Hawaii

Łe ìxołe Hawaii (conosue col nome de The Aloha State) dal 21 de agosto 1959, łe costituise el 50° Stato dei Stati Unii de Amèrica;el xe el 42° in ordene de popołaxion e 43° in ordene de superfisie.

 Zeografia 
El teritorio el xe un arçipèłago de ìxołe tropicałi de l'Oçèano Paçìfego situà a na latitùdene intra i 23° e i 18° Nord. El ciapa rento l'ìxoła de Hawaii, altre sete ìxołete prinçipałi e tante altre ìxołe pi cee, scoji e seche.
Łe ìxołe Hawaii łe xe intra de łe tere emerxeste pi ixołae al mondo, łe dista de fato quaxi 4 000 km sìa da ła costa mericana (Całifornia), sìa da Tahiti, e oltra 1 000 km da łe ìxołe Kiribati. L'arçipèłago el partien jografegamente al continente de l'Oçeania.
El teritorio el se estende dal łiveło del mar a na altitudine masima de 4 205 m.

Ła cavedałe de l'arçipèłago ła xe Honolulu, che ła se cata su l'ìxoła de Oahu e ła xe ła sità pi granda de l'ìxoła. Altre ìxołe inportante łe xe l'ìxoła de Hawaii (the big island), che ła ga do aeroporti prinçipałi: Hilo e Kona, e el çentro abità de Kamuela; l'ìxoła de Maui, co l'aeroporto Kahului e i çentri abitai de Lahaina, Wailuku, Hana, e Kihei, e l'ìxoła de Kauai, co l'aeroporto Lihue e i abitati de Poipu, Hanalei e Waimea. Altre ìxołe abitae łe xe Molokai, Lanai, Niihau (de propietà privaa e de aceso difìçiłe) e Kahoolawe (doparada da ła marina mericana par ani cofà połìgono de tiro).

Scuaxi tute łe ìxołe Haùaiane łe xe de orixene vulcanega. Ła ipotexi prevałente ła indega ła prexensa de un ponto caldo inte el mantel terestre che ła cauxa ła formasion de volcani sotomarini e inte ła superfisie. El spostamento de ła zolla continental del Pasifego el spiega el fato che łe ìxołe pì a ovest łe sia pì antighe de chełe a est.

Ła ìxoła de Hawaii ła xe ł pì resente e ła conprende sincue volcani prinsipałi, intra łi cuałi el pì ativo el xe el Kilauea (a sud de Hilo), sevìo dal Mauna Loa (inte ła metà meridional de ła ìxoła) e dal Hualali (sora Kailua/Kona). Łi altri do volcani, el Mauna Kea e el Kohala no łi xe istorigamente ativi.
El vulcan Haleakala el xe el volcan prinsipal de Maui (inte ła metà oriental de ła ìxoła).

Ła łava rełativamente fluida dei vulcani hauaìani ła da orixene a coni de łieve pendensa e de forma simiłe a antighi scudi.

El stato de łe Hauài el ga xurisdision so tute łe ìxołe de łe Hauài manco Midway, che ła apartien al governo federal american.

Łe Hauài łe ga do łengue ufisiałi: cheła inglexe e cheła hauàiana. Anca se ła łéngua hauàiana ła xe uxada par ła cultura e inte ła muxica łocal, inte ła vita de tuti łi dì dei abitanti de łe Hauài ła xe poco uxada.

 Połitega 
El stato el xe rapresentà a ła Camera dei Rapresentanti da 2 deputai.

Ła pena de morte no ła xe mai existìa.

 Note 

Hauài
Hauài
Hauài
Hauài