open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bitcoin in El Salvador

**El Salvador** het die eerste land in die wêreld geword wat **bitcoin** as wettige betaalmiddel gebruik het, nadat dit in 2021 deur die Wetgewende Vergadering van El Salvador goedgekeur is. Nayib Bukele, die president van El Salvador, het hom daarvoor beywer. Hy het beweer dat dit die ekonomie sal verbeter deur sodoende die bankwese vir Salvadorane makliker te maak, en ook  buitelandse investering sal aanmoedig. Die besluit is beide internasionaal en binne El Salvador gekritiseer weens die wisselvalligheid van bitcoin, die omgewingsimpak daarvan en die gevolglike  gebrek aan deursigtigheid rakende die regering se fiskale beleid.

## Geskiedenis
### Agtergrond
Die colón (SVC) was die amptelike geldeenheid van El Salvador vanaf 1892 totdat dit op 1 Januarie 2001 deur die Amerikaanse dollar vervang is, toe die Wetgewende Vergadering van El Salvador die Monetêre Integrasiewet goedgekeur het onder die administrasie van voormalige president Francisco Flores. Die wet het die vrye sirkulasie van die Amerikaanse dollar in El Salvador gemagtig en die colón uit sirkulasie verwyder. Die doel van die dollarisering van El Salvador was om finansiële stabiliteit te bewerkstellig deur buitelandse investering aan te moedig en transaksiekoste van internasionale handel te verlaag.

Die regering was egter nie in staat om monetêre beleid na dollarisering te beheer nie, aangesien die waarde van geldeenheid gekoppel was aan die Verenigde State se Federale Reserweraad. Die wisselkoers, wat op een Amerikaanse dollar vasgestel is, gelykstaande aan 8,75 colóns, het die koopkrag van die bevolking verminder. Dollarisering het El Salvador se uitvoere vertraag omdat dit nie kon meeding teen die ondergewaardeerde geldeenhede van ander ontwikkelende lande soos China nie. Die gebrek aan finansiële geletterdheid het die bevolking van El Salvador benadeel, aangesien hulle nie geweet het hoe om die Amerikaanse dollar te gebruik nie, en ook nie die waarde daarvan verstaan het nie.

Internasionale oorbetalings het in 2020 23% van die BBP uitgemaak.  Dit word tans deur geldsenders gedoen, wat op 'n persoonlike basis werk. 

In 2019 het die dorpie El Zonte bitcoin as 'n betaling aangeneem na 'n skenking van $100 000 se bitcoin van 'n anonieme skenker.  Die skenking het gekom met die bepaling dat die dorp 'n sirkulêre ekonomie aanneem wat op bitcoin gebaseer is. Baie inwoners in El Zonte het nie toegang tot bankdienste gehad nie, en het toegang verkry tot bitcoin deur mobiele toestelle en Bitcoin OTM'e in kommersiële gebiede. Die dorpie het sedertdien bekend geword as "Bitcoin Beach", en is aangehaal as 'n voorbeeld van die gebruik van kriptogeldeenheid as wettige betaalmiddel deur voorstanders van bitcoin. Vanaf 2022 het Honduras en Guatemala ook pogings aangewend om toeriste te lok deur die gebruik van bitcoin in "bitcoin-hubs."

## Verwysings
K.d. lang

**Kathryn Dawn Lang** (2 November 1961), verhoognaam **k.d. lang**, is 'n Kanadese pop- en countrymusiek sanger-liedjieskrywer. Haar treffers sluit in "Constant Craving" en "Miss Chatelaine".

Sy is 'n mezzo-sopraan en het bygedra tot rolprentklankbane en saamgewerk met kunstenaars soos Roy Orbison, Tony Bennett, Elton John, The Killers, Anne Murray, Ann Wilson en Jane Siberry.  Sy het opgetree tydens die sluitingseremonie van die Olimpiese Winterspele 1988 in Calgary, Alberta, en tydens die openingseremonie van die Olimpiese Winterspele 2010 in Vancouver, Brits-Kolumbië, waartydens sy Leonard Cohen se "Hallelujah" gesing het.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
*Onderhoud deur Shambhala Sun-tydskrif (2008) 
* [Lang sing Roy Orbison(https://af.wikipedia.org/wiki/Roy_Orbison) se "Crying"] saam met hom (Youtube video)
Lachnaea naviculifolia

Die **veterbos** (*Lachnaea naviculifolia*) is 'n meerjarige, blomdraende struik wat deel is van die *Thymelaeaceae* familie. Die spesie is endemies aan die Wes-Kaap en is deel van die fynbos. Dit kom vanaf die Kouebokkeveld tot in die middel van die Sederberg voor en het 'n voorkomsgebied van 946 km².

## Galery 

Lachnaea naviculifolia 5Dsr 0346.jpg
Lachnaea naviculifolia 5Dsr 0347.jpg
Lachnaea naviculifolia 5Dsr 0399.jpg
Lachnaea naviculifolia 5Dsr 0400.jpg
Lachnaea naviculifolia 5Dsr 0401.jpg

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Indiumfosfied

**Indiumfosfied** is 'n verbinding van indium en fosfor met die chemiese formule .

Dit is 'n halfgeleier met 'n bandgaping van 1,3 eV @ 25°C. Die beweeglikheid van die elektrone is baie hoog: ~4600 [cm/Vs] en van die holtes ~150 [cm/Vs]. In mengkristalle kan die bandgaping wissel van 0,3 tot 1,3 eV.

## Gebruike
InP is een van die materiale wat reeds gereeld vir halfgeleierlasers vir optiese transceivers gebruik word omdat dit materiaaleienskappe het soos hoë elektronmobiliteit, lae kragverbruik en lae geraasprestasie. Silikon is die halfgeleier wat die meeste in die veld van halfgeleiertoestelle gebruik word, maar vir volgende-generasie kommunikasie-infrastruktuur (5G / 6G kommunikasie, datasentrums), is daar  vraag na hoër spoed en groter kapasiteit. Hoewel dit duurder is, wen indiumfosfied in 2023 markvoorkoms om op hierdie nuwe eise te reageer. 

## Verwysings
Baatarkhuyagiin Otgonbold

**Baatarkhuyagiin Otgonbold** (* 20 Desember 1996) is 'n Mongoolse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 2020 deelgeneem.

## Verwysings
Sambuugiin Oyuuntsetseg

**Sambuugiin Oyuuntsetseg** (* 15 Desember 1964) is 'n Mongoolse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 1988 deelgeneem.

## Verwysings
Deutsche Luft-Reederei

**Deutsche Luft-Reederei** (D.L.R.) was 'n Duitse lugredery wat in Desember 1917 gestig is en in 1919 begin het om diens te lewer.

## Geskiedenis 
duimnael|Lugvervoer tussen Berlyn en Weimar, Februarie 1919.

Die naam beteken "Duitse Lugredery". D.L.R. is in 1923 as Aero Lloyd AG herorganiseer. In 1926 het die Duitse regering die lugredery gedwing om met Junkers Luftverkehr te versmelt om Deutsche Luft Hansa, die nasionale lugdredery van die Weimar Republiek, te vorm. Die lugredery se logo was 'n gestileerde kraanvoël, ontwerp deur professor Otto Firle. Dit is in 1926 deur Deutsche Luft Hansa aanvaar en weer deur die nuwe lugredery Lufthansa in 1953.

Die AEG-maatskappy, 'n groot vervaardiger van elektriese toerusting, het gedurende die Eerste Wêreldoorlog vliegtuie vir die militêre magte begin bou. Om volgehoue vraag na hierdie nuwe produk na die einde van die oorlog te verseker, het die maatskappy 'n kommersiële lugredery, die D.L.R, begin. Walther Rathenau, voorsitter van die raad van AEG, was die dryfkrag agter die lugredery. Ten spyte van regeringsubsidies was die lugredery nie winsgewend nie en in 1923 het AEG die D.L.R. herorganiseer en sy bates en operasies na 'n nuwe lugredery, Deutscher Aero-Lloyd, oorgedra. Dit was 'n gesamentlike onderneming van AEG, HAPAG, Luftschiffbau Zeppelin, Deutsche Bank en Dornier Metallbauten.

D.L.R. was die eerste Duitse lugredery om swaarder-as-lug-vliegtuie te gebruik. DELAG was die eerste lugredery ter wêreld, maar het ligter-as-lug-lugskepe wat deur die Zeppelin-maatskappy gemaak is, bedryf. Soos baie ander vroeë Europese lugrederye het D.L.R. voormalige militêre vliegtuie uit die Eerste Wêreldoorlog, o.m. die AEG J.II en LVG C.VI, bedryf. Aanvanklik het alle passasiers in oop kajuite gevlieg; daarna is sommige vliegtuie aangepas om twee of drie passasiers in 'n geslote kajuit te akkommodeer.

Die eerste D.L.R.-vlug was op 5 Februarie 1919 en het pos en koerante van Berlyn af na Weimar vervoer. Die lugredery het die volgende maand begin om passasiers te vervoer. Meer bestemmings, insluitende Hamburg en Hannover, is bygevoeg. In sy eerste jaar, 1919, het die lugredery gereeld geskeduleerde vlugte op roetes met 'n totale afstand van 1&nbsp;580&nbsp;km bedryf. Teen 1921 was die roetenetwerk meer as 3&nbsp;000&nbsp;km lank en het bestemmings in Nederland, Skandinawië en die Baltiese Republieke ingesluit.

In 1919 was D.L.R. een van die stigterslede van die Internasionale Lugverkeervereniging, die voorganger van IATA.

In 1920 het D.L.R. 2&nbsp;665 passasiers vervoer, en in 1921 was dit 8&nbsp;341. Van 1919 tot 1921 was daar geen ernstige ongelukke of sterftes nie, net 'n paar liggewondes. Aangesien instrumentvlug nog nie ontwikkel was nie, was dit slegs moontlik om met goeie weer te vlieg. 92% van die geskeduleerde vlugte in 1919 kon plaasgevind. In 1921 het hierdie koers tot 96% toegeneem. Nietemin is die lugredery nie gedurende die wintermaande bedryf nie.

## Verwysings 
## Bronne 
* 
*
Nay Myo Aung

**Nay Myo Aung** (* 19 Julie 1986) is 'n boogskutter van Mianmar. Hy het aan die Olimpiese Somerspeles van 2008 en 2012 deelgeneem.

## Verwysings
San Yu Htwe

**San Yu Htwe** (* 14 Oktober 1986) is 'n Birmaanse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 2016 deelgeneem.

## Verwysings
Thi Thi Win

**Thi Thi Win** (* 23 Julie 1971) is 'n voormalige boogskutter van Mianmar. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 2000 deelgeneem, en was later 'n afrigter en skeidsregter.

## Verwysings
Lachnaea pusilla

***Lachnaea pusilla*** is 'n meerjarige, blomdraende bossie wat deel is van die *Thymelaeaceae* familie. Die spesie is endemies aan die Wes-Kaap en kom vanaf Nuwekloof, suidwes van Tulbagh, tot by Bailey's-piek, noord van Wellington voor. Die spesie het 'n voorkomsgebied van 150 km² en is deel van die fynbos. Daar is vyf subpopulasies en die spesie word bedreig deur die verbouing van olywe.

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
HEC Paris

thumb|190px|Inwyding van die skool in 1881
**HEC Paris** (*École des hautes études commerciales de Paris*) is 'n Europese Bestuurskool met verskeie kampusse in  Parys, Jouy-en-Josas en Doha. Die instelling is in 1881 gestig.

HEC is in 2023 eerste onder Europese Besigheidskole geplaas, volgens die ranglys wat deur die *Financial Times* opgestel is. Die *Executive MBA*-program word as 4de beste in die wêreld gereken. HEC Paris word dikwels geassosieer met selektiwiteit, maar ook met elitisme en tegnokrasie, wat sedert sy stigting 'n bron van kritiek was.

Die instelling se programme word internasionaal drievoudig geakkrediteer deur AMBA, EQUIS en AACSB.

Die skool bied verskeie kursusse aan, insluitend 'n Uitvoerende Meesters Innovasie en Entrepreneurskap in vennootskap met Coursera. 100% aanlyn, dit beoog om senior bestuurders wat in hierdie twee gebiede spesialiseer binne 18 maande op te lei. Dit is in Maart 2017 geopen.

Die skool het sy eie stigting.

## Bekende gegradueerdes 
* François Asselineau, Franse politikus
* François Hollande, Voormalige president van die Franse Republiek
* Andreas Kaplan, rektor by ESCP Business School in Berlyn.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* HEC Paris
Lachnaea stokoei

***Lachnaea stokoei*** is 'n meerjarige, blomdraende bossie of 'n struik wat deel is van die *Thymelaeaceae* familie. Die spesie is endemies aan die Wes-Kaap en kom in die Langeberg op 'n hoogte van 1 300 m voor. Die spesie is deel van die fynbos. Die populasie bestaan uit slegs tien individuele plante. 

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Lachnaea uniflora

***Lachnaea uniflora*** is 'n meerjarige, blomdraende bossie of wat deel is van die *Thymelaeaceae* familie. Die spesie is endemies aan die Wes-Kaap en is deel van die fynbos. Die spesie kom in twee kolle voor: tussen Darling, die Kaapse Skiereiland en Somerset-Wes en ook die Vier-en-Twintigrivierberge, Wolseley en die Franschhoekberge.

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Paul Cilliers

**Friedrich Paul Cilliers** (25 Desember 1956 &ndash; 31 Julie 2011) was 'n Suid-Afrikaanse filosoof, kompleksiteitsnavorser, en professor in kompleksiteit en filosofie aan Universiteit Stellenbosch. Hy was bekend vir sy bydraes op die gebied van komplekse stelsels.

## Lewe en werk 
Cilliers het vanaf die middel 1970's tot 1994 aan die Universiteit Stellenbosch gestudeer. Daar ontvang hy sy BA in Elektroniese Ingenieurswese in 1980, sy BA cum laude in Politieke filosofie in 1987, en sy MA cum laude in Filosofie in 1989. Hy ontvang sy PhD in 1994 aan die Universiteit Stellenbosch en Universiteit van Cambridge onder leiding van Johan Degenaar en Mary Hesse. ter erkenning van sy prestasies in die ontwikkeling van 'n algemene begrip van die kenmerke en aard van komplekse sisteme. In 2008 het die Nasionale Navorsingstigting van Suid-Afrika 'n A-gradering aan hom toegeken, en in 2010 is hy verkies tot genoot van die Royal Society of South Africa. neem hy 'n postmoderne benadering tot kompleksiteit.

## Bibliografie 
Cilliers was die skrywer en mede-outeur van talle publikasies op die gebied van filosofie en kompleksiteitswetenskap. 

Geselekteerde boeke:
* 1998. *Complexity and Postmodernism. Understanding complex systems*. London: Routledge. 
* 2007. *Thinking Complexity*. Paul Cilliers (ed.). Mansfield USA : ISCE Publishing.
* 2009: *Complexity, Difference and Identity. An ethical perspective*. Paul Cilliers en Rika Allen. (eds.)

Geselekteerde artikels:
* Cilliers, Paul. "Knowledge, complexity, and understanding." Emergence, A Journal of Complexity Issues in Organizations and Management 2.4 (2000): 7-13.
* 
* 
* Richardson, Kurt A., Paul Cilliers, en Michael Lissack. "Complexity Science." *Emergence* 3.2 (2001): 6-18.
* Cilliers, Paul. "Complexity, deconstruction and relativism." Theory, Culture & Society 22.5 (2005): 255-267.
* Heylighen, Francis, Paul Cilliers, en Carlos Gershenson. "Complexity and philosophy." arXiv preprint cs/0604072 (2006).

## Verwysings
Thin Thin Khaing

**Thin Thin Khaing** (* 4 Mei 1978) is 'n Birmaanse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 2004 deelgeneem.

## Verwysings
Jit Bahadur Muktan

**Jit Bahadur Muktan** (* 31 Augustus 1979) is 'n Nepalese boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 2016 deelgeneem.

## Verwysings
Wietse van Alten

**Wietse van Alten** (* 24 September 1978) is 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspeles van 2000 en 2004 deelgeneem.

## Verwysings
Bishindeegiin Urantungalag

**Bishindeegiin Urantungalag** (* 24 Februarie 1977) is 'n uitgetrede Mongoolse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspeles van 2012 en 2020 deelgeneem.

## Verwysings
Sjef van den Berg

**Sjef van den Berg** (* 14 April 1995) is 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 2016 en Olimpiese Somerspele van 2020 deelgeneem.

## Verwysings
Piet de Brouwer

**Piet de Brouwer** (* 5 Oktober 1880 – † 5 Oktober 1953) was 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 1920 deelgeneem.

## Verwysings
Brenda Wingfield

**Brenda D. Wingfield** is 'n Suid-Afrikaanse professor in genetika en vorige adjunkdekaan van die Universiteit van Pretoria. Sy is bekend vir haar genetiese studies van swamboompatogene.

## Lewe 
Brenda D. Fairbairn is in Zambië gebore en in Zimbabwe opgevoed. Op Hoërskool het sy gevind dat sy genetika geniet en verder aan die Universiteit van Natal gaan studeer. Sy het 'n B.Sc. Hons Med van die Universiteit van Kaapstad, meestersgraad van die Universiteit van Minnesota en PhD van die Universiteit van Stellenbosch (1989) behaal. In die laat 1990's het sy by die Universiteit van Pretoria begin werk. Sy was een van die stigterslede van die Bosbou- en Landboubiotegnologie-instituut. In samewerking met haar navorsing werk sy saam met die Suid-Afrikaanse bosboubedryf. Sy was ook die eerste vrou wat dié eerbewys ontvang het. In 2013 het sy 'n A-gradering van die Nasionale Navorsingstigting ontvang. In 2016 het 'n Oppenheimer Memorial Trust 'n Harry Oppenheimer Fellowship-toekenning aan haar toegeken. Sy is in 2017 met 'n erelidmaatskap van die Mycological Society of America (MSA) toegeken, sy is ook 'n lid van die American Phytopathological Society.

## Verwysings
Berny Camps

**Berny Camps** (* 20 Maart 1971) is 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 1992 deelgeneem.

## Verwysings
Pieter Custers

**Pieter Custers** (* 13 Maart 1984) is 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 2004 deelgeneem.

## Verwysings
Erodium stellatum

***Erodium stellatum*** is 'n plant wat deel is van die Geraniaceae familie.

## Verspreiding 
Die spesie is inheems aan Algerië, Marokko.

## Verwysings
Lycium pumilum

***Lycium pumilum*** is 'n struik wat deel is van die *Solanaceae* familie. Die spesie is inheems in Namibië en Suid-Afrika. In Suid-Afrika kom die struik in die Noord-Kaap, die Oos-Kaap, die Vrystaat en die Wes-Kaap voor.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Sjan van Dijk

**Sjan van Dijk** (* 4 Februarie 1964) is 'n uitgetrede Nederlandse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 1992 deelgeneem.

## Verwysings
Kalsiumnitriet

**Kalsiumnitriet** is 'n sout van kalsium en nitroësuur, wat uit kalsium- Ca en nitrietione {{ch2|NO2^{-} }} bestaan. Dit het die chemiese formule .
 
Dit vorm wit of gelerige, higroskopiese, vervloeiende, seskantige kristalle. Dit is effens oplosbaar in alkohol.

## Vervaardiging
Dit kan gemaak word deur die gewone dubbele ontbindingsreaksie van natriumnitriet en kalsiumchloried. 
:2Na_2NO_2 (aq) + CaCl_2 \rightarrow Ca(NO_2)_2 (aq) + 4NaCl (aq)
Dit word ook gevorm deur {{ch2|NO_{x} }} deur 'n bluskalkoplossing te voer:
:Ca(OH)_2 + NO +NO_2 \rightarrow Ca(NO_2)_2 + H_2O
Dit kan ook uit stikstofoksied en 'n mengsel bestaande uit kalsiumferraat en kalsiumnitraat berei word.
Dit vorm 'n tetrahidraat wat isomorf is met die strontium- en bariumsoute.  verloor twee watermolekules van hidrasie by ongeveer 80°C en een by 105°C om die monohidraat te vorm. Dit verloor die laaste water by ongeveer 155°C. Die anhidraat is onstabiel en, blootgestel aan die lug se suurstof oksideer dit by verder verhitting  bo 220°C tot nitraat. 

## Chemiese eienskappe
Dit ontbind by 392°C om stikstofoksiede en CaO te vorm.
## Gebruike
Kalsiumnitriet het verskeie industriële gebruike:

Dit word gebruik om korrosie in smeermiddels en beton te inhibeer. Hierdie sout is ook 'n staalroes-inhibeerder: kalsiumnitriet kan staal skoonmaak en teen roes beskerm, en kan staalmateriaal in beton beskerm wat gebruik word om geboue en strukture te bou, om die bruikbare lewensduur van beton in geboue te verleng. Kalsiumnitriet kan ook in farmaseutiese, kleurstowwe en metallurgie-industrieë gebruik word, as 'n ligte reduseermiddel.

## Verwysings
Bandgaping

duimnael|Diagram van die ontstaan van 'n bandgaping|350px

Die **bandgaping** van 'n halfgeleier is die minimum energie wat benodig word om 'n elektron in 'n vrye toestand te bring waar dit aan geleiding kan deelneem. Die bandstruktuur van 'n halfgeleier gee die energie van die elektrone op die y-as en word 'n "banddiagram" genoem. Die laer energievlak van 'n halfgeleier word die "valensband" genoem en die energievlak waarby 'n elektron as min of meer vry beskou kan word, word die "geleidingsband"  genoem. Die bandgaping is die gaping in energie tussen die valensband en geleidingsband. 

Die opwekking van 'n elektron na die geleidingsband laat egter 'n leë spasie vir 'n elektron in die valensband agter. 'n Elektron van 'n naburige atoom kan in hierdie leë ruimte inbeweeg. Wanneer hierdie elektron beweeg, laat dit 'n ander spasie agter. Die voortdurende beweging van die ruimte vir 'n elektron, wat 'n "gat", "opening" of "holte" genoem word, kan beskou word as die beweging van 'n positief gelaaide deeltjie deur die kristalstruktuur. Dus, beide die elektron e in die geleidingsband en die holte h in die valensband kan deelneem aan geleiding. Hulle word "draers" genoem.

Die konsep van 'n bewegende "holte" is analoog aan dié van 'n borrel in 'n vloeistof. Alhoewel dit eintlik die vloeistof is wat beweeg, is dit makliker om die beweging van die borrel wat in die teenoorgestelde rigting beweeg, te beskryf.

## Verwysings
Driekske van Bussel

**Driekske van Bussel** (* 18 November 1868 – † 27 April 1951) was 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 1920 deelgeneem.

## Verwysings
Wenera 6

**Wenera 6** ( wat *Venus 6* beteken) is 'n Sowjetse ruimtetuig wat deel van hul Wenera-ruimteprogram was. Dit was ontwerp om meer data van die planeet Venus se atmosfeer te verkry. Dit was soortgelyk aan Wenera 4, die ontwerp was egter stewiger. Dit ruimtetuig was gelanseer met 'n Molnija-vuurpyl vanaf die Baikonoer kosmodroom.

Net bokant die atmosfeer van Venus was die sondeerder van 405 kg en wat al die wetenskaplike instrumente bevat het, losgelaat vanaf die satellietbus. Gedurende die tuig se tog na die oppervlakte van Venus is die valskerm ontplooi om sy dalingspoed te verminder. Gedurende die 51 minute op 17 Mei 1969 wat die sondeerder aan die valskerm gehang het, was data van Venus se atmosfeer na die Aarde versend. Die sondeerder het by Venus koördinate 5°S. 23°O. die atmosfeer binnegedring. Die ruimtetuig het ook 'n medaljon met die Wapen van die Sowjetunie  daarop aan boord gehad asook 'n basreliëf van Lenin aan die nag kant van Venus.

Na aanleiding van die resulte van Wenera 4 se data, was Wenera 5 en Wenera 6 se sondeerders toegerus met nuwe chemiese ekperimente met die doel om meer akkurate metings van die atmosfeer te kon maak. Wetende dat die atmosfeer baie dig was, was die valskerm ook kleiner gemaak sodat die tuig sy volle botsing diepte kon bereik voordat die krag opraak, soos met Wenera 4 gebeur het.

## Instrumente 
### Ruimtetuig 
* Instrument **COP-18-3M** wat die kosmiese strome geanaliseer het.
* Instrument **LA-2U** wat die verspreiding van suurstof en waterstof in die planeet se atmosfeer moes bepaal het.

### Sondeerder 
* Druk sensors **MDDA-A** om die atmosfeer se druk te meet binne die reeks 13 tot 4,000 kilopascals (0,13–40 atm).
* **G-8** gas analiseerders om die chemiese samestelling van die atmosfeer te bepaal.
* **VIP** eenheid om die digtheid van die atmosfeer te bepaal op 'n bepaalde hoogte.
* **FD-69** om weerlig in die atmosfeer te meet.
* **EC-164D** om die temperatuur van die atmosfeer op 'n bepaalde hoogte te bepaal

## Sending 
Wenera 6 is gelanseer na 'n lae aardwentelbaan op 10 Januarie 1969 om 05:51:52 Universele Tyd en dan van die *Tyazheliy Sputnik* (69-002C)) na Venus gestuur. Daar was 'n midbaan korreksie op 16 Maart 1969 gedoen en die sondeerder was vrygelaat op 17 Mei 1969 op 'n afstand van 25 000 km vanaf Venus. Die sondeerder het Venus se atmosfeer aan die nagkant binnegedring om 06:05 Universele Tyd en die valskerm ontplooi waarna transmissie na die Aarde begin het. Die tuig het elke 45 sekondes 'n lesing versend vir 51 minute lank voordat dit finaal verwoes is deur die temperatuur en druk op 'n hoogte van ongeveer 10 tot 12 km. Die fotometer het glad nie gewerk nie.

## Verwysings
Johannes van Gastel

**Johannes van Gastel** (* 10 September 1853 – † 11 Oktober 1928) was 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 1900 deelgeneem.

## Verwysings
Tiest van Gestel

**Tiest van Gestel** (* 29 Maart 1881 – † 9 Februarie 1969) was 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 1920 deelgeneem.

## Verwysings
Carry van Gool-Floris

**Carry van Gool-Floris** (* 19 September 1953) is 'n Nederlandse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspeles van 1980 en 1984 deelgeneem.

## Verwysings
Citizens Coalition for Change

Die **Citizens Coalition for Change (CCC)** is 'n politieke party in Zimbabwe. Dit is in Januarie 2022 deur die voormalige leier van die Movement for Democratic Change Nelson Chamisa gestig. Sedert die 2023-verkiesings is die CCC die amptelike opposisie teenoor die regerende ZANU–PF.
## Verwysings
Suid-Afrikaanse energiekrisis

duimnael|Eskom-beurtkrag in vergelyking met energie wat in 2023 geproduseer is.
Die **Suid-Afrikaanse energiekrisis** of beurtkrag is 'n voortdurende tydperk van wydverspreide nasionale onderbrekings van elektrisiteitstoevoer in Suid-Afrika. Dit het in die latere maande van 2007 begin teen die einde van Thabo Mbeki se tweede termyn as president, en duur steeds voort ̈(einde 2023). Die Suid-Afrikaanse regeringsbeheerde nasionale kragvoorsiener, en primêre kragopwekker, Eskom, en verskeie parlementariërs het hierdie ineenstorting toegeskryf aan onvoldoende opwekkingskapasiteit.

Volgens Eskom en staatsamptenare vereis die oplossing die bou van bykomende kragstasies en kragopwekkers. Korrupsie en wanbestuur van Eskom, veral tydens die Jacob Zuma-administrasie, het hierdie energiekrisis vererger; verwaarlosing deur Eskom-personeel benewens veelvuldige dade van sabotasie en die aktiwiteite van kriminele sindikate binne Eskom met beweerde politieke verbintenisse het ook bygedra tot voortdurende kragvoorsieningsprobleme.

## Agtergrond 
In 'n verslag van Desember 1998 het ontleders en leiers in Eskom en in die Suid-Afrikaanse regering voorspel dat Eskom se elektriese kragreserwes teen 2007 sou opraak, tensy daar opgetree word om dit te voorkom.

## Verwysings
Ron van der Hoff

**Ron van der Hoff** (* 26 Maart 1978) is 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 2004 deelgeneem.

## Verwysings
Janus van Merrienboer

**Janus van Merrienboer** (* 8 Oktober 1894 – † 12 Oktober 1947) was 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 1920 deelgeneem.

## Verwysings
Joep Packbiers

**Joep Packbiers** (* 19 Januarie 1875 – † 8 Desember 1957) was 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 1920 deelgeneem.

## Verwysings
Jacqueline van Rozendaal-van Gerven

**Jacqueline van Rozendaal-van Gerven** (* 20 Februarie 1964) is 'n Nederlandse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspeles van 1988 en 1992 deelgeneem.

## Verwysings
Anita Smits

**Anita Smits** (* 22 Mei 1967) is 'n Nederlandse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 1988 deelgeneem.

## Verwysings
Janus Theeuwes

**Janus Theeuwes** (* 4 April 1886 – † 7 Augustus 1975) was 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 1920 deelgeneem.

## Verwysings
Rick van der Ven

**Rick van der Ven** (* 14 April 1991) is 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspeles van 2012 en 2016 deelgeneem.

## Verwysings
Christel Verstegen

**Christel Verstegen** (* 27 Maart 1973) is 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspeles van 1992 en 1996 deelgeneem.

## Verwysings
Lycium gariepense

Die **gariepkriedoring** (*Lycium gariepense*) is 'n struik wat deel is van die *Solanaceae* familie. Die spesie is inheems aan suidelike Namibië en Suid-Afrika. In Suid-Afrika kom die plant in die Noord-Kaap in die Richtersveld voor en is deel van die Sukkulente Karoo.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Lycium shawii

***Lycium shawii*** is 'n bossie of 'n struik wat deel is van die *Solanaceae* familie. Die spesie is inheems aan Botswana, Djiboeti, Egipte, Eritrea, Eswatini, Ethiopië, Griekeland, Golf State, Indië, Irak, Iran, Israel, Italië, Jemen, Kenia,  Koeweit, Kreta, Libanon, Libië, Malawi, Namibië, Oman, Pakistan, Palestina, Saoedi-Arabië, Sisilië, Sirië, Soedan, Somalië, Suid-Afrika, Tanzanië, Turkye, Uganda, Zambië en Zimbabwe.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Lycium schreiteri

***Lycium schreiteri*** is 'n struik wat deel is van die *Solanaceae* familie. Die spesie is endemies aan die noordweste van Argentinië.

## Bron 
* Plants of the World Online
Monasiet

**Monasiet** is 'n groep minerale met algemene chemiese samestelling  Ln=Ce,La, Nd, Sm, Gd en dieselfde kristalstruktuur. Wat amptelik as minerale erken word is:
#Monasiet-Ce
#Monasiet-La
#Monasiet-Nd
#Monasiet-Sm
#Monasiet-Gd
Hierdie minerale is almal seldsaam, behalwe Monasiet-Ce. Wat aangetref word is gewoonlik mengkristalle wat dikwels ook torium en uraan bevat wat die mineraal effens radioaktief maak. 

Monasiet is 'n belangrike bron van lantaniedmetale.

## Kristalstruktuur
Monasiet is die argetipe van 'n monokliniese kristalstruktuur. Die [001]-rigting bestaan uit kettings van afwisselende -poliëders en  fosfaat-tetraëders. Die struktuur is verwant aan die xenotiemstruktuur (sirkoon), maar dié struktuur se poliëders is  met agtvoudige koördinasie rondom 'n kleiner Ln-ioon.

## Verwysings
Kalsiumsulfied

**Kalsiumsulfied** in 'n sout van kalsium met waterstofsulfied met die chemiese formule .

Dit kom in die natuur voor as die mineraal oldhamiet.

## Kristalstruktuur
Kasliumsulfied kristalliseer in die kubiese halietstruktuur. (B1 in die strukturbericht-klassifikasie)
## Chemiese eienskappe
Kalsiumsulfied is min oplosbaar in water en onoplosbaar in alkohol. Die stof is higroskopies en hidroliseer tot . Dit reageer met sure om hierdie onwelriekende gas vry te stel.

## Vervaardiging
Onder 'n inerte atmosfeer kan kalsiumsulfied uit die elemente berei word:
:Ca(s) + S(s) \xrightarrow{hitte} CaS(s) 
'n Reduksie van kalsiumsulfaat met koolstof kan dit ook lewer:
:CaSO_4 + 2C \rightarrow CaS(s) + CO_2 \uparrow

## Gebruike
Kalsiumsulfied word in fosfors, ligverf en vernis gebruik. Kalsiumsulfied word ook gebruik as 'n bymiddel vir smeermiddels en as 'n flotasiemiddel in ertsontginning.
## Verwysings
Precision Air

duimnael|links|Precision Air Boeing 737-300 by die Mwanza-lughawe in 2010.
**Precision Air Services Plc** (bedryf as **Precision Air**; DSE: PAL) is 'n Tanzaniese lugredery gebaseer op Julius Nyerere Internasionale Lughawe in Dar-es-Salaam. Die lugredery bedryf geskeduleerde passasiersdienste na Nairobi, Entebbe, en na verskeie lughawens en vliegvelde regdeur Tanzanië.

[duimnael| Precision Air [ATR 42|ATR 42-300by Kilimanjaro Internasionale Lughawe in 2006.]]
[duimnael|Precision Air [ATR 72|ATR 72-212A by Jomo Kenyatta Internasionale Lughawe, Nairobi, in 2012.]]

## Geskiedenis 
Precision Air is in Januarie 1991 in Tanzanië ingelyf as 'n private lugredery en het in 1993 met bedrywighede begin. Aanvanklik is dit as 'n private huurlugvervoermaatskappy bedryf, maar in November 1993 het dit verander om geskeduleerde dienste aan te bied om die groeiende toeristemark te bedien.

In 2006 het Precision Air die eerste Tanzaniese lugredery geword wat die IATA Operasionele Veiligheidsoudit geslaag het.

In April 2011 het die lugredery 'n openbare maatskappy geword.

## Verwysings
Erwin Verstegen

**Erwin Verstegen** (* 31 Julie 1970 – † 5 Maart 1995) was 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 1992 deelgeneem.

## Verwysings
Henk Vogels

**Henk Vogels** (* 19 Junie 1964) is 'n uitgetrede Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspeles van 1992 en 2000 deelgeneem.

## Verwysings
Lycium torreyi

***Lycium torreyi*** is 'n bossie wat deel is van die *Solanaceae* familie. Die spesie is inheems aan Meksiko en die Verenigde State van Amerika. In Amerika kom die spesie in die deelstate Arizona, Kalifornië, Nevada, New Mexico, Texas en Utah voor.

## Bron 
* Plants of the World Online
Steve Wijler

**Steve Wijler** (* 19 September 1996) is 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 2020 deelgeneem.

## Verwysings
Theo Willems

**Theo Willems** (* 22 Februarie 1891 – † 12 April 1960) was 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 1920 deelgeneem.

## Verwysings
Fred van Zutphen

**Fred van Zutphen** (* 7 Januarie 1971) is 'n Nederlandse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 2000 deelgeneem.

## Verwysings
Andesiet

duimnael|Andesiet met 'n fenokrist van augiet
**Andesiet** is 'n *stollingsgesteente* wat in samestelling tussen rioliet en basalt lê. Andesietlawa is van matige viskositeit en vorm dik lawastrome en -koepels. Die woord andesiet is afgelei van die Andes-gebergte in Suid-Amerika, waar andesiet algemeen voorkom.

Andesiet is donkerkleurig, fynkorrelig en meestal ekstrusief; dit kan as die fynkorrelige ekwivalent van dioriet beskou word. Porfiritiese andesiet bevat fenokriste wat hoofsaaklik bestaan uit gesoneerde natriumryke plagioklaas (veral die mineraal andesien) en een of meer mafiese minerale (bv. biotiet, horingblende, pirokseen gewoonlik <20%). Dit het 'n grondmassa wat oor die algemeen uit dieselfde minerale as die fenokriste bestaan, hoewel die plagioklaas meer natrium kan bevat, en kwarts oor die algemeen in klein hoeveelhede teenwoordig is.
duimnael|links|Die plasing van andesiet in die QAPF-diagram
Andesiet gaan met toenemende inhoud van alkali veldspaat in latiet oor, en met meer alkaliveldspaat en kwarts in dasiet. 
Andesitiese gesteentes plot op die QAPF-diagram met 0-20% kwarts en meer as 65% van die veldspate is plagioklaas."

## In Suid-Afrika 
duimnael|Andesitiese basalt; Hekpoort-formasie
Basaltiese andesiet kom in Suid-Afrika voor in die Ongeluk-lawas wat 'n deel van die Paleoproterosoïese Transvaal-Griqualand-Wes suprakrustale reekse van die Argeiese Kaapvaal-kraton van Suid-Afrika vorm. Hulle vorm 'n dik reeks kussinglawas, massiewe vloeie en hialoklastiete, wat deel is van die lae wat eens die grootste deel van die Kraton bedek het. Die Ongeluk-Hekpoort-magma was 'n basaltiese andesiet wat afkomstig was van die Kaapvaal Craton se anomale litosfeer. Dit het 'n lang geskiedenis van hoë U/Pb, hoë Rb/Sr en CHUR-agtige Sm/Nd verhoudings. Min bewyse vir magmatiese fraksionering is gevind, alhoewel besoedeling van die laer lawas met Cr-ryke materiaal sigbaar is in beide Hekpoort- en Ongeluk-reekse.

## Gebruike 
Andesiet kan as aggregaat, vul, ensomeer in die konstruksie- en padbedryf gebruik word, maar dit is dikwels nie ideaal vir betonaggregaat nie as gevolg van sy hoë silika-inhoud.

## Verwysings
Juanita Castro

**Juana de la Caridad "Juanita" Castro Ruz** (6 Mei 1933 – 4 Desember 2023) was 'n Kubaans-Amerikaanse skrywer en aktivis. Sy was die suster van Fidel en Raul, beide voormalige leiers van Kuba, en Ramón, 'n leier van die Kubaanse revolusie. Nadat sy kontak met die Central Intelligence Agency gemaak het, het sy na die Verenigde State geëmigreer waar sy gewoon het tot haar dood in Desember 2023.

Nadat sy haarself in die Verenigde State gevestig het, was sy 'n anti-kommunis en 'n kritikus van haar broers se regimes in Kuba.

## Verwysings
Beurtkrag

**Beurtkrag**, ook na verwys as **rollende verduistering**, **rota-** of **rotasie-beurtkrag**, **rota-ontkoppeling**, t**oevoerrotasie**, of 'n **roterende onderbreking**, is 'n opsetlik ontwerpte elektriese kragonderbreking waarin elektrisiteitslewering gestaak word vir nie-oorvleuelende tydperke oor verskillende dele van die verspreidingstreek. Rollende stroomonderbrekings is 'n laaste uitwegmaatreël wat deur 'n elektriese nutsmaatskappy gebruik word om 'n totale onderbreking of ineenstorting van die kragstelsel te vermy.

Beurtkrag is 'n maatstaf van vraagreaksie as die vraag na elektrisiteit die kragvoorsieningsvermoë van die netwerk oorskry. Beurtkrag kan na 'n spesifieke deel van die elektrisiteitsnetwerk gelokaliseer word, of dit kan meer wydverspreid wees en 'n hele land of kontinent raak. 

Beurtkrag is gewoonlik die gevolg van twee oorsake: onvoldoende opwekkingskapasiteit of onvoldoende transmissie-infrastruktuur om krag te lewer waar dit nodig is. Beurtkrag word ook gebruik as 'n reaksiestrategie om te gaan met verminderde uitset bo die reserwekapasiteit van kragstasies wat onverwags vanlyn geneem word.

## In ontwikkelende lande 
Beurtkrag is 'n algemene of selfs 'n normale daaglikse gebeurtenis in baie ontwikkelende lande, waar elektrisiteitsopwekkingskapasiteit onderbefonds is of infrastruktuur swak bestuur word. In goed bestuurde onderkapasiteitstelsels word verduistering beplan en skedules word vooraf gepubliseer sodat mense om hulle kan werk. In swak bestuurde stelsels gebeur dit sonder waarskuwing, gewoonlik wanneer die transmissiefrekwensie onder die 'veilige' limiet val.

Dit het wye impak, en kan die verwagtinge van gemeenskappe beïnvloed—byvoorbeeld—in Ghana *dumsor* genoem, beskryf die wydverspreide verwagtinge vir onbeplande beurtkrag.

## Suid-Afrika 
Sedert 2007 het Suid-Afrika verskeie tydperke van ineenstorting beleef wat plaaslik deur die staatsbeheerde energiemaatskappy Eskom as beurtkrag verwys word. Dit is aanvanklik veroorsaak deur die land se vraag na elektrisiteit wat die aanbod oorskry, en met verloop van tyd, later vererger deur verouderende kraginfrastruktuur, swak instandhouding en die stadige voltooiing van nuwe kragstasies. Dit is onlangs (in 2023) deur Eskom se voormalige woordvoerder, Sikhonathi Mantshantsha, onthul dat wydverspreide tenderkorrupsie en die sabotasie van kraginfrastruktuur deur werknemers een van die primêre redes vir voortgesette beurtkrag is. Die wisselvalligheid van beurtkrag het aansienlike en ernstige skade aan die Suid-Afrikaanse ekonomie aangerig en het 'n groot rol gespeel om die land se ekonomiese groei te beperk.

Ironies genoeg, motiveer hierdie wisselvalligheid sommige gebruikers om oor te skakel na hernubare kragbronne soos sonkrag, wat sy eie wisselvalligheid besit. Die son skyn mos nie snags nie en daar is ook verskille tussen somer en winter. Daar is in 2023 egter besighede wat kombinasies van sonselle met litiumioonbatterye aanbied wat hierdie wisselvalligheid gedeeltelik ondervang. Hierdie stelsels is mededingend in prys met wat Eskom lewer. Ander gebruikers skakel oor na dieselkragopwekking, maar dit is duurder en veroorsaak baie geraas.

## Verwysings
Die Eier (kortverhaal deur Andy Weir)

**Die Eier** (Engels: *The Egg*) is 'n kortverhaal deur die Amerikaanse skrywer Andy Weir, wat die eerste keer op sy webwerf Galactanet op 15 Augustus 2009 gepubliseer is. Dit is Weir se gewildste kortverhaal, en is deur lesers in meer as 30 tale vertaal. Die verhaal volg 'n naamlose 48-jarige man wat die "betekenis van die lewe" ontdek nadat hy dood is.

## Opsomming 
Die storie handel oor die hoofkarakter, na wie verwys word as "jy" (in die tweede persoon), en God, wat "ek" is (in die eerste persoon). Jy, 'n 48-jarige man wat in 'n motorongeluk sterf, ontmoet God, die verteller, wat sê dat jy al baie keer vantevore gereïnkarneer is, en dat jy volgende as 'n Chinese boeremeisie in 540 nC gereïnkarneer word. God verduidelik dan dat jy in werklikheid voortdurend deur tyd heen gereïnkarneer word, en dat alle mense wat ooit geleef het en ooit sal lewe, inkarnasies van jou is. Jy merk op oor Abraham Lincoln, Adolf Hitler en Jesus. God voeg by dat jy ook eens John Wilkes Booth was, elke Holocaust-slagoffer en elke persoon wat Jesus gevolg het.

God verduidelik dat daar in werklikheid ander goddelike wesens elders is, en dat jy ook eendag 'n god sal word. Die hele heelal is geskep as 'n eier vir die hoofkarakter (die hele mensdom), en sodra jy elke menslike lewe ooit geleef het, sal jy as 'n god gebore word. Die rede waarom God die heelal geskep het, was vir die hoofkarakter, jy, om hierdie punt te verstaan: "Elke keer as jy iemand geviktimiseer het... het jy jouself geviktimiseer. Elke daad van vriendelikheid wat jy gedoen het, het jy aan jouself gedoen. Elke gelukkige en hartseer oomblik wat enige mens ooit ervaar het, is, of sal, deur jou ervaar word."

## Geskiedenis 
In 'n 2015-onderhoud met die Craftsman Founder Podcast, het Weir onder meer sy motivering vir die skryf van *The Egg* bespreek. Weir het in die onderhoud gesê hy “wil ’n storie skryf waar die lewe tog regverdig is”. Volgens Weir het die meeste godsdienste hul eie beskouing van die spreekwoord "wat omgaan kom terug" en wentel op een of ander manier om hierdie idee. Toe hy gevra is hoekom hy gekies het om een siel voortdurend oor tyd heen te laat reïnkarneer in plaas van lineêr vorentoe deur tyd, het Weir gesê dat die enigste manier waarop sy idee dat almal een siel is, sou werk, was as reïnkarnasie oor tyd kan plaasvind. Weir het gesê dat hy die storie vinnig geskryf het, en gesê: "Ek het dit binne 40 minute geskep en dit geplaas, en dit was dit." Hy het nie die aandag verwag wat die storie ontlok het nadat dit gepubliseer is nie.

## Verwerkings 
Rapper Logic het "*The Egg*" as inspirasie gebruik vir sy album *Everybody* wat in 2017 vrygestel is, herbedink in die tussenspelsnit "*Waiting Room*" en met Neil DeGrasse Tyson as God.

Daar is baie kortfilmverwerkings van die storie. Hjalmar Ekström Wikander, Tage Hervén, Walter Schönenbröcher, Fred Grant, Andrej Dojkic, Timothy Judd, Ben Brand, Gabrielle Salonga, Josef Orlandi en Nataliia Weaver het almal een van daardie verwerkings behartig. Kurzgesagt het ook die storie in 'n geanimeerde video verander.

## Verwysings
Peyronie se siekte

**Peyronie se siekte** of **Peyroniesiekte** is 'n bindweefselsiekte wat die groei van fibrotiese plaak in die sagte weefsel van die menslike penis behels. Gewoonlik vorm letselweefsel in die tunica albuginea, die dik skag weefsel om die hoofereksieweefsel van die penis. Dit veroorsaak pyn, 'n abnormale kromming, erektiele disfunksie en 'n verlies aan dikte en verkorting van die penis.

Dit raak na raming 1-20% van mans. Die toestand raak algemener met ouderdom. Die siekte kan egter pyn veroorsaak, asook harde, groot koordagtige letsets (lsetwelweefsel wat as "plaak" bekend is) of 'n abnormale kromming van die penis wanneer 'n ereksie ondervind word weens kroniese ontsteking van die tunica albuginea.

Hoewel algemeen geglo word Peyronie se siekte behels altyd die kromtrekking van die penis, veroorsaak die letselweefsel soms eerder knoppe en duike. Die toestand kan seks ook pynlik of moeilik maak. Dit is gewoonlik beperk tot die penis, hoewel sommige mans met Peyronie se siekte ook bindweefselsteurings in die hande, en in 'n mindere mate die voete, ondervind. 'n Toename in die aanmelding van die siekte in geneties verwante mans dui op 'n genetiese komponent. Dit raak mans van enige ras en ouderdom.

### Psigososiaal
Peyronie se siekte kan ook 'n sielkundige uitwerking hê. Terwyl die meeste mans steeds seks kan hê, ondervind hulle in 'n mate erektiele disfunksie. Soms toon hulle depressie of onttrekking van hulle seksmaat.

## Oorsake
Die onderliggende oorsake van Peyronie se siekte is onbekend, hoewel dit waarskynlik weens die opbou van plaak in die penis is weens herhaalde ligte seksuele trauma of 'n besering tydens seks.

Risikofaktore sluit in diabetes, penistrauma, rook, te veel alkohol, genetiese faktore en Europese afstamming.

## Behandeling
### Medisyne en aanvullings
Baie orale behandelings is bestudeer, maar die resultate is tot dusver gemeng. Sommige beskou die gebruik van niechirurgiese benaderings as omstrede. Vitamien E is in ouer studies ondersoek, maar nie in nuwer studies nie.

Die ensiem *Clostridium histolyticum* help na berig word met die afbreek van die oortollige kollageen ('n proteïen wat in bindweefsel, been en bloedvatwande aangetref word) in die penis. Dit is in 2013 deur die Amerikaanse FDA (United States Food and Drug Administration)  vir behandeling goedgekeur.

### Fisieke terapie en toestelle
Daar is matige bewyse dat penistraksieterapie, 'n behandeling met min ingryping, kan help; daar is onsekerheid oor die optimale duur van rekking per dag en per behandeling, en die behandeling is moeilik.

## Verwysings
## Skakels
* Medscape Urology se oorsig
Andrologie

**Andrologie** (van die Griekse ἀνδρός, *andros*, genitief van ἀνήρ, *anēr*, "man", en -λογία, *-logia*) is die naam van die mediese veld wat te doen het met manlike gesondheid, veral wat betref probleme met die manlike voortplantingstelsel en urologiese probleme eie aan mans. Dit is die teenoorgestelde van ginekologie, wat te doen het met vroulike gesondheid.

## Proses
Andrologie dek afwykings in die bindweefsel van die geslagsdele, sowel as veranderings in die volume selle, soos in genitale hipertrofie en makrogenitosomie.

Uit 'n voortplantings- en urologiese oogpunt sluit mediese en chirurgiese prosedures eie aan mans die volgende in: vasektomie, vasovasostomie ('n omkeringsproses), orchidopeksie (chirurgie aan die testikels),  besnydenis, semenbewaring, semenontleding (vir vrugbaargeidsdoeleindes of ná 'n vasektomie), ens.

## Geskiedenis
Anders as met ginekologie, waarvoor talle mediese programme wêreldwyd bestaan, is daar geen vir andrologie nie. Dit word eers sedert die laat 1960's as 'n  aparte spesialiteitsveld bestudeer. Die eerste spesialistydskrif oor die onderwerp was die Duitse tydskrif *Andrologie* (nou genoem *Andrologia*), wat van 1969 gepubliseer word. 

Die volgende spesialistydskrif wat beide basiese en kliniese andrologie gedek het, was die *International Journal of Andrology*, wat in 1978 gestig is en in 1992 die amptelike tydskrif van die Europese Akademie vir Andrologie geword het. In 1980 het die Amerikaanse Andrologievereniging die *Journal of Andrology* van stapel gestuur. Dié twee tydskrifte het in 2012 saamgesmelt en die belangrikste tydskrif op die gebied, *Andrology*, geword. Die eerste uitgawe was in Januarie 2013.

## Verwysings 
## Skakels
* Die tydskrif *Andrology*
* Amerikaanse Andrologievereniging
* Europese Akademie vir Andrologie
* Internasionale Andrologievereniging
Peter Ebden

**Peter Ebden** (* 26 Augustus 1982) is 'n Nieu-Seelandse  boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 2000 deelgeneem.

## Verwysings
Neroli Fairhall

**Neroli Fairhall** (* 26 Augustus 1944 – † 11 Junie 2006) was 'n Nieu-Seelandse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 1984 deelgeneem.

## Verwysings
Sponginevesel

'n **Sponginevesel** bestaan uit 'n gemodifiseerde tipe kollageenproteïen. Dit vorm die vesels wat die sponsnaalde bymekaar hou.

Die eksoskelet van sponsdiere (dus die sigbare dele van die spons) is saamgestel uit 'n mengsel van spongine en/of sponsnaalde. Oor die algemeen word spesies geïdentifiseer op grond van die teenwoordigheid of afwesigheid van sponginevesels in 'n monster. Sponsnaalde is die strukturele komponente van 'n spons, of die boustene van die spons se skelet, en die vorms, groottes en samestelling is uniek vir elke spesie. 

## Verwysings
Inez Clare Verdoorn

**Inez Clare Verdoorn** (15 Junie 1896 - 2 April 1989) was 'n Suid-Afrikaanse plantkundige. 

## Lewe en loopbaan 
Sy is gebore in Pretoria en matrikuleer aan die Loreto Kloosterskool in 1916. Sy werk vir 'n kort tydjie by die *Department of Transport and Remounts* en later by die *Controller and Auditor General* se kantoor. In 1917 was sy aangestel as die herbarium-assistent in die *Division of Botany and Plant Pathology*. Van 1925–27 was sy die skakelbeampte vir die Nasionale Herbarium by Kew waarna sy na Pretoria teruggekeer het. Sy werk weer in die herbarium en word bevorder tot Senior Professionele Beampte, 'n pos wat sy van 1944 tot 1951 beklee. Na haar aftrede in 1951 werk sy in 'n tydelike hoedanigheid tot 1968 en selfs nadat sy afgedank is, hou sy aan met haar botaniese studies.

Haar eerste publikasie was in 1919 en sy het meer as 200 publikasies gedoen; die belangrikste is: *Bothalia*, *Flowering Plants of Africa*, *Flora of Southern Africa*, *Kew Bulletin* en die *Journal of South African Botany*.

Sy het meer as 4 000 spesies versamel op togte saam met onder andere Leslie Edward Wostall Codd, Robert Allen Dyer, Anna Amelia Obermeyer en Herold Georg Wilhelm Johannes Schweickerdt.

## Toekennings en lidmaatskap 
* 1952 Senior Kapt. Scott-medalje deur die SA Biologiese Vereniging.
* 1957 President van die SA Biologiese Vereniging.
* 1964 President van Seksie B van die SA Assosiasie vir die Bevordering van Wetenskap
* 1967 PhD (eredoktoraat) van die Universiteit van Natal

## Eponieme 
As erkennig vir haar werk is die volgende genus en spesies na haar vernoem:
* *Inezia* E.Phillips
* *Aloe verdoorniae* Reynolds
* *Senecio verdoorniae* R.A.Dyer
* *Teclea verdoorniana* Exell & Mendonça
* *Vepris verdoorniana* (Exell & Mendonça) Mziray

Die standaard outeursafkorting **I.Verd.** word gebruik om Inez Clare Verdoorn as die skrywer aan te dui wanneer 'n botaniese naam aangehaal word.

## Sien ook 
* Lys van botaniste volgens outeursafkorting

## Bron 
* *Botanical exploration of southern Africa*, EDITION 2, SANBI, 2010, H.F. Glen en G. Germishuizen