Geografische utersten

Hroste eilandn 
(oppervlakte in vierkante kilometer)

Groenland, 2.175.600
Nieuw-Guinea, 800.311
Borneo, Indonesië/Maleisië/Brunei, 744.108
Madagaskar, 587.041
Baffineiland, Canada, 507.451
Sumatra, Indonesië, 473.605
Honshu, Japan, 230.966
Groôt-Brittannië, 229.979
Victoria, Canada, 217.291
Ellesmere, Canada, 196.235

Per werelddeêl
Noôrd-Amerika: Groenland, 2.175.597
Oceanië: Nieuw-Guinea, 771.900
Azië: Borneo, 744.108
Afrika: Madagaskar, 587.931
Europa: Groôt-Brittannië, 229.979
Zuud-Amerika: Vuurland (Argentinië/Chili), 47.000 
Antartica: Alexandereiland, 43.200

Extra: Het hroste eiland in Midden-Amerika is Cuba mie 110.900 km²

Aore extremen
Hroste eiland in 'n meêr: Manitoulin, Huronmeêr, Vereênigde Staeten/Canada, 2772 km²

Hroste meren
(oppervlakte in vierkante kilometer)

Kaspische Zeê (zout), Azië, 371.795 (1)
Bovenmeêr, Vereênigde Staeten/Canada, 82.103
Victoriameêr, oôst-Afrika, 69.484
Huronmeêr, Vereênigde Staeten/Canada, 59.570
Michiganmeêr, Vereênigde Staeten/Canada, 57.757
Tanganyikameêr, Oôs-Afrika, 32.893
Baikalmeêr, Siberië, 31.500
Malawimeêr, Malawi/Mozambique/Kenia, 29.604
Great Bear Lake, Canada, 28.570

Per werelddeêl
Azië: Kaspische Zeê (zout), 371.795 (1)
Noôrd-Amerika: Beuvenmeêr, 82.103
Afrika: Victoriameêr, 69.484
Europa: Ladogameêr (Rusland), 17.703 (1)
Australië & Oceanië: Eyremeêr (Australië, zout), 10.000
Zuud-Amerika: Titicacameêr (Peru/Bolivia), 8300
(1) Niettegenstaende de naem, is de Kaspische Zeê un meêr omdat ze volledig deur land omringd is. Het noôrdelijke deêl van het meêr ligt in Europa.

Aore extremen
 Diepste meêr: Baikalmeêr, 1620 m (meêroppervlak 455m boven de zeêspiegel)

Oôgste bergen
(Oôgte in meters)

Everest, Tibet/Nepal, 8850 
K2 (Godwin-Austen), China/Pakistan, 8611
Kanchenjunga, India/Nepal, 8586
Lhotse, Nepal, 8516
Makalu, Nepal, 8463
Cho Oyu, Nepal, 8201
Dhaulagiri, Nepal, 8167
Manaslu, Nepal, 8163
Nanga Parbat, Pakistan, 8125
Annapurna, Nepal, 8091

Per werelddeêl
Azië: Everest, China-Nepal, 8850
Zuud-Amerika: Aconcagua, Argentinië, 6962
Noôrd-Amerika: McKinley, Alaska, Vereênigde Staeten, 6194
Afrika: Kilimanjaro, Tanzania, 5963
Europa: Elbroes, Rusland, 5633 (1)
Australië & Oceanië: Puncak Jaya, Indonesië (Nieuw-Guinea), 5030
Antarctica: Vinsonmassief, Marie Byrd Land, 4897

(1): De Elbroes ligt in de Kaukasus, en wordt soms tot Azië gerekend. In dat geval wordt de hoôgste berg van Europa de Mont Blanc, 4807 meter

Aore extremen
 Hoôgste berg van voet tot top: Mauna Loa, Hawaï, Vereênigde Staeten, ruum 13000 meter (waervan 4168 m boven het zeê-oppervlak)
 Oôgste actieve vulkaen: Cotopaxi, Ecuador, 5897
 Hroste berg: Kilimanjaro, Tanzania, 80x60 km
 Hroste gebergte (land): Himalaya, 2500 km lang, 150-280 km breêd
 Hroste gebergte (onder water): Midden-Atlantische Rug, 15000 km lang, 1600 km breêd
 Langste gebergte (land): Andes, ruum 14000 km
 Oôgste berg in ons zonnestelsel: Olympus Mons op Mars, onheveêr 24 km oôg.

Langste rivieren
(lengtes in kilometers)

Nijl, Afrika, 6650
Amazone, Zuud-Amerika, 6387
Mississippi - Missouri,  Noôrd-Amerika , 6270
Jangtsekiang, Azië, 6211
Jenisej-Angara-Selenga, Azië, 5550 
Gele Rivier, 5464
Ob-Irtysj, Azië, 5410
Kongo, Afrika, 4667
Lena-Kirenga, Azië, 4400
Mekong, Azië, 4350
Murray-Darling, Australië, 3750
Wolga, 3688

Per werelddeêl
Afrika: Nijl, 6650
Zuud-Amerika: Amazone, 6448
Noôrd-Amerika Mississippi - Missouri, 6270
Azië: Jangtsekiang, 6211
Australië & Oceanië: Murray-Darling, 3750
Europa: Wolga, 3688

Aore extremen
meêst waterrieke rivier: Amazone, gemiddeld 180.000 m³/s aen de monding en eên stroômgebied van 7.500.000 km², wat ongeveêr het dubbele van De Nijl (langste rivier) is. 
langste kanael: Grote kanael van China (China. 1794 kilometer)
oôgste waeterval: Angel waetervallen (Venezuela), 978 meter
hroste rivierdelta: Ganges-Brahmaputra, 80.000 km²

hroste diepten
(diepte in meters)

Marianentrog, Groôte Oceaen, 11.034
Tongatrog, Groôte Oceaen, 10.882
Japantrog, Groôte Oceaen, 10.554
Koerilentrog, Groôte Oceaen, 10.542
Filipienentrog, Groôte Oceaen, 10.540
Mindanaotrog, Groôte Oceaen, 10.497
Kermadectrog, Groôte Oceaen, 10.047
Puerto-Ricotrog, Atlantischen Oceaen, 9219
Peru-Chilitrog, Groôte Oceaen, 8050
Aleoetentrog, Groôte Oceaen, 7822
Indische Oceaen: Javatrog, 7725
Kaeimantrog, Atlantischen Oceaen, 7680

Per oceaen
Grote Oceaen: Marianentrog 11.034
Atlantische Oceaen: Puerto-Ricotrog, 8648
Indische Oceaen: Javatrog, 7725
Noôrdelijke ieszeê: Euraziatisch Bekken, 5122

Klimaetuutersten
Eêtste plekke: Azizia (Libië), 58°C (13 september 1922)
Eêtste plekke (gemiddelde jaertemperatuur): Dallol (Ethiopië), 34,4°C
Koudste plekke: Plateau-Station (Antarctica): -89°C
Koudste plekke mie permanent verbluuf: Vostokstation (Antarctica), -88,3°C, gemiddelde jaertemperatuur -55,6°C
Koudste durp of stad: Ojmjakon (Siberië), -71°C, gemiddelde jaertemperatuur -16,5°C
Regenriekste plekke: Mount Waialeale (Hawaï, VS), 12.547 mm per jaer
Regenermste plekke: Calama, Atacama (Chili), in 1974 veur 't eêst in 400 jaer regen

hroôste woestijnen

Sahara, Afrika, 8.600.000 km² (1)
Gobi, Mongolië/China, 1.300.000 km² 
Patagonische woestijn, Argentinië, 673.000 km²
Groôte Bekken, Vereênigde Staeten, 600.000 km²
Kalahari, Botswana/Namibië/Zuud-Afrika, 583.000 km²
Grote Zandwoestijn, Australië, 389.000 km²
Chihuahua, Mexico/VS, 363.000 km²
Gibsonwoestijn, Australië, 311.000 km²
Kysylkum, Oezbekistan, 300.000 km²
Karakum, Turkmenistan, 280.000 km²

(1): De Libische Woestijn, die aores qua oppervlakte (2 miljoen km²) in dit liesje zou tuusoôren, is as ongerdeêl van d'n Sahara heteld.

Diversen
laegste punt op 't land: oevers van d'n Dooie Zeê, ca. 417,5 (2005) meter onder zeêniveau en nog immer dalend.(1)
diepste grot: Réseau Jean Bernard (Frankriek), 1602 m
(1) Niettegenstaende de naem, is de Dooie Zeê un meêr.

Categorie:geografie