Quan Sơn (huyện)

Quan Sơn là một huyện miền núi cũ nằm ở phía tây bắc tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.

 Địa lý 
nhỏ|trái|Địa hình Quan Sơn chủ yếu là đồi núi
Quan Sơn là một huyện miền núi nằm ở phía tây bắc tỉnh Thanh Hóa, có vị trí địa lý:
Phía đông nam và phía đông giáp huyện Lang Chánh
Phía đông bắc giáp huyện Bá Thước
Phía bắc giáp huyện Quan Hóa
Phía tây bắc, phía tây, và tây nam là biên giới Việt - Lào.
Huyện Quan Sơn có diện tích tự nhiên 926,62 km², dân số năm 2022 là 43.764 người, mật độ dân số đạt 47 người/km². Dân số năm 2019 là 40.526 người, mật độ dân số đạt 44 người/km².

nhỏ|trái|Quốc lộ 217 là tuyến đường huyết mạch chạy qua huyện Quan Sơn

Trên địa bàn huyện có sông Luồng là nhánh đầu nguồn của sông Mã, chảy theo hướng Tây - Đông, ngoài ra còn có sông Lò, chảy từ mường (huyện) Sầm Tớ của nước Lào vào xã Tam Thanh rồi qua xã Tam Lư, thị trấn Sơn Lư, các xã Trung Thượng, Trung Tiến, Trung Hạ, Trung Xuân rồi đổ vào sông Mã tại thị trấn Hồi Xuân. Diện tích tự nhiên của huyện Quan Sơn là 943,45 km².Nghị định 11/NĐ-CP ngày 23-12-2008

Tại biên giới Việt - Lào thuộc huyện Quan Sơn có Cửa khẩu Na Mèo.

 Lịch sử 
Huyện Quan Sơn được thành lập theo Nghị định số 72-CP ngày 18 tháng 11 năm 1996 của Chính phủ trên cơ sở tách 9 xã: Trung Thượng, Trung Hạ, Trung Xuân, Sơn Thủy, Sơn Điện, Sơn Hà, Sơn Lư, Tam Lư và Tam Thanh thuộc huyện Quan Hóa.

Ngày 5 tháng 8 năm 1999, Chính phủ ban hành Nghị định 65/1999/NĐ-CP. Theo đó:
Thành lập xã Na Mèo trên cơ sở 12.195 ha diện tích tự nhiên và 2.605 nhân khẩu của xã Sơn Thủy
Thành lập xã Mường Mìn trên cơ sở 8.190 ha diện tích tự nhiên và 2.115 nhân khẩu của xã Sơn Điện.

Ngày 6 tháng 11 năm 2003, thành lập thị trấn Quan Sơn (thị trấn huyện lỵ huyện Quan Sơn) trên cơ sở 579,40 ha diện tích tự nhiên và 2.820 nhân khẩu của xã Sơn Lư.Nghị định 131/2003/NĐ-CP về việc thành lập thị trấn thuộc các huyện Mường Lát, Quan Sơn và Hoằng Hoá, tỉnh Thanh Hoá.

Ngày 23 tháng 12 năm 2008, thành lập xã Trung Tiến trên cơ sở điều chỉnh 4.405,5 ha diện tích tự nhiên và 2.935 nhân khẩu của xã Trung Thượng.

Ngày 1 tháng 12 năm 2019, sáp nhập xã Sơn Lư và thị trấn Quan Sơn để thành lập thị trấn Sơn Lư. Sau sáp nhập, huyện Quan Sơn có 1 thị trấn và 11 xã.

Xã, thị trấn thuộc huyện Quan Sơn trước khi huyện bị giải thểTênDiện tích (km²)Dân số (người)Thị trấn (1)Sơn Lư54,025.444Xã (11)Mường Mìn89,213.099Na Mèo127,444.244Sơn Điện94,375.065Sơn Hà88,962.298TênDiện tích (km²)Dân số (người)Sơn Thủy131,583.992Tam Lư61,763.386Tam Thanh99,244.227Trung Hạ34,734.193Trung Thượng56,182.591Trung Tiến40,053.351Trung Xuân49,081.874Nguồn: Phương án tổng thể sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã giai đoạn 2023 - 2025 của tỉnh Thanh Hóa


Ngày 16 tháng 6 năm 2025, huyện Quan Sơn bị giải thể do bỏ cấp huyện. Theo Nghị quyết số 1686/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:

 Sáp nhập 2 xã Sơn Hà, Tam Lư và một phần thị trấn Sơn Lư thành xã Tam Lư
 Sáp nhập xã Trung Thượng và phần lớn còn lại của thị trấn Sơn Lư thành xã Quan Sơn
 Sáp nhập 3 xã Trung Tiến, Trung Xuân, Trung Hạ thành xã Trung Hạ
 Giữ nguyên 5 xã: Na Mèo, Sơn Thủy, Sơn Điện, Mường Mìn, Tam Thanh.

 Chú thích 
 Tham khảo 

 Xem thêm 

Cửa khẩu Na Mèo
 Trang thông tin điện tử huyện Quan Sơn. Bản gốc lưu trữ ngày 8 tháng 6 năm 2025 tại Wayback Machine.

Thể loại:Huyện biên giới Việt Nam với Lào