Shems Friedlander

Shems Fridlender (1940-yil 8-yanvar – 2022-yil 22-noyabr) amerikalik islomshunos olim, soʻfiy pir, tasviriy sanʼat ustasi, muallif va Qohiradagi Amerika universitetida amaliyot boʻyicha faxriy professor edi. U islomning mistik anʼanalari, xususan, Mavlono Jaloliddin Muhammad Rumiy nomi bilan bogʻliq holda vujudga kelgan Mavlaviy soʻfiy tariqati haqidagi asarlari bilan yaxshi tanilgan.

 Hayoti 
Fridlender Massachusets sanʼat kollejida taʼlim olgan va 1963-yilda uni tamomlagan. U mehnat faoliyatini grafik dizayner sifatida boshlagan. Dastlabki yillarida u soʻfiylik haqida soʻfiy shayx Inoyatxonning oʻgʻli Viloyat Inoyatxon orqali bilib oladi. Bu uni Muzaffar Ozak Efendiga tomon olib bordi va nihoyat 1970-yillarning boshida islomni qabul qilishiga sabab boʻldi. Keyinchalik u Mavlaviy soʻfiy tariqatining aʼzosiga aylangan. Maʼruzachi sifatida ish boshlagan Fridlender 1994-yildan beri Qohiradagi Amerika universitetining jurnalistika va ommaviy kommunikatsiyalar kafedrasida professor boʻlib xizmat qiladi. 2012-yilda u dunyodagi eng nufuzli 500 nafar musulmondan biri sifatida eʼtirof etilgan. Fridlender 2022-yil 22-noyabrda, 82 yoshida Istanbulda vafot etdi.

 Asarlari 
Fotografiya va rasmlaridan tashqari, Fridlender soʻfiylik va Mavlono Rumiy haqida oʻnta kitob yozgan va bir nechta hujjatli filmlar ishlagan. Uning asarlari arab va turk tillari hamda koʻplab boshqa tillarga tarjima qilingan.

 Kitoblari 
 Aylanayotgan darveshlar: Mavlaviy nomi bilan tanilgan soʻfiy tariqat va uning asoschisi – shoir va orif Mavlono Jaloliddin Rumiy haqida hisob, Macmillan (Nyu-York, NY, 1975)
 Boʻysunish: Paygʻambar Muhammad hikmatli soʻzlari, Al-Haj Shayx Muzaffariddin tomonidan berilgan hadis izohlari, Harper and Row (Nyu-York, NY, 1977)
 Allohning toʻqson toʻqqiz ismi, Harper and Row (Nyu-York, NY, 1978)
 Tuyoq tovushini eshitsang, zebrani oʻylagin: soʻfiylik haqidagi suhbatlar, Perennial Library (Nyu-York, NY, 1987)
 Quyosh nuri, sheʼrlar va boshqa soʻzlar, Safina Books (Qohira, Misr, 1997)
 Rumiy: yashirin xazina, Fons Vitae (Luisvill, KY, 2001)
 Qish hosili, xotira (2015)
 Mavlono Jaloliddin Rumiying unutilgan xabari (2017)

 Hujjatli filmlari 
 Rumiy: muhabbat qanotlari (2002)
 Zikr halqalari (2005)
 Faysal: podshoh merosi (2011)

 Manbalar 

 Havolalar 
 Qohiradagi Amerika universitetidagi rasmiy veb-sahifa

Turkum:2022-yilda vafot etganlar
Turkum:1940-yilda tugʻilganlar
Turkum:Massachusets sanʼat va dizayn kolleji bitiruvchilari
Turkum:Amerikalik islomshunoslar
Turkum:Amerika soʻfiylari
Turkum:Soʻfiy olimlar
Turkum:Soʻfiy ustozlar
Turkum:Islomni qabul qilgan shaxslar