Al-Muhtasib al-Mujohid Hamza

Al-Muhtasib al-Mujohid Hamza (1067-yil 2-noyabrda vafot etgan) – Zaydiy davlatining Yamandagi imomi. 1060-yildan 1067-yilgacha hukmronlik qilgan.

Hamza imom Abu Hoshim al-Hasanning oʻgʻli boʻlib, otasi 1031-yilda oʻzining imomlikka daʼvatini eʼlon qilganida unga koʻmaklashgan. 1053-yilda Najd-al-Jah jangida imom Abu-l-Fath an-Nosir ad-Daylamiy vafotidan soʻng ancha vaqtgacha imom boʻlmadi. Yaman hududining katta qismi Sulayhiy podshohi Ali as-Sulayhiy tomonidan boshqarilar edi. U 1063-yilga kelib Sano va uning janubidagi yerlarni idora qilgan. Shimoliy togʻli hududlarda esa zaydiy vakillari sulayhiylarning oldinga siljishini toʻxtatishga urinib koʻrishdi. Hamza 1060-yilda imom boʻlib, al-Muhtasib al-Mujohid Hamza unvonini oldi. Muhtasib unvoni uning faqat jamoaning homiysi sifatida imom ekanini, ammo jamoat namozlariga boshchilik qilish yoki huquqiy hukm chiqarish huquqiga ega emasligini anglatardiCf. Madeleine Schneider, 'Les inscriptions arabes de l’ensemble architectural de Zafar-Dhi Bin (Yémen du Nord)', Journal asiatique 273 1985, p. 89.. Uning imkoniyati 1067-yilda paydo boʻlgandek koʻrindi. Oʻsha paytda Ali as-Sulayhiy zabidlik Najahid hukmdori Saʼid bin Najoh tomonidan hujumga uchrab oʻldirildi. Al-Muhtasib al-Mujohid Hamza darhol bu imkoniyatdan foydalanib, asosan Hamdon qabilalaridan tuzilgan 500 otliq va 15 000 piyoda bilan Sanoga hujum qildi. Biroq bu hujumga sodiq sulayhid qoʻmondoni Amir az-Zavohiy qarshi chiqdiR. B. Serjeant & R. Lewcock, Sanʼaʼ; An Arabian Islamic City. London 1983, p. 58.. Imom va uning tarafdorlari al-Malvaga yetib kelganlarida, 1067-yil 2-noyabrda sulayhiy qoʻshinlari u yerda jang boshladi. Imom magʻlub boʻlib, oʻgʻillaridan biri bilan birga oʻldirildiWilferd Madelung, Der Imam al-Qasim ibn Ibrahim und die Glaubenslehre der Zaiditen. Berlin 1965, p. 206.. Halokati ortidan 72 yil davom etgan va hech qanday zaydiy imomi tayinlanmagan uzoq tanaffus davri boshlandiH. C. Kay, Yaman; Its Early Medieval History. London 1892, p. 229..

 Manbalar 

 Qoʻshimcha adabiyotlar 

 Robert V. Stuki, Yaman; Yaman Arab Respublikasi siyosati. Boulder, 1978.

Turkum:XI asr Yamanda
Turkum:1067-yilda vafot etganlar
Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:XI asr arablari