Danh Nhân (Shogi)

là danh hiệu đầu tiên trong tám danh hiệu lớn của giới shogi chuyên nghiệp Nhật Bản, được khai sinh từ thế kỷ 17 trong thời kỳ Edo, và tới năm 1935 trở thành danh hiệu thi đấu chính thức với việc Sekine Kinjirō Thập tam thế Danh Nhân tự nguyện thoái vị và đề nghị Danh Nhân phải được lựa chọn thông qua thi đấu thay vì cha truyền con nối như trước đây. Từ  trong tiếng Nhật cũng được sử dụng để chỉ những người xuất sắc trong lĩnh vực của mình. Giải đấu tranh danh hiệu này được gọi là , do Nhật báo Asahi, Nhật báo Mainichi cùng Liên đoàn Shogi Nhật Bản chủ trì. Danh Nhân cùng với Long Vương được xem là hai danh hiệu cao quý nhất của giới shogi chuyên nghiệp.

Thuận Vị chiến

 là giai đoạn lựa chọn người thách đấu cho danh hiệu Danh Nhân và được tài trợ bởi Nhật báo Asahi, Nhật báo Mainichi - tổ chức bởi Liên đoàn Shogi Nhật Bản, lần đầu tiên được Liên đoàn giới thiệu vào năm 1947. Thuận Vị chiến được tổ chức liên tục hàng năm ngay sau cặp trận tranh danh hiệu Danh Nhân (thường từ tháng 6 năm trước tới tháng 3 năm sau) kết thúc, và gồm có 5 hạng nối tiếp nhau (theo thứ tự từ cao tới thấp): Hạng A - Hạng B tổ 1 - Hạng B tổ 2 - Hạng C tổ 1 và thấp nhất là Hạng C tổ 2, người đứng đầu Hạng A sau giai đoạn Thuận Vị Chiến sẽ trở thành Khiêu chiến giả (người thách đấu) Danh Nhân. Bản thân đương kim Danh Nhân không phải tham gia giai đoạn này.

Để có cơ hội trở thành khiêu chiến giả danh hiệu Danh Nhân, một kỳ thủ sẽ phải trải qua ít nhất 5 năm - mỗi năm ở một hạng khác nhau do không có quyền nhảy cóc qua bất cứ một hạng nào. Trong quá trình được thăng hạng sau khi kết thúc Thuận Vị chiến, một kỳ thủ cũng có thể theo đó được thăng mức xếp hạng đẳng cấp của mình như sau:

 Thăng lên Bát đẳng (八段, 8-dan) đối với kỳ thủ được thăng lên Hạng A
 Thăng lên Thất đẳng (七段, 7-dan) đối với kỳ thủ được thăng lên Hạng B tổ 1
 Thăng lên Lục đẳng (六段, 6-dan) đối với kỳ thủ được thăng lên Hạng B tổ 2
 Thăng lên Ngũ đẳng (五段, 5-dan) đối với kỳ thủ được thăng lên Hạng C tổ 1
 Cơ chế hoạt động của Thuận Vị chiến 
+Vị tríKích thướcSố ván đấu cần trải quaCơ chế thăng hạngCơ chế giáng hạngDanh Nhân1 ngườiLoạt trận tranh danh hiệu 7 vánNgười thắng 4 ván trước 
⇒ Giành danh hiệu Danh NhânNgười thua trong loạt trận tranh danh hiệu 
→ Giáng xuống Hạng A vào kỳ tiếp theoHạng A10 người9 vòng đấu, đấu vòng tròn một lượt tính điểm
+ Playoff (nếu cần) Người đứng đầu Hạng A 
⇒ Khiêu chiến giả Danh Nhân2 kỳ thủ xếp cuối hạng A 
→ Giáng xuống Hạng B tổ 1 vào kỳ tiếp theoHạng B tổ 113 người12 vòng đấu, đấu vòng tròn một lượt tính điểm2 kỳ thủ đừng đầu Hạng B tổ 1 
⇒ Thăng lên Hạng A vào kỳ tiếp theo3 kỳ thủ xếp cuối Hạng B tổ 1 
→ Giáng xuống Hạng B tổ 2 vào kỳ tiếp theoHạng B tổ 2Không cố định10 vòng đấu với các kỳ thủ trong hạng3 kỳ thủ đứng đầu hạng 
⇒ Thăng hạng vào kỳ tiếp theoNhận đủ 2 điểm giáng hạng 
→ Giáng hạng vào kỳ tiếp theoHạng C tổ 1Hạng C tổ 2Nhận đủ 3 điểm giáng hạng 
→ Có hai khả năng xảy ra:

 Chuyển xuống Free Class vào kỳ tới (đối với kỳ thủ trước 59 tuổi, hoặc đạt đủ điều kiện xuống Free Class) hoặc
 Yêu cầu giải nghệ (đối với kỳ thủ trên 60 tuổi hoặc không đạt đủ điều kiện xuống Free Class) Free ClassXếp vào Free ClassKhông tham gia Có khả năng quay trở lại tổ C2

 Đạt tỉ lệ thắng 65% trong 30 ván đấu chính thức liên tiếpNếu bị chuyển xuống Free Class và không thể trở lại Hạng C tổ 2, kỳ thủ đó sẽ nhận Yêu cầu giải nghệ nếu đạt đủ 1 trong hai điều kiện sau đây

 Chuyển xuống Free Class đủ 10 năm 
 Đủ 60 tuổi

Trước khi giải nghệ, một kỳ thủ ở Free Class vẫn được phép chơi ở các giải đấu khác.Tuyên bố xuống Free ClassKhông thể quay trở lại hệ thống Thuận Vị Chiến 
(Free Class cho tới khi giải nghệ)Kỳ thủ đó vẫn sẽ được công nhận là kỳ thủ chuyên nghiệp trong quãng thời gian tối thiểu (từ 1 - 8 năm) và sẽ nhận Yêu cầu giải nghệ nếu đạt đủ 1 trong hai điều kiện sau đây:

 Quãng thời gian tối thiểu đã trôi qua được 15 năm 
 Đủ 65 tuổi

 Cơ chế tính điểm giáng hạng (B2, C1 và C2) 

 Hạng B tổ 2: 1/4 số kỳ thủ trong hạng có thành tích thấp nhất nhận 1 điểm giáng hạng.
 Hạng C tổ 1 và Hạng C tổ 2: 2/9 số kỳ thủ trong hạng có thành tích thấp nhất nhận 1 điểm giáng hạng.
Lưu ý: Lấy phần nguyên số kỳ thủ (làm tròn xuống).

Cơ chế xóa điểm giáng hạng (B2, C1 và C2):

 Với Hạng C tổ 2, chỉ có thể xoá điểm giáng hạng thứ 2, không thể xoá điểm giáng hạng thứ nhất nếu không thăng/giáng hạng.
 Kỳ thủ có thành tích thắng > thua ở kỳ đó hoặc hoà (5 thắng 5 thua) ở 2 kỳ liên tiếp được xoá 1 điểm giáng hạng.
 Nếu kỳ thủ đồng thời thoả mãn điều kiện nhận và xoá điểm giáng hạng, kỳ thủ sẽ giữ nguyên hiện trạng sang kỳ tiếp theo.
 Sau khi thăng/giáng hạng, điểm giáng hạng được đặt lại về 0.

 Vị trí xuất phát tại các giải đấu Shogi khác dựa trên vị trí xếp hạng của Thuận Vị Chiến 
Dựa trên vị trí của một kỳ thủ tại Thuận Vị chiến, các giải đấu Shogi chuyên nghiệp khác, gồm cả giải danh hiệu hoặc không có thể sắp xếp các kỳ thủ vào các vòng loại của giải đó mà có thể không cần qua những vòng trước đó, cụ thể như sau: 
+Vị tríVị trí mà kỳ thủ đó xuất phát nhờ ưu tiên từ Thuận Vị ChiếnCác giải danh hiệuCác giải không danh hiệuLong Vương ChiếnVương Vị ChiếnVương Tọa ChiếnKỳ Vương ChiếnVương Tướng ChiếnDuệ Vương ChiếnKỳ Thánh ChiếnCup Asahi mở rộngNgân Hà ChiếnCúp NHKGiải vô địch Toàn Nhật Bản Cúp JTDanh NhânKhông có ưu tiênVòng Xác định Khiêu chiến giảVòng Xác định Khiêu chiến giả - Vòng 2Vòng Sơ loại thứ hai - Vòng 2Không có ưu tiênVòng Xác định Khiêu chiến giảVòng Chung kếtVòng Chung kếtVòng Chung kết - Vòng 2Vòng Chung kết - Vòng 2Hạng AVòng Sơ loại thứ haiVòng Xác định Khiêu chiến giảVòng Sơ loại thứ haiVòng Sơ loại thứ hai△Vòng Chung kết
(Ưu tiên vòng 2 dành cho các kỳ thủ top đầu)Không có ưu tiênHạng B tổ 1Không có ưu tiên△Vòng Chung kếtHạng B tổ 2Không có ưu tiênKhông có ưu tiên
Dấu △ nhằm để chỉ kỳ thủ ở tổ đó vẫn sẽ nhận được ưu tiên, nhưng phải dựa trên các giải đấu - danh hiệu khác.

 Danh hiệu Vĩnh thế Danh Nhân
 là danh hiệu được trao cho một kỳ thủ khi người đó giành được danh hiệu Danh Nhân đủ 5 kỳ. Kỳ thủ chỉ được nhận danh hiệu khi họ ngừng hoạt động chuyên nghiệp bởi bất cứ lý do nào như giải nghệ hay qua đời. Khi một kỳ thủ nhận danh hiệu đặc biệt này, họ sẽ được gọi là X thế Danh Nhân (X là số thứ tự đời Danh Nhân đọc theo âm Hán - Việt). (Ví dụ với Kimura Yoshio - Vĩnh thế Danh Nhân đời thứ 14, vì trước ông đã có 13 vị Vĩnh thế Danh Nhân khác. Kimura cũng là người đầu tiên đạt được danh hiệu này thông qua thi đấu).

Trước năm 1949, danh dự này không thể đạt được thông qua thi đấu danh hiệu Danh Nhân, và trên thực tế 13 đời Vĩnh thế Danh Nhân đầu tiên được thừa kế trong dòng họ cho tới tháng 2/1938, khi vị Vĩnh thế Danh Nhân đời thứ 13 - Sekine Kinjiro chính thức thoái vị, trao trả danh hiệu Danh Nhân của mình một cách tự nguyện và mong muốn danh hiệu này sẽ phải thi đấu để tranh đoạt thay vì cơ chế cũ.

Dưới đây là danh sách các kỳ thủ đã đạt được danh hiệu này:

 Từ Nhất thế đến Thập tam thế Danh Nhân, danh hiệu này được thừa kế trong dòng họ như sau:
 Nhất thế Danh Nhân: Ōhashi Sōkei đệ Nhất 
 Nhị thế Danh Nhân: Ōhashi Sōko
 Tam thế Danh Nhân: Itō Sōkan đệ Nhất
 Tứ thế Danh Nhân: Ōhashi Sōkei đệ Ngũ
 Ngũ thế Danh Nhân: Itō Sōin đệ Nhị
 Lục thế Danh Nhân: Ōhashi Sōyo đệ Tam
 Thất thế Danh Nhân: Itō Sōkan đệ Tam
 Bát thế Danh Nhân: Ōhashi Sōkei đệ Cửu
 Cửu thế Danh Nhân: Ōhashi Soei đệ Lục
 Thập thế Danh Nhân: Itō Sōkan đệ Lục
 Thập nhất thế Danh Nhân: Itō Sōin đệ Bát
 Thập nhị thế Danh Nhân: Ono Gohei
 Thập tam thế Danh Nhân: Sekine Kinjirō
Từ đời Thập tứ thế Danh Nhân trở đi, danh hiệu Vĩnh thế Danh Nhân được trao cho các kỳ thủ giành danh hiệu Danh Nhân đủ 5 kỳ, và họ được coi là hậu duệ của 13 đời Danh Nhân kể trên.
 Thập tứ thế Danh Nhân: Kimura Yoshio (8 kỳ, đạt đủ điều kiện năm 1944 và được trao danh hiệu năm 1952)
 Thập ngũ thế Danh Nhân: Ōyama Yasuharu(18 kỳ, đạt đủ điều kiện năm 1956 và được trao danh hiệu năm 1976 khi vẫn đang hoạt động)
 Thập lục thế Danh Nhân: Nakahara Makoto(15 kỳ, đạt đủ điều kiện năm 1976 và được trao danh hiệu năm 2007 khi vẫn đang hoạt động)
 Thập thất thế Danh nhân: Tanigawa Kōji(5 kỳ, đạt đủ điều kiện năm 1997, được trao danh hiệu năm 2022 khi vẫn đang hoạt động)
 Thập bát thế Danh Nhân: Moriuchi Toshiyuki(8 kỳ, đạt đủ điều kiện năm 2007)
 Thập cửu thế Danh Nhân: Habu Yoshiharu (9 kỳ, đạt đủ điều kiện năm 2008)

 Danh sách kỳ thủ giành danh hiệu Danh Nhân 
Lưu ý rằng tên kỳ thủ được in đậm để chỉ năm/kỳ mà kỳ thủ đó đạt đủ điều kiện cho danh hiệu Vĩnh thế Danh Nhân.
KỳNămNgười chiến thắngTỷ sốĐối thủGhi chú11937 Kimura Yoshio2 1940 Kimura Yoshio (2) 4-1 Doi Ichitarō3 1942 Kimura Yoshio (3) 4-0 Kanda Tatsunosuke41943Kimura Yoshio (4)Không thi đấu. 5 1944 Kimura Yoshio (5) Không thi đấu. 6 1947 Tsukada Masao 4-2 Kimura Yoshio7 1948 Tsukada Masao (2) 4-2 Ōyama Yasuharu8 1949 Kimura Yoshio (6) 3-2 Tsukada Masao9 1950 Kimura Yoshio (7) 4-2 Ōyama Yasuharu10 1951 Kimura Yoshio (8) 4-2 Masuda Kozō11 1952 Ōyama Yasuharu  4-1 Kimura Yoshio12 1953 Ōyama Yasuharu (2) 4-1 Masuda Kozō13 1954 Ōyama Yasuharu (3) 4-1 Masuda Kozō14 1955 Ōyama Yasuharu (4) 4-2 Takashima Kazukiyo15 1956 Ōyama Yasuharu (5) 4-0 Hanamura Motoji16 1957 Masuda Kozō  4-2 Ōyama Yasuharu17 1958 Masuda Kozō (2) 4-2 Ōyama Yasuharu18 1959 Ōyama Yasuharu (6) 4-1 Masuda Kozō19 1960 Ōyama Yasuharu (7) 4-1 Katō Hifumi20 1961 Ōyama Yasuharu (8) 4-1 Maruta Yuzō21 1962 Ōyama Yasuharu (9) 4-0 Futakami Tatsuya22 1963 Ōyama Yasuharu (10) 4-1 Masuda Kozō23 1964 Ōyama Yasuharu (11) 4-2 Futakami Tatsuya24 1965 Ōyama Yasuharu (12) 4-1 Yamada Michiyoshi25 1966 Ōyama Yasuharu (13) 4-2 Masuda Kozō26 1967 Ōyama Yasuharu (14) 4-1 Futakami Tatsuya27 1968 Ōyama Yasuharu (15) 4-0 Masuda Kozō28 1969 Ōyama Yasuharu (16) 4-3 Ariyoshi Michio29 1970 Ōyama Yasuharu (17) 4-1 Nada Rensho30 1971 Ōyama Yasuharu (18) 4-3 Masuda Kozō31 1972 Nakahara Makoto  4-3 Ōyama Yasuharu32 1973 Nakahara Makoto (2) 4-0 Katō Hifumi33 1974 Nakahara Makoto (3) 4-3 Ōyama Yasuharu34 1975 Nakahara Makoto (4) 4-3 Ouchi Nobuyuki35 1976 Nakahara Makoto (5) 4-3 Yonenaga Kunio 1977 Nakahara Makoto Không tổ chức. Nakahara nhận lại danh hiệu.  36 1978 Nakahara Makoto (6) 4-2 Mori Keiji37 1979 Nakahara Makoto (7) 4-2 Yonenaga Kunio38 1980 Nakahara Makoto (8) 4-1 Yonenaga Kunio39 1981 Nakahara Makoto (9) 4-1 Kiriyama Kiyozumi40 1982 Katō Hifumi 4-3 Nakahara Makoto41 1983 Tanigawa Kōji (1) 4-2 Katō Hifumi42 1984 Tanigawa Kōji (2) 4-1 Moriyasu Hidemitsu43 1985 Nakahara Makoto (10) 4-2 Tanigawa Kōji44 1986 Nakahara Makoto (11) 4-1 Ōyama Yasuharu45 1987 Nakahara Makoto (12) 4-2 Yonenaga Kunio46 1988 Tanigawa Kōji (3) 4-2 Nakahara Makoto47 1989 Tanigawa Kōji (4) 4-0 Yonenaga Kunio48 1990 Nakahara Makoto (13) 4-2 Tanigawa Kōji49 1991 Nakahara Makoto (14) 4-1 Yonenaga Kunio50 1992 Nakahara Makoto (15) 4-3 Takahashi Michio51 1993 Yonenaga Kunio 4-0 Nakahara Makoto52 1994 Habu Yoshiharu 4-2 Yonenaga Kunio53 1995 Habu Yoshiharu (2) 4-1 Morishita Taku54 1996 Habu Yoshiharu (3) 4-1 Moriuchi Toshiyuki55 1997 Tanigawa Kōji (5) 4-2 Habu Yoshiharu56 1998 Satō Yasumitsu 4-3 Tanigawa Kōji57 1999 Satō Yasumitsu (2) 4-3 Tanigawa Kōji58 2000 Maruyama Tadahisa 4-3 Satō Yasumitsu59 2001 Maruyama Tadahisa (2) 4-3 Tanigawa Kōji60 2002 Moriuchi Toshiyuki 4-0 Maruyama Tadahisa61 2003 Habu Yoshiharu (4) 4-0 Moriuchi Toshiyuki62 2004 Moriuchi Toshiyuki (2) 4-2 Habu Yoshiharu63 2005 Moriuchi Toshiyuki (3) 4-3 Habu Yoshiharu64 2006 Moriuchi Toshiyuki (4) 4-2 Tanigawa Kōji65 2007 Moriuchi Toshiyuki (5) 4-3 Gōda Masataka66 2008 Habu Yoshiharu (5) 4-2 Moriuchi Toshiyuki67 2009 Habu Yoshiharu (6) 4-3 Gōda Masataka68 2010 Habu Yoshiharu (7) 4-0 Miura Hiroyuki69 2011 Moriuchi Toshiyuki (6) 4-3 Habu Yoshiharu70 2012 Moriuchi Toshiyuki (7) 4-2 Habu Yoshiharu71 2013 Moriuchi Toshiyuki (8) 4-1 Habu Yoshiharu72 2014 Habu Yoshiharu (8) 4-0 Moriuchi Toshiyuki732015Habu Yoshiharu (9)4-1Namekata Hisashi742016Sato Amahiko 4-1Habu Yoshiharu752017Sato Amahiko (2)4-2Inaba Akira762018Sato Amahiko (3)4-2Habu Yoshiharu772019Toyoshima Masayuki4-0Sato Amahiko 782020Watanabe Akira4-2Toyoshima Masayuki792021Watanabe Akira (2)4-1Saito Shintaro802022Watanabe Akira (3)4-1Saito Shintaro812023Fujii Sota4-1Watanabe Akira

Ghi chú

Tham khảo

 Xem thêm 
 Shogi
 Danh Nhân (Cờ vây)
 Long Vương (Shogi)

Thể loại:Shogi
Thể loại:Danh hiệu Shogi Nhật Bản chuyên nghiệp