open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Stuart Roosa

**Stuart Allen "Stu" Roosa** (16 Augustus 1933 – 12 Desember 1994), (Kolonel, Amerikaanse Lugmag), was 'n Amerikaanse lugvaart ingenieur, Amerikaanse Lugmag vlieënier, toetsvlieënier en NASA ruimtevaarder. Hy was die bevelvoerder van die beheermodule vir die Apollo 14 missie. Hierdie missie het plaasgevind vanaf 31 Januarie 1971 tot 9 Februarie 1971. Dit was die derde missie wat mense op die maan geplaas het. Roosa se twee kollegas vir die missie was Alan Shepard en Edgar Mitchell. Terwyl Shepard en Mitchell twee dae op die maan se oppervlakte deurgebring het, het Roosa eksperimente gedoen. Roosa is een van slegs 24 persone wat na die maan gevlieg het. Hy was gewerf as deel van Ruimtevaardergroep 5.

## Eksterne skakels 
*  
*
Alfred Worden

**Alfred Merrill "Al" Worden** (7 Februarie 1932 – 18 Maart 2020; Kolonel, Amerikaanse Lugmag) was 'n Amerikaanse Nasa-ruimtevaarder en ingenieur. Hy was die bevelvoerder van die beheermodule vir die Apollo 15-missie in 1971. Hy is een van slegs 24 persone wat na die maan gevlieg het. Hy was gewerf as deel van Ruimtevaardergroep 5.

## Eksterne skakels 
*  Amptelike webwerf
*
Glendale, Kalifornië

**Glendale** [ˈɡlɛndeɪl] is 'n stad in Los Angeles County, die mees bevolkte distrik in die Amerikaanse deelstaat Kalifornië. Sy bevolking is in 2014 op iets meer as 200&nbsp;000 beraam wat van Glendale die derde grootste nedersetting in Los Angeles County en die 23ste grootste in die deelstaat maak. Glendale is sowat 8 myl (13&nbsp;km) noord van die middestad van Los Angeles geleë.

Glendale, 'n voorstad in die Groter Los Angelesgebied, is in die uiterste suidooste van die San Fernando-vallei geleë en word deur die Verdugo-berge in twee dele verdeel. Dit word in die noordweste begrens deur twee stadsdele van Los Angeles, Sun Valley en Tujunga; in die noordooste deur La Cañada Flintridge en die nie-geïnkorporeerde gebied van La Crescenta; in die weste deur Burbank en Griffith Park; in die ooste deur Eagle Rock en Pasadena; in die suide deur Atwater Village; en in die suidooste deur Glassell Park. Vier groot snelweë – Golden State Freeway, Ventura Freeway, Glendale Freeway en Foothill Freeway – loop deur die stad. 'n Aantal bekende ondernemings en rolprentateljees het hulle in Glendale gevestig, waaronder *Disney Consumer Products*, *DreamWorks Studios* en *Walt Disney Animation Studios*.

Glendale huisves een van die grootste gemeenskappe van Amerikaners van Armeense afkoms. In Forest Lawn Memorial Park, 'n begraafplaas in privaatbesit, het naas plaaslike inwoners ook talle bekende persoonlikhede – onder wie Nat King Cole en sy dogter Natalie Cole, Michael Curtiz, Sammy Davis Jr., Clark Gable, Michael Jackson (in die Groot Mausoleum), William Mulholland, Elizabeth Taylor en Spencer Tracy – hul laaste rusplek gevind. Grand Central Airport was die vertreklughawe vir die eerste kommersiële transkontinentale vlug van wes na oos deur Charles Lindbergh.

## Verwysings
Le Roux

**Le Roux** is 'n Afrikaanse van van Franse oorsprong wat algemeen onder Afrikaners voorkom.

Bekende Le Rouxs  is:

* André le Roux, joernalis en redakteur van *Sarie* en Afrikaanse digter en skrywer van rubrieke, kortverhale en ’n roman
* Bernard le Roux (gebore 4 Junie 1989), Suid-Afrikaansgebore Franse rugbyspeler
* Bertha le Roux-Wahl, Afrikaanse aktrise, tv-sepiekarakter
* Braam le Roux (1951–2010), predikant en sendeling in die Gereformeerde Kerk
* Chris le Roux, Afrikaanse liedjieskrywer en sanger
* Christine Barkhuizen le Roux (18 November 1959 – 2020), Afrikaanse digter en skrywer van kortverhale en romans
* Doppies le Roux (gebore 28 Maart 1985), voormalige Superrugbyspeler, tans ingenieur
* Etienne Leroux (13 Junie 1922 – 20 Desember 1989), Afrikaanse skrywer
* Fred le Roux (1913–1984), Afrikaanse joernalis en eerste redakteur van die tydskrif Sarie
* Frances le Roux, Afrikaanse skrywer en digter
* Garth le Roux (gebore 4 September 1955), voormalige eersterangse krieketspeler
* Ina le Roux Afrikaanse skrywer van Vendavolksverhale
* Johan le Roux, destyds matriekleerling van Hoërskool Dr. Malan in Meyerton, 'n held gedurende die Henley on Klip-busramp
* Johnita le Roux, Afrikaanse skrywer van romans, wat die ATKV-prys vir goeie gewilde prosa verower het
* Karel Wynand le Roux (1882–1978), baanbrekerpredikant van die Nederduitse Gereformeerde Kerk
* Koos Kombuis, (gebore André le Roux du Toit, 5 November 1954, Kaapstad) Afrikaanse musikant, digter en skrywer
* Leon le Roux, Suid-Afrikaanse akteur en model
* Mariël le Roux, Afrikaanse romanskrywer
* Marlene le Roux (gebore 17 September 1934), bekroonde Afrikaanse skrywer van jeugverhale
* Ollie le Roux (gebore 5 Mei 1973), Suid-Afrikaanse rugbyspeler en oud-Springbok
* Pieter (P.K.) le Roux (11 November 1904 – 23 Junie 1985), Suid-Afrikaanse politikus en minister
* Stephanus Petrus le Roux, (4 Maart 1891 – 25 Januarie 1974), Suid-Afrikaanse politikus en 'n Minister van Landbou
* Willie le Roux (gebore 8 Augustus 1989), veelsydige Springbokrugbyspeler

## Verwysings
Waterbeertjie

**Waterbeertjies** (*Tardigrada*) in 'n dierefilum wat tot die klade Ecdysozoa behoort.

Hulle is klein diertjies (tot 1,5&nbsp;mm lank) wat in alle oseane, seë en ander water asook oor die hele wêreld op vogtige plekke op die land voorkom, dikwels in of op plantegroei. Daar is ongeveer 1000 spesies.

Hulle liggaam het vier paar pootjies sonder gewrigte wat kloue dra. Hulle is *eutelies*, wat beteken dat die liggaam altyd uit 'n bepaalde getal selle bestaan. Daar is geen bloedvate of asemhalingstelsel nie. Hulle het net soos die *Arthropoda* waaraan hulle verwant is, 'n kutikulum, 'n velletjie en soos ander Ecdysozoa vervel hulle. Die huid bestaan nogtans uit 'n albuminoïed-proteïen en nie uit chitien nie.

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Nadezjda Kucher

**Nadezjda Kucher** (gebore 1983) is 'n Belarussiese sopraan.
Sy het die BBC se *Cardiff Singer of the World*-kompetisie in 2015 gewen.

## Verwysings
Ken Mattingly

**Thomas Kenneth Mattingly** (* 17 Maart 1936 - 31 Oktober 2023) was 'n voormalige Amerikaanse vlootoffisier en vlieënier, lugvaartingenieur, toetsvlieënier, adjunkadmiraal in die Amerikaanse Vloot en Nasa-ruimtevaarder. Hy was deel van die Apollo 16-, STS-4 en STS-51-C-missies. Hy sou op Apollo 13 gevlieg het maar is op kort kennisgewing onttrek weens 'n siekte wat hy vermoedelik opgedoen het. Dit blyk later 'n vals alarm te wees. Hy was later die bevelvoerder van die Apollo 16 se beheermodule. Hy is een van slegs 24 persone wat na die Maan gevlieg het. Hy was gewerf as deel van Ruimtevaardergroep 5.

## Persoonlike lewe 
In 1970, trou hy met Elizabeth Dailey. Hulle het een kind.

### Dood 
Mattingly sterf in Arlington, Virginië, op 31 Oktober 2023, op die ouderdom van 87. NASA het sy dood twee dae later op 2 November aangekondig.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Ronald Evans

**Ronald Ellwin "Ron" Evans** (* 10 November 1933 – † 7 April 1990; Kaptein, Amerikaanse Vloot) was 'n Amerikaanse vlootoffisier en vlieënier, elektriese ingenieur, lugvaartingenieur en Nasa-ruimtevaarder. Hy is ook een van slegs 24 mense wat na die Maan gevlieg het.

Evans is in 1966 as Nasa-ruimtevaarder gekeur, as deel van Ruimtevaardergroep 5. Tydens sy enigste ruimtereis was hy die bevelvoerder van die beheermodule as deel van die Apollo 17-missie. Hy het in die beheermodule om die maan gewentel terwyl sy kollegas, Eugene Cernan en Harrison Schmitt, op die maan geland het. Hy het vir 148 uur alleen om die maan gewentel en die rekord staan nog.

## Eksterne skakels 
*
Lugvaartingenieurswese

duimnael|Een van die Wright-broers se vlugte in 1903.

**Lugvaartingenieurswese** is die primêre gebied van die ingenieurswese gemoeid met die ontwikkeling van vliegtuie en ruimtetuie. Dit het twee groot en oorvleuelende takke: lugvaartingenieurswese en ruimtevaartingenieurswese. Avioniese ingenieurswese is soortgelyk, maar handel met die elektroniese kant van lugvaartingenieurswese.

Lugvaartingenieurswese was die oorspronklike term vir die veld. Sedert vliegtegnologie so gevorder het om vaart na die buitenste ruimte in te sluit, word die breër term "ruimte ingenieurswese" algemeen gebruik. Ruimte ingenieurswese, veral die ruimte-tak, is dikwels in die volksmond bekend as "rocket science".

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Van der Walt

**Van der Walt** is 'n Afrikaanse familienaam wat algemeen in Suid-Afrika aangetref word.

Bekende Van der Walts is/was:

* Adri van der Walt, Krugersdorp (16 Oktober 1938 - 28 November 2003) plantkundige .
* Dirk van der Walt, van 1951 tot 1985 predikant van die Gereformeerde Kerk
* Elizabeth van der Walt, predikantsvrou en vroueleier in die Gereformeerde Kerk
* Ella Eloff-van der Walt (Rustenburg, 12 Oktober 1906 – 25 Desember 2000), skrywer van Afrikaanse romans
* Ernst van der Walt, (Johannesburg, 2 Maart 1942 - ), afgetrede leraar van die NG gemeente Rondebosch
* Finnie van der Walt (née Venter, Venterstad, 18 Mei 1879 – 1 Maart 1937), predikantsvrou in die Gereformeerde Kerk
* Hendrik Tjaart van der Walt (Graaff-Reinet, 1803 – 1877) was mede-eienaar van die plaas Grootfontein
* Izak van der Walt, predikant van die Gereformeerde Kerk
* J.G.H. van der Walt (* Ladybrand, 9 November 1873 – † Middelburg, Kaap, 1956), predikant van die Gereformeerde Kerk
* Johannes van der Walt (veldkornet), (Colesberg, 1812 – 1864)
* Johannes Christiaan van der Walt (Philippolis, 1890 – 1962), predikant in ses gemeentes van die Gereformeerde Kerk
* Johannes van der Walt, die Gemaskerde Wonder of “Masked Marvel”
* Johannes Petrus van der Walt (* Ladybrand, 29 September 1878 – † 2 Augustus 1922)
* Miemie van der Walt (gebore Henning, Burgersdorp, Kaapkolonie, 8 Mei 1891)
* N.H. van der Walt († 19 Februarie 1948), predikant van die Gereformeerde Kerk
* Philip van der Walt, rugbyspeler by die klub Biarritz Olympique in Frankryk
* Sarel van der Walt, (Bethal, 18 April 1907 – 8 Oktober 1994), leraar van die Gereformeerde Kerk
* Stephanus van der Walt (Eppie) (* Middelburg, Kaap, 1906 – † 1987), leraar van die Gereformeerde Kerk
* Tjaart van der Walt (1749 – 8 Augustus 1802), kommandant-generaal in die Kaapkolonie.
* Tjaart van der Walt (* 1934 – † 2019), in lewe rektor aan die Potchefstroomse Universiteit.
* Wilhelm van der Walt, Suid-Afrikaanse akteur (het *Ty* gespeel in die sepie 7de Laan).
* Willem van der Walt, jeugverhaalskrywer
* Wimpie van der Walt (* Brits, 6 Januarie 1989), rugbyspeler van die Kings.

## Eksterne skakels 
* https://www.vanderwalt.org.za/
Candle in the Wind

[duimnael|links|Elton John tydens die Konsert vir Diana, [Wembley-stadion, Londen, 1 Julie 2007]]
duimnael|links|Kerse in die wind.

**Candle in the Wind** (*Kers in die wind*) is 'n liedjie van die Britse musikant Elton John. Die teks is deur Bernie Taupin geskryf. Meer eksemplare is hiervan verkoop as enige ander album nog.

Elton John het die liedjie in 1973 opgeneem en op sy album, *Goodbye Yellow Brick Road*, uitgereik. Die liedjie handel oor die lewe van Marilyn Monroe, wat in 1962 (11 jaar vroeër) oorlede is. Een van die temas is dat sy deur die mense om haar uitgebuit is, wat haar laaste eensame jare op aarde gekenmerk het. Die snit verskyn in 1974 as 'n enkelspeler en behaal die 11de plek op die Britse treffersparade. In 1988 is 'n lewendige weergawe uitgereik, wat 'n 5de plek in die Verenigde Koninkryk bereik het.

In 1997 is dit ter nagedagtenis aan Diana, Prinses van Wallis heropgeneem, dié slag met ander lirieke. Elton John was 'n goeie vriend van Diana en het hierdie weergawe tydens haar begrafnis gesing. Hierdeur het hy 'n ooreenkoms tussen die lewens van Monroe en Diana getref. Dit is as 'n enkelspeler uitgereik, waarvan 33 miljoen kopieë verkoop is, wat dit die topverkoper enkelspeler van alle tye maak.

Op 25 Junie 2009 het Elton John die liedjie tydens 'n liefdadigheidskonsert as eerbetoon aan Michael Jackson opgedra, wat ure vroeër oorlede is.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
The Canterbury Tales

[duimnael|Pelgrims op pad na [Canterbury.]]
duimnael|'n Bladsy uit die Ellesmere-manuskrip.

**The Canterbury Tales** is 'n versameling verhale, party in versvorm, wat in die 14de eeu deur Geoffrey Chaucer geskryf is. In die verhale vertel die pelgrims wat na Canterbury (Kantelberg) reis hulle stories. Dit word as een van die groot letterkundige werke in Engels beskou.

Gesamentlik vorm *The Canterbury Tales* 'n raamvertelling. Hierin word vertel hoe 'n aantal pelgrims saam op reis gaan. Hulle besluit om mekaar onderweg, om die tyd te verwyl, elk vier verhale te vertel. Die pelgrims het uiteenlopende agtergronde, en dit kom ook so in die stories tot uiting. Die temas strek van die liefde, verraad, gierigheid en owerspel. Daar word ook van verskillende vertelgenres gebruik gemaak.

Dit was destyds gebruiklik om literatuur in Frans of Latyn te skryf. Chaucer skryf *The Canterbury Tales* egter in die alledaagse volkstaal, nou Middelengels genoem. Twee van die verhale is in prosavorm, die orige 22 in verse. Sommige verhale is oorspronklik, maar daar is ook verhale wat op ander tekste gebaseer is. Sommige vertellinge is ernstig van aard, ander weer humoristies. Nietemin getuig almal van 'n diep insig in menslike gevoelens en motiewe, wat dit ook vir moderne lesers die moeite werd maak. Die werk verskaf ook 'n beeld van die lewes, praktyke en denkwyse van die tyd. Chaucer se *magnum opus* (groot werk) het egter onvoltooid gebly.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* The Canterbury Tales, and Other Poems by Geoffrey Chaucer – Projekt Gutenberg
Turkoois

**Turkoois** kan na een van die volgende verwys:

* 'n mineraal, sien Turkoois (mineraal)
* 'n kleur, sien Turkoois (kleur)
Bab-el-Mandeb

Die **Bab-el-Mandeb** (Arabies: باب المندب; letterlik: "Poort van Trane") is 'n seestraat tussen Jemen op die Arabiese Skiereiland en Djiboeti asook Eritrea aan die Horing van Afrika. Dit verbind die Rooisee met die Golf van Aden. Die Bab-el-Mandeb vorm sedert die opening van die Suezkanaal in 1869 'n belangrike roete tussen die Middellandse See en die Indiese Oseaan en dus tussen Europa en Asië.

duimnael|links|Kaart van die Bab-el-Mandeb
Die Bab-el-Mandeb vorm die nouste punt tussen Wes-Asië en Oos-Afrika en word deur die eiland Perim in twee waterweë verdeel. Naby Djiboeti se kus is die onbewoonde Sawabi-eilande geleë. Daar is talle Koraalriwwe in dié seestraat.

'n Maatskappy in besit van Tarek bin Laden, Osama bin Laden se halfbroer, beplan die bou van 'n brug oor die Bab-el-Mandeb, om die streek se ekonomie te bevorder en Oos-Afrikaanse Moslems tydens die hadj 'n beter toegang tot die Islam se heilige plekke in Mekka en Medina te gee. Maar daar word ook vermoed dat vlugtelinge uit Somalië hierdie roete ná Europa sal neem en Al-Kaïda asook die Islamitiese Staat se terroriste Oos-Afrika makliker kan bereik.

## Eksterne skakels 
*
Turkoois (mineraal)

**Turkoois** is 'n blougroen mineraal en halfedelsteen met formule •4.

Hierdie steen word reeds honderde jare as siersteen op die prys gestel, byvoorbeeld deur die Ou Perse of Amerika se Eerste Nasies. Die naam turkoois is afgelei van Turkye omdat dit vanuit Iran deur hierdie land Europa bereik het.

Turkoois is poreus en kan maklik gekleur word om dit blouer te maak. Die steen is gewoonlik dof en dit word dikwels met 'n polimeer of was geïmpregneer om dit meer glans te gee. Stene moet slegs met water skoongemaak word.

## Verwysings
Chalkopiriet

**Chalkopiriet** (ook bekend as **koperpiriet**) is 'n mineraal met die formule . Soos gewoonlik in sulfiede het die koperatoom die oksidasietoestand 1+. Die ysteratoom is Fe(III). Die stof is 'n antiferromagnetiese halfgeleier.

## Struktuur 
Die struktuur is 'n geordende superstruktuur van die sfaleriet-struktuur. Dit is die argetipe van die strukturbericht-klassifikasie se E1-struktuur. Altwee die Cu- en die Fe-atome het 'n tetraëdriese omringing. Hulle vervang afwisselend die sink-atome van die sfalerietstruktuur en die eenheidsel is twee keer so groot in die c-rigting. Hierdie ordening breek die kubiese simmetrie en resulteer in 'n liggaamsgesentreerde tetragonale struktuur.

## Sien ook 
* Gekkegoud

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Witspikkel-dikkop

Die **witspikkel-dikkop** (*Bathygobius coalitus*) is 'n vis wat in die westelike Indiese Oseaan voorkom; aan die ooskus van Afrika vanaf die suide van Mosambiek tot by die Oos-Kaap.

## Identifikasie 
Die vis word tot 12 cm lank. Die lyf is bruin met lang, donker vlekke op en wit kolletjies wat in horisontale rye voorkom. Die vis leef in rotsagtige kusstrande in water wat 0,3 tot 2 m diep is. Hulle is alleenlopend en word meestal in getypoele gevind. Hulle vreet klein, bodem ongewerweldes.

## Sien ook 
* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

## Bron 
* *The Reef Guide: Fishes, corals, nudibranchs & other invertebrates: East & South Coasts of Southern Africa.* Dennis King & Valda Fraser. Struik Nature. 2014 

## Eksterne skakels 
* http://www.fishbase.se/summary/Bathygobius-coalitus.html
Gewone sering

Die **Gewone sering** (*Syringa vulgaris*) is 'n bladwisselende boom wat inheems is aan suidelike Europa, en ook in Suid-Afrika voorkom. Dit staan in Engels bekend as die *Common Lilac*.

## Voorkoms 
Die boom kan tot 6&nbsp;m hoog word. Die onderste dele van die takke is blaarloos. Die bas is liggrys en glad. Die blare is in teenoorgestelde pare gerangskik. Die boonste blaaroppervlak is geelgroen tot donkergroen, terwyl die onderste oppervlak liggroen is. Die blare is haarloos. Ligpers blomme word in groot pluime gedra en is soetgeurig. Die bessies is aanvanklik groen en word bruin wanneer hulle ryp is.

## Sien ook 
* Lys van uitheemse bome wat in Suid-Afrika voorkom

## Verwysings
Capitol

duimnael|Vooraansig van die Capitol-gebou.
duimnael|Die Capitol vanuit die suidweste gesien.
duimnael|Die Capitol snags.

Die **Capitol** (of **Kapitool**) is die gebou in die Amerikaanse hoofstad Washington, D.C. waar die Amerikaanse Kongres vergader. Dit is ook as die Kongresgebou bekend en is die setel van die land se wetgewende gesag.

Die Amerikaanse Kongres, wat hier byeenkom, bestaan uit die Amerikaanse Senaat (verteenwoordig deur twee senatore uit elke deelstaat) sowel as die Amerikaanse Huis van Verteenwoordigers (proporsionele verteenwoordiging volgens grootte van die deelstaat). Die Capitol word deur die *National Mall* van die Withuis geskei, om simbolies die skeiding met die uitvoerende mag (die president) aan te dui.

Die Capitol is 'n verwysing na die staatsmag van klassieke Rome, waar die Capitol die belangrikste van die sewe heuwels was, waarop die tempel van Juno gestaan het en daar oor die Romeinse munt gewaak het.

Bouwerk aan die Capitol het op 18 September 1793 begin. George Washington (geklee as 'n vrymesselaar) het die hoeksteen tydens 'n seremonie gelê. Die gebou is sterk deur Romeinse argitektuur en masoniese simboliek beïnvloed. Slawe is vir die aanvanklike bouwerk ingespan. Die Senaatsgedeelte is in 1800 afgelewer, terwyl die gedeelte vir die Huis van Verteenwoordigers eers in 1811 gereed was. Die gebou is egter tydens die Oorlog van 1812 deur die Britte verwoes. Herstelwerk het in 1815 begin en 15 jaar geneem. Die herbou is deur die argitek Benjamin Latrobe gelei. In 1850 is dit verder uitgebrei.

Die Capitool is opvallend in die neoklassieke styl gebou. Ander neoklassieke geboue in Washington D.C. sluit in die Lincoln-monument en die Withuis. In die middel van die gebou is 'n koepel met 'n deursnee van ongeveer 30 meter. Hierdie koepel van gietyster is in 1863 voltooi en het 'n veel kleiner houtkoepel uit 1812 vervang. In die Capitol is borsbeelde van persone wat verdienstelik vir die Verenigde State was, almal Amerikaners, met uitsondering van die Belg Pater Damiaan.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Portret van 'n man

'''''Portret van 'n man''''' is 'n olieverfskildery, geskilder deur die Nederlandse meesterskilder Rembrandt van Rijn. Die tegniek wat hy gebruik het, is olie op doek met afmetings van 83,5 × 64,5 cm. Rembrandt het die skildery tussen 1655 en 1660 geskilder.

Die skildery stel 'n man voor geklee in 'n swart jas met 'n plat, wit kraag en 'n breërand swart hoed. Dit is nie bekend wie die man is nie.

Deur die jare heen het die skildery talle tuistes gehad. Die skildery was van 1854 tot 1863 in besit van Henry Petty-FitzMaurice (3de Markies van Lansdowne) en van 1863 tot 1866 in besit van Henry Petty-FitzMaurice (4de Markies van Lansdowne). In 1883 is dit deur die kunshandelaar *Agnew & Sons* (Londen) aan die Amerikaner Henry G. Marquand verkoop. In 1890 het Marquand sy kunsversameling aan die Metropolitan Museum of Art in New York geskenk.

## Sien ook 
* Lys van werke van Rembrandt van Rijn

## Eksterne skakel 
* Portret van een man (Rembrandt), RKD
* Portrait of a man, MET - The Collection Online
Captain Hook

**Captain Hook** (Afrikaans: *Kaptein Haak*) is 'n bose seerower met ’n metaalhaak in die plek van een van sy hande. Hy is die geswore vyand van Peter Pan in die toneelstuk en boek, *Peter Pan*, deur J.M. Barrie.

Hook se regterhand is (soos dit 'n tipiese seerower betaam) met 'n haak vervang. Sy hand is in 'n geveg deur Peter Pan afgekap en toe deur 'n krokodil opgevreet. Die krokodil het van Hook se smaak gebou, en hom tot in lengte van dae agtervolg. Hook raak elk keer paniekbevange as hy 'n tikkende klok hoor, wat ook op 'n stadium deur die krokodil ingesluk is, en hom telkens teen die gevaarte waarsku.

Die kaptein se regte naam is egter nie bekend nie. Hy was die aanvoerder van die brik (seilskip) genaamd die *Jolly Roger*. In die boek word vertel dat hy die voormalige bootsman van kaptein Swartbaard was, asook die enige man vir wie *Barbecue* bang was.

Aanvanklik is Hook eers aan die einde van die toneelstuk gebruik. As gevolg van die karakter se gewildheid is hy later vroeër in die storie ingeskryf.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Imdb character is not supported anymore by imdb
Pierre Cardin

**Pierre Cardin** (2 Julie 1922 – 29 Desember 2020) was ’n invloedryke Franse modeontwerper. Hy is veral bekend vir sy avant-garde-styl en die uniseks ruimte-eeuse klere wat hy in die 1960’s ontwerp het. Daarnaas het hy ook juweliersware ontwerp. Cardin het geometriese vorms en motiewe verkies, wat dikwels die vroulike vorm verontagsaam het. Sy eksperimentele klere was nie altyd prakties nie. Hy het sy modehuis in 1950 gestig en het die "borrelrok" in 1954 bekendgestel. In 1991 is hy as Unesco se welwillendheidsambassadeur aangewys.

## Lewensloop 
links|220px|Een van Cardin se ontwerpe, 1968

Cardin is op 2 Julie 1922 in San Biagio di Callalta buite Venesië in Italië gebore. Sy Franse ouers, 'n wynprodusent en sy vrou, het in Italië gewoon, maar keer kort daarna na Frankryk terug. Hulle seun het al van skooldae af in die ontwerp van kostuums en argitektuur belanggestel.

In 1936, op 14-jarige ouderdom, was hy 'n leerling by 'n modesaak waar hy die basiese begrippe van modeontwerp en -bou aangeleer het. In 1939 verlaat hy sy huis om vir 'n kleremaker in Vichy te gaan werk. Tydens die oorlog het hy in die Rooi Kruis diens gedoen. Ná die bevryding van Frankryk het hy na Parys getrek.

In 1945 werk Cardin aan Madame Paquin se huis, wat hy later verlaat om saam het haar assistent, Marcelle Chaumont, te gaan werk.

Daarna werk hy saam met Giovanni Schiaparelli, gevolg deur Jean Cocteau en Christian Bernard. Uiteindelik werk hy 3 jaar saam met Christian Dior, van 1947 tot 1950.

In 1950 open Cardin sy eie winkel en in 1953 begin hy met *haute couture* (hoë mode), en open hy sy *Maison de Couture* in Rue Richepanse.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Amptelike webtuiste
*
Capri

**Capri** (Italiaans: [ˈkaːpri]) is ’n rotseiland en gewilde vakansiebestemming naby die stad Napels in die suide van Italië. Capri is - as een van drie eilande in die Golf van Napels (die twee ander is Ischia en Procida) - in die Italiaanse provinsie Kampanië geleë en beslaan 'n oppervlakte van 10,4&nbsp;km². Die eiland bestaan uit kalksteen en is bergagtig met steil kranse, maar het ook plat stukke. Die hoogste punt is Monte Solaro (589 meter). Daar is twee dorpe: Capri en Anacapri.

In die somer word die eiland druk deur beide Italiaanse en buitelandse toeriste besoek. Die eiland het twaalf kerke en sewe museums, maar die bekendste aantreklikheid is die Blou Grot (Italiaans: *Grotta Azzurra*). Talle feeste word jaarliks aangebied, waaronder 'n internasionale filmfees.

'n Aantal geregte is na die eiland genoem, onder andere:
* *Insalata caprese*
* *Pizza Caprese*
* *Torta Caprese*

## Fotogalery 

Lêer:Capri.harbour.from.above.arp.jpg|Marine Grande, Capri se hawe
Lêer:Blue Grotto Capri Inside.jpg|Die Blou Grot van binne
Lêer:Via Krupp - Capri.jpg|*Via Krupp*, 'n historiese voetpad
Lêer:CapriFaraglioni.JPG|Faraglioni
Lêer:Arco Naturale.jpg|Arco Naturale
Lêer:LA Piazzetta.JPG|La piazzetta in Capri-stad
Lêer:Overlooking Capri harbour from the rotunda in Villa San Michele Anacapri 2013.jpg|Anacapri, Villa San Michele
Lêer:Certosa di San Giacomo, Capri.jpg|Certosa di San Giacomo
Lêer:Caprese-1.jpg|Insalata caprese, gereg wat na die plek vernoem is

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Noord-Amerikaanse Bergtydsone

duimnael|regs|380px|Noord-Amerikaanse Bergtyd, hier in groen aangedui

**Noord-Amerikaanse Bergtyd** (Engels: *Mountain Time Zone*, afgekort as **MT**) is 'n tydsone wat sewe ure ná Gekoördineerde Universele Tyd val, met ander woorde UTC-7. Meeste van die sentraalwestelike deel van die Noord-Amerikaanse vasteland val in hierdie tydsone.

## Ander benamings 
In die Verenigde State en Kanada word hierdie tydsone algemeen **Mountain Time (MT)** (in Engels) genoem. Dit is spesifiek **Mountain Standard Time (MST)** wanneer u standaardtyd (herfs en winter) waarneem, en **Mountain Daylight Time (MDT)** wanneer u die sonligspaartyd (lente en somer) waarneem. 

Die term verwys na die feit dat die Rocky Mountains, wat strek van Noordwes-Kanada tot in die Amerikaanse staat Nieu-Meksiko, amper in sy geheel in die tydsone geleë is. In Meksiko staan hierdie tydsone bekend as die Stille Oseaan-tydsone.

## Spesifikasie 
Die horlosietyd in hierdie sone is gebaseer op die gemiddelde sontyd by die 105ste meridiaan wes van die Greenwich-sterrewag. In die Verenigde State word die presiese spesifikasie vir die ligging van tydsones en die skeidingslyne tussen sones uiteengesit in die kode van federale regulasies op 49 CFR 71.

## Lande 
Die gebiede of lande wat Noord-Amerikaanse Bergtyd gebruik is:

* 13 V.S. deelstate in die sentraal-weste van die aaneenlopende Verenigde State van Amerika
* dele in die weste van Kanada
* dele in die weste van Meksiko (Stille Oseaan-tydsone)
Lophotrochozoa

**Lophotrochozoa** is ’n superfilum van die koninkryk Eumetazoa (orgaandiere). Die takson is gevestig as ’n monofiletiese groep na aanleiding van molekulêre bewyse.

## Groepe 
Lophotrochozoa bestaan uit twee groepe wat nie noodwendig monofileties is nie: Ttrochozoa, waarvan die larwes twee bande trilhare (cilia) om die middel het, en Lophophorata, wat tentakels om die mond het. Die presiese verwantskap tussen die twee groepe is onseker.

Ander filums is ingesluit op grond van molekulêre data.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Embrio

[duimnael|160px|links|’n Sewe weke oue [menslike embrio.]]

’n **Embrio** is ’n vroeë stadium in die ontwikkeling van ’n meersellige, diploïede, eukariotiese organisme. In organismes wat seksueel voortplant, ontwikkel ’n embrio gewoonlik uit ’n sigoot, die enkele sel wat die gevolg is van die bevrugting van die vroulike eiersel deur die manlike spermsel. By plante, diere en sommige protiste sal die sigoot begin verdeel deur mitose om ’n meersellige organisme voort te bring. 

By mense word ’n swangerskap gewoonlik beskou as vanaf die embriostadium van ontwikkeling, tussen die vyfde en elfde week ná bevrugting, en die embrio word van die twaalfde week af ’n fetus genoem.

## Ontwikkeling 
### By diere
In dierkunde loop die ontwikkeling van die sigoot tot ’n embrio deur spesifieke, herkenbare stadiums van ’n blastula, gastrula en organogenese. In die blastulastadium is daar gewoonlik ’n vloeistofgevulde holte, die blastoseel, wat omring is deur ’n sfeer of plaat van selle, wat ook die blastomeer genoem word. 

duimnael|links|240px|Die binnekant van ’n *Ginkgo*-saad, met die embrio wat sigbaar is.

Tydens gastrulasie ondergaan die selle van die blastula ’n gekoördineerde proses van selverdeling en/of migrasie om twee (diploblastiese) of drie (triploblastiese) kiemlae te vorm. As daar drie lae is, word dit die endoderm, ektoderm en mesoderm genoem. Die posisie en rangskikking van die kiemlae hang streng van die spesie af en wissel na gelang van die soort embrio wat gevorm word. 

Tydens organogenese lei molekulêre en sellulêre wisselwerking tussen die kiemlae, saam met die selle se ontwikkelingspotensiaal, of vermoë om te reageer, tot die verdere differensiasie van orgaanspesifieke seltipes. Tydens neurogenese vorm sekere selle van die ektoderm byvoorbeeld die brein, ruggraat en perifere senuwees. 

### By plante 
In plantkunde is ’n "embrio" deel van ’n saad. Dit bestaan uit weefsel wat later die blare, stam en wortels sal vorm, sowel as een of meer saadlob. Sodra die embrio begin ontkiem – uit die saad groei – word dit ’n saailing of kiemplantjie genoem.

Mosplante en varings vervaardig ook ’n embrio, maar nie sade nie. By hierdie plante begin die embrio sy bestaan geheg aan die binnekant van die argegonium van die gametofiet waaruit die eiersel ontstaan het. Die struktuur en ontwikkeling van die embrio verskil van plantgroep tot plantgroep. Dit word nie meer as ’n embrio beskou sodra dit tot buite die omsluitende argegonium ontwikkeling het nie.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*UNSW Embryology - Educational website
*A Comparative Embryology Gallery 
*4-H Embryology, University of Nebraska-Lincoln Extension in Lancaster County

*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Finse Lugmag

duimnael|links|Finse Messerschmitt Bf 109 G-2s tydens die Voortsettingsoorlog.
[duimnael|links|'n [McDonnell Douglas F/A-18 Hornet|F/A-18 van die Finse Lugmag]]
duimnael|links|Pilatus PC-12
Die **Finse Lugmag** (FAF of FiAF; Fins: *Ilmavoimat* ("Lugkragte"), Sweeds: *Flygvapnet* ("Lugarm")) is een van die takke van die Finse Weermag. Sy vredestydse take is lugruimtoesig, identifikasievlugte, en die instandhouding van gereedheidsformasies vir oorlogstye. Die Finse Lugmag is as 'n aparte tak van die militêre magte op 4 Mei 1928 gestig, maar het reeds sedert 6 Maart 1918 amptelik as die Leërlugvaartkorps bestaan.

Die FiAF se hoofdoel was om lugsuperioriteit oor Finland te verkry en te verhoed dat die Sowjetlugmag hul voorste linies verstewig. Die vegeskaders was baie suksesvol in die Finse offensief van 1941. 'n Gestroopte, meer beweeglike en aansienlik ligter weergawe van die Amerikaanse Brewster B239 "Buffel" was die FiAF se belangrikste vegter tot in 1943. Resultate met hierdie vegter was puik, selfs al is die tipe as 'n mislukking beskou in die Amerikaanse Vloot en die Britse Verre-Oostemagte. In Finse gebruik, het die Brewster 'n oorwinningskoers van 32:1 – 459 dood teen 15 verliese.

Duitse Bf 109s vervang die Brewster as die primêre voorlinievegter van die FiAF in 1943, maar al die Buffels het voortgegaan om in sekondêre rolle tot die einde van die oorloë te funksioneer. Ander tipes, veral die Italiaanse Fiat G.50 en Curtiss Hawk 75 is ook as bruikbaar bewys in die hande van goed-opgeleide Finse vlieëniers. Verskeie Russiese ontwerpe was ook in aksie, nadat hulle herstel is weens ligte beskadiging.

In die 1990's, toe die Koue Oorlog verby is, het die Finse Lugmag sy beleid van aankope van Sowjet- /Russiese vliegtuie herroep en sy vegtervleuel van Saab Draken en MiG-21s vervang met Amerikaanse McDonnell Douglas F/A-18 Hornets.

Tans is die FAF in drie lugtakke georganiseer, elkeen opgedra aan een van die drie lugverdedigingsgebiede waarin Finland verdeel is. Die belangrikste vleuelbasisse is in Rovaniemi, Tampere en Kuopio-Rissala, elk met 'n frontlinie-eskader. Vlieënieropleiding word onderneem by die Lugmagakademie in Tikkakoski, met die gevorderde kursus aangebied op eskadervlak.

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Indiese Vloot

Die **Indiese Vloot** (Hindi: भारतीय नौसेनाIAST: *Bhāratīya Nau Senā*, Engels: *Indian Navy*) is die vloottak van die Indiese Gewapende Magte. Die President van die Republiek Indië dien as opperbevelvoerder van die Indiese Vloot. Die Hoof van Vlootpersoneel, gewoonlik 'n vierster-offisier met die rang van Admiraal, is die bevelvoerder van die vloot. Die Indiese Vloot is die vyfde grootste in die wêreld. Dit het 'n belangrike rol gespeel in Indië se oorwinning in die 1971 Indo-Pakistani Oorlog.

Die herkoms van die Indiese Vloot kan terugspoor na die *Oos-Indiese Maatskappy se Mariene* wat in 1612 gestig is ter beskerming van Britse handelskepe in die streek. In 1793 is die Britse Oos-Indiese Kompanjie gestig wat geheers het oor die oostelike deel van die Indiese subkontinent d.w.s. Bengale, maar dit was eers in 1830 wat die koloniale vloot bekend geword het as *Haar Majesteit se Indiese Vloot*.

In 1858 is die Oos-Indiese Maatskappy se heerskappy vervang deur die Britse Raj, wat geheers het tot Indië onafhanklik geword het in 1947. Toe Indië 'n republiek geword het in 1950, is die **Koninklike Indiese Vloot** soos dit sedert 1934 genoem is, herdoop tot die **Indiese Vloot**. Die 17de eeuse Maratha keiser Chhatrapati Shivaji Maharaj word as die "Vader van die Indiese Vloot" beskou.

## Verwysings
Cornelis Moll

regs|200px|duimnael|Cornelis Moll.

**Cornelis Moll** (Kaapstad, Kaapkolonie, 1810 – Nylstroom, Transvaal, 25 April 1880) was koerantman en landdros in die Zuid-Afrikaansche Republiek.

Moll was in sy geboortestad van 1837 af saam met C.E. Boniface aan die redaksie van die nuusblad *De Meditator* verbonde. Op 5 April 1844 het hy saam met Boniface die eerste Natalse koerant, *De Natalier*, uitgegee wat in November 1846 deur *De Patriot* vervang is. Op 25 September 1857, toe hy goewermentsekretaris was, het hy saam met sy seun C.P. Moll jr. as drukker in Potchefstroom die *Staats Courant* begin. Van 1864 tot 1867 was hy landdros van Pretoria en tot sy dood van die distrik Waterberg.

## Bronne 
*  Engelbrecht, prof. S.P., Agar-Hamilton, J.A.I., Pelzer, prof. A.N. en Behrens, H.P.H. 1952. *Eeufees-album. Pretoria se eerste eeu in beeld*. Pretoria:J.L. van Schaik, Beperk.
Carmen

duimnael|Plakkaat van *Carmen* se première, 1875

**Carmen** is 'n opera van die komponis Georges Bizet (1838–1875). Die opera het vier bedrywe en handel oor ’n Spaanse sigeunerin genaamd Carmen. Die libretto (teks) is deur Henri Meilhac en Ludovic Halévy geskryf, en is op 'n novelle van Prosper Mérimée gebaseer. Die eerste opvoering het op 3 Maart 1875 in Parys (in die Opéra-Comique) plaasgevind.

## Rolle 
duimnael|links|Bedryf 4: 'n Plein in Sevilla

* Carmen – mezzo-sopraan
* Don José – tenoor
* Micaëla – sopraan
* Escamillo – bariton

## Die verhaal 
duimnael|Magdalena Kožená as Carmen en Jonas Kaufmann as Don José tydens die Salzburg-fees van 2012.

Carmen is 'n sigeunerin wat in 'n fabriek werk. Sy raak op 'n soldaat genaamd Don José verlief, wat haar ook liefkry. Hy is egter reeds aan iemand anders verloof. Later verlaat hy die weermag en die meisie aan wie hy verloof was vir Carmen. Terwyl hulle saam wegloop, is hulle vir 'n rukkie gelukkig. Carmen raak egter op 'n bulvegter, genaamd Escamillo, verlief en hul paaie skei. Een dag terwyl Carmen na 'n stiergeveg kyk, wag Don José haar in en probeer haar oorreed om na hom terug te kom. Sy weier volstrek en hy steek haar dood. Hy is met afgryse gevul oor wat hy gedoen het. In die laaste toneel staan die huilende Don José met haar liggaam in sy arms en sing "*Ma Carmen adorée!*". My geliefde Carmen!

## Sien ook 
* U-Carmen eKhayelitsha

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*
Stokely Carmichael

**Stokely Carmichael** (29 Junie 1941 – 15 November 1998) was ’n lid van die Black Panthers, wat hulle in die 1960’s beywer het om maatskaplike en politieke veranderinge vir Afro-Amerikaners teweeg te bring. Hy het die frase "*black power*" (swart mag) gevestig.

## Lewensloop 
Stokely Carmichael is in Port of Spain op die eiland Trinidad gebore. Op 11 sluit hy by sy ouers in die Verenigde State aan, wat daarheen geëmigreer het toe hy twee was. Hy is ondertussen deur sy ouma en twee tantes versorg.

In die VSA woon hy die uitgelese Bronx Hoërskool van Wetenskap in New York Stad by, waarna hy by Howard-universiteit inskryf en 'n aktivis word. Hy sluit by die Swart Mag-beweging aan, eers as 'n leier van die Studente Geweldlose Koördinerende Komitee (SNCC, *Student Nonviolent Coordinating Committee*), later as "ere-presedent" van die Black Panther-party, en uiteindelik as 'n leier van die ''All-African People's Revolutionary Party'' (A-APRP).

Hy is in 1968 met die Suid-Afrikaanse sanger Miriam Makeba getroud. Hulle is egter in 1973 in Guinee geskei.

Carmichael is aan prostaatkanker oorlede. Hy was 57 jaar oud.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* 
*
Perifere senuweestelsel

duimnael|180px|Die senuweestelsel.

Die **perifere senuweestelsel** is die deel van die senuweestelsel wat buite die sentrale senuweestelsel geleë is. Dit verskaf die verbindings van en na die organe en weefsel asook die sentrale stelsel.

Die perifere senuweestelsel word volgens funksie ingedeel in die outonome en die somatiese senuweestelsel. Dit bestaan uit 31 paar rugmurgsenuwees, 12 paar harsingsenuwees, 2 splankniese senuwees wat links en regs langs die werwelkolom voorkom en hul bybehorende senuweeselle wat buite die sentrale senuweestelsel lê. Hierdie senuwees besenu onder meer spiere, organe en ledemate.

## Sien ook 
*Senuweestelsel
*Sentrale senuweestelsel
*Sensoriese senuweestelsel

## Eksterne skakels 
*
*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Nederlandse Wikipedia
Braaismoor

duimnael|Pap met braaismoor wat saam met braaivleis bedien word.

**Braaismoor**, ook bekend as **pap en sous***,* is 'n tamatie- en ui-gebaseerde braaidis wat in Suid-Afrika saam met biefstuk, boerewors of enige ander vleis en mieliepap geëet word.

## Verwysings
Braaibroodjie

duimnael

'n **Braaibroodjie** is 'n broodjie wat op die kole tydens 'n braai gerooster word. Die tradisionele braaibroodjie word met twee snye brood, met ‘n vulsel van gerasperde kaas, snye tamaties, uie, sout, peper en appelkooskonfyt gemaak. Blatjang word ook dikwels as ‘n addisionele smaakmiddel op die brood gesmeer. Die broodsnye word vooraf aan die buitekant gebotter om te verseker dat die braaibroodjie ‘n aantreklike goudbruin kleur het nadat dit oor die kole gebraai is. 

Braaibroodjies word gewoonlik as ‘n bykos saam met braaivleis geëet.

## Verwysings
Stokbrood

**Stokbrood** is 'n broodjie wat by 'n braai aan die punt van 'n stok oor die kole gaargemaak word.

## Verwysings
Spiralia

Die **Spiralia** word as 'n diereklade binne die Protostomia beskou wat 'n susterklade van die Ecdysozoa is. Oor die samestelling en die verwantskap van hierdie klade is nogtans geen algemene ooreenstemming nie. Party navorsers het Spiralia as sinoniem met Lophotrochozoa  beskou, maar daar word nou gedink dat die Lophotrochozoa, waartoe die slakke en ringwurms behoort, 'n groep *binne* die Sprialia is. In 2014 het Trosten H. Struck et al. ondersoek of party eenvoudige diere soos die platwurms en die gastrotricha en gnathostomulida as 'n aparte groep (die "Platyzoa") naas die Lophotrochozoa binne die Spiralia behoort. Hulle resultate dui aan dat hierdie organismes wel binne die Spiralia behoort, maar dat "Platyzoa" parafileties sou wees.

## Kladogram 
Hulle kladogram sien so uit:

Die oer-Spiralia het dalk geen coeloomholte, segmentasie of harsings gehad nie.

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Focke-Wulf Fw 190

Die **Focke-Wulf Fw 190** was 'n Duitse vegvliegtuig wat deur die *Luftwaffe* gebruik is tydens die Tweede Wêreldoorlog. Dit word deur menige kenner beskou as die beste Duitse vegvliegtuig van Tweede Wêreldoorlog. Die eerste proptotipe het in Junie 1938 sy nooiensvlug voltooi en bewys dat lugverkoelde stermotors kon byhou met inlynmotors.

Met sy eerste vertoning in aksie oor Frankryk, gedurende September 1941, het die Fw 190 drie Spitfires afgeskiet. Dit het die Spitfire V oortref op daardie stadium. Die Fw 190 was meer beweegbaar as die Spitfire behalwe met betrekking tot draaisirkel en het ook 'n beter topsnelheid gehad. Dit het vir 'n tydperk die lugruim oor die wesfront oorheers en is eers bedreig toe die Spitfire IX sy vertoning in die herfs van 1942 gemaak het.

Gedurende 1942 het die Fw 190 die Duitse kruisers *Scharnhorst* en *Gneisenau* en die swaarkruiser *Prinz Eugen* beskerm toe hulle deur die Engelse Kanaal gevaar het na Duitse hawens in die noorde. Tydens een van die skermutselinge het die Fw 190's al ses die ''Fairey Swordfish'e'' afgeskiet.

Vanaf 1942 het die Fw 190 in groot getalle regoor al die fronte verskyn; in rolle as vegters, bomwerpers en verdediging. Op 19 Augustus 1942 het 'n groot groep Fw 190 aan luggevegte deelgeneem tydens die landing by Dieppe. Die Fw 190 was in aksie die hele dag en beweer hulle het 97 Britse vliegtuie vernietig. Een vlieënier het volgens bewering sewe Spitfires afgeskiet.

Die Fw 190A-model is voortdurend verbeter, met groter wapens en soms ook met water-metanol of distikstofoksied inspuiting toegerus. Daar was ook 'n model wat torpedos kon dra.

Gedurende die laaste jare van die oorlog het die Fw 190 'n groot rol gespeel in die lugverdediging van Duitse grondgebied veral teen die Geallieerde lugaanvalle. Op 17 Augustus 1943 het 300 Fw 190's 'n groep Amerikaanse bomwerpers onderskep, 60 vernietig en 100 beskadig. Sommige van die Fw 190's was toegerus met 210&nbsp;mm vuurpyle wat gebruik is om die bomwerperformasies uit mekaar te jaag.

In Junie 1943 is 'n Fw 190-nagvegtergroep gestig. Die groep se vliegtuie was egter nie met radar toegerus nie maar het die bomwerpers aangeval oor hul teikengebiede. Hulle het oor die 200 bomwerpers op dié manier vernietig. 

Ook in 1943 het die Duitsers die Fw 190D-model ontwikkel, D vir Dora om hoër te kan vlieg. Dit was gedoen in afwagting van die B-29 Superfortress bomwerpers wat later deur die Amerikaners in diens gestel is. Die *Dora* het 'n langer neus gehad as die konvensionele Fw 190. Die Fw 190D was ook die eerste model om met 'n vloeistofverkoelde motor toegerus te word. Die *Dora* was tegnies die gelyke van die Spitfire XIV en die P-51D Mustang.

## Tegniese besonderhede 
## Sien ook 
* Lys van vegvliegtuie
* Engelse Kanaaldeurbraak, 1942

## Bron 
* Crosby, Francis: *THE WORLD ENCYCLOPEDIA OF FIGHTERS & BOMBERS*. 2015.
Carnegie Hall

duimnael|Carnegie Hall se hoofingang

**Carnegie Hall** is ’n groot konsertsaal in New York waarin talle beroemde musici al opgetree het. Die konsertsaal is in 1890 deur die Skotse nyweraar en filantroop Andrew Carnegie gebou. Dit is een van die mees vooraanstaande en prestigeryke sale vir sowel klassieke as populêre musiek in die Verenigde State van Amerika. Om op dié verhoog te verskyn, word as 'n groot eer en prestasie beskou.

Die gebou se planne is deur die bekende New Yorkse argitek William Burnet Tuthill (1855–1929) opgetrek, wat self 'n amateur-tjellis en vader van die komponis Burnet Tuthill was. Die plek is nie net bekend vir sy argitektuur en geskiedenis nie, maar ook vir sy akoestiek. Die nagalm-tyd (vir eggo's) beloop 1,80 sekondes met publiek, sonder publiek 2,10 sekondes. Die saal word vir optredes aan groepe en kunstenaars verhuur.

## Isaac Stern-ouditorium 
duimnael|links|Die Isaac Stern-ouditorium

Die hoofsaal, die Isaac Stern-ouditorium, bied sitplek aan 2840 toeskouers op vyf vlakke. Dit is na die violis Isaac Stern genoem. Die saal is lank en besoekers moet 105 stappe klim om by die boonste balkon uit te kom.

Die wêreldberoemde New Yorkse Filharmoniese Orkes het vir jare hulle konserte hier aangebied. In 1962 het hulle na 'n nuwe konsertsaal in die Lincoln-sentrum verhuis. Talle van die grootste klassieke kunstenaars het al in die ouditorium opgetree. Dit word steeds vir konserte aangewend, vir beide klassieke en populêre musiek.

## Zankel-saal 
Die saal bied sitplek vir 599 toeskouers. Dit is na Judy en Arthur Zankel genoem. Dit het aanvanklik die Voordragsaal (Recital Hall) geheet, maar is in 1896 na Carnegie Lyceum vernoem. Dit is vanaf 1898 deur die Amerikaanse Akademie vir Dramatiese Kunste gebruik. In 1959 is dit in 'n kinema verander. Vanaf 1997 is dit vir voordragte ingespan.

## Weill Recital-saal 
Die Weill Recital-saal is 'n klein konsertsaal met 268 sitplekke. Dit is in 1986 na Sanford I. Weill en sy vrou Joan vernoem. Weill was 'n voormalige voorsitter van Carnegie Hall se direksie.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Amptelike webtuiste
*
Neurologie

**Neurologie** (van die Griekse νεῦρον *neuron* en die agtervoegsel -λογία *-logia*, "studie van") is ’n geneeskundige terrein wat neurologiese afwykings ondersoek. Dit behels die diagnose en behandeling van alle soorte toestande en siektes wat verband hou met die sentrale en perifere senuweestelsel (asook die onderafdelings outonome en somatiese senuweestelsels), insluitende hul bloedvate, spiere en ander weefsel. Neurologiese praktyke steun swaar op neurowetenskap, wat die wetenskaplike studie van die senuweestelsel is.

’n **Neuroloog** is ’n geneesheer wat in neurologie spesialiseer en opgelei is om neurologiese afwykings te behandel. Neuroloë kan ook betrokke wees by navorsing en toetse.

Daar is ’n aansienlike oorvleueling tussen neorologie en psigiatrie; die grense tussen die twee dissiplines en die toestande wat hulle behandel, is effens duister.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
Pylwurm

Die **Pylwurms** of **Chaetognatha** is 'n klein dierefilum van ongeveer 200 spesies wat in die see of in riviermondings voorkom. Ongeveer 20% van hulle is seebodemdiere en het uitskeidings waarmee hulle aan 'n substraat vasgeplak is. Ander leef hoofsaaklik vry in die plankton. Hulle is 1&nbsp;mm tot 12&nbsp;cm lank, gewoonlik deursigtig en het 'n slank en simmetriese lyf met gepaarde syvinne en 'n stertvin.

Talle spesies kom in die waters naby Suider-Afrika voor. Tydens navorsing in die Benguela-opwelling naby Walvisbaai (Namibië) het Bohata en Koppelmann 17 spesies aangetref. Een spesie uit die familie Pterosagittidae, vier uit die Eukrohniidae en die res Sagittidae uit die genus *Sagitta*, soos *S. tasmanica* en *S. serratodentata*.

## Anatomie 
80px|links
Hulle mond het uitstekende hake, wat die grondslag van die naam Chaetognatha is. Hulle maak jag op klein diertjies soos Copepoda of vislarwes en trek elke dag vertikaal deur die waterkolom. Chaetognata is hermafrodiete. Hulle het 'n sentrale senuweestelsel met 'n groot serebrale ganglion wat dorsaal van die farinks geleë is. Hulle het ook 'n paar samegestelde oë, maar geen lense nie.

## Taksonomie 
Die taksonomiese posisie van hierdie filum is onduidelik. Dit word meestal in of by die Protostomia geplaas. Hoewel hulle ook eienskappe met die Deuterostomia deel, soos die ontwikkeling van die embrio, dui die mitochondria se genoom daarop dat hulle Protostomia is. Dit beteken dalk dat die vroeë ontwikkeling van die Bilateria nog steeds nie goed verstaan word nie.

## Geskiedenis 
Pylwurms het net sagte liggaamsdele en hulle vorm selde fossiele. 'n Fossiel uit die Burgess-skalie, wat bekend is vir sy skouspelagtige fossiele van organismes met sagte liggame, het nogtans in 1911 'n fossiel opgelewer: *Oesia disjuncta*, wat in 2005 as 'n pylwurmspesie erken is. Die Burgess-skalie is van die Middel-Kambrium, wat aandui dat die pylwurms taamlik oud is. *Oesia* lyk die meeste soos huidige diepseespesies soos *Archeterokrohnia* en *Heterokrohnia*, wat deur navorsers dikwels as primitiewer spesies pylwurms beskou word.
In 2017 is *Capinator preatermissus* van die Kambriese Burgess-skalie gemeld. Hierdie pylwurm was taamlik groot, amper 10&nbsp;cm en met vinne, en het 'n indrukwekkende stel van 25 hake besit. Hierdie hake is eers met Conodonta verwar en is volop in hierdie skalie.

## Verwysings