19 de majo

El 19 de majo el ze el 139° dì dal scumìsio de l'ano drio del całendàrio gregorian e el 140° inte i ani bizesti. Par rivar al cao de l'ano ghe vołe oncora 226 dì.

 Avegnimenti 
 1535 – L'esploratore fransezo Jacques Cartier el parte par el so secondo viajo in Nord Amèrica co 3 nave, 110 ómani e i do fiołi de Cao Donacona (che Cartier el ghea rapio inte el so primo viajo)
 1536 – Ana Bolena, ła seconda mojere de Enrego VIII d'Inghiltera, ła vien decapitada co ła falsa acuza de adultèrio
 1568 – La rezina Elizabeta I d'Inghiltera ła fa inprezonare Mària Stuarda, rezina de Scòsia
 1643 – Bataja de Rocroi: vitòria franseze sui spagnoli
 1649 – L'ato che el declara che l'Inghiltera el ze un Comonwealth el vien aprovà dal Longo Parlamento
 1749 – Re Zorzi II de Gran Bretagna concede a ła Conpagnia de l'Ohio un contrato de nołejo de łe tere da torno a łe deramasion del fiume Ohio
 1769 – Jan Vincenso Anòonio Ganganełi el vien ełezesto Papa col nome de Clemente XIV
 1802 – La Légion d'Honeur ła vien istituia dal primo cònsołe Napoleon Bonaparte
 1836 – L'emigrada de orìzeni irlandezi Cynthia Ann Parker ła vien rapia dai Nasestivi americani in Texas
 1848 – Guera mesegan-americana: Tratà de Guadalupe Hidalgo – El Mèsego el ratìfega un tratà che el mete fin a ła guera e el rende Texas, California e gran parte de l'Arizona e del Novo Mèsego ai Stati Unii par 15 milioni de dołari
 1897 – Oscar Wilde el vien fora da ła prezon de Reading Gaol
 1919 – Mustafa Kemal Atatürk se sposta a Samsun da Istanbul co na vècia nave de nome Bandırma, co i so pochi amighi, par lavorar destacà dal Goerno Otoman, col fin de pareciar ła nasion a ła Guera d'indipendensa
 1941 – So inisiativa del Partio Comunista Indocinezo el vien fondà el Fronte par l'Indipendensa del Vietnam
 1956 – El vien firmà a Zinevra l'acordo CMR che el règola i trasporti internasionałi via càmion
 1961 – Programa Venera: el Venera 1 el devien el primo manufato a oltrepasar un altro pianeta, suparando Vènere (ła sonda ła gaveva perdesto i contati co ła Tera un meze prima e ła ga mandà indrio nisun dato)
 1965 – Patricia Roberts Harris devien ła prima anbasciatora de cołor dei Stati Unii e ła vien asegnada a l'anbasada del Lusenburgo
 1971 – Programa sonda marsiana: el Mars 2 el vien lansà da l'Union Soviètega
 – Valéry Giscard d'Estaing el vien ełezesto presidente de ła Repùblega Franseze
 1991 – Willy T. Ribbs devien el primo piłota afroamerican a cualìfegarse par ła 500 Mìlia de Indianapolis
 1995 – Balamurali Anbati ła se làurea in medezina a ła Mount Sinai School of Medicine a solché 17 ani, devegnindo el mèdego pì zovane de tuti i tenpi
 2004 – India: dopo ła renunsa de Sonia Gandhi, devien premier Manmohan Singh
 2018 – Nose reałi intrà Henry, duca de Sussex, e Meghan Markle

 Nasesti 
 1967
Massimo Taccon, pitor tałian.

 Morti 

1762:
Francesco Loredan, centosedexeximo doxe de ła Republica Vèneta.

 Feste e recorense 
 Sivili 
Dì mondiale malatie infiamatòrie cròneghe intestinałi (MICI- Eng. IBD)

 Rełijoze 
Cristianèzimo:
 Sant'Adolfo de Canbrai, vescovo
 San Pietro Sełestin (Celestino V), eremita e Papa
 San Dunstano de Canterbury, monaco e vescovo
 San Teofilo da Corte, frate menor fransescan
 Sant'Urban I, Papa

In altri projeti

 19