Danh sách quân chủ Serbia

Dưới đây là danh sách chi tiết về các vị quân chủ Serbia, từ các vị quân vương của các Vuơng công quốc Serbia thời Sơ kỳ Trung cổ cho tới các vị quân chủ Serbia hiện đại. Các tước hiệu các tước hiệu hoàng gia như: Knyaz (Vương công), Đại Župan (Đại Vương công), Vua, Tsar (Sa hoàng) và Chuyên chúa quốc.

 Các nhà nước Serbia thời sơ kỳ Trung cổ (Thế kỷ thứ 7 – 960) 

 Vương triều Vlastimirović (Thế kỷ thứ 7 – 960) 
Vương triều Vlastimirović là vương triều đầu tiên của người Serb. Konstantinos VII Porphyrogennetos (913–959) trong một cuốn sách mô tả rằng những vị quân chủ Serbia thời kỳ này kế thừa ngôi vị theo kiểu cha truyền con nối (tức con trưởng sẽ nối ngôi cha mình), dù theo danh sách liêt kê về các vị quân vương có ghi chép rằng có một thời kỳ ghi chép rằng có một giai đoạn cai trị tam quân chủ. Người Serb lập ra một số thực thể chính trị khác nhau trước thế kỷ thứ 10, bao gồm: Serbia hay Zagorje (nghĩa là "vùng nội địa") bao gồm Serbia và một số vùng đất nhỏ thuộc Bosnia; Pomorje (vùng ven biển) gồm Duklja, Zahumlje, Paganoi, Travunija. Người Serbia nhận tước hiệu knyaz hoặc chấp quan (archon) từ Đông La Mã.

Người khai sinh vương triều đến từ vị quân chủ cùng tên Vlastimir. Thời kỳ này đánh dấu việc Thiên chúa giáo hóa người Serbs, các cuộc nội chiến cũng như họa ngoại xâm (từ người Bulgar hay Magyars) và cuộc tranh giành quyền lực giữa Đông La Mã và Bulgaria, với người Serb là một trong những bên thường xuyên đứng giữa trong cuộc tranh giành này. Lịch sử triều đại kết thúc vào thế kỷ thứ 10, khi Serbia bị sát nhập bởi Đế quốc Đông La Mã.
+Tên Chân dungThời gian cai trịGhi chúArchon không rõ tên(Cuối thế kỳ thứ 6 – Trước năm 680) 610 – 641Được đề cập lần đầu tiên trong cuốn De Administrando Imperio của Konstantinos VII. Trong tác phẩm này, ông được cho là đi xuống và xin phép chính quyền Heraclius cho phép định cư tại một số khu vực tại vùng Balkan do Đông La Mã kiểm soát. Ông được cho là đã mất trước khi người Bulgars tràn xuống Balkan.Một số thế hệ cai trị trôi qua mà không có thông tin. Višeslav(Thế kỳ thứ 8)không khung|129x129px 780Là người đầu tiên ghi chép tên lại trong  De Administrando Imperio của Konstantinos VII. Là hậu duệ của vị Archon không rõ tên, người mà đã dẫn người Slav định cư tại vùng Balkan. Ông là người cai trị các župe tại Tara, Piva, và Lim. Ông có thể được ghi chép không trực tiếp là người thống nhất các bộ lạc Serbia lại thành một thân vương quốc thống nhất đầu tiên trong lịch sử.Radoslav(Thế kỳ thứ 8/9)Đầu thế kỷ thứ 9 (có lẽ trước  830)Ông và con là Prosigoj được ghi chép là cai trị trong thời gian Ljudevit Posavski nổi dậy chống lại người Frank. Cuốn Annales regni Francorum ghi nhận hai người cai trị Dalmatia trong khoảng thời gian này. Trong thời kỳ này, không có cuộc chiến nào được ghi nhận giữa người Serb và người Bulgar.Prosigoj(Thế kỳ thứ 8/9)? –  830Vlastimir(Trước 805 –  851)không khung|136x136px 830 – 850Con của Prosigoj. Tên ông sau này được đặt làm tên triều đại cai trị đầu tiên của người Serb. Trong thời kỳ của ông, chiến tranh với Bulgari nổ ra. Ông cũng mở rộng lãnh thổ sâu vào trong khu vực lục địa vùng Dalmatia.Mutimir ( những năm 830 – 891)không khung|138x138pxc. 850 – 891Con của Vlastimir. Người cai trị tối cao của Serbia trên thực tế, cai trị cùng anh em trai là Strojimir và Gojnik mà ông coi là chư hầu của mình. Hai anh em sau này nổi dậy lại ông sau chiến thắng trong chiến tranh với người Bulgari, buộc ông phải trục xuất họ sang nước này. Dưới thời ông, mối quan hệ tôn giáo với Chính thống giáo các nước láng giềng được duy trì tốt, trong khi ông từ chối quyền tài phán từ phía Công giáo La Mã.Pribislav(845/850 – Sau 892)891 – 892Con cả của Mutimir. Bị Petar lật đổ và phải lưu vong sang Croatia cùng các anh em trai cho đến lúc mất.Petar(845/850 – Sau 892)892 – 917Con của tam thân vương thái tử Gojnik và là cháu của Vlastimir. Người đầu tiên lấy tên rửa tội theo Chính Thống giáo Đông La Mã. Trong thời gian cai trị của mình, ông đánh bại các cuộc nổi loạn của người cháu họ Bran (em trai của Pribislav) và người anh ruột là Klonimir (dưới sự hậu thuẫn của Bulgari). Sau các cuộc nổi loạn này, Serbia công nhận Petar là người cai trị của Serbia và đặt Serbia dưới sự bảo hộ của Bulgari, do đó Serbia lúc này có nằm dưới sự bảo hộ kép nhưng không liên quan với nhau (phía còn lại là Đông La Mã). Ông tích cực mở rộng cương thổ Serbia cho đến khi bị Symeon dụ bắt giữ trong chiến tranh Bulgari - Đông La Mã. Mất trong khi giam giữ trong tù.Pavle( 870 – 921)không khung|118x118px917 – 921Con của Bran Mutimirović, tức chắt đằng nội của Petar. Được người Bulgari hậu thuẫn đưa lên ngôi, sau khi Petar bị bắt giữ. Bị Zaharija, người con lưu vong của Pribislav, giết chết và đoạt lấy ngôi vị, sau một loạt các sự kiện bắt đầu từ việc Zaharija đem quân từ Đông La Mã tiếm ngôi ông.Zaharija(Những năm 890 – Sau 924)không khung|133x133pxMùa xuân năm 922 – 924Con của Pribislav. Lên ngôi dưới một loạt các sự kiện khi ông tranh đoạt quyền cai trị với người tiền nhiệm Pavle, đồng thời tái liên minh với Đông La Mã. Xung đột với Bulgaria xảy ra xuyên suốt thời kỳ cai trị của ông cho đến khi Časlav, cháu họ của ông (cũng là cháu của Petar), đem quân Bulgari đến nhằm lật đổ ông, buộc Zaharija phải chạy trốn sang Croatia. Các quý tộc Serbia sau đó được triệu tập nhằm diện kiến Symeon, tuy nhiên tất cả họ đều bị bắt giữ, và ông này chính thức sát nhập Serbia vào Bulgari.Đế quốc Bulgaria sát nhập Serbia (924–927)Časlav(Trước 890<small>–  943/960)không khung|137x137px 933 –  943/960Con của Klonimir (tức cháu ruột của Strojimir) và anh em họ đời thứ hai của Zaharija (chung ông nội Vlastimir). Ông lên ngôi sau 7 năm, có lẽ là kể từ khi Bulgari xâm lược Croatia (năm 926). Thời kỳ cai trị của ông đánh dấu sự khôi phục của Serbia kể từ khi bị tàn phá bởi người Bulgari cả về lãnh thổ, dân cư lẫn kinh tế dựa vào sự hỗ trợ từ Đông La Mã. Theo Ljetopis Popa Dukljanina (Biên niên sử Linh mục Duklja, LPD), ông đã cố gắng chống trả cuộc xâm lược của người Magyar nhưng bị bắt và giết chết. Con rể của ông là Tihomir kế vị ông theo LPD, nhưng không có thông tin rõ ràng dẫn đến các sự kiện hay lý do ông kế vị. Các nhà nước Serbia tan rã sau đó và cuối cùng thì rơi vào tay Đông La Mã.Tihomir(Thế kỷ thứ 10<small>) 960 – 969Được nhắc đến trong LPD, ông là người được cho là kế thừa Časlav sau khi ông này bị bắt thông qua cuộc hôn nhân với con gái của ông này. Serbia sát nhập bởi Đông La Mã (Kathepanēs Ras: 971 – 976) và được cai trị bởi một strategoi.Vương công quốc Serbia kế thừa bởi Vương công quốc Duklja.

 Vương triều Vojislavljević (1018 – 1186) 
Với việc Serbia bị sáp nhập một phần, vùng đất quanh thành phố Doclea bắt đầu nổi lên thành một Vương công quốc, nơi các lãnh đạo nhận tước hiệu archon của người Serbia — biểu thị vai trò lãnh đạo tối cao trong số người Serbia, đồng thời giữ các chức vụ được ban phong dưới quyền bá chủ của Đế quốc Đông La Mã.

Người đầu tiên giữ chức vụ này là Petar xứ Diokleia, mà ta chỉ biết đến qua một con dấu được tìm thấy vào thế kỷ 19. Người tiếp theo được biết đến là Jovan Vladimir, người sau đó trở thành chư hầu của Bulgaria. Stefan Vojislav đã thành công trong việc giành lại độc lập cho vương quốc, và ông là người sáng lập nên vương triều Vojislavljević, trị vì vùng Duklja từ đầu thế kỷ 11 cho đến khoảng những năm 1180.
+Danh xưngTên Chân dungThời gian cai trịGhi chúArchonPetar Dukljanski(? – 998)? – 998Biết đến thông qua LPD và một chiếc huy hiệu in hình ông được phát hiện vào thế kỷ 19, với một mặt có hình nữ thần đồng trinh Mary nằm, giữa hai hình dạng chữ thập dạng chữ lồng. Một mặt của đồng xu có ghi "ΠΕΤΡ[Ο]Υ ΑΡΧΟΝΤΟΣ ΔΙΟΚΛ[Ε]ΙΑ[Σ] ΑΜΗΝ (Petr[o]u, Archontos Diokl[e]ias, Amen), tức, "[Huy hiệu] của Petar, archon xứ Duklja, Amen". Huy hiệu cho thấy Đông La Mã vẫn ít nhiều ảnh hưởng tới xứ này, thậm chí có thể là tiếp tục cai trị khu vực trên.Vương côngJovan Vladimir( 990 – 1016)không khung|137x137px 1000 – 22 tháng 5 năm 1016Ông cai trị dưới thời kỳ chiến tranh liên miên giữa Đông La Mã và Bulgaria, và mặc dù duy trì quan hệ gần gũi với Đông La Mã, ông vẫn bị ép phải làm chư hầu cho Bulgari sau các chiến dịch của Samuel. Điều may mắn cho ông là ông không bị giết chết giống như trường hợp của Časlav mà được cho phép trở về và cai trị Duklja. Ngoài ra, ông còn cưới con gái ông này là Theodora Kosara. Bị sập bẫy bởi Ivan Vladislav, người cai trị cuối cùng của Đệ Nhất Đế quốc Bulgaria, rồi sau đó bị chặt đầu trước một nhà thờ tại Prespa. Là một người cai trị nhân hậu, công bằng và hòa bình, ông được phong thánh không lâu sau khi ông mất.Không rõ thông tin (1016 – 1018)Vương côngStefan Vojislav( ? – 1043)không khung|120x120px1018 – 1043Là một thống đốc Đông La Mã, ông cai trị Dukjia từ năm 1018 đến năm 1034. Sau đó ông hai lần nổi dậy chống Đông La Mã. Sau khi giành độc lập khỏi Đông La Mã, ông mở rộng vùng lãnh thổ cai trị xuống vùng Nam Dalmatia cũng như vào sâu trong đất liên khu vực này. Là người khai sinh ra vương triều Vojislavljević.Vương công thái hậuNeda( ? – 1046)1043 – 1046Cháu gái của Sa hoàng Bulgaria Samuel. Nhiếp chính cho các vương công và cũng là con của bà gồm: Gojislav, Mihailo, Saganek, Radoslav, Predimi.Vương công→VuaMihailo I( ? – 1081)không khung|121x121px1046 – 1081Từ năm 1050 đến năm 1077 giữ chức vụ protospatharios , chức vụ mà ông được Konstantine IX Monomachos ban tặng cho; sau năm 1077 được phong làm "vua của người Slav" với tư cách là người phục tùng giáo hoàng Gregorius VII trên danh nghĩa. Sự kiện bước ngoặt khiến ông tìm kiếm sự ủng hộ của Rome thay vì liên minh truyền thống với Đông La Mã đến từ việc ông hỗ trợ cuộc khởi nghĩa chống Đông La Mã của Georgi Voitekh. Điều này khiến Đông La Mã dần ghẻ lạnh với ông.VuaKonstantin Bodin( ? – 1101)không khung|136x136px1081 – 1101Trước khi lên ngôi vua ông tham gia trong cuộc khởi nghĩa của Georgi Voitekh chống Đông La Mã với tên hiệu là Petar III, tuy nhiên ông bị Đông La Mã bắt giam trước khi được một thủy thủ Venetia giải cứu về nước sau đó. Sau một thời gian ngắn đồng cai trị cùng cha là Mihailo, ông lên ngôi vua. Ông mới đầu ủng hộ Đông La Mã chống Norman, nhưng sau đó trở phe theo Norman. Mong muốn làm chư hầu cho Giáo hoàng kéo theo đó của ông chỉ thành công một phần, khi Urbanus II chỉ công nhận các vùng đất ven biển mà ông cai trị. Các hoạt động quân sự này của ông và việc ông cố gắng đặt các anh em của mình lên các knyaz ở Bosnia và Serbia khiến Đông La Mã nổi giận, và họ tiến hành bắt giữ ông vào những năm 1090. Nội chiến nổ ra trong thời gian ông bị bắt giữ và kéo dài qua cả thời gian ông mất vào 1101.VuaDobroslav II( 1056 – sau 1103)không khung|134x134px1101 – 1102Con cả của Mihailo I. Được người dân bầu lên ngôi sau khi Bodin chết, nhưng bị liên minh giữa Vukan của Sebia và kẻ tiếm vị là Kočopar lật đổ không lâu sau khi nắm quyền. Tuy sống sót sau đó, ông không bao giờ có thể trở lại cai trị xứ Duklja nữa và mất vào một thời điểm nào đó sau năm 1103.Kočapar(? – ?)1102 – 1103Con của Vương công Branislav của Dukjla và là chắt của Stefan Vojislav. Chư hầu của Vukan, Đại vương công Serbia. Lật đổ người tiền nhiệm dưới sự trợ giúp của Vukan, tuy nhiên hai người sớm mâu thuẫn và Vukan tự mình cử quân lật đổ ông. Ông thất bại và chạy trốn lần lượt sang Bosnia rồi sau đó là Zahumlje nơi ông mất.Vladimir II(? – 1113)1103 – 1113Con cả của Vladimir và là cháu cả của Mihailo I. Ông kết thúc xung đột với Vukan bằng cách cưới con trai ông này. Được Vukan và nhân dân Serbia bầu lên sau cái chết của người tiền nhiệm. Bị Jaquinta, góa phụ của Konstantin Bodin, đầu độc năm 1113.Đorđe(? – ?)không khung|167x167px1113 – 1118Lên ngôi sau khi người tiền nhiệm bị đầu độc. Bị Đông La Mã tấn công và lật đổ sau đó.Grubeša(? – 1125)1118 – 1125Anh em trai của Kočapar. Lên ngôi dưới sự bảo trợ của người Đông La Mã. Mất trong trận chiến với quân của Đorđe tại Bar. Đorđe(? – ?)không khung|167x167px1125 – 1131Lên ngôi lần thứ hai sau khi lật đổ Grubeša. Sau đó ông chia đất Zeta cho hai anh em của ông này là Draghina và Dragila. Ông sau đó xâm lược Raška và cho giam bất cứ người họ hàng nào đe dọa vị trí của ông. Điều này làm dấy lên một cuộc nội chiến giữa họ hàng của ông với chính ông. Cuối cùng, Gradihna, được sự hậu thuẫn của quân đội Đông La Mã, bắt giam ông và đưa ông về Constantinopolis, nơi ông sau đó mất vào một thời điểm không xác định.Vương côngGradihna(? – 1143) 1131 –  1143Chư hầu Đông La Mã trong toàn bộ thời gian trị vì. Dưới thời ông, quyền lực của xứ Duklja bắt đầu suy yếu.Vương côngRadoslav( 1125 –  1163) 1143 –  1163Lên ngôi sau khi người tiền nhiệm và cũng là cha ông chết. Ngay trong cùng năm đó thì ông bị giới quý tộc địa phương phế truất và phải chạy xuống Kotor để chống trả lại kẻ tiếm vị được giới quý tộc bầu lên thay cho ông là Desu Vukanovića. Đến năm 1150, ông có lẽ là lên ngôi và nắm quyền kiểm soát toàn bộ xứ Duklja trở lại sau các chiến dịch khốc liệt của Manuel I Konmenos ở miền Tây Balkan, có lẽ khiến cho Desa phải từ chức. Ông cai trị từ đó cho đến lúc mất.  Desa(? – sau 1166) 1143 –  1150Lên ngôi dưới sự hỗ trợ của các quý tộc Duklja. Thời kỳ cai trị của ông có lẽ kết thúc sau chiến thắng của Đông La Mã chống lại chư hầu Serbia, đồng minh của Desa khi đó.Vương côngMihajlo III(? – ?)1163 – 1186Con của Radoslav. Nửa đầu thời kỳ của ông khá yên bình, tuy nhiên việc Nemanja thống nhất các vùng đất Serbia theo sau sự sụp đổ của vương triều Đông La Mã Komenos đe dọa đến các vùng đất của ông. Đến năm 1186, Nemanja đánh bại và có lẽ là giết chết ông này ngay trong chiến dịch chiếm xứ Duklja, kéo theo đó là sự cáo chung của vương triều Vojislavljević.

 Vương triều Vukanović (1091 – 1166) 

+Danh xưngTên Chân dungThời gian cai trịGhi chúĐại Vuơng công Vukan( 1050 – 1112)không khung|119x119px1091 – 1112Con của Petrislav và là cháu của Mihailo I xứ Duklja. Cai trị Vương công quốc Serbia cùng em trai Marko trong một thời gian ngắn. Sau khi độc lập vào năm 1091/1092 (khỏi Duklja) , Vukan xưng làm Đại Vương công và bắt đầu chinh phục các vùng đất xung quanh (kể cả Duklja lẫn Đông La Mã). Đột ngột biến mất khỏi các sử liệu sau một cuộc chiến tranh với Đông Ma Lã năm 1106.Đại Vuơng công Uroš I(trước 1083 – ?)1112 – 1145Là con của Marko (con của Petrislav) hoặc Vukan. Phần lớn thời gian cai trị của ông là sự can thiệp vào nội bộ xứ Duklja, khi Đông La Mã cố gắng cài người ủng hộ hoặc chi ít là thân với họ vào xứ này. Đến cuối cùng, các nỗ lực của phía Đông La Mã không thành công và Serbia thành công trong việc kéo xứ Duklja về tay mình.Đại Vuơng công Uroš II(? – ?)1145 – 1153Con của người tiền nhiệm. Hungary trở thành đồng minh tạm thời của Serbia trong thời gian ông nắm quyền, ít nhất là cho đến đầu thập niên 1150, khi anh trai ông là Beloš, do mối quan hệ anh em với em gái là Jelena -  nữ vương Hungary - được bổ nhiệm làm hành cung bá tước của Hungary nhiếp chính cho Géza II khi ông này còn nhỏ. Thời kỳ của ông nổi bật về việc các anh em trai ông, lần lượt là Desa và sau này là Beloš, nắm quyền trong triều đình trong một thời gian ngắn trước khi ông khôi phục quyền lực sau các lần này, phân lớn đều nhờ sự trợ giúp của Đông La Mã.1155 – 1561Desa(? – ?)1150 – 1153Con út của Uroš I. Lên ngôi và cai trị cùng Uroš II sau thất bại của Serbia cùng đồng minh là Hungary trước Đông La Mã năm 1150. Đồng cai trị đến năm 1153 thì giới quý tộc phế truất Uroš II và tôn ông lên làm vua cho đến năm 1155, buộc Manuel I Konmenos phải đích thân thân chính đánh bại ông rồi buộc ông phải cai trị khu vực Dendra nhỏ hơn nhiều (gần Niš ngày nay). Đến khoảng năm 1162, Beloš, người vừa lên ngôi sau khi Uroš II bị phế truất thập niên 1160, lập tức nhường ngôi cho ông. Desa nỗ lực liên minh với Hungary nhưng không thành công và bị quân đội Đông La Mã bắt giữ. Số phận ông sau đó không rõ.1153 – 1155 1162 – 1165Beloš(Trước 1115 – Sau 1198)11621 trong 4 người con của Uroš I. Lên ngôi sau khi trở về từ Hungary (có lẽ là từ tháng 3 năm 1157) và đực Manuel I Konmenos bổ nhiệm, tuy nhiên ông từ chức ngay trong năm nhằm nhường ngôi cho Desa do không nhận được sự ủng hộ ở trong nước.Tihomir(? – ?)1166Được cho là có họ hàng với những người cai trị khác trong gia tộc Vukanović. Được phong chức vị cao nhất trong số 4 người anh em của ông. Nemanja, em út của ông sớm trở thành mối nguy hiểm do thân thiết hơn với Đông La Mã. Hai người sớm gây chiến với nhau với sự trợ giúp từ Đông La Mã. Tihomir đến cuối cùng thua trận và bị chết đuối trên sông Sitnica.

 Các nhà nước Serbia thời hậu kỳ Trung cổ (1166 – 1371) 

 Vương triều Nemanjić (1166 – 1373) 

+Danh xưngTênChân dungThời gian cai trịGhi chúĐại Vuơng công Stefan Nemanja( 1113/1114 – 13 tháng 2 năm 1199)không khung|127x127px1166 – 25 tháng 3 năm 1196Con út của Zavida, vương công xứ Zahumlje. Nguời sang lập vương triều Nemanjić. Trong thời kỳ cai trị của Nemanja, ông mở rộng lãnh thổ Serbia bằng cách chinh phục những vùng đất xung quanh, gồm Duklja, Hum và Travunia. Những năm cuối đời, ông thoái vị và cùng con trai Sava đi tu. Sau khi ông mất, Nhà thờ chính thống giáo Serbia phong thánh cho ông với danh xưng Simeon Mirotočivi (Simeon Người mang Hương thánh)Đại Vuơng công Stefan Prvovenčani( 1165 – 24 tháng 9 năm 1223/1228)không khung|153x153px25 tháng 3 năm 1196 –  1202Con thứ hai của Stefan Nemanja. Được cha nhường ngôi trước khi ông này về ở ẩn. Ông tuyên bố là vua xứ Duklja. Năm 1200, ông gửi thư đến giáo hoàng Innocente III nhằm thăng phong Serbia trở thành vương quốc. Điều này khiến ông sớm rơi vào xung đột với người anh cả Vukan. Việc trục xuất vợ ông Eudokia năm 1201 là chất xúc tác khiến chiến tranh giữa hai anh em bùng nổ. Sau một hồi xung đột, Stefan bị đánh bại và phải trốn thát sang Bulgaria. Đại Vuơng công Vukan Nemanjić(Trước 1165 – Giữa 1207 và 1208)không khung|119x119px 1202 –  nửa sau năm 1204Con cả của Stefan Nemanja. Với tư cách là đại vương công, ông được phong đất ở Duklja, Dalmatia (Zahumlje), Travunija, Toplica and Hvosno. Ông tuyên bố là vua các xứ trên năm 1195, có lẽ vì phản ứng với việc đổi quyền kế vị với con thứ Stefan, dù vẫn công nhận quyền cai trị của Nemanja trên Serbia và sau này là Stefan. Tuy nhiên, sau khi cha mất, Vukan trở cờ và phát động nội chiến với em trai Stefan (với sự trợ giúp quân sự của Hungary), khiến ông này phải chạy khỏi Serbia vào năm 1202. Ông sau đó cai trị với tư cách là chư hầu của vua Hungary, người tự xưng danh xưng "Vua của Serbia". Tuy nhiên Serbia bị cuốn vào chiến tranh giữa Hungary với Bulgari. Em trai thứ hai của ông lợi dụng điều này và lật đổ ông, lúc này tham chiến cùng Hungary với tư cách là chư hầu của nước này. Vukan sau đó may mắn được tha thứ dưới sự che chở của em trai Sava, và cai trị xứ Duklja với tư cách là vua xứ này cho đến lúc mất, khoảng năm 1207/1208Đại Vuơng công→Vua Stefan Prvovenčani( 1165 – 24 tháng 9 năm 1223/1228)không khung|150x150px nửa sau năm 1204 – 24 tháng 9 năm 1223/1228Dù ông nắm quyền kiểm soát Serbia nửa sau năm 1204 dưới sự trợ giúp từ Bulgari (nơi ông lưu vong), chiến sự với Vukan chỉ kết thúc năm 1205. Ngay sau khi khôi phục quyền cai trị, ông sớm vướng vào nội chiến Bulgari và sau đó là xung đột với chuyên chúa quốc Epiros. Vài năm sau đó, ông tuyên bố độc lập khỏi Đông La Mã và được phong vương. Cuối đời, sức khỏe ông suy yếu và ông có vẻ như sớm chia sẻ ngôi vị chon con cả Radoslav trước khi ông chết.Vua Stefan Radoslav( 1169 – sau 1235)không khung|131x131px24 tháng 9 năm 1223/1228 – Giưã tháng 9 năm 1233 và tháng 2 năm 1234Con của người tiền nhiệm. Ông theo đuổi chính sách thân Hi Lạp khi lên ngôi, bao gồm sự thân thiết với Tổng giám mục Ohrid Dimitrios Chomatinos. Thất bại của Epirus - nhà nước Hi Lạp hóa mạnh nhất ở miền Nam Balkan - trước Bulgari trong trận Klokotnitsa khiến quyền lực của Radoslav suy yếu dần, và đến năm 1334/1334, ông bị lật đổi bởi phe thân Bulgaria trong triều đình Serbia.Vua Stefan Vladislav( 1198 – sau 1264)không khung|127x127pxGiưã tháng 9 năm 1233 và tháng 2 năm 1234 – Giưã mùa xuân năm 1242 và mùa thu năm 1243 Con thứ hai của Stefan Prvovenčani và là em trai kế của người tiền nhiệm. Lên ngôi dưới sự giúp đỡ về quân sự của phe thân Bulgaria trong triều đình Serbia khi đó. Trong triều đại của ông, mối quan hệ với Venezia và đặc biệt là Bulgaria được tăng cường. Sau khi vị quân chủ qua liên minh hôn nhân của ông là Ivan Asen II của Bulgaria mất, quyền lực của ộng suy yếu và sau đó không lâu ông bị các quý tộc lật đổ. Vua Stefan Uroš I( 1223 – 1 tháng 5 năm 1277/ 1280)không khung|127x127pxGiưã mùa xuân năm 1242 và mùa thu năm 1243 – 1276Con út của Stefan Prvovenčani. Lên ngôi sau khi lật đổ người tiền nhiệm và cũng là anh trai kế mình. Ông lợi dụng các nhóm di cư người Sachsen sau cuộc xâm lược của người Mông Cổ nhằm khai thác hiệu quả các mỏ kim loại phục vụ cho việc đúc tiền và từ đó cải thiện rất nhiều nền tài chính Serbia. Serbia dưới thời ông cũng tham chiến trong một loạt các cuộc xung đột với các nước láng giềng và ở Bohemia với tư cách là chư hầu cho vua Hungary István V. Tuy nhiên, đến cuối thời gian cai trị, quan hệ với Hungary xấu đi nhanh chóng. Việc ông tập quyền hóa nhà nước Serbia khiến con cả của ông là Stefan Dragutin lật đổ ông trong một cuộc nội chiến (dưới sự giúp đỡ từ Hungary). Uroš sau đó đi tu như các vị vua nhà Nemanjić dưới tên thánh là Simeon và mất khoảng năm 1280Vua Stefan Dragutin(Giữa 1250 và 1253 – 12 tháng 3 năm 1316)không khung|125x125px1276 – 1282Con của người tiền nhiệm. Lên ngôi sau khi lật đổ ông này. Trong thời gian trị vì ngắn ngủi của mình, ông tiếp tục chính sách của cha là liên minh với nhà Anjou chống Đông La Mã, tiến tới tận Sera. Đến năm 1281, Dragutin bất ngờ được báo cáo là đã ngã ngựa, khiến sức khỏe ông suy yếu và do đó nhường ngôi cho người em trai kế sau của mình là Milutin. Ông sau đó trở về là vua của xứ Sremska, tiếp tục củng cố và mở rộng quyền lục tại khu vực cho đến năm 1316. Ông sau đó đi tu và mất không lâu sau khi thoái vị.Vua Stefan Milutin(1253/1254 – 29 tháng 10 năm 1321)không khung|128x128px1282 – 29 tháng 10 năm 1321Con út của Stefan Uroš I. Lên ngôi sau khi người tiền nhiệm thoái vị. Ông thực hiện chính sách mở rộng lãnh thổ trong suốt thời gian trị vì của mình, nhất là về phía Nam và Đông Nam của nhà nước. Về nội trị, ông tiến hành cải cách nhà nước và đặc biệt tiếp thu các mô hình tổ chức hành chính Đông La Mã. Ông cũng cho sửa sang cũng như xây dựng mới nhiều nhà thờ. Dưới thời ông, kiến trúc Serbia phát triển mạnh, đặc biệt là các trường phái kiến trúc phương Tây. Ông kết hôn tới 5 lần nhưng lại chỉ có 4 người con (hai trai và hai gái). Tuy ông nỗ lực củng cố nhà nước Serbia, những vấn đề nội trị không được giải quyết, đặc biệt là về kế vị, đã khiến nhà nước này rơi vào một cuộc nội chiến ngay sau khi ông mất. Sau khi mất, ông được Giáo hội Chính thống giáo Serbia phong Vua thánh.Vua Stefan Vladislav II( 1270 – sau 1326)không khung|110x110pxCuối năm 1321 – Đầu năm 1322Con cả của Stefan Dragutin. Kế nhiệm cha là vua xứ Sremska nhưng không bao lâu thì Milutin, chú của ông xua quân đến chiếm giữ vùng này, còn bản thân ông thì bị bắt giam. Đến năm 1321, sau cái chết của Milutin, ông tuyên bố ngôi vương Serbia, tuy nhiên ông nhanh chóng bị con của Milutin là Stefan Dečanski đánh bại. Ông còn giữ được đất Sremska của cha cho đến năm 1326. Sau đó, ông rút chạy sang Hungary và dường như mất tại đây.Vua Stefan Konstantin(Thập niên 1290 – Mùa xuân 1322)không khung|124x124px29 tháng 10 năm 1321 – Mùa xuân 1322Con trai thứ hai của Stefan Milutin. Là người kế vị ngai vàng trong giai đoạn 1317 và 1319, sau khi anh trai Stefan Dečanski bị đuổi khỏi Serbia sau khi nổi loạn chống lại cha mình. Tuyên bố ngôi vương khi đang còn làm nhiệm vụ ngoại giao ở Constantinoplis. Trong cuộc nội chiến sau đó ở Serbia nhằm tranh giành việc kế vị, ông bị người em trai kế (khác mẹ) là Stefan Dečanski đánh bại và giết chết trong trận đánh tại Zvečan.Vua Stefan Uroš III Dečanski( 1274/ 1275/ 1286 – 11 tháng 11 năm 1311)không khung|133x133px6 tháng 1 năm 1322 – 8 tháng 9 năm 1331Con của Stefan Uroš II Milutin. Là con tin ở triều đình Kim Trướng cho đến nhiều nhất là trước năm 1299. Sau đó xuất hiện trong các tài liệu Serbia là người đồng cai trị với vua cha với cái tên Nemanjić Stefan, tuy nhiên ông lại nổi loạn chống lại cha mình vào năm 1314 và bị đánh bại, chọc mù mắt rồi trục xuất sang Constantinoplis. Khi cha mất năm 1231, nội chiến ở Serbia nổ ra sau đó nhằm tranh giành việc kế vị giữa ông, Stefan Vladislav II (con của Stefan Dragutin) và Stefan Konstantin (con của Stefan Milutin), với chiến thắng sau cùng thuộc về ông. Sau khi giải quyết xong nội chiến (1226), ông liên minh với Andronikos II của Đông La Mã qua hôn nhân với cháu gái của ông là Maria Palaiologina, tuy nhiên liên minh sớm đổ vỡ sau chiến thắng của một người cháu trai của ông này là Andronikos III trong một cuộc nội chiến tranh giành ngôi vị Đông La Mã không lâu sau đó. Andronikos III sau đó khởi sự đánh Serbia cùng Bulgaria, tuy nhiên Dečanski đã đánh bại quân Bulgaria trong trận Velbužde (1330), qua đó ký kết hiệp ước riêng với Bulgaria với thỏa thuận rằng qua em gái ông sẽ nắm quyền triều chính cũng như việc Ivan Stefan con trai bà sẽ trở thành Sa hoàng Bulgaria. Đến tháng 1 năm 1331, mâu thuẫn giữa ông và con cả Dušan âm ỉ trước đó bùng phát thành một cuộc nội chiến toàn diện trong gần 8 tháng. Ông sau cùng bị đánh bại tại Petrič và bị con trai giam cầm trong một pháo đài tại Zvečani cho đến khi qua đời trong một hoàn cảnh không rõ ràng vào ngày 11 tháng 11 năm 1311.Vua→Hoàng đế Stefan Dušan( 1308/ tháng 3 năm 1311 – 20 tháng 12 năm 1355)không khung|133x133px8 tháng 9 năm 1331 – 20 tháng 12 năm 1355Con của Stefan Uroš III Dečanski. Bị đày cùng cha ở Constantinopolis cho đến năm 1319/1320 mới quay trở lại Serbia và được giao cho cai trị xứ Zeta. Thể hiện tài năng quân sự trong các trận đánh chống Bosnia và chống Bulgaria dưới thời cha, tuy nhiên mâu thuẫn gữa ông với cha khiến ông cùng các quý tộc dùng vũ lực đoạt ngôi cha mình trong một cuộc nội chiến đẫm máu kéo dài 8 tháng. Ông là một nhà cai trị đầy năng động, gây chiến và mở rộng lãnh thổ của mình trong suốt thời gian trị vì của mình, đặc biệt là với các nhà nước Hi Lạp hóa ở miền Nam Balkan - bao gồm cả Đông La Mã - cùng với Bosnia và Vương quốc Hungary. Đến năm 1334, ông đăng quang Hoàng đế (của người Serbia và Hi Lạp) cùng con trai tại Skopje. Ông cũng cho là ban hành bộ luật đầu tên của Serbia - Bộ luật Dušan. Ông mất năm 1355 trong một hoàn cảnh và địa điểm không rõ ràng khi đang hành quân đến Tharce với mục đích tiến hành thực hiện một chiến dịch quân sự ở phía Tây khu vực này - lúc này đang nằm trong tay Đông La Mã.Hoàng đế Stefan Uroš V(1336/1337 – 4 tháng 11 năm 1371)không khung|132x132px20 tháng 12 năm 1355 – 4 tháng 11 năm 1371Con trai duy nhất của Stefan Dušan. Lên ngôi lúc 10 tuổi, ông tỏ ra không thích ứng được với việc cai trị một đế quốc phức tạp như Serbia. Điều này dẫn đến sự chia rẽ nội bộ dần trong đế quốc Serbia vừa mới thành lập. Cùng với sức ép quân sự từ các nước láng giềng, đế quốc của ông ngày càng suy yếu. Ông qua đời hai tháng sau trận Maričke, cũng  trong một hoàn cảnh không rõ ràng như cha mình. Đế quốc Serbia chính thức cáo chung sau cái chết của ông.Hoàng đế Simeon Uroš(1326 – 1371)không khung|133x133px1359 – 1371Con trai thứ hai của Stefan Dečanski. Sau khi anh trai cả là Stefan Dušan chết không lâu, ông cho quân chiếm Kostur và tự xưng là "Hoàng đế của người Hi Lạp và Serbia". Ông sau đó phát động các chiến dịch hướng lên phía Bắc với Uros V nhưng không thành công và chỉ cai trị Kostur cho đến năm 1359. Sau đó, chuyên chúa quốc Nikephoros II Orsini của Thessalía và Ípeiros mất sau một lần trấn áp dân Arbanasi. Simeon nhân cơ hội chiếm lấy vùng, lúc đó bị bỏ ngỏ hoàn toàn. Ông áp dụng nhiều chính sách theo hướng Hi Lạp hóa. Cai trị yên bình từ năm 1359 cho đến lúc mất, ngoại trừ việc Radoslav Hlapen, một vị tướng của Dušan, tấn công ông từ các lãnh địa của ông này ở phía Tây sông Bistrisca khiến ông phải bỏ lại Kostur cho ông này cai trị.Hoàng đế Jovan Uroš(? – 1421/1422)không khung|105x105px1370 – 1373Con của Simeon Uroš. Trên thực tế chỉ nắm quyền vùng Thessaly cho đến lúc thoái vị và trở thành tu sĩ năm 1373.

 Sự sụp đổ của các nhà nước Trung cổ Serbia (1371–1496) 

 Các lãnh địa quý tộc 
Trước cuộc xâm lược của người Ottoman, đế quốc Serbia là một đế quốc phong kiến phân quyền. Các lãnh chúa trong đế quốc, hoặc theo Stefan Uroš  V, hoặc theo Vukašin, đồng cai trị cùng Uroš V từ năm 1365 từ gia tộc Mrnjačević, và do đó hình thành thể lưỡng đầu chế trong đế quốc Serbia. Đến năm 1371, Vukašin cùng nhiều quý tộc Serbia mất trong trận Maričke, và người Ottoman buộc các lãnh chúa miền Nam Serbia phải làm chư hầu cho mình. 4 tháng sau đó, Stefan Uroš V cũng mất, và các quý tộc không thể chọn được người kế vị nhằm cai trị liên bang Serbia khi đó. Các lãnh địa Serbia ngày càng phân mảnh do quyền lực trung ương không còn vì không có người cai trị. Lazar là người quyền lực nhất khi đó, khi ông cai trị vùng trung tâm Serbia ngày nay. Ông là lãnh đạo Serbia trong trận Kosovo (1389) nhằm ngăn chặn Ottoman bành trướng, tuy nhiên, với kết quả bất phân thằng bại (với việc hai bên bị thương vong nặng nề), hi vọng về việc chống Ottoman của các nhà nước Serbia tiêu tan, và các nhà nước Serbia dần rơi vào tay nhà Ottoman.

Dưới đây là sự phân chia các nhà nước cai trị của Serbia sau khi tan rã:
+Danh xưngTên Chân dungThời gian cai trịGhi chú/ ()Knyaz Lazar Hrebeljanović(1326 – 15 tháng 6 năm 1389)không khung|151x151px4 tháng 11 năm 1371 – 15 tháng 6 năm 1389Thông qua các mối quan hệ sau thời kỳ của Stefan Uroš V, Lazar trờ thành lãnh chúa quyền lực nhất khu vực Serbia lúc bấy giờ. Ông xưng tước hiệu kynaz (không rõ thời gian được phong) mặc dù được Giáo hội Serbia ủng hộ và phong ông tước hiệu Tsar. Trong các văn bản, ông bắt đầu xưng "Chúa tể của tất cả người Serb", "Chúa tể của người Serb", trên thực tế điều này có nghĩa là "Chúa tể hoặc vua của các vùng đất Serbia". Một số đồng tiền khai quật sau này cò ghi tên danh hiệu của ông là "Lazar, Chúa tể Vương công cuả người Serbia". Khu vực lãnh địa ông kiểm soát ở Moravia nhanh chóng giàu có và thịnh vượng lên, trở thành nhà nước Serbia mạnh nhất trong khu vực, tuy nhiên ông phải đối mặt với mối đe dọa ngày càng tăng từ Ottoman và Hungary. Mất trong trận Kosovo (1389) chống Ottoman.Knyaz→Chuyên chúa vương Stefan Lazarević( 1377 – 19 tháng 7 năm 1427)không khung|134x134px15 tháng 6 năm 1389 – 19 tháng 7 năm 1427Con của Lazar. Ngay sau khi cha chết trong trận Kosovo, ông buộc phải chấp nhận trở thành chư hầu cho Ottoman và tham gia vào các chiến dịch quân sự của nhà nước này. Ông cũng nhận thêm nhiều vùng đất của nhà Branković do đứng về phe chống Ottoman trong trận Nicopolis (1396). Ông còn tham chiến cho Ottoman đến năm 1402. Sau khi Ottoman nội loạn, ông ở lại Constantinopolis. Ở đây ông được phong chức despot (chuyên chúa vương) bởi Ioannes VII Palaiologos. Ông quay về Serbia, một hành trình đầy chết chóc khi gia tộc Branković tấn công ông cùng quân Ottoman của Süleyman Çelebi cũng như thiết lập tiền đồn ngăn ông cùng quân đội của mình trở về Serbia. Lúc này ông vẫn là chư hầu Ottoman trên danh nghĩa (dù nhà nước này vô chủ). Sau này ông kết đồng minh với Hungary - đúng hơn là với Sigismund - lúc này đang vật lộn trong việc giải quyết các quý tộc Hungary chống đối ông. Sau lúc này, ông bắt đầu có những hành động chống Ottoman nhưng những rạn nứt trước đó với người em trai Vuk khiến ông phải đối mặt với thêm một kẻ thù nữa. Ông tiếp tục xung khắc với Đurađ Branković nhưng chị của ông là Mara đã giải quyết êm xuôi mọi thứ. Khi nội chiến Ottoman kết thúc vào năm 1413, các lãnh chúa phía Nam Serbia, kể cả ông, chấp nhận quyền tể trị của Murad I. Các nhà nước Serbia trải qua một khoảng thời gian yên bình, và bản thân Stefan cũng có thêm nhiều vùng đất mới từ chuyện này. Sau một thời kỳ dài hòa bình, ông bất ngờ mất vào năm 1427 sau khi ngã ngựa từ một chuyến đi săn gần Glavica.  ()Vua Marko Mrnjavčević( 1335 – 17 tháng 5 năm 1395)không khung|150x150px26 tháng 9 năm 1371 – 17 tháng 5 năm 1395Con của Vukašin. Khoảng năm 1370/1371, ông được phong vương bởi cha mình. Sau khi lần lượt cha và Stefan Uroš V mất vào nửa cuối năm 1371, ông trở thành vua Serbia theo luật định. Tuy nhiên, các quý tộc không chịu chấp nhận ông làm người kế vị. Sau năm 1371, ông trở thành chư hầu cho Ottoman, và lãnh đia của ông cũng thu hẹp dần, và cho đến năm 1377 thì chỉ còn cai trị trên thực tế một phần nhỏ phía Tây vùng Macedonia. Mất trong trận Rovine chống xứ Țara Românească. ()Chuyên chúa vương Jovan Dragaš( 1343 –  1378)không khung|172x172px4 tháng 11 năm 1371 –   1378Em trai đằng dâu của Stefan Dušan. Được Stefan Uroš V phong chuyên chúa quốc. Mở rộng lãnh địa mà ông cai trị từ sau trận Maričke và chấp nhận trở thành chư hầu cho Ottoman.Gospodin Konstantin Dejanović( 1350/1365 – 17 tháng 5 năm 1395)không khung|147x147px 1378 – 17 tháng 5 năm 1395Em trai và cũng là đồng cai trị của của Jovan Dragaš trước khi ông mất. Mất trong trận Rovina (1395). ()Grand Župan Nikola Altomanović(? – Sau 1395)4 tháng 11 năm 1371 – Cuối tháng 11 năm năm 1373Kiểm soát một vùng rộng lớn năm 1368 nhưng sau đó bị thu hẹp sau trận Kosovo năm 1369. Từ từ mở rộng lại sau đó dưới sự hỗ trợ của Hungary. Nỗ lực ám sát Kynaz Lazar không thành công năm 1371. Trong cùng năm này, ông cùng cộng hòa Venezia và đồng minh Zeta có ý định chiếm các thành phố ven biển phía đông là Dubrovnik , Kotor và Durrës (được Hungary bảo hộ), và điều này đã đánh động đến vua Hungary là Lajos I. Ông này cùng Lazar sau đó thành lập một liên minh lớn và đánh bại quân của Altomanović. Sau khi ông đầu hàng tháng 11 năm 1373, vùng đất của ông bị chia xẻ giữa các đồng minh phe Lazar và sau này là xứ Zeta. Số phận của ông sau này cũng không rõ ràng.Công quốc Zeta (Nhà Balšić)Lãnh chúa Đurađ I Balšić(? – 13 tháng 1 năm 1378)4 tháng 11 năm 1371 – 13 tháng 1 năm 1378Con rể của vua Vukašin. Gia tộc của ông bành trướng lãnh thổ trong suốt thời gian mà ông trị vì. Ông cùng các em trai cũng cam kết cải đạo sang Công giáo năm 1369 nhằm tranh thủ sự ủng hộ của Giáo hoàng, tuy nhiên điều này trên thực tế sẽ không bao giờ xảy ra.Lãnh chúa Balša II Balšić(? – 18 tháng 9 năm 1385)13 tháng 1 năm 1378 – 18 tháng 9 năm 1385Em trai Đurađ I. Ông chỉ còn nắm vùng Scutari và phần bờ biển phía Đông Zeta, và trên thực tế các xứ Valona và Kanina chỉ còn nắm quyền cai trị trên danh nghĩa. Phân lớn triều đại của ông là các cuộc xung đột với Bosnia, chỉ có thời gian ngắn cuối triều đại của ông là gây chiến với lãnh chúa Albania là Karl Topia. Bị giết trong trận đồng bằng Savra chống liên minh Topia-Murad I.Lãnh chúa Đurađ II Balšić(1385 – tháng 4 năm 1403)không khung|100x100px18 tháng 9 năm 1385 – tháng 4 năm 1403Cháu đằng nội của Balša II và đằng ngoại của vua Vukašin. Dưới thời ông, chiến tranh xảy ra liên miên và kéo theo đó là vùng kiểm soát của gia tộc ông ngày càng bị thu hẹp. Mất tháng 4 năm 1403, không lâu sau khi ông tham chiến ở trận Ankara. Lãnh chúa Balša III Balšić(1387 – 28 tháng 4 năm 1421)Tháng 4 năm 1403 – 28 tháng 4 năm 1421Con của Đurđa II. Nhiếp chính cùng mẹ là Jelene Lazarevic trong những năm đầu ông cầm quyền. Thời kỳ của ông chứng kiến những nỗ lực quân sự nhằm giành lại bờ phía Đông Zeta, vốn đã bị nhượng cho Venezia dưới thời cha ông. Những nỗ lực này tuy vậy không trọn vẹn. Mất sau một thời gian rất dài lâm bệnh. Phần đất Zeta của gia tộc ông sau đó được chuyển cho Stefan Lazarević cai trị do ông mất mà không có người nối dõi. ()Lãnh chúa Stefan Crnojević(? – 1465)1451 – 1465Ông theo đuổi chính sách độc lập của riêng mình mà không chịu sự cai trị của Chuyên chế quốc Serbia, do đó ông chấp nhận chịu sự bảo hộ của Venezia. Ông nhận chức Công tước xứ Thượng Zeta và sau năm 1451 chấp nhận sự cai trị của xứ này sau các chiến dịch chống lại Serbia của Tổng trấn Venezia Francesco Foscari, trong đó phía Venezia cai trị các thành phố ven biển, còn ông cai trị cùng sâu trong nội địa xứ này.Lãnh chúa Ivan Crnojevic(? – 1490)không khung|136x136px1465 – 1490Lên ngôi kế thừa Stefan dù mối quan hệ lúc đầu với Venezia không tốt. Sau khoảng thời gian yên bình ban đầu khi ông làm chư hầu cho cả Ottoman và Venezia thì chiến tranh với Ottoman (sau có thêm xứ Hezegovina tham chiến) nổ ra vào năm 1474. Ông sau cùng buộc phải lưu vong ở Kotor trước sức mạnh vượt trội từ người Ottoman mặc dù được quân Venezia hỗ trợ. Sau năm 1481, lợi dụng tình hình chính trị ở Ottoman biến động, ông quay về chiếm lại toàn bộ các vùng đất cũ mà ông cai trị. Bayezid II, người cai trị đế quốc Ottoman mới, chấp nhận ông làm người cai trị của xứ Zeta. Ông tiếp tục duy trì nền bảo hộ kép Ottoman-Venezia cho đến lúc mất.Lãnh chúa Đurađ Crnojević(? – 1514)không khung|188x188px1490 – 1496Con của Ivan Crnojević. Sau khi ông trốn sang Venezia năm 1496, có lẽ do bị Ottoman buộc phải triệu tập về Constantinopolis, xứ Zeta chính thức bị Ottoman tôn thính.

 Lãnh địa Branković/Chuyên chế quốc Serbia 
Nhà Branković là một trong những gia tộc lớn tại đế quốc Serbia, với mối quan hệ rất thân thiết bên đằng ngoại với nhà Lazarević và do đó là với cả nhà Nemanjić . Sau sự sụp đổ của đế quốc Serbia, vùng lãnh địa nhà Branković bắt đầu mở rộng nhanh chóng về nhiều hướng khác nhau, với trung tâm là vùng Kosovo, một trong những vùng đất trung tâm của đế quốc Serbia xưa kia. Và cùng với sự tôn thính của Ottoman trong khu vực, nhà Branković trở thành nhà nước Serbia bị Ottoman tôn thính sau cùng. Nhà Branković cũng cai trị Chuyên chế quốc Serbia từ năm 1427 đến năm 1459.
+Danh xưngTên Chân dungThời gian cai trịGhi chúGospodinVuk Branković(1345 – 6 tháng 11 năm 1397)không khung|100x100px4 tháng 11 năm 1371 – 6 tháng 11 năm 1397Sau khi Stefan Uroš V mất, ông cùng cha rể là Lazar Hrebeljanović nhanh chóng mở rộng lãnh thổ của mình. Sau trận Kosovo, ông trở thành minh chủ tối cao của các vùng đất Serbia còn độc lập còn lại, tư xưng là "Lãnh chúa của người Serbia và vùng Danube". Tuy nhiên, đến năm 1392, ông để mất Skopje và do vậy bị buộc phải làm chư hầu cho Ottoman. Ông vẫn không thực sự thần phục Ottoman và tìm cách xung đột với đế quốc này, nhưng đến năm 1396 phần lớn lãnh thổ của ông đã bị quân Ottoman chiếm đóng. Sau trận Nikopolis, ông bị bắt làm tù binh, trong khi Ottoman chiếm phần còn lại mà ông còn kiểm soát. Phần lớn lãnh thổ của ông giao lại cho Stefan Lazarević, Ottoman thi chiếm các vị trí chiến lược trong vùng lãnh thổ này, còn vợ cùng ba người con của ông được chia một mảnh đất nhỏ ở Vučitrn. Mất trong khi vẫn làm tù binh cho Ottoman.Gospodin→Chuyên chúa vươngĐurađ I Branković(22 tháng 2 năm 1377 – 24 tháng 12 năm 1456)không khung|139x139px6 tháng 11 năm 1397 – 24 tháng 12 năm 1456Con của Vuk Branković. Củng cố lực lượng sau cái chết của cha mình. Xung đột với Stefan Lazarević sau trận Ankara (1402), tuy nhiên hai năm sau đó họ cuối cùng cũng hoà giải thành công. Cho đến trước năm 1411, túc là trước khi Süleyman Çelebi mất, Đurađ I vẫn thần phục ông này. Sau khi Musa Çelebi, em trai và cũng là kẻ thù của Süleyman, lên ngôi, ông cố gắng loại bỏ Đurađ (dù có hòa giải trước đó) nhưng không thành công. Musa sau đó không lâu cũng mất. Sau khi Stefan mất, ông kế thừa Chuyên chúa quốc Serbia, nhưng với một lãnh thổ nhỏ hơn nhiều so với người tiền nhiệm, và cũng bị buộc phải bỏ Beograd. Ông cho xây dựng kinh đô mới, Smederevo, dưới sư cho phép của Mehmed I, và các công trình ở đây hoàn tất vào năm 1430. Trong lúc này, ông cũng tích cực tham chiến tại Zeta và Bosnia. Các cuộc hôn nhân của ông vào cả Hungary và Ottoman để củng cố vị trí của ông ở Serbia đều không thành công, và xứ Serbia trở thành nơi tranh chấp quân sự quyết liệt của ông, các lực lượng công giáo mà chủ yếu ở đây là Hungary và Ottoman trong suốt 20 năm trị vì còn lại của ông. Ông mất không quá lâu sau chiến thắng trong trận công hãm Belgrade (1456). Chuyên chúa vương Lazar Branković( 1420 – 9 tháng 10 năm 1476)không khung|124x124px24 tháng 12 năm 1456 – 21 tháng 3 năm 1459Con của Đurađ I Branković. Là người con trai duy nhất của cha mình không bị Murad II còn khỏe mạnh (hai người em trai còn lại của ông bị chọc mù mắt). Tiếp tục duy trì tình trạng chư hầu kép Ottoman-Hungary. Sau cái chết không rõ ràng của mẹ ông là Irene Kantakouzene vào năm 1457, một cuộc nội chiến bùng nổ giữa phe của bác ông là Toma Kantakouzenos và chính ông. Phe của người bác họ lưu vong không lâu sau đó. Trong khi đó, Ottoman bắt đầu chuẩn bị về mặt quân sự để tiến đánh nhà nước của ông, nên ông gửi thư cầu viện binh từ Hungary. Tuy nhiên ông mất ngay giữa quá trình này, vào tháng 1 năm 1458.Chuyên chúa vương Stefan Tomašević( 1438 – 25 tháng 5/Cuối tháng 6 năm 1463)không khung|124x124px21 tháng 3 – 20 tháng 6 năm 1459Cai trị thông qua hôn nhân với Mara Branković, con rể Lazar Branković. Mehmed II coi việc ông, con trai của một vị vua Bosnia, cai trị Serbia là một sự xúc phạm vì Serbia là chư hầu cho Ottoman, do đó khởi sự đánh Serbia. Với ưu thế quân số và một số thứ khác, Ottoman dễ dàng đánh bại ông, buộc ông phải rút về Bosnia và ít lâu sau thi Ottoman chính thức áp đặt quyền cai trị với Serbia.Chuyên chế quốc Serbia chính thức bị Ottoman chiếm đóng. Một phần nhà Branković cùng một số quý tộc Serbia khác sau đó vẫn tiếp tục phục vụ dưới trướng quân Hungary. Chức vụ chuyên chúa vương sau này được vương quốc Hungary và nhà Habsburg phong cho họ.Chuyên chúa vương Vuk Branković( 1438 – 16 tháng 4 năm 1485)không khung|128x128px1471 – 16 tháng 4 năm 1485Cháu của Đurđa I Branković. Năm 1471, chuyên chế quốc Serbia thành lập lại lần nữa trên đất xứ Vojvodina theo lệnh Mátyás Corvin. Các lực lượng Serbia lưu vong của quân đội Hungary tiếp tục có nhiều hoạt động quân sự sau đó dưới quyền ông. Mất sau một trận chiến trên sông Uni.Chuyên chúa vương Đorđe Branković(1461 – 1516)không khung|120x120px1486 – Đầu năm 1496Con của Stefan Branković. Từ năm 1493/1494 thì ông đồng chia sẻ tước hiệu với em trai Jovan. Đến năm 1496 thì ông nhường ngôi và về sống với vai trò là một tu sĩ cho đến lúc mất.Chuyên chúa vương Jovan Branković(1465 – 10 tháng 12 năm 1502)không khung|128x128px1494 – 10 tháng 12 năm 1502Em trai Đorđe Branković. Ông tích cực thực hiện các chiến dịch quân sự chống Ottoman cho đến lúc mất. Nhà Branković tuyệt tự sau cái chết của Jovan Branković. Người Hungary và Habsburg tiếp tục bổ nhiệm các quý tộc Serbia lưu vong khác vào vị trí chuyên chế vương Serbia (trên danh nghĩa).Chuyên chúa vương Ivaniš Berislavić(? – 1514)1504 – 1514Được phong chức bởi vua Hungary. Cưới Jelena Jakšić, vợ cũ của Vuk Branković Grgurević. Do vậy, ông được vua Lajos II của Hungary giữ chức Chuyên chúa vương Serbia. Cùng lúc với việc giữ chức vụ này thì ông giữ thêm chức vụ Ban tỉnh trưởng Ban tỉnh Jajačka (1511), tuy nhiên ông sớm nghỉ chức vụ này sau đó (1513) do công việc vất vả.Chuyên chúa vương Stjepan Berislavić( 1505 – 1535)1520 – 1535Con của Ivaniš Berislavić. Được phong chức bởi vua Hungary năm 1520 vì khi cha mất ông mới khoảng 9 tuổi. Sau khi người phong ông làm chuyên chúa vương là Lajos II của Hungary mất tại Mohács thì Ferdinand I nhà Habsburg vẫn tiếp tục công nhận ông vì ông ủng hộ ông này là vua hợp pháp của Hungary. Trong khi đó, phe đối lập với nhà Habsburg là János Zápolya tước danh hiệu này của ông và chuyển nó cho người khác. Chuyên chúa vương Radič Božić(? – Tháng 8 năm 1528)1527 – Tháng 8 năm 1528Được phong bởi János Zápolya.Chuyên chúa vương Pavle Bakić(? – 9 tháng 10 năm 1537)không khung|100x100px20 tháng 9 – 9 tháng 10 năm 1537Được vua Ferdinand I phong là chuyên chúa vương Serbia sau những thành tích nổi bật chống quân Ottoman. Mất ngay sau đó gần Gorjani (nay thuộc Croatia).

 Đệ Nhị Đế quốc Serbia và Công quốc Srem (1526 – 1532) 
Danh xưngTên Chân dungThời gian cai trịGhi chúHoàng đế của người Serb (tự xưng) Jovan Nenad( 1492 – 26 tháng 7 năm 1527)không khung|143x143pxSau 29 tháng 8 năm 1426 – 26 tháng 7 năm 1527Xuất thân không rõ ràng, dù bản thân ông tự xưng là hậu duệ của những người cai trị người Serb và Đông La Mã. Sau trận Mohács, ông đánh đuổi Ottoman ra khỏi Bačka và cai trị xứ này, rồi sau đó biến vùng đất này thành một nhà nước độc lập và tự xưng là hoàng đế Serbia. Việc tước đoạt đất đai của một bộ phận giới quý tộc Hungary tại Bačka khiến  thân Zápolya xa lánh ông vì bị . Vì vậy, thay vì ủng hộ János Zápolya như ban đầu thì ông chọn ủng hộ Ferdinand của Áo trong cuộc tranh giành ngôi vua Hungary sau khi Lajos II mất trong trận Mohács. Điều này khiến ông chiến tranh với Zápolya và mất trong thời gian chiến đấu với đợt quân thứ ba do ông này gửi đến gần Szeged (nay thuộc Hungary)Công tước Radoslav Čelnik( 1526 – 1532)26 tháng 7 năm 1527 – 1532Tổng chỉ huy quân đội của hoàng đế Jovan Nenad. Trở thành chư hầu cho Ottoman và cai trị xứ Srem với danh hiệu tự xưng là "Công tước xứ Srem", tuy nhiên ông vẫn bí mật giữ liên lạc với nhà Habsburg. Lãnh thổ xứ Srem do ông kiểm soát cũng thu hẹp dần trong thời gian ông cai trị và đến năm 1530 ông ký kết hiệp ước để theo phục vụ nhà Habsburg. Lãnh thổ tại Srem của ông sau đó bị Ottoman chiếm vào năm 1532 

 Ban quốc Lugos và Karánsebes 

 Michael de Somlya (1536)
 Péter Petrovics (1544–1549)
 John Glessan (1552)
 Gregory Bethlen xứ Iktár (1563)
 Gabriel Bethlen xứ Iktár (1564)
 Stephen Trompa (1575–1577)
 Gregory Palotić ( 1594)
 Paul Keresztesy (1605–1606) và (1610–1613)
 Ákos Barcsay (1644-1655)

 Nhà Habsburg chiếm đóng Serbia 

Danh xưngTên Chân dungThời gian cai trịGhi chúCông tước Jovan Monasterlija(Những năm 1660 – 1706)không_khung|103x103px1691 – 1706Người Serbs tị nạn từ Ottoman. Từ năm 1690 ông giữ chức đội trưởng Dân quân Serbia, được tổ chức từ những toán dân Serb di cư vào Áo. Sau này ông giữ chức phó vương (vice-voivode) và Lãnh tụ Nhà nước Serbia. Sau đó, không rõ vào thời gian nào, ông được hoàng đế Áo Leopold chuyển sang chức Rascian obercaptain (Tạm dịch: Phó đoàn trưởng xứ Rascia) nhằm giảm thiểu quyền lực của các sắc dân Serbs di cư vào đây. Ông tham gia một số trận đánh chống Ottoman và sau là khởi nghĩa Rákóczi rồi mất do vết thương có được trong một trận công hãm thành Ottoman tại Oradea.Vua Karlo VI(1685 – 1740)không_khung|118x118px21 tháng 7 năm 1718 – 18 tháng 9 năm 1739Sau thắng lợi trong chiến tranh Áo-Ottoman (1716–1718), Áo được nhượng lại một phần phía Bắc Serbia (bao gồm cả Beograd) theo như hòa ước Požarevac. Vương quốc mang tên Serbia theo đó được thành lập theo sau những phần đất dôi ra sau khi Ottoman nhượng lại mà không phải của Hungary, Bosnia lẫn các vùng đất khác của Đế quốc La Mã Thần thánh. Sau thất bại trong chiến tranh Áo-Ottoman (1737–1739), Áo buộc phải nhượng lại toàn bộ phần lãnh thổ của vương quốc này cho Ottoman.Voivode→Công tước Stevan Šupljikac(1786 –  1848)không_khung|120x120px1 tháng 5 năm 1848 – 15/27 tháng 12 năm 1848Stevan Šupljikac là Voivode (Công tước/Thống đốc quân sự) đầu tiên của Vojvodina Serbia (Srpska Vojvodina), được bầu tại Đại hội Dân tộc Serbia ở Sremski Karlovci tháng 5 năm 1848, trong bối cảnh Cách mạng 1848 tại Đế quốc Áo. Việc ông được bầu làm Voivode phản ánh nỗ lực của người Serb tại Nam Hungary nhằm giành quyền tự trị dân tộc – giáo hội – hành chính trước chính quyền Hungary. Quyền lực của ông chỉ được Hoàng đế Áo Franz Joseph I gián tiếp thừa nhận trong một sắc lệnh ngày 15 tháng 12 năm 1848, trong khuôn khổ chính sách sử dụng người Serb làm đối trọng với phong trào dân tộc Hungary. Chủ tịch Hội đồng Nhà nước Vojvodina Serbia → Đế ủy Tạm quyền (Uỷ viên Hoàng gia tạm thời tại Sremska và Bačko-Bodroška và Tây Banat) Josif Rajačić(1785 –  1861)không_khung|133x133px15/27 tháng 12 năm 1848 – 4 tháng 3 năm 1849Đồng thời là Thượng phụ Chính thống giáo Serbia tại Karlovci. Sau khi Šupljikac qua đời năm 1848, quyền lãnh đạo dân sự và giáo hội của người Serb tại Áo được chuyển dần sang vai trò của ông. Sau hiến pháp tháng 3, Vojvodina Serbia bị bãi bỏ và ông được bổ nhiệm làm Uỷ viên Hoàng gia tạm thời tại Sremska, Bačko-Bodroška và Tây Banat (các vùng thuộc Vojvodina Serbia cũ) nhưng quyền lực thực tế bị hạn chế do ảnh hưởng của Tổng đốc Áo tại Belgrade lúc đó là Ferdinand Mayerhofer. Đến khi đơn vị hành chính mới chính thức thành lập tại đây vào tháng 11, chức vụ của ông bị bãi bỏ.4 tháng 3 – 18 tháng 11 năm 1849Đại Voivode của Chế độ Voivode Serbia Franz Joseph I(1830 –  1916)không_khung|128x128px18 tháng 11 năm 1849 – 27 tháng 12 năm 1860Sau sắc lệnh hoàng gia ngày 18 tháng 11 năm 1849, nhà nước nhà được thành lập trên cơ sở lãnh thổ Vojvodina Serbia cũ, với Franz Joseph I tự xưng là Đại Voivode của Voivode quốc Serbia. Năm 1860, nhằm đáp ứng yêu sách lãnh thổ từ Hungary trước nguy cơ nổi dậy mới từ đây, ông cho bãi bỏ Voivode quốc Serbia và Banat quốc Temesvár. Hungary sau sát nhập các vùng đất này mà không gặp sự phản đối nào từ chính quyền Viên.

 Serbia hiện đại (1804 – 1918) 

 Nhà nước Cách mạng Serbia (1804 – 1813) 
Danh xưngTên Chân dungThời gian cai trịHôn nhânGhi chúĐại Vožd Đorđe Petrović "Karađorđe"(1768 –  1817)không_khung|135x135px14 tháng 2 năm 1804 – 3 tháng 10 năm 1813không_khung|111x111pxJelena Petrović1785/17867 người conLãnh tụ cuộc nổi dậy Serbia thứ nhất. Sau khi 4 dayı (Đại quan) ở Serbia nổi dậy và ám sát Paşalığı (Tổng đốc) Belgrade đầu năm 1804, họ không nghe lệnh từ sultan và cho tiến hành giết chết các quý tộc Serbia ở quy mô lớn, còn gọi với tên gọi Seča knezova (Cuộc đại thanh trừng các quý tộc Serbs). Người Serb quyết định nổi dậy chống lại họ và nhất trí bầu ông lên ngôi. Cho đến năm 1805, dayı bị quân Serb tiêu diệt, nhiều quan chức bị xử tử. Ông cùng các lãnh đạo đòi quyền tự trị, nhưng Selim III từ chối và kêu gọi jihad. Cuộc chiến ban đầu tiến triển rất thuận lợi cho người Serbs, tuy nhiên, sự đấu đá nội bộ bên trong cùng với việc Nga, những người ủng hộ cho cuộc nổi dậy, bị Napoleon xâm lược, khiến cho cuộc nổi dậy dần rơi vào thế bất lợi. Ông trốn thoát sang Áo cuối năm 1813 và Belgrade thất thủ không lâu sau đó, kết thúc cuộc nổi dậy lần thứ nhất. Áo bắt ông nhưng thay vì chuyển sang cho Ottoman theo như yêu cầu từ phía nước này thì lại chuyển sang cho phía Nga và trú tại Bessarabia. Năm 1916, ông tham gia tổ chức Filiki Eteria, một tổ chức bí mật của người Hi Lạp nhằm phát động nổi dậy trên khắp Balkan. Ông về Serbia trong bí mật vào tháng 7 năm 1817 nhưng bị Miloš Obrenović, một thủ lĩnh nổi dậy khác, cho người sát hại vì sợ sự trở về của ông khiến Ottoman bội ước sau thành công của cuộc nổi dậy thứ nhì chống Ottoman.

 Thân vương quốc Serbia (1815 – 1882) 

Danh xưngTên Chân dungThời gian cai trịHôn nhânGhi chúĐại Vožd→Vương công Miloš Obrenović I(1780 –  1860)không_khung|125x125px23 tháng 4 năm 1815 – 25 tháng 6 năm 1839không_khung|126x126pxLjubica Vukomanović6 tháng 1 năm 1805/18068 người conThủ lĩnh cuộc nổi dậy Serbia thứ nhì với kết quả sau cùng là Serbia trở thành một nhà nước tự trị thuộc Ottoman. Đường lối lãnh đạo tập quyền sau độc lập của ông khiến các cuộc nổi dậy liên tiếp diễn ra, buộc ông phải nhượng bộ bằng bản hiến pháp năm 1835 với tên gọi Sretenje. Tuy nhiên bản hiến pháp này vấp phải sự phản đối của nhiều nước châu Âu và bản hiến pháp ít cấp tiến hơn ra đời sau đó vào năm 1838. Xung đột xung quanh bản Hiến pháp này sau đó ngày càng gia tăng giữa hai phe Vương công và Hiến pháp (gồm 17 vị vương công quý tộc thành viên của Hội đồng Nhà nước được lập nên sau Hiến pháp 1838) dẫn đến cuộc nổi dậy Jovanove bất thành do chính ông tiến hành. Sức ép từ loạt các hội đồng nhằm "bầu" thành viên cho kỳ họp do phe Hiến pháp tiến hành sau cuộc nổi dậy này khiến ông phải từ chức và sau đó 2 ngày ông cùng con thứ là Mihailo Obrenović lưu vong sáng Áo.Vương công Milan Obrenović II(1819 –  1839)không_khung|132x132px25 tháng 6 năm 1839 – 8 tháng 7 năm 1839Không kết hônCon cả và cũng là trữ quân của Miloš Obrenović. Ông có thể chất yếu ớt từ nhỏ và do y học Serbia kém phát triển, tình trạng sức khỏe của ông thường xuyên ở trong tình trạng không ổn định. Ông thường xuyên bị ốm, nhất là trận bệnh năm 1834 và 1838. Khi Miloš thoái vị. ông lên ngôi sau đó nhưng không thể tự mình cai trị mà phải thông qua một Hội đồng nhiếp chính được bổ nhiệm để điều hành đất nước trong lúc chờ ông bình phục. Tuy nhiên ông qua đời sau đó không lâu.Vương công Mihailo Obrenović III(1823 –  1868)không_khung|117x117px8 tháng 7 năm 1839 – 14 tháng 9 năm 1842không_khung|132x132pxLjubica Vukomanović1 tháng 8 năm 1853Không có conCon út của Miloš Obrenović I. Cùng cha ra nước ngoài sau khi Miloš thoái vị. Khi Milan Obrenović mất, ông còn ở trong một điền trang của cha tại Bucharest. Ông tiếp tục ở ngoài Serbia và thăm Abdül Mecid I trước khi về nước vào tháng 3 năm 1840. Trong thời gian ông ở ngoài nước và cả thời gian ở Serbia cho đến trước năm 18 tuổi, một Hội đồng nhiếp chính được bầu lên với mục đích giúp ông cai trị nhà nước. Nhà Obrenović trong lúc này tổ chức phong trào quần chúng mới để gây sức ép đối với phe Hiến pháp và các nhiếp chính và cuối cùng đã thành công, buộc các nhân vật, hoặc là về Ottoman, hoặc là tới Vidin hay chạy sang Áo. Tuy nhiên, các chính sách kinh tế mới của ông khiến nhân dân bất mãn và tạo điều kiện cho phe Hiến pháp quay lại - điều mà Ottoman ngầm ủng hộ, nhất là sau khi nhận thấy ông cho ủng hộ phong trào chống Ottoman ở phía Nam Serbia. Phe Hiến pháp dần giành được sự ủng hộ của dân chúng trong khi Ottoman gia tăng sức ép chính trị mới với Serbia. Một phong trào nông dân mới nổi lên, nhưng lần này thì Mihailo bị đảo chính và phải trốn sang Áo.Vương công Aleksandar Karađorđević(1806 –  1885)không_khung|121x121px14 tháng 9 năm 1842 – 23 tháng 12 năm 1858không_khung|130x130pxPersida Nenadović1 tháng 6 năm 183010 người conCon út của Đorđe Petrović "Karađorđe". Sống lưu vong cùng cha từ nhỏ. Năm 1839, ông cùng gia đình trở về Serbia. Sau cuộc đảo chính năm 1842, ông được phe Hiến pháp tôn làm vương công mới của Serbia. Ông tiến hành một số cải cách cũng như hỗ trợ người Serb trong cuộc cách mạng Hungary. Một xung đột với phe đối lập thuộc Hội đồng Nhà nước buộc ông phải triệu tập hội nghị và ở đây cả hai phe ủng hộ và phản đối đều nhất trí về quyết định thoái vị ông. Ông sống phần đời sau tại Timișoara và mất tại đây.Đại Vožd→Vương công Miloš Obrenović I(1780 –  1860)không_khung|123x123px23 tháng 12 năm 1858 – 26 tháng 9 năm 1860không_khung|126x126pxLjubica Vukomanović6 tháng 1 năm 1805/18068 người conSau thời gian lưu vong tại Áo, ông trở về sau khi Aleksandar Karađorđević thoái vi sau Hội nghị Ngày Thánh Andrei. Ông nhanh chóng đàn áp các phe nhóm khiến ông lưu vong và thông qua Đạo luật Hội Nghị 1859 trước khi mất.Vương công Mihailo Obrenović III(1823 –  1868)không_khung|124x124px26 tháng 9 năm 1860 – 10 tháng 6 năm 1868không_khung|132x132pxLjubica Vukomanović1 tháng 8 năm 1853Không có conLên ngôi lần thứ hai sau khi cha qua đời. Ông dần loại bỏ gần như hoàn toàn ảnh hưởng của Ottoman về mặt luật pháp cũng như quân sự. Tuy nhiên, do chính sách cai trị chuyên chế, phe tự do thường bị ông đàn áp và có ý định ám sát ông. Một trong những âm mưu ám sát ông như vậy đã thành công vào năm 1868, và người con nuôi gọi ông bằng bác họ (con của anh trai Miloš J. Obrenović) được nhận nuôi lên kế nhiệm ông.Vương công Milan Obrenović IV(1854 –  1901)không_khung|129x129px10 tháng 6 năm 1868 – 6 tháng 3 năm 1882không_khung|126x126pxNatalija Obrenović17 tháng 10 năm 1875 (Ly dị  giữa tháng 10 năm 1888)2 người conCon của anh trai Miloš J. Obrenović và là em con chú của Mihailo Obrenović. Ông lên ngôi sau khi Hội đồng Quốc gia nhất trí rằng ông là vương công kế nhiệm với sự can thiệp của Milivoje Blaznavac (lúc này là Bộ trưởng Chiến tranh Serbia). Một Hội đồng Nhiếp chính được bầu lên (Milivoje Petrović Blaznavac, Jovan Ristić và Jovan Gavrilović) nhằm hỗ trợ ông cai trị cho đến khi ông đủ 18 tuổi. Sau khi trưởng thành, sức ép của người dân khiến ông sớm gây chiến với Ottoman qua hai cuộc chiến tranh lần thứ nhất (1876-1877) và lần thứ hai (1877-1878). Thất vọng với việc Nga ủng hộ thành lập Bulgaria sau các cuộc chiến này (Hiệp ước San Stefano), ông quay sang thân với Áo-Hung và kí Công ước Bí mật với nước này năm 1881. Có được sự hậu thuẫn này, ông tuyên bố Serbia trở thành Vương quốc năm 1882 (trước đó Serbia được công nhận độc lập sau chiến tranh lần thứ nhất với Ottoman).

 Vương quốc Serbia (1882 – 1918) 

Danh xưngTênChân dungThời gian cai trịHôn nhânGhi chúVua Serbia Milan I(1854 –  1901)không_khung|151x151px6 tháng 3 năm 1882 – 6 tháng 3 năm 1889không_khung|138x138pxNatalija Obrenović17 tháng 10 năm 1875 (Ly dị  giữa tháng 10 năm 1888)2 người conSau khi trở thành vua, tước hiệu mới của ông là Milan I. Các nỗ lực ám sát ngày càng rõ ràng hơn sau khi lên ngôi (có lẽ là do chính sách thân Áo-Hung) khiến ông phải ra lệnh tịch thu vũ khí trong dân chúng, và điều này dẫn đến cuộc nổi dậy bất thành của phe cấp tiến tại Timočka. Chiến tranh với Bulgaria nổ ra năm 1885 vì việc nước này sát nhập Đông Rumelia kết thúc với việc Serbia thất bại, và điều này là suy yếu nghiêm trọng vị thế của ông. Ba năm sau ông ban hành bản Hiến pháp Cấp tiến rồi thoái vị (1889), tuy nhiên ông vẫn giữ ảnh hưởng đáng kể trên chính trường Serbia khi đó, đáng kể nhất là việc giúp con trai Aleksandar đảo chính các nhiếp chính và nắm quyền cai trị Serbia cho người con này của ông trên thực tế. Năm 1897, ông quay trở lại Serbia và được con trai bổ nhệm là Tổng Tư lệnh Quân đội Serbia hiện dịch (tức không kể dân quân cũng như các thành phần bán chuyên hay quân đánh thuê khác). Tại đây ông đã có những nỗ lực quan trọng nhằm hiện đại hóa quân đội Serbia cũng như tiếp tục cùng con khống chế mạnh hơn chính trường Serbia khi đó. Ông phản đối cuộc hôn nhân của con trai với Draga nhưng không thành công, dó đó ông rời Serbia một lần nữa vào năm 1900, rồi mất 1 năm sau đó tại Viên vì biến chứng viêm phổi.Vua Serbia Aleksandar I(1876 –  1903)không_khung|139x139px6 tháng 3 năm 1889 – 11 tháng 6 năm 1903không_khung|137x137pxDraga Mašin5 tháng 8 năm 1900Không có conNgười con duy nhất còn sống duy nhất đến tuổi trưởng thành của Milan Obrenović. Lúc nhỏ, ông chứng kiến mẹ ly dị và cùng với mẹ ông đi nhiều nước châu Âu nhằm trốn tránh cha nhưng vẫn bị bắt về khi đang ở Munich. Ông lên ngôi ở tuổi 13 và được một hội đồng nhiếp chính cai trị, nhưng ông hiếm khi xuất hiện truóc quần chúng nhân dân. Năm 1893, Aleksandar tự tuyên bố thành niên, bãi bỏ chế độ nhiếp chính và tự mình nắm quyền dưới sự hỗ trợ từ cha. Sau đó không lâu, ông lại cho bãi bỏ Hiến pháp tiến bộ do cha mình thiết lập năm 1888 để quay trở lại hiến pháp mang tính bảo thủ năm 1869. Là người mang khuynh hướng gia đình trị, ông bổ nhiệm người thân bên gia đình vợ vào nhiều vị trí khác nhau trong chính phủ Serbia, và điều này khiến người dân Serbia cảm thấy không hài lòng. Những vấn đề tích tụ trong lòng Serbia về các vấn đề trong triều đại của ông, nhất là câu hỏi về người thừa kế nam sau ông, khiến ông cùng vợ bị ám sát ngày 11 tháng 6 (30 tháng 5) năm 1903.Chính phủ Lâm thời (11 – 15 tháng 6 năm 1903)Vua Serbia Petar I(1844 –  1921)không_khung|128x128px15 tháng 6 năm 1903 – 1 tháng 12 năm 1918không_khung|151x151pxLjubica của Montenegro30 tháng 7 năm 18835 người conCon trai thứ 3 của Aleksandar Karađorđević. Lúc nhỏ ông sống và học tập tại châu Âu, tham gia chiến tranh Pháp-Phổ và cuộc nổi dậy ở Herzegovina. Sau cuộc đảo chính tháng Năm, ông được các sĩ quan quân đội đang nắm thực quyền tại Serbia khi đó mời về làm vua. Với tư cách là vua, ông ủng hộ trật tự hiến pháp trong nước và được biết đến với các chính sách tự do của mình. Ông là Tổng tư lệnh Quân đội Serbia trong hai cuộc chiến tranh Balkan. Do tuổi cao, ông đã chuyển giao quyền lực hoàng gia cho con trai mình, Thái tử Alexander, vào ngày 24 tháng 6 năm 1914. Trong Thế chiến thứ nhất, ông đã chiến đấu tại Serbia rồi sau đó rút lui cùng quân đội của mình qua Albania. Ông được người dân Serbia nhớ đến với biệt danh Peter Người Giải phóng (còn được gọi với biệt danh khác gần gũi hơn là Vị Vua Già) do những thành công quân sự trong suốt cuộc đời của mình tại Serbia.

 Nam Tư (1918 – 1945) 

Danh xưngTên Chân dungThời gian cai trịHôn nhânGhi chúVua của người Serb, Croatia và Slovenia Petar I(1844 –  1921)không_khung|132x132px1 tháng 12 năm 1918 – 16 tháng 8 năm 1921không_khung|151x151pxLjubica của Montenegro30 tháng 7 năm 18835 người conVào ngày 1 tháng 12 năm 1918, Vua Petar I tuyên bố là Vua của người Serb, Croatia và Slovenia. Ông ở nước ngoài cho đến tháng 7 năm 1919, sau đó trở về Belgrade và mất tại đây.Vua của người Serb, Croatia và Slovenia→Vua Nam Tư Aleksandar I(1888 –  1934)không_khung|136x136px16 tháng 8 năm 1921 – 9 tháng 10 năm 1934không_khung|149x149pxMaria của Romania8 tháng 6 năm 19223 người conCon thứ tư và là con trai thứ hai của Petar I. Sau chiến thắng trong Thế chiến I, Aleksandar trở thành nhiếp chính của Vương quốc Serbia, Croatia và Slovenia mới, và lên ngôi vua năm 1921 sau khi cha ông qua đời. Sau các vụ ám sát các chính khác Nam Tư ngay tại Quốc hội, ông đã thiết lập chế độ độc tài ngày 6 tháng 1 năm 1929, tuy nhiên trước sức ép quốc tế, ông thông qua Hiến pháp tháng Chín năm 1931. Cũng trong năm này ông tuyên bố chính thức đổi tên Vương quốc Serbia, Croatia và Slovenia sang Vương quốc Nam Tư. Năm 1934, một nhóm những kẻ âm mưu từ hàng ngũ Ustaše và VMRO thân Bulgaria đã ám sát ông ở Marseille.Vua của người Serb, Croatia và Slovenia→Vua Nam Tư Petar II(1923 –  1970)không_khung|134x134px9 tháng 10 năm 1934 – 29 tháng 11 năm 1945không_khung|142x142pxAlexandra của Hi Lạp và Đan Mạch20 tháng 3 năm 19441 người conNgười con lớn nhất của Aleksandar I khi ông này bị ám sát. Do ông còn nhỏ, một người họ hàng họ của ông là Pavle (cháu đằng nội của Petar I) nhiếp chính. Tình hình chính trị phức tạp tại Nam Tư nói riêng và châu Âu nói chung khi đó khiến Pavle phải thỏa hiệp với phe phát xít nhưng điều này đi ngược lại với phe cấp tiến thân Anh chiếm đa số quốc hội khi đó. Họ tiến hành đảo chính và tuyên bố Petar II đủ tuổi để cai trị, kéo theo đó là việc Đức xâm chiếm Nam Tư, Petar II sau đó lưu vong tại Luân Đôn, và đến năm 1945 thì chế độ quân chủ bị bãi bỏ và thay thế bằng một nền cộng hòa sau quyết định bãi bỏ Quốc hội lập hiến Nam Tư, kết thúc chế độ quân chủ Nam Tư. Sau sự kiện này ông sống phần đời còn lại tại Mỹ.
Sau khi chế độ quân chủ Nam Tư bị bãi bỏ, nước này trở thành một nhà nước xã hội chủ nghĩa do Josip Broz Tito và Nam Tư Cộng sản Liên đoàn đứng đầu. Sau đó, nhà nước Nam Tư bị giải thể dần qua một loạt các cuộc xung đột, với sự kiện cuối cùng là sự tan rã Nhà nước Liên bang Nam Tư giữa Serbia và Montenegro đổi tên thành Nhà nước Liên hiệp Serbia và Montenegro. Montenegro sau đó tách ra sau cuộc trưng cầu dân ý năm 2006 và Serbia trở thành nhà nước cộng hòa nghị viện cho đến hiện tại. Việc phục hoàng thông qua trưng cầuu dân ý cho Nam Tư rồi Serbia sau này cho đến giờ nhìn chung không thành công, mặc dù có được sự ủng hộ nhất định từ một số tổ chức chính trị và xã hội.

 Xem thêm 

 Danh sách Tổng thống Serbia
 Tổng thống Serbia
 Tổng thống Serbia và Montenegro
 Vương miện Hoàng gia Serbia

 Chú thích 

 Nguồn 




























 Đọc thêm