Beyôle

Ene beyôle (on dit eto: ene bôle u on bôlî), c' est èn åbe del Walonreye, et des ôtes mitan froeds payis, do djinre Betula, del famile des beyôlacêyes.

Elle est foirt åjheye a ricnoxhe di cåze di s' blanke eschoice. 

Li beyôle, c' est onk des åbes k' on abate dins les taeye (di bwès). Cwand ene djonne beyôle est markêye (nén abatowe), ele divént ene "bôles di deus ådjes". A ciste ådje la l' åbe atrape ene noere sipesse graevleuse eschoice. Mins djusse å pî d' l' åbe; ça fwait ki li schoice del pate n' est nén pareye al eschoice do buk. 

Les beyôles ki crexhnut dins les fagnes ont ene rodjåsse eschoice.

Les fenès coxhetes do houpî si lomnut les rames di beyôle.

Li beyôle a leyî s' no a ene peclêye di plaeces del Walonreye.

 Uzaedjes do bwès 
 come bwès d' tchåfaedje : c' est on bwès ki tchåfe bén, mins ki va on pô pus rade kel hesse et kel tchinne.
 les rames di beyôles siervént a fé des ramons. On les pout eto eployî come åleas po les poes.
 Les ptitès beyôles siervént a fé des mays.

 Vigreusté 
Li beyôle si pout rsemer tote seule après des sapéns.

 Uzaedje come plante ås maladeyes 
On s' sieve del seuve, lomêye li djus d' beyôle.

 Especes 
 Blanke beyôle (Betula pubescens), k' est l' pus corante des beyôles di Walonreye.
 ...

Beyole