Àrànmọ́

Àrànmọ́ ni agbára tí ìró kan ní lórí òmíràn, èyí tí ó lè farapẹ́ kí ìró méjèèjì yí padà di irú kan náà. Nígbà tí ìró kan bá yí padà láti fara jọ ìró mìíràn, irú ìyípadà báyìí ni a ń pè ní àrànmọ́. Ìró tí ó yí padà ní agbàrànmọ́, ìró tí ó mú kí èkejì gba àrànmọ́ ni afàrànmọ́. Oríṣi àrànmọ́ ló wà àrànmọ́ lè jẹ́ ti fáwẹ̀lì tàbí ohùn. 

 Àrànmọ́ ohùn 
Àrànmọ́ ohùn ni ìyípadà ohùn kan láti fara jọ ohùn mìíràn.Fonọ́lọ́jì àti gírámà Yorùbá - Ayọ̀ Bámgbóṣé; ISBN 978 030 155 0 Bí àpẹẹrẹ;

 Ohùn òkè ràn mọ́ ohùn àárín

Eégún - éégún

Oókan- óókan

 Ohùn ìsàlè ràn mọ́ ohùn òkè

Ọ̀wọ́ Ọ̀wọ́ - ọ̀wọ̀ọ̀wọ́

èló èló - èlèèló

 Àrànmọ́ fáwẹ̀lì 
Àrànmọ́ fáwẹ̀lì ni ìyípadà fáwẹ̀lì kan láti fara jọ fáwẹ̀lì mìíràn. F¹ + F²= F¹ tàbí  F¹ + F²= F² +

BÍ àpẹẹrẹ

Owó iṣẹ́- owóoṣẹ́

Ìyá ẹgbẹ́ - iyẹ́ẹgbẹ́

Àrànmọ́ fáwẹ̀lì máa ń jẹ yọ nínú àwọn ẹ̀hun wọ̀nyí. 

 Ọ̀rọ̀ - orúkọ àti ọ̀rọ̀ - orúkọ

Ilé ilẹ́ - ilẹ́elẹ́

 Ọ̀rọ̀ ìṣe - ọ̀rọ̀ọ̀sẹ

Àlàyé : kìí ṣe gbogbo ọ̀rọ̀ orúkọ ni  a máa ń ṣe àrànmọ́ fún 

B. A

Adé ọba - adọ́ọba

Ijó agbo - ijáagbo

 Ọ̀rọ̀ arọ́pọ̀ orúkọ gẹ́gẹ́ bíi Olùwà àti Atọ́ka ìyísódì. B.a

Ẹ ò lọ - ẹ ẹ̀ lọ

Wọn ò lọ - wọn - ọ̀n lọ

 Àwọn ìtọ́kasí