Nghè Làng Thanh Hoài

Nghè Thanh Hoài là một cơ sở thờ tự dân gian nằm tại thôn Thanh Hoài, xã Thanh Khương, thị xã Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh, Việt Nam. Di tích được nhiều nguồn báo chí và cơ quan thông tin nhà nước nhắc đến sau sự kiện phát hiện một tấm bia đá cổ có niên đại thế kỷ IV–V (khoảng năm 314–450) tại địa bàn thôn Thanh Hoài.

 Vị trí 
Nghè Thanh Hoài thuộc thôn Thanh Hoài, xã Thanh Khương, thị xã Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh. Khu vực Thuận Thành được nhiều tài liệu địa phương giới thiệu là vùng đất có mật độ di sản lịch sử – văn hóa cao, trong đó có nhắc tới nghè Thanh Hoài như một điểm di tích gắn với phát hiện bia đá cổ.

 Phát hiện và mô tả bia đá cổ 
Năm 2013, các cơ quan chuyên môn tại Bắc Ninh công bố phát hiện một tấm bia đá cổ tại thôn Thanh Hoài (Thanh Khương, Thuận Thành). Theo thông tin từ Thông tấn xã Việt Nam, bia được cho là có niên đại trong khoảng năm 314 đến năm 450, thuộc nhóm tư liệu khắc chữ Hán sớm được ghi nhận tại Việt Nam.

Một số bài viết chuyên đề trích lời cán bộ/nhà nghiên cứu của Bảo tàng Bắc Ninh cho biết việc xác định niên đại tuyệt đối của bia vẫn cần tiếp tục nghiên cứu, tuy nhiên bia được đánh giá có niên đại rất sớm (đầu thế kỷ IV) theo các căn cứ đang có tại thời điểm công bố.

Theo bài viết của Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, bia đá được ghi nhận có niên đại 314–450 và Bảo tàng Bắc Ninh thực hiện các bước hoàn thiện trưng bày sau phát hiện.

 Bảo quản và phát huy giá trị 
Một số nguồn báo chí địa phương cho biết tấm bia từng bị vỡ và đã được ghép lại; thông tin này được kể lại trong các bài viết giới thiệu di sản văn hóa của Bắc Ninh, đồng thời nhấn mạnh nhu cầu bảo tồn và phát huy giá trị di sản tại địa phương.

 Liên hệ lịch sử và nghiên cứu 
Một số tài liệu nghiên cứu/ghi chép học thuật và bài viết phổ biến liên hệ khu vực thờ tự ở nghè Thanh Hoài với tên gọi Đào Hoàng (陶璜) trong bối cảnh lịch sử Giao Châu; tuy nhiên, các thông tin về thần tích, truyền thuyết và diễn giải dân gian cần được trình bày thận trọng theo văn phong trung lập và dựa trên nguồn xuất bản đáng tin cậy.

 Xem thêm 
 Thanh Khương
 Thuận Thành
 Luy Lâu

 Tham khảo