open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Geranium wakkerstroomianum

***Geranium wakkerstroomianum*** is 'n meerjarige, blomdraende plant wat deel is van die *Geraniaceae* familie. Die spesie is inheems aan Eswatini, Lesotho en Suid-Afrika.

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Rand Saad

**Rand Saad** (* 11 Augustus 1994) is 'n Irakse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 2012 deelgeneem.

## Verwysings
James Conroy

**James Conroy** (* 28 April 1943) is 'n voormalige Ierse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspeles van 1976 en 1980 deelgeneem.

## Verwysings
Hazel Greene

**Hazel Greene** (gebore 19 Januarie 1960) is 'n Ierse boogskutter, kragopteller, en skermer. Sy het aan die Olimpiese Somerspeles van 1980, 1984 en 1988 deelgeneem.

## Boogskiet 
In 1979 het sy vyf Ierse rekords by die Kildare Ope Kampioenskappe opgestel. Greene het in 1980, 1984, en 1988 vir die Olimpiese Somerspele gekwalifiseer. Sy het onderskeidelik 19de, 20ste en 38ste geëindig.

## Kragoptel 
Sy het in 1997 in haar ouderdomsgroep en massa-afdeling by die World Association of Benchpress and Deadlifting World Championships gewen. Sy het 143&nbsp;kg opgetel en 'n WABDL-rekord opgestel wat vir twee jaar geduur het.

## Skerm 
In 2005 het sy begin skerm en die sesde plek behaal in die épée van die veterane-ouderdomsgroep by die "United States Fencing Association" se Nasionale Kampioenskappe in 2007.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Profiel op worldarchery.org
Wonder Woman

duimnael
**Wonder Woman** is 'n superheldin geskep deur die Amerikaanse sielkundige en skrywer William Moulton Marston (skuilnaam: Charles Moulton),

## Verwysings
Kalomelelektrode

duimnael|'n Kalomelelektrode
**Kalomelelektrode** is 'n wyd gebruikte referentie-elektrode in die elektrochemie.

Die elektrode bestaan uit 'n platinumdraad wat in elektriese kontak met 'n klein hoeveelheid vloeibare kwik staan. Op hierdie vloeistof is 'n laag kwik(I)chloried (in die mineralogie as kalomel bekend) wat in 'n elektrolitiese oplossing van kaliumchloried gedompel is. Die geheel is ingesluit in 'n buis van glas wat 'n vulopening het om die elektrolietoplossing by te kan vul. Die buis het gewoonlik 'n poreuse prop waardeur dit in elektriese kontak met die ander kompartement van die elektrochemiese sel gebring kan word. Die kaliumchloriedoplossing het gewoonlik een van drie konsentrasies:
* 1 [mol/L] - die normaalkalomeleletrode
*0,1 [mol/L] - die desinormaalelektrode
*'n versadigde oplossing - die versadigde kalomelelektrode

Die elektrodereaksie kan geskryf word as:

:Hg_2 Cl_2 (s) + 2e^- \rightleftarrows 2Hg(l) + 2Cl^-

Hierdie proses is 'n kombinasie van twee ewewigte, waarvan een die oplosbaarheidsproduk van kalomel behels. (Dit is volledig analoog aan die silwerchloriedelektrode. Sien daar.).

Die elektrodepotensiaal hang af van die chloorkonsentrasie volgens die Nernstvergelyking:

:E = E^{\ominus} + \frac{RT}{F}log([Cl^-])

Die waardes is goed bekend en baie stabiel. Teen 25° is dit
*normaal: +0,283 V
*desinormaal: +0,336 V
*versadig: +0,224V

Kalomelelektrodes kan as anodes of as katodes gebruik word. Solank die buis nie breek nie is die elektrode veilig om te gebruik. Deur die lae oplosbaarheid van kalomel en die groot konsentrasie van chloried is die konsentrasie van kwikione baie klein. Tog word die kalomelelektrode geleidelik vervang deur die silwerchloriedelektrode, omdat dit minder kans op besoedeling of vergiftiging gee wanneer dit breek.

## Verwysings
Korana

Die **Korana** was ‘n Khoikhoi-stam wat aan die noordelike grens van die Kaapkolonie gewoon het. Teen die middel van die 19de eeu  het hulle reeds uitgesterf.

## Vestiging
Die Korana kom na bewering oorspronklik uit die gebied rondom die groot mere in Oos-Afrika en  teen die 17de eeu woon van die mense in die Kaapse Skiereiland en omgewing. Hulle voer ‘n nomadiese lewe en trek van noord na suid en andersom vir somer- en winterweiding. Die laaste trek onder kaptein Kora van die Gorachouqua  vanuit die suide was egter ook weens blanke indringing. In die eerste helfte van die 18de eeu vestig hulle hulle in valleie en op eilande van die Oranjerivier, wes van die samevloeiing van die Vaalrivier en die Oranje en later langs die Vaal tot by Taung en tussen die Vaal en die Hartsrivier. Na 1800 woon baie Koranas rondom die Hartsrivier, Modderrivier en Rietrivier en stig die Berlynse Sendinggenootskap sendingposte soos Bethanie, Vrystaat, Pniël in 1845, Saron in 1847 en Platberg in 1849 om hulle te bedien. Ander woon weer by Klaarwater en Campbell. Britse koloniale magte het hullle later vanaf die eilande in die Oranjerivier verdryf.

## Mense
Na kapt. Kora se dood verdeel die stam in twee, die Linkse en die Reghandse. Deur rusies oor water, weiveld en eienaarskap van beeste en skape verdeel die twee groepe in allerhande kleiner faksies onder kleurryke name soos die Seekoeie,  Smalwange, Symense, Taaibosse, Tovenaars, Sakmense, Kinswartse, Kaatse, Laaste-Lê en Moddermense. In die loop van die 19de eeu het hierdie tradisionele name grootliks verdwyn. Die Korana is fisies gekenmerk aan hul hoë wangbene, effens groot ken, ‘n duidelike beenrandje net bokant die oë wat die lyn van die winkbroue  volg. Hulle was langer en sterker as lede van ander Khoikhoigroepe. Opvallend was hul aangename geaardheid en gemaksug, maar kon  soms aggressief en veglustig raak.  Hulle was primitiewe veeboere en het in eenvoudige hutte gewoon. By blankes het hulle leer perdry en vuurwapens gebruik. Met die *gabus* (die jagboog) en rietfluite het hulle musiek gemaak en veral met volmaan het hulle soms tot ‘n week lank gedans.  Al vroeg het hulle Nederlands as taal aangeneem. Ondertrouery met blankes, swartes en Boesmans het vanaf die eerste kontak tussen die groepe plaasgevind. Veral weens pokkies en drankmisbruik het die bevolkingsgetalle vinnig afgeneem en teen die einde van die 19de eeu het die Korana as ‘n aparte volk ophou bestaan.

## Bibliografie
*Afrikaanse Kinderensiklopedie, deel 1. Kaapstad: Nasionale Boekhandel, 1969
*Ensiklopedie van die Wêreld, deel 6. Stellenbosch: Albertyn-uitgewers, 1991.
*Standard Encyclopaedia of Southern Africa, deel 5. Kaapstad: Nasou, 1972. 
*Standard Encyclopaedia of Southern Africa, deel 6. Kaapstad: Nasou,  1972.
Claudia Goldin

duimnael|Claudia Goldin
**Claudia Dale Goldin** (gebore 14 Mei 1946) is 'n Amerikaanse ekonomiese historikus en arbeidsekonoom wat tans die Henry Lee Professor in Ekonomie aan die Harvard-universiteit is. In Oktober 2023 is die Nobel-gedenkprys in Ekonomiese Wetenskappe aan haar toegeken "omdat sy ons begrip van vroue se arbeidsmarkuitkomste bevorder het".  Sy is die eerste vrou wat daardie toekenning alleen gewen het.

Sy is 'n mededirekteur van die NBER se Gender in the Economy Study Group en was die direkteur van die NBER se Development of the American Economy-program van 1989 tot 2017. Goldin se navorsing dek 'n wye reeks onderwerpe, insluitend die vroulike arbeid krag, die geslagsgaping in verdienste, inkomste-ongelykheid, tegnologiese verandering, onderwys en immigrasie. Die meeste van haar navorsing interpreteer die hede deur die lens van die verlede en ondersoek die oorsprong van huidige kwessies van kommer. Haar mees onlangse boek, ''Career & Family: Women's Century-Long Journey toward Equity'' (Princeton University Press), is op 5 Oktober 2021 vrygestel. Haar bydrae tot die bestudering van vroue se werk en arbeidsmarkuitkomste word bewys in die impak daarvan op die velde van ekonomie en ekonomiese geskiedenis,insluitend vroue se rol in ekonomiese ontwikkeling.

Goldin was die president van die American Economic Association in die akademiese jaar 2013–14. In 1990 het sy die eerste permanente vrou in Harvard se ekonomiese departement geword.

## Verwysings
KI-belyning

Op die gebied van kunsmatige intelligensie (KI), het **KI-belyningsnavorsing** ten doel om KI-stelsels te stuur na mense se beoogde doelwitte, voorkeure of etiese beginsels. 'n KI-stelsel word as belyn beskou as dit die beoogde doelwitte van die mensdom bevorder. 'n Onbelynde KI-stelsel streef sekere doelwitte na, maar nie al die beoogde menslike doelwitte nie.

Dit kan vir KI-ontwerpers uitdagend wees om 'n KI-stelsel in lyn te bring, want dit kan vir hulle moeilik wees om die volle reeks gewenste en ongewenste gedrag te spesifiseer. Om hierdie problematiek te vermy, gebruik hulle gewoonlik eenvoudiger naby-doelwitte, soos om menslike goedkeuring te verkry. Maar daardie benadering kan skuiwergate skep, nodige beperkings miskyk, of die KI-stelsel beloon omdat dit bloot in lyn lyk.

Misbelynde KI-stelsels kan wanfunksioneer of skade veroorsaak. KI-stelsels kan skuiwergate vind wat hulle in staat stel om hul gevolmagtigde-doelwitte doeltreffend te bereik, maar op onbedoelde, soms skadelike maniere (beloning-inbraak). Hulle kan ook ongewenste instrumentele strategieë ontwikkel, soos om mag of oorlewing na te streef, omdat sulke strategieë hulle help om hul gegewe doelwitte te bereik.

Toenemend raak hierdie probleme bestaande kommersiële stelsels soos taalmodelle, robotte, outonome voertuie, en sosiale media-aanbevelingsenjins. Sommige KI-navorsers argumenteer dat meer bekwame toekomstige stelsels ernstiger geraak sal word aangesien hierdie probleme gedeeltelik voortspruit uit die stelsels wat hoogs bekwaam is. skaalbare toesig, ouditering en interpretasie van KI-modelle, en voorkoming van ontluikende KI-gedrag soos magsoek.  Belyningsnavorsing het verbande met interpreteerbaarheidsnavorsing, (teenstandige) robuustheid,  anomalie-opsporing, gekalibreerde onsekerheid, voorkeurleer, veiligheid -kritiese ingenieurswese, spelteorie, algoritmiese regverdigheid, en die sosiale wetenskappe.

## Belyningsprobleem 
In 1960 het KI-pionier Norbert Wiener die KI-belyningsprobleem soos volg beskryf: "As ons, om ons doeleindes te bereik, 'n meganiese agentskap gebruik met wie se werking ons nie effektief kan inmeng nie ... moet ons seker wees dat die doel wat in die masjien geplaas word, is die doel wat ons regtig begeer."

KI-belyning is 'n oop probleem vir moderne KI-stelsels en 'n navorsingsveld binne KI. Die belyning van KI behels twee hoofuitdagings: om die doel van die stelsel noukeurig te spesifiseer (buitenste belyning) en om te verseker dat die stelsel die spesifikasie robuust aanneem (innerlike belyning). 

## Verwysings
Weiding

[duimnael|regs|Weiding in [Switserland.]]
**Weiding** is 'n landbougewas wat as voedsel vir vee verbou word.

Daar word tussen natuurlike en aangeplante weiding onderskei, en aangeplante weiding kan inheems of uitheems wees.

Daar word gewoonlik gepoog om die weidingsproduksie te maksimaliseer waarby die grondvrugbaarheid, die reënval, die keuse van die weidingsgewas en die tipe dier belangrike faktore is om te bepaal wat die beste bemesting met makrovoedingstowwe is. By die gewaskeuse speel die verskil tussen gematigde C3-gewasse soos raaigras of langswenkgras en tropiese C4-gewasse soos oulandsgras 'n belangrike rol. 

## Weidingsgewasse
*Japannese manna
*Rog
*Rooigras
*Knietjiesgras
*Rhodesgras
*Blousaadsoetgras
*Brakvleigras
*Growwe twa
*Bloupolgras
*Pylgras
*Steekkweek

## Sien ook 
* Weidingsindekswaarde

## Verwysings
Geranium subglabrum

***Geranium subglabrum*** is 'n meerjarige, blomdraende plant wat deel is van die *Geraniaceae* familie. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in die Oos-Kaap voor.

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Geranium aculeolatum

***Geranium aculeolatum*** is 'n meerjarige, blomdraende struik wat deel is van die *Geraniaceae* familie. Die spesie is inheems aan Burundi, Demokratiese Republiek die Kongo, Ethiopië, Kenia, Malawi, Mosambiek, Rwanda, Soedan, Tanzanië en Uganda

## Bron 
* Plants of the World Online
Kwik(II)chloried

**Kwik(II)chloried** is 'n verbinding van kwik is sy oksidasietoestand +2 met chloor en die chemiese formule . Dit is 'n molekulêre verbinding. Kwik(II)chloreid is soos die meeste kwikverbindings baie toksies. In teenstelling met kwik(I)chloried is hierdie verbinding goed oplosbaar in water wat die biologiese beskikbaarheid vergroot.

## Kristalstruktuur
Die verbinding kristalliseer in 'n ortorombiese struktuur wat die argetipe van die C25-struktuur van die strukturbericht-klassifikasie is. Die struktuur bestaan uit 'n stapeling van lineêre Cl-Hg-Cl-molekules.

## Chemiese eienskappe 
Die verbinding word ook *sublimaat* genoem. Dit word gevorm uit kwik en chloor en is taamlik vlugtig.

: Hg(g) + Cl_2(g) \rightarrow HgCl_2(g)

Dit kan ook verkry word deur kwik(II)sulfaat met natriumchloried te verhit:

:HgSO_4(s) + 2NaCl(s) \xrightarrow{hitte} Na_2SO_4(s) + HgCl_2(g) \uparrow

Uit vriespuntsverlaging blyk dat dit in water veral as molekules oplos en weinig in ione dissosieer. Dit is ook in alkohol en eter oplosbaar.

## Gebruike 
Kwikchloried word gebruik in preserveermiddels vir hout en anatomiese monsters, balsemingsoplossings, ontsmettingsmiddels, fotografiese versterkers, leerlooiery en saadbehandelings. Chemiese aanwendings is analitiese reagense en as reagense vir die organiese sintese en die vervaardiging van ander kwikbevattende verbindings. 

In die verlede is farmaseutiese middels wat kwikchloried bevat ook terapeuties gebruik as antiseptika en ontsmettingsmiddels. Alhoewel die gebruik van kwiksoute in verbruikersprodukte, soos medisinale produkte vir die behandeling van 'n verskeidenheid siektes, insluitend tandekry, geelkoors en hardlywigheid, vanweë die toksisiteit gestaak is, word anorganiese kwikverbindings soos kwikchloried steeds wyd gebruik in skoonheidsmiddels en in seep en room vir velverligting.

## Verwysings
## Eksterne skakel 
*Video waarin kwik(II)chloried uit kwik verkry word
Chloris

#Chloris (mitologie) - 'n figuur uit die Griekse mitologie
#Chloris (voël) - 'n genus van voëls uit die vinkefamilie
#Chloris (plant) - 'n genus van plante uit die grasfamilie
Keith Hanlon

**Keith Hanlon** (* 1 September 1966) is 'n Ierse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 1996 deelgeneem.

## Verwysings
Noel Lynch

**Noel Lynch** (* 8 Oktober 1955) is 'n uitgetrede Ierse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspeles van 1988 en 1992 deelgeneem.

## Verwysings
Joseph Malone

**Joseph Malone** (* 15 Februarie 1957) is 'n voormalige Ierse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 1988 deelgeneem.

## Verwysings
Chloris (nimf)

[duimnael|300px|Die  bruilof van [Zephyrus en Chloris. Fresko in Pompeii]]

In die Griekse mitologie was **Chloris** Grieks Χλωρίς *Chlōrís*, van χλωρός *chlōrós*, wat "groen-geel", "bleekgroen" "bleek" of "vars" beteken,  'n nimf (godin) wat geassosieer is met die lente, blomme en nuwe groei. Sy het vermoedelik in die Elysium gewoon.

## Mitologie 
Chloris is ontvoer deur Zephyrus, die god van die westewind (wat, soos Ovidius self uitwys, 'n parallel was met die verhaal van sy broer Boreas en Orithia ), wat haar, nadat hulle getroud is, verander het in 'n godheid bekend as Flora. Saam het hulle 'n seun, Karpos (vrug) genaamd. Daar word ook gedink dat sy verantwoordelik was vir die transformasies van Adonis, Attis, Krokus, Hyacinthus en Narcissus in blomme.

## Beeldgalery 

Zephyr and Flora, c.1720, by Antonio Corradini, V&A.JPG |*Zephyrus en Flora*; Antonio Corradini,
ChlorisPrimavera.jpg |Chloris van wat se lippe rose ontspring.
William-Adolphe Bouguereau (1825-1905) - Flora And Zephyr (1875).jpg|Chloris en Zephyrus; William-Adolphe Bouguereau
}}

## Bronnelys 
* Publius Ovidius Naso, *Fasti* 

## Verwysings 
## Eksterne skakels
Koelenhof

**Koelenhof** is 'n landbougebied by Stellenbosch bekend vir sy wingerdplase.

Die streek grens aan Stellenbosch se noordwesgrens en lê oos van die Devonvallei, suid van die Ou Paarl-pad en wes van Klapmuts. By die Muldersvlei-spoorweghalte in die noorde van die kontrei sluit die spoorlyn vanaf Stellenbosch by die lyn tussen Kaapstad en die Paarl aan.

De Meye, Hoopenburg, Simonsig en Koelenhof is die bekendste wynkelders. Elsenburg-landboukollege en die Mariendahl-proefplaas lê ook in dié gebied.

'n Dertigtal plase het reeds rondom Stellenbosch bestaan voordat die dorp in 1685 gestig is. Van die huidige plaasname wat nog uit daardie tyd dateer, is Idasvallei, Coetzenburg, Welgevallen, Koelenhof, Kromme Rhee, Rustenburg, Mostertsdrif, Zorgvliet, Spier en Jonkershoek.
Geranium brycei

***Geranium brycei*** is 'n struik wat deel is van die *Geraniaceae* familie. Die spesie is inheems in Lesotho en Suid-Afrika.

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Piketberg (bergreeks)

duimnael|regs|300px|'n Deel van die Piketberg
[duimnael|regs|300px|Die hoekige vorm van die berg soos uit die noordweste, uit die [Internasionale Ruimtestasie gesien]]
Die **Piketberg** is 'n bergreeks geleë in die Swartlandstreek van die Wes-Kaap, Suid-Afrika. Ander genera van die protea-familie soos speldekussings (*Leucospermum*), stompies (*Mimetes*), spinnekopbosse (*Serruria*), ensomeer, is ook in goeie getalle aanwesig. Daarbenewens is die verskeidenheid heide (*Erica*) en sewejaartjies iets besonders. Daar is besmoontlik meer plantspesies op die Piketberg as in die ganse Britse Eilande. Die Banghoek- Private Natuurreservaat en Mountain Mist-reservaat bewaar gedeeltes van die berg. 

## Etimologie 
Die naam is afkomstig van die ou Nederlandse woord 'picquet' aangesien 'n klein militêre buitepos of 'pikets' in die 1670's hier geplaas is om die boere te beskerm teen veediefstalstrooptogte deur die Kogikwa-khoikhoi onder leiding van Gonnema.

'n Ander moontlike bron van Piketberg se naam kan met die Franse kaartspel piquet verband hou. 'n Volkslegende sou verklaar dat 'n Franse vlugteling (oftewel Hugenoot) wat aan die kant van die berg gewoon het, dikwels rondtes 'piquet' saam met sy vrou gespeel het. Tydens die enkele vorige besoeke van 'n rondgaande Franse amptenaar sou die egpaar dan ook piquet gespeel het. Op 'n dag het hierdie amptenaar wat die plaasname en hul inwoners moes opteken, opnuut daar aangedoen. Nadat hy hul aandag daarop gevestig het dat hulle telkens piquet speel as hy opdaag, het hy hulle na die naam van hul plaas gevra. Die Fransman, vermoedelik Jaques Mouton, het geantwoord: "Eh bien, monsieur, écrivez Mont de Piquet" (Wel meneer, skryf maar Piketberg.)

## Verwysings
Kwik(II)sulfaat

**Kwik(II)sulfaat** is 'n sout van kwik in sy oksidasietoestand +2 en swawelsuur met die chemiese formule .

Dit is baie toksies by inaseming en inname. Dit ontbind teen 450°C en vorm baie toksiese dampe van kwik en swaeloksiede. In water vorm dit 'n onoplosbare geel sulfaathidroksied.

Dit word gebruik vir die ekstraksie van goud en silwer uit piriete en om ander kwikverbindings te vervaardig. Dit word ook in batterye se elektroliete aangewend. Dit word gebruik om kwik(I)- en kwik(II)chloried te vervaardig. In die analitiese chemie word dit gebruik om chloriedione te bind. Dit is 'n katalisator vir die produksie van asetaldehied.

Dit word vervaardig deur kwik(II)oksied of kwik self in swaelsuur op te los.

Die verbinding vorm 'n monohidraat . wat 'n ander ortorombiese struktuur het met ruimtegroep Pnma en  a = 787,96(9), b = 542,09(4), c = 897,04(7) pm. Die Hg-atoom is gekoördineer deur een sulfaat O-atoom en een watermolekule wat diskrete .-groepe vorm. Hulle is deur waterstofbindings verbind om 'n driedimensionele struktuur te vorm. Vier verder verwyderde O-atome van ander sulfaattetraëders voltooi 'n onreëlmatige oktaëder rondom die Hg-atoom.

## Verwysings
Chloris (mitologie)

In die Griekse mitologie verskyn die naam **Chloris** (Grieks Χλωρίς Chlōrís, van χλωρός chlōrós, wat "groen-geel", "bleekgroen" "bleek" of "vars" beteken) in 'n verskeidenheid kontekste. Sommige verwys duidelik na verskillende persone; ander verhale kan na dieselfde Chloris verwys, maar verskil oor besonderhede.

* Chloris, 'n nimf geliefd deur Zephyrus (Weswind).
* Chloris, vrou van Neleus, koning van Pylos.Dit is egter nie altyd duidelik of sy of die onderstaande Chloris in hierdie rol genoem word nie.
* Chloris, een van die Niobids.
* Chloris, dogter van Orchomenus, met die siener  Ampyx (seun van Elatus) getrou, by wie sy 'n kind gehad het Mopsus wat ook 'n bekende siener geword het en later by die Argonoute sou aansluit. Die *Argonautica Orphica* noem haar anders:, Aregonis. In sommige weergawes is Zeus die vader van Mopsus.

## Verwysings 
## Bronnelys 
*Gaius Julius Hyginus, *Verhale uit die mites van Hyginus*, vertaal en geredigeer deur Mary Grant. Universiteit van Kansas Publikasies in die Lettere- en Wysbegeerte. Aanlyn weergawe beskikbaar by die Topos teksprojek.
*Pseudo-Apollodorus, *Die Biblioteek*, met 'n Engelse vertaling deur Sir James George Frazer, F.B.A., F.R.S. in 2 Volumes, Cambridge, MA, Drukpers van Harvard-universiteit; Londen, William Heinemann Bpk. 1921. Aanlyn weergawe beskikbaar by die Perseus digitale biblioteek. Griekse teks beskikbaar by dieselfde webwerf.
* Pseudo-Clemens, *Pseudo-Clementynse roman* uit die voor-Niceense periode. Biblioteek Volume 8*,* vertaal deur Smith, Rev. Thomas. T. & T. Clark, Edinburgh. 1867. Aanlyn weergawe beskikbaar by theoi.com
* Ovidius, *Fasti*. Vertaal deur James G. Frazer. Aanlyn weergawe beskikbaar by die Topos teksprojek.
* Ovidius, *Fasti.* Sir James George Frazer. Londen; Cambridge, MA. William Heinemann Bpk.; Drukpers van Harvard-universiteit. 1933. Latynse teks beskikbaar by die Perseus digitale biblioteek.
* *Argonautica Orphica*, vertaal deur Jason Colavito. © Kopiereg 2011. Aanlyn weergawe beskikbaar by die Topos teksprojek.
Kalsiumkarbied

**Kalsiumkarbied** is 'n verbinding van kalsium en koolstof met die chemiese formule 

## Kristalstukture
Kalsiumkarbied se stabiele struktuur onder kameromstandighede is tetragonaal. Dit is die argetipe van die C11-struktuur van die strukturbericht-klassifikasie. Die koolstofatome vorm -pare en die kalsiumione word deur vier pare omring wat loodreg op die Ca-C-rigting staan en twee wat in die Ca-C-rigting lê.

Daar is ook 'n metastabiele monokliniese fase en 'n laetemperatuurfase wat die monokliniese -struktuur het (C).

## Chemiese eienskappe
Kalsiumkarbied kan uit kalsiumoksied en koolstof verkry deur dit sterk te verhit:
:CaO + 3C \xrightarrow{1759C} CaC_2 + CO \uparrow

Die temperatuur van 1759 °C is 'n eutektikum. Suiwer CaO se smeltteperatuur is hoër: 2572 °C.
Hierdie reaksie is 'n ewewig en afvoer van die gevormde koolstofmonoksied is essensieel om meer karbied te verkry.

duimnael|Karbiedskiet|links
Die produk is nogtans nie suiwer nie omdat newereaksies plaasvind. Suiwer karbied kan verkry word deur kalsiumsianamied te verhit:

:2CaCN_2 \xrightarrow{1130C} CaC_2 +  Ca(g) \uparrow + N_2(g) \uparrow

Die suiwer produk is wit.

Kalsiumkarbied reageer met water of met soutsuur en vorm daarby etyn (asetileen).

:CaC_2(s) + 2HCl \rightarrow CaCl_2 + C_2H_2 \uparrow
Die gevormde etyngas kan ontplof wanneer dit meng met die suurstof in die lug. In Nederland en Vlaandere is dit die basis van 'n ouejaarsaktiwiteit wat bekend is as *carbidschieten* ('karbiedskiet'). 'n Monster karbied word in 'n afsluitbare metale kan of melkblik gedoen, water bygevoeg en die kan afgesluit. Na 'n paar minute  word dit afgevuur.

## Galery

Carbidschieten 2018.webm|Karbiedskiet

## Verwysings
William Swords

**William Swords** (* 21 Julie 1942 – † 19 Oktober 2007) was 'n Ierse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 1980 deelgeneem.

## Verwysings
Itay Shanny

**Itay Shanny** (* 1 September 1998) is 'n Israeliese boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspele van 2020 deelgeneem.

## Verwysings
353 v.C.

## Gebeure 
*Na die dood van haar eggenoot Mausolus sit sy vrou en suster Artemisia die bou van sy grafmonument, die mausoleum, voort. 
## Geboortes 
## Sterftes 
*Mausolus van Karië- satraap van die Persiese Ryk.

## Verwysings
Giovanna Aldegani

**Giovanna Aldegani** (* 7 Desember 1976) is 'n voormalige Italiaanse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 1996 deelgeneem.

## Verwysings
St. Anne-kolom

duimnael|St Anne-kolom, Maria-Theresia-Straat, Innsbruck
Die **St. Anne-kolom** () staan in die middestad van Innsbruck op *Maria-Theresien-Straße*.

Die kolom is sy naam gegee toe die laaste Beierse troepe uit die Tirol verdryf is op St. Anne's Dag (26 Julie) in 1703. as deel van die Spaanse Opvolgingsoorlog. In 1704 het die *Landstände* in dankbaarheid belowe om 'n monument te bou ter herdenking van die gebeurtenis.

Die kolom is geskep deur die Trient-beeldhouer, Cristoforo Benedetti, en dit bestaan uit rooi Kramsach- marmer. Op die basis van die kolom is vier standbeelde van heiliges:

* in die noorde, die Heilige Anne, die moeder van die Heilige Maagd Maria
* in die weste, Cassianus, beskermheilige van die bisdom Bozen-Brixen.
* in die ooste, Vigilius, beskermheilige van die bisdom Trient.
* in die suide, die Heilige George, beskermheilige van die Tirol. 

duimnael|Innsbruck, Annasäule (St Anne-kolom) met die hospitaalkerk se toring in die agtergrond; foto deur Wikipedia / Tobias Klenze.

Die kolom met sy standbeeld van Maria as die Vrou van die Apokalips, styg sowat 42 meter (137 voet) bo die straat uit, en toring bokant hierdie vier standbeelde uit. 

Die kolom is ingewy op 26 Julie 1706 deur prins-biskop Kaspar Ignaz, die graaf van Künigl. Dit is deur die eeue verskeie kere gerestoureer. In 1958, hoofsaaklik weens bewaringsredes, is die figuur van Maria vervang deur 'n replika en die oorspronklike is geleen aan die Abdy van St. Georgenberg-Fiecht, waar dit in 'n sykapel van die abdykerk van Fiecht (naby Schwaz) geplaas is) bokant die Heilige Maria se altaar.

Op 10 Oktober 2009 is die figure van heiliges op die basis van die monument ook vervang; die oorspronklikes is nou te vinde op die eerste verdieping van die Altes Landhaus in Innsbruck.

## Verwysings
Tatiana Andreoli

**Tatiana Andreoli** (* 1 Januarie 1999) is 'n Italiaanse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 2020 deelgeneem.

## Verwysings
Matteo Bisiani

**Matteo Bisiani** (* 2 Augustus 1978) is 'n voormalige Italiaanse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspeles van 1996 en 2000 deelgeneem.

## Verwysings
Franca Capetta

**Franca Capetta** (* 8 Desember 1936 – † 5 Julie 2023) was 'n Italiaanse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspeles van 1976 en 1980 deelgeneem.

## Verwysings
Geranium pulchrum

***Geranium pulchrum*** is 'n struik wat deel is van die *Geraniaceae* familie. Die spesie is endemies aan Suid-Afrika en kom in KwaZulu-Natal en die Oos-Kaap voor.

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Sophia Adriana de Bruijn

**Sophia Adriana de Bruijn** of **Sophia Adriana Lopez Suasso-de Bruyn** (1816 – 1890) was 'n Nederlandse museumstigter in Amsterdam.

Sophia is in Amsterdam gebore as die dogter van 'n welgestelde Katolieke familie. Sy het dit geniet om te reis en om oudhede, skilderye, juweliersware en interessante objekte te versamel. Sy tree relatief laat in haar lewe (in 1860) in Engeland met die Nederlandse edelman jonkheer Augustus Pieter Lopez Suasso (1804-1877) in die huwelik. Haar man was 'n lid van die Portugees-Joodse gemeenskap in Amsterdam en hy het hom tot Katolisisme bekeer om met haar te kon trou. Die egpaar was sonder kinders en het heelwat van hulle tyd spandeer om te reis. Sophia kon dus voortgaan met haar versamelings. Sy het in miniatuur silwerware gespesialiseer en dit in groot kaste, wat op bestelling gemaak is, in haar huis gehou, wat sy dan vir vriende en familie oopgemaak het. Die versameling het na berig word 360 juweliersware-items, miniatuurbokse en horlosies bevat. Nadat haar man in 1877 oorlede is, het sy voortgegaan om te versamel. Sy het elke aankoop noukeurig gedokumenteer.  In een van haar boekies tussen notas oor die koste van wasgoed en botter word daar byvoorbeeld melding gemaak van 'n borsspeld en oorringstel van tier-tande. 
links|duimnael|Die trap van die Suasso museum
In haar testament het sy haar fortuin aan die Stad Amsterdam nagelaat en bepaal dat 'n museum in haar naam gestig moet word wat met haar versameling sal spog en een gulde toegangsfooi sou kos. Die museum is die Suasso-museum genoem en is op 14 September 1895 geopen in wat tans deel is van die *Stedelijk Museum.* Slegs vier kamers is egter aan haar versameling toegewy en die res is gebruik om geredde interieurs van vorige Amsterdam-sloopwerk, en moderne kuns uit te stal, wat nie in die Rijksmuseum gepas het nie, soos byvoorbeeld sekere Van Gogh -skilderye. In 1941 is die toegangsfooi kwytgeskeld aangesien dit as te duur beskou is.
duimnael|Die oorspronklike aansig van die Suasso museum; nou die agterkant van die *Stedelijk Museum.*
Bruijn is in Amsterdam oorlede. Alhoewel sy nog gelewe het toe daar aan die museum begin is, het die kurator van die *Stedelijk Museum* kort na haar dood aangedui dat haar versameling nie sy museum waardig is nie, en het hy die versameling drasties begin verklein om plek te maak vir moderne kuns. 

## Verwysings
Mary Vaughan

**Mary Vaughan** (* 7 Maart 1953) is 'n voormalige Ierse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 1984 deelgeneem.

## Verwysings
Geranium robustum

***Geranium robustum*** is 'n meerjarige, blomdraende plant wat deel is van die *Geraniaceae* familie. Die spesie is inheems aan Lesotho en Suid-Afrika. In Suid-Afrika kom die spesie in KwaZulu-Natal, Mpumalanga, die Oos-Kaap en die Vrystaat voor.

## Bronne 
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Geranium xinjiangense

***Geranium xinjiangense*** is 'n meerjarige, blomdraende plant wat deel is van die *Geraniaceae* familie. Die spesie is endemies aan noordwes China in die Xinjiang outonome gewes.

## Bron 
* Plants of the World Online
Cate Jenkins

**Cate Jenkins** (/kʰeɪ̯t d͡ʒɛnkɪnz/) is 'n chemikus by die *Environmental Protection Agency* (ook bekend as die EPA, Engels vir *Omgewingsbeskermingsagentskap*), veral bekend vir alarm maak oor moontlike gesondheidseffekte wat voortspruit uit die aanvalle op 11 September.

## Vroeë lewe 
Jenkins het polio in sy kinderjare oorleef.

## Monsanto 
Jenkins het Monsanto daarvan beskuldig dat dit 'n studie oor Agent Orange se karsinogeniteit vervals het en is in die 1990's haar verkeerdelik uit haar werk verplaas. Sy is deur veterane-organisasies geprys vir haar werk, aangesien haar bewys dat dioksien kankerverwekkend is, diegene wat beserings opgedoen het deur die bespuiting van Agent Orange, toegelaat het om vergoeding te kry.

## 9/11 
### Agtergrond 
Jenkins was die eerste EPA-amptenaar wat gewaarsku het oor die gevaar van die stof by Ground Zero (Engels vir *Grond Nul*); asbes, lood, sementdeeltjies en glasvesels is in die stof gevind.

Sy het beweer dat die EPA doelbewus die gevare van puin soos dié wat op 9/11 geskep is, afgemaak het en dit sedert die 1980's gedoen het. Bytstof veroorsaak longskade en kanker.

Christine Todd Whitman, hoof van die EPA, het beweer daar was geen gesondheidsgevaar vanaf 9/11 nie. Op 18 September 2011 het Whitman gesê: "...hulle lug is veilig om asem te haal ... die konsentrasies is sodanig dat dit nie 'n gesondheidsgevaar inhou nie ... ons gaan seker maak dat almal veilig is."

Geen beskermende toerusting, soos asemhalingsmaskers, is deur reageerders gedra nie. Meer as twee derdes het permanente longskade. Later dieselfde jaar het verteenwoordigers gepoog om te sien of aanklagte teen Whitman gebring kan word; hulle kon nie. Jenkins is tenger en 'n oorlewende van kinderjare polio; haar toesighouer was manlik en amper twee meter lank. In plaas daarvan om haar te herstel, het die EPA Jenkins op betaalde administratiewe verlof gehou totdat die aanklagte teen haar op 27 Augustus 2013 heraanhangig gemaak is.

Die MSPB het beslis dat die EPA nie aanklagte kan herlaai as Jenkins vasstel dat dit vergelding was nie.

### Reëlmaak petisie 
In September 2011 het Jenkins en PEER 'n petisie vir reëlstelling ingedien om die EPA se korrosiwiteitstandaard verander te kry; die EPA se regulasie is 10 keer minder streng as dié wat deur die VN en EU gestel word.

## Sien ook 
* Verenigde State se Omgewingsbeskermingsagentskap 11 September val besoedelingskontroversie aan
* Lys van EPA-alarmmakers

## Verwysings
Koper(I)sianied

**Koper(I)sianied** is 'n sout van koper in sy +1 oksidasietoestand en blousuur.

Dit is onoplosbaar in water en etanol, maar los op in kaliumsianiedoplossings. Met sure ontbind dit en vorm blousuur. Dit vorm wanneer koperafval met ammoniumkarbonaat uitgeloog word en kaliumsianied bygevoeg word.
Dit word vervaardig deur 'n alkalisianied en natriumbisulfiet by 'n oplossing van koper(II)sulfaat te voeg. Die sulfiet reduseer koper(II) na koper(I) wat dan neerslaan as sianied.

:2CuSO_4  +  NaHSO_3  +  H_2O  + 2NaCN \rightarrow 2CuCN + 3NaHSO_4

## Kristalstrukture
Koper(I)sianied kristalliseer in twee strukture. Die stabiele struktuur by kamertemperatuur (LT-CuCN) is ortorombies. Dit het oneindige -Cu-CN-Cu-CN-Cu-kettings wat 'n golfpatroon wys. Die kettings se golflengte is 9 CuCN-eenhede en dit bevat 5 onafhanklike kristallografiese koperposisies. Die kettings lê ewewydig aan mekaar in die ac-vlak en vorm lae. Die volgende laag in die b-rigting is gedraai oor 49°. Die oriëntasie van die CN-ione is wanordelik.

LT-CuCN wys 'n faseoorgang na die hoëtemperatuurvorm (HT-CuCN) teen 563K, maar dié vorm kan ook metastabiel teen laer temperature vervaardig word en het die AgCN-struktuur. Dit bevat lineêre -Cu-CN-Cu-CN-Cu-kettings het sonder golfpatroon.

## Verwysings
Ida Da Poian

**Ida Da Poian** (* 5 Mei 1946) is 'n voormalige Italiaanse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 1976 deelgeneem.

## Verwysings
Giuseppina Di Blasi

**Giuseppina Di Blasi** (* 14 Januarie 1979) is 'n Italiaanse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 1996 deelgeneem.

## Verwysings
Ilario Di Buò

**Ilario Di Buò** (* 13 Desember 1965) is 'n uitgetrede Italiaanse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspeles van 1984, 1988, 1992, 2000, 2004 en 2008 deelgeneem.

## Verwysings
Val Roseg

duimnael|250x250px|Val Roseg met Piz Roseg
Die **Val Roseg** is 'n vallei van die Switserse Alpe, wat geleë is aan die noordekant van die Bernina-reeks in die kanton Graubünden (Engadin). Die vallei word gedreineer deur die *Ova da Roseg*, 'n sytak van die Flaz (Inn -kom), by Pontresina. Die grootste deel van die vallei is deel van 'n eksklaaf van die munisipaliteit van Samedan. Slegs die onderkant van Val Roseg lê in die munisipaliteit van Pontresina.

Roseg word as die belangrikste ligging, buite Pontresina op die bodem van die vallei, geag (1 999 m), aan die einde van die hoofpad. Twee berghutte wat deur die Switserse Alpeklub besit word, is in die vallei naby die gletsers geleë: die Coaz-hut (2 610 m) en die Tschierva-hut (2 584 m).

Die Val Roseg word omring deur die hoogste berge van Graubünden en Oos-Switserland. Die hoogste spitse is Piz Bernina (4 049 m), Piz Scerscen (3 971 m) en Piz Roseg (3 937 m). Die suidelike boonste vallei is swaar gegletser: bestaande uit die Roseg-gletser aan die westekant en die Tschierva-gletser aan die oostekant. Die meer Lej da Vadret, wat gedurende die 20ste eeu aan die onderkant van die Roseg-gletser gevorm het, is die grootste meer van die vallei.
links|duimnael|Val Roseg - met Piz Bernina, Piz Scercen en Piz Roseg (in die wolke).
Die watervloei in Val Roseg se gevlegde rivierstelsel word sedert die laat 90's bestudeer. Onlangse wetenskaplike studies fokus hoofsaaklik op die uitwerking van klimaatsverandering op die biodiversiteit in sy klein alpiene strome.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Val Roseg pontresina.ch
Giancarlo Ferrari

**Giancarlo Ferrari** (* 22 Oktober 1942) is 'n Italiaanse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspeles van 1972, 1976, 1980, 1984 en 1988 deelgeneem.

## Verwysings
Irene Franchini

**Irene Franchini** (* 23 Julie 1981) is 'n Italiaanse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 2000 deelgeneem.

## Verwysings
Michele Frangilli

**Michele Frangilli** (* 1 Mei 1976) is 'n Italiaanse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspeles van 1996, 2000, 2004 en 2012 deelgeneem.

## Verwysings
Geranium brevipes

***Geranium brevipes*** is 'n struik wat deel is van die *Geraniaceae* familie. Die spesie is inheems in Angola, Demokratiese Republiek die Kongo, Djiboeti, Eritrea, Ethiopië, Jemen, Kameroen, Kenia, Malawi, Mosambiek, Nigerië, Saoedi-Arabië, Somalië, Soedan, Tanzanië, Uganda, Zambië en Zimbabwe.

## Bron 
* Plants of the World Online
Geranium lignosum

***Geranium lignosum*** is 'n eenjarige of tweejarige blomdraende plant wat deel is van die *Geraniaceae* familie. Die spesie is endemies aan Colombia.

## Bron 
* Plants of the World Online
Abigail Gawthern

**Abigail Anna Gawthern** (/æːbɪ'geɪl 'æːnə 'gɒːθɐːn/) (gebore **Abigail Anna Frost**) (7 Julie 1757 – 7 Januarie 1822) was 'n Britse dagboekskrywer en loodvervaardiger.

## Vroeë lewe 
Gawthern is waarskynlik in Nottingham gebore. Haar ouers was Ann Frost (gebore Ann Abson) en Thomas Frost; hulle het agt kinders gehad, maar Abigail was die enigste een wat hulle oorleef het. Gawthern is vir 'n paar jaar na 'n kosskool gestuur.

Sy is "Abigail Anna" na haar pa se ma genoem. Dit was gunstig aangesien die Frosts 'n aansienlike erflating van haar ouma se broer Thomas Secker, die aartsbiskop van Kantelberg, moes erf. Nadat Secker gesterf het, is sy testament deur Thomas Frost betwis, en hy het daarin geslaag om die hof te oorreed dat £11 000 wat vir liefdadigheid bedoel was, by 'n bestaande wettige erflating aan sy familie gevoeg moet word. Die besigheid het voortgegaan, en haar seun Francis het die besigheid kortliks gelei totdat dit in 1808 gevou het as gevolg van die ontwikkeling van doeltreffender produksiemetodes.

Gawthern het in 1822 in haar huis in Nottingham gesterf. Sy is deur haar seun Francis  en dogter Anna oorleef. Sy is in St Mary's Church, Nottingham begrawe.

## Dagboek 
Gawthern word onthou omdat sy in die vroeë 1800's haar dagboeke in 'n enkele bundel gekopieer het wat mettertyd Nottingham se geskiedenis vir die tydperk 1751–1810 sou dokumenteer. Die dagboeke is voorbeeldig van hoe die professionele klasse destyds geleef het.

Sy het van kleins af begin dagboek hou.Haar dagboek was 'n "terugspektiewe kroniek van persoonlike, familie en plaaslike gebeurtenisse" wat volgens die redakteur van die gedrukte weergawe tussen 1808 en 1813 saamgestel is.

## Verwysings
Yster(III)oksied

**Yster(III)oksied** is 'n verbinding van yster in sy +3 oksidasietoestand en chemiese formule . Dit is een van verskeie ysteroksiede en kom in die natuur voor as die mineraal hematiet.

## Kristalstrukture 
Daar is verskeie polimorfe.

#α-. Dit het die heksagonale D5-korundumstruktuur (Rc, nommer 167).
#β-. Dit het die kubiese bixbyïet-struktuur het (D5; Ia; nommer 206; a=940,39(1) pm))
#γ- (D5 P432 nommer 212 of P432 nommer 213 a=840,0pm
#ε- het 'n ortorombiese struktuur. (Pna2 nommer 33)
#ζ- het 'n monokliniese struktuur (I2/a nommer 15). 

### α-
Dit is die bekendste vorm en kom in die natuur as die mineraal hematiet voor. Dit is 'n antiferromagneet onder 260K wat bo hierdie temeperatuur swak ferromagneties word. Dit het 'n Curietemperatuur van 956K.

### β-
Dit is 'n taamlik rare vorm. Dit is 'n metastabiele fase wat teen 500°C transformeer in die alfafase en dit is 'n antiferromagneet met 'n Néeltemperatuur van 119K.

### γ-
Hierdie vorm is bekend as die mineraal maghemiet. Hierdie fase is 'n ferrimagneet. Sy Curietemperatuur is dalk ~645°C, maar die fase is metastabiel begin bo 510°C  om na die stabiele alfafase om te skakel.

### ε-
Dit is metastabiel by kamertemperatuur en -druk, maar dit is die hoëtemperatuurfase van γ- bo 700° C, wat stabiel is tot bo 1100°C , moontlik tot 1400°C. By drukke bo 27 GPa  stort die volume ineen wat dui op 'n oorgang van eerste orde na 'n struktuur met oktaëdriese pleks van tetraëdriese omringing. Die epsilonfase skyn deur klein afmetings van kristalliete gestabiliseer te word en dit kom in plante voor. Daar is 'n mineraal luogufengiet wat aluminium bevat en isomorfies is.

### ζ-
Hierdie fase is taamlik nuut en opgemerk in hoëdrukeksperimente.

:Fe_2O_3(s) + 3CO(g) \rightarrow 3CO_2(g) + 2Fe(s)

'n Ander is met koolstof self (steenkool)

:2Fe_2O_3(s) + 3C(s) \rightarrow  3CO_2 + 4Fe

Hierdie reaksies stel nogtans baie koolstofdioksied vry wat 'n bydrae tot klimaatverandering verteenwoordig. Yster en sy legerings (staal) kan egter ook met waterstof gereduseer word.

:Fe_2O_3 + 3H_2(g) \rightarrow 3H_2O(g) + 2Fe(s)

Indien die gebruikte waterstof uit hernubare energie verkry word, sal dit geen klimaatprobleme meer veroorsaak nie. 

'n Ander bekende reduksiereaksie word die termietreaksie genoem. Die reduseermiddel is aluminiumpoeier

:Fe_2O_3+ 2Al \rightarrow 2Fe + Al_2O_3

Hierdie reaksie kan temperature van 2 500° tot 3 000° C bereik en word soms vir termietsweiswerk gebruik.

Yster(III)oksied is onoplosbaar in water, maar sterk sure soos soutsuur of perchloorsuur kan gebruik word om dit op te los. Omdat ysteroksiede en hidroksiede dikwels as onsuiwerheid in klei of ander silikaatminerale voorkom, is dit ook 'n tegniese probleem. Reduksie van Fe(III) na Fe(II) maak dit beter oplosbaar. Soms word organiese sure soos oksaalsuur gebruik omdat dit ook yster komplekseer en hiermee yster as yster(II)oksalaat uitgeloog kan word. 

## Verwysings
Lothar Zagrosek

duimnael|250px|Zagrosek (2007)
**Lothar Zagrosek** (* 13 November 1942, Otting, Duitsland) is 'n Duitse dirigent. Hy het as jongman gesing in die katedraalkoor van Regensburg, en het ook gesing as eerste seun in Mozart se *Die Towerfluit* tydens die 1954 Salzburg-musiekfees. Van 1962 tot 1967 het Zagrosek dirigeer studeer onder Hans Swarowsky, István Kertész, Bruno Maderna en Herbert von Karajan.

Zagrosek was van 1982 tot 1986 hoofdirigent van die Weense Radio-simfonieorkes. Hy was van 1985 tot 1988 hoof-gasdirigent  van die BBC Simfonieorkes. Hy het tussen 1990 en 1992 gereeld gedirigeer by die Leipzig Opera. In 1995 is hy aangestel as hoof-gasdirigent van die Junge Deutsche Philharmonie. Hy was van 1997 tot 2006 hoofdirigent van die Württemberg Operahuis in Stuttgart, en van 2006 tot 2011 hoofdirigent van die Konzerthausorchester Berlin, die destydse Berlynse Simfonieorkes (*Berliner Sinfonie-Orchester*).

## Geselekteerde opnames 
Zagrosek se kommersiële opnames sluit verskeie opnames in wat deel is van Decca se *Entartete Musik*-reeks, wat die volgende werke insluit:
*Walter Braunfels: *Die Vögel*
*Hanns Eisler: *Deutsche Sinfonie*
*Berthold Goldschmidt: *Der gewaltige Hahnrei*
*Paul Hindemith: *Der Dämon*
*Hans Krása: *Verlobung im Traum*
*Ernst Krenek: Simfonie No. 2, *Jonny spielt auf*
*Franz Schreker: *Die Gezeichneten*, *Der Geburtstag der Infantin*
*Erwin Schulhoff: *Die Mondsüchtige*
*Viktor Ullmann: *Der Kaiser von Atlantis*

Zagrosek het  Wagner se operasiklus, *Der Ring des Nibelungen*, gedirigeer en opgeneem saam met die Stuttgart Staatsopera op Naxos: (NXS 8660170).  Benewens bogenoemde het Zagrosek ook kontemporêre musiek opgeneem, soos Michael Torke se werke.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*Biografie (in Duits)
Michael Schønwandt

thumb|Michael Schønwandt (2018)
**Michael Detlev Schønwandt** (* 10 September 1953, Frederiksberg) is 'n Deense dirigent. Hy het klavier, teorie en komposisie in Denemarke gestudeeer en sy studies voortgesit aan die Royal Academy of Music in Londen.

## Biografie 
In 1979 het Schønwandt die pos van 'permanente dirigent' bekom by die Koninklike Opera in Kopenhagen.  Schønwandt was van 2000 tot 2011 musiekdirekteur van die Koninklike Deense Orkes en die Kopenhagen Operahuis. Sy werk in kontemporêre opera behels die dirigeer van die wêreldpremière van Poul Ruders se operas *Die Diensmeisie se Verhaal* en *Danser in die Donkerte*. In 2006 het hy die Koninklike Opera gedirigeer in 'n opvoering van Wagner se *Der Ring des Nibelungen*, wat vrygestel is in DVD formaat deur Decca Records.

Schønwandt was hoof-gasdirigent van die Théâtre National de La Monnaie van 1984 tot 1987, en het van 1987 tot 2000 dieselfde pos gehad by die Deense Nasionale Simfonieorkes. Schønwandt het ook van 1992 tot 1998 gedien as hoofdirigent van die Berliner Sinfonie-Orchester. In Mei 2009 is Schønwandt aangestel as hoofdirigent van die Nederlandse Radio-kamerfilharmonie Hy het in Augustus 2010 die pos aanvaar, wat hy gehou het tot die orkes se ontbinding in 2013.

Schønwandt is met ingang 2015 hoofdirigent van die Opéra Orchestre National de Montpellier in Frankryk.

Schønwandt se opnames sluit die operas, simfonieë en concertos in van Carl Nielsen.  Benewens hierdie werke het hy ook verskeie operaopnames gemaak, soos byvoorbeeld Strauss se *Salome*. 

In 2005 is Schønwandt tot Ridder 1ste Klas geslaan van die Orde van Dannebrog, en in 2011 is hy benoem as Kommandeur van die Orde van Dannebrog.

## Geselekteerde opnames 
* Hector Berlioz, *Requiem,* James Wagner, tenoor, Ernst-Senff Choir, Rundfunkchor Berlin, Berliner Sinfonie-Orchestra, dirigent, Michael Schønwandt. CD Kontrapunkt 1993 (opgeneem in April 1992)

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
*Ingpen & Williams agentskap webtuiste
*Nederlandse Radio-Kamerfilharmonie se biografie van Schønwandt
343 v.C.

## Gebeure 
*Artaxerxes Ochus verower opnuut Egipte en maak 'n einde aan die regering van Nectanebo II (Nakhthorehbe).
*Slegs vyf jaar ná die verdrag van Kartago kom opnuut 'n ambassade na Rome om die Romeine geluk te wens met hul suksesse teen die Samniete, en om 'n goue kroon van 25 pond in die tempel van Jupiter Capitolinus neer te lê. Daar word opnuut 'n verdrag gesluit maar die besonderhede is minder duidelik. Dit het dalk met Corsica te doen.
## Geboortes 
* 

## Sterftes 
## Verwysings
Marco Galiazzo

**Marco Galiazzo** (* 7 Mei 1983) is 'n voormalige Italiaanse boogskutter. Hy het aan die Olimpiese Somerspeles van 2004, 2008, 2012 en 2016 deelgeneem.

## Verwysings
Cristina Ioriatti

**Cristina Ioriatti** (* 19 Januarie 1973) is 'n Italiaanse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 2000 deelgeneem.

## Verwysings
Pia Lionetti

**Pia Lionetti** (* 26 September 1987) is 'n Italiaanse boogskutter. Sy het aan die Olimpiese Somerspele van 2008 en Olimpiese Somerspele van 2012 deelgeneem.

## Verwysings
Stabat Mater

[duimnael| [Pietro Perugino se uitbeelding van Maria by die kruis, 1482. (Nasionale Galery, Washington)]]
Die **Stabat Mater** is 'n 13de-eeuse Christelike lofsang aan Maria, wat haar lyding as Jesus Christus se moeder tydens sy kruisiging uitbeeld. Die skrywer daarvan kan óf die Franciskaan Jacopone da Todi, óf Pous Innocentius III wees.   Die titel is ontleen aan die eerste reël, "Stabat Mater dolorosa", wat beteken "die hartseer moeder het gestaan".

Dié gesang word as deel van die liturgie vir Maria gesing en is al deur baie Westerse komponiste getoonset.

## Datum 
Die Stabat Mater is voorheen dikwels aan Jacopone da Todi (ongeveer 1230–1306) toegeskryf, maar dit word nou sterk in twyfel getrek ná die ontdekking van die vroegste genoteerde afskrif van die *Stabat Mater* in 'n 13de-eeuse trapgesang wat aan die Dominikaanse nonne in Bologna behoort (Museo Civico Medievale).

Die *Stabat Mater* was teen die einde van die 14de eeu goed bekend en Georgius Stella het in 1388 oor die gebruik daarvan geskryf, terwyl ander historici later in dieselfde eeu daaroor skryf. In Provence is dit omstreeks 1399 tydens die negedagoptogte gebruik.

As 'n liturgiese sekwent is die *Stabat Mater*, saam met honderde ander sekwente, deur die Konsilie van Trente verbied, maar in 1727 het Pous Benedictus XIII dit weer herstel vir die Fees van die Sewe Smarte van die Heilige Maagd Maria.

## Teks en vertaling 
Die Latynse teks hieronder kom uit 'n 1853- Roomse brevier en is een van 'n hele aantal weergawes van die gedig. 'n Vrye vertaling van die teks word regs van die Latynse teks gegee.

## Toonsettings 
Komponiste wat die *Stabat Mater* getoonset het, sluit in:

* Josquin des Prez
* Orlando de Lassus (1585)
* Palestrina: Stabat Mater (c.1590)
* Boccherini: Stabat Mater (1781, 1801)
* Franz Ignaz Beck (1782)
* Pasquale Cafaro (1784)
* Franz Schubert: Stabat Mater in G-mineur (1815) en Stabat Mater in F-mineur (1816)
* Juan Crisóstomo Arriaga (1821?)
* Gioachino Rossini: Stabat Mater (1831–1841)
* George Oldroyd (1922)
* Szymanowski: Stabat Mater (1925–1926)
* Vache Sharafyan

Die meeste toonsettings gebruik die Latynse teks. Karol Szymanowski se toonsetting is in Pools, hoewel dit ook in Latyn gesing kan word. George Oldroyd se toonsetting is in Latyn met 'n Engelse vertaling vir Anglikaanse en Episkopale gebruik.

## Verwysings 
## Eksterne skakels 
* Webtuiste oor (tans) 250 verskillende *Stabat Mater*-toonsettings: inligting oor die komponiste, die musiek en die teks. Die webtuiste bevat ook vertalings van die teks in 20 tale.
* Verskeie Engelse vertalings
* Gesang uitgevoer deur "Exsurge Domine" vokale ensemble.
* Karol Szymanowski se "Stabat Mater". Spaanse Radio-en-Televisiesimfonieorkes. Thomas Dausgaard, dirigent. Regstreekse konsert.