Al-Ashraf Kujuk

Al-Ashraf Alouddin Kujuk ibn Muhammad ibn Qalavun (), al-Ashraf Kujuk nomi bilan yaxshi tanilgan (shuningdek Küçük/Küchük deb ham yoziladi), (1334 – 1345-yil sentabr) 1341-yil avgustidan 1342-yil yanvarigacha mamluk sultoni boʻlgan. U taxtga chiqqanda juda yosh edi va haqiqiy hokimiyat uning regenti, amir Qavsuvn qoʻlida boʻlib, u Kujukning otasi sulton An-Nosir Muhammadning (1310–1341-yillarda hukmronlik qilgan) yirik amaldori edi. Qavsuvn 1341-yil dekabr oxirida mamluk qoʻzgʻoloni natijasida hokimiyatdan chetlashtirilgach, oradan bir necha hafta oʻtib Kujuk taxtdan agʻdarildi. Keyinchalik sultonlikdagi siyosiy fitnalar tufayli Kujuk oʻn bir yoshida oʻldiriladi.

Hayoti
Kujuk 1334-yilda otasi sulton An-Nosir Muhammad (1310–1341-yillarda hukmronlik qilgan) va uning tatar rafiqasi Ardudan tugʻilgan. 1341-yil avgustida, besh yoki olti yoshida, Kujuk Misrning qudratli arbobi, amir Qavsuvn tomonidan sulton etib oʻtqazildi; Qavsuvn uning regenti sifatida xizmat qilib, aslida hokimiyat jilovini oʻzi qoʻlida ushlab turardiDrory 2006, p. 20.. Kujuk Qavsuvn tomonidan Kujukning katta oʻgay akasi va salafiy boʻlgan sulton Al-Mansur Abu Bakr hibsga olinib qatl etilgach sulton etib tayinlandi. Qavsuvn mamluk qoʻzgʻoloni chogʻida hokimiyatdan agʻdarilib oʻldirilganidan soʻng, 1342-yil 21-yanvarda Kujuk taxtdan chetlatildi va uning oʻrniga katta oʻgay akasi An-Nasir Ahmad oʻtirdiDrory 2006, p. 24..

Taxtdan agʻdarilgach, Kujuk onasining parvarishiga qaytarilib, Qohira qal’asining ayollar qismiga joylashtirildiHolt 1986, p. 122.. Kujukning oʻgay akasi As-Solih Ismoil (1342–1345-yillarda hukmronlik qilgan) davrida, As-Solih Ismoil va uning onasi Kujukni taxt uchun potensial da’vogar sifatida koʻrishardi. 1345-yil avgustida As-Solih Ismoil bir necha oy davomida aziyat chekayotgan xastalikdan vafot etdi. Uning onasi As-Solih Ismoilning xastaligiga Kujukning onasi sehr-jodu qilgani sabab boʻlgan, deb aybladi. Natijada, Kujuk 1345-yil sentabr oyida oʻn bir yoshida oʻldirildi.

 Manbalar 

 Adabiyotlar 

Turkum:1334-yilda tugʻilganlar
Turkum:1345-yilda vafot etganlar
Turkum:XIV asr mamluk sultonlari
Turkum:Bahriy sultonlari
Turkum:Oʻrta asr bolalar hukmdorlari
Turkum:Oʻldirilgan mamluk sultonlari
Turkum:Qalavuniylar sulolasi