Hòa tần Doãn thị

Hòa tần Doãn thị (和嬪尹氏, 1765 - 1824) là một phi tần của Triều Tiên Chính Tổ thuộc nhà Triều Tiên.

Thân thế
Thời niên thiếu
Ngày 11 tháng 4 năm  Triều Tiên Anh Tổ thứ 41 (1765), Doãn thị sinh tại Hán Thành phủ, là con gái của Thiêm tri Doãn Xương Dận và phu nhân Bích Trân Lý thị.

Tổ phụ ruột của bà là Doãn Hy Tích, tổ phụ quá kế là Doãn Hy Thế; tằng tổ ruột là Doãn Thiên Tuấn, tằng tổ quá kế là Doãn Dực Tuấn. Gia thế của bà không thuộc hàng hiển hách, trong hàng tổ tiên chỉ có tằng tổ quá kế Doãn Dực Tuấn từng giữ chức Thủ lệnh Tín Xuyên, còn lại đều không làm quan조선왕조실록사전 윤화빈(尹和嬪)：[1765년(영조 41)~1824년(순조 24) = 60세]. 조선의 22대 왕인 정조(正祖)의 후궁. 본관은 남원(南原)이고, 거주지는 서울이다. 아버지는 첨지(僉知)를 지낸 윤창윤(尹昌胤)이고, 어머니 벽진 이씨(碧珍李氏)는 이훈보(李薰普)의 딸이다. 생조부는 윤희적(尹熙績)이며, 친조부는 윤희세(尹熙世)이다. 생증조부는 윤천준(尹天駿)이고, 친증조부는 신천군수(信川郡守)를 지낸 윤익준(尹翼駿)이다.. Tuy nhiên, anh của Doãn Dực Tuấn là Doãn Đức Tuấn từng làm đến chức Lại tào phán thư dưới triều Triều Tiên Túc Tông, thuộc phái Thiểu Luận. Con rể của Doãn Dực Tuấn lại là chú của Từ Mệnh Thiện, nhân vật lãnh đạo Thiểu Luận dưới triều Chính Tổ, vì vậy gia tộc bà cũng có bối cảnh chính trị thuộc Thiểu Luận.

Sắc phong hậu cung
Sau khi Triều Tiên Chính Tổ lên ngôi, chính cung Hiếu Ý Vương hậu Kim thị nhiều năm không có con nối dõi; hậu cung Nguyên tần Hồng thị lại qua đời vào năm Chính Tổ thứ 3 (1779). Khi ấy Chính Tổ đã gần ba mươi tuổi mà vẫn chưa có con trai hay con gái nào.

Lúc bấy giờ, quyền thần Hồng Quốc Vinh dự định đưa con trai của Ân Ngạn quân là Thường Khê Quân Lý Đam làm con thừa tự cho Nguyên tần đã mất, nên tìm cách ngăn cản Chính Tổ tuyển chọn thêm tần ngự. Vì việc này mà ông bị Chính Tổ bãi chức. Trinh Thuần Vương hậu đến tháng 2 năm Chính Tổ thứ 4 (1780) yêu cầu “mở rộng việc tích trữ người nối tự”, nên Chính Tổ mới bắt đầu tuyển chọn hậu cung.

Đến tháng 3, con gái của phán quan Doãn Xương Dận được chính thức tuyển nhập cung《正祖實錄·四年·3月12日》：辛卯，和嬪嘉禮于慈慶殿。，cử hành gia lễ tại điện Từ Khánh, được ban huy hiệu Hòa tần (和嬪), cung hiệu là Khánh Thọ cung (慶壽宮)《正祖實錄·四年·3月10日》：己丑，冊尹氏爲和嬪。判官昌胤女也。宮號曰慶壽。.

Sự kiện mang thai
Từ tháng 10 năm Chính Tổ thứ 4 bắt đầu lan truyền tin Doãn thị mang thai; đến tháng Giêng năm sau (1781) triều đình lập Sản thất thính《正祖實錄·五年·1月17日》：和嬪尹氏有孕，是日設産室廳黄胤锡《颐斋乱稿》庚子十月二十三日：近日和嫔尹氏有胎候 上自内出语大臣曰 乳道胎脉洪大 但逐月行经耳 医官又启云 胎脉洪大 必得螽庆云。Tuy nhiên, Sản thất thính được duy trì suốt ba mươi tháng, gây ra nhiều lời bàn tán trong dân gian《正祖實錄·十一年·1月19日》：…….

Trong thời gian đó, cung nhân họ Thành (sau là Nghi tần Thành thị), người được Chính Tổ sủng ái, sinh hạ hoàng tử (Văn Hiếu Thế tử Lý Tấn). Lúc này, người giữ chức Đô đề điều của Sản thất thính là Từ Mệnh Thiện (cháu gọi cô tổ của Doãn thị bằng bà) vẫn xin chờ tin sinh nở của Doãn thị, đồng thời tìm cách trì hoãn việc công bố sự ra đời của hoàng tử.

Có đại thần dâng sớ dùng chữ “khánh biện” (mừng rỡ) khi nhắc đến việc hoàng tử chào đời, nhưng Tả phó thừa chỉ Triệu Thời Vĩ (cô phụ của Hòa tần Doãn thị) tại Thừa chính viện đã công khai lớn tiếng phản đối, cho rằng “những lời như vậy không thể dùng trong hôm nay”《正祖实录·十一年·1月13日》：……. Bởi vì Thành thị vốn là con gái của gia quản trong nhà Hồng Phụng Hán – ngoại tổ phụ của Chính Tổ – nên phe Thiểu Luận như Từ Mệnh Thiện và Triệu Thời Vĩ không vui khi bà sinh được hoàng tử. Tuy vậy, ba tháng sau Chính Tổ vẫn định danh hiệu “Nguyên tử”, và Sản thất thính sau hơn ba mươi tháng cũng bị bãi bỏ黄胤锡《颐斋乱稿》癸卯二月三十日：…….

Khi chuẩn bị định danh Lý Tấn làm “Nguyên tử”, Triệu Thời Vĩ còn nói: “Nay việc định hiệu, sao lại quá sớm như vậy?” Lúc quần thần vào triều chúc mừng, ông lại buông lời: “Một hoàng tử ra đời, cớ gì lại làm rầm rộ đến thế?”

Sau đó Triệu Thời Vĩ được bổ làm Quan sát sứ Toàn La đạo. Trong nhiệm kỳ, ông cùng La Châu mục sứ Ngô Tải Văn bức hại Kim Quy Trụ, anh trai của Trinh Thuần Vương hậu đang bị lưu đày tại La Châu, khiến ông này chết. Vì thế Trinh Thuần Vương hậu xem Triệu Thời Vĩ là kẻ thù黄胤锡《颐斋乱稿》丙午十二月二十九日：…….

Tranh nghị giáng vị
Năm Chính Tổ thứ 10 (1786), Văn Hiếu Thế tử và Nghi tần Thành thị lần lượt qua đời. Ngoài dân gian lan truyền tin đồn rằng Hòa tần Doãn thị đầu độc Nghi tần, nên bị trị tội và giáng từ “cung” xuống “phòng”黄胤锡《颐斋乱稿》丙午十月二十四日：…….

Tuy nhiên, trong chính sử không hề ghi chép việc này; Hòa tần Doãn thị vẫn được gọi là “Khánh Thọ cung”. Nhưng không lâu sau, những lời nói trước đây của Triệu Thời Vĩ bị khơi lại, ông bị Kim Trí Nhân, Kim Chung Tú dâng sớ đàn hặc. Lại thêm việc từng đắc tội với Trinh Thuần Vương hậu, nên bị xử nặng, lưu đày ra Kim Giáp đảo (sau đổi thành đảo Jeju)《正祖实录·十三年·5月22日》：…….

Xuất cung
Sau khi Chính Tổ qua đời, Hòa tần Doãn thị ở lại trong cung phụng dưỡng Trinh Thuần Vương hậu cùng các trưởng bối hoàng thất. Đến năm Thuần Tổ thứ 20 (1820), vì bệnh mà xuất cungHiếu Minh Thế tử《慶壽宮致奠祭文》：…….

Qua đời
Ngày 14 tháng Giêng năm Thuần Tổ thứ 24 (1824), bà qua đời. Thuần Tổ ban dụ rằng: “Hòa tần tuy bệnh nặng nhưng tuổi chưa quá cao, còn hy vọng bình phục, nào ngờ lại băng thệ. Nhớ lại ân đãi năm xưa, lại nghĩ từ nay trong cung không còn bậc tôn trưởng, lòng vừa thương vừa xót, không sao nói hết. Hãy theo lệ tang của Ninh tần năm Ất Mão thời Anh Tổ mà thi hành. Đông viên cấp một bộ phó kiện, các ty sở chuẩn bị đầy đủ, cử hành lễ táng theo nghi thức.”

Phim ảnh
Phim truyền hình
 Tên phim  Năm phát sóng  Đài truyền hình  Diễn viên Lee San, Triều đại Chosun  2007 MBC  Yoo Yeon-ji Viền đỏ trên tay áo  2021  Lee Yoon-seon
 Tham khảo