onderveli/ttkmevzuat huggingface dataset:
Türk Ticaret Kanunu madde 415- nedir?
(1) Genel kurul toplantısına, yönetim kurulu tarafından düzenlenen
“hazır bulunanlar listesi”nde adı bulunan pay sahipleri katılabilir.
(2) Hazır bulunanlar listesinde adı bulunan senede bağlanmamış payların, ilmuhaberlerin
nama yazılı payların sahipleri ve Sermaye Piyasası Kanununun 13 üncü maddesi uyarınca kayden
izlenen pay sahipleri veya anılanların temsilcileri genel kurula katılır. Gerçek kişilerin kimlik
göstermeleri, tüzel kişilerin temsilcilerinin vekâletname ibraz etmeleri şarttır.59
(3) (Mülga:27/12/2020-7262/28 md.)
(4) Genel kurula katılma ve oy kullanma hakkı, pay sahibinin payların sahibi olduğunu
kanıtlayan belgeleri veya pay senetlerini şirkete bir kredi kuruluşuna veya başka bir yere depo
edilmesi şartına bağlanamaz.
3. Çağrısız genel kurul
Türk Ticaret Kanunu madde 924- nedir?
(1) Taşımaya, taşıyıcıdan başka, bir de taşıma işleri komisyoncusu
katılıyorsa ve eşyayı bu komisyoncu teslim edecekse, komisyoncu hakkında taşıma
sözleşmesine ilişkin 892 nci madde hükmü kıyas yoluyla uygulanır.
VIII - Halefiyet
Türk Ticaret Kanunu madde 429- nedir?
(1) Tevdi eden temsilcisi, kendisine tevdi edilmiş bulunan pay ve pay
senetlerinden doğan katılma ve oy haklarını tevdi eden adına kullanma yetkisini haizse, nasıl
hareket etmesi gerektiği konusunda talimat almak için, her genel kurul toplantısından önce,
tevdi edene başvurmak zorundadır.
(2) Zamanında istenmiş olup da talimat alınamamışsa, tevdi edilen kişi, katılma ve oy
haklarını, tevdi edenin genel talimatı uyarınca kullanır; böyle bir talimatın yokluğu hâlinde
oy, yönetim kurulunun yaptığı öneriler yönünde verilir.
(3) Bu madde anlamında tevdi olunan kişiler, bağlı olacakları esas ve usuller ve temsil
belgesinin içeriği Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca bir yönetmelikle düzenlenir.
d) Bildirge
Türk Ticaret Kanunu madde 785- nedir?
(1) Çek;
a) “Emre yazılı” kaydıyla veya bu kayıt olmadan belirli bir kişiye,
b) “Emre yazılı değildir” kaydıyla veya buna benzer bir kayıtla belirli bir kişiye,
c) Veya hamile,
ödenmek üzere çekilebilir.
(2) Belirli bir kişi lehine “veya hamiline” kelimelerinin veya buna benzer başka bir
ibarenin eklenmesiyle düzenlenen çek, hamiline yazılı çek sayılır.
(3) Kimin lehine düzenlendiği gösterilmemiş olan bir çek, hamiline yazılı çek
hükmündedir.
IV - Faiz şartı
Türk Ticaret Kanunu madde 1097- nedir?
(1) Gemi jurnaline, engel bulunmadıkça, aşağıdaki hususlar günü
gününe yazılır:
a) Meteorolojik veriler, özellikle hava ve rüzgâr durumu.
b) Geminin izlediği rota ve aldığı yol.
c) Geminin bulunduğu enlem ve boylam dairesi.
d) Sintinelerdeki su yüksekliği.
e) İskandil edilen su derinliği.
f) Kılavuz alınması ve kılavuzun gemiye girdiği ve ayrıldığı saatler.
g) Gemi adamları arasındaki değişiklikler.
h) Gemi veya eşyanın uğradığı bütün kazalar ve bunların ayrıntılı açıklaması.
i) Gemide işlenen suçlar ve 25/4/2006 tarihli 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu
hükümleri saklı kalmak üzere, gemideki doğum ve ölüm olayları.
(2) Gemi jurnali kaptan ve ikinci kaptan tarafından imzalanır.
VII- Deniz raporu
1. Düzenlenmesi istemine yetkili olanlar
Türk Ticaret Kanunu madde 731- nedir?
(1) Kanunen belirli olan süreler içinde poliçenin ibrazı veya protesto
düzenlenmesi, bir devletin mevzuatı veya herhangi bir mücbir sebep gibi aşılması imkânsız
bir engel nedeniyle gerçekleştirilememişse, bu işlemler için belirli olan süreler uzatılır.
(2) Hamil, mücbir sebepleri gecikmeksizin kendinden önce gelen kişiye ihbar etmekle
ve bu ihbarı, altına tarih, yer ve imzasını da koyarak poliçeye veya alonja kaydetmekle
yükümlüdür. Bunun dışında 723 üncü madde hükümleri uygulanır.
(3) Mücbir sebeplerin ortadan kalkmasından sonra hamilin, poliçeyi gecikmesizin
kabul veya ödeme amacıyla ibraz ve gereğinde protesto çekmesi şarttır.
(4) Mücbir sebepler vadenin gelmesinden itibaren otuz günden çok sürerse, poliçenin
ibrazına ve protesto çekmeye gerek olmaksızın başvurma hakkı kullanılabilir.
(5) Görüldüğünde veya görüldükten belirli bir süre sonra ödenmesi şart olan poliçeler
hakkında otuz günlük süre, hamilin kendi cirantasına mücbir sebebi ihbar ettiği tarihten
itibaren işler. Bu ihbar, ibraz süresinin bitmesinden önce de yapılabilir. Görüldükten belirli bir
süre sonra ödenmesi şart olan poliçelerde otuz günlük süre, poliçede belirtilen süre kadar uzar.
(6) Hamilin veya poliçeyi ibraza veya protesto çekmeye memur ettiği kişinin yalnız
kendilerine ait olaylar mücbir sebeplerden sayılmaz.
B) Sebepsiz zenginleşme
Türk Ticaret Kanunu madde 231- nedir?
(1) Bir ortak 230 uncu maddeye aykırı hareket ederse, şirket, bu ortaktan
tazminat istemekte veya tazminat yerine bu ortağın kendi adına yaptığı işleri şirket adına
yapılmış saymakta, üçüncü kişilerin hesabına yapmış olduğu işlerden doğan menfaatlerin
şirkete bırakılmasını istemekte serbesttir.
(2) Bu seçeneklerden birine diğer ortaklar çoğunlukla karar verir. Bu hak, bir işlemin
yapıldığının veya ortağın diğer bir şirkete girdiğinin öğrenildiği tarihten başlayarak üç ay ve
her hâlde işlemin yapıldığı tarihten itibaren bir yıl sonra zamanaşımına uğrar.
(3) Yukarıdaki hükümler, hakları ihlal edilen ortakların, şirketin feshini istemek
haklarını etkilemez.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Şirketin ve Ortakların Üçüncü Kişilerle İlişkileri
A) Tüzel kişiliğin kazanılması
Türk Ticaret Kanunu madde 1383- nedir?
(1) Bir sicile kayıtlı olan Türk ve yabancı bayraklı gemiler, İcra ve
İflas Kanununun taşınmazların satışına ilişkin hükümlerine göre, bir sicile kayıtlı olmayan
Türk ve yabancı bayraklı gemiler ise, aynı Kanunun taşınırların satışına ilişkin hükümleri
uyarınca paraya çevrilirler.
3. Yabancı sicile kayıtlı gemilerin satışı için hazırlıklar
Türk Ticaret Kanunu madde 482- nedir?
(1) Sermaye koyma borcunu süresi içinde yerine getirmeyen pay
sahibi, ihtara gerek olmaksızın, temerrüt faizi ödemekle yükümlüdür.
(2) Ayrıca, yönetim kurulu, mütemerrit pay sahibini, iştirak taahhüdünden ve yaptığı
kısmi ödemelerden doğan haklarından yoksun bırakmaya ve söz konusu payı satıp yerine
başkasını almaya ve kendisine verilmiş pay senedi varsa, bunları iptal etmeye yetkilidir. İptal
edilen pay senetleri ele geçirilemiyorsa iptal kararı 35 inci maddede yazılı gazetede ve ayrıca
esas sözleşmenin öngördüğü şekilde ilan olunur.
(3) Esas sözleşmeyle, pay sahipleri, temerrüt hâlinde, sözleşme cezası ödemekle
zorunlu tutulabilirler.
(4) Şirketin tazminat hakları saklıdır.
II - Iskat usulü
Türk Ticaret Kanunu madde 632- nedir?
(1) Şirketin yönetimi ve temsili ile yetkilendirilen kişinin, şirkete
ilişkin görevlerini yerine getirmesi sırasında işlediği haksız fiilden şirket sorumludur.
C) Sermaye kaybı ve borca batıklık
I - Bildirim yükümlülüğü
Türk Ticaret Kanunu madde 195- nedir?
(1) a) Bir ticaret şirketi, diğer bir ticaret şirketinin, doğrudan veya
dolaylı olarak;
1. Oy haklarının çoğunluğuna sahipse veya
2. Şirket sözleşmesi uyarınca, yönetim organında karar alabilecek çoğunluğu oluşturan
sayıda üyenin seçimini sağlayabilmek hakkını haizse veya
3. Kendi oy hakları yanında, bir sözleşmeye dayanarak, tek başına veya diğer pay
sahipleri ya da ortaklarla birlikte, oy haklarının çoğunluğunu oluşturuyorsa,
b) Bir ticaret şirketi, diğer bir ticaret şirketini, bir sözleşme gereğince veya başka bir
yolla hâkimiyeti altında tutabiliyorsa,
birinci şirket hâkim, diğeri bağlı şirkettir. Bu şirketlerden en az birinin merkezi
Türkiye’de ise, bu Kanundaki şirketler topluluğuna ilişkin hükümler uygulanır.
(2) Birinci fıkrada öngörülen hâller dışında, bir ticaret şirketinin başka bir ticaret
şirketinin paylarının çoğunluğuna veya onu yönetebilecek kararları alabilecek miktarda
paylarına sahip bulunması, birinci şirketin hâkimiyetinin varlığına karinedir.
(3) Bir hâkim şirketin, bir veya birkaç bağlı şirket aracılığıyla bir diğer şirkete hâkim
olması, dolaylı hâkimiyettir.
(4) Hâkim şirkete doğrudan veya dolaylı olarak bağlı bulunan şirketler, onunla birlikte
şirketler topluluğunu oluşturur. Hâkim şirketler ana, bağlı şirketler yavru şirket konumundadır.
(5) Şirketler topluluğunun hâkiminin, merkezi veya yerleşim yeri yurt içinde veya
dışında bulunan, bir teşebbüs olması hâlinde de, 195 ilâ 209 uncu maddeler ile bu Kanundaki
şirketler topluluğuna ilişkin hükümler uygulanır. Hâkim teşebbüs tacir sayılır. Konsolide
tablolar hakkındaki hükümler saklıdır.
(6) Şirketler topluluğuna ilişkin hükümlerin uygulanmasında “yönetim kurulu” terimi
limited şirketlerde müdürleri, sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketler ile şahıs
şirketlerinde yöneticileri, diğer tüzel kişilerde yönetim organını ve gerçek kişilerde gerçek
kişinin kendisini ifade eder.
II - Pay ve oy oranlarının hesaplanması
Türk Ticaret Kanunu madde 1411- nedir?
(1) Prim daha kısa zaman dilimlerine göre hesaplanmamış ise bu
Kanuna göre sigorta dönemi bir yıldır.
7. Sigorta ettiren dışındakilerin bilgisi ve davranışı
Türk Ticaret Kanunu madde 1197- nedir?
(1) Navlun, eşyanın tesliminin istendiği anda ve her hâlde boşaltma
süresinin sonunda muaccel olur.
3. Eşyanın navlun yerine bırakılması
Türk Ticaret Kanunu madde 114- nedir?
(1) Acente, kurulan işlem yerine getirildiği anda ve ölçüde ücrete hak
kazanır. Taraflar bu kuralı acentelik sözleşmesiyle değiştirebilir; ancak müvekkil işlemi
yerine getirince, acente, izleyen ayın son günü istenebilecek uygun bir avansa hak kazanır.
Her hâlde acente, üçüncü kişi kurulan işlemi yerine getirdiği anda ve ölçüde ücrete hak
kazanır.
(2) Üçüncü kişinin işlemi yerine getirmeyeceği kesinleşirse, acentenin ücret hakkı
düşer; ödenmiş tutarlar geri verilir.
(3) Aracılık edilen sözleşmeyi müvekkilin kısmen veya tamamen yahut öngörüldüğü
şekliyle yerine getirmeyeceği kesinleşse bile, acente ücret isteyebilir. Müvekkile yüklenemeyen
sebeplerle sözleşmenin yerine getirilemediği hâlde ve ölçüde acentenin ücret hakkı düşer.
3. Ücretin miktarı
Türk Ticaret Kanunu madde 588- nedir?
(1) Şirket, ticaret siciline tescil ile tüzel kişilik kazanır.
(2) Şirketçe kabul olunmadığı takdirde, kuruluş giderleri kurucular tarafından
karşılanır. Bunların pay sahiplerine rücû hakları yoktur.
(3) Tescilden önce şirket adına işlem yapanlar, bu işlemler dolayısıyla şahsen ve
müteselsilen sorumludur.
(4) Bu gibi taahhütlerin, ileride kurulacak şirket adına yapıldıklarının açıkça
bildirilmeleri ve şirketin ticaret siciline tescilini izleyen üç aylık süre içinde şirket tarafından
kabul edilmeleri koşuluyla, bunlardan yalnız şirket sorumlu olur.
İKİNCİ BÖLÜM
Şirket Sözleşmesinin Değiştirilmesi
A) Genel olarak
Türk Ticaret Kanunu madde 641- nedir?
(1) Ortak şirketten ayrıldığı takdirde, esas sermaye payının gerçek
değerine uyan ayrılma akçesini istem hakkını haizdir.
(2) Şirket sözleşmesinde öngörülen ayrılma hakkı dolayısıyla, şirket sözleşmeleri
ayrılma akçesini farklı bir şekilde düzenleyebilirler.
2. Ödeme
Türk Ticaret Kanunu madde 1252- nedir?
(1) Yolcu, bagaj olarak gemiye getirdiği eşyanın cins ve niteliği ile
tehlikeleri hakkında doğru beyanda bulunmak zorundadır. Yolcu, beyanlarının doğru
olmamasından doğan zarardan taşıyana karşı sorumludur; bu yüzden zarar gören diğer kişilere
karşı ise, bagajın tehlikeli olması veya gemiye gizlice getirilmiş bulunması dışında kusuru
varsa sorumludur.
(2) Kaptan, kendisine eksik veya yanlış bilgi verilerek ya da gizlice gemiye getirilen
eşyayı her zaman ve herhangi bir yerde, gemiden çıkarmaya ve gerektiğinde denize atmaya da
yetkilidir.
(3) Kaptan, bagaj olarak gizlice gemiye getirilen eşyayı gemide alıkoyacak olursa,
yolcu bunlar için hareket limanında ve hareket zamanında bu gibi yolculuk ve eşya için alınan
en yüksek ücreti ödemekle yükümlüdür.
(4) Taşıyanın veya bu tür beyanları kabule yetkili diğer bir temsilcisinin bilgisi,
kaptanın bilgisi hükmündedir.
III- Gemiye zamanında gelmek
Türk Ticaret Kanunu madde 759- nedir?
(1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar
verilmesi istenebilir.
(2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir
şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya
senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
2. İhtar
a) İçeriği
Türk Ticaret Kanunu madde 1427- nedir?
(1) Aynen tazmine ilişkin sözleşme yoksa sigorta tazminatı nakden
ödenir.
(2) Sigorta tazminatı veya bedeli, rizikonun gerçekleşmesini müteakip ve rizikoyla
ilgili belgelerin sigortacıya verilmesinden sonra sigortacının edimine ilişkin araştırmaları
bitince ve her hâlde 1446 ncı maddeye göre yapılacak ihbardan kırkbeş gün sonra muaccel
olur. Can sigortaları için bu süre onbeş gündür. Sigortacıya yüklenemeyen bir kusurdan dolayı
inceleme gecikmiş ise süre işlemez.
(3) Araştırmalar, 1446 ncı maddeye göre yapılacak ihbardan başlayarak üç ay içinde
tamamlanamamışsa; sigortacı, tazminattan veya bedelden mahsup edilmek üzere, tarafların
mutabakatı veya anlaşmazlık hâlinde mahkemece yaptırılacak ön ekspertiz sonucuna göre
süratle tespit edilecek hasar miktarının veya bedelin en az yüzde ellisini avans olarak öder.
(4) Borç muaccel olunca, sigortacı ihtara gerek kalmaksızın temerrüde düşer.
(5) Sigortacının temerrüt faizi ödeme borcundan kurtulmasını öngören sözleşme
hükümleri geçersizdir.
bb) Kısmi tazminat ödemeleri
Türk Ticaret Kanunu madde 97- nedir?
(1) Cari hesaba geçirilen alacak ve borç kalemleri ayrılmaz bir bütün
oluşturur. Cari hesabın kesilmesinden önce taraflardan hiçbiri, alacaklı veya borçlu sayılamaz.
Tarafların hukuki durumunu ancak sözleşmenin sonundaki hesabın kesilmesi belirler.
C) Cari hesabın sona ermesi
I - Genel olarak
Türk Ticaret Kanunu madde 1089- nedir?
(1) Kaptan, kusuruyla yol açtığı zararlardan, özellikle bu Kısım ile
diğer Kısımlarda belirtilen görevlerini yapmamasından doğacak zararlardan dolayı, yolcular
da dâhil, gemi ve eşyayla ilgili herkese karşı sorumludur.
(2) Donatanın emrine uyması kaptanı sorumluluktan kurtarmaz.
(3) Durumu bilerek kaptana emir vermiş olan donatan da sorumludur.
(4) Kaptanın, Türkiye Cumhuriyetinin taraf olduğu sorumluluğun sınırlandırılmasına
ilişkin milletlerarası sözleşmelerden doğan sorumluluğunu sınırlandırma hakkı saklıdır.
C) Görevleri
I- Geminin elverişliliği ile ilgili olarak
1. Geminin denize ve yola elverişli olup olmadığına dikkat etme
Türk Ticaret Kanunu madde 724- nedir?
(1) Bir poliçeyi düzenleyen, kabul eden, ciro eden veya o poliçeye aval
veren kişiler hamile karşı müteselsil borçlu sıfatıyla sorumludurlar.
(2) Hamil, bunların borçlanmadaki sıraları ile bağlı olmaksızın her birine veya
bunlardan bazılarına ya da hepsine birden başvurabilir.
(3) Poliçeden dolayı borç altına girmiş olup da poliçeyi ödemiş bulunan herkes aynı
hakkı kullanabilir.
(4) Hamil borçlulardan yalnız birine başvurmakla, diğer borçlularla ilk önce başvurduğu
borçludan sonra gelenlere karşı haklarını kaybetmez.
V - Başvurma hakkının kapsamı
1. Hamilin hakkı
Türk Ticaret Kanunu madde 91- nedir?
(1) 90 ıncı maddede öngörüldüğü şekilde cari hesaba yazılan ancak
bedeli alınamayan ticari senet sahibine geri verilerek, cari hesaptan kaydı silinir.
2. Ücret ve giderler
Türk Ticaret Kanunu madde 786- nedir?
(1) Çekte öngörülen herhangi bir faiz şartı yazılmamış sayılır.
V - Adresli ve yerleşme yerli çek
Türk Ticaret Kanunu madde 1174- nedir?
(1) Gönderilen, eşyayı almaya hazır olduğunu bildirip de boşaltma
süresini ve kararlaştırılmış ise sürastarya süresi içinde eşyanın tamamını teslim almamışsa,
taşıyan, gönderilene haber verdikten sonra, Türk Borçlar Kanununun 107 ilâ 109 uncu
maddelerinde öngörülen hakları kullanabilir.
(2) Gönderilen, eşyayı teslim almaktan kaçınır veya 1168 inci maddede yazılı bildirim
üzerine eşyayı teslim almaya hazır olup olmadığını bildirmez yahut bulunamazsa taşıyan,
birinci fıkrada gösterilen tarzda hareket etmek ve aynı zamanda durumu taşıtana bildirmek
zorundadır.
(3) Önceki fıkralarda düzenlenen hâllerde, gönderilenin gecikmesi veya tevdi işlemi
yüzünden boşaltma süresi geçmiş ise, taşıyan, sürastarya parası isteyebilir. Sürastarya süresi
dolduktan sonraki gecikmeler nedeniyle taşıyan, uğradığı bütün zararın tazminini isteyebilir.
V- Kısmi çarter sözleşmelerinde
Türk Ticaret Kanunu madde 507- nedir?
(1) Her pay sahibi, kanun ve esas sözleşme hükümlerine göre pay
sahiplerine dağıtılması kararlaştırılmış net dönem kârına, payı oranında katılma hakkını
haizdir. Şirketin sona ermesi hâlinde her pay sahibi, esas sözleşmede sona eren şirketin mal
varlığının kullanılmasına ilişkin, başka bir hüküm bulunmadığı takdirde, tasfiye sonucunda
kalan tutara payı oranında katılır.
(2) Esas sözleşmede payların bazı türlerine tanınan imtiyaz haklarıyla özel menfaatler
saklıdır.
(3) Sermaye Piyasası Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri saklıdır.
II - Hesaplama biçimi
Türk Ticaret Kanunu madde 199- nedir?
(1) Bağlı şirketin yönetim kurulu, faaliyet yılının ilk üç ayı içinde,
şirketin hâkim ve bağlı şirketlerle ilişkileri hakkında bir rapor düzenler. Raporda, şirketin
geçmiş faaliyet yılında hâkim şirketle, hâkim şirkete bağlı bir şirketle, hâkim şirketin
yönlendirmesiyle onun ya da ona bağlı bir şirketin yararına yaptığı tüm hukuki işlemlerin ve
geçmiş faaliyet yılında hâkim şirketin ya da ona bağlı bir şirketin yararına alınan veya
alınmasından kaçınılan tüm diğer önlemlerin açıklaması yapılır. Hukuki işlemlerde edimler ve
karşı edimler, önlemlerde, önlemin sebebi ve şirket yönünden yarar ve zararları belirtilir.
Zarar denkleştirilmişse, bunun faaliyet yılı içinde fiilen nasıl gerçekleştiği veya şirketin
sağladığı hangi menfaatlere ilişkin olarak bir istem hakkı tanındığı ayrıca bildirilir.
(2) Rapor, doğru ve dürüst hesap verme ilkelerine uygun olmalıdır.
(3) Yönetim kurulu raporun sonunda şirketin, hukuki işlemin yapıldığı veya önlemin
alındığı veya alınmasından kaçınıldığı anda kendilerince bilinen hâl ve şartlara göre, her bir
hukuki işlemde uygun bir karşı edim sağlanıp sağlanmadığını ve alınan veya alınmasından
kaçınılan önlemin şirketi zarara uğratıp uğratmadığını açıklar. Şirket zarara uğramışsa,
yönetim kurulu ayrıca zararın denkleştirilip denkleştirilmediğini de belirtir. Bu açıklama
sadece yıllık faaliyet raporunda yer alır.
(4) Hâkim şirketin her yönetim kurulu üyesi, yönetim kurulu başkanından; bağlı
şirketlerin finansal ve malvarlığıyla ilgili durumları ile üç aylık hesap sonuçları, hâkim
şirketin bağlı şirketlerle, bağlı şirketlerin birbirleriyle, hâkim ve bağlı şirketlerin pay sahipleri
ve bunların yakınlarıyla ilişkileri; yaptıkları işlemler ve bunların sonuç ve etkileri hakkında,
özenli, gerçeği aynen ve dürüstçe yansıtan hesap verme ilkelerine göre düzenlenmiş bir rapor
hazırlattırıp yönetim kuruluna sunmasını ve bunun sonuç kısmının yıllık rapor ile denetleme
raporuna eklenmesini isteyebilir. Bağlı şirketler, red için yoruma yer bırakmayacak açıklıkta
bir haklı sebebin varlığını ispat edemedikleri takdirde, bu raporun hazırlanması için gerekli
olan bilgi ve belgeleri hâkim şirketin bu işle görevlendirilen uzmanlarına vermekle
yükümlüdürler. İstemde bulunan yönetim kurulu üyesi, bunu bir üçüncü kişinin yararlanması
amacıyla yapmışsa bunun sonuçlarından sorumlu olur.
VI - Bağlı şirketler hakkında bilgi alma
Türk Ticaret Kanunu madde 336- nedir?
(1) Esas sözleşme, (…)43 değerleme raporları, ayın ve işletme
devralınmasına ilişkin olanlar da dâhil olmak üzere, kurulmakta olan şirketle, kurucular ve
diğer kişilerle yapılan ve kuruluşla ilgili olan sözleşmeler (…)44 kuruluş belgeleridir. Bunlar,
sicil dosyasına konulur ve birer nüshaları şirket tarafından beş yıl süreyle saklanır.
III - Kurucular
1. Tanım
Türk Ticaret Kanunu madde 44- nedir?
(1) Ticari işletmeye sahip olan dernek, vakıf ve diğer tüzel kişilerin
ticaret unvanları, adlarıdır.
(2) Donatma iştirakinin ticaret unvanı, ortak donatanlardan en az birinin adı ve
soyadını veya deniz ticaretinde kullanılan geminin adını içerir. Soyadları ve gemi adı
kısaltılamaz. Ticaret unvanında ayrıca donatma iştirakini gösterecek bir ibare de bulunur.
d) Ortak hükümler
Türk Ticaret Kanunu madde 843- nedir?
(1) Varanttan ayrılmış makbuz senedinin hamili, umumi mağazaya
tevdi olunan misli eşyadan bir kısmını çekmek istediği takdirde mağazanın sorumluluğu
altında, hem çekeceği kısım ve hem de varant ile teminat altına alınmış borç ile orantılı bir
miktar parayı umumi mağazaya yatırmak zorundadır.
III - Sattırma hakkı
1. Şartlar
Türk Ticaret Kanunu madde 179- nedir?
(1) Bölünme onaylanınca, yönetim organı bölünmenin tescilini ister.
(2) Kısmi bölünme sebebiyle devreden şirketin sermayesinin azaltılması gerekiyorsa
buna ilişkin esas sözleşme değişikliği de tescil ettirilir.
(3) Tam bölünme hâlinde devreden şirket ticaret siciline tescil ile birlikte infisah eder.
(4) Bölünme ticaret siciline tescille geçerlilik kazanır. Tescil ile tescil anında envanterde
yer alan bütün aktifler ve pasifler devralan şirketlere geçer.
IV - Tür değiştirme
1. Genel hükümler
a) İlke
Türk Ticaret Kanunu madde 638- nedir?
(1) Şirket sözleşmesi, ortaklara şirketten çıkma hakkını tanıyabilir, bu
hakkın kullanılmasını belirli şartlara bağlayabilir.
(2) Her ortak, haklı sebeplerin varlığında şirketten çıkmasına karar verilmesi için dava
açabilir. Mahkeme istem üzerine, dava süresince, davacının ortaklıktan doğan hak ve
borçlarından bazılarının veya tümünün dondurulmasına veya davacı ortağın durumunun
teminat altına alınması amacıyla diğer önlemlere karar verebilir.
II - Çıkmaya katılma
Türk Ticaret Kanunu madde 613- nedir?
(1) Ortaklar, şirket sırlarını korumakla yükümlüdür. Bu yükümlülük
şirket sözleşmesi veya genel kurul kararıyla kaldırılamaz.
(2) Ortaklar, şirketin çıkarlarını zedeleyebilecek davranışlarda bulunamazlar.
Özellikle, kendilerine özel bir menfaat sağlayan ve şirketin amacına zarar veren işlemler
yapamazlar. Şirket sözleşmesiyle, ortakların, şirketle rekabet eden işlem ve davranışlardan
kaçınmak zorunda oldukları öngörülebilir.
(3) Müdürler hakkında rekabet yasağı öngören 626 ncı madde hükümleri saklıdır.
(4) Geri kalan ortakların tümü yazılı olarak onay verdikleri takdirde, ortaklar, bağlılık
yükümüne veya rekabet yasağına aykırı düşen faaliyetlerde bulunabilirler. Esas sözleşme
birinci cümledeki onay yerine ortaklar genel kurulunun onay kararını öngörebilir.
H) Bilgi alma ve inceleme hakkı
Türk Ticaret Kanunu madde 817- nedir?
(1) Kanunun bu Kısmında gösterilen süreler hesap edilirken bunların
başladığı gün sayılmaz.
F) Uygulanacak hükümler
Türk Ticaret Kanunu madde 319- nedir?
(1) Bir komanditerin sorumluluğu koyduğu veya taahhüt ettiği sermaye
miktarını aşamaz.
II - İstisnalar
1. Adı şirketin unvanında bulunan komanditer
Türk Ticaret Kanunu madde 1071- nedir?
(1) Gemi müdürünün bu sıfatla kanuni yetkileri çerçevesinde yaptığı
hukuki işlemlerden doğan bütün hak ve borçlar iştirake aittir.
cc) Sınırlandırılması
Türk Ticaret Kanunu madde 1287- nedir?
(1) Çatma, umulmayan bir hâl veya mücbir sebep yüzünden meydana
gelmiş veya neden ileri geldiği anlaşılamamışsa, çarpışan gemilerin veya gemilerde bulunan
insanların yahut eşyanın çatma yüzünden uğradıkları zarara, o zarara uğrayan kişi katlanır.
(2) Birinci fıkrada sayılan hâller gemilerin hepsi veya onlardan biri, kaza anında
demirdeyken meydana gelirse birinci fıkra hükmü uygulanır.
C) Kusurlu çatma
I- Bir tarafın kusuru