Lichtervelde

Lichtervelde is e Belgische gemêente in West-Vloandern.

 Liggienge 
Lichtervelde is bie de gemêentelijke fusiën ut 1977 een zelfstandige gemêente gebleevn, en kreeg gin dêelgemêentn toegeweezn. Binn de gemeente liggn nefest 't centrum ôok gin andre grôte belangryke weunkernn of gehuchtn.

De gemêente Lichtervelde grenst an de volgende dorpn en gemêentn:
a. Toroet, met in 't zudn 't gehucht Sint-Henricus 
b. Ruddervôorde, mêer bepoald 't gehucht Baliebrugge 
c. Zwevezêle
d. Kôolskamp 
e. Bevern (Roeseloare) 
f. Gits 

In 't nôordn van de prochje è je 't 'Vrygeweed', e heidegebied en stik van 't 'Bulskampveld' en da nu nog 'Veld' noemt. De noame 'Turfhauwe' verwyst nog noar 't vroegere steken van turf.

In 't zuudn laagn (en liggn nu were) de vrêe schône 'Huwynsbossn'. De moeite weird voe der ne kêe te goan wandeln of mountenbiken.

 Geschiedenisse 
De noame Lichtervelde stoat êest van ol in 1127 in e beschryvinge deur 'Galbertus' van Brugge ovre de môord ip Koarle de Goein. Wuk dat de noame zelve wilt zeggn, zyn ze nie zekerst: 'Lifterfelde' (lyft = lienks = nie rechts) ofwel 'Lichte Veldn' = licht (blêek) va kleur. 't Zoud ollesins nie te moakn ein mè luchtje ip 't veld als offre voe de god Thor (woavan dat er ne temple zoe gestoan ein in Toeroet). 

Lichtervelde was een heerlikeid en oengt af van 't Brugse Vrye'.
Die eern an e kastêel: êest ip de 'burg' neffest de kerke en loatre ip 't 'Hoge' woa da nu nog de Kasteelstroate ligt. Da kastêel is in 1584 tôpe mè de kerke vernield in de periode van de contrareformoatie en nie mêe were gezet.

Deur Sanderus beschreven in zyn "Flandria Illustrata" van 1641 (moa ton in 't Latyn):
"toed en vermoard dorp Lichtervelde, proenkte voormaels met een uitmuntend paleis en kasteel der Heren 't welke de woede des oorlogs, gelik veel andre in Vloandern omverregesmeetn eeft".

In 1794 zeien de Fransche gebeurs goeindag en kwam Lichtervelde en hêel Vloandern by de Fransche Repebliek.

In 1815 werd Lichtervelde en België e dêel van et Keuninkriek 'der Nederlanden', Olland dus.

In 1847 (sedert 1830 was 't oal België in de plekke van d'Ollanders) werd de beruchten spôorweg (gekend toet ip den dag van vandoage voe zyn traveir) angeleid. D'afbeeldiengn van peirdn ip de stoatie zelve (en overgenoomn in den tunnel) verwyzn nog noa de peirdemarkt die ton noam en foam ad.
In 1878 een ze d'oude Romaanse keirke afgebrookn en nen Neo-gotiek in de plekke gezet: dedie is ton deur den Duuts in '14 - '18 gedynamiteerd en drachtre weer ipgebouwd (moa nie mêe zô ôge).

Voe de mêeste is Lichtervelde gekend voe zyn stoatie. Je kunt er 'n tring pakkn noa Brugge, Kortryk, Gent, De Panne en ondertussn noa Brussel en de luchtoavn. Je moet olêne moa gewend geroakn an de stank van d'Oliefabrieke die an de stoatie stoat. Ze kookn doa lynzoadolê en da gift ne serieuze stank.

 Beschermde monumentn 
15px Kykt noa Bouwkundig erfgoed in Lichtervelde
 De Romaanse dôopvounte uut de 11-12e êeuwe 

 Site Vancoillie in de Statiestraete (beschermd sedert 1997): kombinoatie van oliesloagerie, moalderie en outzoagerie

 Feestzaal "de Zwaan" dichte by de mart. Iederêen die em bitje feestganger noemt, moet toch oois êne keer in zyn leven in die fêestzoale gewist zyn. Voa vele lichterveldenoars wordt deze plek als heilig beschouwd. Er zyn al tefrente fêestjes gewist die uut 'n and zyn geloopn, moar da makt de Zwoane ollêne moar nog bekender by 't grote uutgoanderspubliek. 

 Interessante meinsjen in Lichtervelde 
 Felix en Eugéne Callewaert: van d'akkordejongs (under uus is nu TOCEEMWEE).

 Paster Edmond Denys (1865-1923): oalmoezenier van de astemann in Vrankryk met zyn boeksje 'De Stem uit het Vaderland'.

 Burgemêestr Michiel Surmont (1786-1872): deur em zitn we nu met den traveir en de stoatie, en was Lichtervelde intyde nog belangrykre dan dat nu nog olsan is.

 Albert Termote (1887-1978): fameus beeldouwer

 Karel Van De Poele (1846-1892): utvinder van den elektriekn tram ('trolley').

 Hertog Jacob Van Lichtervelde (?-1431), belangryk politiek roadshêer van drie Boergondische ertogen.

 Henri Van Lerberghe (29 januoari 1891 - 10 april 1966): coureur die de Rounde van Vloandern gewonn èit in 1919.


Categorie:Plekke in West-Vloandern