Sao Sâm

Số sao
Sâm Sâm có 7 sao chủ (tinh quan) như sau:

 Hán-Việt  Tên Trung  Ý nghĩa  Chòm sao hiện đại  Số sao  Tên sao Sâm  參  Ba ngôi sao (Tam khỏa tinh)  Lạp Hộ  7  ζ Ori, ε Ori, δ Ori, α Ori, γ Ori, κ Ori, β Ori Phạt  伐  Thảo phạt  Lạp Hộ  3  c Ori, θ2 Ori, ι Ori Ngọc Tỉnh  玉井  Giếng ngọc thạch  Lạp Hộ/Ba Giang  4  λ Eri, ψ Eri, β Eri, τ Ori Bình  屏  Tường chắn gió  Thiên Thố  2  μ Lep, ε Lep Quân Tỉnh  軍井  Giếng của quân đội  Thiên Thố  4  ι Lep, κ Lep, λ Lep, ν Lep Xí  廁  Nhà xí  Thiên Thố  4  α Lep, β Lep, γ Lep, δ Lep Thỉ  屎  Cứt, phân  Thiên Cáp  1  μ Col
Sao bổ sung
Mảng sao  +1  +2  +3  +4  +5  +6  +7  +8  +9  +10  +11  +12  +13  +14  +15  +16  +17  +18  +19  +20  +21  +22  +23  +24  +25  +26  +27  +28  +29  +30  +31  +32  +33  +34  +35  +36  +37  +38  +39  Ghi chú Sâm  σ Ori  31 Ori  η Ori  27 Ori  ο Ori  25 Ori  25 Ori  21 Ori  ρ Ori  23 Ori  ψ Ori  33 Ori  32 Ori  38 Ori  ω Ori  51 Ori  52 Ori  μ Ori  63 Ori  66 Ori  59 Ori  56 Ori  HIP 28413  9 Mon  10 Mon  β Mon  7 Mon  γ Mon  6 Mon  HIP 29118  3 Mon  2 Mon  1 Mon  55 Ori  49 Ori  υ Ori  26 Ori  τ Ori  HIP 25028  Phạt  45 Ori  θ1 Ori                                       Ngọc Tỉnh  66 Eri  68 Eri  HIP 23802                                      Quân Tỉnh  8 Lep  RX Lep                                       Bình  μ Lep  ε Lep                                       Xí  10 Lep  12 Lep  19 Lep  17 Lep  θ Lep  η Lep  ζ Lep  12 Lep                                

Sâm Thương trong văn hóa
Sâm Thương là thuật ngữ để nói tới Sao Sâm và Sao Thương (tức Sao Tâm), với ý nghĩa là xa cách và chẳng bao giờ gặp nhau. Theo Tả truyện Lỗ Chiêu công nguyên niên thì vua Cao Tân thời thượng cổ có hai người con trai, lớn tên là Át Bá và bé tên là Thực Trầm hay đánh nhau, nên vua chuyển Át Bá tới Thương Khâu, chủ Sao Thần (Sao Tâm), vì vậy người gọi Sao Thần là Sao Thương, và chuyển Thực Trầm tới Đại Hạ chủ Sao Sâm. Khi Sao Sâm ở phía đông mọc thì Sao Thương ở phía tây lặn và chúng không bao giờ gặp nhau.Tại điểm quan sát ở Hà Nội thì sao Betelgeuse trong mảng Sao Sâm mọc sau khi sao Antares trong mảng Sao Tâm lặn khoảng 1h50phút; nhưng ở chiều ngược lại thì Betelgeuse lặn sau khi Antares đã mọc khoảng 58 phút nên thực tế là chúng có khoảng 58 phút cùng xuất hiện trên bầu trời. Cụ thể, thời điểm ngày 01/01/2021 thì Antares mọc lúc 04h24m18s giờ Hà Nội ở góc phương vị 118,24 độ (hướng đông đông nam), lặn lúc 14h59m55s góc phương vị 241,76 độ (hướng tây tây nam) và sau đó mọc lúc 04h20m22s ngày 02/01/2021 còn Betelgeuse mọc lúc 16h52m48s ngày 01/01/2021 ở góc phương vị 81,84 độ (hướng đông) và lặn lúc 05h18m35s ngày 02/01/2021 ở góc phương vị 278,16 độ (hướng tây). Như thế chúng cùng xuất hiện trên bầu trời trong 58 phút 13 giây, từ 04h20m22s đến 05h18m35s ngày 02/01/2021. Người đời sau gọi tình trạng anh em không hoà thuận là Sâm Thương.Tả truyện.Lỗ Chiêu Công nguyên niên, trích dẫn: 昔高辛氏有二子, 伯曰閼伯, 季曰實沈．居于曠林, 不相能也．日尋干戈, 以相征討．后帝不臧, 遷閼伯于商丘, 主辰, 商人是因, 故辰為商星．遷實沈于大夏, 主參, 唐人是因, 以服事夏商 (Tích Cao Tân thị hữu nhị tử, bá viết Át Bá, quý viết Thực Trầm. Cư vu khoáng lâm, bất tương năng dã. Nhật tầm can qua, dĩ tương chinh thảo. Hậu đế bất tang, thiên Át Bá vu Thương Khâu, chủ Thần, Thương nhân thị nhân, cố Thần vi Thương tinh. Thiên Thực Trầm vu Đại Hạ, chủ Sâm, Đường nhân thị nhân, dĩ phục sự Hạ Thương)

Đỗ Phủ từng viết rằng: 人生不相見，動如參與商 (nhân sinh bất tương kiến, động như Sâm dữ Thương).Đỗ Phủ (杜甫), 759. Tặng Vệ bát xử sĩ (贈衛八處士) Truyện Kiều có câu: "Sâm Thương chẳng vẹn chữ tòng, tại ai há dám phụ lòng cố nhân".

Sao Sâm/chòm sao Lạp Hộ có xích kinh khoảng 5h, còn Sao Tâm (Thương)/chòm sao Thiên Yết có xích kinh khoảng 17h. Với chênh lệch góc giờ xấp xỉ 12h thì về mặt lý thuyết chúng gần như không bao giờ cùng xuất hiện trên bầu trời.

Xem thêm 
 Lạp Hộ
 Sao Tâm

Tham khảo

Thể loại:Thiên văn học Trung Quốc
Thể loại:Nhị thập bát tú
Thể loại:Chòm sao Trung Quốc cổ đại