ფილიპე II (ესპანეთი)

ფილიპე II (ესპ. Felipe II, დ. 21 მესი, 1527 — ღ. 13 ეკენია, 1598) — ესპანეთიშ მაფა 1555-1598 წანეფს, პორტუგალიაშ მაფა 1580-1598 წანეფს, ნეაპოლიშ დო სიცილიაშ მაფა 1554-1598 წანეფს, ინგლისიშ დიაფალიშ მერი I-შ ოსურო მოჸონაფაშ უკულ ინგლისიშ დო ირლანდიაშ მაფა, თაშნეშე მილანიშ ჰერცოგი დო ნიდერლანდეფიშ ვითოშკვითი პროვინციაშ მამართალი, ჰაბსბურგეფიშ დინასტიაშ წჷმმარინაფალი.

რდჷ საღორონთო რომიშ იმპერატორიშ კარლ V-შ დო თიში ალმასქუ იზაბელა პორტუგალიარიშ ქომოლსქუა. მუმაშე მონძეობათ მიპალუ ესპანეთიშ ომაფე ხვისტა 1556 წანას. თაშნეშე, 1580 წანას ეშართჷ პორტუგალიაშ ომაფე ხვისტაშა დინასტიური კრიზისიშ უკულ. ფილიპეშ მართუალაშ ბორჯის ესპანარეფქ მოჯალაგეს ინკეფიშ იმპერია დო ქიდეკინეს ფილიპინეფი. ფილიპინეფს ჯოხოქ გიადჷ ფილიპე II-შ პატიოცემელო. ფილიპეშ მართუალაშ ბორჯის დიჭყჷ ნიდერლანდეფიშ რევოლუციაქ, ნამუსჷთ ოთხონეჩწანიანი ლჷმას ხოლო უძახჷნა. ლჷმაშ ბაძაძეფი რდჷ რეფორმაცია, ცენტრალიზაცია, ოგაფურეფიშ გადიდება. 1581 წანას ნიდერლანდეფიშ შხვადოშხვა პროვინციეფქ გეგმაცხადეს დუდშულობა ესპანეთიშე. ნიდერლანდეფიშ თარი ალმარენჯი რდჷ ინგლისიშ ომაფე, ნამუთ პროტესტანტი ნიდერლანდარეფს ალურდჷ.

ფილიპე II რდჷ კათოლიკური ევროპაშ მათხილარი დო ძალამს აწურედჷ პროტესტანტული რეფორმაციას დო ოსმალეთიშ იმპერიას. ესპანეთიშ იმპერია რდჷ 1571 წანას რომიშ პაპიშ პიუს V-შ დუნარსხუა წიმინდე ლიგაშ მაკათური. ლიგაშ თარი ღანკი რდჷ ოსმალეთიშ გოლინაშ დოდაღარაფა. 1571 წანაშ 7 გჷმათუთაშ ლეპანტოშ ლჷმას, წიმინდე ლიგაშ ფლოტიქ დამარცხჷ დო მოჯალაგუ ოსმალეფიშ ფლოტი. 1584 წანას ფილიპექ ხე მაჭარჷ ჟუენვილიშ აპიჯაფას დო დაფინანსჷ კათოლიკური ლიგა. ჸათე ლიგაშ ღანკი პროტესტანტი ჰუგენოტეფიშ ჸარაფეფიშ მოჯალაგუა რდჷ. 1588 წანას, პროტესტანტული ინგლისიშ დამარცხებაშ ღანკით, ფილიპექ ინგლისიშა გოუტუ ესპანური არმადა. არმადაშ გეგმა რდჷ ინგლისიშა მიშაჭკირუა, ელისაბედ I-შ გითოჸოთამა, კათოლიკური რელიგიაშ კინ დორსხუაფა დო  ნიდერლანდეფიშ პრობლემაშ გინოჭყვიდუა ხოლო, მუშენდა ინგლისი ნიდერლანდარი რევოლუციონერეფს ალურდჷ. ჸათე კამპანიაქ ესპანეთიშო კატასტროფულო ითუ. ინგლისიშ ფლოტიქ, ნამუთ იკათუანდჷ უმოს ჭიჭე, ბიწორი დო მანევრირებადი გემეფს, ქიგიანთხჷ დო დამარცხჷ ესპანური არმადა. უკულ, ოზუღე ლჷმაშ მიმალობაშ ბორჯის, შტორმიქ გელალჷ დო მოჯალაგუ ესპანარეფიშ ოზუღე ნძალეფი. უკულიანი პერიოდეფს, ესპანარეფქ  1596 დო 1597 წანეფს ხოლო ჟირშა მანწყის ოზუღე ექსპედიცია ინგლისიშ მეხჷ, ნამუეფსჷთ მუთუნნერი წჷმოძინეფიშა ვემუჭირინუაფჷ. ინგლის-ესპანეთიშ კონფლიქტიქ 1604 წანაშახ გეგინძორჷ.

ფილიპე II-შ ბორჯის ესპანეთიშ იმპერიაქ მიოჭირინუ ტერიტორიული დო პოლიტიკური ექსპანსიაშ პიკის. თიში მართუალაშ პერიოდის ესპანეთიშ ორქოშ ხანას ხოლო უძახჷნა.

ლიტერატურა
 ენციკლოპედია ბრიტანიკა
 ახალი მოსოფელიშ ენციკლოპედია

კატეგორია:დუნაბადი 1527
კატეგორია:ნაღურა 1598
კატეგორია:ესპანარეფი
კატეგორია:ჰაბსბურგეფი
კატეგორია:ესპანეთიშ მაფეფი
კატეგორია:პორტუგალიაშ მაფეფი
კატეგორია:ინგლისიშ მაფეფი
კატეგორია:ირლანდიაშ მაფეფი
კატეგორია:სარდინიაშ მაფეფი
კატეგორია:ნეაპოლიშ მაფეფი
კატეგორია:სიცილიაშ მაფეფი
კატეგორია:მილანიშ ჰერცოგეფი