Vinmarj (heim)

Vinmarj () om äivoččiden penzhiden heim. Mülüb Vinmarjaižed-sugukundha, sen tipine heim. Kogoneb 75..80 erikospäi, om olmas kuz' gibridad, om äi erasiden erikoiden sortuid.

 Leviganduz 
Heimon 44 erikod libudas Päivnouzmaižes Azijaspäi, niiden tedoiduz šingotase; 28 erikod kazdas Pohjoižamerikas. Kul'turine vinmarj (Vitis vinifera) om sätud Päivlaskmaižes Azijas (Anatolijan pol'sar', Kavkazantaguine, Iran) i Keskuzazijas (Lodehline Indii, Afganistan, Tadžikistan, Uzbekistan, Päivlaskmaine Tän'-Šan'). Sen sortud jagadas augotižlibundan koumen tahon mödhe: Päivnouzmma, Päivlaskmaine Evrop, Mustmeren randišt.

Kaik heimon erikod anttas södabid marjoid, no severz'-se erikoid ei sättugoi tehmaha vinad. Läz 20 erikod oma ottud kul'turha. Voib vastata kul'turižen vinmarjan mectunuzid toižendoid. Ned kazdas Pohjoižen mapoliškon venos i subtropižes vöiš, tahondad oma nepsad jogialangištod, mägiurad, lehtezmecad, mägiden pautked. Londuseline leviganduz ozutab ted kommertižen maižandusen (vinmarjankazvatuz) i vinan tegendan täht.

 Ümbrikirjutand 
Vinmarjan pit'kad üks'voččed varded kazdas vägevas jurištospäi, varziden aluz om puikoikaz. Hoik varz' sase 3..5 metrhasai pitte. Tabadandragad kazdas üläsol'mišpäi, änikused oma lähemba jurennoks. Lehtesed oma ünäižed vai koume- i vižpalaižed, čereduišoiš.

Henod vihandad änikod oma kogotud tophikš. Mecerikod anttas naižsugun i mužiksugun änikoid. Kul'tivuruidud erikoiden änikod oma kaks'suguižed vai naižsugun ristpölüstoitandan tarbhaičendanke. Plod om marj 1..4 semnenke. Kova semen om grušan formal, nökuiženke. Plodud kazdas tophan nägul.

Kul'turine vinmarj äikerdoičese vegetativižikš — jurdunuzil čokvezoil i toižiden erikoiden juritandoil, toižin kazmuz kadotab sortun ičendoid. Ištutadas kazmusid vinmarjžomil. Kazmuz voib eläda 50..300 vot, no eläb 10..30 vot tobjimalaz ratud lühendusen i sortuiden udištamižen tagut.

 Valitud erikod 
 Vitis amurensis — Amuran vinmarj
 Vitis arizonica — Arizonine vinmarj
 Vitis barbata
 Vitis californica — Kalifornine vinmarj
 Vitis coignetiae — Kuanjen vinmarj, libub Japonijaspäi
 Vitis labrusca — libub Pohjoižamerikaspäi
 Vitis pseudoreticulata
 Vitis vinifera — Kul'turine vinmarj
 Vitis yunnanensis — Junnanine vinmarj

 Homaičendad 

Kategorii:Vinmarjaižed
Kategorii:Maižanduzkul'turad kirjamišton mödhe
Kategorii:Kazmused kirjamišton mödhe
Kategorii:Penzhad
Kategorii:Sömkazmused
Kategorii:Vinmarjankazvatuz