Định dạng Normandy

300px|nhỏ|phải|Cuộc họp Bộ tứ vào năm 2019
Định dạng Normandy (Normandy Format) còn được gọi là Nhóm liên lạc Normandy (Normandy contact group) hoặc Bộ tứ Normandy (Normandy Four) là một nhóm các quốc gia đã nhóm họp từ năm 2014 đến năm 2022 trong nỗ lực giải quyết cuộc chiến ở Donbas và Chiến tranh Nga-Ukraina xảy ra với quy mô lớn hơn sau đó trong nỗ lực và các biện pháp hòa đàm trong cuộc chiến Ukraina. Bốn quốc gia tạo nên định dạng này gồm Đức, Nga, Ukraina và Pháp (đại diện cho ba bên gồm Nga-Ukraina và châu Âu theo kiểu ba bên bốn bề) đã lần đầu tiên gặp nhau không chính thức vào ngày 6 tháng 6 năm 2014 trong lễ kỷ niệm 70 năm Ngày D tại Normandy, Pháp. Nhóm này có vai trò quan trọng trong việc làm trung gian hòa giải cho các thỏa thuận Minsk từ năm 2014 đến năm 2015 trong khi các cuộc họp tiếp theo vào năm 2022 đã không thể hạ nhiệt căng thẳng gia tăng trong bối cảnh khúc dạo đầu và leo thang của cuộc xâm lược Ukraina của Nga.

Tổng quan
Định dạng Normandy đã có trước Tuyên bố Chung Geneva (Hiệp định), được ký kết giữa Ukraina, Nga, Liên minh Châu Âu và Hoa Kỳ vào tháng 4 năm 2014. Như tác giả Paul D'Anieri viết, "Theo cách diễn giải của Nga, nó cam kết chính phủ Ukraina sẽ không sử dụng vũ lực chống lại phe ly khai. Thứ hai, nó can thiệp vào tiến trình lập hiến của Ukraina, nơi Nga ủng hộ mạnh mẽ việc phân quyền. Thứ ba, nó xử lý cuộc khủng hoảng như một cuộc xung đột nội bộ của Ukraina – bản thân Nga không có nghĩa vụ nào cả". Định dạng Normandy được thành lập vào ngày 6 tháng 6 năm 2014, nhóm này không bao gồm Hoa Kỳ, mục đích ban đầu của diễn đàn này là nỗ lực tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán giữa Nga và Ukraina nhằm giảm căng thẳng sau khi Nga sáp nhập Crimea và bùng nổ xung đột tại vùng Donbas. Định dạng này hoạt động chủ yếu thông qua các cuộc gọi điện thoại giữa các nhà lãnh đạo và các bộ trưởng ngoại giao, đôi khi có các cuộc họp giữa cả bốn nhà lãnh đạo. Các cuộc họp theo Định dạng Normandy đôi khi bao gồm sự tham dự của đại diện Belarus, Ý và Vương quốc Anh. Trong những năm sau đó, Định dạng Normandy đã đóng vai trò quan trọng trong việc tạo ra các Thỏa thuận Minsk (Minsk I và Minsk II), vốn là những nỗ lực nhằm thiết lập lệnh ngừng bắn và một lộ trình chính trị cho việc giải quyết cuộc xung đột. Tuy nhiên, các cuộc đàm phán và hòa đàm trong khuôn khổ cơ chế định dạng ba bên bốn bề này dần đi vào bế tắc và cuối cùng là hoạt động cầm chừng rồi gián đoạn sau khi Nga mở chiến dịch quân sự toàn diện tại Ukraina vào tháng 2 năm 2022.

Quốc gia lãnh đạo
2014–2017

2017–2019

2019–2021

2021–2025

2025–nay

Chú thích

Thể loại:Chiến tranh
Thể loại:Ngoại giao trong cuộc xâm lược Ukraina 2022