Bambela

U bambela ndi u ḓi ṱuṱuwedza ha muthu maḓini, kanzhi u itela u ḓitakadza, mitambo, u ita nyonyoloso, kana u tshila. Vha bambeli vha madini vha swikelela u tshimbila ubva afha uya fhala nga u ṱanganya miraḓo na muvhili u itela u swikelela tshiimo tsha u fhufha na tshimbila madini  zwine zwa ita uri hu vhe na u tshimbila ha nḓila. Sa tsumbo, vha ya papamala nga ndila khulwane kana ṱhukhu, na u tshimbila nga nḓila yo ṋewaho nga u ṱanganya nyito dzadzo dza u sukumedza phanḓa, nga maanḓa dza ṱhoho na muvhili, na zwinwe zwithu zwine zwa nga u ṱomola nga zwanḓa na u rwa nga milenzhe. U ṱamba ndi u ita nyonyoloso ya muvhili woṱhe zwine zwa ṱoḓa u konḓelela, vhukoni na thekhinikhi dzine dza shuma zwavhuḓi u itela u engedza luvhilo na u fhungudza u shumiswa ha maanḓa. 

U bambela zwi dzula zwi vhukati ha mishumo ya nṱhesa ya u ḓimvumvusa ya tshitshavha, nahone kha maṅwe mashango, ngudo dza u ṱambela ndi tshipiḓa tshine tsha kombetshedzwa kha kharikhuḽamu ya pfunzo. I ṋea mbuyelo nnzhi dza mutakalo, dzi ngaho u khwaṱhisa mutakalo wa mbilu, u khwaṱhisa misipha, na u engedzea ha u tendelana na zwiimo. Yo tea vhathu vha miṅwaha yoṱhe na vhuimo ha u khwaṱha. Sa mutambo wo ḓoweleaho, u ṱambela hu sumbedzwa kha miṱaṱisano yo fhamba-fhambanaho yapo, ya lushaka, na ya dzitshaka, u katela na Oḽimpiki iṅwe na iṅwe ya Tshilimo ya musalauno .

U bambela zwi katela u dovholola zwithu zwine zwa ḓivhiwa sa u sendela u itela u isa muvhili phanḓa. Naho u sendela phanda, ine ya dovha ya ḓivhiwa sa udi sumbedzisa, i tshi dzhiiwa nga vhathu vhanzhi sa ine ya ṱavhanya u fhira dzoṱhe kha zwiṱiroukho zwiṋa zwihulwane, zwiṅwe zwiṱirokho zwi itwa u itela ndivho dzo khetheaho, dzi ngaho u gudisa.