Sortaval

Sortaval (, edel 1918. vot Сердоболь; karj. i , ) om Venäman lidn Karjalan Tazovaldkundan suvipäivlaskmas. Se om Sortavalan rajonan administrativine keskuz da üks'jäine lidn. Rajonan ristitišton koume videndest eläb lidnas. Vspäi 1991 se om olmas Venäman istorižen lidnan statusanke.

 Istorii 
Eländpunkt mainitase ezmäižen kerdan venälaiž-ročižes röunaktas vl 1468: «Ei pida toda nimittušt pahut Sortevalha».

Vozil 1617−1721 nügüdläižen lidnan territorii oli Ročinman palaks Stolbovon kožundaktan mödhe. Vl 1632 Sordavall-lidn () om pandud läz Serdovolin pagastad ročin Gustavan II kunigahan käskön mödhe. Vspäi 1721 Pohjoižen sodan jäl'ghe Sortaval oli muretud lujas, kadoti lidnan statusad, nimitihe sidä Serdobolikš () da mülütihe Venäman imperijha Ništadtan kožundaktan mödhe. Serdobol' oli Piterin gubernijan Viipurin provincijan, vspäi 1744 — Viipurin gubernijan palaks vhesai 1812. Vl 1783 eländpunkt sai lidnan statusad tošti.

Vl 1812 eländpunkt kuti Viipurin gubernijan pala oli mülünu Suomenman surhe ruhtinazkundha, vspäi 1917 — Suomenmaha. Vn 1893 kül'mkus raudte tuli lidnha, se tegihe «Viipur — Jogensu»-raudtekeskustan palaks. Vspäi 1900 mašiništonsauvomižtegim zavodi radod.

Sortaval om Karjalan palaks Tal'vsodan jäl'ghe, vspäi 1940.

Sortaval šingotase leibäntegimel.

 Geografijan andmused 
Lidn sijadase rajonan suvipäivnouzmas, seižub Läppäjärven randal (5 km² pindanke, ühtenzoitase Ladoganke sal'mil), Ladoganjärven pohjoižel randištol. Ladogan Rijekkalan- da Valaam-sared mülüdas Sortavalan lidnankundha.

Matkad lidnaspäi Petroskoihesai om 195 km orhal päivlaskmha, 247 km A121-avtotedme. Matkad Piterihesai om 197 km orhal suvhe, 271 km avtotedme. Lähembaine lidn om Lahdenpohj, 33 km suvipäivlaskmha orhal, 42 km avtotedme.

 Tobmuz 
Kaik üks'toštkümne žilod mülüdas Sortavalan lidnankundha 277,41 vai 296,21 km² pindal, niiden ühthine ristitišt om 1 165 eläjad vl 2016.

Järgenduseližed valičendad lidnankundan Nevondkundha () oliba vn 2013 sügüz'kun 8. päiväl (koumanz' kucund). Kaik rahvaz valičeb sen 15 ezitajad nelläks vodeks.

Vn 2015 sügüz'kun 13. päiväspäi Sergei Krupin om valitud da tegeb lidnankundan pämehen (sen Nevondkundan ezimehen) velgusidmeРуководители района (Rajonan ohjandajad). — Sortavalan rajonan oficialine sait (рк-сортавала.рф). . Hän-žo radab Sortavalan rajonan pämehen (sen Nevondkundan ezimehen) vn 2013 redukun 16. päiväspäi. Kaks' lidnankundan varapämest alištudas hänele. Sortaval-lidnankundan administracii kogoneb koumes palakundaspäi.

 Eläjad 
Vl 1910 lidnan eläjiden lugu oli 3 085 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 22 800 eläjad vl 1992. Vn 2010 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 19 235 ristitud, vn 2021 — 14 867 ristitud, vn 2023 — 14 787 ristitud.

Petri Šemeikkan muštpacaz om pandud Sortavalha, mez' oli tetaban karjalaižen runonpajatajan 19. voz'sadal.

Sortavalan kolledžSortavalan kolledžan sait (sk-karelia.ru).  om lidnan professionaližen opendusen aluzkundaks.

 Galerei 

 Homaičendad 

 Irdkosketused 
 Sortaval-lidnankundan oficialine sait (городсортавала.рф). 


*
Kategorii:Venäman lidnad
Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe
Kategorii:Karjalan Tazovaldkundan lidnad
Kategorii:Ladog