Vũ Đức Sao Biển

Vũ Đức Sao Biển (12 tháng 2 năm 1947 – 6 tháng 5 năm 2020) là một nhạc sĩ, nhà văn, nhà báo và nhà giáo người Việt Nam. Khi viết phiếm luận, ông dùng các bút danh Đồ Bì, Đinh Ba, Mạc Đại.

Cuộc đời
Vũ Đức Sao Biển tên thật là Võ Hợi, sinh ngày 12 tháng 2 năm 1947, tại Tam Kỳ, Quảng Nam. Nguyên quán ông tại xã Duy Vinh, huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam (nay là xã Nam Phước, thành phố Đà Nẵng).

Năm 18 tuổi, ông vào Sài Gòn học Đại học Sư phạm (Ban Việt – Hán) và Đại học Văn khoa (ban Triết học phương Đông). Tháng 10 năm 1970, ông tốt nghiệp rồi xuống Bạc Liêu dạy học các môn Văn và Triết học bậc trung học tại Trường Công lập Bạc Liêu cho đến năm 1975.

Sau sự kiện 30 tháng 4 năm 1975, ông trở về Thành phố Hồ Chí Minh dạy học, có một thời gian làm tại phòng Giáo dục huyện Nhà Bè. Vừa dạy, ông vừa bắt đầu cộng tác với các báo: Tuổi Trẻ Cười, Thanh Niên, Kiến Thức Ngày Nay, Công an Thành phố Hồ Chí Minh, Pháp luật Thành phố Hồ Chí Minh... Ông là thành viên Hội Nhạc sĩ Việt Nam lẫn Hội Nhà báo Việt Nam.

Mười năm sau đó, ông trở lại Bạc Liêu và sáng tác loạt ca khúc về Bạc Liêu và miền đất phương Nam. Những bài như Điệu buồn Phương Nam, Đêm Gành Hào nghe điệu hoài lang, Đau xót lý chim quyên, Trở lại Bạc Liêu, Trên sóng Cửu Long... là những tác phẩm được rất nhiều người yêu thích. Giai đoạn sau thập niên 2010, một số đài truyền hình trung ương và địa phương mời ông thực hiện phim tư liệu về tác giả và tác phẩm nhạc vàng.

Ngoài sáng tác nhạc, ông còn viết báo, tiểu thuyết, tiểu phẩm trào phúng và đặc biệt là phiếm luận về truyện kiếm hiệp Kim Dung (Kim Dung giữa đời tôi).

Năm 1999, theo gợi ý của Bí thư tỉnh ủy Bạc Liêu Nguyễn Văn Út, ông tiến hành phục dựng lại bài Dạ Cổ Hoài Lang đem cho nhạc sĩ Quốc Dũng hòa âm và ca sĩ Hương Lan, Hạnh Nguyên trình diễn lần đầu tiên trên sóng VTV1. Năm 2013, ông lại cùng ba nhà báo Anh Đức, Liêu Phúc Minh, Tố Loan dịch tiếp bản Dạ Cổ Hoài Lang ra ba thứ tiếng Anh, Pháp và Quan thoại.

Năm 2007, ông chuyển ngữ game Cửu Long Tranh Bá (9D Online) do VNG phát hành tại Việt Nam. Ông cũng tham gia viết lời bình ở phần phụ lục cho bộ truyện tranh Phong Vân và Anh hùng vô lệ.

Năm 2009, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Thành phố Hồ Chí Minh mời ông thỉnh giảng hai môn “Tạp văn và tiểu phẩm” và "Tường thuật chuyên ngành văn hóa – nghệ thuật" cho Khoa Báo chí – Truyền thông của trường này.

Ông qua đời vào 23 giờ 25 phút ngày 6 tháng 5 năm 2020 tại tư gia, sau hai năm chống chọi với bệnh ung thư vòm họng.

 Âm nhạc 
Ca khúc sáng tác

 Ảo ảnh sương khói
 Ẩn ngữ trong hoa hồng
 Bài ca dựng đất
 Bài ca Vĩnh Long
 Bài thơ hoa cúc
 Bài thơ quê lụa
 Bầy lá hiên nhà (thơ Xuân Kỳ)
 Bên cầu thương nhớ
 Bolero trên bến Bắc Cần Thơ
 Cảm xúc Đà Nẵng
 Chào Cửu Long giang
 Chiều mơ
 Chị và em
 Chiều trên đồi
 Chuyện kể dòng sông (thơ Xuân Kỳ)
 Cỏ hoa hồn du mục
 Cõi tiêu dao
 Đàn và dây
 Đau xót lý chim quyên
 Điệu buồn phương Nam
 Đêm Gành Hào nghe điệu hoài lang
 Đôi mắt
 Đường về
 Giữa lòng phương Nam
 Gửi về nơi cuối đất
 Hát trên đồi Tăng Nhơn Phú
 Hãy nhớ mà quên (thơ Xuân Kỳ)
 Hoa trang vườn cũ
 Hoa hồng nở sớm (thơ Xuân Kỳ)
 Hoàng hôn nhớ
 Hoài niệm Trường Giang
 Huyền thoại Ngũ Hành Sơn
 Hương rừng
 Khúc Nam xuân trên đồng bằng
 Khúc tình ca bên cầu Giao Thủy
 Lứa đôi
 Lý vọng phu
 Mẹ Cửu Long
 Mẹ ơi
 Một đi không lại (thơ Xuân Kỳ)
 Một mình phiêu lãng
 Mùa xuân hát trên ngọn cây tùng
 Ngàn năm Mỹ Sơn
 Nghiêng cả sang tôi
 Người xưa
 Nhớ Quảng Nam
 Nụ hôn phiêu bồng
 O ka lơ mi
 Phố giáng hương
 Phượng nhớ Hoàng
 Rung lên lục lạc vàng
 Rượu hồng đào
 Sáu tỷ và một
 Sông Thu ngày ấy
 Suy tưởng bên hồ
 Tam Kỳ tươi đẹp
 Tạm biệt em yêu (thơ Xuân Kỳ)
 Tango trước biển
 Thoáng mơ trên đồi
 Thu, hát cho người
 Thu Sài Gòn
 Thương về Cà Mau
 Tiếng quốc đêm trăng
 Tiếng ru buồn (thơ Xuân Kỳ)
 Tình ca phương Nam
 Tình ca sông Hàn
 Tình lặng lẽ
 Tình thứ nhất
 Tơ vàng
 Trà Vinh thương nhớ
 Trả yếm cho anh
 Trên sóng Cửu Long
 Trở lại Bạc Liêu
 Trở lại phố Hoài
 Tưởng vẫn còn nhau
 Vì sao ba ngôi (thơ Xuân Kỳ)
 Về bên cha
 Về đây người ơi (nhạc phim Cải Ơi)
 Về nhánh sông xưa
 Xa phố mười năm (thơ Xuân Kỳ)
 Xuân ca vô tận

Sách nhạc
Một ngày cho tình yêu (in chung với Ngô Thụy Miên, Nguyễn Đức Quang, Vũ Thành An, Trần Tú) Nhà xuất bản Khai Hóa, Sài Gòn 1971
Thu hát cho người (Nhà xuất bản Trẻ 1998)
Điệu buồn phương Nam (Nhà xuất bản Trẻ 2002)
Vũ Đức Sao Biển – Năm mươi ca khúc tiêu biểu (Nhà xuất bản Thiên Vương 2008)
Thu hát cho người (80 ca khúc Nhà xuất bản Đồng Nai)
Đêm Gành Hào nghe điệu hoài lang – Trăm khúc tình ca (Nhà xuất bản Trẻ 2019)

Đĩa nhạc
Thu hát cho người (Công ty HSD 2000)
Hoài niệm Trường Giang (Công ty VAFACO 2003)
Khúc tình ca phương Nam (Công ty HSD 2002)

Sách đã xuất bản

 Tác phẩm  Thể loại  Năm  Nhà xuất bản  Ghi chú Bản báo cáo biết bay  Tiểu phẩm trào phúng  1983  Nhà xuất bản Trẻ  Bút danh Đồ Bì Vạn tuế đàn ông  Tiểu phẩm trào phúng  1989  Nhà xuất bản Trẻ  Bút danh Đồ Bì Vĩnh biệt thốt nốt  Tiểu phẩm trào phúng  1996  Nhà xuất bản Trẻ  Bút danh Đồ Bì Thỏ thẻ cùng hoa hậu  Tiểu phẩm trào phúng  1998  Nhà xuất bản Trẻ  Bút danh Đồ Bì Ba đời ham vui  Tiểu phẩm trào phúng  1999  Nhà xuất bản Trẻ  Bút danh Đồ Bì Chuyện dây cà kéo ra dây bí  Tiểu phẩm trào phúng  2010  Nhà xuất bản Trẻ  Bút danh Đồ Bì Xuân dược  Tiểu phẩm trào phúng  2013  Nhà xuất bản Trẻ  Bút danh Đồ Bì Hoa hồng trên cát  Tiểu thuyết  1989  Nhà xuất bản Đồng Nai  Ảo ảnh sương khói  Tiểu thuyết  1991  Nhà xuất bản Long An  Kiếm hoàng hoa  Tiểu thuyết  1995  Nhà xuất bản Long An  Sông lạc đường về  Tiểu thuyết  2012  Nhà xuất bản Trẻ  Kiều Phong – Khát vọng của tự do  Biên khảo  1996  Nhà xuất bản Trẻ  Kim Dung giữa đời tôi – Quyển Thượng Thiên hạ đệ nhất mỹ nhân  Biên khảo  1997  Nhà xuất bản Trẻ  Kim Dung giữa đời tôi – Quyển Trung Từ AQ đến Vi Tiểu Bảo  Biên khảo  1999  Nhà xuất bản Trẻ  Kim Dung giữa đời tôi – Quyển Hạ Thanh kiếm và cây đàn  Biên khảo  2000  Nhà xuất bản Trẻ  Kim Dung giữa đời tôi – Quyển Kết Nhân vật Kim Dung nhìn qua lăng kính pháp luật  Biên khảo  2002  Nhà xuất bản Trẻ  Những vụ án kinh điển trong tiểu thuyết Kim Dung  Biên khảo  2003  Nhà xuất bản Trẻ  Lắng nghe giai điệu Bolero  Biên khảo  2019  Nhà xuất bản Trẻ  Người mang số Q1 2629  Phóng sự  1999  Nhà xuất bản Trẻ  Đi tìm sự thật  Phóng sự  2000  Nhà xuất bản Trẻ  Đối thoại với bản án tử hình  Phóng sự  2001  Nhà xuất bản Trẻ  Ngôn ngữ từ những phiến cẩm thạch  Bút ký  1998  Nhà xuất bản Trẻ  35 năm chuyện trò cùng chữ nghĩa  Bút ký  2003  Nhà xuất bản Trẻ  Úi chao, 60 năm  Hồi ký  2007  Nhà xuất bản Trẻ  Tiếu ngạo giang hồ (8 tập)  Dịch  2001  Nhà xuất bản Trẻ  Dịch chung Lê Thị Anh Đào, Trần Hải Linh Hai tuồng hát bội  Truyện ngắn  2010  Nhà xuất bản Trẻ  Thâm sơn kỳ cục án  Truyện ngắn  2011  Nhà xuất bản Trẻ  Quảng Nam hay cãi  Tạp văn  2010  Nhà xuất bản Trẻ  Án lạ phương Nam  Bút ký  2011  Nhà xuất bản Trẻ  Phía sau mặt báo  Bút ký  2011  Nhà xuất bản Trẻ  Dài & To  Tiểu luận  2011  Nhà xuất bản Trẻ  Hướng đến Chân Thiện MỹTriết lý dành cho tuổi thanh niên  Kỹ năng sống  2011  Nhà xuất bản Trẻ  Đối thoại với tuổi đôi mươi  Tản văn  2016  Nhà xuất bản Trẻ  Ơi, cái tuổi trăng tròn  Kỹ năng sống  2018  Nhà xuất bản Văn hóa – Văn nghệ  Lắng nghe giai điệu Boléro  Biên khảo  2019  Nhà xuất bản Trẻ  Phượng ca  Hồi ký  2019  Nhà xuất bản Văn hóa – Văn nghệ  Miền Nam sống đẹp  Tản văn  2019  Nhà xuất bản Văn hóa – Văn nghệ  Quê nhà yêu dấu  Truyện và ký  2020  Nhà xuất bản Văn hóa – Văn nghệ 

Tham khảo

Thể loại:Người Quảng Nam
Thể loại:Nhà văn Việt Nam
Thể loại:Nhà báo Việt Nam
Thể loại:Nhạc sĩ Việt Nam thế kỷ 20
Thể loại:Nhạc sĩ nhạc vàng
Thể loại:Nhạc sĩ nhạc đỏ
Thể loại:Nhạc sĩ Việt Nam thế kỷ 21
Thể loại:Chết vì ung thư vòm họng
Thể loại:Kim Dung