Mikayel Varandian

Mikayel Varandian (, tugʻilgan ismi Mikayel Hovhannisian; 1870 – 22-aprel 1934) – armanistonlik inqilobchi, tarixchi va diplomat. U Armaniston Inqilobiy Federatsiyasi (ARF)ning asosiy nazariyotchisi edi.

 Hayoti 
Varandian Mikayel Hovhannisian Karabax mintaqasining Varanda kantonidagi Kyatuk qishlogʻida tugʻilgan. U oʻz vataniga hurmat bildirish uchun Varandian taxallusini olgan. U oʻrta maʼlumotni Shushada oladi. Varadian Jeneva universitetida tahsil olgan, u yerda ARF asoschilari Kristapor Mikaelian va Rostom bilan uchrashgan. 1892-yildan boshlab u ARFning rasmiy organi Droshak gazetasining tahririyat aʼzosi boʻlib, unda uning koʻplab maqolalari nashr etilgan. 1904-yildan keyin Mikayel Varadian partiyaning eng yuqori qaror qabul qiluvchi organlaridan biri boʻlgan ARF Gʻarbiy byurosining aʼzosi boʻlgan. 1907-yildan u ARFning Ikkinchi Internatsionaldagi vakili boʻldi. Varandian shuningdek Tbilisida nashr etilgan ARF gazetasi Horizon muharriri lavozimida ishlagan. 1918-yilda Birinchi Armaniston Respublikasi tashkil etilganda, Varandian respublikaning Italiyadagi elchisi etib tayinlangan.

Mikayel Varadian ARF tarixi (ikki jild) va boshqa koʻplab kitoblar muallifi edi. U 1934-yil 22-aprelda Marselda vafot etgan.

 Asarlari 

 Տիրված հայրենիքը եւ մեր դերը : (Դաշնակցության 20-ամյակի առիթով) [Tirilgan vatan va bizning rolimiz: (Dashnaktsutyunning 20 yilligi munosabati bilan)]. Jeneva: ARF Press, 1910.
 Բողոքը նորագույն պատմության մեջ [Zamonaviy tarixda norozilik]. Jeneva: ARF Press, 1914.
 Սիմոն Զավարյան․ Գծեր իր Կյանքից [Simon Zavaryan: Uning hayotidan eskizlar]. Boston: Hayrenik', 1927.
 Հ․ Յ․ Դաշնակցության պատմություն [A. R. Federatsiyasi tarixi]. Parij: Navarre, 1932 (1-jild), 1950 (2-jild).

 Izohlar 

 Manbalar 

 Adabiyotlar 

 Mikael Varantian: Milliy qahramon portreti
 Mikael Varantian: bir qahramon va Italiyadagi birinchi elchi tarixi, Centro Studi „Hrand Nazariantz“, 6-iyul 2018 (italyan tilida).

Category:1870-yilda tugʻilganlar
Category:1934-yilda vafot etganlar
Category:Rossiya Imperiyasining armanlari
Category:Arman millatiga mansub tarixchilar
Category:Mehnat va Sotsialistik Internatsional Ijroiya qoʻmitasi aʼzolari
Category:Rossiya Imperiyasining tarixchilari
Category:Rossiya Taʼsis Assambleyasi aʼzolari