onderveli/ttkmevzuat huggingface dataset:
Türk Ticaret Kanunu madde 1216- nedir?
(1) Yolculuk başladıktan sonra taşınan eşyanın umulmayan bir hâl
yüzünden tamamının zayi olması ile iki taraftan biri diğerine tazminat vermeye zorunlu
olmaksızın, navlun sözleşmesi hükümden düşer. Taşıyana sadece, sözleşmenin sona erdiği
ana kadar doğmuş bulunan diğer alacakları ödenir. 1199 uncu maddenin ikinci ve üçüncü
fıkraları saklıdır.
b) Eşyanın bir kısmının zayi olması
Türk Ticaret Kanunu madde 558- nedir?
(1) İbra kararı genel kurul kararıyla kaldırılamaz. 445 inci madde
hükmü saklıdır.
(2) Şirket genel kurulunun, sorumluluktan ibraya ilişkin kararı, ibranın kapsadığı
açıklanan maddi olaylara ilişkin olarak, şirketin, ibraya olumlu oy veren ve ibra kararını
bilerek payı iktisap etmiş olan pay sahiplerinin dava hakkını kaldırır. Diğer pay sahiplerinin
dava hakları ibra tarihinden itibaren altı ay geçmesiyle düşer.
2. Kuruluş ve sermaye artırımında ibra
Türk Ticaret Kanunu madde 361- nedir?
(1) Yönetim kurulu üyelerinin, görevlerini yaparken kusurlarıyla
şirkete verebilecekleri zarar, şirket sermayesinin yüzde yirmibeşini aşan bir bedelle sigorta
ettirilmiş ve bu suretle şirket teminat altına alınmışsa, bu husus halka açık şirketlerde Sermaye
Piyasası Kurulunun ve ayrıca pay senetleri borsada işlem görüyorsa borsanın bülteninde
duyurulur ve kurumsal yönetim ilkelerine uygunluk değerlendirmesinde dikkate alınır.
4. Görev süresi
Türk Ticaret Kanunu madde 664- nedir?
(1) Senedin ibrazına ilişkin ilanın 35 inci maddede yazılı gazetede üç
defa yapılması gerekir.
(2) Mahkeme gerek gördüğü takdirde, ayrıca uygun göreceği diğer şekillerde de ilanlar
yapılmasına karar verebilir.
5. Hükümleri
a) Senedin ibrazı hâlinde
Türk Ticaret Kanunu madde 1462- nedir?
(1) Sigorta bedeli, sigorta değerinden az olduğu takdirde, sigorta
edilmiş menfaatin bir kısmının zarara uğraması hâlinde sigortacı, aksine sözleşme yoksa,
sigorta bedelinin sigorta değerine olan oranına göre tazminat öder.
b) Aşkın sigorta
Türk Ticaret Kanunu madde 740- nedir?
(1) Araya girilerek kendisine yapılan ödemeyi reddeden hamil, ödeme
hâlinde borçtan kurtulacak kişilere karşı başvurma haklarını kaybeder.
4. Makbuz
Türk Ticaret Kanunu madde 1124- nedir?
(1) Geminin ayıplarından doğan tamirler ile bu yüzden değiştirilen
parçaların giderleri kiraya verene aittir.
(2) Geminin, ayıbından dolayı yirmidört saatten fazla bir süre hareketsiz kalması
hâlinde, aşan süre için kira bedeli ödenmez, ödenmiş ise geri verilir.
(3) Geminin bakımı ve birinci fıkra kapsamına girmeyen tamirleri ile parçalarının
değiştirilmesi ve işletilmesinden doğan giderler, kiracıya aittir.
IV- Gemiyi kullanma hakkı
Türk Ticaret Kanunu madde 94- nedir?
(1) Sözleşme veya ticari teamül uyarınca, belirli hesap devreleri sonunda
devre hesabı kapatılır ve alacak ile borç kalemleri arasındaki fark belirlenir.
(2) Hesap devresi hakkında sözleşme veya ticari teamül yoksa, her takvim yılının son
günü taraflarca hesabın kapatılması günü olarak kabul edilmiş sayılır. Saptanan artan tutarı
gösteren cetveli alan taraf, aldığı tarihten itibaren bir ay içinde, noter aracılığıyla, taahhütlü
mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza içeren bir yazıyla itirazda bulunmamışsa,
bakiyeyi kabul etmiş sayılır.
2. Faiz
Türk Ticaret Kanunu madde 886- nedir?
(1) Zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın
meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği
ispat edilen taşıyıcı veya 879 uncu maddede belirtilen kişiler, bu Kısımda öngörülen
sorumluluktan kurtulma hâllerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamaz.
XI - Yardımcı kişilerin sorumluluğu
Türk Ticaret Kanunu madde 342- nedir?
(1) Üzerlerinde sınırlı ayni bir hak, haciz ve tedbir bulunmayan, nakden
değerlendirilebilen ve devrolunabilen, fikrî mülkiyet hakları ile sanal ortamlar da dâhil,
malvarlığı unsurları ayni sermaye olarak konulabilir. Hizmet edimleri, kişisel emek, ticari
itibar ve vadesi gelmemiş alacaklar sermaye olamaz.
(2) 128 inci madde hükmü saklıdır.
2. Değer biçme
Türk Ticaret Kanunu madde 149- nedir?
(1) Birleşmeye katılan şirketlerden her biri, merkezleriyle şubelerinde
ve halka açık anonim şirketler ise Sermaye Piyasası Kurulunun öngöreceği yerlerde, genel
kurul kararından önceki otuz gün içinde;
a) Birleşme sözleşmesini,
b) Birleşme raporunu,
c) (Mülga: 26/6/2012-6335/43 md.)
d) Son üç yılın yılsonu finansal tablolarıyla yıllık faaliyet raporlarını, gereğinde ara
bilançolarını,
26 26/6/2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesiyle, bu fıkrada yer alan “küçük” ibaresi
“küçük ve orta” şeklinde değiştirilmiştir.
ortakların, intifa senedi sahipleriyle şirket tarafından ihraç edilmiş bulunan menkul
kıymet hamillerinin, menfaati bulunan kişilerin ve diğer ilgililerin incelemesine sunmakla
yükümlüdür. Bunlar ilgili sermaye şirketlerinin internet sitelerinde de yayımlanır.
(2) Ortaklar ile birinci fıkrada sayılan kişiler, aynı fıkrada anılan belgelerin suretlerinin
ve varsa basılı şekillerinin kendilerine verilmesini isteyebilirler. Bunlar için, herhangi bir
bedel veya gider karşılığı istenilemez.
(3) Birleşmeye katılan şirketlerden her biri, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde
yayımlanan ve internet sitelerine de konulan ilanda, inceleme yapma hakkına işaret eder.
(4) Birleşmeye katılan her şirket, birinci fıkrada anılan belgelerin nereye tevdi
edildiklerini ve nerelerde incelemeye hazır tutulduklarını, tevdiden en az üç iş günü önce,
Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi ile şirket sözleşmesinde öngörülen gazetelerde ve sermaye
şirketleri de internet sitelerinde ilan eder.
(5) Tüm ortakların onaylaması hâlinde, küçük ve orta ölçekli şirketler inceleme
hakkının kullanılmasından vazgeçebilirler.27
b) Malvarlığındaki değişikliklerle ilgili bilgiler
Türk Ticaret Kanunu madde 595- nedir?
(1) Esas sermaye payının devri ve devir borcunu doğuran işlemler
yazılı şekilde yapılır ve tarafların imzaları noterce onanır. Ayrıca devir sözleşmesinde, ek
ödeme ve yan edim yükümlülükleri; rekabet yasağı ağırlaştırılmış veya tüm ortakları
kapsayacak biçimde genişletilmiş ise, bu husus, önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım
ve alım hakları ile sözleşme cezasına ilişkin koşullara da belirtilir.
(2) Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse, esas sermaye payının devri için,
ortaklar genel kurulunun onayı şarttır. Devir bu onayla geçerli olur.
(3) Şirket sözleşmesinde başka türlü düzenlenmemişse, ortaklar genel kurulu sebep
göstermeksizin onayı reddedebilir.
(4) Şirket sözleşmesiyle sermaye payının devri yasaklanabilir.
(5) Şirket sözleşmesi devri yasaklamış veya genel kurul onay vermeyi reddetmişse,
ortağın haklı sebeple şirketten çıkma hakkı saklı kalır.
(6) Şirket sözleşmesinde ek ödeme veya yan edim yükümlülükleri öngörüldüğü
takdirde, devralanın ödeme gücü şüpheli görüldüğü için ondan istenen teminat verilmemişse,
genel kurul şirket sözleşmesinde hüküm bulunmasa bile, onayı reddedebilir.
(7) Başvurudan itibaren üç ay içinde genel kurul reddetmediği takdirde onayı vermiş
sayılır.
2. Miras, eşler arasındaki mal rejimi ve icra
Türk Ticaret Kanunu madde 196- nedir?
(1) Bir ticaret şirketinin bir sermaye şirketindeki iştirakinin yüzdesi, o
sermaye şirketindeki payının veya payların itibarî değerleri toplamının, iştirak olunan şirketin
sermayesine oranlanmasıyla bulunur. Sermaye şirketinin hem kendi hem de onun hesabına
alınmış olup da üçüncü kişilerin elindeki kendi payları, hesaplamada o şirketin esas veya
çıkarılmış sermayesinden düşülür.
(2) Bir ticaret şirketinin bir sermaye şirketindeki oy hakkının yüzdesi, ticaret şirketinin o
sermaye şirketinde sahip bulunduğu paylardan doğan kullanılabilen oy haklarının toplamının,
sermaye şirketindeki kullanılabilir tüm oy haklarının toplamına oranlanmasıyla bulunur.
Hesaplamada, sermaye şirketinin hem kendi hem de onun hesabına alınmış olup da üçüncü
kişilerin elindeki paylarından doğan oy hakları düşülür.
(3) Bir ticaret şirketinin bir sermaye şirketinde sahip olduğu paylar hesaplanırken ona
bağlı şirketlerin sahip oldukları veya onun hesabına alınmış olup üçüncü kişilerin elindeki
paylar da hesaba katılır.
III - Karşılıklı iştirak
Türk Ticaret Kanunu madde 219- nedir?
(1) Yönetim işleri şirket sözleşmesiyle bir ortağa verilmiş ise, onun
yönetim hak ve görevi diğer ortaklar tarafından sınırlandırılamayacağı gibi kendisi görevden de
alınamaz. Ancak, haklı sebeplerin varlığında, ortaklardan birinin istemi üzerine, mahkeme kararı
ile yönetim hak ve görevi sınırlandırılabilir veya geri alınabilir. Görevin yerine getirilmesinde
basiretsizlik, ağır ihmal veya yönetimde iktidarsızlık gibi hâller, haklı sebep sayılır.
b) Ortaklar kararıyla atama
Türk Ticaret Kanunu madde 1233- nedir?
(1) Navlun sözleşmesinin, geminin varma limanına ulaşmasından
önce umulmayan bir hâl yüzünden 1209 ilâ 1227 nci maddeler gereğince kendiliğinden veya
feshedilmesi sonucunda hükümden düşmesi hâlinde de 1232 nci madde hükmü uygulanır.
b) Konişmentonun eşyayı temsili
aa) Genel olarak
Türk Ticaret Kanunu madde 240- nedir?
(1) Şirketin iflası, ortakların iflasını gerektirmez. Ancak, depo kararına
rağmen para yatırılmadığı takdirde alacaklı, depo kararının ortaklara veya içlerinden bazılarına da
tebliğini ve gereğini yerine getirmedikleri takdirde şirketle birlikte iflaslarına karar verilmesini
mahkemeden isteyebilir. Bu hakkını kullanmamış olan alacaklının, şirket masasından alacağını
tamamen alamaması hâlinde ortakları iflas yoluyla da ayrıca takip hakkı saklıdır.
(2) Ortakların mallarına adi takip veya iflas yolu ile başvurulursa bunların kişisel
alacaklıları ile şirket alacaklıları arasında bir öncelik ve imtiyaz hakkı yoktur. Ancak, kişisel
alacaklılar arasında kanunen rüçhan hakkı bulunanların bu hakları saklıdır.
3. Ortakların hakları
Türk Ticaret Kanunu madde 548- nedir?
(1) Şirket sürenin dolmasıyla veya genel kurul kararıyla sona ermiş ise,
pay sahipleri arasında şirket malvarlığının dağıtımına başlanılmış olmadıkça, genel kurul
şirketin devam etmesini kararlaştırabilir. Devam kararının sermayenin en az yüzde altmışının
oyu ile alınması gerekir. Esas sözleşme ile bu nisap ağırlaştırılabilir ve başkaca önlemler
öngörülebilir. Tasfiyeden dönülmesine ilişkin genel kurul kararını tasfiye memuru tescil ve
ilan ettirir.
(2) Şirket, iflasın açılmasıyla sona ermiş olmasına rağmen iflas kaldırılmışsa veya
iflas, konkordatonun uygulanmasıyla sona ermişse şirket devam eder.
(3) Tasfiye memuru iflasın kaldırıldığına ilişkin kararı ticaret siciline tescil ettirir.
Tescil istemine, pay bedellerinin ve tasfiye paylarının pay sahipleri arasında dağıtılmasına
başlanmadığına ilişkin belge de eklenir.
ONBİRİNCİ BÖLÜM
Hukuki Sorumluluk
A) Sorumluluk hâlleri
I - Belgelerin ve beyanların kanuna aykırı olması
Türk Ticaret Kanunu madde 850- nedir?
(1) Taşıyıcı, taşıma sözleşmesiyle eşya veya yolcu taşıma işini veya
ikisini birlikte üstlenen kişidir. Eşya her türlü yükü de kapsar.
(2) Taşıyıcı, taşıma sözleşmesiyle eşyayı varma yerine götürmeyi ve orada gönderilene
teslim etmeyi veya yolcuyu varma yerine ulaştırmayı; buna karşılık, eşya taşımada gönderen ve
yolcu taşımada yolcu, taşıyıcıya, taşıma ücretini ödemeyi borçlanır.
(3) Taşıma işleri ticari işletme faaliyetidir.
B) Hükümlerin uygulama alanı
Türk Ticaret Kanunu madde 601- nedir?
(1) Esas sermayenin azaltılması hâli hariç, ortaklara, esas sermaye payı
bedeli geri verilemeyeceği gibi, ortaklar bu borçtan ibra da olunamazlar.
C) Ortakların sorumluluğu
Türk Ticaret Kanunu madde 775- nedir?
(1) Poliçenin kaybolması veya çalınması hâlinde alınacak tedbirleri,
ödeme yerindeki hukuk belirler.
İKİNCİ BÖLÜM
Bono veya Emre Yazılı Senet
A) Unsurlar
Türk Ticaret Kanunu madde 656- nedir?
(1) Nama yazılı senet içinde, senet bedelini her hamiline ödemek
hakkını saklı tutmuş olan borçlu, alacaklı sıfatının ispat edilmesini aramamış olsa da hamile
iyiniyetle yapacağı ödeme sonucunda borcundan kurtulmuş olur. Ancak, hamile ödemede
bulunmakla yükümlü değildir. 785 inci maddenin ikinci fıkrası hükmü saklıdır.
C) İptal kararı
Türk Ticaret Kanunu madde 521- nedir?
(1) Yedek akçeye yıllık kârın yüzde beşinden fazla bir tutarın
ayrılacağı ve yedek akçenin ödenmiş sermayenin yüzde yirmisini aşabileceği hakkında esas
sözleşmeye hüküm konabilir. Esas sözleşme ile başka yedek akçe ayrılması da öngörülebilir
ve bunların özgülenme amacıyla harcanma yolları ve şartları belirlenebilir.
2. Çalışanlar ve işçiler lehine yardım akçesi
Türk Ticaret Kanunu madde 1150- nedir?
(1) Taşıyan, taşıtanın iznini almadan eşyayı başka gemiye
yükleyemez, yüklerse bundan doğacak zarardan sorumlu olur; meğerki, eşyanın kararlaştırılan
gemiye yükletilmiş olması hâlinde de zararın meydana gelmesi kesin ve zarar dahi taşıtana ait
olsun.
(2) Tehlike hâlinde ve yolculuk başladıktan sonra yapılacak aktarmalar hakkında
birinci fıkra hükmü uygulanmaz.
V- Güverteye konacak eşya
Türk Ticaret Kanunu madde 208- nedir?
(1) Hâkim şirket, doğrudan veya dolaylı olarak bir sermaye şirketinin
paylarının ve oy haklarının en az yüzde doksanına sahipse, azlık şirketin çalışmasını
engelliyor, dürüstlük kuralına aykırı davranıyor, fark edilir sıkıntı yaratıyor veya pervasızca
hareket ediyorsa, hâkim şirket azlığın paylarını varsa borsa değeri, yoksa 202 nci maddenin
ikinci fıkrasında öngörülen şekilde belirlenen değer ile satın alabilir.
3. Güvenden doğan sorumluluk
Türk Ticaret Kanunu madde 1345- nedir?
(1) Bir alacağın, 1976 veya 1992 tarihli sözleşmeler uyarınca kurulan
fonlara gireceği, fonun kurulduğu mahkeme tarafından kabul edildiği anda, o alacağa ilişkin
bütün ayni ve şahsî teminatlar sona erer. Bu ayni ve şahsî teminatların, o alacağa sağladığı
öncelikler, fon paylaştırmasında dikkate alınmaz.
VI - Diğer alacaklılar
Türk Ticaret Kanunu madde 1321- nedir?
(1) Gemi alacağı, sahibine, gemi ve eklentisi üzerinde kanuni rehin
hakkı verir.
(2) Gemi malikinin mülkiyetinde bulunmayan eklentiler rehnin kapsamına girmez. Bir
sigorta sözleşmesine göre donatana ödenecek sigorta tazminatı rehnin kapsamında değildir.
(3) Rehin, geminin zıyaı veya hasara uğramasından dolayı donatanın üçüncü kişilere
karşı sahip olduğu tazminat istemini de kapsar. Müşterek avarya hâllerinde feda edilen veya
hasara uğrayan şeyler için verilen tazminat, gemi alacaklıları için, tazminatın karşılık olduğu
şeyler yerine geçer.
(4) Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişilerine ait olup,
denizde menfaat sağlamak amacına tahsis edilmeyen veya fiilen böyle bir amaçla
kullanılmayan gemiler üzerinde kanuni rehin hakkı doğmaz. Şu kadar ki, bu tüzel kişiler,
gemi alacaklılarına karşı gemi ve eklentisinin, alacakların doğduğu yolculuk sonundaki değeri
gemi alacaklıları arasında kanuni sıralarına göre paylaştırılmış olsa idi, alacaklılara düşecek
miktar ne idi ise, o alacaklılara karşı o oranda öncelikle sorumlu olurlar.
(5) Gemi alacağının verdiği kanuni rehin hakkı, gemiye zilyet olan herkese karşı ileri
sürülebilir.
II - Temin ettiği alacaklar
Türk Ticaret Kanunu madde 458- nedir?
(Mülga: 26/6/2012-6335/43 md.)
II - Sermaye taahhüdü yoluyla artırım
1. Esas sermaye sisteminde
Türk Ticaret Kanunu madde 599- nedir?
(1) Bir esas sermaye payı birden fazla ortağa ait olduğu takdirde,
paydaşlar şirket sözleşmesinde öngörülen ek ödeme ve yan edim yükümlülüklerinden dolayı
şirkete karşı müteselsilen sorumludur.
(2) Paydaşlar, esas sermaye payından doğan haklarını, ancak atayacakları ortak bir
temsilci aracılığı ile kullanabilirler.
2. İntifa ve rehin hakkı
Türk Ticaret Kanunu madde 392- nedir?
(1) Her yönetim kurulu üyesi şirketin tüm iş ve işlemleri hakkında bilgi
isteyebilir, soru sorabilir, inceleme yapabilir. Bir üyenin istediği, herhangi bir defter, defter
kaydı, sözleşme, yazışma veya belgenin yönetim kuruluna getirtilmesi, kurulca veya üyeler
tarafından incelenmesi ve tartışılması ya da herhangi bir konu ile ilgili yöneticiden veya
çalışandan bilgi alınması reddedilemez. Reddedilmişse dördüncü fıkra hükmü uygulanır.
(2) Yönetim kurulu toplantılarında, yönetim kurulunun bütün üyeleri gibi, şirket
yönetimiyle görevlendirilen kişiler ve komiteler de bilgi vermekle yükümlüdür. Bir üyenin bu
konudaki istemi de reddedilemez; soruları cevapsız bırakılamaz.
(3) Her yönetim kurulu üyesi, yönetim kurulu toplantıları dışında, yönetim kurulu
başkanının izniyle, şirket yönetimiyle görevlendirilen kişilerden, işlerin gidişi ve belirli
münferit işler hakkında bilgi alabilir ve görevinin yerine getirilebilmesi için gerekliyse,
yönetim kurulu başkanından, şirket defterlerinin ve dosyalarının incelemesine sunulmasını
isteyebilir.
(4) Başkan bir üyenin, üçüncü fıkrada öngörülen bilgi alma, soru sorma ve inceleme
yapma istemini reddederse, konu iki gün içinde yönetim kuruluna getirilir. Kurulun
toplanmaması veya bu istemi reddetmesi hâlinde üye, şirketin merkezinin bulunduğu yerdeki
asliye ticaret mahkemesine başvurabilir. Mahkeme istemi dosya üzerinden inceleyip karara
bağlayabilir, mahkemenin kararı kesindir.
(5) Yönetim kurulu başkanı, kurulun izni olmaksızın, yönetim kurulu toplantıları
dışında bilgi alamaz, şirket defter ve dosyalarını inceleyemez. Yönetim kurulu başkanının bu
isteminin reddedilmesi hâlinde başkan, dördüncü fıkraya göre mahkemeye başvurabilir.
(6) Yönetim kurulu üyesinin bu maddeden doğan hakları kısıtlanamaz, kaldırılamaz.
Esas sözleşme ve yönetim kurulu, üyelerin bilgi alma ve inceleme haklarını genişletebilir.
(7) Her yönetim kurulu üyesi başkandan, yönetim kurulunu toplantıya çağırmasını
yazılı olarak isteyebilir. (Ek cümleler:23/5/2024-7511/15 md.) İstemin uygun görülmesi
hâlinde çağrı, yönetim kurulu başkanınca yapılır. Ancak yönetim kurulu üyelerinin
çoğunluğunun yazılı istemi üzerine, yönetim kurulu başkanı yönetim kurulunu istemin
kendisine ulaştığı tarihten itibaren en geç otuz gün içinde yapılacak şekilde toplantıya
çağırmak zorundadır. Bu süre içinde yönetim kurulu toplantıya çağrılmadığı veya yönetim
kurulu başkanı ya da başkan vekiline ulaşılamadığı hâllerde, çağrı doğrudan istem
sahiplerince yapılabilir. Çağrı üzerine yapılacak toplantılarda toplantı ve karar nisapları
hakkında 390 ıncı maddenin birinci fıkrası uygulanır. Esas sözleşmede yönetim kurulunun
toplantıya çağrılmasına ilişkin farklı bir usul belirlenebilir.
4. Müzakereye katılma yasağı
Türk Ticaret Kanunu madde 486- nedir?
(1) Şirketin ve sermaye artırımının tescilinden önce çıkarılan paylar
geçersizdir; ancak, iştirak taahhüdünden doğan yükümlülükler geçerliliklerini sürdürür.
(2) Paylar hamiline yazılı ise yönetim kurulu, pay bedelinin tamamının ödenmesi
tarihinden itibaren üç ay içinde pay senetlerini bastırıp pay sahiplerine dağıtır. Yönetim
kurulunun hamiline yazılı pay senetlerinin bastırılmasına ilişkin kararı tescil ve ilan edilir,
ayrıca şirketin internet sitesine konulur. (Ek cümle:27/12/2020-7262/31 md.) Hamiline yazılı
pay sahipleri ile sahip oldukları paya ilişkin bilgiler, senetler pay sahiplerine dağıtılmadan
önce Merkezi Kayıt Kuruluşuna bildirilir. Pay senedi bastırılıncaya kadar ilmühaber
çıkarılabilir. İlmühaberlere kıyas yoluyla nama yazılı pay senetlerine ilişkin hükümler
uygulanır.
(3) Azlık istemde bulunursa nama yazılı pay senedi bastırılıp tüm nama yazılı pay
senedi sahiplerine dağıtılır.
(4) Tescilden önce pay senedi çıkaran kimse, bundan doğan zararlardan sorumludur.
III - Pay senetlerinin şekli
Türk Ticaret Kanunu madde 123- nedir?
(1) Acentenin, işletmesine ilişkin faaliyetlerini, sözleşme ilişkisinin
sona ermesinden sonrası için sınırlandıran anlaşmanın yazılı şekilde yapılması ve anlaşma
hükümlerini içeren ve müvekkil tarafından imzalanmış bulunan bir belgenin acenteye
verilmesi gerekir. Anlaşma en çok, ilişkinin bitiminden itibaren iki yıllık süre için yapılabilir
ve yalnızca acenteye bırakılmış olan bölgeye veya müşteri çevresine ve kurulmasına aracılık
ettiği sözleşmelerin taalluk ettiği konulara ilişkin olabilir. Müvekkilin, rekabet sınırlaması
dolayısıyla, acenteye uygun bir tazminat ödemesi şarttır.
(2) Müvekkil, sözleşme ilişkisinin sona ermesine kadar, rekabet sınırlamasının
uygulanmasından yazılı olarak vazgeçebilir. Bu hâlde müvekkil, vazgeçme beyanından itibaren
altı ayın geçmesiyle tazminat ödeme borcundan kurtulur.
(3) Taraflardan biri, diğer tarafın kusurlu davranışı nedeniyle haklı sebeplerle
sözleşme ilişkisini feshederse, fesihten itibaren bir ay içinde rekabet sözleşmesiyle bağlı
olmadığını diğer tarafa yazılı olarak bildirebilir.
(4) Bu maddeye aykırı şartlar, acentenin aleyhine olduğu ölçüde geçersizdir.
İKİNCİ KİTAP
Ticaret Şirketleri
BİRİNCİ KISIM
Genel Hükümler
A) Türleri
Türk Ticaret Kanunu madde 419- nedir?
(1) Esas sözleşmede aksine herhangi bir düzenleme yoksa, toplantıyı,
genel kurul tarafından seçilen, pay sahibi sıfatını taşıması şart olmayan bir başkan yönetir.
Başkan tutanak yazmanı ile gerek görürse oy toplama memurunu belirleyerek başkanlığı
oluşturur. Gereğinde başkan yardımcısı da seçilebilir.
60 27/12/2020 tarihli ve 7262 sayılı 29 uncu maddesiyle, birinci fıkrada yer alan “Sermaye Piyasası
Kanununun 10/A” ibaresi “hamiline yazılı pay sahipleri ile Sermaye Piyasası Kanununun 13 üncü”
şeklinde değiştirilmiş, ikinci fıkrasında yer alan “, hamiline yazılı pay senedi sahipleri bakımından da
giriş kartı alanları” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.
(2) Anonim şirket yönetim kurulu, genel kurulun çalışma esas ve usullerine ilişkin
kuralları içeren, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından, asgari unsurları belirlenecek olan bir
iç yönerge hazırlar ve genel kurulun onayından sonra yürürlüğe koyar. Bu iç yönerge tescil ve
ilan edilir.
IV - Toplantının ertelenmesi
Türk Ticaret Kanunu madde 987- nedir?
(1) Yapı, malikinin veya kanuni ipotek hakkını tescil ettirmek isteyen
tersane sahibinin dilekçesi ile yapı hâlindeki gemilere özgü sicile kaydolunur.
(2) İhtiyati veya icraî haciz kararı almış olan alacaklı da icra müdürünün yazısı ile
yapının sicile kaydını isteyebilir.
b) İçeriği
Türk Ticaret Kanunu madde 1036- nedir?
(1) Malik aynı zamanda borçlu değilse, alacaklının hakkını yerine
getirdiği ölçüde alacak kendisine geçer. Geçiş, alacaklının zararına ileri sürülemez.
(2) Borçlunun malik ile olan hukuki ilişkilerinden doğan itiraz hakları saklıdır.
(3) Alacak için birlikte gemi ipoteği mevcutsa, 1046 ncı madde hükmü uygulanır.
cc) Gemi malikinin belgelerin verilmesini istem hakkı
Türk Ticaret Kanunu madde 505- nedir?
(1) Aksi kanunda öngörülmemişse, genel kurul herhangi bir menkul
kıymetin çıkarılmasını ve hükümleriyle şartlarını saptamak (…)71 yetkisini, en çok onbeş ay
için yönetim kuruluna bırakabilir. 421 inci maddenin üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri
yetkilendirme kararına da uygulanır.
C) Sınır
Türk Ticaret Kanunu madde 1391- nedir?
(1) Sıra cetvelinin ikinci sırasına, satılan gemi karaya oturmuş veya
batmış iken, seyrüsefer emniyeti veya deniz çevresinin korunması amacıyla kamu kurumları
tarafından kaldırılmışsa, bu kaldırmanın giderleri kaydedilir.
d) Üçüncü sıra
Türk Ticaret Kanunu madde 365- nedir?
(1) Anonim şirket, yönetim kurulu tarafından yönetilir ve temsil
olunur. Kanundaki istisnai hükümler saklıdır.
2. Görev dağılımı
Türk Ticaret Kanunu madde 1285- nedir?
(1) Müşterek avarya garame payı alacakları bir yılda zamanaşımına
uğrar.
(2) Zamanaşımı, geminin 1279 uncu maddede belirtilen yere vardığı tarihten itibaren
işlemeye başlar.
İKİNCİ BÖLÜM
Çatma
A) Uygulama alanı
Türk Ticaret Kanunu madde 673- nedir?
(1) Poliçe bizzat düzenleyenin emrine yazılı olabileceği gibi, bizzat
düzenleyen üzerine veya bir üçüncü kişi hesabına da düzenlenebilir.
2. Adresli ve yerleşim yerli poliçe
Türk Ticaret Kanunu madde 543- nedir?
(1) Tasfiye hâlinde bulunan şirketin borçları ödendikten ve pay
bedelleri geri verildikten sonra kalan varlığı, esas sözleşmede aksi kararlaştırılmamışsa pay
sahipleri arasında, ödedikleri sermayeler ve imtiyaz hakları oranında dağıtılır. Tasfiye payında
imtiyazın varlığı hâlinde esas sözleşmedeki düzenleme uygulanır.
(2) Alacaklılara üçüncü kez yapılan çağrı tarihinden itibaren üç ay geçmedikçe kalan
varlık dağıtılamaz. Şu kadar ki, hâl ve duruma göre alacaklılar için bir tehlike mevcut
olmadığı takdirde mahkeme üç ay geçmeden de dağıtmaya izin verebilir.7273
(3) Esas sözleşme ve genel kurul kararında aksine hüküm bulunmadıkça, dağıtma para
olarak yapılır.
5. Defterlerin saklanması