9 პირელიშ ტრაგედია

9 პირელიშ ტრაგედია — 1989 წანაშ 9 პირელს, ქართის მოხვალამირი ზისხირამი ამბეფი, ნამუთ რდჷ სხუნუეფიშ არმიაშ რსხუშ მოვარიე, საქორთუოშ ალობაშ მოთხუალათ მონწყილი თინჩალი დემონსტრაციაშ აშაკათაფა, ნამუშ უკულით ღურჷ 21 ადამიერქ, ოშიშ უმოსიქ დიჭკირჷ, დიწამალჷ დო დეკილჷ.

 აპიანი 
რსხუეფიშ მოვარიე ყარება საქორთუოს რსრ-ს 1988 წანაშო უმოსო ისოფუდჷ. ქართის გოფუჩუეფს დო მიტინგეფს ონწყუნდეს ანტირსხუეფიშ ორგანიზაციეფი. კონფლიქტიქ რსხუეფიშ თარობაშ დო ქორთუ ნაციონალისტეფს შქას ხოლო უმოსო მიძინჷ 1989 წანაშ 18 მელახის თ. ჯ. „ლიხნიშ ასამბლეაშ“ უკული, სოდეთ მუსხირენ ვითოში აფხაზიქ საქორთუოშე გიშართუალა დო 1921-1931 წანეფიშ რსხუეფიშ რესპუბლიკაშ სტატუსიშ დორთინა მითხუ. ათეშ გამათ, რსხუშ მოვარიეეფიშ ბუნაქ რესპუბლიკაშ მასშტაბით უსანქციე მიტიგნეფიშ სერია მანწყის. თინეფიშ ნტკიცებათ რსხუეფიშ თარობა აფხაზურ სეპარატიზმის ხვარენდჷ ალობაშ მოხუჯეეფიშ აყარებაშ მოვარიეთ.

ოპროტესტე აქციეფქ კონკას მიოჭირინუ 1989 წანაშ 4 პირელს, მუჟამსჷთ ვითობათ ვითოში ქორთუქ იშაყარჷ თარობაშ ჸუდეშ ოწოხოლე რუსთაველიშ შოშეს, ქართის. მომიტინგეეფქ, ნაუეფსჷთ მაჯღვერანდეს ალობაშ კომიტეტი (მერაბ კოსტავა, ზვიად გამსახურდია, გიორგი ჭანტურია, ირაკლი ბათიაშვილი, ირაკლი წერეთელი დო შხვეფი), მანწყის შვიდობამი დემონსტრაცია დო შქირენა დიჭყეს, აფხაზი სეპარატისტეფიშ საჯებაშ დო საქორთუოშ დუდიშალაშ დორთინაფაშ მოთხუალათ. აკანური რსხუეფიშ ხეშულებაქ მიოდინუ კონტროლი სიტუაციას ნანანოღას დო ვადარჩქალუ ოპროტესტე აქციეფქ.

მოჯალაგუა
6 პირელშე ქართის რდჷ რსრკ დუდიშ თხილუაშ მინისტრიშ ალმახვენჯი, გენერალი კოჩეტოვი. 7 პირელიშ ოჭმარეს იჸუ პოლიტბიუროშ მიკოხუნაქ ე. ლიგაჩოვიშ დუდმახვენჯალათ. გოჩეს ზოჯინი იროიანი დო დინახლენი საქვარეფიშ ჯარეფიშ ქართიშა გინოჸონაფაშენი. კოჩეტოვქ, ამიერკავკაციაშ ოურდუმე ოლქიშ ჯარეფიშ სარდალქ, გენერალ-პოლკოვნიკი როდიონოვქ დო საქორთუოშ კომპარტიაშ მაართა მელამოსექ ჯუმბერ პატიაშვილქ აკიმუშეს მიტინგიშ რაჸუაშ ეფი ანდაზა. 7 პირელს, 21 სათის პატიაშვილქ რსრკ-იშ ხემანჯღვერალაშ მუმახვარე ნძალეფიშ მოჯღონა თხუ წესრიგიშ დართინაფალო.სობჩაკიშ კომისიაშ მოშინუა (რუსულო)  8 პირელს იჸუ რესპუბლიკაშ დუდიშ თხილუაშ სხუნუშ დოხუნაქ, სოდეთ როდიონოვქ დო კოჩეტოვქ მაკათურეფს მეჩეს ზალა, ნამდა ოპერაცია მიკიშჷ უზისხირუო. როდიონოვქ ოპერაციაშ ჰოია დუდიშ თხილუაშ მინისტრ იაზოვშე მიღჷ, სკკპ ცკ-შ გინოჭყვადუათ, ოპერციაშო აკიკათჷ დუდიშ თხილუაშ დო დინახალენი საქვარეფიშ ომინისტრეეფიშ ნძალეფქ.

9 პირელს, 11 სათის გაცხადეს კომენდანტიშ სათი ქართის, მარა ჩინება მახორობას აკანური ტელევიზიათ კომენდატიშ სათიშ ერთინაფაშენ მეჩეს ხვალე 22 სათის დო 15 წუნს. ნოღაშ ოურდუმე კომენდანტო დარინეს როდიონოვი. აქციაშ ჯალაგუას გჷმორინაფილქ იჸუ მაჸვილარ ანჯარქ: ქიმიური ანჯეფი, ოსაფორე მბარეფი, ოდაჩხირე ანჯარი, კაჟანტრანსპორტიორეფი დო ტანკეფი.

 ნაჸვილეფიშ ერკებული 
მინი|მარჯვნივ|250პქ|9 პირელიშ ტრაგედიაშ ნაჭყვიდეფიშ ფოტოეფი (პარლამენტიშ რთვილიშ ოწოხოლე, 2008 წ.)
აზა ადამია, 22 წანერი
ნათია ბაშალეიშვილი, 16 წანერი
ეკა ბეჟანიშვილი, 16 წანერი
ნატო გიორგაძე, 23 წანერი
თამუნა დოლიძე, 28 წანერი
თინა ენუქიძე, 70 წანერი
ნინო თოიძე, 25 წანერი
ზაირა კიკვიძე, 61 წანერი
მანანა ლოლაძე, 33 წანერი
თამარ მამულიშვილი, 50 წანერი
ვენერა მეტრეველი
მამუკა ნოზაძე, 22 წანერი
ნანა სამარგულიანი, 41 წანერი
შალვა ქვასროლიაშვილი, 35 წანერი
მარინა ჭყონია-სამარგულიანი, 31 წანერი
ელისო ჭიპაშვილი, 25 წანერი
თამარ ჭოველიძე, 16 წანერითამარ ჭოველიძე
ნოდარ ჯანგირაშვილი, 40 წანერი
მზია ჯინჭარაძე, 43 წანერი
მანანა მელქაძე, 23 წანერი
გია ქარსელაძე, 25 წანერი

ლიტერატურა
ირაკლი გოცირიძე, „სიმართლეშ გილათხოზინი“ — ქართი, 1990, ISBN 5-529-01050-4

 რესურსეფი ინტერნეტის 
 april9.org 
 რუსთავი2-შ დოკუმენტური ფილმი 9 პირელიშ ამბეფშე 
1989 წანაშ 9 პირელი, ქართი, ფოტოგალერეა დო ტრაგედიაშ თელი გერგეზეფიშ გოშინეფი.
 ბაქოშ მოლინეფი 

 სქოლიო 

კატეგორია:საქორთუოშ უახალაში ისტორია
კატეგორია:ერუანულ-მადუდიშულებერი აყარება
კატეგორია:ქართიშ ისტორია