Maqsud Ibrohimboyev

Maqsud Ibrohimboev — ozarbayjon yozuvchisi, nasr ustasi, kinodramaturg va rejissyor. 1998-yilda Ozarbayjon Respublikasining xalq yozuvchisi unvoniga sazovor bo‘lgan, 1976-yilda esa Ozarbayjon SSR Davlat mukofoti laureati bo‘lgan.
1964-yildan boshlab Ozarbayjon Yozuvchilar uyushmasi a’zosi sifatida faoliyat yuritgan.
U Ozarbayjon Respublikasining Tinchlik qo‘mitasi raisi,
1995, 2000 va 2005-yillarda Ozarbayjon Respublikasi Milliy Majlisining deputati bo‘lgan.
Shuningdek, u Ozarbayjon Respublikasi Asilzodalar Majlisining raisi,
AQShning Luiziana shtati Faxriy senatori,
Minneapolis shahri faxriy fuqarosi unvonlariga ega.
Ozarbayjon PEN-klubi prezidenti bo‘lgan.
U „Shöhrat“ (1995), „Istiqlol“ (2005) va „Sharaf“ (2015) ordenlari bilan mukofotlangan.
Maqsud Ibrohimboev mashhur yozuvchi Rustam Ibrohimboevning katta akasidir.

 Hayoti 
Maqsud Ibrohimboevning birinchi kitobi 1961-yilda nashr etilgan. Uning asarlari dunyoning ko‘plab mamlakatlarida chop etilgan va 36 ta xorijiy tilga tarjima qilingan. Yozuvchining hikoya va romanlari sobiq SSSR hamda Ozarbayjon jurnallarida muntazam e’lon qilingan.

Maqsud Ibrohimboevning eng mashhur romanlari qatoriga “Barcha yaxshiliklar uchun o‘lim”, “Truskavetsga kim boradi”, “Undan yaxshi aka yo‘q edi”, “Qo‘y u biz bilan qolsin”, “Boyqush keldi”, “Kergadon shoxi” va boshqa asarlarini kiritish mumkin. Uning ko‘plab asarlari Ozarbayjonda va xorijdagi turli kinostudiyalarda ekranlashtirilgan, pyesalari esa 50 ga yaqin teatrlarda sahnalashtirilgan.

U Ozarbayjon SSR Qurilish vazirligining og‘ir sanoat qurilishi trustida muhandis (1960–1962), Moskva Oliy Ssenaristlar kursining tinglovchisi (1962–1964)Азербайджанской ССР кинематография. Кино: Энциклопедический словарь / Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др. — Москва: Советская энциклопедия, 1987. — стр. 13., Ozarbayjon bo‘yicha Markaziy Televideniye va Radioeshittirish qo‘mitasining maxsus muxbiri (1964–1971), so‘ng Moskva Oliy Rejissyorlik kurslarining tinglovchisi (1971–1973) bo‘lgan.

Maqsud Ibrohimboev 2016-yil 22-mart kuni Boku shahrida kechasi vafot etgan. 2016-yil 23-martda Ozarbayjon Davlat Akademik Milliy Drama teatrida marhum bilan vidolashuv marosimi o‘tkazilgan va u I Faxriy xiyobonga dafn etilgan.

 U — Ozarbayjon Respublikasining xalq yozuvchisi, mashhur adib Rustam Ibrohimboevning akasidir.
 Ozarbayjonlik geograf olim, geografiya fanlari doktori va Respublika Geografiya jamiyati a’zosi Mammad Ibrohim Ibrohimboevning o‘g‘li hisoblanadi.  
 Turmush o‘rtog‘i — Anna Ibrohimboeva (1947-yilda tug‘ilgan); o‘g‘li — Murad Ibrohimboev (1965), kinorejissor.

 Yaratuvchiligi 
Maqsud Ibrohimboev 1960-yillardan boshlab badiiy ijod bilan shug‘ullana boshlagan. U nasr ustasi, dramaturg, kinossenariy muallifi va rejissor sifatida butun SSSR miqyosida tanilgan ijodkor edi.

Uning "Mezozoy əhvalatı" pyesi Ozarbayjon Madaniyat vazirligi tomonidan o‘tkazilgan eng yaxshi pyesalar tanlovida birinchi o‘rinni olgan.  
Shuningdek, "Mezozoy əhvalatı", "Bayquş gəlmişdi", "Yay tətili", "Bütün yaxşılıqlar üçün — ölüm!", "Truskavetsə kim gedir?", "Sən nəğməmsən mənim", "Ona görə ki, mən Ayvar Lidakam" kabi asarlari asosida filmlar suratga olingan.

"Qəza", "Bir az da sevinc", "Eşitmədiyim mahnı", "Qoy o bizimlə qalsın" kabi kitoblari Moskva nashriyotlarida katta tiraj bilan chop etilgan. Uning asarlari SSSR xalqlari hamda ko‘plab xorijiy mamlakatlar tillariga tarjima qilingan.

"Bayquş gəlmişdi" va "Bütün yaxşılıqlar üçün — ölüm!" asarlari uchun 1976-yilda Ozarbayjon SSR Davlat mukofoti berilgan.

Maqsud Ibrohimboev Ozarbayjon PEN-klubining raisi sifatida faoliyat yuritgan.  
1991-yilda u Ozarbayjon Yozuvchilar uyushmasi kotibiyati tarkibiga (xalqaro aloqalar bo‘yicha kotib) saylangan.

Shuningdek, u Ozarbayjon Respublikasi Milliy Majlisining deputati bo‘lgan.

1967-yilda Kuba, 1980-yilda Ispaniyaga sovet delegatsiyasi tarkibida rasmiy tashrif buyurgan. 1978-yilda Mo‘g‘uliston, 1980-yilda Germaniya Demokratik Respublikasiga ijodiy safarlarda bo‘lgan.

U AQShning Luiziana shtatining faxriy senatori va Minneapolis shahrining faxriy fuqarosi unvonlariga sazovor bo‘lgan.

 Xotirasi 
 Mukofotlari 

 Ozarbayjon SSR Davlat mukofoti — 27 aprel 1976 ("Bayqush keldi" va "Yaxshilikka yomonlik" qissalari uchun)Ədəbiyyat, incəsənət və arxitektura sahəsində 1976-cı il Azərbaycan SSR Dövlət mükafatlarının verilməsi haqqında qərar. anl.az (arxiv).

 Ozarbayjon SSR mehnat san’ati arbobi faxriy unvoni — 30 iyul 1979Respublikanın ədəbiyyat xadimlərinə Azərbaycan SSR fəxri adlarının verilməsi haqqında qərar. anl.az (arxiv).

 Qizil Mehnat Bayrog‘i ordeni — 1984

 "Shohrat" ordeni — 13 may 1995M. M. Ibrohimbayevni "Shohrat" ordeni bilan taqdirlash haqidagi farmon. e-qanun.az (arxiv).

 Ozarbayjon Respublikasining xalq yozuvchisi faxriy unvoni — 23 may 1998"Xalq yozuvchisi" faxriy unvonini berish haqidagi farmon. e-qanun.az (arxiv).

 Ozarbayjon Respublikasi Prezidentining shaxsiy stipendiyasi — 2 oktabr 2002Prezident stipendiyasini tayinlash haqidagi farmon. e-qanun.az (arxiv).

 "Istiqlol" ordeni — 10 may 2005M. Ibrohimbayevni "Istiqlol" ordeni bilan taqdirlash haqidagi farmon. e-qanun.az (arxiv).

 "Do‘stlik" ordeni (Rossiya) — 1 iyul 2005

 Rim papasining ordeni

 Rossiya pravoslav cherkovining “Shohrat va sharaf” ordeni — 2010

 "Sharaf" ordeni — 7 may 2015M. M. Ibrohimbayevni "Sharaf" ordeni bilan taqdirlash haqidagi farmon. e-qanun.az (arxiv).

 Asarlari 
 «Катастрофа» (Katastrofa) — Boku: Azerneshr, 1963, 72 bet.
 «Фисташковое дерево» (Pista daraxti) — Boku: Azerneshr, 1965, 114 bet.
 «Последняя ночь детства» (Bolalikning so‘nggi kechasi) — Moskva: Detskaya literatura, 1968, 112 bet.
 «Где та дорога» (O‘sha yo‘l qayerda) — Boku: Gənclik, 1969, 80 bet.
 «Немного весеннего праздника» (Bir oz bahor bayramidan) — Moskva: Sovetskiy pisatel, 1973, 208 bet.
 «Незнакомая песня» (Noma’lum qo‘shiq) — Moskva: Molodaya gvardiya, 1974, 271 bet.
 «Две повести» (Ikki povest) — Boku: Gənclik, 1975, 157 bet.
 «Мезозойская история» (Mezoy tarixchasi) — Moskva: Iskusstvo, 1976, 68 bet.
 «За всё хорошее — смерть» (Barcha yaxshiliklar uchun — o‘lim) — Boku: Gənclik, 1978, 158 bet.
 «В один прекрасный день» (Bir chiroyli kunda) — Moskva: Sovetskiy pisatel, 1980, 526 bet.
 «Пусть он останется с нами» (U biz bilan qolsin) — Novosibirsk: Zapadnaya Sibir, 1982, 192 bet.
 «История с благополучным концом» (Baxtli yakunli voqea) — Boku: Yazıçı, 1983, 598 bet.
 «История с благополучным концом» (2-nashr) (Baxtli yakunli voqea, 2-nashr) — Boku: Yazıçı, 1984, 598 bet.
 «Böyük şəhərin nağılları» (Katta shahar ertaklari) — Bakı: Gənclik, 1985, 284 bet.
 «Bütün yaxşılıqlara ölüm» (Barcha yaxshiliklarga o‘lim) — Bakı: Azərnəşr, 1993, 376 bet.

 Filmoqrafiyasi 
 «Arvadım mənim, uşaqlarım mənim» (1978)  
 «Aslan və iki öküz» (1970)  
 «Ayı və siçan» (1970)  
 «Azadlıq adasında» (1967)  
 «Azadlıq adasının elçiləri Azərbaycanda» (1968)  
 «Bakı qalası» (1973)  
 «Bakı. Müharibə illəri» (1985)  
 «Bayquş gələndə...» (1978)  
 «Bir az da Bahar bayramı» (1979)  
 «Bir nəfər hamıya görə» (1989)  
 «Bizim Cəbiş müəllim» (1969)  
 «Böyük ömrün anları» (2006)  
 «De ki, məni sevirsən!» (1977)  
 «Ən vacib müsahibə» (1971)  
 «Gənc qadının kişisi» (1988)  
 «Günlərin bir günü...» (1976)  
 «Heyif siqnalından» (1978)  
 «Məğlubedilməzlər» (1983)  
 «Mezozoy əhvalatı» (1976)  
 «Orijinal üsul» (1983)  
 «Super ağcaqanad» (1981)  
 «Sürücünün aqibəti» (1973)  
 «Uşaqlığın son gecəsi» (1968)  
 «Yarımçıq qalmış mahnı» (1979)  
 «Yaxşı qurtardıq» (1985)  
 «Yeddi gözəl» (1982)

 Manbalar 

 Manbalar 
 Xamis Muradov. Kinofabrikdən başlanan yol. Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C. Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004. – səh. 4.
 Azərbaycan Milli Ensiklopediyası: Azərbaycan. Ramiz Məmmədov. Kino. Azərbaycan Milli Ensiklopediyası Elmi Mərkəzi, 2007. – səh. 814.

 Tashqi havolalar 
 Səda — Maqsud İbrahimbəyovun doğum günüdür (11.05.2016)

Turkum:Ozarbayjonlik yozuvchilar