Thủ tướng Đan Mạch

Thủ tướng Đan Mạch (, , ) là người đứng đầu chính phủ của Vương quốc Đan Mạch. Ban đầu, quân chủ Đan Mạch là nguyên thủ quốc gia kiêm người đứng đầu chính phủ và nắm giữ quyền hành pháp. Hiến pháp năm 1849 thiết lập chế độ quân chủ lập hiến và lập ra chức vụ thủ tướng. Thủ tướng đầu tiên là Adam Wilhelm Moltke.

Thủ tướng đương nhiệm là Mette Frederiksen, nhậm chức từ ngày 27 tháng 6 năm 2019. Từ năm 2022, nội các của bà bao gồm Đảng Dân chủ Xã hội, Đảng Venstre và Đảng Ôn hòa.

 Lịch sử 

 Thành lập 
Chức vụ thủ tướng được thành lập như một phần của chế độ quân chủ lập hiến theo Hiến pháp Đan Mạch vào ngày 5 tháng 6 năm 1849. Hiến pháp thiết lập một thể chế đại nghị gồm một quốc hội lưỡng viện () và một Đoàn Chủ tịch Hội đồng, đứng đầu là chủ tịch hội đồng. Đoàn Chủ tịch Hội đồng được coi là tiền thân của Văn phòng Thủ tướng. Chủ tịch hội đồng đầu tiên là Adam Wilhelm Moltke, nhậm chức vào ngày 22 tháng 3 năm 1848. Molte và hai người kế nhiệm tiếp theo cũng giữ chức danh  ("thủ tướng").

 Nhiệm vụ và quyền hạn 
Hiến pháp Đan Mạch quy định quân chủ là nguyên thủ quốc gia và thực hiện quyền lực tối cao thông qua các bộ trưởng. Tuy nhiên, quân chủ trên thực tế chỉ có vai trò mang tính biểu tượng. Quân chủ chính thức bổ nhiệm, miễn nhiệm thủ tướng, và các bộ trưởng, nhưng quyết định của quân chủ phải có sự tiếp ký của một bộ trưởng. Ngoài ra, một nguyên tắc hiến pháp của Đan Mạch là "quyền lực đi kèm với trách nhiệm" (), và việc quân chủ không có trách nhiệm đồng nghĩa là họ không có thực quyền. Trong trường hợp bổ nhiệm bộ trưởng, thì quân chủ phải có sự tiếp ký của thủ tướng, tức là quyền bổ nhiệm bộ trưởng thực tế hoàn toàn nằm trong tay thủ tướng.

Thủ tướng chủ trì các phiên họp hàng tuần của nội các và xác định chương trình nghị sự. Văn phòng Thủ tướng () là cơ quan giúp việc của thủ tướng. Có một bộ phận nhỏ trực thuộc Văn phòng Thủ tướng chịu trách nhiệm về các vấn đề pháp lý đặc biệt không thuộc thẩm quyền của những bộ khác, ví dụ như mối quan hệ của Greenland và Quần đảo Faroe với chế độ quân chủ, mối quan hệ giữa truyền thông với chính phủ, số lượng bộ trưởng trong chính phủ hoặc vị thế pháp lý của Margrethe II từ khi bà thoái vị.

 Xem thêm 

 Quân chủ Đan Mạch

 Tham khảo 

 Liên kết ngoài 


 Văn phòng Thủ tướng () 
Thể loại:Nguồn CS1 tiếng Đan Mạch (da)
Thể loại:Bản mẫu webarchive dùng liên kết wayback
Thể loại:Bài viết có văn bản tiếng Đan Mạch