AFC Champions League Two

AFC Champions League Two (viết tắt: ACL Two hay ACL2) là một giải bóng đá cấp câu lạc bộ lục địa thường niên do Liên đoàn bóng đá châu Á (AFC) tổ chức. Giải đấu này là giải đấu cao thứ hai trong hệ thống giải đấu câu lạc bộ của bóng đá châu Á, xếp sau AFC Champions League Elite và xếp trên AFC Challenge League.

Được thành lập vào năm 2004 dưới tên gọi ban đầu là Cúp AFC (), giải khi đó chủ yếu quy tụ các các câu lạc bộ từ các quốc gia không có suất vào thẳng trực tiếp ở AFC Champions League dựa trên bảng xếp hạng giải đấu cấp câu lạc bộ AFC. Năm 2024, AFC thay đổi toàn diện cấu trúc các giải đấu cấp câu lạc bộ của mình, trong đó có sự ra mắt của AFC Champions League Two. Toàn bộ số liệu và thành tích tại Cúp AFC sẽ được chuyển giao cho giải đấu mới.

Al-Kuwait và Al-Quwa Al-Jawiya là các câu lạc bộ thành công nhất trong lịch sử giải đấu với ba chức vô địch. Các câu lạc bộ đến từ Kuwait đã vô địch bốn lần, trở thành quốc gia thành công nhất ở giải đấu. Kể từ khi giải đấu khởi tranh vào năm 2004, các câu lạc bộ từ Tây Á thống trị các trận chung kết của mỗi kỳ cho đến năm 2015, khi câu lạc bộ Malaysia Johor Darul Ta'zim từ Đông Á trở thành một trong hai đội lọt vào chung kết và lên ngôi vô địch.

Sharjah FC của UAE là đương kim vô địch sau khi đánh bại Lion City Sailors FC của Singapore trong trận chung kết mùa giải 2024-25.

 Thể thức giải đấu (từ mùa giải 2017 đến mùa giải 2023–24) 
Từ năm 2017, thể thức của Cúp AFC được thay đổi, với mục đích giảm chi phí di chuyển giữa các địa điểm diễn ra các trận đấu.

36 câu lạc bộ tham dự giải đấu được chia thành 9 bảng, mỗi bảng gồm 4 đội (từ năm 2021, số lượng đội tham dự được tăng lên 48 với 12 bảng đấu). Các suất tham dự được phân bổ như sau:

 12 đội đến từ các liên đoàn thành viên của Liên đoàn bóng đá Tây Á (WAFF), được chia thành ba bảng A, B và C.
 4 đội (tối đa 8 đội kể từ năm 2021) đến từ các liên đoàn thành viên của Liên đoàn bóng đá Trung Á (CAFA), được xếp vào bảng D (và có thể là bảng E).
 4 đội (tối đa 8 đội kể từ năm 2021) đến từ các liên đoàn thành viên của Liên đoàn bóng đá Nam Á (SAFF), được xếp vào bảng E (cũng có thể là bảng F và/hoặc G tùy thuộc vào số bảng đấu ở khu vực Trung Á và Nam Á).
 12 đội đến từ các liên đoàn thành viên của Liên đoàn bóng đá Đông Nam Á (AFF), được chia thành ba bảng F, G và H (tùy thuộc vào số bảng ở khu vực Trung Á và Nam Á mà có thể thay bằng bảng I và/hoặc J).
 4 đội (tối đa 8 đội kể từ năm 2021) đến từ các liên đoàn thành viên của Liên đoàn bóng đá Đông Á (EAFF), được xếp vào bảng I (tùy thuộc vào số bảng ở khu vực Trung Á và Nam Á mà có thể thay thành bảng J, K và L).

Các đội Trung Á, Nam Á, Đông Nam Á và Đông Á được xếp vào một nhóm gọi là Liên khu vực (Inter-zone), đội vô địch của nhóm này sẽ giành quyền vào chung kết tổng gặp đội vô địch Tây Á.

 Vòng bảng 

 Tây Á và Đông Nam Á 
12 đội của mỗi khu vực được chia thành ba bảng 4 đội. Các đội thi đấu vòng tròn hai lượt trong bảng của mình. Ba đội nhất bảng và một đội nhì bảng có thành tích tốt nhất sẽ giành quyền vào vòng loại trực tiếp khu vực tương ứng.

 Liên khu vực Trung Á, Nam Á và Đông Á 
4 đội của mỗi khu vực được xếp vào một bảng riêng cho mỗi khu vực. Các đội thi đấu vòng tròn hai lượt trong bảng của mình. Ba đội nhất bảng sẽ giành quyền vào vòng loại trực tiếp liên khu vực.

Kể từ năm 2021, tùy vào số suất dự vòng bảng của các khu vực mà có thể thay đổi thành hai bảng cho một hoặc một số khu vực nhất định. Trong trường hợp này, sẽ có thêm một trận chung kết cho riêng khu vực đó, đội thắng trong trận chung kết này sẽ lọt vào vòng loại trực tiếp liên khu vực.

 Vòng loại trực tiếp 

 Vòng loại trực tiếp khu vực Tây Á (West Asia Zonal Playoff) 
Ba đội nhất bảng và một đội nhì bảng có thành tích tốt nhất của các bảng đấu thuộc khu vực Tây Á sẽ được bốc thăm chia cặp thi đấu với nhau trong một hoặc hai lượt trận. Hai đội thắng trong hai trận bán kết sẽ gặp nhau ở trận chung kết khu vực, đội thắng sẽ giành vé trực tiếp vào trận chung kết tổng của giải đấu.

 Vòng loại trực tiếp khu vực Đông Nam Á (ASEAN Zonal Playoff) 
Ba đội nhất bảng và một đội nhì bảng có thành tích tốt nhất của các bảng đấu thuộc khu vực Đông Nam Á sẽ được bốc thăm chia cặp thi đấu với nhau trong một hoặc hai lượt trận. Hai đội thắng trong hai trận đấu bán kết sẽ gặp nhau ở trận chung kết khu vực để xác định đội đại diện khu vực Đông Nam Á tham dự bán kết liên khu vực.

 Vòng loại trực tiếp liên khu vực (Inter-zone Playoff) 
Ba đội nhất bảng liên khu vực (hoặc đội thắng chung kết khu vực tương ứng) và một đội vô địch khu vực Đông Nam Á sẽ được bốc thăm chia cặp thi đấu với nhau trong một hoặc hai lượt trận. Hai đội thắng trong hai trận bán kết sẽ đối đầu với nhau ở trận chung kết liên khu vực để giành vé vào chung kết tổng giải đấu.

 Chung kết tổng (Final) 
Đội vô địch Tây Á và đội vô địch liên khu vực sẽ đối đầu với nhau trong trận chung kết tổng. Trận đấu sẽ chỉ diễn ra một lượt duy nhất trên sân của một trong hai đội và sẽ thay đổi theo năm, với trận chung kết năm lẻ diễn ra ở sân của đội vô địch liên khu vực, và trận chung kết năm chẵn diễn ra trên sân của đội vô địch Tây Á.

Thể thức này đã từng khiến cho AFC Cup trở thành giải đấu có thể thức phức tạp nhất thế giới.

Kể từ năm 2021, nếu một khu vực trong nhóm liên khu vực có từ 4 suất vào thẳng vòng bảng trở lên, hoặc có từ 7 suất dự vòng sơ loại và play-off trở lên, khu vực đó sẽ có hai bảng đấu. Tại Cúp AFC 2021, do khu vực Trung Á có tới 7 đội được phân bổ suất dự vòng bảng, nên khu vực này sẽ có hai bảng D và E.

 Thể thức mới và đổi tên (từ mùa giải 2024–25) 
Từ mùa giải 2024–25, thể thức các giải bóng đá cấp câu lạc bộ của AFC có sự thay đổi, theo đó giải đấu hạng hai mới thay cho Cúp AFC sẽ có 32 đội tham dự vòng bảng, chia làm hai khu vực Đông và Tây (mỗi khu vực 16 đội). Các đội được chia làm 8 bảng (4 bảng A–D dành cho khu vực Tây Á, 4 bảng E–H dành cho khu vực Đông Á), thi đấu vòng tròn hai lượt tính điểm để chọn ra hai đội đứng đầu mỗi bảng vào vòng loại trực tiếp. Các đội sau đó sẽ thi đấu loại trực tiếp hai lượt riêng rẽ trong khu vực của mình cho đến trận chung kết, nơi họ sẽ thi đấu một trận duy nhất trên sân trung lập.

Ngày 14 tháng 8 năm 2023, AFC công bố tên của giải đấu thay thế Cúp AFC là AFC Champions League 2, về sau được cách điệu thành AFC Champions League Two.

 Phân bổ 
Đã từng có 41 liên đoàn bóng đá quốc gia và vùng lãnh thổ thuộc AFC có đại diện tham dự, trong đó có 34 liên đoàn đã từng có đại diện tham dự vòng bảng. Dấu (*) dành cho những lần mà quốc gia đó có đại diện tham dự nhưng ít nhất là thất bại ở vòng loại.

Quốc giaMùa giải20042005200620072008200920102011201220132014201520162017201820192020202120222023–242024–252025-26Đông Á Trung Quốc0000000000000000000011 Đài Bắc Trung Hoa0000000000000221*1112*00 Guam00000000000000*00000000 Hồng Kông1222222222222002122022 Nhật Bản0000000000000000000011 Ma Cao0000000000000*0101001*00 Mông Cổ0000000000000*10*0*0*10*100 CHDCND Triều Tiên0000000000000221*000000 Hàn Quốc0000000000000000000011Tổng cộng1222222222222344443455Đông Nam Á ÚcThành viên OFC0000000000000000211 Brunei00000000000000000*0*00*00 Campuchia00000000000001*111221*00 Indonesia00000122122200222222*11 Lào00000000000110*0*11*0*10*00 Malaysia2222221022222210022211 Myanmar0000000022222222200100 Philippines000000000001*2222201221* Singapore2222211122222222222122 Thái Lan0001022210000000000033 Đông Timor00000000000000000*10000 Việt Nam0001022222200222221112Tổng cộng44464887101010109111212121111121111Trung Á Afghanistan00000000000000*00000000 Iran0000000000000000000022 Kyrgyzstan000000000010*0*21*1*2221*00 Tajikistan000000000211*1*1*1*22221*21* Turkmenistan222200000001*1*1*21*2222*12 Uzbekistan0000011210000000111011Tổng cộng2222011212222444777466Nam Á Bangladesh122000000000*11*1*11*1*1*1*00 Bhutan0000000000000*0*0*0*0*0*0*0*00 Ấn Độ22222222222222221*222*1*2 Maldives222222221*22221*1*021*1*1*00 Nepal000000000000*00*0100*0*0*00 Pakistan0000000000000*000000000 Sri Lanka00000000000000*00*0*0*0*000Tổng cộng5664444434445444444412Tây Á Bahrain00112210012222222221*1*2 Iraq0000020322222220000211 Jordan0223222222222222220122 Kuwait0000023332220002212210 Liban2222232222222222222200 Oman101222222221*2221*1*021*00* Palestine00000000000*1*20*0*11221*00 Qatar0000001000000000000011 Ả Rập Xê Út0000000010000000000011 Syria2000023321*2222222222*00 UAE0000000000000000000021 Yemen10022222220*0*0000000000Tổng cộng646101017161716141414141212121211121298Tổng cộngVòng bảng18182024203231323232323232343636393737363232Vòng loại00000000224141323131119782046

Kết quả và thống kê
 Các trận chung kết 
NămChủ nhàKết quảĐội kháchSân thi đấuKhán giả2004Al-Wahda 2–3 Al-Jaish Sân vận động Abbasiyyin, Damascus Al-Jaish 0–1 Al-Wahda Sân vận động Abbasiyyin, Damascus Tổng tỉ số 3–3, Al-Jaish thắng nhờ luật bàn thắng sân khách2005Al-Faisaly 1–0 Nejmeh Sân vận động Quốc tế Amman, Amman Nejmeh 2–3 Al-Faisaly Sân vận động Al Manara, Beirut Al-Faisaly thắng với tổng tỉ số 4–2 2006Al-Faisaly 3–0 Al-Muharraq Sân vận động Quốc tế Amman, Amman7.000Al-Muharraq 4–2 Al-Faisaly Sân vận động Quốc gia Bahrain, Riffa3.000Al-Faisaly thắng với tổng tỉ số 5–42007Al-Faisaly 0–1 Shabab Al-Ordon Sân vận động Quốc tế Amman, Amman5.500Shabab Al-Ordon 1–1 Al-Faisaly Sân vận động Quốc tế Amman, Amman7.500Shabab Al-Ordon thắng với tổng tỉ số 2–1 2008Al-Muharraq 5–1 Safa Beirut Sân vận động Quốc gia Bahrain, Riffa6.000Safa Beirut 4–5 Al-Muharraq Sân vận động Thành phố Thể thao, Beirut2.000Al-Muharraq thắng với tổng tỉ số 10–5 NămVô địchKết quảÁ quânSân thi đấuKhán giả2009Kuwait SC 2–1 Al-Karamah Sân vận động Câu lạc bộ Thể thao Al Kuwait, Thành phố Kuwait17.4002010Al-Ittihad 1–1 (aet)  (4–2 p) Al-Qadsia Sân vận động Quốc tế Jaber, Thành phố Kuwait58.6042011Nasaf 2–1 Kuwait SC Sân vận động Markaziy, Qarshi15.7532012Kuwait SC  4–0 Erbil Sân vận động Franso Hariri, Erbil30.0002013Kuwait SC 2–0 Al-Qadsia Sân vận động Al-Sadaqua Walsalam, Thành phố Kuwait10.0002014Al-Qadsia 0–0 (aet)  (4–2 p) Erbil Sân vận động Maktoum Bin Rashid Al Maktoum, Dubai5.2402015Johor Darul Ta'zim 1–0 Istiklol Sân vận động Pamir, Dushanbe18.0002016Al-Quwa Al-Jawiya 1–0 Bengaluru Sân vận động Suheim bin Hamad, Doha5.8062017Al-Quwa Al-Jawiya 1–0 Istiklol Sân vận động Trung tâm Hisor, Hisor20.0002018Al-Quwa Al-Jawiya 2–0 Altyn Asyr Sân vận động Quốc tế Basra, Basra24.6652019Al-Ahed 1–0 April 25 Sân vận động Kuala Lumpur, Kuala Lumpur*5002020Bị hủy bỏ do đại dịch COVID-19 ở châu Á2021Al-Muharraq 3–0 Nasaf Sân vận động Al Muharraq, Arad9.0602022Al-Seeb 3–0 Kuala Lumpur City Sân vận động Quốc gia Bukit Jalil, Kuala Lumpur27.7222023–24Central Coast Mariners 1–0 Al-Ahed Khu liên hợp thể thao Sultan Qaboos, Muscat1.9302024–25Sharjah 2–1 Lion City Sailors Sân vận động Bishan, Bishan9.737
*Do Triều Tiên cấm phát sóng các trận đấu bóng đá diễn ra tại nước này, trận chung kết Cúp AFC 2019 được tổ chức tại Kuala Lumpur, Malaysia.

Thành tích theo câu lạc bộ
 Câu lạc bộ Vô địch Á quân Năm vô địch Năm á quân  Kuwait SC 3 1 2009, 2012, 2013 2011  Al-Quwa Al-Jawiya 3 0 2016, 2017, 2018   Al-Faisaly 2 1 2005, 2006 2007  Al-Muharraq 2 1 2008, 2021 2006  Al-Qadsia 1 2 2014 2010, 2013  Nasaf 1 1 2011 2021  Al-Ahed 1 1 2019 2023–24  Al-Jaish 1 0 2004  Shabab Al-Ordon 1 0 2007  Al-Ittihad 1 0 2010  Johor Darul Ta'zim 1 0 2015 Al-Seeb 1 02022 Central Coast Mariners 1 02023–24 Sharjah102024–25  Erbil 0 2  2012, 2014  Istiklol 0 2 2015, 2017  Al-Wahda 0 1 2004  Safa Beirut 0 1 2008  Bengaluru 0 1 2016  Altyn Asyr 0 1 2018  April 25 0 1 2019 Kuala Lumpur City 0 12022 Lion City Sailors012024–25

Thành tích theo quốc gia
 Quốc gia Vô địch Á quân Tổng số437325314224213134112112101101 Các tiểu Vương quốc Ả Rập thống nhất101022011011011 Singapore011

Giải thưởng
Vua phá lưới
NămCầu thủCâu lạc bộBàn thắng 2004  Indra Sahdan Daud  Home United 7  Egmar Goncalves  Home United2005 Mo'ayyad Salim Al-Faisaly9 2006 Mahmoud Shelbaieh Al-Wahdat8  2007  Odai Al Saify  Shabab Al-Ordon 5  Mohammed Ghaddar  Nejmeh 2008 Rico Al-Muharraq19 2009  Robert Akaruye  Busaiteen 8  Mohamad Hamwi  Al-Karamah  Jehad Al Hussain  Kuwait SC  Huỳnh Kesley Alves  Becamex Bình Dương2010 Afonso Alves Al-Rayyan9 2011  Ivan Bošković  Nasaf 10 2012  Amjad Radhi  Erbil 9  Raja Rafe  Al-Shorta 2013  Issam Jemâa  Kuwait SC 16 2014  Juan Belencoso  Kiệt Chí 11 2015  Daniel McBreen  Nam Hoa 8  Riste Naumov  Ayeyawady United 2016  Hammadi Ahmed  Al-Quwa Al-Jawiya 16 2017  Kim Yu-song  April 25 9 2018  An Il-bom  April 25 12 2019  Bienvenido Marañón  Ceres–Negros 10 2020  Bienvenido Marañón  Ceres–Negros 5 2021 Khusayin Norchaev Nasaf 72022 Pedro Paulo Viettel 5 Jasur Hasanov Sogdiana Jizzakh Paulo Josué Kuala Lumpur City 2023–24 Marco Túlio Central Coast Mariners 82024–25 Sardar Azmoun Shabab Al-Ahli9

Cầu thủ xuất sắc nhất giải
NămCầu thủCâu lạc bộ 2011  Artur Gevorkyan  Nasaf 2012  Rogerinho  Kuwait SC 2013  Bader Al-Mutawa  Al-Qadsia 2014  Saif Al Hashan  Al-Qadsia 2015  Safiq Rahim  Johor Darul Ta'zim 2016  Hammadi Ahmed  Al-Quwa Al-Jawiya 2017  Manuchekhr Dzhalilov  Istiklol 2018  Hammadi Ahmed  Al-Quwa Al-Jawiya 2019  Mehdi Khalil  Al-Ahed 2020Bị hủy bỏ do đại dịch COVID-19 ở châu Á 2021 Abdulwahab Al-Malood Al-Muharraq2022 Eid Al-Farsi Al-Seeb 2023–24 Mikael Doka Central Coast Mariners2024–25 Caio Lucas Shabab Al-Ahli

Tham khảo

Liên kết ngoài
RSSSF - AFC Cup
Trang chủ của Liên đoàn bóng đá châu Á

2

Thể loại:Khởi đầu năm 2004 ở châu Á