Biologii

Biologii ( biologia  bios- «elo» i  logos- «tedo» sanoišpäi) om tedo eläbiš olijoiš i heiden ičekeskentehmižes olendan ümbrištonke.

Tedoidab elon kaikid polid, sen paloin eläbiden organizmiden strukturad, funkcioniruindad, ontogenezad, augotižlibundad, evolücijad i järgendust Madme. Klassificiruib i ümbrikirjutab eläbid olijoid heiden erikoiden augotižlibundan mödhe.

Biologižed disciplinad libuihe medicinaspäi i londusen istorijaspäi. Vedadas niiden tedoiden jonod antikaigan mugomiš tedomehišpäi kut Aristotel' i Galen araban mail'man lekarin kal't: al'-Džahiz, ibn-Sina, ibn-Zuhra, ibn-al'-Nafiz. Evropan kirjoidenpainmine, mel'hetartuz eksperimentaližihe kodvihe i uziden erikoiden äjüden avaiduz Suriden geografižiden matkoiden jäl'ghe vedihe sihe azjaha, miše biologine mel' eli revolücijas läbi Udessündundan aigan.

Biologii om erigoittud tedoks 19. voz'sadan augotišespäi. Sile aigale tedomehed löuziba, miše eläbil organizmil om mugoižid ühthižid ičendoid i tundusid, kudambid läz ei ole elotomas (mineraližes) londuses. Biologii-tärtuz oli kävutadud ezmäižen kerdan nenil tedomehil ripmata toine toižespäi: Fridrih Burdah vl 1800, Gotfrid Reinhol'd Treviranus i Žan Batist Lamark vl 1802.

 Biologižed tedod 
Tedoitud organizmiden mödhe:
 Botanik
 Mikologii
 Mikrobiologii
 Zoologii

Tedoidusiden jagusen mödhe:
 Biohimii
 Biofizik
 Molekulärine biologii
 Stajan biologii
 Anatomii i gistologii
 Fiziologii
 Etologii (olijoiden ičtazvedand)
 Genetik
 Ontogenezan biologii
 Paleobiologii i evolücine biologii

 Homaičendad