onderveli/ttkmevzuat huggingface dataset:
Türk Ticaret Kanunu madde 276- nedir?
(1) Ortak olmayan tasfiye memurları, şirket sözleşmesi veya sonradan
verilen bir kararla ya da şirketin sona ermesinden sonra seçilmiş olsalar bile, ancak ortakların
oybirliğiyle verecekleri bir kararla görevden alınabilirler. Oybirliğine ulaşılamadığı takdirde,
ortaklardan herhangi birinin istemi üzerine haklı sebeplerden dolayı mahkemece görevden
alınabilirler.
(2) Görevden alınma davası şirketin sona ermesinden önce de açılabilir.
3. Mahkemece atanan tasfiye memurları
Türk Ticaret Kanunu madde 494- nedir?
(1) Devir için gerekli olan onay verilmediği sürece, payların mülkiyeti
ve paylara bağlı tüm haklar devredende kalır.
(2) Payların miras, mirasın paylaşımı, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri veya cebrî
icra gereği iktisap edilmeleri hâlinde, bunların mülkiyeti ve bunlardan kaynaklanan
malvarlığına ilişkin haklar derhâl; genel kurula katılma haklarıyla oy hakları ise ancak şirketin
onayı ile birlikte devralana geçer.
(3) Şirket, onaylamaya ilişkin istemi, aldığı tarihten itibaren en geç üç ay içinde
reddetmemişse veya ret haksızsa, onay verilmiş sayılır.
3. Borsaya kote edilmiş nama yazılı paylar
a) Red sebepleri
Türk Ticaret Kanunu madde 1118- nedir?
(1) Kaptanın, 1112, 1114, 1115 ve 1117 nci maddelere göre yaptığı
hukuki işlemlerin geçerli olup olmadığı, 1105 inci maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenir.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Deniz Ticareti Sözleşmeleri
BİRİNCİ BÖLÜM
Gemi Kira Sözleşmeleri
A) Tanımı ve türleri
Türk Ticaret Kanunu madde 1136- nedir?
(1) Tahsis ücreti, geminin ticari yönetiminin, sözleşme şartları
çerçevesinde fiilen tahsis olunana bırakıldığı günden başlamak üzere aylık olarak ve peşinen
ödenir.
(2) Geminin hareketsiz kaldığı sürenin en az yirmidört saati geçmiş olması şartıyla,
ticari bakımdan yararlanılabilir bir durumda olmadığı süre için ücret ödenmez.
(3) Tahsis eden zaman çarteri sözleşmesinden doğan bütün alacakları için, tahsis
olunana ait taşınır ve kıymetli evrak üzerinde Türk Medenî Kanununun 950 ilâ 953 üncü
maddeleri uyarınca hapis hakkına, tahsis olunana ödenecek navlun üzerinde aynı Kanunun
954 ilâ 961 inci maddeleri uyarınca alacak rehnine ve bu navlunu teminat altına almak üzere
1201 inci maddeye göre tanınan hapis hakkına sahiptir; şu kadar ki, navlun borçlusu, alacak
rehni kendisine bildirilmediği takdirde tahsis olunana yapacağı ödemeyle borcundan kurtulur.
V- Tahsis olunanın sorumluluğu ve gemiyi iade yükümlülüğü
Türk Ticaret Kanunu madde 59- nedir?
(1) Mahkeme, davayı kazanan tarafın istemiyle, gideri haksız çıkan
taraftan alınmak üzere, hükmün kesinleşmesinden sonra ilan edilmesine de karar verebilir.
İlanın şeklini ve kapsamını mahkeme belirler.
V - Zamanaşımı
Türk Ticaret Kanunu madde 1484- nedir?
(1) Sigortacı, sigortalıya karşı ifa borcundan tamamen veya kısmen
kurtulmuş olsa da, zarar gören bakımından ifa borcu, zorunlu sigorta miktarına kadar devam
eder.
(2) Sigorta ilişkisinin sona ermesi, zarar görene karşı ancak, sigortacının sözleşmenin
sona erdiğini veya ereceğini yetkili mercilere bildirmesinden bir ay sonra hüküm doğurur.
(3) Zarar, sosyal güvenlik kurumları tarafından karşılandığı ölçüde sigortacının
sorumluluğu sona erer.
III - Sorumluluk sigortalarına uygulanacak hükümler
Türk Ticaret Kanunu madde 1131- nedir?
(1) Zaman çarteri sözleşmesi, tahsis edenin, donatılmış bir geminin
ticari yönetimini belli bir süre için ve bir ücret karşılığında tahsis olunana bırakmayı üstlendiği
sözleşmedir.
(2) Geminin teknik yönetimini elinde bulunduran tahsis eden, geminin zilyedi sayılır.
B) Zaman çarter partisi
Türk Ticaret Kanunu madde 1095- nedir?
(1) Kaptan, bir tehlikenin varlığı hâlinde, gemi zabitlerine danışmaya
gerek görse bile, onların verdikleri kararla bağlı olmayıp alacağı önlemlerden daima kendisi
sorumlu olur.
VI- Gemi jurnali
1. Tutma yükümlülüğü
Türk Ticaret Kanunu madde 1490- nedir?
(1) Sigorta ettiren, kendisinin veya başkasının hayatını, ölüm veya
hayatta kalma ihtimallerine karşı sigorta ettirebilir.
(2) Başkasının hayatı üzerine sigorta yapılabilmesi için, o kişinin hayatının devamında
lehtarın menfaatinin bulunması şarttır. Ayrıca, ölüm ihtimaline karşı yapılan sigortalarda, sigorta
bedelinin mutat cenaze giderlerini aşması hâlinde sigortalının veya varsa kanuni temsilcisinin
yazılı izni gerekir. Sigortalı onbeş yaşından büyükse kanuni temsilcinin dışında ayrıca onun da
izni alınır. İzin olmadan yapılan sözleşme, icazet verilmediği takdirde geçersizdir.
(3) Kanuni temsilcinin lehtar olarak atadığı veya kendisinin sigorta ettiren olduğu
durumlarda, kanuni temsilcinin iznin verilmesinde sigortalıyı temsil yetkisi yoktur.
(4) Menfaat şartının sözleşmenin yapılmasından sonra ortadan kalkması hâlinde
sözleşme o andan itibaren geçersiz hâle gelir; ancak, sigorta ettirene iştira değeri ödenir.
V - Sigorta değeri
Türk Ticaret Kanunu madde 1418- nedir?
(1) Sigortacının iflası hâlinde sigorta sözleşmesi sona erer.
Sigortacının iflasından önce ödenmeyen tazminatlar, özel hükümler saklı kalmak kaydıyla,
önce 3/6/2007 tarihli ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu gereğince sigortacı tarafından
ayrılması gereken teminatlardan, sonra iflas masasından karşılanır.
(2) Hak sahipleri iflas masasına İcra ve İflas Kanununun 206 ncı maddesinin dördüncü
fıkrasında düzenlenen üçüncü sırada katılır.
11. Prim iadesi
Türk Ticaret Kanunu madde 498- nedir?
(1) Şirket, devralanın, pay sahibi olarak tanınması istemini, istemi
aldığı tarihten itibaren yirmi gün içinde reddetmezse devralan, pay sahibi olarak tanınmış
sayılır.
III - Pay defteri
1. Kayıt
Türk Ticaret Kanunu madde 1060- nedir?
(1) Sicile kayıtlı gemi üzerindeki intifa hakkı Türk Medenî
Kanununun taşınmazlar üzerindeki intifa hakkı hükümlerine tabidir.
(2) İntifa hakkı ile gemi ipotekleri arasındaki ilişkiler Türk Medenî Kanununun 869
uncu maddesi hükmüne tabidir. Aynı tarihle kaydedilmiş bulunan haklar aynı derecededir.
Gemi ipoteğinin derecelerinin değiştirilmesi ve ipoteğin malike karşı alacaklıya sağladığı
hakların zamanaşımına uğraması ile ilgili hükümler burada da uygulanır.
İKİNCİ KISIM
Donatan ve Donatma İştiraki
A) Donatan
I- Tanımı
Türk Ticaret Kanunu madde 1202- nedir?
(1) Taşıyanın alacakları hakkında uyuşmazlık çıkarsa, çekişmeli tutar,
mahkemece belirlenecek yere yatırılır yatırılmaz, taşıyan, eşyayı teslim etmek zorundadır.
(2) Taşıyan, eşyanın tesliminden sonra, yeterli teminat göstererek yatırılmış olan tutarı
çekebilir.
III- Üçüncü kişi gönderilenin durumu
1. Ödeme yükümlülüğünün doğması
Türk Ticaret Kanunu madde 1442- nedir?
(1) Cayma hakkı aşağıdaki hâllerde kullanılamaz:
a) Cayma hakkının kullanılmasından açıkça veya zımnen vazgeçilmişse.
b) Caymaya yol açan ihlale sigortacı sebebiyet vermişse.
c) Sigortacı, sorularından bazıları cevapsız bırakıldığı hâlde sözleşmeyi yapmışsa.
bb) Teklifin yapılması ile kabulü arasındaki değişiklikleri beyan yükümlülüğü
Türk Ticaret Kanunu madde 172- nedir?
(1) Bölünmeye katılan şirketlerin malvarlıklarında meydana gelen
değişikliklere 150 nci madde kıyas yoluyla uygulanır.
4. Bölünme kararı
Türk Ticaret Kanunu madde 1079- nedir?
(1) Kaptan paydaş donatanlardan biri ise, işine onayı olmaksızın son
verildiğinde, paydaş donatanlarla yaptığı sözleşme gereğince iştirakte donatan sıfatıyla sahip
olduğu payın, diğer donatanlar tarafından, bilirkişilerce biçilecek değerinin ödenmesi suretiyle
satın alınmasını isteyebilir. Kaptan, haklı bir sebep olmaksızın istemini ileri sürmekte gecikirse,
hakkı düşer.
IX- Paydaş donatanların sorumluluğu
1. İştirakin borçlarından dolayı üçüncü kişilere karşı sorumluluğu
Türk Ticaret Kanunu madde 278- nedir?
(1) Şirket sözleşmesi veya sonradan verilen bir kararla tasfiye işlerini
yalnız başına görmeye yetkili kılınmamış olan tasfiye memurları birlikte hareket ederler.
(2) Tasfiye memuru tasfiyeye yalnız başına yetkiliyse, bu durum kanunda öngörüldüğü
şekilde tescil ve ilan olunur.
2. Devir yasağı ve vekil etme
Türk Ticaret Kanunu madde 33- nedir?
(1) Tescili zorunlu olup da kanuni şekilde ve süresi içinde tescili
istenmemiş olan veya 32 nci maddenin üçüncü fıkrasındaki şartlara uymayan bir hususu haber
alan sicil müdürü, ilgilileri, belirleyeceği uygun bir süre içinde kanuni zorunluluklarını yerine
getirmeye veya o hususun tescilini gerektiren sebeplerin bulunmadığını ispat etmeye çağırır.
(2) (Değişik: 26/6/2012-6335/4 md.) Sicil müdürünce verilen süre içinde tescil isteminde
bulunmayan ve kaçınma sebeplerini de bildirmeyen kişi, sicil müdürünün teklifi üzerine mahallin
en büyük mülki amiri tarafından bin (17.686) Türk Lirası idari para cezasıyla cezalandırılır.15
(3) Süresi içinde kaçınma sebepleri bildirildiği takdirde, sicilin bulunduğu yerde ticari
davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesi, dosya üzerinde inceleme yaparak tescili
gerekli olan bir hususun bulunduğu sonucuna varırsa, bunun tescilini sicil müdürüne emreder,
aksi takdirde tescil istemini reddeder. Süresi içinde tescil isteminde bulunmayan veya kaçınma
sebeplerini bildirmeyen kişinin ikinci fıkradaki cezayla cezalandırılması bu fıkra hükmünün
uygulanmasına engel oluşturmaz.
3. İtiraz
Türk Ticaret Kanunu madde 949- nedir?
(1) Harp gemileri ile sahil istihkâmları önünde ve Türk limanlarına
girerken veya çıkarken ticaret gemisine bayrak çekmeyen kaptan üç aya kadar hapis veya adli
para cezasıyla cezalandırılır.
4. Geminin adının ve bağlama limanının yazılmaması
Türk Ticaret Kanunu madde 1340- nedir?
(1) 1992 tarihli Sorumluluk Sözleşmesinin I inci maddesinin altıncı
paragrafının (a) bendinde tanımlanan bir “kirlenme zararı”;
a) Aynı Sözleşmenin II nci maddesinin (a) bendinde belirlenen yerlerin dışında
meydana gelmişse,
b) Aynı Sözleşmeye taraf olan bir ülkenin bayrağını taşıyan bir gemiden
kaynaklanmışsa,
c) Türkiye’de dava yoluyla ileri sürülmüşse,
Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun uyarınca uygulanacak
yabancı hukukun, 1992 tarihli Sorumluluk Sözleşmesine aykırı olan hükümleri uygulanmaz.
Böyle bir hâlde, 1992 tarihli Sorumluluk Sözleşmesi doğrudan geçerli olur.
C) Sözleşmelere ilişkin ortak hükümler
I - Kılavuzlar için sorumluluk sınırı
Türk Ticaret Kanunu madde 1248- nedir?
(1) Taşıyan, taşıma ister bizzat onun tarafından, isterse bir başkası,
fiilî taşıyan, tarafından gerçekleştirilmiş olsun, taşıma sözleşmesini yapan veya taşıma
sözleşmesi adına ve hesabına yapılan kişidir.
(2) Fiilî taşıyan, taşıyandan farklı bir kişi olup, bir geminin maliki, kiracısı veya
işleteni olarak, taşımanın tamamını veya bir kısmını fiilen gerçekleştiren kişidir.
C) Yolcu
Türk Ticaret Kanunu madde 413- nedir?
(1) Gündem, genel kurulu toplantıya çağıran tarafından belirlenir.
(2) Gündemde bulunmayan konular genel kurulda müzakere edilemez ve karara
bağlanamaz. Kanuni istisnalar saklıdır.
(3) Yönetim kurulu üyelerinin görevden alınmaları ve yenilerinin seçimi yılsonu
finansal tablolarının müzakeresi maddesiyle ilgili sayılır.
III - Çağrının şekli
1. Genel olarak
Türk Ticaret Kanunu madde 957- nedir?
(1) Onsekiz gros tonilatoda ve daha büyük her ticaret gemisinin maliki,
tescil isteminde bulunmak zorundadır.
V- Tescili caiz olmayan gemiler
Türk Ticaret Kanunu madde 269- nedir?
(1) Tasfiye hâline giren şirket, ortaklarla ilişkilerinde de, 293 üncü
madde hükmü saklı kalmak kaydıyla, ehliyeti tasfiye sonuna kadar bu amaçla sınırlı olarak tüzel
kişiliğini korur ve ticaret unvanını buna “tasfiye hâlinde” ibaresini ekleyerek kullanmakta
devam eder.
III - İflas
Türk Ticaret Kanunu madde 238- nedir?
(1) Yalnız şirket aleyhine alınmış olan mahkeme kararı, şirket
hakkındaki takip semeresiz kalmadıkça veya şirket herhangi bir sebeple sona ermiş olmadıkça
ortaklar hakkında icra edilemez.
(2) İcra emrinin şirkete tebliğine rağmen borç ödenmediği takdirde, alacaklı, şirketle
birlikte ortakların veya bazılarının da doğrudan iflasını isteyebilir.
IV- İflas
1. Şirketin iflası
Türk Ticaret Kanunu madde 349- nedir?
(Mülga: 15/7/2016-6728/73 md.)
47 15/7/2016 tarihli ve 6728 sayılı Kanunun 67 nci maddesi ile bu fıkraya “noter onayı” ibaresinden
sonra gelmek üzere “veya şirket sözleşmesinin ticaret sicili müdürü yahut yardımcısı huzurunda
imzalanma” ibaresi eklenmiştir.
XI - Halka arz taahhüdü
Türk Ticaret Kanunu madde 1153- nedir?
(1) Yükleme süresi, hazırlık bildiriminin, muhatabına ulaşmasını
izleyen ilk takvim günü ve eğer yüklemeye fiilen başlanmışsa, o andan itibaren işlemeye
başlar. Sürenin işlemeye başladığı anda, yüklemeye fiilen başlanamaması hâlinde de 1156 ncı
madde uygulanır.
(2) Yükleme süresi sözleşme ile belirlenmemişse, yüklemenin yirmidört saatlik
kesintisiz çalışma ile yapılması hâlinde ihtiyaç duyulacak süre, yükleme süresi olarak kabul
edilir. Bu süre hesaplanırken, yüklemenin yapılacağı liman, taşımayı yapan gemi, yükleme
tesis ve araçları ve yükün niteliği ile birlikte yükleme limanı düzenlemeleri ve yerel teamül
göz önünde bulundurulur.
(3) Taraflar, yükleme süresi için ücret ödenmesini kararlaştırabilirler.
3. Sürastarya süresi
Türk Ticaret Kanunu madde 1240- nedir?
(1) 1229 uncu maddenin birinci fıkrasının (l) bendi uyarınca navlunun
gönderilen tarafından ödeneceğine veya yükleme limanında gerçekleşip gönderilen tarafından
ödenecek olan sürastarya parasına ilişkin bir kaydı içermeyen konişmento, gönderilenin
navlun veya sürastarya parası ödemekle yükümlü olmadığına karine oluşturur. Bu karinenin
aksi, navlun veya sürastarya parası hakkında böyle bir kayıt içermeyen konişmentoyu,
gönderilen de dâhil olmak üzere, devralan üçüncü kişiye karşı ispatlanamaz.
(2) Navlun eşyanın ölçüsüne, sayısına veya tartısına göre kararlaştırılmış ve bunlar da
konişmentoda gösterilmiş olursa, konişmentoda aksine bir şart olmadıkça, navlun buna göre
belirlenir. 1239 uncu maddenin birinci fıkrası uyarınca yazılan şerh konişmentoda aksine bir
şart sayılmaz.
(3) Navlun için taşıma sözleşmesine yollama yapılırsa, bu yollamanın kapsamına
boşaltma süresi, sürastarya süresi ve sürastarya parası hakkındaki hükümler girmez.
e) Yükleten tarafından verilen garantiler
Türk Ticaret Kanunu madde 672- nedir?
(1) 671 inci maddede yazılı unsurlardan birini içermeyen senet ikinci
ilâ dördüncü fıkralarda yazılı hâller dışında poliçe sayılmaz.
(2) Vadesi gösterilmeyen poliçenin görüldüğünde ödenmesi şart edilmiş sayılır.
(3) Ayrıca belirtilmiş olmadıkça muhatabın adı yanında gösterilen yer, ödeme yeri ve
aynı zamanda da muhatabın yerleşim yeri sayılır.
(4) Düzenlenme yeri gösterilmeyen poliçe, düzenleyenin adı yanında gösterilen yerde
düzenlenmiş sayılır.
II - Münferit unsurlar
1. Düzenleyenin aynı zamanda muhatap veya emrine ödenecek kişi olması
Türk Ticaret Kanunu madde 284- nedir?
(1) Ortaklar arasından seçilen tasfiye memurları, sözleşmede veya
sonradan verilmiş bir kararda belirtilmediği takdirde ücret alamazlar.
(2) Ortak olmayanlardan atanan tasfiye memurları, ücret kararlaştırılmasa bile, hâlin
gereğine göre takdir edilecek uygun bir ücret isteyebilirler, anlaşmazlık durumunda taraflar
yargı yoluna başvurabilir.
VII – Sorumluluk
Türk Ticaret Kanunu madde 461- nedir?
(1) Her pay sahibi, yeni çıkarılan payları, mevcut paylarının sermayeye
oranına göre, alma hakkını haizdir.
(2) Genel kurulun, sermayenin artırımına ilişkin kararı ile pay sahibinin rüçhan hakkı,
ancak haklı sebepler bulunduğu takdirde ve en az esas sermayenin yüzde altmışının olumlu
oyu ile sınırlandırılabilir veya kaldırılabilir. Özellikle, halka arz, işletmelerin, işletme
kısımlarının, iştiraklerin devralınması ve işçilerin şirkete katılmaları haklı sebep kabul olunur.
Rüçhan hakkının sınırlandırılması ve kaldırılmasıyla, hiç kimse haklı görülmeyecek şekilde,
yararlandırılamaz veya kayba uğratılamaz. Nisaba ilişkin şart dışında bu hüküm kayıtlı
sermaye sisteminde yönetim kurulu kararına da uygulanır. Yönetim kurulu, rüçhan hakkının
sınırlandırılmasının veya kaldırılmasının gerekçelerini; yeni payların primli ve primsiz
çıkarılmasının sebeplerini; primin nasıl hesaplandığını bir rapor ile açıklar. Bu rapor da tescil
ve ilan edilir.
(3) Yönetim kurulu yeni pay alma hakkının kullanılabilmesinin esaslarını bir karar ile
belirler ve bu kararda pay sahiplerine en az onbeş gün süre verir. Karar tescil ve 35 inci
maddedeki (…)65 gazetede ilan olunur. Ayrıca şirketin internet sitesine konulur.
(4) Rüçhan hakkı devredilebilir.
(5) Şirket, rüçhan hakkı tanıdığı pay sahiplerinin, bu haklarını kullanmalarını, nama
yazılı payların devredilmelerinin esas sözleşmeyle sınırlandırılmış olduğunu ileri sürerek
engelleyemez.
III - İç kaynaklardan sermaye artırımı
Türk Ticaret Kanunu madde 134- nedir?
(1) Ticaret şirketlerinin birleşmelerine, bölünmelerine ve tür
değiştirmelerine 134 ilâ 194 üncü maddeler uygulanır.
(2) Diğer kanunların, bu Kanunun 135 ilâ 194 üncü maddelerine aykırı olmayan
hükümleri saklıdır.
2. Kavramlar
Türk Ticaret Kanunu madde 876- nedir?
(1) Zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine
rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse,
taşıyıcı sorumluluktan kurtulur.
b) Araç arızası ve kiraya verenin kusuru
Türk Ticaret Kanunu madde 1505- nedir?
(1) Sigorta ettiren lehine sigorta sözleşmesinden doğan alacaklar
ihtiyaten veya kesin olarak haczedilirse ya da sigorta ettiren hakkında iflasın açılmasına karar
verilirse, adı belirtilerek gösterilmiş olan lehtar, sigorta sözleşmesine sigorta ettirenin onayı
ile onun yerine taraf olabilir.
(2) Lehtar, sözleşmeye taraf olursa, sözleşmenin sigortacı tarafından feshi hâlinde,
haczi uygulatan alacaklının veya iflas masasının alacaklarını, sigorta ettirenin sigortacıdan
isteyebileceği miktara kadar karşılamakla yükümlüdür.
(3) Sözleşmede lehtar hiç veya adı belirtilerek gösterilmemişse, birinci fıkrada
açıklanan hak, sigorta ettirenin eşine ve çocuklarına geçer.
(4) Lehtarın veya eş ve çocuklarının, sigorta ettirenin yerine sözleşmeye taraf
olabilmeleri için, sigortacıya bildirimde bulunmaları şarttır. Lehtarın veya eş ve çocuklarının
haczi öğrendikleri veya iflasın açıldığı tarihten başlayarak, bir ay içinde bildirim yapmamaları
hâlinde, birinci fıkrada açıklanan hak düşer.
XVII - Sigortacının iflası
Türk Ticaret Kanunu madde 354- nedir?
(1) Şirket esas sözleşmesinin tamamı, Gümrük ve Ticaret Bakanlığının
izniyle kurulacak olan anonim şirketlerde izin alınmasını, diğer şirketlerde 335 inci maddenin
birinci fıkrası uyarınca şirketin kuruluşunu izleyen otuz gün içinde şirketin merkezinin
bulunduğu yer ticaret siciline tescil ve Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde ilan olunur. Tescil
ve ilan olunan esas sözleşmeye, aşağıda sayılanlar dışında, 36 ncı maddenin birinci fıkrası
hükmü uygulanmaz. Bu hususlar şunlardır:
48 26/6/2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanunun 41 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “tirajı ellibinin
üzerinde olan ve yurt düzeyinde dağıtımı yapılan en az bir gazetede ilan eder;” ibaresi madde
metninden çıkarılmıştır.
a) Esas sözleşmenin tarihi.
b) Şirketin ticaret unvanı ve merkezi.
c) Şirketin, varsa süresi.
d) Şirketin sermayesi, ödenmesinin şekil ve şartları ile payların itibarî değerleri, varsa
imtiyazlar.
e) Pay senetlerinin türleri, hamiline veya nama yazılı oldukları.
f) Şirketin nasıl temsil olunacağı.
g) Yönetim kurulu üyeleriyle şirketi temsile yetkili kimselerin ad ve soyadları,
unvanları, yerleşme yerleri ve vatandaşlıkları.
h) Şirketin yapacağı ilanların şekli; esas sözleşmede buna ilişkin hüküm bulunduğu
takdirde, yönetim kurulu kararlarının pay sahiplerine nasıl bildirileceği.
(2) Şubeler, merkezin sicil kaydına gönderme yapılarak bulundukları yer ticaret
siciline tescil olunurlar.
(3) (Değişik: 26/6/2012-6335/14 md.) 343 üncü madde uyarınca verilen bilirkişi
raporu ticaret sicili müdürlüğüne tevdi edilir.
XVI - Tüzel kişiliğin kazanılması
Türk Ticaret Kanunu madde 1237- nedir?
(1) Taşıyan ile konişmento hamili arasındaki hukuki ilişkilerde
konişmento esas alınır.
(2) Taşıyan ile taşıtan arasındaki hukuki ilişkiler navlun sözleşmesinin hükümlerine
bağlı kalır.
(3) Konişmentoda, yolculuk çarteri sözleşmesine gönderme varsa, konişmento
devredilirken çarter partinin bir suretinin de yeni hamile ibraz edilmesi gerekir. Bu takdirde
çarter partide yer alan hükümler, nitelikleri elverdiği ölçüde konişmento hamiline karşı da
ileri sürülebilir. Ancak, 1245 inci maddenin birinci fıkrasının ikinci cümlesi hükmü saklıdır.
b) Taşıyanı ispat
Türk Ticaret Kanunu madde 1400- nedir?
(1) Hapis hakkıyla teminat altına alınan alacak, bir ilama veya ilam
niteliğindeki belgeye dayanmıyorsa, alacaklı, defterin tutulmasından başlayarak onbeş gün
içinde taşınır rehninin paraya çevrilmesi yoluyla ilamsız takip yapar. Borçlu, alacağa veya
hapis hakkına veya her ikisine birden itiraz edebilir. Bu itiraz hakkında İcra ve İflas
Kanununun 147 nci maddesi uygulanır.
ALTINCI KİTAP
Sigorta Hukuku
BİRİNCİ KISIM
Genel Hükümler
A) Sigorta sözleşmesi
I - Temel kavramlar
1. Tanım
Türk Ticaret Kanunu madde 1378- nedir?
(1) Gemi üzerinde, akdî veya kanuni bir rehin hakkı bulunsa bile,
alacaklı iflas yoluyla takip yapabilir.
3. Diğer takip yolları
Türk Ticaret Kanunu madde 565- nedir?
(1) Komanditelerin birbirleriyle, komanditerlerin tümüyle ve üçüncü
kişilerle hukuki ilişkileri, özellikle şirketin yönetimine ve temsiline ilişkin görev ve yetkileri,
şirketten ayrılmaları, komandit şirketlerdeki hükümlere tabidir.
(2) Birinci fıkrada gösterilen hususların dışında, Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça
anonim şirket hükümleri uygulanır.
C) Kuruluş
I - Esas sözleşme
1. Şekil
Türk Ticaret Kanunu madde 1531- nedir?
(1) Bu Kanuna göre “ortaklık”, “kollektif ortaklık”, “komandit
ortaklık”, “anonim ortaklık”, “sermayesi paylara bölünmüş komandit ortaklık”, “limited
ortaklık” ve “kooperatif ortaklık” terimleri, sırasıyla “şirket”e, “kollektif şirket”e, “komandit
şirket”e, “anonim şirket”e, “sermayesi paylara bölünmüş komandit şirket”e, “limited şirket”e ve
“kooperatif şirket”e eş anlamda kanuni terimlerdir ve bu terimler birbirleri yerine kullanılabilir.
H) Ticaret sicili harçları
Türk Ticaret Kanunu madde 1272- nedir?
(1) Ortak bir deniz sergüzeştine atılmış olan gemiyi, yükü, diğer
eşyayı ve navlunu birlikte tehdit eden bir tehlikeden onları korumak amacıyla ve makul bir
hareket tarzı oluşturacak şekilde, bile bile olağanüstü bir fedakârlık yapılması veya olağanüstü
bir gidere katlanılması hâlinde “müşterek avarya hareketi” var sayılır ve bu hareketin
doğrudan doğruya sonucu olan zarar ve giderler müşterek avarya olarak kabul edilir.
(2) Müşterek avaryadan sayılacak bir giderin yapılmaması için göze alınan her fazla
gider de, başka ilgililer bu fazla giderlerden faydalansalar bile, önlenmiş olan giderin tutarına
kadar, müşterek avarya garamesine girer.
(3) Müşterek avarya garamesine giren zarar ve giderler gemi, yük, navlun ve diğer
eşya arasında bu Bölüm hükümlerine göre paylaşılır.
II- Uygulanacak kurallar
Türk Ticaret Kanunu madde 375- nedir?
(1) Yönetim kurulunun devredilemez ve vazgeçilemez görev ve yetkileri
şunlardır:
a) Şirketin üst düzeyde yönetimi ve bunlarla ilgili talimatların verilmesi.
b) Şirket yönetim teşkilatının belirlenmesi.
c) Muhasebe, finans denetimi ve şirketin yönetiminin gerektirdiği ölçüde, finansal
planlama için gerekli düzenin kurulması.
d) (Değişik:23/5/2024-7511/14 md.) Şube müdürleri hariç olmak üzere müdürlerin ve
aynı işleve sahip kişilerin atanmaları ve görevden alınmaları.
e) Yönetimle görevli kişilerin, özellikle kanunlara, esas sözleşmeye, iç yönergelere ve
yönetim kurulunun yazılı talimatlarına uygun hareket edip etmediklerinin üst gözetimi.
f) Pay, yönetim kurulu karar ve genel kurul toplantı ve müzakere defterlerinin tutulması,
yıllık faaliyet raporunun ve kurumsal yönetim açıklamasının düzenlenmesi ve genel kurula
sunulması, genel kurul toplantılarının hazırlanması ve genel kurul kararlarının yürütülmesi.
g) Borca batıklık durumunun varlığında mahkemeye bildirimde bulunulması.
3. Sermayenin kaybı, borca batık olma durumu
a) Çağrı ve bildirim yükümü
Türk Ticaret Kanunu madde 1254- nedir?
(1) Taşıyan, deniz yoluyla yolcu taşıma sözleşmesinden doğan bütün
alacakları için, Türk Medenî Kanununun 950 ilâ 953 üncü maddeleri uyarınca yolcuya ait
bagaj üzerinde hapis hakkına sahiptir.
G) Ölen yolcunun bagajı