Danh sách Nguyên thủ quốc gia Pháp

Nguyên thủ quốc gia Pháp (tiếng Pháp: Chef de l'État français) là ngôi vị của người đứng đầu Cộng hòa Pháp. Kế từ năm 1958, danh xưng Quốc trưởng (chef d'État) không xuất hiện trong các văn bản pháp luật, do nó từng là một danh xưng chính thức trong các thời kỳ Phục hoàng, Đế chế thứ hai và Chính phủ Vichy, mang ý nghĩa một chức vị chuyên chế hoặc ít tập trung quyền lực thực tế. Theo Hiến pháp của nền Đệ ngũ Cộng hòa, Nguyên thủ quốc gia Pháp có danh xưng chính thức là Tổng thống Cộng hòa Pháp (tiếng Pháp: Président de la République française) là một chức vị đứng đầu nhà nước và có thực quyền.

Khái lược
Các nền cộng hòa nước PhápCách mạng PhápĐệ nhấtcộng hòaĐệ nhấtđế chếThời kỳ quân chủĐệ nhịcộng hòaĐệ nhịđế chếĐệ tamcộng hòaChính phủVichyChính phủlâm thờiĐệ tứcộng hòaĐệ ngũcộng hòa1792180418141848185218701940194419471958nay
Nền Đệ Nhất Cộng hòa Pháp chính thức ra đời với sự kiện Quốc ước (Convention nationale) nhóm họp ngày 20 tháng 9 năm 1792 với nhiệm vụ soạn thảo Hiến pháp mới và trên thực tế đã trở thành chính quyền mới của Pháp. Ngày hôm sau, chính quyền Quốc ước tuyên bố chấm dứt chế độ Quân chủ và lập ra nền Cộng hòa. Tuy nhiên, nền Cộng hòa non trẻ trải qua nhiều biến động bất ổn, ngôi vị người đứng đầu cũng thay đổi liên tục với những danh xưng khác nhau cho đến khi vị Tổng tài Napoléon Bonaparte lên ngôi Hoàng đế Pháp, chấm dứt sự tồn tại của Đệ Nhất Cộng hòa.
Khi nền Đệ Nhị cộng hòa được thành lập ngày 24 tháng 2 năm 1848, trong vòng 10 tháng, ngôi vị người đứng đầu nhà nước trên thực tế (de facto) bị di chuyển qua các chức vụ khác nhau. Mãi đến ngày 20 tháng 12 năm 1848, thông qua bầu cử, Louis-Napoléon Bonaparte trở thành vị Tổng thống Pháp đầu tiên. Tuy nhiên, chỉ 4 năm sau, Louis-Napoléon Bonaparte tự xưng Hoàng đế, lấy hiệu là Napoléon III, chấm dứt nền Đệ Nhị cộng hòa, bắt đầu cho Đệ Nhị Đế chế Pháp.

Điều trớ triêu là vị tổng thống đầu tiên của Pháp, Louis-Napoléon Bonaparte, đồng thời cũng là vị quân vương cuối cùng của chế độ quân chủ ở Pháp. Sau thất bại trong chiến tranh Pháp-Phổ, Napoléon III đầu hàng và bị quân Phổ bắt giữ trong trận Sedan. Tại Paris, một cuộc đảo chính không đổ máu, lãnh đạo bởi tướng Louis Jules Trochu, và các nghị sĩ như Jules Favre và Léon Gambetta, đã nổ ra ngày 4 tháng 9 năm 1870, phế bỏ vương triều Bonaparte và thiết lập nền cộng hòa lãnh đạo bởi Chính phủ Vệ quốc, tiến tới việc hình thành nền Đệ tam cộng hòa. Ngày 31 tháng 8 năm 1871, Đệ Tam Cộng hòa chính thức được thành lập, Adolphe Thiers trở thành tổng thống thứ hai của Pháp.

Trong khoảng thời gian Thế chiến thứ Hai, từ 1940, miền Bắc nước Pháp do Quân đội Đức chiếm đóng. Philippe Pétain trở thành Quốc trưởng (Chef de l'État) ở vùng miền Nam. Tại hải ngoại, Charles de Gaulle đứng đầu nước Pháp tự do.

Năm 1943, Ủy ban Giải phóng dân tộc Pháp (Comité français de la Libération nationale) được thành lập. Từ 1944 được tiếp nối bởi Chính phủ lâm thời Cộng hòa Pháp (Gouvernement provisoire de la République française). Từ 1947 tới 1958 là giai đoạn Đệ Tứ cộng hòa với hai tổng thống Vincent Auriol và René Coty. Năm 1958, Đệ Ngũ cộng hòa bắt đầu và tồn tại tới ngày nay.

 Đệ nhất Cộng hòa 
Chủ tịch Quốc ước
Khi Quốc ước tuyên bố thành lập nền Cộng hòa, ngôi vị Chủ tịch Quốc ước (Président de la Convention nationale), được bầu trong số các đại biểu Quốc ước với nhiệm kỳ 14 ngày, được xem là vị trí Quốc trưởng hợp pháp của nền Cộng hòa. Từ sau năm 1793, vị trí Chủ tịch Quốc ước chỉ còn danh nghĩa, trên thực tế quyền lực thực sự thuộc về Ủy ban An toàn Công cộng (Comité de salut public).

Tên Ảnh Bắt đầu Kết thúc Philippe Rühl (lâm thời)  60px  20 tháng 9, 1792  20 tháng 9, 1792 Jérôme Pétion de Villeneuve  60px  20 tháng 9, 1792 4 tháng 10, 1792 Jean-François Delacroix  60px  4 tháng 10, 1792  18 tháng 10, 1792 Marguerite-Élie Guadet  80x80px 18 tháng 10, 1792  1 tháng 11, 1792 Marie-Jean Hérault de Séchelles  60px  1 tháng 11, 1792  15 tháng 11, 1792 Henri Grégoire  60px  15 tháng 11, 1792  29 tháng 11, 1792 Bertrand Barère de Vieuzac  60px  29 tháng 11, 1792  13 tháng 12, 1792 Jacques Defermon  không khung|84x84px 13 tháng 12, 1792  27 tháng 12, 1792 Jean-Baptiste Treilhard  60px  27 tháng 12, 1792  10 tháng 1, 1793 Pierre Victurnien Vergniaud  60px  10 tháng 1, 1793  24 tháng 1, 1793 Jean-Paul Rabaut Saint-Étienne  60px  24 tháng 1, 1793  7 tháng 2, 1793 Jean-Jacques Bréard  không khung|75x75px 7 tháng 2, 1793  21 tháng 2, 1793 Edmond Louis Alexis Dubois-Crancé  80x80px 21 tháng 2, 1793  7 tháng 3, 1793 Armand Gensonné  89x89px 7 tháng 3, 1793  21 tháng 3, 1793 Jean Antoine Joseph Debry  60px  21 tháng 3, 1793  4 tháng 4, 1793 Jean François Bertrand Delmas   4 tháng 4, 1793  18 tháng 4, 1793 Marc David Albin Lasource  không khung|68x68px 18 tháng 4, 1793  2 tháng 5, 1793 Jean-Baptiste Boyer-Fonfrède 60px  2 tháng 5, 1793  16 tháng 5, 1793 Maximin Isnard  60px  16 tháng 5, 1793  30 tháng 5, 1793 François-René-Auguste Mallarmé  không khung|72x72px 30 tháng 5, 1793  13 tháng 6, 1793 Jean-Marie Collot d'Herbois  60px  13 tháng 6, 1793  27 tháng 6, 1793 Jacques Alexis Thuriot de la Rosière  không khung|76x76px 27 tháng 6, 1793  11 tháng 7, 1793 André Jeanbon Saint André  77x77px 11 tháng 7, 1793  15 tháng 7, 1793 Georges Jacques Danton  60px  15 tháng 7, 1793  8 tháng 8, 1793 Marie-Jean Hérault de Séchelles  60px  8 tháng 8, 1793  22 tháng 8, 1793 Maximilien Robespierre  60px  22 tháng 8, 1793  5 tháng 9, 1793 Jacques Nicolas Billaud-Varenne  60px  5 tháng 9, 1793  19 tháng 9, 1793 Pierre Joseph Cambon  60px  19 tháng 9, 1793  3 tháng 10, 1793 Louis Joseph Charlier   3 tháng 10, 1793  22 tháng 10, 1793 Moïse Antoine Pierre Jean Bayle   22 tháng 10, 1793  6 tháng 11, 1793 Pierre-Antoine Lalloy   6 tháng 11, 1793  21 tháng 11, 1793 Charles-Gilbert Romme  60px  21 tháng 11, 1793  6 tháng 12, 1793 Jean-Henri Voulland  không khung|81x81px 6 tháng 12, 1793  21 tháng 12, 1793 Georges Auguste Couthon  60px  21 tháng 12, 1793  5 tháng 1, 1794 Jacques-Louis David  60px  5 tháng 1, 1794  20 tháng 1, 1794 Marc Guillaume Alexis Vadier  71x71px 20 tháng 1, 1794  4 tháng 2, 1794 Joseph-Nicolas Barbeau du Barran  không khung|73x73px 4 tháng 2, 1794  19 tháng 2, 1794 Louis Antoine de Saint-Just  60px  19 tháng 2, 1794  6 tháng 3, 1794 Philippe Rühl  60px  6 tháng 3, 1794  21 tháng 3, 1794 Jean-Lambert Tallien  60px  21 tháng 3, 1794  5 tháng 4, 1794 Jean-Baptiste-André Amar  không khung|77x77px 5 tháng 4, 1794  20 tháng 4, 1794 Robert Lindet  60px  20 tháng 4, 1794  5 tháng 5, 1794 Lazare Carnot  60px  5 tháng 5, 1794  20 tháng 5, 1794 Claude-Antoine Prieur-Duvernois  71x71px 20 tháng 5, 1794  4 tháng 6, 1794 Maximilien Robespierre  60px  4 tháng 6, 1794  19 tháng 6, 1794 Élie Lacoste   19 tháng 6, 1794  5 tháng 7, 1794 Jean-Antoine Louis   5 tháng 7, 1794  19 tháng 7, 1794 Jean-Marie Collot d'Herbois  67x67px 19 tháng 7, 1794  3 tháng 8, 1794 Philippe Antoine Merlin  60px  3 tháng 8, 1794  18 tháng 8, 1794 Antoine Merlin de Thionville  60px  18 tháng 8, 1794  2 tháng 9, 1794 André Antoine Bernard  60px  2 tháng 9, 1794  22 tháng 9, 1794 André Dumont  không khung|84x84px 22 tháng 9, 1794  7 tháng 10, 1794 Jean-Jacques-Régis de Cambacérès  60px  7 tháng 10, 1794  22 tháng 10, 1794 Pierre-Louis Prieur  72x72px 22 tháng 10, 1794  6 tháng 11, 1794 Louis Legendre  73x73px 6 tháng 11, 1794  24 tháng 11, 1794 Jean-Baptiste Clauzel   24 tháng 11, 1794  6 tháng 12, 1794 Jean-François Reubell  60px  6 tháng 12, 1794  21 tháng 12, 1794 Pierre Louis Bentabole   21 tháng 12, 1794  6 tháng 1, 1795 Étienne-François Le Tourneur  72x72px 6 tháng 1, 1795  20 tháng 1, 1795 Stanislas Joseph François Xavier Rovère  60px  20 tháng 1, 1795  4 tháng 2, 1795 Paul Barras  60px  4 tháng 2, 1795  19 tháng 2, 1795 François Louis Bourdon  60px  19 tháng 2, 1795  6 tháng 3, 1795 Antoine Claire Thibaudeau  60px  6 tháng 3, 1795  24 tháng 3, 1795 Jean Pelet  60px  24 tháng 3, 1795  5 tháng 4, 1795 François-Antoine de Boissy d'Anglas  60px  5 tháng 4, 1795  20 tháng 4, 1795 Emmanuel Joseph Sieyès  60px  20 tháng 4, 1795  5 tháng 5, 1795 Théodore Vernier  60px  5 tháng 5, 1795  26 tháng 5, 1795 Jean-Baptiste Charles Matthieu   26 tháng 5, 1795  4 tháng 6, 1795 Jean-Denis Lanjuinais  60px  4 tháng 6, 1795  19 tháng 6, 1795 Jean-Baptiste Louvet de Couvray  60px  19 tháng 6, 1795  4 tháng 7, 1795 Louis-Gustave Doulcet de Pontécoulant  60px  4 tháng 7, 1795  19 tháng 7, 1795 Louis-Marie de La Révellière-Lépeaux  60px  19 tháng 7, 1795  3 tháng 8, 1795 Pierre Claude François Daunou  60px  3 tháng 8, 1795  19 tháng 8, 1795 Marie-Joseph Chénier  75x75px 19 tháng 8, 1795  2 tháng 9, 1795 Théophile Berlier  không khung|73x73px 2 tháng 9, 1795  23 tháng 9, 1795 Pierre-Charles-Louis Baudin  không khung|73x73px 23 tháng 9, 1795  8 tháng 10, 1795 Jean-Joseph-Victor Genissieu   8 tháng 10, 1795  26 tháng 10, 1795

Đốc chính
Cuối tháng 10 năm 1795, Quốc ước tan vỡ. Một cơ chế lãnh đạo nước Pháp được hình thành bởi một tập thể gồm 5 người gọi là Hội đồng Đốc chính (Directoire). Năm vị Đốc chính (Directeur) này đều phải là thành viên của Quốc ước trước đây, được chỉ định bởi Hội đồng Trưởng lão (Conseil des Anciens, tức Thượng viện) căn cứ theo danh sách đề cử của Hội đồng 500 (Conseil des Cinq-Cents, tức Hạ viện). Cơ chế lãnh đạo này tồn tại đến năm 1799 thì bị sụp đổ và được thay bằng chế độ Tổng tài.

Thứ tựẢnhTênTại nhiệmNhóm chính trị 1 70px Paul Barras 31 tháng 10, 1795 - 10 tháng 11, 1799 Thermidorian 2 70px Étienne-François Letourneur 2 tháng 11, 1795 - 26 tháng 5, 1797 Độc lập 3 70px Jean-François Rewbell 2 tháng 11, 1795 - 19 tháng 5, 1799 Thermidorian 4 70px Louis Marie de La Révellière-Lépeaux 2 tháng 11, 1795 - 18 tháng 6, 1799 Thermidorian 5 70px Lazare Carnot 4 tháng 11, 1795 - 5 tháng 9, 1797 Clichyen 6 70px François-Marie de Barthélemy 26 tháng 5, 1797 - 5 tháng 9, 1797 Clichyen 7 70px François de Neufchâteau 8 tháng 9, 1797 - 20 tháng 5, 1798 Độc lập 8 70px Philippe-Antoine Merlin de Douai 8 tháng 9, 1797 - 18 tháng 6, 1799 Thermidorian 9 70px Jean Baptiste Treilhard 20 tháng 5, 1798 - 17 tháng 6, 1799 Độc lập 10 83x83px Louis-Jérôme Gohier 17 tháng 6, 1799 - 10 tháng 11, 1799 Thermidorian 11 95x95px Emmanuel Joseph Sieyès 17 tháng 6, 1799 - 10 tháng 11, 1799 Độc lập 12 70px Roger Ducos 19 tháng 6, 1799 - 10 tháng 11, 1799 Thermidorian 13 84x84px Jean-François-Auguste Moulin 20 tháng 6, 1799 - 10 tháng 11, 1799 Thermidorian

Tổng tài
Ngày 9 tháng 11 năm 1799, tướng Napoléon Bonaparte thực hiện cuộc đảo chính tháng Sương mù, giải thể cả hai viện lẫn Hội đồng Đốc chính. Dưới áp lực của quân đội, một nghị viện thu nhỏ (rump legislature) chỉ định Napoléon và 2 Đốc chính cũ là Sieyès và Ducos làm các Tổng tài (Consulat) lâm thời quản lý chính quyền. Tuy nhiên cả hai Đốc chính đều sớm bị Napoléon qua mặt khi ông được bầu làm Tổng tài vĩnh viễn và sau đó bước lên ngôi Hoàng đế, chấm dứt nền Đệ Nhất Cộng hòa vào năm 1804.

 Tổng tài lâm thời (10 tháng 11 – 12 tháng 12, 1799)
 Napoleon Bonaparte
 Emmanuel Joseph Sieyès
 Roger Ducos

 Tổng tài Tam đầu chế (12 tháng 12 năm 1799 – 9 tháng 5, 1802)
 Napoleon Bonaparte, Đệ Nhất Tổng tài
 Jean Jacques Régis de Cambacérès, Đệ Nhị Tổng tài
 Charles-François Lebrun, Đệ Tam Tổng tài

 Tổng tài vĩnh viễn (9 tháng 5 năm 1802 - 18 tháng 5, 1804)
 Napoleon Bonaparte

Đệ Nhị Cộng hòa
Khi nền Đệ Nhị cộng hòa được thành lập ngày 24 tháng 2 năm 1848, trong vòng 10 tháng, ngôi vị người đứng đầu nhà nước trên thực tế (de facto) bị di chuyển qua các chức vụ khác nhau. Mãi đến ngày 20 tháng 12 năm 1848, thông qua bầu cử, Louis-Napoléon Bonaparte trở thành vị Tổng thống Pháp đầu tiên. Tuy nhiên, chỉ 4 năm sau, Louis-Napoléon Bonaparte tự xưng Hoàng đế, lấy hiệu là Napoléon III, chấm dứt nền Đệ Nhị cộng hòa, bắt đầu cho Đệ Nhị Đế chế Pháp.

 Số  Chân dung  Nguyên thủ  Nhiệm kỳ  Đảng phái  Ghi chú<h3 style="letter-spacing:2px"><font color=#FFFFFF><center>Chủ tịch Chính phủ lâm thời</h2></center>  1  36x36px Jacques-Charles Dupont de l'Eure  24 tháng 2, 1848 — 9 tháng 5, 1848   <h3 style="letter-spacing:2px"><font color=#FFFFFF><center>Chủ tịch Ủy ban  Hành pháp</h2></center>  1  40x40px François Arago  9 tháng 5, 1848 – 28 tháng 6, 1848   <h3 style="letter-spacing:2px"><font color=#FFFFFF><center>Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng </h2></center>  1  43x43px Louis-Eugène Cavaignac  28 tháng 6, 1848 – 20 tháng 12, 1848   <h3 style="letter-spacing:2px"><font color=#FFFFFF><center>Tổng thống Cộng hòa</h2></center>  1  30px  Louis-Napoléon Bonaparte  20 tháng 12 năm 1848 — 2 tháng 12 năm 1852   Hoàng đế cuối cùng

Chính phủ Vệ quốc
 Số  Chân dung  Chủ tịch  Nhiệm kỳ  Đảng phái  Ghi chú 1  42x42px Louis Jules Trochu  4 tháng 9, 1870 – 13 tháng 2, 1871    2  30px  Adolphe Thiers  17 tháng 2, 1871 – 31 tháng 8, 1871  Quân chủ ôn hòa  Chuyển đỗi thành chức vụ Tổng thống.

Đệ Tam Cộng hòa
 Số  Chân dung  Tổng thống  Nhiệm kỳ  Đảng phái  Ghi chú 2  42x42px Adolphe Thiers  31 tháng 8 năm 1871 — 24 tháng 5, 1873  Quân chủ ôn hòa  Từ chức 3  39x39px Patrice de Mac-Mahon  24 tháng 5 năm 1873 — 30 tháng 1, 1879  Quân chủ  Từ chức 4  40x40px Jules Grévy  30 tháng 1, 1879 — 2 tháng 12, 1887  Cộng hòa  Từ chức 5  44x44px Marie François Sadi Carnot  3 tháng 12, 1887 — 25 tháng 6, 1894  Cộng hòa cánh tả  Bị ám sát 6  30px  Jean Casimir-Perier  27 tháng 6, 1894 — 16 tháng 1, 1895  Cánh tả  Từ chức 7  30px  Félix Faure  17 tháng 1, 1895 — 16 tháng 2, 1899  Cộng hòa  Mất khi đương nhiệm 8  43x43px Émile Loubet  18 tháng 2, 1899 — 18 tháng 2 năm 1906  Cánh tả   9  43x43px Armand Fallières  18 tháng 2 năm 1906 — 18 tháng 2 năm 1913  Cánh tả   10  38x38px Raymond Poincaré  18 tháng 2 năm 1913 — 18 tháng 2 năm 1920  Liên minh dân chủ   11  43x43px Paul Deschanel  18 tháng 2 năm 1920 — 21 tháng 9, 1920  Cánh hữu  Từ chức 12  30px  Alexandre Millerand  23 tháng 9, 1920 — 11 tháng 6, 1924  Cộng hòa xã hội  Từ chức 13  30px  Gaston Doumergue  13 tháng 6, 1924 — 13 tháng 6 năm 1931  Cánh tả cấp tiến   14  30px  Paul Doumer  13 tháng 6 năm 1931 — 7 tháng 5, 1932  Cánh tả cấp tiến  Bị ám sát 15  42x42px Albert Lebrun  10 tháng 5, 1932 — 11 tháng 7, 1940  Liên minh dân chủ 

Chính phủ Vichy
 Số  Chân dung  Quốc trưởng  Nhiệm kỳ  Đảng phái  Ghi chú 2  30px  Philippe Pétain  11 tháng 7, 1940 – 20 tháng 8, 1944   

Chính phủ lâm thời Cộng hòa Pháp
 Số  Chân dung  Chủ tịch  Nhiệm kỳ  Đảng phái  Ghi chú 1  41x41px Charles de Gaulle  1 tháng 9, 1944 - 20 tháng 1, 1946    2  30px  Félix Gouin  26 tháng 1, 1946 - 12 tháng 6, 1946    3  30px  Georges Bidault  24 tháng 6, 1946 - 28 tháng 11, 1946    4  39x39px Léon Blum  16 tháng 12, 1946 - 16 tháng 1, 1947   

Đệ Tứ Cộng hòa
 Số  Chân dung  Tổng thống  Nhiệm kỳ  Đảng phái  Ghi chú 16  48x48px Vincent Auriol  16 tháng 1 năm 1947 — 16 tháng 1 năm 1954  Công nhân quốc tế   17  37x37px René Coty  16 tháng 1 năm 1954 — 8 tháng 1 năm 1959  Độc lập  Từ chức

Đệ Ngũ Cộng hòa
 Số  Chân dung  Tổng thống  Nhiệm kỳ  Đảng phái  Ghi chú 18  41x41px Charles de Gaulle  8 tháng 1 năm 1959 — 28 tháng 4 năm 1969  Liên minh cộng hòa mới  Từ chức 19  38x38px Georges Pompidou  20 tháng 6 năm 1969 — 3 tháng 4 năm 1974  Liên minh bảo vệ cộng hòa  Mất khi đương nhiệm 20  41x41px Valéry Giscard d'Estaing  27 tháng 5 năm 1974 — 21 tháng 5 năm 1981  Liên minh dân chủ Pháp   21  30px  François Mitterrand  21 tháng 5 năm 1981 — 17 tháng 5 năm 1995  Đảng xã hội   22  42x42px Jacques Chirac  17 tháng 5 năm 1995 — 16 tháng 5 năm 2007  UMP  23  39x39px Nicolas Sarkozy  16 tháng 5 năm 2007 — 15 tháng 5 năm 2012  UMP  24  39x39px François Hollande  15 tháng 5 năm 2012 — 14 tháng 5 năm 2017  Đảng xã hội  25  42x42px Emmanuel Macron  14 tháng 5 năm 2017 — nay  Tiến bước! 

 Tham khảo 

 Galerie des Présidents: phần 1 , phần 2 , phần 3  trên trang chính thức của Điện Élysée.
 Vacance de la fonction présidentielle de 1940 à 1947  trên trang chính thức của Điện Élysée.

 Xem thêm 
 Lịch sử Pháp
 Tổng thống Pháp
 Danh sách quân chủ Pháp

 Liên kết ngoài 
 Trang chính thức của Tổng thống Pháp
 Vua và nguyên thủ Pháp: nơi chôn cất


Pháp
Thể loại:Lịch sử Pháp
Tổng