Base

E base of loog is e stoffe die reageert ip e zeur. De moate woarin dat e stoffe basisch is, wordt angegeevn met de pH-weirde: 7 is neutroal, hogere weirdn zyn basisch, weirdn leger of 7 zyn zeur. 

Traditioneel wordt lakmoespapier gebruykt vo te testn of e stoffe basisch is of zeur: by e base kleurt 't papier blauw, by e zeur rood. E modernere en betere maniere is met e pH-meter.  

In de chemie zyn der drie veelgebruykte definiesjes van 't woord base, noamelyk Arrhenius-base, Brønsted-base en Lewis-base.  
 Arrhenius-base: E base volgns Arrhenius is e molecule die in woater (H2O) anleidynge gift toet 't vormn van e hydroxide-  (OH−). De molecule kan ook zelve e hydroxide-ion bevatn, moa da moe nie. Twèe voorbeeldn van Arrhenius-basen zyn natriumhydroxide (NaOH) en ammoniak (NH3): 
NaOH -> Na^+ + OH^- 
NH3 + H2O -> NH4^+ + OH^-
 Brønsted-base: E base volgns Brønsted en Lowry is e molecule of negatief geloaden ion die woaterstofioonn (H+) kan ipneemn. Die twèe chemici kwoamn in 1923 tegelykertyd, moar oenofhankelyk van mekoar met die definiesje. Iedere Arrhenius-base is ook e Brønsted-base, moa da geldt nie ommegekeerd. Volgns Arrhenius moet de molecule noamelyk ipgelost wordn in woater. Dat is volgns de definiesje van Brønsted en Lowry nie noodzoakelyk. 
 Lewis-base: E base volgns Lewis is e molecule met een vry elektroonnpoar (:). 't Elektroonnpoar kan met e zeur gedeeld wordn, byvoorbeeld in de reacsje tusschn boortrifluoride en ammoniak:  

BF3 (zeur) + :NH3 (base) -> F3B:NH3. Al de Brønsted-basen zyn ook Lewis-basen, moa 't omgekeerde geldt nie assan. 

 Voorbeeldn van basen  
 natriumhydroxide (NaOH) ('n iplossynge van natriumhydroxide in woater wordt natronloog genoemd) 
 kaliumhydroxide (KOH) ('n iplossynge van kaliumhydroxide in woater wordt kaliloog genoemd) 
 bariumhydroxide (Ba(OH)2) ('n iplossynge van bariumhydroxide in woater wordt barietwoater genoemd) 
 calciumhydroxide (Ca(OH)2) ('n iplossynge van calciumhydroxide in woater wordt kalkwoater genoemd)  
 ammoniak (NH3) 
 natriumcarbonoat Na2CO3 
 ureum 
 guanidinium 
 oxiedn, lyk koper(II)oxide 
 hexametyleentetramine oftewel hexamine 

Categorie:Chemische stoffe