Thời đại Nam–Bắc Quốc

Thời đại Nam–Bắc Quốc (남북국 시대, 南北國時代) ám chỉ thời kỳ trong lịch sử Triều Tiên kéo dài từ thế kỷ thứ 7 đến thế kỷ thứ 10 khi mà hai nhà nước Tân La Thống Nhất và Bột Hải (Balhae) cùng tồn tại song hành tại phía Bắc và phía Nam. Thời kỳ này đã từng được gọi là Tân La Thống Nhất. Tuy nhiên, nhiều học giả quả quyết rằng thời kỳ này phải được gọi là thời kỳ nhà nước Bắc-Nam vì miền Bắc là Bột Hải và miền Nam là Tân La do quá trình thống nhất của Tân La không hoàn hảo và những người thời Cao Câu Ly bị lật đổ đã thành lập Bột Hải.

Tân La thống nhất
trái|nhỏ|200px|Bản đồ vị trí hai nước Tân La (dưới) và Bột Hải (trên)
Sau các cuộc chiến tranh thống nhất đất nước, nhà Đường thành lập vùng lãnh thổ trong Cao Câu Ly (Goguryeo) cũ, và bắt đầu quản lý và thiết lập các cộng đồng ở Bách Tế (Baekje). Tân La đã tấn công người Trung Quốc tại Bách Tề và Bắc Triều Tiên năm 671.

Nhà Đường sau đó xâm chiếm Tân La năm 674 nhưng Tân La đánh bại quân đội nhà Đường ở phía bắc. Silla đã đẩy lui các lực lượng quân nhà Đường ra bán đảo năm 676 để đạt được sự thống nhất của hầu hết các Tam Quốc.

Tân La thống nhất vào một thời gian khi nghệ thuật Triều Tiên đã phát triển đáng kể và Phật giáo đã trở thành một phần lớn của văn hóa Tân La. Tu viện Phật giáo như Bulguksa (Phật quốc tự) là những ví dụ của kiến trúc tiên tiến của Hàn Quốc và ảnh hưởng của Phật giáo. Nhà nước bảo trợ nghệ thuật và kiến trúc từ thời kỳ này gồm Hwangnyongsa (Hoàng Long tự), Bunhwangsa (Phân Hoàng tự), và Seokguram (Thạch Quật Am), một di sản thế giới.

Tân La bắt đầu gặp rắc rối chính trị vào năm 780. Điều này khiến Tân La suy yếu nghiêm trọng và ngay sau đó, hậu duệ của Bách Tế trước thành lập Hậu Bách Tế. Ở phía bắc, quân nổi dậy hồi sinh Cao Câu Ly, bắt đầu giai đoạn Hậu Tam Quốc.

Tân La Thống nhất kéo dài 267 năm cho đến khi, dưới thời Kính Thuận Vương (vua Gyeongsun), nó bị thôn tín bởi Cao Ly (Goryeo) năm 935.

 Vua 
 Tân La 
 Đời
 Thụy hiệu
 Thời gian trị vì
   Hán Việt
 Chữ Hán
 Hangul
 Romaja
  32
 Hiếu Chiêu Vương
 孝昭王
 효소왕
 Hyoso
 692–702 33
 Thánh Đức Đại Vương
 聖德大王
 성덕대왕
 Seongdeok Daewang
 702–737 34
 Hiếu Thành Vương
 孝成王
 효성왕
 Hyoseong
 737–742 35
 Cảnh Đức Vương
 景德王
 경덕왕
 Gyeongdeok
 742–765 36
 Huệ Cung Vương
 惠恭王
 혜공왕
 Hyegong
 765–780 37
 Tuyên Đức Vương
 宣德王
 선덕왕
 Seondeok
 780–785 38
 Nguyên Thánh Vương
 元聖王
 원성왕
 Wonseong
 785–798 39
 Chiêu Thánh Vương
 昭聖王
 소성왕
 Soseong
 798–800 40
 Ai Trang Vương
 哀莊王
 애장왕
 Aejang
 800–809 41
 Hiến Đức Vương
 憲德王
 헌덕왕
 Heondeok
 809–826 42
 Hưng Đức Vương
 興德王
 흥덕왕
 Heungdeok
 826–836 43
 Hi Khang Vương
 僖康王
 희강왕
 Huigang
 836–838 44
 Mẫn Ai Vương
 閔哀王
 민애왕
 Minae
 838–839 45
 Thần Vũ Vương
 神武王
 신무왕
 Sinmu
 839 46
 Văn Thánh Vương
 文聖王
 문성왕
 Munseong
 839–857 47
 Hiến An Vương
 憲安王
 헌안왕
 Heonan
 857–861 48
 Cảnh Văn Vương
 景文王
 경문왕
 Gyeongmun
 861–875 49
 Hiến Khang Vương
 憲康王
 헌강왕
 Heongang
 875–886 50
 Định Khang Vương
 定康王
 정강왕
 Jeonggang
 886–887 51
 Chân Thánh nữ vương
 眞聖女王
 진성여왕
 Jinseong yeowang
 887–897 52
 Hiếu Cung Vương
 孝恭王
 효공왕
 Hyogong
 897–912 53
 Thần Đức Vương
 神德王
 신덕왕
 Sindeok
 913–917 54
 Cảnh Minh Vương
 景明王
 경명왕
 Gyeongmyeong
 917–924 55
 Cảnh Ai Vương
 景哀王
 경애왕
 Gyeongae 
 924–927 56
 Kính Thuận Vương
 敬順王
 경순왕
 Gyeongsun 
 927–935

 Bột Hải 
 Đời
 Thụy hiệu
 Tên
 Thời gian trị vì
   Hán Việt
 Chữ Hán
 Hangul
 Romaja
 Hán Việt
 Chữ Hán
 Hangul
 Romaja
  1
 Cao Vương
 高王
 고왕
 Go-wang
 Đại Tộ Vinh
 大祚榮
 대조영
 Dae Jo-yeong
 699–719 2
 Vũ Vương
 武王
 무왕
 Mu-wang
 Đại Vũ Nghệ
 大武藝
 대무예
 Dae Muye
 718–737 3
 Văn Vương
 文王
 문왕
 Mun-wang
 Đại Khâm Mậu
 大祚榮
 대흠무
 Dae Heum-mu
 737–793 4
 Không có
 -
 -
 -
 Đại Nguyên Nghĩa
 大元義
 대원의
 Dae Won-ui
 793–794 5
 Thành Vương
 成王
 성왕
 Seong-wang
 Đại Hoa Dư
 大華與
 대화여
 Dae Hwa-yeo
 794 6
 Khang Vương
 康王
 강왕
 Gang-wang
 Đại Tung Lân
 大嵩璘
 대숭린
 Dae Sung-rin
 795–809 7
 Định Vương
 定王
 정왕
 Jeong-wang
 Đại Nguyên Du
 大元瑜
 대원유
 Dae Won-yu
 809–812? 8
 Hi Vương
 僖王
 희왕
 Hui-wang
 Đại Ngôn Nghĩa
 大言義
 대언의
 Dae Eon-ui
 812?–817 9
 Giản Vương
 簡王
 간왕
 Gan-wang
 Đại Minh Trung
 大明忠
 대명충
 Dae Myeong-chung
 817–818 10
 Tuyên Vương
 宣王
 선왕
 Seon-wang
 Đại Nhân Tú
 大仁秀
 대인수
 Dae In-su
 818-830 11
 Không rõ
 -
 -
 -
 Đại Di Chấn
 大彝震
 대이진
 Dae Ijin
 830–857 12
 Không rõ
 -
 -
 -
 Đại Kiền Hoảng
 大虔晃
 대건황
 Dae Geon-hwang
  857-871 13
 Không rõ
 -
 -
 -
 Đại Huyền Tích
 大玄錫
 대현석
 Dae Hyeon-seok
 871–895 14
 Không có
 -
 -
 -
 Đại Vĩ Hài
 大瑋瑎
 대위해
 Dae Wi-hae
 894–906 15
 Không có
 -
 -
 -
 Đại Nhân Soạn
 大諲譔
 대인선
 Dae Inseon
 906–926

Tham khảo

Thể loại:Lịch sử Triều Tiên