22 de apriłe

El 22 de apriłe el ze el 112° dì dal scumìsio de l'ano drio del całendàrio gregorian e el 113° inte i ani bizesti. Par rivar al cao de l'ano ghe vołe oncora 253 dì.

 Avegnimenti 
 405 v.C. – Atene ła casca, soto asèdio da Lisandro, inte ła bataja de Aigos Potamos.
 1073 – Ełesion de Papa Gregòrio VII
 1370 – A Parize taca ła costrusion de do tori visin porta S.Antònio, gropo sentrałe inte el cuało vegnarà fata ła Bastija
 1418 – Inte ła sentada del 22 de apriłe Papa Martin V el aprova tuti i decreti del Concìlio, anca chełi decidesti prima de ła so ełesion
 1500 – El navegador portoghezo Pedro Álvares Cabral el ze el primo eoropeo a védar łe coste del Braziłe
 1509 -Enrico VIII el divien rè de Inghiltera dopo ła morte de so pare Enrico VII.
 1529 – El Tratà de Zaragoza el fisa ła divizion de l'emisfero osidentałe intrà Spagna e Portogało indegando ła lìnea de demarcasion a 297,5 leghe a òvest de łe Mołuche. La Spagna ła riseve na reconpensa monetària par ła cesion al Portogało de un toco de teritòrio pì grando de cheło patuio.
1815 – Inte ła Guera àustro-napołetana, el zenerałe Adam Albert von Neipperg el òcupa Forlì
 1836 – USA: el dì dopo ła bataja de San Jacinto łe forse texane guidae da Sam Houston łe brinca el zenerałe mesegan Antonio López de Santa Anna
 1864 – El Congreso dei Stati Unii el aprova el Coinage Act 1864 che el stabiłise l'inpresura de ła scrita "In God We Trust" so tuti i schei.
 1868 – Umberto I el spoza a Turin ła cuzina Margarita
 1906 – Łe Ołinpìadi istive del 1906, uncó no reconoseste cofà Zughi ołìnpeghi, i vien verzesti a Atene
 1912 – La Pravda, l'òrgano del Partio Comunista de l'Union Soviètega, el taca łe publegasion a San Pietroburgo
 1914 – USA: Babe Ruth el taca ła so cariera inte el baseball profesionìstego
 1915 – Prima guera mondiałe: Ypres, (Belzo) inte ła Seconda bataja de Ypres łe trupe todesche łe dòpara l'iprite, un gas tòsego, fazendo a łe trupe ingleze 5.000 morti e 10.000 intosegai: ła ze ła nàsita de ła Guera chìmega
 1943 – Albert Hofmann el scrive el so primo documento so łe propietà luzenòzene de l'LSD
 1944 – Seconda guera mondiałe: taca l'Operasion Persecution – le forse liae łe sbarca inte ła zona ołandeza de ła Nova Guinea
 1945 – Seconda guera mondiałe: dopo ver savesto che łe forse sovièteghe łe ghea fato ingreso in Eberswalde sensa gaver da conbatar, Adolf Hitler che za el se ghea sarà inte el so bunker el amette de èsar sta sconfizesto e el declara de ver intension de suisidarse.
 1954 – Paura rosa: El senador USA Joseph McCarthy el taca investigar contro esponenti de l'ezèrsito sospetai de filo-comunismo
 1964 – New York, Stanley Kubrick e Arthur C. Clarke i se cata par ła prima volta e i scumìsia a dełinear ła senejadura de 2001: A Space Odyssey
 1967 – Turin, la Fiat ła prezenta la 125
 1970 – Sełebrasion del primo Dì de ła Tera
 1972 – Guera del Vietnam: l'escalation de bonbardaminti sol Vietnam el fa numaréviłi manifestasion de protesta contra ła guera in tante sità da na costa a cheła altra dei Stati Unii
1974 – Dezastro aèreo a Bali, Indonèzia: un Boeing 707 de ła Pan Am el casca: 107 moresti
 1975 – Itàlia: Aprovà dal parlamento el novo derito de fameja.
 1977 – Prima doparasion de ła fibra òtega, inventada da Narinder Singh Kapany, par trasportar el segnałe tełefònego.
 1978 – USA: i The Blues Brothers i fa ła so prima ezibision al Saturday Night Live
 1983 – Zermània Òvest, vienvien anunsà el catamento dei Diari de Hitler, che parò i rezultarà dei falsi.
 1988 – Osèano Atlàntego, se nega ła Athenian Venture
 1993 – USA: Washington, verze el Holocaust Memorial Museum
 1997 – Perù: un comando de forse goernative łe lìbara inte un blitz 71 persone tegneste in ostajo da 126 dì da ribełi inte ła rezidensa de l'anbasador japonezo a Lima; un ostajo more par infarto, do soldai i resta copai. Tuti i ribełi i vien descansełai, chełi che se ga rendesto i vien zustisiai inte el posto (intrà sti cuà 2 tozate de 16 ani).
 1997 – Albania: Arenamento del Vitòrio Vèneto (C 550) inte łe coste de l'Albania, davanti al porto de Valona, sensa reportar partegołari dani.
 2004 – Corea del Nord: scontro intrà do treni – uno el zera cargo de petrojo, l'altro de gas lìcuefà – arente de ła Stasion de Ryongchon, 200 km a nord de Pyongyang; sirca 150 i morti e 1.250 i ferii
 2005 – Il presidente de ła Repùblega Carlo Azeglio Ciampi el incarga el Presidente del Consejo usente Silvio Berlusconi de formar un goerno novo
 2006 – Iraq: Jalal Talabani, stòrego opozidor de Saddam Hussein el vien ełezesto par un secondo mandà presidensiałe, divegnendo el primo presidente ełezesto soto l'autorità de ła nova costitusion del Stato.
 2019 – Un taramoto de 6,1 gradi el colpise łe Fiłipine fazendo 18 morti e 256 ferii.

 Nasesti 
Morti
 Feste e recorense 
 Siviłi 
Internasionałi:
 Dì de ła Tera

Nasionałi:
 Fransa – Festa de ła segretària (Administrative Professional's Day o Journée mondiale des secrétaires) (dal 1991)
 Itàlia – Dì nasionałe de ła salude de ła dona
 Stati Unii de l'Amèrica – Festa de ła segretària (Administrative Professional's Day o Journée mondiale des secrétaires) (dal 1951)

 Rełijoze 
Cristianèzemo:
 Santo Agapito I, Papa
 Santo Alesandra e conpagni, màrtiri
 Santo Apelle de Smirne, véscovo e màrtire
 San Cajo, Papa
 Santi Epidòdio e Lesandro, màrtiri
 San Frodulfo
 San Leon de Sens, véscovo
 San Leonida, màrtire
 San Lùcio de Laodicea, véscovo e màrtire
 San Maryahb, màrtire
 Santi Miles, Aborsam e Sinai, màrtiri
 Santo Opportuna de Séez, badesa
 Santa Senorina de Vieira, badesa
 San Sotero, papa
 San Teodoro el Siceota
 San Virzìnio, màrtire, lejonaro roman
 Beato Adalberto II de Ostrevent, conte
 Beato Francesco Venimbeni (da Fabrian)
 Beato Ndoc Suma, sacerdote e màrtire
 Beato Stefano d'Ungaria, màrtire

Fede nativa slava:
 Festa de Lela (o Lelo o Lel), Dio de l'amore carnale

Zoroastrismo: 
Jashan de Ardavisht, sełebrasion de Ardavisht, Òtima Leje, spìrito imortałe preponesto al fogo e a ła luze

 Notasion 

Altri projeti
In altri projeti

 Linganbi foresti 

 22