Bóc tách động mạch chủ

Bóc tách động mạch chủ (AD) xảy ra khi lớp trong cùng của động mạch chủ bị rách, cho phép máu chảy vào giữa các lớp của thành động mạch chủ và làm chúng tách rời nhau. Trong đa số trường hợp, tình trạng này liên quan đến khởi phát đột ngột của cơn đau ngực hoặc đau lưng dữ dội, thường được mô tả là đau như "xé toạc". Ngoài ra có thể xuất hiện nôn mửa, đổ mồ hôi và chóng mặt. Các triệu chứng khác có thể xảy ra do giảm cung cấp máu đến các cơ quan khác, như đột quỵ hoặc thiếu máu mạc treo ruột. Bóc tách động mạch chủ có thể nhanh chóng dẫn đến tử vong do tim không được cung cấp đủ máu hoặc do vỡ hoàn toàn động mạch chủ.

Tình trạng này thường gặp hơn ở những người có tiền sử tăng huyết áp, hoặc mắc các bệnh mô liên kết ảnh hưởng đến độ bền thành mạch máu, bao gồm hội chứng Marfan và hội chứng Ehlers-Danlos, van động mạch chủ hai mảnh, hoặc tiền sử phẫu thuật tim trước đó. Chấn thương nặng, hút thuốc lá, sử dụng cocaine, mang thai, phình động mạch chủ ngực, viêm động mạch và rối loạn lipid máu cũng liên quan đến tăng nguy cơ. Chẩn đoán được nghi ngờ dựa trên các triệu chứng và xác nhận bằng chẩn đoán hình ảnh như chụp cắt lớp vi tính (CT), chụp cộng hưởng từ (MRI) hoặc siêu âm để đánh giá và xác định mức độ bóc tách. Hai loại chính là loại Stanford A, liên quan đến đoạn đầu của động mạch chủ, và loại B, không liên quan đến đoạn đầu của động mạch chủ.

Phòng ngừa bao gồm kiểm soát huyết áp, không hút thuốc và sửa chữa phình động mạch chủ ngực. Điều trị phụ thuộc vào phần động mạch chủ bị ảnh hưởng. Bóc tách liên quan đến đoạn đầu của động mạch chủ cần phải phẫu thuật. Phẫu thuật có thể được thực hiện bằng cách mở lồng ngực hoặc can thiệp từ bên trong lòng mạch. Các trường hợp bóc tách liên quan đến đoạn sau động mạch chủ thường có thể điều trị bằng thuốc hạ huyết áp và giảm nhịp tim, trừ khi có biến chứng.

Bóc tách động mạch chủ tương đối hiếm gặp, với tỷ lệ ước tính khoảng 3 ca trên 100.000 người mỗi năm. Bệnh gặp ở nam giới nhiều hơn nữ giới. Tuổi chẩn đoán điển hình là 63 tuổi, và khoảng 10% trường hợp xảy ra trước 40 tuổi. Nếu không điều trị, khoảng một nửa số người bị bóc tách động mạch chủ loại A theo phân loại Stanford sẽ tử vong trong vòng ba ngày, và khoảng 10% người loại B theo phân loại Stanford sẽ tử vong trong vòng một tháng. Trường hợp bóc tách động mạch chủ đầu tiên được mô tả khi khám nghiệm tử thi Vua George II của Anh sau khi ông qua đời vào năm 1760. Phẫu thuật điều trị bóc tách động mạch chủ được giới thiệu vào những năm 1950 bởi Michael E. DeBakey.

 Tài liệu tham khảo 

Category:Tim mạch
Category:Bệnh mạch máu
Category:Cấp cứu y khoa
Thể loại:Translated from MDWiki