Đoàn Thiện Thuật

Đoàn Thiện Thuật (sinh ngày 28 tháng 10 năm 1934) là nhà ngôn ngữ học Việt Nam, được tặng Giải thưởng Nhà nước về Khoa học Công nghệ (lĩnh vực Khoa học Xã hội) năm 2012. Ông là Tiến sĩ Ngữ văn (1981), được phong học hàm Giáo sư (1992) và danh hiệu Nhà giáo Nhân dân (2006).

 Tiểu sử 

Đoàn Thiện Thuật sinh ngày 28 tháng 10 năm 1934, tại thôn Cự Lộc, nay là phố Cự Lộc, phường Nhân Chính, quận Thanh Xuân, Hà Nội. Sinh ra trong gia đình trí thức, từ nhỏ, Đoàn Thiện Thuật đã có được đức tính ham học hỏi và đạt kết quả học tập tốt.

Những năm sau 1954, Đoàn Thiện Thuật vừa học tập vừa tích cực tham gia các phong trào học sinh, sinh viên ở địa phương. Cuối năm dự bị đại học, ông đã là Ủy viên Ban chấp hành Trương ương Hội Liên hiệp học sinh sinh viên Việt Nam. Ông là sinh viên khóa I ngành ngôn ngữ của Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội. Khi đó khóa đại học chỉ có 3 năm, nhưng ông là người duy nhất có bằng đại học 4 năm với loại xuất sắc.

Sau này, ông là Chủ nhiệm Bộ môn Ngôn ngữ học kiêm Trưởng ngành Ngôn ngữ trong Khoa Ngữ văn của Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội (1977-1980; 1992-1995), nay là Khoa Ngôn ngữ, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội.

Ông có bằng Tiến sĩ Ngữ văn năm 1981; được công nhận chức danh Giáo sư năm 1992, Phó Giáo sư năm 1983. Được tặng danh hiệu Nhà giáo Nhân dân năm 2006, Nhà giáo Ưu tú năm 1998.

 Sự nghiệp 

Đoàn Thiện Thuật là một chuyên gia đầu ngành về ngôn ngữ. Lĩnh vực nghiên cứu của ông chủ yếu là ngôn ngữ học lí luận, Việt ngữ học, ngôn ngữ học ứng dụng, ngôn ngữ các dân tộc thiểu số. Ông cũng là người đi đầu trong giới ngôn ngữ học ở Việt Nam thực hiện vẽ bản đồ ngôn ngữ. Ông đã sử dụng phương pháp vẽ bản đồ của ngôn ngữ học địa lý để tìm ra vùng quy tụ những đặc điểm của các tiếng địa phương tương đồng về ngữ âm, từ vựng.

Năm 2012, ông được tặng Giải thưởng Nhà nước về Khoa học Công nghệ (lĩnh vực Khoa học Xã hội) với công trình Ngữ âm tiếng Việt.

 Công trình chính 

 Ngữ âm tiếng Việt (1977).
 Chữ Quốc ngữ thế kỉ XVIII (sưu tầm và chủ biên, 2008).
 Tiếng Dao (1992).
 Tay-Nung Language in the North of Vietnam, Tokyo University of Foreign Studies Press, Japan 1996.
 Bộ sách Tiếng Việt cho người nước ngoài, gồm 4 cuốn: Thực hành tiếng Việt A, tập 1 & 2; Thực hành tiếng Việt B; Thực hành tiếng Việt C; A concise Vietnamese Grammar (2004).

Nguồn:

 Vinh danh 

 Giải thưởng Nhà nước về Khoa học Công nghệ năm 2012
 Nhà giáo Nhân dân
 Nhà giáo Ưu tú

 Gia đình 
Thân phụ ông đỗ đầu vào trường Thông ngôn, ra làm ở "kho bạc" tức là Sở Tài chính ngày nay. Tuy nhiên, chỉ ít năm sau, cụ ra làm ngoài nhà nước. Cuộc sống gia đình khá dư giả, nên các con của cụ đều được học hành tử tế. Đoàn Thiện Thuật là con thứ hai trong gia đình có 4 anh em. Người anh cả hoạt động cách mạng từ trước năm 1945, đã bị Pháp cầm tù, sau này là cán bộ cao cấp của Bộ Ngoại giao Việt Nam.

 Tham khảo 

Xem thêm
 Giải thưởng Nhà nước

Thể loại:Sinh năm 1934
Thể loại:Nhân vật còn sống
Thể loại:Người Hà Nội
Thể loại:Giáo sư
Thể loại:Phó Giáo sư
Thể loại:Nhà giáo Nhân dân
Thể loại:Nhà giáo Ưu tú
Thể loại:Tiến sĩ
Thể loại:Nhà ngôn ngữ học Việt Nam
Thể loại:Người được trao tặng Giải thưởng Nhà nước (Việt Nam)