სურინამი

სურინამი (ჰოლ. Suriname, МФА: [ˌsyːriˈnaːmə]), ოფიციალური ჯოხოდვალა - სურინამიშ რესპუბლიკა, (ჰოლ. Republiek Suriname), წოხოლე ვაოფიციალურო რჩქინელი რდჷ მუჭოთ - ჰოლანდიაშ გვიანა - სახენწჷფო ობჟათე ამერიკაშ ოორუე-ბჟაეიოლს. ბჟადალშე უხურგანს გაიანა, ბჟაეიოლშე - საფრანგეთიშ გვიანა, ობჟათეშე - ბრაზილია დო ოორუეშე ატლანტიშ ოკიანე.

 გეოგრაფია 
სურინამი ობჟათე ამერიკაშ ფართობით არძაშე უჭიჭაში სახენწჷფო რე. ქიანა შილებე პირობითო გობრთათ ჟირ ნორთო: ოორუე დო ობჟათე. ოორუეშე, ატლანტიშ ოკიანეშ წყარპიჯის, ქიანაშ მახორობაშ უმენტაში ნორთი ოხორანს, დიხა დითმიმუშებუაფუ. ქიანაშ ობჟათეს მახორობა ძალამი მერკე რე, ტერიტორია სავანეფით დო ტროპიკული ჭვემამი ტყალეფითიე ფორილი.

 კლიმატი 
ქიანა იდვალუაფუ ეკვატორს. სურინამი გიშეგორუ ჩხე დო ლენჭყამი კლიმატით. ჰავაშ ტემპერატურა პრაქტიკულო ვეთირუ სეზონშე სეზონშა (2 °C-იშ ფარგალეფს), ქიანაშ ნანანოღაშ, პარამარიბოშ ოშქაშე წანამოწანური ტემპერატურა რე - +26 °C. წანამოწანას ჭვემეფიშ ჟირი სეზონიე: ქირსეთუთაშე ფურთუთაშ დაჭყაფუშა დო პირელიშ დალიაშე მარაშინაშ ოშქაშეშა. ოშქაშეთ წანამოწანაშ 200 ჭვემამი დღას გინმურს 2000—2500 მმ ნოლექი.

ქიანას ძალიერი პასატური ბორიეფი უჩქჷ.

 პოლიტიკური მონწყუალა 
სურინამი მართუალაშ ფორმათ რესპუბლიკა რე. სახენწჷფოშ დო თარობაშ მადუდე რე - პრეზიდენტი, ნამუსით პარლამენტი გიშმაგორუნს 5 წანაშ ვადათ (ართ კოჩის შეულებჷ პრეზიდენტო ბრელშა ირღვას კალი). 2010 წანაშ მარაშინათუთაშე სურინამიშ პრეზიდენტი - დეზი ბაუტერსე. 

პარლამენტი — ართპალატამი სახენწჷფო შაყარუა, 51 მაკათური, ნამუთის გიშმაგორუნს მახორობა 5 წანაშ ვადათ.

2010 მესიშ გიშაგორუეფიშ შედეგეფი:
მეგა-კომბინაცია (თენეფს შქას, ნაციონალურ-დემოკრატიული პარტია) — 23 მაკათური
ახალი ფრონტი დემოკრატიაშო დო გოვითარაფაშო — 14 მაკათური
А-კომბინაცია — 7 მაკათური
ოკათე ალიანსი პროგრესიშო — 6 მაკათური
ართობუათ დემოკრატიაშ დო გოვითარაფაშ პარტია — 1 მაკათური

 ადმინისტრაციული დორთუალა 

სურინამი  10 აანო ირთუ.

 №აკანიადმინისტრაციული ცენტრიფართობი,კმ²მახორობა(2004), ად.მეჭედალა,ად./კმ²1.ბროკოპონდობროკოპონდო736414 2151,932.კომევეინენივ-ამსტერდამი235324 64910,483.კორონიტოტნესი390228870,744.მაროვეინეალბინა462716 6423,605.ნიკერინივ-ნიკერი535336 6396,846.პარაონვერვახტი539318 7493,487.პარამარიბოპარამარიბო183242 9461327,578.სარამაკაგრონინგენი3 63615 9804,399.ციპალივინი ვაუღუ130 56734 1360,2610.ვანიკალელიდორპი44285 986194,54   არძო ართო 163 820492 8293,01

 მახორობა 
მახორობაშ მუდანობა — 566,846  (2013).

წანამოწანური ძინა — 1,15 %;

დაბადება — 17,1 на 1000 (ფერტილურობა — 2,04 დაბადებუ ართ ოსურშა);

ღურა — 6,15 , 1000-შო;

მახორობაშ თელარაშ ოშქაშე მუდანობა — 69 წანა ქომოლკათაშო, 74  წანა ოსურკათაშო.

იმუნოდეფიციტური ვიტუსით დალახება (აივ) — 1% (2009 წანას).

ნოღაშ მახორობა — 69 % (2010).

ეთნო-რასობური აკოდგინალუა:

ინდოარეფი 37 %
კრეოლარეფი (უმენტაშო მულატეფი) 31 %
იავარეფი 15 %
მარონეფი („ტყაშ ნეგრეფი“) 10 %
ინდიარეფი 2 %
ჩინარეფი 2 %
ჩეკანამეფი 1 %
შხვეფი 2 %

 ნინეფი 
ნინეფი: ნიდერლანდური (ოფიციალური), სრანან-ტონგო (არძაშ უმოსო გოფაჩილი ნინა ერეფშქას ორაგადეთ, შხავდოშხვა ნინაშე გინოღალირი ინგლისურიშ ოსხირით - თაშ ჯოხოდვალირი „ბასტარდ-ინგლიში“), ჰინდი, იავური, ჩინური.

ჭარუა-კითხირიშ რჩქინა — 92 % ქომოლკათა, 87,4 % ოსურკათა.

 რელიგია 
რელიგიეფი:

ინდუისტეფი - 27,4 %
პროტესტანტეფი (უმენტაშო მორავანეფი) - 25,2 %
კათოლიკეფი - 22,8 %
მუსულმანეფი - 19,6 %
შხვეფი - 5 %

 დღახუეფი 
+დღახუეფი თარიღი მარგალური ჯოხოდვალა აბანური ჯოხოდვალა მეხვილაფა 1 ღურთუთა ახალი წანა 27 ფურთუთა კარნავალი Curacao Carnival თარიღი მათირერე 1 მესი მახანდეეფიშ დღა 1 კვირკვე ჭკოროფუაშ გოუქვაფა Keti Koti 25 გერგობათუთა ზოხორინალაშ დღა 25 ქირსეთუთა ქირსე 26 ქირსეთუთა ტვედე კერსტდაგი

 რესურსეფი ინტერნეტის 
 სურინამიშ ნინეფი Ethnologue-ს
 Joshua Project (არძა ერი, ნინა დო შხვ.)
 სურინამიშ ნინეფი


კატეგორია:ობჟათე ამერიკაშ ქიანეფი
კატეგორია:ინგლისურნინამი ქიანეფი