Inpero roman de Osidente

LInpero roman de Osidente el zera vegnesto costituirse cofà entità totalmente autònoma e destinguesta da ła parte orientałe inte el momento de ła morte de l'Inperatore Teodòzio I (395), co che l'Inpero el zera vegnesto dividesto intrà i so du fiołi e l'osidente dasà inte łe man de Onòrio.

In precedensa, in vàrie ocazion, l'Inpero el ghea za catà dividesto in pì entità indipendenti l'una co chel'altra par fini de caràtare aministrativo e miłitare, cofà in ocazion de l'istitusion de ła tetrarchia.

Tutavia, dal 395 in dopo, l'Inpero Roman de Osidente e l'Inpero roman de Oriente, no i zera pì stai recostituirse inte na sìnguła entità; par sto motivo, tradisionalmente, ła data de ła morte de l'inperatore Teodòzio I (395) ła vien considerada da ła storiografia cofà el scumìsio de ła vita autònoma de ła parte osidentałe de l'Inpero roman.

L'idea de l'unità ła zera stada salda inte łe cosiense de ła popołasion oncora par tenpi longhi, e de seguro no ła se ghea gnoncora stuada co che inte el 476, el re dei Erułi Odoacre, el ghea deponesto l'ùltemo inperatore osidentałe, Ròmoło Augusto, e el ghea rimetesto łe insegne de l'Inpero a l'inperatore de Oriente Zenon.

St'ùltemo el ghea continuà considarar l'Itàlia e Roma, ła cuna de ła siviltà romana, cofà na parte de l'inpero, mentre Odoacre e dopo Teodorico, cofà patrisi de Itàlia, ufisalmente el portava vanti el roło de goernatori par conto del sovran de Costantinòpułi, anca i se zera de facto regnanti autònomi.

Oncora l'inperatore bizantin Zustinian el ghea tentà ła denomenada Restauratio Imperii (reunifegasion de łe du parte) dopo de ła fin de l'Inpero de Osidente, projeto che el finirà tutavia inte i sècułi drioman co l'afermasion dei regni de franchi, vizigoti e longobardi, e el nasimento del Sacro Roman Inpero.

 Notasion 

Altri projeti

 Linganbi foresti