Muhammad Said al-Qaddal

Muhammad Said al-Qaddal (arabcha: محمد سعيد القدال) sudanlik ziyoli va tarixchi edi, uning tadqiqotlari va qarashlari, ayniqsa ayrim sudanlik diniy jamoalar va mafkuraviy partiyalar tarixi hamda taʼlim dasturlari sohasidagi tadqiqotlari chuqurligi va ravshanligi bilan ajralib turadi.

 Hayoti 
Muhammad Said al-Qaddal 1935-yilda sharqiy Sudandagi Sinkatda tugʻilgan, u yerda u Qur’onni oʻrgangan. Uning otasi, Shayx al-Qaddal, Yamanning Hadramavt viloyatida ishlash uchun yuborilgan edi, shuning uchun al-Qaddal va uning oilasi u yerga koʻchib oʻtgan va u oʻrta maktabni ham oʻsha yerda oʻqigan.

 Taʼlimi 
Al-Qaddal quyidagi joylarda tahsil olgan:

 Xartum shtati boshlangʻich maktablari.
 1958-yil, Xartum universiteti Sanʼat fakulteti.
 Kaliforniya universitetida magistrlik darajasi.
 Xartum universitetida Sudan zamonaviy tarixi boʻyicha PhD darajasi.

 Kasbiy faoliyati 

 1966–1969-yillar: Taʼlim vazirligi, tarix boʻyicha yordamchi inspektor.
 1970–1972-yillar: Oliy oʻqituvchilar instituti, Tarix boʻlimi mudiri.
 1982–1986-yillar: Xartum universiteti Tarix boʻlimi, lektor.
 1987–1992-yillar: Xartum universiteti dotsenti
 1993–2000-yillar: Adan universiteti dotsenti
 2000–2003-yillar: Xartum universiteti dotsenti
 2004-yil: Xartum universiteti professori

 Ilmiy maqolalari 

 Mahdiylar urushi tarixi boʻyicha jahon konferensiyasi, Xartum universiteti: 1981
 Arab universitetlarida aspirantura tadqiqotlari, Xartum universiteti: 1982
 1884-yilgi Berlin konferensiyasidan yuz yil oʻtgach, Ugandadagi Makerere universiteti: 1984
 Arab tarixini qayta yozish, Arab tarixchilari ittifoqi, Bagʻdod: 1984
 Afrikadagi ijtimoiy oʻzgarish, Harare, Zimbabve: 1986
 Islom merosini tiklash jamiyati, Adan universiteti: 1992
 Misr–Sudan munosabatlari, Qohira: 1997
 Gʻarb–Arab munosabatlari, Iordaniyadagi Filadelfiya universiteti: 2003
 Sanʼat fakulteti oʻquv dasturining rivojlanishi, Yamandagi Hudayda universiteti: 2004
 Hadramiylarning Janubi-Sharqiy Osiyoga migratsiyasi, Kuala-Lumpur: 2005

 Asarlari 

 Milliy demokratik inqilob bosqichida taʼlim: 1970.
 Mahdiylar davlati va Habashiston (asl nomi: al-Mahdiyah wa-al-Habashah): 1973.
 Sudan Kommunistik partiyasi va 1969-yilgi Sudan harbiy toʻntarishi: 1985.
 Imom al-Mahdiy: sudanlik qoʻzgʻolonnining bir manzarasi (asl nomi: al-Imam al-Mahdi: Lawha li-thaʼir sudani): 1986.
 Mahdiylar davlati iqtisodiy siyosati: 1987.
 Sudanda islom va siyosat (asl nomi: Al-Islam wa-al-siyasiyyah fi al-Sudan) (kitob): 1992.
 mansublik va begonalashuv: Sudan tarixidan tadqiqotlar: 1992.
 Zamonaviy Sudan tarixi (asl nomi: Taʼrikh al-Sudan al-hadith): 1993.
 Shayx al-Qaddal Posho: Hadramavtdagi sudanlik oʻqituvchi (asl nomi: Al-Shaykh al-Qaddal Basha): 1997.
 Sulton Ali bin Solih al-Ku’ayti: Hadramavtda yarim asrlik siyosiy kurash: 1998.
 Kuper: Sudan qamoxonalaridagi siyosiy mahbus xotiralari: 1997.
 Sudan Kommunistik partiyasi tarixidagi bosqichlar: 1999.
 Yevropaning zamonaviy tarixi boʻyicha qoʻllanma: Uygʻonish davridan Ikkinchi jahon urushigacha: 2000.
 Universitet ilmiy ishlari yozish boʻyicha qoʻllanma: 2000.
 Shayx Mustafo al-Amin: Habashistondan Gamburgagacha umr yoʻli: 2003.

 Vafoti 
2008-yil 6-yanvarda, 73 yoshida, al-Qaddal Sudanning Xartum shahrida toʻsatdan yuzaga kelgan sogʻliq muammosi oqibatida vafot etdi va oʻsha yerda dafn qilindi.

 Manbalar 

Turkum:Sudanlik roman yozuvchilari
Turkum:21-asr sudanlik siyosatchilar
Turkum:Sudanlik jurnalistlar
Turkum:Arab tarixchilari
Turkum:Xartum universiteti bitiruvchilari
Turkum:Kaliforniya universiteti bitiruvchilari
Turkum:Xartum universiteti oʻqituvchilari
Turkum:Adan universiteti oʻqituvchilari
Turkum:1935-yilda tugʻilganlar
Turkum:2008-yilda vafot etganlar