დავიდ ჰილბერტი

დავიდ ჰილბერტი (გერმ. David Hilbert; დ. 23 ღურთუთა, 1862, კენიგსბერგი, პრუსიაშ ომაფე — ღ. 14 ფურთუთა, 1943, გეტინგენი, გერმანია) — გერმანალი მათემატიკოსი. გურაფულენდჷ კენიგსბერგიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია 1885 წანას, ფერდინანდ ფონ ლინდემანიშ ხემანჯღვერობათ. გურაფაშ თებაშ უკულ მუშენდჷ კენიგსბერგიშ უნივერსიტეტის 1886-1895 წანეფს. 1895 წანას ჰილბერტიქ ომუშებუშა გეგნორთჷ გეტინგენიშ უნივერსიტეტიშა. ჸათე პერიოდიშ გეტინგენიშ უნივერსიტეტი რდჷ მათემატიკური რკვიებეფიშ ლიდერი ინსტიტუტი ევროპას დო მოსოფელს. დავიდ ჰილბერტიქ მიშეღჷ დიდი მენცარული კონტრიბუცია მათემატიკაშ შხვადოშხვა დარგეფიშ ინვარიანტული თეორიაშ, კომუტატური ალგებრაშ, რიცხუეფიშ ალგებრული თეორიაშ, დიფირენციალური განტოლებეფიშ, ინტეგრალური განტოლებეფიშ თეორიაშ, მათემატიკური ფიზიკაშ დო შხვეფიშ გოვითარაფაშა. დავიდ ჰილბერტი რდჷ გეომეტრიაშ დო მათემატიკური ლოგიკაშ ართ-ართი დუმარსხუაფალი. 1900 წანას ჰილბერტიქ პარიზის, მათემატიკოსეფიშ საირქიანო კონგრესის წჷმარინუ მუში შინელი მათემატიკური პრობლემეფი, ნამუეფი ჸათე პერიოდიშო ვარდჷ გინოჭყვადილი. ჸათე პრობლემეფს უკულ გიარსხუ XX  ოშწანურაშ მათემატიკური რკვიებეფიშ კურსიქ. ჰილბერტი რდჷ შხვადოშხვა პრემიეფიშ დო ჯილდოეფიშ ლაურეატი. 1903 წანას მიპალუ ლობაჩევსკიშ პრემია, 1910 წანას ბოიაიშ პრემია დო კოტენიუსიშ მენდალი. რდჷ ლონდონიშ ომაფე ჯარალუაშ მაკათური. დავიდ ჰილბერტი მერჩქინელი რე XIX დო XX ოშწანურეფიშ ართ-ართ უდიდაშ მათემატიკოსო.

რესურსეფი ინტერნეტის

 Hilbert Bernays Project
 Hilbert's 23 Problems Address
 ICMM 2014 dedicated to the memory of D.Hilbert

 Hilbert's radio speech recorded in Königsberg 1930 (in German) , with English translation 
 Wolfram MathWorld – Hilbert'Constant

კატეგორია:გერმანალეფი
კატეგორია:გერმანალი მათემატიკოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1862
კატეგორია:ნაღურა 1943