West-Vlamsche klankverschuviengn

't West-Vlams verschilt up veel vlakk'n van 't Nederlands en van andere streektoal'n. Ier es en overzicht van de verschilln up 't vlak van:

klankverschuviengn
uutsproake

De pylkes in de tabelln willn ollene moa zeggn dat er e verschil es in uutsproake. 'n Ene kee es't Nederlands geëvolueerd tegenover 't West-Vlams, of zyn ze olletwee veranderd.

Klankverschuviengn
 Nederlands Brugge  Ostende Diksmude Veurn Yper Roeseloare Tielt  Kortryk  a -> e  vb. NL: hart naar VLS: erte Gras   ges, gas  gras  gas  ges  ges ges ges ges Hart  erte  erte  erte  erte  erte  erte  erte  érte a -> o  vb. NL: zacht naar VLS: zochte Af  of  of  of  of  of  of  of  of  Gebracht  gebrocht  gebrocht  gebrocht  gebrocht  ebrocht, gebrocht  gebrocht  gebrocht  gebrocht  Zacht  zochte  zochte  zochte  zochte  zochte  zochte  zochte  zochte Zwart  ?  zwart  ?  zwort  zwort  zwort  zwart  ? au -> ow  vb. NL: blauw naar VLS: blow Blauw  blow  blow  blow  blow  blow  blow  blow  blow Grauw  grow  grow  grow  grow  grow  grow  grow  grow Klauwen  klown  klown, kloen  klown  klown  klown  klow'n  klow'n  klow'n  Nederlands Brugge  Ostende Diksmude Veurn Yper Roeseloare Tielt  Kortryk  e -> i  vb. NL: vechten naar VLS: vicht'n Slecht  slicht  slicht  ?  slicht  slicht  slicht  slicht  ?  Vechten  vecht'n  vecht'n  vicht'n  vicht'n  vicht'n  vicht'n  vecht'n  vicht'n, vechtn Vent  vint, vent  vint  vint  vint  vent, vint  vint  vint  vin(t), vent ein -> ing  vb. NL: trein naar VLS: tring Plein  pling  pling  pling  pling  pling  pling  plin  pling  Trein  tring  tring  tring  tring  tring  tring  trin  tring i -> u  vb. NL: licht naar VLS: lucht Beginnen  beginn'n  beginn'n, begunn'n  ?  beginn'n, begunn'n  begunn'n  begunn'n  beginn'n  ?  Licht  lucht  lucht  lucht  lucht  luch(t)  lucht  lucht   luch(t) Nederlands Brugge  Ostende Diksmude Veurn Yper Roeseloare Tielt  Kortryk  ij -> ie  vb. NL: rijk naar VLS: rieke Bij (voorzetsel)  bie  bie  bie  bie  bie  bie  bie  bie  Kijken  kiekn, kyk'n, kyken  kyk'n  kiekn  kiek'n  kikk'n kiek'n   kiekn  kikk'n  Pijl  pyl  piel(e)  piele  pielle  pille  pielle  pille  pille  ij -> uu  vb. NL: vijf naar VLS: vuve Blijven  bluuvn  bluuvn  bluuvn  bleuvn  bluuvn, bleuvn  bluuvn  bluvn  bluvn, blaivn Pijp  pupe  pupe  pupe  pupe  peupe  pupe  pupe  pùpe  Vijf  vuve  vuve  vuve  vúvve, veuve  veuve  vuve  vuve  veuve, vaaive Wijf  wuuf  wuuf  wuuf  wuuf  wuf, weuf,  wuuf  wuf  wuf, weuf, wijf ing -> ienk/ink  vb. NL: koning naar VLS: keunienk Koning  keunienk  keunienk  keunienk  keunienk  keunienk  keunink  keunink  keunink Ring  ?  rienk  ?  rienk  rienk  rienk  rink  ? Nederlands Brugge  Ostende Diksmude Veurn Yper Roeseloare Tielt  Kortryk  o -> u (-> i)  vb. NL: zon naar VLS: zunne Bos  bus  bus, bos  bus  bus  bus  bus  bos  bos Mossel  mussel  mussel  mussel  mussel  mussel  mossel  mussel  mossel  Op  ip  up, ip  ip, up  up  op, up  ip, up  ip  ip, up Pop  puppe  puppe  puppe  puppe  puppe  puppe  puppe  puppe Vol  vul  vul  vul  vul  vul  vul  vul  vul  Zon  zunne  zunne  zunne  zunne  zunne  zunne  zunne zunne, zonne oo -> eu  vb. NL: zoon naar VLS: zeune Konijn  keun  keun  keun   keun  keun   keun   keun, kenin  konin, keun, kenin, kenijn Noot  neute  neute  neute  neute  neute, note  note   note  note Vogel  veugel  veugel  veugel  veugel  (n)e veugel  veugle  veugle  veugle Zoon  zeune  zeune  zeune  zeune  zeune  zeune  zeune  zeune Door  ?  ?  ?  deur  deure  deure  deure  ? Nederlands Brugge  Ostende Diksmude Veurn Yper Roeseloare Tielt  Kortryk  oo -> u of eu   vb. NL: schotel naar scheutel naar VLS: schuttel Boter  beuter  butter  beutre  butter  butter, beuter  beutre  beutre  beuter, butter, bootre (Keutel)  ?  knuttel  kuttel  ?  keutel, kruttel  keutle  keutle  keutel Schotel (vaatdoek)  sjchutteldoek  sjhutteldoek   sjchutteldoek  sjhutteldoek  sjchutteldoek
  schutteldoek, skutteldoek  skeuteldoek, schutteldoek  skeuteldoek, skeuteldouk oo -> o   vb. NL: toren naar VLS: torre(n) Toren  toorn, torre  torre  toérn  tôorn   torre, torn  torre   toorn  torre, toorn Voor (groef)  veure  veure  veure  vôre, veure   vorre, veure  veure, vworre, veure   vore, vorre  vwore u -> i  vb. NL: rug naar VLS: rik Dun  dinne  dunne, dinne  dinne  dinne  dinne  dinne  dunne  dunne Put  pit  pit  pit  pit  pit  pit  put  put  Rug rik, rugge  rik  rik  rik  rik, rugge  rugge, rik  rugge  rugge Stuk  stik  stik  stik  stik  stik  stik  stik  stik Nederlands Brugge  Ostende Diksmude Veurn Yper Roeseloare Tielt  Kortryk  ui -> uu  vb. NL: muis naar VLS: muus Huis  uus  uus  uus  uus  uus, eus  uus  eus  eus Luid  ?  luud, lude  Luud  lude  luje, lude  luwe  luje  luwe  Muis  muus  muus, muze  muus  muus  muus, muzze  muze  muzze  muzze, moize ui/uu -> ie  vb. NL: vuur naar VLS: vier Duur  diere  diere  diere  diere  diere  diere  diere  diere Kuiken  kieken  kiek'n  kieken  kiek'n  kiek'n  kiekne  kiek'n  kiek'n Vuur  vier  vier  vier  vier  vier  vier  vier  vier uu -> eu  vb. NL: muur naar VLS: meur Muur  meur  meur  meur  meur  meur  meur  meur  meur, muur Uur  eure  eure  eure  eure  eure  eure  eure  eure Zuur ?  zeur  ?  zeur  zeur  zeur  zeur  ?

Uutsproake
 Nederlands  Brugge  Ostende  Diksmude  Veurn  Yper  Roeseloare  Tielt  Kortryk  a of e Fles  flasjche  flasjche, bottel  flasche  flesjche  flesje, flosjke, flosje  flosse, floschke, flosche  flasse  flaske, flasse Uit de weg gaan  --  --  gart'n  gart'n  gert'n, goertn  gert'n  gert'n   gert'n Gras  ges, gas  gras, gas  gas  ges  ges  ges  ges  ges Verse  ?  vasjche  ?  ?  vesche, vesjke  ves, veske  ves  veske Wesp  waspe, wespe  waspe, wespe  wespe  wespe  wespe (frutnier)  wespe  wespe  wespe oe of o (AN o) Hond oend, ond  oend  oend  ond  oend, ond  oend  ond  ond Onder  oender, onder  oender  oender   oender  onder  oender  onder  onder oe of oo (AN ou) Oude  oede  oede  oede  oede  oede, ode  oede  oude, ode  odde, oede, oude Stout, moedig  stoet  stoet   stoet  stoet  stoet, stoot  stoet  stoot  stoot, stout oe (eenklank) of oeë (tweeklank)  Moe  moeë  moeë  moeë  ?  moe, moeë  moeë  moe  moe Nederlands Brugge  Ostende Diksmude Veurn Yper Roeseloare Tielt  Kortryk  sj/sjch/sjk/sk Franse  Fransjche, Franse  Fransjche  Fransche  Fransjche  Fransche, Fransjke  Fransche, Franske  Franse, Franske   Franske, Franse School  schole  schole  schole  ?  sjkole, schole  skole  skole  skole Schouders  sjchoern  schoers, schoern  sjchoern, schoers  sjchoeder  sjchoers, sjkoers  skoern, sjchoern  schoern, skoern  skoern Heldere aa (Oostends) <-> oa  hamer  amer  amer  oamer  ?  oamer  oamer  oamer  oamer  vandaag  vandaahe  vandaahe  vandaohe  ?  va(n)doahe  vandoahe  vandoahe  vandoahe Diftongering ee Meer  meeër, meir  mèèr, mi  mjir  mjeer  mjeer, mei  mjeer  mjir  mji(r) Zee  zeeë, zeie  zèitje, zèi  zjee  zêejè, zjee  ziè, zee  zjé, zjee  zjee  ziè Zeer  zeeër zeir  zere, zèèr  zjir  zjeer  zeer, zjeer  zjeer   zjeer  zièr Diftongering oo Morsen  moosn  mooschn  (sturt'n)  (sturt'n)  moosjn (sturtn, swanseln)  mwoos'n, mwoosj'n  moisn, mwoosn  mwosn, mwoosken, moeisn andere  Mensen  mensjchen  mensjhen  menschen  mensjchn  meschn, miesjn  minsn, mènsjn  minsn  minskn, minsnCategorie:Toale