Marseja

MarsejaMarin Sanudo. Le vite dei dogi 1423-1474. La Malcontenta. Venesia. 1999. pag. 368 (in francese Marseille [maʁsɛj], localmente [mɑχˈsɛjɐ], in provensałe Marselha [maʀˈsejɔ]) ła xe na sità de la Fransa meridionałe, cavologo de la rejon Provensa-Alpi-Costa Azura e del departemento de le Boche del Rodano, oltrr che el primo porto de la Fransa.

 Storia 
I Focei i xe rivai su sto posto cuà da-torno al 600 a.C., smisiàndose coi Lìguri. I ga tirà su un sentro sitadin su cheło che el zera el Pagu (tribù Lìgure urbanixada) che el operava inte łe atività marìtime, intrà łe cuałe i tràfeghi. De-fati, ła xe stà el tràfego (e i trafeganti) a partegołarixar ła łonga storia de ła Sità de Marseja e ła ga anca modifegà ła storia: guere, momenti de paxe e łeanse. Ła lejenda de l'incrozamento e de ła union el marenèr Protis (focexe) e ła beła Gyptis (fia del rp dei Lìguri Segobrizi, Nanno) el ga confermà ła so tradision de sità de tràfeghi.

N'altra caraterìstega de ła sità ła xe ła so indipendénsa demostrada verso chełe altre sità e del poder (da inténdar cofà poder sentrałe franséxe, del Rè e de Parixe): Marseja ła xe na sità che ła cànbia bandiera (e sovran) in baxe a łe so conveniense. Par tanto tenpo ła ga avesto na sóa aministrasion. Soło co ła Rivołusion fransexe, co ła voja de unifegar ła Fransa soto un'ùnzoło scheo, na ùnzoła łéngua e coi stesi deriti par tuti, Marseja ła ga perdesto sta tendensa autònoma che ła ga sénpre provà de mantegnìr.

 Evolusion demografega 

 Aministrasion 
Marseja ła xe spartia in 16 arrondissements municipai, anca łori spartii in cuartieri (111 in total). I arrondissement i xe ingrupai a do a do in setori, e calchedun dei 8 setori el ga el pròpio consejo e el propio sindego, cofà i arrondissements de Parixe o de Lion.

Ultimi sindeghi de Marsena:
 1953-1986 : Gaston Defferre (zà sindego dal 1944 al 1946, rieleto inte el 1959, 1965, 1971, 1977, 1983)
 1986-1995 : Robert Vigouroux (rieleto inte el 1989)
 1995- : Jean-Claude Gaudin (rieleto inte el 2001)

 Zemelaji 
Marseja la xe zemelada co:
  Odessa, Ucraina, dal 1972
  Anversa, Belzo, dal 1958
  Genova, Italia, dal 1958
  Haifa, Israele, dal 1958
  Abidjan, Costa d'Avorio, dal 1958
  Amburgo, Germania, dal 1958
  Copenaghen, Danimarca, dal 1958
  Kōbe, Giapòn, dal 1961  Dakar, Senegal, dal 1968
  Pireo, Grecia, dal 1984
  Shanghai, Cina, dal 1987
  Danzica, Połonia, dal 1992
  Marrakech, Maroco, dal 2004
  Glasgow, Regno Unìo, dal 2006
  Khemisset, Maroco, dal 2006

 Notasion 

Categoria:Comuni del departemento de Bouches-du-Rhône
Categoria:Sità de ła Fransa