Họ Biển bức cát

Menispermaceae là danh pháp khoa học để chỉ một họ thực vật có hoa. Họ này được các nhà phân loại học công nhận rộng khắp. Tên gọi bằng tiếng Việt của họ này là họ Tiết dê, lấy theo loài tiết dê (Pericampylus incanus). Tuy nhiên, trong Wikipedia, tuân thủ quy tắc đặt tên theo chi điển hình khi có thể, nên gọi họ này là họ Biển bức cát, lấy theo tên gọi của biển bức cát (danh pháp Menispermum dauricum) dịch nôm na thành dây con dơi, không có ở Việt Nam, nhưng có mặt tại khu vực Đông Á (Trung Quốc).

Hệ thống APG II năm 2003 (không thay đổi từ hệ thống APG năm 1998), cũng công nhận họ này và đặt nó trong bộ Mao lương (Ranunculales), thuộc nhánh hai lá mầm thật sự (eudicots).

Đây là một họ trung bình về số lượng loài và chi với khoảng vài chục chi (65-80) và vài trăm loài (400-520), chủ yếu là các loại dây leo. Phần lớn các chi sinh sống ở khu vực nhiệt đới, nhưng có vài chi (đáng chú ý là Menispermum và Cocculus) còn sinh sống tại khu vực có khí hậu ôn đới tại miền đông Bắc Mỹ và miền đông châu Á.

Phân loại
Phân loại thành 2 phân họ với 9 tông dưới đây là lấy theo Ortiz et al. (2016).
 Phân họ Chasmantheroideae: 28 chi, 145 loài.
 Tông Burasaieae: 25 chi, 139 loài.
 Aspidocarya
 Borismene
 Burasaia
 Calycocarpum
 Chasmanthera
 Chlaenandra (bao gồm cả Porotheca)
 Dialytheca
 Dioscoreophyllum (bao gồm cả Dioscoreopsis, Rhophalandria)
 Disciphania (bao gồm cả Taubertia)
 Fibraurea
 HyalosepalumWei Wang, Rosa Del C. Ortiz, Frédéric M. B. Jacques, Shih-Wen Chung, Yang Liu, Xiao-Guo Xiang, Zhi-Duan Chen, 2017. New insights into the phylogeny of Burasaieae (Menispermaceae) with the recognition of a new genus and emphasis on the southern Taiwanese and mainland Chinese disjunction. Mol. Phylogenet. Evol. 109:11-20 
 Jateorhiza
 Kolobopetalum
 Leptoterantha
 Odontocarya (bao gồm cả Chododendron, Somphoxylon, Synandropus)
 Orthogynium
 Parabaena
 Paratinospora
 Penianthus (bao gồm cả Heptacyclum)
 Platytinospora
 Rhigiocarya (bao gồm cả Miersiophyton)
 Sarcolophium
 Sphenocentrum
 Syntriandrium
 Tinomiscium
 Tinospora (bao gồm cả Desmonema, Fawcettia, Hypsipodes)
 Tông Coscinieae: 3 chi, 6 loài.
 Anamirta
 Arcangelisia (bao gồm cả Mirtana)
 Coscinium (bao gồm cả Pereiria)
 Phân họ Menispermoideae: 44 chi, 300 loài.
 Tông Anomospermeae: 13 chi, 80 loài.
 Abuta (bao gồm cả Anelasma, Batschia, Trichoa)
 Anomospermum (bao gồm cả Elissarrhena, Orthomene)
 Caryomene
 Diploclisia
 Echinostephia
 Elephantomene (bao gồm cả Cionomene)
 Hypserpa (bao gồm cả Adeliopsis, Selwynia)
 Legnephora

 Parapachygone
 Pericampylus (bao gồm cả Pselium)
 Rupertiella
 Sarcopetalum
 Telitoxicum
 Tông Cissampelideae: 5 chi, 128 loài.
 Antizoma
 Cissampelos (bao gồm cả Dissopetalum)
 Cyclea (bao gồm cả Lophophyllum, Peraphora, Rhaptomeris)
 Perichasma
 Stephania (bao gồm cả Clypea, Homocnemia, Ileocarpus)
 Tông Limacieae: 1 chi, 2 loài.
 Limacia
 Tông Menispermeae: 2 chi, 3 loài.
 Menispermum
 Sinomenium
 Tông Pachygoneae: 4 chi, 45 loài.
 Cocculus (bao gồm cả Androphylax, Baumgartia, Bricchettia, Cebatha, Cocculidium, Epibaterium, Holopeira, Leaeba, Nephroia)
 Haematocarpus (bao gồm cả Baterium)
 Hyperbaena
 Pachygone (bao gồm cả Tristichocalyx)
 Tông Spirospermeae: 4 chi, 10 loài.
 Limaciopsis
 Rhaptonema (bao gồm cả Gamopoda, Tripodandra)
 Spirospermum
 Strychnopsis
 Tông Tiliacoreae: 16 chi, 111 loài.
 Albertisia (bao gồm cả Epinetrum)
 Anisocycla
 Beirnaertia
 Carronia (bao gồm cả Bania, Husemannia)
 Chondrodendron (bao gồm cả Botryopsis, Detandra)
 Curarea
 Eleutharrhena
 Macrococculus
 Pleogyne (bao gồm cả Microclisia)
 Pycnarrhena (bao gồm cả Antitaxis, Batania, Telotia)
 Sciadotenia (bao gồm cả Sycnosepalum, Tylopetalum)
 Synclisia
 Syrrheonema (bao gồm cả Zenkerophytum)
 Tiliacora (bao gồm cả Aristega, Braunea, Glossopholis, Sebicea)
 Triclisia (bao gồm cả Pycnostylis, Rameya, Welwitchiina)
 Ungulipetalum

Tham khảo

Liên kết ngoài


 Menispermaceae  trong L. Watson và M.J. Dallwitz (1992 trở đi). Các họ thực vật có hoa : Miêu tả, minh họa, nhận dạng, thông tin tra cứu. Phiên bản: 3 tháng 5 năm 2006. http://delta-intkey.com .
 Menispermaceae trong Quần thực vật Bắc Mỹ
 Phân loại trong NCBI
 Liên kết tại csdl.tamu.edu