Sơn Tây (phường)

Sơn Tây là một phường thuộc thành phố Hà Nội. Phường được hình thành trên cơ sở sáp nhập các phường Ngô Quyền, Phú Thịnh, Viên Sơn, xã Đường Lâm, một phần các phường Trung Hưng, phường Sơn Lộc và xã Thanh Mỹ thuộc thị xã Sơn Tây cũ trong đợt sáp nhập tỉnh, thành Việt Nam 2025.
 Lịch sử 
Đất phường Ngô Quyền xưa là vùng đất phía Tây thành cổ, phía cửa Hữu, nằm giữa 2 vòng thành: la thành (bằng đất) và tường thành chính (bằng đá ong) của Thành cổ Sơn Tây. Các đường phố chính thuộc phường Ngô Quyền gồm: phố Ngô Quyền (phố Hữu Lợi cũ), phố Nguyễn Thái Học (phố Đệ Nhị cũ, hướng thẳng vào cửa cửa Hữu thành cổ, vị trí quyết định cục diện trận Sơn Tây 1883), phố Phùng Hưng. Rìa phía Tây Bắc của phường là đoạn đầu đường Đền Và (xã Tắc, nơi từng diễn ra vụ tập kích Sơn Tây).

Phường Sơn Tây được thành lập theo Nghị quyết số 1656/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội Việt Nam, ban hành ngày 16 tháng 6 năm 2025. Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của các phường Ngô Quyền, Phú Thịnh, Viên Sơn, xã Đường Lâm, một phần diện tích tự nhiên, quy mô dân số của phường Trung Hưng, phường Sơn Lộc và xã Thanh Mỹ thuộc thị xã Sơn Tây cũ, để thành lập phường Sơn Tây. 

Sau sắp xếp phường có diện tích tự nhiên 23,44 km2, quy mô dân số 31.062 người. Phía Bắc giáp xã Vĩnh Phú (tỉnh Phú Thọ), phía Tây giáp xã Quảng Oai, phía Đông giáp xã Phúc Lộc và Phúc Thọ, phía Nam giáp phường Tùng Thiện. Trụ sở Phường đặt tại số 5 Trưng Vương (Đảng ủy phường (Thị ủy Sơn Tây cũ)) và số 1 Phó Đức Chính (Ủy ban nhân dân phường (UBND Thị xã Sơn Tây cũ)), thuộc thị xã Sơn Tây cũ.

Di tích - Danh thắng
Đình Phù Sa
Đình làng Phù Sa thuộc phường Sơn Tây, thành phố Hà Nội. Dựa theo cuốn thần phả và 11 đạo sắc phong được lưu giữ tại đình cùng truyền thuyết của nhân dân lưu truyền, đình thờ Phò mã Quán Sơn cùng Công chúa Phù Dung con của Vua Đinh Tiên Hoàng.

Tương truyền, Phò mã Quán Sơn tên đầy đủ là Trương Quán Sơn, con của vị Đại thần nhà Đinh là Trương Ma Ni. Quán Sơn sinh ngày 1 tháng 5 âm lịch, dáng người khôi ngô, tuấn tú, tài năng, đức độ, tinh thông cả âm nhạc, có khí phách của người anh hùng. Chàng được Vua Đinh Tiên Hoàng kén làm Phò mã, sánh vai cùng Công chúa Đinh Phù Dung. Phò mã Quán Sơn từng được vua cha phong chức Trấn thủ tứ thành, có công giúp nước chống quân Tống xâm lược. Khi đất nước thanh bình, Phò mã Quán Sơn cùng Công chúa Phù Dung về đất Phù Sa chiêu dân lập ấp, cấp cho dân ruộng vườn, dạy dân làng nghề trồng dâu nuôi tằm, dệt vải.

Làng cổ Đường Lâm

 Chú thích