Vol'ter

Vol'ter  ( [vɔltɛːʁ]), todesine nimi oli Fransua Mari Arue ( [fʁɑ̃swa maʁi aʁwɛ]; sünd. 21. kül'mku 1694, Pariž, Francii — kol. 30. semendku 1778, sigä-žo) oli francijalaine prozan, poemiden i p'jesid-tragedijoiden kirjutai, istorik i filosof, publicist.

Filosof kritikui religijad i tahtoi sekulärizacijad, no oli paginan i uskondan joudjaližen oiktusen polenpidajan. Sen tagut sauptihe händast Bastilii-türmas kaks' kerdad, eli pagoiš, verhiš maiš läz Francijad. Vol'ter kirjuti enamba 20 tuhad kirjeižid i enamba 2 tuhad kirjoid. Jekaterina II osti filosofan kirjištod, nügüd' kaičese Piteriš.

 Valitud sädused 
Filosofii
 «Traktat tolerantižuses» (, 1763)
 «Mi om mel'he emändoile» (Ce qui plaît aux dames, 1764)
 «Filosofijan vajehnik» (Dictionnaire philosophiques, 1764)
 «Tazovaldkundan polenpidajiden idejad» (Idées républicaines, 1765)
 «Kirjeižed čudoiš» (Lettres sur les Miracles, 1765)

Filosofižed romanad
 «Zadig» (Zadig ou la Destinée, 1747)
 «Mikromegas» (Micromégas, 1752)
 «Kandid» (Candide, ou l’Optimisme, 1759)
 «Koveritoi heng» (L’Ingénu, 1767)
 «Vavilonan princess» (La Princesse de Babylon, 1768)

Istorii
 «Karl XII:n istorii» (Histoire de Charles XII, 1731)
 «Lui XIV:n aig» (Le Siècle de Louis XIV, 1751)

P'jesad
 «Edip» (Œdipe, 1718)
 «Artemira» (Artémire, 1720)
 «Irod i Mariamna» (Hérode et Mariamne, 1724)
 «Brut» (Brutus, 1730)
 «Erifila» (Ériphyle, 1732)
 «Irena» (Irène, 1778)
 «Agatokl» (Agathocle, 1779)

 Homaičendad 

 Irdkosketused 
 Sirei-zamk — Vol'teran rezidencii francižes Ülämarn-departamentas (visitvoltaire.com).   
 Vol'teran sebr (societe-voltaire.org). 

Kategorii:Francijan filosofad
Kategorii:Francijan istorikad
Kategorii:Francijan kirjutajad
Kategorii:Francijan tedomehed
Kategorii:Filosofad kirjamišton mödhe
Kategorii:Istorikad kirjamišton mödhe
Kategorii:Kirjutajad kirjamišton mödhe
Kategorii:Tedomehed kirjamišton mödhe
Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe