Galac

Galac ( [ɡaˈlat͡sʲ]) om Romanijan lidn da port valdkundan päivnouzmas-suvipäivnouzmas. Se om valdkundan kahesanz' lidn eläjiden lugun mödhe, Galacan ümbrikon administrativine keskuz.

 Istorii 
Eländpunkt mainitase vspäi 1445. Nimituz libub grekižes Galazion-sanaspäi ( «taivazma»), mugoi lidnan nimi oli Vizantijan imperijas. Lidn paloi grekalaižiden toriden tagut turkoid vaste vl 1789 i 1821. Äi verazmalaižid, grekalaižid eriližešti, oli lidnas portan joudjaližen statusan tagut, porto franco-status oli tühjitadud vl 1883.

Galac šingotase raudan metallurgijan «Arselor-Mittal»-kompanijan kombinatal, laivansauvomižel (kaikiš suremb verf' Dunain randoil) i merijogiportal, himižel tegimištol, tekstilin da meblin pästandal.

 Geografijan andmused 
Lidn sijadase ümbrikon suvipäivnouzmaižes čogas, Moldovan röunanno (kontrol'punkt radab lidnanno), i ei edahan Ukrainan röunaspäi. Levitase Dunain suhišton hural randal, koumel terrasal: viž..seičeme metrad ü.m.t., 20..25 m, 40 metrad da sen korktemba. Nügüd'aigaine lidn seižub 55 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Lidnan alapala alištub sur'vezile, jäl'gmäine tegihe vl 2005 kesked heinkud, hot' Dunain veden korktusen maksimum oleleb semendkus. Matkad Mustmerennoks om 80 kilometrad, Buharest-pälidnhasai om 190 km suvipäivlaskmha orhal vai 245 km avtoteidme. Lähembaine järed lidn om Brejil 15 km suvhe Dunain ülezjogen.

Klimat om ven kontinentaline. Keza om räk da päivoikaz lujas. Voden keskmäine lämuz om +11,7 C°, kezakun-elokun +21,7..+23,9 C°, tal'vkun-uhokun −1,1..+0,9 C°. Minimaline il'man lämuz oleskeli −28,6 C° (uhoku), maksimaline +40,5 C° (heinku, eloku). Kezaaigan minimum om +2,4 C° (eloku), tal'vaigan maksimum om +22,4 C° (uhoku). Ei voi panda halad kezakus-elokus. Paneb sadegid 509 mm vodes, 26 millimetraspäi uhokus 62 millimetrhasai kezakus. Paneb lunt 41 päiväd tal'ves keskmäras. Kun keskmäine relätivine nepsuz vajehtase 72..75 % röunoiš sulakus-sügüz'kus, 79..89 % redukus-keväz'kus.

 Tobmuz 
Lidnan pämez' om sen municipalitetan primar (). Valitas händast nelläks vodeks. Edeližed lidnan pämehed oma Marius Stan (kezaku 2012 — kezaku 2016), Dumitru Nikolae (Dumitru Nicolae,  2000 — kezaku 2012).

 Eläjad 
Vn 2011 Romanijan rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 249 432 ristitud, vn 2021 — 217 851 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 326 141 eläjad vl 1992.

Rahvahaližuden mödhe ristitišton 98,5 % oma romanijalaižed (2011). Kaikiš znamasižemb vähembuz om čiganalaižed (0,8 %), toižed ottas vähemb mi 0,1 % (enamba grekalaižed i mad'jaranmalaižed).

Galacan «Dunărea de Jos» (Aladunain) universitet radab vspäi 1974 (11 752 üläopenikad 2015−2016. openduzvodes), se om sätud politehnižen i pedagogižen institutoiden ühtištusel. Kogoneb 11 fakul'tetaspäi i koumes kolledžaspäi.

 Transport 
Avtobusad, trolleibusad i tramvaid oma kundaližeks transportaks lidnas. Kaikiden niiden ohjandai om municipaline Transurb-agentuz.

Galac-päraudtestancii () om avaitud vspäi 1872.

 Irdkosketused 
 Lidnan oficialine sait (primariagalati.ro). 

Kategorii:Romanijan lidnad
Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe
*