Title: Koester de democratie!
Description: https://open.overheid.nl/documenten/bdbfa9ed-5ec4-4a78-a5a3-18809ad902b2/file aanbiedingsbrief 2 p.
Pagina 2 van 2 Kenmerk 2023-0000633206

**Aanbevelingen Adviescommissie**
De hoofdconclusie van het rapport luidt: “Op wezenlijke onderdelen is actie nodig
om de democratische rechtsorde fundamenteel te versterken. Het is niet te laat,
maar we kunnen zo niet doorgaan.”. Dit concludeert de commissie naar aanleiding
van de centrale vraag: “Wie moet wat doen om de verbindingen tussen burger en
overheid, en tussen burgers onderling fundamenteel te versterken en een sterke
democratische rechtsorde voor de toekomst te koesteren?”
Daarnaast trekt de commissie drie deelconclusies:
1. Mensen worden weggeduwd uit de democratische rechtsorde
2. Maatschappelijke dialoog over identiteits- en verdelingsvraagstukken
wordt belemmerd door affectieve polarisatie
3. Georganiseerde criminaliteit en bedreigingen vormen gevaar voor de
democratische rechtsorde
De commissie werkt deze bovenstaande punten in het rapport verder uit in 12
concrete aanbevelingen. Tot slot benadrukt de commissie dat niet alleen politici
de democratische rechtsorde dragen. Ook journalisten, redacties en
(sociale)mediabedrijven, ambtenaren, politie, OM, welzijnswerkers, onderwijzers
en uiteindelijk wij allemaal als burger dragen verantwoordelijkheid voor de
democratische rechtsorde.

**Vervolg**
Ik ben het volstrekt eens met de Adviescommissie dat we onze democratie
moeten koesteren. Nederland heeft in de basis een sterke democratische
rechtsorde, mede door zijn lange en rijke maatschappelijke democratische
traditie. De analyse van de Adviescommissie stelt niet gerust en roept op tot
actie. Dit moeten we gezamenlijk doen. Het koesteren van de democratische
rechtsorde is een opgave voor ons allemaal: politiek, openbaar bestuur, bedrijven
én samenleving. Gezamenlijk moeten wij weerstand bieden tegen democratische
erosie.
De commissie ziet het als opdracht aan de Kamer en het nieuwe kabinet om het
versterken van de weerbaarheid van de democratische rechtsorde tot prioriteit te
maken. Het kabinet gaat aan de slag met de (bestudering van de) adviezen van
de commissie en zal uw Kamer nader informeren over het vervolg hiervan.
Nogmaals wil ik de Adviescommissie bedanken voor hun werkzaamheden en het
eindrapport. Het is een zeer waardevolle bijdrage voor het fundamenteel
versterken van de democratische rechtsorde.

De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
Hugo de Jonge