onderveli/ttkmevzuat huggingface dataset:
Türk Ticaret Kanunu madde 182 nedir?
- (1) Bir kollektif şirket bir komandit şirkete;
a) Kollektif şirkete bir komanditerin girmesi,
b) Bir ortağın komanditer olması,
hâlinde dönüşebilir.
(2) Bir komandit şirket kollektif şirkete;
a) Tüm komanditerlerin şirketten çıkması,
b) Tüm komanditerlerin komandite olması,
suretiyle dönüşebilir.
(3) Bir kollektif veya komandit şirketin tek kişi işletmesi olarak faaliyetine devam
etmesine ilişkin 257 nci madde hükmü saklıdır.
(4) Bu madde uyarınca yapılacak tür değiştirmelerine 180 ilâ 190 ıncı madde hükümleri
uygulanmaz.
2. Şirket payının ve haklarının korunması
Türk Ticaret Kanunu madde 277- nedir?
(1) 276 ncı madde, mahkeme tarafından atanan tasfiye memurlarının
görevden alınmalarına da uygulanır.
IV - İşlem biçimine ilişkin hükümler
1. Birlikte hareket
Türk Ticaret Kanunu madde 437- nedir?
(1) Finansal tablolar, konsolide finansal tablolar, yönetim kurulunun
yıllık faaliyet raporu, denetleme raporları ve yönetim kurulunun kâr dağıtım önerisi, genel
kurulun toplantısından en az onbeş gün önce, şirketin merkez ve şubelerinde, pay sahiplerinin
incelemesine hazır bulundurulur. Bunlardan finansal tablolar ve konsolide tablolar bir yıl süre
ile merkezde ve şubelerde pay sahiplerinin bilgi edinmelerine açık tutulur. Her pay sahibi,
gideri şirkete ait olmak üzere gelir tablosuyla bilançonun bir suretini isteyebilir.
(2) Pay sahibi genel kurulda, yönetim kurulundan, şirketin işleri; denetçilerden
denetimin yapılma şekli ve sonuçları hakkında bilgi isteyebilir. Bilgi verme yükümü, 200
üncü madde çerçevesinde şirketin bağlı şirketlerini de kapsar. Verilecek bilgiler, hesap verme
ve dürüstlük ilkeleri bakımından özenli ve gerçeğe uygun olmalıdır. Pay sahiplerinden
herhangi birine bu sıfatı dolayısıyla genel kurul dışında bir konuda bilgi verilmişse, diğer bir
pay sahibinin istemde bulunması üzerine, aynı bilgi, gündemle ilgili olmasa da aynı kapsam
ve ayrıntıda verilir. Bu hâlde yönetim kurulu bu maddenin üçüncü fıkrasına dayanamaz.
(3) Bilgi verilmesi, sadece, istenilen bilgi verildiği takdirde şirket sırlarının açıklanacağı
veya korunması gereken diğer şirket menfaatlerinin tehlikeye girebileceği gerekçesi ile
reddedilebilir.
(4) Şirketin ticari defterleriyle yazışmalarının, pay sahibinin sorusunu ilgilendiren
kısımlarının incelenebilmesi için, genel kurulun açık izni veya yönetim kurulunun bu hususta
kararı gerekir. İzin alındığı takdirde inceleme bir uzman aracılığıyla da yapılabilir.
(5) Bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen,
ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi, reddi izleyen on gün içinde, diğer
hâllerde de makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu asliye ticaret mahkemesine
başvurabilir. Başvuru basit yargılama usulüne göre incelenir. Mahkeme kararı, bilginin genel
kurul dışında verilmesi talimatını ve bunun şeklini de içerebilir. Mahkeme kararı kesindir.
(6) Bilgi alma ve inceleme hakkı, esas sözleşmeyle ve şirket organlarından birinin
kararıyla kaldırılamaz ve sınırlandırılamaz.
V - Özel denetim isteme hakkı
1. Genel kurulun kabulü
Türk Ticaret Kanunu madde 1266- nedir?
(1) 1262 ve 1263 üncü maddelerde öngörülen sorumluluk sınırları,
yolcunun ölümü veya yaralanmasından yahut bagajının zıyaı veya hasarından kaynaklanan
bütün tazminat istemlerinin toplamına uygulanır.
(2) Bir fiilî taşıyan tarafından gerçekleştirilen taşımada, taşıyandan ve fiilî taşıyandan
ve bunların görevleri dâhilinde hareket eden adamlarından alınacak tazminatların toplamı, bu
Bölüm hükümlerine göre taşıyanın veya fiilî taşıyanın mahkûm edilebileceği en yüksek tutarı
aşamaz; şu kadar ki, bu kişilerden hiçbiri kendisine uygulanacak sorumluluk sınırını aşan bir
tutardan sorumlu tutulamaz.
(3) Taşıyanın veya fiilî taşıyanın adamlarının, 1265 inci maddeye göre 1262 ve 1263
üncü maddelerde öngörülen sorumluluk sınırlarından yararlandıkları bütün durumlarda,
taşıyandan ve yerine göre fiilî taşıyandan ve bunların adamlarından alınacak tazminatların
toplamı bu sınırları aşamaz.
XII - Sorumluluğu sınırlandırma hakkının kaybı
Türk Ticaret Kanunu madde 1463- nedir?
(1) Sigorta bedeli sigorta olunan menfaatin değerinin üstünde ise, aşan
kısım geçersizdir. Bu sebeple, sigorta bedeli ile sigorta priminin onu karşılayan kısmı indirilir
ve tahsil edilmiş fazla prim geri verilir.
(2) Sigorta ettirenin, mali çıkar sağlamak amacıyla kötüniyetle yaptığı aşkın sigorta
sözleşmesi geçersizdir. Sözleşme yapılırken geçersizliği bilmeyen sigortacı, durumu
öğrendiği sigorta döneminin sonuna kadar prime hak kazanır.
c) Takseli sigorta
Türk Ticaret Kanunu madde 1420- nedir?
(1) Sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel
olduğu tarihten başlayarak iki yıl ve 1482 nci madde hükmü saklı kalmak üzere, sigorta
tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemler her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten
itibaren altı yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
(2) Diğer kanunlardaki hükümler saklıdır.
III - Tarafların borç ve yükümlülükleri
1. Sigortacının borç ve yükümlülükleri
a) Rizikoyu taşıma yükümlülüğü
aa) Genel olarak
Türk Ticaret Kanunu madde 1014- nedir?
(1) Bir alacağı teminat altına almak için gemi üzerinde ipotek
kurulabilir. Gemi ipoteği alacaklıya, alacağını, geminin bedelinden alma yetkisini verir. Sicile
kayıtlı gemilerin sözleşmeye dayalı rehni sadece gemi ipoteği yolu ile sağlanır. İleride
doğabilecek veya şarta ya da kıymetli evraka bağlı bir alacak için de ipotek kurulabilir.
(2) Alacaklıların gemi ipoteğinden doğan hakkı, sadece alacağa göre belirlenir.
(3) Bir geminin payı ancak gemiye paylı mülkiyet esaslarına göre malik olan
paydaşlardan birinin payından ibaret olmak şartıyla gemi ipoteği ile sınırlandırılabilir.
(4) Bir geminin bütün payları bir malikin elinde bulunduğu sürece, ayrı ayrı paylar
üzerinde ayrı ayrı kişilere gemi ipoteği kurulamaz.
2. Kurulması
Türk Ticaret Kanunu madde 266- nedir?
(1) Varlığını sürdüren şirkete veya diğer bir ortağa karşı zamanaşımının
kesilmesi şirketten ayrılan ortağa karşı zamanaşımının kesilmesi sonucunu doğurmaz.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Tasfiye
A) Genel hükümler
I - Sözleşme serbestisi
1. Kural
Türk Ticaret Kanunu madde 250- nedir?
(1) Şirketin sona ermesi hâlinde ortaklar sona ermeyi tescil ve ilan
ettirmekle yükümlüdür. İflas sebebiyle şirketin infisahı hâlinde bu yükümlülük iflas memuruna
aittir.
(2) Şirketin feshi bir ortağın ölümünden ileri gelmişse tescil ve ilan dilekçesi, ölen
ortağın mirasçılarıyla birlikte diğer tüm ortaklar; mirasçıların katılması mümkün bulunmayan
veya güç olan hâllerde, sağ kalan ortaklar tarafından verilir.
2. Ortakların yönetim haklarının sona ermesi
Türk Ticaret Kanunu madde 518- nedir?
(1) Topluluğa ilişkin yıllık faaliyet raporu ana şirketin yönetim kurulu
tarafından 516 ncı maddeye göre düzenlenir.
C) Yedek akçeler
I - Kanuni yedek akçe
1. Genel kanuni yedek akçe
Türk Ticaret Kanunu madde 229- nedir?
(1) Ortaklar oybirliği ile karar almadıkça hiçbir ortak, sermayesinden
eksilen kısmı tamamlamaya zorlanamaz.
(2) Sermayenin zararla eksilen kısmı, aksine karar yoksa, gerçekleşecek kâr ile kapatılır.
F) Rekabet yasağı
I - Kural
Türk Ticaret Kanunu madde 670- nedir?
(1) Sözleşme ile borçlanmaya ehil olan kişi, kambiyo senetleri ile
borçlanmaya da ehildir.
BİRİNCİ BÖLÜM
Poliçe
BİRİNCİ AYIRIM
Poliçenin Düzenlenmesi ve Şekli
A) Şekil
I - Unsurları
1. Genel olarak
Türk Ticaret Kanunu madde 1034- nedir?
(1) Malik, alacaklıya ülke içinde bir yerleşim yeri veya bir temsilci
göstermemiş ise, geminin tescil edildiği sicilin bulunduğu yer mahkemesi alacaklının istemi
üzerine, kendisine bildirimde bulunabileceği bir temsilci atar. Malikin yerleşim yerinin
bilinmemesi veya alacaklının kendi kusuru olmaksızın malikin kim olduğunu bilmemesi
hâlinde de aynı hüküm uygulanır.
b) Alacağın muaccel olmasından sonra
aa) Gemi malikinin borcu ödeme hakkı
Türk Ticaret Kanunu madde 246- nedir?
(1) Sermaye koyma borcunun yerine getirilmemesinden dolayı fesih
davası açabilmek için önce ortağa noter aracılığıyla uygun süreyi içeren bir ihbar gönderilir.
İhbar, verilen süre içinde borcun yerine getirilmesi ihtarını da içerir.
b) Karine
Türk Ticaret Kanunu madde 698- nedir?
(1) Muhatap, poliçeyi kabul etmekle bedelini vadede ödemeyi taahhüt
etmiş olur.
(2) Ödememe hâlinde hamil, düzenleyen dahi olsa, poliçeden dolayı 725 ve 726 ncı
maddeler gereğince istenebilecek her şeyi kabul edenden doğrudan doğruya isteme hakkını
haizdir.
2. Kabul şerhinin çizilmesi
Türk Ticaret Kanunu madde 450- nedir?
(1) Genel kurul kararının iptaline veya butlanına ilişkin mahkeme
kararı, kesinleştikten sonra bütün pay sahipleri hakkında hüküm ifade eder. Yönetim kurulu
bu kararın bir suretini derhâl ticaret siciline tescil ettirmek ve internet sitesine koymak
zorundadır.
IV - Kötüniyetle iptal ve butlan davası açanların sorumluluğu
Türk Ticaret Kanunu madde 25- nedir?
(1) (Değişik: 15/8/2017-KHK-694/163 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-
7078/158 md.) Ticaret sicili, ticaret sicili müdürü tarafından yönetilir. Ticaret sicili müdürü,
26 ncı maddeye göre çıkarılan yönetmelikte belirlenen nitelikleri haiz kişiler arasından odanın
teklifi üzerine veya Gümrük ve Ticaret Bakanlığının uyarısına rağmen otuz gün içerisinde
teklif edilmemesi halinde resen Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca atanır ve aynı usulle
görevden alınabilir. Aynı usulle ticaret sicili müdürlüğünün iş hacmine göre, yeteri kadar
müdür yardımcısı görevlendirilir. Ticaret sicili müdürlüklerinde çalışacak personelin tavan ve
taban ücreti her yıl Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğinin görüşü alınarak Gümrük ve Ticaret
Bakanlığınca belirlenir.
(2) Ticaret sicilinin tutulmasından doğan bütün zararlardan Devlet ve ilgili oda
müteselsilen sorumludur. Devlet ve sicil görevlilerini atamaya yetkili kurum zararın
doğmasında kusuru bulunanlara rücu eder. Ticaret sicili müdürü ve yardımcıları ile diğer
personeli, görevleriyle ilgili suçlardan dolayı kamu görevlisi olarak cezalandırılır ve bunlara
10 26/6/2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesiyle, bu maddenin ikinci fıkrasında yer alan
“tüzükle” ibaresi “Kanunun 26 ncı maddesine göre çıkarılacak yönetmelikte”, üçüncü fıkrasında yer
alan “yönetmelikle” ibaresi “tebliğle” şeklinde değiştirilmiştir.
11 15/8/2017 tarihli ve 694 sayılı KHK’nin 162 nci maddesiyle, bu maddeye birinci fıkrasından sonra
gelmek üzere ikinci fıkra eklenmiş ve diğer fıkralar buna göre teselsül ettirilmiş, daha sonra bu hüküm
1/2/2018 tarihli ve 7078 sayılı Kanunun 157 nci maddesiyle aynen kabul edilerek kanunlaşmıştır.
karşı işlenmiş suçlar kamu görevlisine karşı işlenmiş sayılır.
(3) Gümrük ve Ticaret Bakanlığı, ticaret sicili müdürlüklerinin faaliyetlerini her
zaman denetlemeye ve gerekli önlemleri almaya yetkilidir. Ticaret sicili müdürlükleri, adı
geçen Bakanlıkça alınan önlemlere ve verilen talimatlara uymakla yükümlüdür. (Ek cümle:
15/8/2017-KHK-694/163 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7078/158 md.) Odalar tarafından
ticaret sicili müdürü ve müdür yardımcıları ile ticaret sicil işlemlerinde görevli personele
görevleri dışında başka bir görev verilemez.
III – Yönetmelik12
Türk Ticaret Kanunu madde 143- nedir?
(1) Yeni kuruluş yolu ile birleşmede, bu Kanun ile 24/4/1969 tarihli ve
1163 sayılı Kooperatifler Kanununun, ayni sermaye konulmasına dair düzenlemeleri ve asgari
ortak sayısına ilişkin hükümleri dışındaki maddeleri yeni şirketin kuruluşuna uygulanır.
c) Ara bilanço
Türk Ticaret Kanunu madde 58- nedir?
(1) Haksız rekabet, her türlü basın, yayın, iletişim ve bilişim
işletmeleriyle, ileride gerçekleşecek teknik gelişmeler sonucunda faaliyete geçecek kuruluşlar
aracılığıyla işlenmişse, 56 ncı maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentlerinde yazılı
davalar, ancak, basında yayımlanan şeyin, programın; ekranda, bilişim aracında veya benzeri
ortamlarda görüntülenenin; ses olarak yayımlananın veya herhangi bir şekilde iletilenin
sahipleri ile ilan veren kişiler aleyhine açılabilir; ancak;
a) Yazılı basında yayımlanan şey, program, içerik, görüntü, ses veya ileti, bunların
sahiplerinin veya ilan verenin haberi olmaksızın ya da onayına aykırı olarak yayımlanmışsa,
b) Yazılı basında yayımlanan şeyin, programın, görüntünün, ses veya iletinin sahibinin
veya ilan verenin kim olduğunun bildirilmesinden kaçınılırsa,
c) Başka sebepler dolayısıyla yazılı basında yayımlanan şeyin, programın, görüntünün,
sesin, iletinin sahibinin veya ilan verenin meydana çıkarılması veya bunlara karşı bir Türk
mahkemesinde dava açılması mümkün olmazsa,
yukarıda anılan davalar, yazı işleri müdürü, genel yayın yönetmeni, program
yapımcısı, görüntüyü, sesi, iletiyi, yayın, iletişim ve bilişim aracına koyan veya koyduran kişi
ve ilan servisi şefi; bunlar gösterilemiyorsa, işletme veya kuruluş sahibi aleyhine açılabilir.
(2) Birinci fıkrada öngörülen hâller dışında, aynı fıkrada sayılan kişilerden birinin
kusuru hâlinde sıraya bakılmaksızın dava açılabilir.
(3) 56 ncı maddenin birinci fıkrasının (d) ve (e) bentlerinde yazılı davalarda Türk
Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır.
(4) Haksız rekabet fiilinin iletimini başlatmamış, iletimin alıcısını veya fiili oluşturan
içeriği seçmemiş veya fiili gerçekleştirecek şekilde değiştirmemişse, bu maddenin birinci
fıkrasındaki davalar hizmet sağlayıcısı aleyhine açılamaz; tedbir kararı verilemez. Mahkeme
haksız rekabet eyleminin olumsuz sonuçlarının kapsamlı veya vereceği zararın büyük olacağı
durumlarda ilgili hizmet sağlayıcısını da dinleyerek, haksız rekabet fiilinin sona erdirilmesini
veya önlenmesine ilişkin tedbir kararını hizmet sağlayıcı aleyhine de verebilir veya içeriğin
geçici olarak kaldırılması dâhil somut olaya uyan uygulanabilir başka tedbirler alabilir.
IV - Kararın ilanı
Türk Ticaret Kanunu madde 1365- nedir?
(1) İcra dairesi, istem üzerine derhâl ihtiyati haczi uygular.
(2) İhtiyati haciz, İcra ve İflas Kanununa göre gece ve resmî tatil sayılan zamanlarda
da yapılır.
c) Gemiye el konulması ve muhafaza tedbirleri
Türk Ticaret Kanunu madde 99- nedir?
(1) Sözleşme süreli olup da taraflardan biri bu süre içinde ölür veya
kısıtlanırsa her iki taraf ve kanuni temsilcileriyle halefleri on gün önceden haber vermek
şartıyla cari hesap sözleşmesini feshedebilir. Ancak, artan tutarın ödenmesi, hesabın 94 üncü
maddeye göre kapatılması gereken tarihte istenebilir.
D) Bakiyenin haczi
Türk Ticaret Kanunu madde 884- nedir?
(1) Taşıyıcı, taşıma işinin yapılmasında, sözleşmeden doğan bir
yükümlülüğünü ihlal etmesi nedeniyle meydana gelen ve eşyanın zıyaından, hasarından veya
taşıma süresinin aşılmasından kaynaklanmayan ve eşya veya kişi zararları dışında kalan
zararlardan, tam zıya hâlinde ödenmesi gereken tazminat miktarının üç katı ile sınırlı olmak
üzere sorumludur.
IX - Sözleşme dışı istemler
Türk Ticaret Kanunu madde 962- nedir?
(1) Daha önce yabancı bir gemi siciline kayıtlı bulunan bir Türk
gemisinin, Türk Gemi Siciline kaydolabilmesi için artık yabancı gemi siciline kayıtlı
olmadığını kuvvetle muhtemel gösteren belgelerin sicil müdürlüğüne sunulması gerekir.
(2) Tescili zorunlu bir gemi, yabancı bir gemi siciline kayıtlı ise malikinin bu kaydı
sildirmesi ve durumu belgelendirmesi gerekir; imkânsızlık hâlinde bundan vazgeçilebilir.
II- Tescil
1. Tescil edilecek hususlar
Türk Ticaret Kanunu madde 1122- nedir?
(1) Kiracı, üçüncü kişilerin, geminin işletilmesinden dolayı, kiraya
verene karşı yöneltecekleri tüm istemleri karşılamak yükümlülüğü altındadır.
II- Geminin teslimi
Türk Ticaret Kanunu madde 1419- nedir?
(1) Sigorta sözleşmesi sona erdiği takdirde, Kanunda aksi
öngörülmemişse, işlemeyen günlere ait ödenmiş primler sigorta ettirene geri verilir.
12. Zamanaşımı
Türk Ticaret Kanunu madde 358- nedir?
(Değişik: 26/6/2012-6335/15 md.)
(1) Pay sahipleri, sermaye taahhüdünden doğan vadesi gelmiş borçlarını ifa etmedikçe
ve şirketin serbest yedek akçelerle birlikte kârı geçmiş yıl zararlarını karşılayacak düzeyde
olmadıkça şirkete borçlanamaz.
İKİNCİ BÖLÜM
Yönetim Kurulu
A) Genel olarak
I - Atama ve seçim
1. Üyelerin sayısı ve nitelikleri
Türk Ticaret Kanunu madde 27- nedir?
(1) Ticaret siciline tescil, kural olarak istem üzerine yapılır. Resen veya
yetkili kurum veya kuruluşun bildirmesi üzerine yapılacak tescillere ilişkin hükümler saklıdır.
Harca tabi işlerde, tescil anının saptanmasında harç makbuzunun tarihi belirleyicidir. 34 üncü
madde hükümleri saklıdır.
(2) Ticaret sicili müdürlükleri, kurumlar vergisi mükellefi olup da bu madde uyarınca
tescil için başvuran mükelleflerin başvuru evrakının birer suretini ilgili vergi dairesine intikal
ettirir. Bu mükelleflerin işe başlamayı bildirme yükümlülükleri yerine getirilmiş sayılır.14
2. İlgililer
Türk Ticaret Kanunu madde 837- nedir?
(1) Makbuz senedi ve varantın hamili, giderleri kendisine ait olmak
üzere önceden tevdi olunan malların kısımlara ayrılmasını ve her kısım için ayrı ayrı senet
verilmesini isteyebilir. Bu takdirde eski senet geri verilir ve iptal olunur.
II - Ciro
1. Genel olarak
Türk Ticaret Kanunu madde 707- nedir?
(1) Belirli bir günde ödenecek bir poliçenin düzenlenme yeri ile ödeme
yeri arasında takvim farkı bulunduğu takdirde, vade, ödeme yerinin takvimine göre
belirlenmiş sayılır.
(2) Takvimleri farklı olan iki yer arasında düzenlenen bir poliçe, düzenlenme
gününden belirli bir süre sonra ödenecekse, düzenlenme günü, ödeme yerindeki takvim
gününe dönüştürülmek suretiyle vade hesap edilir.
(3) Poliçelerin ibraz sürelerinin hesabında da birinci ve ikinci fıkra hükümleri uygulanır.
(4) Poliçedeki bir kayıttan veya poliçenin içeriğinden, amacın başka olduğu anlaşılırsa,
bu madde hükümleri uygulanmaz.
B) Ödeme
I - İbraz
Türk Ticaret Kanunu madde 31- nedir?
(1) Tescil edilmiş hususlarda meydana gelen her türlü değişiklik de
tescil olunur.
(2) Tescilin dayandığı olgu veya işlemler tamamen veya kısmen sona erer ya da
ortadan kalkarsa sicildeki kayıt da kısmen yahut tamamen silinir.
(3) Her iki hâlde 27 ilâ 30 uncu madde hükümleri geçerlidir.
II - Sicil müdürünün görevleri
1. İnceleme görevi ve geçici tescil
Türk Ticaret Kanunu madde 933- nedir?
(1) Denize elverişsiz hâle gelmiş olan bir gemi bu Kanunun uygulanması
bakımından;
a) Tamiri hiç veya bulunduğu yerde mümkün değilse ve tamir edilebileceği bir limana
götürülemezse, “tamir kabul etmez gemi”,
b) Tamir giderleri geminin, eski ve yeni farkı gözetilmeksizin, önceki değerinin dörtte
üçünü aşacaksa, “tamire değmez gemi”,
sayılır.
(2) Önceki değer, denize elverişsizlik bir yolculuk sırasında meydana gelmişse,
geminin yolculuğa çıkarken sahip olduğu değerden; diğer hâllerde ise, gemi denize elverişsiz
hâle gelmeden önce sahip olduğu veya gereği gibi donatılmış olması hâlinde sahip olacağı
değerden ibarettir.
IV- Gemi adamları
Türk Ticaret Kanunu madde 1338- nedir?
(1) 1992 tarihli Sorumluluk Sözleşmesinin I inci maddesinin altıncı
paragrafında tanımlanan bir “kirlenme zararı”, aynı Sözleşmenin III üncü maddesinin
dördüncü paragrafında sayılan kişilerden başkalarına karşı ileri sürülürse, bu kişiler
sorumluluklarını, 1992 tarihli Sorumluluk Sözleşmesinin V inci maddesinin kıyasen
uygulanması suretiyle sınırlayabilirler. Sorumluluk sınırının hesabında, aynı Sözleşmenin I
inci maddesinin altıncı paragrafında tanımlanan geminin tonajı esas alınır.
(2) 1992 tarihli Sorumluluk Sözleşmesinin I inci maddesinin altıncı paragrafının (a)
bendinde tanımlanan bir “kirlenme zararı”, aynı Sözleşmenin II nci maddesinin (a) bendinde
belirlenen yerlerin dışında meydana gelmişse, sorumlu tutulan kişi, sorumluluğunu, 1992 tarihli
Sorumluluk Sözleşmesinin V inci maddesinin kıyasen uygulanması suretiyle sınırlayabilir.
(3) Birinci ve ikinci fıkra uyarınca sorumlu tutulan kişi, 1992 tarihli Sorumluluk
Sözleşmesinin VII nci maddesinin sekizinci paragrafında tanımlanan türde bir sigorta
yaptırmışsa, aynı Sözleşmenin VII nci ve VIII inci maddeleri kıyasen uygulanır.
(4) Bu maddeye göre kurulan fon, 1992 tarihli Sorumluluk Sözleşmesinin doğrudan
uygulanması suretiyle kurulabilecek bir fondan bağımsızdır.
IV – Davanın ihbarı ve davaya müdahale
Türk Ticaret Kanunu madde 311- nedir?
(1) Kollektif ortakların, şirket konusunu oluşturan işlemlerin aynını
yapamayacaklarına ilişkin 230 uncu madde komanditerler hakkında uygulanmaz. Ancak,
komanditer, şirketin işletme konusunun kapsamına giren işlerle uğraşacak bir ticari işletme
açar veya böyle bir işletme açan bir kişiyle ortak olur ya da bu nitelikte bir şirkete girerse,
komandit şirketin belgelerini ve defterlerini incelemek hakkını kaybeder.
IV - Kâr ve zarar
1. Genel olarak
Türk Ticaret Kanunu madde 274- nedir?
(1) Tasfiye memurları, şirket sözleşmesiyle veya şirketin sona
ermesinden önce bir ortaklar kararıyla, ortaklar arasından seçilmişlerse, diğer ortakların
oybirliğiyle verebilecekleri bir kararla görevden alınabilirler. Oybirliğine ulaşılamadığı
takdirde, ortaklardan herhangi birinin istemi üzerine, haklı sebepler varsa, mahkemece
görevden alınabilirler.
(2) Görevden alma davası şirketin sona ermesinden önce de açılabilir.
b) Sona ermeden sonra atama
Türk Ticaret Kanunu madde 471- nedir?
(1) Yönetim kurulu, hesap döneminin kapanmasından itibaren en geç
üç ay içinde, esas sözleşme değişikliğini ticaret siciline tescil ettirir; sermaye artırımına ilişkin
yönetim kurulu beyannamesini (…)67 sicile tevdi eder.68
7. Esas sözleşmeden çıkarma
Türk Ticaret Kanunu madde 1191- nedir?
(1) Taşımanın gerçekleştirilmesi, kısmen veya tamamen bir fiilî taşıyana
bırakıldığı takdirde, taşıyan, navlun sözleşmesine göre böyle bir bırakma hakkına sahip olup
olmadığı dikkate alınmaksızın, taşımanın tamamından sorumlu kalmaya devam eder. Taşıyan, fiilî
taşıyanın ve onun taşıma borcunun ifasında kullandığı ve görevi ve yetkisi sınırı içinde hareket
eden adamlarının fiil ve ihmallerinden de bu Kanun hükümlerine göre sorumludur.
(2) Bu Kanunun taşıyanın sorumluluğuna ilişkin olan tüm hükümleri, fiilî taşıyanın
bizzat gerçekleştirdiği taşımadan sorumluluğu hakkında da geçerlidir. Fiilî taşıyanın
adamlarının aleyhine dava açılması hâlinde 1187 nci maddenin ikinci fıkrası ile 1190 ıncı
maddenin ikinci ve üçüncü fıkraları uygulanır.
(3) Taşıyanın kanunen kendisine yüklenmeyen bir borç veya yükümlülüğü üstlenmesi
veya tanınan bir haktan vazgeçmesi sonucunu doğuran özel anlaşmalar, açık ve yazılı onayı
olmadıkça, fiilî taşıyan hakkında hüküm ifade etmez; fakat, bu hususta yapılmış olan özel bir
anlaşma fiilî taşıyanın onayı olmasa da taşıyanı bağlamaya devam eder.
(4) Taşıyanın ve fiilî taşıyanın, aynı zarardan sorumlu oldukları takdirde ve ölçüde
sorumlulukları müteselsildir.
(5) Taşıyan, fiilî taşıyan ve bunların adamları tarafından ödenecek tazminatın toplamı,
bu Kanunda öngörülen sorumluluk sınırlarını aşamaz.
(6) Bu madde hükümleri, taşıyan ile fiilî taşıyan arasındaki rücu ilişkisini etkilemez.
2. Sorumsuzluk şartı
Türk Ticaret Kanunu madde 805- nedir?
(1) Bir çekin düzenleyeni veya hamili çekin ön yüzüne “hesaba
geçirilecektir” kaydını veya buna benzer bir ibareyi yazarak çekin nakden ödenmesini
önleyebilir. Bu takdirde çek, muhatap tarafından ancak hesaba alacak kaydı, takas, hesap
nakli suretiyle kayden ödenebilir. Bu kayıtlar ödeme yerine geçer.
(2) “hesaba geçirilecektir” kaydının çizilmesi geçersizdir.
(3) Birinci ve ikinci fıkralara aykırı hareket eden muhatap, çekin bedelini aşmamak
üzere, zarardan sorumludur.
2. Hamilin hakları
a) İflas hâlinde
Türk Ticaret Kanunu madde 844- nedir?
(1) Vade gününde alacağı ödenmemiş varant hamili, poliçe hamili gibi,
protesto çektikten on gün sonra rehin hükümlerine göre tevdi edilen malları sattırabilir.
(2) 841 inci maddede yazılı hâller satışa engel değildir.
2. Satış bedeli
Türk Ticaret Kanunu madde 1318- nedir?
(1) Kurtarılan kişilerin kurtarma ücreti ödeme borcu yoktur.
(2) Kurtarmayı gerektiren kaza sırasında, sadece insan kurtarmış olan bir kurtaran,
aracın veya diğer eşyanın kurtarılması veya çevre zararının önlenmesi veya sınırlandırılması
için faaliyet göstermiş olan kurtarana takdir edilen ücret ve özel tazminattan uygun bir pay
istemeye hak kazanır.
C) Zamanaşımı
Türk Ticaret Kanunu madde 627- nedir?
(1) Müdürler ortaklara eşit şartlar altında eşit işlem yaparlar.
III - Müdürlerin yerleşim yeri
Türk Ticaret Kanunu madde 57- nedir?
(1) Haksız rekabet fiili, hizmetlerini veya işlerini gördükleri sırada
çalışanlar veya işçiler tarafından işlenmiş olursa, 56 ncı maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve
(c) bentlerinde yazılı davalar, çalıştıranlara karşı da açılabilir.
(2) 56 ncı maddenin birinci fıkrasının (d) ve (e) bentlerinde yazılı davalar hakkında
Türk Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır.
III - Basın, yayın, iletişim ve bilişim kuruluşlarının sorumluluğu