Bresa

Brèsa (Brèsa in diałeto bresán, Brescia in tałian, Brixia in łatin) ze un comun suparzó de 190 000 aneme, caołuogo de ła Provinsia de Brèsa e seconda sità de ła Łonbardia par numaro de aneme. Ła se cata inte ła zona orientał de ła Łonbardia, jiusto 'ndo sbóca ła Val Tronpia.

Istòria

Bresa ła ze nasùa inte el 1200 v.C. cuando i Łiguri i concuista el nord ovest de ła pianura padana e i fortifega el Cołe Cidneo, 200-300 ani dopo i Vèneti antighi i riva in Orobia e Bresa deventa na sità vèneta. Inte el XI secoło v.C. ła xz stà invadesta dai Gałi Çenomani e inte el II secoło dai Romani, che inte el 7 d.C. i ła ga metésta inte ła neonasùa Regio X Venetia et Histria, cusìta ła popołasion ła torna venetica.

Dopo ła fin del Inpero Roman Bresa vien invadesta prima dai Ostrogoti e po dai Łongobardi e in fin dal Sacro Roman Inpero, dal XII secoło ła ze un común autonomo che vien de novo invadesto dai Visconti.

Inte el XV secoło Bresa vien ciapà rento da ła Repùblega de Venèsia inte ła cuae ga fato parte fin a ła so fin, inte el 1797. El masimo splendor de Bresa ze rivà co ła Repùblica Vèneta, in sto periodo ła sità ze diventà un gran sentro culturał soratuto par ła mùzega, sità pì rica de ła atuał Łonbardia e vien fate grandi opare de costrusión, come ła ricostrusion de łe mura e del Castel.

Inte el 1797 Bresa vien invadesta da Napołeon, po pasa soto el Inpero Austriaco inte el Rejo Łonbardo-Vèneto e inte el 1860 vien invadesta dal Rejo d'Itałia.

Evołusion demografega

Sosiedà

Cultura
Ła cultura Bresana ła xe oroba, de matrixe łonbarda, co influense vènete par ła so istoria, prima, co ła Regio X Venetia et Histria, e po co ła Republega Vèneta.

Łéngue
Oltra al taian, łéngua ofisiał in tuta Itaja, a Bresa, e inte el Bresán se parla diaeto bresan.

Sinbołi


El sinboło de Brèsa, fin dal XV secoło xe el Łeon, axuro in canpo arxento, che riciama el łigame col Vèneto e ła so visinansa storega e culturał co sto quà. El bomò xe "Brixia Fidelis" soè "Bresa Fedeł" (a ła Repùblica Vèneta).

Anca se el soranome Łeonesa, dà a ła sità da Giosuè Carducci, fa pensar che el Łeon sinboło de Bresa sie femena, xe mas-cio e voł ricordar queo Vèneto.

 Personałità łigae a Bresa 
 El Romanin, pitor

 Note 

Categoria:Comuni de ła provincia de Bresa