Thôi Nghị

Thôi Nghị (chữ Hán: 崔竩; tiếng Triều Tiên: 최의; 1233–1258) là nhân vật quân sự và chính trị cuối cùng của **chính quyền quân phiệt họ Thôi** (최씨 무신정권) trong lịch sử vương triều Cao Ly. Ông giữ quyền lãnh đạo quân sự từ năm 1257 cho đến khi bị lật đổ và xử tử vào năm 1258, đánh dấu sự chấm dứt hoàn toàn của chế độ quân phiệt họ Thôi kéo dài hơn sáu thập niên.

 Thân thế 
Thôi Nghị sinh năm 1233, là con trai của Thôi Hằng, người đứng đầu thứ ba của chính quyền quân phiệt họ Thôi. Mẹ ông là một thiếp thân phận thấp, song do chính thất của Thôi Hàng không có con trai nên Thôi Nghị được chọn làm người kế tục dòng họ.

Từ nhỏ, Thôi Nghị được giáo dục về văn chương, thư pháp và lễ nghi, học tập dưới sự chỉ dạy của các học giả đương thời. Năm 1257, sau khi Thôi Hàng qua đời, ông được các lực lượng thân tín trong quân đội bảo vệ và nhanh chóng tiếp quản quyền lực quân sự.

 Thời kỳ cầm quyền 
Sau khi lên nắm quyền, Thôi Nghị tiến hành một số biện pháp nhằm ổn định triều chính, bao gồm mở kho lương cứu đói và hoàn trả một số tài sản hoàng gia. Tuy nhiên, do xuất thân thấp và thiếu hậu thuẫn từ tầng lớp quan lại cao cấp, ông phải dựa nhiều vào các cận thần và lực lượng thân binh.

Trong thời gian này, triều đình Cao Ly chịu áp lực lớn từ các cuộc xâm lược của quân Mông Cổ. Tranh chấp nội bộ trong giới cầm quyền, cùng với sự bất mãn của quan lại và quân đội, khiến quyền lực của Thôi Nghị ngày càng suy yếu.

 Biến cố và cái chết 
Năm 1258, một nhóm tướng lĩnh và quan lại do Kim Tuấn đứng đầu đã tiến hành đảo chính. Thôi Nghị bị lật đổ và xử tử, chấm dứt quyền lực của dòng họ Thôi trong chính trị Cao Ly. Sau sự kiện này, chính quyền quân phiệt họ Thôi chính thức sụp đổ, mở đường cho việc khôi phục quyền lực của vương quyền.

 Nhận định 
Các sử liệu ghi nhận Thôi Nghị là người kế thừa trong bối cảnh chính quyền quân phiệt đã suy yếu nghiêm trọng. Thời kỳ cầm quyền ngắn ngủi của ông phản ánh giai đoạn khủng hoảng cuối cùng của chế độ họ Thôi trước sức ép cả trong lẫn ngoài.
 Liên kết ngoài 



Category:Nhân vật Cao Ly
Category:Sinh năm 1233
Category:Mất năm 1258
Category:Nhiếp chính Triều Tiên
Category:Nhân vật bị lật đổ bằng đảo chính