onderveli/ttkmevzuat huggingface dataset:
Türk Ticaret Kanunu madde 1115- nedir?
(1) Kaptan, para ihtiyacı müşterek avaryadan kaynaklanmış olup da
bunu karşılamak için değişik önlemlerden birine başvurabilecek durumda bulunuyor ise,
bunlardan ilgililere en az zarar verecek olanını seçmek zorundadır.
c) Diğer hâllerde
Türk Ticaret Kanunu madde 1527- nedir?
(1) Şirket sözleşmesinde veya esas sözleşmede düzenlenmiş olması
şartıyla, sermaye şirketlerinde yönetim kurulu ve müdürler kurulu tamamen elektronik
ortamda yapılabileceği gibi, bazı üyelerin fiziken mevcut bulundukları bir toplantıya bir kısım
üyelerin elektronik ortamda katılması yoluyla da icra edilebilir. Bu hâllerde Kanunda veya
şirket sözleşmesinde ve esas sözleşmede öngörülen toplantı ile karar nisaplarına ilişkin
hükümler aynen uygulanır.
(2) Kollektif, komandit, limited ve sermayesi paylara bölünmüş şirketlerde, şirket
sözleşmesinde ve esas sözleşmede öngörülerek elektronik ortamda ortaklar kuruluna ve genel
kurula katılma, öneride bulunma ve oy verme, fizikî katılımın, öneride bulunmanın ve oy
vermenin bütün hukuki sonuçlarını doğurur.
(3) Birinci ve ikinci fıkrada öngörülen hâllerde, elektronik ortamda oy kullanabilmek
için, şirketin bu amaca özgülenmiş bir internet sitesine sahip olması, ortağın bu yolda istemde
bulunması, elektronik ortam araçlarının etkin katılmaya elverişliliğinin bir teknik raporla
ispatlanıp bu raporun tescil ve ilan edilmesi ve oy kullananların kimliklerinin saklanması şarttır.
(4) Birinci ve ikinci fıkrada anılan şirketlerde esas sözleşme veya şirket sözleşmesi
gereği şirket yönetimi, bu yolla oy kullanmanın bütün şartlarını gerçekleştirir ve ortağa
gerekli bütün araçları sağlar.
104 26/6/2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesiyle, bu fıkrada yer alan “tüzükte” ibaresi
“yönetmelikte” şeklinde değiştirilmiştir.
105 26/6/2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesiyle, bu fıkrada yer alan “tüzükte” ibaresi
“yönetmelikte” şeklinde değiştirilmiştir.
(5) (Değişik: 26/6/2012-6335/35 md.) Anonim şirketlerde genel kurullara elektronik
ortamda katılma, öneride bulunma, görüş açıklama ve oy verme, fizikî katılmanın ve oy
vermenin bütün hukuki sonuçlarını doğurur. Bu hükmün uygulanması esasları Gümrük ve
Ticaret Bakanlığınca hazırlanan yönetmelikle düzenlenir. Yönetmelikte, genel kurula
elektronik ortamda katılmaya ve oy vermeye ilişkin esas sözleşme hükmünün örneği yer alır.
Anonim şirketler yönetmelikten aynen aktarılacak olan bu hükümde değişiklik yapamazlar.
Yönetmelik ayrıca oyun gerçek sahibi veya temsilcisi tarafından kullanılmasını sağlayan
kurallar ile 407 nci maddenin üçüncü fıkrasında öngörülen Bakanlık temsilcilerinin bu hususa
ilişkin yetkilerini içerir. Bu yönetmeliğin yürürlüğe girmesi ile birlikte genel kurullara
elektronik ortamda katılma ve oy kullanma sisteminin uygulanması pay senetleri borsaya kote
edilmiş şirketlerde zorunlu hâle gelir.
(6) Birinci ilâ dördüncü fıkra hükümleri çerçevesinde oyun gerçek sahibi tarafından
kullanılmasına ve uygulamaya ilişkin kurallar ile pay sahibinin temsilcisine internet sitesi
aracılığıyla talimat vermesi esas ve usulleri Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca çıkarılacak bir
tebliğle düzenlenir.106
2. Uygulama kuralları
Türk Ticaret Kanunu madde 749- nedir?
(1) Poliçeyi kabul edene karşı ileri sürülecek poliçeden doğan istemler,
vadenin geldiği tarihten itibaren üç yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
(2) Hamilin, cirantalarla düzenleyene karşı ileri süreceği istemler, süresinde çekilen
protesto tarihinden veya senette “gidersiz iade olunacaktır” kaydı varsa vadenin dolduğu
tarihten itibaren bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
(3) Bir cirantanın başka cirantalarla düzenleyen aleyhine ileri süreceği istemler,
cirantanın poliçeyi ödediği veya poliçenin dava yolu ile kendisine karşı ileri sürüldüğü
tarihten itibaren altı ay geçmekle zamanaşımına uğrar.
II - Kesilme
1. Sebepleri
Türk Ticaret Kanunu madde 212- nedir?
(1) Kollektif şirket sözleşmesi yazılı şekle tabidir; ayrıca, sözleşmedeki
imzaların noterce onaylanması veya şirket sözleşmesinin ticaret sicili müdürü yahut yardımcısı
huzurunda imzalanması şarttır. (Ek cümle: 15/7/2016-6728/67 md.)Şirketin kuruluşunda, şirket
sözleşmesini ihtiva eden kâğıtlardan değerli kâğıt bedeli alınmaz.38
II - Zorunlu kayıtlar
37 Bu madde başlığı “H) Sanayi ve Ticaret Bakanlığının düzenleme ve denetleme yetkisi” iken,
26/6/2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanunun 13 üncü maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmişitir.
38 15/7/2016 tarihli ve 6728 sayılı Kanunun 67 nci maddesi ile bu fıkraya “onaylanması” ibaresinden
sonra gelmek üzere “veya şirket sözleşmesinin ticaret sicili müdürü yahut yardımcısı huzurunda
imzalanması” ibaresi eklenmiştir.
Türk Ticaret Kanunu madde 912- nedir?
(1) Yolcu, bagajı ile el bagajı için, aksine sözleşme yoksa, ayrı ücret
ödemez. Taşıyıcı, yolcunun eşyasının zıyaından veya hasara uğramasından Kanunun 875 ilâ
886 ncı maddeleri uyarınca sorumludur.
(2) Yolcunun kişisel eşyasından taşıyıcı sorumludur.
II- Taşıyıcının hapis hakkı
Türk Ticaret Kanunu madde 578- nedir?
(1) Ayni sermaye, ayınların veya işletmelerin devralınması ve özel
menfaatler hakkında anonim şirketlere ilişkin hükümler uygulanır.
4. Emredici hükümler
Türk Ticaret Kanunu madde 490- nedir?
(1) Kanunda veya esas sözleşmede aksi öngörülmedikçe, nama yazılı
paylar, herhangi bir sınırlandırmaya bağlı olmaksızın devredilebilirler.
(2) Hukuki işlemle devir, ciro edilmiş nama yazılı pay senedinin zilyetliğinin devralana
geçirilmesiyle yapılabilir.
D) Devrin sınırlandırılması
I - Kanuni sınırlama
Türk Ticaret Kanunu madde 1054- nedir?
(1) Yapı hâlindeki gemiler üzerinde de ipotek kurulabilir.
(2) Omurgasının konulduğu andan kızaktan indirilinceye kadar, görünebilecek bir
yerine ad ve numara konulmak suretiyle yapının açık ve sürekli bir şekilde ayırt edilmesi
gerçekleştirildiği andan itibaren yapı hâlindeki gemi üzerinde ipotek kurulabilir.
(3) Tamamlandığında onsekiz gros tonilatodan ufak olacak yapılar üzerinde ipotek
kurulamaz.
2. Kurulması
Türk Ticaret Kanunu madde 1078- nedir?
(1) Paydaş donatanlardan birinin şahsında meydana gelecek bir
değişiklik, donatma iştirakinin devamına engel olmaz.
(2) Paydaş donatanlardan hiçbiri iştirakten çıkarılamaz.
VIII- Paydaş donatan olan kaptan
Türk Ticaret Kanunu madde 1294- nedir?
(1) Çatmada kusurun saptanmasında herhangi bir karine dikkate
alınmaz.
G) Kaptanın yardım görevi ve yerine getirilmemesinden donatanın sorumsuzluğu
Türk Ticaret Kanunu madde 126- nedir?
(1) Her şirket türüne özgü hükümler saklı kalmak şartıyla, Türk
Medenî Kanununun tüzel kişilere ilişkin genel hükümleri ile bu Kısımda hüküm bulunmayan
hususlarda Türk Borçlar Kanununun adi şirkete dair hükümleri her şirket türünün niteliğine
uygun olduğu oranda, ticaret şirketleri hakkında da uygulanır.
D) Sermaye koyma borcu
I - Konusu
Türk Ticaret Kanunu madde 687- nedir?
(1) Poliçeden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki
hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri
başvuran hamile karşı ileri süremez; meğerki, hamil, poliçeyi iktisap ederken bile bile
borçlunun zararına hareket etmiş olsun.
(2) Alacağın temliki yoluyla yapılan devirlere ilişkin hükümler saklıdır.
V - Cironun çeşitleri
1. Tahsil cirosu
Türk Ticaret Kanunu madde 609- nedir?
(1) Esas sermayeye ve ek ödemelere faiz verilemez. Şirket
sözleşmesiyle hazırlık dönemi faizi ödenmesi öngörülebilir. Bu hâlde anonim şirketlere ilişkin
hükümler uygulanır.
III - Finansal tablolar ve yedek akçeler
Türk Ticaret Kanunu madde 893- nedir?
(1) Aynı eşya üzerinde eşyanın taşınması ile bağlantılı birden çok hapis
hakkı varsa, bunlardan eşyanın taşınması ile doğrudan doğruya bağlantılı olan hapis hakları
diğerlerinden önce gelir. Sonuncular bakımından ise, sonradan doğmuş olanlar öncekilerden
önce gelir.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Taşınma Eşyası Taşıması
A) Uygulanacak hükümler
Türk Ticaret Kanunu madde 47- nedir?
(1) Ticari işletme sahibinin veya bir ortağın ticaret unvanında yer alan
adı kanunen değişir veya yetkili makamlar tarafından değiştirilirse unvan olduğu gibi
kalabilir.
(2) Kollektif veya komandit şirkete ya da donatma iştirakine yeni ortakların girmesi
hâlinde ticaret unvanı değiştirilmeksizin olduğu gibi kalabilir. Bu şirketlerden birinin ticaret
unvanına adı dâhil olan bir ortağın ölümü üzerine mirasçıları onun yerine geçerek şirketin
devamını kabul eder veya şirkete girmemekle beraber bu hususta izinlerini yazılı şekilde
bildirirlerse şirket unvanı olduğu gibi bırakılabilir. Şirketten ayrılan ortağın adı da yazılı izni
alınmak şartıyla şirket unvanında kalabilir.
5. Şubeler
Türk Ticaret Kanunu madde 38- nedir?
(1) (Değişik birinci cümle: 26/6/2012-6335/5 md.) Tescil ve kayıt için
gerçeğe aykırı beyanda bulunanlar, ikibin (35.416) Türk Lirası idari para cezasıyla
cezalandırılır. Gerçeğe aykırı tescilden dolayı zarar görenlerin tazminat hakları saklıdır. 17
(2) Kayıtların 32 nci maddenin üçüncü fıkrası hükümlerine uymadığını öğrendikleri
hâlde düzeltilmesini istemeyenler ve tescil olunan bir hususun değişmesi, sona ermesi veya
kaldırılması dolayısıyla, kaydın değiştirilmesini veya silinmesini istemeye ya da yeniden
tescili gereken bir hususu tescil ettirmeye zorunlu olup da bunu yapmayanlar, bu kusurları
nedeniyle üçüncü kişilerin uğradıkları zararları tazmin ile yükümlüdürler.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Ticaret Unvanı ve İşletme Adı
A) Ticaret unvanı
I - Kullanma zorunluluğu
1. Genel olarak
Türk Ticaret Kanunu madde 1235- nedir?
(1) Emre yazılı bir konişmento birden fazla nüsha hâlinde
düzenlenmişse, nüshalardan birinin hamili, konişmentonun teslimine 1234 üncü madde
gereğince bağlanan sonuçları, kendisi henüz teslim isteminde bulunmadan önce bir diğer
nüshaya dayanarak 1230 uncu madde uyarınca kaptandan eşyayı teslim almış olan kişi aleyhine
ileri süremez.
(2) Kaptan eşyayı henüz teslim etmeden birden çok konişmento hamili ona başvurup
ellerinde bulundurdukları konişmento nüshalarına dayanarak eşya üzerinde birbirine zıt haklar
ileri sürerlerse, konişmentonun birden çok nüshalarını çeşitli kişilere devretmiş olan ortak
ciranta tarafından eşyayı teslim almaya yetkili kılacak şekilde ilk önce ciro ve teslim edilmiş
olan nüshanın hamili diğerlerine tercih olunur. Ciro edilip de başka bir yere gönderilen
konişmento nüshası hakkında gönderme tarihi konişmento hamiline teslim tarihi hükmündedir.
cc) Konişmentonun geri verilmesi karşılığında eşyanın teslimi
Türk Ticaret Kanunu madde 198- nedir?
(1) Bir teşebbüs, bir sermaye şirketinin sermayesinin, doğrudan veya
dolaylı olarak, yüzde beşini, onunu, yirmisini, yirmibeşini, otuzüçünü, ellisini, altmışyedisini
veya yüzde yüzünü temsil eden miktarda paylarına sahip olduğu veya payları bu yüzdelerin
altına düştüğü takdirde; teşebbüs, durumu söz konusu işlemlerin tamamlanmasını izleyen on
gün içinde, sermaye şirketine ve bu Kanun ile diğer kanunlarda gösterilen yetkili makamlara
bildirir. Payların yukarıda belirtilen oranlarda kazanılması veya elden çıkarılması, yıllık
faaliyet ve denetleme raporlarında ayrı bir başlık altında açıklanır ve sermaye şirketinin
internet sitesinde ilan edilir.
Payların yüzdelerinin hesaplanmasında 196 ncı madde uygulanır. Teşebbüsün ve
sermaye şirketinin yönetim kurulu üyeleriyle yöneticileri de, kendilerinin, eşlerinin,
velayetleri altındaki çocuklarının ve bunların, sermayelerinin en az yüzde yirmisine sahip
bulundukları ticaret şirketlerinin o sermaye şirketindeki payları ile ilgili olarak bildirimde
bulunurlar. Bildirimler yazılı şekilde yapılır, ticaret siciline tescil ve ilan olunur.
(2) Birinci fıkrada öngörülen bildirim ile tescil ve ilan yükümlülüğü yerine getirilmediği
sürece, ilgili paylara ait oy hakkı dâhil, diğer haklar donar. Bildirim yükümlülüğünün yerine
getirilmemesine dair diğer hukuki sonuçlara ilişkin hükümler saklıdır.
(3) Hâkimiyet sözleşmesinin geçerli olabilmesi için bu sözleşmenin ticaret siciline
tescil ve ilanı şarttır. Sözleşmenin geçersizliği, bu Kanun ile diğer kanunlardaki şirketler
topluluğuna dair yükümlülüklere ve sorumluluklara ilişkin hükümlerinin uygulanmasına engel
olmaz.
V - Bağlı ve hâkim şirketlerin raporları
Türk Ticaret Kanunu madde 1029- nedir?
(1) Sigortacı, muaccel olan sigorta primlerini ve sigorta sözleşmesi
gereğince ona yapılması gereken diğer ödemeleri kanunen reddedebileceği durumlarda bile,
bunları sigortalıdan ve ipotekli alacaklıdan kabul etmeye zorunludur.
7. İpoteğin hükümleri
a) Alacağın muaccel olmasından önce
aa) İpotekli alacaklının hakları
aaa) Gemi maliki aleyhine
Türk Ticaret Kanunu madde 748- nedir?
(1) Bir poliçe metni değiştirildiği takdirde, değiştirmeden sonra poliçe
üzerine imza koymuş olan kişiler, değişmiş metne ve ondan önce imzasını koyanlar ise eski
metne göre sorumlu olurlar.
B) Zamanaşımı
I - Süreler
Türk Ticaret Kanunu madde 347- nedir?
(1) İtibarî değerinden aşağı bedelle pay çıkarılamaz. Payların itibarî
değerinden yüksek bir bedelle çıkarılabilmeleri için esas sözleşmede hüküm veya genel kurul
kararı bulunmalıdır.
IX - Kurucu menfaatleri
Türk Ticaret Kanunu madde 568- nedir?
(1) Esas sözleşmeyi imzalayanlarla şirkete paradan başka sermaye
koyanların tümü kurucu sayılır.
(2) Kurucular beş kişiden az olamaz. Kuruculardan en az birinin komandite olması
79 15/7/2016 tarihli ve 6728 sayılı Kanunun 67 nci maddesi ile bu fıkraya “onaylanması” ibaresinden
sonra gelmek üzere “veya esas sözleşmenin ticaret sicili müdürü yahut yardımcısı huzurunda
imzalanması” ibaresi eklenmiştir.
şarttır. Kurucu sıfatını haiz olan komanditerlerin sahip oldukları payların her birinin tutarının
esas sözleşmeye yazılması gerekir.
III - Uygulanacak hükümler
Türk Ticaret Kanunu madde 789- nedir?
(1) Cironun kayıtsız ve şartsız olması gereklidir. Ciro, şartlara tabi
tutulmuşsa bunlar yazılmamış sayılır.
(2) Kısmi ciro ve muhatabın cirosu batıldır.
(3) Hamiline yazılı ciro beyaz ciro hükmündedir.
(4) Muhatap lehindeki ciro yalnız makbuz hükmündedir; meğerki, muhatabın birden
fazla şubesi olup da, ciro, muhatap şubeden başka bir şube üzerine yazılmış bulunsun.
II - Hak sahipliğini ispat görevi
Türk Ticaret Kanunu madde 629- nedir?
(1) Müdürlerin temsil yetkilerinin kapsamına, yetkinin sınırlandırılmasına,
imzaya yetkili olanların belirlenmesine, imza şekli ile bunların tescil ve ilanına bu Kanunun
anonim şirketlere ilişkin ilgili hükümleri kıyas yolu ile uygulanır.
(2) Sözleşmenin yapılması sırasında şirket tek ortak tarafından ister temsil edilsin ister
edilmesin, tek ortaklı limited şirketlerde, bu ortak ile şirket arasında yapılan sözleşmenin
geçerli olması, sözleşmenin yazılı şekilde yapılmasına bağlıdır. Bu zorunluluk, piyasa
şartlarına göre günlük, önemsiz ve sıradan işlemlere ilişkin sözleşmelere uygulanmaz.
(3) (Ek: 10/9/2014 - 6552/132 md.) Müdürler tarafından şirkete hizmet akdi ile bağlı
olanların sınırlı yetkiye sahip ticari vekil veya diğer tacir yardımcıları olarak atanması
hususunda 367 nci madde ile 371 inci maddenin yedinci fıkrası kıyasen limited şirketlere de
uygulanır.
V - Görevden alma, yönetim ve temsil yetkisinin geri alınması ve sınırlandırılması
Türk Ticaret Kanunu madde 1398- nedir?
(1) İcra ve İflas Kanununun 270 ve 271 inci maddeleri, bu Kanun
hükümleri uyarınca eşya üzerinde doğan hapis hakkının paraya çevrilmesinde de uygulanır.
(2) İcra ve İflas Kanununun 270 inci maddesinin üçüncü fıkrasında öngörülen süre,
eşya üzerinde doğan hapis haklarının paraya çevrilmesinde onbeş gündür.
(3) Eşya üzerinde doğan hapis hakları, teminat altına alınan alacaktan ayrı ve bağımsız
olarak yargılama veya icra konusu yapılamaz.
II - İlamlı icra
Türk Ticaret Kanunu madde 469- nedir?
(Mülga: 26/6/2012-6335/43 md.)
c) Esas sözleşmenin uygun duruma getirilmesi
Türk Ticaret Kanunu madde 935- nedir?
(1) Aksini öngören kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla, bu
Kanunun deniz ticaretiyle ilgili hükümleri ticaret gemileri hakkında uygulanır.
(2) Ancak, bu Kitabın;
a) “Gemi”, “Kaptan”, “Gemi Alacakları” ve “Cebrî İcraya İlişkin Özel Hükümler”
başlıklı Kısımları, “Çatma” ve “Kurtarma” başlıklı Bölümleri, deniz alacaklarına karşı
sorumluluğun sınırlanması hakkındaki hükümleri ile donatanın, gemi adamlarının kusurundan
doğan sorumluluğuna ilişkin 1062 nci maddesi, yatlar, denizci yetiştirme gemileri gibi sadece
gezinti, spor, eğitim, öğretim ve bilim amaçlarına tahsis edilmiş gemilere,
b) “Çatma” ve “Kurtarma” başlıklı Bölümleri, deniz alacaklarına karşı sorumluluğun
sınırlanması hakkındaki hükümleri ile donatanın, gemi adamlarının kusurundan doğan
sorumluluğuna ilişkin 1062 nci maddesi, münhasıran bir kamu hizmetine tahsis edilen Devlet
gemileriyle donanmaya bağlı harp gemilerine ve yardımcı gemilere,
c) Bayrak şahadetnamesi ile ilgili 944 üncü maddenin ikinci fıkrası ile 945, 947, 948
ve 949 uncu maddeleri, sicille ilgili 955, 956, 973 ve 991 inci maddeleri, kanuni ipotekle ilgili
1013 üncü maddesi ve yapı hâlinde bulunan gemiler üzerindeki haklarla ilgili 1054 ilâ 1058
inci maddeleri yabancı bir devlet veya onun vatandaşları adına Türkiye’de yapılmakta olan
gemilere de, nitelikleri ile bağdaştığı ölçüde,
uygulanır.
C) Gemilerin hukuksal niteliği
I- Genel olarak
Türk Ticaret Kanunu madde 1239- nedir?
(1) Konişmento eşyanın genel olarak cinsi, işaretleri, koli veya parça
adedi, ağırlık veya miktarı hakkında beyanları içerip de taşıyan, bu beyanların fiilen teslim
alınan veya yükleme konişmentosu düzenlenmiş olması hâlinde, fiilen yüklenen eşyayı doğru
ve tam olarak göstermediğini biliyor veya gösterdiğinden haklı sebeplerle şüphe ediyorsa
yahut bu beyanları kontrol etmek için yeterli imkâna sahip değilse, konişmentoya bu
beyanların gerçeğe uymadığını, şüphesini haklı gösteren sebepleri veya yeterli kontrol
imkânının bulunmadığını açıklayan bir çekince koymak zorundadır.
(2) Taşıyan, eşyanın haricen belli olan hâlini konişmentoda beyan etmeyi ihmal
ederse, konişmentoda eşyanın haricen iyi hâlde olduğuna dair beyanda bulunulmuş sayılır.
(3) Birinci fıkraya dayanarak konişmentoya hakkında çekince konulan beyanlar saklı
kalmak üzere, konişmento, taşıyanın eşyayı konişmentoda beyan edildiği gibi teslim aldığına veya
yükleme konişmentosu düzenlenmiş olduğu takdirde, yüklediğine karine oluşturur. Bu karinenin
aksi, konişmentoyu, içerdiği eşya tanımına güvenerek, gönderilen de dâhil olmak üzere, iyiniyetle
devralan üçüncü kişiye karşı ispatlanamaz; 1186 ncı maddenin dördüncü fıkrası saklıdır.
d) Navlunu ispat
Türk Ticaret Kanunu madde 96- nedir?
(1) Taraflar, üç aydan aşağı olmamak şartıyla, diledikleri andan başlamak
üzere faizlerin ana paraya eklenmesini kararlaştırabilecekleri gibi hesap devreleri ile faiz ve
komisyon miktarlarını da sözleşme ile belirleyebilirler.
(2) 8 inci maddenin ikinci ve üçüncü fıkra hükümleri saklıdır.
IV - Bütünlük ilkesi
Türk Ticaret Kanunu madde 851- nedir?
(1) Eşya ve yolcu taşımayı arizi olarak üstlenen kişi hakkında da bu
Kitap hükümleri, uygun düştükleri ölçüde, uygulanır.
C) Saklı tutulan hükümler
I- Kural
Türk Ticaret Kanunu madde 1350- nedir?
(1) Bir geminin ihtiyaten veya icraen haczi, cebrî icra yoluyla satışı ve
mülkiyetin intikali de dâhil olmak üzere bu satışın sonuçları ve cebrî icraya ilişkin diğer bütün
işlem ve tasarruflar, geminin bu işlem ve tasarrufların yapıldığı sırada bulunduğu ülkenin
hukukuna tabidir. Şu kadar ki, Türk bayraklı bir geminin yurt dışında cebrî icra yoluyla satışı
hâlinde, artırmayı yapan kurum veya ilgililer tarafından, bu satıştan en az otuz gün önce
artırmanın;
a) Geminin kayıtlı olduğu Türk Gemi Siciline,
b) Geminin sicile kayıtlı malikine,
c) Gemi siciline tescil edilmiş diğer hakların ve alacakların sahiplerine,
bildirilmesi veya gideri ilgililer tarafından karşılanmak şartıyla bir internet haber
sitesi ve tirajı ellibin üzerinde olan ve Türkiye düzeyinde dağıtımı yapılan gazetelerden
biriyle ilan edilmesi zorunludur. Bu bildirim veya ilan yapılmaksızın geminin yurt dışında
cebrî icra yoluyla satışı hâlinde kaydı silinemez ve gemi üzerinde Türk Gemi Siciline kayıtlı
haklar ve alacaklar saklı kalır.100
B) Tamamlayıcı hükümler
Türk Ticaret Kanunu madde 477- nedir?
(1) Pay şirkete karşı bölünemez. Bir payın birden fazla sahibi
bulunduğu takdirde, bunlar şirkete karşı haklarını ancak ortak bir temsilci aracılığıyla
kullanabilirler. Böyle bir temsilci atamadıkları takdirde, şirketçe söz konusu payın
maliklerinden birine yapılacak tebligat tümü hakkında geçerli olur.
(2) Genel kurul, sermaye tutarı aynı kalmak şartıyla, esas sözleşmeyi değiştirmek
suretiyle, payları, asgari itibarî değer hükmüne uyarak, itibarî değerleri daha küçük olan
paylara bölmek veya payları itibarî değerleri daha yüksek olan paylar hâlinde birleştirmek
yetkisini haizdir. Şu kadar ki, payların birleştirilebilmesi için her pay sahibinin bu işleme
onay vermesi gerekir. Kanunun 476 ncı maddesi saklıdır.
B) İmtiyazlı paylar
I - Tanım
Türk Ticaret Kanunu madde 1159- nedir?
(1) Yükleme süresi ve kararlaştırılmışsa sürastarya süresi bittiği hâlde
yükleme henüz başlamamışsa taşıyan;
a) Sözleşmeyi feshedilmiş sayabilir veya
b) Yüklemenin yapılması için beklemeye devam edebilir.
(2) Taşıyanın, sözleşmenin feshedildiğini kabul edip 1158 inci maddenin ikinci fıkrası
uyarınca tazminat isteyebilmesi için beklemekle yükümlü olduğu süre dolduğunda, taşıtana
faks mesajı, elektronik mektup veya benzeri teknik araçlarla da mümkün olmak üzere, yazılı
bildirimde bulunması zorunludur.
(3) Taşıyan, yüklemenin yapılmasını beklemeye devam ederse, bu fazla bekleme
sebebiyle uğradığı zararın tamamını taşıtandan isteyebilir.
2. Eksik yükleme
Türk Ticaret Kanunu madde 1006- nedir?
(1) Sicile kayıtlı gemi payı veya iştirak payı üzerindeki mülkiyetin
aslen iktisabı, sicile kayıtlı gemiler hakkındaki hükümlere tabidir.
2. Devren
a) Devir yoluyla
Türk Ticaret Kanunu madde 859- nedir?
(1) Taşıma senedi düzenlenmemişse, gönderenin istemi üzerine
taşıyıcı, eşya ve taşıma hakkında yeterli bilgileri içeren bir yük senedi imzalayıp gönderene
vermek zorundadır.
V - Refakat belgeleri
Türk Ticaret Kanunu madde 169- nedir?
(1) Bölünmeye katılan şirketlerin yönetim organları, bölünme hakkında
ayrı rapor hazırlarlar; ortak rapor da geçerlidir.
(2) Rapor;
a) Bölünmenin amacını ve sonuçlarını,
b) Bölünme sözleşmesini veya bölünme planını,
c) Payların değişim oranlarını ve gereğinde ödenecek denkleştirme tutarını, özellikle
devreden şirketin ortaklarının devralan şirketteki haklarına ilişkin açıklamaları,
d) Değişim oranının saptanmasında, payların değerlemesine ilişkin özellikleri,
e) Gereğinde, bölünme dolayısıyla ortaklar için doğacak olan ek ödeme yükümlülüklerini,
diğer kişisel edim yükümlülüklerini ve sınırsız sorumluluğu,
f) Bölünmeye katılan şirketlerin türlerinin farklı olması hâlinde, ortakların yeni tür
sebebiyle söz konusu olan yükümlülüklerini,
g) Bölünmenin işçiler üzerindeki etkileri ile içeriğini; varsa sosyal planın içeriğini,
h) Bölünmenin, bölünmeye katılan şirketlerin alacaklıları üzerindeki etkilerini,
hukuki ve ekonomik yönleri ile açıklar ve gerekçelerini gösterir.
(3) Yeni kuruluşun varlığı hâlinde, bölünme planına yeni şirketin sözleşmesi de eklenir.
(4) Tüm ortakların onaylaması hâlinde küçük ve orta ölçekli şirketler bölünme raporunun
düzenlenmesinden vazgeçebilirler.30
bb) Bölünme sözleşmesinin veya bölünme planının ve bölünme raporunun
denetlenmesi
Türk Ticaret Kanunu madde 589- nedir?
(1) Aksi şirket sözleşmesinde öngörülmediği takdirde, şirket
sözleşmesi, esas sermayenin üçte ikisini temsil eden ortakların kararıyla değiştirilebilir. 621
inci madde hükmü saklıdır.
(2) Şirket sözleşmesinde yapılan her değişiklik tescil ve ilan edilir.
B) Özel değişiklikler
I - Esas sermayenin artırılması
1. İlke
Türk Ticaret Kanunu madde 1002- nedir?
(1) Taraflarca aksi kararlaştırılmış olmadıkça, iktisap eden, geminin
mülkiyeti ile birlikte, iktisap anında varolan ve devredene ait eklentinin mülkiyetini de kazanır.
(2) Devir sonucunda, devredene ait olmayan veya üçüncü kişilere ait haklarla
sınırlandırılmış bulunan eklenti de iktisap edenin zilyetliğine geçerse, Türk Medenî
Kanununun 763, 988, 989 ve 991 inci maddeleri uygulanır. İktisap edenin iyiniyeti hususunda
zilyetliği elde ettiği an esas alınır.
(3) Gemi yolculukta bulunduğu sırada devredilirse, devredenle iktisap eden arasındaki
ilişkilerde bu yolculuğun kâr ve zararı, aksine sözleşme bulunmadıkça iktisap edene aittir.
B) Zıya
I- Geminin zıyaı