open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
9de Dinastie van Egipte

Die **9de Dinastie** van Antieke Egipte (ook **Dinastie IX** geskryf) het geheers tydens ’n verwarrende periode bekend as die Eerste Oorgangstydperk. Dié tydperk het van die 7de tot die einde van die 10de Dinastie (of die 11de Dinastie in Thebe) geduur.

Die 9de en die 10de Dinastie het van omstreeks 2160 tot 2025 v.C. geduur. Die dinastie is taamlik obskuur. Die oorname van die bewind van die 8ste Dinastie deur die leiers van Herakleopolis Magna was gewelddadig, en Manetho beskryf die stigter van die dinastie as "verskrikliker as sy voorgangers", wat bose dinge vir dié in die hele Egipte bewerkstellig het".

## Heersers 
Die 9de Dinastie is gestig in Herakleopolis Magna en die 10de Dinastie is daar voortgesit. Egipte was nie in dié tyd verenig nie en daar is ’n oorvleueling tussen dié en ander plaaslike dinastieë. Die Turynse Koningslys noem 18 name van konings, maar hul name is beskadig, onidentifiseerbaar of verlore.

Die volgende lys bevat die moontlike heersers van die 9de Dinastie, gebaseer op die Turynse Koningslys. Van hulle kon net Meryibre Chety en Nebkaoere Chety sonder twyfel bevestig word deur argeologiese vondste.

! scope=col width="20%" | 24px Farao
! scope=col width="40%" | 16px Notas

|- 
| Meryibre Chety I
| Manetho se *Achthoes*.
|- 
| [naam verlore]
| 
|- 
| Neferkare
| Kan die *Kaneferre* wees wat deur die nomarg Anchtifi genoem word.
|-
| Nebkaoere Chety II
| 
|-
| Setoet
| 
|- 
| [naam verlore]
| 
|- 
| Mery[...]
| 
|- 
| Sjed[...]
| 
|- 
| H[...]
| 
|- 
| [drie name verlore]
| 
|- 
| Oeser(?)[...]
| 
|}

## Verwysings
Narita Internasionale Lughawe

Die **Narita Internasionale Lughawe** (Japannees:成田国際空港 of Narita Kokusai Kūkō) (IATA: **NRT**, ICAO: **RJAA**), ook bekend as **Tokio-Narita**, is die primêre internasionale lughawe in diens van die Groter Tokio-area van Japan. Dit is 57,5 km oos van Tokiostasie en 7 km oos-suidoos van Naritastasie geleë in die stad van Narita in Chiba en die aangrensende dorp Shibayama.

Narita hanteer die meerderheid van die internasionale passasiersverkeer na en van Japan, en is ook 'n groot aansluitingspunt vir lugverkeer tussen Asië en Suid-Amerika. Die lughawe het 39&nbsp;807&nbsp;651 passasiers gehanteer in 2024. die besigste lugvragmiddelpunt in Japan, en die negende-besigste lugvragspilpunt in die wêreld. Dit dien as die vernaamste middelpunt van Japan se vlagdraer Japan Airlines, en ook All Nippon Airways, Nippon Cargo Airlines en die laekoste draers Jetstar Japan en Vanilla Air. Dit dien ook as 'n Asiatiese middelpunt vir Delta Air Lines en United Airlines. Volgens wet in Japan word dit as 'n eersteklaslughawe geklassifiseer.

duimnael|links|260px|Narita-lughawe se terminaal 1-gebou
duimnael|links|260px|'n FedEx MD-11 land op Tokio Narita-lughawe
[duimnael|links|'n [KLM Boeing 777 word teruggestoot vanaf 'n hek by Narita]]

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Narita Internasionale Lughawe
11de Dinastie van Egipte

Die **11de Dinastie** van Antieke Egipte (ook **Dinastie XI** geskryf) het geduur van die laaste deel van die Eerste Oorgangstydperk tot in die Nuwe Ryk.

## Heersers 
Die heersers is weer bekend ná die verwarring van die Eerste Oorgangstydperk. Die eerste vyf heersers se bewind word gewoonlik beskou as deel van die oorgangstydperk, terwyl Mentoehotep II en sy opvolgers deel was van die Nuwe Ryk. Hulle het almal vanaf Thebe regeer.

! scope=col width="20%" | 24px Farao
! scope=col width="20%" | 24px Horusnaam
! scope=col width="20%" | 24px Bewind
! scope=col width="15%" | 16px Hoofstad
! scope=col width="25%" | 24px Graftombe

|-
| Mentoehotep I
|
| 2134 v.C. – ?
| Thebe
|
|-
| Intef I
| Sehertawy
| ? – 2118 v.C.
| Thebe
| El-Tarif, Thebe
|-
| Intef II
| Wahanch
| 2118 – 2069 v.C.
| Thebe
| El-Tarif, Thebes
|-
| Intef III
| Nachtnebtepnefer
| 2069 – 2061 v.C.
| Thebe
|  El-Tarif, Thebes
|-
| Mentoehotep II
| Nebhetepre
| 2061 – 2010 v.C.
| Thebe
| Deir el-Bahari
|-
| Mentoehotep III
| Sanchkare
| 2010 – 1998 v.C.
| Thebe
| Deir el-Bahari
|-
| Mentoehotep IV
| Nebtawyre
| 1998 – 1991 v.C.
| Thebe
|
|}

duimnael|Die Abydos-koningslys, cartouches 57 tot 61.
Manetho se stelling dat die 11de Dinastie 16 konings gehad het wat vir 43 jaar regeer het, word weerspreek deur inskripsies uit dié tyd en die Turynse Koningslys, waarvolgens die dinastie sewe konings gehad het en altesaam 143 jaar regeer het. Sy stelling dat die dinastie in Thebe gesentreer was, is korrek bewys. Dit was tydens dié dinastie dat die hele Antieke Egipte herenig is onder die Middelryk.

## Tydlyn 

ImageSize = width:600 height:auto barincrement:15
PlotArea = top:10 bottom:30 right:70 left:20
AlignBars = early

DateFormat = yyyy
Period = from:-2150 till:-1950
TimeAxis = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:50 start:-2150

Colors =
 id:canvas value:rgb(0.97,0.97,0.97)
 id:PA value:green
 id:GP value:red

Backgroundcolors = canvas:white

BarData =
 barset:Rulers

PlotData=
 width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till
 barset:Rulers

 from: -2134 till: -2119 color:PA text:"Mentoehotep I" 2134-2119
 from: -2119 till: -2093 color:PA text:"Antef I 2119-2093
 from: -2103 till: -2054 color:PA text:"Antef II" 2103-2054
 from: -2054 till: -2046 color:PA text:"Antef III" 2054-2046
 from: -2046 till: -1995 color:PA text:"Mentoehotep II" 2046-1995
 from: -1995 till: -1983 color:PA text:"Mentoehotep III" 1995-1983
 from: -1983 till: -1976 color:PA text:"Mentoehotep IV" 1983-1976
 barset:skip

## Verwysings
Moodygrafiek

[thumbnail|330px|Moodygrafiek wat die Darcy-Weisbach wrywingsfaktor stip teenoor die [Reynoldsgetal vir verskillende pypruhede.]]

Die **Moodygrafiek** of **Moodydiagram** is 'n grafiek in nie-dimensionele vorm wat die verband gee tussen die Darcy-Weisbach wrywingsfaktor, Reynoldsgetal en relatiewe ruheid vir volledig ontwikkelde vloei in 'n ronde pyp. Dit kan gebruik word om die drukval of vloeitempo in so 'n pyp te bereken.

'n Alternatiewe metode om die wrywingsfaktor te bereken is die Colebrookvergelyking.

## Kyk ook 
* Pypvloei
* Colebrookvergelyking
* Manningvergelyking vir vloei in oop kanale
12de Dinastie van Egipte

duimnael|125px|’n Houtmodel van ’n dienskneg uit die 11de tot 12de Dinastie.
Die **12de Dinastie** van Antieke Egipte (ook **Dinastie XII** geskryf) is omstreeks 1976 v.C. gestig deur Amenemhat I, die adviseur van die laaste koning van die 11de Dinastie. Hy het die hoofstad van Thebe na Memphis geskuif waar hy ’n nuwe stad met die naam  "Amenemhat-itj-tawy" ("Amenemhat, die veroweraar van die Twee Lande"), of kortweg Itjtawy, laat bou het.

Die 12de Dinastie word saam met die 11de, 13de en 14de Dinastie beskou as die Middelryk van Egipte.

## Heersers 
Bekende farao's van die 12de Dinastie was:

! scope=col width="26%" | 24px Farao
! scope=col width="19%" | 24px Horusnaam
! scope=col width="18%" | 24px Bewind
! scope=col width="15%" | 16px Hoofstad
! scope=col width="26%" | 24px Graftombe

|-
| Amenemhat I
| Sehetepibre
| 1991-1962 v.C.
| Itjtawy
| Piramide by Lisjt
|-
| Senoesret I (Sesostris I)
| Cheperkare
| 1971-1926 v.C.
| Itjtawy
| Piramide by Lisjt
|-
| Amenemhat II
| Noebkhaoere
| 1929-1895 v.C.
| Itjtawy
| Wit Piramide
|-
| Senoesret II (Sesostris II)
| Chacheperre
| 1897-1878 v.C.
| Itjtawy
| Piramide by el-Lahoen
|-
| Senoesret III (Sesostris III)
| Chakaoere
| 1878-1839 v.C.
| Itjtawy
| Piramide by Dahsjoer
|-
| Amenemhat III
| Nimaatre
| 1860-1814 v.C.
| Itjtawy
| Piramide by Dahsjoer
|-
| Amenemhat IV
| Maacheroere
| 1815-1806 v.C.
| Itjtawy
|
|-
| Koningin Sobekneferoe
| Sobekkare
| 1806 v.C.
| Itjtawy
|
|}

Egiptoloë beskou die 12de Dinastie as die hoogtepunt van die Middelryk. Die volgorde van sy heersers is bekend uit verskeie bronne: twee lyste in tempels by Abydos en een by Saqqara, sowel as Manetho se werk.

In dié tyd is ’n paar letterkundige werke geskryf wat tydens die hele Egiptiese geskiedenis bekend sou bly, soos die verhaal van Sinuhe en van Wenamun. Die beeldhoukuns in dié tyd was ook besonder realisties en die piramides van die dinastie se farao's is gebou by Dahsjoer, Lisjt, Hawara en el-Lahoen.

## Tydlyn 

ImageSize = width:600 height:auto barincrement:15
PlotArea = top:10 bottom:30 right:40 left:20
AlignBars = early

DateFormat = yyyy
Period = from:-2000 till:-1750
TimeAxis = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:50 start:-2000

Colors =
 id:canvas value:rgb(0.97,0.97,0.97)
 id:PA value:green
 id:GP value:red

Backgroundcolors = canvas:white

BarData =
 barset:Rulers

PlotData=
 width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till
 barset:Rulers

 from: -1976 till: -1947 color:PA text:"Amenemhat I" 1976-1947
 from: -1956 till: -1911 color:PA text:"Senoesret I" 1956-1911
 from: -1914 till: -1879 color:PA text:"Amenemhat II" 1914-1879
 from: -1882 till: -1872 color:PA text:"Senoesret II" 1882-1872
 from: -1872 till: -1853 color:PA text:"Senoesret III" 1872-1853
 from: -1853 till: -1806 color:PA text:"Amenemhat III" 1853-1806
 from: -1806 till: -1798 color:PA text:"Amenemhat IV" 1806-1798
 from: -1798 till: -1793 color:PA text:"Sobekneferoe" 1798-1793
 barset:skip

## Verwysings
3de Dinastie van Egipte

[duimnael|Die [Egiptiese tempel|dodetempel van Djoser by Saqqara.]]
Die **3de Dinastie** van Antieke Egipte (ook **Dinastie III** geskryf) was die eerste dinastie van die Ou Ryk. Dit het geduur van omstreeks 2667 tot 2610 v.C. Dit het gevolg op die onstuimige jare van die 2de Dinastie.

Die 4de, 5de en 6de Dinastie word gewoonlik saam met die 3de Dinastie die **Ou Ryk** genoem, ook bekend as die tyd van die piramides. Die hoofstad in dié tyd was Memphis.

## Farao's 
Die bekendste heersers van die 3de Dinastie was:

! scope=col width="15%" | 24px Farao
! scope=col width="20%" | 24px Troonnaam
! scope=col width="20%" | 24px Bewind
! scope=col width="15%" | 16px Hoofstad
! scope=col width="35%" | 24px Graftombe
|-
| Djoser
| Netjerichet
| 2667-2648 v.C.
| Memphis
| Saqqara
|-
| Djoserty
| Sechemchet
| 2648-2640 v.C.
| Memphis
| Saqqara
|-
| Nebka
| Sanacht
| 2640-2631 v.C.
| Memphis
| Abydos ?
|-
| Teti
| Chaba
| 2631-2628 v.C.
| Memphis
| Zawjet el-Arjan
|-
| Hoeni
| Qahedjet ?
| 2628-2610 v.C.
| Memphis
| Meidoem ?
|}

## Tydlyn 

ImageSize = width:800 height:auto barincrement:12
PlotArea  = top:10 bottom:30 right:130 left:3
AlignBars  = justify

DateFormat = yyyy
Period     = from:-2680 till:-2610
TimeAxis   = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:10 start:-2680
ScaleMinor  = unit:year increment:5  start:-2680

Colors     =
  id:canvas      value:rgb(0.97,0.97,0.97)
  id:PA   value:green
  id:GP   value:red
  id:eon    value:rgb(1,0.7,1)   # light purple

Backgroundcolors = canvas:canvas

BarData =
  barset:Rulers

PlotData=
  width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till
  barset:Rulers

  from: -2667 till: -2648 color:PA text:"Djoser"
  from: -2648 till: -2640 color:PA text:"Sechemchet"
  from: -2640 till: -2631 color:PA text:"Sanacht"
  from: -2631 till: -2628 color:PA text:"Chaba"
  from: -2628 till: -2610 color:PA text:"Hoeni"

  barset:skip

## Verwysings
7de Dinastie van Egipte

Die **7de Dinastie** van Antieke Egipte (ook **Dinastie VII** geskryf) was die eerste dinastie van ’n verwarrende periode bekend as die Eerste Oorgangstydperk. Dit word dikwels met die 8ste Dinastie gekombineer vanweë die vinnige opvolging van farao's en die feit dat hul regeringstydperke nie bekend is nie. Die twee dinastieë het geduur van omstreeks 2181 tot 2160 v.C..

## Heersers 
Min is bekend oor die farao's van die 7de Dinastie. Die bekendstes was:

! scope=col width="15%" | 24px Farao
! scope=col width="20%" | 24px Troonnaam
! scope=col width="40%" | 16px Notas

|-
|
| Netjerkare?
| Hy kan Nitocris van die 6de Dinastie wees.
|-
|
| Menkare
|
|-
|
| Netjerkare II
|
|-
| Nebi
| Neferkare Neby
| Het ’n piramide beplan of begin, moontlik by Saqqara.
|-
|
| Djedkare Sjemai
|
|-
|
| Neferkare Chendoe
|
|-
|
| Merenhor
|
|-
| Seneferka
| Neferkamin
|
|-
|
| Nikare
|
|-
|
| Neferkare Tereroe
|
|-
|
| Neferkahor
| Bekend van ’n silinderseel.
|}
Nyíregyháza

**Nyíregyháza** (Hongaarse uitspraak: [ɲiːrɛɟhaːzɒ]) is 'n stad in die noordooste van Hongarye en die hoofstad van die *county* Szabolcs-Szatmár-Bereg. Met 'n bevolking van 118&nbsp;000 is dit die sewende grootste stad in Hongarye en een van die voorste stede van Noord-Hongarye en die noordelike deel van die Groot Hongaarse Plato (Alföld).

Die stad ontwikkel steeds sedert die 18de eeu, en is die ekonomiese en kulturele sentrum van die streek. Die dieretuin, wat meer as 300 spesies op uitstalling het, insluitend ware seldsaamhede, is oral in Europa bekend. Die warmwatermeer Sóstófürdő is al vir 'n paar eeue 'n toeriste-aantreklikheid. Die water het 'n temperatuur van omtrent 26&nbsp;°C, en die meer word deur 'n park van 2000&nbsp;m² omring.
Itjtawy

[duimnael|280px|Die verwoeste piramide van Amenemhet I by [Lisjt.]]

**Itjtawy** (uitspraak: i-sj-ta-whie), is die steeds onontdekte koninklike stad wat deur die stigter van die 12de Dinastie van Antieke Egipte, farao Amenemhat I (1991-1962 v.C.), gestig is in die 20ste jaar van sy bewind. Die volle Egiptiese naam is *Amenemhat-itj-tawy* &mdash; "Amenemhat, Veroweraar van die Twee Lande".

Die stad was in die Faijoem-streek geleë en sy begraafplase was by Lisjt, el-Lahoen en Dahsjoer. Die ligging is dalk gekies vanweë die nabyheid aan die bron van die Asiatiese invalle in Egipte om so verdere aanvalle te verhoed.

## Verwysings
13de Dinastie van Egipte

Die **13de Dinastie** van Antieke Egipte (ook **Dinastie XIII** geskryf) het 154 jaar geduur, van omstreeks 1803 tot 1649 v.C.. Dit word meestal saam met die 11de, 12de en 14de Dinastie beskou as die tyd van die Middelryk. Soms word van die 13de tot die 17de Dinastie beskou as die Tweede Oorgangstydperk.

Die 13de Dinastie word beskou as ’n direkte voortsetting van die 12de Dinastie; sy eerste farao was vermoedelik die seun van Amenemhat IV.

! scope=col width="33%" | 24px Farao
! scope=col width="33%" | 24px Graf
! scope=col width="33%" | 16px Notas

|-
| Sechemre Choetawy Sobechotep I
| In ’n piramide by Abydos
| Algemeen aanvaar as die stigter van die dinastie, of in ouer studies Wegaf.
|-
| Sonbef
|
| Dalk die seun van Amenemhat IV en die broer van Sechemre Choetawy Sobechotep.
|
| Dalk dieselfde as Sehotepibre in die Turynse Koningslys
|-
| Ioefni
|
| Net bekend uit die Turynse Koningslys
|-
| Amenemhet VI
|
|
|-
| Semenkare
|
|
|-
| Sehetepibre
|
|
|-
| Sewadjkare I
|
| Net bekend uit Turynse Koningslys
|-
| Nedjemibre
|
| Net bekend uit Turynse Koningslys
|-
| Chaanchre Sobechotep II
|
|
|-
| Renseneb Amenemhat
|
|
|-
| Hor Awybre
| In Dahsjoer, naby Amenemhet III
|
|-
| Sechemrechoetawy Chabaw
|
| Dalk seun van Hor Awybre.
|-
| Djedcheperew
|
| Dalk broer van Sechemrechoetawy Chabaw.
|-
| Sebkay
|
| Dalk twee heersers, Seb en sy seun Kay.
|-
| Sedjefakare Kay-Amenemhet VII
|
|
|-
| Choetawyre Wegaf
|
|
|-
| Oeserkare Chendjer
| Piramide van Chendjer, Suid-Saqqara
| Kon ook die naam Nimaatre gehad het
|-
| Imyremeshaw
|
|
|-
| Sehetepkare Intef
|
|
|-
| Seth Meribre
|
|
|-
| Sobechotep III
|
|
|-
| Neferhotep I
|
|
|-
| Menwadjre Sihathor
|
| Medeheersers saam met sy broer Neferhotep I
|-
| Sobekhotep IV
|
| Broer van Neferhotep I en Sihathor
|-
| Sobechotep V
|
|
|-
| Sobechotep VI
|
|
|-
| Wahibre Ibiaoe
|
|
|-
| Merneferre Ay
| Het ’n piramide gebou; ligging onbekend, dalk naby Memphis.
| Bewind 23 jaar, die langste van die dinastie.
|-
|}

Bewyse van die heersers ná hierdie konings is net in Bo-Egipte gevind. Dit kan dui op die skuif van die hoofstad van Itjtawy na Thebe.

! scope=col width="33%" | 24px Farao
! scope=col width="33%" | 24px Graf
! scope=col width="33%" | 16px Notas

|-
| Merhotepre Ini
|
| Ook bekend as Ini I
|-
| Sanchenre Sewadjtoe
|
|
|-
| Mersechemre Ined
|
| Dalk dieselfde as Neferhotep II
|-
| Sewadjkare Hori
|
| Ook bekend as Hori II
|-
| Merkawre Sobechotep VII
|
|
|-
| [Agt konings se name verlore]
|
|
|-
| Mercheperre
|
|
|-
| Merkare
|
| Net bekend uit die Turynse Koningslys
|-
| Een koning se naam verlore
|
|
|-
| Mentoehotep V
|
|
|-
| […]mosre
|
|
|-
| Ibi […]maatre
|
|
|-
| Hor […] […]webenre
|
|
|-
| Se[…]kare
|
|
|-
| Seheqenre Sanchptahi
|
| Uitgebeel op ’n stele waar hy offerande bring aan Ptah
|-
| […]re
|
|
|-
| Se[…]enre
|
|
|-
|}

## Verwysings
Solvabiliteit II

**Solvabiliteit II** is 'n riglyn van die Europese Unie wat versekeringsregulasies kodifiseer en harmoniseer. Die riglyn bestaan uit drie sogenoemde pilare wat beoog om 'n toesigraamwerk vir versekeraars te skep om te sorg dat versekeraars genoeg kapitaal hou en sodoende die risiko van insolvensie verminder. In hierdie opsig kan Solvabiliteit II as die versekeringsekwivalent van die bankbedryf se Basel II gesien word. Solvabiliteit II integreer 'n groot aantal bestaande versekeringsriglyne en tree op 1 Januarie 2016 in werking. Dit vervang die Solvabiliteit I-riglyn van 1973.

'n Wysigingsontwerp van die Solvabiliteit II-riglyn dateer uit 19 Januarie 2011 en hou onder andere verband met die vestiging op 1 Januarie 2011 van die Europese Versekering- en Bedryfspensioenegesag (*European Insurance and Occupational Pensions Authority*, EIOPA) en die inwerkingtreding van die Verdrag van Lissabon.

Die oorspronklike datums waarop Solvabiliteit II van krag sou word, was 31 Oktober 2012 en 1 November 2012, maar in afwagting van die afronding van die lopende wetgewingsonderhandelinge oor die Omnibus II-riglyn is hierdie datums na 30 Junie 2013 en 1 Januarie 2014 verskuif. Om aanhoudende regsonsekerheid te vermy en die juridiese kontinuïteit van die huidige solvabiliteitsvoorskrifte (Solvabiliteit I) te verseker totdat die volledige Solvabiliteit II-pakket uitgevaardig is, stel die Europese Kommissie op 2 Oktober 2013 voor dat die vasgestelde omsettingstermyn tot 31 Januarie 2015 verleng word en dat die finale riglyn op 1 Januarie 2016 van krag word.

## Sien ook 
* Eie risiko- en solvabiliteitassessering
* Solvabiliteit
* Solvabiliteitassessering en -bestuur
Eie risiko- en solvabiliteitassessering

**Eie risiko- en solvabiliteitassessering** (**ERSA**) is 'n versameling prosesse vir besluitneming en strategiese analise vir versekeraars en vorm die kern van die solvabiliteitsraamwerke wat gedurende die 2010's wêreldwyd in versekeringsmarkte ingefasseer word. Die doelwit van ERSA is om die algehele solvabiliteitsbenodighede van 'n versekeraar op 'n deurgaanse en vooruitskouende wyse te assesseer deur daardie versekeraar se spesifieke risikoprofiel in ag te neem. Dit is deel van 'n sikliese en iteratiewe stelsel wat die raad van direkteure sowel as die werknemers, veral seniorbestuur, interne oudit, en interne kontrole, betrek.

Regulasie definieer die begrip ERSA breedweg om versekeraars aan te moedig om hul eie interne raamwerke vir kontrole en risikobestuur te bevraagteken. 'n Versekeraar se ERSA moet bondig, maklik gewysig en in lyn met die beginsels van wesenlikheid en eweredigheid wees. Vanuit 'n operasionele oogpunt gesien, vorm ERSA deel van die globale bedryfsrisikobestuurproses.

In Suid-Afrika vorm ERSA die kern van die Solvabiliteitassessering en -bestuursriglyn en in Europa van die Solvabiliteit II-riglyn. In die Verenigde State is 'n soortgelyke regulasie met die naam *Risk Management and Own Risk and Solvency Assessment* ingestel; ander regsgebiede vaardig soortgelyke regulasies uit om te voldoen aan Versekeringskernbeginsel 16 van die Internasionale Versekeraartoesighouergenootskap (International Association of Insurance Supervisors, IAIS).

## Pilaar 2 van Solvabiliteit II 
Die tweede pilaar van Solvabiliteit II (Solvabiliteitassessering en -bestuur, SAB, in Suid-Afrika) vul die kwantitatiewe kapitaalvereistes met kwalitatiewe vereistes en 'n globale en toepaslike risikobestuurstelsel aan. Hierdie hervorming voorsien versekeraars van bedryfsbestuur-, internkontrole- en internouditmaatreëls om te sorg dat gesonde en omsigtige bestuurspraktyke by versekeraars in plek is. Risiko- en solvabiliteitimpakte behoort in hierdie raamwerk na boontoe in die bestuurshiërargie te vloei. Die interne assesseringsproses van risiko en solvabiliteit is die ERSA en vorm die hoeksteen van hierdie pilaar.

## Sien ook 
* Solvabiliteit II
* Solvabiliteitassessering en -bestuur

## Verwysings
Solvabiliteitassessering en -bestuur

**Solvabiliteitassessering en -bestuur** (**SAB**) is 'n Suid-Afrikaanse riglyn wat beoog om 'n toesigraamwerk te skep vir die omsigtige regulering van versekeraars, d.i. om 'n oorsigomgewing in te lei wat die risiko van insolvensie by versekeraars verminder. SAB vestig spesifiek 'n bygewerkte raamwerk van kapitaalvereistes, risikobestuurstandaarde, en openbaarmakingsvereistes.

SAB is gebaseer op die Europese Solvabiliteit II-riglyn en die Versekeringskernbeginsels (VKBs) soos uiteengeset deur die Internasionale Versekeraartoesighouergenootskap (IVTG; Engels: *International Association of Insurance Supervisors*, IAIS). SAB voldoen aan die kriteria vir Solvabiliteit II se derdelandse gelykheid, maar dit maak ook voorsiening vir die unieke benodighede van die Suid-Afrikaanse versekeringsbedryf.

## Geskiedenis 
Die Raad op Finansiële Dienste begin in 2009 met die SAB-projek om 'n risikogebaseerde oorsigraamwerk vir die omsigtige regulering van langtermyn- en korttermynversekeraars te vestig om sodoende die belange van polishouers te beskerm. Alle versekeraars en herversekeraars wat in Suid-Afrika geregistreer is, word vereis om hul solvabiliteitkapitaalvereiste (SKV) volgens die standaardformule te bereken, tensy hulle daarvoor aansoek gedoen het om hul kapitaal deur middel van hul eie interne model te bereken. en teen middel Mei 2014 vir versekeraargroepe. waarby versekeraars en herversekeraars beide hul gewoonlike kwartaallikse RFD-verslae en verslae onder die nuwe SAB-regime moet inhandig.

In 2015 word 'n omvattende parallelle uitvoering vereis waarby versekeraars en herversekeraars kwartaallikse sowel as jaarlikse verslae onder beide die RFD- en die SAB-basisse moet voltooi. Ook in 2015 word 'n proefloop gehou waarvolgens versekeraars sommige inligting met betrekking tot hul eie risiko- en solvabiliteitassesserings (ERSAs) aan die RFD moet verskaf.

Tot en met 2015 moet versekeraars kapitaal volgens die RFD-basis se kapitaaltoereikendheidsvereiste (KTV) hou; eers in 2016 begin 'n oorgangsproses om versekeraars se kapitaalbestuur in lyn met die nuwe regulatoriese kapitaalvereiste onder SAB, die sogenaamde solvabiliteitkapitaalvereiste (SKV), te bring.

## Verwysings 
## Sien ook 
* Eie risiko- en solvabiliteitassessering
* Raad op Finansiële Dienste
* Solvabiliteit
* Solvabiliteit II

## Eksterne skakels 
* Raad op Finansële Dienste
Magellanruimtetuig

duimnael|Die Magellanruimtetuig
duimnael|Die oppervlak van Venus, soos deur die tuig gekarteer.

Die **Magellanruimtetuig**, ook die **Venus-radarkarteerder** genoem, was 'n ruimtetuig van NASA wat ontwerp was om die planeet Venus te verken. Die tuig is op 4 Mei 1989 gelanseer en bereik Venus op 10 Augustus 1990. Dit was vir vier jaar in 'n wentelbaan om Venus waartydens die planeet se swaartekrag gemeet en gedetailleerde kaarte van die oppervlak met behulp van radar gemaak is. As gevolg van die planeet se dik atmosfeer, kon wetenskaplikes vir die eerste keer sien hoe die planeet se oppervlak lyk. Op 13 Oktober 1994 is die tuig doelbewus op die planeet laat neerstort.

Die Magellanruimtetuig was die eerste ruimtetuig wat van 'n ruimtependeltuig, die Atlantis, gelanseer is. Dit was ook die eerste ruimtetuig wat toegelaat is om doelbewus op 'n planeet neer te stort. Die Magellan was van onderdele vervaardig wat van ander ruimteprogramme oorgebly het, insluitende die Voyager-program.

Dit is na die Portugese ontdekker, Ferdinand Magellaan (1480 - 1521) vernoem. 

## Verwysings
Stam (taalkunde)

In die taalkunde is 'n **stam** (ook bekend as 'n **grondwoord, stamwoord,** **wortel** of **vrye morfeem**) 'n woordvorm wat as basis dien vir alle woorde wat deur middel van fleksie, samestellings en afleidings gevorm word.

## Vrye stamme en afhanklike stamme 
'n Vrye stam word ook na verwys as 'n fonologiese/semantiese onafhanklike eenheid. 'n Vrye stam stem ooreen met 'n ongelede woord (simpleks) wat die betekenisdraende eenheid van 'n gelede woord (kompleks) is. Voorbeelde hiervan is onder andere; *hart*, *swem*, *loop*. Woorde wat vanuit 'n diachroniese benadering beskou word soos onder andere; hardloop, lessenaar, sinchronies as vrye stamme beskou word. Bogenoemde voorbeelde word almal as vrye stamme geklassifiseer met die doel om dit te onderskei van afhanklike stamme. 'n Uitbreiding hiervan is ook veranderende vrye stamme wat onveranderd in komplekse gebruik word.

Binne bepaalde morfologiese prosesse kan dit soms voorkom dat 'n vrye stam binne 'n bepaalde morfologiese konteks 'n ander fonologiese of skriftelike vorm mag hê. Hierdie veranderde vorm staan bekend as 'n allomorf. Ter voorbeeld die woord *kalf*, wat in die meervoudvorm bekendstaan as *kalwers*. Hierdeur kan dus afgelei word dat *kalw-* 'n allomorf is van kalf.

Weens historiese fonologiese prosesse het sommige woorde met Germaanse herkoms hulle laaste **t** of **d** verloor. Indien hierdie vrye stamme soos bv. *bees* met sommige morfeme verbind word, word dit *beeste*.

## Sien ook 
* Skimstam

## Verwysings
African Bank

duimnael|links|'n Tak van *African Bank* op Kerkplein in Pretoria.

**African Bank** is 'n kommersiële bank in Suid-Afrika. Die bank is deur die Reserwebank van Suid-Afrika as 'n "plaaslik-beheerde bank" gelisensieer. Dit is 'n filiaal die houermaatskappy, *African Bank Investments Limited * (Abil). Die bank se hoofkantoor is in Midrand, Suid-Afrika geleë. In 2014 het hulle ongeveer 3 miljoen kliënte gehad.

Die bank het in ‘n ses maande periode tot en met Maart 2014 ‘n verlies van R3,1 miljard getoon. Op 10 Augustus 2014 het die president van die reserwebank, Gill Marcus aangekondig dat hulle *African Bank* onder kuratorskap plaas. Die maatreël is in plek gestel om die bank se deposante, aandeelhouers, krediteure en kliënte te beskerm.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Amptelike webtuiste
Bedryfsrisikobestuur

**Bedryfsrisikobestuur** (**BRB**) is die metodes en prosesse in organisasies wat risiko's bestuur en sorg dat geleenthede aangegryp word wat daartoe lei dat doelwitte bereik word.
M1 Garand-geweer

duimnael|links|Die Amerikaanse Marienekorps se Stildrilspan met M1-gewere
duimnael|M1-Garand vertoon met 'n aanknip-ammunisiemagasyn by die VS-Leërmuseum te Hawaii
Die **M1 Garand** is 'n .30 kaliber halfoutomatiese geweer wat die VSA se diensgeweer was tydens die Tweede Wêreldoorlog en die Koreaanse Oorlog (dit het ook 'n beperkte diens gelewer tydens die Viëtnamoorlog). Die meeste M1-gewere was uitgereik aan die Amerikaanse Gewapende Magte, hoewel baie honderdduisende ook as buitelandse hulp aan Amerika se bondgenote gelewer is. Die Garand word nog steeds gebruik deur drilpeletons en militêre erewagte. Dit word ook wyd gebruik deur siviele persone vir jag, skyfskiet, en as 'n militêre versamelstuk.

Die M1 het die slotaksie-M1903-Springfield as die standaard-Amerikaanse diensgeweer in die middel van die 1930's vervang, en is self deur die selektiewevuur-M14-geweer in die vroeë 1960's vervang.

Die M1-geweer is genoem na sy ontwerper, John Garand. Dit was die eerste standaarduitgawe semi-outomatiese militêre geweer. Volgens alle verslae het die M1-geweer met lof gedien. Generaal George S. Patton noem dit "die grootste gevegswapen wat ooit uitgedink is".

## Notas 
## Verwysings
Schalk Brits

**Schalk Brits** (gebore in Empangeni, KwaZulu-Natal, 16 Mei 1981) is ’n Suid-Afrikaanse rugbyspeler wat voorheen vir die as haker in die Superrugbyreeks en  in die Curriebeker gespeel het. Van 2009 tot 2018 was hy verbonde aan Saracens in Engeland, en het hy  in 216 wedstryde vir hulle uitgedraf.

Hy was ook 'n lid van Suid-Afrika se span tydens die Rugbywêreldbeker 2015 en die Rugbywêreldbeker 2019.

## Springbokloopbaan 
Brits het sy debuut vir die Springbokke op 21 Junie 2008 teen Italië in Kaapstad gemaak, met sy laaste toetswedstryd by die Rugbywêreldbeker in 2019, op ouderdom 38.

## Eksterne skakels 
* 
* 
* itsrugby.co.uk profiel
Boek van Grotte

duimnael|240px|Die vyfde divisie: ’n toneel uit die grafkelder van Ramses V/VI (KV9, kamer E, regtermuur).

Die **Boek van Grotte** is ’n belangrike Antieke Egiptiese boek oor die onderwêreld wat uit die Nuwe Ryk dateer. Soos ander soortgelyke boeke word dit ook aangetref in die grafkelders van farao's sodat hulle voordeel daaruit kan trek. Dit beskryf die reis van die songod, Ra, deur die ses grotte van die Doeat (onderwêreld) en fokus op die interaksie tussen die songod en die bewoners van die Doeat, insluitende belonings vir die regverdiges en straf vir die vyande van die wêreldorde. Dit is een van die beste bronne oor die Egiptiese idee van die hel.

Die Boek van Grotte het in die 13de eeu v.C. ontstaan. Die oudste bekende weergawe is op die linkermuur van die Osireion in Abydos.

## Struktuur 
Die boek het geen antieke titel nie en is nie verdeel in die ure van die nag soos ander boeke oor die onderwêreld nie. Dit bevat sewe groot tablo's met altesaam sowat 80 verskillende tonele. Dit is verdeel in twee dele met drie tablo's elk, plus ’n laaste tablo.

duimnael|800px|Uiteensetting van die Boek van Grotte.

Die Boek van Grotte is baie meer letterkundig as die ander onderwêreldboeke van die Nuwe Ryk, soos die Amdoeat en Boek van Poorte. Dit het nie soveel prente nie, maar bevat baie meer teks.

## Verwysings 
## Bronne 
* 
* 
* 

## Eksterne skakels 
* Egypt Legends – Apophis in the Duat 
* Taylor Ray Ellison, *The Book of Caverns* (met foto's en inligting)
* Pictures of text witnesses in the kings' tombs: *Theban Mapping Project* (aanlyn).

* 15px Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia
.30-06 Springfield

Die **.30-06 Springfieldpatroon** (uitgespreek "dertig-nul-ses"), metries **7,62 × 63mm** en die sogenaamde "30 gov't 06" deur Winchester, is in 1906 in gebruik geneem in die Verenigde State deur die Amerikaanse Weermag, en is later gestandaardiseer. Dit het wêreldwyd in gebruik gebly tot in die vroeë 1970's. 

Die ".30" verwys na die kaliber van die koeël, en die "06" verwys na die jaar wat die patroon in gebruik geneem is, 1906. Die 30-06 was vir byna 50 jaar die Amerikaanse Leër se primêre geweer- en masjiengeweerpatroon totdat dit vervang is deur die 7,62 × 51mm NAVO (kommersiële .308 Winchester) en 5,56 × 45mm NAVO, wat albei in die huidige VSA en NAVO diens bly. 

Dit is steeds 'n baie gewilde sportskietpatroon, met ammunisie wat deur al die groot vervaardigers gemaak word.

## Sien ook 
* M1 Garand-geweer
* R1-geweer
* .308 Winchester
32ste eeu v.C.

[duimnael|350px|Uitgrawings by [Skara Brae, Europa se volledigste Neolitiese dorp.]]
Die **32ste eeu v.C.** het geduur van 3200 tot 3101 v.C. 

## Gebeure 
*Omstreeks 3200 v.C.: Iry-Hor regeer vanaf Abydos oor die grootste deel van Antieke Egipte.
*Omstreeks 3200-3150 v.C.: Ka regeer in Antieke Egipte.
*Omstreeks 3150 v.C.: Begin van die bewind van Narmer, die farao wat Bo- en Benede-Egipte as een land verenig het (nog ’n datum is 3100 v.C.).
*11 Augustus 3114 v.C.: Die begin van die huidige era in die Maja-langtellingkalender.
* : Die begin van die Kali-joega.
*Omstreeks 3100 v.C.: Begin van die bewind van Hor-Aha, die tweede farao van Egipte se 1ste Dinastie.
*Antieke Egipte: Die vroegste bekende Egiptiese hiërogliewe aan die begin van die 1ste Dinastie.
*Kreta: Die opkoms van die Minoïese beskawing.
*Neolitiese nedersetting gebou by Skara Brae, Orkney-eilande, Skotland.

## Bekende mense 
*Iry-Hor, die vroegste Egiptiese heerser wie se naam bekend is.
*Narmer, stigter van die 1ste Dinastie van Antieke Egipte.
## Dekades en jare
Lofty Nel

**Johannes Arnoldus (Lofty) Nel** (*11 Augustus 1935 in Pretoria – †18 Julie 2016 in Kaapstad) was op sy dag ’n Suid-Afrikaanse rugbyspeler wat vir die Junior Bokke en as agtsteman en flank vir die Springbokke gespeel het. Nel was ewe tuis op agtsteman of flank en kon ook in die slotposisie sak. Hy het van 1957 tot 1971 vir Transvaal, Wes-Transvaal en die ou Suidoos-Transvaal gespeel.

Die Mielieboere het in 1964 onder Nel se kapteinskap die SARB-raadstrofee gewen. Onder kapteinskap van Peter Allen is Nel ingesluit by ’n Junior Springbokspan wat in 1959 na Argentinië getoer het en al dertien wedstryde gewen het, ’n totaal van 456 punte aangeteken het en ’n skamele 47 punte afgestaan het.

Nel maak sy Springbokdebuut op 25 Junie 1960 teen die All Blacks in Johannesburg. Hy het sy laaste toets op 12 September 1970, ook in Johannesburg, en teen dieselfde span gespeel. Hy het in elf toetse gespeel waatvan drie teen Australië en agt teen Nieu-Seeland was en waarvan die Springbokke vyf toetse gewen en ses verloor het. Nel het voorts in dertien toerwedstryde gespeel, en in provinsiale kleure teen Ierland (1961), die Britse en Ierse Leeus (1962 en 1968), Australië (1963 en 1969), Rhodesië (1966), Frankryk (1967) en Nieu-Seeland (1970).

Nel het 26 jaar lank as verteenwoordiger vir SA Brouerye op Witbank gewerk. Hy het in 2000 afgetree.

## Verwysings
Paradigma (taalkunde)

'n **Paradigma** is 'n taalkundige term wat in sy breë sin na 'n groep woorde verwys wat op een of ander manier iets in gemeen het, of saamgegroepeer kan word, of plaasvervangers vir mekaar kan wees.

Ferdinand de Saussure het die taalkundige terme paradigma en die verwante sintagma in sy kursus Algemene Taalwetenskap geformuleer. Hy het 'n paradigma beskryf as enige reeks taalterme of linguistiese eenhede wat op grond van onderlinge sistematiese ooreenkomste as 'n klas of 'n kategorie beskou kan word. Die ooreenkoms waarvolgens die reeks as 'n klas of kategorie beskou kan word, kan fonologies, grammatikaal, semanties, ens. van aard wees. So vorm woorde wat rym ("pak", "bak", "rak") 'n paradigma. Ook die grammatikale vorme van 'n werkwoord of verskillende woorde wat semantiese ekwivalensie vertoon ("man", "vent", "kêrel", ens.), vorm 'n paradigma.

Die konsep kan ook as volg uitgebeeld word: 

    1		  2		3	  4		5

 ↓  Die meisie	  koop		die	  lekker	appels.
    Die dogter 	  verkoop	die	  slegte	vrugte.
  →

Die vertikale as van hierdie reeks sinne staan bekend as die paradigmatiese as, en die horisontale as is die sintagmatiese as.  Op die paradigmatiese as het elke woord verskeie assosiasies wat dit sou kon oproep. Die woorde sou elk 'n hele aantal plaasvervangers kon hê, wat die betekenis van die sin uiteindelik verander, terwyl die sin steeds grammatikaal korrek sou lees.

Woorde wat tot dieselfde paradigma behoort, kan ook bepaalde semantiese verhoudings met mekaar aangaan. Die selfstandige naamwoorde in paradigma 1 staan in 'n verhouding van  sinonimie tot mekaar; die woorde in paradigma 2 en 4 staan weer in 'n verhouding van teenoorgesteldheid (antonieme); en die in paradigma 5 in 'n verhouding van hiponimie. Sinonimie en hiponimie het te make met semantiese insluiting en teenoorgesteldheid met semantiese teëstelling.

## Verwysings
Teenpous Clemens VIII

: Vir die wettige pous met dieselfde naam sien Pous Clemens VIII

**Teenpous Clemens VIII** gebore **Gil Sanches Muñoz y Carbon** was 'n teenpous met setel in Avignon van 10 Junie 1423 tot 26  Julie 1429

## Biografie 
Gil Sanches Muñoz was die seun van Pedro II Muñoz y Liñan en Catalina Sanchez de Carbon.  Hy studeer kerkreg en was tot 1396 in diens van die kurie in Avignon.  As gesant van Teenpous Benedictus XIII en aartsbiskop van Valencia het hy hom beywer vir die beëindiging van die Westerse Skisma.

Op die konsilie van Constance is Benedictus afgeset en Pous Martinus V tot pous verkies.  Benedictus het die afsetting nie erken nie en homself tot sy dood in 1423 as die regmatige pous beskou. Na sy dood het drie van die vier kardinale wat deur Benedictus aangestel is, vir Gil Sanchez Muños as sy opvolger verkies.  Hy het die naam Clemens VIII aangeneem.  Hy het die steun van koning Alfonso V van Aragon en Sisilië gekry omdat die koning 'n geskil met Rome gehad het. Pas drie jaar na die dood van Benedictus op 19 Mei 1426 laat Clemens hom as pous uitroep.  Die vierde kardinaal wat deur Benedictus aangestel is, was nie tevrede met die keuse nie en het sy eie kandidaat Teenpous Benedictus XIV laat aanstel.  Clemens het toe Benedictus XIV in die ban gedoen.

In 1429 het Rome en Aragon vrede gesluit en die politieke steun vir Clemens het verval. Op 26 Julie 1429 doen hy afstand van die pousskap en om verdere moeilikhede te voorkom laat hy sy kardinale die bestaande pous Martinus V as pous verkies.  Clemens onderwerp hom aan pous Martinus en word aangestel as biskop van Mallorca.

## Verwysings
Salpeterkop

**Salpeterkop** naby Sutherland is 'n rustende vulkaan wat 66 miljoen jaar gelede aktief was. Dit is die jongste bekende aktiewe vulkaan in Afrika suid van die Sahara.

Hierdie kop lê 15km suidoos van die dorp op die plaas Blaauwbloemetjes Keep, steek 300m bo die omringende vlakte uit en bereik 'n hoogte van 1 766m bo seevlak. Minstens 2km van die bopunt van die piek het deur erosie verdwyn.
Die kop bestaan uit die brokstukke van ander gesteentes (bekend as breccia) en uit poreuse vulkaniese gesteente (bekend as tufsteen of asklip). Verskeie minerale insluitende salpeter is in die breccia en tufsteen geïmpregneer.
Op en rondom die kop is intensief geëksploreer. Alhoewel 77 verskillende minerale teengekom is, kan slegs bariet (swaarspaat) lonend gedelf word. 
In verskeie grotte in die kop is duidelike tekens van San- en na bewering Nguni-bewoning. Die naam Salpeterkop is waarskynlik in 1778 deur kol. Robert Jacob Gordon gegee. 

Let wel: Daar is ook 'n Salpeterkop in die Bergkwaggapark by Cradock.

## Bibliografie 
* Coetzee, C.B. (red.): Delfstowwe van die Republiek van Suid-Afrika. Pretoria: Departement van Mynwese, 1976. 
* Standard Encyclopaedia of Southern Africa, deel 9. Kaapstad: Nasou, 1973. 
* Strauss, Pieter: San-oupas was in dié vulkaan. Buite, Die Burger, 5 Augustus 2014.
* Yell, Nicholas: Circling the Great Karoo. A back-roads journey through history on an old scrambler. Botrivier: WritingInc, 2008. 
* www.geocaching.com
MiG-15

Die **Mikojan-Goerewitsj MiG-15** (Russies: Микоян и Гуревич МиГ-15) is 'n straalvegvliegtuig ontwikkel deur die Mikojan-Goerewitsj Ontwerpburo in Moskou vir die Sowjetlugmag. Die MiG-15 was een van die eerste suksesvolle swiepvlerkstraalvegters, en het bekendheid verwerf in die lugruim oor Korea, waar dit reeds vroeg in die oorlog al die reguitvlerkvegters van sy vyande, soos die Amerikaanse P-80 Shooting Star, uitoorlê het.

In verslae van die Noord-Atlantiese Verdragsorganisasie (NAVO) was na die MiG-15 as die **Fagot** verwys. Die vliegtuig is sedertdien onttrek aan Russiese diens en is vervang met die MiG-17.
duimnael|regs|280px|'n MiG-15 waarop beslag gelê is, staan in 'n Amerikaanse museum

## Sien ook 
* Lys van vegvliegtuie

## Verwysings
Sintagma

Waar die paradigma te make het met die reekse taaleenhede wat op grond van ooreenkomste as klasse of kategorieë beskou kan word, het die **sintagma** te make met die ordening van tekens of taaleenhede op 'n lineêre as, d.w.s. in opeenvolging.

Op die sintagmatiese vlak funksioneer elke woord as deel van ŉ sintaktiese eenheid wat ŉ sin of deel van ŉ sin vorm. In kort is sintagma ŉ kombinasie van woorde wat ŉ sintaktiese rol in ŉ sin speel. Hierdie ordening van woorde is vasgelê volgens 7 grammatikale reëls, en ŉ sin kan dus net as ŉ sin funksioneer as die woorde volgens die reëls ingespan word. ŉ Term word gevorm deur ŉ sintaktiese kern wat die basiese funksies wys en dit kan bygevoeg word by ander woorde.
Soechoi Su-27

Die **Su-27** (NAVO-naam ***Flanker***) is 'n tweemotorige supermanuvreerbare aanvalsvliegtuig ontwerp deur Soechoi in die Sowjetunie. Dit is bedoel as 'n direkte mededinger vir die groot Verenigde State vierde-generasie vegters, met 3&nbsp;530&nbsp;km reikafstand, swaar wapentuig, gesofistikeerde avionika en hoë beweegbaarheid. 

Die Su-27 vlieg meestal lugoppermagsmissies, maar die moderner weergawes is in staat om byna al die gevegsoefeninge uit te voer. Aanvullend tot die kleiner MiG-29, is die Su-27 die naaste eweknie aan die Amerikaanse F-15 Eagle. Die Su-27 tree in diens van die Sowjetlugmag in 1985. Vandag word dit steeds operasioneel ontplooi deur die Russiese Lugmag, maar ook voormalige Sowjetstate en in bondgenote van dié lande.

## Sien ook 
* Lys van vegvliegtuie

## Eksterne skakels
Eurofighter Typhoon

Die **Eurofighter Typhoon** is 'n tweeling-enjin, kanard-deltavlerk, multirolvegvliegtuig. Die Typhoon is ontwerp en word vervaardig deur 'n konsortium van drie maatskappye. BAE Systems, Airbus Groep en Alenia Aermacchi, deur 'n gesamentlike houermaatskappy, Eurofighter Jagdflugzeug GmbH, wat in 1986 gestig is. Die projek word bestuur deur die *NATO Eurofighter and Tornado Management Agency*, wat ook optree as die primêre kliënt.

## Toetsvlugte 
duimnael|300px|regs|Nabyskoot van 'n RAF Typhoon F2, wat die deflekteerde kanardbeheeroppervlak direk onder die vlieënier wys.
Die nooiensvlug van die Eurofighter prototipe is op 27 Maart 1994 in Beiere, geloods deur DASA se hoof- toetsvlieënier Peter Weger. Die eerste vlug van die instrumentasieproduksievliegtuig 7 (IPA7), die eerste tenvolle toegeruste Tranche 2-vliegtuig, was by EADS se Manching-vliegveld op 16 Januarie 2008.

## Sien ook 
* Lys van vegvliegtuie

## Verwysings
Panspermie

duimnael|Panspermie stel voor dat organismes soos bakterieë, kompleet met hul DNS, deur middel van komete deur die ruimte na planete, insluitend die Aarde, vervoer kan word.
**Panspermie** is die hipotese dat mikrobes in die heelal lewe oordra na bewoonbare planete in die ruimte (soos die aarde). Hierdie hipotese word gebruik om die ontstaan van lewe op aarde te probeer verklaar omdat dit so hoogs onwaarskynlik is dat lewe per toeval ontstaan het. Fred Hoyle het byvoorbeeld die volgende gesê:

"*The likelihood of the formation of life from inanimate matter is one to a number with 40,000 naughts after it … It is big enough to bury Darwin and the whole theory of evolution. There was no primeval soup, neither on this planet nor any other, and if the beginnings of life were not random, they must therefore have been the product of purposeful intelligence.*"

Hier volg 'n lys van wetenskaplikes wat panspermie voorstaan:
* 1970's: Fred Hoyle
* 25 Januarie 2005: J. Craig Venter onderskryf panspermie.
* 10 Mei 2007: EO Wilson onderskryf panspermie.
* 18 April 2008: Richard Dawkins onderskryf panspermie.
* 7 April 2009: Stephen Hawking onderskryf panspermie.
* 2 Mei 2009: Freeman Dyson praat gunstig oor panspermie.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Aanhalings – Panspermie
Slag van Waterberg

Die **Slag van Waterberg** het op 11 Augustus 1904 by Waterberg in Duits-Suidwes-Afrika (die hedendaagse Namibië) plaasgevind. Dit was die beslissende geveg in die Duitse veldtog teen die Herero's.

Die Duitse magte was onder die bevel van luitenant-generaal Lothar von Trotha met net meer as 1&nbsp;500 soldate. Hulle was bewapen met 1&nbsp;625 gewere, 30 kanonne en 14 masjiengewere. Die Herero's, daarteenoor, was onder die bevel van Samuel Maharero. Hulle het 3&nbsp;500 tot 6&nbsp;000 krygers en hulle families bymekaargebring, met die verwagting dat vredesonderhandelinge sou plaasvind. Die geskatte aantal Herero's in die gebied was tussen 25&nbsp;000 en 50&nbsp;000. Die res was met hulle tradisionele wapens bewapen.

Tydens die geveg is die Herero's verslaan en is hulle die woestyn van Omaheke ingedryf waar die meeste van hulle weens dors omgekom het.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Isabel V. Hull, *Absolute destruction: military culture and the practices of war in Imperial Germany,* Cornell University Press, 2006.
Reduplikasie (taalkunde)

**Reduplikasie** is die verdubbeling van letters of woorde om nuwe woorde te vorm. Voorbeelde sluit in die herhaling van twee woorde na mekaar, soos *nou-nou* en *gou-gou*. 

Van Huyssteen (2014:197) definieer reduplikasie as die proses waar twee identiese komponentstrukture aan mekaar verbind om ’n nuwe woord met ’n nuwe betekenis te vorm. So byvoorbeeld beteken *lag* 'geluide met jou stem maak as iets snaaks is', terwyl *lag-lag* 'maklik' beteken. 

Vier soorte reduplikasies kan onderskei word:
* Egte reduplikasie, byvoorbeeld *gou-gou, plek-plek, sing-sing*. 
* Eggowoordreduplikasies, byvoorbeeld *woer-war, wielie-walie, tjoef-tjaf*. 
* Onomatopeïese reduplikasie, byvoorbeeld *hoep-hoep, hoe-hoe, tok-tok*. 
* Gedeeltelike reduplikasie, byvoorbeeld *glim-glimlag*.
Reduplikasie kom in feitelik alle tale van die wêreld voor, maar is slegs in 'n beperkte aantal tale 'n produktiewe woordvormingsproses. Ponelis (2001) toon byvoorbeeld aan dat reduplikasie wel in Nederlands voorkom, maar dat dit uiters beperk is. 

## Bronnelys 
* Combrink, J.  1996.  `Nou-nou' maar net-net Europees http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/1996/08/26/9/14.html    datum van gebruik: 8 Augustus 2014.
* Francois.  2009.  https://groups.yahoo.com/neo/groups/learn afrikaans/conversations/topics/ 5074 2009  datum van gebruik: 8 Augustus 2014.
* HAT: handwoordeboek van die afrikaanse taal.  2005.  5de uitg.  Kaapstad: Pearson Education.
* Ponelis, F.  2001.  DIE OORSPRONGE VAN AFRIKAANS. http://www.archive.org/stream/rosettaproject_afr_detail 6/rosettaproject_afr_detail-6_djvu.txt  datum van gebruik: 8 Augustus 2014.
* Prinsloo, A.  2009.  Nie woer-woer nie  http://152.111.11.6/argief/berigte/volksblad/2009/08/22/VB/7/taal379.html 21 aug 2009  datum van gebruik: 8 Augustus 2014.
* Van Huyssteen.  2014.  Morfologie.  (In Carstens, W.A.M. & Bosman, N., ed.  Kontemporêre Afrikaanse Taalkunde.  Pretoria: Van Schaik Uitgewers.  p. 171-208)
Konstruksie

**Konstruksie** is die proses waartydens twee of meer voorwerpe saamgevoeg word om 'n groter geheel te vorm. As voorbeeld kan houtbalke gebruik word om 'n kruis te bou (of te konstrueer).

## Sien ook 
* Grammatikale konstruksie
* Morfologiese konstruksies
* Vervaardiging
Robin Williams

**Robin McLaurin Williams** was 'n Oscar-bekroonde Amerikaanse akteur en komediant. Hy was veral bekend vir sy rol in *Good Morning Vietnam* (1987), *Dead Poets Society* (1989) en *Good Will Hunting* (1997). Hy het in 1997 'n Oscar vir sy ondersteunende rol in *Good Will Hunting* ontvang.

## Biografie 
Williams is **Robin McLaurin Williams** op 21 Julie 1951 in Chicago, Illinois in die Verenigde State van Amerika gebore. Sy moeder, Laura McLaurin (née Smith, 24 September 1922 - 4 September 2001) was 'n voormalige model vanaf New Orleans, Louisiana. Sy vader, Robert Fitzgerald Williams (10 September 1906 - 18 Oktober 1987) was 'n senior bestuurder by die Ford Motormaatskappy.

Hy studeer vir 'n rukkie politieke wetenskap voordat hy by die Juilliard-skool inskryf om teater te studeer. Na sy studies tree hy in nagklubs op, waar hy vir die rol van Mork in 'n episode van *Happy Days* (1974), asook die opvolg *Mork & Mindy* (1978–1982) ontdek is. Daarna het hy 'n suksesvolle loopbaan as improvisasie-komediant en rolprentakteur gevolg.

Williams is drie keer vir 'n Oscar in die kategorie "Beste Akteur" benoem. In 1997 ontvang hy 'n Oscar vir die beste ondersteunende rol in *Good Will Hunting*. Hy het ook twee Emmy-, vier Golden Globe-, twee *Screen Actors Guild*- en vyf Grammy-pryse ingepalm.

Hy is op 11 Augustus 2014 by sy huis in Paradise Cay in die noorde van Kalifornië oorlede. Hy het na bewering aan ernstige depressie gely en het vermoedelik sy eie lewe geneem. Hy laat sy vrou, Susan Schneider en drie kinders agter.

## Werke 
### Filmografie 
Van sy noemenswaardige rolprente:

* *Popeye* (1980)
* *Good Morning, Vietnam* (1987)
* *Dead Poets Society* (1989)
* *Awakenings* (1990) 
* *Hook (movie)* (1991)
* *Aladdin (1992 movie)* (1992)
* *Toys (movie)* (1992)
* *Mrs. Doubtfire* (1993)
* *Jumanji* (1995)
* *Flubber* (1997)
* *Good Will Hunting* (1997)
* *Patch Adams (movie)* (1998)
* *The Bicentennial Man* (1999)
* *Death to Smoochy* (2000)
* *One-Hour Photo* (2002)
* *Robots* (2005)
* *Night at the Museum* (2006)
* *Happy Feet* (2006)
* *Night at the Museum: Battle of the Smithsonian* (2009)
* *Happy Feet Two* (2011)
* *The Butler* (2013)
* *The Angriest Man in Brooklyn* (2014)
* *Night at the Museum: Secret of the Tomb* (2014)

### Teater
## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Amptelike webtuiste
*