სტანისლავ ულამი

სტანისლავ მარტინ ულამი (პოლ. Stanisław Marcin Ulam; დ. 13 პირელი, 1909, ლემბერგი, ავსტრია-უნგრეთიშ იმპერია (ასეიან ლვივი, უკრაინა) — ღ. 13 მესი, 1984, სანტა-ფე, ნიუ-მექსიკო, ააშ) — პოლონარი-ამერიკალი მათემატიკოსი დო ფიზიკოსი. რდჷ მანჰეტენიშ პროექტიშ მაკათური, დარსხუ თერმობირთვული ანჯარეფიშ ტელერი-ულამიშ ტექნიკური კონცეფცია, თაშნეშე თოლური ავტომატიშ კონცეფცია დო გიმიგონჷ კომპიუტერული ალგორითმიშ მონტე-კარლოშ მეთოდი. გჷმორინაფონი მათემატიკაშ დარგის ულამიქ დანტკიცჷ შხვადოშხვა თეორემა.

სტანისლავ ულამიქ დებადჷ პოლონარი ურიეფიშ ფანიას. გურაფულენდჷ ლვოვიშ პოლიტექნიკურ ინსტიტუტის, სოდეთ 1933 წანას თხილუ ოდოქტორე დისერტაცია გიშარჩქინელი პოლონარი მათემატიკოსეფიშ: კაზიმირ კურატოვსკიშ დო ვოლოდიმირ სტოჟეკიშ ხემანჯღვერობათ. 1935 წანას ულამიქ გეჩინებაფუ ჯონ ფონ ნოიმანი, ნამუთ პერსპექტიული რკვიებეფიშ ინსტიტუტის მუშენდჷ. 1939 წანას ულამიქ ამერიკაშა მიდართჷ, სოდეთ მუშობა ქიდიჭყჷ ვისკონსინიშ უნივერსიტეტის (მადისონი), ასისტენტ-პროფესორო. 1941 წანას ულამიქ მიპალუ ააშ-იშ მენოღალობა.  

1943 წანას ჰანს ბეთეშ ინიციატივათ ულამიქ ქაკათჷ მანჰეტენიშ პროექტის, ლოს-ალამოსიშ ერუანული ლაბორატორიას. ჸათაქ ულამიშ მენცარული ინტერესეფიშ სფერო ჰიდროდინამიკური კალკულაციეფი რდჷ. მანჰეტენიშ პროექტიშ მუშობაშ ბორჯის ულამი ედვარდ ტელერიშ ბუნას ორხველუდჷ. მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ თებაშ უკულ, ულამიქ მენცარული კარიერა გაგინძორჷ ობჟათე კალიფორნიაშ უნივერსიტეტის. 1946 წანას ულამიქ კინ ლოს-ალამოსიშა დირთჷ, სოდეთ თერმობირთვული ანჯარეფიშ გოვითარაფაშ პროექტის მონაწილენდჷ. 

სტანისლავ ულამიქ ღურუ 1984 წანაშ 13 მესის, 75 წანერქ.

ულამი რდჷ ჯონ ფონ ნოიმანიშ პრემიაშ ლაურეატი დო ააშ-იშ მენცარობეფიშ ერუანული აკადემიაშ მაკათური.

რესურსეფი ინტერნეტის
 სტანისლავ ულამი ენციკლოპედია ბრიტანიკას
1979 Audio Interview with Stanislaus Ulam by Martin Sherwin Voices of the Manhattan Project
1965 Audio Interview with Stanislaus Ulam by Richard Rhodes Voices of the Manhattan Project

კატეგორია:პოლონარეფი
კატეგორია:ამერიკალეფი
კატეგორია:ამერიკალი მათემატიკოსეფი
კატეგორია:ამერიკალი ფიზიკოსეფი