Abdulhadi as-Soudiy masjidi

Abdulhadi as-Soudi masjidi () – Yamanning Taiz shahrida joylashgan, hozirda vayron qilingan tarixiy masjid. U yerda dafn etilgan ulamo va shoir Abdulhadi as-Soudiy hamda uning ayrim oila aʼzolari sharafiga nomlangan. Masjid 2016-yilda al-Qoida safidan boʻlgan deb xabar qilingan jangarilar tomonidan vayron qilingan.

 Tarixi 
Masjid dastlab Tohiriylar sulolasi hukmronligining soʻnggi yillarida qurilgan, soʻngra Yaman ustidan Usmoniylar imperiyasi hukmronligi davrida taʼmirlangan. Mashhur shoir va ulamo Abdulhadi as-Soudiy masjid ichidagi „Qubbat Abdulhadi as-Soudiy“ nomi bilan tanilgan xonaga dafn etilgan.

 Meʼmorchiligi 
Masjid binosi bir qavatli boʻlib, hovli va soʻfiylar yigʻilishlari uchun moʻljallangan joyga ega edi. Katta oq gumbaz bino ustini bezab turgan. Ushbu gumbaz 2016-yildagi vayronagarchilikka qadar Yemandagi eng yirik masjid gumbazlaridan biri hisoblangan. Masjidga nomi berilgan shaxs va boshqa ayrim soʻfiy avliyolar jasadlari qoʻyilgan maqbarani oʻz ichiga olgan „Qubbat Abdulhadi as-Soudiy“ nomli xonaning ustida ham gumbaz boʻlgan. Masjid ortida qabriston ham mavjud boʻlib, ushbu qabriston 2016-yilgi voqeadan keyin ham faoliyatini davom ettirmoqda.

 Tahqirlanishi 
 2015-yildagi vandalizm 
2015-yil sentyabr oyida Abdulhadi as-Soudiy masjidi jangarilar tomonidan vayron qilingan va talangan. Xabarlarga koʻra, ular masjiddan mebel, kulolchilik buyumlari va ayrim bezak elementlarini oʻgʻirlagan. Xabar berilishicha, Abdulhadi as-Soudiy hamda boshqa soʻfiy avliyolarning jasadlari ham qabrlaridan qazib olingan.

 2016-yildagi vayron qilinishi 
Abdulhadi as-Soudiy masjidi soʻnggi marta 2016-yilda vayron qilingan, oʻshanda jangarilar masjid ichiga portlovchi moddalar qoʻyib, ularni portlatish orqali masjid va maqbarani butunlay yoʻq qilgan. Baʼzi ommaviy axborot vositalari bergan maʼlumotlarga koʻra, jangarilar al-Qoida aʼzolari boʻlgan, boshqa manbalarda esa ularning IShID tomonidan qoʻllab-quvvatlangani aytilgan. Al-Arabiya telekanali xabariga koʻra, Abu al-Abbos ismli bir salafiy yetakchi tunda jangarilarni masjidga boshlab kirgan, shunda ular binoning ichiga portlovchi moddalarni sezdirmasdan joylashtirishgan. 2020-yil holatiga koʻra, bu joy hanuz vayron holatda boʻlib, qayta qurilmagan. Google Maps sunʼiy yoʻldosh tasvirlari ham ushbu maʼlumotni tasdiqlaydi.

 Yana qarang 

 Yamandagi masjidlar roʻyxati
 Islomiy davlat tomonidan madaniy merosning vayron qilinishi
 Yamanda islom

 Manbalar 

Turkum:Former mosques in Yemen
Turkum:Taiz
Turkum:Iroq va Shom Islom davlati tomonidan vayron qilingan masjidlar