Tennis

Tennis es een sport da gespeeld wordt met een tennisrackette en een tennisbol. De bedoelinge es om den tennisbol van den ênen kant noa den andern kant van 't veld te speeln. In de midden angt er een nette woarover da je moe speeln. Tennis wordt ip verschillende oundergrounden gespeeld, elk met under typische eigenschappn. G'eit klyte, ges, tapyt en hard-court. 

 Tennisveld 
Het tennisveld ziet er als volgt uut: in 't midden ei je het net angn (in 't midden angt et een bitje deur, ip 91.4 cm, an de poalen angt et 107 cm ôge). Per speler zyn der drie grôte vlakkn: het achtervlak en 2 voorvlakkn. Die vlakken zyn belangryk by den ipzet. De zogenoamde tramlynn an den butenkant weirden allêne gebruukt by dubbel (2 tegen 2).

 Puntendêlinge 
Êen van de moeilikste zoakn van tennis es de puntendêlinge. Der es een gerucht da da bewust es, omdat overtyd de zogenoamde betere klasse nie wilde dat geweun vook wist oe da je tennis moeste speeln. Moa der is ôok 1 schôon ding an de puntntellinge en dat es da je oltyd twêe puntn tereke nôdig eit om iets te winn.
 Een punt es de actie van ipslag tot foute van 1 van de spelers. Diegêne die gin foute makt (of den anderen dwingt tot een foute), krygt het punt. Het uutwisseln van sloagn tussn ipzet en punt noemn ze ôok nen rally, zeker oat y lange deurt.
 Game: in nen game es 't er êne speler die mag ipzettn. Iedere speler mag dus ofwisselend ipzetten. De ipzet in tennis es hêel belangryk omdat 't u een grôot vôordêel geeft (ge zyt in controle van de game). De puntendêlinge is als volgt: 15-30-40-winn. An 40-40 es't er een specioale situoatie, deuce genoemd, en dat es dat je ton 2 punten moe winnen: diegêne die het volgend punt makt eit vôordêel en kan de game ofmoakn. O den andern echter were een punt makt, es 't were deuce en begunt et were ipnieuw.
 Set: om nen set te winn, moe je 6 games winn én ge moet me mêer dan 2 games winn in een set. Dus bvb. 6-4 es ok (en 6-3, 6-2,...), 7-5 es ôok toegeloatn (vanuut 6-5). Oat de stand 6-6 es, dan volgt er nen specioalen game, de zogenoamde tie-break. In dienen tie-break speel je punt voor punt (dus 1-0, 2-0, 2-1,...), moar het moet zelve 7 puntn oaln om de tie-break te winn én je moet met minstens 2 puntn verschil winn. Dus 7-5 es goed, oo 't echter 6-6 komt, moe je deure speeln tot da 't er êen met 2 puntn verschil wint. Een tie-break wor nie gespeeld in den vuufden set van een match mê drie winnende sets, of in den derden set van een match mê twêe winnende sets. In da geval moet de winnoare een verschil van twê games maakn (bevôorbêeld, in de Wimbledon finale van 2009 won Roger Federer van Andy Roddick mê 16 games teegn 14).
 Match: nen tennismatch weirdt gespeeld in sets. Mêestol in 3 sets, moar in specioale gevalln in 5 sets (by de vintn ip de Grand Slams). Dus, je moet ofwel 2 sets ofwel 3 sets winn om nen match te winn.

 Specioale regels 
 Den ipzet: iedere speler zet overangs ip. Y begunt an de rechterkant (achter de achterlyne), en serveert noar het rechtervôorvak van de tegenspeler. Dus elk even punt moet y rechts ipzetten en elk oneevn punt links. G'eit twêe kansn om ip te zettn. De bol mag et net nie roaken by den ipzet, moar als den bal het net rakt en y volt schône binn 't juste voorvak, ton meug je dienen beurt ipnieuw doen. Als uw twêe pogingen om ip te zettn mislukkn, ei je een dubbele foute gemakt en krygt den tegenstander het punt. Zoals gezeid es den ipzet hêel belangryk, zeker by de vintn. De vintn hoalen sneleedn van mêer dan 200 km ter eure ip undern ipzet, en 't es vrêe moeilik om als tegenstander de controle over de rally te krygn. Vintn zul je dus nie zêre de game zyn verliezn woarin dat ze ipzettn. By vrouwen, die loagere sneleedn oalen es et iets gemakkelyker om de game ip den ipzet van den tegenstander te winnen. In da geval spreekn we dat diegêne die ipgezet eit gebrookn es. Nen tegenstander breekn es de sleutel tot de winste in nen tennismatch.

 Belangrykste toernôoien 
Der zyn 5 belangryke toernôoien in het tennis vo individuele spelers:
 De 4 Grand Slams: Austrialian Open, Roland Garros, Wimbledon en US Open
 Het officieuze weireldkampioenskap: de Masters
Doarnoast ei je ôok nog zogenoamde Tier I toernôoin, die juste ounder de Grand Slams volln, Tier II,...

Vo landn zyn der aparte competities: by de vintn de Davis Cup, by de vrouwn de Federation Cup. Doarin voardigt een land (liefst) zyn beste spelers of en moet er over 5 wedstrydn (4 enkele en 1 dubbele) beslist worden wie dat er deurgoat. J'et oek nog de Hopman Cup, voen gemiengelde koppels.

 Ranking 
Voor ieder toernôoi krygt nen speler, noargelang zyn prestatie en 't belang van 't toernôoi, puntn. Die puntn weirdn soamengeteld over de periode van êen joar en bepoalen de positie in de weireldranking. 

 Belgen in 't Tennis 
De latste joarn beleeft het Belgische tennis echte ôogtepuntn, voorol by de vrouwen mè Justine Henin en Kim Clijsters. By de vintn zyn der ôok een aantal top-30 spelers, gelik de broertjes Rochus (Olivier en Christophe) en de West-Vloamink Xavier Malisse. Xavier Malisse zyn sterkste individuele prestoatie wos een olve finale in Wimbledon en soamn me Olivier Rochus eit y ol het dubbel gewounn in Roland Garros.