Kahina

Dihya, tí wọ́n ń pè ní Alkahina(), jẹ́ ọbabìnrin ìlú Berber ti Aurès bẹ́ẹ̀ náà ló jẹ́ olórí ẹ̀sìn àti olórí àwọn ológun tó tako Muslim conquest of the Maghreb, agbègbè ti wọ́n pè ní Numidia tẹlẹ̀ rí tí ó sì máa ń ṣégun àwọn ọmọ-ogun Umayyad nínú ogun Battle of Meskiana lẹ́yìn náà ni o di adarí fún gbogbo Maghreb láìsí olùdíjẹ tó takòó,The History of Anti-Semitism, Volume 2: From Mohammed to the Marranos Leon Poliakov University of Pennsylvania PressRemarkable Jewish Women: Rebels, Rabbis, and Other Women from Biblical Times to the Present Emily Taitz, Sondra Henry Jewish Publication Society,History of North Africa: Tunisia, Algeria, Morocco: From the Arab Conquest to 1830 Charles André Julien PraegerThe Jews of North Africa: From Dido to De Gaulle Sarah Taieb-Carlen University Press of America, kí wọ́n tó ṣégun rẹ̀ ní ogun Battle of Tabarka. Ìbẹ̀rẹ̀ pẹ̀pẹ̀ sẹ́ntúrì kéje AD ni wọ́n bí i ó sì kú ní òpì sẹ́ntúrì kéje ti òde-òní Algeria.

 Orísùn àti Ìpìnlẹ̀ 
Orúkọ rẹ̀ gàngàn jẹ́ ọ̀kan nínú àwọn orúkọ tó ní onírúurú ọ̀nà ìkọsílẹ̀ àti pípè: Daya, Dehiya, Dihya, Dahya tàbi Damya.See discussion of these supposed names by Talbi (1971). Nínú èdè Arabic ni ìpìlẹ̀ orúkọ rẹ̀ al-Kāhina ti wá(èyí tó túmọ̀ sí olúwo aríran). Èyí ni orúkọ tí àwọn akẹgbẹ́ rẹ̀ tó jẹ́ Mùsùlùmí nítorí àǹfàní tó ní láti rí ohun tí yóò ṣẹlẹ̀ ní ọjọ́-iwájú.

Nínú ẹ̀yà Jrāwa Zenata ní wọ́n bí i sí ní ìbẹ̀rẹ̀ séntúrì kéje. Ọdún márùn-ún ni ó fi darí ìpínlẹ̀ Berber láti orí-òkè Aurès Mountains dé ilé ọlọ́ràá Gadames (695–700 AD). Ṣùgbọ́n àwọn Àràbó tí Musa bin Nusayr darí padal pèlú àwọn ọmọ oogun tó lágbára láti borí rẹ̀. Ó jà pẹ̀lú El Djem ṣùgbọ́n wọ́n pa nínú ìjà ní ẹ̀gbé kònga tó sì ń jẹ́ orúkọ̀ rẹ̀ Bir al Kahina ní Aures.

Oun tí a rí gbọ́ láti sẹ́ńtúrì kankàndìlógún ní   ni pé ọmọ agbègbè Jew ni tàbí pé ẹ̀yà rẹ̀ jẹ́ Judaized Berbers.See Hirschberg (1963) and Talbi (1971). Gẹ́gẹ́ bih ohun ti  al-Mālikī sọ, òrìṣà kan ló sì í lọ nínú ìrìàjò rẹ̀. Mohamed Talbi àti Gabriel Camps tú òrìṣà yìí sí akọni àwọn kìrìtẹ́nì kan, yálà tí Kírístì tàbí ti Wúdíá, tàbí ẹni mímọ́ kan tó ń dábòbò ọbabìnrin. M'hamed Hassine Fantar gbàgbọ́ pé akọni dúró gẹ́gẹ́ bí òrìsà Berber, èyí tó túmọ̀ sí pé ẹlẹ́sìn Berber ni. Àmọ́, pé Dihya jẹ́ Kìrìtẹ́nì àhẹsọ lásàn ni.

 Àwọn ìtọ́kasi