Abu Shama

Abū Shāma Shihābiddin al-Maqdisiy (10-yanvar 1203 – 13-iyun 1267) arab tarixchisi boʻlgan.

Abū Shāma Damashqda tugʻilgan boʻlib, butun umrini shu yerda oʻtkazgan, bundan mustasno faqat bir yil Misrda, bir necha kun Quddusda va ikki marta Hijozga haj safarida boʻlgan. U 1229-yil may–iyun oylarida boʻlib oʻtgan Damashq qamalining bevosita guvohi boʻlgan va u haqda eng aniq maʼlumotlarni beradi. U turfa qirrali sunniy taʼlim olgan va turli mavzularda yozgan. 1263-yilda u Damashqdagi al-Rukniyya va al-Ashrafiyya madrasalarida mudarris boʻlgan. Besh yil oʻtib, Damashqda vafot etgan.

Abū Shāmaning besh asari bizgacha yetib kelgan. Boshqa asarlari yoʻqolgan, ularning baʼzilari uning kutubxonasini vayron qilgan yongʻinda yoʻq boʻlgan. U bugun asosan uchta tarixiy asari, xususan, Suriyaning Zangiylar va Ayyubiylar davriga bagʻishlangan ikki jildlik asari bilan tanilgan:.
 Kitāb ar-ravdatayn fī axbār ad-davlatayn an-Nūriyya va-s-Ṣalāḥiyya (Ikki bogʻ kitobi: Nūr ad-Din va Saloḥ ad-Din saltanatlari ishlari haqida), bu asar Nūriddin (1146–1174) va Saloḥiddin (1174–1193) hukmronliklariga bagʻishlangan xronologik bayondir. U manbalarini ehtiyotkorlik bilan keltiradi. Uning asosiy manbalari: Imod ad-Din al-Isfahoniyning al-Barq ash-Shomiy asari, Ibn Abi Tayyning Sirot Saloḥ ad-Dini va al-Qoziy al-Fozilning risolalari (Rasāil). U odatda manbalarini soʻzma-soʻz keltiradi, faqat Imod ad-Din bundan mustasno.
 az-Zayl ʿala-r-rawdatayn (Ikki bogʻga ilova), avvalgi asarning zamonaviy voqealargacha boʻlgan davomini tashkil etadi. Uning birinchi qismdagi asosiy manbasi Sibt ibn al-Javziyning Mirʼat az-zamon asari, ikkinchi qismda esa u oʻzi voqealar guvohi sifatida manba boʻlgan.
 Taʼrix Dimashq (Damashq tarixi), bu asar 1175-yilda vafot etgan Ibn Asokirning shu nomli asarining qisqartmasidir. U ikki tahrirda bizgacha yetib kelgan.

Abū Shāmaning asarlari Salib yurishlari tarixini oʻrganish uchun muhim manbadir. Ularning fransuz va nemis tillariga qisman tarjimalari mavjud. Abū Shāma, shuningdek, quyidagi asarlarga sharhlar yozgan:
 ash-Shotibiy (1194-yilda vafot etgan)ning Qasida ash-Shotibiyyasiga.
 ustozlari Alam ad-Din as-Saxaviy (1245-yilda vafot etgan) qalamiga mansub, Muhammadga bagʻishlangan yetti sheʼrga.

 Izohlar 

 Manbalar 

 Adabiyotlar 




Turkum:1203-yilda tugʻilganlar
Turkum:1267-yilda vafot etganlar
Turkum:Damashqdan boʻlgan shaxslar
Turkum:13-asr suriyalik tarixchilar
Turkum:Arab tarixchilari