Proteyene

Ene proteyeneCalcaedje do francès, lu-minme edvinté d' on tayon-bodje grek. (eto on blandoûCalcaedje do contnou del tcherpinte di l' almand «Eiweiss» u do neyerlandès «eiwit», mins l' mot n' a waire sitî eployî spontanêymint.), c' est ene molecule biyolodjike fwaite di sacwants seurs aminés.

 Plaece dins l' tournante des atômes dins l' ringne do vicant 
C' est dins les proteyenes k' i gn a li pus d' azote dins l' coir d' ene biesse u dins ene plante, et minme d' ene bactereye u d' on virûsse.

 Ovraedje des proteyenes 
C' est des molecules foirt sipeciåles, tchaeke avou èn ovraedje a pårt dins l' rotaedje des vicantès sacwès.

 Produjhaedje des proteyenes dins les celules 
Les proteyenes sont prodûtes dins des ptitès lodjes des celures lomêyes «ribozôme». Leu fôrmule est cmandêye pa on boket do SDN do nawea, k' evoye li cmande pal voye d' on SRN-messaedjî.

 Kékes sôres di proteyenes 
 åbumene: proteyene do blanc d' oû
 imuniglobuleneu disfinse-globulene: proteyenes des disfinses do coir
 emoglobene: proteyene des rodjès globules do sonk
 curatene: proteyene des tchvea, des pwels, del pea, des ongues (et des ongletes et shabots des biesses, des coines des vatches, des ciers et des rinocerosse.
 inzimes 
 cråsse proteyene

 Sourdants  

Categoreye:Biyotchimeye
*