CK Tedam

Clement Kubindiwor Tedam (25 Ọṣù Kọkànlá ọdún 1925 – 25 Kẹrin 2019) je ọlóṣèlú ara Ghana lati ìdílé ọba Paga ni Oke East Ekun ti Ghana.  

 Ìṣe Òṣèlú 
CK Tedam wọ agbami òṣèlú Nípasẹ̀ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ ti ìgbìmò isofin Gold Coast ni Ọdún 1954. Lẹhinna wón dìbò yan si ile ìgbìmọ̀ aṣòfin gẹgẹbi ọlùdíjẹ Ọlómìnira ni Ọdún kanna (1954). Lẹhinna o da ẹgbẹ́ ti Northern People's Party silẹ Pẹ̀lú Mumuni Bawumia, Alhassan Braimah (JA Braimah), Tolon Naa Alhaj Yakubu Tali, Adam Amandi, Lawra Naa Abeifaa Karbo II, Imoru Salifu, ati Simon Diedong Dombo (Mohammed Abdul -saaka).  Ó dúró o si wọlé idibo miiran si ile ìgbìmọ̀ aṣòfin ni 1956 lori tikẹti ti Awọn ènìyàn Àríwá titi di ọdún 1957. Lẹ́hìn 1957 nígbàtí Kwame Nkrumah ti fi òfin de àwọn ẹgbẹ ti o da lori ẹya, agbègbè ati bẹbẹ lọ pẹlu ìdojúkọ lori awọn ẹgbẹ aṣoju orilẹ-ede, awọn ènìyàn Ariwa darapọ̀ mọ àwọn ẹgbẹ elesin miiran lati ṣe ẹgbẹ ẹgbẹ kan ti orilẹ-ede Ghana titi di ẹgbẹ kan ti orilẹ-ede Ghana (Ghana) . Nipa bayii CK Tedam kò ni Ọ̀nà mi ju kó di ọmọ ẹgbẹ́ ti Convention People's Party (CPP) ti Ile asofin tabi pàdánù ijoko rẹ. Jije omo egbe CPP tun sise fun idi miiran nitori pe ijoba CPP yoo yi ẹnu padà lórí ti arakunrin re tí wọ́n dá dúró pada gẹ́gẹ́ bi Oloye Paga ti arakunrin Oloye n dije.  Ó tún ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Minisita fun Ìjọba Agbègbè ni akoko ijọba ti Igbimọ Ologun giga julọ (Ghana) .  CK. Tedam bori ninu idibo miiran ni ọdun 1969 lati ṣiṣẹ ni ilu olominira keji ṣugbọn o jẹ alaabo lẹhin idajọ ile-ẹjọ kan ti o jẹ abajade ẹjọ ti ofin ti o mu si i. Ajọ naa sọ pe nitori ijọba ti fi òfin de gbọgbọ àwọn ọmọ ẹgbẹ CPP kúrò níbi òṣèlú, o tumọ si pe ko le jẹ MP. Ẹjọ naa ni atilẹyin nipasẹ awọn kootu ati nitori naa o ni lati lọ kuro ni ile igbimọ aṣofin. A nipasẹ idibo waye ati pe o ṣe atilẹyin Niece Catherine Tedam rẹ fun ipo eyiti o ṣẹgun nigbamii. 

CK Tedam jẹ ọmọ ẹgbẹ ti Igbimọ ti Ipinle lakoko ijọba John Kufuor .  Ó jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ olùdásílẹ̀ Ẹgbẹ́ Orílẹ̀-Èdè Tuntun . O di Alaga ti Igbimọ Awọn agba ti Ẹgbẹ lasiko ti NPP lọ si alatako lẹhin 2008 ati pe o wa ni ipo yẹn titi di iku.

 Ìgbésí ayé ara ẹni 
Ó jẹ́ ọmọ àti arákùnrin àwọn Pagapio méjì (Olóba àwọn Paga) Tedam àti Awampaga.  Kí ó tó wọ ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin, C.K. Tedam ti jẹ́ olùkọ́. Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, ó ti wá láti ẹgbẹ́ òṣèlú kan. Ọmọbìnrin ẹ̀gbọ́n rẹ̀, Catherine Tedam, bori nínú ìdìbò àtúnṣe kí ó sì ṣojú Ìpínlẹ̀ Ìdìbò Chiana-Paga gẹ́gẹ́ bí aṣòfin ní àkókò ìṣàkóso ti Kofi Abrefa Busia. Èyí wà lẹ́yìn tí wọ́n yọ C.K. Tedam kúrò láti jẹ́ aṣòfin nítorí ìbáṣepọ̀ rẹ̀ tẹ́lẹ̀ pẹ̀lú CPP.

Ó fé Winifred Tedam, ní ìyàwó, ẹni tí ó jẹ́ ọmọbinrin ati arabinrin si Lawra Nas (Alákóso Ibile ti Lawra Paramounce); JK Karbo og Abeifa Karbo. CK Tedam ni ọmọ mẹ́fà. O jẹ Catholic ; ọmọ ẹgbẹ́ ti The Julọ Atijọ ati Noble Order fun Knights ti St John International, ti o jẹ esin ati ìjọ ẹléyinju anu ni Catholic Church agbaye ati Kasena nipa ẹya.

 Ikú 
CK Tedam ku ikú àlàáfíà ni alé ọjọ 25 Oṣu Kẹrin ọdún 2019 ni Ile-iwosan Korle Bu Teaching ni Accra nibiti o ti n gba itọju.   Wọn sin i ni ọjọ Satidee ọjọ kẹjìlélógùn ọṣù kẹfà ọdún 2019, ni Paga, ilu abinibi rẹ ni agbegbe Kassena Nankana West ni agbegbe Upper East. 

 Awọn ẹbun 
CK Tedam gba awọn ẹbun fun awọn iṣẹ rẹ lati ọdọ Pope John Paul, Ẹgbẹ Ìdàgbàsókè Paga ati Ẹgbẹ Patriotic Tuntun.  

 Awọn itọkasi 

Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1925