Kitwe

duimnael|Die belangrike Nkana-oopgroefmyn in Kitwe.

**Kitwe** is met 'n bevolking van meer as 415&nbsp;720 (2007) die grootste stad in Zambië se Koperstreek-provinsie en naas Lusaka die grootste in die land. Die stedelike gebied sluit die Nkana-myn in en dit is die handel- en nywerheidsentrum van die provinsie, wat stede en dorpe soos Ndola (58&nbsp;km hiervandaan), Luanshya, Chingola, Mufulira en Kalulushi insluit.

Die stad het in 1953 munisipale status verwerf. In 1959 was die inwonertal 46&nbsp;070, waarvan 6&nbsp;000 blankes was en in 1965 sowat 115&nbsp;000, waarvan 12&nbsp;000 blankes was. Padlangs is die stad 358&nbsp;km van Lusaka af geleë, 830&nbsp;km vanaf Livingstone en 927&nbsp;km vanaf Chipata.

Skaars 30 jaar ná sy ontstaan, staan president Kenneth Kaunda op 18 Mei 1966 stadstatus aan Kitwe toe.

## Afrikaanse gemeenskap 
Daar was tot en met onafhanklikwording 'n redelik groot Afrikaanse gemeenskap hier. Die NG gemeente Nkana is in 1933 van Lusaka afgestig, waarna vier gemeentes uit Nkana ontstaan het. Met die wegtrek van Afrikaners ná onafhanklikwording, het al vier weer deel van Nkana geword, waarna Nkana uiteindelik by Lusaka, die teenswoordige Dutch Reformed Church in Zambia, ingelyf is. In 2008 stig die Dutch Reformed Church in Zambia Nkana opnuut af van die Dutch Reformed Church in Zambia, wat toe "Lusaka" by sy naam voeg. Die Gereformeerde kerk Nkana (ook Koperstreek genoem) het sy middelpunt in die stad Kitwe gehad, hoewel die grense ook Mufulira, Chingola en Ndola ingesluit het. Die gemeente is in 1949 gestig. In 1960 was hier 134 belydende en 146 dooplidmate wat verspreid gewoon het op al die nedersettings binne die gemeentegrense. In sy hele 20-jarige bestaan het die gemeente nooit oorgegaan tot kerkbou nie, maar darem 'n pastorie opgerig. In 1969 het die gemeente ontbind nadat die meeste lidmate teruggekeer het na Suid-Afrika of Rhodesië weens Zambië se onafhanklikwording in 1965. Die Nederduitsch Hervormde Kerk het ook 'n gemeente Nkana.

## Geriewe 
'n Hospitaal van £1&nbsp;000&nbsp;000 vir alle rasse is op 11 Oktober 1958 deur die goewerneur-generaal van die Sentraal-Afrikaanse Federasie (Rhodesië en Njassaland) geopen. Die stad is ook die tuiste van die Koperstreek-universiteit (Copperbelt University), voorheen 'n afdeling van die Universiteit van Zambië (University of Zambia), wat in 1987 onafhanklike universiteitstatus verkry het. Die universiteit bied kursusse aan in sy skole vir sake, beboude omgewing, natuurlike hulpbronne en tegnologie. Die onderrigmedium is Engels.

Die stad lê net 13° suid van die Ewenaar, maar danksy sy ligging van sowat 1&nbsp;400 meter bo seespieël, is die klimaat aangenaam en gesond.

## Eksterne skakels 
* Ou foto's van Kitwe en omgewing
* Brosjure uitgegee ter viering van Kitwe se stadstatus in 1966

## Bronne 
* Dooley, Brendan & Plewman, Nicholas, ''African Advernturer's Guide To Zambia*, Struik Publishers (Pty) Ltd, Cape Town, 2000.
* Gordon-Brown, A., *The Year Book and Guide to Southern Africa*, Howard Timmins, Cape Town, 1965.
* Olivier, ds. P.L. (samesteller), *Ons gemeentelike feesalbum''. Kaapstad en Pretoria: N.G. Kerk-uitgewers, 1952.
* Encyclopaedia Britannica Online

## Verwysing