Đại hội Đảng Cộng sản Liên Xô

Đại hội Đảng Cộng sản Liên Xô () tên đầy đủ Đại hội Đại biểu Toàn quốc Đảng Cộng sản Liên Xô là cơ quan quyền lực tối cao lãnh đạo Đảng. Theo Điều lệ Đảng là cơ quan quyết định tối cao của toàn Đảng Cộng sản.

Tổng quan
Có 28 kỳ Đại hội Đảng Cộng sản Liên Xô được diễn ra, Đại hội lần đầu tiên với tiền thân là Đảng Lao động Dân chủ Xã hội Nga được tổ chức tại Minsk năm 1898.

5 kỳ Đại hội được tổ chức ngoài nước Nga, Đại hội lần thứ 2 -Bruxelles và Luân Đôn, lần thứ 3 -Luân Đôn, lần thứ 4 -Stockholm, lần thứ 5 -Luân Đôn. Từ Đại hội 6 trở về sau được tổ chức trên lãnh thổ nước Nga. Thứ 6 và thứ 7 tổ chức tại Petrograd. Từ Đại hội 8 về sau tổ chức tại Moskva, tại Điện Kremlin.

Sau Cách mạng tháng 10 Nga, trong giai đoạn 1917-1925 Đại hội được tổ chức thường xuyên với định kỳ 1 năm, với các tên gọi khác nhau Đảng Lao động Dân chủ Xã hội Nga, Đảng Cộng sản Nga, Đảng Cộng sản toàn Liên bang, về sau do biến động chiến tranh Đại hội diễn ra không thường xuyên. Đại hội XVIII tới Đại hội XIX cách nhau 13 năm (1939-1952).

Giai đoạn từ 1961-1986 tổ chức định kỳ 5 năm.

Giai đoạn Stalin nên nằm quyền Đại hội Đảng không được tổ chức thường xuyên, theo cựu thư ký của Stalin Bazhanov cho rằng "Stalin sợ triệu tập Đại hội", về lý thuyết có thể loại bỏ chức vụ của ông, như trước đó Stalin loại bỏ các đối thủ trong vị trí quyền lực của mình, kể từ Đại hội lần thứ XVII theo đề xuất của mình xóa bỏ chức vụ Tổng Bí thư, và ông được bổ nhiệm vào Ban Bí thư cùng Zhdanov và Kirov.

Đại hội XXVIII là Đại hội cuối cùng của Đảng cầm quyền, về sau Liên minh các Đảng Cộng sản - Đảng Cộng sản Liên Xô vẫn tổ chức Đại hội Đảng, tuy không được công nhận. Đại hội XXIX được tổ chức năm 1993.
Triệu tập Đại hội
nhỏ|183x183px|Đại hội lần thứ XVII tổ chức dưới sự quản lý của Hội đồng Trung ương Công đoàn Liên Xô, ngày 19 tháng 3 năm 1982
Là cơ quan chi phối tối cao các tổ chức Đảng, có 3 cấp:
 Hội nghị chung (cho các tổ chức Đảng chính)
 Hội nghị (cho các tổ chức Đảng thuộc huyện, thành phố, khu vực, tỉnh và lãnh thổ)
 Đại hội (cho các Đảng Cộng sản tại các nước Cộng hòa và Đảng Cộng sản Liên Xô)

Đại hội Đảng bầu Bộ Chính trị hoặc Trung ương Đảng, cơ quan chấp hành và chỉ đạo tất cả các công việc hiện tại của tổ chức Đảng.

Đại hội được triệu tập bởi Ban Chấp hành Trung ương thường lệ tối thiểu 5 năm 1 lần. Việc triệu tập một Đại hội và chương trình nghị sự sẽ được công bố không quá 6 tuần trước khi khai mạc.

Đại hội bất thường (khẩn cấp) sẽ được triệu tập Trung ương Đảng chủ động hoặc theo yêu cầu hơn 1/3 số thành viên đại diện cho Đại hội Đảng đầu nhiệm kỳ. Đại hội bất thường (khẩn cấp) được triệu tập trong vòng 2 tháng và có thẩm quyền bổ sung không quá 1/2 số thành viên đại diện cho toàn Đảng.

Tỷ lệ đại diện cho Đảng được Trung ương Đảng quyết định.

Trong trường hợp Trung ương Đảng không thể triệu tập Đại hội trong trường hợp bất thường (khẩn cấp), Ủy ban Tổ chức Trung ương được quyền triệu tập Đại hội bất thường. 
Quyền hạn
Đại hội Đảng có quyền:
 Nghe và thông qua các báo cáo của Trung ương Đảng, Ủy ban Kiểm toán Trung ương và các tổ chức trung ương khác.
 Sửa đổi và thông qua Cương lĩnh và Điều lệ Đảng.
 Quyết định quy tắc của Đảng trong các vấn đề trong đối nội, đối ngoại, xem xét và quyết định các vấn đề quan trọng nhất của Đảng và sống còn của Nhà nước, và xây dựng chủ nghĩa cộng sản.
 Bầu Trung ương Đảng và Ủy ban Kiểm toán Trung ương.

Số lượng Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy ban Kiểm toán Trung ương do Đại hội quyết định. Ghế trống phát sinh của Trung ương Đảng được thêm bằng Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng.
Các kỳ Đại hội
 # Đại hội Địa điểm Lãnh đạo Đảng Khai mạc Bế mạc Thời gian I 1/3/1898 3/3/1898 2 ngày Minsk, Đế quốc Nga  — II 17/7/1903 10/8/1903  24 ngày Bruxelles, Bỉ và Luân Đôn, Anh Vladimir Lenin III 12/4/1905 27/4/1905  15 ngày Luân Đôn, Anh IV 10/4/1906  25/4/1906  15 ngày Stockholm, Thụy Điển V 30/4/1907  19/5/1907  19 ngày Luân Đôn, Anh  VI 26/7/1917  3/8/1917  8 ngày Petrograd, Đế quốc Nga  VII 6/3/1918 8/3/1918  2 ngày Moskva, CHXHCN Xô viết Nga  VIII 18/3/1919  23/3/1919  5 ngày IX 29/3/1920 5/4/1920  7 ngày X 8/3/1921 16/3/1921 8 ngày XI 27/3/1922 2/4/1922  6 ngày XII 17/4/1923 25/4/1923  8 ngày Moskva, Liên Xô  XIII 23/5/1924 31/5/1924  8 ngày Joseph Stalin XIV 18/12/1925 31/12/1925  13 ngày XV 2/12/1927 19/12/1927  17 ngày XVI 26/6/1930 13/7/1930  XVII 26/1/1934 10/2/1934  15 ngày XVIII 10/3/1939 21/3/1939  11 ngày XIX 5/10/1952 14/10/1952  9 ngày XX 14/2/1956 25/2/1956  11 ngày Nikita Khrushchev XXI 27/1/1959 5/2/1959  9 ngày XXII 17/10/1961 31/10/1961  14 ngày XXIII 29/3/1966 8/4/1966  10 ngày Leonid Brezhnev XXIV 30/3/1971 9/4/1971  XXV 24/2/1976 5/3/1976  9 ngày XXVI 23/2/1981 3/3/1981  8 ngày XXVII 25/2/1986 6/3/1986  9 ngày Mikhail Gorbachev XXVIII 2/7/ 1990 13/7/1990  11 ngày

Tham khảo

Thể loại:Đảng Cộng sản Liên Xô
Thể loại:Chính trị Liên Xô