 12de Dinastie. Die begin van die 13de en 14de Dinastie.
*1779 v.C.: Zimrilim, koning van Mari, Sirië, begin regeer.
*1770 v.C.: Babilon, die hoofstad van Babilonië, word die grootste stad ter wêreld nadat dit Thebe, die hoofstad van Antieke Egipte, verbygesteek het.
*1766 v.C.: Die Shang-verowering van die Xia-dinastie in China.
*1764-1750 v.C.: Die oorloë van Hammoerabi.
*1757 v.C.: Mari word deur Hammoerabi verwoes. Zimrilim se koninklike paleis word vernietig.
*1757 v.C.: Zimrilim, die koning van Mari, sterf.
*1750 v.C.: Die Hyksos-verowering van Noord-Egipte.
*1750 v.C.: ’n Kolossale vulkaanuitbarsting by Berg Veniaminof, Alaska.
*Omstreeks 1750 v.C.: Nomadiese herders, die Indo-Ariërs, kom in Indië aan uit Sentraal-Asië en die Russiese steppe.
*Omstreeks 1750 v.C.: Die Veda-tydperk begin in Indië.
*Omstreeks 1700 v.C.: Die Bronstydperk begin in China.
*Omstreeks 1700 v.C.: Die Shang-dinastie begin in China.
*1800-1700 v.C.: Die verval van die Indusvalleibeskawing.

## Dekades en jare
19de eeu v.C.

[duimnael|250px|Die [Egiptiese piramide|piramide van farao Senoesret II van die 12de Dinastie van Antieke Egipte by el-Lahoen.]]
Die **19de eeu v.C.** het geduur van 1900 tot 1801 v.C.

## Gebeure 
* Hetieteryk in Anatolië.
* 1900 v.C.: Proto-Griekse invalle in Griekeland.
*Omstreeks 1900 v.C.: Die val van die Sumeriese dinastie.
*Omstreeks 1900 v.C.: Die Mokaja aan die Stille Oseaan by die hedendaagse Mexiko maak kakaodrankies.
*Omstreeks 1897 of 1880 v.C.: Senoesret II van Antieke Egipte se 12de Dinastie begin regeer.
* 1878 of 1874 v.C.: Farao Senoesret II sterf.
* 1878 of 1874 v.C.: Farao Senoesret III begin regeer in Egipte.
* 1876 v.C.: Die Israeliete kom in Egipte aan ná twee jaar van hongersnood, volgens een vertolking van interne Bybelse chronologie; ’n alternatiewe datum is 1986 v.C.).
*Omstreeks 1860 v.C.: Farao Senoesret III lei veldtogte teen Nubië.
* 1855 of 1839 v.C.: Farao Senoesret III sterf.

## Dekades en jare
21ste eeu v.C.

duimnael|Die aanbidding van die maangod in Ur, omstreeks 2100 v.C.

Die **21ste eeu v.C.** het geduur van 2100 tot 2001 v.C.

## Gebeure 
*Omstreeks 2100–2050 v.C.: Nanna-ziggoerat, Ur (hedendaagse Muqaiyir, Irak), word gebou.
* 2091 v.C.: Begin van die Patriargale Era (van die Bybelse aartsvaders Abraham, Isak en Jakob).
* 2080 v.C.: Oorloë van Antieke Egipte se 9de Dinastie.
* 2080 of 2040 v.C.: Die Eerste Oorgangstydperk van Egipte eindig en die Middelryk begin.
* 2071 v.C.: Magh Ithe, die eerste bekende geveg in die mites van Ierland.
* Omstreeks 2050 v.C.: Die uitbarsting van Berg Mariveles in die Filippyne.
* 2040 v.C.: Die begin van die Xia-dinastie, die eerste dinastie en regeringstelsel in China.
* 2034 v.C. – 2004 v.C.: Die Ur-Amoritiese oorloë.
* 2004 v.C.: Die verwoesting van Ur.
* Omstreeks 2000 v.C.: Die Egeïese Bronstydperk eindig.