Nhà thờ Thánh Gẫm

Nhà thờ Thánh Gẫm là một nhà thờ Công giáo tại Thành phố Hồ Chí Minh, thuộc giáo xứ Thánh Gẫm, giáo hạt Thủ Thiêm, tọa lạc tại số 12 đường 16, phường Long Bình, thành phố Hồ Chí Minh. Bổn mạng Nhà thờ là Chúa Kitô  Vua với lễ Thánh bổn mạng hàng năm vào ngày 3 tháng 4. Nhà thờ được chọn là 1 trong 10 địa điểm hành hương Năm Thánh 2025 của Tổng giáo phận Thành phố Hồ Chí Minh.

Lịch sử
Theo niên giám của Giáo phận Sài Gòn, giáo xứ Thánh Gẫm (trước đây gọi là họ đạo Gò Công) thành lập vào năm 1848, đứng hàng thứ ba về thời gian thành lập, sau Chợ Quán và An Nhơn. Xứ Gò Công nằm giữa hai con rạch Gò Công - Cao Trảo và con sông Tắc, tạo thành một bình nguyên, trên đó giáo xứ Gò Công được hình thành. Giáo xứ mang tên Thánh Mátthêu Lê Văn Gẫm – một trong Các thánh tử đạo Việt Nam – và cũng chính là quê hương của ngài, nơi ngài sinh ra, trưởng thành tại làng Long Đại, xứ Gò Công, tỉnh Biên Hòa (sau thuộc thành phố Hồ Chí Minh). Tính đến năm 2025, giáo xứ Thánh Gẫm chỉ có 500 giáo dân, là một trong những giáo xứ nhỏ nhất thuộc Tổng Giáo phận Thành phố Hồ Chí Minh.

Nhà thờ trước kia chỉ là một nhà nguyện với vật liệu sơ sài nằm trong phần đất gia tộc của Thánh Gẫm (hiện còn phần nền và phần mộ của song thân ngài) ở bên kia rạch Gò Công, đối diện với nhà thờ hiện nay, cách bờ khoảng 600, 700m. Nhà thờ đầu tiên được xây dựng kiên cố năm 1848 với kiểu cách hoa văn Tây phương. Năm 1999, nhà thờ này vẫn còn, song vì quá lâu đời, tường nứt, kết cấu xuống cấp, nên ngày 11 tháng 5 năm 1999, Đức Tổng Giám Mục Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn đặt viên đá đầu tiên xây dựng ngôi nhà thờ hiện nay. Ngày 14 tháng 11 năm 2006, ngôi nhà thờ Thánh Gẫm được làm phép và khánh thành bởi Linh mục Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn lúc này đã là Hồng y. Công trình nhà thờ nằm trong một khuôn viên trên 6000m². Trong dịp mừng kỷ niệm sinh nhật thứ 200 của Thánh Mátthêu Lê Văn Gẫm, ngày 24 tháng 1 năm 2013, tượng đài Thánh Gẫm đã được khánh thành trong khuôn viên nhà thờ. Nhà thờ là một trong mười điểm hành hương Năm Thánh 2025 của Tổng giáo phận Thành phố Hồ Chí Minh.

Kiến trúc
180px|nhỏ|phải|Cung Thánh Nhà thờ Thánh Gẫm
Nhà thờ mang kiến trúc truyền thống Việt Nam pha lẫn hiện đại, toàn khối Thánh đường nằm trên một bục nền cao, với không ảnh toàn bộ nhà thờ là hình thập giá, với toàn bộ mái lợp ngói đúc đỏ, lớp trên và dưới, tạo nên thập giá có nét viền nhỏ bao bọc xung quanh. Trên Cung Thánh, trực diện là bức phù điêu mô tả con thuyền giáo hội đang lênh đênh trên sóng, trên thuyền có bảy nhân vật, gồm: Chúa Giêsu đang hướng tay chỉ về Chúa Cha, kế bên là Thánh Gẫm, còn lại là linh mục, giáo dân nam nữ. Ngoài gian Cung Thánh ra, quanh tường có 15 bức phù điêu diễn tả hành trình cuộc tử nạn và phục sinh của Chúa Giêsu. Nhìn bên hông dọc theo chiều dài, thánh đường được cách điệu hình ảnh con thuyền với ý nghĩa mọi tín hữu ở trong thuyền, có Chúa hiện diện, đều được bình an.

 Hình ảnh nhà thờ 

Chú thích

 Tham khảo 


T