Alfred Brendel

**Alfred Brendel** (5 Januarie 1931 – 17 Junie 2025) was 'n Oostenrykse pianis, digter en skrywer. Hy was bekend vir sy vertolkings van Mozart, Schubert, Schoenberg en Beethoven.

## Biografie 
Brendel is in Wiesenberg, Tsjeggo-Slowakye (nou Loučná nad Desnou, Tsjeggië) gebore in 'n niemusikale gesin. Die gesin het na Zagreb, Joego-Slawië (nou Kroasië) verhuis toe Brendel ses jaar oud was, en hy het daar klavierlesse begin neem onder Sofija Deželić. Hy het later na Graz, Oostenryk, verhuis, waar hy die klavier onder Ludovica von Kaan aan die Graz Konservatoria en komposisie onder Artur Michel studeer het. Aan die einde van die Tweede Wêreldoorlog is die veertienjarige Brendel na Joego-Slawië teruggestuur om loopgrawe te grawe.

Ná die oorlog het Brendel musiek gekomponeer, klavier gespeel, geskryf, en geskilder. Hy het egter nie verdere formele klavierlesse ontvang nie, en alhoewel hy meesterklasse bygewoon het onder Edwin Fischer en Eduard Steuermann, was hy grootliks na sestien jaar selfgeleerd.

Brendel het sy eerste openbare opvoering op sewentien jaar in Graz gegee. In 1949 het hy vierde plek behaal tydens die Ferruccio Busoni Internasionale Klavierkompetisie in Bolzano, Italië. Hy het daarna deur Europa en Latyns-Amerika getoer, en mettertyd sy loopbaan opgebou en deelgeneem aan meesterklasse deur Paul Baumgartner, Eduard Steuermann en  Edwin Fischer. Sy eerste concerto-opname, Prokofiëf se Klavierconcerto No. 5, is reeds 'n paar jaar vantevore gemaak. Hy het voortgegaan om 'n aantal ander opnames te maak, insluitende drie volledige stelle van Beethoven se klaviersonates (een vir Vox Records en twee vir Philips Records). Hy was die eerste pianis om die volledige soloklavierwerke van Beethoven op te neem. Een van Brendel se belangrikste opname-siklusse is Mozart se volledige klavierconcertos saam met Sir Neville Marriner en die Academy of St Martin in the Fields. Dit is ingesluit as deel van Philips se 180-CD Complete Mozart Edition. Brendel het nie baie Chopin gespeel of opgeneem nie. Dit is egter nie as gevolg van 'n gebrek aan bewondering vir dié komponis nie. Brendel beskou Chopin se Preludes as "die mees manjifieke prestasie in klaviermusiek na Beethoven en Schubert". Hy het verskeie toere in Europa, die VSA, Suid-Amerika, Japan en Australië meegemaak. Hy het 'n besonders hegte vennootskap met die Weense- en  Berlynse Filharmoniese orkes, maar het verskeie keer saam met al die grootste orkeste in die VSA en elders gespeel. Hy is slegs die derde pianis (na Emil von Sauer en Wilhelm Backhaus) aan wie erelidmaatskap van die Weense Filharmoniese Orkes toegestaan is. Die Hans von Bülow-medalje is ook deur die Berlynse Filharmoniese Orkes aan hom toegeken. terwyl Robert Cummings by classical.net gesê het: "Daar was al baie uitstekende pianiste wat die Beethoven klaviersonates opgeneem het met lof, insluitende Richard Goode .. Vladimir Ashkenazy, en die, met goeie rede, veel geprese Artur Schnabel. Brendel neem vir seker sy plek in tussen die grootste Beethoven vertolkers van alle tye, en hierdie opname toon hom in sy inspirerendste vorm."

In 2009 het Brendel in die bekroonde Duits-Oostenrykse dokumentêre rolprent *Pianomania* verskyn. Die dokumentêr handel oor 'n klaviertegnikus van Steinway & Sons, en is geregisseer deur Lilian Franck en Robert Cibis. Die rolprent het oor die algemeen gunstige resensies in die VSA ontvang, sowel as in Asië en regdeur Europa, en vorm deel van die Goethe Instituut se katalogus.

Brendell is op 17 Junie 2025 in sy huis in Londen oorlede. Hy was 94 jaar oud.

## Werk 
Brendel het veral Haydn, Beethoven, Schubert en Mozart gespeel. Hy het relatief min werke uit die twintigste eeu gespeel, maar het wel Schoenberg se Klavierconcerto gespeel. Aan die einde van sy konsertloopbaan kon hy nie meer veeleisende werke soos bv. Beethoven se "Hammerklavier"-sonate speel nie as gevolg van artritis.

Kritiese reaksie betreffende Brendel se speelwerk is gemeng. Hy is deur die musiekkritikus Michael Steinberg as "die nuwe Schnabel" geprys. In teenstelling hiermee het die NY Times se Harold C. Schonberg opgemerk dat sommige kritici en spesialiste die pianis daarvan beskuldig dat hy "pedanties" is. Brendel se speelwerk is soms as "serebraal" beskryf. Brendel self het gesê dat hy glo dat dit die pianis se werk is om die komponis se wense te respekteer, sonder om windmakerig te wees of sy eie weergawe van die musiek te gee: "Ek is aan die komponis verantwoordbaar, en spesifiek aan die stuk musiek". Hy het ook saam met sy seun Adriaan konserte gegee en opnames saam met hom gemaak. Hy het ook in baie opvoerings van Lieder saam met Hermann Prey, Dietrich Fischer-Dieskau en Matthias Goerne verskyn.

In November 2007 het Brendel aangekondig dat hy sou aftree ná sy konsert van 18 Desember 2008 in Wene, waarin hy as solis opgetree het in Mozart se Klavierkonsert no. 9 in E-mol; die orkes was die Weense Filharmoniese Orkes onder leiding van Sir Charles Mackerras. Sy finale konsert het op 20 Februarie 2008 by Carnegie Hall in New York plaasgevind, met werke deur Haydn, Mozart, Beethoven en Schubert. Sedert sy eerste optrede in Carnegie Hall op 21 Januarie 1973 het hy 81 keer daar verskyn, en in 1983 slegs die tweede pianis geword om die volledige siklus van Beethoven se klaviersonates daar op te voer, 'n prestasie wat hy in 1993 herhaal het (Artur Schnabel was die eerste om so te doen in 1936; ná Brendel het Maurizio Pollini die siklus in 1995/1996 uitgevoer, en Daniel Barenboim het in 2003 weer so gemaak).

## Publikasies 
Behalwe vir musiek, het letterkunde 'n groot deel van Brendel se "tweede lewe", en sy beroep uitgeaak. Sy skrywes het al in Engels, Duits, Frans, Italiaans, Spaans, Nederlands, Japannees, Koreaans, en ander tale verskyn. Hy is al vir verskeie jare 'n kranige bydraer tot die *New York Review of Books*. Sy boeke sluit in:
* *Musical Thoughts and Afterthoughts* (essays) (1976)
* *Music Sounded Out* (1990) – essays, insluitende "Must Classical Music be Entirely Serious?"
* *One Finger Too Many* (poësie) (1998)
* *Alfred Brendel on Music* (versamelde essays) (2001)
* *Me, of All People: Alfred Brendel in Conversation with Martin Meyer* (2002) (VK uitgawe: *The Veil of Order*)
* *Cursing Bagels* (poësie) (2004)
* *Playing the Human Game* (versamelde digkuns) (2010) Phaidon Press
* 

## Bronnelys 
* *Musik, Sinn und Unsinn. Festschrift anläßlich der Hommage an Alfred Brendel* (Berlyn: Konzerthaus Berlyn, 2017)

## Sien ook 
* Diskografie van Alfred Brendel

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 
* Alfred Brendel onderhoud, 20 April 1991
* Alfred Brendel op *Desert Island Discs*. (BBC Radio 4, 2013)