open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Al-Kahf

duimnael|links|200px|’n 19de-eeuse Duitse skildery van die Sewe Slapers. Boaan staan: "Bid vir ons, Heilige Sewe Slapers".

***Al-Kahf*** (Arabies: سورة الكهف, "**Die Spelonk**") is die 18de soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 110 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar.

## Metgeselle van die Spelonk
Die naam van die soera kom uit verse 9-26, wat die verhaal vertel van die "metgeselle van die spelonk". 'n Paar jong gelowiges het in 'n tyd gelewe dat hulle vir hul geloof gemartel is. Onder leiding van God vlug hulle saam met 'n hond uit die stad waar gelowiges vervolg word en kruip weg in 'n grot, waar hulle aan die slaap raak. Toe hulle ná baie jare wakker word, vind hulle uit die inwoners van die stad het ook intussen gelowig geword.

## Die gelykenis van twee mans
Nog 'n verhaal is die gelykenis van twee mans, wat in verse 32-44 bespreek word: een wat seëninge van God gekry het en die ander een arm. Die ryk man het met sy rykdom en adellike afkoms begin spog.

In vers 36 sê die ryk man ook hy betwyfel die bestaan van die Oordeelsdag. Aan die einde van die gelykenis vernietig God dit wat hy aan die man gegee het.

## Verwysings
## Skakels
Trowbridge

duimnael|Trowbridge se stadsaal
**Trowbridge** (troʊbrɪdʒ) is die distriksdorp van Wiltshire in Engeland, aan die Bissrivier in die weste van die graafskap. Dit is naby die grens met Somerset en lê 13 km suidoos van Bath, 49 km suidwes van Swindon en 32 km suidoos van Bristol.

Lank 'n markdorp, het die Kennet- en Avon-kanaal noord van Trowbridge 'n instrumentele rol in die dorp se ontwikkeling gespeel, aangesien dit toegelaat het dat steenkool vanaf die Somerset-steenkoolveld vervoer word en so die koms van stoomaangedrewe vervaardiging in wollapmeulens was. Die dorp was die voorste vervaardiger van wolklere en -komberse in die suidweste van Engeland in die laat 18de en vroeë 19de eeue; teen daardie tyd het dit die bynaam "The Manchester of the West" gehad. 

Die burgerlike gemeente van Trowbridge het 'n bevolking van 33,108 in die 2011-sensus gehad. Die gemeente sluit die nedersettings Longfield, Lower Studley, Upper Studley, Studley Green en Trowle Common in.

## Verwysings
Combretum acutifolium

***Combretum acutifolium*** is 'n struik wat aan die familie *Combretaceae* behoort. Die spesie is inheems in Limpopo, Angola, die Demokratiese Republiek die Kongo, Tanzanië en Zambië.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bronnelys 
* Plants of the World Online
Combretum caffrum

Die ***Kaapse vaderlandsboswilg*** (*Combretum caffrum*) is 'n boom wat aan die familie *Combretaceae* behoort. Die spesie is endemies aan die Oos-Kaap.

Die boom se FSA-nommer is 533.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Al-Anbiya

[thumb|182px|Bladsy van die Koefiese Koran van [Samarkand met die soera "Die Profete". Laat 8ste - vroeë 9de eeu. Metropolitan-kunsmuseum.]]

***Al-Anbiyâ’*** (Arabies: الأنبياء, "**Die Profete**") is die 21ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 112 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar.

Dit gaan hoofsaaklik oor die profete van die verlede, wat dieselfde geloof as Mohammed gepredik het.

## Historiese konteks
Moslems glo dié soera is in die tweede Mekkaanse tydperk geopenbaar. In die verse is talle oproepings van vroeëre Joods-Christelike profete. Dit integreer Mohammed se profetiese sending in 'n groter godsdienstige raamwerk en verbreed dus die horisonne van beide die Koran en Islam as 'n godsdiensbeweging. Die soera is tematies en stilisties tipies van die tweede Mekkaanse tydperk. Die verse identifiseer die godsdienstige werksaamheid van Mohammed deur hom in verband te bring met vroeëre Joods-Christelike figure en gedeelde leerstellings te illustreer soos die Oordeelsdag, die lot van die gelowiges en ongelowiges, en die genade van God. Soera 21 het 'n driedelige samestelling en naspeurbare ringstruktuur, waarin die weg van openbaring 'n kring voltooi deur die opeenvolging van die drie onderskeidelike dele. 

## Verwysings
## Skakels
Al-Hadj

[thumb|182px|'n Skildery deur Siyer-i Nebi. [Ali onthoof Nadr ibn al-Harith in die teenwoordigheid van Mohammed en sy volgelinge.]]

***Al-Hadj*** (Arabies: الحج, "**Die Bedevaart**", "Die Hadj") is die 22ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 78 ajat, of verse, en is vermoedelik in Medina aan Mohammed geopenbaar. Die hoofstuk se naam kom van vers 27.

## Hooftema
Die belangrikste sake, goddelike wette en riglyne in die teks kan soos volg gekategoriseer word:
# 'n Toneel uit die oordeelsuur. 
# Menslike lewensiklus: die lewe nou en in die hiernamaals. 
# Die gedrag van mense wat Allah weifelend aanbid, word beskryf. 
# Die manier waarop Allah die gelowiges help. 
# Die regte van alle mense in die Heilige Moskee, of hulle plaaslik of besoekers is. 
# Die manier waarop Allah self vir Abraham die plek aangewys het en hom gevra het om die Kaäba te bou en die hadj aan die mense te verkondig.
# 'n Mens wat iemand of iets buiten Allah aanbid, is asof hy van ’n hoogte afgeval en die voëls hom weggeruk het. 
# Dit is nie die bloed of vleis van 'n geofferde dier wat Allah bereik nie, maar die godvresendheid van die persoon wat die offerande bring. 
# Allah gee gelowiges toestemming om teen die ongelowiges te veg.
# Met die koms van die oordeel sal Allah self die Beslisser van almal wees.
# Allah se versekering dat Hy aan die mense wat ter wille van Hom migreer ’n goeie voorsiening sal verskaf. 
# Allah het die gelowiges Moesliems genoem in die vroeëre heilige geskrifte en in die Koran.

## Verwysings
## Skakels
Bitterwater

**Bitterwater** is 'n nedersetting in die Karoo langs die N1 nasionale pad, suidwes van Beaufort-Wes in die Wes-Kaap, Suid-Afrika. Die dorpie het ongeveer 2&nbsp;123 inwoners in 2011 gehad.

Die dorpie Leeu-Gamka het vroeër as "Bitterwater" bekend gestaan en was 'n gewilde aandoenplek vir reisigers na die Noorde, aangesien dit een van die min plekke in die omgewing was wat drinkbare water gehad het. In 1879 is 'n klipgeboustasie met ’n lae platform opgerig en is dit herdoop tot "Fraserburgweg". Die eerste kerk en skool is in 1896 gebou en 'n hotel in 1898. Gedurende die Anglo-Boereoorlog is die hotel en van die ander geboue as 'n hospitaal gebruik deur die Britse magte.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings
Combretum tarquense

***Combretum tarquense*** is 'n struik of klein boompie wat aan die familie *Combretaceae* behoort. Die spesie is inheems aan Ghana, Ivoorkus en Republiek die Kongo.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bron 
* Plants of the World Online
Al-Mu'minun

thumb|182px|Twee verse van die soera "Die Gelowiges" in die Nastaliq-skrif.

***Al-Mu’minûn*** (Arabies: المؤمنون, "**Die Gelowiges**") is die 23ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 118 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar. Die eerste mense wat genoem word, is dié "wat ootmoedig in hulle gebede is".

## Onderwerpe
Dié soera handel oor die basiese aspekte van die geloof, monoteïsme, Risalah (boodskapperskap), opstanding en die oordeel van God. Dit verduidelik dié temas deur aandag te vestig op God se skepping van die mens deur verskillende stadiums in die baarmoeder, Sy skepping van die hemel en aarde, die stuur van reën en groeiende plante, bome en vrugte, en Sy verskaffing van vee met verskeie voordele vir die mens. Deur dit alles word klem gelê op die feit dat die mens sal sterf en op die Oordeelsdag opgewek word. 

Die tema van Risalah word beklemtoon met verwysings na die verhale van sommige profete, soos Noag, Hüd, Moses en Jesus. Almal van hulle het dieselfde boodskap van monoteïsme oorgedra, maar is nie geglo nie en is teengestaan deur die mense vir wie hulle gepreek het, maar almal is deur Allah gehelp en gered. 'n Verwysing word ook gemaak na die soortgelyke ongeloof en teenstand deur die Mekkaanse leiers jeens die boodskap wat Mohammed aan hulle oorgedra het. Die soera eindig met nog 'n verwysing na die onafwendbaarheid van die Oordeelsdag en dat die mens nie 'n tweede kans sal kry om na die wêreldse lewe terug te keer en sy foute reg te stel nie.

## Verwysings
## Skakels
Al-Fur'kan

***Al-Fur‘kân*** (Arabies: الفرقان, "**Die Kriterium**") is die 25ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 77 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar.

## Inhoud
Dié soera hanteer die vrae en vertwyfelings wat die ongelowiges van Mekka geopper het teen die Koran en die profeetskap en lesse van Mohammed. Antwoorde op elke beswaar word onthul. Die naam *Al-Furqan* verwys na die Koran self as die beslissende kriterium tussen goed en kwaad. Die woord verskyn in die eerste vers van die hoofstuk.

Die soera lê klem op die feit dat daar geen sonde is wat nie vergewe kan word as daar egte berou bestaan nie, maak nie saak hoe groot die sonde is nie.

In vers 35 word na die Tora verwys: "En voorwaar, Ons het aan Moses die Boek gegee, en Ons het sy broer Aäron vir hom as ’n helper aangestel."

## Verwysings
## Skakels
Ash-Shu'ara

***Ash-Shu‘arâ*** (Arabies: الشعراء, "**Die Digters**") is die 26ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 227 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar.

Dié soera begin met die allegoriese letters (*muqattaʿat*) Tô, Sien, Miem. Baie van die verse is baie kort. Die naam "Die Digters" kom van die woorde in vers 224.

Die hoofstuk handel oor verskeie profete en hoe die ongelowiges vernietig is nadat hulle die profete met die dood gedreig het. Daar word ook vertel van die genade van God. Dit begin met die verhaal van Moses, gevolg deur dié van Abraham, Noag, Hüd en ander.

## Verwysings
## Skakels
Kwa-Mandlenkosi

**Kwa-Mandlenkosi** is 'n township teenaan Beaufort-Wes in die Karoo in die Wes-Kaap, Suid-Afrika. Die nedersetting het 5&nbsp;249 inwoners in 2011 gehad. Die N1 nasionale pad gaan aan die noordekant van die dorp verby.

## Sien ook 
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

## Verwysings
Maryam (soera)

[thumb|182px|'n Dubbelblad van die Koran met die opskrif en eerste 29 verse van die soera "Maria". [Iran, 1186. Chester Beatty-biblioteek, Dublin.]]

***Maryam*** (Arabies: مريم, "**Maria**") is die 19de soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 98 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar.

Die soera is genoem na Maria, die moeder van Jesus en die Maagd Maria in die Christendom. Dit vertel van die gebeure wat die geboorte van Jesus voorafgegaan het, 'n onderwerp wat in Lukas 1 van die Bybel gedek word. Die teks verwys na baie bekende profete, insluitende Isak, Jakob, Moses, Aaron, Ismael, Henog (ook bekend as Iederies), Adam en Noag.

Die soera begin met die Basmala en die allegoriese letters (*muqattaʿat*) Kaaf, Haa, Jaa, Ein, Sôd. Die oorblywende 97 verse kan op baie maniere ingedeel word.

Die Birminghamse Koranmanuskrip bewaar die laaste agt verse (Koran 19:91-98) op perkament. Dit word gedateer na tussen 56&nbsp;V.H. (voor die hidjra), of 568&nbsp;n.C., en 25&nbsp;A.H. (ná die idjra), of 645&nbsp;n.C. Die Sanaa-manuskrip van tussen 44&nbsp;V.H. / 578&nbsp;n.C. en 49&nbsp;A.H. / 669&nbsp;n.C sluit verse 2-28 in.

## Verwysings
## Skakels
Combretum mossambicense

Die **Knoppiesklimop** (*Combretum mossambicense*) is 'n struik of 'n boom wat aan die familie *Combretaceae* behoort. Die spesie is inheems aan Angola, Botswana, Demokratiese Republiek die Kongo, Kenia, Malawi, Mosambiek, Namibië, Suid-Afrika, Tanzanië, Uganda,  Zambië en Zimbabwe. Die boom se FSA-nommer is 531.2.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online

## Eksterne skakels 
* Dressler, S.; Schmidt, M. & Zizka, G. (2014). "Combretum mossambicense". African plants – a Photo Guide. Frankfurt/Main: Forschungsinstitut Senckenberg.
An-Nur

[thumb|182px|'n Dubbelblasy uit die Koran met die opskrif en eerste vyf verse van die soera "Die Lig". [Iran, 1186. Chester Beatty-biblioteek.]]

***An-Nûr*** (Arabies: النور, "**Die Lig**") is die 24ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 64 ajat, of verse, en is vermoedelik in Medina aan Mohammed geopenbaar.

## Opsomming
Die meeste geleerdes stem saam dat dié soera geopenbaar is kort voor of ná die Slag by die Grag in 5&nbsp;A.H. Dit begin met verskeie verduidelikings en opdragte met betrekking tot korrupte seksdade, gesinsreg en besonderhede oor die lewering van getuienis. Die belangrikste hiervan is God se straf vir owerspel. Dié deel eindig met die uitspraak dat goeie vroue en goeie mans vir mekaar is, nes onreine vroue en onreine mans vir mekaar is. 

Die bespreking verander in oordenkings oor privaatheid en kuisheid. Daar is verskeie regulasies oor kuisheid, wat dikwels gebruik word om die dra van die hidjab te regverdig. Nadat die regulasies vir vroue neergelê is, kom mans aan die beurt. Hulle word gevra om nie slawevroue te dwing tot prostitusie nie, asook om met vroue te trou wat 'n man nodig het, ondanks hulle armoede.

## Verwysings
## Skakels
Rooivlakte

**Rooivlakte** is 'n township suid en aangrensend aan die dorp Murraysburg in die verre-ooste van die Wes-Kaap, Suid-Afrika. Die R63 provinsiale pad gaan langs die dorp verby.

## Verwysings
Combretum racemosum

***Combretum racemosum*** is 'n struik wat aan die familie *Combretaceae* behoort. Die spesie is inheems aan Angola, Benin, Burkina Faso, Cabinda, Demokratiese Republiek die Kongo, Gaboen, Gambië, Ghana, Golf van Guinee-eilande, Guinee, Guinee-Bissau, Ivoorkus, Kameroen, Liberië, Mali, Nigerië, Republiek die Kongo, Senegal, Sentraal-Afrikaanse Republiek, Sierra Leone, Soedan, Togo, Tsjad en Uganda.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bron 
* Plants of the World Online
Combretum vendae

Die **Vendaboswilg** (*Combretum vendae*) is 'n boom wat aan die familie *Combretaceae* behoort. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in Limpopo in Venda, die oostelike Soutpansberg, Gombani tot by Thengwe voor. Die spesie het 'n voorkomsgebied van 804 km² maar het tans geen bedreigings nie.

Die boom se FSA-nommer is 540.3.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings 
## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Rustdene

**Rustdene** is 'n township vir bruin mense aan die suidekant van die dorp Beaufort-Wes in die noordooste van die Wes-Kaap, Suid-Afrika.

## Verwysings
Memento mori

duimnael|Die buitepanele van Rogier van der Weyden se *Braque Triptiek* (ongeveer 1452) toon die skedel van die beskermheilige. Dit rus op 'n baksteen, 'n simbool van sy voormalige beroep.

***Memento mori*** (Latyn vir 'onthou [of dink daaraan] dat jy [moet] sterf') is 'n artistieke of simboliese uitdrukking wat dien as herinnering aan die onafwendbaarheid van die dood. Die begrip se wortels kan teruggevoer word na die filosofieë van die Klassieke Oudheid en die Christendom. Dit het vanaf die middeleeue begin figureer in die grafkuns en die argitektuur.

Die algemeenste motief is 'n skedel, dikwels vergesel van een of meer bene van die menslike geraamte of skelet. Dikwels is hierdie simbole genoeg om die idee op te roep. Ander motiewe soos 'n kis, uurglas of verwelkte blomme, dui op die verganklikheid van die menslike lewe. Dikwels funksioneer hierdie motiewe binne 'n werk (soos 'n portret) met 'n ander onderwerp. Digters maak ook dikwels gebruik van die uitdrukking as titel vir hul gedigte. Die *vanitas* is 'n artistieke genre waar die tema van die dood egter die uitsluitlike onderwerp is. Die *Danse Macabre* en die Dood, voorgestel deur 'n doodsengel met 'n seis, spreek selfs meer direk tot die onderwerp. 

#### Galery

Lêer:Edinburgh. St. Cuthbert's Churchyard. Grave of James Bailie. Detail.jpg|duimnael|*Memento mori*. Inskripsie op 'n grafsteen (1746). Edinburgh. St. Cuthbert's Churchyard.
Lêer:MANNapoli 109982 roue de la fortune memento mori.jpg|Roomse mosaïek wat die *Rota Fortunae* (Wiel van Fortuin) voorstel wat, soos dit draai, die rykes arm en die armes ryk kan maak; in effek is beide toestande baie onseker en onbestendig, met die dood wat altyd om die draai wag, en die lewe wat aan 'n draadjie hang; wanneer die draad breek, ontsnap die siel, en so word almal gelyk gemaak. (Collezioni pompeiane. Nasionale Argeologiese Museum, Napels)
Lêer:Young Man with a Skull, Frans Hals, National Gallery, London.jpg|Frans Hals, ''Jongman met 'n Skedel'', ongeveer 1626–1628
Lêer:Momento mori in the form of a small coffin, probably Southern Germany, 1700s, wax figure on silk in a wooden coffin - Museum Schnütgen - Cologne, Germany - DSC09943.jpg|Memento mori in die vorm van 'n klein kis, 1700's, wasfiguur op satyn in 'n houtkis (Museum Schnütgen, Keulen, Duitsland)

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Combretum aculeatum

***Combretum aculeatum*** is 'n struik of klein boompie wat aan die familie *Combretaceae* behoort. Die spesie is inheems aan Benin,  Burkina Faso, Demokratiese Republiek die Kongo, Djiboeti, Eritrea, Ethiopië, Ghana, Ivoorkus, Kameroen, Kenia, Mali, Mauritanië, Niger, Nigerië, Saoedi-Arabië, Senegal, Sentraal-Afrikaanse Republiek, Soedan, Somalië, Tanzanië, Tsjad, Uganda, Wes-Sahara.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bronnelys 
* Plants of the World Online
Engelse reg

**Engelse reg** is die regstelsel wat die grondgebied van Engeland en Wallis beheer, en wat as basis gedien het vir huidige regstelsels gebaseer op Angelsaksiese reg. Engelse reg is uitgevoer na die lidlande van die Statebond toe die Britse Ryk ontwikkel en in stand gehou is, en vorm die basis van regspraak van die meeste van daardie lande. Die Verenigde State was een van die lande wat verband hou met hierdie tipe regte, aangesien dit daaruit voortspruit. Meer as enigiets omdat dit deur die Engelse setlaars beïnvloed is.

Engelse reg voor die Revolusionêre Oorlog van die Verenigde State is steeds deel van die Wet van die Verenigde State, behalwe in die geval van die staat Louisiana, en vorm die basis van baie Amerikaanse gebruike en regsprosedures.  

Die essensie van die Engelse gemenereg is dat dit voortspruit uit die regspraak wat deur die regters en howe geskep is, wat die toepassing van gesonde verstand en kennis van regspresedente (stare decisis) skep vir feite wat voorgehou word. 'n Besluit van die hoogste hof van appèl, wat in die geval van Engelse reg die Britse Hoërhuis is, bind alle regters en laerhowe, wat die vasgestelde riglyne moet volg. Daar is byvoorbeeld geen wet in Engeland wat uitdruklik sê dat moord onwettig is nie, maar eerder dat dit 'n gemeenregtelike misdaad is. Om hierdie rede, ten spyte van die feit dat daar geen wet is wat dit verbied nie, is sulke handelinge onwettig onder die grondwetlike gesag van die howe en hul vorige beslissings.

Aan die ander kant kan die gemenereg deur die Parlement deur wetgewing verander word. Byvoorbeeld, in die geval van moord, is die doodstraf wat dit voorheen opgelê het, verminder en deur lewenslange tronkstraf vervang.

## Verwysings
Orbea

***Orbea*** is 'n genus van sukkulente struikgewasse wat inheems aan Afrika en die Arabiese Skiereiland is. Hierdie genus staan gesamentlik as die *aasblomme* of *bokhorings* bekend.

## Spesies 
Daar is 59 spesies wat tot die genus hoort:

* *Orbea abayensis* (M.G.Gilbert) Bruyns
* *Orbea albocastanea* (Marloth) Bruyns
* *Orbea araysiana* (Lavranos & Bilaidi) Bruyns
* *Orbea baldratii* (A.C.White & B.Sloane) Bruyns
* *Orbea carnosa* (Stent) Bruyns
* *Orbea caudata* (N.E.Br.) Bruyns
* *Orbea chrysostephana* (Deflers) Bruyns
* *Orbea ciliata* (Thunb.) L.C.Leach
* *Orbea circes* (M.G.Gilbert) Bruyns
* *Orbea conjuncta* (A.C.White & B.Sloane) Bruyns
* *Orbea cooperi* (N.E.Br.) L.C.Leach
* *Orbea cucullata* (Plowes) Meve
* *Orbea decaisneana* (Lem.) Bruyns
* *Orbea deflersiana* (Lavranos) Bruyns
* *Orbea denboefii* (Lavranos) Bruyns
* *Orbea distincta* (E.A.Bruce) Bruyns
* *Orbea dummeri* (N.E.Br.) Bruyns
* *Orbea fenestrata* (Plowes) Meve
* *Orbea gemugofana* (M.G.Gilbert) Bruyns
* *Orbea gerstneri* (Letty) Bruyns
* *Orbea gilbertii* (Plowes) Bruyns
* *Orbea halipedicola* L.C.Leach
* *Orbea hardyi* (R.A.Dyer) Bruyns
* *Orbea huernioides* (P.R.O.Bally) Bruyns
* *Orbea huillensis* (Hiern) Bruyns
* *Orbea knobelii* (E.Phillips) Bruyns
* *Orbea laikipiensis* (M.G.Gilbert) Bruyns
* *Orbea laticorona* (M.G.Gilbert) Bruyns
* *Orbea longidens* (N.E.Br.) L.C.Leach
* *Orbea lugardii* (N.E.Br.) Bruyns
* *Orbea luntii* (N.E.Br.) Bruyns
* *Orbea lutea* (N.E.Br.) Bruyns
* *Orbea maculata* (N.E.Br.) L.C.Leach
* *Orbea mcloughlinii* (I.Verd.) L.C.Leach
* *Orbea melanantha* (Schltr.) Bruyns
* *Orbea miscella* (N.E.Br.) Meve
* *Orbea namaquensis* (N.E.Br.) L.C.Leach
* *Orbea nardii* Raffaelli, Mosti & Tardelli
* *Orbea paradoxa* (I.Verd.) L.C.Leach
* *Orbea parviloba* (Bruyns) Meve
* *Orbea pulchella* (Masson) L.C.Leach
* *Orbea rogersii* (L.Bolus) Bruyns
* *Orbea sacculata* (N.E.Br.) Bruyns
* *Orbea schweinfurthii* (A.Berger) Bruyns
* *Orbea semitubiflora* (L.E.Newton) Bruyns
* *Orbea semota* (N.E.Br.) L.C.Leach
* *Orbea sprengeri* (E.Dammann & Sprenger) Bruyns
* *Orbea subterranea* (E.A.Bruce & P.R.O.Bally) Bruyns
* *Orbea taitica* Bruyns
* *Orbea tapscottii* (I.Verd.) L.C.Leach
* *Orbea tubiformis* (E.A.Bruce & P.R.O.Bally) Bruyns
* *Orbea umbracula* (M.D.Hend.) L.C.Leach
* *Orbea valida* (N.E.Br.) Bruyns
* *Orbea variegata* (L.) Haw.
* *Orbea verrucosa* (Masson) L.C.Leach
* *Orbea vibratilis* (E.A.Bruce & P.R.O.Bally) Bruyns
* *Orbea wilsonii* (P.R.O.Bally) Bruyns
* *Orbea wissmannii* (O.Schwartz) Bruyns
* *Orbea woodii* (N.E.Br.) L.C.Leach

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings
Sonstraal

[duimnael|regs|Sonstrale in [Nevada tydens 'n sonsondergang.]]
'n **Sonstraal**, in meteorologiese optika, is 'n straal sonlig wat uit die posisie van die Son uitstraal. Skynend deur openinge in wolke of tussen ander voorwerpe soos berge en geboue, is hierdie strale van deeltjie-verstrooide sonlig in wese parallelle skagte geskei deur donkerder skadu volumes. Hul oënskynlike konvergensie in die lug is 'n visuele illusie vanuit lineêre perspektief. Dieselfde illusie veroorsaak die oënskynlike konvergensie van parallelle lyne op 'n lang reguit pad of gang by 'n verre verdwynpunt. Die verstrooiende deeltjies wat sonlig sigbaar maak, kan lugmolekules of deeltjies wees.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* http://www.demark.org/essays/CrepuscularRays.html
Romeinse reg

**Romeinse reg** is die regstelsel van antieke Rome, insluitend die regsontwikkelinge wat strek oor 'n duisend jaar van regspraak, van die Twaalf Tafels (c. 449 vC), tot die *Corpus Juris Civilis* (AD 529), wat deur Oos-Romeinse keiser Justinianus I beveel is. Die Romeinse reg vorm die basiese raamwerk vir siviele reg, die regstelsel wat vandag die meeste gebruik word, en die terme word soms sinoniem gebruik. Die historiese belangrikheid van die Romeinse reg word weerspieël deur die voortgesette gebruik van Latynse regsterminologie in baie regstelsels wat daardeur beïnvloed word, insluitend die gemenereg. 

Na die ontbinding van die Wes-Romeinse Ryk het die Romeinse reg in die Oos-Romeinse Ryk van krag gebly. Vanaf die 7de eeu was die regstaal in die Ooste Grieks.

Die Romeinse reg het ook die regstelsel aangedui wat in die grootste deel van Wes-Europa tot aan die einde van die 18de eeu toegepas is. In Duitsland het die Romeinse regspraktyk langer in plek gebly onder die Heilige Romeinse Ryk (963–1806). Die Romeinse reg het dus gedien as basis vir regspraktyk regdeur die Wes-kontinentale Europa, sowel as in die meeste voormalige kolonies van hierdie Europese nasies, insluitend Latyns-Amerika, en ook in Ethiopië. Engelse en Anglo-Amerikaanse gemenereg is ook deur die Romeinse reg beïnvloed, veral in hul Latynse regswoordelys (byvoorbeeld stare decisis, culpa in contrahendo, pacta sunt servanda). Oos-Europa is ook beïnvloed deur die regspraak van die Corpus Juris Civilis, veral in lande soos Middeleeuse Roemenië (Walagia, Moldawië en 'n paar ander Middeleeuse provinsies/historiese streke) wat 'n nuwe stelsel geskep het, 'n mengsel van Romeinse en plaaslike reg. Die Oos-Europese reg is ook beïnvloed deur die "Boerewet" van die Middeleeuse Bisantynse regstelsel. 

## Ontwikkeling 
Voor die Twaalf Tafels (754–449 vC) het die Romeinse burgerreg (ius civile Quiritium) bestaan ​​wat slegs op Romeinse burgers van toepassing was, en aan godsdiens gebonde was. Dit was onontwikkeld, met eienskappe van streng formalisme, simboliek en konserwatisme, bv. die rituele praktyk van mancipatio ('n vorm van verkoop). Die regsgeleerde Sextus Pomponius het gesê: "Aan die begin van ons stad het die mense hul eerste aktiwiteite begin sonder enige vaste wet, en sonder enige vaste regte: alle dinge is despoties regeer, deur konings". Daar word geglo dat die Romeinse Reg gewortel is in die Etruskiese godsdiens, met die klem op ritueel.

## Verwysings
Combretum exannulatum

***Combretum exannulatumi*** is 'n struik wat aan die familie *Combretaceae* behoort. Die spesie is inheems aan Angola, die Demokratiese Republiek die Kongo en die Republiek die Kongo.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bron 
* Plants of the World Online
Chuy García

thumb|Chuy Garcia (2019)

**Jesús G. "Chuy" García** (gebore 12 April 1956 in Meksiko) is 'n Amerikaanse politikus en sedert 2019 lid van die Amerikaanse huis van afgevaardigdes vir die deelstaat Illinois se 4de kongressionele distrik. Hierdie distrik bevat die stad Chicago en sommige van sy voorstede.
Tradisionele ekologiese kennis

**Tradisionele ekologiese kennis** (**TEK**) beskryf inheemse en ander tradisionele kennis van plaaslike hulpbronne. As 'n studieveld  verwys TEK na "'n kumulatiewe liggaam van kennis, geloof en praktyk, wat ontwikkel deur opbou van TEK en oorgedra word deur generasies deur tradisionele liedjies, stories en oortuigings. Dit is gemoeid met die verhouding van lewende wesens (insluitend mense) met hul tradisionele groepe en met hul omgewing." Dit is belangrik om daarop te let dat inheemse kennis nie 'n universele konsep onder verskeie samelewings is nie, maar verwys word na 'n stelsel van kennistradisies of -praktyke wat baie sterk is. afhanklik van "plek". Sulke kennis word gebruik in natuurlike hulpbronbestuur as 'n plaasvervanger vir basislyn omgewingsdata in gevalle waar daar min aangetekende wetenskaplike data is, of kan Westerse wetenskaplike metodes van ekologiese bestuur aanvul.

Die toepassing van TEK in die veld van ekologiese bestuur en wetenskap is steeds omstrede, aangesien metodes om kennis te verkry en in te samel – hoewel dit dikwels vorme van empiriese navorsing en eksperimentering insluit – verskil van dié wat gebruik word om wetenskaplike ekologiese kennis vanuit 'n Westerse perspektief te skep en te bekragtig. Nie-stamregeringsagentskappe, soos die Amerikaanse EPA, het integrasieprogramme met sommige stamregerings gevestig om TEK in omgewingsplanne en die opsporing van klimaatsverandering te inkorporeer.

Daar is 'n debat of inheemse bevolkings 'n intellektuele eiendomsreg oor tradisionele kennis behou en of die gebruik van hierdie kennis vooraf toestemming en lisensie vereis  Dit is veral ingewikkeld omdat TEK die meeste as mondelinge tradisie bewaar word en as sodanig nie objektief bevestigde dokumentasie kan hê nie. As sodanig kan dieselfde metodes wat die kwessie van dokumentasie kan oplos om aan Westerse vereistes te voldoen, die aard van tradisionele kennis in gedrang bring.

Tradisionele kennis word gebruik om hulpbronne in stand te hou wat nodig is vir oorlewing. Terwyl TEK self, en die gemeenskappe wat aan die mondelinge tradisie gekoppel is, bedreig kan word in die konteks van vinnige klimaatsverandering of omgewingsagteruitgang, blyk TEK krities te wees om die impak van daardie veranderinge binne die ekosisteem te verstaan.

TEK kan ook verwys na tradisionele omgewingskennis wat die verskillende komponente en interaksies van die omgewing beklemtoon.

## Verwysings
Combretum sylvicola

***Combretum sylvicola*** is 'n slingerplant of struik wat aan die familie *Combretaceae* behoort. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in die Oos-Kaap en KwaZulu-Natal voor.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bronne 
* Plants of the World Online
Kleinkanferfoelieboom

Die **kleinkanferfoelieboom** (*Turraea obtusifolia*) is 'n struik of klein boomspesie. Dit het geen gelyste subspesies nie.

## Natuurlike verspreiding 
* Suid-Afrika
** KwaZulu-Natal
** Gauteng
** Limpopo
** Mpumalanga
** Oos-Kaap
* Botswana
* Eswatini
* Mosambiek
* Zimbabwe

## Fotogalery 

Lesser Honeysuckle Tree (Turraea obtusifolia) (16608119841).jpg|Struikie in suidelike Krugerwildtuin, Mpumalanga
Turraea obtusifolia, loof en blom, Manie vd Schijff BT, b.jpg|Blom in die Manie van der Schijff Botaniese Tuin, Pretoria
Lesser Honeysuckle Tree (Turraea obtusifolia) (16583310146).jpg
鈍葉杜楝 Turraea obtusifolia -英格蘭 Wisley Gardens, England- (9237476145).jpg
Turraea obtusifolia, loof en blom, Manie vd Schijff BT, c.jpg

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings
Kleefdoring

Die **kleefdoring** (*Vachellia borleae*) is 'n acaciaboom wat in die droë bosveld van Suider-Afrika voorkom. Dit inheems aan Botswana, Eswatini, Mosambiek, Suid-Afrika en Zimbabwe.

Die boom se FSA-nommer is 160.1.

## Galery 

Vachellia_borleae_S-1517.jpg
Vachellia_borleae_S-1514.jpg
Vachellia_borleae_S-1516.jpg
Vachellia_borleae_S-1515.jpg

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings
Indiese wortelboom

Die **Indiese wortelboom** (*Ceriops tagal*), Eng. *spurred mangrove* of *Indian mangrove*) is 'n beskermde boom in Suid-Afrika in die familie *Rhizophoraceae* en kom in verskeie wêrelddele voor, onder andere:
* Comore
** Mayotte
* Ethiopië
* Somalië
* Kenia
* Tanzanië
* Mosambiek
* Suid-Afrika
** KwaZulu-Natal
* Australië
** Wes-Australië
** Noordelike Gebied
** Queensland
* Java
* Seychelle
* Madagaskar
* Nieu-Kaledonië
* westelike Maleisië
* Singapoer
* Sri Lanka
* Volksrepubliek China
** Guangdong
** Heilongjiang
* Republiek China
* Indië
* Filippyne
* Thailand
* Kambodja
* Viëtnam
* Sumatra
* Borneo
* Sulawesi
* Klein-Soenda-eilande
* Molukke
* Nieu-Guinee
* Salomonseilande
* Pakistan
* Palau
* Andaman-eilande
* Nicobars
* Mianmar
* Lakshadweep-eiland
* Bangladesj

Die boom se FSA-nommer is 525.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Verwysings
Keltiese Tier

duimnael|regs|Historiese BBP per capita-ontwikkeling van Ierland en die VK.
Die " **Keltiese Tier** " (Iers: An Tíogar Ceilteach) is 'n term wat verwys na die ekonomie van Ierland vanaf die middel-1990's tot die laat 2000's, 'n tydperk van vinnige reële ekonomiese groei aangevuur deur direkte buitelandse investering. Die oplewing is gedemp deur 'n daaropvolgende eiendomsborrel wat gelei het tot 'n ernstige ekonomiese afswaai.

Aan die begin van die 1990's was Ierland 'n relatief arm land volgens Wes-Europese standaarde, met hoë armoede, hoë werkloosheid, inflasie en lae ekonomiese groei. Daarna het die Ierse ekonomie tussen 1995 en 2000 teen 'n gemiddelde koers van 9,4% uitgebrei, en het gedurende die volgende dekade teen 'n gemiddelde koers van 5,9% bly groei tot 2008, toe dit in 'n resessie verval het. Ierland se vinnige ekonomiese groei is beskryf as 'n seldsame voorbeeld van 'n Westerse land wat ooreenstem met die groei van Oos-Asiatiese nasies, dit wil sê die ' Vier Asiatiese Tiere '. 

Ierland se ekonomie het vanaf 2008 'n dramatiese ommekeer ondergaan, swaar getref deur die wêreldwye finansiële krisis en daaropvolgende Europese skuldkrisis, met die BBP wat met 14% gekrimp het en werkloosheidsvlakke wat teen 2011 tot 14% gestyg het. Die ekonomiese en finansiële krisis het tot 2014 geduur; die jaar 2015 met 'n groeikoers van 6,7% was die begin van 'n nuwe tydperk van sterk ekonomiese groei.

## Verwysings
2022 São Paulo Grand Prix

Die **2022 Formule Een São Paulo Grand Prix** het op 13 November 2022 op die Autódromo José Carlos Pace in São Paulo, Brasilië plaasgevind. Dit was die een-en-twintigste wedren van die kampioenskapseisoen gewees en is deur George Russell van Mercedes gewen, die eerste Grand Prix-oorwinning van sy loopbaan.

## Vrye oefening 1 
## Kwalifisering – Vrydag 
## Vrye oefening 2 – Saterdag 
## Snelren 
*******1** Carlos Sainz jr. ontvang 'n roosterstraf van vyf plekke vir die vervanging van meer as sy motor se kwota enjinonderdele.
*******2** Fernando Alonso eindig die snelren in die vyftiende plek, maar ontvang 'n tydstraf van vyf sekondes vir die veroorsaak van 'n botsing met Esteban Ocon.
*******3** Lance Stroll eindig die snelren in die twaalfde plek, maar ontvang 'n tydstraf van tien sekondes omdat hy sy spanmaat Sebastian Vettel van die baan af gedwing het.

## Wedren 
### Renuitslag 
 George Russell ontvang 'n ekstra punt vir die vinnigste rondte gejaag.

***** Pierre Gasly ontvang 'n tydstraf van vyf sekondes vir te vinnig ry in die kuipelaan.

## Puntestand na die Grand Prix 
### Renjaers 
### Vervaardigers 
## Verwysings
Combretum demeusei

***Combretum demeusei*** is 'n struik of klein boompie wat aan die familie *Combretaceae* behoort. Die spesie is inheems aan Demokratiese Republiek die Kongo, Gaboen, Ghana, Guinee, Ivoorkus, Kameroen, Liberië, Nigerië, Republiek die Kongo, Sentraal-Afrikaanse Republiek en Togo.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bron 
* Plants of the World Online
Rekenaargrafika

[duimnael|regs|'n [Blender (sagteware)|Blender 2.45 skermkiekie wat die 3D toets-model Suzanne vertoon.]]
**Rekenaargrafika** is 'n dissipline van rekenaarwetenskap wat handel oor die vertoon van beelde met behulp van rekenaars.

Dit sluit aan die een kant die voorstelling van meetkundige inligting in rekenaargeheue, die sogenaamde geometriese modellering, en andersyds die omskakeling van hierdie meetkundige modelle in beelde, die sogenaamde weergawe, in.  

## Geskiedenis 
Die wêreld van rekenaargrafika is amper so oud soos die rekenaar self. Vroeë rekenaars het 'n skerm gehad waar die beweging van die elektronstraal deur die rekenaar beheer is. Lyntekeninge kon gemaak word deur die elektronstraal herhaaldelik oor 'n sekere trajek te beweeg.

Ook 'n ou metode gebruik om lyntekeninge gedruk te kry, was deur 'n plotter, waar 'n merker oor 'n vel papier geskuif word.

Die oorskakeling is gou gemaak na moderne skermtegnologie, waarin die elektronstraal herhaaldelik langs 'n aantal beeldlyne afloop. Sedert daardie tyd beheer videoskyfies in rekenaars die beeld wat gegenereer word.

Die mees triviale implementering hiervan is 'n sogenaamde raambuffer. Dit is 'n tweedimensionele matriks wat kleurinligting vir elke pieksel bevat. In die vroeë dae van rekenaarwetenskap was rekenaargeheu egter dikwels te klein vir volwaardige raambuffers en meer komplekse stelsels is gebruik. Vandag is die VGA-teksmodus steeds 'n herinnering hieraan. Dit is 'n matriks wat die skerm in 80 by 25 bokse verdeel, waar elke blokkie 'n karakter bevat. Tegnieke soos hierdie kan die hoeveelheid skermgeheue wat benodig word tot 'n paar kilogrepe verminder.

In die 1970's, maar veral in die 1980's, is daar oorgeskakel na eenvoudiger raambuffers as gevolg van die veel groter buigsaamheid daarvan. Dit is hier waar rekenaargrafika werklik posgevat het omdat die tegnologie veel minder verhoed het wat op die skerm geplaas kon word. Dit was nou moontlik om datastrukture vir meetkundige inligting en die weergawe daarvan te ontwerp.

Die musiekvideo vir die liedjie *Money for Nothing* was een van die eerstes wat in 1985 met geanimeerde rekenaargrafika gemaak is.

## Verwysings
Eksperimentele musiek

duimnael|regs|Lesing oor Eksperimentele musiek.
**Eksperimentele musiek** is 'n aantal soorte musiek wat wegbreek van die gewone idees van wat musiek eintlik behoort te wees. As sodanig vorm dit 'n subvorm van wat algemeen na verwys word as die avant-garde, 'n innovasie wat hom vanaf die begin van die 20ste eeu in alle kunsvelde, insluitend musiek, gemanifesteer het.

Die komponis Arnold Schoenberg word allerweë beskou as die een wat hierdie tendens aan die begin van die 20ste eeu begin het. Van die mense wat hierdie musiekstyl voortgesit het, is Igor Stravinsky, Arthur Honegger, Alban Berg en Karlheinz Stockhausen. 'n Paar dekades later het die Amerikaner John Cage seker gemaak eksperimentele musiek as 'n genre word ernstig opgeneem.

## Eienskappe 
Soos met ander kunsstyle wat die grense van ’n genre verskuif, is daar min konsensus – selfs nie onder praktisyns nie – oor wat die grense van eksperimentele musiek is. Aan die een kant is dit 'n uitbreiding van tradisionele musiek, wat onkonvensionele instrumente, gewysigde instrumente, scordatura, geraas, klank, en ander innoverende elemente by bestaande stukke voeg. Aan die ander kant is daar optredes en opnames wat die meeste luisteraars nie eens as musiek sal beskou nie.

Sommige vorme van eksperimentele musiek gebruik ook alternatiewe vir die tradisionele vorme van musieknotasie.

Kringbuiging is 'n eksperimentele vorm van elektroniese musiekmaak. Deur kortsluitings in elektroniese velde te maak, kan spesiale klankvervormings voorkom. Die Japannese Toshimaru Nakamura speel byvoorbeeld 'n musikale klankbord op hierdie manier.

## Bronne 
* 
* 
* 
*
Joseph Aspdin

duimnael|regs|'n Gedenkplaat oor Joseph Aspdin.
**Joseph Aspdin** (1788 – 20 Maart 1855) was 'n Britse messelaar en uitvinder. Hy kry algemeen krediet as die uitvinder van Portlandsement.

Aspdin het kunsmatige sement begin gebruik wat hy ontwikkel het deur kalk en klei te verbrand. Die kleur van die materiaal wat so verkry is, was baie soortgelyk aan dié van die Engelse kalksteen uit Portland, waarna Aspdin die produk wat hy ontwikkel het, genoem het. Hy het die Portlandsement op 21 Oktober 1824 gepatenteer.

## Verwysings
Sachin Tendulkar

**Sachin Ramesh Tendulkar** (gebore 24 April 1973) is 'n voormalige Indiese krieketspeler. Hy is een van die mees legendariese spelers in krieket en word deur baie as die grootste kolwer ná die Australiër Donald Bradman beskou, ander beskou hom as die beste ooit. Hy het onder meer tydens die Kampioenetrofeë in 1998, 2000, 2002, 2006 en 2009, asook die krieketwêreldbekertoernooie in 1992, 1996, 1999, 2003, 2007 en 2011 vir Indië gespeel.

Tendulkar word in sy land as 'n halfgod beskou. Hy is die belangrikste speler in die Indiese span van die afgelope twintig jaar. In 2011 het hy saam met Indië wêreldkampioen geword, volgens Tendulkar self een van die hoogtepunte van sy loopbaan. Die belangrikheid van sy insette word weerspieël in die tallose rekords wat hy tot sy eer het. Hy het die meeste lopies en honderdtalle in toetswedstryde sowel as in internasionale eendagkompetisies aangeteken. In Maart 2012 het hy sy 100ste internasionale honderdtal gevier: ’n prestasie wat dalk nooit weer geëwenaar sal word nie. Hy is ook die eerste speler wat daarin kon slaag om 'n dubbele honderdtal in 'n internasionale eendagwedstryd te behaal, wat net sy landgenoot Virender Sehwag nog oortref het. Boonop is hy die kolwer wat die meeste lopies in die geskiedenis van die krieketwêreldbekertoernooi aangeteken het. 'n Honderdtal is 'n mylpaal wat bereik word wanneer 'n speler 100 lopies of meer in een beurt aanteken.

Op 10 Desember 2005 het hy sy 35ste toetshonderdtal behaal en die rekord wat deur sy landgenoot Sunil Gavaskar opgestel is, gebreek. Hy is ook een van 'n uitgesoekte groep spelers, wat verder bestaan uit Brian Lara, Allan Border, Rahul Dravid, Jacques Kallis, Steve Waugh en Ricky Ponting wat meer as 10&nbsp;000 toetslopies aangeteken het. Hy het die eerste speler geword met meer as 15&nbsp;000 toetslopies. In Desember 2012 het hy sy uittrede uit eendag internasionale aangekondig ná 463 wedstryde en 18&nbsp;426 lopies.

Sy internasionale loopbaan het op die ouderdom van 16 in 1989 begin toe hy toegelaat is om in die wedstryd teen Pakistan te speel. Hy het die jongste speler in Indië geword wat vir die nasionale span gespeel het. Sy grootste kwaliteit is kolfwerk, maar hy het ook gereeld presteer as bouler. In 1998 het hy Indië se grootste sporttoekenning, die Rajiv Gandhi Khel Ratna, ontvang. Sachin is in 2020 met die Laureus World Sports Award vereer.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*  Sachin Tendulkar se profiel op ESPNcricinfo
FTX (maatskappy)

duimnael|FXT logo
**FTX** is 'n bankrot Bahamaanse kriptogeld-beurs. FTX is geïnkorporeer in Antigua en Barbuda en het sy hoofkwartier in die Bahamas. Die beurs is in 2019 gestig en het vanaf Februarie 2022 meer as een miljoen gebruikers gehad.  FTX het ook FTX.US bedryf, 'n afsonderlike beurs beskikbaar vir Amerikaanse inwoners. Sedert 11 November 2022 is FTX in bankrotskapverrigtinge in die Amerikaanse hofstelsel.

FTX was gesien as een van die mees stabiele en gerespekteerde firmas in die kripto-industrie totdat dit in 2022 in 'n krisis gedompel is. In November 2022 het 'n *CoinDesk*-artikel gesê dat die verwante firma Alameda Research 'n beduidende deel van sy bates in FTX se eie bewys (*token*) FTT gehad het. Na hierdie onthulling het die mededingende beurs Binance se uitvoerende hoof, Changpeng Zhao, aangekondig dat Binance sy aandele van FTT sal verkoop. 'n Daaropvolgende ineenstorting in die prys van FTT en 'n vinnige ineenstorting van FTX het gevolg. Te midde van die daaropvolgende likiditeitskrisis by FTX, het Binance 'n brief van voorneme onderteken om die firma te verkry met die nodige omsigtigheid om te volg. Hulle het sy aanbod die volgende dag teruggetrek. FTX het op 11 November 2022 aansoek gedoen om Hoofstuk 11-bankrotskapbeskerming. Op 12 Desember 2022 is stigter Sam Bankman-Fried deur die Bahamaanse owerhede gearresteer vir finansiële oortredings, op versoek van die Amerikaanse regering.

Die daaropvolgende HUB van FTX is John J. Ray III, wat spesialiseer in die verhaal van fondse van mislukte korporasies. Ray het gesê: "hierdie situasie is ongekend." en "Nooit in my loopbaan het ek so 'n algehele mislukking van korporatiewe beheermaatreëls en so 'n algehele afwesigheid van betroubare finansiële inligting gesien soos wat hier plaasgevind het nie."

## Geskiedenis 
Sam Bankman-Fried en Gary Wang het FTX in Mei 2019 gestig. FTX het begin by Alameda Research, 'n handelsfirma wat in 2017 deur Bankman-Fried en ander in Berkeley, Kalifornië gestig is. FTX is 'n afkorting van "Futures Exchange". 

## Verwysings
Orbea araysiana

***Orbea araysiana*** is 'n vetplant wat aan die familie *Apocynaceae* behoort. Die spesie is endemies aan Jemen.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bronne 
* Plants of the World Online
Brian Lara

**Brian Charles Lara** (gebore 2 Mei 1969) is 'n voormalige internasionale krieketspeler van Trinidad, wat algemeen erken word as een van die grootste kolwers van alle tye. Hy was by verskeie geleenthede boaan die toetskolfranglys en hou verskeie krieketrekords, insluitend die rekord vir die hoogste individuele telling in eersterangse krieket, met 501 nie uit nie vir Warwickshire teen Durham by Edgbaston in 1994, wat die enigste vyfhonderdtal in eersterangse krieketgeskiedenis is. Hy het onder meer tydens die Krieketwêreldbeker 1992, Krieketwêreldbeker 1996, Krieketwêreldbeker 1999, Kampioenetrofee 2002, Krieketwêreldbeker 2003, Kampioenetrofee 2004 en Krieketwêreldbeker 2007 vir Wes-Indië gespeel.

Lara hou ook die rekord vir die hoogste individuele telling in 'n toetsbeurt nadat 400 lopies nie uit nie by Antigua aangeteken het tydens die vierde toets teen Engeland in 2004. Lara het ook die rekord gehou van die hoogste aantal lopies in 'n enkele boulbeurt in 'n toetswedstryd vir 18 jaar toe hy 28 lopies aangeteken het in 'n boulbeurt deur Robin Peterson van Suid-Afrika in 2003 (in 2022 deur Jasprit Bumrah verbygesteek).

Lara se wedstrydwennende vertoning van 153 nie uit nie teen Australië in Bridgetown, Barbados, in 1999, is deur *Wisden* as die tweede beste kolfvertoning in die geskiedenis van toetskrieket aangewys, naas die 270 lopies wat deur Donald Bradman in die As aangeteken is in 'n toetswedstryd van 1937. Muttiah Muralitharan het Lara as sy moeilikste teenstander onder alle kolwers in die wêreld beskou. Lara is in 1994 en 1995 bekroon met die Wisden Leading Cricketer en is ook een van slegs drie krieketspelers wat die BBC Oorsese Sportpersoonlikheid van die Jaar ontvang het, die ander twee is Garfield Sobers en Shane Warne.

Brian Lara is op 27 November 2009 as erelid van die Orde van Australië aangestel. In September 2012 is hy opgeneem in die IKR se Heldesaal. In 2013 het Lara Lewenslange Erelidmaatskap van die Marylebone-krieketklub ontvang en die 31ste Wes-Indiër geword wat dié eerbewys ontvang het.

Brian Lara word in die volksmond die bynaam "The Prince of Port of Spain" of bloot "The Prince" genoem. Hy het die twyfelagtige onderskeiding om in die tweede-grootste aantal toetswedstryde (63) te speel waarin sy span aan die verloorkant was, net agter Shivnarine Chanderpaul (68).

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*  Brian Lara se profiel op ESPNcricinfo
Allan Border

**Allan Robert Border** (gebore 27 Julie 1955) is 'n Australiese krieketkommentator en voormalige internasionale krieketspeler. Border was vir baie jare die kaptein van die Australiese span. Sy speelbynaam was "AB". Hy het 156 toetswedstryde in sy loopbaan gespeel, 'n rekord totdat dit deur mede-Australiër Steve Waugh oortref is. Border het voorheen die wêreldrekord vir die aantal opeenvolgende toetsverskynings van 153 gehou, voordat dit in Junie 2018 deur Alastair Cook oortref is, en is tweede op die lys van aantal toetse as kaptein. Hy het onder meer tydens die Krieketwêreldbeker 1979, Krieketwêreldbeker 1983, Krieketwêreldbeker 1987 en Krieketwêreldbeker 1992 vir Australië gespeel.

Hy was hoofsaaklik 'n linkerhandse kolwer, maar het ook af en toe sukses behaal as 'n deeltydse linkerarm-draaibouler. Border het 11&nbsp;174 toetslopies gemoker ('n wêreldrekord totdat dit in 2006 deur Brian Lara verbeter is). Hy het 27 honderdtalle in sy toetsloopbaan geslaan. Hy het uitgetree as Australië se beste speler en voorste lopiemaker in beide toetse en eendagwedstryde. Sy Australiese rekord vir toetswedstryde het vir 15 jaar gestaan voordat Ricky Ponting hom verbygesteek het tydens die Derde As-toets teen Engeland in Julie 2009. Border was een van die 55 eerste ingehuldigdes van die IKR se Heldesaal.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*  Allan Border se profiel op ESPNcricinfo
Combretum nigricans

***Combretum nigricans*** is 'n struik wat aan die familie *Combretaceae* behoort. Die spesie is inheems aan Benin, Burkina Faso, Ethiopië, Gambië, Ghana, Guinee, Guinee-Bissau, Ivoorkus, Kameroen, Mali, Mauritanië, Niger, Nigerië, Senegal, Sentraal-Afrikaanse Republiek, Sierra Leone, Soedan, Togo en Tsjad.

## Subspesies 
Die plant het twee subspesies:
* *Combretum nigricans var. elliotii* (Engl. & Diels) Aubrév.
* *Combretum nigricans var. nigricans*

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

## Bron 
* Plants of the World Online
Prins Pedro Henrique

**Prins Pedro Henrique** (*Pedro de Alcântara Henrique Afonso Filipe Maria Gastão Miguel Gabriel Rafael Gonzaga*; 13 September 1909 – 5 Julie 1981) was die de jure-keiser van Brasilië van 1921 tot 1981, wat sy ouma, prinses Isabel, opgevolg het. Na sy dood het sy oudste seun, prins Luiz, die posisie ingeneem, tans is Pedro se seun, prins Bertrand, die huidige de jure-keiser van Brasilië. Hy was die seun van prins Louis en prinses Maria Pia.

Pedro Henrique kon eers in 1945, toe die Tweede Wêreldoorlog geëindig het, na Brasilië terugkeer. Hy vestig hom eers in Petrópolis, Rio de Janeiro, in die paleis van die Grão-Pará, en toe in die omgewing van Retiro, ook in Petrópolis. Sy neef, prins Pedro Gastão van Orléans-Braganza, die oudste seun van Pedro de Alcântara, prins van Grão-Pará, het Pedro Henrique se aanspraak op die erfopvolging in 1946 betwis, op grond daarvan dat sy pa se afstanddoening geen regskrag gehad het nie.

## Verwysings