Tiếng Tây bồi

Tiếng Tây bồi là một loại tiếng pha tạp hay tiếng lai (pidgin) từng được sử dụng tại Việt Nam có gốc từ tiếng Pháp. Ngôn ngữ này xưa đã được dùng khắp nơi tại Đông Dương; tiếng Tây bồi đã được dùng từ năm 1884, khi Pháp xâm chiếm Nam kỳ. Ngoài ảnh hưởng từ tiếng Pháp, tiếng Tây bồi còn có ảnh hưởng từ những ngôn ngữ khác như tiếng Việt, tiếng Anh, tiếng Java và tiếng Bồ Đào Nha. Tiếng Tây bồi không những thông dụng tại Đông Dương mà còn được sử dụng bởi những người Việt ở Pháp. Từ sau khi Pháp rút khỏi Đông Dương ngôn ngữ này đã bị "tuyệt chủng".

Từ bồi trong tiếng Tây bồi bắt nguồn từ tiếng Pháp boy /bɔj/.An Chi, Bồi trong 'bồi bếp' có gốc Tây, không phải gốc Hán, Thanh niên, truy cập ngày 9 tháng 1 năm 2018.Đặng Thái Minh, “Dictionnaire vietnamien - français. Les mots vietnamiens d’origine française”, Synergies Pays riverains du Mékong, n° spécial, năm 2011. ISSN: 2107-6758. Trang 65.

Ví dụ
 Tây Bồi  Pháp chuẩn  Việt sát nghĩa  Việt chuẩn Moi faim  J'ai faim  Tôi đói  Tôi đói bụng Moi tasse  Ma tasse  Tôi tách  Cái tách của tôi Lui avoir permission repos  Il a la permission de se reposer  Hắn có phép sự nghỉ ngơi  Hắn được nghỉ có phép Demain moi retour campagne  Demain, je retourne à la campagne  Mai tôi chuyến về quê  Mai tôi về quê Vous pas argent moi stop travail  Si vous ne me payez pas, j'arrêterai de travailler  Anh không tiền tôi ngừng làm  Anh không trả tiền, tôi nghỉ làm Monsieur content aller danser  Monsieur est content d'aller danser  Ông ấy vui đi buổi nhảy đầm  Ông ấy vui khi đi nhảy đầm Lui la frapper  Il la frappe  Anh ta cô ấy đánh  Anh ta đánh cô ấy Bon pas aller  Bon, n'y vas pas  Tốt, không phải đi  Tốt, đừng đi Pas travail  Je ne travaillerai pas  Không phải công việc  Tôi không làm việc nữa Assez, pas connaître  Assez, je n'en sais rien  Đủ rồi, không phải biết  Đủ rồi, tôi không biết Moi compris toi parler  J'ai compris ce que tu as dit  Tôi hiểu anh nói  Tôi hiểu những gì anh nói
(Bickerton 1995: 163)  

Xem thêm
Vietlish
Tiếng Pháp

Tham khảo

Thể loại:Tiếng Pháp
Thể loại:Ngôn ngữ tại Việt Nam
Thể loại:Pidgin và creole tiếng Pháp
Thể loại:Ngôn ngữ không còn ở châu Á