Roma

Roma (AFI: , ) el ze un comun italian de  abitantihttp://demo.istat.it/bilmens/query.php?anno=2020&lingua=ita&Rip=S3&Reg=R12&Pro=P058&Com=91&submit=Tavola , cavedałe de ła Repùblega Italiana, e caołogo de l'omònema sità metropułitana e de ła rejon Làsio.

Se parla del comun pì popołà d'Itàlia e el terso de l'Union eoropea dopo Berlin e Madrid, mentre co  el ze el comun pì estendesto d'Itàlia]] e ła cuinta sità pì estendesta d'Eoropa dopo Mosca, Istanbul, Londra e San Pietroburgo, e ła prima de l'Union eoropea. Dotada de un ordenamento aministrativo speciałe, denomenà Roma Cavedałe, displinà da na leje del Stato, el ze par de pì el comun europeo co ła pì granda superfise de àree verdi.

Fondada secondo la tradision el 21 de apriłe del 753 v.C. (siben che scavi pì arenti inte el tenpo fati inte el Lapis nizer i faria rivar ła fondasion a 2 sècułi prima), inte el corimento dei so trè miłeni de stòria ła ze stada la prima metròpułi de l'Osidente, (el nùmaro de abitanti de ła Roma augustea el ze sta brincà solché inte i scumìsi del XIX sècoło da Londra) core batente de na de łe pì rełevanti siviltà antighe, che ła ga influensà ła società, ła cultura, la łéngua, ła leteratura, l'arte, l'architetura, l'urbanìstega, l'inzegneria siviłe, la fiłozofia, la rełijon, el derito e el costumar dei sècułi seventi. Posto de orìzene de ła łéngua latina, ła ze stada cavedałe de l'antigo Stato roman che el slargava i so confini so tuta ła conca del Mediteràneo e granda parte de l'Eoropa, del Stato Pontifiso, ponesto soto al podere tenporałe dei papi e del Regno d'Itàlia (dal 1871 al 1946). Par antonomàzia, ła ze definia lUrbe, Caput Mundi e Sità eterna.

Core de ła cristianità catòłega, ła ze ła ùgnoła sità del mondo a gaver òspite inte el so interior un intiero Stato, l'enclave de ła Sità del Vategan: par sta motivasion ła ze de frecuente definia cavedałe de do Stati. El so sentro stòrego, dełimità dal perìmetro de łe mure aureliane che łe ze espresion de cuazi trè miłeni de testimonianse, el ze manifestasion del patrimònio stòrego, artìstego e culturałe del mondo osidentałe eoropeo e, inte el 1980, co łe propietà extrateritoriałi de ła Santa Sede inte ła sità, el ze sta inserio inte ła lista dei Patrimoni de l'umanità de l'Organizasion de łe Nasion Unie par l'Educasion, ła Siensa e ła Cultura (UNESCO), provedimento estendesto inte el 1990 ai teritori conprendesti inte el drento de łe mura zanicołensi. 
Posto de fondasion de ła Comunità econòmega europea e de l'Euratom, ła ga drento anca łe sedi de trè organizasion de łe Nasion Unie: l'Organizasion par l'ałimentasion e l'agricultura (FAO), el Fondo internasionale par el sviłupo agrìcuło (IFAD) e el Programa ałimentare mondiałe (PAM).

 Zeografia 
Ea region ła xe relativamente granda, ła xe al centro dea Itàlia, el xentro storico el se sviuppa spexialmente sui 7 coli te Roma dove ke ghe xe anca e più importanti ville Romane.

 Torizmo 
miniatura|sinistra|El Vitorian e el Foro Roman
Par via de ła só storia łónga, Roma ła ga tuta na serie de siti stòrico-culturałi che val ła pena èser visti. Intrà i posti pi famuxi se pol métar par exenpio:
 Fori Inperiałi
 Terme de Caracalla
 Vitoriano
 Piasa San Piéro (Vatican) e Muxei Vaticani
 Ìxoła Tiberina

Rełasion internasionałi

Resìproco zemełajo

Dal 9 de Apriłe del 1956, Rome ła ze resiprocamente ła escluziva, ùnzoła sità zemełada co:
  Parize, Fransa, 1956

Altre rełasion internasionałi

Roma ła ze in partenarià co altre sità:
  Achacachi, Bolivia
  Algeri, Alzeria
  Beijing, China
  Belgrado, Serbia
  Brasilia, Braziłe
  Buenos Aires, Arzentina
  Cairo, Ezito
  Cincinnati, USA
  Kyiv, Ucràina
  Kobanî, Sìria
  Kraków, Połònia
  Madrid, Spagna
  Multan, Pakistan
  Nova Delhi, Ìndia
  Nova York, USA
  Plovdiv, Bulgaria
  Seoul, Sud Corea
  Sydney, Australia
  Tirana, AlbaniaTwinning Cities: International Relations. Municipality of Tirana. www.tirana.gov.al. Retrieved on 25 January 2008.
  Tehran, Iran
  Tokyo, Japon
  Tongeren, Belzo
  Tunis, Tunizia
  Washington, D.C., USA

 Università de Roma 
 Università La Sapienza
 Università Niccolò Cusano

 Sìndico 
Dal primo de novenbre 2015, a seguito de ła decadensa del sindico Ignazio Marino,  ła sità ła xe ministrà da un comisario straordinario.

 Notasion 

Altri projeti

 Linganbi foresti 

Categoria:Roma
Categoria:Sità italiane
Categoria:Cavedal de l'Eoropa