Anna Hinderer

Anna Hinderer tàbí Anna Martin (1827-1870) jẹ́ òjíṣẹ́ ìhìnrere ọmọ ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì tí ó wá sì ìlù Ìbàdàn, Ilẹ̀ Yorùbá tí ó jẹ́ apá kan ní orílẹ̀ ède Nàìjíríà. Wọ́n máa ń fi ìràwọ̀ kan tó wà nínú ilé ìjọsìn Liverpool ti ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì ṣe ayẹyẹ ọjọ́ ìbí rẹ̀.

 Ìgbésí Ayé rẹ̀ 
A bí Hinderer ní Hempnall ní ìlú Norfolk lọ́dún 1827. Ìyá rẹ̀ kú nígbà tó wà lọ́mọ ọdún márùn-ún, láti ìgbà tóti wà lómọ ọdún méjìlá ni àbúrò ìyá rẹ̀ àti bàbá àgbà ti ń tọ́jú rẹ̀ títí tó fi lọ gbé ní Lowestoft. Ní ìgbà tí ó dé Lowestoft, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí akọ̀wé fún Reverend Francis àti Richenda Cunningham. Nígbà tí ó ń ṣiṣẹ́ bíe olùkọ́ni ilé-ẹ̀kọ́ ọjọ́ ìsinmi ó kéde ìyípadà rẹ̀.  Ó ní èròńgbà láti di òjíọẹ́ ìhìnrere, ní ọjọ́ kẹrìnla oṣù kẹwàá ọdún 1852, ó ṣe ìfi lọ́kọ pẹ̀lú David Hinderer. Ọkọ rẹ̀ jẹ́ ọmọ bíbí orílẹ̀ ède Jamánì ṣugbọn a yàn-án gẹ́gẹ́bí ajíhìnrere ẹka ti ilẹ̀ adúláwọ̀ láti ọwọ́ Ẹgbẹ́ ajíhìnrere ti ilẹ̀ Gẹẹsi.

Lọ́dún 1852, wọ́n bẹ̀rẹ̀ sí í dá iṣẹ́ ìjíhìnrere tuntun sílẹ̀ ní Ilẹ̀ Yoruba, ní ibi tí wọ́n ti ń pè ní Nàìjíríà báyìí. Anna dúró ní Abeokuta fún ìgbà díẹ̀. Ní ọdún 1853 ó wá sí ìlú Ìbàdàn àti wípé bótilẹ̀jẹ́pé wọ́n pinnu láti tẹ̀síwájú nínú ìrìn àjò wọn, wọ́n pinnu láti tẹ̀dó sí ibùgbe náà.  Àwọn èèyàn tí wọ́n ń gbé ìlú Ìbàdàn ní ọdún náà wà ní nǹkan bí ẹ̀ẹ́dẹ́gbẹ̀rún márùnléláàádọ́ta [55,000] gẹ́gẹ́ bí Dáfídì ṣe sọ.  Anna yóò kọ́ni ní iléèwé tí wọ́n kọ́, ó sì máa ń darí iṣẹ́ náà nígbà tí Dáfídì bá lọ wàásù tàbí kí ó màa ṣe àtúpalẹ̀ Ìwé Mímọ́ pàápàá jùlọ májẹ̀mú tuntun sí èdè Yorùbá. Ọkọ rẹ̀ le è sọ ède Yorùbá, ó sì ní àjọṣepọ̀ tó dáa pẹ̀lú àwọn aláṣẹ àti olórí ìlú náà. Àǹfààní yìí ló mú kí àwọn ọmọ àwọn olórí ìlú lọ sí iléèwé tí Anna ń darí, nígbà míì, wọn á máa gbé inú ọgbà ilé ìwé náà.  Àwọn méjì àkọ́kọ́ tó yí padà sí ẹ̀sìn ìgbàgbọ́ ni Yejide àti Akilẹ tí wọ́n jẹ́ ọmọkùrin àti ọmọbìnrin ọ̀kan lára àwọn olóyè ìlú náà. Arábìrin Hannah Buxton fi àwọn àpótí nǹkan ìṣeré ọmọdé ránṣẹ́ sí Hinderer ní ọdún 1855. Nígbà tó fi máa di ọdún 1866, àwọn ọmọ ọmọ rẹ̀ ti ń kó àwọn nǹkan ìṣeré ọmọdé jọ láti fi ránṣẹ́ sí Nàìjíríà. 

Lọ́dún 1860, ogun bẹ̀rẹ̀, ogun náà sì mú kí wọ́n má lè rìnrìn àjò lọ sí etíkun fún ọdún márùn-ún. àwọn ẹrù tí arábìri Buxton fẹ́ fi ránṣẹ́ kò ṣeé fi ránṣẹ̀ mọ nítorí kí wọ́n má ba dáwọn lọnà. Owó àti oúnjẹ ò tó nǹkan mọ́, ó sì di dandan fún Hinderer láti dá àwọn ọmọ padà sílé àwọn òbí wọn. Ó ṣeni láàánú pé ọ̀kan lára àwọn tó fi ẹ̀sìn rẹ̀ sílẹ́ ni ó kú lẹ́yìn tí àwọn ìdílé rẹ̀ kọ ẹ̀yìn síi nítorí pé ó fi ẹ̀sìn rẹ̀ sílẹ̀ láti di Kristẹni. Èyí ni ìbẹ̀rẹ̀ àìsàn rẹ̀ èyí ni ó sì fi padà sí ilẹ̀ gẹ̀ẹ́sì ní ọdún 1869.

 Ikú àti Àwọn oun tó gbélé Ayé ṣe 
Hinderer kú ní Ìlú Martham ní ìlú Norfolk lọ́dún 1870, níbi tí ọkọ rẹ̀ ti ń ṣiṣẹ́ bí àlùfáà. Ọdún méjì lẹ́yìn náà ni wọ́n tẹ ìwé ìṣe rẹ̀ jáde. Ọdún mẹ́tàdínlógún ní ilẹ̀ Yoruba  bótilẹ̀ jẹ́ pé ọkọ rẹ̀ ni wọ́n fi hàn gẹ́gẹ́ bí ẹni tí ó kọ nínú ìwé náà, àpapọ̀ àwọn arábìnrin méjì ni wọ́n kó ìwé náà jọ, tí orúkọ wọn ń jẹ́ Hone, tí wọ́n ń gbé ní ilé ìjọ́sìn Halesowen. Owó tí àpapọ̀ rẹ̀ jẹ £31 ni wọ́n kójọ láti ara ìwé náà, wọ́n sì fi owó yǐ ránṣẹ́ sí Daniel àti Sussanah Olubi tí wọ́n ti ń bá iṣẹ́ náà lọ ní ìlú Ìbàdàn. Daniel ati Sussanah ti ṣe ìgbéyàwó lákòkô tí wọ́n ń delé gẹ́gẹ́ bíi igbákejì fún àwọn Hinderer. 

Hinderer ní fèrèfé kékeré ti gílàsì tí a yàá si i ní ilé ìjọsín ti Lady Chapel tí ó wà ní ìlú Liverpool ní ilẹ̀ gẹ̀ẹ́sì.  Ní ọdún 1933, ilé ìwé àwọn ọmọbìnrin Kúdẹtì ní ìlú Ibadan tún ìrántí kan ṣe láti fi dúpẹ́ fún ìgbésí ayé Anna (àti David) Hinderer. Ilé ẹ̀kọ́ yǐ wá lára àwọn ilé ẹ̀kó tó yí orúkọ rẹ̀ pa dà sí Ilé Ẹ̀kọ́ St. Anne ní ọdún 1950 láti b'ọlá fún Hinderer. Ilé-ẹ̀kọ́ náà máa ń ṣe ayẹyẹ 'ọjọ́ ìbí' rẹ̀ ní gbogbo ọjọ́ kẹrìndínlọ́gbọ̀n oṣù keje, gẹ́gẹ́ bíi ọjọ́ ayẹyẹ Saint Anne.

 Àwọn àlàyé 

 Àwọn ìjápọ̀ àgbáyé 

 https://stanneschurchmolete.org.ngt

Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Ìbàdàn
Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́aláìsí ní 1870
Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1827