Smarag Boeddha

thumb|280px|Die Smarag Boeddha in sy winteruitrusting.

Die **Smarag Boeddha** (พระแก้วมรกต, *Phra Kaeo Morakot*, of , *Phra Phuttha Maha Mani Rattana Patimakon*) is 'n standbeeld van 'n mediterende Gautama Boeddha in die lotusposisie wat gemaak is van 'n groen halfedelsteen (jaspis eerder as smarag of jade; die woord "smarag" verwys na die kleur). Dit is in goud geklee en is sowat 66&nbsp;cm hoog. Dit word as die heilige beskermingsbeeld van Thailand beskou en word gehou in die Tempel van die Smarag Boeddha (Wat Phra Kaew) op die terrein van die Groot Paleis van Bangkok. Sommige kunshistorici beskryf die beeld as van die Chiang Saen-styl van die 15de eeu, wat sou beteken dit is van Lan Na-oorsprong.

Volgens die legende wou koning Sam Fang Kaen van Lan Na dit hê vir sy hoofstad, Chiang Mai, maar die olifant waarop dit vervoer is, het op drie geleenthede daarop aangedring om eerder na Lampang te loop. Dit is beskou as 'n goddelike teken en die Smarag Boeddha is vir die volgende 32 jaar gehou in 'n spesiaal geboude tempel (nou bekend as Wat Phra Kaeo Don Tao). In 1468 het koning Tilokaraj dit na Chiang Mai laat skuif, waar dit in 'n nis in 'n groot stoepa met die naam Chedi Luang gehou is.

In 1552 is dit na Luang Prabang verskuif, op daardie stadium die hoofstad van die Laosiaanse koninkryk Lan Xang. 'n Paar jaar later is die kroonprins van Lan Xang, Setthathirath, genooi om die koning van Lan Na te word, want sy moeder was die dogter van die koning van Chiang Mai wat sonder 'n erfgenaam gesterf het. Dit sou 214 jaar daar bly. die "smarag" in die naam verwys bloot na die beeld se kleur en nie sy samestelling nie. Die beeld is nog nie ontleed om vas te stel watter soort steen dit is nie.

Die figuur is 48&nbsp;cm breed by die skoot en 66&nbsp;cm hoog.

Die versierings word deur die koning van Thailand omgeruil, of andersins deur 'n senior lid van die koninghuis namens hom, in 'n seremonie aan die begin van elke seisoen – omstreeks Maart, Augustus en November.

Die Smarag Boeddha se drie stelle versierings is:
* Somer, van Maart tot Augustus – 'n gepunte kroon (*makuṭa*); 'n borshangertjie; 'n serp; 'n halsband, 'n paar armbande en ander koninklike items. Alles is gemaak  van geëmaljeerde goud met inlegsels van edel- en halfedelstene.
* Reënseisoen, van Augustus tot November – 'n gepunte hoofbedekking van geëmaljeerde goud met saffiere versier; 'n goudgebosseleerde monnikekleed wat oor die een skouer gedrapeer is (*kasaya*).
* Winter, van November tot Maart – 'n goue hoofbedekking met diamante versier; 'n sjaal van goue maasstof en juwele wat bo-oor die klere vir die reënseisoen gedrapeer word.

thumb|center|500px|Die Smarag Boeddha in die drie seisoenale uitrustings, van links: somer, reënseisoen, winter.

## Seremonies
Die Smarag Boeddha is vroeg in die Bangkok-tydperk soms uitgeneem en deur die strate geparadeer om die stad en platteland van verskeie siektes te verlos, soos die pes en cholera. Rama IV het die gebruik stopgesit omdat gevrees is dat die beeld beskadig kon word en ook vanweë die koning se oortuiging dat siektes deur kieme veroorsaak word en nie deur bose geeste of omdat die Boeddha ontevrede is nie.

Die Smarag Boeddha dui ook die verandering van die seisoene aan in Thailand, met seremonies wat die koning lei. In 'n ritueel wat drie maal per jaar gehou word, word die standbeeld se versierings omgeruil vir die nuwe seisoen. Die astrologiese datums vir die seremonies aan die begin van die seisoene is met die eerste afnemende maan van die maankalender in maand 4, 8 en 12 (omstreeks Maart, Julie/Augustus en November).

Seremonies word ook op ander feesdae by die Tempel van die Smarag Boeddha gehou, soos op Chakri-dag (6 April), om die stigting van die Chakri-dinastie in 1782 te vier.

## Verwysings
## Skakels