Alexander McQueen

Lee Alexander McQueen (1969-yil 17-martda tugʻilgan – 2010-yil 11-fevralda vafot etgan) – britaniyalik moda dizayneri. 1992-yilda oʻzining Alexander McQueen brendiga asos solgan. 1996-yildan 2001-yilgacha Givenchy kompaniyasida bosh dizayner boʻlib ishlagan. Moda sohasidagi yutuqlari uchun toʻrt marotaba Britaniyada yilning eng yaxshi dizayneri mukofotiga sazovor boʻlgan (1996, 1997, 2001 va 2003). Shuningdek, Amerika moda dizaynerlari kengashi tomonidan 2003-yilda „Xalqaro darajadagi yil dizayneri“ mukofotini qoʻlga kiritgan. 2010-yilda 40 yoshida onasining vafotidan koʻp oʻtmay, Londonning Mayfair shahridagi uyida oʻz joniga qasd qilgan.

McQueen modani oʻrganish va dizaynerlik faoliyatini boshlashdan avval tikuvchilik sohasida tajribaga ega edi. Uning magistrlik darajasi uchun tayyorlagan bitiruv kolleksiyasi moda muharriri Isabella Blowning eʼtiborini tortgan va u McQueenning homiysiga aylangan. McQueenning ilk dizaynlari, xususan, tepa qismi beldan juda pastda turuvchi „bumster“ shimlari uni britan modasida „enfant terrible“ yaʼni jasoratli va qoidalarni buzuvchi dizayner sifatida tanitdi. 2000-yilda McQueen oʻz kompaniyasining 51 foiz ulushini Gucci Groupga sotgan. Bu bitim natijasida uning brendi uchun butun dunyo boʻylab butiklar ochilgan va mahsulot turlari kengaytirilgan. Faoliyati davomida McQueen bitiruv ishidan boshlab yakunlanmay qolgan soʻnggi kolleksiyasigacha boʻlgan 36 ta kolleksiyani yaratgan. McQueenning vafotidan soʻng uning uzoq yillik hamkori Sarah Burton brendning badiiy rahbari lavozimini egalladi.

Dizayner sifatida McQueen aniq kesimdagi tikuvchilik uslubi, tarixiylik va koʻpincha bahsli tus oladigan tasavvurga boy dizaynlari bilan tanilgan edi. U ishlarida romantizm va oʻlim kabi mavzularni oʻrganib, koʻplab kolleksiyalariga avtobiografik unsurlarni singdirgan. Uning eng mashhur individual dizaynlaridan ayrimlari beldan pastda turuvchi „bumster“ shimlar, bosh suyagi naqshli sharflar va „armadillo“ poyabzallari hisoblanadi. McQueenning podiumdagi koʻrgazmalari oʻzining dramatik va teatrga oʻxshash uslubi bilan mashhur edi.

McQueenning moda va madaniyatdagi merosi nihoyatda boy. Uning asarlari ikki yirik retrospektiv koʻrgazmada namoyish etilgan. Ular: „Alexander McQueen: Savage Beauty“ (2011 va 2015-yillar) hamda „Lee Alexander McQueen: Mind, Mythos, Muse“ (2022-yil). McQueen hanuzgacha jurnalistik va akademik tadqiqotlarning markazidan joy olib kelmoqda. Shular qatorida moda jurnalisti Dana Thomasning „Gods and Kings“ (, 2015) nomli kitobi hamda „McQueen“ (2018) hujjatli filmi uning hayoti va ijodiga bagʻishlangan.

 Manbalar 

 Havolalar 

 Alexander McQueen – Daily Telegraph obituary
 In pictures:Alexander McQueen exhibition – The BBC – Entertainment and Arts
 Metropolitan Museum of Art retrospective

Turkum:LGBTQ moda dizaynerlari
Turkum:Ingliz moda dizaynerlari
Turkum:2010-yilda vafot etganlar
Turkum:1969-yilda tugʻilganlar
Turkum:Gey tadbirkor erkaklar
Turkum:Ingliz gey sanʼatkorlar
Turkum:Alexander McQueen
Turkum:Oʻz joniga qasd qilgan erkaklar