Vakcin

Vakcin (-sanaspäi «lehmän», paginoiš «rokotez», «vakciniruind») om biologižen augotižlibundan medicinine preparat, andab organizmale sadud immunitetad konkretišt antigenad vaste naceinuden surenke znamoičendanke.

Järgeližikš vakcin mülütab agentad, kudamb muštatab kucujad läžundad mikroorganizmad, i tegese paksus mikroban vällestadud vai riktud formišpäi, vai sen ühtespäi pindaližiš vauktušišpäi. Agent stimuliruib organizman immuništ sistemad tundištelemha agentad grazindaks, kačustelemha sidä i edesižes tundištada da rikta sidodud sihe agentha miččid taht mikroorganizmid, tuleban aigan eskai. Vakcinad oleldas profilaktižed (tuleban aigan infekcijan jäl'gusiden endustuz vai vällenduz londuseližel patogenal) i terapevtižed (oz., spravitai brucellözanvastaine vakcin, vakcinad rakad vaste tedoiduses)Brotherton J. HPV prophylactic vaccines: lessons learned from 10 years experience (Profilaktižed HPV-vakcinad: opetud urokad kävutandan kümnes vodes) // Future Virology: aiglehtez. — 2015. — T. 10, № 8. — Lpp. 999−1009. .

Vakcinan tond organizmha nimitase vakcinacijaks. Vakcinacii om kertläzundoiden endustusen kaikiš effektivižembaks metodaks. Märitud vakcinacijal avaros levitadud immunitet pidab vastust znamasižes märas mail'man rokon likvidacijas i mugomiden läžundoiden röunatud leviganduses, kut poliomielit, ruskič i kahnduz (tetanus), mirun valdkundoiden enambuses. Ristituiden usklematomuz vakcinacijale om todud tervhudenkaičendan kümnen päižen probleman nimikirjuteshe, mittušt Mail'man Tervhudenkaičendan organizacii radoi vl 2019. Sen organizacijan arvoindoiden mödhe, immunizacii laskeb endustada kaks'..koume millionad kolendan statjoid joga vodel. Se om kaikiš effektivižembiš rahapanendoišpäi tervhudenkaičendan sferas. Niiden ližaks voib endustada nell' millionad surmaližid statjoid joga vodel tehnižikš.

Piidab toda vakcinad tehmižen sijaspäi klinikhasai sättujiš arvoimižiš. Vakcin transportiruiše organizmas otandan südäimehe sijaspäi tarbhaižhe sijhasai, kus se painab. Medicinas kävutadas vakcinan tondan organizmha nenid mahtusid: oraline (sun kal't), intranazaline (nenan kal't), lihasensüdäimine, nahkanalaine, nahkansüdäimine, skarifikacine (nahk künstase vaiše vakcinan tippun kal't).

 Homaičendad