Ozan masjidi

Ozan masjidi (; ) – Ozarbayjonning Ganja shahrida joylashgan masjid va tarixiy meʼmoriy yodgorlik.

1884-yilda qurilgan ushbu masjid 2001-yil 2-avgustda Ozarbayjon Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 132-sonli qarori bilan mahalliy ahamiyatga ega koʻchmas tarixiy va madaniy yodgorliklar roʻyxatiga kiritilgan.

 Umumiy maʼlumot 
Ozan masjidi 1884-yilda Ganja shahridagi Ozan mahallasi aholisi mablagʻi hisobidan qurilgan. Biroq kirish qismidagi arka ustidagi yozuvda qurilish yili 1786-yil deb koʻrsatilgan. Binoning umumiy maydoni , foydalanish mumkin boʻlgan maydoni esa ni tashkil etadi. Masjidning asosiy qismi gumbaz bilan yopilgan kvadrat shakldagi namozxonadan iborat boʻlib, uning ikki yonida yordamchi xonalar joylashgan.

1907-yilda chop etilgan „Molla Nasreddin“ jurnalining 12-sonida Ozan mahallasi aholisi koʻmagida 1906-yilda masjidning taʼmiri uchun 2000 manat yigʻilgani xabar qilingan. 1920-yilda Ganja qoʻzgʻoloni vaqtida shaharni qamal qilgan bolsheviklarning toʻp oʻqi masjidning bir qismini vayron qilgan. Qoʻzgʻolon bostirilishi chogʻida masjiddan panoh topgan aholi ham binoda tiriklayin yoqib yuborilgan. Ganjalik harbiy uchuvchi va muhojir Mammad Altunbay ushbu voqealarning shaxsan guvohi boʻlgan va 1989-yilda Anqarada nashr qilingan kitobida ular haqida yozgan. U oʻz kitobida shunday deydi:

Ozarbayjonga Sovet istilosidan soʻng, 1928-yilda dinga qarshi rasmiy harakat boshlandi. Oʻsha yilning dekabr oyida Ozarbayjon Kommunistik partiyasi Markaziy Qoʻmitasi koʻplab masjid, cherkov va sinagogalarni maʼrifiy maqsadlarda klublar tarkibiga oʻtkazdi. 1917-yilda mamlakatda 3000 ta masjid boʻlgan boʻlsa, 1927-yilda bu koʻrsatkich 1700 ta, 1928-yilda 1369 ta, 1933-yilda esa atigi 17 taga tushib qolgan. Shu davrda Ozan masjidi ham yopilgan. Binodan dastlab koʻzi ojizlar ustaxonasi, keyinroq oziq-ovqat doʻkoni sifatida foydalanilgan. 1979-yilda masjid binosi restavratsiya qilindi. Uning ichki devorlariga rassom Rustam Huseynquliyev tomonidan naqshlar chizilgan. Binoda Nizomiy yodgorlik muzeyi va kitob doʻkoni faoliyat yuritgan.

Ozarbayjon mustaqillikka erishgach, 2001-yil 2-avgustda masjid yana Vazirlar Mahkamasining 132-sonli qarori bilan mahalliy ahamiyatga ega koʻchmas yodgorliklar roʻyxatiga kiritildi.

Hozirda masjid binosida kutubxona faoliyat yuritadi.

 Yana qarang 
 Ozarbayjonda Islom
 Ozarbayjondagi masjidlar roʻyxati

 Manbalar 

 Havolalar 

Turkum:Ozarbayjondagi 19-asr masjidlari
Turkum:Ganja shahridagi inshootlar
Turkum:Ozarbayjondagi gumbazli masjidlar
Turkum:1880-yillarda qurilgan masjidlar
Turkum:1884-yilda qurilgan diniy inshootlar