Frankriek

Frankriek is 'n West-Europees land. De oôdstad is Paries. 't Devies van de rippebliek is Liberté, Egalité, Fraternité (Vrie'eid, Geliek'eid, Broederschap). Frankriek is ien van de vuuf kernmachten op de waereld. Vroeher bezat ut land een uutgebreid koloniaol riek, mee onger andere vee bezittingen in Afrika. Het lukte Napoleon om in het eêrste decennium van de 19e eêuw een groôt deel van Europa onder Frans gezag te briengen.

 Geografie 
Frankriek besti sins 2016 uut 18 rehio's, wivan an der 13 in Europa lihhen. Deze rehio's zien wee verdeêld in departement'n. De 5 rehio's buuten Europa eêtn DOM's (Département d'Outre-Mer). Deze departement'n zien:
 Frans Huyana 
 Guadeloupe
 Martinique
 Mayotte
 Réunion

Mayotte, ok een overzeês hebiedsdeêl van Frankriek, zou een vuufde kandidaât kunn'n zien voe een eihen Frans departement en is dat sins 2016 ok. Een voebeêld van een ar overzeês hebied is buvobbeld Corsica.

In Zuud-Frankriek bevin zich 't Centraâl Massief, mie ienkele oôhe berhen, 't a zen eihen schei van de Alpen deur middel van de Rhône. In de Alpen lihhen de oôgste berhen. Ok ei in Zuud-Frankriek nog de bergketen van de Pyreneeën.

 Bevolkienge 
Toet 't ende van de jaeren '90 waere d'r 40 Franse steeën die meer as 100.000 inweuners aodde. 't Groôste deêl van de Franse bevolkienge weunt in of rond Paries. De belangriekste steeën in Frankriek bin Paries, Lyon en Marseille. Ongeveer 75% van de Franse bevolkienge weunt in stedelijke gebieden. Op 't platteland binne 'ele stikken weer bienae hin mensen weune.

De 25 groôste Franse ste'en binne:

 Nr. Stad Inweunerantal <br/ >(2015) Franse naem 1  Paries 2.206.000 Paris 2 Marseille  862.000 3 Lyon  513.000 4 Toulouse  472.000 5 Nice  343.000 6 Nantes  303.000 7 Montpellier  278.000 8 Straetsburg 277.000 Strasbourg 9 Bordeaux  250.000 10 Rijsel 233.000 Lille 11 Rennes  215.000 12 Reims  184.000 13 Le Havre  172.000 14 Saint-Étienne  171.000 15 Toulon  167.000 16 Grenoble  161.000 17 Dijon  155.000 18 Angers  152.000 19 Nîmes  151.000 20 Villeurbanne  149.000 21 Le Mans 143.000 22 Aix-en-Provence 143.000 23 Clermont-Ferrand 141.000 24 Brest 139.000 25 Tours 136.000

 Klimaot 
Frankriek ei 3 klimaottypes, 'n zeêklimaot, 'n landklimaot en 'n Mediterraon klimaot. In de Alpen en Pyreneeën kant op groôte hoôgte ok flienk koud worre. 

 Economie 
De landbouw speelt 'n groôte rolle in de economie van Frankriek. Frankriek is ok eên van de belangriekste wienproducenten van de waereld. Frankriek eit 'n groôt net van autosnelwegen. Op vee van deze wehen wor tol eheven. Groôte Franse autofebrieken bin Peugeot, Renault en Citroën. Ok zien der vee luchtaevens onder are in Paries, Marseille, Lyon en Nice. Vadder is der een hoed net van spoôrwehen wir a ok de bekende TGV op rie.

 Bestier 
Sins 14 meie 2017 is Emmanuel Macron president van Frankriek. De president van Frankriek ao een hoôp macht. 

 Presidenten 
Vierde Republiek:
 Vincent Auriol (1947-1954)
 René Coty (1954-1959)

Vuufde Republiek:
 Charles de Gaulle (1959-1969)
 Georges Pompidou (1969-1974)
 Valéry Giscard d'Estaing (1974-1981)
 François Mitterrand (1981-1995)
 Jacques Chirac (1995-2007)
 Nicolas Sarkozy (2007-2012)
 François Hollande (2012-2017)
 Emmanuel Macron (2017-noe)

 Bestierlijke indeêlienge 
In Frankrijk binne circa 36.000 gemeênten. Sommige ao nauwelijks inweuners. Ieronger is de indeêling vant land te ziejene:


France métropolitaine (Europees Frankriek):
 Auvergne-Rhône-Alpes
 Auvergne
 03 Allier
 15 Cantal
 43 Haute-Loire
 63 Puy-de-Dôme
 Rhône-Alpes
 01 Ain
 07 Ardèche
 26 Drôme
 38 Isère
 42 Loire
 69 Rhône
 69M Métropole de Lyon
 73 Savoie
 74 Haute-Savoie
 Bourgogne-Franche-Comté
 Bourgogne 
 21 Côte-d'Or
 58 Nièvre
 71 Saône-et-Loire
 89 Yonne
 Franche-Comté
 25 Doubs
 39 Jura
 70 Haute-Saône
 90 Territoire-de-Belfort
 Bretagne
 22 Côtes-d'Armor
 29 Finistère
 35 Ille-et-Vilaine
 56 Morbihan
 Centre-Val de Loire
 Centre
 18 Cher
 28 Eure-et-Loir
 36 Indre
 37 Indre-et-Loire
 41 Loir-et-Cher
 45 Loiret
 Corse (Corsica)
 2A Corse-du-Sud
 2B Haute-Corse
 Grand Est
 Alsace (Elzas)
 67 Bas-Rhin
 68 Haut-Rhin
 Champagne-Ardenne
 08 Ardennes
 10 Aube
 51 Marne
 52 Haute-Marne
 Lorraine (Lotaringen)
 54 Meurthe-et-Moselle
 55 Meuse
 57 Moselle
 88 Vosges
 Hauts-de-France
 Nord-Pas-de-Calais 
 59 Nord
 62 Pas-de-Calais
 Picardie (Picardië)
 02 Aisne
 60 Oise
 80 Somme 
 Île-de-France
 75 Paries
 77 Seine-et-Marne
 78 Yvelines
 91 Essonne
 92 Hauts-de-Seine
 93 Seine-Saint-Denis
 94 Val-de-Marne
 95 Val-d'Oise
 Normandie
 Basse-Normandie 
 14 Calvados
 50 Manche
 61 Orne
 Haute-Normandie
 27 Eure
 76 Seine-Maritime
 Nouvelle-Aquitaine
 Aquitaine 
 24 Dordogne
 33 Gironde
 40 Landes
 47 Lot-et-Garonne
 64 Pyrénées-Atlantiques
 Limousin
 19 Corrèze
 23 Creuse
 87 Haute-Vienne
 Poitou-Charentes
 16 Charente
 17 Charente-Maritime
 79 Deux-Sèvres
 86 Vienne
 Occitanie
 Languedoc-Roussillon
 11 Aude
 30 Gard
 34 Hérault
 48 Lozère
 66 Pyrénées-Orientales
 Midi-Pyrénées
 09 Ariège
 12 Aveyron
 31 Haute-Garonne
 32 Gers
 46 Lot
 65 Hautes-Pyrénées
 81 Tarn
 82 Tarn-et-Garonne
 Pays de la Loire
 44 Loire-Atlantique
 49 Maine-et-Loire
 53 Mayenne
 72 Sarthe
 85 Vendée
 Provence-Alpes-Côte d'Azur
 04 Alpes-de-Haute-Provence
 05 Hautes-Alpes
 06 Alpes-Maritimes
 13 Bouches-du-Rhône
 83 Var
 84 Vaucluse 
France d'outre-mer (Départements d'Outre-Mer - Territoire d'Outre-Mer: DOM-TOM):
 Départements d'outre-mer (DOM)(Overzeêse departementen), zowel departement als gewest:
 971 Guadeloupe
 972 Martinique
 973 Guyane (Frans-Guyana)
 974 La Réunion (Réunion)
 976 Mayotte 
 Collectivités d'outre-mer (COM) (Overzeêse gebiejen):
  Collectivités territoriales:
 975  Saint-Pierre en Miquelon
      Saint-Barthélemy
      Saint-Martin
 Pays d'outre-mer:
 987 Polynésie française (Frans-Polynesië)
 Territoire (Gebied):
 986 Wallis-et-Futuna (Wallis en Futuna)
 Statuut spécifique (Speciaol statuut):
 988 Nouvelle-Calédonie (Nieuw-Caledonië)
 Territoires inhabités (Onbeweunde gebiejen):
 Terres australes et antarctiques françaises (Franse zuujeleke en Antarctische gebiejen)
 Clipperton

Zie ok
 Frans-Vlaonderen

 Lienks nae buten 

 Landenweb
 Britannica
 World Factbook
 City Population
 AlleCijfers
 Klimaatinfo 
 World Meteo. Org.
 Europese Unie
 Historiek
 Fact File
 Larousse


Categorie:Land