onderveli/ttkmevzuat huggingface dataset:
Türk Ticaret Kanunu madde 1156- nedir?
(1) Yükleme süresi takvime göre aralıksız hesaplanır.
(2) Taşıtanın faaliyet alanında gerçekleşen tesadüfi sebepler dolayısıyla eşyanın
gemiye teslimi mümkün olmayan günler de yükleme süresinin hesabında dikkate alınır.
(3) Taşıyanın faaliyet alanında gerçekleşen tesadüfi sebepler dolayısıyla eşyanın
gemiye alınması mümkün olmayan günler ise bu sürenin hesabında dikkate alınmaz.
(4) Fırtına, buz istilası veya seferberlik gibi her iki tarafın faaliyet alanını ilgilendiren
tesadüfi sebepler dolayısıyla eşyanın gemiye teslim edilmesi ve alınması imkânı bulunmayan
günler yükleme süresine eklenir; şu kadar ki, yükleme süresi içinde olmasına rağmen taşıtan
bu günler için taşıyana sürastarya parası ödemekle yükümlüdür.
(5) Üçüncü ve dördüncü fıkralarda yazılı hâllerde, yüklemeye fiilen devam edildiği
anda, süre durduğu yerden işlemeye başlar.
(6) Sürastarya süresi ise ikinci ilâ beşinci fıkralarda belirtilen hâllerden etkilenmeksizin
kesintisiz olarak hesaplanır; meğerki, bu hâllerin doğumuna, taşıyan kusuruyla sebep olsun.
6. Hızlandırma primi
Türk Ticaret Kanunu madde 1412- nedir?
(1) Kanunda sigorta ettirenin bilgisine ve davranışına hukuki sonuç
bağlanan durumlarda, sigortadan haberi olması şartı ile sigortalının, temsilci söz konusu ise
temsilcinin, can sigortalarında da lehtarın bilgisi ve davranışı da dikkate alınır.
8. Fesih ve cayma
a) Olağanüstü durumlarda fesih
Türk Ticaret Kanunu madde 1176- nedir?
(1) Kırkambar sözleşmesinde gönderilen, taşıyanın veya yetkili bir
temsilcisinin bildirimi üzerine gecikmeden eşyayı teslim almakla yükümlüdür. Gönderilen
tanınmıyorsa bildirim, yerel teamül üzere ilan yoluyla yapılır.
(2) 1174 üncü madde hükmü kırkambar sözleşmelerine de uygulanır. Bu maddeye
göre taşıtana yapılması gereken bildirim yerel âdete göre ilan yoluyla olur.
2. Taşıtanın üçüncü şahıslarla yaptığı kırkambar sözleşmeleri
Türk Ticaret Kanunu madde 220- nedir?
(1) Yönetim işleri, şirket sözleşmesi yapıldıktan sonra alınan bir kararla
bir ortağa verilmişse o ortak, ortakların çoğunluğunun kararıyla görevden alınabilir. Çoğunluk
elde edilemediği takdirde, yönetim işlerine bakan ortağın şirket sözleşmesini ihlal ettiği veya
olayda haklı sebep bulunduğu iddiasıyla, her ortak ilgili yönetici ortağın görevden alınması
için mahkemeye başvurabilir.
3. Yönetim işlerinde yalnız başına veya birlikte hareket
Türk Ticaret Kanunu madde 1140- nedir?
(1) Geminin tamamı taşıtana tahsis edildiğinde kamaralar hariç
tutulmuş sayılır; bununla beraber taşıtanın izni olmaksızın kamaralara eşya yükletilemez.
D) Taşıyanın, gemiyi denize, yola ve yüke elverişli bulundurma yükümlülüğü
Türk Ticaret Kanunu madde 189- nedir?
(1) Yönetim organı tür değiştirme planı ile yeni türün şirket
sözleşmesini genel kurula sunar. Tür değiştirme kararı aşağıdaki nisaplarla alınır:35
a) Kanunun 421 inci maddesinin beşinci fıkrasının (b) bendi hükmü saklı olmak şartıyla
anonim ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerde, esas veya çıkarılmış sermayenin üçte
ikisini karşılaması şartıyla, genel kurulda mevcut oyların üçte ikisiyle; limited şirkete dönüştürme
hâlinde, ek ödeme veya kişisel edim yükümlülüğü doğacaksa tüm ortakların onayıyla;
b) Bir sermaye şirketinin bir kooperatife dönüşmesi hâlinde tüm ortakların onayıyla;
c) Limited şirketlerde, sermayenin en az dörtte üçüne sahip bulunmaları şartıyla,
ortakların dörtte üçünün kararıyla;
d) Kooperatiflerde;
1. Ortakların en az üçte ikisinin temsil edilmeleri şartı ile, genel kurulda mevcut
oyların çoğunluğuyla,
2. Ek ödeme, diğer kişisel edim yükümlülükleri veya kişisel sorumluluk getiriliyorsa
veya bu yükümlülükler veya sorumluluklar genişletiliyorsa, kooperatifte kayıtlı ortaklarının
üçte ikisinin olumlu oyuyla,
e) Kollektif ve komandit şirketlerde tür değiştirme planı bütün ortakların oybirliğiyle
34 26/6/2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesiyle, bu fıkrada yer alan “küçük” ibaresi
“küçük ve orta”şeklinde değiştirilmiştir.
35 15/7/2016 tarihli ve 6728 sayılı Kanunun 68 inci maddesi ile bu fıkrada yer alan “tür değiştirme
planını” ibaresi “tür değiştirme planı ile yeni türün şirket sözleşmesini”şeklinde değiştirilmiştir.
onanır. Ancak, şirket sözleşmesinde ortakların tümünün üçte ikisinin olumlu oyuyla bu
kararın alınabileceği öngörülebilir.
(2) Yönetim organı tür değiştirmeyi ve yeni şirketin sözleşmesini tescil ettirir. Tür
değiştirme tescil ile hukuki geçerlilik kazanır. Tür değiştirme kararı Türkiye Ticaret Sicili
Gazetesinde ilan edilir.
9. Alacaklıların ve çalışanların korunması
Türk Ticaret Kanunu madde 1059- nedir?
(1) Sicile kayıtlı gemiler üzerinde intifa hakkı kurulabilir.
(2) İntifa hakkı, aksi kararlaştırılmadıkça, sahibine üzerinde kurulduğu gemiden tam
yararlanma yetkisini sağlar.
(3) Akdî intifa hakkının kurulmasında 1015 inci madde hükmü uygulanır.
B) Uygulanacak hükümler
Türk Ticaret Kanunu madde 635- nedir?
(1) 397 nci maddenin beşinci ve altıncı fıkraları dışında kalan, Anonim
şirketin denetçiye (…)92 denetime ve özel denetime ilişkin hükümleri limited şirkete de
uygulanır.93
BEŞİNCİ BÖLÜM
Sona Erme ve Ayrılma
A) Sona erme sebepleri ve sona ermenin sonuçları
Türk Ticaret Kanunu madde 418- nedir?
(1) Genel kurullar, bu Kanunda veya esas sözleşmede, aksine daha ağır
nisap öngörülmüş bulunan hâller hariç, sermayenin en az dörtte birini karşılayan payların
sahiplerinin veya temsilcilerinin varlığıyla toplanır. Bu nisabın toplantı süresince korunması
şarttır. İlk toplantıda anılan nisaba ulaşılamadığı takdirde, ikinci toplantının yapılabilmesi için
nisap aranmaz.
(2) Kararlar toplantıda hazır bulunan oyların çoğunluğu ile verilir.
III - Toplantı başkanlığı ve iç yönerge
Türk Ticaret Kanunu madde 1492- nedir?
(1) Sigorta ettiren ile sigortacı arasında, sigorta edilecek kişinin
doktor incelemesinden geçmesi kararlaştırılmış olsa bile, sigortacı sigortalanacak kişiyi bu
incelemeyi yaptırmaya zorlayamaz.
VII - Lehtar
1. Atanması ve değiştirilmesi
Türk Ticaret Kanunu madde 1393- nedir?
(1) Sıra cetvelinin dördüncü sırasına, gemi, cebrî icra yoluyla satış
sırasında bir tersanenin zilyetliğinde bulunuyorsa, tersane sahibinin, 1013 üncü madde
uyarınca kanuni ipotekle veya Türk Medenî Kanununun 950 nci maddesi uyarınca hapis
hakkıyla teminat altına alınmış alacakları kaydedilir.
f) Beşinci sıra
Türk Ticaret Kanunu madde 955- nedir?
(1) Gemi, bağlama limanının tabi olduğu sicil müdürlüğünce tescil
olunur.
(2) Bir geminin seferleri yabancı bir limandan veya bir kara kentinden yahut bizzat
gemiden yönetildiği takdirde, malik, gemisini dilediği yer siciline tescil ettirebilir.
(3) Malikin, Türkiye’de yerleşim yeri veya ticari işletmesi yoksa, bu Kanunda yazılı
hakları kullanmak ve görevleri yerine getirmek üzere, sicil müdürlüğüne o bölgede oturan bir
temsilci göstermesi gereklidir.
97 2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 192 nci maddesiyle bu maddenin
başlığı “E) Yönetmelik” şeklinde ve birinci fıkrasında yer alan “bir tüzük” ibaresi “Cumhurbaşkanınca
çıkarılan yönetmelik” şeklinde değiştirilmiştir.
III- Tescili caiz gemiler
Türk Ticaret Kanunu madde 1021- nedir?
(1) Bir alacak için birden çok gemi veya gemi payı ipotek edilmişse,
bunlardan her biri borcun tamamından sorumludur.
(2) Alacaklı, her gemi veya pay ancak belirli bir kısımdan sorumlu olmak üzere
alacağını gemi veya paylar arasında paylaştırabilir. Paylaştırma, sicil müdürlüğüne yapılacak
beyan ve tescil ile gerçekleşir. Birlikte ipotek üzerinde hak sahibi kişiler varsa onların da
onayı gereklidir.
c) Sigorta tazminatı
aa) Kural
Türk Ticaret Kanunu madde 157- nedir?
(1) Birleşmeye katılan şirketlerin alacaklıları birleşmenin hukuken
geçerlilik kazanmasından itibaren üç ay içinde istemde bulunurlarsa, devralan şirket bunların
alacaklarını teminat altına alır.
(2) (Değişik: 26/6/2012-6335/12 md.) Birleşmeye katılan şirketler; alacaklılarına,
Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde, yedişer gün aralıklarla üç defa yapacakları ilanla ve ayrıca
internet sitelerine konulacak ilanla haklarını bildirirler.
(3) (Mülga: 26/6/2012-6335/12 md.)
(4) Diğer alacaklıların zarara uğramayacaklarının anlaşılması hâlinde, yükümlü şirket
teminat göstermek yerine borcu ödeyebilir.
28 26/6/2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesiyle, bu fıkrada yer alan “, 148 inci
maddede yeralan birleşme sözleşmesini denetletme hakkı ile” ibaresi “ve” şeklinde değiştirilmiştir.
b) Ortakların kişisel sorumlulukları ve iş ilişkilerinin geçmesi
Türk Ticaret Kanunu madde 1528- nedir?
(1) Elektronik ortamı kullanmak isteyen ortaklar, pay sahipleri ve
yönetim kurulu üyeleri elektronik posta adreslerini şirkete bildirirler.
E) Kurumsal yönetim ilkeleri
Türk Ticaret Kanunu madde 661- nedir?
(1) Pay senetleri, tahviller, intifa senetleri, münferit kuponlar hariç
olmak üzere, kupon belgeleri, esas kupon belgelerinin yenilenmesine yarayan talonlar gibi
hamile yazılı senetlerin iptaline hak sahibinin istemi üzerine mahkemece karar verilir.
(2) Yetkili mahkeme, borçlunun yerleşim yeri veya pay senetleri hakkında anonim
şirket merkezinin bulunduğu yer asliye ticaret mahkemesidir.
(3) Dilekçe sahibinin senedin zilyedi bulunduğu ve onu zayi ettiği yolundaki
iddialarının mahkemece inandırıcı bulunması gerekir.
(4) Bir senet kupon tablosu veya talon içeriyorsa ve hamil yalnız kupon tablosunu
veya talonunu kaybetmişse, istemin haklı olduğunun ispatı için senedin esas bölümünün ibrazı
yeterlidir.
2. Ödeme yasağı
Türk Ticaret Kanunu madde 510- nedir?
(1) İşletmenin tam bir şekilde faaliyete başlamasına kadar geçecek
hazırlık dönemi için pay sahiplerine, Türkiye Muhasebe Standartlarına uygun olmak koşuluyla,
özellikli varlık niteliğindeki yatırımların maliyetine yüklenmek üzere, belirli bir faiz ödenmesi
esas sözleşmede öngörülebilir ve bu dönemle sınırlı olmak üzere, faiz ödemelerinin en geç ne
zamana kadar süreceği belirtilir.
(2) İşletme yeni paylar çıkarılarak genişletilecek olursa, sermayenin artırılmasına dair
olan kararda, yeni pay sahiplerine, özellikli varlık niteliğindeki yatırımların maliyetine
yüklenmek üzere, belirli bir süreyle en geç yeni yatırımın işletmeye alındığı güne kadar faiz
ödenmesi kabul olunabilir.
III - Kazanç payları
Türk Ticaret Kanunu madde 1397- nedir?
(1) Sıra cetvelinin sekizinci sırasına, İcra ve İflas Kanununun 206 ncı
maddesinin dördüncü fıkrasında sıralanan alacaklar kaydedilir.
(2) Birinci fıkrada sayılan alacakların sahipleri, kendi aralarında eşit hakka sahiptir.
D) Eşya hakkında
I - Hapis hakkı için defter tutulması
Türk Ticaret Kanunu madde 991- nedir?
(1) Yapı hâlindeki gemilere özgü sicil hakkında Kanunun 954 üncü ve
973 üncü maddeleri uygulanır. Şu kadar ki, sicilin sahifelerinin ve sicil kayıtlarının
dayanaklarını incelemek ve örneklerini almak isteyen kişinin ilgisini ispat etmesi gerekir.
(2) Yapı hâlinde gemilere özgü sicilde lehine bir ipotek hakkı tescil edilmiş olan kişi
yapı ipoteği alacaklısı sayılır. Sicilden silinen bir yapı ipoteğinin ise, mevcut olmadığı kabul
edilir.
(3) Kanunun 977 nci ile 983 ilâ 985 inci maddeleri yapı hâlindeki gemilere özgü sicile
de uygulanır.
d) Silme
Türk Ticaret Kanunu madde 625- nedir?
(1) Müdürler, kanunların ve şirket sözleşmesinin genel kurula görev ve
yetki vermediği bütün konularda görevli ve yetkilidir. Müdürler, aşağıdaki görevlerini ve
yetkilerini devredemez ve bunlardan vazgeçemezler:
a) Şirketin üst düzeyde yönetilmesi ve yönetimi ve gerekli talimatların verilmesi.
b) Kanun ve şirket sözleşmesi çerçevesinde şirket yönetim örgütünün belirlenmesi.
c) Şirketin yönetimi için gerekli olduğu takdirde, muhasebenin, finansal denetimin ve
finansal planlamanın oluşturulması.
d) Şirket yönetiminin bazı bölümleri kendilerine devredilmiş bulunan kişilerin, kanunlara,
şirket sözleşmesine, iç tüzüklere ve talimatlara uygun hareket edip etmediklerinin gözetimi.
e) Küçük limited şirketler hariç, risklerin erken teşhisi ve yönetimi komitesinin kurulması.
f) Şirket finansal tablolarının, yıllık faaliyet raporunun ve gerekli olduğu takdirde
topluluk finansal tablolarının ve yıllık faaliyet raporunun düzenlenmesi.
g) Genel kurul toplantısının hazırlanması ve genel kurul kararlarının yürütülmesi.
h) Şirketin borca batık olması hâlinde durumun mahkemeye bildirilmesi.
(2) Şirket sözleşmesinde, müdürün veya müdürlerin;
a) Aldıkları belirli kararları ve
b) Münferit sorunları,
genel kurulun onayına sunmaları gereği öngörülebilir. Genel kurulun onayı müdürlerin
sorumluluğunu ortadan kaldırmaz, sınırlandırmaz. Türk Borçlar Kanununun 51 ve 52 nci
madde hükümleri saklıdır.
2. Özen ve bağlılık yükümü, rekabet yasağı
Türk Ticaret Kanunu madde 1228- nedir?
(1) Konişmento, bir taşıma sözleşmesinin yapıldığını ispatlayan,
eşyanın taşıyan tarafından teslim alındığını veya gemiye yüklendiğini gösteren ve taşıyanın
eşyayı, ancak onun ibrazı karşılığında teslimle yükümlü olduğu senettir.
(2) Yükletenin izniyle, taşınmak üzere teslim alınan fakat henüz gemiye yükletilmemiş
olan eşya için “tesellüm konişmentosu” düzenlenebilir. Eşya gemiye alınır alınmaz taşıyan,
onun teslim alındığı sırada verilmiş olan geçici makbuz veya tesellüm konişmentosunun geri
verilmesi karşılığında yükletenin istediği kadar nüshada “yükleme konişmentosu”
düzenlemekle yükümlüdür. Tesellüm konişmentosuna eşyanın ne zaman ve hangi gemiye
yüklenmiş olduğuna dair şerh verildiği takdirde bu konişmento “yükleme konişmentosu”
hükmündedir. Konişmento, kaptan veya taşıyanın yahut kaptanın bu hususta yetkilendirdiği
bir temsilcisi tarafından taşıyan ad ve hesabına düzenlenebilir.
(3) Konişmento, nama, emre ve hamile yazılı olarak düzenlenebilir. Aksi
kararlaştırılmadıkça yükletenin istemi üzerine konişmento gönderilenin emrine veya sadece
emre olarak düzenlenir. Bu son hâlde “emre” yükletenin emrine demektir. Konişmento
gönderilen sıfatıyla taşıyanın veya kaptanın namına da yazılı olabilir.
(4) Konişmentonun bütün nüshaları aynı metni içermeli ve her birinde kaç nüsha
hâlinde düzenlendiği gösterilmelidir.
(5) Yükleten, istem üzerine, konişmentonun kendisi tarafından imzalanmış olan bir
kopyasını taşıyana vermek zorundadır.
II - İçeriği
Türk Ticaret Kanunu madde 735- nedir?
(1) Vadenin gelmesinden önce, hamilin başvurma hakkını
kullanabileceği bütün hâllerde, poliçe araya girilerek kabul edilebilir; meğerki, kabul için ibrazı
menedilen bir poliçe söz konusu olsun.
(2) Poliçeyi gereğinde ödeme yerinde kabul edecek veya ödeyecek olan bir kişi
poliçede gösterildiği takdirde, hamil, o kişiye poliçeyi ibraz etmiş ve araya girme suretiyle
kabul etmeme hâlinde kabul etmemeyi bir protesto ile tespit ettirmiş olmadıkça, o kişiyi
göstermiş olan kişiye ve o kişiden sonra gelen borçlulara karşı vadenin gelmesinden önce
başvurma hakkını kullanamaz.
(3) Diğer araya girme hâllerinde hamil, araya girme suretiyle kabulü reddedebilir;
ancak, buna izin verirse, araya girme suretiyle kimin lehine kabulde bulunmuşsa ona ve ondan
sonra gelen borçlulara karşı vadenin gelmesinden önce başvurma haklarını kullanamaz.
2. Şekil
Türk Ticaret Kanunu madde 214- nedir?
(1) Sözleşmesi kanuni şekilde yapılmamış veya sözleşmeye konması
zorunlu olan kayıtlardan biri veya bazıları eksik yahut geçersiz olan bir kollektif şirket, adi
şirket hükmünde olup, hakkında 216 ncı madde hükmü saklı kalmak şartıyla, Türk Borçlar
Kanununun adi şirketlere ilişkin hükümleri uygulanır.
(2) 12 nci madde hükmü saklıdır.
C) Tescil
I - Yükümlülük
Türk Ticaret Kanunu madde 226- nedir?
(1) Her ortak bir oy hakkını haizdir. Buna aykırı sözleşme geçersizdir.
(2) Şirket sözleşmesinin her ne şekilde olursa olsun değiştirilmesine ilişkin kararlar
oybirliğiyle, diğer kararlar ise, kanunda veya şirket sözleşmesinde aksine hüküm yoksa,
ortakların çoğunluğunun oylarıyla verilir.
(3) “Oybirliği” şirketteki ortakların tümünün, “çoğunluk” şirketteki ortakların salt
çoğunluğunun olumlu oylarıyla alınması gereken kararları ifade eder.
E) Kâr payı hakkı ve zarara katılma
I - Finansal tablolarının çıkarılması
Türk Ticaret Kanunu madde 520- nedir?
(1) Şirket, iktisap ettiği kendi payları için iktisap değerlerini karşılayan
tutarda yedek akçe ayırır. Bu yedek akçeler, anılan paylar devredildikleri veya yok edildikleri
takdirde iktisap değerlerini karşılayan tutarda çözülebilirler.
(2) Yeniden değerleme fonu ile ilgili mevzuat uyarınca pasifte yer alan diğer fonlar,
sermayeye dönüştürüldükleri ve yeniden değerlendirilen aktifler amorti edildikleri veya
devredildikleri takdirde çözülebilirler.
II - Şirketin isteği ile ayırdığı yedek akçe
1. Genel olarak
Türk Ticaret Kanunu madde 478- nedir?
(1) İlk esas sözleşme ile veya esas sözleşme değiştirilerek bazı paylara
imtiyaz tanınabilir.
(2) İmtiyaz; kâr payı, tasfiye payı, rüçhan ve oy hakkı gibi haklarda, paya tanınan
üstün bir hak veya kanunda öngörülmemiş yeni bir pay sahipliği hakkıdır.
(3) 360 ıncı madde hükmü saklıdır.
(4) (Ek: 26/6/2012-6335/25 md.) Sermayesinin yarısından fazlası tek başına veya
birlikte; Devlet, il özel idaresi, belediye ve diğer kamu tüzel kişileri, sendikalar, dernekler,
vakıflar, kooperatifler ve bunların üst kuruluşlarına ait anonim şirketlerde ve bu şirketlerin
aynı oranda sermaye payına sahip oldukları iştiraklerinde; bunların sahip oldukları paylara
tesis edilebilecek imtiyazlar hariç olmak üzere, diğer paylara, belirli bir grup oluşturan pay
sahiplerine, belirli pay gruplarına ve azlığa bu Kanunda düzenlenen herhangi bir imtiyaz tesis
edilemez. Bu hüküm, payları borsada işlem gören anonim şirketlere, 5411 sayılı Kanunun 3
üncü maddesinde tanımlanan kredi kuruluşlarına ve finansal kuruluşlara uygulanmaz.
II - Oyda imtiyazlı paylar
Türk Ticaret Kanunu madde 370- nedir?
(1) Esas sözleşmede aksi öngörülmemiş veya yönetim kurulu tek
kişiden oluşmuyorsa temsil yetkisi çift imza ile kullanılmak üzere yönetim kuruluna aittir.
(2) Yönetim kurulu, temsil yetkisini bir veya daha fazla murahhas üyeye veya müdür
olarak üçüncü kişilere devredebilir. En az bir yönetim kurulu üyesinin temsil yetkisini haiz
olması şarttır.
2. Kapsam ve sınırlar
Türk Ticaret Kanunu madde 581- nedir?
(1) Üzerlerinde sınırlı ayni bir hak, haciz veya tedbir bulunmayan;
nakden değerlendirilebilen ve devrolunabilen, fikrî mülkiyet hakları ile sanal ortamlar ve
82 24/11/2023 tarihli ve 7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile bu fıkrada yer alan limited şirketler için
onbin Türk Lirası olarak öngörülen en az esas sermaye tutarı ellibin Türk Lirasına yükseltilmiştir.Söz
konusu değişiklik daha sonra 26/11/2023 tarihli ve 32381 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Düzeltme ile değiştirilerek düzeltilmiştir.
83 2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 192 nci maddesiyle bu fıkrada yer
alan “Bakanlar Kurulunca” ibaresi “Cumhurbaşkanınca” şeklinde değiştirilmiştir.
adlar da dâhil, malvarlığı unsurları ayni sermaye olarak konulabilir. Hizmet edimleri, kişisel
emek, ticari itibar ve vadesi gelmemiş alacaklar sermaye olamaz.
(2) 127 nci madde hükmü saklıdır.
III - Mal bedelleri ve kurucu menfaatleri
Türk Ticaret Kanunu madde 651- nedir?
(1) Kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline
karar verilebilir.
(2) Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak
sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.
II - Hükümleri
Türk Ticaret Kanunu madde 711- nedir?
(1) Poliçenin, ödeme yerinde rayici olmayan bir para ile ödeneceği şart
koşulduğu takdirde, bedeli, vade günündeki değerine göre o ülke parasıyla ödenebilir. Borçlu,
ödemede geciktiği takdirde, hamil poliçe bedelinin dilerse vade günündeki, dilerse ödeme
günündeki kura göre ülke parasına dönüştürülerek ödenmesini isteyebilir.
(2) Kanuni rayici olmayan paranın değeri, ödeme yerindeki ticari teamüllere göre
belirlenir. Bununla beraber, düzenleyen, ödenecek paranın poliçede yazılı belirli bir rayice
göre hesap edilmesini şart edebilir.
(3) Düzenleyen, ödemenin belirli bir para ile yapılmasını (aynen ödemeyi), şart
koşmuş ise birinci ve ikinci fıkra hükümleri uygulanmaz.
(4) Poliçe bedeli, düzenlenme ve ödeme yeri olan ülkelerde aynı adı taşıyan, fakat
değerleri birbirinden farklı olan para ile gösterildiği takdirde ödeme yerindeki para kastedilmiş
sayılır.
V - Tevdi
Türk Ticaret Kanunu madde 120- nedir?
(1) Müvekkil, acenteye;
a) Mallarla ilgili belgeleri vermek,
b) Acentelik sözleşmesinin yerine getirilmesi için gerekli olan hususları ve özellikle iş
hacminin acentenin normalde bekleyebileceğinden önemli surette düşük olabileceğini bildirmek,
c) Acentenin yaptığı işleri kabul edip etmediğini ya da yerine getirilmediğini uygun bir
süre içinde bildirmek,
d) Acentenin istemeye hak kazandığı ücreti ödemek,
e) Ücret, avans ve olağanüstü giderler hakkında 20 nci madde hükümlerine göre faiz
ödemek,
zorundadır.
(2) Bu maddeye aykırı şartlar, acentenin aleyhine olduğu ölçüde, geçersizdir.
F) Acentelik sözleşmesinin sona ermesi
I - Sebepleri
Türk Ticaret Kanunu madde 1188- nedir?
(1) Eşyanın zıyaı veya hasarı ile geç tesliminden dolayı taşıyana karşı
her türlü tazminat istem hakkı, bir yıl içinde yargı yoluna başvurulmadığı takdirde düşer.
(2) Bu süre taşıyanın eşyayı veya bir kısmını teslim ettiği veya eşya hiç teslim
edilmemişse, onun teslim edilmesinin gerektiği tarihten itibaren işlemeye başlar.
(3) Sorumlu tutulan kişinin rücu davası, birinci fıkrada öngörülen hak düşürücü
sürenin sona ermesinden sonra da açılabilir. Ancak, rücu davası açma hakkı, bu hakka sahip
olan kişinin, istenen tazminat bedelini ödediği veya aleyhine açılan tazminat davasında dava
dilekçesini tebellüğ ettiği tarihten itibaren doksan gün içinde kullanılmadıkça düşer.
(4) Bu süre, tarafların dava sebebinin doğmasından sonra yapacakları bir anlaşma ile
uzatılabilir.
2. Hak düşürücü süre itirazından yararlanma hakkının kaybedilmesi
Türk Ticaret Kanunu madde 190- nedir?
(1) Ortakların kişisel sorumlulukları hakkında 158 inci ve iş
sözleşmelerinden doğan borçlar hakkında 178 inci madde uygulanır.
V - Ortak hükümler
1. Ortaklık paylarının ve ortaklık haklarının incelenmesi
Türk Ticaret Kanunu madde 1009- nedir?
(1) Sicile kayıtlı gemi payı ile iştirak payı üzerindeki mülkiyetin zıyaı,
sicile kayıtlı gemiler hakkındaki mülkiyetin zıyaı hükümlerine tabidir.
(2) İştirak payının 1008 inci madde uyarınca bırakılması hâlinde, usulüne uygun olarak
yapılan bırakma bildiriminin gönderildiği anda paydaş donatanın iştirak payı üzerindeki
mülkiyet hakkı sona erer.
D) Yapı hâlinde bulunan gemiler ve yapı payları üzerindeki mülkiyet
I- Yapı hâlindeki gemilere özgü sicile kaydolunmayan yapılar ve yapı payları
Türk Ticaret Kanunu madde 265- nedir?
(1) Hakkını elde etmek için sadece paylaşılmamış şirket malvarlığına
başvuran alacaklıya karşı, 264 üncü maddede yer alan üç yıllık zamanaşımı ileri sürülemez.
(2) Bir ortak, şirketin ticari işletmesini devralırsa, alacaklılara karşı üç yıllık
zamanaşımını ileri süremez. Buna karşılık, devralma sebebiyle ayrılan ortaklar hakkında
borcun nakli hükümlerine göre iki yıllık zamanaşımı uygulanır. Üçüncü kişinin ticari
işletmeyi alacak ve borçlarıyla devralması hâlinde iki yıllık zamanaşımı geçerli olur.
g) Zamanaşımının kesilmesi
Türk Ticaret Kanunu madde 926- nedir?
(1) Taşıma işleri komisyoncusu, eşyanın taşınmasını bizzat üstlenebilir.
Bu hakkını kullanırsa, taşımadan doğan haklar ve yükümlülükler yönünden taşıyıcı veya
taşıyan sayılır. Bu durumda, kendi faaliyeti için isteyeceği ücretin yanısıra olağan taşıma
ücretini de isteyebilir.
X - Toplama yük
Türk Ticaret Kanunu madde 52- nedir?
(1) Ticaret unvanının, ticari dürüstlüğe aykırı biçimde bir başkası
tarafından kullanılması hâlinde hak sahibi, bunun tespitini, yasaklanmasını; haksız kullanılan
ticaret unvanı tescil edilmişse kanuna uygun bir şekilde değiştirilmesini veya silinmesini,
tecavüzün sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılmasını, gereğinde araçların ve ilgili
malların imhasını ve zarar varsa, kusurun ağırlığına göre maddi ve manevi tazminat
isteyebilir. Maddi tazminat olarak mahkeme, tecavüz sonucunda mütecavizin elde etmesi
mümkün görülen menfaatinin karşılığına da hükmedebilir.
(2) Mahkeme, davayı kazanan tarafın istemi üzerine, giderleri aleyhine hüküm verilen
kimseye ait olmak üzere, kararın gazete ile yayımlanmasına da karar verebilir.
B) İşletme adı