Đoàn vương hậu (Mộ Dung Đức)

Đoàn Quý Phi (段季妃, tên riêng không rõ) là hoàng hậu của nước Nam Yên do người Tiên Ti cai trị trong thời kỳ Thập Lục Quốc. Bà là chính thất của Mộ Dung Đức (Hiển Vũ Đế), người sáng lập Nam Yên.

 Thân thế 
Đoàn Quý Phi xuất thân từ gia tộc họ Đoàn. Phụ thân của bà là Đoàn Nghi (段儀). Tên riêng của bà không được sử sách ghi lại; sử gia chỉ biết đến bà qua tên tự là *Quý Phi*.

Chị gái của bà là Đoàn Nguyên Phi, hoàng hậu của Mộ Dung Thùy – hoàng đế khai quốc của Hậu Yên. Nhờ mối quan hệ này, gia tộc họ Đoàn có địa vị cao trong giới quý tộc Tiên Ti.

Bà kết hôn với Mộ Dung Đức vào khoảng năm 388 hoặc sớm hơn, khi ông còn là Phạm Dương vương. Hai người không có con trai.

 Trở thành hoàng hậu 
Năm 398, sau khi Mộ Dung Bảo – hoàng đế Hậu Yên – làm mất phần lớn lãnh thổ do bất tài, Mộ Dung Đức tự lập làm Yên vương và sáng lập nước Nam Yên.  
Năm 400, Mộ Dung Đức xưng đế, lập Đoàn Quý Phi làm hoàng hậu.

 Thời kỳ hoàng thái hậu 
Năm 405, Mộ Dung Đức qua đời, cháu gọi ông bằng chú là Mộ Dung Siêu kế vị. Đoàn Quý Phi được tôn làm hoàng thái hậu.

Năm 406, bà tham gia một âm mưu chính biến cùng với Mộ Dung Chung (Bắc Địa vương) và các tướng Mộ Dung Pháp cùng Đoàn Hoành nhằm lật đổ Mộ Dung Siêu. Tuy nhiên, sau khi đồng mưu là Phong Tung bị bắt, Đoàn Quý Phi sinh lòng sợ hãi và chủ động tố giác toàn bộ kế hoạch với Mộ Dung Siêu, khiến cuộc đảo chính thất bại.

 Kết cục 
Sau sự kiện năm 406, sử sách không còn ghi chép rõ ràng về Đoàn Quý Phi. Đến năm 408, khi Mộ Dung Siêu chuộc được mẹ ruột là Đoàn thị từ Hậu Tần và tôn bà làm hoàng thái hậu, điều này cho thấy Đoàn Quý Phi có thể đã qua đời, hoặc đã bị phế truất tước vị hoàng thái hậu.

 Nhận định 
Đoàn Quý Phi là một trong số ít hoàng hậu – thái hậu Nam Yên trực tiếp tham gia âm mưu chính trị. Vai trò của bà phản ánh sự phức tạp trong nội bộ hoàng tộc Tiên Ti thời Thập Lục Quốc, nơi các gia tộc ngoại thích vừa là chỗ dựa vừa là mối đe dọa đối với hoàng quyền.

 Tham khảo 
 《晉書》, quyển 96  
 《資治通鑑》, quyển 108, 111, 114