Lusak

Lusak ( [luːˈsɑːkə]) om Zambijan pälidn da kaikiš suremb lidn. Se om Lusakan agjan administrativižeks keskuseks da palaks mugažo.

 Istorii 
Eländpunktan aluz om pandud vl 1905 kuti Lusak-raudtestancii da žilo senno vl 1913, nimitihe ledže-heimon lähižen külän vejan mödhe. Vspäi 1931 lidn oli britanižen Pohjoižrodezii-protektoratan administrativižeks keskuseks. Om ripmatoman valdkundan pälidnaks vspäi 1964.

Lusak om valdkundan politikan, kommercijan, torguindan, opendusen i kul'turan keskuz. Lusakan fondbirž om avaitud vl 1993.

 Geografijan andmused 
Lidn sijadase valdkundan keskuzpalan suves, 1279 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Sur'veded vihmsezonan aigan poletas ližakast geografišt sijadust.

Klimat om subekvatorialine kaks'sezonine, päivoikaz päiči vihmsezonas. Voden keskmäine lämuz om +21,5 C°, kezakun-heinkun +17,3..+18,3 C°, redukun-kül'mkun +24,4..+24,8 C°. Ekstremumad oma +3,0 C° (heinku) i +39,5 C° (kül'mku). Il'man lämuz voib ülitada +30 C° joga kul. Paneb sadegid 757 mm vodes, niiden tobj pala lankteb tal'vkus-uhokus (169..210 mm kus), kuiv sezon oleskeleb semendkus-sügüz'kus (koume millimetrad kaikes pordos). Kun keskmäine relätivine nepsuz vajehtase 46..54 % röunoiš elokus-redukus, 60..69 % semendkus-heinkus i kül'mkus, 76..82 % tal'vkus-sulakus.

 Eläjad 
Vl 2009 lidnan eläjiden lugu oli 1 413 000 ristituid, vn 2010 rahvahanlugemižen mödhe — 1 715 032 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt om nügüd'. Läz 3,3 mln ristituid oli ezilidnoidenke vl 2019 (oli 2,2 mln vl 2010, valdkundan seičemendez).

Edeline lidnan pämez' () om Miles Sampa (heinku 2018 — 2021).

 Transport 
Avtobusad, maršruttaksid i taksid (vahvištadud maršrutoil) oma kundaližeks transportaks lidnas. Avtobusad ühtenzoittas ezilidnoidenke.

Rahvahidenkeskeine soda- da civiline lendimport ezmäižen Kennet Kaunda-prezidentan nimed (LUN / FLKK, 1,35 mln passažiroid vl 2018) sijadase 27 kilometras pohjoižpäivnouzmha lidnan keskuzpalaspäi.

 Galerei 

 Sebruzlidnad 
  Dušanbe, Tadžikistan (vspäi 1966)
  Iževsk, Udmurtijan Tazovaldkund, Venäma (1995)
  Los Andželes, Kalifornii, AÜV (1968)

 Irdkosketused 
 Lidnan oficialine sait (lcc.gov.zm). 


Kategorii:Zambijan lidnad
Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe
*
Kategorii:Pälidnad
*