Principåté d' Lidje

Li Principåté d' Lidje u Payis d' Lidje, c' esteut èn Estat do Sint Impire Romin Djermanike, askepyî e 980 cwand l' impreur Oton II va dner des povwers timporels a l' eveke di Lidje, Notger. 

 Mwaissès dnêyes 
Li principåté esteut minêye pa on Prince-Eveke. Li rlidjon oficire di tos les sudjets do Prince-Eveke, c' esteut l' catolicisse. Mins les protestants ont stî on moumint acceptés a Spå.

Les lingaedje d' atôtchance inte les djins sol pus grande sitindêye del Principåté, c' esteut l' walon ki s' a aprume fôrmé so ç' payis la. Nerén, a Bijhe, dins l' ancyinne Conteye di Lô, c' esteut l' limbordjwès ki les djins cåzént etur zels.

Les Princes-Evekes nén Walons ni cnoxhént nén l' walon. Li lingaedje d' ovrance å Palå fourit l' latén, pu l' alamnd u l' francès, sorlon l' provnance do prince-eveke.

Li principåté dmorrè on dislaxhî Estat disk' e 1794, cwand elle est evayeye påzès årmêyes francesses. Ele disparexhrè li prumî d' awousse 1795, li djoû k' on vota l' aneccion al France.

Li mwaisse-veye del principåté c' esteut Lidje.

 Djeyografeye 
Li principåté d' Lidje si stindeut tot do long di Mouze (såf Nameur, mins bén Djambe), di Dinant disk' al Conteye di Lô. Ça fwait k' ele rascovreut bråmint des bokets do payis walon. 

Li principåté côpéve e deus les Bas-Payis nonnreces, avou les dutcheyes do Lussimbork et do Limbork d' on costé, eyet l' restant des Bas-Payis d' l' ôte.

L' eclåve del Dutcheye di Bouyon resteut avou l' payis d' Lidje.

Pus lon, å Coûtchant, elle djondeut l' Principåté d' Chimai.

 Administråcion 
 Les Bounès veyes 
 veyes walones: Cînè, Couvén, Dinant, Fosse, Hu, Lidje, Tcheslet, Twin, Vervî, Vizé, Wareme 
 veyes tîxhones: Beringen, Bilzen, Bree, Hamont, Hasselt, Herk-li-Veye, Lô, Maaseik, Peer, Sint-Trond, Stokem, Tongue.

 Les bons mestîs 
''Djivêye des 32 bons mestîs del Principåté d' Lidje

 Diplomaçreye 
Li Principåté aveut des ambassadeurs dins les grands estats d' Urope, inte di zels, a Paris.

 Lwès 
Les lwès estént anonceyes pa des cris d' Peron. Dj' ô bén k' å cmince, elle estént criyeyes å djins sol peron, ki rprezintéve les libertés.

 Rilomés Lidjwès (del Principåté) 
Metous so ene påje tote seule

 Hårdêyes divintrinnes 
 Djivêye des Princes-Evekes di Lidje
 Li Manoye å vî payis d' Lidje
 Sinonimeye do mot Payis d' Lidje
 Catrè-vint-noûf (sitroete plake)

 Hårdêye difoûtrinne 
 Lete di l' ambassadeur del Principåté a Paris a s' fré, tins des Revolucion francesse

*
Categoreye:Istwere del Walonreye
Categoreye:Bokets del Walonreye
Lidje
Categoreye:Istwere del Beldjike